cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Olimpiya simvolları
Halqalar
thumbnail|Olimpiya Oyunlarının rəmzi olan beş halqa Olimpiya oyunlarının əsas simvolu olan Olimpiya halqaları ağ fonda göy, sarı , qara, yaşıl və qırmızı rənglərdən ibarət olan beş bir-birinə birləşdirilmiş halqadan tərtib olunub. Simvol ilkin olaraq Baron Pyer de Kuberten - müasir Olimpiya Oyunlarının həmtəsisçisi tərəfindən 1912-ci ildə hazırlanıb. Kubertenin sözlərinə görə, ağ fondakı rəngli halqalar o vaxt Olimpiya Oyunlarında yarışan bütün milli bayraqlarda görünən  rənglərdən xəbər verir. Bu simvolun ilk təqdimatında 1912-ci ilin Olimpiadasında Kuberten aşağıdakı bəyannamə ilə çıxış edib.
Simvolların məşhurluğu və geniş yayılaraq istifadəsi Berlində 1936-cı il Yay Olimpiya Oyunları ərəfəsində başladı. 1936-cı il Yay Olimpiya Oyunlarının Təşkilat Komitəsinin prezidenti Karl Diyem məşhur ibadətgahın yerləşdiyi və həm də, Pythian oyunlarının keçirildiyi Delphidə stadionda məşəlin estafetinin başlanmasını istəyirdi. Bu səbəbə görə o, həmin yerdə Olimpiya halqaları ilə mərhələnin başlanması üçün yerin tikintisinə və Berlinə buradan üç nəfərin müşaiəti ilə məşəlin daşınmasına göstəriş verdi. Bu mərasim təntənə ilə qeyd edilmişdir, ancaq burdakı mərhələnin başlanması yerində qurulmuş daş heç vaxt götürülməmişdir. Sonralar iki Britaniyalı təşəbbüskar Linn və Qrey Poole 1950 –ci illərdə Delphiyə səyahətləri zamanı bu daşı gördülər və “Qədim Oyunların Tarixi” haqqında bildirdilər ki, məhz Olimpiya halqalarının dizaynı qədim Yunanıstandan gəlir. Bu “Karl Diyemin Daşı” kimi də tanınır. Halqalar sonradan Üçüncü Reyxi şöhrətləndirmək səyləri çərçivəsində 1936-ci ildə Nasist təsvirlərdə nəzərəçarpacaq dərəcədə göstərilirdi.
Olimpiya nizamnaməsindən oxumaq olar ki, Olimpiya rəmzi Olimpiya Oyunlarında, dünyanın bütün ölkələrindəki idmançıların görüşünü və dünyanın beş bölgəsinin birliyini təsvir edir. Lakin, heç bir qitə xüsusi halqa ilə təsvir edilmir. 1951-ci ilə qədər, rəsmi rəhbərlik bəyan etmişdir ki, hər bir rəng xüsusi olaraq bir qitəyə uyğundur: göy rəng Avropanı, sarı rəng Asiyanı, qara rəng Afrikanı, yaşıl rəng Avstraliya və Okeaniyanı, qırmızı rəng isə Amerikanı təsvir edir. Ancaq bu ideya aradan qaldırılmışdır, çünki Kubertenin bu fikirdə olmasına aid heç bir sübut yoxdur.
Bayraqlar
thumbnail|2010-cu il Vankuver Qış Olimpiya Oyunlarında [[Kanadanın Viktoriya şəhərində dalğalanan Olimpiya bayrağı]] Olimpiya bayrağı 1914-cü ildə Pyer de Kuberten tərəfindən yaradılıb.
—Pyer de Kuberten (1931)
Xüsusi bayraqlar
Növbəti Olimpiya oyunlarına ev sahibliyi edəcək şəhərlər tərəfindən sərgilənən xüsusi Olimpiya bayraqları var. Hər bir Olimpiadanın bağlanış mərasimi zamanı Antverpen mərasimindəki kimi tanınan ənənədə, Oyunların təşkil edildiyi şəhərin meri  bayrağı Beynəlxalq Olimpiya Komitəsinin prezidentinə geri verir və sonra bayraq  növbəti ev sahipliyi edəcək  şəhərin merinə keçir. Bu bayraqlar hər bir oyunlar üçün xüsusi olaraq yaradılan və dizayn olunan— ev sahipliyi edən şəhərin stadionunda dövrə vurub və sonra aparılan çoxlu Olimpiya bayraqları ilə dəyişik salına bilməz. Çünki bu məqsədlər üçün xüsusi bayraqlar yoxdur. Ümumilikdə stadionun üzərində dövrə vuran bayraqlarda kiçik rəng dəyişiklikləri və nəzərəçarpacaq dərəcədə hər bir halqanın ətrafında ağ konturun olması kimi incə fərqlər var.
Antverpen bayrağı
İlk Olimpiya bayrağı, Belçikanın Antverpen şəhərində baş tutmuş 1920-ci il Yay Olimpiya Oyunlarında Beynəlxalq Olimpiya Komitəsinə təqdim olunub. Oyunların sonunda bayrağı tapmaq mümkün olmadı və yeni Olimpiya bayrağı Parisdə təşkil olunacaq 1924-cü il Yay Olimpiya Oyunları üçün yenidən hazırlamalı idi. Bayrağın əvəzlənməsinə baxmayaraq, Beynəlxalq Olimpiya komitəsi hələ də, rəsmi olaraq ilk bayrağı “Antverpen bayrağı” adlandırır. Norveçin paytaxtı Osloda 1952-ci il Qış Olimpiya Oyunlarına qədər Qış və Yay Olimpiya Oyunlarının bayraqları növbəti Oyunlar təşkil olunacaq şəhərə sirayət edirdi. 1952-ci ildə Osloda yalnız Qış Olimpiya Oyunları üçün istifadə ediləcək bayraq yaradıldı. 1924-cü ildən sonra bayrağın 1988-ci il Seul Yay Olimpiya Oyunlarına qədər istifadəsi davam etdi. 1988-ci ildə Seulda bu bayraqdan imtina edildi.
1997-ci ildə ABŞ Olimpiya Komitəsi tərəfindən təşkil olunmuş ziyafətdə, jurnalist 1920-ci il ABŞ Olimpiya yığmasının hümdürlükdən suya tullanma üzrə bürünc medal qazanmış üzvü — Hel Heyqin Priestedən  müsahibə alıb. Jurnalist bildirmişdi ki, Beynəlxalq Olimpiya Komitəsi orinijal Olimpiya bayrağına nə baş verdiyini müəyyən edə bilməmişdir. Prieste dedi: "Mən bununla sizə kömək edə bilərəm. Bu mənim paltar çamadanımdadır". Antverpen Olimpiadasının sonunda, komanda yoldaşı dalğıc Duke Kahanamoku tərəfindən cəsarətləndirilən Prieste bayraq dirəyinə çıxdı və Olimpiya bayrağını oğurladı. 77 il ərzində bayraq onun çamadanın alt hissəsinin saxlanılırdı. Bayrağı 103 yaşlı Preiste  Beynəlxalq Olimpiya Komitəsinə 2000-ci ildə Sidney Yay Olimpiadasında xüsusi mərasimdə qaytarıb. Orijinal Antverpen Bayrağı indi İsveçrənin Lozanna şəhərində Olimpiya Muzeyində nümayiş olunur.
Oslo bayrağı
Oslo bayrağı 1952-ci il Qış Olimpiadası zamanı Oslo şəhərinin meri tərəfindən Beynəlxalq Olimpiya Komitəsinə təqdim edilib. O vaxtdan bəri bu Qış Olimpiadasını qəbul edəcək növbəti şəhərə keçib. Hazırda faktiki Oslo bayrağı xüsusi qutuda saxlanılır və tam surəti son bağlanış mərasimləri zamanı istifadə olunmuşdur.
Seul bayrağı
Antverpen bayrağının davamçısı kimi, Seul bayrağı Cənubi Koreyanın Seul  şəhərində   1988-ci il Yay Olimpiya Oyunlarında Beynəlxalq Olimpiya Komitəsinə təqdim olunub və  o vaxtdan bəri Yay Olimpiya Oyunlarının təşkil olunacağı növbəti şəhərə keçir.
