cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Eyxmanın qaçırılması
Beynəlxalq reaksiya
Bu hadisəni müzakirə etmək üçün BMT-də xüsusi iclas çağırıldı. İsrail Xarici İşlər Naziri Qolda Meir, qanunu pozan hərəkətlərə görə Argentinadan rəsmi şəkildə üzr istədi, ancaq bu vəziyyətdə haqlı olduqlarını da bildirdi. Rəsmi versiyaya görə, Eyxmanın dövlət xidmətində olmayan bəzi "yəhudi könüllüləri" tərəfindən qaçırılmışdır. Argentina xüsusi xidmət orqanları İsrail kəşfiyyatının bu işdə iştirakını sübut edə bilmədi. Bununla belə, BMT Təhlükəsizlik Şurasının 23 iyun 1960-cı il tarixli 138 saylı qətnaməsində İsrail hökumətinin heç olmasa, Eyxmanın Argentinadan qaçırılması planını bildiyi və həyata keçirilməsinə razılıq verdiyi ifadə edildi.
Eyxmanın qaçırılmasının başqa bir nəticəsi Argentinada gizlənən nasistlər arasında kütləvi panikaya gətirib çıxardı. Xüsusilə Eyxman itkin düşdükdən sonra Auşvitz həbs düşərgəsi məhbuslarına ən qəddar işgəncə verənlərindən biri olan "Ölüm mələyi" ləqəbli Yozef Mengele əvvəl Paraqvaya, daha sonra Braziliyaya qaçdı. Rafi Eitanın və başqa bir Mossad veteranı Aleks Mellerin sözlərinə görə, Buenos Ayresdə Mengelenin izinə düşmüşdülər, ancaq onu Eyxmanla eyni vaxtda və ya Eyxmanın tutulmasından dərhal sonra ələ keçirmək çox riskli idi. Sonra "Mossad"ın bütün resursları "Yosele davası"na cəlb edildi və bu müddətdə Mengele izini itirməyi bacardı.
Nasistlərə rəğbət bəsləyən ərəb mətbuatı Eyxmanı açıq şəkildə müdafiə edirdi. Xüsusilə, ingilisdilli İordaniya qəzeti "The Jerusalem Times" 24 aprel 1961-ci il tarixli nömrəsində yayımladığı məktubda Eyxman vasitəsi ilə "bəşəriyyətə bir xeyir gəldiyini" və "məhkəmənin 6 gün ərzində qisas almaq üçün qalan altı milyonun məhvi ilə sona çatacağına" inandığını bildirirdi.
Düz 40 il sonra 2000-ci il iyunun 15-də Argentina Prezidenti Fernando de la Roi, ABŞ-a rəsmi səfəri zamanı İkinci Dünya Müharibəsindən sonra ölkəsinin nasistlərə sığınacaq verdiyi üçün bütün Xolokost qurbanlarından "ən dərin və ən səmimi şəkildə" üzr istədi. De la Roi Argentina hökumətinin nasist cinayətkarlarının ölkəyə necə girməyi bacardıqlarını araşdıracağını və cinayətlərdə günahkar olan bütün nasistlərin cəzalandırılacağını vəd etdi.
Qaçırılmanın tarixdə əks-sədası
2006-cı ildə ABŞ-da arxivlərin açılması nəticəsində məlum olmuşdur ki, 1958-ci il martın 19-da Birləşmiş Ştatların Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsi Qərbi Alman kəşfiyyat xidmətindən Eyxmanın olduğu yer və gizləndiyi ad haqqında məlumat almışdı. Lakin MKİ və Qərbi Alman kəşfiyyatı Eyxmanın Federal Kansler Konrad Adenauer katibliyinin rəhbəri vəzifəsini icra edən Hans Qlobkenın nasist keçmişi haqqında məlumat verə biləcəyindən qorxaraq bu məlumatları gizlətməyə qərar verdi.
