cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Səmərqənd qovağı
Səmədqənd qovağı (Populus bollcana) — Söyüd fəsiləsinə adi bitki növü.
Çingiz xan (film, 1965)
"Çingiz xan" — Film. Uşaqlara valideynləri ilə birlikdə baxmaq tövsiyə olunur.
Süjet
Monqol xanı Çingiz xanın həyatı haqqında tarixi filmdir. Onun uşaqlıq çağından ümummonqol xanı olana qədər keçdiyi yol filmdə canlanır. O, tarixin böyük fatehlərinə çevrilir. Həyatını döyüşlərə həsr etdiyindən xeyli torpaq və xalq əlinə keçirir…
Pryuds körfəzi
Pryuds körfəzi — Antarktida ərazisində, Larsa Kristensen sahili ilə İnqrid Kristensen sahili arasında yerləşir.
Buxta ilk dəfə olaraq 1931 ildə təşkil olunan elmi ekspedisiya zamanı aşkarlanmışdır. Körfəz ilk dəfə balina ovu gəmisinin kapitanı Klarus Mikkel (Klarius Mikkelsen) tərəfindən ətraflı təsvir edilmişdir. İlk şəkillər isə 1936—1937 illərdə təşkil edilən (Larsa Kristesen) ekspedisiyası zamanı çəkilmişdir
Körfəz Hvalfangernes Assuranceforening şikətinin meneceri Olaf Pryudsın şərəfinə adlandırılmışdır.
Könüllü ordu
Könüllü ordu Rusiya vətəndaş müharibəsi əsnasında 1917-ci ilin noyabrında Antantanın yardımı ilə general M.V.Alekseyev tərəfində, keçmiş çar ordusu zabitləri, yunkerləri, kazaklarından təşkil olunmağa başlanıb. 27 dekabr 1917-ci ildə (9 yanvar 1918-ci il) Rostov-na-Donu şəhərində rəsmi olaraq, M.V.Alekseyevın ali rəhbərliyi, L.Q.Kornilovun baş komandanlığı və A.S.Lukomskoyun qərargah rəyasəti olmaqla Könüllü ordunun yaradılması barədə elan olundu. 1-ci Könüllü diviziyanın rəisi Anton Denikin idi. Fərqləndirici işarə kimi — şinelin və kitelin sol qolunda üçrəngli şevron (Rusiya Respublikasının bayrağı). Könüllü ordu (təxminən 4 min süngü və qılınc) A.M.Kaledinin ağ-qvardiyaçı kazakları ilə birlikdə bolşeviklərə qarşı vuruşurdular. Kaledinin süqutundan sonra Könüllü ordu 1918-ci ilin fevralında Rostovu tərk edir və bolşeviklərə qarşı orada plasdarm yaratmaq məqsədi ilə Kubana çəkilir (Buz yürüşü). Lakin 6 minlik Könüllü ordunun 9-13 apreldə Yekaterinodarı tutmaq cəhdi boşa çıxır. Bu döyüşlərdə həlak olan Kornilovun əvəzinə orduya Denikin komandanlıq etməyə başlayır. Dona qayıdan Könüllü ordu burada almanların dəstəklədikləri ataman P.N.Krasnovdan silahla və sursatla kömək alır. Könüllü ordunun özəyini, sonradan diviziyaya çevrilən və adla tanınan dörd alay təşkil edir (Kornilov, Alekseyev, Markov, Drozdov). İyunun sonunda Könüllü ordu (8-9 min) 2-ci Kuban yürüşünü başlayır. Kuban kazaklarının ona qoşulması nəticəsində 1918-ci ilin sentyabrında 30-35 minə çatan Könüllü ordu, 1918-ci ilin sonunda demək olar ki bütün Şimali Qafqazı tutur və Qafqaz könüllü ordusu adlanmağa başlayır. 1918-ci ilin payızından Antanta Könüllü orduya hərtərəfli köməyini gücləndirir və onun dəstəyi ilə bolşeviklərə qarşı vuruşan qüvvələr Denikinin başçılığı altında Cənubi Rusiyanın Silahlı Qüvvələri kimi birləşir. 1919-cu ilin yanvarında iki hissəyə bölünür: (əsasən kubanlı kazaklardan ibarət)və Çariçin istiqamətində hərəkət edən qüvvələr P.N.Vrangelin komandanlığı altında Qafqaz ordusunda birləşmişdilər, Donbasda - general May-Mayevskinin komandanlığı altında isə bilavasitə Könüllü ordunun özü. Mayın sonuna doğru Könüllü ordu Donbası, iyunun 25-də isə Xarkovu tutdu. Denikin qoşunlarının Moskva üzərinə 3 iyul 1919-cu ildə başlanan yürüşündə 40 minlik Könüllü ordu Kursk-Oryol istiqamətində əsas zərbəni endirirdi. Oryolu tutaraq Tula və Moskva üçün təhlükə törətdi. Lakin Sovet respublikasının Cənub cəbhəsinin əks-hucumu nəticəsində Könüllü ordunun əsas hissələri böyük itkilər verdilər. Onun döyüş bacarığı azaldı, zabit heyəti xüsusi ilə itkiyə məruz qalmışdı. Könüllü ordu Kursk, Xarkov, Donbas, Rostovu tərk etməli oldu, onun qalıqları Şimali Qafqaza çəkildilər. Burada 1920-ci ilin əvvəlində general A.P.Kutepovun başçılığı altında Könüllü korpus (5 min) kimi yenidən təşkil olundu. Sovet qoşunlarının Qafqaz cəbhəsinin zərbələri altında, korpus 1920-ci il martın sonunda Novorossiyskdən Krıma evakuasiya oldu və orada general Vrangelin ordusunun tərkibinə qatıldı.
Azərbaycan mifologiyası
300px|thumb|Qulyabanı Azərbaycan mifologiyası — azərbaycanlıların mifoloji düşüncələr sistemi, türk xalqlarının mifologiyasının tərkib hissəsi.
Tanrılar
170px|thumb|right|Al anası. [[Əzim Əzimzadə, 1939]]
Azərbaycanlılarda tanrını göylə düşünmə təmayülü var. Tanrıya şükür edilərkən Günəşə dönər və ya şükür edilən nemət Günəşə çevrilərdi. Günəşdə ilahi bir hikmət olduğu qəbul edilərdi. Ənənəvi türk xalq inanclarında Tanrının göylə əlaqələndirilməsi İran Azərbaycan türkləri arasında "göydəki Tanrıya and olsun", "göy haqqı", "ay haqqı" kimi deyimlərdə yaşadılır. "Göy haqqı" xüsusilə göyün müqəddəsliyinə işarə edir. Azərbaycanlılarda Ulu Tanrıdan bəhs edilərkən "varlı və neməti bol olan" mənasında "bayat" adı istifadə edilir.
Sayanın bir şaman tanrısı olduğu və sayaçılığın kökünün Azərbaycandan çıxdığı düşünülür. Monqol dilində tanrı mənasında istifadə edilən "Yaya", "Dz'aya" ve "Dzayagg" sözləri ilə saya arasında əlaqə sayaçılığın şamanizmdən gəldiyini göstərir. Saya ilə bağlı inanc Altaylara, ordan da Anadolu və Azərbaycana köhnə şaman türk-monqol mədəni mühitinin təsiri ilə gəlmişdir. Azərbaycanda istifadə edilən sayaçı sözləri mənaca heyvanların ilahiləşdirilməsinə qədər gedib çıxmış, qədim türk köçəri həyatını yenidən canlandırmışdır. Digər bir şaman tanrısı olan Qodu isə günəşi çağırmaq üçün istifadə edilir. Araşdırmaçılar onun bir büt-ilahə olduğunu və ya Günəş və Ayı təmsil etdiyini düşünür.
Azərbaycanın bir sıra bölgələrində Humay adlandırılan qayalar və onunla bağlı inamlar qədim türk tanrısı Umayın ana kultunun hələ də mövcud olduğunu göstərir. Bura gələn uşaqsız qadınlar başını qayaya qoyub yatar, uşaqlar isə sümüyü bərkisin və tez yerisin deyə qayanın altındakı deşikdən keçirilərmiş. Qubadlı rayonun Qaracallı kəndində isə Umay kahası mövcud olmuşdur. Umay kultu ilə İslamdakı Fatimənin birləşməsi nəticəsində Fatma Qarı obrazı ortaya çıxmışdır.
