cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Xoakin Kortes
Mənbə
http://www.biografiasyvidas.com/biografia/c/cortes_joaquin.htm
Bliss adası
Blis adası — Frans-İosif Torpağı arxipelaqı daxil olan ada. İnzibati cəhətdən Arxangelsk vilayətinin Primorski rayonu ərazisinə daxildir.
Yerləşməsi
Arxipelaqın mərkəzində yerləşir. Ondan 700 metr qərbdə Pritçett adası, 3 km şimal-şərqdə isə Brays adası yerləşir. Brays adasından Sadko boğazı ilə ayrılır.
Təsviri
Uzunsov formaya malikdir. Uzunluğu 6 km, eni 3 km-dir. Adanın böyük hissəsini hündürlüyü 300 m olan buzlaq yerləşir. Blis adasının cənub qutaracağında yerləşən Beresford brnundan 50 m aralıda Zub adası yerləşir.
Feliks Quesada
Félix Quesada Mas (1 iyul 1902 – 9 iyul 1959) - İspaniya peşəkar futbol assosiasiya oyunçusu. İspaniyanın paytaxtı Madriddə anadan olub.
Karyerasının çox hissəsini Real Madriddə müdafiəçi olaraq keçirib. Oynadığı 244 oyunda 33 qola imza atıb.
Karyerası ərzində 12 dəfə zonal çempionatı, 2 dəfə La Liqanı qazanıb. İspaniya milli futbol komandasında 9 oyun keçirib və bir dəfə fərqlənib.
Qobustan (film, 1991)
Məzmun
Film Azərbaycanın qədim daş abidəsi Qobustan haqqındadır.
Mikroneziya Federativ Ştatları
thumbnail
Mikroneziya Federativ Ştatları, bəzən yalnız Mikroneziya  — Yeni Qvineya sahillərinin şimalında, Karolin adalarında, Mikroneziyada yerləşən Okeaniyada dövlət.
3 noyabr 1986-cı ildən bəri rəsmi olaraq müstəqil olan bu ölkə ABŞ-la sıx əlaqədə qalır (ABŞ-la sərbəst birləşmə) və Amerikanın iqtisadi yardımından çox asılıdır. Assosiasiya Razılaşmasına əsasən, ABŞ-dən müdafiə və maliyyə subsidiyaları təmin etmək tələb olunur
Etimologiyası
Mikronezya adı — "kiçik ada" qədim yunan sözlərindən "mikro" — "kiçik" və "nesos" — "ada"-dan gəlir, sonu ümumiyyətlə ölkələrin və ərazilərin adları üçündür; okeanın bu hissəsindəki kiçik adaların motivasiyasındadır. 19-cu əsrin birinci yarısından bəri istifadə edilmişdir.
Coğrafiyası
thumb|right|425px|Mikronezya Federativ Ştatlarının xəritəsi thumb|Ölkənin cənub hissəsindəki Nukuoro Atoll Mikronezya Federativ Dövlətləri Mikroneziyada yer alır və Okeaniyanın şimal-qərb hissəsində, Karolin adaları arxipelaqında, 0 ilə 14 ° N arasındadır. ş. və 136 və 166 ° E. d., Havay adalarından təxminən 4.000 km cənub-qərbdə.
Yalnız 40-ı böyük ölçüdə olan 607 kiçik adadan ibarət bir dövlətdir. 607 adadan 65-də yaşayış var. FSM dörd əyalətdən ibarətdir: Yap, Çuuk (əvvəlki adı Truk), Pohnpei (əvvəlki adı Ponape) və Kosrae (əvvəlki adı Kusae). Paytaxt adadakı Palikir şəhəridir. Pohnpei. Ölkədəki ümumi quru sahəsi cəmi 702 km² olsa da, Sakit Okeandakı müstəsna iqtisadi zona 2,6 milyon km²-dən çox ərazini əhatə edir. Dörd əyalətin hər biri, ümumiyyətlə vulkanik mənşəli bir və ya daha çox "yüksək adadan" ibarətdir və Kosrae xaricində hamısı çoxsaylı atolları əhatə edir. Çuuk ştatı - Ümumi sahəsi 127 km² və yeddi əsas ada qrupunu əhatə edir. Ponpei əyaləti 344 km² ərazini əhatə edir ki, bunun da 130-u FSM-nin ən böyüyü olan Pohnpei Adasında yerləşir. Yap əyaləti, ümumi ərazisi 122 km² olan 4 böyük adadan, yeddi kiçik adadan və 134 atoldan ibarətdir. Kosrae State, 109 km² sahəsi olan yüksək bir adadır.
Vulkanik mənşəli bütün böyük adalar dağlıqdır, meşə ilə örtülmüş, mərcan rifləri ilə əhatə olunmuşdur. Digərləri atollardır - içərisində dayaz bir lagünü əhatə edən üzük şəklində mərcan adaları.
Ən yüksək nöqtə Nana Laud dağıdır (Ponpei adasında, 798 m). Əsas dillər: İngilis (rəsmi), Yapon, Truk, Pohnpei, Kosrae.
Adalar dəniz və hava nəqliyyatı ilə əlaqələndirilir. ABŞ, Yaponiya, Filippin, Tayvan, Guamın qərb sahilləri ilə dəniz əlaqəsi və Guam, Havay, Nauru ilə hava əlaqəsi mövcuddur.
İqlimi
İqlim ekvatorial və subekvatorialdır, ticarət külək-musson tiplidir. Mövsümi istilik dalğalanmaları əhəmiyyətsizdir. Orta aylıq temperatur 26-33 °C-dir. Burada tez-tez yağış yağır. Ən nəmli ay aprel ayıdır. Yağıntılar ildə 2250 mm-dən 3000–6000 mm-ə qədər (Kusap adasındakı dağlarda). Sakit Okeanın Mikroneziyanın yerləşdiyi hissəsi tayfunların mənşə bölgəsidir, orta hesabla ildə 25 tayfun olur. Tayfun mövsümü avqust-dekabr aylarıdır.
Tarixi
ABŞ ilə assosiasiya edilmiş dövlətçiliyə malikdir. 1990-cı ildə BMT-yə üzv olub. Hər ehtimala görə Mikroneziyalılar bu adalara Asiyadan eramızdan əvvəl ikinci minillikdə gəlməyə başladılar. e. Tarixin müstəmləkə dövrünə qədər bir abidə Ponape adasında yerləşən Nan Madol kompleksidir.
Karolin Adaları 1527-ci ildə İspanlar tərəfindən kəşf edildi. XVII əsrdə İspaniya Karolin mülkiyyət elan etdi, lakin arxipelaq üzərində faktiki nəzarət qurulmadı. 1885-ci ildə Almaniya Karolin Adalarına iddialarını elan etdi və adalardan birinə Alman bayrağı qaldırıldı. İspaniya beynəlxalq arbitraja müraciət etdi və Papa Leo XIII seçildi, hakimləri adaları İspaniyaya verdi.
1899-cu ildə Almaniya Karolin Adalarını İspaniyadan satın aldı.
1914-cü ildə Birinci Dünya Müharibəsi zamanı, adalar Yaponiya tərəfindən ələ keçirildi, Versal Müqaviləsinə görə müharibə bitdikdən sonra adalar Yaponiyaya mandat olaraq verildi. Yaponlar orada böyük şəkər əkinləri yaratdılar və yaponların Karolinaya köçürülməsi siyasəti fəal şəkildə davam etdirildi. Yerli sakinlər yaponlar tərəfindən məcburi assimilyasiyaya məruz qaldılar.
İkinci Dünya Müharibəsi dövründə, Karolin, 1947-ci ildən bəri, Sakit Okean Adaları Etibar Bölgəsinin bir hissəsi olaraq onları BMT mandatı altında idarə edən ABŞ tərəfindən işğal edildi.
1979-cu ildə Karolin Adaları "Amerika Birləşmiş Ştatları ərazisi ilə sərbəst əlaqəli" statusu aldı (müqavilə 1982-ci ildə imzalanmışdı).
Anvers adası
Anvers adası — Palmera arxipelaqında terləşən iri ada.
