cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Belqoder
İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli yaşda olan 158 nəfərdən (15–64 yaş) 99-u iqtisadi fəal, 59-u qeyri-fəal (fəaliyyət göstəricisi 62,7%, 1999-cu ildə 52,5%) olmuşdur. Fəaliyyətdə olan 99 nəfərdən 85 nəfəri işləyir (63 kişi və 22 qadın), 14 nəfər isə işsiz (6 kişi və 8 qadın). Fəaliyyət göstərməyən 59 nəfərdən 14 nəfəri şagird və ya tələbə, 5 nəfəri pensiyaçı, 40 nəfəri digər səbəblərdən fəaliyyətsiz olub. .
Seyidlər-i Zəhra (Germi)
Seyidlər-i Zəhra — İranın Ərdəbil ostanının Germi şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 89 nəfər yaşayır (20 ailə).
Axtar və məhv et
Strategiyanın mahiyyəti ondan ibarət idi ki, Amerika ordusuna tabe dəstə düşmənin nəzarətində olan əraziyə getməli və böyük düşmən qüvvələrinin yerini müəyyən etməli idi. İlk atəş təmasından sonra düşmənin mümkün geri çəkilmə yollarının qarşısını almaq üçün əraziyə əlavə bölmələr yeridilir, aşkar edilmiş qüvvələr aviasiya və artilleriyadan istifadə etməklə məhv edilir. Bir çox hallarda ilkin axtarış bölməsi (adətən taqım və ya bölük) düşməni yalnız onun pusqusuna düşəndən və itki verdikdən sonra tapırdı. Hətta adətən atəş təması baş verdi, çünki axtarış ərazisində düşmən qüvvələri olmurdu.
Andris Berzinş
Andris Berzinş  — Latviya dövlət və siyasət xadimi. Latviya Prezidenti (2011–2015). Sahibkar, milyoner.
Təhsili
1958-ci ildə — Nitaur orta məktəbini bitirib.
Qurtuluş döyüşçüləri
Qurtuluş döyüşçüləri (Combattants de la Libération) — Əlcəzair İstiqlaliyyət müharibəsinin başlamasından sonra yaradılmış Əlcəzair Kommunist Partiyasının silahlı qanadı, gerilla qruplaşması. Həm əlcəzairlilər, həm də Fransa və müstəmləkələrin avropalıları "Qurtuluş döyüşçüləri"nin sıralarında vuruşurdular. 1 iyul 1956-cı ildə ƏKP ilə birlikdə Milli Qurtuluş Cəbhəsi sıralarına daxil olmuşdular.
Andris Berzinş
Təhsili
1971-ci ildə — Riga Politexnik İnstitutunu radio mühəndisi ixtisası ilə bitirib.
1988-ci ildə — Latviya Dövlət Universitetini sənaye planlaşdırma ixtisası üzrə bitirib.
Sovet dövründə karyera
1970-ci ildən — mühəndis, daha sonra — "Elektron" müəssisəsinin direktoru. Sovet İttifaqı Kommunist Partiyasının üzvü idi.
1988-ci ildən — Latviya SSR Xalq xidmətləri nazirinin müavini. Xalq Deputatları Şurasına və Valmiera bölgəsinin icra komitəsinə rəhbərlik etdi.
Müstəqil Latviya dövründə karyerası
1993-cü ildə — Latviya Bankında özəlləşdirmə fonduna rəhbərlik etmişdir.
1993–2004-cü illərdə — "Latvijas Unibanka" ASC -nin prezidenti.
dekabr 2006-cı il — aprel 2009-cu ildə — Latvenergo İdarə Heyətinin sədri.
2006–2010-cu illərdə könüllü olaraq Ticarət və Sənaye Palatasının prezidenti vəzifəsində çalışıb.
AS Unibanka Skandinaviska Enskilda Bankının prezidentinin müşaviri olaraq çalışdı.
Təqaüdə çıxdıqdan sonra Berzins yenidən aktiv siyasətə qayıtdı. 2005-ci ildə Yaşıllar və Kəndlilər Birliyindən Riga Şəhər Şurasına namizəd oldu.
2 noyabr 2010-cu ildən — Latviya 10-cu Seyminin deputatı və fraksiyanın üzvü. 4 noyabr 2010-cu ildən — üzv, 8 noyabrdan isə Seymin İqtisadi, Kənd Təsərrüfatı, Ekoloji və Regional Siyasət Komitəsinin sədri. 4 noyabr 2010-cu ildən — Seym Sorğuları Komissiyasının üzvü. 17 mart 2011–25 may 2011-ci illərdə —Parex Banka ASC-nin qanunsuz olaraq alındığı və yenidən qurulduğu ilə əlaqədar Parlament İstintaq Komissiyasının üzvü.
Prezidentlik seçmələri zamanı görülən işlər
2 iyun 2011-ci ildə prezident seçkilərində iştirak etdi və ikinci turda V. Zatlersə 43-ə qarşı 53 millət vəkilinin səsini qazanaraq qalib gəldi. 8 iyul 2011-ci ildə rəsmi olaraq vəzifəsinə başladı. İkinci prezidentlik yarışına qatılmadı.
Orçard Roud
thumb|Orçard Roud [[Milad bayramı zamanı]] Orçard Roud (,, «meyvəli bağa gedən yol») — Sinqapurda küçə, ticarət və əyləncə mərkəzi, şəhərin əsas görməli yerlərindən biri. Çox vaxt küçəni və ətraf əraziləri «Orçard» («meyvəli bağ») adlandırırlar.
Ümumi məlumat
Orçard Roud Stemford Roud, Benkulen strit, Fort Kaninq Roud küçələrinin kəsışmə yerindən başlayır və 2,2 km şimal-qərbə doğru uzanır. 1974-cü ildən küçədə hərəkət bir tərəflidir. Küçə yüksək inkişaf etmiş yeraltı infrastruktura malikdir. Küçə boyu piyada keçidləri, qonşu küçələrlə və ticarət mərkəzləri ilə əlaqələndirici tunellər var.
Adı
thumb|Orçard Roud Küçənin adı tərcümədə "Meyvələ bağa gedən yol" mənasını verir. XIX əsrdə bu yol muskat qozu, qara istiot və digər meyvələrin olduğu plantasiyaya aparırdı. Ticari məqsədlə yolun tikintisinə XX əsrdə etibarən başlanılıb.
Tarixi
thumb|Orçard Roud. [[1900-cu il]] Orçard Roud artıq 1830-cu illərdə məlum idi. Ancaq 1836-cı ilin Sinqapur xəritəsində onun adı yox idi. 1830-cu illərdə bu ərazidə gambir və qara isti ot becərilirdi. Sonradan onları meyvə ağacları sahələri əvəz etdi.
1846-cı ildə küçənin tikintisi Tank Roda yetişdi. Məhz o zamanlar Orçard Roudla Skotts Roudun kəsişmə yerində həkim Cunanın meyvə bağları var idi. Küçənin adının formalaşmasında bu amildə önəmli rol oynamışdı. 1840-cı illərdə küçəyə yaxın ərazilərdə qəbiristanlıqlar formalaşmağa başladı. Böyük çin qəbiristanlığı Baydefor Roudla kəşimə yerində formalaşmış, benkulen qəbiristanlığı isə keçmiş baş nazirin rezidensiyasından bir az aralı, Sonralar Doxobi Qaut dayanacağı yaxılığında yəhudi qəbiristanlığı meydana gəldi. Bu qəbiristanlıq 1984-cü ildə ləğv edildi.
1860-cı illərdə Orçard Roud yaxınlıqdakı təpəlikdə bir çox şəxsi evlər və bunqalolar meydana gəldi. 1890-cı ilin əvvəlində Tailand kralığının Orçard Roud, 370 ünvanında səfirliyi açıldı.