Azərbaycan nağıl qəhrəmanı Tufan Divin qız qaçırarkən ildırım çaxması motivi bu divin İldırım tanrısının izlərini daşıdığını göstərir. Onun oğlu Tapdıq Göy oğlu kimi göydən yerə atılır və tapıldığı üçün adına Tapdıq deyilir. Eynən İldırım tanrısının övladlarında da bu motiv görülür. Beləliklə, Tufan divin oğlu Tapdıq türk və monqol əfsanələrində şeytani qüvvədən təmizlənməsi üçün göydən yerə göndərilən Tanrının övladları şəklindəki əfsanəvi qəhrəmanlar qrupuna aid olunur.
Ölüm və Əbədi Həyat
Azərbaycanlılarda məhsul mövsümü başlanarkən dan yeri ağarmadan və günəş çıxmadan yığılan ilk almanın "Əbədi həyat" verdiyinə inanılır. Ölümü çatanın isə ulduzu düşər. Həmin şəxs ulduz düşməsinin ona yox, başqasına aid olduğunu fikirləşib, "Ulduzum yerində" və ya "tu-tu-tu" deyə bilər. İnanclarda çox ağlayan və uğursuz adamlarla qarşılaşmaq ölümə işarə olaraq qəbul edilir.
Ölümü çatan insanın canının gec çıxması isə onun sevdiyi bir adamı görmədən ölmək istəməməsi kimi başa düşülər.
Həmçinin qəbiristanlığın yanından keçənləri Qaranın basacağına inanılır. Döyüşdə övladlarını itirən ailələr evlərindən qara yas bayrağı asarlar. Azərbaycanda ölən bir şəxs üçün onu "torpağa əmanət etdik" deyilər. Beləliklə, torpaq dəyərli hesab edilən ölülərin əmanət ediləcəyi dəyərli bir yer sayılır. Ölümün ən günahkar insanı belə "təmizlədiyi"nə inanıldığı halda bəzi insanlar üçün "onu yer də qəbul etməz" deyilər.
Mifoloji varlıqlar
200px|thumb|right|[[Ağac Ata/Ağac iyəsi/Ağac kişi]]
Azərbaycanlıların mif və əfsanələri xeyir və şərin daşıyıcı olan müxtəlif mifik və semi-mifik varlıqlara inancın əsasında qurulub. Müxtəlif Azərbaycan mifləri öz mənşəyini "Oğuznamə"dən, özündə həm erkən türk, həm də Qafqazın arxaik görüşlərini birləşdirən "Kitabi-Dədə Qorqud" dastanından götürür. Azərbaycan mifoloji görüşləri fars folklorunun təsirinə məruz qalmasına baxmayaraq öz orijinallığı ilə seçilir. Fars mifologiya da Azərbaycan mifologiyasından bir sıra mifoloji süjetləri götürmüşdür. Qumuq mifologiyası həm tipoloji, həm də genetik əlaqə inkişafında Azərbaycan mifologiyası ilə daxili əlaqəli olmuşdur.
Azərbaycan mifologiyasında ən aparıcı obrazlar div, əjdaha və pəridir. Nəhəng, qüvvətli, eybəcər və insanabənzər divlər quyuların dibindəki üç otaqlı mağaralarda yaşayırlar və şər qüvvələri təmsil edirlər. "İbrahimin nağılı"nda isə div xeyirxahlığı, insanlarla qan qohumluğu ilə təsvir edilir. Əjdahalar isə quraqlıq və xəstəliyin səbəbkarı kimi təsvir edilir, su mənbələrinin qabağını tutur. Bəzi süjetlərdə əjdaha üç, yeddi və qırx başlı olur, öldürülməsi üçün bütün başları kəsilməlidir. Kəsilmiş başın dirilərək qəhrəmana hücum etməsi də mümkündür. Pərilər div və əjdahalarla müqayisədə daha müsbət rol oynayır, ağ dəriləri və uzun saçları ilə gözəl bakirələr olaraq təsvir olunur. Pərilər gözəl bağlarda və saraylarda yaşayır, hovuzlarda üzürlər. Onlar göyərçinə çevrilib, başya yerlərə uça bilirlər. Azərbaycan mifologiyasına suların sahibi olan su pəriləri də mövcuddur.
Damdabacalar köhnə evlərin, məscidlərin dəyirmanların xarabalıqlarında yaşayırlar. Axşamdan keçmiş həyətə isti su tökmək olmaz, çünki təsadüfən, damdabacaların uşaqlarını yandırmaq olar, belə olarsa, onlar bunun qarşılığında intiqam almağa başlarlar. Bundan başqa Azərbaycan mifologiyasına balaca adamlar (əcinnə, cırtdan), sikloplar (Təpəgöz, kəlləgöz), dağ meşələrində yaşayan, tüklü varlıqlar formasındakı ruhlar ("Ağac kişi" və ya "Meşə adamı"), çöldə və ya qəbiristanlıqda yaşayıb, gecə yolçularını qorxudan qulyabanılar daxildir. Qulyabanılar tutulduqdan sonra paltarına iynə sancılaraq sahiblənilə bilər, ancaq insanın hər dediyinin əksini edəcək.
Azərbaycan rituallarında əsas obrazlardan biri olan Xızır üçün "…unu teştə yığıb yükün altına qoyarlar. Guya gecə Xızır Nəbi gəlib əlini bu una çəkər, onu əfsunlar. Bu un müqəddəs və əfsunlanmış hesab edilər." Xızır bəzən möcüzəli doğuşa səbəb olan dərviş, bəzən də bir illik yolu bir göz qırpımında qət edən, korların gözünü açan peyğəmbər olur. Rituallarda istifadə edilən digər bir obraz isə keçmişdə taxıl sünbüldən çıxandan sonra buğdanı samandan çıxartmaq üçün çağrılan Yel Baba idi: "Taxılımız yerdə qaldı, yaxamız əldə qaldı. A Yel baba, Yel baba, Qurban sənə, gəl, baba!" Qırmızı paltar geyən Hal anası isə doğuş zamanı zahının başının üstündə dayanır. Gözəgörünməz olan Hal anası anaya və ya uşağa xətər yetirmək məqsədini güdür. Ondan qorunmanın müxtəlif üsulları vardır: tüfəngdən güllə atmaq, zahıya kişi paltarı geydirmək və ya adını Məryəm çağırmaq.
Azərbaycan mifologiyasında insanın bedheybətə və ya əksinə çevrilmə ilə bağlı, nadir hallarda ikiləşmə (qohumlara, hətta əkizlərə) ilə bağlı süjetlərə rast gəlinir. Buna misal olaraq İsaq-Musaq quşunu, insan-qurd çevrilmələrini, Əkil və Bəkil əkiz qardaşlarının mifik bir şəkildə birləşib, daha sonra bir sayılmaqlarını göstərmək olar. İnsan-qurd çevrilmələri insanları vəhşiliyə sövq edir. Qurd dərisinə girən qadınlar hətta öz körpələrini yeyir, nəslin kökünü kəsirlər.
Freddinin qarabasmaları serialının epizodları siyahısı
Freddinin qarabasmaları serialının epizodları siyahısı - 1990-cı ildə istehsal edilmiş Freddinin qarabasmaları serialının seriyalar siyahısını cəmləşdirir. Serial böyük tirajla VHS (Kasset) formatında ABŞ, Böyük Britaniya, Avstraliya, Braziliya, İtaliya və Niderlandda çıxmışdır.
Azərbaycan mifologiyası
İnanclar
thumb|right|Mifik quş [[Simurq quşu|Simurq. Sitarə Rəhimova]]
Azərbaycan inanclarında təbiətdəki hər şeyin ruha sahib olması görüşləri vardır. Məsələn, əncir ağacını kəsəndə "Ruhu səni tutacaq" qənaətinə gəlirlər. Yerə qaynar su atanda "Torpağın ruhunu incitdin" deyirlər. Quşa daş atanda "Onun ruhundan qorx!.." xəbərdarlığını edirlər.
