cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Gəncə Mall
Haqqında
Burada aptek, kitab mağazası, müxtəlif restoranlar və kinoteatr da yerləşir.
Qalaktik il
Qalaktik il və ya kosmik il — Günəş sisteminin Süd yolu ətrafında tam bir dövrə vurması üçün lazım olan vaxt. Bir Qalaktik il təxminən 225-250 milyon Yer ilinə bərabərdir. Günəş sistemi Süd yolu qalaktikası ətrafında 828.000 km/saat sürətlə hərəkət edir.
Qalaktik il kosmik və geoloji zaman dövrlərinin başa düşülən olması üçün istifadə olur. Geoloji hadisələr arasındakı zaman fərqinin başa düşülməsində milyard il şkalası mane olur.
Əhəmiyyətli hadisələr Gİ ilə
Qeyd: Aşağıda Gİ 225 milyon il olaraq götürülmüşdür.
Orta kvadratik meyl
Orta kvadratik meyl statistika sahəsində geniş istifadə olunur və adətən paylanmanı təyin etmək üçündür.
Orta kvadratik meyli hesablamaq üçün aşağıdakı qaydadan istifadə edilir. İlk olaraq X üçün ədədi orta hesablanır: ,
Burada N elementlərin sayıdır.
Daha sonra, aşağıdakı düstur vasitəsilə orta kvadratik meyl hesablanır:
Mərzban ibn Məhəmməd (Salari)
Azərbaycana yürüş
Tarımda doğulmuşdu. Məhəmməd ibn Müsafirin oğludur. 941-ci ildə, qardaşı Vəhsudan ilə birləşərək atası Məhəmməd ibn Müsafiri devirmişdir. Bu vaxt Deysəm ibn İbrahimin vəziri Əbül Qasim Cəfər Məhəmmədə yaxınlaşaraq onu Ərdəbilə dəvət etdi. Mərzban bundan istifadə edərək Azərbaycana hərəkət etdi. Deysəmin deyləmi ordusu həlledici döyüşdə Mərzbanın tərəfinə keçdi və Təbriz, Ərdəbil kimi şəhərlər asanlıqla tutuldu. Əbül Qasim Cəfər isə Mərzbanın vəziri təyin olundu. Cəfər daha sonra Mərzbana xəyanət edib Deysəmi taxta geri qaytarmaq istəsə də ələ keçirildi və bağışlandı. Deysəm Ərdəbilə qaçdı və orada mübarizə apardı. Mərzban qardaşının köməyi ilə Ərdəbili bir daha ələ keçirdi, Deysəmi bağışlasa da, Ərdəbil xalqı ağır vergilərə məruz qaldı, şəhər divarları söküldü. Mərzban bundan sonra Araz çayından şimala üz tutdu və Şirvanşahlar kimi digər feodalları vergiyə məcbur qoydu. 945-ci ildə Dvin şəhərini ələ keçirdi. Mərzban və şimaldakı feodallar arasında razılaşdırılmış müqaviləyə görə:
Büveyhilərlə münasibətlər
948-ci ildə Cibal hakimi Rüknəddövlənin diplomatik təhqirinə cavab olaraq hücuma keçən Mərzban Qəzvin yaxınlığındakı döyüşdə məğlub olaraq ələ keçirilmişdi. Mərzban həbsdə olduğu müddətdə deyləmilər Mərzbanın atası Məhəmməd ibn Müsafiri yenidən taxta çıxardılar. Lakin Məhəmməd yenidən Vəhsudan tərəfindən həbs olunduğu üçün güc boşluğu yarandı və bu boşluğu da Dvində Şəddadilər, Ərdəbildə yenidən Deysəm ibn İbrahim, Təbrizdə isə Rəvvadilər doldurdu.
Geri qayıdışı və ölümü
953-cü ildə, Mərzban həbsdən qaçaraq Ərdəbilə gəldi və Deysəmi yenidən qovdu. 954-cü ildə qızını Rüknəddövlə ilə evləndirərək sülh bağladı. Həmin il Şəddadiləri qovsa də Rəvvadiləri xəraca bağladı. 956-cı ildə Deysəm yenidən Salması Həmdani hakim Seyfəldövlənin köməyi ilə keçirmişdi. Dərbənddə olan Mərzban yenidən qayıdaraq Deysəmi ələ keçirdi və gözlərinə mil çəkərək kor etdi. 957-ci ildə vəfat etdi və yerinə əvvəlcə oğullarını təyin etsə də, sonra fikrini dəyişib Azərbaycanı qardaşı Vəhsudana verdi. Bu da ara müharibələrinə səbəb oldu.
Ailəsi
Bilinən ailəsi:
Qızıllar yaşayış yeri
Qızıllar — Ağsu rayonunun Nüydü kəndi yaxınlığında IX-XIII əsrlərə aid yaşayış yeri.
Nüydü düzü adlı antik dövr abidəsinin təqribən 1 km Cənubunda iri təpənin yamacındadır. Qızıllar yaşayış yerindən Orta əsrlər üçün xarakterik olan şirli və şirsiz saxsı qab məmulatı tapılmışdır. Qablar nəbati və həndəsi naxışlarla bəzədilib.
Anthurium nitens
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Senecio leucoglossus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Sultan Rüstəm
Əbülmüzəffər Sultan Rüstəm — Ağqoyunlu dövləti nin hökmdarı (1492-1497)
Həyatı
Uzun Həsənin nəvəsi, Maqsud mirzənin oğludur. 1490-cı ildə Sultan Baysunqur tərəfindən həbsə salınmışdı. Bayandur əyanlarından Eybə Sultan adı ilə məşhur olan Dana Xəliloğlu İbrahim tərəfindən həbsdən azad edilmişdir. 1492-ci ildə də hakimiyyəti ələ keçirmişdi.
Hakimiyyəti
1492-ci ildə, hakimiyyətə gələrkən etdiyi ilk şey Şeyx Heydər in oğlanlarına Ərdəbilə qayıtmaq icazəsi vermək idi. Lakin 2 il sonra, Eybə Sultan onların yenidən həbs edilməsini əmr etdi. İsmayıl qaçdı.
Beş il hakimiyyətdə qaldıqdan sonra, 1497-ci ildə Gödək Əhməd Osmanlı dan qayıdaraq Diyarbəkirdən hücuma keçdi. Rüstəm Mirzə Gürcüstan a qaçdı və orada öldürüldü.
16 may
1901–cari
thumb|[[Andjey Duda]]
thumb|[[Arif Quliyev (aktyor)|Arif Quliyev]]
1601–1900
thumb|[[Jozef Furye]]
İstinadlar
16 may mənim ad günündü həmdə
Giləzi
Giləzi – Azərbaycanın Xızı rayonunda qəsəbə. Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin 25 may 1991-ci il tarixli, 123-XII saylı Qərarı ilə Xızı rayonunun Giləzi kəndi şəhər tipli qəsəbələr kateqoriyasına aid edilmiş, Giləzi kənd Soveti ləğv edilərək, Giləzi şəhər tipli qəsəbəsi mərkəz olmaqla Giləzi qəsəbə Soveti yaradılmışdır.
Toponimikası
Əsl adının Gilyazı olduğu göstərilir. Tədqiqatçıların fikrincə, oykonim gil və yazı (düzən) sözlərindən düzəlib, "gil torpaqlı düzən" mənasındadır. XIV əsrdə Barmaq dağının yaxınlığında Giləzi adlı yer olduğu göstərilir. 1870-ci ildə kəndin yerində poçt məntəqəsi (çaparxana) vardı. Sonralar poçt məntəqəsi dəmir yolu stansiyasına, daha sonralar isə yaşayış məntəqəsinə çevrilmışdir. Oykonimi "gil çölü, gil düzü" kimi də izah etmək olar. Kəndin yaranmasında Gərmiyan, Upa, Xəl, Gədi kimi hal-hazırda yaşayış olmayan kəndlərin əhalisinin böyük rolu var.
Coğrafiyası və iqlimi
Qəsəbə Bakı şəhərindən 73 km şimalda, Xızı rayonun mərkəzindən 30 km aralıda, Böyük Qafqaz dağları ilə Xəzər dənizi arsında, düzənlikdə yerləşir. İqlimi yayı quraq keçən yarımsəhra quru çöl iqlim tipidir. Yağışlar əsasən oktyabr-aprel ayları arasında düşür. Yaxınlığında yay aylarında quruyan Tıxlı çayı keçir. İlin böyük bir əksəriyyətində xəzri və gilavar adlanan küləklər əsir.