2009-cu ildə küçənin yenidən bərpasına 40 milyon dollar xərclənmişdi. 16 iyun 2010-cu ildə yağan yağış küçədə böyük daşqının yaranmasına səbəb olmuşdu. Ticarət mərkəzləri böyük ziyan görsədə ölən və yaralananlar olmamışdı. 70-ə yaxın nəqliyyat rayondan evakuasiya olunmuşdur.
Tirana Universiteti
Tirana Universiteti (Universiteti i Tiranës) və ya qısaca TU — Albaniyanın paytaxtı Tirana şəhərində yerləşən dövlət universiteti.
Tarixi
1957-ci ildə Tirana Dövlət Universiteti (Universiteti Shtetëror i Tiranës) adı ilə aralarında ən vacibi 1947-ci ildə qurulmuş Elmlər İnstitutu olmaqla 5 institutun birləşməsi nəticəsində qurulmuşdur. 13 aprel 1983–1992-ci il tarixləri arasında universitet Enver Hoksa Tirana Universiteti (Universiteti i Tiranës "Enver Hoxha") adlanmışdır.
Haqqında
Tirana Universiteti Albaniyanın ən böyük və ən nüfuzlu universitetidir. Universitet 8 kollecdən, 50 akademik şöbədən, 41 təhsil proqramından ibarətdir. Təhsilin əsas hissəsi Tiranada verilsə də, universitetin Albaniyanın şimalındakı Kukes və cənubundakı Saranda şəhəri də daxil olmaqla bir çox şəhərdə filialı var.
Universitet Bolonya prosesinə uyğun olaraq üçillik bakalavr, 1 və ya 2 illik magistr, 3–5 illik doktaruntura dərəcəsi təklif edir.
Universitetdə 114.000-dən çox tələbə təhsil alır.
Gələcəkdə Tirananın cənub-şərqində yeni korpusun açılması planlaşdırılır. Tirananın cənub-şərqində tələbə şəhərciyi yerləşir.
Tirana Universiteti kolleci 35.000 şagirdi ilə Avropada ən böyük kolleclərdən biri, Balkan yarımadasında isə ən böyük kollecdir.
Fakültələr
• 2
Rektorlar
• 2
Macar dili
Macar dili (magyar). Fin-uqor (uqor qolu) dillərindən biridir. Macarıstanda və ona qonşu ölkələrdə (keçmiş Yuqoslaviya, Avstriya, Rumıniya) yayılmışdır. 15 milyondan çox daşıyıcısı vardır. Macar Respublikasının rəsmi dövlət dilidir. Yazısı latın əlifbası əsasında tərtib olunmuşdur. thumb
Vəhşi (film, 2017)
Vəhşi (ing. — Beast) — 2017-ci il məhsulu olan ingilis psixoloji-gərilim filmi.
Mövzusu
Varlı və nüfuzlu bir ailənin qızı olan 27 yaşlı Mol tur rəhbəridir. Molun ad günündə bacısı hamilə olduğunu deyərək diqqəti öz üzərinə çəkir. Ailəsi tərəfindən əhəmiyyət verilmədiyini düşünən Mol ad günündən ayrılır və gecə klubuna gedir. Orda bir adamla tanış olur, gecə boyu rəqs edirlər. Sabaha yaxın klubdan ayrılanda oğlan Molla yaxınlaşmaq istəyəndə Mol onu istəmir. Oğlan Molu sıxışdıranda qaçaq ovçu havaya bir əl atəş açaraq Molu qurtarır. Mol həyatında qaçaq ovçuya — Paskala sevgi və həyəcan üçün darıxdığını və ailəsinin onunla 2-ci sort adammış kimi rəftar etdiklərindən danışır. İkisi arasındakı sevginin çiçəkləndiyi vaxtda Mol Paskala məktəb vaxtı sinif yoldaşını qayçı ilə vurduğundan danışır.
Son vaxtlar ətraflda baş verən cinayətlər hamını narahat edirdi. Molun ad günü şənliyinin axşamı 4-cü cinayət qurbanı tapılır. Mol onu sevən və cinayətləri araşdıran detektiv Klifforddan öyrənir ki, Paskal başqa bir cinayətdə əsas şübhəli olub. Ondan da əvvəl 18 yaşı olanda 14 yaşındakı qızı cinsi istismar etdiyi üçün həbs olunub. Bunun qarşılığında isə Mol Paskalı qorumaq üçün Paskalla gecə klubunda tanış olduğunu və gecə boyu rəqs etdiyi deyərək yalançı şahidlik edir. Sonra Mol hər iki məsələ ilə bağlı Paskal ilə üzləşir. Paskal isə deyir ki, əvvəllər etdiyi bütün səhvlər üçün hər gün peşmanlıq çəkir. Həbs məsələsi üçün isə deyir ki, qızın da onunla birlikdə olmaqda razılığı olub və daha sonrasında onu şərləyib.
Molun bacısı ailəsi ilə birlikdə təşkil etdiyi məclisdən Paskalı cins geydiyi üçün qovur. Bundan əsəbləşən Mol "onun üçün etdikləri" hər şey üçün ailəsini bağışladığını deyərək bir qədəh qaldırır və ayrılarkən təmiz qolf sahəsini dağıdır. Paskalın evinə köçdüyü günün axşamı polislər Paskalı həbs etmək üçün evə girir. Mol sorğuda olankən Paskalın da gecə klubunda olduğu yalanını təkrarlayır. Baş detektiv isə Paskalın kimisə sevmək bacarığından məhrum qatil olduğunu deyir və Moldan təkidlə cəmiyyətdən qisas almaq istəyib-istəmədiini təkidlə soruşur. Sərbəst buraxılan Mol onu qara basdığı və jurnalistlər tərəfindən dövrəyə alınan Paskalın evinə qayıdır.
Klifford Mola əsil qatili tapdıqlarını deyir və ona şübhə ilə yanaşdığı üçün üzr istəyir. Amma Paskal haqqında hələ də pis fikirləşməyini israrla vurğulayır. Rahatlayan Paskal və Mol bunu kafedə qeyd etməyə gedirlər. Orda Mol Paskala daha burda qala bilməyəcəyini və başqa yerdə yeni həyat qurmaq istədiyini deyəndə Paskal bunu qəbul eləmir. Növbəti davalarında Paskalın əsəblərini cilovlaya bilməyib Molu boğması münasibətlərini daha da pisləşdirir. Buna görə də, Mol ağlayaraq Kliffordun evinə qaçır, Paskal haqqında yalan ifadə verdiyini deyərək üzr istəyir. Bunu eşidən Klifford Molu evdən qovur.
Sahildə birlikdə içki içdiklərində Mol Paskala nə olursa-olsun onu qəbul edəcəyini deyir. Onu cinayətləri etiraf etmək üçün sıxışdırır və məktəb vaxtı qızı istəyərək vurduğunu etiraf edir. Paskal etiraf edir: "Bitti, mənim üçün heç nə deyildilər". Mol bunu eşitdiyinə görə xoşbəxt görünür. Evə qayıdanda Mol Paskaldan öpüş istəyir və öpüşəndə Paskalın kəmərini açır və sükanı burur. Qəzadan sonra ayılan Mol Paskalı boğmağa başlayır. Paskal isə "biz eyniyik" deyərək ona mane olmaq istəyir. Amma bu, Molun Paskalı boğmasına mane olmur.
Naxçıvan Ali Məclisinin V çağırış deputatları
Naxçıvan Ali Məclisinin V çağırışı — 2015-ci il noyabr ayında baş tutan seçkilər əsasında formalaşdırıldı.