Azərbaycan mifologiyasında insanın, xüsusilə ölünün ruhunun əbədilik mövcudluğu ön plana çəkilir və zənn edilir ki, cismən bədən fəaliyyətini dayandırsa da, ruh real dünyada yaşamaqda davam edir, təkcə məhsuldarlığını itirmiş olur. Azərbaycanda qəbir üstünə gedənlər özləri ilə ölünün ruhuna çalınmış halva, Novruz bayramında isə səməni aparıb qəbirin üstünə qoyurlar. Qəbir qohum-əqrəba və ailə üzvləri tərəfindən ziyarət ediləndə onlar qəbirin üstünü yuyur, su çiləyirlər. Daşla 3 dəfə qəbirin aşağısını döyürlər. Bununla, ölüyə gəldiklərini xəbər verirlər. Qəbirin üzərinə onu ziyarətə gəldiklərini bildirmək üçün müəyyən işarələr qoyurlar.
Həmçinin inanclarda insana xas xüsusiyyətlərin əşyalara, təbiət hadisələri və qüvvələrinə, cansız varlıqlara, göy cisimlərinə, heyvan və quşlara aidliyi mövcuddur. Daş beşikdən tutmuş, göy cisimlərinə — günəşə, aya, ulduzlaradək bütün canlı-cansız varlıqlar insanlar kimi düşünə, danışa, yarada, şüurlu fəaliyyətdə ola bilir.
thumb|left|Ağacın üzərində qoç buynuzu
Magiya, yəni fövqəltəbii qüvvələrin gücü ilə dünyaya (təbiət hadisələrinə, ruhlara, adamların əhval-ruhiyyəsinə, sağlamlığına) təsir etməyin yolunun tapılması əfsun, cadu, sehr, tilsim, fal və duaların toplusu şəklində anılır. Əski azərbaycanlılar qorxunu götürməkdən ötrü (bəzi kəndlərdə indi də icra olunur) cəftə suyu verirdilər. Onun çəkicini adi suya salır, alınan yaxalantını magik gücə malik hesab edirdilər. Keçi piyini bədəninə sürtməklə xəstənin sağalacağına ümid bəsləyirdilər. Şər işlərin baş tutması üçün isə qurd yağından və ilan qabığından istifadə edirdilər. Kolu, tikanlı ağacların budaqlarını və üzərlik bitkisini evlərin astanasından asırdılar ki, pis nəzərləri içəri buraxmasın. Bağbağata ziyan dəyməsin deyə itin kəllə sümüyünü çəpərin üstünə sancırdılar.
Azərbaycan inanclarında kiçik məişət əşyalarından tutmuş silahlara, bulaqlara, təpələrə, qayalara kimi hamısı ilahiləşdirilib tarixin müxtəlif dönəmlərində insanların ümid yerinə çevrilmişdir. Müxtəlif nağıl və dastan nümunələrində bir silsilə sehrli əşyalar və vasitələr təsvir edilir ki, qeyri-adi işləri yerinə yetirir, möcüzələr törədir. Bu inanclara müxtəlif yerlərin müqəddəsləşdirilməsində də qarşılaşılır. Məsələn, Azərbaycan bayatılarında dağlardan böyüklər olaraq söz açılır. Qoşqar dağı keçmişdə azərbaycanlılar tərəfindən müqəddəs olaraq görülürdü.
Azərbaycan mifoloji sistemində və inanclarında ağac (ağac pirlərinə bu gün də paltarlarından bir hissə qoparıb asanlar var), dağ, qaya, su, bulaq, ilan (ilan pirləri), öküz, inək, at, ocaq, ata, ana, baba (Şəkidə Babaratma piri, Ağdaşda Gündoğdu baba ziyarətgahı) kultlarının izlərinə rast gəlinir. Ağac kultu geniş yayılıb. Hətta müasir dövrdə də ip və ya parçaların ağaclara bağlanmasına rast gəlinir. İlisu kəndindəki "Qoz piri"ndə şəfa tapmaq üçün gələn xəstələr, övlad istəyən qadınlar bu piri ən müqəddəs bir qüvvə kimi qəbul edirlər. Qaxla İlisu arasında Qarabulaq adlı yerdə "Zoğal pir" var. Ziyarətçilər zoğalın budaqlarına ip, sap, əsgi parçası, yun qırığı, kağız pul və s. bağlayırlar.
Uğur və vergi
Bəzi uşaqların gələcəyi gördüyü, olacaq hadisələri hiss etdiyi düşünülür. Bundan başqa yuxuda bəzi simvolların görülməsinin işarə olduğu, bəzi insanlara sirr verildiyi və onların yuxularında həqiqəti gördüyünə inanılır. Bu haqq vergisi hər insana verilmir, sadəcə bəzi nəsillərin bütün üzvlərinə verilir. Belə şəxslər "yuxuda badə içmişlər" adlandırılır. Bu cür ailələrin oğlanlı-qızlı bütün üzvlərində müəyyən bir yaşa gələndə xüsusi hallar müşahidə edilir.
Azərbaycanda Qərb ulduzunu və ya Bəxt ulduzunu görən şəxs uğurlu qəbul edilər. Nəzərdən qorunmaq üçün isə üzərlik yandırılır.
Mərasimlər
Azərbaycanda uzun müddət yağan yağışdan sonra Günəşin çıxması istənilirsə, Baba dağından gətirilən daş ocaqdakı külə basdırılır. Sonra eyni ocaqda xəşil pişirilir. Xəşili ananın ilk uşağı qarışdırar, əfsunçu basdırılan daşın üzərinə közlər yığa-yığa əfşunun sehrli hissəsini oxuyar: "Qodu, odu daşı. Odu kəssin yağışı." Bu ayində Günəş iyəsi ilə əlaqə qurmaq üçün dağ, daş və ocaq kultlarından istifadə olunur. Yağışı yağması üçün isə yeddi daş ipə bağlanıb suya atılar, ucu qarağac və ya fındıq ağacına bağlanılar.
Hamiləlik rahat keçsin deyə qoca Bilici qadın hamilənin qarnı üstünə bıçaq sürtər. Doğum zamanı isə Bilici qadının buyruğu ilə içəridə qadınlar, çöldə kişilər bıçaq itiləyərlər. Doğumdan sonra insanlar bıçaq itiləməyi dayandırarlar.
Proprioseiopsis putrephilus
— fəsiləsinin   cinsinə aid heyvan növü.
Xəzər: İnsanlar və neft (film, 1983)
Məzmun
Film Neft Daşlarına, onun fədakar sakinlərinə həsr edilmişdir. Burada dünyada misli-bərabəri olmayan şəhərin hündür binaları, geniş küçələri, kinoteatr və mədəniyyət sarayı, bir sözlə, müasir şəhərsalmanın ən yeni nailiyyətləri də öz əksini tapmışdır.
Film haqqında
Film SSRİ Xarici Ölkələrlə Dostluq və Mədəni Əlaqələr Cəmiyyətinin sifarişi ilə çəkilmişdir.
Proprioseiopsis reventus
— fəsiləsinin   cinsinə aid heyvan növü.
Bidens elgonensis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Başagələn
Başagələn — İraqın Səlahəddin mühafazasının Tuzxurmatu qəzasında kənd. Kəndin əhalisini qədim Bayat boyudan törəmiş etnik türkmanlar təşkil edir.
Qiyasəddin Xaqanbəy xan
Xaqanbəy xan — Şeyban xanın nəslindən gəlirdi. Əslən Sibir xanı idi, 2 dəfə Qızıl Orda xanı olsa da 1380-ci ildə Sarayda öldürüldü. Sibir ölkəsində onu Dövlət Şeyx xan, Qızıl Ordada isə Toxtamış xan əvəz etdi.
Boşmeyvə yonca
-  cinsinə aid bitki növü.
Yoşida qardaşları
Yoşida qardaşları - Yapon musiqiçiləri, leyblom Domo-un adı altında bir neçə albom buraxıblar.
Have a Nice Day
Have a Nice Day – Roxette qruppunun albomudur.
Tailand batı
200px|thumb|Tailand batı Tailand batı (บาท; kod ISO 4217: THB) — 15 aprel 1928-ci ildən Tailandın pul vahidi. 1 bat 100 satanqdan ibarətdir.
Çxve Yun Xi
Çxve Yun Xi — Cənubi Koreyanın məşhur televiziya aparıcısı? yazıçı
Pirəhmədli (Tuzxurmatu)
Pirəhmədli — İraqın Səlahəddin mühafazasının Tuzxurmatu qəzasında kənd. Kəndin əhalisini qədim Bayat boyudan törəmiş etnik türkmanlar təşkil edir.
