cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kələxana
Kələxana — Azərbaycan Respublikasının Şamaxı rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 5 oktyabr 1999-cu il tarixli, 708-IQ saylı Qərarı ilə Şamaxı rayonunun Şamaxı şəhər inzibati-ərazi vahidinin Kələxana kəndi Şəhriyar qəsəbə inzibati-ərazi vahidinin tərkibinə verilmişdir. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 27 iyun 2003-cü il tarixli, 493-IIQ saylı Qərarı ilə Şamaxı rayonunun Kələxana kəndi Şəhriyar qəsəbə inzibati ərazi vahidi tərkibindən ayrılaraq, bu kənd mərkəz olmaqla, Kələxana kənd inzibati ərazi vahidi yaradılmışdır.
Toponimikası
Kənddə tarixi-memarlıq kompleksi olan Kələxana türbələri yerləşir. Kəndin adı bu türbələrin adından alınmışdır. Toponim ərəb dilindəki kələ (məbəd, sərdaba, zaviyə) və fars dilindəki xana (bina, ev, tikili) komponentlərindən düzəlib, "məbəd, sərdaba, kompleks tikili" mənasındadır.
Əhalisi
Kənd əhalisi 363 nəfərdir ki, onun da 176 nəfəri kişi, 187 nəfəri isə qadınlar təşkil edir.
Coğrafiyası və iqlimi
Kənd Şamaxı platosunda yerləşir.
Səbətçilər sarayı
Səbətçilər sarayı — İstanbul Eminönü ilçəsində, Sarayburnunda olan bu saray, Topqapı Sarayının Sarayburnunda olan iki sahil köşkündən biridir.
Tarixi
Tikintisində Dalğıc Əhməd Paşa ilə nəqqaşbaşı Lütfü Ağa da iştirak etmişdilər. Tikildiyi yerdə daha əvvəl Bəyazid Köşkü var idi. Sədrəzəm Sinan Paşanın təlimatı ilə tikildiyi üçün qəsrə Əlisinanpaşa qəsri də deyilmişdir. Osmanlı dövründə tikilmiş mülklərin ən görkəmlilərindən olan Səbətçilər qəsri ilə bağlı müxtəlif məlumatlar var. Bunlardan birinə görə, Ədirnə sarayında qaldırılmış fevkani quruluşlara səbətçi və ya sultani adı verildiyindən bu qəsrə Səbətçi deyilmişdir.
Səbətçilər qəsri kəsmə daşdan kvadrat planlı, üstü tağlı dörd guşəsi eyvanlı bir quruluşa malikdir. Bu günbəz taxta olub, dam içərisində yerləşdirilmişdir. Üstü günbəzli olan kvadrat məkandan çıxmalarla eyvanlı hissələr yarım kvadrat plandadır. Bu məkanın qarşısında üç hissəli ortası günbəzli, iki yəni tonozlu bir giriş hissəsinə yer verilmişdir. Bu məkanın altında xidmət hissələri var.
Səbətçilər qəsrinin İstanbul həyatında saraya aid əhəmiyyəti yerə məxsus qayıqların olduğu yerdə olmasıdır. Dəmir yolu keçməkdən əvvəl sultanların qayıqları burada qorunurdu. G. J. Grelot burada qayıqlar və kiçik savaş gəmiləri üçün 5-6 anbar olduğunu yazmışdır. Bu qayıqlar üçün anbarlar Səbətçilər qəsrinin göstərən bütün rəsm və fotolarda yer almışdır.
Cümhuriyyət dövründə hərbi dərmanlar anbarı kimi istifadə edilən qəsr, bərpadan əvvəl tamamilə əvvəlki vəziyyətini itirmişdi. Vəqflər Baş İdarəsi tərəfindən 1980-ci ildə aparılan bərpadan sonra Mətbuat Yayım Baş İdarəsinin Beynəlxalq Mətbuat Mərkəzi olaraq istifadə edilmişdir. Eminönü Xidmət Fondu 1998-ci ildə qəsrinin bərpa etmişdir. Mətbuat Mərkəzi istifadənin sonra restoran, bar kimi fərqli sahələrdə xidmət göstərən Səbətçilər qəsri, 2011-ci ilin iyun ayına qədər Avropa Mədəniyyət Paytaxtı Layihə Ofisi kimi istifadə edilmişdir.
Azərifrog
"Azərifrog" — Qurbağa və qurbağa məhsullarının Azərbaycanda ilk ixracatçısı olan şirkət.
Tarixi
Şirkət "Azərifrog" MMC adı ilə 2015-ci ildə yaradılıb, 2016-cı ilin yayından fəaliyyətə başlayıb.
Rəhbəri
Şirkətin rəhbəri Fransada təhsil almış və xarici bazara qurbağa məhsulu çıxaran ilk azərbaycanlı olan Rauf Hüseynzadədir.
Ferması
Azərbaycan Respublikasının Salyan rayonunun Şorsulu kəndində şirkətin qurbağa ferması yerləşir. Bu fermaya yetişdirilmək üçün qidaya yararlı qurbağalar Braziliyadan gətirilmişdir.
Hal-hazırda fermada 100 nəfərdən artıq işçi çalışır.
Şirkət həm yerli, həm də xarici bazarı qurbağa əti ilə təmin edir; müqavilə əsasında Fransa, Çin və İspaniya şirkətləri ilə əməkdaşlıq edir.
İon Diakonesku
İon Diakonesku (25 avqust 1917 Argeș rayonu - 11 oktyabr 2011, Buxarest) — Rumıniyalı anti-kommunist aktivist və siyasətçi. Rumıniyada kommunist dövründə, on yeddi il ərzində siyasi məhbus kimi həbs edilib: 1947-1964-cü illərdə. Diakonesku daha sonra Xristian Demokratik Milli Kənd Partiyasının lideri oldu.
Bioqrafiya
İon 1917-ci ilin 25 avqustunda Almaniya işğalında olan Boțești (Argeş rayonu) ərazisində, keşiş ailəsində dünyaya gəlib. Daha sonra hətta yaşlı vaxtlarında öz doğma torpaqlarını ziyarət edirdi. Ailəsində uzun bir "monastır ənənəsi" var idi, üzvlərinin çoxu keşiş və ya rahiblər idi. 1936-cı ildə, 19 yaşındakı Diakonesku Rumıniya Kənd Təsərrüfatı Partiyasının üzvü oldu. Eyni zamanda Politexnik Universitetində - Elektrik Sistemləri Fakültəsində 1942-ci ildə məzun olduğu Buxarestə getdi. Daha sonra Diakonesku Milli İqtisadiyyat Nazirliyində texniki rəyçi işləmişdir.
Siyasi məhbus
1947-ci ildə Diakonesku onun siyasi fəaliyyəti səbəbindən nazirlikdə vəzifəsindən uzaqlaşdırılıb. Partiya liderlərinin bir sıra həbslərindən sonra İon öz partiyasının gənclər qrupunun lideri kimi də səlahiyyətlilər tərəfindən təqib olundu. 1947-ci il 1 dekabr axşamı Buxarestdəki mənzildə həbs olundu; 1948-ci ildə 15 il həbs cəzasına məhkum edildi. 1962-ci il noyabrın 30-da həbsxanadan azad edilib. Sərbəst buraxıldıqdan sonra Rumıniya Kommunist rejimi nəzarətə son qoymadı: dərhal ev həbsinə göndərildi və rejimin digər müxalifləri ilə birlikdə deportasiya edildi.
1989-cu ildən sonra siyasi fəaliyyət
1989-cu il Rumıniya inqilabı Nikolae Çauşesku, Diakonesku, Kopos və digər rəhbərlərin rejimini devrilməsinə gətirib çıxararkən, 22 dekabr 1989-cu ildə onlar Milli Kənd Təsərrüfatı Partiyasının bərpasına çağırdılar. Tezliklə digər siyasi qruplar birləşdi və Xristian Demokratik Milli Kənd Partiyasının qurulması üçün əsas oldu. 1990-cı il yanvarın 29-da, ölkədəki kommunist sisteminin tərəfdarı olan işçilər partiya qərargahına hücum etdi. Yeni Rumıniyada ilk azad seçkilər 1990-cı il mayın 20-də keçirilib: namizəd Diakonesku parlamentdə onun partiyasının 12 yerindən birini qazandı. 1995-ci ildə Kornelius Kopos'un ölümündən sonra, Diakonesku partiyanın lideri olaraq yerini aldı. Bu dövrdə o, qanunvericilik orqanları vasitəsilə bir sıra islahatlar aparmışdır: özəlləşdirmənin sürətləndirilməsi, keçmiş rejim tərəfindən əl qoyulan torpaqların bərpası, gizli xidmətlərin arxivlərinin təhlili və xarici siyasətdə Qərbə ümumi yönüm. Bir bazar iqtisadiyyatına keçid dövründə başlayan iqtisadi böhran səbəbi ilə, Diakonesku Partiyası 2000-ci ildə toplanan məclisə daxil edilmədi. İon özü bütün partiya və hökumət vəzifələrini tərk etdi.