Mikroneziya Federativ Ştatları
Tarixi
3 noyabr 1986-cı ildən bu yana Mikronezya Federativ Dövlətləri, Amerika Birləşmiş Ştatları ilə sərbəst birləşən suveren bir dövlətdir. Bu status, ABŞ-nin bu dövlətin müdafiəsinə cavabdeh olduğu və bu ölkəyə maddi dotasiya verməyi öhdəsinə götürdüyü mənasına gəlir.
Anvers adası
Antarktik yarımadasında şimal-qərbdə yerləşir. Brabant adasından cənub-qərbdə qərarlaşır. Adanın uzunluğu təqribi 74 km, eni 55 km təşkil edir. Sahəsi 2432 km² -dir. Adanın ən hündür yeri Mon-Franse dağıdır. Dağın hündürlüyü 2761 metr təşkil edir. Anversdən 1 km aralıda Kormorant adlı kiçicik ada yerləşir.
Behbud ağa Şahtaxtinski
Behbud ağa Şahtaxtinski — diplomat.
Haqqında
Behbud ağa Şahtaxtinski 1905–1907-ci illərdə Bakıda kontor qulluqçuları ittifaqının yaradılmasında və fəaliyyətində iştirak etmişdir. 1917–1918-ci illərdə Bakı Soveti İcraiyyə Komitəsinin, Bakı Xalq Komissarları Soveti fövqəladə komissiyasının üzvü, Hümmət Partiyası Mərkəzi Komitəsinin sədri olmuşdur.
Anvers adası
Ada ilk dəfə Con Bisko tərəfindən 1832 ildə kəşf edilmişdir. Adı 1898 ildə Belçika Antarktik ekspedisiyasının rəhbəri Adrien Jerlaş tərəfindən Belçikanın Antverpen vilayəti şərəfinə adlandırılmışdır. Adada amerikaya məxsus olan Palmera qütb stansiyası fəaliyyət göstərir. Stansiyada tikinti işləri 1968-ci ildə bitmişdir. Stansiyada 50 nəfər sərbəst şəkildə yerləşə bilir.
Behbud ağa Şahtaxtinski
Haqqında
Kommunist İnternasionalın 2-ci konqresinə nümayəndə seçilmişdi.
Behbud ağa Şahtaxtinski 1921–1924-cü illərdə Naxçıvan İnqilab Komitəsinin, Naxçıvan Muxtar Sovet Sosialist Respublikası Xalq Komissarları Sovetinin sədri, Azərbaycan SSR Xalq FKM komissarı, Xalq Komissarları Soveti sədrinin müavini və s. kimi vəzifələrdə çalışmışdır.
Moskva və Qars müqavilələrinin bağlanmasında Şahtaxtinskinin böyük xidməti olmuşdur. Qars müqaviləsini Azərbaycan SSR adından Behbud ağa Şahtaxtınski imzalamışdır.
1924-cü ildə Tiflisdə vəfat etmişdir və köhnə müsəlman qəbiristanlığında (hazırda Görkəmli Azərbaycanlılar panteonu ərazisi) dəfn olunmuşdur.
Mikroneziya Federativ Ştatları
İnzibati-ərazi bölgüsü
Mikroneziya Federativ Ştatlarına 4 ştat daxildir:
Aechmea cymosopaniculata
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Kuzinellus operantis
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Bolonya Beynəlxalq Klubu
Bolonya Beynəlxalq Klubu — Kənd təsərrüfatı üzrə bеynəlхalq təşkilat.
Yaradılması
Klubun 1987-ci ildə kənd təsərrüfatı mühəndisliyi üzrə Bеynəlхalq Komissiyasının və İtaliyanın kənd təsərrüfatı maşınqayırma sənayеsi Ittifaqının qərarı ilə, İtaliyanın Bolonya şəhərində əsası qoyulmuşdur.
Prudensial
Prudensial - bankın təhlükəsiz fəaliyyətinin təmin edilməsinə istiqamətlənmiş normativlərə, qaydalara, tələblərə və göstərişlərə əsaslanmış düşünülmüş davranış, idarəetmə və nəzarət üsuludur
Məqsəd
Prudensial hesabatlıq məqsədləri üçün istifadə olunan kapital olmaqla, ölkənin Mərkəzi Bankının normativ xarakterli aktları ilə müəyyən etdiyi birinci dərəcəli və ikinci dərəcəli kapitala daxil olan elementlərin cəmi və onlardan tutulmaların fərqidir.
Kiçik qıfotu
Kiçik qıfotu
Təbii yayılması
Vətəni Avropanın materik hissəsi və Kiçik Asiyadır.İngiltərə,Şimali Afrika,Amerika,Avstraliya və Yeni Zelandiyada yayılmışdır.
Botaniki təsviri
Həmişəyaşıl,çoxillik,nazik horizontal,kökümsovlu ot və ya kolcuqdur.Yarpaqları üzbəüz,ellipsvari,dərili,parlaq,uzunluğu 3-5 sm və eni 2,5 sm-dək olub,iti vəya küt,üstü yaşıl,alt tərəfi boz-yaşıl,saplaqların uzunluğu 2-5 mm,dəstələrdə 3 ədəd yerləşmişdir.Tək-tək göy-bənövşəyi rəngli çiçəkləri düz qalxan budaqların ucunda yerləşir.Çiçəkləri tək,diametri 2-3 sm,çiçək saplaqlarının uzunluğu 1-3 sm-dir.Kasacığı bitişik yarpaqlı,hissələrin uzunluğu 3-4 mm,iti,lansetvari-üçkünc,çılpaqdır.Çiçək tacı qıfvari,tünd göy və ya bənövşəyi-göy,uzunluğu təxminən 12 mm olan uzun,slindrik,nazik borucuqlu,küt kəsikli hissələrinin uzunluğu 10-12 mm-dir.Dişiciyi tükcüklü,ağızlıdır;yuxarı hissədə uzun,ağ tükcüklərlə örtülmüşdür.Erkəkcik saplaqları yumru,kasavari əyilmişdir;tozcuqları çiçək tacının borucuğunda oval formalı,uzunluğu 4 mm-dir.Yarpaqcıqları 2 ədəd,silindrik,ucu biz,yaşılımtıl,uzunluğu 7-8 sm-dir.Toxumları qonur,uzunsov,silindrik,əmzikli,kəkilsizdir.May-iyunda çiçəkləyir.Meyvələri avqust-sentyabrda yetişir.Toxum,yaşıl qələmlər və kolun bölünməsi yolu ilə çoxaldılır.Torpağa dəyən budaqları kök verir.
Ekologiyası
Meşələrdə,yamaclarda,kolluqlarda bitir.Torpağa az tələbkardır.Şəhər şəraitinə davamlədır.
Azərbaycanda yayılması
Mərdəkan dendrarisində introduksiya edilmişdir.Respublikanın rayonlarında mədəni şəraitdə park və bağlarda rast gəlinir.
Mütənasib
Mütənasib - iki kəmiyyətdən birinin artması (azalması) ilə o biri kəmiyyətində eyni dərəcədə artması (azalması).
Mütənasib ölçülərin dəyişməz münasibəti mütənasiblik əmsalı adlanır.
'∝' riyazi simvolu iki ölçünün mütənasibliyinin göstərilməsi üçün istifadə olunur. Nümunə, A ∝ B.
Yunikod kodlaşdırılmasında simvolun qısayol keçidi: U+221D.
Düz mütənasiblik
Düz mütənasiblik — arqumentin (x) neçə dəfə artması ilə funksiyanında (y) bir o qədər artmasının funksional asılığıdır.
Riyaziyyatda düz mütənasiblik ifadəsi aşağıdakı düstur şəklində yazılır:
thumb|Düz mütənasibliyin qrafiki [[koordinat başlanğıcından keçən düz xətdir.]]
Tərs mütənasiblik
thumb|Bir neçə funksiyanın qrafikləri: ; ; ; Tərs mütənasiblik — arqumentin neçə dəfə artması ilə funksiyanın bir o qədər azalmasının funksional asılılığıdır.
Hökumət Evi
Hökumət Evi — Bakı şəhərinin mərkəzində yerləşən inzibati bina. Binanın memarları Lev Rudnev və Vladimir Muntsdur. Sarayın inşasına 1924-cü ildə, Azərbaycan SSR-in yenicə qurulduğu dövrdə başlanmış və mürəkkəb inşaat işləri 1952-ci ildə tamamlanmışdır.