Əhalisi
Əhalinin sayı 2011-ci il statistikasına görə 3500 nəfərdən çoxdur.
İqtisadiyyatı
Qəsəbədə Giləzi yem zavodu, Giləzi Kərpic Zavodu və Asfalt zavod fəaliyyət göstərir. Bundan başqa əhali əsasən heyvandarlıq və kiçik ticarətlə məşğul olur.
Boqdan Boqdanoviç
Boqdan Boqdanoviç — hal-hazırda MBA komandalarından Sakramento Kinqzdə oynayan Serb professional basketbolçu. Həmçinin Serbiya milli basketbol komandasında da forma geyinir. Onun boyu 1.97 metrdir. 2014 MBA Seçmələrində 1. tur 27. Sıradan Foniks Sans tərəfindən seçilib. 2016–2017 Avroliqada Fənərbaxça ilə çempionluq sevinci yaşayıb. 2017-ci ilin iyulundan Sakramento Kinqzdə forma geyinməyə başlayıb.
Partizan Belqrad
Boqdanoviç ilk peşəkar müqaviləsini 18 yaşında – 2010-cu ilin sentyabrında Serb komandası Partizan BK ilə imzalayıb. 2012–2013 sezonu onun komandası ilə keçirdiyi ilk Avroliqa sezonu idi.
26 iyun 2014-də keçirilən 2014 MBA seçmələrində Foniks Sans tərəfindən seçildi.
Fənərbaxça Ülkər
2014-cü il 11 iyul tarixində Boqdanoviç Türkiyə Basketbol Liqası komandalarından Fənərbaxça Ülkər ilə 4 illik müqavilə imzaladı.
Komandada yeni olmasına baxmayaraq elə ilk sezonunda Boqdanoviçə önəmli bir rol verildi və oyunlara ilk beşdə çıxmağa başladı. 7 May, 2015də Boqdanoviç bir daha Avroliqa Yüksələn Ulduz mükafatını qazandı və tarixdə Nikola Mirotiçdən sonra bunu bacaran ilk oyunçu oldu. Komandası Fənərbaxça isə Avroliqanın ¼ finalında Makkabi Təl-Əvivə 3-0 qalib gələrək tarixində ilk dəfə Avroliqa Dördlü Finalına vəsiqə qazandı, amma yarı finalda Real Madrid ə, üçüncülük oyununda isə ÇSKA Moskvaya məğlub olaraq sezonu dördüncü bitirdi. Boqdanoviç isə Avroliqada sezon boyunca hər oyun üçün 10.6 xal, Türkiyə liqasında isə 11.5 xal ortalamaları ilə oynadı.
MBA
26 İyun 2014-cü ildə Boqdanoviç 2014 NBA seçmələrində Foniks Sans tərəfindən 27. Sıradan seçildi. 13 iyun 2017-ci ildə isə o, Sakramento Kinqz ilə müqavilə imzaladı.
Milli komanda karyerası
Serbiya milli komandasında da forma geyinən Boqdan Boqdanoviç ilk dəfə 2009-cu ildə gənc milli komanda ilə FİBA U-18 Avropa Basketbol Çempionatında forma geyinib. 2011-ci ildə isə Boqdanoviç FİBA U-19 Avropa Çempionatında milli komandanın heyətində yer aldı və finala qədər yüksəldi, amma onlar finalda Litvaya 85-67 məğlub olaraq gümüş medalın sahibi oldular.
Boqdanoviç Serbiya A milli komandasının formasını isə ilk dəfə Avrobasket 2013-də geyinməyə nail olub. O, bu turniri hər oyun üçün ortalama 26.1 dəqiqə və 9.4 xal statistikaları ilə tamamlayıb. 2014-cü il Basketbol üzrə dünya çempionatında Boqdanoviçin də formasını geyindiyi Serbiya milli komandası ABŞ milli komandasına məğlub olaraq gümüş medal qazanıb. Boqdanoviç isə bu turnirdə hər oyun üçün 12 xal ortalaması ilə yadda qalıb.
Serbiya milli komandası Avrobasket 2015-i 4-cü olaraq bitirərkən, Boqdan Boqdanoviç həmin turnirdə oynadığı doqquz oyuna əsasən hər oyun üçün ortalama 8.9 xal atması ilə yadda qalıb.
Elliottia pyroliflora
(Elliottia pyroliflora) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Sərxan Kəskin
Sərxan Kəskin — 1997-ci ildə İzmit şəhər teatrının nəznində açılan teatr kursunda aktyorluq həyatına başlamışdır.1999-2002 illəri arasında “Akademi İstanbul” teatr məktəbində aktyorluq təhsilini bitirdikdən sonra 2002-ci ildə yaradılan “Semaver Kumpanya” truppasına qatıldı və uzun illər burada həm aktyor, həm də rejisor kimi fəaliyyət göstərdi.
Fəaliyyəti
2011-ci ildə rejissoru Onur Ünlü olan, TRT tərəfindən yayımlanan Leyla ilə Məcnun teleserialındakı “İsmail abi” obrazı ilə daha böyük kütlə tərəfindən tanındı. Sərxan Kəskin 2014-cü ildə senaristi və rejissoru Onur Ünlü olan “Etirazım var” filmində Büşra Pekin və Osman Sonant ilə baş rolları böülşmüşdür.
2013-cü ildə Sən Aydınlatarsan Gecəni filmində rol aldı.
2013-cü ilin martında Leyla və Məcnun serialının aktyorları ilə bərabər qurduğu “Leyla The Band” musiqi qrupunda bas gitarı ilə yer aldı
2015-ci ildə Limonata filmində baş rolda Səlim obrazını canlandırdı.
2015-ci ilin fevralında başlayan Beş Qardaş teleserialında Balıqçı Səid obrazı ilə baş rolda oynamışdır.
2014-cü ildə 51-ci Qızıl Portağal Film Festivalı tərəfindən ən yaxşı kişi aktyor adına layiq görülür.
Yaşılyayla soyqırımı
250px|thumb|right|[[Ərzurum ilinin Yaşılyayla kəndində ermənilərin etdikləri Yaşılyayla soyqırımı toplu məzar qazıntısı.]]
Yaşılyayla soyqırımı, ermənilərin türklərə Türkiyənin Ərzurum ilinin, Yaşılyayla kəndində qarşı tətbiq etdiyi soyqırım.
Xarici mətbuatın da qatıldığı, Ərzurum ilinin Yaşılyayla kəndindəki toplu məzar qazıntısı 7 oktyabr 1988 tarixində reallaşdırılmışdır. 1918 Qağayında meydana gəldiyini Kazim Karabekir Paşanın xatirələrindən öyrəndiyimiz Yaşılyayla qırğınında, ətrafdan toplanan yaşlı kişi, qadın və uşaqlar bir mereğe (samanlıq) doldurularaq üzərlərinə atəş açılmışdır.
Qazıntı sahəsində ay-ulduz bəzəkli tütün təbəqəsi, Qurani Kərim səhifələri, güllə şanları, yarı-yanıq taxta dirək parçaları, uzun saç hörgüləri, ipəkli paltar parçaları və kiçik geyim düymələri tapılmışdır. Toplu məzardan 100ə yaxın sümükləri çıxarılmışdır.
Qazıntıda ortaya çıxan vəsaitlər Ərzurum Muzeyində sərgilənməkdədir."
Qarabulaq (Xızı)
Qarabulaq — Azərbaycan Respublikasının Xızı rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin 25 may 1991-ci il tarixli, 123-XII saylı Qərarı ilə Xızı rayonunun faktiki mövcud olan Qarabulaq kəndi dəqiqləşdirmə qaydasında rayonun yaşayış məntəqələri siyahısına daxil edilmiş, bu kənd mərkəz olmaqla Qarabulaq kənd Soveti yaradılmışdır.
Taner Yıldız
Taner Yıldız — Türk siyasətçi, elektrik mühəndisi. 22., 23. və 24. Dövr Ədalət və İnkişaf Partiyası Kayseri millət vəkili və Türkiyə respublikasın Enerji və Təbii Qaynaqlar Naziridir.