Siyasətdən sonra
2000-ci ildən sonra Diakonesku partiyanın fəxri sədri mövqeyini aldı. Təqaüdə çıxdıqdan sonra öz kiçik mənzilində 2003-cü ildə nəşr olunan xatirələrini yazmağa davam etdi. 2009-cu ildə Viktor Çorbeanın təklifi ilə Diakonesku, insan hüquqları pozuntuları ilə müşayiət etdiyi fikirlərinə görə 18 milyon avro təzminat tələb etdi. Pulun "partiyanın xeyrinə" istifadə ediləcəyi ehtimal olundu. 2010-cu ildə Buxarest məhkəməsi Diakonesku üçün 500 min avro təzminat ödəmiş, ancaq Apellyasiya Məhkəməsi 1948-ci il hökmün siyasi motivli olduğu barədə razılığa gəlsə də, maliyyə təzminatı haqqında qərarını ləğv etmişdir. Diakonescu ürək ritminin problemləri səbəbindən sentyabr 2011-ci ildə Buxarestdə xəstəxanaya yerləşdirilib: əvvəlcə vəziyyəti sabit idi, lakin oktyabr ayının ilk günlərində pisləşib və 11 oktyabr 2011-ci ildə 94 yaşında dünyasını dəyişib.
Rondeletia clarendonensis
(Rondeletia clarendonensis) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Yamayka üçün endemik növdür.
Aquen kilsə məclisi
Aquen kilsə məclisi, Aquen məclisi, Aluen məclisi — Qafqaz Albaniyası xristian ruhanilərinin 488-ci ildə Aquendə (indiki Ağdam rayonu ərazisində) alban hökmdarı III Vaçaqan tərəfindən çağırılmış yığıncağı. İlk hüquqi alban sənədinin qəbul olunduğu ali kilsə məclisi.
Sinop ili
Sinop ili — Türkiyədə il.
Coğrafiya
Sinop Qara dənizin sahilində, şimala doğru uzanan Boztəpə burnu və yarımadası üzərində yerləşir.
Aquen kilsə məclisi
Aquen kilsə məclisinin kecirildiyi tarixi şərait
Aquen qanunları erkən orta əsrlər Qafqaz Albaniyasının dövrümüzə gəlib çatmış ilk və yeganə siyasi hüquqi sənədi kimi böyük əhəmiyyətə malikdir. Bu sənəddə Albaniyada sosial, hüquq və kilsə münasibətləri öz əksini tapmışdır.
Aquen qanunlarının qəbul olunduğu zamanadək Albaniyada, Ermənistanda və Gürcüstanda kilsənin ehtiyac və maraqlarını ifadə edən tərcümə və orijinal qanun mətnləri mövcud idi: hüquqi normalarla birlikdə Bibliyanın tərcüməsi, ümumdünya kilsə məclislərinin (325-ci ilin Nikeya, 381-ci ilin Konstantinopol, 431-ci ilin Efes kilsə məclislərinin) bütün xristianlar üçün icbari olan qanunları. Ümumdünya kilsə məclislərinin hüquqi kodekslərinin müəyyən təsiri və Albaniyada ictimai münasibətlərin daxili inkişafı nəticəsində alban qanunlarının yaradılması zərurəti meydana gəldi.
Sinop ili
Coğrafiya
İlin sahəsi 5862 km2 olub Türkiyə ərazisinin 0.8 %-ni əhatə edir. Qərbində Kastamonu, cənubunda Çorum, cənub-şərqində Samsun illəri, şimalında Qara dəniz yerləşir. 475 km uzunluğundakı sərhədlərinin 300 km-i quru, 175 km-i isə dəniz sahilidir.
Aquen kilsə məclisi
Aquen kilsə məclisinin kecirildiyi tarixi şərait
Alban hökmdarı III Vaçaqan Albaniyanın müstəqilliyini möhkəmləndirməyə can ataraq, yad dini-siyasi təsirlərə və yadelli qüvvələrin assimilyasiya siyasətinə qarşı dura biləcək müstəqil alban kilsəsinin böyük siyasi rolunu nəzərə alaraq alban kilsəsinin dayaqlarını möhkəmləndirməyi, onu iqtisadi cəhətdən gücləndirməyi zəruri hesab edirdi. Bunu isə alban kilsə hüquqi normalarının qəbul olunması yolu ilə etmək mümkün idi. III Vaçaqan bu məqsədlə 498-ci ildə Aquen kilsə məclisini çağırdı.
Sinop ili
Coğrafiya
Boyabat-Durağan bölgəsindəki Qızılirmaq vadisi istisna olmaqla əhəmiyyətli vadisi yoxdur. Sinop və Boyabat ən əhəmiyyətli düzənliklərdir.
Aquen kilsə məclisi
Aquen kilsə məclisinin kecirildiyi tarixi şərait
Aquen məclisinin çağırılması səbəblərini izah edən Moisey Kalankatlı yazırdı ki, "ruhani olmayanlarla ruhanilər arasında, azatlarla qara camaat (ramiklər) arasında narazılıqlar baş verdi; onda hökmdar məclis — böyük məhkəmə qurmaq istədi". Aydındır ki, söhbət siniflərarası və sinifdaxili narazılıqlardan gedir, lakin qanunların mətnlərində ancaq sinifdaxili — dünyəvi əyanlarla ruhanilər arasındakı münaqişələr əks olunmuşdur.
Prokopis Pavlopulos
Prokopis Pavlopulos — Yunanıstanın VIII prezidenti.
Aquen kilsə məclisi
Aquen kilsə məclisinin qanunları
Aquen qanunlarının ayrıca nəşri mövcud deyildir. Bu qanunlar Moisey Kalankatlının "Alban tarixi" əsərində və "Erməni qanunları kitabı"nda ("Kanonagirk"də) nəşr olunmuşdur. Aquen məclisi tərəfindən işlənmiş və qəbul edilmiş qanun Nizamnaməsi girişdən və 21 maddədən ibarətdir. Giriş hissəsində Aquen kilsə məclisinin səbəbləri haqqında danışılır.
Sinop ili
Coğrafiya
Ən əhəmiyyətli çaylarından Göyirmaq Boyabat ovalığını sulayıb Qızılirmaqla birləşir. Çatalzeytun, Ayancık, Qarasu, Qanlıçay (Güzəlcəçay) və Kabalı çayları Qara dənizə tökülür.
Aquen kilsə məclisi
Aquen kilsə məclisinin qanunları
Kilsə məclisi ruhani olmayanlarla ruhanilər, kübar cəmiyyətindən olan azatlarla sadə əhali — ramiklər arasında baş verən çəkişmələrə qarşı təcili tədbirlər qəbul edilməsi üçün çağırılmışdı.
Riqa
Şəhər Dauqava çayı üzərində, Riqa körfəzinin yaxınlığında yerləşir. SSRİ dağıldıqdan sonra müstəqillik qazanmış ölkənin (1991) paytaxtında yaşayan rusların (180 000 nəfər) şəhəri tərk etməsi ilə şəhər əhalisinin sayı xeyli azalmışdır. Riqa ölkənin siyasi, iqtisadi və mədəni mərkəzidir. Qədim liman şəhəri olan Riqa yeni stildə tikililərlə bərabər illərdən bəri qorunub saxlanmış köhnə məhəllələrə də malikdir.
Aquen kilsə məclisi
Aquen kilsə məclisinin qanunları
Görünür, qanunlar bizə tam redaksiyada gəlib çatmamışdır. Çünki, qeyd edilmiş "azatlarla ramiklər arasında olan çəkişmələr" qanunlarda öz əksini tapmamışdır.
Yapon qızılsarmaşığı
(Cuscuta japonica) - cinsinə aid bitki növü.
