cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Venera (planet)
Həyat axtarışları
Venerada həyatın mövcudluğuna dair inanclar 1960-cı illərdə kosmik gəmilərin səthini müşahidə etməsi nəticəsində şəraitinin olduqda sərt olmasının məlum olmasından sonra önəmli şəkildə zəiflədi.
Venera Günəşə daha yaxın yerləşməsi, səthindəki istiliyin 462 °C-yə çatması, atmosfer təzyiqinin Yerdən 92 dəfə çox olması və istixana effektinin olması kimi səbəblərdən Yerdəki kimi su əsaslı həyatı dəstəkləməyəcək şəkildədir. Bəzi alimlər ekstramorfil mikraorqanizmlərin Veneranın daha aşağı istiliyə sahib olan üst atmosfer təbəqələrindəki turşuluq səviyyəsi yüksək olan mühitdə yaşaya biləcəyini düşünürlər. Venera səthindən 50 km daha yüksəkdə yerləşən hissələrindəki istilik və təzyiq Yerdəki şəraitə yaxındır. Bu da özlüyündə Veneranın atmosferinin bu hissələrində uçan hava şarlarının buraxılması ideyalarını gətirdi. Buna baxmayaraq mühitin yüksək turşuluq səviyyəsi bu tipli qurğuların hazırlanmasına çətinlik yaradır.
Bayram Mustafayev
Bayram Bəxtiyar oğlu Mustafayev (23 may 1987; Bakı, Azərbaycan SSR) — Azərbaycanı təmsil edən cüdoçu. 2016-cı ildə XV Yay Paralimpiya Oyunlarında gümüş medala sahib olub.
Həyatı
Bayram Mustafayev 1987-ci il mayın 23-də Bakı şəhərində anadan olub. Şəxsi məşqçisi Bəxtiyar Mustafayevdir.
Karyerası
Bayram Mustafayev 2011-ci ildə Kroli şəhərində (Birləşmiş Krallıq), 2013-cü ildə isə Eger şəhərində (Macarıstan) baş tutan Avropa Çempionatlarının qalibi oldu.
Bayram Mustafayev 2012-ci ildə London şəhərində (Birləşmiş Krallıq) baş tutan XIV Yay Paralimpiya Oyunlarında mübarizə apardı. Paralimpiadanın birinci görüşündə Rusiya nümayəndəsi Vihtor Rudenhoya qalib gələn Bayram Mustafayev, 1/4 final mərhələsində Çin nümayəndəsi Xu Jaoya məğlub oldu və mübarizəni təsəlliverici qrupda davam elədi. Bu mərhələnin birinci görüşündə Bayram Mustafayev Əlcəzair nümayəndəsi Sid Ali Lamriya məğlub oldu və turniri yeddinci pillədə başa vurdu.
2015-ci ildə Odivelaş şəhərində (Portuqaliya) baş tutan Avropa Çempionatında da qızıl medala sahib olan Bayram Mustafayev, üçüncü dəfə Avropa Çempionatının qalibi oldu.
Bayram Mustafayev 2016-cı ildə Rio-de-Janeyro şəhərində (Braziliya) baş tutan XV Yay Paralimpiya Oyunlarında mübarizə apardı. 1/4 final mərhələsində Braziliya nümayəndəsi Halison Oliveira Botoya qalib gələn Bayram Mustafayev, 1/2 final mərhələsində 1996-2004-cü illərdə ardıcıl üç dəfə Paralimpiya Oyunlarının qalibi olan Yaponiya nümayəndəsi Satoşi Fujimotonu ipponla məğlub elədi və Paralimpiadanın finalı görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə onun rəqibi Özbəkistan nümayəndəsi Uthircon Niqmatov oldu. Həmin görüşdə rəqibinə məğlub olan Bayram Mustafayev, XV Yay Paralimpiya Oyunlarının gümüş medalına sahib oldu.
Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 21 sentyabr 2016-cı il tarixli Sərəncamına əsasən XV Yay Paralimpiya Oyunlarında qazandığı nailiyyətlərə və Azərbaycan idmanında xidmətlərinə görə Bayram Bəxtiyar oğlu Mustafayev 3-cü dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni ilə təltif edildi.
Bayram Mustafayev 2017-ci ilin mayında IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarında mübarizə apardı. Final görüşündə Elçin Talıbova məğlub olan Bayram Mustafayev, turniri gümüş medalla başa vurdu.
Bayram Mustafayev 2017-ci ildə Uolsoll şəhərində (Birləşmiş Krallıq), 2019-cu ildə isə Genuya şəhərində (İtaliya) baş tutan Avropa Çempionatlarının final görüşlərində məğlub oldu və gümüş medallara sahib oldu.
Bayram Mustafayev həmdə 2018-ci ildə Odivelaş şəhərində (Portuqaliya) Dünya Çempionatınında mübarizə apardı və turnirin qalibi oldu.
Ayazkəndi (Pərsabad)
Ayazkəndi — İranın Ərdəbil ostanının Pərsabad şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 98 nəfər yaşayır (18 ailə).
Heydər Almazovun Türbəsi
Heydər Almazovun Türbəsi (Pirətavan) — Yerli camaatın Pirətavan adlandırdığı bu türbənin adı Piri-taun (taun xəstəliyinə şəfa verən yer) söz birləşməsinin təhrif olunmuş şəklidir. Bu türbədə iki məzar var. Onlardan biri Soltan digəri isə Mirkəlaməddin adlı şəxslərə məxsusdur. Heydər Almazov adlı imkanlı şəxs 1894-cü ildə bu qəbirlərin üzərində gördüyümüz bu türbəni tikdirir və türbə rəsmi tarixi sənədlərə onun adı ilə, yəni "Heydər Almazov türbəsi" kimi qeyd olunur.
Tarixi
Akademik D.Born "Bibiheybət" məqbərələrində tədqiqat işi apararkən bu kompleksin Səfəvilər dövlətinin, xüsusilə I Şah Abbasın dövrünə təsadüf olduğunu sübut etmişdir. Məhz bu tədqiqatlara əsaslanaraq bu ziyarətgahın XVII əsrdən çox əvvələ aid olduğunu görə bilərik. Türbənin inşası hicri tarixi ilə 1311-ci ildə (miladi təqvimlə 1893-1894-cü illərdə) başa çatmışdır.
Yerləşməsi
Türbə Neftçalanın təxminən 3 km. qərbində salınıb. Vaxtilə qəbristanlığın yeri dəniz sahili olmuşdur. Dəniz çəkildikdən sonra ərazi İsmilli kəndi adlandırılıb. Hazırda İsmilli kəndi yoxdur.
Yaranması
1853-cü ildə Bakının Mərdəkan kəndində anadan olmuş Heydər ömrünü xeyriyyəçiliklə keçirmiş, var-dövlətini el-oba yolunda sərf edən alicənab şəxs olmuşdur. Neftçalada - Xəzər sahilindəki Qoltuq kəndində balıq vətəgəsi yaratmış, o vaxtlar yerli camaatın axın-axın ziyarətə gəldiyi məzar daşları üzərində türbə inşa etmək qərarına gəlmişdir.Türbənin Heydər Almazov tərəfindən tikilməsinin sübutu kimi giriş portalındakı kitabə üzərindəki yazıları göstərmək olar. Bakıdan gəmilərlə gətirilən ağ daşları araba ilə o vaxtkı İsmilli kəndinə daşıyan yerli camaat hicri tarixi ilə 1311-ci ildə xüsusi memarın şifahi layihəsi əsasında indi də əzəmətini qoruyan Pirətavanın (Piri-taunun) inşasını başa çatdırmışlar.
Əhvalatlar
Türbə inşa edilmədən öncə orda olan qəbirlər haqqında bir çox rəvayətlər mövcuddur.
