cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bolqarıstan Futbol İttifaqı
Tarix
Bolqarıstan futbolunu idarə etmək üçun ilk təşkilat 1923-cü ildə Bolqarıstan Milli İdman Federasiyasının tərkibində futbol departamenti kimi yaradılmışdır.
1944-cü ildə Bolqarıstanda sosialist rejim yaradıldıqdan sonra ölkədə futbolu idarə edəcək orqan Mərkəzi Futbol Komitəsi adlanmağa başlayır.
1948-ci ildən 1962-ci ilə qədər təşkilat Respublika Futbol Bölməsi adlanır.
1962–1985-ci illərdə isə təşkilat Bolqarıstan Futbol Federasiyası adlandırılır.
27 iyun 1985-ci ildə təşkilatın adı dəyişdirilərək, indiki adı ilə, Bolqarıstan Futbol İttifaqı adlandırılır.
Fəaliyyəti
Bolqarıstanda futbol klublarının birliyidir, Bolqarıstan Futbol İttifaqına 44 peşəkar və 490 həvəskar klub daxildir. Birlik ölkədə futbolun inkişafına rəhbərlik edir, rəsmi yarışlar keçirir, futbol klublarının maraqlarını müdafiə edir, Bolqarıstan futbolunu beynəlxalq səviyyədə təmsil edir. Bolqarıstan Futbol İttifaqının əsas məqsədi kütləvi idmanın, o cümlədən gənclər arasında inkişafı, Bolqarıstanın peşəkar futbolunun yüksək səviyyədə saxlanması, futbolçularda yüksək mənəvi keyfiyyətlərin yetişdirilməsidir.
Rəhbəri 2021-ci ildən Borislav Mixaylovdur.
Aşağıdakı yarışları təşkil edir:
Kişi futbolu
Qadın futbolu
Ərəb Respublikalar Federasiyası
Ərəb Respublikalar Federasiyası (, bəzən ədəbiyyətdə — Ərəb Respublikaların İttifaqı) — formal 1972—1977 illər ərzində mövcud olan Misir, Liviya və Suriyanın birləşmiş konfedrativ dövləti.
Alosa caspia knipowitschi
Ənzəli şişqarını — Xəzər şişqarını növünə daxil olan yarımnöv.
Yayılması
Xəzər dənizin Ənzəli limanı ətrafında yayılmışdır.
İbrahim Əhmədov (general)
İbrahim Əhmədov (tam adı: Əhmədov İbrahim Seyfulla oğlu; ) — Sovet ordusunun azərbaycanlı tank qoşunları general-mayoru. O, həmçinin Azәrbaycan SSR Ali Sovetinin (9–10-cu çağırış) deputatı olmuşdur.
Həyatı
Əhmədov İbrahim Seyfulla oğlu 21 may 1927-ci ildə Qroznı şəhərində anadan olmuşdur. 1941-44-cü illərdə Bakı dəmiryolu məktəbində oxumuşdur. 1944 ildәn sovet ordusu sıralarında xidmәtdә olmuşdur.
Vəfatı
10 yanvar 1997-ci ildə Bakı şəhərində vəfat etmişdir.
Hərbi xidməti
Kiyev Hәrbi Tank Mәktәbini bitirdikdәn (1948) sonra rota, polk komandirliyindәn batalyon, polk vә diviziya qәrargahının rәisliyinә qәdәr yüksәlmişdir. R.Y.Malinovski ad. Zirehli Tank Qoşunları Akademiyasını (1956), Ali zabitlәr kursunu (1968), M.V.Frunze ad. Hәrbi Akademiya yanında Ali komanda heyәti kursunu bitirmişdir(1969). 1972 ilin yanvar–avqust aylarında Misirdә hәrbi müşavir işlәmişdir. Azәrb. SSR Orduya, Aviasiyaya vә Donanmaya Könüllü Yardım Cәmiyyәti MK-nın sәdri (1972–90), SSRİ OADKYC Rәyasәt Heyәtinin üzvü (1977), Azәrbaycan SSR Ali Sovetinin (9–10-cu çağırış) deputatı, Qarabağda müharibә gedәn zaman Azәrbaycan Respublikası Müdafiә Nazirliyindә müşavir, baş müşavir, Hәrbi hazırlıq idarәsinin rәisi vә Baş Qәrargah rәisinin müavini idi (1991–93). 1993-cü ildә hәrbi xidmәtdәn tәrxis edilmiş, ömrünün sonunadәk silahlı qüvvәlәrin Respublika Veteranlar Şurasında gәnclәrin hәrbi-vәtәnpәrvәrlik tәrbiyәsi ilә mәşğul olmuşdur.
Fəxrəddin Cavadov
Həyatı
Fəxrəddin Cavadov 20 aprel 1951-ci ildə Bakı şəhərində anadan olmuşdur. 1968–1974-cü illərdə N. Nərimanov adına Azərbaycan Dövlət Tibb İnstitutunun müalicə işi fakültəsində təhsil almış, institutu bitirdikdən sonra 1975–1977-ci illərdə Bakı Şəhəri Təxirəsalınmaz Tibbi Yardım Stansiyasında səyyar həkim, 1977–1979-cu illərdə 5 saylı Şəhər poliklinikasında həkim-cərrah vəzifələrində işləmişdir. 1978–1986-cı illərdə N. Nərimanov adına Azərbaycan Tibb İnstitutunun urologiya kafedrasında baş laborant, assistent və eyni zamanda institutun Tələbə Həmkarlar İttifaqı Komitəsinin sədri vəzifələrində çalışmışdır. 1985-ci ildə Moskva vilayətinin M. Vladimirski adına Elmi-Tədqiqat Kliniki İnstitutunda namizədlik dissertasiyası müdafiə etmişdir. 2008-ci ildə tibb elmləri doktoru ali dərəcəsi almışdır.
Fəaliyyəti
1986-cı ildən Azərbaycan Respublikası KP MK-nın elm və təhsil müəssisələri şöbəsinin, 1989-cu ildən isə ictimai-iqtisadiyyat şöbəsinin təlimatçısı vəzifələrində çalışmışdır. 1990-cı ildə Azərbaycan Respublikası səhiyyə nazirinin I müavini vəzifəsinə irəli çəkilmiş və 1996-cı ilədək bu vəzifədə çalışmışdır. 1993-cü ilin iyul-noyabr aylarında Azərbaycan Respublikası səhiyyə nazirinin səlahiyyətlərini icra etmişdir. 1998-ci ildə Ə. Əliyev adına Azərbaycan Dövlət Həkimləri Təkmilləşdirmə İnstitutunun tibb fakültəsi üzrə prorektoru, daha sonra isə I prorektoru vəzifələrində işləmişdir. Fəxrəddin Cavadov bu müddət ərzində Ə. Əliyev adına Azərbaycan Dövlət Həkimləri Təkmilləşdirmə İnstitutunun urologiya və operativ nefrologiya kafedrası üzrə dosent vəzifəsinə də seçilmişdir. 2000-ci ilin fevral ayından isə Azərbaycan Respubliksı Dövlət Neft Şirkətinin Mərkəzi Neftçilər Xəstəxanasının baş həkimi vəzifəsinə təyin olunmuşdur.
Onun rəhbərliyi dövründə Mərkəzi Neftçilər Xəstəxanasında kardinal dəyişikliklər baş vermişdir. Fəxrəddin Cavadovun xidmətləri yüksək qiymətləndirilmişdir. Azərbaycan Respublikası Prezidentinin sərəncamı ilə o, 2004-cü ildə "Tərəqqi" medalı ilə təltif edilmiş, 2006-cı ildə isə "Azərbaycan Respublikasının əməkdar həkimi" adına layiq görülmüşdür. Qafqaz və Orta Asiyada ilk dəfə canlı insandan digərinə qaraciyər transplantasiyası əməliyyatını gerçəkləşdirməyə nail olub.
Fəxrəddin Gülmirzə oğlu Cavadov 2009-cu il yanvar ayının 9-da 57 yaşında vəfat etmişdir.
Vəfatından sonra Fəxrəddin Cavadovun xatirəsinə "Bir sağlam ürək" və "Yaşamaq gözəldir, yaşatmaq da…" sənədli filmləri çəkilmişdir.
Dəştə (Sərdəşt)
Dəştə — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sərdəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 37 nəfər yaşayır (8 ailə).