Nyu Yorkdakı Yəhudi İrsi Muzeyində bir müddət Eyxmanın qaçırıldığı gecə Peter Malkinin əlində olan əlcəyin tuncdan tökülmüş qəlbi nümayiş etdirilmişdir. Malkin Eyxmana çılpaq əlləri ilə toxunmaqdan iyrəndiyini söyləyirdi. 2007-ci ilin may ayında Eyxmana Rikardo Klementin adına verilən pasport Buenos Ayresdəki Holokost Muzeyinə verildi. Pasport Buenos Ayresin məhkəmə arxivində tapılmışdırdı. Buraya isə o, polis tərəfindən verilmişdi. 1960-cı ilin may ayında Eyxmanın arvadı ərinin itməsi üçün ərizə verərkən pasportu polisə təqdim etmişdir.
Eyxmanın qaçıran şəxslərin bəzi "yəhudi könüllüləri" yox, məhz "Mossad" agentləri olduğu 2005-ci ilin fevral ayında rəsmən etiraf edildi. Həmçinin Eyxmanın qaçırılmasının iştirakçılarının tam siyahısı yalnız 2007-ci ilin yanvarında dərc edildi. Əməliyyatda iştirak edən anestezioloqun adı 2007-ci ilin aprelində açıqlandı.
2007-ci il iyunun 26-da İsrail Prezidentinin səlahiyyətlərini icra edən Dalia İtsik əməliyyat iştirakçılarına fəxri diplomlar və xatirə hədiyyələrini təqdim etdi. Əməliyyatın bir başa iştirakçılarından (Piter Malkin, Moşe Tavor və Şalom Dani) üçü artıq həyatda deyildilər.
12 dekabr 2011-ci il dekabrın 12-də Qüdsdəki Knessetdə İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahunun iştirakı ilə Adolf Eyxmanın qaçırılması əməliyyatına həsr edilən sərgi açıldı. Sərgidə dövlət arxivindən ilk dəfə "Mossad" tərəfindən Argentinada Eyxmanın qaçırılması ilə əlaqədar, habelə İsraildəki məhkəmə işinə aid unikal eksponatlar və sənədlər nümayiş etdirilmişdi. Həmçinin bu eksponatlar arasında Ben-Qurionun Eyxmanın tutulması barədə əmri, cinayət işinin hökmü, oğurluq zamanı istifadə olunan anesteziya üçün xüsusi şpris, "Mossad" agentlərinin pasportları, biletləri və əlcəkləri, Eyxmanın məhkəmə salonunda saxlanıldığı şüşə otağı ümumi baxışa təqdim edilmişdir.
İncəsənətdə
Adolf Eyxmanın özünün fəaliyyətinə, həm də qaçırılmasına aid bir neçə əsər yazılmış, bədii və sənədli filmlər çəkilmişdir. Belə ki, onun qaçırılması və məhkəməsi hekayəsi bütün dünyada məşhurlaşdığından dərhal dünyanın dörd bir yanından olan dramaturqların, yazıçıların və jurnalistlərin diqqətini cəlb etmişdir. Ancaq bu hekayənin vizuallaşdırılması yalnız 1968-ci ildə mümkün oldu, o zaman aktyor və ssenarist Robert Şou bu barədə roman yazdı və "Broadvey"də "Şüşə qəfəsdə adam" pyesini səhnələşdirdi. 1975-ci ildə bu roman və pyes əsasında rejissor Artur Hiller bir neçə ay ərzində Eyxmanın məhkəməsinin materialları və Xanna Arendtin məqalələri ilə tanış olaraq Maksimilian Şellin baş rolunu oynadığı "Şüşə qəfəsdə adam" bədii filmini çəkdi. Nasist cinayətlərinə görə kollektiv və fərdi məsuliyyətin mürəkkəb və mübahisəli mövzuları arasında çəkilən film, Xolokost qurbanlarının dolayı olaraq günahları və onların passivliyi məsələsini qaldırır, eyni zamanda İsrail Dövləti tərəfindən "Xolokostun özəlləşdirilməsinin" və "Qana qan" siyasətinin həyata keçirilməsinin mümkünlüyünün mənəvi və etik problemlərini qaldırır.