Bu daş günümüzə qədər gəlib çatmamışdır.Bəzi fikirlərə görə həmin qara çarşablı qadın Hökümə xanım orada dəfn olunan isə qardaşı şiələrin 8-ci imamı İmam Rzadır. Türbənin yaranması haqqında ən maraqlı əhvalat budur:
Memarlıq xüsusiyyətləri
Böyük əraziyə malik qəbristanlıqla əhatə olunmuş Heydər Almazov türbəsi düzbucaqlı plana malik üzəri dairəvi gümbəzlə örtülü olan türbə binasından ibarətdir. Türbənin qərb tərəfində bir neçə baş daşı abidələri vardır. Lakin üzəriləri suvandığından onların kitabəsini oxumaq mümkün deyil.
Fasadı
Giriş portalındakı kitabədə(0,59x0,36m) nəsx xəttilə ərəbcə bu sözlər yazılmışdır: "Bu pirətavanın memarı Heydərdir. Üsta Məhəmməd. 1311". Hicri 1311-ci il miladi 1893-1894-cü illəri əhatə edir. Türbə binası şərq və qərb tərəfdən 5,40 metr, arxa və ön tərəfdən 7,80 metrdir. Binanın ümumi hündürlüyü 4,80 metrə bərabərdir. Pirin üzərində dairəvi formaya malik gümbəzin hündürlüyü 3,0 metr, diametri isə 9,50 metrə yaxındır.
İnteryer
Türbə daxildən də xaricdən olduğu kimi düzbucaqlı plana malikdir. Belə ki, şərq və qərb tərəfdən dərin çatma tağla, cənub və şimal tərəfdən isə qabarıq üslublu tağla tikilmişdir. Daxildən gümbəzdə cənub, şərq və qərb tərəflərdən pəncərə qoyulmuşdur. Bəzən bunu günəş simvolu kimi də səciyyələndirmək olar. Çünki günəş şərqdən doğur, cənubdan hərəkət edərək qərbdə batır. Çox güman ki, bu açıq səmadan içəriyə işıq düşməsini asanlaşdıran bir memarlıq xüsusiyyətidir. Biz bu cür xüsusiyyətlərə Abşerov-Şirvan memarlıq məktəblərinin İçərişəhərdəki nümunələri olan "Qız qalası", "Sınıq qala" (Məhəhmməd məscidi) və s. abidələrində rast gəlirik.
İçəriyə daxil olarkən giriş qapısından sağ tərəfdə düzbucaqlı və dördtərəfli sənduqə formalı qəbir daşı yerləşir. Sənduqənin uzunluğu 1.70 metr, eni 0.60 metr, hündürlüyü isə yer ilə eyni səviyyədə 1.20 metrə bərabərdir. Sinə daşının üzərində baş tərəfdə üç sətirdən ibarət gözəl nəsx xəttilə kitabə həkk olunmuşdur. Kitabə süls elementli və çox nəfis işlənmiş nəbati ornamentlərlə bəzədilmişdir.
Qeyd
Son zamanlar "Soltan Pirətavan" türbəsində aparılan təmir bərpa işləri onun memarlıq xüsusiyyətinə bir-sıra ziyan vurmuşdur. Belə ki, türbənin gümbəz hissəsinin mozaika üslubunda bəzədilməsi onu Abşeron-Şirvan memarlıq nümunələrindən ciddi sürətdə ayırmışdır.
NGC 6052
NGC 6052, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış təkrarlanmış NGC cismidir. Göy üzündə Herkules bürcü istiqamətində yerləşir. Sc/P tipli. tərəfindən ildə 121.92 sm (48 inç) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
Lev Trotskinin qətli
Rus inqilabçısı, keçmiş SSRİ zalq komissarı, IV İnternasionalın yaradıcısı Lev Davidoviç Trotski 1940-cı ilin avqustunda Meksikada öldürülüb. Qətl SSRİ NKVD-nin İspaniyadan olan agenti, marksist tərəfdarı adı altında Trotskinin ətrafına təqdim edilən Ramon Merkader tərəfindən törədilib.
20 avqust 1940-cı ildə Merkader Trotskinin evində olarkən buz baltası ilə onu başının arxasından zərbə endirdi və Trotski ertəsi gün öldü. Merkader Trotskinin müxalifətdə olduğu SSRİ lideri İosif Stalinin göstərişi ilə hərəkət etmişdir. Trotskiyə qarşı “Ördək” adlı sui-qəsd əməliyyatına NKVD zabitləri Pavel Sudoplatov və Naum Eytinqon rəhbərlik edirdi. Sui-qəsddən az sonra Merkader qiyabi olaraq Lenin ordeni ilə təltif edildi.
Trotskinin qətlinə görə Merkader Meksikada 20 il həbs cəzasına məhkum edildi. Cəza müddətini başa vurduqdan sonra 1960-cı ildə azadlığa buraxılmış, bundan sonra Kuba və SSRİ-yə köçmüş, orada da Sovet İttifaqı Qəhrəmanı adına layiq görülmüşdür.
Trotskinin Meksikaya mühacirəti
1917-ci ilin Fevral inqilabı nəticəsində Rusiyada monarxiya devriləndə Trotski ABŞ-da idi. Uzun və macəralı səfərdən sonra mayın əvvəllərində Petroqrada gəldi. Burada o, bolşeviklərlə menşeviklər arasında olduğuna görə “mejrayonçı” adlanan qrupun rəhbərinə çevrilir. Bu qrupda xeyli parlaq isimlər vardı, amma kütlələr arasında elə də populyar deyildi. Buna görə tarxçi Doyçer onları “ordusuz generallar kəhkəşanı” adlandırırdı.
Shinnersia
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Lev Trotskinin qətli
Trotskinin Meksikaya mühacirəti
İyul ayında mejrayonçı bolşeviklərlə birləşmək qərarına gəldilər. Bu dövr bolşeviklər üçün olduqca ağır mərhələ idi. “İyul günləri” adını alan hadisələrdən sonra Lenin Petroqraddan qaçaraq Razlivdə, sonra Finlandiyada gizlənməli oldu. Partiyaya rəhbərlik edəcək səviyyədə bir şəxsə ehtiyac var idi ki, tezliklə həmin adam Trotski oldu. Oktyabr çevrilişini hazırlayan və ona bilavasitə rəhbərliyi həyata keçirən də o olur.
Bolşevik hökumətində Trotskinin ilk vəzifəsi xarici işlər xalq komissarı (1946-cı ilə qədər nazirlər belə adlanırdılar) olur. Amma iliyinə qədər inqilabçı olan birinin diplomatlığı uğurlu olmadı. 1918-ci ilin martından etibarən hərbi işlər üzrə xalq komissarı təyin edildi və burada daha uğurlu fəaliyyət göstərir. Qırmızı ordunun yaradılmasında və vətəndaş müharibəsində bolşeviklərin qalib gəlməsində Trotskinin müstəsna xidməti şübhəsizdir.
Leninin get-gedə pisləşən səhhəti fonunda Trotskiyə sovet dövlətinin gələcək rəhbəri kimi baxılır. Bəlkə də Lenin qəfil ölsəydi, elə də olardı. Amma sovet rəhbərinin aqoniyası bir ildən çox çəkdi və bu da onun rəqiblərinə təşkilatlanmaq, qüvvələrini səfərbər etmək imkanı verdi. Partiyanın Zinovyev, Kamenev və Stalin kimi üzvləri Trotskini hakimiyyətə buraxmamaq üçün triumvirat formalaşdırırlar.
Leninin 1924-cü ilin yanvarında ölümündən sonra Trotskinin mövqeləri gedikcə zəifləyir. Mahir inqilabçı olan Trotski hakimiyyətdaxili mübarizədə inanılmaz diletantlıq nümayiş etdirir və ciddi müqavimət göstərə bilmir. Nəhayət, 1925-ci ilin yanvarında hərbi işlər üzrə xalq komissarı vəzifəsindən çıxarılmaqla son dayağı ola biləcək ordu əlindən alınır.