Ali Məclisin 45 deputatından 42-i Yeni Azərbaycan Partiyasının üzvü, 3-ü isə bitərəf idi.
Ali Məclisin 45 deputatından 8-i qadın, 37-i isə kişi olmuşdur.
2015-ci ilin 17 noyabr tarixində Ali Məclisin V çağırışının birinci sessiyası baş tutdu.
V çağırış Ali Məclisin sədri Yeni Azərbaycan Partiyası üzvü Vasif Talıbov, sədrin birinci müavini Yeni Azərbaycan Partiyası üzvü Azər Zeynalov, sədrin müavini isə Yeni Azərbaycan Partiyası üzvü Mirhəşim Seyidov seçilib.
Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin sədri Vasif Talıbovun 14 noyabr 2017 tarixli sərəncamıyla Ali Məclisin sədrinin müavini Mirhəşim Seyidov vəzifəsindən azad edilmişdir.
Latviya–Türkmənistan münasibətləri
Tarixi
İki ölkə arasında diplomatik əlaqələr 1993-cü ilin yanvarında qurulmuşdur.
2009-cu ildə Latviya Respublikası və Türkmənistan hökumətləri arasında "İqtisadi, sənaye, elmi və texniki əməkdaşlıq haqqında" müqavilə bağlanmışdır.
2013-cü ilin may ayında Latviya Prezidenti Andris Berzinş Türkmənistan Prezidenti Qurbanqulu Berdiməhəmmədovla danışıqların aparıldığı Aşqabada rəsmi səfər etdi.
İqtisadi əlaqələri
Latviya Xarici İşlər Nazirliyinin nümayəndələri bildiriblər ki, bu il Aşqabadda keçirilməli olan Latviya Respublikası və Türkmənistan arasında iqtisadi, elmi, texniki və mədəni əməkdaşlıq üzrə hökumətlərarası komissiyanın dördüncü iclası qeyri-müəyyən vaxta təxirə salınıb. Trend.
Latviyalı diplomatların fikrincə, qlobal COVID-19 epidemiyası ilə əlaqədar alınan məhdudlaşdırıcı tədbirlər tədarük zəncirlərinin pozulmasına və ölkələr arasında ticarətin azalmasına səbəb olub. 2019-cu ildə ticarət həcmi 8 milyon avroya çatmışdısa, 2020-ci ilin ilk altı ayında 2,4 milyon avro təşkil etmişdir.
Keçən il Latviya mallarının Türkmənistana ixracının ümumi həcminin 46% -i dərman daxil olmaqla kimyəvi məhsulların, 26% -i heyvanlar və heyvan məhsulları, 14% -i balıq və konservlər (spirt daxil olmaqla) kimi hazırlanmış qida məhsulları, 5% - mexaniki və elektrik avadanlıqları. Qalan 9% -i hansı malların təşkil etdiyi mesajda göstərilməyib.
RoboKop (film, 1987)
RoboKop — 1987-ci ildə Edvard Noymayer və Maykl Mayerin ssenarisi əsasında Pol Verhoven tərəfindən çəkilən fantastik janrlı ABŞ filmdir. Baş rolları Piter Ueller və Nensi Allen ifa edir. Filmdə Detroyt şəhərində baş verən cinayətlərin qarşısını "RoboKop" tərəfindən alınacağı göstərilir.
Məzmun
2020-ci illər, gələcək zaman. ABŞ-nin Miçiqan ştatının Detroyt şəhərinə məxsus "Omni Consumer Products" (OCP) şirkəti robototexnikaya görə dünyada ən layiqli yerlərdən birini tutur. Bu robotların sayəsində ABŞ bir çox müharibələrdə qələbə qazanır. "OCP" şirkətinin vitse-prezidenti Riçard "Dik" Cons görüş zamanı əməkdaşlarına yeni yaradılan ED-209 robotunun fəaliyyəti haqqında danışmağa başlayır, lakin bu zaman robot idarədən çıxır və Kinni adlı işçini öldürür. Bu hadisədən sonra Robert "Bob" Morton "RoboCop" adlı layihəsini "OCP" şirkətinin başçısına təqdim edir və uğur qazanır. Bu hadisədən sonra Consun Mortona qarşı mənfi münasibət bəsləyir.
Detroyt şəhərinin polislərindən olan Aleks Mörfi, əməkdaşı Enn Lüis ilə birlikdə cinayətkarların izinə düşmüşdür. Cinayətkar heyətinin başçısı Klarens Boddikerdir. Aleks Mörfi onlarla mübarizə aparan zaman həyatını itirir. Bir neçə müddətdən sonra "OCP" şirkətinin işçiləri qərara gəlirlər ki, xüsusi əməliyyat sayəsində Aleks Mörfini robot polisinə çevirsinlər. Bir müddət sonra Aleks Mörfi həyata qayıdır və "RoboKop" ləqəbini qazanır. "RoboKop" keçmiş həyatını xatırlamır. Müəyyən müddətdən sonra "RoboKop" keçmiş əməkdaşı Enn Lüisi görür və yadına əvvəlki hadisələr düşməyə başlayır. Bir müddət sonra "RoboKop" şəhərdə çoxlu sayda cinayətlərin qarşısını almağı bacarır və bu da Robert "Bob" Mortona müvəffəqiyyət qazandırır, lakin Cons onu öldürmək niyyətindədir. Klarens Boddiker onun tapşırığı sayəsində Mortonu öldürür.
Klarens Boddikerin izinə düşür və onun bandasının müqavimətini dəf edir. Bu zaman Klarensin Riçard "Dik" Consa işlədiyini öyrənir. "RoboKop" Consu həbs etmək üçün onun iş yerinə yollanır. Consla danışıq zamanı "RoboKop" onun "Direktiv № 4" adlı planı haqqında məlumat əldə edir. Bu plana görə "OCP" şirkətinin başçıları həbs edilməkdən azad olmalıdır. "RoboKop" onu həbs etmək qərarına gəlir, lakin Cons inkişaf etdirilmiş ED-209 robotunu onun üzərinə göndərir. "RoboKop" ED-209 robotuna qarşı mübarizə aparmağa başlayır. Bu zaman Enn Lüis onu xilas edir və buradan uzaqlaşmağı bacarırlar.
Cons həbs edilən Klarensi və onun əməkdaşlarını azad edərək, "RoboKop" və Enn Lüisi tapmağa göndərir. Onlar Consun sayəsində müasir silahlar əldə edərək, şəhərdə yerləşən istifadəsi dayandırılmış zavoda yollanırlar. Məhz burada "RoboKop" cinayətkar heyəti ilə mübarizədə ölmüşdür. Bu müddətdə "RoboKop", Enn Lüis ilə birgə onlar üçün müxtəlif tələlər hazırlamağa başlayır. Bir müddət sonra cinayətkar dəstəsi zavoda daxil olur və "RoboKop" onlarla mübarizə aparmağa başlayır. Mübarizənin sonunda "RoboKop", Enn Lüis ilə birgə cinayətkar dəstəsini məhv edir və Klarens Boddikeri öldürür.
Bir müddət sonra Riçard "Dik" Cons "OCP" şirkətində görüş keçirir. Bu zaman "RoboKop" şirkətə gəlir və ED-209 robotunu məhv edir. "RoboKop" Consun planlarını pozaraq, onun planı haqqında şirkətdəki şəxslərə məlumat verir, lakin bu zaman Cons yaşlı şəxsi əsir edərək, buradan qaçmaq üçün onlardan vertolyot tələb edir. "RoboKop" onun müqavimətini dəf edir və çoxlu sayda atəş açaraq, onu öldürür. Yaşlı şəxs ona təşəkkür edir və adını soruşur. "RoboKop" isə cavabında "Mörfi" deyir.