Çxve Yun Xi
Çxve Yun Xi xoşbəxtlik haqqında 20 kitabın müəllifidir. O, 2010-cu ildə intihar etmişdir. 63 yaşlı yazıçı 72 yaşlı həyat yoldaşı ilə birgə özünü öldürüb. Onların cəsədi qaldıqları motel nömrəsində asılı vəziyyətdə tapılıb. Qadın ölümündən öncə yazdığı məktubda qeyd edib ki, iki ildir səhhəti pisləşib, ciyər və ürək xəstəliyindən əziyyət çəkib. Polis əməkdaşları isə hesab edir ki, xoşbəxtlik və ümid haqqında kitabların müəllifinə intihar etməkdə həyat yoldaşı yardım göstərib. Xanımın öldüyünə əmin olandan sonra, o, özünü də asıb.
Bidens polyglossa
Bidens polyglossa Bidens polyglossa
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Buluqqin ibn Ziri
Əbülfütuh Yusif Buluqqin ibn Ziri bin Mənad əs-Sanhaci — İfrikiyyədə hökm sürən Zirilər (Sanhacə) dövlətinin qurucusu və ilk hökmdarı.
Həyatı
Bərbəri əsilli Sanhacə qəbilənə mənsub olan Buluqqinin atası və babası də nüfuz və etibar sahibi şəxslərdi. Fatımi xəlifəsi Mənsur tərəfindən Məğrib valiliyinə təyin edilən Ziri, Səid ibn Yusifun Cəbəliavrasda üsyanı üzərinə oğlu Buluqqini böyük bir ordu ilə onun üzərinə göndərdi. Bəqayə yaxınlarında baş verən savaşda məğlub olan Səid ibn Yusif çox sayda adamıyla birlikdə öldürüldü. Bu zəfər Buluqqinin xəlifə nəzdindəki etibarını artırdı və 960-cı ildə yəni qurulan Cəzayir, Miliana və Mədşa şəhərlərinin idarəsi ona verildi. Buluqqin 968-ci ildə Xəlifə Muiz-Lidinillaha ita¬ətdən ayrılan Zənatəli Məhəmməd ibn Hüseynin üzərinə yürüyüb onu da məğlub etdi. Haüfə buna çox sevindi; çünki Mıisirə getdiyi təqdirdə ölkəsinin istila edil¬məsindən qorxurdu. Buluqqinin bu bacarığı onun əndişəsini aradan apardı. Atası Zirinin Məsilə və Zab şəhərlərinin asi valisi Cəfər ibn Əli bin Həmdun ilə apardığı savaşda öldürülməsinə görə dərhal hərəkətə keçən Buluqqin, Zənatəyə mənsub bir çox şəxsi öldürərək atasının intiqamını aldı (971). Xəlifə Muiz də Məsilə və çevrəsini Buluqqinin iqtalarına əlavə edərək onu Əbülfütuh Yusif Seyfüddövlə ləqəbiylə, Trablus və Sicilya xaric, mərkəzi Kayrəvan olmaqla, İfrikıyyə və Məğrib valiliyinə təyin etdi (20 Zilhiccə 361/2 oktyabr 972).
Baş Zəyzid
Baş Zəyzid — Azərbaycan Respublikasının Şəki rayonunun Baş Zəyzid kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.
Titanın sirenaları
Titanın sirenaları - Kurt Vonnequtun 1959-ci ildə nəşr olunmuş romanı.
Məzmun
"Titanın sirenaları" zamanın, məkanın və insan şüurunun tən ortasından keçməklə onları bir-birinə birləşdirən və bəşər övadının keçmiş təcrübələrinə əsaslanan kosmik əsərdir. Yerin ən zəngin insanı Malaki Konstant, kosmik səyahətlər vasitəsi ilə müxtəlif yeni və ecazkar dünyalara səyahət etmək şansı əldə edir. Səyahət müddəti ərzində gözəl bir qadın, B, ona həmdəm olur. Sirlərlə dolu Vinston Nayls Rumfurd bir göz qırpımında Günəş sistemini gəzib dolaşır. Belə sadə təqdimatda görünməyən və yalnızca ABŞ yazıçısı Vonnequtun təxəyyülü ilə həyat qazana bilən bu kosmik macəra, təkcənə insan həyatının və cəmdə bəşər övladının həyatının mənası və bütün fəaliyyətlərinə quşbaxışını təmin edir.
Baş Zəyzid
Coğrafiyası və iqlimi
Kənd Böyük Qafqaz silsiləsinin cənub ətəyində, Zəyzid çayının sahilində yerləşir.
Titanın sirenaları
Məzmun
Əslində əsərin adı bir qədər düşündürür, çünki hadisələrin ən əsas və maraqlı hissəsi Mars planetində cərəyan edir. Romanın adında isə ən əsas tərəf "Titan"dır. Titan isə Saturn planetinin peykidir. Daha dəqiq, Titan Saturnun ən böyük peykidir. Titan Günəş sistemində Yerdən sonra yeganə yerdir ki, stabil və davamlı həyat forması əlamətlərinə rast gəlinib. Onun sıx nitrogen mənşəli atmosferi var və eynilə Yerdəki kimi çaylar, göllər və dağlara rast gəlmək mümkündür. Başqa bir maraqlı məlumat kimi onu da qeyd etmək olar ki, peyk 1655-ci ildə Kristian Hyügens adlı alman astronom tərəfindən kəşf edilib.
Baş Şabalıd
Baş Şabalıd — Azərbaycan Respublikasının Şəki rayonunun Baş Göynük kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.
Baş Zəyzid
Əhalisi
Kəndin əhalisi 4788 nəfər təşkil edir ki, onun da 2416 nəfəri kişi, 2372 nəfəri isə qadındır. .
Titanın sirenaları
Məzmun
Vonnequt belə bir əsər yazmaqla və güclü obrazlar yaratmaqla məna axtarışını bilavasitə özləri vasitəsi ilə icra edən nümunələr ortaya qoyub. Bu obrazların həyatı hələ kəşf olunmamış planetlər kimi eqzotik və sirlidir. Məsələn, Vinston Nayls Rumfurd zaman və məkanda teleportasiya etmək bacarığına malik olan birisidir. Onun xrono-sinklastik infundibulum vasitəsi ilə möcüzələr etmək bacarığı və möhtəşəmliyi ona Günəş sistemində allahlıq etməyə haqq qazandırır.
Baş Şabalıd
Tarixi
Baş Şabalıd Şəki rayonunun Baş Göynük inzibati ərazi vahidində kənd. Şin çayı sahilində, dağ yamacındadır. Keçmış adı Şabalıd olmuşdur. XIX əsrin əvvəllərində bu kənddən çıxmış ailələr tərəfindən Aşağı Şabalıd yaşayış məntəqəsi yarandıqdan sonra keçmiş kənd indiki adla tanınmışdır. Oykonim baş (yuxarı) ve Şabalıd (kənd adı) komponentlərindən düzəlib, "yuxarıda yerləşən Şabalıd kəndi" deməkdir.
Kənddə yerli camaatın qazıntıları zamanı insan sümüklərinin tapılması buranın tarixinin qədim olduğunu göstərir. İnsan sümükləri 4-5 metr dərinlikdən tapılır. Kənddə alban kilsəsinin olması burada insanların yaşayışının islamdan öncəsinə gedib çıxdığını görmək olar.
Mədəniyyəti
Baş Şabalıd kəndində mədəniyyətin formalaşmasında Baş Şabalıd kənd tam orta məktəbin böyük rolu olmuşdur. Hazırkı məktəbin yerində qədim bir tikili vardır. Bu tikili vaxtilə mədrəsə kimi fəaliyyət göstərmişdir. Sonralar bu bina sovet hakimiyyəti illərində anbar, sonralar isə yenidən məktəb kimi istifadə olunmuşdur. XX əsrin 20-30- cu illərində kənddə 40 nəfərdən artıq şagird təhsil alırdı. Əhali İslam dininə inanır. Burada Şeyx Əhməd ziyarətgahı yerləşir. Kəndin müxtəlif yerlərində Alban kilsələri indiyədək qalmaqdadır. Yalnız bu kəndə məxsus danışıqda işlənən bəzi sözlər Türkiyə əhalisinin danışığı ilə uyğunluq təşkil edir.