1927-ci ilin noyabrın 7-də Trotskinin tərəfdarları Oktyabr çevrilişinin 10-ci ildönümü münasibətilə Moskva və Leninqradda alternativ bayram nümayişləri təşkil etmək istəyirlər, amma artıq hakimiyyətə təkbaşına yiyələnən Stalinin tərəfdarları tərəfindən hücumuna məruz qalırlar. Bundan 9 gün sonra Trotski partiyadan xaric olunur, yanvar ayında isə Almatı şəhərinə sürgün edilir.
Bolşeviklərin Oktyabr inqilabı adlandırdıqları hadisəyə bilavasitə rəhbərlik edən və sovet hakimiyyətinin əsasını qoyan Lev Trotski əksinqilabçı və antisovet ünsür kimi 1929-cu ilin fevralında ölkədən sürgün edilir, zorla Türkiyəyə göndərilir. Arvadı Natalya və oğlu Sergey də onu müşayiət edirlər. Amma ikinci oğlu, siyasətdən tamamilə uzaq olan Sergey mühacirət etmək üçün əsas görmür və SSRİ-də qalır.
Türkiyədə Trotski Mərmərə dənizində yerləşən Şahzadə adalarından Büyükadada məskunlaşır. Bu dövrdə İstanbulda xeyli monarxist rus mühacir məskunaşmışdı və onlar Trotskiyə düşmən münasibət bəsləyirdilər. Buna görə də özünü təhlükəsizlikdə hiss etmir və başqa ölkəyə köçməyə çalışır. Amma SSRİ-də əksinqilabçı, bütün dünyada isə inqilab mənbəyi kimi tanınan bir şəxsə sığınacaq vermək istəyən ölkələr çox deyildi.
1933-cü ildə Fransa Trotskini qəbul etməyə razılıq verir. Amma tezliklə məlum olur ki, bura da onun üçün təhlükəsiz deyil və sovet xüsusi xidmət orqanlarının əməkdaşları tərəfindən izlənilir. Digər tərəfdən, Trotskinin coşğun siyasi fəaliyyətə başlaması da Fransa hökumətini məmnun etmir. Artıq 1934-cü ilin əvvəllərində ondan ölkəni tərk etmək tələb olunur. Amma heç bir ölkə didərgin marksisti qəbul etmədiyinə görə, tələb yerinə yetirilmir.
Norveçdəki son seçkilərdə Fəhlə partiyasının hakimiyyətə gəlməsini nəzərə alan Trotski 1935-ci ilin yazında bu ölkənin hökumətinə müraciət edir və sığınacaq alır. Amma tezliklə Norveç də SSRİ-nin kəskin basqısına məruz qalır. Nəhayət, 1937-ci ilin yanvarında Trotski uzaq Meksikada məskunlaşır.
Trotskinin ailəsi və tərəfdarlarına qarşı repressiyalar
Trotskinin SSRİ-də qalan tərəfdarları hələ 1920-ci illərin sonlarından həbs və sürgünlərə məruz qaldılar, 1930-cu illərin ortalarında isə fiziki şəkildə məhv edilməyə başladılar. Bir çox halda qətllər heç bir məhkəmə olmadan, göstəriş əsasında həyata keçirilirdi. Daha tanınmış nümayəndələr məhkəmə qarşısına çıxarıldılar və məhkəmə hökmü ilə güllələndilər.
Bu dövrdə sovet təbliğatı Trotskinin demonik bir obrazını yaradır. Ölkədə baş verən bütün bədbəxt hadisələr, problemlər, uğursuzluqlar onun ayağına yazılır. Bir zamanlar Stalinlə Trotski əleyhinə ittifaq bağlayan, sonra Trotski ilə birlikdə Stalinə qarşı çıxan Zinovyev və Kamenev “əksinqilabçı trotskist qrupun üzvü kimi güllələnirlər”. Hətta Trotskinin daimi əleyhdarı Buxarin və başqaları da eyni aqibət yaşayırlar.
İtkilər Lev Davıdoviçin ailəsindən də yan keçmir. Onun bir qızı Nina hələ 1928-ci ildə vərəmdən vəfat etmişdi. Bacısından vərəmə yoluxan digər qızı Zinaida beynəlxalq təzyiqlərdən sonra müalicə almaq üçün Almaniyaya gedə bilir, amma ona iki uşağından yalnız birini özü ilə aparmağa icazə verilir. 1932-ci ildə Trotski, arvadı və oğlu kimi qızı da sovet vətəndaşlığından çıxarılır. Bir daha SSRİ-yə qayıdıb öz qızına qovuşa bilməyəcəyini anlayan Zinaida yaşadığı mənzildə qazı açıq qoyaraq intihar edir.
Trotskinin SSRİ-də qalan oğlu Sergey 1935-ci ildə tamamilə əsassız həbs olunur və 5 il müddətinə Krasnoyarska sürgün edilir. 1937-ci ildə isə güllələnir. Trotskinin daha bir oğlu, atasının yaxın köməkçisi Lev Sedov 1938-ci ildə Parisdə keçirdiyi appendisit əməliyyatından sonra müəmmalı şəkildə vəfat etdi. Onun ölümündə sovet casuslarının barmağı olduğu iddia edilir.
Sikeyrosun sui-qəsdi
Stalin repressiyaları kəşfiyyat orqanlarından da yan keçmirdi. Pavel Sudoplatov öz xatirələrində yazır ki, 1939-cu ilin əvvəllərində öz kabinetində oturub həbsini gözlədiyi zaman Beriyanın yanına çağrılır, oradan isə Stalinin qəbuluna gedirlər. Burada o, Trotskinin qətlini təşkil edəcək əməliyyata rəhbər təyin olunur. Stalin vəd edir ki, əməliyyatın uğurlu olacağı halda “partiya onun iştirakçılarını unutmayacaq, təkcə özünü deyil, bütün ailə üzvlərini qayğı ilə əhatə edəcək”.
Sudoplatov bu iş üçün Naum Eytinqonun cəlb edilməsini məqsədəuyğun sayır. Çünki Eytinqon vətəndaş müharibəsi zamanı İspaniyada fəaliyyət göstərmişdi və buraya köməyə gələn Meksika kommunistləri ilə yaxşı münasibətlərə malik idi. O zaman SSRİ-nin Meksika ilə diplomatik əlaqələrinin olmaması üzündən Trotskini aradan götürmək üçün yerli kommunistlərin köməyi əvəzolunmaz idi.
Sudoplatova görə, ilk dəfə Trotskini öldürmək 1937-çi ildə tanınmış kəşfiyyatçı Şpiqelqlasa tapşırılmışdı. Bu işdə Trotski hələ Norveçdə olarkən onun əməkdaşları arasına yerləşdirilən Afrika de las Eras adlı qadından istifadə olunmalı idi. Amma kəşfiyyatçılara qarşı repressiyalar başlayarkən onlardan bəziləri Qərbə qaçdılar. Belələrindən biri də Aleksandr Orlov idi. Onun de las Erası yaxşı tanıdığını nəzərə alaraq sonuncu geri çağrıldı. Şpiqelqlas özü 1938-ci ildə həbs olundu və bundan sonra Trotskinin qətli Sudoplatova tapşırıldı.
Stalinin tapşırığını yerinə yetirmək üçün Eytinqon iki qrup təşkil edir. Bunlardan birinin şərti adı “At” idi. İyirmi nəfərlik qrupun rəhbəri meksikalı kommunist rəssam, İspaniyadakı vətəndaş müharibəsinin iştirakçısı David Sikeyros idi. Daha azsaylı qrup “Ana” adlanırdı. Bu qrupa əslən kubalı, ərə gedəndən sonra İspaniyada yaşayan kommunist Karidad Merkader və oğlu Ramon daxil idilər. Onların da hər ikisi vətəndaş müharibəsi zamanı respublikaçılar tərəfdə döyüşmüşdülər.