Tarixi
Azərbaycanda Sovet hakimiyyətinin qurulduğu dövrlərdə hökumət işçilərinin çalışması üçün müvafiq bina olmadığından, belə bir binanın inşasına ehtiyac duyulub. Layihə üzərində çalışan memarlar qarşısında isə böyük sosialist dövlətinin qüdrətini və parlaq gələcəyini özündə əks etdirən bir bina inşa etmək vəzifəsi qoyulmuşdu.
Memar Nəriman Əliyevin bildirdiyinə görə, rəsmi Moskva hazırkı Hökumət Evinin tikilməsi qərarına XX əsrin 20-ci illərinin ikinci yarısında gəlib. 1924-cü ildə Bakıda hökumət üzvləri üçün bina tikilməsi prosesinə start verilir. Proses 30-cu illərin əvvəllərinə qədər uzanır və 1932-ci ildə müsabiqə elan edilir. İki illik müzakirələrdən sonra 1934-cü ildə müsabiqənin qalibləri müəyyənləşir. Bu müsabiqədə Azərbaycanın tanınmış memarları olan Mikayıl Hüseynov və Sadıq Dadaşov da iştirak ediblər. Onların əsərləri bu günə kimi ən layiqli əsərlər sırasındadır, lakin məlum səbəblər üzündən həmin layihə təsdiqlənmədi. Mütəxəssislər qeyd edirlər ki, onların layihəsi daha təkmil və əzəmətli idi. Moskvadan münsiflər heyəti müsabiqədə birinci yeri veriblər.
Binanın memarlıq üslubu
Binanın layihəsi təsdiqləndikdən sonra onun tikintisi üçün xüsusi yer seçmək lazım gəlir. Şəhərin Qərb zonasından Şərqə doğru inkişaf etdiyini nəzərə alaraq mərkəzdə belə bir binanın tikilməsi məqsədəuyğun hesab edilir. Bu məqsədlə, mərkəzdə 6 hektardan artıq meydan seçilir. Qeyd edək ki, binanın qarşısında olan və hazırda "Azadlıq" adlanan meydan bütün keçmiş SSRİ ərazisində böyüklüyünə görə yeganədir. İkinci belə bir meydan isə Belarusun paytaxtı Minsk şəhərindədir, lakin bu meydanının ərazisi Azadlıq meydanından bir qədər azdır. Həmin meydanın ərazisi 6 hektara yaxındır.
Binanın tikiləcəyi ərazi müəyyənləşdikdən sonra 13 mərtəbəli sovetlər binasının tikilməsi qərarı təsdiqlənir, lakin bu zaman təsdiq olunan layihədə nöqsanlar üzə çıxır. Belə ki, 1931-ci ildə dövlətin verdiyi qərara görə, Azərbaycanda tikilən memarlıq əsərlərində millilik xüsusiyyəti əks olunmalı idi, lakin rus memarının hazırladığı layihədə belə xüsusiyyətlər yox idi. Buna görə də binanın ilkin formasında kiçik dəyişikliklər etmək qərarına gəldilər.
İndi binada gördüyümüz çıxıntılar — dənizə tərəf olan tinlərdəki tağlar, məhz həmin dəyişikliyin nəticəsidir. Tağlar əvvəlcədən olmayıb. Layihə ölkənin millilik ornamentlərinin zəruriliyi qərarına görə dəyişdirilib. Diqqətlə fikir versək, görmək olur ki, 13 mərtəbəli binada yalnız 3 mərtəbəli tağ var. Düzdür, bu o qədər də dəhşətli səhv sayılmasa da, memarlıq baxımından savadsızlığa yol verilib. Tağların ətrafında yaranan eyvanların heç birinə, binanın heç bir mərtəbəsindən və ya otağından çıxışın olmaması da həmin savadsızlığın nəticələrindən biridir. N. Əliyevin sözlərinə görə, buradan belə bir nəticəyə gəlmək olar ki, həmin eyvanlar sadəcə olaraq görkəm üçün — millilik xüsusiyyəti yaratmaq üçün inşa edilib.
Binanın inşasına 1934-cü ildə start verilsə də, İkinci dünya müharibəsinin başlanması bu sahədə gedən işləri yarımçıq qoyur. 1945-ci ildə İkinci dünya müharibəsi SSRİ-nin qələbəsi ilə başa çatandan sonra yarımçıq qalan binanın tikinti işləri yenidən bərpa edilir. N. Əliyevin sözlərinə görə, doğrudan da binanın tikintisində fəhlə kimi əsir alınan alman əsgərlərin gücündən istifadə edilib. Faşist əsgərlərinin binanın tikintisində iştirak etməsi tarixin danılmaz faktıdır.
Uzun prosesdən sonra, nəhayət, 1952-ci ildə bu binanın tikintisi başa çatır. Layihənin ilkin variantında 13 mərtəbədən ibarət olması planlaşdırılan binanın son 3 mərtəbəsi təxirə salınır.
Bu 3 mərtəbəni tikməkdən nəyə görə imtina olunması bəlli deyil. Memar Nəriman Əliyevin sözlərinə görə, ilkin ehtimallardan biri ondan ibarətdir ki, ayrılan pul çatmayıb. Tikilməsi nəzərdə tutulan binanın 3 mərtəbəsi təxirə salınaraq, onun vəsaitilə sonradan layihəyə əlavə edilən milli tağlar inşa olunur.
"Saray" peşəkar memarın gözüylə
Hazırda Azadlıq meydanında ucalan tarixi memarlıq abidəsi 10 mərtəbədən ibarətdir. Binanın sahəsi isə təxminən iki hektara yaxındır. Küləklər şəhəri olan Bakı özünün bu əzəli xüsusiyyətini Hökumət Evinə təsiri ilə bir daha göstərib. Belə ki, binanın qurtaracağında olan çıxıntılar — sürahilərin çox hissəsi küləklərə və zamanının təsirinə tab gətirməyərək dağılıb. N. Əliyevin sözlərinə görə, indi həmin sürahiləri də bərpa etmək problemə çevrilib.
Hazırda memarlıq abidəsi sayılan Hökumət Evi inşası başa çatdıqdan sonra bir neçə dəfə təmir olunub. Memar Nəriman Əliyevin sözlərinə görə, hər baş tikintiyə 50 il ömür verilir. Və o, 50 ilin içində təyinatına görə, yenidənqurma işləri aparılır. Hökumət Evində də müəyyən təmir işləri aparılıb, xırda dəyişikliklər edilib. Bütövlükdə isə yenidənqurma işləri aparılmayıb. N. Əliyev eyni zamanda da bildirir ki, binada tikilinin zahiri görünüşünü dəyişdirən təmir işləri aparıla bilməz. Azərbaycanın tarixi memarlıq abidəsi olan bu tikiliyə bənzər ikinci bir bina dünyanın heç bir ölkəsində yoxdur. Binada gördüyümüz tağlar, sütunlar, sütun tavanlarının zirvələrinin forması Şirvanşahlar sarayından götürülüb.
Təbii ki, burda oxşar cəhətlərlə yanaşı, fərqli xüsusiyyətlər də var. Belə ki, tağların ölçüləri fərqlidir. Şirvanşahlar sarayında tağlar sivri, hökumət evində isə qövsvaridir. Fərqli və oxşar cəhətləri olmasına baxmayaraq, hər iki tikili Bakı memarlığına xasdır.
Saray qotik memarlıq üslubunda inşa edilmişdir. Binanın inşasında istifadə edilən tikinti materiallarının bir hissəsi xaricdən gətirilib. Sarayın layihəsində fasadın müxtəlif heykəllərlə bəzədilməsi nəzərdə tutulsa da, inşa dövrünün Böyük Vətən Müharibəsi zamanına təsadüf etməsi fasadın daha sadələşdirilməsi, heykəllərin və bahalı daş işləmə nümunələrinin təxirə salınması ilə nəticələnmişdir.
Həmçinin müharibə nəticəsində ələ keçirilən alman əsirlər, aktiv şəkildə sarayın inşasına cəlb olunmuşdur.