Titanın sirenaları
Məzmun
Çətin olsa da, həqiqi mənliyimizi axtarıb tapmaq, ona qərq olmaq və gündəliyimizi onunla doldurmaq bizim kimiliyimizi müəyyənləşdirən ən əsas məqsəddir. Xeyirlə şərin kəsişməsində mövqe tutmağımız bizim üçün olduqca əlverişsiz mühit yaradıb. Buna baxmayaraq bizim hamımız eyni ehtiyaclar və özümüzə verməli olduğumuz eyni suallarla silahlanmışıq.
Baş Şabalıd
Əhalisi
900 nəfərdən artıqdır.
Xəzər köməyə çağırır (film, 1991)
Məzmun
Film Xəzər dənizinin çirklənməsi və bu fəlakətin qarşısının alınması problemləri üzrə I Beynəlxalq Bakı konfransının işinə həsr olunmuşdur.
Baş Şabalıd
İqtisadiyyatı
Əhalisi əsasən təsərrüfatda əkinçilik və maldarlıqla məşğul olur.
Xəzər köməyə çağırır (film, 1991)
Film haqqında
Film Azərbaycan Respublikası Dövlət Ekologiya və Təbiətdən İstifadəyə Nəzarət Komitəsinin sifarişi ilə çəkilmişdir.
Göyçə gölü
Göyçə gölü  və ya Sevan gölü — XX əsrin sonlarına qədər ətrafında əsasən azərbaycanlıların məskunlaşdığı, Cənubi Qafqazda ən iri şirin sulu göl. Qərbi Azərbaycanda (İndiki Ermənistan ərazisi) başlıca gölləri, qərbdə Göyçə gölü və şərqdə indiki Azərbaycan Respublikasının ərazisindəki Kəpəz dağının ətəyində yerləşən Göygöldür. Gölün şimal-qərbində mövcud olmuş ada suyun enməsi nəticəsində yarımadaya çevrilmişdir (Göyçə yarımadası).
Göyçə gölü dəniz səviyyəsindən 1926 m yüksəklikdə və sönmüş vulkanlar əhatəsində olub səthi 1400 km2-dir. Göyçə gölü alabalıqları (forel balığı) ilə məşhurdur.
Viktoriya Torpağı
250px|thumb|right|Viktoriya Torpağları ərazisi
Viktoriya Torpağları — şərqində Ross Buz sahəsi və Ross dənizi, qərbdə isə Oates Torpağları və Vilkes Torpağları olan Antarktidada bir bölgədir. Kapitan Ceyms Klark Ross tərəfindən yanvar 1841-ci ildə kəşf edilmişdir və bu bölgəyə Birləşmiş Krallığın Kraliçası Viktoriyanın adı verilmişdir. Viktoriya Torpağlarının ən cənub nöqtəsi Minna Bluff adlı dağlıq çıxıntıdır. Bu çıxıntı; şimaldakı Skott sahilini, cənubdakı Ross müstəmləkəsinin, Hillari sahilindən ayırır.
Bu bölgə, Transantarktika dağları adlı sıradağları, McMurdo Quru Vadilərindən (Şimali Futillsdə olan Abbott Dağı, ən yüksək nöqtəsidir) və Labirent olaraq bilinən düz ərazini əhatə edir. Bu bölgəni kəşf edənlər arasında Ceyms Klark Rossla yanaşı, Duqlas Mousonda yer alır.
Şişkin qovağı
Şişkin qovağı (Populus schischkinii) — Söyüd fəsiləsinə adi bitki növü
Təbii yayılması
Zaqafqaziyada rütubətli yerlərdə təbii halda yayılmışdır.
Botaniki təsviri
Hündürlüyü 20-30 m-ə çatan, boz qabıqlı, piramidal çətirli ağacdır. Yarpaqları 5-8 sm uzunluqda, 3-4 sm enində, yumurtavari-üçbucaqşəkillidir. Dilimləri aydın nəzərə çarpmır, kənarları dişlidir, alt tərəfi sıх, nazik, ağ tüklü, üst tərəfi isə çılpaqdır. Mart-aprel aylarında çiçəkləyir.
Ekologiyası
İşıqsevən və istiyə davamlıdır. Çay vadilərində yüngül torpaqlarda yaхşı bitir. Azərbaycanda yayılması: Qubada, Kür-Araz ovalığında, Naхçıvan MR-da yayılmışdır.
İstifadəsi
Tez böyüyən, dekorativ ağacdır. Azərbaycanda хüsusən meşəsiz rayonlarda (Naхçıvanda) çayların, oazislərin, süni terrasların yaradılması üçün əkilib becərilir. Abşeronda bağ və parklarda rast gəlinir.
Kernqorms Milli Parkı
Kernqorms Milli Parkı—  Şotlandiyanın cənubunda, Qrampian dağlarının şimal yamacında yerləşir.
thumb|right|Di çayı
Yaranma tarixi və məqsədi
Kerngorms qoruğu 1954-cü ildə təbii halda bitən çinar ağaclarının qorunması məqsədi ilə yaradılmışdır. Ərazisi 4.528 km² təşkil edir. 2003-cü ildə Milli Park səviyəsinə çatmışdır. 2010-cu ildə isə Pert-end-Kinross əyalətinin ərazisinin bir hissəsi parkın ərazisinə daxil edilmişdir.
Parkın əhatə etdiyi ərazilər
Parkın ərazisi Şotlandiya torpaqlarının cəmi 10%-ni təşkil edir. Əsasən dağlıq olan ərazini Abendirşır, Anqus, Mori, Haylend və Pert-end-Kinross bölgələrinin torpaqlarında yerləşir. Burada Böyük Britaniyanın 5 ən hündür zirvəsindən 4-ü yerləşir. Bunlar: Ben-Makdui (1309 m.), Kern-Qorm ( 1244 m.), Cairn Toul (1291 m.), Braeriach (1296 m.).
Flora və faunası
Parkın ərazisində İngiltərədə mövcud olan ən böyük təbii meşələr yerləşir.Burada şam, ardıc, əsməqovaq, söyüd, tozağacı, qızılağac, quşarmudu aspen ağacları təbii halda bitir.Qoruğun ərazisində əsasən meşə heyvanları yaşayır. Bunlar dovşan, Avropa cüyürü, nəcib maral, meşə pişiyi. Çay qaraquşu, şahin, tetra, berqut parkın ornitofaunasını təmsil edr. Çay qaraquşunun sayı bu ərazilərdə az olduğuna görə nadir növlərdən hesab edilir.
Əhməd bin Qasım əl-Buni
Əbülabbas Əhməd ibn Qasım bin Məhəmməd Sasi ət-Təmimi əl-Buni — Hədis və fiqh alimi, şair.
Həyatı
1063-cü (1653-cü) ildə əl-Cəzayirin şərqindəki Bunə (Annabə) qəsəbəsində doğulmuşdu. Haqqında çox az bilgi vardır. İlk təhsilini tanınmış bir hədis alimi olan atasından aldı. Daha sonra Şimali Afrikanın müxtəlif şəhərlərini, Misiri və daha başqa yerləri dolaşaraq dövrün məşhur alimlərindən qiraət, təfsir, hədis və Maliki fiqhi oxudu. Təhsil həyatını bitirdikdən sonra Bünədə yerləşərək hədis rəvayəti və kitab nəşri ilə məşgul oldu və 1726-cı ildə orada vəfat etdi.
Ailəsi
Oğulları Məhəmməd və Əhməd də dönəmlərinin tanınmış elm adamlarındandır.
Əsərləri
Buninin çoxu hədis ilimlərinə dair manzum və mənsur, böyüklü kiçiklü 100-dən artıq əsəri vardır. Bunları "ət-Tacrif bi-ma lil-fakiri minət-təvaiii" adlı kitabında zikr etmişdir. Adil Nüvəyhiz "Mtıccəmü aclamiI-Cəzair" adlı kitabında Bunfnin əsərlərindən qirx dörd dənəsinin adını verir. Buna görə bəlli başlı əsərləri bunlardır:
Yatağan dəmirtikan
thumb|Tribulus terrestris
(Tribulus terrestris) — cinsinə aid bitki növü.