Ülvi Mirzəyev (əsgər)
Ülvi Üzeyir oğlu Mirzəyev (10 may 2000; Yenikənd, Siyəzən rayonu, Azərbaycan — 5 oktyabr 2020; Şəybəy, Cəbrayıl rayonu, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Ülvi Mirzəyev 2000-ci il mayın 10-da Siyəzən rayonunun Yenikənd kəndində anadan olub. 2018-ci ildə Yenikənd kənd tam orta məktəbindən məzun olub. 2 illik xidmətdən sonra Giləzi quşçuluq fabrikində bir müddət işləmişdir.
Hərbi xidməti
2018-ci ildə müddətli həqiqi hərbi xidmətə yollanan Ülvi 2020-ci ilin aprelində xidmətini başa vurub.
2020-ci ilin iyul-sentyabr aylarında səfərbər olunan Ülvi Mirzəyev, sentyabr ayında yenidən xidmətə çağırılmışdır.
Azərbaycan Ordusunun əsgəri olan Ülvi Mirzəyev 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Cəbrayılın azad edilməsi uğrunda gedən döyüşlərdə savaşıb. 5 oktyabr 2020-ci ildə Cəbrayıl rayonunun Şəybəy kəndi istiqamətində döyüş tapşırığını yerinə yetirərkən şəhid olub.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Ülvi Mirzəyev ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Füzuli rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 25.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Ülvi Mirzəyev ölümündən sonra "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Qlobal Bakı Forumu
Qlobal Bakı Forumu — Nizami Gəncəvi Beynəlxalq Mərkəzinin təşkilatçılığı ilə keçirilən ənənəvi Forumdur. 2013-2021-ci illər aralığında sayca 7 forum keçirilmişdir.
I Cənubi Qafqaz Forumu
300px|left|thumb|Building Shared Societies in Caucasus. 7-8 May 2013, Baku, Azerbaijan Cənubi Qafqaz Forumu 2013-cü ilin 7–8 may tarixində keçirilmişdir. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev və xanımı Mehriban Əliyeva Forumun rəsmi açılış mərasimində iştirak etmişlər. Forumda qadın məsələləri, dinlərarası, mədəniyyətlərarası dialoq, regionda gedən proseslər, Dağlıq Qarabağ münaqişəsi və bölgədəki digər münaqişə ocaqları ilə bağlı vəziyyət müzakirə olunmuşdur. İki gün davam edən foruma İordaniya kraliçası xanım Nur, BMT Baş Katibinin xüsusi müşaviri Nafis Sadek, Türkiyənin sabiq prezidenti Süleyman Dəmirəl və bir sıra ölkələrin sabiq prezidentləri ilə yanaşı, ümumilikdə dünyanın 40-dan çox ölkəsindən 200-ə yaxın tanınmış ictimai-siyasi xadim qatılmışdır.
II Qlobal Açıq Cəmiyyətlər Forumu
2014-cü ilin 28–30 aprel tarixlərində Diasporla iş üzrə Dövlət Komitəsinin dəstəyi, Nizami Gəncəvi Beynəlxalq Mərkəzi və Madrid Klubunun birgə təşkilatçılığı Bakı da keçirilən II Qlobal Açıq Cəmiyyətlər Forumu keçirilmişdir. Forumun açılışında Azərbaycan prezidenti İlham Əliyev də iştirak etmiş, nitq söyləmişdir. 2015-ci il və ondan sonrakı mərhələdə dünyanın davamlı inkişafı proqramına həsr olunan beynəlxalq Forumda 57 ölkədən 200-ə yaxın tanınmış ictimai və siyasi xadim iştirak etmişdir. Dəvət olunanlar arasında 32 ölkənin sabiq dövlət və hökumət başçısı da olmuşdur.Tədbirdə Latviyanın sabiq prezidenti, Nizami Gəncəvi Beynəlxalq Mərkəzinin həmsədri və Madrid Klubunun vitse-prezidenti Vayra Vike-Freyberqa, İsgəndəriyyə kitabxanası nın direktoru İsmail Serageldin, Bolqarıstan, Serbiya, Rumıniya, Moldova, İsrail və digər ölkələrin sabiq dövlət və hökumət rəhbərləri iştirak edirlər. Forumun gündəliyində açıq cəmiyyətlərin əhatə dairəsi və əsasları, iqtisadi dayaqları, mürəkkəb situasiyalarda münaqişələrin həlli üsulu, davamlı inkişaf prosesinin təmin edilməsi üçün multi-idarəetmə və institusional çərçivəyə olan ehtiyac və digər mühüm məsələlərin müzakirəsi daxil edilmişdir. Müzakirələrdə daxili iqtisadi artım siyasəti ilə əməli iş, yüksək keyfiyyətli təhsil və digər sosial xidmətlər üçün bərabər imkanların yaradılması, qadınların cəmiyyətdə rolunun gücləndirilməsi kimi məsələlərə xüsusi diqqət ayrılmışdır. Davamlı inkişafa nail olmaq istiqamətində təbii sərvətlər və qlobal sərhədlərin rolu, təmiz texnologiyalar və yaşıl enerjinin vəhdəti məsələləri ətrafında da geniş müzakirələr aparılmışdır.
III Qlobal Bakı Forumu
300px|thumb|left||III Qlobal Açıq Cəmiyyətlər Forumu 2015-ci ilin 28–29 aprel tarixlərində Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsi, Nizami Gəncəvi Beynəlxalq Mərkəzi və Madrid Klubu ilə əməkdaşlıq çərçivəsində Bakıda III Qlobal Açıq Cəmiyyətlər Forumu keçirilmişdir. III Qlobal Bakı Forumunda dünyanın 60-dan çox ölkəsindən ümumilikdə 200-dən artıq nümayəndə iştirak etmişdir. Tədbirə 55 ölkədən Nizami Gəncəvi Beynəlxalq Mərkəzi, Madrid Klubu və Roma Klubunun üzvü olan sabiq ökumət rəhbərləri, tanınmış ictimai və siyasi xadimlərdən ibarət 200-ə yaxın nümayəndənin dəvət olunmuşdur. Forumda dünyanın bir sıra nüfuzlu siyasi və dövlət xadimləri ilə yanaşı, bir neçə ölkənin hazırkı dövlət və hökumət başçıları da iştirak etmişdir. "Yeni dünya düzənində etimadın bərpa olunması" mövzusuna həsr olunan III Forumda nüfuzlu siyasi liderlər dünyanı narahat edən məsələlər – etnik və digər zəmində baş verən münaqişələr, terror təhdidləri, demokratiyanın inkişafı, təhsil, ekologiya, enerji təhlükəsizliyi, dinlərarası dialoq, sülhün qorunmasında qadınların rolu və bir sıra qlobal problemləri geniş müzakirə edəcək, onların həll yollarının tapılması istiqamətində müzakirələr olunmuşdur.
IV Qlobal Bakı Forumu
300px|thumb|right|IV Qlobal Bakı Forumu, 10-11 mart 2016-cı il, Bakı, Azərbaycan 2016-cı ilin 10–11 mart tarixlərində Bakıda Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsinin (DİDK) dəstəyi, Nizami Gəncəvi Beynəlxalq Mərkəzinin təşkilatçılığı ilə İnteraction Council, Madrid Klubu, İsgəndəriyyə Kitabxanası, Roma Klubu, Dünya Elmlər və Mədəniyyət Akademiyası ilə əməkdaşlıq çərçivəsində IV Qlobal Bakı Forumu keçirilmişdir. Forumda Albaniya, Monteneqro, Bolqarıstan, Makedoniya, Bosniya və Herseqovina və Gürcüstan Prezidentləri iştirak etmişdir. Bundan başqa, 27 sabiq prezident və 23 sabiq baş nazir də daxil olmaqla 53 ölkədən 300-dən çox nümayəndə də tədbirə qatılmışdır.
