cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Balina (film, 2022)
Məzmunu
Çarlini atdığına görə özünü günahlandıran Liz, onun yanına qayıdaraq ölümqabağı onu sakitləşdirməyə çalışır. Qəfildən atasının yanına gələn Elli köüçürülmüş ev tapşırığına görə onun üstünə qışqırır. Çarli deyir ki, onun köçürdüyü esse, əsalində Ellinin səkkiz yaşında ikən yazdığı Mobi-Dik haqqında essedir və o, bu esseni həyatı boyunca oxuduğu ən dürüst esse hesab edir. Çarli sonuncu dəfə qızı ilə barışmağa cəhd edərək, göz yaşları içində olan Elli atasına məzəmmət edir. Çarli ayağa duraraq kənar kömək olmadan qızına doğru irəliləməyə çalışır və bu zaman Elli könülsüz şəkildə esseni oxuyur. Elli oxumağı bitirdikdə Çarli ağ işıqlar içində yoxa çıxmağa başlayır. Sonuncu kadr ailənin birlikdə dəniz kənarına səyahətini göstərir.
Yazılması və aktyor seçimi
Aronofski deyir ki, on ildən artıq müddətdə filmi çəkmək istəsə də, hər nə qədər axtarsa da, Çarlini canlandıracaq uyğun aktyor tapa bilmədiyinə görə, istədiyini edə bilmirdi. 2006-cı ildə təqdim edilmiş "Gecənin sərhəddinə səyahət" filmindən Brendan Freyzerin aktyor ifasını gördükdən sonra, rejissor qərara gəlir ki, Freyzer yaxşı seçim ola bilər.
Orijinal tamaşa ilk dəfə 2009-cu ildə səhnələşdirilmiş, lakin 2016-cı ildə yenilənmişdir, çünki, Hanter hadisələri ciddi "seysmik dəyişikliklər"dən əvvəl baş vermiş kimi göstərmək istəyirdi, bu həm də tamaşada hadisələrin COVID-19 pandemiyasından əvvəl baş verdiyini göstərir. Orijinal tamaşada Tomas yevangelik xristian-missioner deyil, missioner-mormondur. Orijinal tamaşada Liz adlı personajın etnik məncubiyyəti və ya irqi göstərilməmişdir. Personajı canlandırmaq üçün filmə seçilmiş aktrisa Çau isə Asiya mənşəlidir. Çau bildirir ki, ssenaridə Lizin təsviri onun baxımsız xarici görünüşü və xarakterinə uyğun tatulara malik olmasından ibarət idi.
11 yanvar 2021-ci ildə A24 şirkətinin Darren Aronofski tərəfindən çəkiləcək və baş rolda Brendan Freyzerin rol alacağı "Balina" filminin qlobal yayım hüququnu əldə etdiyi xəbər verilir. Həmin ilin fevral ayında Honq Çau, Sadi Sink və Samanta Morton, mart ayında isə Tay Simpkins filmin aktyor heyətinə qoşulur. İstehsal prosesi zamanı naməlum vaxtda filmin aktyor heyətinə Satya Şridharan da qoşulur.
Daha əvvəl film Tom Fordun rejissorluğu ilə çəkilməli, əsas rolu isə Ceyms Korden canlandırmalı idi, lakin Ford fikir ayrılığına görə layihəni tərk etmişdi. Daha sonra qısa müddət Corc Kluni filmi çəkmək haqqında düşünmüş, lakin tezliklə layihəni tərk etmişdi.
Çəkilişlər
Filmin əsas çəkilişləri 2021-ci ilin 8 martından 7 aprel tarixinə kimi Nyu-York ştatının Nyuburq şəhərində keçirilmişdir. Həmin il aprelin sonlarında filmin post-prodakşn işləri başlamışdır.
Filmdə canlandırdığı rola hazırlaşmaq üçün, Freyzer, 136 kq (300 ft) ağırlığında olan protezin bədəninə quraşdırılmasına hər gün 4 saat vaxt sərf etmişdir. Çəkilişlərə başlamazdan əvvəl, Freyzer Yağlanmaya qarşı mübarizə koalisiyası ilə məsləhətləşmələr aparmış, artıq çəkidən əziyyət çəkən personajın necə hərəkət edəcəyini müəyyənləşdirmək üçün isə, çəkilişlərin başlamasından bir neçə ay əvvəl rəqs instruktoru ilə məşqlərə başlamışdır.
Hanter bildirir ki, izləyici final səhnədə Çarlinin həqiqətən yeriməyə başladığını, yoxsa nəhayət ki, azad olduğunu özü müəyyənləşdirməlidir. Sink, canlandırdığı personajı təsvir edərkən qeyd edir ki, onun personajı psixoloji zədəyə malikdir və Çarli, yalnız Elli ilə aralarında olan baryerin arasından qızına boylana bilir.
İlhaqçılar
Haqqında
19-cu əsrin sonu - 20-ci əsrin əvvəllərində Rusiyanın müsəlman xalqlarının istiqlal mübarizəsində onların birliyini nəzərdə tutan "İttihadi-islam" (islam birliyi) ideologiyası geniş yayılmışdı. Hərəkatın təşkilatlanması dövründə onun daxilində dərin siyasi qütbləşmə baş verdi. "İttihadi-islam" hərəkatını bütün müsəlman xalqlarının vahid bir dövlət halında birləşməsi kimi fərz edən mühafizəkar qüvvələr azlıqda qaldılar. Lakin ermənilərin 1917-18-ci illərdə Azərbaycan xalqına qarşı həyata keçirdikləri soyqırımları bu qüvvələrin yenidən fəallaşmasına əlverişli imkan yaratdı. Ölkədə baş alıb gedən anarxiya və xaosa, milli qırğına və təsərrüfatın dağılmasına qarşı mübarizədə milli hakimiyyətin zəifliyini görən Azərbaycan əhalisi içərisində Osmanlı dövlətinə ilhaq olunmaq ideyasının geniş yayılması təbii hal idi. Belə bir şəraitdə ilhaqçıların uğur qazanacaqları şübhə doğurmurdu. Odur ki, bir sıra nüfuzlu xadimlər bu dövrdə Milli Şuranın və Hökumətin fəaliyyətindən narazı qaldıqları üçün, bəzən də şəxsi motivlərə görə ilhaqçılara qoşulmuşdular. Bunun nəticəsində Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti 1918-ci il iyunun ortalarında ilk ciddi siyasi böhranla qarşılaşmalı oldu. Ağır siyasi şəraitdə gedən bu ixtilaflar sonda istiqlalçıların (Azərbaycanın müstəqilliyinə tərəfdar olan qüvvələrin) qələbəsi ilə nəticələndi.
NGC 5987
NGC 5987, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Əjdaha bürcü istiqamətində yerləşir. Sb tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Unity
Unity - Canonical tərəfindən Ubuntu üçün yaradılan qrafik istifadəçi interfeysdir. KDE, GNOME, Xfce, LXDE qrafik interfeyslərindən fərqli olaraq, Unity proqramlar toplusu deyil, mövcud proqramları istifadə etmək üçün sistemdir.
AA 52
AA 52 (fr. Arme Automatique Transformable Modèle 1952) - 1952-ci ildə Fransa Respublikası Ordusu tərəfindən qəbul edilmiş vahid fransız pulemyotudur. Bu, II Dünya Müharibəsindən sonra istehsal olunan ilk fransız atıcı silahlarından biridir. Cinquante-Deux da deyilir (Fransız dilindən - “əlli iki”). Bu silah hələ də zirehli maşınlarda pulemyot qurğularında istifadə olunur, həmçinin dağ bölmələrində istifadə etmək olur.
Lakin daima piyada hissələrində Belçikanın Minimisini sıxışdırıb aradan çıxarır.