Həyatı
3 Aprel 1962 tarixində Yozğadın Boğazlıyan mahalına bağlı Dəvəçipinar Qəsəbəsində dünyaya gəldi. Lisey təhsilini Kayseri Liseyində tamamladı. İstanbul Texniki Universiteti Elektrik-Elektronik Fakültəsi Elektrik Mühəndisliyi Hissəsini bitirdi. Kayseri Elektrik İstehsal Şirkətinin İdarə heyəti Üzvü, Kayseri və Ətrafı Elektrik TAŞ-ının İdarə heyəti Üzvü və Ümumi Müdiri olaraq vəzifə yerinə yetirdi. 2002 ümumi seçkilərində Əİ Partiyasından Kayseri millət vəkili namizədi oldu, 22. Dönəmdə Türkiyə Böyük Millət Məclisinə girdi. Baş nazir Ərdoğanın enerji məsləhətçiliyi vəzifəsini icra etdi. 1 May 2009-da 60. Hökumətdə reallaşan kabinet dəyişikliyi nəticəsində Enerji və Təbii Qaynaqlar Nazirliyi vəzifəsini Məmməd Helmi Gülərdən götürdü. Yıldız, 1 dekabr 2009 tarixində hökumətin nüvə stansiya proyektinə qarşı etdiyi hərəkətlərlə ictimaiyyət gündəminə tez-tez gələn Qrinpisin Aralıq dənizi ofisini ziyarət etdi. Özünə Nüvə ilə Yaşamağa Hazırsınızmı? şəklində bir üst geyimi də hədiyyə edilən Yıldız, beləcə Qrinpis Türkiyə Ofisini ziyarət edən ilk nazir oldu.
Evlidir və 4 övladı var.
Bristol körfəzi (Berinq dənizi)
Körfəz 320 km materikin daxilinə daxil olur. Ən enli yeri 480 km təşkil edir. Körfəzin dərinliyi 27—84 metrdir. Bu isə körfəzə yalnız balıqçı gəmiıərinin daxil olmasına imkan verir. Körfəzə Toqinak, Nuşaqan, Kviçak və Uqaşık çayları axır.
Noyabrdan mart-aprel aylarına qədər üzəri buzla örtülü olur. Qabarma və çəkilmənin hündürlüyü 3,7 metr təşkil edir. Sularında çoxlu sayda balıqlar olur.
Bristol körfəzi Ceyms Kuk tərəfindən 1778-ci ilin iyul ayında kəşf edilmşdir. Körfəzi qraf Bristolun şərəfinə adlandırılmışdır. XIX əsrin ortakarına qədər rus dənizçiləri tərəfindən araşdırmalar aparılmışdır.
Həmçinin bax
Bristol körfəzi
Azərbaycanda psixologiya
Azərbaycanda psixologiya — fikrinin yaranması və inkişafını iki mərhələyə ayırmaq olar: elməqədərki və elmi psixologiyanın təşəkkülü və inkişafı.
150px|thumb|left|Psixologiya elmi
Elməqədərki psixoloji fikirlər
Professor Ə.S.Bayramov və Ə.Ə.Əlizadə elməqədərki psixologiya və ya "güzarən psixologiyası" da adlandırırdılar. Onlar yazırlar: "Güzəran psixologiyasına aid biliklərin mənbəyini ictimai və şəxsi təcrübə təşkil edir. Hələ qədim zamanlardan başlayaraq bu biliklər nəsildən-nəslə verimiş müxtəlif obrazlı ifadələrdə, atalar sözlərində, bayatılarda, nağıllarda, dastanlarda və s.də özünün əksini tapmışdır. Bizim hər birimiz bu bilikləri ətraf adamlardan eləcə də şifahi xalq ədəbiyyatı vasitəsilə mənimsəyirik. İnsanın şəxsi təcrübəsində həmin biliklər daha da dəqiqləşir, yeni məna çalarları kəsb edir." Onlar daha sonra yazırlar: "Güzəran psixologiyasına aid olan biliklərdə biz hətta müasir psixologiya üçün maraqlı olan müəyyən faktlara rast gəlirik. Lakin onların hamısı üçün bir cəhət səciyyəvidir – güzəran psixologiyasında faktlar ardıcıl şəkildə izah edilmir, sübut olunmur."
İnsanlar lap qədimlərdən qarşılıqlı münasibətlərdə olduqları, ünsiyyətə girdikləri insanları öyrənməyə, anlamağa, dərk etməyə çalışmış, bnun üçün müşahidələr aparmışlar. Tədricən toplanan bilikləri ümumiləşdirilmiş, dildən-dilə, ağızdan-ağıza keçərək ümuminin hamının qəbul etdiyi fikirlər olmuşdur. Bunlar bayatılar, nağıllar, atalar sözləri, nəğmələr, laylalar, miflər, əfsanələr və s. şəklində lakonik dildə çatdırılmışdır. Demək olar ki, elmi psixologiyanın tədqiq etdiyi sahələr içərisində elə bir problem yoxdur ki, xalq yaradıcılığında ondan bəhs olunmasın, münasibət bildirilməsin.
Psixoloji fikrin yaranması və inkişafının digər bir istiqaməti isə yazılı ədəbiyyat, filosof və yazıçıların, şairlərin yaradıcılığıdır. Bu mənada "Kitabi-Dədə Qorqud" dastanı, Nizami, Tusi, Nəsimi, Füzuli, Axundov, S.Ə.Şirvani, Sabir, C.Məmmədquluzadə və digər mütəffəkirlərin yaradıcılığı Azərbaycan psixoloji fikrinin yaranması, inkişafı və formalaşmasında əhəmiyyətli rol oynamışdır. Onların yaradıcılığı bir tərəfdən xalqın təfəkkür tərzinin inkişafına təkan vermiş, digər tərəfdən özündə həyat reallıqları əksini tapmışdır. Yəni Azərbaycan xalqının keçdiyi inkişaf yolunun mərhələlərini müəyyənləşdirməkdə bu əsərlər gözəl bir mənbədir.
Elmi biliklərin inkişafı mərhələsi
XIX əsrin ortalarında psixologiya elmi bir sıra nailiyyətlər əldə etmişdir. Onlardan ən başlıcası isə ondan ibarətdir ki, həmin dövrdə eksperimental üsullar psixologiya elminə nüfuz edirdi. Azərbaycanda elmi psixologiya XIX əsrin sonu – XX əsrin əvvəllərində inkişaf etməyə başladı. Azərbaycanda ilk psixologiya laboratoriyası 1926-cı ildə F.Ə.İbrahimbəyli tərəfindən yaradılmışdır.
Senecio cuneifolius
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Sultan Baysunqur
Sultan Baysunqur — 1490-cı ildən 1492-cü ilə (bəzi mənbələrə görə, 1493) qədər hakimiyyətdə olmuş Ağqoyunlu hökmdarı. O, Sultan Yaqub un (1478-1490) oğlu və vəliəhdi olmuş, hakimiyyəti dövründə əlində az hakimiyyət var idi, hadisələri idarə edən şəxs isə onun atabəyi və sərkərdəsi olan Sufi Xəlil bəy Mosullu olmuşdur. Sufi Xəlil bu mövqeyini 1490-1491-ci illərdə axlamış, 1491-1492-cü illərdə onun yerinə Süleyman bəy Bicanoğlu keçmişdir. Baysunqur ilk öncə qohumu Rüstəm bəy tərəfindən Təbrizdən qovulmuş, sonradan gəlinmiş razılığa əsaəsn Gəncə və Bərdə şəhərlərinin hökmdarı olmuşdur. Lakin buradan iki dəfə taxtını geri qaytarmaq üçün uğursuz cəhdlər etmiş, nəticədə 1493-cü ildə Rüstəm bəy tərəfindən öldürülmüşdür. Ondan sonra hökmdar Rüstəm bəy olmuşdur.