Binanın tarixi çox qədim olmasa da, bir çox tarixi proseslərin şahididir. 1988-ci ildə Milli Azadlıq Hərəkatı məhz bu binanın yerləşdiyi meydandan — Azadlıq meydanından başlayıb. 1990-cı il yanvarın 19-dan 20-nə keçən gecə Bakıya yeridilən sovet ordusunun vəhşi müdaxiləsi nəticəsində həlak olan şəhidlərimizin yüz minlərlə insanın iştirakı ilə nəhəng matəm mitinqi də bu bina qarşısında keçirilmiş və bu mənzərə tarixin yaddaşına həkk olunmuşdur.
Hökumət Evində Vətəndaşların Qəbulu Mərkəzi
thumb|250px|Hökümət Evi, Vətəndaşların Qəbulu Mərkəzi 5 iyul 2022-ci ildən etibarən Hökumət Evi kimi tanınan inzibati binada (Bakı şəhəri, Ü.Hacıbəyli küçəsi, 84) yerləşən dövlət qurumları tərəfindən vətəndaşların qəbulunun vahid və əlaqələndirilmiş şəkildə həyata keçirilməsi məqsədilə yaradılan Vətəndaşların Qəbulu Mərkəzi fəaliyyətə başlayıb.
Mərkəzdə vətəndaşların qəbulu İnsan Hüquqları üzrə Müvəkkili (Ombudsman), İqtisadiyyat Nazirliyi, Energetika Nazirliyi, Mədəniyyət Nazirliyi, Ailə, Qadın, Uşaq Məsələləri üzrə Dövlət Komitəsi, Əqli Mülkiyyət Agentliyi, Meliorasiya və Su Təsərrüfatı ASC-nin məsul əməkdaşları tərəfindən həyata keçirilir. Mərkəz Hökumət Evində yerləşən bütün dövlət orqanlarına vahid məkanda müraciət etmək imkanı yaradır.
Xidmət sahələri videomüşahidə üsulları vasitəsilə nəzarətdə saxlanılır.
Tükcüklü qıfotu
(Vinca pubescens) — cinsinə aid bitki növü.
Meri Robinson
Meri Tereza Uinfred Robinson  — İrlandiyanın ilk qadın prezidenti (1990–1997). 1997-ci ildən 2002-ci ilə qədər BMT-nin insan hüquqları üzrə ali komissarı olmuşdur.
Aechmea dactylina
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Arenaria nevadensis
—  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Kuzinellus parvus
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Hindistan Həmkarlar İttifaqları Mərkəzi
Hindistan Həmkarlar İttifaqları Mərkəzi və ya qısaca HHİM — Hindistanın ən irimiqyaslı və aparıcı həmkarlar ittifaqı təşkilatı. Mərkəzin baş qərargahı Yeni Dehlidə yerləşir.
Tarixi
1947-1948-ci illərdə Hindistanda 2 aparıcı həmkarlar ittifaqı təşkilatı fəaliyyət göstərirdi. Bunlar Hindistan Kommunist Partiyasının nəzarəti altında olan Ümumhind Həmkarlar İttifaqları Konqresi və millətçilərin təşəbbüsü ilə yaradılan Hindistan Milli Həmkarlar İttifaqları Konqresi idi. Göründüyü kimi, hər iki təşkilat müxtəlif siyasi partiyaların himayəsinə və ideologiyasına söykənmişdi. Bu isə işçilərin hüquqlarını qoruyan bir qurum üçün çox da arzuolunan hal deyildi. Məhz bu səbəbdən 1948-ci ildə tam müstəqil fəaliyyət göstərən, heç bir siyasi partiyadan asılılığı olmayan Hindistan Həmkarlar İttifaqları Mərkəzi yaradıldı.
Təşkilatın yaranmasını təsdiq edən konqresdə Hindistan Əmək Federasiyası, Hind Mazdoor Paçayat və digər müstəqil həmkarlar ittifaqları iştirak ediblər. Konqresdə 427 təşkilat 600 nəfər nümayəndə ilə təmsil olunurdu.
Fəaliyyəti
Mərkəz əməkçi insanların əmək və sosial hüquqlarının müdafiəsini demokratik prinsiplərə əsaslanmaqla özünun prioritet vəzifəsi hesab edir.
Əməkçi qadın və kişiləri maraqlandıran bütün məsələləri hər zaman diqqətdə saxlayır. Əmək bazarında baş verən dəyişikliklər, uşaq əməyinin istismarı, gender problemləri, məşğulluq, gənclərin işlə təmin edilməsi, narkomaniya və QİCS-in azaldılması məsələləri ilə bağlı müxtəlif proqramlar və layihələr hazırlayır.
Tərkibi
Mərkəz 3 milyon 300 min üzvü özündə cəmləşdirir.
Rəhbərləri
Hazırda təşkilata Şarada Rao sədrlik edir.
Beynəlxalq münasibətlər
Təşkilat Beynəlxalq Həmkarlar İttifaqları Konfederasiyasının üzvüdür.
Blas Kanto
Blas Kanto Moreno (Blas Cantó Moreno; ) — İspaniya müğənnisi. O, Auryn qrupunun üzvü kimi şöhrət qazanmışdır. 2017-ci ildə ifaçı öz solo karyerasına başlamışdır. Onun Complicado adlı debüt albomu 2018-ci ilin sentyabr ayında işıq üzü görmüşdür. Albom İspaniyanın albom siyahılarında zirvəyə yüksəlmişdir. Blas Kanto İspaniyanı Niderlandın Rotterdam şəhərində keçirilən 2020 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində təmsil edəcək.
Həyatı
Blas Kanto 26 oktyabr 1991-ci ildə İspaniyanın Mursiya regionunda yerləşən Rikote şəhərində anadan olmuşdur. O, 8 yaşında ikən Veo Veo adlı uşaqlar üçün keçirilən məharət yarışmasında iştirak etmişdir. 2004-cü ildə isə Kanto İspaniyanın TVE telekanalının 2004 Avroviziya Uşaq Mahnı Müsabiqəsi üçün təşkil etdiyi Eurojunior adlı milli seçim turuna qatılmışdır. O ifa etdiyi "Sentir" mahnısı ilə seçim turunun finalına yüksələ bilsə də, nəticədə Mariya İzabelə məğlub olmuşdur. Mariya "Antes muerta que sencilla" mahnısı ilə İspaniyaya həmin yarışmada ilk qələbəsini qazandırmışdır.
2009-cu ildə Kanto Alvaro Qanqo, Karlos Marko, David Lafuente və Dani Fernandes ilə birlikdə Auryn musiqi qrupunu yaratmışdır. 2011-ci ildə qrup "Volver" mahnısı ilə TVE telekanalının 2011 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi üçün təşkil etdiyi Destino Eurovisión adlı milli seçim turunda iştirak etmişdir. Auryn seçim turunda ilk üçlüyə daxil ola bilmiş, və yarışmanın qalibi Lusiya Peres olmuşdur.
Auryn milli seçim turunda iştirakdan sonra İspaniyada şöhrət qazanmışdır. 2011-ci ilin sonlarında qrupun "Breathe in the Light" adlı debüt sinqlı və eyni zamanda 2012-ci ildə Endless Road, 7058 adlı debüt albomları işıq üzü görmüşdür. Həm sinql, həm də albom İspaniya hit-paradlarında ilk onluğa daxil ola bilmişdir. Onların 2013-cü ildə buraxdığı Anti-Heroes albomu İspaniyada nömrə bir olmuşdur. Qrupun "Puppeteer" sinqlı və Circus Avenue albomu da İspaniyada 5 həftə boyunca birinci yerdə qərarlaşmışdır. 2015-ci ilin dekabr ayında Auryn qrupunun Ghost Town adlı dördüncü albomu nəşr olunmuşdur. Bundan yeddi ay sonra isə qrup parçalanmışdır.
Bakı metrosunda yanğın (1995)
1995-ci il Bakı metrosu yanğını — 28 oktyabr 1995-ci ildə Bakı metropolitenində baş vermiş metro qəzası. Rəsmi mənbələrə görə, yanğında 289 nəfər həlak olmuşdur. Bunların 286-sı sərnişin (28-i uşaq olmaqla), 3-ü isə xilasedici idi. Qəzada 270 nəfər yaralanmışdır. Yanğının səbəbi elektrik nasazlığı hesab olunur, ancaq sabotaj ehtimalı da var.