Aleksandr Nevski kilsəsi (Gəncə)
Aleksandr Nevski Kilsəsi — Gəncə şəhəri ndə 1887-ci ildə tikilmiş pravoslav kilsəsidir. Kilsə Bakı yeparxiyası tabeliyindədir. Kilsənin baş rahibi yerey Andrey Bezatosnıydır.
Kilsə Gəncə şəhərinin Nizami rayonunda yerləşir. Azərbaycandakı mövcud pravoslav kilsələri arasında ən qədimlərindən biridir (Bakıdakı Mixaylo-Arxangelsk kilsəsindən sonra ikinci). Azərbaycan Respublikası Tarixi Abidələrinin Milli Reyestrinə daxil edilmişdir.
Tarix
Məbəd 1887-ci ildə köhnə qəbirstanlığın yerində həm yerli pravoslavların, həm də müsəlmanların xeyriyyə vəsaiti hesabına ucaldılmışdır. Mənbələrə görə 1916-cı ildə, bu məbəd bir kafedral statusuna sahib idi. Bina Bizans üslubunda plint kərpic dən tikilmişdir.
Kilsə 1931-ci ildə Sovet höküməti tərəfindən bağlanmışdır. 1935-1938-ci illərdə bina muzey binası kimi istifadə edilmişdir. Daha sonra muzey başqa bir binaya (məscidə) köçürüldü və kafedral anbar kimi istifadə edildi. .
1946-cı ildə məbəd Rus Pravoslav Kilsəsi nə qaytarılmışdır. Kilsənin qədim interyerindən müxtəlif ikonalar günümüzə qədər gəlib çıxmışdır. Bunlar arasında müqəddəs Aleksandr Nevski və müqəddəs Mariya Maqdalena adına ikonları xüsusilə qeyd etmək lazımdır. Məbəddə ibadət mərasimləri altıncı və bazar günləri, həmçinin pravoslav bayramlarında keçirilir.
1997-ci ildə kilsənin yaradılmasının 110 illiyi qeyd olunmuşdur. 2017-ci ildə kilsə tikilməsinin 130 illiyi münasibətilə təmir olunub.
Kvemo Linda
Kvemo Linda — Gürcüstanın Abxaziya bölgəsinin Suxumi ərazisində yerləşən kənd. Çalbaşı çayının sol tərəfində, dəniz səviyyəsindən 200 m yüksəklikdə, Suxumidən 10 km uzaqlığta yerləşir.
2008-ci ildən Rusiya Federasiyası tərəfindən işğal edilmişdir.
Ədəbiyyat
gse: 10 514
Amsterdam turniri
Amsterdam turniri — mövsüm əvvəli Niderlandın paytaxtı Amsterdamda yoldaşlıq məqsədi ilə təşkil edilən futbol turniri. Turnirə Erediviziya komandalarından "Ayaks" klubu ev sahibliyi etmiş və matçlar 1976-cı ildən 1996-cı ilə qədər De Mer stadionunda, 1996-cı ildən 2009-cu ilə qədər Amsterdam Arenada oynanılmışdır.
Təşkilat, şəhər tarixinin 700-ci ilini qeyd etmək məqsədi ilə, 1975-ci ildə "Amsterdam 700 turniri" adı ilə yaradılıb. 1934-cü ildən 1996-cı ilə qədər "Ayaks"ın daxili sahə matçlarını oynadığı De Mer stadionunda təşkil edilən turnir, 1992-ci ildə olan yeddi illik fasiləyə qədər hər yay keçirilib. 1986-cı ilə qədər yarımfinallar, ikinci, üçüncü yer üçün matç və final olmaqla bərabər üç gündə ümumi dörd matç oynanılırdı. 1987-ci ildə, ilk dəfə komandalar bir-birləri ilə matçı liqa formatında oynamağa başladı. 1999-cu ildə Beynəlxaq Fəaliyyət Tərəfdaşlığı ( qısa olaraq IEP) dəstəyi ilə turnir bu dəfə Amsterdam Arenada təşkil edilməyə başladı. Turnir yenidən başladıqdan sonra, turnirdə rəsmi futbol təşkilatlarında istifadə edilməyən bal vermə sistemi istifadə edilmişdir.
Turnirlər
thumb|350px|[[1975 Amsterdam turnirində "Barselona" futbolçularının birlikdə çəkdiyi şəkil.]] thumb|180px|[[Barselona FK|Barselona futbolçusu Yohan Kroyff, 1975 Amsterdam turnirində komandanın qazandığı üçüncü yer mükafatını göyə qaldırarkən.]] thumb|right|185px|[[Stiven Cerrard turnirdə Liverpul forması ilə oynayıb. ]] thumb|350px|[[1976 Amsterdam turniri finalında ev sahibi "Ayaks" və "Belçika" heyəti qarşılaşarkən.]]
Günorta daşı
Günorta daşı — Naxçıvan Muxtar Respublikası Kəngərli rayonu ərazisində, Çalxandağın qərb yamacında hündürlüyü 1500 metrə çatan təbiət abidəsi.
Haqqında
Xalq arasında Günortacı da deyilir. Günorta daşı günortaya qədər kölgəyə bürünmüş olur, düz günorta vaxtı isə kölgə tamamilə çəkilir. Ətrafdakı Çalxanqala, Təzəkənd, Xıncab və Sust kəndlərinin camaatı ta qədimdən ilin bütün fə- sillərində əkin-biçin, sağın və s. təsərrüfat işləri zamanı günortam səhvsiz göstərən günorta daşından "saat" kimi istifadə etmişdir. "Günortac" toponimi "Kitabi Dədə Qorqud" dastamnm qəhrəmanı, Təpəgözün gözünü çıxaran Basatm yurdu kimi xatırlanır. Bu yer isə, ehtimala görə, Təpəgözün məskən saldığı, camaata qan uddurduğu Salaxana (Salaxan) dərə- sindəki mağaranın yaxınlığında olmalıdır. Salaxananın Babək rayonunun dağlıq sahəsində, Qazan yaylağnın qərb ətəklərndə olduğu nəzərə almarsa, Günorta daşının "Kitabi-Dədə Qorqud"da adı çəküən "Günortac"la (prof. M.Seyidov, akad. V.V. Bartolda istinadən onu "Günün doğduğu uca zirvə” hesab edir) bilavastə bağlılığını söyləmək mümkündür.
Alosa caspia persica
Astrabad şişqarını — Xəzər şişqarını növünə daxil olan yarımnöv.
Yayılması
Xəzər dənizin Astrabad limanı ətrafında yayılmışdır.
Boksçular üsyanı
Boksçu üsyanı və ya İxetuan hərəkatı — Çində 1899-1901-ci illər arasında, Tzin sülaləsinin sonlarına doğru Saleh və Harmonik Yumruqlar Cəmiyyəti ( Yìhéquán ) tərəfindən qaldırılan xarici müdaxilə, müstəmləkəçilik və xristianlıq əleyhinə üsyan. Üsyançılar ingiliscə "Boxers" ("Boksçular") kimi tanınırdılar, çünki onun bir çox üzvləri o vaxtlar "Çin boksu" adlandırılan Çin döyüş sənətləri ilə məşğul olurdular.
1895-ci il Çin-Yapon müharibəsindən sonra Şimali Çindəki kəndlilər xarici təsir dairələrinin ekspansiyasından qorxurdular və öz ardıcıllarını qorumaq üçün onlardan istifadə edən xristian missionerlərin imtiyazlarının genişləndirilməsindən narazı idilər. 1898-ci ildə Şimali Çində bir sıra təbii fəlakətlər, o cümlədən Huanhe çayında daşqınlar və quraqlıqlar yaşandı, boksçular bunu xarici təsir və xristianların təsiri ilə əlaqələndirdilər. 1899-cu ildən başlayaraq, boksçular Şantun və Şimali Çin düzənliyində zorakılıq yaydılar: dəmir yolları kimi xarici mülkləri məhv edir, xristian missionerlərə və Çin xristianlarına hücumlar edir və ya onları öldürürdülər. Hadisələr öz kulminasiyasına 1900-cü ilin iyununda xarici silahlara qarşı toxunulmaz olduqlarına əmin olan Boksçu döyüşçüləri "Tzin hökumətini dəstəkləyin və xariciləri məhv edin" şüarı ilə Pekinə toplaşdıqda zirvəyə çatdı.