Botaniki xarakteristikası:
Alaq otu kimi məndəcər yerlərdə, yolların ətrafında, çay boyunca, qumsal torpaqlarda, alaq, bostan bitkiliyində, qumsal çimərlik balıqqulağı qarışıq torpaqlarda, şose və dəmiryol ətraflarında rast gəlinir. Mədəni şəkildə yaxşı inkişaf edir.
Bütün yay ərzində toplanılır. Kök və yerüstü hissələri torpaqdan çıxarılaraq təmizlənir. Toplanılmanın əl ilə aparılması zamanı tikanların ələ batmasından qorunmaq lazımdır. Xammal 20 sm qalınlığında kağız və ya parça üzərində sərilməlidir. Qurudulmanın quruducu şkafda aparılması daha yaxşıdır.
Sürünən gövdəsi xammaldır.
Xammalın toplamasından bir neçə il sonra təkrar aparıla bilər. Bu tədbir bitkinin özünübərpa prosesinə yönəldilir. Quru, havalı yerlərdə saxlanılmalıdır. Saxlanılma müddəti 5 ildir.
Tərkibi  və təsiri:
Tərkibində steroid saponinlər (trillin, diosçin, qraçillin, protodiosçin), flavonoidlər, alkaloidlər və aşı maddələri vardır. Bikidən «Tribusponin» preparatı hazırlanır.
«Tribusponin» preparatı. Bu preparat 0,1 q olub, tərkibi steroid saponinlərdən ibarətdir. Antiaterosklerotik dərman maddəsidir. Bütöv və ya xırdalanmış yarpaq, gövdə, kök və meyvələrindən qarışıq hazırlanır. Ekstraktından kompleks preparat olan «Fitovit», «Speman», «Speman forte» adlı dərmanlar hazırlanır.
Hipolipidemik, hipoxolesteremik və hopotenzivdir.
Bitkidən hazırlanan ekstrakt ödqovucu, diuretik, mədə şirəsini və bağırsağın peristaltikasını artırır.
Farmakoloji tədqiqatlarla aşkar edilmişdir ki, tərkibində olan tribusponin eksperimental olaraq qanda xolesterinin miqdarını azaldır. Antisklerotik təsiri tərkibində olan steroid saponinlərin lipid mübadiləsinə təsiri ilə izah edilir. Tribusponin eyni zamanda ürək-damar sisteminə təsir edərək ürək vurğularını yavaşıdır, miokardın qanla təchizini yaxşılaşdırır, diastolanı uzadır və koronar qan dövranı normallaşdırır.
Tribusponin antikoaqulyant təsir edərək, protrombin indeksini aşağı salaraq, qanın laxtalanmasını azaldır.
Tribusponin profilaktik və müalicəvi məqsədlə, ateroskleroz, ürəyin işemik və hipertoniya xəstəliyində tətbiq edilir. Bu preparatla aterosklerozun müalicəsində lipoproteinlərin miqdarını aşağı düşürməklə, arterial təzyiqi azaldır, baş ağrısı və qulaqlarda küy yox olur. Ateroskleroz fonunda gedən şəkərli diabet zamanı bu preparat lipid və karbohidrat mübadiləsini nizama salaraq qanda şəkərin miqdarını azaldır. Periferik damarların genişlənməsinə kömək edir.
Timur Qutluq xan
Timur Qutluq xan — Toxtamış xanın yerinə Əmir Teymur tərəfindən gətirilmişdi. Urus xanın nəvəsi idi. Hakimiyyət dövrü əmir Edigeyin kölgəsində keçmişdi. 1398-ci ildə pul zərb etdirmiş, 1399-cu ildə Edigey tərəfindən öldürülmüşdü.
Xasadarlı (İraq)
Xasadarlı — İraqın Səlahəddin mühafazasının Tuzxurmatu qəzasının Süleymanbəy nahiyyəsində kənd. Əhalisinin 90%-dən çoxunu etnik türkmanlar, qalan qismini isə kürdlər təşkil edir.
Bidens elliotii
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Kanada qovağı
Kаnаdа qоvаğı — (Populus deltoides) — Söyüd fəsiləsinə adi bitki növü
Çuvaş Qaramalı (Avurğazı)
Çuvaş Qaramalı (Чăваш Хурамалĕ, Сыуаш-Ҡарамалы) — Başqırdıstan Respublikası nın Avurğazı rayonu nda yerləşən kənd. Kənd Çuvaş Qaramalı kənd şurası nın tərkibindədir.
Coğrafi yerləşməsi
Məsafələr:
Proprioseiopsis rotundus
— fəsiləsinin   cinsinə aid heyvan növü.
Li Siçonq
Li Siçonq (Uyğ. - Umus) — Uyğur şahzadəsi, Çindexanın ikinci oğlu idi.
Həyatı
Mənbələrdə adı ilk dəfə 840-cı ildə çəkilir. Uyğur xaqanlığı nın parçalanmasından sonra şahzadə Umusun başçılığı ilə bir qrup uyğur Çinə pənah gətirmişdi. 841-ci ildə isə Uge xan özünü Uyğurların xaqanı elan etmişdi. Nə Yağlakar sülaləsi ndən, nə hakim Ediz klanından olan Ugenin hakimiyyəti uyğurlar tərəfindən tanınmadı. Şahzadə Umusun pənah gətirdiyi Tiandenin qubernatoru Tian Mu isə imperatora üsyankara (Umusa) qarşı hərəkət etməyi məsləhət gördü. İmperatorun baş naziri Li Deyun isə Uge xandan əvvəl Çinə gəlmiş Umusun üsyankar ola bilməyəcəyini irəli sürərək bu təklifi rədd etdi. Nəhayət 842-ci ildə Umus və 2200 uyğur əsilzadə Çinə tabe oldu.
Çindəki həyatı
İmperator Vuzonq, həmin il Umusa "Xuayxua knyazı" titulunu verdi, ardıyca isə sərkərdə rütbəsi verildi. Uge xanın Umusun Çindən qaytarılması tələbinə məhəl qoymayan imperator Umusu Kuy Yiçün (歸義軍 - Haqqa təslim olan ordu) ordusu verdiyi uyğurlardan ibarət bir orduya rəhbər təyin etdi. Umus bundan sonra imperatorun ona verdiyi Li Siçonq adından istifadə etməyə başladı.
842-ci ildə Uge xaqan a qarşı səfərbərliyə başlayan imperator Li Şiçonqu Kibilər, Şato türkləri və Tuyuhunlardan ibarət bir ordunun sərkərdəsi təyin etdi. 843-cü ildə sərkərdəlikdən imtina etdi. Ölüm tarixi bilinmir.
Ailəsi
Çindexanın oğlu idi. Umus Çinə öz qardaşları ilə birgə köçmüşdü - Alçı, Sivçu və Vulusi Çinə gəldikdən sonra çin adlarını qəbul etdilər - Li Siçen (李思貞), Li Siyi (李思義) və Li Sili (李思禮).
Xəzər neftçiləri (film, 1951)
Məzmun
Film Xəzər neftçilərinin açıq dənizdə neft hasilatı uğrunda apardıqları fədakar işlərindən bəhs edir.
Fritillaria imperialis
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Bidens engleri
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Bayıl dili
Bayıl dili - dil qərbdən şərqə doğru uzanır və Bakı buxtası ilə Xəzər dənizindən ayırır. Dili məşhur edən onun ərazisində Bakı Kristal Zalının yerləşməsidir. Okean səviyyəsindən 28 metr alcaqda yerləşir.
Blok (döyüş sənəti)
Blok və ya qorunma — Müxtəlif zərbə və silahlarla hücumun qarşısının alınması üçün müdafiə texnikasının kifayət qədər səlis icra olunmuş böyük əhəmiyyət kəsb edir.