Ədəbiyyatda
1961-ci ildə Tuvia Fridman redaktor David Qross ilə birlikdə “Ovçu” avtobioqrafik kitabını nəşr etdirmişdi. Kitab 2007-ci ildə təkrar nəşr edilmişdir. 1961-ci ildə yazıçı Moşe Perlmanın "Eyxmanın Qaçırılması" kitabı  Təl-Əvivdə ivrit dilində və Londonda ingilis dilində nəşr olundu. 2001-ci ildə Perlmanın "Adolf Eyxman necə tutuldu" kitabı rus dilində nəşr edildi. .
İsser Harel bu hadisələr haqqında "Qaribaldi küçəsindəki ev" kitabını yazmışdı.(הבית ברחוב גריבלדי, תל אביב: ספריית מעריב) 1975, Bu kitab 1992-ci ildə rus dilində "Cəlladın oğurlanması" adı ilə nəşr edilmişdir. Kitabın yazıldığı zaman "Mossad"ın agentləri rəsmi olaraq açıqlanmadığından, Harelin əsərində onlar təxəllüs altında verilmişdir. Məsələn, "Cəlladın qaçırılması" kitabında Rafi Eitan - "Qaby", Piter Malkin - "Eli", Zvi Aaroni - "Kenet" və s. adlar altında keçir. Öz adı altında verilən yeganə agent 1963-cü ildə vəfat edən saxta sənəd hazırlama mütəxəssisi Şalom Dani idi.
1990-cı ildə amerikalı yazıçı Harry Stein ilə həmmüəllif olaraq Piter Malkin "Eyxman əlimizdədir" kitabını yazmışdır. 1990-cı ildə Tuvia Fridman "Əməliyyatdakı rolum" sənədlər toplusunu nəşr etdirdi.
1996-cı ildə Zivi Aaroni alman yazıçısı Vilhelm Dietl ilə birlikdə "Der Jäger — Operation Eichmann" kitabını buraxmışdılar.
Kinoda
2006-cı ildə Rusiyada Tuvia Fridmanın fəaliyyətinə həsr olunmuş rejissor Fyodor Stukovun "Nasist Ovçuları" 4 epizodlu sənədli filmi ekranlara buraxıldı. 2007-ci ildə İsrail məhkəməsi sənədlərinə əsaslanan bioqrafik "Eyxman" ingilis-macar filmi ekranlara buraxıldı. Filmdə baş rolda Tomas Kreçmann çəkilmişdir. Eyxmanın qaçırılması mövzusu ilə dolayı əlaqəli bir çox əsərlərdə yaradılmışdır. Məsələn 2007-ci ildə ekranlara çıxan "Borc" bədii filmində üç gənc "Mossad" agentinin sağ qalan nasist cinayətkarlarından birini axtarmaq üçün Avropaya yola düşdüyü əks olunur. 2009-cu ildə "Miramax" studiyası əsas rolların birində Helen Mirrenin çəkildiyi eyni adlı filmin remeykini buraxdı. Film 2011-ci ilin avqustunda studiyanın bağlanmasından sonra yayımlandı. .
2018-ci ilin avqustunda Ben Kinqslinin oynadığı Eyxmanın tutulmasından bəhs edən "Final əməliyyatı" filmi nümayiş olundu. .
2019-cu ildə F.Dikin yazdığı "Yüksək qaladakı adam" romanının motivləri əsasında çəkilən teleserialda, 1964-cü ildə alternativ gerçəklikdə SS oberstqruppenfüreri Eyxman obrazını aktyor Timoti V. Mörfi canlandırır.
Son qədim dövr
thumb|Son qədim dövrün ən məşhur tikilisi: [[Aya Sofya]]
Son qədim dövr, Qədim dövrdən erkən orta əsrlərə keçidi izah edən müasir bir termindir. Son qədim dövr ifadəsi özünü ədəbiyyatda ilk dəfə Max Weber ilə tapsa da, ilk dəfə bu ifadə mədəniyyəti tarixçisi Jacob Burckhardt tərəfindən 1853-cü ildə istifadə edilmişdir.