Aquen kilsə məclisi
Aquen kilsə məclisinin qanunları
Qanunların təhlili onları dörd qrupa bölmək imkanı verir: 1) ruhanilərə (kilsə xadimlərinin qarşılıqlı münasibətlərinə, ruhanilərin hüquq və vəzifələrinə) aid olan qanunlar; 2) ruhanilərlə dünyəvi əyanlar arasında olan münasibətləri tənzimləyən qanunlar; 3) ruhanilərlə dünyəvi əhali arasındakı münasibətləri tənzimləyən qanunlar; 4) sırf hüquqi səciyyə daşıyan qanunlar.
Riqa
Alman tabeçiliyində
Şərqdə müstəmləkəçilik siyasəti daxilində episkoplar, əsasən isə almaniyadan olanlar Latviya ərazilərini əz əllərinə keçirməyə çalışırlar. Burada onlar cəngavərlərdən ibarət olan Alman Ordeni tərəfindən dayaqlanırdılar. Alman Ordeni sərbəst fəaliyyət göstərən, kilsənin tabeçiliyində olan təşkilat idi. O tezliklə Riqanın episkopu ilə qarşıdurma yaradır. Livland ərazisində fəaliyyət göstərən Ordenin bölməsi belə adlanan "Landmayster"in tabeleyində idi.
Sinop ili
Bitki örtüyü
Sinopun iqlimi nəmli olduğundan ərazi zəngin meşələrə və bitki örtüyünə sahibdir. Meşələr həm zəngin, həm də müxtəlif növlərə ev sahibliyi edir. Şam, küknar, palıd, vələs, ağcaqayın, göyrüş, qarağac (bitki) və qovaq əsas ağac növləridir. "Ağac dənizi" adlandırıaln Çangal meşələri Ayancık, Türkeli və Boyabat ilçələrini əhatə edir. Dıranaz, Göytəpə, Soyuqsu və Ələkdağ meşələri həm ərazinin gözəlliyini təmin edir, həm də Sinop iqtisadiyyatı üçün əhəmiyyət kəsb edir.
Riqa
Alman tabeçiliyində
Riqa episkopu və Alman Ordeni arasında sürən, istər silahla, istərsə də danışıq prosesləri ilə müşaiət olunan çəkişmələr birbaşa Papa tərəfindən nəzarət edilirdi. Episkoplar o cümlədən alman imperatorluğu da daxil olmaqla yaxınlıqda yerləşən ölkələrdə, şəhərlərdə kömək axtarırlar. 1492-ci ildə Neuermöhlen ətrafında getmiş döyüşlərdən sonra, Riqa şəhərinin episkopu Alman Ordenini şəhərin müdafiəçisi kimi qəbul edir və sonra öz ordusu ilə onun tərkibində Smolina gölü ətrafında gedən döyüşlərdə (1502) iştirak edir.
Aquen kilsə məclisi
Aquen kilsə məclisinin qanunları
Moisey Kalankatlının "Alban tarixi" əsərinin XXVI fəsli "Aqvan hökmdarı Vaçaqanın Aqvan kilsələri məclisində bəynilmiş qanunları" adlanır və orada deyilir:
Riqa
Alman tabeçiliyində
1522-ci ildə Riqa islahat hərəkatına qoşulur. Bu episkopların hakimiyyətinin sonu demək idi. Riqanın sonuncu episkopu Vilhelm fon Brandenburg olmuşdur. Onun getməsindən sonra 1561-ci ildə şəhər Polşa-Litva tərəfindən tutulur. 1621-ci idə Riqa isveç şahı İİ Qustav tərəfindən zəbt edilir. 1656–1659-ci illərdə gedən rus-isveç müharibəsi zamanı Riqa mühasirədə qalsa da o XVİİİ əsrin əvvəlinə qədər İsveçin tərkibində qalır. Bu ərəfədə şəhər sərbəst fəaliyyət göstərir. 1710-cu ildə İ Pyotr şimalda apardığı müharibələr zamanı Riqanı zəbt edir və bu 1721-ci il Niştadt sülh müqaviləsi ilə nəticələnir. Riqa Çar rusiyasına qatılır və 1796-cı ilə qədər Baltikyanı quberniyasının paytaxtı olur. XİX əsrin sonuna kimi Riqa mühüm dəniz limanına çevrilir. Rusiya müstəmləkəsi olmasına baxmayaraq o öz alman stilli şəhər strukturunu qoruyub saxlayır. 1891-ci ilə qədər rəsmi dil kimi alman dili işlədilirdi. Bundan sonra isə rəsmi dil rus dili olur.
Sinop ili
Bitki örtüyü
Sinopun bitki örtüyü müxtəlif ağac növlərindən ibarətdir. İlin sahil hissəsində Aralıq dənizi bitkiləri bitir. Dəfnə ağacı, qarağac (bitki), çinar, fındıq, adi zoğal, ağcaqayın, vələs, qara şam ağacı və meşə şamından ibarət bu bitki örtüyü 1.800 metr hündürlüyə qədər yayılmışdır.
Aquen kilsə məclisi
Aquen kilsə məclisinin qanunları
Aqvan hökmdarı Vaçaqanı vaxtında dindarlar və yepiskoplar, ruhanilər və köməkçilər, azatlar və ramiklər (qara camaat) arasına narazılıq düşmüşdü. Belə olduqda, hökmdar mareri ayının on üçündə [kilsə] Yığıncağı: böyük bir divanxana arzusuna düşdü. "Mən Aqvan çarı Vaşaqan, partav arxiyepiskopu Şubhaliş, qapaq yepiskopu Manas, Haşu yepiskopu Yunan, Euta yepiskopuları Anani və Saak, Kaqanqat kəndinin keşişi İosif, Partav keşişi Mate, Bed keşişi Abikaz, Ayırmanuş keşişi Urbat, Arsaq azatları və tayfa başçıları, keşişlər: İovəl, Parmide və İakov, Kaqanat başçısı Bakur və bir çox başqları bizim yalaq yerimiz Aquendə hamılıqla mənim qarşıma toplanaraq qərar verdik:
Riqa
Dünya müharibəsi
1913-cü ildə Riqanın əhalisinin 40% latışlar, 20% ruslar, 13% almanlar və təxminən 7% yəhudilər təşkil edirdi. Bundan əlavə nəzərə çarpacaq dərəcədə polşa və litva azlıqları da vardı.
Sinop ili
Bitki örtüyü
Sinop-Qərzə meşələri sahildən daxili hissələrə şimaldan, cənubdan uzanır. Bu meşələr yaşlıdır. Ağcaqayın, vələs, palıd, göyrüş, şam və küknar ağaçlarından ibarətdir. Girəgöz meşəsi Sinop ilinin ən böyük meşəsidir. Bu meşə 80 metr hündürlükdə yerləşir.
Aquen kilsə məclisi
Aquen kilsə məclisinin qanunları
1. Kənd keşişləri ildə iki dəfə yepiskopun ayağına gəlin diz çökməli, onddan [müqəddəs] kitablar üzrə dini qaydaları öyrənməli və adət üzrə ildə bir kərə ona par verməlidirlər.
Sinop ili
Bitki örtüyü
Ayancıq meşələri isə Zanqal meşələri ilə bir neçə meşənin birləşməsindən ibarətdir.
Riqa
Dünya müharibəsi
1881-ci ildə nisbət almanların xeyrinə dəyişir. Onların nisbəti 30% təşkil edir. Yerdə qalanının 33% latış, 19% rus və 8,5% yəhidi idi. Şəhərin inkişafı birinci dünya müharibəsi səbəbindən dayandırılır. Müharibə zamanı şəhərin əhalisinin 200 minini Çar rusiyası işçi kimi ölkənin mərkəzinə aparır.
1917/18-ci illərdə almanların zəbtindən sonra latviyalılar 18 noyabr 1918-ci ildə öz müstəqilliklərini elan edirlər. Qırmızı Ordu inqilabdan sonra onların bu müstəqilliyinin ləğvini əldə edə bilmir və baltikdən geri çəkilmək məcburiyyətində qalır. Ancaq bu müstəqillik uzun çəkmir. 1939-cu ildə Hitler-Stalin arasındakı pakta əsasən Latviya yenidən rusların tabeçiliyinə keçir. Bu zaman baltik almanlari, almaniya tərəfindən yeni zəbt olunmuş Varteqauya köçürülürlər. 17 iyun 1940-cı ildə sovet tankları Riqanın mərkəzinə daxil olurlar. Riqa Latviya Sosialist Respublikasının paytaxtı olur.