Xarakteristika
Rəqib həmləsi hiss olunan və ya qəflətən həyata keçirilə bilər. Belə hücumu bacarıqla dəf etmək yüksək müdafiə şücaətinə malik olmaq qabiliyyəti tələb edir. Uzun zamanlar məşq prsesində mənimsənən müdafiə texnikasının real həyatda demək olar ki, istifadə edilmir. İdmançının ömrünün bir hissəsi belə təlimlərə sərf olunur. Müdafiə, bədəni meyl etmək, arxaya, yana çəkilmək, irəli şahin kimi şığımaqla, açıqəl, yumruq, bilək dirsək və qıçın müxtəlif hissələri ilə həyata keçirilir və zərbədə olduğu kimi bədənin müdafiə səyi bütövlüklə hədəfə yönəldilir. Müdafiə olunarkən eyni zamanda bədən rəqib zərbəsinin istiqamətindən münasib tərəfə yayınır. Müdafiə, tək əllə deyil, birgə kəsişən, birləşən vəziyyətli qollarla da yerinə yetirilir. Döyüş sənətlərində müdafiə elementləri rəqib zərbəsini saxlamağa (buna daha yüksək güc tələb olunur) deyil, onu tarazlıqdan çıxarmağa, dalbadal zərbə vurmaq cəhdinə imkan verməməyə yönəldilir və ani şəkildə əks hücumla tamamlanır.
Luis Ruiz
Luis Armando Ruiz Karmona — Venesuela Primyera Diviziya təmsilçilərindən olan Zulia klubunda yarımmüdafiəçi kimi çıxış edən peşəkar Venesuela futbolçusudur.
Həyatı
3 avqust 1997-ci ildə anadan olub.
Milli karyerası
Luis Ruiz Venesuelanın U-20 millisi ilə 2017 FİFA U-20 Dünya Çempionatında iştirak etmişdir.
Hidrotermal yataqlar
Hidrotermal-çökmə (stratiform) yataqları — bunlara hidrotermal çökmə mənşəyə malik və stratiform termini ilə adlandırılan yataqlar aiddir. Burada laylı yatım forması olmasına baxmayaraq mənşəyi qeyri - müəyyəndir. Bunların yaranması haqqında 3 hipotez var:
Yataqların tipləri
Bunlara aiddir: Qumdaşı və şist laylarından Bornit – Xalkofilli tip, karbonat süxurlarındakı qalenit – sfaleritli, Kinovar – antimonitli tiplər.
Bornit - Xalkopiritli tipi - tərkibində yüksək miqdarda üzvi karbon qazı saxlayan, qumdaşı, şist və dolomitlərdən ibarət depresiyalarda yerləşir. Filiz cisimləri uyğun laylı, linzavari və lentvari, mayili yığımlarda yerləşir. Qalınlığı onlarla sm –dən ilk 10 m –lərə qədərdir. Mineral tərkibi nisbətən sadədir. Əsas mineralları xalkorin, bornit, xalkopirit, piritdir. 2 –ci dərəcəli mineralları qalenit, sfalerit və s. Damar növləri kvars, kalsit, borit. Yataqları Qazaxıstanda Kerqazqan, Baykalyanıda Udakan, Almaniyada Marsveld, Əfqanıstanda Aynak, ABŞ, Meksika və digər ölkələrdədir
Qalenit – Sfaleritli tipi - karbonat süxurların qalın qatlarında toplanan filizli karbonat formasiyaları onlarla, yüzlərlə km uzanan yataq üçün dəqiq stratiqrafik və litoloji nəzarət, maqmatik kompleksin olmaması çoxmərtəbəli quruluşa malik laylı və linzavari yataqlar, kəsişən damarlar və boruyabənzər cisimlərə rast gəlinir. Yataqların uzanması 100 m -dən ilk km -ə qədər, yatma istiqaməti isə 800 – 1000 m -ə çatır.
Şadıbəy xan
Şadıbəy xan — Timur Qutluq xanın qardaşı idi. Edigey tərəfindən taxta gətirilmişdi. Edigey Toxtamışı öldürməyə gedəndə hakimiyyəti əlinə aldı, lakin Edigey qayıdaraq onu taxtdan saldı. Şadıbəy xan, Şirvanşah İbrahimdən kömək istəmək üçün Dərbəndə sığındı və ömrünün axırınacan özünü əsl hökmdar saydı.
Hidrotermal yataqlar
Yataqların tipləri
Qalınlıq 0, 5 –dən 200 m -ə qədərdir. Filizlərin əsas mineralları siderit, qalenit, pirit, bornit, qurğuşun sulfoduzları kvars, flüoritdir. Filizlərin teksturası zolaqlı, laylı, damarcıqlı, möhtəvilidir. Strukturu isə xırdadənəlidir. Filizlərdə Pl və Zn qiymətli komponentlər Cu, Ag və Cd –dur. Yataqları Qazaxıstanda, Orta Asiyada 3 qulaq, Şamsar, Polşada Olkuş, Mərakeşdə, ABŞ, İtaliya, İran və digər ölkələrdədir.
Kinovar – Antimonit yataqları geosinklinalların stabilləşdiyi əyalətlərdə və ya aktivləşmə zonalarında yerləşir. Maqmatik süxurlarla bilavasitə əlaqəsi müəyyən edilir. Ona görə bu yataqları amaqmatogen adlandırırlar. Onlar gümbəz və sandıqvari quruluşlarda mürəkkəbləşmiş terrigen və karbonat kompleksləri arasında yatır. Filiz cismləri layları yığımlar, linzalar və ştoklarla təmsil olunur. Əsas filiz mineralları kinovar, antimonit, 2 –ci dərəcəli reologen, auropiqment, xalkopirit, pirit, markozit və s. Əsas damar mineralları kvars, kalsit, boritdir. Yataqları Orta Asiyada Kadamjay, Kostxay, Heydərxan, Ukraynada Mikitakdır.
Əlbu Həsən
Əlbu Həsən — İraqın Səlahəddin mühafazasının Tuzxurmatu qəzasında kənd. Kəndin əhalisini qədim Bayat boyudan törəmiş etnik türkmanlar təşkil edir.
Qayıdış – rastr displeyində
Retrace ~ обратный ход ~ geri akma ~ qayıdış – rastr displeyində: elektron şüasının ekranda sağdan sol qırağa, yaxud aşağıdan yuxarı qırağa qayıdarkən getdiyi yol. Qayıdış elektron şüasını eninə daramanın yeni dövrəsi üçün başlanğıca, yaxud ekranın aşağısına yerləşdirir; bu müddətdə şüa ani olaraq sönür ki, onun ekranda izi görünməsin. Qayıdış hər saniyədə dəfələrlə yerinə yetirilir və həm də ciddi sinxronlaşdırılmış siqnallardan istifadə olunur ki, qaydış zamanı elektron şüasının sönməsi təmin edilsin.
Bax: HORIZONTAL RETRACE, VERTICAL RETRACE.
Elif Şafak
Elif Şafak — türk əsilli romançı.
1971-ci ildə Strasburqda doğulub. 2009-cu ildə çap edilən "Eşq" ("Aşk") romanı ən az müddətdə ən çox satılan türk romanı ünvanına sahib olub.
Həyatı
Atasının o dövrdə həkimlik etdiyi Strasburqda dünyaya gəlib. Atası psixoloq Nuri Bilgin, anası diplomat Şafak Ataymandır. Doğulanda qısa bir müddət keçəndən sonra atası və anası ayrılıb, anasının himayəsində böyüyüb və soyadı kimi anasının adını götürüb.
Orta təhsilini anasının çalışdığı yer olan Madriddə, daha sonra lisey təhsilini Ankara Atatürk Anadolu Lisesi"ndə alıb. Ali təhsilini Orta Şərq Texniki Universitetinin Beynəlxalq Əlaqələr fakültəsində alıb.
2017-ci ilin oktyabrında biseksual olduğunu açıqlayıb.
Turan-Do
Turan-Do - Turan Do qədim Türk döyüş sənətləri üzərində qurularaq, müasir idman tələbinə müvafiq hərəkətlərlə zənginləşdirilmişdir. İstifadə olunan hərəkətləri daha da çevik, mütəhərrik, sürətli etmək üçün çoxlu sayıda silahlardan istifadə edilir. Yığcam, mütəşəkkil, dolğun, yüksək, dinamik və sürətli olmasına görə digər növlərdən ciddi surətdə fərqlənir. Turan Do iki istiqamətdə - idman və real döyüş (kombat) üsulunda öyrədilir. Bu döyüş sənətinin yaradıcısı döyüş sənətlərinin fəlsəfəsi üzrə doktor, professor olan Beynəlxalq dərəcəli təlimatçı və hakim Süleyman Məmmədlidir.
Elif Şafak
Həyatı
13 oktyabr 2020-ci ildə öz tvitter hesabında Erməni terrorist qruplaşmalarına etdiyi dəstək ifadəsinə görə Azərbaycandakı oxucularını itirmişdir.