"Çoxqütblü dünyaya doğru" mövzusuna həsr edilən Forumda münaqişələrin qarşısının alınmasında dinlərarası dialoqun rolu, miqrasiya, multikulturalizm və inteqrasiya məsələləri, o cümlədən qlobal təhlükəsizliyin təmin olunmasında radikallaşma və miqrasiya amillərinin rolu kimi mühüm məsələlər müzakirə olunmuşdur. Bundan başqa, enerji və qlobal idarəçiliyin gələcək perspektivləri ilə bağlı məsələlər də forumun gündəliyinə daxil olmuşdur.
VI Qlobal Bakı Forumu
300px|thumb|right|VI Qlobal Bakı Forumu 15–17 Mart 2018 Forum 2018-ci il 15–17 mart tarixlərində Azərbaycanın paytaxtında "İnklüziv cəmiyyətlərin qurulması üçün fərqliliklərin aradan qaldırılması" mövzusunda keçirilmişdir. Forumun açılış mərasimində Azərbaycan prezidenti İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva iştirak ediblər. Forum üç gün davam etmişdir. Forumda 50-dən çox ölkədən 500-dək nümayəndə iştirak etmişdir, o cümlədən 47 hazırkı və keçmiş dövlət və hökumət başçıları, tanınmış siyasətçilər, dövlət xadimləri, vətəndaş cəmiyyətinin təmsilçiləri, beynəlxalq təşkilatların rəhbərləri, tanınmış ictimai-siyasi xadimlər, alimlər qatılıblar.
Forumda, Albaniya Prezidenti İlir Meta, Makedoniya Prezidenti George İvanov, Moldova Prezidenti İqor Dodon, Bosniya və Herseqovinanın Rəyasət Heyətinin üzvü Mladen İvaniç, Türkiyənin Baş naziri Binəli Yıldırım, xarici işlər naziri Mövlud Çavuşoğlu, xarici işlər nazirinin müavini Əhməd Yıldız, Fələstinin Baş nazirinin müavini Ziad Abu Amr, Bosniya və Herseqovinanın hökumət başçısının müavini Mirko Sarovic, Rumıniyanın Baş nazirinin müavini Ana Birçall iştirak ediblər.
Forum çərçivəsində martın 18–19-da VII Beynəlxalq Kitab Sammiti təşkil olunmuşdur. ABŞ Konqres Kitabxanasının və Misirin İsgəndəriyyə Kitabxanasının birgə təşəbbüsü ilə keçiriləcək Sammitdə milli inkişafda, mədəni irsin qorunmasında və ötürülməsində, gələcəyin formalaşmasında kitabın əhəmiyyəti, eləcə də milli kitabxanaların rolu, kitabxanaların gələcəyi mövzuları müzakirə olunmuşdur.
VII Qlobal Bakı Forumu
2019-cu il,14–16 mart tarixlərində Azərbaycanın paytaxtı Bakı şəhərində "Dünyanın yeni xarici siyasəti" mövzusunda VII Qlobal Bakı Forumu keçirilimişdir. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev Forumun açılış mərasimində iştirak etmişdir. 300px|thumb|left|"Dünyanın yeni xarici siyasəti" VII Qlobal Bakı Forumu, 14 mart, 2019 Forumda, həmçinin Əfqanıstan Prezidenti Əşrəf Qəni Əhmədzay, Albaniya Prezidenti İlir Meta, Bosniya və Herseqovinanın Rəyasət Heyətinin üzvü Şefik Caferoviç, Moldova Prezidenti İqor Dodon, Monteneqro Prezidenti Milo Dukanoviç, Bolqarıstanın baş naziri Boyko Borisov, Nizami Gəncəvi Beynəlxalq Mərkəzinin üzvü olan sabiq dövlət və hökumət başçıları, beynəlxalq təşkilatların rəhbərləri, tanınmış ictimai-siyasi xadimlər, alimlər iştirak etmişlər. İtaliyanın Azərbaycandakı səfiri Auqusto Massari Prezident Sercio Mattarellanın, Böyük Britaniya və Şimali İrlandiya Birləşmiş Krallığının Azərbaycandakı səfiri xanım Karol Krofts Baş nazir xanım Tereza Meyin, BMT İnkişaf Proqramının rəhbərinin müavini, Avropa və MDB üzrə Regional Bürosunun direktoru xanım Miryana Eqqer baş katib Antoniu Quterreşin müraciətlərini oxumuşlar.
Tədbirdə Nizami Gəncəvi Beynəlxalq Mükafatının 2019-cu ilin təqdimat mərasimi keçirilmişdir. Əfqanıstan İslam Respublikasının Prezidenti Məhəmməd Əşrəf Qaniyə və Robert F. Kennedi İnsan Hüquqları Fondunun prezidenti Kerri Kennediyə Mərkəzin Qəyyumlar Şurasının qərarı ilə Nizami Gəncəvi Beynəlxalq mükafatları təqdim olunmuşdur.
Forumda 50 ölkədən 500-dən artıq nümayəndə qatılıb. Forum çərçivəsində keçirilmiş 10 sessiyada qlobal və regional əhəmiyyət daşıyan məsələlər müzakirə edilmişdir.
Kürə xanlığı
Kürə xanlığı (Куьредин шарвал) — Cənubi Dağıstanda 1812–1864-cü illərdə mövcud olmuş feodal dövləti.
Coğrafiyası
Kürə xanlığı əsasən Qürahın tarixi və coğrafi bölgəsində yerləşirdi. Buraya Qürah, Ağul və Riçin kənd cəmiyyətlərinin birliklərinin ərazisinin bir hissəsi olan Qürah vadisi daxil idi. Hal-hazırda Kürə xanlığının ərazisində yerləşən inzibati rayonlar: Ağul, Qürah və Süleyman-Stalski rayonları.
Tarix
250px|left|thumb|Kürə xanı Yusufbəy. Kürə əvvəlcə azad cəmiyyətlərdən ibarət idi. Bunlar aşağıdakı ləzgi cəmiyyətləri olmuşdur: Qoturkürə, Çiley, Kabir, Axmarli, Qürah, Qartas, Güney, Stal-çilə və Qyuqcey.
1791-ci ildə Qazıqumuq xanı II Surxay Xan Kürəni Qaziqumuq xanlığına birləşdirir. Kürə xanlığının tərkibinə xanlığın paytaxtı olan Qürahda daxil idi. Yerli kəndlilər Qazıqumuq hökmdarları tərəfindən sıxışdırılır və tez -tez üsyanlar təşkil olunur. 1811-ci ilin sonunda Dərbəndli Şeyxəli xan və Surxay xan Türkiyə tərəfindən dəstək alaraq, ruslara qarşı hərəkətləri bərpa edir. Bir rus dəstəsi Qürahda Şeyxəli xan və Surxay xanın oğlu Nuxbəyə qarşı yürüş təşkil edir.