Diplomatlar, missionerlər, əsgərlər və bəzi çinli xristianlar diplomatik nümayəndəlik məhəlləsinə sığındılar. Amerika, Avstriya-Macarıstan, İngilis, Fransız, Alman, İtalyan, Yapon və Rus qoşunlarından ibarət Səkkiz millət Alyansı mühasirəni aradan qaldırmaq üçün Çinin üzərinə hərəkət etməyə başladı və iyunun 17-də Tyantszindəki Daqu qalasına hücum etdi. Əvvəlcə tərəddüd edən imperator Tsısi, indi boksçuları dəstəklədi və 21 iyunda işğalçı güclərə müharibə elan edən İmperator fərmanı verdi. Çin rəsmiliyi Boksçuları dəstəkləyənlər və Şahzadə Tsinin başçılıq etdiyi barışıq tərəfdarları arasında bölündü. Çin qüvvələrinin ali komandanı, mancuriya generalı Ronqlu (Cunqlu) daha sonra əcnəbiləri qorumaq üçün hərəkət etdiyini iddia etdi. Cənub əyalətlərindəki məmurlar yadellilərə qarşı mübarizə aparmaq üçün imperiya əmrinə məhəl qoymadılar.
Səkkiz Millət Alyansı, ilk olaraq Çin ordusu və boksçu dəstələti tərəfindən geri oturdulduqdan sonra Çinə 20000 silahlı qoşun topladı. Onlar Tyatszində Çin ordusunu məğlub etdilər və Leqasiyaların əlli beş günlük mühasirəsini azad edərək avqustun 14-də Pekinə girdilər. Paytaxtın və ətraf kəndlərin talan edilməsi, qisas almaq üçün boksçu olmaqda şübhəli bilinənlərin qısamüddətli edamı ilə müşayiət olundu. 7 sentyabr 1901-ci ildə imzalanan Boksçu protokolu imzalandı: boksçulara dəstək verən dövlət məmurlarının edam edilməsi, Pekində yerləşdiriləcək xarici qoşunların müddəaları və hökumətin növbəti 39 il ərzində illik vergi gəlirindən daha çox - 450 milyon tael gümüş səkkiz ölkəyə təzminat kimi ödəməsi müəyyənləşdirildi. Tszin sülaləsinin Boksçular üsyanını dəstəkləməsi onların Çin üzərində nəzarətini daha da zəiflətdi və sülalənin bundan sonra böyük hökumət islahatlarına cəhd etməsinə səbəb oldu.
Pindo dağı
Pindo dağı — İspaniyanın Qalisiya muxtar bölgəsində yerləşən dağ. Əsasən qranitdən ibarət olub 627 m hündürlüyündədir. Dağın mifoloji əhəmiyyəti vardır.
Coğrafiya
Pindo dağı Kanota bələdiyyəsi yaxınlığında, Atlantik okeanı sahili boyunca uzanan sıra dağların bir parçasıdır. Bölgədəki dik yamaclar nəqliyyatı çətinləşdirir. Təbii sahələr qorunmuşdur. Dağdakı şəkilləndirilmiş qayalar "döyüşçü" adlandırılır.
Tarix
Dəniz quldurlarından qorunmaq məqsədi ilə X əsrdə dağda San Xurxo Sisnando Menedes qalası inşa edilmişdir. Qala Rodriqo Peres de Trabanın əlinə keçmişdir. 1467-ci ildə üsyan zamanı dağıdılmışdır.
İkinci dünya müharibəsi müddətində dağdan çıxarılan volfram silah istehsalı üçün Almaniyaya satılırdı.
Mifologiya
Buraya 1745-ci ildə səyahət etmiş rahib Sarmiento gündəliklərində dağla bağlı əfsanələrdən bəhs etmişdir. Dağda keltlər tərəfindən oyulmuş "döyüşçü" adlı qayalar vardır. Mifoloji əhəmiyyətinə görə dağ bəzən "Keltlərin Olimpi" adlandırılır.
Status
Dağ 1999-cu ilin fevralından Cəmiyyət Əhəmiyyətli Ərazidir. Bu 43 km2 ərazini (10 %-i su) əhatə edir və burada 49 növ ciddi qorunur.
Gündəkə (Sərdəşt)
Gündəkə — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sərdəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 117 nəfər yaşayır (19 ailə).
Bayram Hüseynzadə
Bayram Hüseynzadə — əməkdar jurnalist, Bakı Universiteti (1997–1998) və Azərbaycan müəllimi qəzetinin (2007–2017) baş redaktoru, siyasi elmlər üzrə fəlsəfə doktoru, Bakı Mühəndislik Universitetinin tərbiyə işləri üzrə prorektoru.
Həyatı
Bayram Əvəz oğlu Hüseynzadə 1974-cü il 25 dekabr tarixində Naxçıvan Muxtar Respublikasının Şahbuz rayonunun Kükü kəndində anadan olub. 1992-ci ildə orta məktəbi bitirdikdən sonra Bakı Dövlət Universitetinin jurnalistika fakültəsinə daxil olub. 1997-ci ildə Bakı Dövlət Universitetinin jurnalistika fakültəsini, 2005-ci ildə Azərbaycan Respublikası Prezidenti yanında Dövlət İdarəçilik Akademiyasının rəhbər kadrların idarə olunması fakültəsini bitirib. 1998–2001-ci illərdə BDU-nun aspirantura şöbəsində təhsil almışdır. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Ali Attestasiya Komissiyasının 8 dekabr 2009-cu il tarixli qərarı ilə siyasi elmlər üzrə fəlsəfə doktoru elmi dərəcəsi almışdır.
Ailələlidir. 3 övladı var.
Karyerası
1997–1998-ci illərdə "Bakı Universiteti" qəzetinin baş redaktoru vəzifəsində çalışmışdır. 1998–2013-cü illərdə Azərbaycan Respublikası Təhsil Nazirliyinin mərkəzi aparatında baş mütəxəssis, sektor müdiri və ictimaiyyətlə əlaqə şöbəsinin müdiri vəzifələrini icra edib. Dövlət qulluğundakı səmərəli fəaliyyətinə görə 2005-ci ildə Dövlət qulluğunun müşaviri ixtisas dərəcəsi verilib. 2007-ci ildən 2017-ci ilədək "Azərbaycan müəllimi" qəzetinin baş redaktoru vəzifəsində çalışmışdır. 2017-ci ildən Bakı Mühəndislik Universitetinin tərbiyə işləri üzrə prorektoru vəzifəsində fəaliyyət göstərir. YAP Nərimanov Rayon Təşkilatı Siyasi Şurasının, YAP Təhsil Nazirliyi İlk Ərazi Təşkilatı İdarə Heyətinin üzvüdür. 2017-ci ildən Yeni Azərbaycan Partiyası Bakı Mühəndislik Universiteti İlk Ərazi Təşkilatının sədridir.
Fəaliyyəti
4 kitab redaktoru, 500-ə yaxın məqalənin müəllifidir. Jurnalistika sahəsindəki səmərəli fəaliyyətimə görə 2000-ci ildə "Qızıl qələm" mükafatına layiq görülmüşdür. Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 15 iyul 2015-ci il tarixli sərəncamı ilə "Əməkdar jurnalist" fəxri adı verilmişdir.
Bezvodnı adası
Bezvodnı adası — Yeni Torpaq arxipelaqına daxil olan iri bir ada. İnzibati cəhətdən Rusiyanın Arxangelsk vilayəti ərazisinə daxildir. Kara dənizinə daxil olan Xramçenko körfəzində, Şimal adasının şərq sahillərində yerləşir.
İlk əvvəllər 1936-cı ildə Serqey Lapponun ekspedisiyası tərəfindən Bubnov adası olaraq adlandırılır. Ada "Politotdeles" gəmisinin radisti şərəfinə bu cür adlandırılmışdır. 1938-ci il xəritələrində isə onun çağdaş adı ilə adlandırılır.
Aleksey Saprıkin
Aleksey Saprıkin (tam adı: Aleksey Saprıki; ) — Rus Dram Teatrının aktyoru. Qarabağ qazisi.
Həyatı və fəaliyyəti
2008-ci ildən Səməd Vurğun adına Azərbaycan Dövlət Akademik Rus Dram Teatrının aktyoru idi.
Səməd Vurğun adına Dövlət Akademik Rus Dram Teatrının oynadığı son tamaşaları arasında "Sənətkarın taleyi", "Payız sonatası", "Və yağış yağır və içini tökür", "Meme", "Peterburq işçisi", "Qürur və qərəz" tamaşaları var.