Turan-Do
Mənası
Turan-Do döyüş sənəti müxtəlif anlayışlara gələ bilər. Həmin anlayışlar aşağıdakı kimidir:
Tarix
Turan Do döyüş sənəti 2003-2004-ci illəri ərzində bu daha da təkmilləşdirdi. Turan Do bir idman növü kimi Beynəlxalq Döyüş sənətlərindən qeydiyyat keçib qəbul olundu. 2004-cü il Avqust ayını Turan Do döyüş sənətinin yeni bir idman növünün yaranması tarixi qəbul etmək olar. 2004-cü il ayından Dünya Turan Do Assosiasiyası fəaliyyət göstərməyə başladı. Yapon Çin Koreya tarixçiləri Türk döyüş sənətinin onların döyüş növlərinin inkişafında böyük rol oynadıqlarını qeyd edirlər. Yapon tarixçisi yazır: "Biz döyüşü Türklərdən öyrənmişik. Ümid edirik Turan Do müasir idman növü özünə dünyada layiqli yer tutacaqdır".
NHN Məcəlləsi
'''“Nə? Harada? Nə zaman?” Məcəlləsi'''  — “Nə? Harada? Nə zaman?” intellektual oyununun gedişində yaranan əksər vəziyyətləri və oyunun təşkilinin təfərrüatlarını tənzimləyən metodik vasitə və qaydalar külliyatı.
Strukturu
3 hissə, 13 fəsil, 6 əlavədən ibarət olan Məcəllə oyunun iştirakçıları, oyun üçün materiallar və avadanlıqlar, oyunun formatı, yarışlarda hakimlik, yekunların hesablanması, cavabların sayılma prinsipləri, apelyasiya, intizam-tənbeh tədbirləri, yarışların təşkili, oyunçuların turnirlərdə iştirakı, yüksək səviyyəli yarışların keçirilməsi üzrə tövsiyələr, cavabların düzgünlüyünün qiymətləndirilməsi nümunələri, oyun etikası və bu kimi mühüm məsələləri tənzimləyir.
Azərbaycandilli versiyası
Məcəllənin aktual Azərbaycandilli versiyası Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Qeyri-hökumət təşkilatlarına dövlət dəstəyi şurasının 2013-cü ildə QHT layihələrinin maliyyələşdirilməsi müsabiqəsi üzrə qalib gəlmiş ““Nə? Harada? Nə zaman?” intellektual oyununun Məcəlləsinin tərcümə və nəşr edilməsi” layihəsi çərçivəsində “Atəşgah İntellektual Oyunlar Klubu” İctimai Birliyi tərəfindən hazırlanmışdır.
Nə? Harada? Nə zaman? oyunu üzrə məşhur bilici Maksim Potaşov Məcəllənin Azərbaycandilli versiyasına yazdığı ön sözdə aşağıdakıları qeyd etmişdir: ''Müxtəlif hallarda sualların cavablarının doğruluğu tamamilə fərqli qaydada qiymətləndirilirdi, apelyasiyalar müxtəlif mübahisələr doğururdu. Masa arxasına hansı sayda oyunçunun olması kimi sadə məsələlərdə də bəzən müxtəlif ölkələrdə fərqli yanaşmalar olurdu. Elə məhz bu səbəbdən KBA tərəfindən bütün fikir ayrılıqlarını müəyyən etməyə və onları ümumi məxrəcə gətirməyə xidmət etməli olan qaydaların unifikasiyası üzrə xüsusi komissiya yaradıldı. Mənə isə bu komissiyanın işinə rəhbərlik etmək nəsib oldu. Mən komissiyanın işinə təcrübəli və peşəkar oyunçuları və təşkilatçıları cəlb etdim. Komissiyanın tərkibi dəfələrlə dəyişsə də Vadim Karlinski, Yuri Vımenets, Anton Qubanov və Roman Nemuçinski bir neçə il ərzində xüsusi fəallıqla komissiyada işləmişdilər. NHN oyununun idman versiyasının Məcəlləsinin ilk redaksiyası üzərində iş təxminən 1 il vaxt aldı və 2003-cü ildə bu sənəd işıq üzü gördu. Daha sonra isə bir neçə il ərzində biz Məcəlləyə müxtəlif düzəlişlər və qeydləri topladıq və 2008-ci ildə Məcəllənin hal hazırda qüvvədə olan ikinci buraxılışını nəşr etdirdik.''
Retuşlama
Retuşlama-retouching (eng.) ~ ретуширование(rus.) ~ rötuşlama(türk) ~ – fotoqrafiyada, yaxud illüstrasiyada olan qüsurları və lazımsız elementləri aradan qaldırmaq üçün onun dəyişdirilməsi. Rəqəmsal fotoşəkillərlə işləmək üçün rəsm proqramlarında bu məqsədlə xüsusi alətlər və süzgəclər nəzərdə tutulub.
Mordovia Dövlət Məclisinin Sədrləri siyahısı
Mordovia Dövlət Məclisinin Sədrləri siyahısı.
Ali Şuranın Sədrləri (Spiker) siyahısı:
Mordovia Respublikası Dövlət Assambleyası Sədrləri (Spiker) siyahısı:
Fritillaria graeca
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Bidens polylepis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Şərq zanbaqcası
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
İskəndər Pala
İskəndər Pala — türk professor, divan ədəbiyyatı tədqiqatçısı və yazıçı.
Abbas Seyidov
Abbas Seyidov — tarix elmləri doktoru, professor.
Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında AAK-ın Tarix üzrə Ekspert Şurasının üzvü. AMEA Arxeologiya və Etnoqrafiya İnstitutunun aparıcı elmi işçisi. Azərbaycan Dövlət İqtisad Universitetinin (UNEC) professoru. AMEA Naxçıvan Bölməsinin nəzdində fəaliyyət göstərən Dissertasiya Şurasının üzvü. Naxçıvan arxeoloji ekspedisiyasının Babək-Culfa dəstəsinin rəisi. "Tarix, insan və cəmiyyət" jurnalının baş redaktorunun müavini. Arxeologiya, Etnoqrafiya və Antropologiya İnstitutunun baş direktoru (2022-2023). 27 may 2023-cü ildə öz ərizəsi ilə Arxeologiya, Etnoqrafiya və Antropologiya İnstitutunun baş direktoru vəzifəsindən azad edilib.
Göy güldəfnə
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Abbas Seyidov
28 kitab və monoqrafiyanın, 300-ə yaxın elmi məqalənin müəllifi.
Azərbaycan Respublikasının qabaqcıl təhsil işçisi, "Qızıl qələm" mükafatı laureatı.
Peşəkar musiqiçi. Tar, saz, gitara və s. simli musiqi alətlərinin ifaçısı.
Həyatı
Abbas Seyidov 1957-ci ilin aprel ayının 1-də Azərbaycanın Naxçıvan şəhərində anadan olmuşdur. 1978-ci ildə Akademik Yusif Məmmədəliyev adına Naxçıvan Dövlət Pedaqoji İnstitutunun Tarix-filologiya fakültəsini tarix ixtisası üzrə bitirib.
Ailəlidir. 4 övladı və 6 nəvəsi var.
Elmi fəaliyyəti
"Arxeologiya" ixtisası üzrə "Naxçıvanın Kür-Araz mədəniyyəti abidələri" mövzusunda namizədlik (PhD), "Naxçıvanın Tunc dövrü mədəniyyəti" mövzusunda doktorluq dissertasiyasını müdafiə etmişdir.
"METAFİZİKA" beynəlxalq fəlsəfi və fənlərarası araşdırmalar jurnalının 17-ci sayından jurnalın "Tarix, Arxeologiya və Antropologiya" üzrə redaksiya heyətinin üzvüdür.
Əsas elmi nailiyyətləri
Naxçıvanın Eneolit və Tunc dövrü mədəniyyətinə dair kitab və monoqrafiyaların, Helenendorf (müasir Göygöl) şəhərinin tarixi və almanların mədəniyyəti haqqında kitab və dərs vəsaitinin müəllifidir.
İstinadlar
<references group="http://www.abbas-seyidov.info/" />
İbrahim Mehdiyev
İbrahim Əsgər oğlu Mehdiyev — Yasamal Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı (2006–2017).