15 dekabr 1811-ci ildə rus qoşunları Qüraha hücum edir və Surxay xan Qazıqumuqa qaçır. Surxay xanın qovulması Kürədə azadlıq kimi qəbul edilir. Surxay xanın dayısı, barışmaz düşməni Aslanbəyə xüsusi şərtlər altında Kürədə idarəçilik həvalə edilir. Rus qoşunlarının Kürdən çıxmasından sonra Surxay xan onu geri almaq qərarına gəlir. Yerli sakinlər Surxay xanın dəstəsinə qarşı çıxır. General-mayor Xatuntsevin başçılıq etdiyi bir rus dəstəsi köməyə gəlir. Surxay xan ağır itkilər verir və geri çəkilməyə məcbur olur. 1812-ci ildə çar hökuməti bütün Kürə vadisini, Qürah, Koşan, Ağul və Riçi kənd cəmiyyətlərinin birliklərini əhatə edən Kürə xanlığını rəsmi olaraq tanıyır. Aslanbəy xanlığın hakimi təyin edilir. 1812-ci il yanvarın 23-də çar hökuməti Kürə xanı ilə müqavilə imzalayır. Bu anlaşmanın şərtlərinə görə Kürədə mülkiyyətini müdafiə etmək üçün iki piyada batalyonundan və yüzlərlə kazakdan ibarət çar qoşunlarının qarnizonu yerləşdirilir. Xan bütün vasitələrlə qonşu azad cəmiyyətləri Rusiyaya təslim etməyə çalışacağına söz verir. 1820-ci il iyulun 12-də rus qoşunları tərəfindən tutulan Qaziqumuq xanlığı üzərində hakimiyyət Kürə xanı Aslan xana verilir. Elə həmin il Koşan kənd cəmiyyətləri birliyinin kəndləri xanlığın tərkibinə daxil olur. 1839-cu ildə Qaziqumuq xanlığı Kürə xanın hakimiyyətindən çıxarılır. 1846-cı ildə xanlıq Dərbənd quberniyasının tərkibinə daxil edilir. 1838–1839-cu illərdə kürəlilər Quba üsyanında iştirak edir. 1842-ci ildə İmam Şamilin qüvvələri Qaziqumuğa yaxınlaşanda, Kürə xanı Harunbəy imamın tərəfinə keçir. Qala qarnizonunu və döyüş sursatını ona təslim edir. Harun bəyin özü Şamil tərəfindən Qüraha göndərilir və oğlu Abbasbəyiisə əmanət olaraq aparılır. Muridlərin gedişindən sonra polkovnik Zalivkinin komandanlığı altında olan rus dəstəsi Harunbəyi tutaraq Tiflisə göndərir. Qardaşı Yusufbəy isə Kürə xanlığının xanı təyin edilir.
Əhali
Krə xanlığının əhalisi əsasən ləzgilərdən və ağullardan ibarət idi və bütün əhali İslam dinin sünni məzhəbində etiqat edirdi. Xanlığın əhalisi 5 min evdən ibarət idi.
Hərbi tarixçi Platon Zubov öz yazısında bunları qeyd edir:
Sosial-siyasi quruluş
Aslan xandan əvvəl kürə xanlığında heç bir bəy yox olmamışdır.
Hökmdarları
Kürə xanlığının xanları:
Nurlan Mustafayev (kapitan)
Nurlan Hamlet oğlu Mustafayev — Xüsusi Təyinatlı Qüvvələrin kapitanı, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Nurlan Mustafayev 1990-cı il iyulun 22-də Hamlet və Rahilə Mustafayevlərin ailəsində anadan olub. 2005-2008 c illərdə C.Naxçıvanski adına Hərbi Liseydə, 2008-2013 illərdə isə AAHM-də təhsil alıb. 2010-2013 cü illərdə Almaniya Federativ Respublikasının Ali Hərbi Məktəbində təhsil alıb. 4 Xarici dil bilirdi. Ailəli idi. 1 oğul övladı Vətənə əmanət qalıb.
Hərbi xidməti
Azərbaycan Ordusunun Xüsusi Təyinatlı Qüvvələrinin kapitanı olan Nurlan Mustafayev 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Murovdağın, Füzulinin və Hadrutun azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə savaşıb. Nurlan Mustafayev oktyabrın 12-də Hadrut döyüşləri zamanı şəhid olub. II Fəxri Xiyabanda dəfn olunub.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Nurlan Mustafayev ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa edilməsi zamanı döyüş əməliyyatlarının rəhbəri olan, düşmənin canlı qüvvəsinin məhv edilməsində rəşadət göstərən, vəzifə borcunu ləqayətlə və vicdanla yerinə yetirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Nurlan Mustafayev ölümündən sonra "Azərbaycan Bayrağı" ordeni ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Cəbrayıl rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Nurlan Mustafayev ölümündən sonra "Cəbrayılın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Füzuli rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Nurlan Mustafayev ölümündən sonra "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Kəlbəcər rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Nurlan Mustafayev ölümündən sonra "Kəlbəcərin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Xatirəsi
Haqqında 2022-ci ildə "Ruhən şəhid ananın nurlanmış xatirələri" kitabı çap edilib.
NGC 5229
NGC 5229, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Tazılar bürcü istiqamətində yerləşir. SBcd tipli. tərəfindən ildə 40.64 sm (16 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Teymurkəndi (Pərsabad)
Teymurkəndi — İranın Ərdəbil ostanının Pərsabad şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 92 nəfər yaşayır (19 ailə).
Əminə
Əminə (أمينة) — qadınlara verilmiş bir ərəbcə addır.
Animal Planet
Tarixi
«Animal Planet» kanalı 1 oktyabr 1996-cı ildə əsası qoyulmuşdur. 2014-cü ilin yazında kanal 16:9 formatında yayımlanıb, HD versiyası da mövcuddur. 250px|thumb|right|Kanalın əvvəlki loqosu
Zəngilan Beynəlxalq Hava Limanı
Zəngilan Beynəlxalq Hava Limanı — Azərbaycanın Zəngilan rayonu ərazisində, 2021-ci ilin aprel ayında tikintisinə başlanılan beynəlxalq hava limanıdır. Zəngilan Beynəlxalq Hava Limanı İkinci Qarabağ müharibəsində işğaldan azad edilmiş ərazilərdə inşa edilən ikinci beynəlxalq hava limanı olacaq. Hava limanı Zəngilanı beynəlxalq nəqliyyat-logistika mərkəzinə çevirmək üçün imkanlar yaradır.
Tarixi
2020-ci ilin payızında Azərbaycan Silahlı Qüvvələri 1993-cü ildə erməni silahlı birləşmələri tərəfindən işğal olunmuş Zəngilan rayonu üzərində nəzarəti geri qaytardılar. 2021-ci ilin fevralında Azərbaycan Prezidenti bəyan etdi ki, Zəngilan rayonunda Logistika Mərkəzinin yaradılması planları nəzərə alınmaqla rayonda beynəlxalq havalimanı tikiləcəkdir. Onun sözlərinə görə Ermənistan və İranla həmsərhəd olan Zəngilan rayonunun coğrafi mövqeyi rayonun nəqliyyat-logistika mərkəzinə çevrilməsinə imkan verəcək.
2021-ci ilin aprelində gələcək havalimanının təməlqoyma mərasimi keçirildi. Havalimanındakı uçuş-enmə zolağının uzunluğu 3 kilometr olacaqdır. Havalimanı ağır nəqliyyat təyyarələri də daxil olmaqla, bütün növ hava gəmilərini qəbul edə biləcək.
Zəngilan havalimanı 20 oktyabr 2022-ci il saat 13:03 tarixində açılmışdır. Açılış mərasimində İlham Əliyev və Rəcəb Tayyib Ərdoğan iştirak ediblər.
Aləmlişahəli (Pərsabad)
Aləmlişahəli — İranın Ərdəbil ostanının Pərsabad şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 66 nəfər yaşayır (16 ailə).
Taksidermiya
thumb|Taksidermiya thumb|Taksidermiya edilmiş [[fil.]] Taksidermiya (ing. Taxidermy) - heyvan cəsədlərinin görünüşünü itirməməsi üçün həyata keçirilən proses. Taksidermiya vasitəsilə heyvanların daxili orqanları çıxarılır və heyvanın qarın hissəsinə müxtəlif dərmanlar vurulur. Bu üsul ilə heyvanların görünüşünü 5 il müddətinə saxlamaq mümkündür. Taksidermiya tam olaraq mumiyalama sənəti sayılmır.