Əhəmiyyətli dərəcədə diqqət ən sadə və qənaətli üsul ilə hazırlanmaya (pulemyotun konstruksiyasında elektroqaynaq və polad vərəqədən olan ştamplama tətbiq edilib) verilib.
Bərkitmə mexanizminin konstruksiyasının müəllifi Emil Martindir.
Pulemyotun ilk variant 7,5X54 mm tüfəng gülləsindən ibarət AAT-52 pulemyotu olub.
1960-cı illərdə 7,62X51 mm gülləsindən ibarət AAN F1 pulemyotu silahlanmaya qəbul edilib.
12,7X99 mm NATO gülləsindən ibarət MAC-58 pulemyotu ən son növüdür. thumb Bir neçə prototipləri sınaqdan keçirilməsinə baxmayaraq, lakin kütləvi istehsala buraxılmamışdır.
Supyan Subayrayev
Supyan Subayrayev — Sovet samboçusu, SSRİ çempionatının çempionu və medalçısı, sərbəst güləş üzrə Kuba komandasının məşqçisi, pedaqoji elmlər namizədi.
Bioqrafiya
12 may 1933-cü ildə Nijni Naur kəndində anadan olur. Ailənin yeddi oğlu olur ki, Supyan da onların ən böyüyü idi. Sürgün illərində ailə Alma-Atada yaşayırdı. Supyan Subayrayev məktəb illərində gimnastika ilə məşğul olur. 1952-ci ildə peritonit xəstəliyinə tutulur. Altı ay sonra sağalır, amma gimnastikadan uzaqlaşmaq məcburiyyətində qalır.
1953-cü ildə məşqçi Vasili Voronkin Alma-Atada ilk sambo bölməsini açır. Subayrayev samboya maraq göstərərək bu bölməyə qatılır. Bir il sonra Supyan Qazaxıstan SSR çempionu olur və Qazaxıstan yığmasına daxil edilir. Bu zaman sambo birinciliyinə əlavə olaraq sərbəst və klassik güləş üzrə respublika birinciliyini də qazanır və ağır atletika ilə məşğul olur.
1954-cü ildə Qazaxıstanda Bədən Tərbiyəsi İnstitutuna daxil olur. Yaxşı oxumasına baxmayaraq növbəti il sənədlərini götürüb Moskvadakı Bədən Tərbiyəsi İnstitutuna köçür. Burada məşqçisi Yevqeni Çumakov olur. 1958-ci ildə Moskva Dövlət Meşəçilik Universitetinin sambo bölməsində məşqçi işləməyə başlayır.
1959-cu ildə ailəsi vətənə qayıdır. Subayrayev Çeçen-İnquş Pedaqoji İnstitutunun Bədən tərbiyəsi kafedrasında müəllim və eyni zamanda "Burevestnik" tələbə cəmiyyətində sərbəst güləş üzrə məşqçi kimi işə başlayır. Ancaq aktiv bir idmançı olaraq məşqçisi və tam məşq üçün şəraiti yox idi. Buna görə də Moskva Meşəçilik İnstitutuna qayıdır və yenidən təlimlərə başlayır.
1961-ci ildə aspirant, sonra Dövlət Bədən Tərbiyəsi və İncəsənət Mərkəzində dosent olur, namizədlik dissertasiyasını müdafiə edir 1955-ci ildə SSRİ çempionatında iştirak edir və 9-cu yeri tutur. 1956-cı ildə SSRİ idman ustasın alayiq görülür. 1958 və 1960-cı illərdə SSRİ çempionatının gümüş, 1959-cu ildə isə bürünc medalını qazanır. 1962 -ci ildə Kişinyovda, ölkə çempionatının finalında A. Puxaşviliyə qarşı çətin bir qələbə qazanır və çeçenlər arasında ilk SSRİ çempionu olur. 1970-ci ilə qədər yarışlarda iştirak edir. 1970-ci ildə, 37 yaşında son yarışmasında, finalda SSRİ çempionu Vladimir Pokataevə qalib gələrək Burevestnik cəmiyyəti çempionluğunu qazanır.
1968-1971-ci illərdə Moskva Dövlət Xidmət Universitetində kafedraya rəhbərlik etmişdir.
1971-1974-cü illərdə Əfqanıstanda Kabul Politexnik İnstitutunda bədən tərbiyəsi kafedrasının müdiri işləyir. Əfqanıstan Kralı Məhəmməd Zahir şah onu iki ordenlə təltif edir. Ordenlərdən biri Subayrayevə yarım hektar torpaq və bir arvad almaq hüququ verirdi.
1977-1980-ci illərdə Kuba sərbəst güləş komandasının məşqçisi işləyir.
Şagirdləri arasında Deqi Baqayev, İvan Tisenkov, Yuri Yermoşkin, Viktor Pikul, Mohammed Umarov, Vitali Biryukov və digər idmançılar olmuşdur. Qardaşı Sultan sambo və sərbəst güləş üzrə idman ustası idi.
İstinadlar
.
Ebrima Sohna
Ebrima Sohna (14 dekabr 1988-ci ildə anadan olub) — Azərbaycan Premyer Liqası təmsilçilərindən olan Keşlə klubunda yarımmüdafiəçi kimi çıxış edən Qambiyalı professional futbolçudur.
Kütləvi kitabxanaların maraqlarının qorunması
thumb|right|alt=Support Public Libraries|Loqosu
Kütləvi kitabxanaların maraqlarının qorunması — ictimai kitabxanaya maliyyə və fəlsəfi məqsədlərinə və ya ehtiyaclarına nail olmaq üçün verilən dəstəkdir. Çox vaxt bu, kitabxanaya nəzarət edən qurumlara pul və ya maddi ianələr və ya kampaniyalar şəklində olur. Kitabxana təbliğatı əvvəlcə kitabxananın özünə yönəlmişdi, lakin mövcud tendensiyalar göstərir ki, kitabxanalar “ictimaiyyətə iqtisadi dəyər” gətirdiklərini nümayiş etdirmək üçün özlərini yerləşdirirlər.
Məktub yazma kampaniyaları
Məktub yazma kampaniyaları ilk növbədə qanunvericiləri, kitabxanaçıları və vətəndaşları ictimai kitabxana qərarlarının nəticələri haqqında məlumatlandırmaq və kitabxana ilə bağlı ideyaları təşviq etmək üçün nəzərdə tutulub.
Məktub yazmaq ictimai kitabxana müdafiəçiləri arasında dəyərli ünsiyyət forması olmuşdur. Vaxtında yazılmış əlyazma e-poçt və ya strateji olaraq göndərilən məktub seçilmiş məmurların və kütlələrin qərarlarına təsir etmək üçün istifadə edilən güclü mexanizm ola bilər. Məktublar praktikdir, çünki onlar bir çox insana paylana bilər və mühüm yığıncaqlarda və ya mitinqlərdə iştirak edə bilməyən ictimai kitabxana müdafiəçiləri üçün nümayəndə kimi xidmət edə bilər.
İctimai nümayişlər
Kitabxanaların xeyrinə kütləvi nümayişlər çox vaxt mitinqlər, etirazlar və tətil oxunuşları formasında keçir.