Saprıkin həmçinin "Cavad xan", "Biz qayıdacağıq", "Qafqaz", "Cavidin həyatı", "Qraf Krestovski " və digər filmlərdə rol alıb.
Svinqen
Tarixi
Xalq güləşinin digər növlərində olduğu kimi, İsveçrədəki Şvinqenin də köklərini dəqiq müəyyən etmək mümkün deyil. İdmanın müasir tarixi 1805-ci il Unspunnenfestin Vasitəçilik dövründən başlayıb. 19-cu əsrin sonlarında yaddaqalan Şvinq festivalları və təhsilli gimnastika müəllimlərinin canlı fəaliyyəti Şvinqeni böyük şəhərlərə gətirib. Beləliklə, çobanların və əkinçilərin ilkin mübarizəsi bütün sosial səviyyələrə çatan milli idmana çevrilir. Eidgenössischer Schwingerverband (milli federasiya, 1895-ci ildə yaradılmış) başçılıq etdiyi assosiasiyalar regional xüsusiyyətləri birləşdirərək, döyüşçülərin bacarıqlarını tədris kitabları və təcrübələri ilə təkmilləşdirərək və müasir turnir qaydaları yaradaraq idmanı təşkil edirdilər.
Aleksey Saprıkin
Vəfatı
Şəkər xəstəliyindən əziyyət çəkən aktyor 2019-cu il 8 oktyabr tarixində Bakıda vəfat edib.
Svinqen
Turnir
Qarşılaşma halqada baş verir, diametri 12 metr olan dairəvi sahədə, yonqarla örtülür. İki rəqib paltarlarının üstünə jütdən tikilmiş qısa şalvar geyinirlər. Güləşçilər bir-birlərini bu şalvardan, kəmərin birləşdiyi yerdə arxadan tutur və rəqibi onun kürəyinə atmağa çalışırlar. "Kurz", "übersprung" və "wyberhaagge" kimi adları olan bir neçə əsas atış var, onlardan bəziləri cüdo texnikasına çox bənzəyir - "hüfter" demək olar ki, koshi guruma ilə eynidir, "brienzer" əsasən uchi matadır.
Əli Qasımov (əsgər)
Əli İbrahim oğlu Qasımov — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Əli İbrahim oğlu Qasımov 20 may 2001-ci ildə Tovuz rayonunun Hacıalılı kəndində anadan olub. Ailəsi ilə birlikdə Nərimanov rayonunda yaşayıblar.
Təltifləri
50px (15.12.2020) — "Vətən uğrunda" medalı (ölümündən sonra)
Ələkbər Babazadə
Həyatı
1893-cü ildə Gəncədə anadan olub. İlk təhsilini 8 illik məktəbdə almışdır. 1943-cü ildə Bakıda vəfat edib.
Həşim Kəlbiyev
Həşim Adil oğlu Kəlbiyev — tarixçi-etnoqraf, Lənkəran Dövlət Universitetinin qurucularından biri.
Həyatı
Həşim Adil oğlu Kəlbiyev 1957-ci il aprel ayının 18-də Lənkəran rayonunun Şilavar kəndində anadan olmuşdur. 1968-ci ildə Şilavar kənd ibtidai məktəbini, 1974-cü ildə Lənkəran şəhər 5 saylı orta məktəbini bitirmiş, 1975-77-ci illərdə SSRİ Dövlət Daxili Qüvvələrində xidmət etmişdir. 1983-cü ildə Azərbaycan Pedaqoji İnstitutunun Tarix fakültəsini bitirmişdir.
Elmi-pedaqoji fəaliyyəti
Lənkəran şəhər məktəblərində müəllim və direktor müavini işləmişdir.
1992-ci ildən Lənkəran Dövlət Universitetində işləməyə başlamış və universitetin tədris sisteminin ilk qurucularından biri olmuşdur.
Dövrü mətbuatda, elmi jurnallarda “Lənkəran bölgəsində məskənsalma”, “Lənkəranın ənənəvi evləri”, “Lənkəran bölgəsində ilk insan izi”, “Bəlləbur Bəzzdir”, “Lənkəran-Astara bölgəsinin ənənəvi düyü yeməkləri”, “Lənkəran bölgəsində qədim dini ayinlərin qalıqlarına dair”, “Talışların ailə məişətinin bəzi xüsusiyyətlərinə dair”, “Talışların həsirçilik sənəti və əhalinin məişətində onun yeri” və s. məqalələri, “Şilavar (Şilvo) haqqında tarixi etnoqrafik oçerklər”, “Talışların maddi və mənəvi mədəniyyət dəyərləri”, “Sənətkar ömrü”, “Ərəb müəllifləri Talış haqqında”, “Kadusilərin (qədim talışların) Azərbaycan tarixində yeri”, “Azərbaycanın Cənub-Şərq bölgəsi əhalisinin etnoqrafik xüsusiyyətləri”  adlı altı kitabın və “Ali məktəb kuratoru işinə dair vəsait” adlı metodiki tədris vəsaitinin müəllifidir.
Əsərləri
6 monoqrafiyanın, Azərbaycan, rus və türk dillərində olmaqla 40-a qədər elmi məqalənin, iki tədris metodiki vəsaitinin müəllifidir.
İctimai fəaliyyəti
1990-cı ildə Lənkəran rayonu Kərgəlan Kənd Sovetliyinin (17 min nəfər əhaliyə malik Şilavar, Digah, Darquba, Kərgəlan və Lüvəsər kəndləri)deputatı seçilmişdir. 2004-2009-cu illərdə Lənkəran rayonu Şilavar kənd bələdiyyəsinin üzvü, Hüquq komissiyasının sədri olmuşdur. 2015-ci ildən Şilavar kənd icmasının sədridir.
Yan Eliasson
Yan Klennet Qlenn Eliasson  — İsveç sosial-demokrat siyasətçisi, diplomat, BMT Baş Məclisinin Prezidenti (2005-2006), İsveç Xarici İşlər Naziri (2006). Hal-hazırda BMT Baş Katibinin Sudanın Darfurdakı xüsusi elçisidir.
Təhsili
1957-1958-ci illərdə tələbə mübadiləsi proqramı çərçivəsində ABŞ-nin İndiana şəhərində təhsil almış, sonra 1962-ci ildə İsveç Dəniz Akademiyasını bitirmişdir. 1965-ci ildə Göteborq Universitetinin Biznes, İqtisadiyyat və Hüquq Məktəbində iqtisadiyyat üzrə magistr dərəcəsi almışdır. Amerika Universitetinin (1994), Göteborq Universitetinin (2001) və Uppsala Universitetinin (2005) fəxri dərəcələrinə sahibdir.
Fəaliyyəti
1980-1986-cı illərdə Eliasson BMT-nin İran-İraq müharibəsindəki vasitəçilik missiyasında iştirak etdi. 1988-1992-ci illərdə İsveçin BMT-dəki Daimi Nümayəndəsi vəzifəsini icra etdi və eyni zamanda BMT Baş Katibinin İran və İraq üzrə Şəxsi Nümayəndəsi oldu. 1991-ci ildə BMT Baş Məclisinin Fövqəladə Hallar üzrə İşçi Qrupunun sədri və 1991-1992-ci illərdə BMT İqtisadi və Sosial Şurasının (ECOSOC) sədr müavini olmuşdur. 1992-ci ildə Eliasson Birləşmiş Millətlər Təşkilatının İnsani Məsələlər üzrə Baş katibinin birinci müavini təyin edildi. Somali, Sudan, Mozambik və Balkanlarda əməliyyatlara qatıldı.
24 aprel - 6 oktyabr 2006-cı il tarixlərində Yoran Persson Sosial Demokrat kabinetində İsveç Xarici İşlər Naziri vəzifəsində çalışmışdır. 2006-cı ilin sentyabr ayında keçirilmiş parlament seçkilərindən sonra partiyası seçkilərdə məğlub olduqda, Uppsala Universitetində dərs verəcəyini bildirdi.
2006-cı ilin dekabrında BMT Baş Katibi Kofi AnnanEliassonu Sudanın Darfur şəhərinə Xüsusi Elçi təyin etdi. 2 mart 2012-ci ildə Baş Katib Pan Gi Mun, Ian Eliasson'u Birləşmiş Millətlər Təşkilatı Baş katibinin birinci müavini təyin etdi. Baş Katibin birinci müavini vəzifəsinə 1 iyul 2012-ci ildə başladı.