Sikeyrosun qrupu Troskinin yaşadığı malikanəyə hücum etməli və onu güllələyərək öldürməli idi. Afrika de las Eras geri çağrılsa da malikanənin otaqlarının planını, eləcə də mühafizəçilərinin (bunlar əsasan amerikalı trotskiçilər idilər) xarakteristikasını bölüşməklə əməliyyata öz töhfəsini verir.
Həyətə daxil olan dəstə de las Erasın planı əsasında Trotskinin yataq otağını tapıb gülləbarana tuturlar. İki yüzdən artıq güllə boşaldan terrorçular tapşırığı yerinə yetirdikləri inamı ilə həyəti tərk edirlər. Gedəndə Şeldon Hartı da özləri ilə aparıb öldürürlər. Çünki Hart tanıyıb qapını açdığı adamı ələ verə bilərdi.
Trotski isə ölməmişdi. Yatmazdan öncə yuxu dərmanı qəbul etdiyindən arvadının reaksiyası onu xilas edir. Ərini itələyərək çarpayıdan yerə salan Natalya özü də döşəməyə atılır və cütlük çarpayının altında gizlənir. Güllələrdən biri az öncə Trotskinin başı olan yerdə divara saplanır.
Hücum edənlər sadəcə stalinçi-kommunist olan adi insanlar idilər və xüsusi diversiya hazırlığı keçməmişdilər. Buna görə də əməliyyatı bu qədər diletant şəkildə həyata keçirirlər. Daha təcrübəli və hazırlıqlı adamlar qurbanın öldüyünü yoxlamadan getməzdilər.
Sudoplatov yazır ki, gözlənildiyinin əksinə olaraq, Stalin uğursuzluq xəbərini sakit qarşılayır. Öz bağında Sudoplatovun məruzəsini dinləyəndən sonra onu və Beriyanı axşam yeməyinə saxlayır. Yemək zamanı isə Sudoplatovun spirtli içki içməməsinə lağ edir, gülüb danışır. Halbuki Stalin Trotskinin onun haqqında kitab yazmağa başladığını bilir və tezliklə öldürülməsində həm də şəxsi marağa malik idi.
Merkaderin sui-qəsdi
1930-cu illərdə sovet kəşfiyyatının əsas hədəflərindən biri Trotskinin yaxın ətrafına, eləcə də trotskiçi qruplara öz agentlərini yerləşdirmək idi. O zaman Trotskinin qətli hələ gündəmdə deyildi, bu işlər əsasən məlumat toplamaq, təsir göstərmək, bəzən də sabotaj etmək üçün həyata keçirilirdi. Belə adamlardan biri Ramon Merkader idi.
O, hələ 1938-ci ildə Parisdə Silviya Aqeloff adlı bir xanımla tanış olmuşdu. Nyu-Yorkda yaşayan və Parisə müvəqqəti gələn Silviyanın Rut adlı bacısı Trotskinin katibliyində işləyirdi və tanışlığın əsas motivi də bu idi. Özünü Jak Mornar adlı belçikalı kimi qələmə verən Merkader sovet kəşfiyyatından aldığı pulları gen-bol xərcləyir, zəngin olması görüntüsünü yaradır.
Parisdəki işlərini yekunlaşdırıb geriyə qayıdan Silviya sevgilisinin də verdiyi vədi yerinə yetirib Nyu-Yorka gəlməsini gözləyir. Doğrudan da Jak Mornar bir müddət sonra gəldi, amma bu dəfə Frenk Cekson adına olan Kanada pasportu daşıyırdı. Avropada artıq müharibə başlamışdı və Merkader-Mornar-Cekson öz addımını hərbi xidmətə çağrılmaq istəməməsi ilə izah edirdi.
Amma o, Amerikada çox qalmadı. Bir ay sonra bidirdi ki, bir kommersiya şirkəti tərəfindən agent kimi Meksikaya göndərilir. Tezliklə Mexikodan Ceksonun məktubları gəlməyə başladı. O, Silviya üçün çox darıxıdığını bildirir, öz yanına dəvət edir. Silviya da 1940-cı ilin yanvarında Meksikaya getdi. Qısa müddət sonra isə bacısı ona Trotskinin yanında işə düzəlməyə kömək etdi. Ceksonun istədiyi də elə bu idi.
Silviyanı tez-tez Trotskinin evinə qədər ötürən və sonra da qarşılayan Merkader-Mornar-Cekson yavaş-yavaş mühafizəçilərlə dostlaşır. Nəhayət, bir gün içəriyə daxil olur. Ehtimallardan birinə görə, işçisinin sevgilisinin həmişə qapıdan qayıtmasının etik olmadığını düşünən Trotski özü onu dəvət etmişdi. Bundan sonra Cekson həmin evdə tez-tez görünməyə başladı.
Sikeyrosun hücumundan sonra malikanənin mühafizəsi gücləndirilmişdi. Meksika hökuməti küçədəki polislərin sayını artırdı, pəncərələrə dəmir barmaqlıqlar vuruldu,yataq otağına polad qapı qoyuldu. Amma Trotski evinə gələnlərin üstünün axtarılmasına razı olmur, bunu alçaldıcı davranış hesab edirdi. Cekson da bundan istifadə etdi.
Meksikada olan Naum Eytinqon ilə məsləhətləşmə zamanı Trotskini ya bıçaqla, ya da başından ağır alətlə vuraraq öldürmək qərara alındı. Çünki qətlin səs-küysüz baş verməsi, qatilin də aradan çıxa bilməsi nəzərdə tutulurdu. Bu səbəbdən də avqustun 24-də havanın isti olmasına baxmayaraq, Trotskinin evinə gələrkən Merkaderin əynində plaş vardı. Plaşın altında üç cür silah gizlədilmişdi: tapança, bıçaq və buz baltası.
Merkader həyətdə olan Trotskiyə yaxınlaşaraq siyasi mövzuda bir məqalə yazdığını və onun rəyini bilmək istədiyini söylədi. Onlar evə keçirlər, Trotski öz kabinetində kreslosuna outraraq məqaləni oxumağa başlayır. Merkader isə onun arxasında ayaq üstdə durur. Yəqin ki, bıçaq və buz baltası arasında seçim edən Merkader sonda ikinciyə üstünlük verir. Onu çıxarıb var gücü ilə qocanın başına endirdi. Amma məhz bu zaman qurban başını azca çevirdiyindən zərbə istədiyi kimi tutmadı, Trotski huşunu itirmədi və var gücü ilə bağırmağa başladı.Bu bağırtı Merkaderi elə çaşdırır ki, daha zərbə endirə bilmir.
Özünü otağa atan mühafizəçilər qatili yerə yıxaraq döyməyə başladılar. Ancaq Trotski onları sakitləşdirir, öldürməməyi və kimin göndərdiyini öyrənməyi tapşırır. Küçədə maşında gözləyən Eytinqon və Karidad Merkader vurnuxma düşdüyünü görüb uzaqlaşırlar və elə həmin gün Meksikadan Kubaya qaçırlar. Ramon Merkader isə polisə, Trotski xəstəxanaya aparıldı. Yalnız burada huşunu itirən Trotski həkimlərin bütün səylərinə baxmayaraq, ertəsi gün, avqustun 21-də saat 07.25-də öldü.
Qətldən sonrakı hadisələr
Merkaderin vəzifəsi Trotskini öldürməkdən əlavə həm də onu şərləmək, dünya ictimaiyyətinin gözündən salmaqdan ibarət idi. Bunun üçün hətta tutulmayacağı halda belə məktub hazırlanmışdı. Məktubu Jak Mornar adı ilə imzalayan müəllif iddia edirdi ki, Trotski ona SSRİ-yə gedib Stalini öldürməyi təklif edib. Bundan əlavə, guya inqilabi fəaliyyət üçün ianə etdiyi pulları Trotskinin mənimsədiyi bildirilirdi. Hətta Frenk Cekson adına olan pasportun da trotskiçilər tərəfindən verildiyini yazırdı.