Həyatının erkən dönəmi
Baysunqur Sultan Yaqubun (1478-1490) ən böyük oğlu idi. Anası Şirvanşah Fərrux Yasarın ( r 1465–1500) qızı Gövhərsultan Xanım idi. Atasının sağlığında Baysunqura müasir İranın cənubunda yerləşən Fars əyalətinin gəlirləri təsis edilmişdi. Bu Ağqoyunlu dövlətində xüsusi ənənə halını almış bir şey idi. Ona nəzarət etmək, onu şahzadə və hökmdar kimi yetişdirmək vəzifəsi Sufi Xəlil bəy Mosulluya tapşırılmışdı. O, hələ 1478-ci ildə Fars əyalətinin hakimi təyin edilmişdir. Ancaq burada Təbrizdəki mərkəzi hökuməti qayğılandıracaq formada müstəqil hərəkət etmə meyilləri göstərməyə başlamışdı. İran körfəzindəki mühüm mərkəzlərdən olan Hörmüz adasına səfər təşkil edib, uuğrsuzluğa məruz qaldıqdan sonra bu vəzifəsindən azad edilmiş və Təbrizə çağırılmışdır. 1486-cı ildən 1490-cı ilə qədər gürcü səfərlərinin komandanlığına təyin edildi. O, 1490-cı ilə qədər davamlı olaraq gürcü torpaqlarına kiçik-böyük yürüşlər keçirən ordunun başında idi və bundan başqa, imperiya topçu qüvvələrinin böyük hissəsinin müfəttişliyi də onun əlində idi. Beləliklə, o, tədricən dövlətin ən güclü sərkərdələrindən birinə çevrilmişdi. 239
Baysunqurun atası Yaqub 1490-cı ildə ağır bir şəkildə xəstələndi və Qarabağda vəfat etdi. Dövrün müasiri olan bəzi müəlliflər onun arvadı tərəfindən zəhərləndiyini bildirirlər. Onun ölümü Ağqoyunlu dövlətinin süqutunun başlanğıcı oldu.
Sufi Xəlilin naibliyi altında
Yaqubun ölümündən sonra Sufi Xəlil özünün Qarabağdakı düşərgədə əlverişli bir vəziyyətdə olduğunun fərqinə vardı. Miranşahi şahzadələri nin və Bayandurları özünə inandıran, düşərgədəki Mosullu tayfasından olan qohumlarının dəstəyini alan Sufi Xəlil Baysunquru hökmdar elan etdi. Hökmdarlığın faktiki hakimi olan Sufi Xəlil Yaqubun baş komandanı Mirzə Əli ibn Sultanxəlili ələ keçirib edam etdirdi. Onun bu addımı Bayandurluların və Miranşahilərin Sufi Xəlildən uzaqlaşmasına və üsyana başlamasına səbəb oldu. Üsyan nəticəsində hökdmar düşərgəsində qanlı döyüş baş verdi və döyüş nəticəsində Bayandurlu şahzadələri, məmurları ortadan qaldırıldı. Öldürülənlər içərisində Yaqubun qardaşı Məsih Mirzə də var idi. Şahzadə Maqsudun oğlu Rüstəm bəy ələ keçirildi və Naxçıvan şəhəri yaxınlığında yerləşən Əlincə qalasında həbsə atıldı. Bu zaman Uzun Həsənin oğlu Uğurlu Məhəmmədin oğlu Mahmud Ərəb İraqına qaçıb oranı əllərində tutan Pörnək tayfasına sığındı. Öz hakimiyyətini gücləndirmək üçün Sufi Xəlil Sultan Yaqubun keçmiş administrasiyasına qarşı da fəaliyyətə başladı. Bu siyahıya güclü bürokratlardan olan Qazi İsa Savəci də daxil idi. Onun vaxtilə keçirdiyi islahatları türk tayfa rəhbərlərinin gəlirlərinin azalmasına səbəb olmuşdu.
Sufi Xəlil Qazi İsanı dinə qarşı gəlmədə ittiham etsə də, sonuncu bunu rədd etdi. Buna baxmayaraq, bir neçə gün sonra, 24 yanvar 1491-ci ildə Sufi Xəlil Qazi İsanı ordu bazarında asaraq edam etdirdi. Qazi İsanın qardaşı Şeyx Əli Savəci qardaşının planladığı islahatları vaxtilə Fars əyalətində həyata keçirmişdi. O da, Fars əyalətinin hakimi Mansur bəy Pörnək tərəfindən ələ keçirilib işğəncələrə məruz qaldı və cərimə edildi. Buradan Təbrizə gedən Şeyx Əli Sufi Xəlil tərəfindən də həbs edildi və bu dəfə edam edildi. Qazi İsanın qardaşının oğlu Nəcm əl-Din Məsud Savəci ilkin mərhələdə qaçmağı bacarsa da, Sufi Xəlil əmri ilə Molla Can tərəfindən zəhərlənərək öldürüldü. Onun atası Mahmud Can Deyləmi Qəzvinə qaçıb canını qurtarmağı bacardı. Dövlətin yeni bürökratiyası Təbrizdən olan köklü ailə Keçəçilərə tapşırıldı. Beləliklə, Sufi Xəlil özünün ən qatı düşmənlərindən qurtulmu, Azərbaycanı öz əlinə keçirmiş, şərqdə Xorasan sərhədində olan qardaşı Bəkr bəyin və qərb sərhədində olan qardaşı oğlu Gülabi bəyin sədaqətini təmin etmişdi.
Hər bir halda, Sufi Xəlilə qarşı müqavimət davam etməkdə idi. Uzun müddət Sultan Yaqubun Ərəb İraqındakı hakimi kimi xidmət etmiş Şahəli bəy Pörnək Həmədan şəhərində digər Ağqoyunlu şahzadəsi Mahmud ibn Uğurlu Məhəmmədi hökmdar elan etdi. Mahmud Təbrizə göndərmiş olduğu məktubda yazırdı:
"Mənim atamın qılıncı ilə Həsənəli Qaraqoyunlu öldürülmüş və İraq ələ keçirimişdir Mən onun oğluyam və Sufi Xəlil mənim haqlarımı tanımalıdı. Hər iki tərəf üçün yaxşı olar ki, Diyarbəkir və Azərbaycan Baysunqura, İraq və Fars da mənə qalmış olar."
Sufi Xəlil buna qarşı idi və Mahmuda qarşı müharibə elan etdi. İki ordu Darquzin adlanan yerdə qarşı-qarşıya gəldi və Mahmudla Şahəlinin ordusu darmadağın edildi. Şahəli döyüş meydanında ölərkən, Mahmud əsir kimi ələ keçirildi və edam edildi. Öz tayfadaşı Şahəli Pörnəyi başlanğıcda müdafiə edən Mansur bəy Pörnək daha sonra Sufi Xəlil və Baysunqur tərəfə keçmişdi. O, daha sonra Yəzd şəhərində üsyan qaldırmış Qayıtmış Bayandurun üsyanını yatırdı və başını Təbrizə Sufi Xəlilə göndərdi. Qayıtmış Bayandur Sultan Yaqubun əmisioğlu idi. Bu üsyanın da yatırılması ilə Sufi Xəlilin hakimiyyəti Ərəb İraqına, İran İraqına və Fars əyalətlərinə qədər uzandı.
Süleyman bəyin naibliyi altında
Sufi Xəlil uzun müddət idi ki, Diyarbəkrdə olan Süleyman bəy Bicanoğlu ilə düşmən idi. Süleyman bəy Sufi Xəlilin illərin düşməni olmaqla birlikdə, Sultan Yaqubun mühafizəçisi, keçmiş baş komandanı və qayınatası olmuşdu. O, 1491-ci ildə Diyarbəkrdəki Sufi Xəlilin qohumu Gülabi bəyi məğlub etdi və Sufi Xəlilə tərəf yürüşə başladı. Uzun müddət davam edən toqquşmalardan sonra Sufi Xəlil və adamları Təbrizə geri çəkilməyə başladılar, lakin yolda 29 iyul 1491-ci ildə Süleyman bəyin ordusu tərəfindən məğlub edildilər. Döyüşdə Sufi Xəlil və qardaşı Bəkr bəy öldürüldülər. Lakin Süleyman bəy Baysunqura toxunmadı və onu hökmdar taxtında saxlayaraq özü Sufi Xəlilin mövqeyini götürdü. Baysunqur 1491-ci ildə Süleyman bəy Bicanoğlu ilə birlikdə Təbriz şəhərinə daxil oldu. Onun əmri ilə Xacə Ruhullah Qəzvini maliyyə nazirliyinə, Qara Osman Qorxmaz ibn Qur Məhəmməd Bayandur ordu komandanlığına təyin edildi.