Sinqapur bayrağı
Gənclər arası Olimpiya Oyunlarının inauqurasiyası üçün Olimpiya bayrağı Oyunların kiçik versiyası kimi yaradılıb. Bayraq Olimpiya bayrağına oxşayır, ancaq üzərində Oyunlara ev sahipliyi edəcək ölkə və il var. Bayraq birinci dəfə Beynəlxalq Olimpiya Komitəsinin Prezidenti Jak Roqqe tərəfindən Sinqapura təqdim edilib. Bayraq 26 avqust 2010-cu ildə bağlanış mərasimi zamanı növbəti ev sahipliyi edəcək ölkə olan Nankinə təhvil verilib.
Məşəl və məşəlin estafeti
Olimpiya məşəlinin estafetlə Yunanıstandan Oyunlar keçiriləcək şəhərə hərəkətinin müasir ənənəsi 1936-cı ildə Berlin Yay Olimpiya Oyunları zamanı başladı. Oyunların başlanmasından bir neçə ay əvvəl Olimpiya məşəli Yunanıstanın Olimpiya şəhərində Qədim Olimpiyanın yerləşdiyi yerdə Günəş şüalarını parabolik güzgü vasitəsilə əks etdirməklə yandırılır. Məşəl sonra Oyunların keçiriləcəyi qitə və ya ölkələrə ətrafında səhayət etmək üçün Yunanıstandan çıxarılır. Olimpiya məşəli atletlər, tanınmış şəxslər və ya adi insanlar tərəfindən aparılır. Bir çox hallarda Olimpiya məşəli qeyri adi şəraitdədə aparılıb. Məsələn, məşəl 1976-cı ildə Monrel Yay Olimpiya Oyunları zamanı elektronikanın köməyi ilə peyk vasitəsilə, 2000-ci ildə Sidneydə sönmədən su altından, 2014-cü ildə Soçidə Şimal qütbü və ya kosmosa çıxarılaraq ötürülüb. Məşəlin estafetinin son günündə, məşəl Açılış Mərasiminin keçirildiyi stadiona gətirilir və oyunların başlanmasını bildirən Olimpiadanın məşəlini yandırmaq üçün istifadə olunur.
Medallar
Qalibləri təltif etmək üçün hazırlanmış Olimpiya medalları Olimpiya oyunları ilə bağlı olan simvollardan biridir. Medal qızıl suyuna salınmış gümüş, gümüş və bürüncdən hazırlanır və xüsusi tədbirdə ən yaxşı 3 finalçıya layiq görülür. Olimpiadalar üçün hazırlanan hər bir medalın ümumi dizaynı var. 1928-ci ildən 2000-ci ilə qədər medalların üz tərəfində sağ əlində qələbəlik tacını, sol əlində palmanı tutmuş qələbə ilahəsi olan Nikanın təsviri var idi. Bu dizayn Cüzeppe Cassioli tərəfindən yaradılmışdı. Hər bir Olimpiya oyunları etiketlər dəyişdirilir və oyunların ev sahipi əks etdirənlərlə əvəz olunur.
2004-cü ildə medalların üz tərəfində oyunların Yunan xarakterli olmasına daha çox istinad edilmişdir. Bu dizaynda ilahə Nika oyunların bərpasını əks etdirən Panatinaikos stadionun üzərindən uçan şəkildə təsvir olunub. Bu dizayn Yunanıstanın zinət əşyaları dizayneri Yelena Votsi tərəfindən hazırlanmışdı.
Himn
thumb|right|250px|1952-ci il Olimpiya Fanfarasının bəstəkarı Aarre Merikanto (əlində qəlyan olan) oyunlar zamanı [[Helsinki Olimpiya Stadionunda]] Olimpiya himni Olimpiya bayrağı qaldırılan zaman səsləndirilir. Bu musiqi parçasının bəstəkarı Spiridon Samaras sözlərinin müəllifi isə yunan şair Kostis Palamasdır. Həm şair, həm də bəstəkar Beynəlxalq Olimpiya Komitəsinin ilk Prezidenti olmuş yunan Dimitrios Vikelasın seçimi idi. Himn ilk dəfə 1896-cı il Olimpiya Oyunlarının açılış mərasimi zamanı ifa olunmuşdur, lakin 1957-ci ilədək, Beynəlxalq Olimpiya Komitəsinin rəsmi himni qəbul edilməmişdir. Sonrakı illərdə, 1960-ci İl Roma Yay Olimpiya Oyunlarına qədər, hər bir ev sahibliyi edən ölkənin təşkilatçıları xüsusi olaraq, Oyunların himnini bəstələməyi tapşırığını vermişlər. Digər tanınmış Olimpiya himni və fanfaraları da var:
thumbnail|Con Vilyamsın bəstələdiyi Çempionların Çağırışı
Olimpiya Oyunlarının tarixi ərzində Henri Mançini, Fransis Ley, Marvin Hamlisch, Filip Qlass, Devid Foster, Mikis Theodorakis, Ryuiçi Sakamoto, Vangelis, Bezil Poledouris, Maykl Kamen, Mark Uoters kimi  bəstəkarlar da Olimpiya musiqisinə öz töhfələrini veriblər.
Olimpiya salamı
thumbnail|Olimpiya salamı 1928, heykəltaraş Qra Reub Olimpiya salamı sağ qolun və əlin yuxarını işarə edərək, uzadılması ilə olan Roma salamının variantlarından biridir. Bundan başqa, ovucun içi geri çəkilməli və barmaqlar bir-birinə toxunmalıdır. 1924-cü il Paris və 1936-cı il Berlin Yay Olimpiya Oyunlarının rəsmi posterlərində Olimpiya salamının təsvirini görmək olar. Həmçinin 1936-cı ildə Fransa və Kanada komandalarının Berlində Olimpiya stadionuna daxil olanda qollarını qaldıraraq salamlaması da çox məşhurdur.
Olimpiya çələngi
Olimpiya çələngi Herakl tərəfindən təqdim edilmiş at nalı və ya dairə formasında toxunmuş zeytun budaqlarından ibarətdir. Qədim Olimpiya Oyunlarında qızıl, gümüş və bürünc medallar yox idi. Hər yarışda yalnız bir qalib olurdu və o, Olimpiyada Zevsin məbədinin yaxınlığında olan müqəddəs zeytun ağacının yarpaqlarından hazırlanmış olimpiya çələngi ilə mükafatlandırılırdı. Qədim yunan komediyası olan Plutusda Aristofan niyə oyunların qalibinin qızılla medalla yox zeytun budağından hazırlanmış çələnglə mükafatlandırıldığını məntiqi olaraq qeyd edir.
Herodot isə zeytun çələngi ilə bağlı  bu əhvalatı təsvir edir. Fermopil vuruşmasından sonra I Kserks bəzi Arkadiansları dindirərək, onlardan məlumat alırdı. O maraqlanırdı ki, nə üçün Fermopilin müdafiəsində az Yunanıstanlı kişi dayanmışdı. ''“Bütün digər kişilər Olimpiya Oyunlarında iştirak edirlər“ deyə cavab verildi. “Qaliblər üçün hədiyyə nədir?” deyə soruşuldu. “Zeytun çələngi “ deyə cavab verildi.''
Thornography
Thornography — Cradle of Filthin 17 oktyabr 2006-cı ildə çıxan albomu.
Məhəmmədhəsən xan Müqəddəm
Məhəmmədhəsən xan Müqəddəm -İranda çap işinin yaradıcılarından biri, tərcüməçi
Həyatı
Məhəmmədhəsən xan Hacı Əli xan oğlu 1843-cü ildə Marağa şəhərində andan olmuşdu. Tehran Darülfünunu bitirmişdi. O, Iran dövlətinin böyük şəxsiyyətlərindən biri idi. Cənubi Azərbaycanda və Iranda еlmi dərnəklərin təşkilində, rəsmi qəzеtlərin yaradılmasında, yayılmasında, maraqlı əsərlərin tərcüməsində, yеni əsərlərin yazılmasında onun böyük xidməti vardı. Iyirmi bеş il ərzində mətbuat və maarifin ağırlığı Məhəmmədhəsən xanın çiyninə düşmüşdü.
Əli xan Əmini
Əli xаn Hacı Möhsün xan oğlu Əmini —İranın baş naziri.
Həyatı
Əli Əmini 12 dekabr 1905-ci ildə Tehran şəhərində anadan olmuşdu. Müzəffərəddin şah Qacarın qız nəvəsidir.. Atası Möhsün xan Əminüddövlə Qacarlar dövründə dövlət xadimi idi. .