Mitinqlər
Kütləvi kitabxanalara dəstək aksiyaları adətən insanları bir araya gətirmək və ictimai kitabxanaların üzləşdiyi problemlərə diqqəti cəlb etmək məqsədi daşıyan müsbət tədbirlərdir. Onlar adətən peşəkar kitabxanaçılar və ya Amerika Kitabxana Assosiasiyası kimi təşkilatlar tərəfindən təşkil edilir. Effektiv mitinqlər yaxşı təşkil olunub və kitabxananın qarşısında duran problemlərin və konkret məqsədlərə nail olmaq üçün görülməli olan konkret tədbirlərin aydın və cəlbedici mənzərəsini yaradır. Tipik mitinqlərə musiqi tamaşaları və ictimai çıxışlar daxildir. Mitinq təşkilatçıları tez-tez mitinqin məqsədini dəstəkləyən faktların xülasəsini özündə əks etdirən vərəqələr paylayırlar ki, bu vərəqələr maraqlanan yoldan keçənlər tərəfindən tez mənimsənilməsi nəzərdə tutulur. Mitinq iştirakçıları adətən eyni köynək geyinməklə və ya eyni rəngdə geyinməklə həmrəylik nümayiş etdirirlər. Mitinq təşkilatçılarının tez-tez mövzuya diqqəti cəlb etmək üçün iştirakçılara və yoldan keçənlərə paylaya biləcəyi stikerlər, flayerlər və ya digər tanıtım materialları olur. 29 iyun 2010-cu ildə Amerika Kitabxana Assosiasiyasının Kitabxana Günü mitinqinə 1600-dən çox tərəfdar qatıldı. Çıxış edənlər arasında müəlliflər, Konqresin üzvləri və AKA-nın icraçı direktoru var idi.
Avengers in Galactic Storm
Avengers in Galactic Storm — "DataEast" tərəfindən 1995-ci ildə hazırlanan və nəşr edilən və faytinq janrında olan ikiölçülü arkada oyunu. Oyunda birnəfərli və ikinəfərli hekayə modu və çoxnəfərli baş-başa modu var. Bu, köməkçi personajları olan ilk müasir faytinq oyunu idi. Bu personajlar oyunçular arasında "hücumçular" adlandırılırdı. Oyun "Marvel Comics" tərəfindən yaradılan "Qisasçılar" və "Krii" personajlarına əsaslanır. Oyunun süjeti və personajları "Qisasçılar"ın Şi'ar və Krii irqləri arasında baş verən qalaktikalararası bir müharibəyə müdaxilə etməsində bəhs edən "Operation: Galactic Storm" hekayə arkına əsaslanır. Bu, 2003-cü ildə bankrot olan "DataEast" şirkətinin son faytinq oyunlarından biri idi.
26 fevral 1996-cı il tarixində "Pony Canyon" və "Scitron Label" şirkətləri "Avengers in Galactic Storm" və başqa bir "DataEast" oyunu olan "Skull Fang"in fon musiqilərini "Skull Fang / Avengers in Galactic Storm" adlı bir albomda çıxarmışdır. Albom Yaponiyaya ekskluziv idi.
Geympley
"Avengers in Galactic Storm" əsasən kosmos-mövzuludur və həmin dövrdə çıxan ikiölçülü faytinq oyunlarına bənzər bir geympleyə malikdir. Oyunun geympleyinin təməli oyunçu personajın təknəfərli bir turnirdə rəqiblərinə (kompüter və ya başqa bir oyunçu) qarşı "üçdə iki" matç sistemiylə döyüşməsidir. Oyunun personaj siyahısında 8 oyunçu personaj (hər tərəfdə 4 oyunçu personaj) var. Bu personajların hər birinin özünə məxsus döyüş hərəkətlərin və üslubları var. "Avengers in Galactic Storm"un həmin dövrdə çıxan digər faytinq oyunlarından olan əsas fərqi, oyunda köməkçi personaj siyahısının olmasıdır. Oyunçular seçdiyi rejimə başlamazdan əvvəl həm oyunçu personaj, həm də köməkçi personaj seçə bilər. Oyunda, ekranın yuxarı hissəsində üç sayğac var – sağlamlıq, güc və köməkçi. Sağlamlıq sayğacı tamamilə boşalsa həmin personaj oyundan çıxır. Güc sayğacı tam dolsa həmin personaj xüsusi döyüş hərəkəti icra edə bilər. İki köməkçi sayğacından biri tam dolsa həmin personaj öz köməkçi personajını rəqibinə tez bir şəkildə hücum etməsi üçün çağıra bilər.
Qəbul
"Computer and Video Games" oyunu "DataEast" şirkətinin əvvəlki qarşı-qarşıya faytinq oyunu olan "Fighter's History"dən daha yaxşı olduğunu demişdir. Onlar üçölçülü göstərilmiş qrafikaların "Killer Instinct" videooyunundakı kimi yaxşı, ancaq arxaplanı "tamamilə yastı" adlandırmışdılar. Jurnal oyunun "nə pis, nə də əla" olduğunu demişdir. "Next Generation" jurnalının bir rəyçisi "Qisasçılar" lisenziyasına, yenilikçi köməkçi personaj mexanikası və qrafikalarına baxmayaraq, "Qolflend"də "Street Fighter Alpha 2" kabinetində basabas olduğunu, ancaq "Avengers in Galactic Storm" kabinetində bir insanı belə görmədiyini demişdir. O, bütün cəlbedici "zəng və fitlər"inə baxmayaraq, oyunun bazardakı yeni və görkəmli faytinq oyunlarıyla rəqabət apara bilməməsinin səbəbinin oyunun sadəcə orta dərəcəli geympleyi və personaj animasiyaları olduğunu demişdir. O, oyuna 2/5 ulduz vermişdir.
I-57
I-57 — ABŞ-də ştatlarası, uzunluğu 386,12 mil (621.40 km) olan avtomagistral. İki ştatın ərazisindən keçir.
Missuri
Interstate 57 avtomagistralının cənub sonu Missuri ştatının Mayner qraflığında, Interstate 55 və US-60 ilə kəsişmədə yerləşir. 35 km I-57 vasitəsilə Mississipi çayı keçir və İllinoys ştatının Keyro qraflığına daxil olur.
İllinoys
Interstate 57 İllinoys ştatında bu ştatın ərazisindən keçən bütün ştatlararası magistrallardan ən uzunudur. Şauni Milli Parkından keçir və Çikaqo şəhəri istiqamətində, şimal-şərqə uzanır. Böyük Şampeyn şəhərindən keçir. Çikaqoya I-294 şosesi ilə keçir. Magistralın şimal sonu Interstate 94 kəsişməsində yerləşir.
İnflyasiya vergisi
İnflyasiya vergisi — pul və digər dəyər ekvivalentlərinin sahiblərinin məruz qaldığı iqtisadi zərər. Belə zərər inflyasiya nəticəsində valyutanın dəyərinin azalması, inflyasiyaya səbəb olan müavinətlərin emitent mərkəzi tərəfindən eyni vaxtda mənimsənilməsi nəticəsində yaranır. Əgər emitent mərkəzinin gəlirinin bir hissəsi büdcəyə gedirsə, məsələn, Rusiya Federasiyasının Mərkəzi Bankı öz mənfəətinin 75%-ni büdcəyə ödəyirsə (2016-cı il yanvarın 1-dək 50%), bu hissə şərti olaraq pul sahiblərindən alınan gizli vergi hesab edilə bilər. Bir çox iqtisadçı qeyd edir ki, varlılar inflyasiya vergisinə daha az, kasıblar və orta təbəqə isə daha çox tabedir, çünki onlar gəlirlərinin böyük hissəsini nağd şəkildə saxlamağa meyllidirlər. Bundan əlavə, yoxsullar və orta təbəqə gəlirlərinin böyük hissəsini sabit formada alır: maaşlar, pensiyalar və müavinətlər, bu da vaxtında indeksləşdirmənin mümkünsüzlüyünə səbəb olur. Bəzi iqtisadçılar inflyasiyanın reqressiv istehlak vergisi olduğunu açıq şəkildə qeyd edirlər.