Elliottia racemosa
(Elliottia racemosa) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Sultan Baysunqur
Süleyman bəyin naibliyi altında
Süleyman bəyin 8 ay davam edəcək faktiki hakimiyyəti dönəmi əvvəlki ilə müqayisədə heç nə ilə fərqlənmirdi, Ağqoyunlu dövləti tədricən süqut etməkdə idi. Qonşu dövlətlər öz namizədlərini başa çıxarmaq üçün planlar qurmaqda idilər. Məsələn, 1492-ci ildə Qahirədəki Məmlük hökmdarı Qayıtbəyə çatan kəşfiyyat materiallarına əsasən Osmanlı Ağqoyunlu taxtına yeni bir hökmdar çıxarmağa hazırlaşmaqda idi. O, bunu önləmək üçün əlindəki Uzun Həsənin nəvəsi, Uğurlu Məhəmmədin oğlu Hüseyn bəydən yararlanmaq qərarına gəldi. Onun planı Hüseyn bəyi Təbriz taxtına oturtmaq idi, lakin bəzi səbəblərə görə o, yürüşə başlaya bilmədi. Hüseyn bəy də bundan 9 ay sonra Hicazda vəfat etmişdir. Süleyman bəyin və Sultan Baysunqurun taxtı içəridə də laxlamaqda idi. Qaynaq dini və hərbi elitanın Qarabağ qətliamından etibarən Əlincə qalasında həbsdə saxlanılan Rüstəm bəyi hakimiyyətə gətirməyi düşündüklərini bildirirlər. Süleymana qarşı ilk üsyan Uzun Həsənin ətrafındakılardan geri qalanların və Bayandur elinin əsas əmrlərinin iştirakı ilə ordunun baş komandanı Qorxmazın (həm də Uzun Həsənin qayını) rəhbərliyi altında Təbrizdə başladıldı. Lakin Süleyman üsyanı yatırdı və Qorxmazı edam etdirdi. Qorxmazın edamı Qarabağ qışlaqlarındakı ağqoyunluları hərəkətə keçirdi. Qorxmazın qardaşının oğlu İbrahim ibn Dana Xəlil (ləqəbi Eybə Sultan) rəhbər seçildi və onun ətrafında rəhbər Ağqoyunlu əmirləri, Səfəvi ordeni tərəfdarları, Pörnək və Qacar tayfaları, həmçinin Mosullu tayfasından sağ qurtulmağı bacaranlar birləşdi və Əlincə qalasındakı Rüstəmi xilas etmək üçün yürüşı başlanıldı. Qalanın komandanı olan Pörmək Sidi Əli bəy üsyançılar tərəfdə keçdi və dustağı buraxdı. Eyni zamanda Süleyman ilə Baysunqurun ordusu dağılmaqda, döyüşçüləri qaçaraq Rüstəm bəyin rəhbərliyindəki orduya birləşməkdə idi. Ordusunun zəif olduğunu görən Baysunqur Şurvana qaçıb ana babası Fərrux Yasara sığındı, Süleyman bəy isə Diyarbəkrə getdi. Rüstəm bəy 1492-ci ilin mayında ordu tərəfindən tərk edilmiş Təbriz şəhərinə daxil oldu.
Öldürülməsi
Ağqoyunlu taxtına iddia edən iki şəxs arasında vasitəçilərin dəstəyi ilə uzlaşma təmin edildi. Gəncə və Bərdə şəhərləri Baysunqura verildi, Rüstəm isə Təbrizdən yerdə qalan əraziləri idarə etməyə başladı. 1493-cü ilin baharında Şirvanşah dövlətinin dəstəyi ilə Baysunqur taxtını geri almağa çalışsa da, Kür çayı sahilində Eybə Sultan tərəfindən məğlub edildi. Bundan bir qədər sonra Baysunqur Qara Yuluq Osman bəyin soyundan gələn İsfahan hakimi Kosa Hacı ibn Şeyx Həsən ilə birlikdə yenidən Təbriz üzərinə yürüşə başladı. Təbrizin şimalında Eybə Sultan yenə də Baysunquru məğlub etdi. Eyni zamanda Pörnək ordusu Kosa Hacı rəhbərliyindəki Əcəm İraqı üsyanını da yatırdı. Köməkçiləri tərəfindən tək buraxılmış Baysunqur ələ keçirdi və 1493-cü ildə ögəy qardaşı Həsən və Kosa Hacı ilə birlikdə Təbrizdə edam edildi.
Anthurium obovatum
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Cisco Packet Tracer
Cisco Packet Tracer — Şəbəkə simulyasiya proqramı. Heç bir fiziki qurğu istifadə etmədən qarışıq sistemlərin simulyasiyasının aparıldığı proqram təminatı.
İstifadəsi
Proqram təminatı əsasən təhsildə tətbiq olunur. Proqram vasitəsi ilə müxtəlif şəbəkə konseptləri daha rahat şəkildə mənimsənlir.
Təhsildə rolu
Packet Tracer tələbələrə mürəkkəb və böyük şəbəkələrin layihələndirilməsinə imkan verir ki, bu da məsrəflərə görə çox vaxt fiziki avadanlıqla mümkün olmur. Packet Tracer adətən NetAcad tələbələri tərəfindən istifadə olunur, çünki onlar üçün pulsuzdur. Packet Tracer həm də əlavə komponentlər, o cümlədən müəllif sistemi, şəbəkə protokolunun simulyasiyası və biliyin təkmilləşdirilməsi və qiymətləndirmə sistemi ilə təmin etməklə təhsildə faydalıdır.
Senecio saucensis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Anthurium occidentale
(Anthurium occidentale) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Medhi Benatia
Medhi Əmin Əl-Müttəqi Benatia — Bundesliqa təmsilçisi Bavariya FK-da çıxış edən mərkəz yarımmüdafiəçisi.
Həyatı
Medhi Benatia 1987-ci il aprelin 17-də dünyaya göz açmışdır.
Karyerası
Öz karyerasına Fransanın Olimpik Marsel FK-da başlamışdır. Cəmi iki il sonra İtaliyanın Udineze FK-a transfer olunmuş, burada 3 mövsüm keçirdikdən sonra Roma FKnın heyətinə cəlb olunmuşdur. Sonradan İtaliya A Seriyasında diqqətləri özünə yönəltməyi bacaran futbolçu 26 milyon avro qarşılığında Bavariya FK-a keçmiş və elə ilk mövsümdəcə çempionluq sevinci yaşamışdır.
Elliottia
(Elliottia) — fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Növləri
[[SS 2 (*
Hidra (əfsanəvi varlıq)
right|thumb|Gustave Moreau, Herakl və Hidra, 1876 Hidra, Yunan mifologiyasında izah edilən çox başlı bir məxluq.
Argolis antik şəhərində, Lerna bataqlıqlarında yaşayan çox başlı bir canavarın adıdır. Hydranın nəfəsi bir insanı öldürəcək qədər zəhərliydi. Bu canavarın öldürülməsi Heraklın on iki vəzifə arasında 2-ci sırada yer alan vəzifədir. Atası Typhon və anası əjdahaların ilahəsi Ehidna (bəzi mənbələrdə anası Stiks (okeanida)) olan Hidra Lerna gölündəki yuvası, ölümdən sonrakı dünya ilə insanların dünyası arasındakı qapının ağzında yer almaqda olub, Hidra isə bu qapının nəzarətçi vəzifəsini yerinə yetirirdi. Hidra öldürülməsinin çox çətin olmasının səbəbi kəsilən hər bir başın əvəzinə iki dənəsinin çıxması idi.
Herakl bu əjdaha ilə qarşılaşmadan əvvəl bataqlıq içərisində zəhərli qaz və dumanlarla örtülü Hidra yuvasının girəcəyində, ağzını və üzünü bir örtük ilə örtərək özünü qorumuştur.Canavar ilə qarşılaşıb vuruşmağa başlayan Herakl bir müddət sonra, kəsdiyi başların yerinə davamlı yenilərinin çıxdığını görəndə əslində boşuna döyüşüb yorulduğunu hiss etmiş və tam ümidsizliyə qapılmağa başladığı. Anda köməyinə İolaus (Heraklın qardaşı oğlu) yetişir.