Kanibey (Sərdəşt)
Kanibey — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sərdəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 212 nəfər yaşayır (40 ailə).
NGC 1826
NGC 1826, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış açıq ulduz topasıdır. Göy üzündə Qılıncbalığı bürcü istiqamətində yerləşir. OCL tipli. tərəfindən ildə 22.86 sm (9 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Tofiq İsmayılov (şəhid)
Tofiq İsmayılov  (tam adı: İsmayılov Tofiq Babaxan oğlu; ) — 20 yanvar şəhidi. Azərbaycan Respublikasının Prezidentinin 31 mart 1998-ci il tarixdə fərmanı ilə ölümündən sonra 20 Yanvar Şəhidi fəxri adı verilmişdir.
Həyatı
Tofiq İsmayılov 1956-cı ilin 5 yanvar tarixində Bakı şəhərində anadan olub. Nəsimi rayon Kommunal təsərrüfat idarəsinin istilik şəbəkəsində ocaqçı işləyib. Hadisədən sonra iki övladı yadigar qalıb. 19 yanvardan 20 yanvara keçən gecə atışma səsləri eşidilməyə başlayanda qonşuları Sadıqla birlikdə Tbilisi prospektindəki 16 nömrəli binanın qarşısındakı küçəyə çıxmışdır.
Onlar gələndə küçədə çoxlu yaralı və ölən vardı. Tofiq qonşusu ilə başlayıb onlara kömək eləməyə. O, bir neçə təcili yardım maşınını yaralılarla yola salıb. Növbəti maşına yaralı qoyanda arxadan ona güllə dəyib. Onu da Semaşko adına xəstəxanaya aparıblar. Gecə qardaşları Yusif, Zabit və Rəşid nə qədər axtarırlarsa, onu tapa bilmirlər. Səhər meyidi Semaşko adına xəstəxananın ölüxanasından tapırlar. Şəhidlər xiyabanında dəfn edilib.
Ünvan
Bu ünvanda yaşamışdır: Bakı, M. Cəlal küçəsi, ev 37, mənzil 24.
Xıncab qəbristanlığı
Xıncab qəbristanlığı — Naxçıvan Muxtar Respublikası Kəngərli rayonunun Xıncab kəndində arxeoloji abidə.
Haqqında
Qəbirlərin yerüstü əlamətləri itsə də, onların bir çoxunun baş daşı saxlanmışdır. Başdaşların üzərində ərəb əlifbası ilə yazıya rast gəlinir. Bəzi qəbirlərin üzərində dördkünc for- malı daş yığınlarına rastlanır. Vaxtilə qəbiristanlıqda olan sənduqə tipli qəbirüstü sinə daşlarının az bir qisminin parçaları saxlanmışdır. 2006 ildə aparılan araşdırmalar zamanı qəbristanlıqda xalq arasında sancı daşı adı ilə tanınan sənduqə tipli nadir qəbirüstü abidə aşkar olunmuşdur. Onun üzərində ərəb əlifbası ilə kitabə və təsvirlər var. Hazırda qəbiristanlığın ərazisində Orta əsrlərə aid şirli və şirsiz saxsı qabların parçalarına rastlanılır. Qəbir tiplərinə və sinə daşlarına əsasən Xıncab qəbiristanlığını 16-18 əsrlərə aid etmək olar. Qəbiristanlığın bir qismindən 20 əsrdə də istifadə olunmuşdur.
Adı xoşbəxtlik (teleserial, 2015)
Adı Xoşbəxtlik — Türkiyə serialı.
Boqatı adası
Boqatı adası — Yeni Torpaq arxipelaqına daxil olan iri bir ada. İnzibati cəhətdən Rusiyanın Arxangelsk vilayəti ərazisinə daxildir. Ada Barens dənizi ilə əhatələnmişdir. Maksimmal hündürlüyü 42 metrdir. Şimal adasının qərb sahillərində yerləşən Ruski Havan körfəzinin akvatoriyasına aiddir.
1927-ci ildə Rudolf Samoyloviçin rəhbərliyi altında "Şimalı araşdırma İnstitutu" tərəfindən təşkil olunmuş ekspedisiya zamanı hazırkı adı verilmişdir.
Xok hamamı
Xok hamamı — Naxçıvan Muxtar Respublikası Kəngərli rayonunun Xok kəndinin mərkəzində memarlıq abidəsi.
Haqqında
Ümumi planda dördkünc formalıdır. Hamamın binası yerli Xok daşından inşa edilmişdir. Üstü tağbəndlərlə saxla- nan iki günbəzlə örtülmüşdür. İçərisində ümumi çarhovuz və yuyunmaq üçün xüsusi yerlər düzəldil- mişdir. Tikinti üslubu Şahtaxtı hamamı ilə eynidir. Hamamın tikilmə tarixini XIX əsrə aid etmək olar.
Zeqan (Suxumi Bələdiyyəsi)
<references group="" responsive="1"> Zeqan - keçmiş Xabiuk, 3 sentyabr 1948-ci ildə adı dəyişdirilib  ) — Abxaziya Muxtar Respublikasında, Suxumi Bələdiyyəsinin ( Əmək İcması ), Abxaziyanın ətəklərində kənd . Dəniz səviyyəsindən 280 m yüksəklikdə, Suxumidən 12 km. 2008 -ci ildən Rusiya Federasiyası tərəfindən işğal edilmişdir
Eşera
Eşera – Gürcüstanın Abxaziya bölgəsinin Suxumi ərazisində yerləşən kənd. Dəniz səviyəsindən 30 m hündürlüktə, Suxumidən 13 km uzağlıktadır.
2008-ci ildə Rusiya Federasiyası tərəfindən işğal edilib.
Xose Luis Arteçe
Xose Luis Arteçe Mugire — hücumçu mövqeyində oynamış İspaniya futbolçusu.
Klub karyerası
Biskaya vilayətinin Alqorta şəhərində anadan olan Arteçe 1950-ci ildə "Deportivo Geço"dan "Atletik Bilbao"ya keçdi. O, 16 illik karyerasının qalan hissəsini elə sonuncuda keçirtdi. 10 sentyabrda ev stadionunda baş tutan və 4–0 hesablı qələbə ilə bitən ilk La Liqa oyununu "Atletiko Madrid"ə qarşı keçirtdi.
1955-56 mövsümündə Arteçe 24 oyuna 15 qol vuraraq komandasının tarixindəki altıncı liqa çempionluğunu qazanmasına öz töhfəsini verdi. Bask klubunun formasıyla 274 oyuna 105 qol vura bilmişdir və 3 dəfə Kopa del Generalísimo trofeyini qazandı; 35 yaşında karyerasını bitirən Arteçe klub tarixinin ən çox qol vuran oyunçulardan biri olaraq qalır.
Milli karyerası
Arteçe 5 il ərzində millinin heyətində cəmi 6 dəfə çıxış edə bilmişdir. 17 mart 1954-cü ildə 1954 FİFA Dünya Kubokunun kvalifikasiya mərhələsi çərçivəsində keçirilən onun ilk oyunu Türkiyə millisinə qarşı oldu. 2–2 heç-heçə hesabı ilə bitən və neytral meydanda keçirilən oyunda ilk qolu o, vurmuşdur; həmin oyun iki ölkə arasında keçirilən artıq 3 oyun idi və sonda püşkatmadan sonra növbəti mərhələyə rəqib komanda yüksəldi.
Vəfatı
Arteçe 85 yaşında 19 mart 2016-cı ildə doğma şəhərində vəfat etdi.
Nailiyyətləri
Atletiko Bilbao
Hüseyn Sözlü (şair)
Hüseyn Ələkbət oğlu Məmmədov — Ömrünün 50 ildən çoxunu dənizə həsr etmiş veteran dənizçi, Azərbaycan Dövlət Dəniz Akademiyasının baş müəllimi, şair, bəstəkar. Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin (2000-ci ildən) üzvüdür. Elm və Təhsil Mərkəzinin filologiya üzrə Fəxri Professoru diplomuna layiq görülmüşdür.
Həyatı
15 aprel 1946-cı ildə Naxçıvan Muxtar Respublikasının, Şərur rayonunun Şəhriyar kəndində kolxozçu ailəsində anadan olub. 3 övladı, 6 nəvəsi vardır.