Mexanizmi
Mərkəzi banklar əskinasları çap etdikdə və dövlət krediti buraxdıqda, adətən pisləşən iqtisadi şəraitə cavab olaraq iqtisadiyyatda dövriyyədə olan pulun miqdarını artırırlar. Real pul balansındakı bu dəyişiklik inflyasiyaya səbəb olur. Bu yolla əldə edilən xərclərin maliyyələşdirilməsi senyoraj (emitentin senyorajı) adlanır. İnflyasiyanın ən bariz dəyəri pul kütləsinin artması və pul sahiblərinin inflyasiya vergisi ödəməyə məcbur edilməsidir.
Əgər ABŞ-da illik inflyasiya 5% təşkil edirsə, o zaman bir dollar bu il 1 dollara mal və xidmətlər ala bilər, lakin gələn il eyni mal və ya xidmətləri almaq üçün 1,05 dollar lazımdır; bu, iqtisadi artımın 0% olması və ya səmərəliliyi artıran texnologiya kimi digər qiymət azaldan amillərin 0% artım olması şərti ilə, nağd pul vəsaitlərinə illik 5% vergi ilə eyni təsirə malikdir. Qiyməti azaldan amillərin də işlədiyi halda inflyasiyanın 5% artması inflyasiya vergisinin 5%-dən yuxarı olduğunu göstərir.
Hökumətlər demək olar ki, həmişə xalis borcludurlar (yəni, əksər hallarda hökumət başqalarının borcundan daha çox borcludur). İnflyasiya əvvəlki borclanmanın nisbi dəyərini azaldır və eyni zamanda vergi daxilolmalarını artırır. Beləliklə, buradan belə nəticə çıxır ki, hökumət inflyasiya yolu ilə borcun gəlirə nisbətini yaxşılaşdıra bilər.
Bununla belə, əgər hökumət borc müqabilində pul götürməklə borc satmağa davam edərsə, o zaman bu borc da inflyasiyadan təsirlənəcək: o, dəyərini itirəcək və buna görə də hökumət borcu geri almağa hazır olana qədər kreditorlar üçün daha az cəlbedici olacaq.
İnflyasiya vergisi mütləq borc emissiyasını əhatə etmir. Sadəcə olaraq valyuta (nağd pul) buraxmaqla hökumət likvidliyi artıracaq və inflyasiya təzyiqlərinə səbəb ola bilər. İstehlak xərcləri və gəlir vergiləri vətəndaşlardan əlavə pul yığacaq. Bununla belə, inflyasiya sosial problemlərə səbəb olur (məsələn, gəlir qiymətlərdən daha yavaş artdıqda).
Satılmış-i Topxana (Qoşaçay)
Satılmış-i Topxana - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Qoşaçay şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 293 nəfər yaşayır (76 ailə).
Sevindik Hətəmov
Həyatı
Sevindik Hətəmov 1963-cü il aprelin 7-də Laçın rayonunun Güləbird kəndində anadan olub. 1980-ci illdə Güləbird kənd orta məktəbini bitirib. 1980–1981-ci illərdə Laçın rayonu Güləbird kənd orta məktəbində çilingər-montyor işləyib.
2005–2010-cu illərdə Üçüncü çağırış Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin deputatı olub. Bir müddət Yeni Azərbaycan Partiyası Laçın rayon təşkilatının sədri olub. 2012-ci ilin mart, aprel aylarında Azərbaycan Respublikası Prezidenti Administrasiyasının Regional idarəetmə və yerli özünüidarəetmə orqanları ilə iş şöbəsində baş məsləhətçi, 2012–2016-cı illərdə isə Yardımlı Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı vəzifələrində çalışmışdır.
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 4 mart 2016-cı il tarixli Sərəncamı ilə Salyan Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı vəzifəsinə təyin olunmuşdur.
Orxan Sultanov
Orxan Sedyar oğlu Sultanov — general-polkovnik, Azərbaycan Respublikası Xarici Kəşfiyyat Xidmətinin rəisi (2015-ci ildən).
Həyatı
Orxan Sultanov 1977-ci ildə Bakı şəhərində anadan olub. 2007–2011-ci illərdə Azərbaycanın Birləşmiş Krallıqdakı səfirliyində humanitar məsələlər üzrə I Katibi vəzifəsində çalışıb. Ardınca bir müddət Xarici İşlər Nazirliyində işlədikdən sonra isə MTN-in Xarici Kəşfiyyat İdarəsinə qəbul olub.
Fəaliyyəti
Orxan Sultanov Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 14 dekabr 2015-ci il tarixli 1622 nömrəli Sərəncamına əsasən Xarici Kəşfiyyat Xidmətinin rəisi vəzifəsinə təyin edilmişdir.
Orxan Sultanova Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 17 mart 2016-cı il tarixli 1912 nömrəli Sərəncamına əsasən "general-mayor" ali hərbi rütbəsi verilmişdir.
General-mayor Orxan Sultanova Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 27 mart 2019-cu il tarixli 1058 nömrəli Sərəncamına əsasən "general-leytenant" ali hərbi rütbəsi verilmişdir.
General-leytenant Orxan Sultanova Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 7 dekabr 2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən "general-polkovnik" ali hərbi rütbəsi verilmişdir.
Tuğanlıq beynəlxalq festivalı
Tuğanlıq beynəlxalq teatr festivalı («Туғанлыҡ» — Qohumluq) — türkdilli teatrların beynəlxalq festivalı. Festival Rusiya Federasiyası Mədəniyyət Nazirliyi və Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti Təşkilatının (TÜRKSOY) təsisçiliyi ilə baş tutur. Festival Başqırdıstan Respublikasının paytaxtı Ufa şəhərində kiçirilir. İlk Festival dəfə 1991-ci ildə keçirilmişdir. 250px|thumb|right|VI Tuğanlıq beynəlxalq teatr festivalının açılışı
Tarixi
Türkdilli teatrların beynəlxalq "Tuğanlıq" festivalı Başqırdıstanın paytaxtı - Ufa şəhərində 1991-ci ildən başlayaraq keçirilir.
Beynəlxalq Türkdilli Teatrlar Festivalının təsisçiləri Rusiya Federasiyası Mədəniyyət Nazirliyi, Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti Təşkilatı (TÜRKSOY), Başqırdıstan Respublikasının Mədəniyyət Nazirliyi, Rusiya Federasiyası Teatr Xadimləri İttifaqı, Başqırdıstan Respublikası Teatr Xadimləri İttifaqıdır.
Festivalın əsas məqsədləri Rusiya Federasiyası və xarici ölkələrin türkdilli xalqlarının yaradıcılıq və mədəni əlaqələrini qorumaq, möhkəmlətmək və s.-dir.
Tuğanlıq festivalının nəticələrinə görə "Ən yaxşı festival tamaşası", "Ən yaxşı rejissor işi", "Ən yaxşı aktrisa", "Ən yaxşı aktyor" və "Ən yaxşı səhnə tərtibatı" kimi 5 əsas nominasiya üzrə mükafatlar verilir. Bundan əlavə olaraq iştirakçılara aşağıdakı mükafatlar da verilir: “Bəstəkarın ən yaxşı əsəri”, “Ən yaxşı dram”, “Ən yaxşı ikinci rol”, “Debüt”, “Ümid”, “Tarixi ənənələrə və yaşlı nəslin ideallarına hörmət”, “Tamaşaçı Seçimi Mükafatı” və s. Əsas nominasiyalarda qalib gələn tamaşalar xarici turlarda iştirak edirlər. Festival çərçivəsində səhnə rəssamlarının sərgisi (2000), "Türk teatr ənənəsi və müasir dünya" elmi-praktik konfransı (2006), "Mədəniyyətlər və türkdilli teatr dialoqu" beynəlxalq elmi-praktik konfransı (2012), ustad dərsləri və s. keçirilir.
1991-ci ildə festivalda 11, 1996 - 9, 2000 - 15, 2006 - 15, 2012-ci ildə isə 14 teatr kollektivi iştirak edib.