Güman edildiyinə görə, o anda Afina (mifologiya)da köməyi ilə canavarın kəsilən başlarının bir daha yaranmaması üçün boyunlarının məşəl ilə yandırılmasını fikirləşər və dərhal orada yandırdığı məşəli Herakla verər. Bu məşəl sayəsində kəsdiyi başların yerini dağlayaraq əjdaha öldürməyi bacaran Herakl, Hidra kəsdiyi başlarından birini bir kisədə saxlayaraq, onun zəhərli qanını daha sonrakı vəzifələrində ox istifadə etmiş beləcə, bu oxların vurduğu yaraların sağalmaz bir hala gəlməsini təmin etmişdir
Senecio leucolepis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Oleq Antonov
Oleq Konstantinoviç Antonov (7 fevral 1906 - 4 aprel 1984) — məşhur Sovet təyyarə dizayneri, Ukraynada yerləşən dünyaca məşhur olan təyyarə şirkəti Antonovun (sonralar onun şərəfinə adlandırılıb) ilk rəhbəri. Antonov Sovet təyyarələrinin və həm hərbi, həm də mülki istifadə üçün nəzərdə tutulmuş planerlərin çox uğurlu layihələndirilməsinə cavabdeh olan şəxs idi.
Erkən həyatı və mühəndislik karyerası
Antonov 7 fevral 1906-cı ildə Rusiya imperiyasının Troisa kəndində (indi Moskva vilayətinin Podolski rayonu) anadan olub. 1912-ci ildə Antonov Saratova köçüb və burada orta məktəbə gedib. Erkən yaşlarında aviasiya onu çox maraqlandırdığı üçün asudə vaxtının xeyli hissəsi yerli aerodromda keçirirdi.
17 yaşı olanda Antonov "Həvəskar Aviasiya Klubu" yaratdı və sonralar Hərbi Hava Qüvvələrinin Dostları Təşkilatı ilə birləşdi. Daha sonralar o, OKA-1 "Göyərçin" adlı planeri hazırladı və Moskvada keçirilmiş yarışda iştirak etdi. O, bu yarışda iştirak edən digər 12 iştirakçını qabaqlayaraq, birinci yeri tutdu.
1930-cu ildə Antonov Leninqradda yerləşən Kalinin Politexnik İnstitutunu bitirdi. O, planerlər üzərində işlərini davam etdirərək və 1931-ci ildə Moskva Planer Zavodunda rəhbər konustruktor oldu. Növbəti səkkiz il ərzində Standart-1, Standart-2, OKA-6 və  böyük Lenin Şəhəri planerlərinin də daxil olduğu 30 müxtəlif planeri layihələndirib. SSRİ-də bütün pilotların tələbləri ilə əlaqədar olaraq, planerlərdə uçuş təlimlərinə başlamalı idi. Lakin 1938-ci ildə baş vermiş insidentdən sonra, yəni təlimçinin planerdən istifadə edərək, qərbə qaçmasından sonra Sovet hökuməti planer hazırlığı ilə bağlı öz qərarını ləğv edərək, planer idmanına qadağa qoydu və Moskva Planer Fabriki bağlandı.
Müharibədən sonrakı karyerası və Antonov şirkətinin yaradılması
İkinci dünya müharibəsindən sonra Antonov Yakovlevdən xahiş etdi ki, ona müstəqil şəkildə işləməyə icazə versin. 31 may 1946-cı ildə Antonov yeni layihələndirilmiş zavodun (sonralar Antonov Elmi Tədqiqat və Konstruktor Bürosu kimi tanınmağa başlayıb) rəhbəri təyin edilib. Daha sonralar şirkətin qərargahı Ukraynanın Kiyev şəhərinə köçürülüb. 1946-cı ilin sentyabrında Antonov konstruktor bürosunun rəhbəri olmaqdan əlavə, Aeronavtika üzrə Sibir Tədqiqat İnstitutunun direktoru oldu.
Antonov Bürosunun ilk layihə etdiyi təyyarə kənd təsərrüfatı üçün nəzərdə tutulmuş Skh-1 idi. Daha sonra isə yenidən layihələndirilmiş An-2 təyyarəsi həm kənd təsərrüfatı aviasiyası həm də universal təyyarə kimi böyük miqyasda istifadə üçün Polikarpov Po-2 əvəzləyici kimi 1947-ci ildə layihələndirildi. Antonov tamamilə metaldan hazırlanmış və qapalı uçuş göyərtəsinə və 12 yerlik sərnişin kabinəsinə malik olan biplan da layihə etmişdi.
Oleq Antonov 1945-ci ildən Sovet İttifaqı Kommunist Partiyasının üzvüdür. Antonov SSRİ Ali Soveti İttifaq Şurasının Kiyev vilayəti üzrə 5-11-ci çağırış deputatı idi.
Kiyevdə yaşayan Antonov 1984-cü ildə 78 yaşında vəfat edib və Baikove qəbiristanlığında dəfn olunub.
Layihə etdiyi işlər
Antonovun rəhbərliyi altında yaradılmışdır:
Hüseyn (Əbyəlil)
Hüseyn kəndi - Rusiyanın Başqırdıstan Respublikası Əbyəlil rayonu Xəlil kənd sovetliyinə daxil olan kənd.
Əhali
2002-ci il ümumrusiya siyahıya alınmasına görə Başqırdıstan Respublikası Hüseyn kəndinin milli tərkibi: başqırdlar 95%.
Coğrafi yerləşməsi
Məsafələr:
Süqe toyon
Süqe Toyun (Saxa türkcəsi "Sayın Balta"), Saxa türk mifologiyasında ildırım tanrısı olub Ayığ kateqoriyasına aiddir. Bəzən üçlü ali yaradanın üçüncüsü olaraq bilinir. XVIII əsrin birinci yarısında Saxa türklәrinin bütün qəbilələri, bir neçə ali tanrılardan biri olaraq ona hörmət edirdilər.
Ehtimal ki, başlanğıcda Süqe Toyun ildırımın ruhu kimi sayılırdı, amma nəticədə Abası adlandırılan pis ruhları təqib edən ilah kimi hesab olunmağa başladı. Əfsanəyə görə göy gurultusu onun atının dırnaqlarının taqqıltısıdır və ildırım onun baltasıdır, bəzi əfsanələrdə, göy üzündə və Yer kürəsində onu təqib edən pis ruhları vurur. Bundan əlavə, mal-qaraların qoruyucusu olub uşaqları, buzovları və dayçaları insanlara göndərir.
Saxa türklərinin təsəvvürlərinə görə, ildırımla vurulmuş ağacın altında daş göz muncuğu və xoşbəxtliyi verən ildırımın baltasını taparlar. Ümumiyyətlə, saxa türklərinin həyatında bu tanrı heç bir rol oynamamışdır. Süqe Toyun mirasının tək qalığı arçı mərasimində ağacın ildırımıyla bölünmüşdən tilişkələrdən istifadədir.
Bir çox ləqəbə malikdir; "acıqlı müdir", "cəld qoçağı" və s.
= İstisnadlar =
Sevgi tuneli
Sevgi tuneli — yerli əhəmiyyətli dəmiryol xətti üzərində olan təbiət abidəsi. Tunel Rivne vilayətininin Rivne rayonda yerləşən Klevan qəsəbəsi ərazisində yerləşir. Tuneldən keçən dəmiryol xətti Klevan və Orjev qəsəbələrini birləşdirir.
Ümumi məlumat
Meşə bitkiləri ilə əhatələnmiş bu yaşıl tunel bir botanika fenomenidir. Uzunluğu 5 km olan, ağaclardan və kollardan ibarət olan bu tunel arka formasını xatırladır. Yük qatarı sutkada bu tuneldən üç dəfə keçir.
Tunel turistlərin və sevgililərin sevimli məkanıdır. Turistlər arasında söylənilən əfsanəyə görə əgər sevgililər bu tuneldən birgə keçərək ürəklərində arzu tutarlarsa, arzuları mütləq həyata keçəcək. Bəzi gənclər hətta tuneldə gül-çiçək əkərək hislərini simvolizə edirlər.
Qlükozit
thumb
Glikozit — bitkilərdə olan qlükoza molekul larından ibarət olan birləşmələrə verilən ümumi addır.