Aquen kilsə məclisi
Aquen kilsə məclisinin qanunları
2. Ruhani və ya dyakon təyin olunduqda, ruhani [yepiskopa] dörd, dyakon isə drahma pul verməli idi.
Riqa
Dünya müharibəsi
İkinci dünya müharibəsi başlayandan sonra 1941-ci ildə Riqa alman ordusu tərəfindən yenidən tutulur. 1941–44-cü illərdə şəhər Şərqi rayxskommisariatın mərkəzi olur. Bu ərəfədə şəhərdə yaşayan 4000 yəhudi həbs olunaraq konslaqerlərdə həlak olurlar.
Aquen kilsə məclisi
Aquen kilsə məclisinin qanunları
3. Azat və hökmdar nəslindən olan adam isə öz ruhunun xilası üçün öz əli ilə yəhərli, yüyənli atı və ya vərə biləcəyi baqa şey bağlamalıdır. Əgər sağlığında bunu etməmiş olsa, o öləndən sonra ailəsi ödəməlidir.
Riqa
Dünya müharibəsi
1944-cü ildə Riqa rus ordusu tərəfindən zəbt edilir. Döyüşlərdə şəhərin böyük hissəsi dağıdılır. Bu işğal 1990-cı ilə qədər davam edir.
Aquen kilsə məclisi
Aquen kilsə məclisinin qanunları
4. Xalqdan keşiş üçün aşağıdakı pay düşür: hər il 4 ölçü buğda, 6 ölçü və 16 dolça [üzüm] şirəsi. Kasıblar qoy taxılın yarısın və bacardıqları qədər çaxır vərsinlər. Ancaq kimin əkinliyi və ya üzümlüyü yoxdursa, ondan heç nə almasınlar. Bu göstərilənlərdə artıq verənlər öz ruhu qarşısında xeyirxahlıq yapır. Pavəl demişkən: "Kim səpində əliaçıqlıq edirsə, biçini də bol olur. Kimin qoyunları var, bir qoyun, üç əlçim və bir kərpic pendir vərsin, kimin atı varsa –bir dayça, kimin malı varsa-bir buzov vərsin".
Riqa
Dünya müharibəsi
SSRİ dağıldıqdan sonra, 21 avqust 1991-ci ildə Latviya yenidən öz müstəqilliyini qazanır. Riqa yenə də azad Latviyanın paytaxtı olur.
Aquen kilsə məclisi
Aquen kilsə məclisinin qanunları
5. Hər bir azat, kəndli (şinakan) və ya hər hansı dinə inanan şəxs il boyu bir dəfə dəfn ehsanı verməli, yəni bacardığı kimi ölən adamı yad etməlidir ki, onu öz zəhmətinin bərhrəsindən məhrum etməsin. Onun (ölənin) atları var idisə, rəhmətliyin ruhu şad olsun deyə-kilsəyə bir atı bağışlasın, mal-qarası var idisə, bir cöngə bağışlasın.
Riqa
Qardaş şəhərləri
Riqanın aşağıdaki siyahılanmış şəhərləri ilə qardaş şəhəri sayılır:
Aquen kilsə məclisi
Aquen kilsə məclisinin qanunları
6. Monastrda olan keşiş və ya şagird öz nəfsini boğmayıb bir şey aparmış olsa və bunu üstü açılarsa, biabırçılıqla buradan qovulmaslı, oğlu (xostak) isə kilsə [işləri] üçün götürülməlidir.
Riqa
Şəhərin görməli yerləri
Şəhərin əsas görməli yeri UNESCO tərəfindən qorunan onun qədim hissəsidir. Dunay çayının sağ tərəfində yerləşən bu köhnə hissə indiyə kimi öz qədimliyini saxlamışdır.
Şəhərin görməli yerlərindən:
Aquen kilsə məclisi
Aquen kilsə məclisinin qanunları
7. Əgər bir kilsənin keşişləri çox, icması isə kiçikdirsə, başqa bir kilsənin isə adamı çox, keşişləri azdırsa, çox olan yerdən adamları götürüb, keşişləri çox olan yerə köçürmək olurdu.
8. Xaçpərəst adam dava-dalaş salarsa və ya qan tökərsə yepiskopun qarşısına gətirilməli və qanun ilə cəzalandırılmalıdır.
9. Böyük bir kəndə baxan yepiskop başqalarına göz dikməməlidir. İki kənd bir-birinə yaxındırsa, qoy onların bir ruhanisi olsun. Qoy ruhani, rəhbər ola biləcəyi icmaya başçılıq etsin.
10. Heç kəs qohumu ilə, qardaşı arvadı ilə evlənə bilməz.
11. Bir səbəb olmadan arvadını atıb gedən və başqa qadınla nikahsız evlənən ər yaramaz və qatildır; yaxud bütlərə sitayiş edən kimsəni əl-ayağı bağlı halda hökmdarın qarşısına gətirməli və ölüm cəzası verməli.
12. [Ölünün üstündə] yas qurub ağlaşanları ağıçılarla birlikdə əl-qolunu bağlayıb çarın qarşısına gətirmək və cəza vermək lazımdır. Belələrinin ailəsi birdə göz yaşı tökməyə cürət etməməlidir.
13. Bir kisə ölü əti yeyirsə və ya 40 günlük yasağı pozun ət yeyirsə və bazar günü işə çıxır və kilsəyə getmirsə, qoy ruhani camaatla birlikdə ona cəza vərsin.
14. Kimsə üçüncü gün və ya beşinci gün böyük yasaq qabağı ət yesə, qoy bir həftə ət yeməsin; başqa bir şəxs isə onun ruhani qarşısında belə etmədiyini sübuta yetirərsə, qoy kəndin böyüyü ondan bir cöngə alıb ruhaniyə vərsin.
16. Əgər ruhaninin yoldaşları, özləri olduqları halda, onu günah işləməkdə ittiham edirlərsə, qoy ruhani müqəddəs xaç qarşısında, xəbərçilər və camaat qarşısında dayanıb [cavab] vərsinlər. [Onu suçlu olması sübuta yetərsə], qoy onu müqəddəs merabdan ayırıb kənddən qovsunlar. Əgər Şagirdlər içib keflənirlər və camaat onları qabaqlar bir-biri ilə çəkişmələri olduqlarını bilirdilərsə, onda qoy ruhani nahar duası oxusun və camaat isə [yalançıları] lənət ilə qapıdan qovsun. əgər onlar imana gəlib söyləsələr ki, "biz yalan demişik", qoy onlar məbəddən çıxmadan peşimançılıq duası oxusunlar. Əgər bundan sonra da şagirdlər böhtan atsalar, onlar [dini] qaununlar ilə ittiham olunacaqlar.
18. [Kilsə üçün] ondabir ödənc verən azatlar, qoy yarsın bu kilsəyə, başqa yarısını isə öz kilsələrinə vərsinlər.
19. Bazar günləri qoy ağa da, qul da, baş kilsəyə getsinlər və ölənlər üçün yadetmə mərasimi yapsınlar. Yadellilər ruhların saitliyi üçün kilsəyə pul ödəməlidirlər.
20. Azatlar öz malikanələrində dini [xidmətlər üçün] yepiskopun razılığı olmadan keşişi tutmasınlar və ya xidmətdən qovmasınlar. Keşişləri isə, zadəganlar və ya xalq onları istəməzsə, yepiskopun icazəsi olmadan çıxıb getməsinlər.
Qeyd edk ki, K. Patkanovun çevirməsində Aqvan kilsə qanunlarının sayı doqquz alınır. Ancaq o, yanlış olaraq parçanın sonuncu abzasının iyirminci qanunu kimi verilmişdir. Sonralar qanunların sayı düzgün olaraq 21 göstərilmişdir.
Mənbə: Qanunlar Azərbaycan tarixi üzrə qaynaqlar (İkinci nəşrin tərtibatçısı və redaktoru: tarix elmlər doktoru, professor, Əməkdar elm xadimi Süleyman Əliyarlı) (Bakı, ―Çıraq‖, 2007. 400 səh.) kitabından götürülmüşdür.