Gənc Çexlər
Gənc Çexlər — Çexiyada siyasi partiya.
Hüseyn Sözlü (şair)
Təhsili
Şəhriyar kənd orta məktəbini 1963-cü ildə bitirib. Tar üzrə musiqi təhsili alıb. Bakı Dəniz Yolları məktəbiniə daxil olub və oranı bitirdikdən sonra Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi idarəsinin gəmilərində çalışıb. Ali təhsilini Odessada alıb.
Gənc Çexlər
1874-cü ildə Karel Sladkovski, Yuli Qreqr, Eduard Qreqrın və bir neçə silahdaşının başçılığı ilə Çexiya Milli Partiyasının müxalif qanadının üzvləri tərəfindən yaradılmışdır. Proqramlarında liberal prinsiplərinə sədaqət, parlament quruluşunun islahatı və yerli idarəetmənin genişləndirilməsi əks olunmuşdu. Partiyanın mərkəzi mətbuat orqanı "Narodny listy" qəzeti idi. 1890-cı il Zemstvo seyminə və 1891-ci il reyxsrata seçkilərində inamlı qələbəsi nəticəsində Çexiyada ən nüfuzlu partiyaya çevrilmişdi. 1890-cı illərin ikinci yarısında dil məsələsinin həlli üçün bir sıra uğursuz cəhd göstərdilər.
Hüseyn Sözlü (şair)
Yaradıcılığı
Zəngin yaradıcılığa malik Hüseyn Sözlünün 11 şeirlər kitabı var. Bundan əlavə, Azərbaycan Dövlət Dəniz Akademiyası üçün "Gəmi köməkçi mexanizmləri, sistemləri və onların istismarı" dərsliyinin müəllifidir. Hüseyn Sözlünün Azərbaycanda və Türkiyədə onlarla musiqi albomu buraxılmış, mahnılarına Azərbaycanda və Türkiyədə kliplər çəkilmişdir. 2000-ci ildən Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvüdür. Rəsul Rza mükafatına, beynəlxalq "Qızıl qələm" mükafatına layiq görülüb. Türk dünyası Araşdırmaları Beynəlxalq Elmlər Akademiyasnın "Qızıl ulduz" medalı ilə, Azərbajcan Respublikası Fövqəladə Hallar Nazirliyinin Fəxri fərmanı və Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin fəxri diplomu ilə təltif edilib. Hazırda pedoqoji fəaliyyətlə məşğuldur: Azərbaycan Dövlət Dəniz Akademiyasının baş müəllimidir.
Gənc Çexlər
XIX əsrin sonundan yeni partiyaların yaradılması və seçki sistemində islahatın keçirilməsi nəticəsində Çexiyanın aparıcı siyasi qüvvə mövqeyini itirmişdilər. 1907-ci ildə sənaye burjuaziyasının və maliyyə dairələrinin mənafeyi uğrunda çıxış edən ən iri şəhər partiyası kimi qüvvətlənmişdilər. Partiyanın rəhbəri Karel Kramar idi.
1918-ci ildə Çexiya Xalq Partiyası və digər siyasi qruplaşmalarla birgə Karel Kramarın rəhbərliyi ilə "Çexiya dövlət-hüquqi demokratiya" partiyasını yaratmışdılar.
Yuxarı Xanəxal (Sərdəşt)
Yuxarı Xanəxal — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sərdəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 160 nəfər yaşayır (30 ailə).
Xornu
Xornu — Naxçıvan Muxtar Respublikası Culfa rayonununda yaşayış yeri.
Haqqında
Xornu yaşayış yeri Culfa rayonunun Göynük kəndindən şimalda, Xornu çayının vadisində yerləşir. Abidə V. B. Baxşəliyev tərəfindən qeydə alınmışdır. Qədim maldar tayfaların yurd yeri olan yaşayış yeri üç tərəfdən dərin dərə, şimal-şərqdə isə hündür təpə ilə məhdudlaşır. Yaşayış yerinin ərazisi hazırda qalın peyin qatı və bitki örtüyü ilə qapanmışdır. Dərin yarğanlarda maddi-mədəniyyət qalıqlarına və mədəni təbəqənin izlərinə rastlanmamışdır. Yaşayış yerini onun yaxınlığında yerləşən nekropoldan aşkar olunan keramika məmulatına əsasən e. ə. 4–3-cü minilliklərə aid etmək olar.
Vladimir Volobuyev
Volobuyev Vladimir Rodionoviç (25 iyul 1909, Krasnodar - 5 noyabr 1987, Bakı) ― torpaqşünas alim, AMEA-nın həqiqi üzvü (1958), SSRİ Elmlər Akademiyasının müxbir üzvü (1968), iki dəfə SSRİ Dövlət mükafatı laureatı, Əməkdar elm xadimi, kənd təsərrüfatı elmləri doktoru (1946), professor (1949).
Həyatı
Vladimir Volobuyev 25 iyul 1909-cu ildə Krasnodar şəhərində anadan olmuşdur. Ali təhsilini 1930-cu ildə Kuban şəhərindəki Kənd Təsərrüfatı İnstitutunda almışdır.
Əmək fəaliyyəti
Vladimir Volobuyev 1931-1937-ci illərdə Tiflis şəhərində Zaqafqa­zi­yanın Su Təsərrüfatı İnstitutunda (indiki Azərbaycan Dövlət Su Təsərrüfatı Layihə İnstitutu) böyük torpaq­şünas vəzifəsində çalışmışdır. 1937-1939-cu illərdə yenə həmin institutda Torpaq-meliorasiya sektorunun direktoru kimi fəaliyyət göstərmişdir. Bakıya qayıdan Vladimir Volobuyev 1939-1941-ci illərdə Az.FAN-nın Torpaq­şü­naslıq şöbəsində Torpaq fizikası bölməsinə rəhbərlik etmişdir. Bununla yanaşı, o, Cənu­bi Muğan, Böyük Qaraçalı, Pir Araks, Şirvan və Kür-Araz ovalığı torpaq ekspe­disi­ya­sına da rəhbərlik etmişdir.
Nortstar adası
Təsvir
Ada süni şəkildə neft quyusunun kəşfiyyatı yerində qurulur. 1999-2000-ci illərin qışında əlavə kəşfiyyatdan sonra Alaska İnternational Construction Company adanın tikintisinə başlayır. Meksika körfəzində istifadə edilənlər kimi standart neft platformasının tikintisi Alyaskanın şimal sahillərində illik buz yığınlarının əmələ gəlməsi səbəbindən mümkün olmur. Fasiləsiz hasilat üçün lazım olan neft quyularının bütövlüyünü təmin etməyin yeganə yolu il boyu dayanıqlı, süni ada idi. Buz kütləsinin gücü ilə eroziya təsirindən qorunmaq üçün adanın sahilləri su xəttindən 1,2 m hündürlükdə və 5,5 m aşağıda yerləşən beton lövhələrlə örtülmüşdür. Sahildən xeyli məsafədə olduğundan, əvvəlki layihələrdə edildiyi kimi, birləşdirici bəndin tikintisi mümkün olmur. Nortstar adası Bofort dənizində neftin sahilə nəqli üçün sualtı boru kəmərindən istifadə edən ilk ada olur. Qışda sərt buzlanma səbəbindən ada ilə sahil arasında əlaqə üçün yol əmələ gəlir. Yayda bu məqsədlə barjalardan istifadə olunur. Tikintinin ilk qışı zamanı adanı dəniz səviyyəsindən yuxarı qaldırmaq üçün materikdən adaya 540.000 m³-dən çox çınqıl daşınmışdır. Dənizin dibinə çatmaq üçün işçilər buzları bloklara ayırıb kranlarla qaldırmalı olurlar. Adanı sahillə birləşdirən dəniz dibi ilə üç boru xətti çəkilərkən də oxşar üsuldan istifadə edilmişdir. Borular bir-birinə qaynaqlanmış və dəniz səviyyəsindən 2,1 m-dən çox aşağıda xəndəklərə qoyulmuşdur. 2000-ci ilin yayında adaya avadanlığı olan bir barja gəlir, lakin Qrinpis fəalları tikintini boykot etdiyi üçün sonrakı işlər 39 saat müddətinə dayanır. 2000-ci ilin oktyabrında enerji avadanlıqlarının ehtiyaclarını ödəmək üçün adaya ilk qaz axmağa başlayır. 2000-2001-ci illərin qışında buz üzərində yeni yollar çəkilir və adada qazma işlərinin başlanması da daxil olmaqla tikintinin növbəti mərhələsi başlanır. Tikintini başa çatdırmaq üçün modul avadanlığın son iki barjası 2001-ci ilin yayında gəlir. Tikinti başa çatdıqda, boru kəmərləri daxil olmaqla bütün Nortstar adası layihəsi təxminən 686 milyon dollar təşkil edir. Hasilata 31 oktyabr 2001-ci ildə başlanmış və 2002-ci ilin iyun ayına qədər hasilat 7,900 m³/gün, 2003-cü ilin iyun ayına qədər 11,000 m³/gün olaraq artır. 2006-cı ilin ortalarına qədər Nortstar neft quyusundan 16 milyondan çox neft çıxarılır. 2007-ci ilin ortalarında bu rəqəm artıq 120 milyon bareldən çox olur.