Cavad Heyət
thumb|Cavad Heyətin atası [[Mirzə Əli Heyət ]] Cavad Heyət — Azərbaycanlı cərrah-alim, İranda ilk dəfə açıq ürək əməliyyatını (koronar şuntlama) gerçəkləşdirən, Beynəlxalq Cərrahlar Cəmiyyətinin idarə heyətinin və Paris Cərrahlar Akademiyasının üzvü, "Varlıq" jurnalının təsisçisi, türkologiyaya aid yeddi cildlik kitabın müəllifi, Bakı Dövlət Universitetinin, Azərbaycan Tibb Universitetinin, Xəzər Universitetinin fəxri doktoru, Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının, N. Tusi adına Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetinin fəxri professoru, Azərbaycan Cərrahları Elmi Cəmiyyətinin fəxri üzvü, Türk Dil Qurumunun fəxri sədri, eləcə də İstanbul Universitetinin fəxri doktoru, "İki Azərbaycanın ağsaqqalı", "Çağımızın ağsaqqalı", "Dövrümüzün Prometeyi", "Bilgə dədə" ləqəbləri ilə tanınır.
Həyatı
Cavad Heyət 1925-ci il mayın 24-də Təbrizdə anadan olub. Azərbaycan xalqının XX əsrdə yetişdirdiyi ən böyük şəxslərdən hesab olunur. Həm Cənubi Azərbaycanda, həm də Şimali Azərbaycanda yüksək səviyyədə tanınır. Türkologiya, tibb elmi və digər sahələrdə əvəzedilməz xidmətləri olmuşdur. 2014-cü ilin avqustun 12-də Bakı şəhərində vəfat etmişdir. II Fəxri Xiyabanda dəfn edilmişdir.
O, Azərbaycan, ingilis, fars, türk və s. dilləri mükəmməl bilirdi. Beş qızı, beş nəvəsi vardı.
Təhsili
Cavad Heyət ilk və orta təhsilini Təbriz, Həmədan və Tehranda almışdır. Orta hərbi məktəbi bitirdikdən sonra o, Tehran Universitetinə daxil olmuşdur. Burada təhsil alarkən özü Avropa universitetlərindən birinə qəbul olmaq istəyirmiş Lakin atası Mirzə Əli Heyət buna mane olmuşdur.
Bundan sonra Cavad Heyət ikinci kursdan ali təhsilini Türkiyənin İstanbul Universitetində davam etdirərək 1943–1946-cı illərdə burada tibb fakültəsində oxumuşdur.
Ailəsi
Cavad Heyət Mirzə Əli Heyətin 9 övladından biridir.
"Varlıq" dǝrgisinin imtiyazını özündǝn sonra Rza Heyətin adına keçmǝsini rǝsmi şǝkildǝ vǝsiyyǝt etmişdir.
Tibb sahəsində fəaliyyəti
Bundan sonra 8 ildən artıq Tehranda Azad İslam Universitetinin cərrahiyyə kafedrasına rəhbərlik edib. Fars dilində cərrahlıqla bağlı üç cildlik dərslik kitabının müəllifidir. thumb|Cavad Heyət [[İstanbulda təhsil alarkən. Fotoda 20 yaşı var. ]]
Türkologiya sahəsində fəaliyyəti
Cavad Heyət dostu Prof. Dr. H. Nitqi ilə birlikdə İranda elmi türkologiyanın əsasını qoymuşdur.
Türkologiya sahəsində 300, tibb sahəsində isə 100 məqaləsi vardır.
Cavad Heyət və Azərbaycan dili
Bundan əlavə, Cavad Heyət filologiya və türkologiya sahəsində "Azərbaycan ədəbiyyat tarixinə bir baxış", "Azərbaycan şifahi xalq ədəbiyyatı", "Türk dili və ləhcələrinin tarixi", "İki dilin müqayisəsi" kitablarının müəllifidir. thumb|[[Tehranda Türkiyə-İran dostluq cəmiyyətinin keçirdiyi görüş. Türkiyənin İrandakı səfiri və Cavad Heyət.]]
Cavad Heyət və Türkiyə
1993-cü ildə Türkiyənin Tehrandakı səfiri Qorxmaz Haqtanır ilə birlikdə Tehranda Türk Kültür Mərkəzini açmış və iranlı tələbələrin Türkiyədə təhsil almalarına yardım göstərmişdir.
Süleyman Dəmirələ məktubu
Cavad Heyət, 1993-cü ildə Kəlbəcərin işğalından sonra Süleyman Dəmirələ məktub yazmış və yardım istəmişdir.
Məktubun bir nüsxəsi o dövrki İran İslam Respublikasının o dövrki XİN rəhbəri Əliəkbər Vilayətiyə də göndərilmişdi.
Mükafatları və fəxri adları
Cavad Heyət Bakı Dövlət Universitetinin, Azərbaycan Tibb Universitetinin, Xəzər Universitetinin fəxri doktoru, Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının, N. Tusi adına Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetinin fəxri professoru, Azərbaycan Cərrahları Elmi Cəmiyyətinin fəxri üzvüdür.
Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin M. F. Axundov adına mükafatına və "Dədə Qorqud" Assosiasiyasının təsis etdiyi "Məmməd Araz" mükafatına layiq görülüb.
Azərbaycanın müxtəlif universitetlərinin fəxri doktoru və professoru, Türk Dil Qurumunun fəxri sədri, eləcə də İstanbul Universitetinin fəxri doktoru idi.
Ölümü
Cavad Heyət 2014-cü il avqustun 12-də səhər saatlarında Bakı şəhərində dünyasını dəyişmiş və avqustun 15-də İkinci Fəxri Xiyabanda torpağa tapşırılmışdır.
Kotanlı
Kotanlı — İrəvan quberniyasının Şərur-Dərələyəz qəzasında, indiki Paşalı (Əzizbəyov, Vayk) rayonunda kənd.
Gülümey
Gülümey– folklor janrı.
Kotanlı
Tarixi
Rayon mərkəzindən 20 km şimal-şərqdə, Arpaçayın sağ qolu olan Kotanlıçayın sahilində yerləşir. "İrəvan əyalətinin icmal dəftəri"ndə Kotanı kimi, Qafqazın 5 verstlik xəritəsində Kotanlı , erməni dilində Kyotanlu formasında qeyd edilmişdir. Kotanlı kəndi kənddən 1 km aralıda tarixən mövcud olmuş və Kuteni (Kotanlı) adlandırılmış kəndin yaxınlığında salınmışdır.
Toponimi
Toponim qıpçaq türk tayfasından olan kotan etnoniminə mənsubluq bildirən -lı şəkilçisinin artırılması ilə əmələ gəlib "kotan tayfasına mənsub yaşayış yeri" mənasını bildirir. Etnotoponimdir. Quruluşca düzəltmə toponimdir. Kəndin adı 1924-cü ildə dəyişdirilib Qarmraşen (Qırmızıkənd) qoyulmuşdur. 1949-cu ildə kəndin əhalisi Azərbaycana köçürüldükdən sonra kənd dağılmışdır. Azərbaycanda və Ermənistanda türkmənşəli bir sıra toponimlərdə "Kotan" sözü əsas е’tibarilə iki mə’nadadır:
Əhalisi
Kənddə 1873-cü ildə 256 nəfər, 1886-cü ildə 392 nəfər, 1897-ci ildə 456 nəfər, 1904-cü ildə 611 nəfər, 1914-cü ildə 672 nəfər, 1916-cı ildə 532 nəfər yalnız azərbaycanlı yaşamışdır. 1918-ci ildə kənd erməni təcavüzünə məruz qalaraq deportasiya olunmuş və kəndə Türkiyədən köçürülən ermənilər yerləşdirilmişdir. İndiki Ermənistanda sovet hökuməti qurulandan sonra sağ qalanlar ata-baba yurdlarına qayıda bilmişdir. Burada ermənilərlə yanaşı 1922-ci ildə 61 nəfər, 1926-cı ildə 193 nəfər, 1931-ci ildə 351 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır. Ermənistan dövləti 1988-ci il noyabrın 28-də kənddə yaşayan azərbaycanlılar zorla tarixi-etnik torpaqlarından qovmuşdur. İndi ermənilər yaşayır.