Vergilərin tənzimlənməsi
Aquen qanunları aşağıdakı kilsə vergilərini qeyd edir: can vergisi, kilsə "onda biri", məhsul vergisi, ruhun rahatlanması üçün alınan vergi. Məclisin can vergisinə həsr edilmiş üçüncü qanununda deyilirdi: "Azat və hökmdar nəslindən olan adam can payı üçün qoy sağlığında öz əli ilə bir yəhər-yüyənli at və bir də nə bacarırsa, onu versin. Əgər özü sağlığında can payı verməsə, ölümündən sonra bunu ailəsi verməlidir".
Qanunun mətnindən göründüyü kimi, burada söhbət can vergisinin ancaq əyanlar tərəfindən ödənilməsindən gedir, lakin sosial və zümrə fərqlərindən asılı olmayaraq, hamı üçün zəruri olan bu vergi növü ödəniş xarakterinə görə hamı üçün bir deyildi. Bu qanunda əyanların xüsusi qeyd edilməsi can vergisi qədərinin onlar üçün sabit müəyyənləşdirildiyini göstərir. Qara camaat, o cümlədən heç bir imtiyazı olmayan zümrələr isə can vergisini imkanları çatan miqdarda ödəyə bilərdilər. Kilsə "onda biri" haqqında Aquen məclisinin 18-ci qanununda deyilir: "Onda bir ödəyən azatlar onun yarısını baş (kafedral) kilsəyə, yarısını isə özlərinin "azat" kilsəsinə verməlidirlər".
Aquen məclisinin qəbul etdiyi dördüncü qanununda deyilirdi: "Xalqın kilsəyə verəcəyi məhsullar bu qaydada ödənilməlidir: varlı dörd qriv buğda, altı qriv arpa və on altı ölçü çaxır verir; yoxsul taxılı iki dəfə az, çaxırı isə imkanı çatan qədər verməlidir, ancaq əkin yeri və üzümlüyü olmayanlardan vergi alınmamalıdır. Qoyunu olan bir qoyun, üç çəngə (?) yun və bir (?) pendir verir, atı olan bir dayça, mal-qarası olan bir buzov verir".
Göründüyü kimi, məcburi kilsə vergisi olan "məhsul" təkcə əkinçilik məhsullarından deyil, həm də bütün təsərrüfat məhsullarından qəti müəyyən edilmiş miqdarda qəbul olunurdu.
Aquen məclisinin beşinci və on doqquzuncu qanunları Albaniyada vəfat edənlərin qohumları tərəfindən kilsəyə verilən "ruhun rahatlanması üçün" alınan vergi növünün olduğunu təsdiq edir. On doqquzuncu qanunda yalnız adı çəkilən bu verginin əsas məğzi məhz beşinci qanunda açılır: "Azat, şinakan və ya başqa bir dindar mərhumları zəhmətlərinin bir hissəsindən məhrum etməmək üçün imkan daxilində ölənin xatirəsinin yad edildiyi illik ibadəti ötürməməlidir. Əgər mərhumun atı olmuşsa, kilsəyə bir at, öküzü olmuşsa, bir öküz verməlidir". Bu qanundan görünür ki, "ruhun rahatlanması" vergisinin qədəri müəyyən edilmişdi. Həmçinin şübhə doğurmur ki, nə atı, nə də öküzü olmayandan mərhumun ruhunun rahatlanması üçün heç nə alınmırdı.
Aquen qanunlarının təhlili göstərdi ki, dini qayda-qanun kilsənin və ruhanilərin xeyrinə olan nəzirlərin miqdarını müəyyənləşdirmiş, bununla da könüllü nəziri müntəzəm alınması nəzərdə tutulmuş kilsə vergisinə çevirmişdi.
Bu vergilərin ödənilməsi kəndlilərin və zəhmətkeş əhalinin digər təbəqələrinin istismarı formalarını aydınlaşdırmağa imkan verir. Aquen qanunlarının çoxsaylı kilsə vergiləri haqqında verdikləri məlumat həm dini, həm də dünyəvi tarix üçün mühüm əhəmiyyətə malikdir. Bu vergilər mənşəcə Bibliya vergilərinə əsaslansa da onların adları, bəzən isə xarakterləri qismən də olsa yerli dünyəvi vergilərlə üst-üstə düşür.
Sosial münasibətlərin tənzimlənməsi
Aquen məclisinin alban qanunlarında dindarlar iki kateqoriyaya bölünürlər: əyanlara — azatlara və şinakanlara. Burada şinakanlar bütün vergi verənləri nəzərdə tuturdu. Bu qanunlardan məlum olur ki, Şimali Azərbaycanın — Albaniyanın əsas vergi verən zümrəsi kəndlilər idi. Kəndin əmlaka görə təbəqələşməsi prosesi dərinləşirdi. Albaniyada üç kateqoriya kəndli vardı: varlılar, kasıblar, torpaqsızlar. Torpaqsız kəndlilər yardar — icarədarlara çevrilir və ya feodalın yanında muzdur olurdular. Ölkənin əsas istehsalçıları azad kəndlilər, icmaçılar və feodaldan asılı kəndlilər idilər.
Aquen qanunlarının XVII, XX və XXI maddələri azatlarla ruhanilər arasında iqtisadi və siyasi zəmində baş verən zümrələrarası mübarizəni özündə əks etdirir. Diqqətəlayiqdir ki, Aquen qanununda öz əksini tapmış dünyəvi və ruhani feodallar arasındakı mübarizə V əsr Albaniyasının gerçəkliyi idi. Görünür, Albaniyanın ictimai-siyasi inkişaf xüsusiyyətlərindən biri bundan ibarətdir.
Ruhanilərlə dünyəvi əyanlar arasındakı münasibətləri tənzimləyən ikinci kateqoriyadan olan qanunları (III, XVII, XVIII, XX, XXI qanunlar) nəzərdən keçirək.
Aquen kilsə məclisinin XXI maddəsində deyilir: "Əgər azat öz kilsəsində səcdəgah qurmaq və ya oraya quru cəsəd gətirmək və ya nahar ibadətini keçirmək istəsə, bunları o, mümkünsə yepiskopun icazəsi ilə etməlidir. Kim ki, bunları yepiskopun icazəsilə edir, ona uğurlar olsun. Kim ki, bunu yepiskopun icazəsi olmadan edir, o, kilsədən uzaqlaşdırılır və yepiskopa imkanı daxilində cərimə gətirir. Yalnız qanunlarda nəzərdə tutulmuş cəriməni gətirəndən sonra o, xeyir-dua ala bilər". Burada yenə də Aquen kilsə məclisinə qədərki dövrdə fəaliyyət göstərmiş, bizə məlum olmayan qanunlar xatırlanmışdır.
Ailə və nikah münasibətlərinin tənzimlənməsi
Aquen kilsə məclisinin X və XI qanunları nikah-ailə münasibətlərini əks etdirir. X qanunda oxuyuruq: "Heç kəs onunla üçüncü dərəcədə qohum olan qadınla evlənə bilməz və qardaşının da arvadını ala bilməz. Göründüyü kimi, qohumluğun üçüncü dərəcəsi deyildikdə, üçüncü nəsil budağı nəzərdə tutulur. Qanuna görə, nikaha qohumluğun dördüncü dərəcəsində icazə verilirdi.
Bu qanun mənşəcə birbaşa Bibliyaya gedib çıxır, belə ki, Bibliyada qohumluğun ilk üç dərəcəsində qohumlar arasında nikahlar qadağan edilmişdir.
Malakanlar məhəlləsi
Malakanlar məhəlləsi — XIX əsr də Xan bağı nın boş qalmış ərazisində Gəncə yə köçürülən malakanların saldıqları məhəllə. Xalq arasında bura həm də "Malaqannar", "Kələmlik" kimi də adlanır.
Appassionata (film, 1970)
Appassionata qısametrajlı sənədli filmi rejissor Əlihüseyn Hüseynov tərəfindən 1970-ci ildə çəkilmişdir. Film "Azərbaycanfilm" kinostudiyası nda istehsal edilmişdir. Film V.İ.Leninin anadan olmasının 100 illiyinə həsr edilmişdir.
Məzmun
Film V.İ.Leninin anadan olmasının 100 illiyinə həsr edilmişdir.