Qarğalıq (Masallı)
Qarğalıq — Azərbaycan Respublikasının Masallı rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Əhalisi
Əhalinin sayı 1705 nəfərdir.
Toponimiyası
Qarğalıq oykonimi coğrafi obyekt adı olmaqla qədim türk tayfalarından birinin adı olan qarqaikarqa və qədim türk dilli abidələrdə bir sıra mənalarla yanaşı, həm də -/* şəkilçisinin sinonimi kimi mənsubluq, aidlik mənasında işlənmiş -hq şəkilçisindən ibarət olub “qarğa tayfasına məxsus (kənd)” mənasını daşıyır. Karqa etnonimi mənbələrin birində qaraqalpaklann bir qolunun adı kimi qeyd edilir. Bu ada Qərbi Sibir, qırğız və özbək xalqlarının arasında da rast gəlinir. Keçən əsrdə Tatarıstanda Karqalı, Şimali Qazaxıstanda Karqalı, Krımda Karqalıq toponimləri qeydə alınmışdır.
Həmçinin bax
Kıncıvo
Monidigah
Pentala Harikrişna
Pentala Harikrişna (d. 10 may 1986; Andhra Pradeş, Hindistan) — Hindistan qrosmeysteri.
Həyatı
O, 12 sentyabr 2001-ci ildə ən gənc hindistanlı qrosmeyster ünvanını qazanmışdır.
2004-cü ilin noyabrında gənclər arasında Dünya Çempionatının qalibi olmuşdur. Harikrishna beynəlxalq komanda yarışlarında, o cümlədən 2000-2015-ci illərdə altı Şahmat Olimpiadasında öz ölkəsini təmsil etmişdir. 2011-ci ilin mayında o, Asiya Çempionatının qalibi olmuşdur.
Uğurları
Pentala Harikrişnanın qazandığı bir sıra uğurlar bunlardır :
Patara Plevi
Patara Plevi — Gürcüstanın Xaşuri bələdiyyəsinin inzibati ərazi vahidində kənd.
Əhali
2002 siyahıyaalmaya görə kəndin əhalisi 278 nəfər idi. 2014-cü ildə 195 nəfər yaşayırdı.
Ədəbiyyat
gse: 7 709
Hafiz Haqqı Paşa
Hafiz Haqqı Paşa (24 aprel 1878, Ədirnə - 15 fevral 1915, Ərzurum) - Osmanlı ordusunda xidmət etmiş hərbçi.
3-cü Ordunun tərkibində rus və erməni birləşmələrinə qarşı Sarıqamış döyüşündə iştirak etmişdir. Döyüş ərzində Ənvər Paşanın rəhbərliyi altında olan birliklərin qeyd olunan hədəflərə qısa müddət ərzində çatmasına baxmayaraq, Haqqı Paşanın rəhbərliyi altında olan birliklər əsas hədəflərinə çata bilmədi və nəticədə döyüş əməliyyatı türklər üçün uğursuz oldu. Bu məğlubiyyətdən sonra Ənvər Paşa 3-cü Ordunun idarəçiliyini Hafiz Haqqı Paşaya təhvil verərək İstanbula qayıtmışdır. Haqqı Paşa da bundan bir neçə həftə sonra 1915-ci ildə Ərzurumda vəfat etmişdir.
Borbor
Borbor — Azərbaycan Respublikasının Şabran rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd'dir
Tarixi
Borbor Dəvəçi rayonunun Rəhimli inzibati ərazi vahidində kənd. Şabran Çay Borbor Kəndindən Axır. Samur-Dəvəçi ovalığındadır. 1917 və 1933-cu illərdə Burbur variantında qeydə alınmışdır. 1917-ci ildə Şamaxı ərazisində də Borbor kəndinin olması haqqında məlumat verilir. Tədqiqatçıların fikrincə, kənd XVIII əsrin axırlarında Qubalı Fətəli xanın Cənubi Azərbaycandan kocurub gətirdiyi borborlar (baharlı tayfasının qolu) tərəfindən salınmışdır. Abşeronda qeydə alınmış Borborşor göl adı, Cənubi Azərbaycandan Urmiya Şəhəri yaxınlığındakı Borbor yer adı da bu oykonimin paralelləridir.
Quş qripi
thumb|right|H5N1 Quş qripi (latınca Grippus avium), klassik quş vəbası — quşların kəskin infeksiyalı virus xəstəliyi.
Deysi Kori
Deysi Kori (Deysi Cori Tello; ) — perulu şahmatçı, qadınlar arasında beynəlxalq qrosmeyster (2010). Qadınlar arasında beynəlxalq qrosmeyster titulunu qazanan ilk Peru şahmatçısı.
Şahmat karyerası
Deysi Kori dəfələrlə müxtəlif yaş kateqoriyalarında Perunu gənclər arasında şahmat üzrə dünya çempionatlarında təmsil etmişdir. Bu yarışlarda dörd medal qazanıb: iki qızıl (2009-cu ildə U16, 2011-ci ildə isə U20 kateqoriyasında ) və iki gümüş (2009-cu ildə U20, 2010-cu ildə isə U18 kateqoriyasında ). Beş dəfə müxtəlif yaş kateqoriyalarında gənclər arasında keçirilən şahmat üzrə Panamerika çempionatlarında qalib olub (2003 — U10, 2004 — U12, 2007 — U14, 2008 — U16, 2008 — U20).
2009-cu ildə Kolumbiyanın Kali şəhərində keçirilmiş şahmat üzrə qadınlar arasında 5-ci şəxsi Amerika çempionatında ikinci olub. 2011-ci ildə Ekvadorun Quayakil şəhərində keçirilmiş şahmat üzrə qadınlar arasında 6-cı və 2016-cı ildə Perunun paytaxtı Lima şəhərində keçirilmiş şahmat üzrə qadınlar arasında 8-ci şəxsi Amerika çempionatlarında isə birinci olub.
2015-ci ildə Azərbaycanın paytaxdı Bakı şəhərində keçirilmiş şahmat üzrə Dünya Kubokunda iştirak etmiş, lakin elə ilk turdaca rusiyalı Vladimir Kramnikə məğlub olaraq turnirdəki iştirakını dayandırmışdır.
Perunun qadınlardan ibarət milli komandasının tərkibində beş dəfə Ümumdünya Şahmat Olimpiadalarında çıxış etmişdir (2004, 2010–2016).
Şəxsi həyatı
Deysi Korinin kiçik qardaşı Xorxe (doğ. 1995) kişilər arasında beynəlxalq qrosmeysterdir.
Rüstəm bəy Qacar
Rüstəm bəy Qacar — Qarabağ bəylərbəyi, Səfəvi ordusunun komandanı.
I Şah İsmayılın dövründə yaradılmış olan Qarabağ bəylərbəyliyi ilk vaxtlar Qara Piri bəy Qacarın oğlu Rüstəm bəy Qacar tərəfindən idarə edilmişdi.
Osmanlı müəllifi Heydər Çələbi öz "Rüznamə"sində Çaldıran döyüşündə öldürülən qızılbaş əmirləri arasında Gəncə və Bərdə valisi olan Sərdar bəy Qacarın adını çəkir.
Əhməd Paşa (Məmlük sülaləsi)
Əhməd Paşa (Ərəbcə: أحمد باشا, Osmanlıca: أحمد پاشا; ) — Osmanlı Paşası, Məmlük hanedanından hükümdar (1723-1734 ve 1736-1747).
Həyatı
Əhməd Paşa, Həsən Paşa'nın oğlu ve varisiydi. 1715 yılında Əhməd Paşa, Bəsrə Eyaləti valiliğinə seçildi. Həsən Paşa'nın ölümündən sonra Əhməd Paşa, Bağdad, Bəsrə ve Şəhrizor'un hökmdarı oldu ve Mosul paşalığı isə İraq sülaləsi Cəlili tərəfindən idarə edildi.