Tüdor stili
Tüdor stili üçün xarakterik cəhətlər — qara tirlər və ağ divar panelləridir. Bu, memarların seçimi deyildi, hər şeyi inşaatçıların seçdiyi materiallar müəyyən edirdi. XV-XVI əsrlərdə bütün İngiltərə meşə ilə əhatə olunmuşdu, buna görə də ağac, həmçinin gil tapmaq çətin deyildi. Alternativ olaraq bəzi evlərdə kərpicdən istifadə edirdilər, lakin binanın həndəsi quruluşunu müəyyən edən tirlər yenə də qalırdı.
Sauthemptonda yerləşən Tüdorlar memarlıq muzeyi bu stilin səciyyəvi əlamətlərini nümayiş etdirir: yuxarı mərtəbələr aşağı mərtəbənin sərhədindən kənara çıxır, pəncərə və qapı girişləri yastı tağlarla bəzədilib. Nisbətən sadə fasad, interyerin detalları ilə kontrastdadır.
XIX əsrin sonlarında Tüdorlar öz intibah dövrünü yaşadılar. O dövrün müasir tikinti texnologiyası, memarlara Tüdor stilinin əsas elementlərini kopyalamaqla yanaşı, inkişaf etdirərək yeni səviyyəyə qaldırmaqlarına imkan verdi. Tüdor stilini müəyyən edən əsas cəhətlərdən biri – qara tirlər, artıq bir çox hallarda yükdaşıyıcı konstruksiya kimi yox, dekor elementi kimi xidmət edirdilər. Memarların çoxu qaydaya əməl etməyə çalışırdılar: effektiv kontrastlı görünüş üçün divarlar açıq rəngdə olmalı idi.
Tüdor stilinin digər xüsusiyyətləri: damın dik olması, tağlı formalar (pəncərə və giriş hissə) və baca hörgüsünün xarakterik çıxıntısıdır.
Oliver Tri
Oliver Tri Nikell — Amerikalı müğənni, musiqi prodüseri, komediyaçı. Tri "When I'm Down" mahnısının populyarlıq qazanmasından sonra, 2017-ci ildə Atlantic Records ilə müqavilə bağladı və 2020-ci ildə ilk studiya albomu Ugly Is Beautiful-u buraxdı. Onun uğuru 2021-ci ildə Life Goes On mahnısı ilə daha da artdı. O, ikinci studiya albomu Cowboy Tears-i 18 fevral 2022-ci ildə yayımladı.
Həyatı
Oliver Tri Nikell 29 iyun 1993-cü ildə Kaliforniya ştatının Santa-Kruz şəhərində anadan olub. O deyir ki, "üç yaşında piano dərsləri alıb, gələn il mahnı yazmağa başlayıb və altı yaşında albom yazıb". Tri məktəbdə oxuyarkən Hip hop və elektronika musiqisi ilə maraqlanmağa başladı, DJ oldu və rep qrupu Mindfuck ilə birlikdə işlədi.
Tri, San Fransisko Dövlət Universitetində iki il biznes, Kaliforniya İncəsənət İnstitutunda isə Musiqi Texnologiyası üzrə təhsil alıb.
D
Latın qrafikalı Azərbaycan əlifbasında 5-ci hərf, 23 samitdən biri. D cingiltili samitdir və kar qarşılığı t samitidir.
Dnepr SES
Dnepr SES (Дніпровська ГЕС), həmçinin DneproHES (ДнепроГЭС), daha əvvəl — V.İ.Lenin adına Dnepr SES — Ukraynanın cənubundakı Zaporojye şəhərində Dnepr çayı üzərində qurulmuş su elektrik stansiyası. Bu, Dnepr su elektrik stansiyaları kaskadının beşinci mərhələsidir. Ukraynanın ən böyük su elektrik stansiyası olan Dnepr SES 1932-1956-cı illərdə SSRİ və Avropanın ən böyük su elektrik stansiyası olmuşdur.
Böyük Vətən müharibəsi illərində Dnepr su elektrik stansiyası əvvəlcə sovet, sonra isə alman qoşunları tərəfindən partladıldı. 1944-cü ildə stansiyanın bərpasına başlanıldı, 1950-ci ildə sonuncu su elektrik aqreqatının işə salınması ilə bərpa işi başa çatdırıldı, eyni zamanda stansiyanın gücü artırıldı. 1969-1980-ci illərdə stansiya başqa bir su elektrik stansiyasının (Dnepr SES-2) və gəmi şlüzlərinin ikinci sırasının tikintisi ilə genişləndirildi və onun gücü iki dəfədən çox artdı. 1990-cı illərin ortalarından etibarən Dnepr SES modernləşdirilib, o cümlədən stansiyanın gücünün tədricən artırılması ilə su elektrik aqreqatlarının dəyişdirilməsi həyata keçirilib. Dnepr SES-in sahibi hazırda "Ukrhidroenerqo" dövlət şirkətidir.
B
Latın qrafikalı Azərbaycan əlifbasında 2-ci hərf, 23 samitdən biri.
Cingiltili samitdir. Kar qarşılığı "P"-dır.
Bor element i böyük b (B) hərfi ilə işarə olunur.
"B" digər əlifbalarda
Finikiya əlifbasında evə bənzədiyi üçün "bet" ("ev") adlanır.
Bu hərf rus qrafikalı əlifbalarda "Б б" şəklində rast gəlinir.
Latın əlifbasına Yunan əlifbasından "β" "betta" şəklində daxil olmuşdur.
Ərəb əlifbasında "ب" "bə" adlanır.
Gülü (Sərab)
Gülü — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Sərab şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə yaşayış yoxdur.
Şorakətləşmiş torpaqlar
Torpaqların təkrar şorakətləşməsi
Ümumi məlumatlar
Şorakətləşmiş torpaqlar meliorasiya üzrə tədqiqat aparan tədqiqatçıların məlumatlarına əsasən (V.R.Volobuev 1965, Q.Z.Əzizov 1999, M. R.Abduyev 2003,) torpaqəmələgətirən süxurların (döşəmə, metamorfik, çöküntü, gətirilib toplanmış, akkumilyativ) suda asan həll olunan və həmin süxurların tərkibində Na, Mg, К, Cl, НСОз, СОз kation və anionların əmələ gətirdikləri duzlar çox olduqda genetik baxımdan formalaşaraq şorakətləşmiş torpaqlar yaranırlar. Bu proses təbii yolla tarixən torpaqəmələgəlmənin ilkin yaranmasından başlayaraq baş verir. Yəni şorakətləşmiş torpaqlar uzun çəkən tarixi dövr ərzində torpaq-əmələgətirən süxurların kimyəvi və fiziki-kimyəvi xassələrindən asılı olaraq genetik baxımdan birdəfəlik formalaşmışlar. Bu proses tədqiqatçıların elmi araşdırmalardan əldə etdiyi nəticələrə əsasən müəyyən edilmişdir.