Tuğanlıq beynəlxalq teatr festivalında müxtəlif vaxtlarda Azərbaycan Dövlət Akademik Milli Dram Teatrı (Bakı), Ankara Dövlət Teatrı, Altay Respublikası Dövlət Milli Dram Teatrı (Gorno-Altaysk), Balkar Dram Teatrı (Nalçik), İssık-Kul Musiqi və Dram Teatrı (Karakol), Mustai Kərim adına Başqırdıstan Respublikasının Milli Gənclər Teatrı, Salavat Dövlət Başqırd Dram Teatrı, Arslan Mubaryakov adına Sibay Dövlət Başqırd Dram Teatrı, Xakass Milli Dram Teatrı (Abakan) və başqaları iştirak ediblər.
Festivalın laureatları
I fesival — 1991-ci il
"Festivalın ən yaxşı tamaşası"
"Ən yaxşı rejissor işi" - "Ҡанатланып ос һин, Толпарым" - "Yüksəl mənim Tulparım!", F.M. Bulakovun əsəri, rejissor R.V.İsrafilov, Məcid Qafuri adına Başqırdıstan Dram Teatrı (Ufa).
II festival - 1996-ci il
III festival - 2000-ci il IV festival - 2006-cı il V festival - 2012-ci il
Jüri
Beynəlxalq Türkdilli Teatrlar Festivalının münsiflər heyətinə məşhur teatr xadimləri daxildirlər: O.İ.Pivovarov (1991), Y.İ.Yeremin (1996), V.Y.Kalış (2000), V.A.Andreyev (2006), A.S.Borisov (2012).
Avropa Cənub Rəsədxanası
Avropa Cənub Rəsədxanası (ACR; ing. European Southern Observatory, ESO) —yer mərkəzli astronomik tədqiqatlar üçün 16 üzv ölkədən ibarət hökumətlərarası təşkilat. Burada təqribən 730 işçi çalışır və təşkilata üzv olan dövlətlər tərəfindən illik olaraq təxminən 162 milyon avro maddi vəsait ayrılır. Rəsədxanalar Çilinin şimalında yerləşir.
ACR-in müşahidə vasitələrilə astronomik kəşflər edilmiş və bir neçə astronomik kataloq hazırlanmışdır. Kəşflər arasında ən uzaq qamma şüası partlayışının kəşfindən tutmuş, Süd yolunun mərkəzində qara dəliyin olmasına dair məlumatlar da yer alır. 2004-cü ildə VLT astronomlara 173 işıq ili uzaqlıqdakı qəhvəyi cırtdanın ətrafında fırlanan ekzoplanetin (2M1207b) ilk təsvirini əldə etməyə imkan verdi. Köhnə ACR 3,6 m teleskopunda quraşdırılmış Yüksək Dəqiqlikli Radial Sürətli Planet Axtarıcı (HARPS) aləti Günəş sistemindən kənarda görünən ən kiçik planetlərdən biri olan Gliese 581c də daxil olmaqla günəşdənkənar planetlərin kəşfinə səbəb oldu.
Tarix
Birgə Avropa rəsədxanasının yaradılması ideyası Hollandiyanın Leyden Rəsədxanasında 1953-cü ilin yazında Valter Baade və Yan Oort tərəfindən irəli sürülmüşdür. Həmin il iyunun 21-də Oort onun yaradılması imkanlarını müzakirə etmək üçün bir qrup astronomu Leydenə topladı. Bu məsələ daha sonra Hollandiyada da keçirilən Qrininq Konfransında qaldırıldı. 26 yanvar 1954-cü ildə altı Avropa ölkəsinin aparıcı astronomları tərəfindən cənub yarımkürəsində birgə Avropa rəsədxanasının yaradılması üçün ACR bəyannaməsi imzalandı.
Güney Qışlaq qəbiristanlığı
Güney Qışlaq qəbiristanlığı — Şahbuz rayonunun Güney Qışlaq kəndinin girəcəyində yolun kənarında arxeologi abidə.
Avropa Cənub Rəsədxanası
Tarix
Bu qərardan əvvəl ACR Konvensiyası 5 oktyabr 1962-ci ildə Belçika, Almaniya, Fransa, Hollandiya və İsveç tərəfindən imzalanmış və Otto Hekman baş direktor vəzifəsinə təyin edilmişdir.
La Sillada yerləşən ilk ACR teleskopları 1966-cı ildə istismara verildi. 1980-ci ildə ACR Avropa şöbəsinin qərargahı Almaniyanın Münhen şəhərində yerləşən Qarxinqə köçürüldü.
Təşkilat
Təşkilat 1962-ci ildə yaradılıb, məqsədi astronomları ən müasir tədqiqat vasitələrilə təchiz edərək cənub səmasına çıxışı təmin etmişdir. ACR tərəfindən ən böyük və texnoloji cəhətdən ən qabaqcıl teleskoplar inşa edilərək istifadəyə verilmişdir:
Hazırda Extremely Large Telescope-un inşası həyata keçirilir. O 39,3 metr diametrli seqmentli güzgüdən istifadə edəcək və 2024-cü ildə istifadəyə verildikdə dünyanın ən böyük teleskop-reflektoruna çevriləcək. Onun işıq toplama qüvvəsi digər ulduzların ətrafındakı planetləri, kainatdakı ilk obyektləri, ifratkütləli qara dəlikləri, kainata hakim olan qaranlıq maddənin və qaranlıq enerjinin təbiətini və paylanmasını ətraflı şəkildə öyrənməyə imkan verəcək.
Həmçinin ALMA (Atacama Large Millimeter Array) layihəsi 2013-cü ilin mart ayında Avropa (ACR tərəfindən təmsil olunur), Şimali Amerika, Şərqi Asiya və Çilinin beynəlxalq əməkdaşlığı ilə tamamlanmışdır. ALMA kainatı millimetrik və submillimetrik dalğa uzunluğu diapazonlarında müşahidə etməyi qarşısına məqsəd qoyan dünyanın bu günə qədərki ən böyük yer mərkəzli astronomiya layihəsidir.
ACR hava şəraiti baxımından astronomik müşahidələr üçün ən yaxşılardan biri olduğuna görə, Atakama (Çili) ilə əlaqə qurur, belə ki, astronomik müşahidələr və tədqiqatlar üçün çoxlu xidmətlər həyata keçirir:
Baş ofisi yerləşir Münhen şəhərində, Qarxinqdə (Almaniya) yerləşir.
ACR-ə üzv ölkələr
thumb|ACR-ə üzv ölkələr
Suvalki dəhlizi
thumb|300x300px thumb|300x300px| NATO-nun silah və hərbi texnikası Suvalki dəhlizində, 20 iyun 2017-ci il. Suvalki dəhlizi " (, ; amerikan hərbi terminologiyasında "SK dəhlizi") — Belarusu Rusiyanın Kalininqrad vilayəti ilə birləşdirən, təxminən 100 kilometr uzunluğunda olan hipotetik quru "dəhlizi"dir.
Hazırda Polşanın Litva ilə sərhədi bu ərazidən keçir.
Dəhlizin adı onun ərazisində yerləşən Polşanın Suvalki şəhərinin adından götürülmüşdür.
2018-ci ilin sentyabrında Polşanın müdafiə naziri Mariuş Blaşçak Ukrayna və Belarusla sərhəd yaxınlığında 18-ci Mexaniki Diviziyanın yaradıldığını elan etdi. Həmçinin 8 il əvvəl ləğv edilmiş 14-cü Suvalki tank əleyhinə artilleriya alayının bərpası qərara alınıb. 16-cı mexanikləşdirilmiş diviziyanın silahlanması yeni PT-91 əsas tanklarının gəlməsi ilə əlaqədar modernləşdirilir. 2017-ci ilin yanvarından Litvanın Rukla şəhərində və 2017-ci ilin martından Polşanın Orşiş yaşayış məntəqələrində Almaniya və ABŞ-nin himayəsi altında NATO batalyonunun taktiki qrupları yerləşdirilib. Ümumilikdə bölgədə 4000-dən çox NATO əsgəri var. Regionun nəqliyyat infrastrukturu da Polşadan Baltikyanı ölkələrə yüksək sürətli hərbi avtomobil yolunun tikintisi şəklində modernləşdirilir.