Meytablı
Meytablı — Azərbaycan Respublikasının Şabran rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
2 aprel
Azərbaycana aid hadisələr
thumb|"[[Azərreyl QVK|Azərreyl" Avropa Qadınlar CEV Çağırış Kubokunun finalında qələbəsini qeyd edir]]
1601–1900
thumb|[[Nəcəf bəy Vəzirov]]
1901–cari
thumb|[[Murad Mirzəyev]]
Hadisə Üfüqü Teleskopu
Hadisə Üfüqü Teleskopu (HÜT) radio teleskop sistemi olub qlobal teleskop şəbəkəsi təşkil edir. Hadisə Üfüqü Tekeskopu layihəsi Yer kürəsinin müxtəlif nöqtələrində bir-birindən uzaqda bucaq imkanı kifayət qədər olan 8 kəskin uzun bazisli interferometrik stansiyalardan məlumatları birləşdirərək super massiv Qara Dəliyin Hadisə Üfüqü kimi nəhəng obyekləri müşahidə etməyə imkan verir. Proyektin hədəfi Yer Kürəsindən ən böyük bucaq diametrində iki Qara Dəliyi müşahidə etməkdir. Müşahidə məntəqələri cD tipli ovalvari super nəhəng Messier 87 qalaktikasının mərkəzindəki Qara Dəlik və Süd Yolu qalaktikanısının mərkəzində yerləşən Sagittarius A* Qara Dəliyidir.
Messier 87*
alt=|thumb|left|Hadisə Üfüqü Tekeskopu tərəfindən qeydə alınmış ilk Qara Dəlikyin Üfüq Hadisəsinin görüntüsü (M87)
Hadisə Üfüqü Teleskopu Əməkdaşlığı özünün ilk uğurlu nəticəsini 10 aprel 2019-cu il tarixdə eynianda 6 müxtəlif bölgələrdə keçirilmiş mətbuat konfransında açıqlamışdır. Məlumatda birbaşa Messier 87 qalaktikasının mərkəzindəki Qara dəliyin şəkli göstərilərək M87 adı altında qeyd olunmuşdur. Elmi nəticələr 6 məqalədə The Astrophysical Journal Letters jurnalının 875-ci sayında nəşr olunmuşdur.
Qalaaltı Hotel & SPA
"Qalaaltı Hotel & SPA" — Azərbaycan Respublikasının Şabran rayonunun ərazisində yerləşən müalicə-istirahət kompleksi.
Ərazisi
thumbnail|[[Çıraqqala]] Kompleks Azərbaycanın qədim tarixi-mədəniyyət abidələrindən olan Çıraqqalanın yanında, sıldırım qayanın altında yerləşir. Dəniz səviyyəsindən 700 metr yüksəklikdə yerləşən yeni kompleks məşhur "Qalaaltı" kurortunun bazasında inşa edilib. Təxminən 7,1 hektar sahədə yerləşən kompleksdə 354 nəfəri qəbul edə biləcək otel, villa və kotteclər inşa olunub.
Kompleksin yerləşdiyi ərazi gözəl və füsunkar təbiətə malik olmasına baxmayaraq, burada əlavə yaşıllıq da salınıb. Ərazidə 48 növdə 1200-dən çox ağac əkilib, 15 min m² ərazidə yaşıl ot örtüyü salınıb. Həmçinin uzunluğu 246 metr olan süni çay, fontanlar və şəlalə inşa edilib. Uzunluğu 246 metr olan süni çay, fəvvarələr və şəlalə ziyarətçilərin istirahətini daha da maraqlı etməsi üçün hazırlanmışdır.
Otelləri
Kompleksin otel binası ən müasir səviyyədə inşa edilib. Buradakı 171 otaq hər təbəqədən olan qonaqlar üçün nəzərdə tutulub. Oteldəki "Mənzərə" restoranı, "Lavanda", "Qala" və "Vitamin" barları qonaqların həm yüksək səviyyədə qidalanmaları, həm də asudə vaxtlarını daha maraqlı keçirmələri üçün geniş imkanlar açır. Burada SPA xidmətləri də təqdim edilir. Həmçinin hamam, sauna, türk hamamı, bio-sauna, masaj, buxar və ekzotik duş otaqları fəaliyyət göstərir.
Tibbi mərkəz
Kompleksdə yerləşən tibbi mərkəz müasir avadanlıqla təchiz edilib. Burada müasir laboratoriya, rentgen və ultrasəs müayinələri üçün lazımi şərait yaradılıb. Mərkəzdə fizioterapiya o cümlədən, elektroterapiya, maqnitoterapiya, hidroterapiya, hidrokolonterapiya otaqları var. Müasir avadanlıq sayəsində mərkəzdə 350 dən artıq çeşiddə diaqnostik müayinələrin aparılması mümükndür.
Açılışı
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev 8 avqust 2015-ci ildə kompleksin açılışında iştirak etmişdir. Kompleksin rəmzi açılışını bildirən lenti kəsən Dövlət başçısı kompleksin kollektivi ilə görüşmuş, onlara açılış münasibətilə təbriklərini çatdırmış və onlarla xatirə şəkli çəkdirmişdir.
Məhəmməd ibn Salman
Məhəmməd ibn Salman əl-Səud — Səudiyyə Ərəbistanı taxt-tacının vəliəhdi, kral Salmanın oğlu, baş nazirin ikinci müavini və müdafiə naziri (dünyanın ən gənc müdafiə naziri ), Məhəmməd ibn Salman (MiSK) xeyriyyə fondunun idarə heyətinin sədri , kral məhkəməsinin rəhbəri (2015), ölkənin iqtisadi məsələlər və inkişaf şurasının sədri. 4 noyabr 2017-ci ildən Səudiyyə Ərəbistanı Korrupsiyaya Qarşı Mübarizə Komitəsinin rəhbəri.
Həyatı
Məhəmməd ibn Salman 1985-ci ildə Ciddə şəhərində anadan olub. O, kralın Salmanın üçüncü həyat yoldaşı Fəhdə bint Fələh ibn Sultan əl-Hitləyəndən olan oğludur. Şahzadə Kral Səud universitetində hüquq sahəsində bakalavr təhsili alıb.
Təhsilini başa vurduqdan sonra bir müddət özıl sektorda çalışmış, sonradan atasının şəxsi köməkçisi olmuşdur. Bundan bir müddət əvvəl isə o nazirlər kabinetinin mütəxəssislər komitəsində vəzifəyə təyin edilmişdi.
Məhəmməd ibn Salman şahzadə Sara bint Məçhur ibn Əbdüləziz əl-Səudla evlidir və ondan 4 uşağı var: oğlanları — Salman və Məşhur; qızları — Fəhdə və Nura.
Müdafiə naziri
left|thumb|216x216px|Şahzadə Məhəmməd ibn Salmanın [[Vladimir Putinlə görüşü (2015)]] 23 yanvar 2015-ci ildə kral Abdullah bin Əbdüləziz əs-Səud vəfat etdi və Şahzadə Salman taxta çıxdı. Bundan sonra Şahzadə Məhəmməd müdafiə naziri və eyni gündə də Kral Məhkəməsinin Baş katibi təyin edildi. Bundan əlavə, o, dövlət naziri vəzifəsini də saxladı.
29 yanvar 2015-ci ildə Şahzadə Məhəmməd ləğv edilmiş Ali İqtisadi Şuranın əvəzinə yenicə yaradılan İqtisadi Məsələlər və İnkişaf Şurasının sədri vəzifəsinə təyin edildi.
Onun müdafiə naziri vəzifəsində əsas hadisə Yəməndə üsyançı husilərə qarşı həyata keçirilən "Qətiyyətin fırtınası" əməliyyatının başladılması oldu.
2015-ci ilin aprel ayında Kral Salman qardaşı oğlu Məhəmməd ibn Naifi vəliəhd, oğlu Şahzadə Məhəmməd ibn Salmanı isə onun müavini təyin etdi. 21 iyun 2017-ci ildə isə dəyişiklik edərək öz oğlunu vəliəhd təyin etdi.
Antikorrupsiya komitəsinin rəhbəri
4 noyabr 2017-ci ildə xüsusi yaradılmış Antikorrupsiya Komitəsinin rəhbəri təyin olundu. Həmin gün on bir şahzadə, o cümlədən, dünyanın ən zəngin adamlarından biri olan Əl-Valid ibn Talal, həmçinin korrupsiya ilə əlaqədar cinayətlər törətməkdə şübhəli bilinən bir neçə köhnə nazir həbs edildi.
Poliqon
250px|thumb|Çoxüzlu poliqonal model.
Poliqon və ya çoxbucaqlı — sonlu sayda ardıcıl sınıq xəttlərdən ibarət qapalı fiqur. Poliqonlardan kompüter qrafikasında üçölçülü görünüşlü şəkillər yaratmaq üçün istifadə olunur. Adətən üçbucaqlı formasında olan poliqonlar obyektin səthinin modelləşdirilməsində, təpələrin seçilməsində və obyektlərin renderləndirilməsində istifadə edilir. Poliqon hesabı hər kadrda render edilən poliqonların sayına deyilir.