Vladimir Volobuyev
Elmi fəaliyyəti
Vladimir Volobuyev Azərbaycanın iri irriqasiya-meliorasiya obyektlərinin tədqiqi nəticə­sində meliorativ rayonlaşma prinsiplərini müəyyən etmiş və onların yuyulması nə­zəriyyəsini yaratmışdır. Həmçinin duzların miqrasiya proseslərinin 6 genetik formasını müəy­yən etmişdir. Bunula bərabər, torpaq ekologiyası, təsnifatı və diaqnostikası mə­sələlərini işləyib hazır­lamışdır. O, respublikada torpaqəmələgəlmənin energetikasına dair təlimin elmi əsas­larını inkişaf etdirmişdir.
Vladimir Volobuyev 1944-cü ildə fəlsəfə doktoru, 1946-cı ildə kənd təsərrüfatı elmləri doktoru elmi dərəcəsini almışdır. O, 1949-cu ildə professor adına layiq görülmüşdür. 1955-ci ildə Azərbaycan Elmlər Akademiyasının müx­bir üzvü, 1958-ci ildə həqiqi üzvü seçilmişdir. 1968-ci ildə isə SSRİ EA–nın müxbir üzvü seçilən Vladimir Volobuyevin rəhbərliyi ilə 15 elmlər və 2 fəlsəfə doktoru hazırlanmışdır. Professor 5 kitab, 156 məqalə, 4 xəritənin və 5 patentin müəllifidir.
Mükafatları
Vladimir Volobuyev SSRİ Dövlət Mükafatı laureatı, Əməkdar elm xadimi fəxri adlarına, habelə Mendeleyev adına mükafata layiq görülmüş, iki dəfə Qırmızı Əmək Bayrağı, həmçinin Xalqlar Dostluğu, Şərəf Nişanı ordenləri ilə, V.V.Dokuçayev adına Qızıl medalla təltif olunmuşdur.
Biləv mahalı
Biləv mahalı — Naxçıvan xanlığının mahallarından biri.
Naxçıvan xaniğı (1747- 1827-ci illər) mahallara bölünmüşdü və onun 9 mahahndan biri də Biləv mahalı olmuşdur. Biləv kəndi də bu mahalın mər- kəzi idi. Beləliklə 1747-1827-ci illərdə 80 il müddətinə Biləv eyniadlı mahalın mərkəzi olmuşdur. Mahallari xanın nüməyəndəsi - mirzəbəyilər (naiblər) idarə edirdilər. Onlar xanlığa sədaqətli, adətən Kəngərli tayfasından olan bəylərdən təyin olunurdular.
Biləv mahalına təyin olunmuş naiblər (mahal hakimləri) Kəngərli tayfasından, Naxçıvan xanlığının Vəkil (Sultan) qolundan I kərim Sultan - Bilici Kəngərli nəslindən oimuşlar. Mahal hakimiyyətinin əksər məmurları da Kəngərli tayfasından və naiblərin qohumlarından təyin olunurmuşlar.
Etimologiyası
Tədqiqatçılar qədimliyi, yerləşdiyi ərazinin dağlıq və landşaft xüsusiyyətlərinin müxtəlif olması ilə seçilən kəndin Biləv adlanmasının müxtəlif səbəblərini veriblər. Bəzi mənbələrə görə, Biləv “min ev” sözünün təhrif olunmuş formasıdır, digər əsaslarda Biləv adının kənddəki “bülöv daşı” sözündən götürüldüyü məlum olur. Lakin Biləv adının burada yaşamış Biləv tayfasının adı ilə bağlanmasının həqiqətə daha uyğun olduğunu deyir tarixçilər.
Cavad İsmayılov
Cavad İsmayılov (tam adı: Cavad Yunis oğlu İsmayılov; ) — Qanlı Yanvar şəhidi.
Həyatı
1962-ci ilin 9 may tarixində Bakı şəhərində anadan olmuşdur. Bakı şüşə zavodunda fəhlə işləmişdir.
Ailəli olmuş, Qanlı Yanvar faciəsindən sonra iki qız övladı yadigar qalmışdır. Cavad İsmayılov Azərbaycanın tanınmış şairi Mikayıl Müşfiqin qohumudur (Şair Cavadın atası Yunisin əmisi oğludur). Cavad Qəmli təxəllüsü ilə şeirlər yazmışdır.
Qanlı Yanvar faciəsi
Anası Əzizə İsmayılovanın dediklərindən:
''Yanvarın 19-da Cavad 3-cü növbə işə getdi, səhərə yaxın bizə zəng edib dedilər ki, o xəstəxanadadır. Biz onu Semaşko xəstəxanasında 13-cü mərtəbə, 4-cü palatada tapdıq. Mən onun üstündən adyalı götürəndə gördüm ki, yaraları sağ tərəfdə sinəsindən və sol tərəfdə kürəyindəndir. Mən bunu görəndə huşumu itirdim. Özümə gələndə Cavad dedi: — Gəlin, (o mənə babasının dili ilə gəlin deyirdi) adam kişi olar. Dedim: — Yaxşı, daha ağlamaram. O dedi ki, həmin gün işə getdim, gördüm ki, iş yoxdur. Geri qayıtdım. XI Qızıl Ordu meydanından çıxanda gördüm ki, bir qadın yıxılıb zarıyır. Əyildim ki, onu qaldıram. Bir bu yadımdadır. Bir də məni maşına qoyanda ayıldım. Yolda, avtovağzalın yanında maşını atəşə tutdular. Maşın aşdı, mən burada möhkəm əzildim. Sonra başqa maşın bizi Semaşkoya gətirdi. Tibb institutunun qızları yaralılara qan verirdi. Bu vaxt əllərində avtomat olan əsgərlər içəri girərək tələb etdilər ki, heç kəs yaralılara qan verməsin. Sonra onlar işıqları söndürdülər.''
Yanvarın 22-də gecə Cavadın üzərində yenidən cərrahiyyə əməliyyatı aparılmış, lakin o, səhər saat 8-də vəfat etmişdir.
Şəhidlər xiyabanında dəfn edilmişdir.
Ünvan
Bakı, Tbilisi prospekti, ev 56, mənzil 9.
Volodarskoe
Volodarskoe – Gürcüstanın Abxaziya bölgəsinin Suxumi ərazisində yerləşən kənd. Dəniz səviyəsindən 80 m hündürlüktə, Suxumidən 3 km uzağlıktadır.
2008-ci ildə Rusiya Federasiyası tərəfindən işğal edilib.
İnan ocağı
İnan ocağı —Naxçıvan Muxtar Respublikası Şərur rayonunun Alışar kəndində ziyarətgah.
Haqqında
Vaxtilə ətrafında möhrədən tikilmiş ev olub. Rəvayətə görə burada bir qoca kişi və qadın yaşayırmış. Yuxuda onlara deyiblər ki, bu yerin sahibi var, buradan çıxın. O vaxtdan qocalar evi tərk edib və həmin ev ziyarətgaha çevrilib. Onun mərkəzi hissəsində böyük bir qara daş var. Hazırda pirin binası bərpa edilməkdədir.