Kinolent üç novelladan ibarətdir. Birinci novella "Qəzet" adlanır. O, "Qızıl Quba" qəzetinin yaranma tarixinə, Azərbaycan bölgələrində onun mədəni inqilabın həyata keçirilməsindəki roluna həsr edilmişdir. İkinci novella-"Buruq" Bakıda neft sənayesinin yaranması və inkişafından danışır, üçüncü isə "Çinar" Bərdə rayonudakı qabaqcıl və varlı "Azərbaycan" kolxozunun timsalında Azərbaycanda kolxoz quruculuğuna həsr olunmuşdur.
Filmdə Bethovenin "Appassionata"sı səslənir.
Filmin üzərində işləyənlər
Ssenari müəllifi: Vladimir Sinitsın Rejissor: Əlihüseyn Hüseynov Operator: Əlihüseyn Hüseynov, Fəraməz Məmmədov
Həmçinin bax
Azərbaycan filmlərinin siyahısı 1970-ci ilin Azərbaycan filmləri 1970-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Rondeletia dolphinensis
(Rondeletia dolphinensis) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Vankuver (ada)
Vankuver adası  — Kanadanın cənub-qərb sahillərində ada. İnzibati cəhətdən Kanadanın Britaniya Kolumbiyası əyalətinin ərazisidir.
Frederik Passi
Frederik Passi — Fransız iqtisadçı. Barışa doğru mübarizəni fəal dəstəkləmiş, ilk Nobel Sülh Mükafatına (1901) Beynəlxalq Qırmızı Xaç və Qırmızı Aypara Hərəkatının qurucusu Anri Dünanla birgə layiq görülmüşlər.
Həyatı
Fransız Dövlət Şurası'nda nəzarətçi olaraq çalışdıqdan (1846-1849) sonra yazıları və konferanslarıyla müxtəlif iqtisadi islahatların reallaşdırılmasını müdafiə etməyə başladı. Bir çox xeyriyyə işinin təşkilatçılığında vəzifələndi. Yaxından tanıdığı ingilis iqtisadçılar Riçard Kobden və Con Braytın liberal fikirləri istiqamətində sərbəst ticarətin aktivlərindən oldu. Krım müharibəsi(1853-1856) əsnasında sülhün təmin edilməsi üçün cəhdlər etdi. 1867-ci ildə "Le Temps" jurnalında yayımlanan çağırışıyla Fransa və Prussiya krallığı arasındakı müharibənin qabağını aldı. Həmin il, sonradan Fransa Beynəlxalq Rəyçilər Dərnəyi olaraq bilinən Beynəlxalq Sülh Birliyini qurdu. Fransız-Alman müharibəsindən (1870-1871) sonra, Alsas-Lorrayna tərəfsizlik statusu verilərək müstəqilliyinin tanınmasını təklif etdi. 1881-ci ildə Fransız Nümayəndələr Palatasının bir üzvü olaraq, Fransa və Hollandiya arasındakı Fransız Quyanası - Surinam sərhədindəki anlaşılmazlıqla bağlı hakim təyin olundu.Beynəlxalq Parlamentlər Birliyinin qurulmasında(1889) iştirak etdi.
Mirzə Qiyas bəy
Qiyasəddin Məhəmməd, Mirzə Qiyas bəy — Böyük Moğol imperiyasının baş vəziri.
Həyatı
I Şah Təhmasib Səfəvinin (1524–1576) sadiq rəiyyətlərininn arasında Mirzə Qiyas bəy adlı bir şəxs vardı. Onun atası dövlət idarələrində məmur kimi çalışırdı. Buna görə də ailə ac deyildi. Şah vəfat edəndən sonra onun övladları arasında taxt-tac uğrunda mübarizə başlayır. Hökumətdə boşluq yaranır. Əhalinin vəziyyəti ağırlaşır. Hökumətdən aylarla maaş ala bilməyən məmurların güzəranı çətinləşir. Bu kimi çətinliklərin zərbəsi Mirzə Qiyas bəyin ailəsinə də dəyir. O, son qəpik-quruşlarını toplayıb hamilə arvadı Əsmət xanımı da götürüb Hindistana gedən karvana qoşulur. O zaman Hindistanda Böyük Moğollar impereiyası iqtidarda idi. Sən saydığını say… Yolda karvana həramilər basqın edir. Karvan basqınçılar tərəfindən soyulur. Onsuz da aclıq çəkən Mirzə Qiyas bəy lüt-üryan Hindistana yetişir. Onun var-dövlətdən iki qatırı qalmışdı. Nəhayət, hamilə xanımı, üç ac-yalavac uşaqla 1577-ci ildə moğolların əlində olan Qəndəhara çatır. Burda onun xanımı dördüncü uşağı, Mehrənnisə bəyimi doğur.
Mirzə Qiyas bəyin övladları da yavaş-yavaş yekəlib yetman həddinə çatdılar. Mehrənnisə bəyim gözəlləşib, göz qamaşdırmağa başladı. Cahangir Mirzə onu görüb, baş vəzirgilin yolunu tutmağa başladı. Mirzə Qiyas bəy isə Əkbər şahın hiddətindən qorxub qızını saray kargüzarlardan birinə, Əliqulu xana adaxladı. Cahangir Mirzə günahı atasında görüb, onun son illərini qara günə boyadı. Saray intriqaları şiddətləndikcə Mirzə Qiyas bəy xəzinəni dədəmalı kimi xərcləməyə başladı.
1605-ci ildə Əkbər şah vəfat etdi. Cahangir Mirzə Böyük Moğollar imperiyasının sultanı oldu. Səltənət məsələsini həll edən kimi, Mehrənnisə bəyimi əldə etməyə girişdi. 1607-ci ildə Mehrənnisə bəyimin əri qəribə bir şəraitdə vəfat etdi. 1611-ci ildə sultan Mehrənnisə bəyimlə evləndi. Mehrənnisə bəyim sultanın iyirminci, amma ən sevimli xanımı idi. O, bir müddət sonra Nurcahan ləqəbini aldı. Ta Mirzə Qiyas bəyin kəsdiyi başa sorğu-sual olmadı. Sözü bütün səltənətdə keçərli idi. Mirzənin oğlu Asəf xan da bütün Hindistanda at oynatmağa başladı.
Nurcahandan olan oğul Şahcahan vəliəhd seçildi.
Ailənin uğuru Mümtaz Mahalın dünyaya gəlməsi ilə daha da möhkəmləndi. Əbdülhəsən Asəf xanın ailəsində iki övlad doğuldu. Biri Şayəstə xan, biri Ərcüməndbanu bəyim. Qız Sultan Şahcahanla ailə qurmuş, ona 14 övlad bəxş etmişdi. (Xuralnisə bəyim (1613–1616), Cahanara bəyim (1614–1681), Daraşikə bəyim (1615–1659), Məhəmməd Sultan şah Şüca Bahadur (1616–1660), Rövşənara bəyim (1617–1671), Mühyiddin Məhəmməd Övrəngzeb (1618–1707), Sultan Ümidbəxş (1619–1622), Sürəyyabanu bəyim (1621–1628), Sultan Muradbəxş (1624–1661), Sultan Lütfulla (1626–1628), Sultan Dövlət Əfzə (1628 — ?), Hüsnara bəyim (1630 — ?), Gövhərara bəyim (1631–1707).
Mirzə Qiyas bəy 1622-ci ildə vəfat edir. Aqrada qəbrinin üstündə böyük türbə ucaldılır.
Kami
Kami — şintoizmdə həyat üçün önəmli olan külək, yağış, ağac, dağ və bərəkət şəklinə girən ruh, başqa sözlə tanrı. Şintoizmdə kamilər təbiətdən ayrı sayılmır. Sintoistlər pis və yaxşı, neqativ və pozitiv xarakterlər təbiətdə şəkil alan kamilərdir. Onlar musubinin təzahürüdür. Sinto inancına görə kamilər kainat və enerjiylə bağlıdır. İnsanlıq üçün doğru çalışmaq nümünəvi hesab edilir. Sintoistlər kamilərin bu dünyada gizli olduğuna inanırlar.
Habertürk TV
Habertürk TV — Türkiyədə Ciner Yayım Holdinq şirkətinə məxsus olan xəbər kanalıdır. Türk dilində xəbərlər yayımlayan kanalın təsisçisi Ufuq Güldəmir olmuşdur.