Poliqonlardan istifadə beşinci nəsil videooyun konsolları ilə daha çox istifadə edilmişdir. Poliqonlar növbəti nəsillərdə daha mürəkkəb olmuşdur.
Bəbir Torpağı Milli Parkı
«Bəbir Torpağı» Milli Parkı — milli park Primorsk diyarı ərazisində 5 aprel 2012-ci ildə Uzaq Şərq bəbirlərinin qorunması məqsədi ilə yaradılmışdır. Bu canlıların Rusiya ərazisində sayları cəmi 50 başdır. Bundan əlavə bölgədə Rusiyanın Qırmızı kitabına düşən Amur pələngi yayılmışdır.
«Bəbir torpağı» yaradılarkən Kedrovaya Pad yasaqlığı, Ussuriy şəhər dairəsi, Xasan rayonu, Nadejdin rayonu və Vladivostok ərazilərində təşkil olunmuşdur.
Fauna və flora
Bəbir Torpağı milli parkı Amur ekoregionuna daxildir. Burada Mancuriyanın qarışıq meşələrinin sahəsi geniş yer tutur. Bu bölgə Rusiya ərazisində Qafqazdan sonra yeganə ərazidir ki, son buzlaşmaya məruz qalmamışdır. Bu səbəbdən ərazi flora və fauna baxımından seçilir. Milli park ərazisində 54 növ məməli, 184 növ quş, 7 növ suda-quruda yaşayan, 8 növ sürünən, 12 növ balıq, 940 növ borulu bitkilər, 283 növ yosun, 251 növ şibyə, 179 növ mamır və 1914 növ göbələk vardır.
Park ərazisində yayılmış bir çox növlər beynəlxalq səviyədə qorunur. Hazırda 40 növ nadir və nəsli kəsilmək üzrə olan növdür. 10 KXDR ilə birlikdə xüsusi qoruma statusuna malikdir. 23 növ Rusiya ərazisində azlığı səbəbindən qorunur. Burada bəbir və pələngdən başqa Himalay ayısı, qonur ayı, cütdırnaqlılar (xallı maral, müşk maralı, Sibir cüyürü, şərq qoralı və qaban), vaşaq, Uzaqşərq meşə pişiyi, porsuq, kirpi, yenotabənzər it, Mustela sibirica, susamuru, Soricidae və yarasalar, Mancuriya dovşanı, sincab, burunduk, 7 növ suda-quruda yaşayan və 12 növ sürünən yaşayır.
Qodman
Qodman — Azərbaycan Respublikasının Masallı rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 5 mart 2013-cü il tarixli, 590-IVQ saylı Qərarı ilə Masallı rayonunun Qodman kənd inzibati ərazi dairəsi tərkibindəki Qodman kəndinin ərazisindən 41,33 ha (bundan bələdiyyə mülkiyyətində olan 1,0 ha və xüsusi mülkiyyətdə olan 40,33 ha) torpaq sahəsi Masallı şəhər inzibati ərazi dairəsi tərkibindəki Masallı şəhərinin inzibati ərazisinə birləşdirilmişdir.
Toponimiyası
Qodman kəndinin adı talış dilindəki "ğıdımon" - sözündən olub, mənası "gəlmələr" deməkdir. Kəndin əsasını aşağıbaşlılar (kəndin şərq hissəsi) qoymuşlar. Onlar bir neçə nəsildir və Lerik, Lənkəran bir də İrandan köçüb gəlmişlər. Qodman kəndinin tən ortasından bir küçə keçir ki, həmin küçənin qərbində seyidlər yaşayır. Onlar Məmmədrzakücə kəndindən buraya son zamanlar gəliblər.
Əhalisi
1859-1864-cü illərdə həyata keçirilmiş kameral siyahıyaalınmaya əsasən Bakı quberniyasının Lənkəran qəzasının Sığdaş və bu kənd sakinlərinin yeni saldıqları Qodman kəndində cəmi 57 evdə etnik talışlardan ibarət 339 nəfər (205 nəfəri kişi, 134 nəfəri qadın) şiə təriqətli müsəlman əhali yaşayırdı. Hazırda kənd əhalinin sayı 1255 nəfərdir.
Qafqaz Yengicə Termal Hotel və SPA
"Qafqaz Yengicə Termal Hotel və SPA" — Azərbaycan Respublikasının Qəbələ rayonunun Yengicə kəndinin ərazisində yerləşən müalicə-istirahət kompleksi.
Ərazisi
Qəbələnin Yengicə kəndi ərazisində yerləşən otel kompleksi 9 hektar sahədə inşa edilib. Kompleksin ərazisi tam abadlaşdırılıb, yaşıllıq sahəsi salınıb.
Suleyhilər
Tarixi
Ailənin Yəməndəki hökmranlığı, Fatimi dailərinin işbirliyinə dayanan Əli bin Məhəmmədlə (hökmdarlığı 1047-1067) başladı. Öncə dağlıq bölgəni ələ keçirən Əli bin Məhəmməd, daha sonra Tihamə sahil bölgəsində oturan Necahiləri, Sənadakı Zeydiləri (1063) və Ədəndəki Maaniləri (1064) yerlərindən etdi. Ayrıca Hicazdakı Musavi şəriflərin yerinə Haşimi şəriflərin keçmesinə şərait yaratdı (1063).
Qafqaz Yengicə Termal Hotel və SPA
Otel kompleksi
Müxtəlif çeşidli yüksək xidmətlərin göstərildiyi altımərtəbəli otel kompleksi gözəl memarlıq üslubunda tikilib. Oteldəki 61 nömrədə qonaqların rahat istirahəti üçün hər cür şərait yaradılıb.
Suleyhilər
Tarixi
Əli əs-Suleyhinin ölümünün ardından yerinə oğlu əl-Məlikül-Mükərrəm Əhməd əs-Suleyhi keçti. Amma əl-Mükərrəm Əhməd əs-Suleyhi dönəmində (1067-1084) Suleyhi torpaqları azalmağa başladı. Şimalda Necahilər yenidən güc-qüvvə qazandılar. Cənubda isə Ədən, İsmailiyyə məzhəbindən başqa bir xanədan olan Zurayilərə verildi. Əhməd hökmdarlığının son illərində feili hakimiyyəti böyük ölçüdə arvadı əs-Seyyidə Ərvaya buraxdı. Ervanın ölümündə (1138) sonra Yəmənin idarəsi Zurayiləre keçdi. Suleyhi məlikləri XII əsrin sonuna kimi Yəməndəki bəzi qalaları əllərində tutdular.
Qafqaz Yengicə Termal Hotel və SPA
Otel kompleksi
"Qafqaz Yengicə Termal Hotel və SPA" kompleksində daimi iş yeri 100 nəfərlikdir. Oteldə xidmət göstərən heyət yüksək hazırlıq kursu keçib və onların əksəriyyətini yerli kadrlar təşkil edir. Otel kompleksində müxtəlif toplantı və konfransların keçirilməsi üçün geniş imkanları olan zal, müasir restoranlar şəbəkəsi də fəaliyyət göstərir. Restoranlarda turistlərə Azərbaycan və dünya mətbəxinin nümunələri təqdim olunur.
Oteldəki müxtəlif kateqoriyalı nömrələr ən müasir tələblər səviyyəsindədir və yüksək dizaynı ilə seçilir.
Oteldə uşaqların da istirahətinin təşkili üçün lazımi şərait yaradılıb. Oteldə qonaqların vaxtlarını səmərəli keçirmələri üçün xüsusi idman zalları da var. Burada qonaqlara təqdim olunan xidmətlər çoxçeşidliliyi ilə fərqlənir. Müxtəlif trenajorlar, müasir idman avadanlığı və hovuzlar qonaqların istirahət imkanlarını daha da artırır.
Müalicəvi əhəmiyyəti
Otelin əhəmiyyətini artıran mühüm cəhət burada müalicəvi su mənbəyinin olmasıdır. Tarixi araşdırmalar, kimyəvi və tibbi yoxlamalar bu mineral suyun yüksək dərəcədə müalicəvi və bərpaedici təsirini sübut edib. Oteldə Naftalan nefti ilə müalicə proseduru da həyata keçirilir.