Amma Belçika diplomatik nümayəndəliyi özünü Jak Mornar adı ilə təqdim edən şəxsin belçikalı olması iddiasını təkzib etdi. Bildirildi ki, onun öz valideynləri kimi təqdim etdiyi şəxslər real deyillər. Buna görə də Mornarın göstərdiyi səbəblərə kimsə inanmadı və Trotskinin Kremlin göstərişi əsasında öldürülməsi şübhə doğurmadı.
Merkader isə işgəncələrə baxmayaraq, əsl adını deməkdən imtina etdi. Meksikada mövcud olan ən ağır cəzaya – 20 illik həbsə məhkum edilən qatilin əsl adı yalnız 1946-cı ildə aşkar edildi. Bunun necə baş verməsi barədə bir neçə versiya mövcuddur.
1942-ci ilin sonlarında SSRİ və Meksika arasında diplomatik əlaqələr bərpa edildi. İndi sovet casusları səfirliyin çətiri altında rahat fəaliyyət göstərə bilərdilər. Stalin onlara Merkaderin həbsxanadan qaçışını təşkil etməyi tapşırdı. Amma bütün cəhdlərə baxmayaraq, bunu etmək mümkün olmadı.
Ramon Merkader yalnız 1960-ci il mayın 6-da, cəzasının bitməsinə 3,5 ay qalarkən azad edildi və Kubaya göndərildi. O, buradan SSRİ-yə gəldi və gizli şəkildə Sovet İttifaqı Qəhrəmanı adına layiq görüldü. Sonrakı ömrünü gah SSRİ-də, gah Kubada keçirən Merkader 1978-ci ildə Havanada vəfat etdi, amma uydurma Ramon İvanoviç Lopes adı ilə Moskvada dəfn olundu.
Pavel Sudoplatov Stalinin ölümündən və Beriyanın həbsindən sonra 1953-cü il avqustun 21-də tutuldu. Edam hökmündən qurtulmaq üçün xeyli müddət özünü dəliliyə vurdu. Yalnız ehtiraslar bir qədər səngiyəndən sonra oyunu dayandırdı və 1958-ci ildə 15 il azadlıqdan məhrum edildi. Həbsdə üç dəfə infarkt keçirməsinə və bir gözünün görmə qabiliyyətini itirməsinə baxmayaraq, heç bir güzəşt olunmadı və cəzasını günəgün çəkəndən sonra 1968-ci il avqustun 21-də azad olundu. 1996-cı ildə vəfat edəndə isə xeyli xidmət göstərdiyi Sovet İttifaqı artıq yox idi.
Naum Eytinqon hələ Stalinin sağlığında, 1951-ci ildə “Dövlət Təhlükəsizlik Nazirliyi daxilində sionist qəsd” işi əsasında həbs edildi. Stalinin ölümündən sonra Sudoplatovun müraciəti əsasında azad edildi, bir neçə ay sonra isə Sudoplatovla eyni vaxtda yenidən tutuldu. 12 il müddətinə azadlıqdan məhrum edildi və 1964-cü ildə azadlığa çıxdı. 1981-ci ildə öldü.
Trotski isə hətta Qorbaçovun hakimiyyət illərində belə əsasını qoyduğu dövlət tərəfindən bəraət almadı. Yalnız SSRİ-nin süqutundan sonra Rusiya Baş prokurorluğu onun həm Almatıya sürgün, həm də SSRİ-dən qovulması və vətəndaşlıqdan məhrum edilməsi haqqında məsələyə baxaraq bəraət verdi.
Lev Trotski yaşadığı malikanənin həyətində dəfn edildi. Qətlinin 50-ci ildönümündə, 1990-cı il avqustun 20-də həmin malikanədə ev-muzeyi açıldı. Muzeyin direktoru isə onun nəvəsi, qızı Zinaidanın özü ilə Almaniyaya apardığı oğlu Vsevolod (Esteban) Volkov oldu.
NGC 2914
NGC 2914, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Şir bürcü istiqamətində yerləşir. SBab tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Elxan Yusifov
Elxan Yusifov (tam adı: Yusifov Elxan Bayandur oğlu) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin baş leytenantı, Birinci Qarabağ döyüşləri zamanı şəhid olub. Azərbaycan Bayrağı ordeni təltif olunub.
Həyatı
2 mart 1959-ci ildə Füzuli rayonunda anadan olmuşdur.
Birinci Qarabağ döyüşlərində iştirakı
Elxan Yusifov inşaatçı olmasına baxmayaraq, könüllülər dəstəsi yaradaraq doğulduğu Füzulinin müdafiəsinə qalxıb. Üç kəndin erməni quldurlarından boşaldılmasına nail olub. 15 iyul 1992-ci ildə düşmənin açdığı snayper gülləsi ilə həlak olub.
Təltifləri
9 oktyabr 1994-cü ildə Azərbaycan Respublikasının suverenliyinin və ərazi bütövlüyünün qorunmasında, Vətənimizin torpaqlarının erməni işğalçılarından müdafiə edilməsində gedən döyüşlərdə qəhrəmanlıqla vuruşaraq göstərdiyi şəxsi igidlik və şücaətə, öz müqəddəs əsgəri və xidməti borcunu şərəflə yerinə yetirilməsində göstərdiyi xidmətlərinə görə, ölümündən sonra Azərbaycan Respublikasının Prezidenti Heydər Əliyev tərəfindən “Azərbaycan Bayrağı” ordeni ilə təltif edilib.
Şəhriyar Həbibi
Şəhriyar Vidadi oğlu Həbibi (d. 19 yanvar 1993; Osaküçə, Lənkəran rayonu – ö. 6 noyabr 2020; Qubadlı, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən Müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Şəhriyar Həbibi 19 yanvar 1993-cü ildə Lənkəran rayonunun Osaküçə kəndində anadan olmuşdur. Kənd orta məktəbdə orta təhsil almışdır. 2010-2014-cü illərdə Bakı Dövlət Universitetinin fizika fakültəsini bitirmişdir.
Hərbi xidməti
2016-cı ildə hərbi xidmətdə olduğu dövrdə Aprel döyüşlərində iştirak etmişdir. Azərbaycan Respublikasının ərazi bütövlüyü uğrunda 27 sentyabr 2020-ci il tarixindən başlayan Vətən müharibəsində Cəbrayıl, Zəngilan istiqamətində gedən döyüşlərdə iştirak etmiş, noyabrın 6-da Qubadlı döyüşlərində həlak olmuşdur.
Azərbaycanın Qubadlı rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 29.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Şəhriyar Həbibi ölümündən sonra "Qubadlının azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Nikola çayı
Nikola — Kotelnı adasının qərbindən axan çay. Çay adanın cənub-qərbində yerləşən və buz örtüyü ilə hündürlüyü 182 m olan adsız zirvədən götürür. Çay cənub-şərqə doğru axaraq Şərqi Sibir dənizində yerləşən Yakov Smirniski buxtasına tökülür. Uzunluğu 71 km təşkil edir.
Aşağı axarında iri bir adsız ada yerləşir. Adada yaşayış yoxdur.
Çayın hövzəsi aşaıdakı çaylarla sırhədə malikdir: Kuççuquy-Sosolox, Uluxan-Urasalax, Krestovaya, Nikola-Takar-Sala, Xos-Тyoryuttyax, Balıktax.
Allium sanbornii
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Həyat dövrü
Həyat dövrü (İnsan) — insanın doğulandan ölənə qədərki yaşadığı dövr. uşaqlıq, yeniyetməlik, gənclik orta yaş dövrü və qocaliq mərhələrinə ayrılır. İnsanın dünyada ortalama ömrü 78-82 ildir.