Qatarı tərk edənlərin çoxu sağ qalsa da, yanğın tarixin ən ölümcül qatar fəlakəti hesab olunur. Sərnişinlərdən biri olan Çingiz Babayev digər sərnişinləri xilas etdiyinə görə Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı fəxri adına layiq görülmüşdür.
Qəza
"Ulduz" və "Nərimanov" stansiyaları arasındakı tuneldə (200 metr) qatarın alışması nəticəsində 289 nəfər (126 qadın, 28 uşaq, 3 xilasedici) həlak olmuş, 270 nəfər yaralanmışdı. Tələfatın böyük olması qatarın tuneldə alışması və xilasetmə əməliyyatının yetərsizliyi ilə bağlı idi. Elə qəzanın əsas səbəbi kimi də köhnə avadanlıqlarla təchiz olunmuş qatarın nasazlığı, habelə maşinistin səhv qərar verməsi göstərilir.
Hadisədə terror əməli aşkarlanmadı və o, texniki qəza kimi qiymətləndirildi. Belə ki, uzun müddət məsələni araşdıran istintaq qrupu qəzanın baş verməsinin terror aktı olduğunu istisna edib. Qəzanın sırf səhlənkarlıqdan baş verdiyini açıqlanıb. Maşinist qatarı tuneldə saxlayıb, insanlar isə təşviş içində vaqonlardan çıxıb qaçmağa başlayıblar. Havaçəkmə sistemi pis olduğundan tuneldəkilər hava çatışmazlığından və ayaq altında qalaraq ölüblər. Aparılan araşdırma nəticəsində maşinistin qatarı tuneldə saxlamaq qərarı səhv sayılmışdı. Təhlükəsizlik qaydalarına riayət edilməməkdə günahlandırılan qatarın maşinisti və dispetçeri 10 il müddətinə azadlıqdan məhrum edilib.
Nəticə
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti Heydər Əliyevin sərəncamı ilə ölkədə 3 gün matəm elan edilmiş; qəzada həlak olanların dövlət hesabına dəfn olunması və ailələrinə bir milyon manatlıq yardım verilməsi təmin olunmuşdur. Bu qəza "Ginnesin rekordlar kitabı" redaksiyasını ən dəhşətli metro qəzaları siyahısına yenidən baxmağa vadar etdi və "birincilik" Azərbaycana keçdi. Dünya ölkələrindəki heç bir metropolitendə indiyədək bu qədər genişmiqyaslı itki ilə nəticələnən qəza olmadığına görə, Bakı metrosundakı 28 oktyabr qəzası "Ginnesin rekordlar kitabı"na düşmüşdür. Baş nazirin müavini Abbas Abbasov o zaman mətbuata açıqlamasında qəzanın sırf texniki səbəbdən – avadanlığın köhnəlməsi ucbatından baş verdiyini bildirib: "Bakı metrosunda bəzi vaqonlar elə bərbad gündədir ki, adam hətta oturmağa qorxur."
Mikania neblinensis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Aechmea dealbata
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Xorasgan
Xorasgan — İranın İsfahan ostanının İsfahan şəhristanının Mərkəzi bəxşində şəhər. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhərin əhalisi 86,063 nəfər və 23,381 ailədən ibarət idi.
Ah, ədalət! (film, 1997)
Məzmun
Televiziya tamaşası azərbaycanlı şair, yazıçı, dramaturq, Azərbaycan ədəbiyyatında romantizm ədəbi cərəyanının əsas nümayəndəsi olan Hüseyn Cavidin (Nazir Rüstəmov) həyatını əks etdirir. Teletamaşada ziyalıların ona qarşı çıxışları, onun yaradıcılığını əsassız tənqid etmələri, digərlərinin isə cidd-cəhdlə onun tərəfini tutmaları, Cavidin haqsız yerə həbsi, həbsdə Mişkinaz (Məleykə Məmmədova) xanımla son görüşü, uzun illər sonra Cavidin nəşinin Azərbaycana gətirilməsi lirik şəkildə tərənnüm olunur.
Rollarda
Nazir Rüstəmov — Hüseyn Cavid Azad Şükürov — Cavidin tərəfdarı Məleykə Məmmədova — Mişkinaz Cavid Əfqan Soltanov — Cavidin tərəfdarı Kazım Abdullayev — Cavidə qarşı çıxan Rafiq İbrahimov — Cavidə qarşı çıxan Elman Təvəkküloğlu — Cavidə qarşı çıxan
Film haqqında
Televiziya tamaşası Nafilə Abuzərlinin "Cavid" poeması əsasında ekranlaşdırılıb.
Həmçinin bax
Azərbaycan filmlərinin siyahısı 1997-ci ilin Azərbaycan filmləri 1990-cı illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Kuzinellus prunusus
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Vasili İqnatenko
Vasili İqnatenko (d. 13 mart 1961; Braqin, Belarus SSR - ö. 13 may 1986; Moskva, Sovet İttifaqı) — Ukraynanın Milli Qəhrəmanı (2006); 1986-cı il aprelin 26-da Çernobıl AES-da baş verən qəzanın söndürülməsində xidmətləri olub.
Kosta Xetaqurov
Kosta Levanoviç Xetaqurov (15 oktyabr 1859 - 1 aprel 1906) — osetin şairi, dramaturqu, publisisti, rəssamı. Osetin ədəbiyyatının banisi.
Həyatı
Kosta Xetaqurov 15 oktyabr 1859 -cu ildə Nar aulunda çar zabiti Levan Elizbaroviç Xetaqurovun ailəsində anadan olmuşdu. Anasını çox erkən yaşlarında itirmiş, ögey anasının yanında təlim-tərbiyə almışdı.
Kolbasa
thumb|Kolbasa
Kosta Xetaqurov
Həyatı
Kosta Xetaqurov 1 aprel 1906-cı ildə vəfat edib.
Kolbasa
Kolbasa — müxtəlif ət növlərinin emalı nəticəsində əldə olunan məmulat. Kolbasa, tərkibində heyvan əti olan, adətən ədviyyatlarla yoğrulmuş və heyvanın bağırsağında yarı və ya tam bişmiş qida məhsuludur. Tipik olaraq, kolbasa ənənəvi olaraq bağırsaqdan, lakin bəzən sintetik materiallardan hazırlanmış bir qabda yaradılır. Çiy satılan kolbasa, qızartma və manqal da daxil olmaqla bir çox üsulla bişirilir. Bəzi kolbasalar proses zamanı bişirilir və qabığı daha sonra çıxarıla bilər.
Kolbasa hazırlamaq ənənəvi qida konservasiya üsuludur. Kolbasa qidaları müalicə etmək, qurutmaq, siqaret çəkmək və ya dondurmaqla qorunub saxlanıla bilər. Bəzi qurudulmuş və ya hisə verilmiş kolbasa soyuducuda saxlanıla bilər. Təzə kolbasaların əksəriyyəti soyuducuda və ya bişənə qədər dondurulmalıdır.
Kolbasaların müxtəlif milli və regional variantları var, dad verən və ya ədviyyat verən maddələr (sarımsaq, istiot, şərab və s.), onlarda istifadə olunan ət(lər) və hazırlanma üsulu ilə fərqlənir. Türkiyədə ən çox istehlak edilən kolbasa növləri lukanka və sucukdur.
Tarixi
Kolbasa istehsalı səmərəli qəssablığın təbii nəticəsidir. Ənənəvi olaraq, kolbasa inqrediyentləri müxtəlif toxuma və orqanların duzları idi, məsələn, qalıqlar, orqan ətləri, qan və yağların qorunmasına kömək edən. Sonra onları heyvanın təmizlənmiş bağırsaqlarından hazırlanmış boru tipli qablara doldurdular və xarakterik silindrik formanı yaratdılar. Bu səbəbdən kolbasa, pudinq və salam dərhal bişirilən və yeyilən və ya müxtəlif dərəcələrdə qurudulmuş ən qədim hazırlanmış yeməklər arasındadır.
Akkad mixi lövhəsində bir növ ətlə doldurulmuş bir boşqab bağırsaq qabığı qeyd olunur.