Piritramid
Piritramid (1-(3-tsiano-3,3-difenilpropil)-[1,4 -bipiperidin]-4-karboksamid; sinonimi: Dipidolor, Piridolan, Pirium) μ-reseptor aqonist sintetik opioid, cərrahi əməliyyatlar zamanı və xüsusən əməliyyat sonrakı ağrılara qarşı istifadə olunan güclü və sürətli təsirə malik narkotik ağrıkəsici.
Analgetik qüvvəsi 0,7 olub, 15-20 mq pritramid təxminən 10-15 mq morfin ekvivalentindədir. Ürəkbulanma, qusma və tənəffüsün depressiyası kimi əlavə təsirləri morfinlə müqayisədə çox aşağıdır.
Piritramid Almaniya və Avstriyada Dipidolor adı altında istehsal və istehlak olunur.
Hamiləlik zamanı dölə təsiri tam tədqiq olunmadığı üçün naməlumdır. Ana südündə aşkarlanması tam öyrənilmədiyindən əmizdirmə müddətində istifadəsi məsləhət görülmür. Əks təqdirdə birdəfəlik dozadan sonra 24 saatlıq gözləmə vaxtı bitdikdən sonra əmizdirmə davam etdirilməlidir. Digər opioidlər kimi Piritramid preparatı da uzun müddət istifadə olunduqda ondan asılılıq yaradır. Bu zaman adekvat ağrıkəsici effekt əldə etmək üçün dozanın artırılmasına ehtiyac duyula bilər.
Padar (Şabran)
Padar — Azərbaycan Respublikasının Şabran rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Samur-Dəvəçi ovalığındadır.
Əhalisi
Kəndin əhalisi 563 nəfər təşkil edir.
İqtisadiyyat
Kənd əhalisi fərdi təsərrüfatla məşğul olurlar. Kənddə maldarlıq əkinçilik kimi işlər aparılır.
Patara Keleti
Patara Keleti — Gürcüstanın Xaşuri bələdiyyəsinin inzibati ərazi vahidində kənd.
Şrift
Şrift yada Yazı tipi (en. font) – eyni üsluba (məsələn, Courier), şəklə (kursiv), qalınlığa (məsələn, yarımqalın) və ölçüyə malik olan simvollar yığını; şriftlərin üslublarını (TYPEFACE) bir-birilə dəyişik salmaq olmaz. Şrift, verilmiş dizayna malik müəyyən ölçülü, üslublu və qalınlıqlı bütün simvolların çoxluğudur; şriftin üslubu isə dizaynın özüdür. 250px|thumb
Ekran görüntüsünü formalaşdırarkən və sənədləri çap edərkən şriftlər ya rastr görüntülər (nöqtələrin kombinasiyası) vasitəsilə, ya da konturlara (müəyyən riyazi düsturlara) görə formalaşdırılır. Müxtəlif şriftlərin tətbiqinə imkan verən proqramlar, onları ekranda yarada bilməsələr belə, şriftin şəkli və ölçüsü haqqında informasiyanı printerə verir. Printerin lazım olan şrifti əks etdirməsi üçün, ya şrift haqqında tam informasiya proqram tərəfindən printerə yüklənməli, ya da printerin özünə və ya printerin şrift kartricinə (FONT CARTRİDGE) yerləşdirilməlidir.
Rəvan
Rastr şrifti — unikal bit görüntüsü (nöqtələrin kombinasiyası) kimi təsvir olunan, müəyyən ölçü və üslublu simvolların yığınıdır. Rastr şriftlərə misal olaraq Microsoft Windows və Mac OS əməliyyat sistemlərinin ekran şriftlərini göstərmək olar.
Xarici keçidlər
ŞRİFT
Meyn-kun
Spesifik rəngləri
Bir sıra rənglərdə olurlar ki, bunlardan da ən məşhurları tək rənglilər(bozumtul-mavi, qara, bənövşəyi, qəhvəyi), tabbi və gümüşü tabbidir (bunun növləri isə:xallı, zolaqlı və mərmər rəngli).
Cinsin təsviri
Başları- yumru olur və almacıqlarda genişlənən yaxşı inkişaf etmiş yanaqlardan ibarət olur ki, bu da başlarının yumru formasını daha da nəzərəçarpan edir. Boyunları qısa və şişman, burunları qısa, enli və düz olur. Çənələri - düz və güclü olur. Burunları ilə çənələri şaquli yerləşir. Qulaqları - balaca və girdə olmaqla, aşağıda yerləşir. Gözləri - iri, yumru, geniş açılmış olur. Adətən açıq narıncı rəngdə olur. Ancaq, siamların gözləri mavi, şinşillalarda isə gözlər mavi, lavanda və zümrüd rəngində olur. Bədənləri - pota, belləri düz və qısa olur. Ayaqları - qısa və şişman, pəncələri isə yumru, güclü və möhkəm olur. Quyruqları - şişman, orta uzunluqlu, ucları yumrulanmış olur. Bundan əlavə, dolğun yanaqları və böyük baş quruluşu ilə 7 ilə 12 kiloqram ağırlığa çata bilir.
Pirqos şəhəri
Pirqos — Yunanıstanda, Peloponnes yarımadasının qərbində şəhər. Elida nomunun inzibati mərkəzi.
Haqqında
Pirqos şəhəri dənizdən 4 km, qədim Olimpdən 19 km, Afinadan 315 km aralı məsafədə yerləşir. Katakolon limanı bu şəhərdə yerləşir. 2001-ci il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən şəhərdə 45 min əhali yaşayır, şəhər ətrafı ərazi ikə birlikdə əhalinin sayı 50681 nəfər olmuşdur. Katakolon limanı sayəsində Pirqos şəhəri regionun əsas ticarət mərkəzinə çevrilmişdir.
Pirqos şəhəri XVII əsrdə meydana gəlmişdir, Yorqos Tsernoyas bu şəhərin banisi hesab olunur. 1821-ci il üsyanı zamanı Pirqos şəhəri Yunanıstanın müstəqilliyi uğrunda mübarizədə mühüm rol oynamışdır. Bu şəhər osmanlılar tərəfindən dağıdılmış ilk yunan şəhəridir.
Senecio guerrensis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Jale Aylanç
Jalə Aylanç — Türk teatr, kino və serial aktyoru, səs aktyoru.
Həyatı
Aylanç 7 iyul 2020-ci ildə 72 yaşında vəfat etdi. Bir gün sonra Ankaradakı Karşıyaka qəbiristanlığında dəfn edildi.
Adi suiti
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü. Şimal Buzlu okeanın qütb ətrafı bütün dənizlərində rast gəlinir.
İki yarımnövü: Avropa və Steyneqer suitisi Qırmızı kitaba daxil edilmişdir.
Əsasən Atlantik okean, Sakit okean sularında yaşayıırlar. Xüsusi ilə Baltik dənizi və Şimal dənizi sularında onlar üstünlük təşkil edir. Onlar əsasən qəhvəyi və ya boz rəngdə olurlar. Yetkin fərd 1,85 m uzunluğa və 132 kq çəkiyə malik olurlar. Erkəklər 30–35, dişilər isə 20–25 il yaşayırlar. Onlar əsasən qayalıqlar üzərində yerləşirləki, yırtıcılar onları ovlaya bilməsinlər. Onların ümumi sayı 400–500 min baş hesab edilir.
Çoxalması
Buz üzərində doğulan suitilər artıq bir neçə saatdan sonra üzməli olurlar. Ana bətnində doğuşa az qalmış öz emberional dərisini itirirlər.
Yarımnövləri
Adi suitilərin 5 yarımnövü vardır:
Rəhimli (Şabran)
Rəhimli — Azərbaycan Respublikasının Şabran rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Şabran rayonun tanınmış kəndlərindəndir. Bu kəndin evlərinə çatmaq üçün yolun bir qədərini piyada və ya minklə getmək lazımdır. Dəmir yoluna qədər olan ərazilərdə heç kim yaşamır. Ona görədə kəndin başından dəmir yoluna qədər olan məsafəni qət etmək lazımdır. Bu kənddə hər bir şəxsin özünə aid heyvanı və sahəsi olur. Kəndin başında yeni hotel, əyləncə mərkəzi və futbol oynamaq üçün geniş sahə yaradılıb.Burada yerləşən fermada yarışlar keçirilir. Bu kəndin özünə layiq bir məktəbi və bələdiyyəsi var.Bəzən suların gəlmədiyi vaxtda insanlar baza adlanan yerə gedir paltar yuyur və su gətirirlər. Bu kənddə köhnə bir hamamda vardır.