Uşaqlıq (0-11 yaş), yeniyetməlik (11-16 yaş), erkən gənclik (16-18 yaş). gənclik (18-21 yaş), orta yaş dövrü (35-65 yaş) bəzən 35, Qocaliq (65+)
Ahıllıq dövrü isə 70 yaşdan sonrakı dövr sayılır.
Yeniyetməlik dövrü:
Yeniyetməlik dövründə psixoloji böhranı anlamaq üçün yeniyetməlik dövrünü və bu zamana qədər olan dövürlərin normal inkişafını bilmək vacibdir. İnsan hələ ana bətnində ikən bir çox xarici mühit təsirlərinə reaksiya verməkdədir. Beləki, ananın yaşadığı kədər zamanı doğulmamış körpənin hərəkətlərinin azalmasına, ananın yaşadığı sevinc anlarında isə hərəkətliyində artmanın olması ən bariz misallardan biridir.
NGC 4142
NGC 4142, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Böyük Ayı bürcü istiqamətində yerləşir. SBcd tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 inç) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
İbrahimkəndi-i Ülya (Pərsabad)
İbrahimkəndi-i Ülya və ya Yuxarı İbrahimkəndi — İranın Ərdəbil ostanının Pərsabad şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 320 nəfər yaşayır (71 ailə).
Myadininkay qalası
Qəsr bu gün
1955–1956, 1960–1962-cı illərdə Myadininkay qalası memarlar Siqitas Benjaminas Lasavitskas və Karolis Mekas tərəfindən öyrənilmişdir. 1961-1963-ci illərdə S. Lasavitskasın dizaynına görə qala qorunub saxlanıldı və üç qapısı bərpa edildi. 1970-1973-ci illərdə qərb divarının bir hissəsi memar E. Purlisin layihəsinə uyğun olaraq qorunmuş və bərpa edilmişdir. O dövrdə qala respublika əhəmiyyətli memarlıq və arxeologiya abidəsi olaraq Litva Tarix və Etnoqrafiya Muzeyinə aid idi. 2004-cü ildən bu qala Trakai Tarixi Muzeyinə aiddir. 2012-ci ilin sentyabr ayının sonunda yenidənqurmadan sonra ziyarətçilərin üzünə açılmışdır. Burada Litva Prezident Alqirdas Brazauskasın ov qənimətləri kolleksiyası və qalanın tarixinə həsr olunmuş bir ekspozisiya var. Divarların əsas gülləsinə bitişik həyətlərə və isti vaxtlarda güllənin üst platformasına çıxış açıqdır.
Vlad Tsepeş (film, 1979)
Vlad Tsepeş 1979-cu ildə Doru Nastase tərəfindən çəkilmiş Rumın tarixi dram filmidir. Film Valaxiya voyvodası III Vlad Tsepeşdən (həmçinin Vlad Drakula kimi tanınır) ilhamlanıb.
Mehrab xan
Mehrab xan (vəfatı 1649) — Səfəvi sərkərdəsi. Mirimanidze nəslinin üzvü əvvəlcə naməlum bir tarixdə Bust bəylərbəyi vəzifəsində adı çəkilir. Sonralar Astrabad bəylərbəyi, 1649-cu ildə isə eyni il ərzində öldüyü Qəndəhar şəhərinin bəylərbəyi təyin edildi. Qəndəharda onun yerinə gürcü qohumu Otar bəy gəldi.
Aleksandr Kanningem
Həyatı
Aleksandr Kanningem 23 yanvar 1814-cü ildə Böyük Britaniyanın paytaxtı London şəhərində anadan olmuşdur.19 yaşında leytenant rütbəsində hərbi mühəndis kimi Hindistanda xidmət etməyə yollanmışdı. O gedişlə 28 il orda xidmət etmişdi.
Aleksandr Kanningem Hindistanda xidmət edərkən bu ölkənin tarixi ilə məşğul olmuşdur. Hind vadisi mədəniyyəti ilə bağlı ilk məlumat verən şəxsdir.
Aleksandr Kanningem Yueçjilərin türk olduğunu iddia edən tədqiqatçılardan biridir.
1867-ci ildə imperatoriçə I Viktoriya ona cəngavər ünvanı vermişdi.
Aleksandr Kanningem 28 noyabr 1893-cü ildə London şəhərində vəfat edib.
Nuça Kuxianidze
Nuza Kuxianidze — Gürcüstan aktrisası.
Siapaea
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Dərbənd Dövlət Tarix-Memarlıq və İncəsənət Muzey Qoruğu
Dərbənd Dövlət Tarix-Memarlıq və incəsənət Muzey-Qoruğu — Rusiya ərazisindəki ən qədim şəhər olan Dərbəndin tarixinə həsr olunmuş muzey kompleksidir. Muzey-Qoruğunun ərazisi qorunan zonalarla birlikdə 2044 hektardır və burada 250-dən çox (və bəzi hesablamalara görə 400-dən çox ) tarix və mədəniyyət abidələri cəmləşmişdir. Muzey kompleksinin ərazisində 2003-cü ildə UNESCO-nun Dünya İrsi Siyahısına daxil edilmiş Narın-Qala qalası da daxil olmaqla 25 federal əhəmiyyətli abidə var.
Yaradılması
Dərbənddə tarix diyarşünaslıq muzeyi 1926-cı ildə yaradılmışdır. Onun yaradıcısı Dərbənd 1 saylı məktəbin kimya müəllimi, yerli tarixə həvəsli Pyotr İvanoviç Spasski idi.
5 may 1928-ci ildə Dağıstan Mərkəzi İcraiyyə Komitəsinin Rəyasət Heyəti "Dərbəndin bütün qədim abidələrini, xüsusən də Dərbənd qalası, bütün uzunluğu boyunca divar, Kirxlyar qəbiristanlığı, digər qəbiristanlıqlar, I Pyotrun qaldığı yerin qalıqları, şair Aleksandr Bestujev-Marlinski və başqa tarixi əhəmiyyətli yerlərin qorunması haqda qərar verdi.
1934-cü ildə muzey bələdiyyə statusu aldı.
1960-cı ildə Dərbənd elmi bərpa emalatxanaları yaradıldı, 1971-ci ildən başlayaraq muzey sistemli arxeoloji tədqiqatlar aparır.
1977-ci ildə muzey tarixi-memarlıq muzeyinə çevrildi.
1989-cu ildə Dərbənd Dövlət Tarix, Memarlıq və İncəsənət Muzeyi-Qoruğu yaradıldı, hal-hazırda (2020) rəhbəri V. V. Çesnokovdur.
2003-cü ildə VIII əsrə aid Rusiyanın ən qədim məscidi Cümə məscidi və Dərbənd istehkamları da daxil olmaqla Sasanilər imperiyası və sonrakı mədəniyyətlərin nümunəsi olan şəhər və Narın-Qala qalası UNESCO-nun Dünya İrsi Siyahısına daxil edilmişdir.