Kərrar Casim
Kərrar Casim Məhəmməd — yarımmüdafiəçi.
Həyatı
1987-ci il mart ayının 11-də İraqın Nəcəf şəhərində anadan olub. İraq milli komandasının üzvüdür. Bu oyunçu Təbrizin Traktor Sazi klubunun yarımmüdafiəçisi və hücumçusu idi. Kərrar Casim Traktor Sazidə oynamaqla İran futbolunda adlandı. Əlbəttə onun İranın Futbol üstün ligasında parlamasının əsas nədəni Tirəxtur azarkeşləri tərəfindən həddən artıq alqışlanması oldu. Tirəxtur Onun vurduğu tarixi qollar ilə, 2010-2011-ci illər mövsümündə, illərdən sonra ilk dönə olaraq, Tehranın İstiqlal və Piruzi komandalarına qələbə etdi. Əlbəttə bu qollar onun dəyərini çoxaltdı. Tehranın İstiqlal komandası Kərrara 1 Milyard Tümən ücrət verməklə onu Traktor Sazinin əlindən çıxartdı.
Anthurium ochreatum
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Altıağac (Xızı)
Altıağac – Azərbaycanın Xızı rayonunda qəsəbə. Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin 25 may 1991-ci il tarixli, 123-XII saylı Qərarı ilə Xızı rayonunun Altıağac kəndi şəhər tipli qəsəbələr kateqoriyasına aid edilmiş, Altıağac kənd Soveti ləğv edilərək, Altıağac şəhər tipli qəsəbəsi mərkəz olmaqla Altıağac qəsəbə Soveti yaradılmışdır.
Haqqında
thumb|300px|Altıağac yaxınlığında rəngarəng dağlar Xızı rayonunun tanınmış turizm məkanlarından olan Altıağac, rayon mərkəzindən 12–14 km aralıdadır. Orta əsrlərdə, Şirvanşahlar dövləti dövründə Şamaxıdan Qubaya gedən yol buradan salınmışdı. Altıağac yolçuların və dəvə karvanlarının düşərgə salıb dincəldikləri yer idi. Vaxtilə Şamaxını Dərbəndlə birləşdirən qədim karvan yolu da buradan keçirdi.
Ağac vaxtilə çox işlədilən qədim uzunluq ölçü vahidi olub. Bir ağac təxminən 6–7 km-ə bərabər götürülüb. "Altıağac" (6 ağac) sözünün də bu ölçü vahidi ilə bağlı olduğu güman edilir. Şamaxıdan Altıağaca qədər olan məsafə 6–7 ağaca, yəni təxminən 45–50 km-ə bərabərdir. Arxeoloji qazıntılar zamanı məlum olmuşdur ki, tunc dövründən burada insanlar yaşayır. qəsəbənin şimal şərqində XII əsrdə tikilmiş qalanın qalıqları mövcutdur
Din
Qəsəbədə Altıağac qəsəbə məscidi dini icması fəaliyyət göstərir.
Day After Day
Day After Day — 2008 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində Azərbaycanı təmsil edən Elnur Hüseynov və Samir Cavadzadənin  ifa etdikləri mahnı.
Senecio cunninghamii
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Təpədalı
Təpədalı — Ağsu rayonu Qırlar kəndi yaxınlığında Təpədalı adlı sahədə antik dövr və Orta əsrlərə aid qədim yaşayış məskəni.
Sahəsi 10-12 ha olan abidədən e.ə. II-I və b.e. I əsrinə aid torpaq və küp qəbirlər, saxsı qablar (ağzı novçalı), qayıqvari dən daşları, daş alətlər və bəzək əşyaları tapılıb. Böyük təpənin üstündə Orta əsrlərə aid divar qalıqları və ocaq izləri də aşkarlanıb. Bu tikilidən xanlıqlar dövründə gözətçi məntəqəsi kimi də istifadə olunub.
Fərid Mansurov
Fərid Mansurov — Azərbaycan güləşçisi, yunan-roma güləşi üzrə 66 kq çəki dərəcəsində 2004-cü il Yay Olimpiya oyunlarının qızıl medalçısı, yunan-roma güləşi Azərbaycan yığma komandasının baş məşqçisi (2010-2011), Azərbaycan Güləş Federasiyasının gənclər üzrə vitse-prezidenti, Gənclər və İdman Nazirliyinin İdman şöbəsinin müdiri.
Həyatı
10 may 1982-ci ildə Gürcüstanın Dmanisi rayonunda anadan olmuşdur.Ailəsi 1984-cü ildə Bakıya köçmüşdür.
1992-ci ildən «Neftçi» İdman Cəmiyyətində Əliqulu Həsənoğlunun rəhbərliyi altında məşqlərə başlamışdır. 1997-ci ildə ilk uğurunu əldə edir. Yeniyetmələr arasında dünya birinciliyində 2-ci yeri tutur. Lakin 1998-ci ildə yeniyetmələrin Olimpiadasında uğursuz çıxış edir.Səbəb isə yarımfinalda Kuba idmançısıyla görüşündə biləyinin çıxmasıdır.
2002-ci ildə gənc olmasına baxmayaraq, o zaman məşqçisi olan Elçin Cəfərov onu gənclərin dünya çempionatına deyil, birbaşa böyüklərin analoji yarışına hazırlayır. Fərid Mansurov 8 ildən sonra, dünya çempionatının gümüş medalçısı olur.
2003-cü ildə bir neçə Qran-Pri turnirlərində qalib gəlir və Afina Olimpiadasına lisenziya qazanır.2004-cü il Yay Olimpiya oyunlarında yunan-roma güləşi üzrə 66 kq çəki dərəcəsində qızıl medalına sahib olaraq Olimpiya çempionu adını qazanır.
2004-cü ildə sonra üç il ərzində belindəki zədə üzündən məşq edə bilmir. 2007-ci ildə yenidən idmana qayıdır və Bakıdakı dünya çempionatında qızıl medal alır və Pekin Olimpiadasına vəsiqə əldə edir.
Olimpiadada xəstələnməsi səbəbindən məğlub olur. 2009-cu ildə bu uğursuzluğun əvəzini çıxaraq növbəti dəfə dünya çempionu olur.
30 iyun 2010- cu ildə Fərid Mansurov son dünya çempionunda aldığı zədəyə görə idmandan getdiyini elan edir.Həmin gün o yunan-roma güləşi Azərbaycan yığma komandasının baş məşqçisi təyin edilir.
Azərbaycan Respublikaı Prezidentinin Sərancamları ilə 2002-ci ildə “Tərəqqi” medalı ilə, 2004-cü ildə isə “Şöhrət” ordeninə layiq görülüb.
2016-cı ildə Gənclər və İdman Nazirliyi İdman Şöbəsinin müdiri təyin edilmişdir.
2021-ci ilin dekabr ayının 8-də Azərbaycan Respublikasının İdman və Gənclər nazirinin əmri ilə Azərbaycan Dövlət Bədən Tərbiyəsi və İdman Akademiyasının idman işləri üzrə prorektoru təyin edilib.
Karyerası
Fərid Mansurov 1997-ci ilin iyulunda Sloveniyanın Maribor şəhərində baş tutan yeniyetmələr arasında Dünya Çempionatında mübarizə apardı. Finala qədər bütün rəqibləri üzərində qələbə qazanan Fərid Mansurov final görüşündə Qazaxıstan nümayəndəsi Aydın Sarsegeyeva məğlub oldu və yeniyetmələr arasında Dünya Çempionatını gümüş medalla başa vurdu. Bu 15 yaşlı Fərid Mansurovun birinci ciddi uğuru idi.
1998-ci ilin iyulunda isə Fərid Mansurov Rusiyada baş tutan Yeniyetmələrin Ümumdünya Oyunlarında mübarizə aparsa da, turnirin yarım-final mərhələsində Kuba idmançısı ilə görüşdə biləyinin çıxması nəticəsində turnirdə çıxışını başa vura bilmədi. Buna zədəyə görə Fərid Mansurov uzun müddət beynəlxalq turnirlərdə mübarizə apara bilmədi.
Fərid Mansurov bir ildən sonra, 1999-cu ilin iyulunda yeniyetmələr arasında Dünya Çempionatında mübarizə aparsa da, o, uğursuz çıxış elədi və turniri 28 idmançı sırasında 16-cı pillədə başa vurdu.