Tarixçə
Habertürk TV, Ufuq Güldəmir tərəfindən 23 mart 2001 tarixində Habertürk Radio ilə birlikdə təsis edilmişdir. Milli yayımçı olan telekanal, Ufuq Güldəmirin vəfatından sonra 16 noyabr 2007-ci il tarixində "Ciner Yayım Holdinq" şirkətinə satıldı. 27 oktyabr 2008-ci il tarixində kanalla eyni şirkətə məxsus olan digər televiziya kanalı "Kanal 1"-in analoq yayım tezliyindən yayımlanmağa başladı və "AGB"-nin reytinq hesabatına qatıldı. Kanalın rəhbəri uzun müddət Ərdoğan Ağdaş idi. Lakin 4 avqust 2009-cu ildə vəzifəsindən istefa verərək A Xəbər telekanalına keçdi. Ağdaşdan sonra boş qalan rəhbərlik vəzifəsinə İgid Bulud gəldi. Əli Çağatay isə kanalın xəbər koordinatoru oldu. Lakin daha sonra — 2012-ci ildə "Ciner Yayım Holdinq"-in qəbul etdiyi qərar əsasən şirkət, İgid Buludla əməkdaşlığı dayandırdı. Əlavə olaraq İgid Buludun, şirkətin qəzeti olan "Habertürk qəzeti"-dəki yazarlığı da sona çatdı.
15 sentyabr 2014-cü il tarixində "HD" yayıma, 16 iyun 2013-cü il tarixində isə 16:9 (geniş çərçivə) formatlı yayıma keçən telekanal, 19 sentyabr 2016-cı il tarixində studiyasını yeniləmişdir.
Telekanalın ən çox izlənilən verilişlərindən biri Fateh Altaylının təqdim etdiyi "Təkbətək" verilişidir.
Artemisia filifolia
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Are You Man Enough
Are You Man Enough — C. C. Catch tərəfindən 1987-ci ildə ifa edilmiş mahnıdır.
Sivas ili
Sivas ili — Türkiyədə vilayət.
Ustaclı elinin tarixi vətəni Türkiyənin Sivas ilidir.
Sivas ili Şarkışla ilçəsinin kəndləri:
Sivas ili Gemerek ilçəsinin kəndləri :
Sivas ili Mərkəz ilçəsinin kəndləri :
Əhali
Əhalinin əsas hissədi türkdür. Az miqdarda da kürd, çərkəz, boşnak xalqlarından insanlar vardır.
Məşhur ozan Aşıq Veysəl Şatıroğlu Sivas ilinin Şarkışla ilçəsinin Sivrialan kəndində anadan olmuşdur.
Sivas‘da yerləşən Xalq ozanı Âşık Veysel Şatıroğlu'nun evi müzeyə çevrilərək, Avropa İttifaqı-Türkiyə Mədəniyyətlərarası Dialogu-Müzeylər Hədiyyəsi Proqramı çərçivəsində yenilənib, sərgi sahəsi yeni bir anlayışla tərtib edilib. Müzədə sergilənən şəxsi əşyaları, şəkilləri, şeirləri və onunla bağlı nəşrlər, ziyarətçilərə Âşık Veysel’in həyat hikayəsini anlatır.
8 Noyabr prospekti (Bakı)
8 Noyabr prospekti — Bakı şəhərinin Xətai rayonu ərazisində yerləşən ən uzun, iki istiqamətli 6 zolaqlı küçə. Küçə öz başlanğıcını Neftçilər prospekti ilə Yusif Səfərov küçəsinin kəsişdiyi nöqtədən götürür və Ramiz Quliyev küçəsi səviyyəsində Zığ şosesinə keçir. Küçənin uzunluğu 6,5 km-dir. Yolun sonu Nargilə dairəsində bitir. 12 aprel 2021-ci ildə prospektin adı "8 Noyabr" olaraq dəyişdirilmişdir.
Qısabığcıqlılar
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinə aid heyvan yarımdəstəsi.
Ümumi məlumat
Bu yarımdəstənin bığcıqları adından məlum olduğu kimi qısadır və 3 buğumludur. Üçüncü buğum formasına görə başqa buğumlardan fərqlənir. Sürfələrində baş inkişaf etməmişdir, beləki, baş kapsulu güclü reduksiya olunmuşdur. Pupları yalançı baramada və ya onsuz olur. Yetkin mərhələlərində qanadlar enlidir və güclüdür. İnsan və heyvanların həyatında mühüm rol oynayan və böyük təsərrüfat əhəmiyyəti olan çoxlu növləri vardır.
Axundova
Axundova — Azərbaycan qadın soyadı.
Anakonda
Anakonda, və ya Nəhəng anakonda , Adi anakonda  , Yaşıl anakonda (Eunectes murinus), — yatağanlar fəsiləsinə aid olan ilan növü. Köhnə ədəbiyyatda "su yatağanı" olaraq keçərlidir.
Şırnak ili
Əhali
Əhalisi — 353 000 nəfərdir, (2000). Əhalinin əksəriyyəti — kürdlərdir.
İri şəhərlərі — Şırnak, Cizre, Silopi.
Anakonda
Ölçüləri
Bu canlıların uzunluğunun 6 metrdən böyük olması barədə çoxlu şayələr gəzir. Ancaq bunların heç biri öz rəsmi təsdiqini tapmamışdır. İsveç naturalisti Qeorq Dal özünün "Həhşi yollar" kitabında, Kolumbiyanın cəngəlliklərində, Quyabero çayı hövzəsində uzunluğu 8,43 m olan anakondadan bəhs edir. Digər İsveç naturalisti Ralf Blomberq özünün "Nəhəng ilanlar və qorxulu kərtənkələlər" kitabında, Klifford Poupun istinadlarına əsaslanaraq uzunluğu 28 fut (8,54 m) olan anakonda barədə məlumat verir. 1944-cü ildə Kolumbiyada uzunluğu 11 m 43 sm uzunluğunda ilanın tutulması qeyd edilir. İndiyənə qədər ədəbiyyatda qeyd olunmuş ən uzun anakonların uzunluğu 62 fut (18,59 m) və 80 fut (24,38 m) olmuşdur. Bu bir daha bəyanatların uyğunsuzluğunu təsdiqləyir.
Rəsmi məlumata görə isə Venesuelada ovlanmış 780 fərd arasında ən böyüyü 5.21 m uzunluğa və 97,5 kq çəkiyə malik olmuşdur. Bununla belə qeydə alınmış yetkinlik yaşına çatan ən kiçik anakonda 2.1 m (quyruqsuz) uzunluğa malik olmuşdur. Anakondaların uzunluğu bir çox hallarda mübahisə pridmetinə çevrilmişdir. Bu araşdırmalar nəticəsində o qərara gəlimnmişdir ki, onların maksimal uzunluğu 6,7 m təşkil edə bilər. Bu isə alimlər tərəfindfən ələ keçirilmiş ən böyük ilandan olduqca iri ölçülərdir.
Şırnak ili
İnzibati bölgüsü
Şırnak 7 ilçəyə bölünür.
Anakonda
Ölçüləri
Yetkin fərdlər adətən 5 metri keçmir. Dişilər bir qayda olaraq erkəklərdəın uzun və iri olur. Onların uzunluğu 4,6 m, erkəklərin uzunluğu isə 3 m təşkil edir. Əslində anakondalar həcmcə iri olsalar da pitonların bir çoxu uzunluqda onları üstələyir. Əsasən torlu pitonlar uzunluq baxımından daha uzundurlar. Dişi anakondaların böyük əksəriyyətində uzunluq 4.5 m olaraq qeydə alınsa da, torlu pitonlarda uzunluq 7 metr təşkil edir. Yetkin fərdlərin çəkisi 30–70 kq arasında dəyişir. Bununlada anakonda ilanlar arasında ən ağır çəkili heyvandır. Pulcuqlular arasında isə yalnız Komodo varanından geri qalırlar] .thumb|280px
Areal və qorunmasındakı problemlər
Anakondalar Cənubi Amerikanın tropik ərazilərində, And dağlarından şərqdəki ərazilərdə yayılmışlar: Venesuela, Braziliya, Kolumbiya, Ekvador, ŞərqiParaqvay, Şimali Boliviya, Şimal-şərqi Peru, Qayana, Fransa Qvianası, Trinidad adası.
Onların əlçatmaz ərazilərdə yayılması onların sayı barədə dəqiq məlumat verməyə imkan vermir. Bu səsbəbdən anakondalar Qırmızı kitaba "Haqqında məlumat olmayanlar" mühafizə statusu altında daxil edilmişlər. Ömür müddəti terrariumlarda 28, təbiətdə isə 5–6 ildir.