Muzey
Qalanın daş divarları VI əsrdə inşa edilmişdir. Ərazidə Dərbəndin inkişafının müxtəlif dövrlərini əks etdirən memarlıq abidələri var: XVlll əsrin Xan idarəsi (Komendant evi, Divan-xan), XVIII əsrin Xan sarayı, Mühafizə Evi (1828) (şəkil qalereyası) düzbucaqlı və xaç formalı su anbarları (VI-XVIII əsrlər), Çarpaz gümbəz kilsə (IV-XVIII əsrlər), Xan hamamı (XVI-XVIII əsrlər), yeraltı həbsxana-zindan yerləşir. Qabriel Sundukyanın layihəsi il 1860-cı ildə inşa edilmiş XIX əsrə aid memarlıq abidəsi olan Erməni-Qriqorian məbədində yerləşir. Muzeydə xalq sənətkarlıqlarının əsl əsərləri nümayiş olunur. 1982-ci ildə açılmışdır. Sərgidə xalçalarla yanaşı keramika və metaldan hazırlanmış əşyalar da təqdim olunur. 12 oktyabr 1988-ci ildə sürgün edilmiş yazıçı və Dekabrist Aleksandr Aleksandroviç Bestujev-Marlinskinin 1830-1834-cü illərdə yaşadığı evdə açılıb. Ev şəhərin yuxarı hissəsində yerləşir və XVIII əsrin sonu - XIX əsrin əvvəllərində tikilmiş Dərbənd memarlığına xasdır. Ev 1941-ci ildə muzey üçün alınıb, ancaq müharibənin başlaması səbəbindən muzey o vaxt açılmadı. Ekspozisiya yazıçının həyat və yaradıcılığının Dərbənd dövrünü əks etdirir. Bestujev-Marlinskiyə xidmət edən orijinal əşyaların istifadəsi də daxil olmaqla evdə o dövrün atmosferi yenidən yaradılıb. 1991-ci ildə açılmışdır. 2015-ci ildə yenidən ifşa edilib. Muzeydə "Dərbənd xalqının döyüş şöhrəti" adlı daimi sərgi, eləcə də Əfqanıstan və Çeçenistan müharibələrinə həsr olunmuş bölmələr var. 1993-cü ildə yaradılmışdır. Muzey həm Dağıstanın həm də quru sakinləri, həm də Xəzərin sualtı dünyasının flora və faunasını təqdim edir; nəsli kəsilməkdə olan növlər daxil olmaqla; 1992 ci ildən Qız Hamamının binasında işləyir; Çar I Pyotrun 1722-ci ildə Rusiyanın Xəzəryanı bölgələrə hərbi yürüşü zamanı Dərbənd şəhərində gecələdiyi yerdə açılıb. 2015-ci ildə qazma daxmanın olduğu yerdə muzey kompleksi açılıb muzeyin əsas sərgisi, imperatorun Dərbənddə olduğu müddətdə qaldığı evin qalıqlarıdır. Muzey kompleksinin ümumi sahəsi 1900 kvadratmetrdir. Muzey kompleksinə 23 avqust 1722-ci ildə I Pyotrun Xəzəryanı bölgələrə hərbi kampaniyası zamanı qaldığı qazma evdən başqa, 1870-ci illərdə qazma evin üzərində qurulmuş pavilyon-sütun; M.Antokolskinin modelinə görə hazırlanan I Pyotrun abidəsi; muzey binası (memar Eldar Abdullaeyv) daxildir. İndi Qala-Köreyş, dağın zirvəsindən enən terrasları olan qədim binaların labirintidir, burada bərpa edilmiş bir muzey və Kaytaq üsmiliyi türbəsi də var.
Muzey Fondları
Muzey fonduna 8695 əşya daxil olmaqla 6425 ədəd əsas fonda daxildir. Ən qiymətli əşyalar arasında xalça və kilim kolleksiyası (50 ədəd), qızıl tikmə əşyaları kolleksiyası (10 ədəd), numizmatika və arxeoloji əşyalar kolleksiyası (1500 ədəd) və qovulmuş mis qablar kolleksiyasıdır (50 ədəd). Ümumilikdə fondlara yeddi muzey kolleksiyası daxildir: Qiymətli metallardan və qiymətli daşlardan eksponatlar; Xalça və kilim, yumşaq inventar; Numizmatika, orden və medallar; Dəmir, metal; Şüşə, çini, keramika, daş; Kağız üzərində sərgilər; Sənət nümunələri.
Xəzər bölgəsi xalqlarının tarixi, mədəniyyəti, ənənələri və adətləri, məişət əşyaları, etnoqrafiya, qiymətli metal məmulatları, silahlar, fotoşəkillər, xəritələr, atlaslar, əskinaslar vasitəsilə Xəzər dənizinin tarixi, fauna və florası haqqında dəyərli məlumatlar, və s. ekspozisiyanı əsasında Narın-Qala qalasında yerləşdirilən Anatoli Yusufoviç Benyaminovun Xəzər flotiliyasının üçüncü dərəcəli kapitanının kolleksiyasında öz əksini tapmışdır.
Numizmatik kolleksiyada, xüsusən, qazıntı işləri nəticəsində Dərbənddə tapılmış XII-XIV əsrlərə aid sikkələr var. Onlar şəhərdə zərb edilib və Dərbənd Məliklərinə aiddir: Müzəffər, Bekbars, Abdül-Malik.
Dərbənd qəbirlərindən XII-XIV əsrlərə aid keramika qabları, XVIII-XIX əsrlərdə Dağıstan sənətkarlarının çoxlu mis və ağac məmulatları, qiymətli metallardan və qiymətli daşlardan hazırlanan əşyalar, xalçalar, kilimlər, etnoqrafik və məişət əşyaları və XVIII-XX əsrlərə aid əşyalar da muzey kolleksiyasına daxildir.
NGC 1204
NGC 1204, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Eridan bürcü istiqamətində yerləşir. S0-a tipli. tərəfindən ildə 66.04 sm (26 inç) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
İbrahimkəndi-i Süfla (Pərsabad)
İbrahimkəndi-i Süfla və ya Aşağı İbrahimkəndi — İranın Ərdəbil ostanının Pərsabad şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 190 nəfər yaşayır (40 ailə).
NGC 7833
NGC 7833, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış ulduzdur. Göy üzündə Peqas bürcü istiqamətində yerləşir. *4 tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Gödəkli (Sayınqala)
Gödəkli - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sayınqala şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 267 nəfər yaşayır (48 ailə).
Şkodran Mustafi
Şkodran Mustafi  (Shkodran Mustafi; 17 aprel 1992) —Alban mənşəli Almaniya futbolçusu. Şkordan Mustafi Arsenal FK və Almaniya milli futbol komandasının oyunçusudur.
Balanslaşdırılmış büdcə
Balanslaşdırılmış büdcə (büdcənin balanslaşdırılması, balanslaşdırılmış büdcənin tərtib edilməsi; balanced budget) — xərclərin onların maliyyələşmə mənbələrinə kəmiyyət uyğunluğundan (balansında) ibarət olan büdcənin formalaşdırılması və icrası prinsipi.
Tərifi
Bir sıra iqtisadçılar balanslaşdırılmış büdcələşdirməni əməliyyat büdcələrinin xüsusiyyətlərini dəyişdirməklə idarə olunan müxtəlif maliyyə göstəriciləri arasında optimal tarazlığın tapılması prosesi kimi müəyyən edirlər. Yalnız gəlirlilik göstəricisinin və ya pul vəsaitlərinin hərəkətinin miqdarının köməyi ilə deyil: birincisi, pul boşluqları və daimi vəsait çatışmazlığı ilə təhdid edir, ikincisi - sərbəst nağd pulun aşkar olması ilə real mənfəətin olmaması.
Bəzi iqtisadçılar balanslaşdırılmış büdcəni ümumi xərclərin ümumi gəlirə bərabər olduğu büdcə kimi müəyyən edirlər.
Büdcə balanslaşdırma meyarları
Balanslaşdırılmış büdcə aşağıdakı xüsusiyyətlərə malikdir :
Balanslaşdırıcı alətlər
Əsas büdcə balanslaşdırma alətləri kimi aşağıdakılar istifadə olunur :
Balanslaşdırılmış büdcələşdirmə və icra üsulları
Büdcələşdirmə prosesi büdcəni balanslaşdırmaq üçün aşağıdakı metodlardan istifadə edir :
Balanslaşdırılmış büdcələşdirmə metodlarına daxildir:
Balanslaşdırılmış büdcənin icra üsullarına daxildir:
ABŞ
ABŞ-da balanslaşdırılmış büdcənin saxlanması zərurətini müdafiə edən böyük maliyyə mühafizəkarlığı hərəkatı var. Vermont istisna olmaqla, hər bir ştatda büdcə kəsirinin müəyyən formada qadağan edilməsi var və Oreqon ştatı gəlirin 2%-dən yuxarı büdcə profisitini qadağan edir. Kolorado Vergi Ödəyicilərinin Hüquqları Billi (TABOR Dəyişikliyi) büdcə profisitlərini də qadağan edir və belə bir vəziyyət baş verərsə, qanun layihəsi vergi ödəyicilərini geri qaytarmağa məcbur edir.