Maqomed Həmidov
Bioqrafiyası
Aymaumaxinski kənd məclisinin kiçik Uraxinski xutorunda fermasında anadan olmuşdur (indi Dağıstanın Serqoqala rayonu). Uraxin orta məktəbinin 7-ci sinfini, sonra Serqoqala pedaqoji məktəbini bitirir. Ali təhsilini Dağıstan Pedaqoji İnstitutunda və Ali Partiya Məktəbində alır. Bir müddət "Leninskoe Znamya" qəzetində işləyir. 1970–1991-ci illərdə Dağıstan Muxtar Sovet Sosialist Respublikasının Nazirlər Soveti yanında Dövlət Televiziya və Radio Verilişləri Komitəsinin sədri, sonra 12 il "Dağıstan" Dövlət Teleradio Şirkətinə rəhbərlik etmişdir.
Dəfələrlə Dağıstan MSSR Ali Sovetinin deputatı, Dağıstan MSSR Ali Soveti Rəyasət Heyətinin üzvü seçilmişdir.
1965-ci ildən SSRİ Yazıçılar Birliyinin üzvü olur. Dağıstan Respublikası Yazıçılar Birliyi İdarə Heyətinin üzvü olur. 1958-ci ildən SSRİ Jurnalistlər Birliyinə üzv seçilir. Maqomed Həmidov tarix elmləri namizədi adına layiq görülür.
Dağıstan Xalqları Konqresi Təşkilat Komitəsinin üzvü olmuşdur. Rusiya Federasiyası Prezidenti Vladimir Putinin Dağıstan Respublikasındakı etibarlı adamı sayılır. Yazıçı 25 sentyabr 2016-cı ildə dünyasını dəyişir
Yaradıcılığı
Həmidovun ilk əsərləri 1950-ci illərdə nəşr olunmuşdur. Şeirlərinin ayrı bir nəşri ("Həmyaşıdlarım" toplusu) ilk dəfə 1962-ci ildə nəşr edilmişdir. 1981-ci ildə "Keçid" şeirlər kitabına görə Dağıstan MSSR-nın Süleyman Stalski mükafatına layiq görülmüşdür. Digər bir ədəbi mükafat olan Batıray Omarla adına mükafata "Sənin haqqında bütün mahnılar" şeirlər silsiləsinə görə alır. Həmidov vətəndaşlıq, sevgi və fəlsəfi lirikada ixtisaslaşmışdır.
Mükafatları
Qırmızı Əmək Bayrağı ordeni.
Dağıstan Muxtar Sovet Sosialist Respublikası S. Stalski mükafatı (1981).
Batıyay Omarla adına İctimai Ədəbiyyat mükafatı.
Dağıstan Respublikası qarşısndakı xidmətlərinə görə (2010).
Dağıstan Muxtar Sovet Sosialist Respublikasının Əməkdar Mədəniyyət İşçisi.
Tu Kayven
Tu Kayven (, 28 iyun 1991, Tayçjun) — Yüngül çəki dərəcəsində Tayvanı təmsil edən cüdoçu. Tu Kayven beynəlxalq yarışlarda Tayvanı təmsil edir. 2008-ci ildən Çin Taybeyi yığmasına cəlb olunmuşdur. Londonda təşkil olunan 2012 Yay Olimpiya Oyunlarında iştirak etmiş, Şərqi Asiya çempionatlarının gümüş və bürünc mükafatçısı olmuşdur. Asiyanın gənclər çempionatının gümüş mükafatçısı, milli və beynəlxalq turnirlərinin bir çoxunun iştirakçısıdır.
Bioqrafiyası
Böyük beynəlxalq səviyyəli turnirlərdə birinci ciddi uğuruna 2010-cu ildə nail olmuşdur. Tayvan milli yığmasının əsas tərkibinə düşmüş və Makaoda cüdo üzrə Şərqi Asiya çempionatında iştirak etmişdir. Yüngül çəki kateqoriyasında gümüş medala layiq görülmüşdür. Bundan başqa həmin mövsümdə Banqkokda Asiyanın gənclər çempionatında gümüş medal qazanmış və Sindao qran prisində 1/8 finala qədər gəlib çatmışdır.
2012-ci ildə Tu yeddinci Daşkənddə keçirilən Asiya birinciliyində iştirak etmişdir. 1/4 finalda qazax Sergey Limaya məğlub olmuşdur. Üçüncü yer üçün təsəlliverici döyüşlərdə Qırğızıstanın nümayəndəsi İslam Bayalinova qalib gəlinmişdi. Koreyanın Koçxanesin şəhərində keçirilən Şərqi Asiya çempionatında bürünc medal qazanmışdır. Uğurlu çıxışlarının sayəsində Londonda təşkil olunan Yay Olimpiya Oyunlarında ölkəsinin şərəfini qorumuşdur. Bununla belə burada son dərəcə uğursuz çıxış etdi. Birinci görüşdə Monqolustanlı Xaşbatarın Saqanbataraya məğlub oldu. Həmin cüdoçu 2004-cü il olimpiya Oyunlarında bürünc medal qazanmışdır. Beləliklə Tu mükafatçıların sırasına düşə bilməmişdir.
London Olimpiadasından sonra Tu Kayven Tayvan komandasının əsas tərkibinə qatıldı və ən böyük beynəlxalq yarışlarda iştirak etməyə davam etdi. Hərçənd bu halda yüngül çəki kateqoriyasında qaldı. 2015-ci ildə o, Taybeydə keçirilən Dünyan Kubokunda yeddinci yeri tutdu və Əl-Küveytdə Asiya çempionatında çıxış etdi. 1/8-i mərhələsində Özbəkistanlı Şarofiddin Boltaboyevə məğlub oldu.
Minavər İbrahimova
Minavər İbrahimova (tam adı: Minavər Cəfər qızı İbrahimova) — Azərbaycan alimi, AMEA akad. Yusif Məmmədəliyev adına Neft-Kimya Prosesləri İnstitutunun “Monomerlər, oliqomerlər və kataliz” şöbəsinin müdiri, kimya üzrə elmlər doktoru, professor.
Əsas elmi nəaliyyətləri
Rəhbərliyi və bilavasitə iştirakı ilə aparilmiş kompleks tədqiqatlar nəticəsində propilen oksidi, C5-fraksiyasının tərkibində olan doymamış karbohidrogenlər əsasında alınan ikiəsaslı turşu anhidridləri, metakril turşusunun qlisidil efiri, stirol və butadien əsasında tərkibi, struktur quruluşu, molekul çəkisi, funksional qrupların təbiəti və miqdarı tənzimlənə bilən yeni,  reaksiyayaqabil birgə oliqomerlərin sintezinin elmi əsasları işlənib hazırlanmışdır. Belə birgə oliqomerlərin yüksək reaksiyayaqabilliklə yanaşı möhkəmlik, adqeziya, dəyişən temperatur şəraitinə, atmosferə, işığa və istiliyə davamlılıq göstəriciləri ilə xarakterizə olunduqları bu birgə oliqomerlərin kompozisiya materiallarının alınmasında bağlayıcı komponent, polimer materialları üçün modifikator kimi səmərəli tətbiq sahələri müəyyən edilmişdir.