Həyat tərzi
Anakondalar demək olar ki bütünlüklə su həyat tərzi keçirirlər. Əsasən çayların zəif axan qollarında, göllərdə yaşayırlar. Onlara Amazonka və Orinoko çaylarının qollarında rastlanılır Bu çür sakit sularda anakonda səssiz duraraq şikarını gözləyir. Bununla belə bəzi hallarda günəş vannası qəbul etmək məqsədi ilə quruya çıxa və ağacların budaqlarına dırmaşa bilir. Uzun zaman suda qala bilirlər. Buna onların burun dəliklərində olan klapanlar inkan verir.
Yaşadığı su tutarı quruduqda axar boyunca aşağı istiqamətdə gedə bilir. Quraqlıq mövsümündə isə lilin altında yağışlar mövsümünü gözləyə bilir.
Qabıq dəyişdirmə prosesi su altında baş verir. Qapoalı bir şəraitdə hovuzun dibinə enən ilanın köhnə qabığını necə çıxardığını müşahidə etmək mümkün olmuşdur.
Çoxalma
İlin böyük qismi anakondalar tənha yaşayırlar. Ancaq cütləşmə dönəmində qruplar halında toplaşırlar. Bu əsasən yağışlar mövsümünün başlanğıcında baş verir. Amazonka çayı hövzəsində bu əsasən aprel-may aylarına təsadüf edir. Bəzi alimlər onların feromon buraxmaları barədə fərziyələr edirlər. Ancaq bunun isbatı üçün araşdırmalar aparılmalıdır. Bəzən müşahidələr zamanı bir dişinin ətrafına bir neçə erkəyin toplaşdığını müşahidə edirlər. Bir çox digər ilanlar kimi anakondalar da bir neçə fərdlə çütləşə bilir. Erkək quyruğunu dişiyə sarılmaq məqsəi ilə istifadə edir. Bu ritual zamanı xarakterik bir səslər gəlir.
Anakondalardiri bala doğurlar. Bu proses ümümilikdə 6–7 ay davam edir. Bu ərəfələrdə dişi iki dəfəmdən çox çəkisini itirir. Dişi 28–42 arası bala doğur (onların sayı 100-ə çata bilir). Uzunluqları 50–80 sm-dir. Nadir də olsa yumurta da qoya bilir.
Yırtıcılıq
Yetkin fərdlərin təbiətdə demək olar ki, təbii düşməni yoxdur. Bununla belə onlar bəzən puma, yaquar, Braziliya susamuru , orinoko timsahı və qara kaymanların şikarına çevrilə bilirlər. Ən çox onlar timsah kaymanlarının şikarlarına çevrilirlər. Kaymanlar adətən balalar, çütləşmədən sonra güçdən düşmüş erkəkləri ovlaya bilirlər.
Yarımnövləri
Əvvəllər anakondalar iki yarımnövə ayrılırdılar:
Bu iki yarımnöv müvafiq olaraq 1758 və 1801-ci illərdə qeydə alınmışdır. Bu yarımnövləri rənginə və ölçülərinə görə fərqləndirirdilər.
Hazırda isə nəhəng anakondalar yarımnövə ayrılmır.
Ədəbiyyatda
Uruqvay ədəbiyyatının klassiki Horacio Silvestre Quiroqa "Anaconda" (Anaconda, 1921) adlı fəlsəfi nağılının əsas personajlarından biri.
Kinoda
Amerikada 1997-ci ildə "Anakonda" triller filmi çəkilmişdir. Onun davamı olaraq "Anakonda 2: Lənətlənmiş orxideya ovu" (2004), "Anakonda 3: Eksprementin bədəli" (2008) və "Anakonda 4: Qanlı ləpir" (2009), həmçinin "Qorxu gölü: Anakonda" (2015) filmləri çəkilmişdir.
Savoyya sülaləsi
Savoyya sülaləsi dünyada ən qədim kral ailələrindən biridir. Sülalənin əsası 1003-cü ildə Savoyya regionunda qoyulmuşdur, tədrici genişlənmə nəticəsində II Viktor Emanueldən başlayaraq 85 il müddətinə bu sülalənin nümayəndələri olan- I Umberto, III Viktor Emanuel və II Umberto İtaliya krallığını idarə etmişlər. II Umberto cəmi iki həftə hakimiyyədə qaldı, referendum nəticəsində hakimiyyətdən getdi və ölkə respublika elan olundu. 250px|thumb|right|Savoyya orta əsr hökmdarlarının çoxunun dəfn olunduğu Otkomb Abbatlığı 250px|thumb|right|Monkaleridə qəsr 250px|thumb|right|Turin şəhərkənarında Alen qəsri
Erkən tarixləri
Sülalənin əsasını Sabaudialı Umberto (Humbert Biankamano) qoymuşdur. O, 1003-1047-ci illərdə hakimiyyətdə olmuşdur. Çox tarixçilərə görə, Umberto özü Saksoniyada, Magdeburq yaxınlığında anadan olmuşdur. Onun qraflığı kasıb idi, lakin tədricən diplomatik uğurlar nəticəsində böyüməyə başlayır. Onun iki oğlu Mömin Moris Abbatlığında yepiskop idi. Umbertonun ölümündən sonra hakimiyyətə onun oğlu Savoyyalı Otto gəlir. O, böyük qardaşı Amedeusun ölümündən sonra, həyat yoldaşı Susulı Marquassetteni boşayaraq, Turinli Markiziya Adelaida ilə evlənir. Bununlada Turin və Pinerolo Savoyyalıların mülklərinə daxil olur. Bu diplomatik uğur İspaniya, Fransa və İngiltərənin nəzərlərini onun üzərinə yönəltdi. Bundan sonra indiki İsveçrənin Vaud kantonu tutulur. Sonralar paytaxt olacaq Piemont hələ Savoyya mülklərində deyildi. Savoyya adı Sabaudia adından yaranmışdır, Savoyyalı əhalinin etnik mənşəyi isə qədim kelt və romalılara gedib çıxırdı.
Genişlənmə və tərəqqi
VIII Amadeusa qədər Savoyya sülaləsinin torpaqları genişlənmişdi, 1416-cı ildə Müqəddəs Roma İmperatoru Sigismund Savoyya sülaləsinə Hersoq titulu verdi.
Kabataş liseyi
Kabataş Liseyi — 1908-ci ildən bəri təhsil edən, Türkiyənin ən köhnə və seçmə liseylərindən biridir. Quruluşundan bəri məzunları Türkiyənin və Dünyanın bir çox ölkələrində müxtəlif sahələrdə yüksək müvəffəqiyyət qazanmışlar. Ayrıca Kabataş Liseyi tarixi boyunca bir çox məşhur Türk ədəbiyyatçılarının təhsil heyətlərində vəzifə yerinə yetirmiş olmalarıyla tanınar. Ayrıca Kabataş Liseyində bir çox məşhur film, serial və reklam çəkilmişdir. İstanbulun tarixi məktəblərindən biridir.
Savoyya sülaləsi
Genişlənmə və tərəqqi
Hərhalda, Avropada renessans dövründə Fransa kralı VIII Karl Savoyya, Piemont və İtaliyanı 1494-cü ildə işğal etdi. Belə olduqda, Savoyya sülaləsi Turin şəhərinə yerləşdi və İtaliya krallığı yaranana qədər burda qaldı. Emmanuel Filibert hersoq olduğu zaman onun ailəsinni torpaqlarının çoxu Fransa krallığında idi. O, Fransaya qarşı Habsburqlar sülaləsi ilə əməkdaşlıq edir. O, Müqəddəs Roma imperatoru II Flipp tərəfindən 1555-1559-cu illər arasında Niderlanda canişin təyin olunur. O, burada 1557-ci ildə, Sanit Quentin döyüşündə Fransızlar üzərində qələbə qazanır və Savoyyalıların itirilmiş bir sıra ərazılərini geri qaytarır. XVII ərsdə iqtisadi inkişaf artır, Hersoq II Karl Emanuel Nits portunu və Alp dağları ilə Fransanı birləşdirən yol çəkdirdi. İspan İrsi Uğrunda müharibədə Savoyya Habsburqların tərəfindən döyüşdü və Utrext sülhünə görə Şimal-şərqi İtaliyada xeyli ərazi əldə etdi, ona həmçinin Siciliya da verildi, lakin Savoyyalıların Siciliyada hökmranlığl