İsveç
20-ci əsrin son rübündə İsveç hökuməti həm dövlət, həm də özəl sektordan çoxlu kreditlər üçün müraciət etdi ki, bu da 1990-cı illərin əvvəllərində ölkədə bank böhranına səbəb oldu. Gələcək mümkün demoqrafik problemlərə dair bir sıra hesabatlardan təsirlənərək, İsveç cəmiyyətində büdcə tərtibində ehtiyatlı olmaq üçün geniş siyasi konsensus yaranıb. 2000-ci ildə bu, dövlət borcunu ödəməyə və sosial dövlətin uzunmüddətli məqsədlərinə çatmağa kömək etməli olan 2% profisit hədəfini təyin edən qanunda öz əksini tapdı. Sonralar profisit 1%-ə endirildi.
Böyük Britaniya
2015-ci ildə Maliyyə Nazirliyinin kansleri Corc Osborn iqtisadiyyatın böyüməsi halında hökumətin büdcə profisitini təmin etməli olacağı qanunun qəbuluna təşəbbüs etmək niyyətində olduğunu bildirdi. Bu təklif Kembric Universitetinin professoru Ha-Cun Çanqın başçılıq etdiyi iqtisadçılar tərəfindən tənqid edilib və onlar bildiriblər ki, kansler 21-ci əsrin iqtisadiyyatının problemlərinə göz yumub, bu isə hökumətlərdən çevik qalmağı və dəyişən qlobal hadisələrə reaksiya verməyi tələb edir.
1980-ci ildən bu yana cəmi altı il büdcə profisiti olub: 1988 və 1989-cu illərdə Maliyyə Nazirliyinin kansleri olmuş mühafizəkar Con Meycorun dövründə iki dəfə və Leyborist Qordon Braunun kansler olduğu 1998, 1999, 2000 və 2001-ci illərdə daha dörd dəfə.
Disqrafiya
Psixi pozuntuların diaqnostik və statistik təlimat mərkəzi zəka və yaşa uyğun təhsillə ölçülən fərdin yaşını nəzərə alaraq, yazı bacarıqları gözləniləndən aşağı olduqda, disqrafiya yazılı ifadə kateqoriyasında öyrənmə əlilliyi kimi xarakterizə olunur. Psixi pozuntuların diaqnostik və statistik təlimat mərkəzi yazının yalnız yazı ilə əlaqəli hərəkət davranışlarına aid olub-olmadığı və ya orfoqrafiya və yazı bacarıqlarını ehtiva etdiyinı aydın etməyib.
Liza Dmitriyevanın ölümü
Liza Dmitriyeva (tam adı: Yelizaveta Dmitriyeva; ) — 2022-ci ildə Rusiya-Ukrayna müharibəsi zamanı Rusiya Ordusunun hücumu nəticəsində öldürülən 4 yaşlı qız.
Disqrafiya
Diaqnostik çətinliklər və tədqiqatın olmaması səbəbindən disqrafiyanı dünya miqyasında yayılması məlum deyil.
Liza Dmitriyevanın ölümü
Həyatı
Tam adı Yelizaveta Dmitriyeva olan Liza Dmitriyeva 2018-ci il martın 6-da Vinnitsa vilayətinin Vinnitsa şəhərində anadan olub. Lizada anadangəlmə Daun sindromu var idi. Diaqnoz hələ doğuşdan əvvəl məlum idi və tibb işçiləri uşağı abort eləməyə düşünürdülər. Amma ailə uşağı saxlamaqda israrlı idi. Loqopedin dediyinə görə, Liza ağıllı və bacarıqlı idi. Liza 6 aylıq olanda çətin əməliyyatdan uğurla çıxdı. Lizanın anası İrina Dmitriyeva mütamadi olaraq instagramda uşağın həyat uğurundan yazırdı və bənzər məsələlərdə başqa valideynlərə məsləhətlər verirdi.
Disqrafiya
İnkişafı
Yazıda ən azı iki mərhələ var: linqvistik mərhələ və motor-ifadə-praktik mərhələ. Linqvistik mərhələ eşitmə və vizual məlumatların hərflər və yazılı sözlər üçün simvollara kodlaşdırılmasını əhatə edir. Bu, yazını idarə edən linqvistik qaydaları təmin edən bucaqlı girus vasitəsilə həyata keçirilir. Motor mərhələsi yazılı sözlərin və ya qrafemlərin ifadəsinin ifadə olunduğu yerdir. Bu mərhələ beynin alın payı sahəsi tərəfindən idarə olunur. Bu vəziyyət insanların cavab reaksiyası aparmasına, eləcə də yazı prosesi boyunca ritm və vaxta nəzarətin gözlənilməsi və həyata keçirilməsinə səbəb ola bilər.
Disqrafiyası olan insanlar çox vaxt müəyyən səviyyədə yaza bilirlər və barmaqların hərəkətini və digər incə motor bacarıqlarını tələb edən digər fəaliyyətlərdə çətinlik çəkə bilərlər, məs. ayaqqabı bağını, düymələri bağlamaq və ya müəyyən musiqi alətlərində çalmaq.
Liza Dmitriyevanın ölümü
Həyatı
İyulun 17-də Vinnitsa Kafedralında Liza ilə vida mərasimi oldu. Mərasimə gələnlər oyuncaqlar və güllər gətirmişdi. 4 yaşlı Liza "Çernova Kalina" mahnısının sədaları altında Sabarov qəbirstanlığında dəfn edildi. Lizanın anası ağır vəziyyətdə xəstəxanada olduğu üçün yeganə qızının vidasına gələ bilməmişdi.
Disqrafiya
İnkişafı
Bununla belə, disqrafiya bütün növ xırda motorika bacarıqlarına təsir etmir. Disqrafiyası olan insanlar müxtəlif əl yazısı və orfoqrafik çətinliklərlə üzləşirlər ki, bu da öz növbəsində yazı yorğunluğuna səbəb ola bilər. Transkripsiya pozuntusu olmayan insanlardan fərqli olaraq, onlar yazdıqlarına baxa bilmirlərsə, tələffüz etdikləri hərflərin ölçüsünü və formasını saxlamırlar. Onların əsas qrammatika və orfoqrafik bacarıqları olmaya bilər (məsələn, p, q, b və d hərflərini tələffüz etməkdə çətinlik çəkirlər) və fikirlərini kağıza köçürmək istəyərkən çox vaxt səhv söz yazırlar. Bu pozuntu adətən uşaq ilk dəfə yazı ilə tanış olduqda baş verir. Müvafiq olaraq, yetkinlərin, yeniyetmələrin və uşaqların disqrafiyaya eyni dərəcədə həssas olduğu müəyyən edilib. Tədqiqatlar göstərib ki, inkişaf disqrafiyası olan universitet tələbələri neyroinkişaf pozuntusu olmayan həmyaşıdları ilə müqayisədə hələ də əl yazısı, xırda motorika bacarıqları və gündəlik motorika funksiyaları ilə bağlı əhəmiyyətli çətinlik çəkirlər.
Liza Dmitriyevanın ölümü
Həyatı
2022-ci il iyulun 20-də ABŞ Konqresində Lizanın ölümü ilə bağlı video-çarx təqdim olundu.