Avdat
Avdat — Petra ilə Qəzzə limanı arasında Buxur Yolu adlanan ticarət yolunun üzərində yerləşən Nəbatilərin mərkəzi şəhəridir. Şəhərin akropolu dəniz səviyyəsindən 655 metr yüksəklikdə Negev dağının yamacında yerləşir. Avdatın tikilmiş hissəsi 85 dunamdır və bütün Avdat Milli Parkı isə 2100 dunam ərazini əhatə edir. Avdat Milli Parkında qədim Nəbati tikililərinin qalıqları, o cümlədən gözətçi qülləsi, yaşayış kompleksi, məbəd tikililəri, şərabçılıq sahəsi, hərbi şəhərcik, yaxşı vəziyyətdə qalmış hamamlar və yenidən qurulmuş kənd təsərrüfatı terrasları var. 2005-ci ildə YUNESKO Avdatı Buxur Yolunun bir hissəsi kimi ümumdünya irsi siyahısına əlavə etdi.
Arxeoloji qazıntılar
Avdatın yaranma tarixi eramızdan əvvəl III əsrə təsadüf edir. Avdat haqqında ilk dəfə Yunan alimi Ptolemeyin “Coğrafiya” əsərində Roma əyaləti Ərəbistanın yeddi yaşayış məntəqəsi siyahısında rast gəlmək olar. Bizanslı Stefan, Herodyanın yazılarına əsaslanaraq, Avdat haqqında yazır ki, nəbatilərin məskənidir, tanrı kimi hörmət edilən padşahlarının adını daşıyır. Nəbatilərin tarixində Obodat (Avdat) adlı üç padşah olub, ancaq ölümdən sonra yalnız I Obodat ilahiləşdirilib.
Avdat qədim Roma xəritəsinin bir nüsxəsi olan Peytinger cədvəlində tapmaq olar. Avdatın imperiyanın hərbi və iqtisadi baxımdan mühüm şəhəri kimi çiçəklənməsi Bizans dövrünə təsadüf edir. Lakin 630-cu ildə zəlzələ şəhəri demək olar ki, tamamilə məhv edir və əhali oranı tərk edir.
Tarixi yerləri
Qazıntılar zamanı diqqət çəkən arxeoloji obyektlər arasında Nəbatilər dövrünə aid saxsı emalatxanası, soba və e.ə. 268-ci ilə aid yazısı olan darvaza tağı var. Qurbangahı, Günəş və Ayın relyefli təsvirləri olan dəfn mağarası Roma dövrünə aiddir. Orada qədim yunan dilində qadın adları olan üç yazı da tapıldı ki, bu da Avdatdakı Afrodita məbədində qadın kahinlərinin olması ilə izah olunur.
Bizans dövrünə elm adamları Avdat şəhərinin mərkəzi küçəsinin hər iki tərəfində yerləşən evləri və su toplamaq üçün şaxələnmiş quyu və kanallar şəbəkəsi olan yaşayış sahəsini; böyük quyusu olan şəhər qalası; iki daş şrift, xaç şəklində böyük; dağ yamacında şəhər hamamları; şərabın toplanması və saxlanmasına aparan yeraltı kanalı olan beş şərab zavodu; qida saxlamaq üçün mağaraları və ayaqyolusu olan bərpa edilmiş Bizans evi, burada inək kəllələri, üzüm çəyirdəyinin qalıqları və xaçın relyefli təsviri də aşkar edilmişdir.
Vandalizm
5 oktyabr 2009-cu ildə iki bədəvi yüzlərlə arxeoloji tapıntını sındıraraq və qədim divarları rəngləyərək, parkda vandalizm aktı törətdilər. Dəymiş ziyan təxminən 10 milyon şekel dəyərində idi. Bədəvilərdən biri parkda mühafizəçi işləyirdi. Onlar bu hərəkətlərini Negevdə qanunsuz bədəvi tikililərinin sökülməsinin qarşılığında qisas almaq kimi izah ediblər. Qədim şəhərin bərpası bu günə qədər davam edir.
Samirə Səfərəliyeva
Samirə Elxan qızı Səfərəliyeva — Azərbaycan jurnalisti, televiziya aparıcısı.
Samirə Səfərəliyeva 3 iyun tarixində Bakı şəhərində anadan olub. Valideynləri Səfərəliyev Elxan Nuruş oğlu və Səfərəliyeva Xədicə Həzi qızı Laçın rayonunda anadan olduqlarından uşaqlığı elə bu rayonda keçib.
Şəxsi həyətı
Ailəlidir. Ruslan (2003) və Mədinə (2011) adında iki övladı var.
Fəaliyyəti
1981-ci ildə Nizami rayonundakı 129 nömrəli orta məktəbin 1-ci sinfinə gedib. 1991-ci ildə orta məktəbi bitirib, sənədlərini Bakı Dövlət Universitetinin Jurnalistika fakültəsinə verib. Lakin daxil ola bilməyib. Müxtəlif qəzetlərdə ştatdankənar müxbir kimi fəaliyyətə başlayıb. İlk yazısı isə Laçın rayonunda nəşr edilən “Laçın” qəzetində çıxıb.
1993-cü ildə Qərb Universitetinin "Ümumbəşər siyasəti və iqtisadiyyatı" fakultəsinə daxil olub. Axşam şöbəsində oxuduğu üçün günortalar qəzet və jurnallarda jurnalistik fəaliyyətini davam etdirib. 1998-ci ildə ANS ÇM radiosunda dj kimi fəaliyyətə başlayıb. Bir müddət işləyəndən sonra ”Xəbərçi” verilişinə aparıcı keçirilib. 2000-ci ilədək burada müxbir, aparıcı, redaktor assistenti, aparıcı-redaktor işləyib. Daha sonra isə ANS-in “Salam Azərbaycan” səhər kanalında aparıcı redaktor, daha sonra isə şef redaktor vəzifələrində çalışıb.
2007-ci ildə ANS PRESS Nəşriyyat Evində www.anspress.ws saytında Azərbaycan bölməsinin redaktoru kimi fəaliyyət göstərib. 1 il sonraANS TV Bədii Publisistik Verilişlər Departamentində, Baş Prodüsserin müavini vəzifəsinə keçirilib. 2009-cu ildə Daha sonra yenidən ANS PRESS Nəşriyyat Evində www.anspress.ws saytının həm Azərbaycan həm də Rus bölməsinin şef redaktoru kimi fəaliyyət göstərib. |18|12|2021}}
2010-cu ildə Bədii Publisistik Verilişlər Departamentinin Baş Redaktoru vəzifəsinə təyin edilib. 2016-cı ilin fevral ayına kimi bu vəzifədə çalışıb
2019-cu il oktyabrın 1-dən REAL TV-də Baş direktorun layihələr üzrə müavini vəzifəsinə təyin olunub.
Keçdiyi kurslar
S. Səfərəliyeva Asiya Dialoqu İctimai Birliyinin vasitəsilə 1 ay ərzində Türkiyənin CNN Türk telekanalında jurnalist kimi staj keçərək sertifikat almışdır. Daha sonra isə 1 həftə ərzində Ankara və İstanbulda TRT və Habertürk kanallarında staj keçib. Rusiyanın Sankt Peterburq şəhərində "Школа журналистики" məktəbində kurs keçib.
Mükafatları
22 iyul 2020-ci ildə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı ilə Samirə Səfərəliyeva kütləvi informasiya vasitələrinin inkişafında xidmətlərinə görə "Tərəqqi" medalı ilə təltif edilib.
Hemskerk adası
Hemskerk adası — Yeni Torpaq arxipelaqına daxil olan iri bir ada. İnzibati cəhətdən Rusiyanın Arxangelsk vilayəti ərazisinə daxildir. Kara dənizinə daxil olan Murmans buxtasınfda, Şimal adasının şərq sahillərində yerləşir.
Ada 1596-cı ilin avqustunda holland dənizçiləri tərəfindən gəmi kapitanı Yakov van Hemskerkin şərəfinə adlandırılmışdır. Adada morjların daimi dayanacaq yeri olan yataq vardır. Burada Böyük sahilqağayısına aid yuvalama yerləri vardır.
İlham İsmayılov (şəhid)
İlham Xankişi oğlu İsmayılov — Qarabağ müharibəsi şəhidi.
Həyatı
İlham İsmayılov 22 sentyabr 1974-cü ildə Biləsuvar rayonunun Ovçubərə kəndində anadan olmuşdur.
1992-ci ildə Ovçubərə kənd tam orta məktəbini bitirmişdir. Həmin ili Biləsuvar rayon Hərbi Komissarlığı tərfindən hərbi xidmətə çağırılmışdır.
27 yanvar 1994-cü ildə Füzuli rayonu istiqamətində gedən döyüşlərdə şəhid olmuşdur.