Əhalisi
Kəndin əhalisi 1.363 nəfər təşkil edir.
RGB
thumb|Rənglərin Additiv modeli
RGB (abbreviatura İngilis sözləri Red, Green, Blue – qırmızı, yaşıl, göy) — Rənglərin Aşqar modeli, bir qayda olaraq, rənglərin bir-birinə sintez olunmasıdır.
Addittiv ona görə adlanır ki, əsas rənglərin qara rəngə əlavə olunması ilə rənglər alınır.
Konsepsiyanın yaranma tarixi
İlk dəfə 1756-cı ildə rus alimi Mixail Lomonosov fikir yürütmüşdür ki, təbiətdə hər hansı bir rəngi yaratmaq üçün 3 əsas rəngi (göy, qırmızı, yaşıl) müəyyən nisbətlə qarışdırmaq kifayətdir.
Qısa məlumat
Təsvirlərin kompüter kodlaşdırılması rəngin 3 komponentlik nəzəriyyəsinin əsasında qurulmuşdur. Görmə zamanı rənglərin müxtəlifliyinin hiss edilməsini insanın əsəb sistemində 3 tip oyanışın kombinasiyalarının müxtəlifliyi ilə izah etmək olar.
Yapon damotu
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Appendisit
thumb|250px|Laparotomik üsulla (qarın boşluğunun yarılması) appendektomiya 250px|thumb|Laparoskopik üsulla appendektomiya
Qriqori Potyomkin
Qriqori Aleksandroviç Potyomkin — Rusiyanın XVIII əsrdəki genişlənmə siyasətinin memarlarından biri olan bir rus generalı, general-feldmarşal, dövlət xadimi və II Yekaterinanın sevgilisidir. Həyatını çariçayla birlikdə Osmanlı dövlətini parçalayarak Rusiyanın hökmranlığını altında paytaxtı İstanbulda olan yeni bir Bizans imperiyası qurma xəyalına həsr etmişdir.
Həyatı
Qriqori Potyomkin 13 sentyabr 1739-cu il tarixində Rusiyanın qərbindəki Smolensk şəhəri yaxınında alt rütbəli bir zabitin oğlu olaraq dünyaya gəldi. Moskva Universitetində təhsil gördü. Sarayın mühafiz alayına qatıldı. 1762 ildə mühafiz alayından bir qrupun Rus çarı III Pyotru taxtdan endirərək yeni arvadı II Yekaterinanı taxta çıxarması olayına qatıldı. 1774-cü ildən sonra Potyomkin çariçanın sevgilisi oldu və sərhədsiz miqdarda pul-paraya və siyasi gücə sahib oldu. Çariça Potyomkini 1784-cü ildə Rusiya ordusunun baş komandanlığa gətirdi.
II Yekaterina və Potyomkinin xəyalı Rusiyanı [[Balkanlara və [[Asiyaya hökm edən böyük bir imperiya halına gətirmək idi. Bizans imperiyasını Rusiyanın hökmranlığı altında yenidən canlandırmaq və İstanbulu bu imparatorluğa paytaxt etmək istəyirdilər. Bu məqsədlə Polşanı parçalayarak Prussiya və Avstriya arasında paylaştılar. Ayrıca 1774-cü ildə Kiçik Qaynarca sülhündən sonra [[Osmanlı dövlətindən müstəqil hala gələn Krımı Rusiyanın bir parçasına çevirməyə qərar vərdilər. Bu məqsədlə 1783-cü ildə Krımı rəsmən Rusiya torpaqlarına qatdılar. Q. Potyomkin Rusiyanın Krım kralı oldu. Krımda Xerson, Nikolayev, Akyar və Yəkaterinoslav kimi yəni Rus qəsəbələri qurdu. 1787-ci ildə II Yekaterina Krıma göstərişli bir ziyarətə gəldi. Məqsəd Osmanlı dövlətini sindirməq və Krımı Rusiyanın qalıcı bir parçası halına gətirmək idi.
thumb|ləft|250px|Potyomkinin dəfn olduğu Xerson şəhərindəki Yekatirina KafedralıOsmanlılar bu hərəkətləri Kiçik Qaynarca sülhüna qarşı görərək Rusiyaya müharibə eləan etdilər. 5 il davam etdi. Potyomkin 1790-cı ilndən etibarən müharibəni bugünkü Rumıniyanın şimal şərqində olan Yaş şəhərində qurduğu çox göstərişli qərargahından idarə etdi. 1791-ci ildə çariçənin yəni səvgilisi Platon Zubovu bitərəf ətmək üçün qısqanclıqdan Sankt-Peterburqa gəri döndü. Ancak çariçə Potyomkinin Yaşa gəri dönərək Osmanlılarla sülh müzakirəsi aparmasını istiyirdi. Yola çıxandan sonra 5 oktyabr 1791 tarixində Yaş şəhərinin 65 km uzaklıqta yüksək qızdırma və həzimsizlikdən öldü. II Yekaterina Potyomkini özünün qurduğu Xerson şəhərində inşa ettirdiyi Katərina katədralinə dəfn etdirdi.
Sadiatt
Sadiatt - Lidiyanın 28-ci çarı, Mermnadlar sülaləsindən olan üçüncü hökmdar (e.ə. 629-617).
Miyanku
Miyanku — Azərbaycan Respublikasının Masallı rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 8 fevral 2000-ci il tarixli, 809-IQ saylı Qərarı ilə Masallı rayonunun Miyanku kəndi Hişgədərə kənd inzibati ərazi vahidi tərkibindən ayrılaraq, bu kənd mərkəz olmaqla Miyanku kənd inzibati ərazi vahidi yaradılmışdır. alt=ABİDƏ MƏKTƏB|thumb|ABİDƏ 1941-1945
Toponimikası
Keçmiş adı Ambaran olmuşdur. Oykonim talış dilindəki miyan (orta, ara) və ku (dağ) sözlərindən ibarət olub, “iki dağ arasındakı yer, dağarası” mənasındadır.
Tarixi
Dağların arasında yerləşən Quni Menku tədricən düzənlik yerlərə köçərək Mədo Menku ilə birləşmiş və XVIII əsrdə Miyankü kəndi yaranmışdır. Bu yerlərdə Talış xanlarının mülkləri, torpaq və meşə sahələri olmuşdur.
Coğrafiyası və iqlimi
Masallı rayonunun Hişkədərə inzibati ərazi vahidində yerləşən bu kənd Talış çayının sahilində, Burovar silsiləsinin şərq yamacında dağətəyi düzənlikdədir. Kəndin ərazisi 367 hektardır. Kənd Kubin, Nəzəroba, Mahmudavar, Hişkədərə, Mişkəmi kəndləri ilə həmsərhəddir.
Əhalisi
Əhalisi 1349 nəfərdir.
Pəmbək çayı
Pəmbək çayı — Ermənistanda çay, Tona ( (Debed qeti), ( (Debeda)) çayının sağ qolu.
Pəmbək çayı İrəvan quberinyasının Aleksandropol qəzasında, indi Quqark rayonu ərazisində çaydır. Uzunluğu 86 km-dir. Hidronim türk dilində «dar çay vadisində hündür, dik qayalıq bənd», «çayın içərisinə doğru uzanmış hündür, sıldırım burun və sahil boyu çətinləşdirilmiş yer» , «çay içərisində qırılmış qayalıq» mənasında işlənən bom // boom sözü ilə , «hündür, yüksəklik, başlanğıc» mənasında işlənən bak sözünün mənasında işlənən bom // boom sözü ilə birləşməsindən əmələ gəlib.
Patara Xalebi
Patara Xalebi — Gürcüstanın Xaşuri bələdiyyəsinin inzibati ərazi vahidində kənd.
Əhali
2002 siyahıyaalmaya görə kəndin əhalisi 5 nəfər idi. 2014-cü ildə 2 nəfər yaşayırdı.