Cənub-Şimal sülalələri dövründə (e.ə. 589 - BC 420) lup cheong, duz əlavə edilərək keçi və quzu ətindən hazırlanmış və yaşıl soğan, lobya sousu, zəncəfil ilə ətirli Çin kolbasasının bir növü idi. Lup cheong'un müasir ştammı, əsasən yüksək laktobacillus tərkibinə görə nisbətən uzun raf ömrünə malikdir; o qədər yüksəkdir ki, çoxları onu turş hesab edirlər.
Yunan şairi Homer Odisseydə qanlı kolbasa növündən bəhs etmiş, Epikarm “Kolbasa” adlı komediya yazmışdır. Aristofanın “Cəngavərlər” pyesi kolbasa satıcısı haqqında idi. Sübutlar göstərir ki, kolbasa həm qədim yunanlar, həm də romalılar arasında məşhur idi.
Qədim İtaliyada ən məşhur kolbasa Lucania'dan (müasir Basilicata) idi və lucanica adlanırdı. Roma imperatoru Neronun dövründə kolbasa Lupercalia festivalı ilə əlaqələndirilirdi. 10-cu əsrin əvvəllərində Bizans imperiyası dövründə VI Leon qida zəhərlənməsi hallarından sonra qan kolbasasının istehsalını qadağan etdi.
Kolbasa qabığı
Ənənəvi olaraq, kolbasa qabları təmizlənmiş bağırsaqlardan, haggis və digər ənənəvi pudinqlərdə isə mədədən hazırlanırdı. Bununla belə, indiki vaxtda, xüsusilə sənaye üsulu ilə istehsal olunan kolbasalarda təbii qabıqlar ümumiyyətlə kollagen, sellüloza və hətta plastik qablar ilə əvəz olunur. Bəzi kolbasa növləri, məsələn, dilimlənmiş kolbasa qabıqsız hazırlanır. Bundan əlavə, nahar əti və kolbasa əti indi konservləşdirilməmiş qutularda və bankalarda mövcuddur.
İçindəkilər
Kolbasa doğranmış ət və ətdən ibarətdir, parçalara kəsilir və ya üyüdülür, digər maddələrlə qarışdırılır və qaba doldurulur. Tərkibi çörək qırıntıları, taxıllar, nişasta, doldurucular, ədviyyatlar, dadlandırıcılar, bəzən tərəvəzlər və pırasalardan ibarət ola bilər. Ət istənilən heyvandan ola bilər, lakin adətən kenquru əti, mal əti, dana əti, donuz əti, dəvə, camış, keçi, qoyun, quzu, toyuq, ördək, qaz, xoruz, hinduşka əti, hətta balıq əti, xərçəng əti və kalamar ətindən də istifadə edilir.
Solovyov adası
Solovyov adası — Frans-İosif Torpağına daxil olan ada. İnzibati cəhətdən Arxangelsk vilayətinin Primorski rayonu ərazisinə daxildir.
Yerləşməsi
Arxipelaqın şimalında, Karl Aleksandr adası ilə Qoqenloe adası arasında, Trininqen boğazında yerləşir. Kral Aleksadr adası ondan 7 km şimal-şərqdə, Qoqonloe adası isə 3.5 km cənubddır. Ada buzdan azaddır. Burada yüksəklik yoxdur. Dairəvi formaya malikdir. Diametri 250 metrdir.
Kolbasa
Kolbasa növləri
Kolbasa təsnifatı regional fikir ayrılıqlarına məruz qalır. Tərkib növləri, tutarlılığı və hazırlığı kimi müxtəlif meyarlardan istifadə olunur.
Bəzi kolbasaların fərqli ləzzəti müalicə zamanı Lactobacillus, Pediococcus, Micrococcus (fermentasiya başlanğıcı kimi əlavə olunur) və ya təbii flora tərəfindən fermentasiya ilə bağlıdır.
Dünyanın müxtəlif ölkələrindən müxtəlif növ kolbasalar var. Ən məşhur kolbasa Avropa kolbasalarıdır.
Başqırd üsyanı (1735 - 1740)
Başqırd üsyanı (1735 – 1740) — Başqırdların sayca dördüncü üsyanı. Çar hökumətinin Başqırdıstanda qalaların tikilməsi məqsədi ilə başqırdların torpaqlarının əllərindən alınmasına cavab olaraq başlamışdır. Ufadan çıxan Orenburq ekspedisiyasının şəhər tikmək məqsədi ilə Ori çayı mənsəbinə yürüşü üsyana bilavasitə təkan olmuşdur. Üsyançılar qalaların tikintisinin dayandırılmasını tələb edirdilər. 1735-1736-cı illərdə Cənub-Qərbi və Cənub Başqırdıstan üsyanın ocağı oldu. 1737-1739-cu illərdə hərəkat diyarın şərq, Sibir yolu tərəfinə keçdi. Üsyana iri başqırd feodalları – axund Kilmək Nuruşev, Akay Küsumov, batırlar – Yusub Arıkov və Tülkuçula Aldaqurov, mollalar – Bepenya Truberdi və Yuldaş Süyarımbetov və başqaları başçılıq edirdilər. Üsyançılar hökumət qoşunları ilə mübarizə aparırdılar, dayaq mətəqələrinə, rus kəndlərini və hərəkata qoşulmayan yerli qeyri rusların kəndlərini hucumlar təşkil edirdilər. Qazax xanı Abulxayra güvənən başqırd feodalları, rus təəbəliyindən imtinaya israr edirdilər. 1740-cı ildə üsyan Sibir yolunda fəallaşdı. Üsyançılar Qarasaqqal adı ilə tanınan Minliqul Yulayevin ətrafında toplşırdılar. Buna görə üsyan Qarasaqqal üsyanı adlanırdı. Bu üsyan qəddarcasına yatırıldı. Üsyanın əsas başçıları ölümə məhkum olundular, sıravi üzvlər isə müxtəlif cəzalara aldılar. Çar hökuməti, başqırd icmalarının daxili həyatını nəzarət altına qoyan bir sıra inzibati islahatlar keçirdi.
Ayətul-kursi
Ayətul-kursi - Bəqərə surəsinin 255-ci ayəsi.
Ərəb dilində
أَللّٰهُ لَا إِلٰهَ إِلَّا هُوَ ٱلْحَيُّ ٱلْقَيُّومُ
لَهُ مَا فِي ٱلسَّمَوَاتِ وَمَا فِي ٱلْأَرْضِ
مَنْ ذَا ٱلَّذِي يَشْفَعُ عِنْدَهُ إِلَّا بِإِذْنِهِ
يَعْلَمُ مَا بَيْنَ أَيْدِيهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْ
وَلَا يُحِيطُونَ بِشَيْءٍ مِنْ عِلْمِهِ إِلَّا بِمَا شَاءَ
وَسِعَ كُرْسِيُهُ ٱلسَّمَوَاتِ وَٱلْأَرْضَ
وَلَا يَؤُدُهُ حِفْظُهُمَا وَهُوَ ٱلْعَلِيُّ ٱلْعَظِيمُ
Mirzə Şəfi Cahanşahi
Həyatı
Mirzə Şəfi Mirzə Mehdi oğlu 1882-ci ildə Təbriz şəhərində anadan olmuşdu. İbtidai təhsilini atasından almışdı. Sonra xüsusi müəllimlərin yanında təhsilini artırmışdı. Sonra fiqh, üsul, ərəb ədəbiyyatını və başqa dünyəvi elm və fənnləri öyrənmişdi.1924-cü ildə Cənubi Azərbaycanın hüquq və maliyyə idarələrində çalışmışdı. 1937-ci ildə Əliəkbər Davər ədliyyə sistemini yenidən təşkil edərkən Mirzə Şəfi Ali Məhkəmənin 8 aparıcı üzvündən biri idi.
Ayətul-kursi
Tərcüməsi
Allahdan başqa heç bir tanrı yoxdur. (Zatı və kamal sifətləri ilə hər şeyə qadir olub bütün kainatı yaradan və idarə edən, bəndələrini dolandıran və onların işlərini yoluna qoyan) əbədi, əzəli varlıq Odur. O nə mürgü, nə də yuxu bilər. Göylərdə və yerdə nə varsa (hamısı) Onundur. Allahın izni olmadan (qiyamətdə) Onun yanında (hüzurunda) kim şəfaət (bu və ya digər şəxsin günahlarının bağışlanmasını xahiş) edə bilər? O, bütün yaranmışların keçmişini və gələcəyini (bütün olmuş və olacaq şeyləri) bilir. Onlar (yaranmışlar) Allahın elmindən Onun Özünün istədiyindən başqa heç bir şey qavraya bilməzlər. Onun kürsüsü (elmi, qüdrət və səltənəti) göyləri və yeri əhatə etmişdir. Bunları mühafizə etmək Onun üçün heç də çətin deyildir. Ən uca, ən böyük varlıq da Odur!