2000-ci ilin iyununda Fərid Mansurov Bolqarıstanın Sofiya şəhərində baş tutan gənclər arasında Avropa Çempionatında çıxış elədi. Nəticədə Fərid Mansurov turniri 18 idmançı sırasında 8-ci pillədə başa vurdu.
Udineze FK
Udineze Futbol Klubu İtaliyanın eyniadlı şəhərini təmsil edən bir komandadır. Hazırda Seria A-da mübarizə aparır.1896-cı ildə təsis olunan klub hazırda yüksək dəstədə çıxış edən ikinci ən köklü klub sayılır. Ev oyunlarını 41 min tamaşaçı tutumuna malik Stadio Friuli arenasında keçirir. Ağ-qara formada çıxış edir.
17 may
1601–1900
thumb|[[Əbdürrəhim bəy Haqverdiyev]]
1600-cü ildən əvvəl
thumb|[[Sandro Bottiçelli]]
Bristol körfəzi
Bristol körfəzi və ya Bristol kanalı — Atlantik okeanında,  Britaniya adasının cənub-qərbində yerləşir. Uelsin cənubundan İngiltərənin Somerset və Devon qraflıqlarının şimal sahillərini əhatə edir. Körfəz Kelt dənizi akvatoriyasına daxildir. Öz adını sahilində yerləşən Bristol liman şəhərindən götürmüşdür.
Xələnc
Xələnc — Azərbaycan Respublikasının Xızı rayonunun Xızı inzibati ərazi vahidində kənd. Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin 25 may 1991-ci il tarixli, 123-XII saylı Qərarı ilə Xızı rayonunun Xızı kənd Sovetinin Xələnc kəndi Fındığan kənd Sovetinin tərkibinə verilmişdir.
Coğrafiyası və iqlimi
Kənd Böyük Qafqaz dağlarının yamacında yerləşir.
Təhsil
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2 fevral 2018-ci il tarixli Sərəncamı ilə Xızı rayonu Xələc kənd 56 şagird yerlik modul tipli ümumi orta məktəbin quraşdırılması üçün 262 000 manat vəsait ayrılmışdır.
Hidravlik parçalama üsulu
thumbnail|Hidravlik parçalama üsulu Hidravlik parçalama üsulu və ya frekinq — şist nefti çıxarma üsulu.
Sağlamlığa və ekologiyaya təsiri
Frekinq üsulunda su və kimyəvi maddələr yüksək təzyiqlə qazma quyularına vurulur. Bu metod ekologiyaya, xüsusən içməli suyun çirklənməsinə səbəb ola bilər.
Bu metod müxtəlif təbii kataklizmlərə səbəb olur. Frekinq metodunun tətbiqi 2013-cü ildə ABŞ-nin Ohayo ştatında çoxsaylı zəlzələlərə gətirib çıxarıb.
Kiçik qırxbuğum
(Polygonum minus) - cinsinə aid bitki növü.
Anthurium oreodoxum
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Empetrum nigrum
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Folker Finke
Məşqçi karyerası
6 dekabr 2008-ci ildə Yaponiyanın "Urava Red Daymondz" klubu Finkenin baş məqçisi kimi cəlb olunduğu və onunla 2010-cu ilə qədər müqavilə imzalandığını elan etmişdir.
18 dekabr 2010-cu ildə Finke 1 fevral 2011-ci il tarixindən etibarən "Köln"nun yeni idman direktoru kimi fəaliyyət göstərəcəyi barədə mətbuata açıqlama verilmişdir. 27 aprel 2011-ci ildə o, mövsümün sonuna kimi komandaya müvəqqəti məşqçilik etmişdir. 10 mart 2012-ci ildə "Köln" "Herta" üzərikdəki 1-0 hesablı qələbədən sonra qarşılıqlı razılaşma əsasında Finke ilə müqaviləni pozmuşdur.
22 may 2013-cü ildə Finke Kamerun milli futbol komandasının baş məqçisi təyin olunmuşdur. Folker Finke bu vəzifədə kamerunlu futbolçuları 2014-cü ildə Braziliyada keçiriləcək mundiala hazırlamalı idi.
Senecio saussureoides
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Anthurium oxyphyllum
(Anthurium oxyphyllum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Düyünlü qırxbuğum
-  cinsinə aid bitki növü.
Ağdam Çörək Muzeyi
Çörək muzeyi — Azərbaycanın Ağdam şəhərində çörək və çörək məmulatları, əkinçilik alətləri və onların tarixi haqqında muzey. 25 noyabr 1983-cü ildə muzey ilk ziyarətçilərini qəbul etmişdi. Muzeydə 2800-ə yaxın eksponat var idi. Muzey Azərbaycan SSR dövləti tərəfindən yerli mədəniyyət abidəsi kimi qorunurdu. Muzeyə bitişik ərazidə təndirxanası olan "Sünbül" kafesi ziyarətçilərə xidmət göstərirdi. Kompleksə karvansara da daxil idi.
Qarabağ müharibəsində Ermənistan Silahlı Qüvvələrinin hücumları nəticəsində muzeyə iki dəfə mərmi düşmüşdü. Birinci mərmi üçüncü sərgi zalına düşsə də, partlamamışdı. İkinci mərmi isə 1992-ci ilin avqust ayının 12-də, saat 16:40 radələrində Əsgəran rayonunun Xanabad və Naxçıvanik kəndi istiqamətindən atılan zaman muzeyə düşərək, muzeyi tamamilə məhv etmişdir. Yanğını söndürməyə cəhd göstərilsə də, muzeyi xilas etmək olmadı və nəticədə muzeydə olan 1500-dək eksponat yanaraq məhv olmuşdur.
Tarixi
thumb|left|"Sünbül" kafesi
Ağdamda Çörək muzeyinin yaradılması fikri 1983-cü ildə Almaniyanın Ulm şəhərində yerləşən Çörək muzeyi haqqında "İzvestiya" qəzetində dərc olunmuş maraqlı məqalədən sonra rayon partiya komitəsinin birinci katibi işləmiş Sadıq Murtuzayevə məxsusdur. Bərpa işləri yerli mütəxəssislər tərəfindən icra olunmuş, habelə dəyirman binasının həndəvəri təmir edilmiş, fasadında məşhur daş mozaika yaradılmışdı. Mozaikanın ideya müəllifi Sadıq Murtuzayevə aid idi. Mozayka Ağdamdan olan rəssam-dizayner Zakir Rüstəmov tərəfindən hazırlanıb. Panno xüsusi rəngli daşlardan istifadə edərək yığılmışdı.
Pal küçəsinin oğlanları (novella)
Pal küçəsinin oğlanları (, 1906) – macar yazıçısı Ferens Molnar tərəfindən yazılmış və ilk nəşri 1906-cı ildə olmuşdur. Hamının gözlədiyindən fərqli olaraq, cəsarətli addım ata bilən oğlan uşağı haqda psixoloji əsərdir.Macarıstanda erməni hərbçisini qətlə yetirdiyi üçün həbsdə olan (2006-2012) Azərbaycan zabiti Ramil Səfərov macar dilindən tərcümə etdiyi novellalardan məhz biridə budur.
Ağdam Çörək Muzeyi
Tarixi
Muzey üç əsas bölmədən ibarət idi. Muzeyə bitişik ərazidə təndirxanası olan "Sünbül" kafesi ziyarətçilərə xidmət göstərirdi. Muzeyin girişi birbaşa yay zalına açılırdı. Bir hissəsi örtülü olan zalın ortasında kiçik fəvvarə vardı. Buradan həm "Sünbül" kafesinə, həm mətbəxə, həm də iki kiçik yemək otağına keçmək mümkün idi. Zala girən kimi sola dönməklə sərgi salonuna daxil olurdu. Muzeyin ikinci girişi də vardı, oradan yol müdiriyyətin otağına aparırdı. Sərgi salonu hündür olduğundan onun müəyyən hissəsi alt-üst mərtəbələrə ayrılmışdı. Giriş qapısının solundan qalxmaqla antresol hissədə 20 kvadratmetrlik inzibati otaq, foye var idi. Həmin yerin yuxarısından muzeyin çardağına giriş də vardı. Çardaqda muzeyin əlavə eksponatları saxlanırdı.