Ədəbiyyat
gse: 7 709-710
Cax-Qambu
Kərəyday, Kerabetay , daha çox tanqut titulu olan Cax-Qambu adı ilə tanınırdı (Çaxa-Qambu, Cakambu; Жаха Хамбу ) — bir çox mənbələrdə Van Xan kimi də tanınan Kereit xanı Toğrul xanın kiçik qardaşı. Toğrulun nəvələri kimi Cax-Qambunun nəvələri də Monqol İmperiyasının tarixində mühüm rol oynamışdır. Belə ki, onun kiçik qızı Sörköktəni Çingiz xanın kiçik oğlu Toluy xanla evlənmişdi; onların 4 oğlu Monqol İmperiyasının tarixində özlərinə məxsus iz qoymuşdur. Onlardan Münke və Xubilay müxtəlif vaxtlarda Monqol İmperiyasının xanları oldu. Hülakü Cənub-Qərbi Asiyada Elxanilər dövlətinin banisi və ilk xanı oldu. Arıq Buğa isə qardaşı Xubilayla Monqol xanı olmaq uğrunda mübarizə apardı. Cax-Qambunun digər qızı Biktutmuş-fucin isə Çingiz xanın böyük oğlu Cuçinin xanımı idi.
Bioqrafiya
Toğrulla yanaşı, Cax-Qambunun Ərkə-Hara, Tay-Timur-Tayşi və Buğa-Timur adlı qardaşları da vardı. Ataları Hurcakus Buyuruq xanın ölümündən sonra, Toğrul ölkə sərhədlərini mərkəzi hakimiyyətə tabe etmək üçün sərhəd zonasına göndərildi. Bundan istifadə edən Tay-Timur-Tayşi və Buğa-Timur atalarının taxtını ələ keçirdilər. Toğrul geri dönərək qardaşlarını öldürüb, Kereit taxtına oturaraq xan seçildi. Ərkə-Hara qaçaraq nayman qəbiləsinə sığındı, onların yardımı ilə qısa müddətə də olsa hakimiyyəti ələ keçirdi. Toğrul yalnız monqol lideri Yesugey bahadurun (Çingiz xanın atası) köməyi ilə hakimiyyətini bərpa etməyə müvəffəq oldu.
Minus One (qrup)
Minus One — 2009-cu ildə yaranmış Kipr rok musiqi qrupu. Onlar "Alter Ego" mahnısı ilə Kipri 2016 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində təmsil etmişdirlər.
Yaranma tarixçəsi
Minus One qrupu 2009-cu ildə Kiprdə yaranmışdır. Qrup ilkin olaraq beynəlxalq ifaçıların mahnıları ilə səhnə almışdır.
Qrup 2015-ci ildə "Shine" mahnısı ilə Kiprin 2015 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi üçün təşkil etdiyi milli seçim turunda iştirak etmiş və nəticədə üçüncü yerdə qərarlaşmışdır. Kiprin CyBC telekanalının qərarı ilə Minus One qrupu ada ölkəsini İsveçin paytaxtı Stokholmda keçirilən 2016 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində təmsil etmişdir. Qrupun müsabiqədə ifa etdiyi mahnı olan "Alter Ego" 2012 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində İsveçə qələbə qazandıran "Euphoria" mahnısının bəstəkarı Tomas Cison tərəfindən yazılmışdır. Minus One həmin mahnı ilə müsabiqənin 10 may tarixində baş tutan birinci yarımfinal mərhələsində 11-ci səhnə almışdır. Nəticədə isə 164 xalla 8-ci yerdə qərarlaşaraq, müsabiqənin final mərhələsinə vəsiqə qazanmışdırlar. Finalda bir daha öz mahnısını ifa edən qrup üzvləri 26 ölkə təmsilçisinin mübarizə apardığı şouda 96 xal toplayaraq, 21-ci yerdə qərarlaşmışdır.
Qrup "Alter Ego" turu çərçivəsində Moskva, Amsterdam, London və Limasolda çıxış etmişdir.
Beşpaycıqlı damotu
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Adi damotu
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Azərbaycanda yabanı halda 2 növü yayılmışdır. Təbabətdə bir növü istifadə olunur.
Çoxillik, hündürlüyü 40-150 sm, gövdəsi düz, çox vaxt qırmızımtıl, budaqlı, qısa qıvrım tükcüklü, bitkidir. Gövdə yarpaqları saplaqlı, altdan bozumtul, əsasdan ürəkvari, ortasına kimi və ya daha dərin beş enli, uzunsov, kəsikli-dilimli hissələrə bölünmüşdür. Yuxarıya doğru yarpaqlar tədricən kiçilir, üç yumurtavarı-lansetvari kəsikli-dilimli və ya bütöv hissələrə bölünmüşdür. Çiçəklər xırda, oturaq, xəttvari, tikanlı çiçəkaltlıqlıdır. Kasacıqı qıfvari, 5 6mm uzunda, qısa tükcüklü, üçkünc dişli, ucu tikanlıdır. Tacı çəhrayı, ağ pırpıztüklü, bir az kasacıqdan uzundur. Erkəkcik sapı ağımtıldır. Toxumları təqribən 2,5 mm uzunda, üçtərəflidir. Tərsyumurtavari, hamar, parlaqdır. Meyvəsi dördkünclü fındıqçıqdan ibarətdir. Bitki iyun-iyul aylarında çiçəkləyir. Meyvələri iyun-avqustda yetişir.
Azərbaycanın orta dağ qurşağına kimi bütün rayonlarında alaqlı yerlərdə, bostanlarda, bəzən dağ ətəklərində, dərələrdə bitir.
Dərman məqsədilə yerüstü hissələri bitki çiçəkləyən dövrdə toplanır. Toplanarkən yerdən 30-40 sm yuxarı olan yarpaq və çiçəkli baş hissələri götürülür, talvar altınada qurudulur və istifadəyə verilir.
Botaniki xarakteristikası
Çoxillik ot bitkisidir. Gövdəsi düzqalxan, yuxarı hissəsi budaqlanan, dördtilli, qalın tükcüklü, hündürlüyü 100-150 sm-ə bərabərdir. Yarpaqları ürəyəbənzər, qarşı-qarşıya, saplağı dairəvi-yumurtaşəkilli və ya yumurtaşəkillidən, enli neştərşəkilliyə qədər olub, uzunluğu 14 sm qədər, eni isə 10 sm olmaqla, demək olar ki, barmağabənzər 5 pərli və çoxdişlidir. Yarpaqları yumşaq tükcuklü olmaqla, qonur rənglidir. Orta və aşağı yarpaqları iri barmağabənzər 5 pərli, yuxarı yarpaqları isə nazik, qısa və 3pərlidir. Çiçəkləri demək olar ki, oturaqdır. Çiçək altlığı bizvarı itiucludur. Kasacığın xarici hissəsi tükcüklü, üçbucağabənzər dişcikli olmaqla, küt sonluqla qurtarır. Meyvələri qutucuqlu, zirvəsi tükcüklü, zeytunu-yaşıl olub, uzunluğu 2 mm-ə bərabərdir. İyun-iyul aylarında (15-25 gün) çiçəkləyir. Meyvələri avqust-sentyabr aylarında yetişir. Zəif iyli və acı dadlıdır.
Xüsusən səhralarda, köhnə parklarda və yaşayış məntəqələrinə yaxın yerlərdə rast gəlinir.
Yabanı və mədəni ot bikisi olan adi şirquyruğu bitki çiçəkləyən dövrdə gövdə, çiçək və yarpaqları keyfiyyətli dərman bitki xammalı kimi istifadə edilir. Xammal bıçaq və ya oraqla gövdənin uc hissəsindən 30-40 sm uzunluğunda kəsilərək götürülür. Bikinin kök və cavan pöhrələrini kəsmək olmaz. Xammalın təkrar toplanılması 1-2 ildən sonra aparıla bilər. Xammalın qurudulması çardax və naveslərdə, yaxşı ventiliyasiyalı yerlərdə və ya 50-600 C temperaturda quruducu şkafda aparılmalıdır.
Zimbabvedə hərbi çevriliş (2017)
Başda dövlət telekanalı ZBC olmaqla şəhərin mərkəzinə aparan yollar hərbiçilər tərəfindən nəzarətə götürülüb, blokpostlar quraşdırılıb. 15 noyabr tarixində Zimbabve hərbçiləri ölkənin paytaxtı Hararedə baş verənlərin hərbi çevrilişlə heç bir əlaqəsi olmadığını bəyan ediblər. Xarici telekanala açıqlamalarında hərbçilər aparılan əməliyyatların ölkədə cinayətkar qruplara qarşı olduğunu bildiriblər.
Adi damotu
Botaniki xarakteristikası
Quru yerlərdə saxlanılır. Apteklərdə əsasən yeşiklərdə, anbarlarda isə taylarda saxlanılır. Saxlanılma müddəti 3 ildir.