Ayətul-kursi ilə bağlı tövsiyələr
Bəzi alimlər Ayətul-kursini oxuyarkən Bəqərə surəsi 256-257-ci ayələrini də onunla birlikdə oxunmasını tövsiyə etmişlər.
Dində məcburiyyət (zorakılıq) yoxdur. Artıq doğruluq (iman) azğınlıqdan (küfrdən) ayırd edildi. Hər kəs Taqutu (Şeytanı və ya bütləri) inkar edib Allaha iman gətirsə, o, artıq (qırılmaq bilməyən) ən möhkəm bir ipdən (dəstəkdən) yapışmış olur. Allah (hər şeyi olduğu kimi) eşidəndir, biləndir! Allah (Ona) iman gətirənlərin dostudur, onları zülmətdən çıxarıb işığa tərəf yönəldər. Kafirlərin dostu isə Tağutdur (şeytanlardır). Onları (kafirləri) nurdan ayırıb zülmətə salarlar. Onlar cəhənnəmlikdirlər və orada həmişəlik qalacaqlar! (Bəqərə surəsi, 256-257)
Hacı Şəfi məscidi
Hacı Şəfi məscidi — Naxçıvan Muxtar Respublikasının Ordubad rayonunun Üstüpü kəndində yerləşən məscid. Məscid kəndin mərkəzində, “Karvansara” məhəlləsində yerləşən meydanın şimal tərəfində, üzü qibləyə inşa olunmuşdur. Yerli əhalinin dediyinə görə məscid kəndin mötəbər şəxsiyyətlərindən olan Hacı Şəfi tərəfindən inşa etdirildiyi üçün “Hacı Şəfi məscidi” adlanır.
Memarlıq quruluşu
Məscidin girişi cənub tərəfdəndir. Qadınlara və kişilərə aid olmaqla 2 qapısı vardır. Daxildən uzunu 17,4 metr, eni 10,7 metr (186 m²), hündürlüyü 4 metrdir. Binanın tavanı 4x2=8 dirəyin üstündə oturub. Şimal divarın qarşısında qadınlar üçün ikinci mərtəbə düzəldilib.
Kitabəsi
Məscid binasının bayır tərəfdən cənub divarının qərb tərəfində, təxminən 2 metr yüksəklikdə divara yaşıl rəngli başdaşı üzərində həkk edilmiş kitabə qoyulmuşdur. Kitabə güclü şəkildə aşındığı üçün mətnin tam oxunması mümkün olmamışdır. Kitabədən ancaq aşağıdakı sözlər oxunmuşdur: '“Quran XVIII-88... oğlu, mərhum, günahları bağışlanmış Şeyxülislam Kərbəlayi Fəthullah... 930-cu il” (10.11.1523-28.10.1524-cü il).'
Bu kitabənin tarixinə əsasən məscidin tarixini XVI əsrə aid etmək olar.
Ecazkar qadın 1984
"Ecazkar qadın 1984" — DC Comics nəşriyyatının eyniadlı personajı əsasında çəkilmiş superqəhrəman filmi. Warner Bros. tərəfindən distribyutorluq edilən film DC Genişləndirilmiş Kainatının səkkizinci filmi və 2017ci ildə çıxarılmış "Ecazkar qadın" filminin sikvelidir. Film, Ceff Cons və Petti Cenkins tərəfindən yazılmış hekayə əsasında Ceff Cons və Devid Kallaham tərəfindən işlənmiş ssenari üzrə Petti Cenkins tərəfindən çəkilmişdir. Filmdə baş rol Qal Qadot, digər rollar isə Kris Payn, Robin Rayt, Kristen Uiq, Pedro Paskal, Konni Nilsen və başqaları tərəfindən canlandırılmışdır. "Ecazkar qadın 1984" filmi, "Betmen Supermenə qarşı: Ədalətin şəfəqi", "Ecazkar qadın" və "Ədalət Liqası" filmlərindən sonra Qadotun ifasında personajın göründüyü dördüncü, sırf personaja həsr edilmiş ikinci filmdir.
2017-ci ilin iyununda "Ecazkar qadın" filminin çıxarılmasından sonra, sikvelin çəkilməsi haqqında müzakirələrə başlanılmış və bir ay sonra filmin sikvelinin istehsal ediləcəyi bildirilmişdir. Filmin əsas çəkilişlərinə 13 iyun 2018-ci ildə start verilmiş, çəkilişlər İngiltərənin Hartfordşir qraflığının Livisden ərazisindəki Warner Bros. studiyasında, ABŞ-də Vaşinqton şəhərində, Böyük Britaniyanın London şəhəri, Kembricşir qraflığının Duxford kəndi, Kanar adalarından olan Tenerife və Fuerteventura adalarında, həmçinin İspaniyanın Almeriya şəhərində və Əndəlüs vilayətində aparılmış, 22 dekabr 2018-ci ildə — altı aylıq çəkilişlərdən sonra isə tamamlanmışdır.
Warner Bros. tərəfindən "Ecazkar qadın 1984" filminin ABŞ-də RealD 3D, Dolby Cinema və IMAX 3D formatlarında 5 iyun 2020-ci ildə çıxarılacağı elan edilmişdir.
Qisas (film, 1991)
Məzmun
Filmdəki hadisələri tamaşaçılar ucqar dağ kəndinin qoca ağsaqqalının gözü ilə görür. Xalıq kişinin (Ələddin Abbasov) özü və onun nisbətən cavan nəsildən olan yerliləri ilə tanış olurlar. Hadisələrin inkişafı prosesindən aydın olur ki, cəmiyyətin içində yaşamaq hələ bu cəmiyyətin üzvü olmaq demək deyil, bunu son öz əməlinlə, öz hərəkətlərinlə sübut etməlisən.
Film haqqında
Film Yusif Əlizadənin quruluşçu rejissor kimi kinoda ilk işidir.
Film şair və dramaturq Bəxtiyar Vahabzadənin eyniadlı hekayəsi əsasında ekranlaşdırılmışdır.
Arenaria paludicola
—  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Mikania dodsonii
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Çəhrayı qıfotu
—  cinsinə aid bitki növü.
Növ müxtəlifliyi
SS 2 (**)
Kuzinellus querellus
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Novıy adası
Novıy adası — Şimal Torpağı arxipelaqı ərazisinə daxildir. İnzibati cəhətdən Krasnoyarsk diyarının Taymır Dolqan-Nenes rayonu ərazisində yerləşir.
Yerləşməsi
Laptevlər dənizini ərazisində, Bolşevik adasının şimal-şərqində, Zakrıtaya buxtasının şimal-şərqində, Pyatiuqlovka çayının mənsəbində yerləşir. Novıy adasınln şərqində Lavrov adası, cənub-şərqdə isə adsız ada yerləşir. Şərqdən qərbə doğru uzanır. Səthi hamardır. Yüksəklik yoxdur.
Marqarita Porete
Marqarita Porete — Fransız mistik. "Sadə ruhların güzgüsü" kitabını paylaşmaqdan imtina etdiyi üçün iblisə xidmət etməkdə günahlandırılmış və 1310-cu ildə yandırılaraq edam edilmişdir.
Gugəd
Gugəd — İranın İsfahan ostanının Gülpaygan şəhristanının Mərkəzi bəxşində şəhər. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhərin əhalisi 6,686 nəfər və 2,031 ailədən ibarət idi.
Asqard (krater)
Asqard — 1600 km diametri olan Yupiter ayının Callisto üzərində ikinci ən çox zəngin quruluşu kraterdir. Bu, Norveç mifologiyasında tanrıların əsası olan Asqard adlanır. Asqardın mərkəzi hissəsi qübbəli Doh təsir kraterinin üstünlük təşkil edir.