Neftin katalitik krekinqi prosesində alınan, zəngin karbohidrogen tərkibinə malik yüngül qazoyl fraksiyası əsasında izolyasiya materialı, iondəyişdirici tərkiblər və penoplastlar kimi geniş tətbiq tapmış fenoformalitlərin və tərkibində mineral doldurucu saxlayan termiki stabilliklə fərqlənən kompozit tərkiblərin  birmərhələli üsulla sintezi şəraiti işlənib hazırlanmışdır. Alınan fenoformalit qatranının yüksək gərginlikli sahələrdə izolyasiya materialı kimi işlədilməsinin prespektiv olduğu göstərilmişdir.
Ekoloji zərərsiz, sadə, iqtisadi baxımdan səmərəli istehsal və emal texnologiyaları yaratmağa imkan verən, katalitik komponent, katalitik sistem və həlledici kimi istifadə oluna bilən ion mayelərinin sintezi,  onların iştirakında sintetik polialfaolefin baza yağlarının alınması və seçici  həlledici kimi istifadə etməklə neft fraksiyalarının təmizlənməsi sahəsində tədqiqatlar aparılmışdır.
Ion maye katalitik sistemlər iştirakında sintez edilmiş polialfaolefin yağ fraksiyaları kifayət qədər yüksək özlüluk, özlülük indeksi, aşağı doymamışlıq və donma temperaturu, oksidləşməyə qarşı stabillik və aşağı buxarlanma göstəriciləri ilə xarakterizə olunurlar. Sintez olunmuş polialfaolefin yağ fraksiyaları və müxtəlif özlülüklü mineral yağları əsasında yüksək özlülüklü yarımsintetik baza motor yağlarının və sənaye yağlarının alınmasının  mümkünlüyü müəyyən edilmişdir.
Neft fraksiyalarının, o cümlədən müxtəlif yağ və yanacaq fraksiyalarının aromatik karbohidrogenlərdən, kükürdlü və qatran birləşmələrdən təmizlənməsində sintez edilmiş neytral xarakterli ion maye tərkiblərin seçici həlledici kimi tətbiqi sahəsində aparılmış tədqiqatlar nəticəsində onların ekstragent kimi istifadəsinin iqdisadi baxımdan səmərəli və ekoloji baximdan perspektiv olduğu göstərilmişdir. Alınmış nəticələrə əsaslanaraq bu prosesin sənaye miqyasında tətbiqinə tövsiyələr verilmiş, təcrübə sənaye zavodunda transformator yağ distillatının ion-maye tərkiblə seçici tənzimlənməsi həyata keçirilmişdir.
Bundan əlavə yüksək molekullu birləşmələr kimyasının perspektiv istiqamətlərindən biri olan, struktur quruluşu, molekul kütlə paylanması tənzimlənmiş, yüksək fiziki-mexaniki göstəriciləri, istismar xassələri ilə fərqlənən polimer və birgəpolimerlərin “canlı” radikal mexanizmi ilə sintezi sahəsində tədqiqatlar aparılaraq stabil sərbəst radikal -4-karboksiamid, 2,2,5,5-tetrametilpirrolin-1 oksil iştirakında stirolun radikal polimerləşməsi və metakril turşusunun bəzi efirləri ilə tənzimlənən mexanizmlə birgəpolimerləşməsi reaksiyaları tədqiq olunmuş və aşağı polidisperslik göstəricisi ilə xarakterizə olunan polimer məhsulların, o cümlədən blok birgəpolimerlərin alınma şəraiti müəyyən edilmişdir.
Stirolun butoksimetakrilatla tənzimlənən radikal mexanizmi ilə birgə polimerləşməsi ilə sintez edilmiş polimer və blokpolimerlər əsasında metal kompozitlər alınmış və sintetik yağlara aşqar kimi və Bakı neftlərinin naften – parafin karbohidrogenləri qarışığının oksidləşməsi prosesində katalitik sistem kimi tətbiqə yararlı olduğu müəyyən edilmişdir.
Katalitik krekinq prosesində alınan qazoyl fraksiyası əsasında superplastifikatorun alınması sahəsində tədqiqatlar davam etdirilərək təcrübə sənaye zavodunda superplastifikatorun toz halında alınması prosesi həyata keçirilmişdir.
Əsas elmi nəticələri
Neft kimyası və yüksək molekullu birləşmələr sahəsində işlər aparılır.
Elmi Tədqiqatları
Tədqiqat işlərinin nəticələri 250-dan çox elmi əsərdə dərc olunmuşdur. Onlardan 2 Azərbaycan patenti alınmış, 3 Azərbaycan patentinə və 1 Avropa patentinə müsbət rəy (İddia sənədi) alınmışdır. Dərc edilən məqalələr “Neft kimyası”, “Нефтехимия и Нефтепереработка”, “Мир Нефтепродуктов”, “Химия в интересах устойчивого развития”, “Neft kimyası və Neft emalı prosesləri”, “Azərbaycan Kimya Jurnalı”, “AMEA Məruzələri” jurnalında və s. çap olunmuşlar.
Bəybala Usubaliyev
Bəybala Tacı oğlu Usubaliyev — Azərbaycanlı elm adamı,  kimya elmləri doktoru.
Həyatı
Bəybala Usubaliyev 1 oktyabr 1951-ci ildə Ağsu rayonunda anadan olmuşdur. 1969-cu ildə orta məktəbi bitirərək, 1970-ci ildə Azərbaycan Dövlət Universitetinin (indiki Bakı Dövlət Universiteti) kimya fakultəsinə daxil olmuşdur. 1970-ci ildən təhsil almaqla yanaşı Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının "Qeyri-üzvi kimya" İnstitutunda laborant vəzifəsində işləməyə başlamışdır. 1974–76-cı illərdə hərbi xidmətdə olmuşdur. Hələ tələbəlik illərində dünya şöhrətli alim, ictimai xadim Xudu Məmmədovun rəhbərliyi altında elmi işlərdə iştirak etməyə başlamış və bir neçə elmi məqalə dərc etdirmişdir. 1978-ci ildə Universiteti bitirdikdən sonra Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının "Qeyri-üzvi kimya" İnstitutunda elmi fəaliyyətini davam etdirmişdir.
1978–1982-ci illərdə AMEA-nın "Qeyri-üzvi və Fiziki kimya" İnstitutunda dissertant kimi elmi fəaliyyətə başlamışdır.
1982-ci ildə görkəmli alim, geologiya-mineralogiya elmləri doktoru, professor, AMEA-nın müxbir üzvü Xudu Surxay oğlu Məmmədovun rəhbərliyi altında "Mis və gümüşün aromatik karbon turşuları ilə iki nüvəli kompleks birləşmələrinin sintezi, quruluşu və termoqrafik tədqiqi" mövzusunda namizədlik dissertasiyasını müdafiə edərək, kimya elmlər namizədi elmi adını almışdır.
1982–1991-ci illərdə Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının "Qeyri-üzvi və Fiziki kimya" İnstitutunun struktur kimya laboratoriyasında mühəndis, kiçik elmi işçi və elmi işçi vəzifələrində çalışmışdır.
1991-ci ildə köçürmə yolu ilə Mingəçevir Politexnik İnstitutuna təyinatını almışdır. Bir müddət sonra, 1995-ci ildə ümumi kimya fənni üzrə dosent elmi adına layiq görülmüşdür. 1991–1996-cı illərdə həmin institutun "Fiziki kimya" kafedrasında dosent əvəzi, dosent və kafedra müdiri kimi bir sıra vəzifələrdə çalışmışdır.
1992-ci ildə Respublikada fəaliyyət göstərən gön-dəri sənayesinin kənardan gətirilən natrium sulfid reaktivinə olan tələbatını ödəmək üçün Dövlət sifarişi ilə "Sintez elm istehsalat" kiçik müəssəsini yaratmışdır.