Fərman Eyvazov
Fərman İsgəndər oğlu Eyvazov – şərqşünas alim, filosof
Həyatı
Fərman İsgəndər oğlu Eyvazov 19 yanvar 1936-cı ildə Astarada anadan  olmuşdur. 1943-1954 illərdə Astara rayonunda orta məktəbdə təhsil almışdır. 1954-cü ildə Azərbaycan Dövlət Universitetinin (indiki Bakı Dövlət Universiteti) Şərqşünaslıq fakültəsinə  daxil  olmuş, 1960-cı  ildə  oranı  bitirmişdir. Universiteti bitirdikdən sonra AMEA-nın Fəlsəfə və Hüquq İnstitutunda (indiki Fəlsəfə, Sosiologiya və Hüquq İnstitutu) kiçik elmi  işçi işləmişdir. 1963-1967 illərdə Əfqanıstanda tərcüməçi kimi fəaliyyət göstərmişdir. 1969-cu ildən  Fərman Eyvazov Azərbaycan Xalq Təsərrüfatı İnstitutunda pedaqoji fəaliyyətə  başlamışdır.
1971-1973 illərdə İranda referent-tərcüməçi  işləyən Fərman Eyvazov İranda çalışan sovet  mütəxəssislərinin  işini  asanlaşdırmaq  məqsədilə rusca-farsca  texniki lüğət hazırlamış  1972-ci  ildə orada  çap  etdirmişdir. İrandan qayıtdıqdan sonra yenə də müəllimlik fəaliyyətilə məşğul olmuş, 1977-ci ildən Azərbaycan Xalq Təsərrüfatı İnstitutunda dosent kimi fəaliyyət  göstərmişdir.
Fərman Eyvazov Respublika Təhsil Nazirliyi tərəfindən Əfqanıstana göndərilir. O, 1982-1988-ci illərdə bu ölkədə Nəqliyyat Nazirliyində  referent-tərcüməçi, sonra keçmiş  SSRİ  səfirliyində müşavir  işləməklə,  Əfqanıstan  İctimai  Elmlər Akademiyasında mühazirələr  oxumuşdur. Alim burada “Rusca-dəricə texniki terminlər  lüğəti”ni  (“Словарь технических терминов (русско-дари)”. Соста-ви¬тели: к.ф.н. Эйвазов Ф.И., Джунусова А.В. ( Афганистан – Кабул, 1985, Изд. в Минтрансе ДРА, 55 с.)) nəşr etdirmişdir. Əfqanıstandan qayıtdıqdan sonra yenidən müəllimlik fəaliyyətilə məşğul  olmuşdur.
Fərman Eyvazov 9 yanvar  1996-cı  ildə Bakıda  vəfat etmişdir.
Elmi yaradıcılığı
Fərman Eyvazov 1969-cu ildə “Nəsirəddin Tusinin ictimai-siyasi və etik  görüşləri”  mövzusunda  namizədlik  dissertasiyasını  müdafiə  edərək fəlsəfə elmləri  namizədi  alimlik  dərəcəsi  almışdır. Nəsirəddin Tusi  irsinin tədqiqatçısı kimi Fərman Eyvazov 3  kitab  və  50-dən çox məqalə çap  etdirmişdir. Alimin Nəsirəddin Tusi  irsi  ilə əlaqədar  çap etdirdiyi elmi əsərləri haqqında “Xacə Nəsirəddin Tusi. (biblioqrafiya)” (Bakı, 2004)   kitabında  məlumat verilir.
Fərman Eyvazov Əfqanıstanda işlədiyi illərdə orada yaşayan əfşar  tayfaları,  onların adət-ənənələri, folkloru  ilə  maraqlanmış, bu barədə “Əfqanıstanda yaşayan əfşarların atalar  sözləri”  məqaləsini (“Lənkəran” qəzeti, 26 aprel 1994-cü il; “Filologiya məsələləri. Nəzəriyyə və Metodika”. VIII  buraxılış. Bakı, 1997. səh. 3-6) yazmışdır.
İstinadlar
В.Жямайтис.Этика. Библиографический справочник. Институт философии, социологии и права АН Литвы Отдел этики. Литовское общество этической культуру «Этос». Вильнюс, 1990. Эйвазов Фарман Искендер оглы. səh. 261
Sabir Abbasov
Həyatı
1967-ci il 8 dekabrda Bakının Binə qəsəbəsində anadan olmuşdur. Əvvəlcə Mərdəkandakı 117 nömrəli tam orta məktəbi, daha sonra isə Şüvəlandakı 42 nömrəli texniki-peşə məktəbini bitirmişdir. Sonra isə əvvəlcə Ukrayna SSR-da, daha sonra isə Macarıstanda hərbi xidmət çəkmişdir. 1989-cu ilin yanvar ayında hərbi xidmətdən qayıtmışdır. Binə təyyarə limanında satıcı işləmişdir.
Kristian Vyeri
Kristian Vyeri  — İtaliya futbolçusu, İtaliya milli futbol komandasının keçmiş hücumçusu.
Tom adası
Tom adası — Frans-İosif Torpağına daxil olan ada. İnzibati cəhətdən Arxangelsk vilayətinin Primorski rayonu ərazisinə daxildir.
Kristian Vyeri
Uzun müddət İtaliya milli komandasında çıxış edən Vyeri “Yuventus”, “Latsio”, “İnter”, “Milan” kimi İtaliyanın aparıcı klublarının şərəfini qoruyub. Hücumçu 36 yaşında çıxışını başa vurmağa qərar verib.
Tom adası
Yerləşməsi
Byus adasında yerləşən Pneqin burnundan 1.5 km şərqdə yerləşir. Aypara formasına malikdir. Uzunluğu 700 metrdir. Ada buzdan azaddır. Burada yüksəklik yoxdur.
Qızılı yamaclar (film, 1982)
Məzmun
Film Azərbaycanın tanınmış təsərrüfat rəhbəri, kolxoz sədri N.V.Nikitin (İsmayıllı bölgəsi) haqqındadır.
Tikanlı gəvən
(Astragalus euoplus) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Təbii yayılması
Qafqazda yayılmışdır.
Botaniki təsviri
Yarpağı tökülən, 20 sm hündürlüyündə, yastıq əmələ gətirən sıx budaqlı, yarpaqları tikanlı, bütün hissələri nazik, zəif tüklərlə örtülü koldur. Yarpaqlatlıqları 8–12 mm uzunluqda olub, pər-dəşəkilli, saplağının yarısına qədər bitişik, xətli-lanset formadadır. Yarpaq-cıqlarıları 6-9 cüt, ellipsvarı, yaxud uzunsov-yumurtavarı olub, 10 mm uzunluqdadır, ucları itidir. Yuxarıdan çılpaq, aşağıdan seyrək, yaxud sıx tüklüdür. Çiçəkləri yarpaqların qoltuğunda 2-3 ədəd qısa salxım əmələ gətirir. Çiçəkaltlıqları düz pərdəşəkillidir və 13 mm-ə qədər uzunluqdadır. Kasacığı 10–16 mm uzunluqda olub, boruvarı, qalın, qısa, ağ tüklüdür. Dişləri bizvarı, yaşılımtıldır. Tacı 13 mm-ə qədər uzunluqdadır. Yelkəni 7-8 mm enində, uzunsov-ellipsşəkillidir. Qayıqcığı qanaddan qısadır. Dişi-ciyi uzunsov, yatıq tüklü, 16 mm-ə çatan, sapvarı çılpaq sütuncuqludur. Paxlası oturaq, uzunsov, iti, ipəkvarı ağ tüklü, biryuvalı, çox toxumludur. İyun-iyul aylarında çiçəkləyir.
Ekologiyası
Daşlı yamaclarda açıq quru sahələrdə daha çox rast gəlinir. Təbiətdə toxum vasitəsilə çoxalır. Təbii ehtiyatın dəyişilməsi səbəbi başlıca оlaraq insan fəaliyyətinin təsiridir. Becərilməsi haqqında məlumat və qəbul edilmiş qoruma tədbiri yoxdur.
Azərbaycanda yayılması
Azərbaycanın nadir bitkisidir. Mərkəzi Kiçik Qafqazda, Naxçıvan dağlarının yuxarı dağ qurşağında (Oxçuçay) rast gəlinir.
Məlumat mənbəsi
Azərbaycan Dendroflorası III cild-Bakı:"Elm",2016,400 səh. T.S.Məmmədov