1997-ci ildə "Azərbaycan Baş Pedoqoji Kadrların İxtisasının Artırılması və Yenidən Hazırlanması" İnstitutunda kimya ixtisası üzrə tam ixtisasartırma kursunu keçmişdir.
1997-ci ildə Azərbaycan Dövlət Neft Akademiyasının (indiki Azərbaycan Dövlət Neft və Sənaye Universiteti) nəzdində fəaliyyət göstərən "Neftin, qazın geotexnoloji problemləri və kimya" Elmi Tədqiqat İnstitutunda böyük elmi işçi vəzifəsinə təyin olunmuşdur. 1998-ci ildə həmin İnstitutda aparıcı elmi işçi vəzifəsinə keçirilmişdir. 2011-2017-ci illərdə isə həmin Elmi Tədqiqat İnstitutunun Doktorantura şöbəsində müdir vəzifəsində çalışmışdır.
2014-cü ildə "Metalların aromatik monokarbon turşuları ilə koordinasion birləşmələri əsasında klatratəmələgəlmənin quruluş-kimyəvi əsasları" mövzusunda doktorluq işini müdafiə edərək kimya elmləri doktoru elmi dərəcəsini almışdır.
2014-cü ildə Azərbaycan Dövlət Neft Akademiyasının (indiki Azərbaycan Dövlət Neft və Sənaye Universiteti) nəzdində fəaliyyət göstərən "Neftin, qazın geotexnoloji problemləri və kimya" Elmi Tədqiqat İnstitutunun elmi işlər üzrə direktor müavini vəzifəsinə təyin olunmuşdur. Eyni zamanda həmin institutun "Kimyəvi reagentlər və sensorlar" laboratoriyasına rəhbərlik etmişdir.
2014–2015-ci illərdə Milli Aviasiya Akademiyasında "Aviasiya materialşunaslığı" kafedrasında dosent kimi çalışaraq, kimya ixtisası üzrə mühazirələr oxumuşdur.
Görkəmli alim Usubaliyev Bəybala 230-a yaxın elmi əsərin (onlardan 180-a yaxını xarici jurnallarda nəşr edilmişdir) o cümlədən 2 monoqrafiya, 4 müəlliflik şəhadətnaməsi, bir neçə metodiki göstərişin və 15 patentin (3 Avroasiya) müəllifi olmuşdur.
Alimin rəhbərliyi ilə 1 elmlər doktoru və 5 fəlsəfə doktoru yetişdirilmişdir. O cümlədən, beş nəfərin fəlsəfə doktoru və üç elmlər doktoru dissertasiya işlərinə rəhbərlik edirdi.
B.T.Usubaliyevin elmi istiqamətləri qeyri-üzvi kimya, supramolekulyar kimya, koordinasion birləşmələr kimyası, quruluş kimyası, nanoquruluşlu birləşmələr kimyası, kimya texnologiyası, nanotexnologiya klatrat birləşmələr kimyası aiddir.
İşlədiyi müddət ərzində Respublikamızın aparıcı sahəsi olan neftin müəyyən sahələrində kimya elminin tətbiqinə çalışmış və buna nail olmuşdur. 2018-ci ildə onun tərəfindən dünyada ilk dəfə olaraq neftin çıxarılması, nəqli və saxlanılması proseslərinin effektivliyini artırmaq üçün nanoquruluşlu koordinasion polimer əsaslı yeni çoxfunksiyalı texnologiya hazırlamışdır. Bu yeni texnologiya dəfələrlə Respublikamızın və respublikamızdan kənarda (Qazaxıstan, Türkmənistan və Rusiya Federasiyası) müxtəlif neft yataqlarında sınaqdan keçirilmiş, reagentin təsir mexanizmi öyrənilmiş və yüksək nəticələr əldə edilmişdir. Koordinasion birləşmələr əsasında qeyri valent birləşmələrin sintezi və quruluş-kimyəvi əsaslarının öyrənilməsi elmi istiqaməti Respublikamızda məhz onun adı ilə bağlıdır. O, Respublikada ilk dəfə bir-, iki- və çoxəsaslı aromatik karbon turşularının metallarla kompleks birləşmələri əsasında bu sinif birləşmələri almış, onların alınmasının quruluş-kimyəvi əsaslarını işləmiş və təsnifatını vermişdir. Dünyada ilk dəfə olaraq, bu tip birləşmələri və ümumiyyətlə klatrat əmələgəlməni neftçıxarmaya tətbiq edərək, yüksək nəticələri əldə edən ilk alimlərdən olmuşdur.
18 mart 2022-ci ildə Bakı şəhərində vəfat etmiş, Yasamal qəbiristanlığında dəfn edilmişdir.
Elmi fəaliyyəti
1978–1982-ci illərdə AMEA-nın "Qeyri-üzvi və Fiziki kimya" İnstitutunda dissertant kimi elmi fəaliyyətə başlamışdır.
1982-ci ildə "Mis və gümüşün aromatik karbon turşuları ilə iki nüvəli kompleks birləşmələrinin sintezi, quruluşu və termoqrafik tədqiqi" mövzusunda namizədlik dissertasiyasını müdafiə edərək, kimya elmlər namizədi elmi adını almışdır.
1982–1991-ci illərdə AMEA-nın "Qeyri-üzvi və Fiziki kimya" (indiki "Kataliz və Qeyri-üzvi kimya") İnstitutunun laboratoriyasında mühəndis, kiçik elmi işçi və elmi işçi vəzifələrində çalışmışdır.
Respublika Bilik Cəmiyyətinin 1991-ci il 24 may tarixli qərarı ilə Xudu Məmmədov adına birinci dərəcəli mükafata layiq görülmüşdür.
1994–1997-ci illərdə Mingəçevir Politexnik İnstitutunda (indiki Mingəçevir Dövlət Universiteti) "Fiziki kimya" kafedrasında dosent əvəzi, dosent (1995) və kafedra müdiri kimi bir sıra vəzifələrdə çalışmışdır.
1997–2022-ci illərdə Azərbaycan Dövlət Neft Akademiyasının (indiki Azərbaycan Dövlət Neft və Sənaye Universiteti) nəzdində fəaliyyət göstərən "Neftin, Qazın Geotexnoloji Problemləri və kimya" Elmi Tədqiqat İnstitutunda böyük elmi işçi, aparıcı elmi işçi, "Kimyəvi reagentlər və sensorlar" laboratoriyasının müdiri, Doktorantura şöbəsinin müdiri və elmi işlər üzrə direktor müavini vəzifələrində çalışmışdır.
2014-cü ildə "Metalların aromatik monokarbon turşuları ilə koordinasion birləşmələri əsasında klatratəmələgəlmənin quruluş-kimyəvi əsasları" mövzusunda doktorluq işini müdafiə edərək, kimya elmləri doktoru elmi dərəcəsini almışdır.
2014–2015-ci illərdə Milli Aviasiya Akademiyasında "Aviasiya materialşunaslığı" kafedrasında dosent kimi çalışaraq, kimya ixtisası üzrə mühazirələr oxumuşdur.
Üzvülükləri
2016-cı ildən Beynəlxalq Ekoenergetika Akademiyasının elmlər doktoru, professorudur.
Elmin İnkişafı Fondunun resenzenti idi.
2018-ci ildən Asiya Kimya Cəmiyyətinin (Asian Chemical Sosiety (AChemS)) Fəxri üzvi və resenzenti idi.
Səhranın nəfəsi
"Səhranın nəfəsi" — Rəssamlar Danaya ilə Aleksandra Stratou və Stella Konstantinidesin iki il ərzində qum konuslardan yaratdıqları əsər. Kosmosdan görünür.
100 min kvadrat metr ərazini əhatə edir. Əsər üzərində iş 1997-ci ilin mart ayının 7-də başa çatıb.