Son qədim dövrün nə vaxt başladığı və nə vaxt bitdiyinə dair mübahisələr var. Ümumiyyətlə, dövrün başlanğıcının, eramızın 284-cü ilində Kayser Diocletianın taxta keçməsi ilə başlandığı qəbul edilir. Qərbdə bu dövrün Qərbi Romanın dağılmasına və ya 568-ci ildə Lombardların İtaliyanı işğal etməsinə qədər davam etdiyi iddia edilir. Ancaq bu tarix şərqdə eramızın 565-ci ilində İmparator I Yustinianın ölümünə və hətta VII əsrdə İslamın yayılmasına qədər davam edir.
Əliabad (Sayınqala)
Əliiabad - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sayınqala şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 137 nəfər yaşayır (26 ailə).
Luiza Hey
Luiza Hey (8 oktyabr 1926 - 30 avqust 2017) — amerikalı yazıçı, həvəsləndirici əsərlər müəllifi və "Hay House" nəşriyyat şirkətinin təsisçisidir. O, yeni düşüncə tərzində yazılmış və "özünə yardım" mövzusunda birləşən bir neçə kitabın müəllifidir. Daha çox "Həyatına şəfa ver" (1984) kitabına görə yaxşı tanınır.Hey May 2008-ci ildə Nyu-York Tayms dərgisində Mark Oppenheimer ilə müsahibəsində öz həyat hekayəsin ətraflı şəkildə nəql etmişdir.
Qravina adaları
Qravina adaları — Alyaskanın cənub-şərqində, Sakit okeanın isə şimal-şərqində yerləşir. Onlar qərbdə Klarens boğazı və şərqdə Revilyahihedo kanalı ilə həmsərhəddir.
Cavaxeti
1995-ci ildə Axalkalaki və Ninotsminda rayonları qonşu Samtsxe diyarı ilə birləşdirilərək Samtsxe-Cavaxeti adlanan yeni bir inzibati vilayət yaradılmışdır. 2020-ci ilin yanvar ayında əldə olunan məlumata görə, Samtsxe-Cavaxetinin ümumi əhalisi 152,100 nəfərdir. Vilayət əhalisinin əksəriyyətini ermənilər təşkil edir. 2014-cü ildə Gürcüstanda keçirilən əhalinin üsiyahıyaalınmasına görə, Axalkalaki bələdiyyəsində yaşayanların 93%-i (41,870) və Ninotsminda bələdiyyəsində yaşayanların 95%-i (23,262) ermənilər idi.
Qravina adaları
Qrupun ən böyük adaları bunlardır: Qravina, Annett, Dyuk və Meri.
İspan tədqiqatçısı Xasinto Kaamaqno 1792-ci ildə Qravina adalarını Federiko Qravinanın şərəfinə adlandırır.
Dyör
Dyör — Macarıstanın şimal-qərbində yerləşən, Dyör-Moson-Sopron inzibati bölgəsinin mərkəzi olan şəhər.
Tarixi
left|thumb|1598-ci ildə Dyör qalasının mühasirəsi Dunay çayı boyunca uzanan bu ərazidə ilk kütləvi məskunlaşma b.e.ə V əsrə təsadüf edir. Dyörün ilk sakinləri keltlər olmuşdurlar. Onlar bu şəhəri “Ara Bona” (sonralar “Arrabona”) yəni “yaxşı qurbangah” adlandırmışdılar. Şəhər VIII əsrə qədər belə adlandırılsa da, alman və slovak dillərində günümüzdə də “Arrabona”nın qısaltması “Raab” adından istifadə olunur.
E.ə I əsrdə buraya romalı tacirlər köçmüşdülər. Daha sonra b.e X əsrində Qərbi Macarıstanın şimalı Roma tərəfindən işğal edilərək bu əraziyə Pannoniya adı verildi. V əsrdə slavyanlar daha sonra, lombardlar tərəfindən hücuma məruz qalan şəhərdə VI əsrin sonu ilə IX əsrin əvvəllərində avarlar hökm sürürdü.
Artıq IX əsrdə şəhər macar axınlarına məruz qaldı. İlk Macarıstan kralı I Stefan tərəfindən bu ərazidə yepiskopluq yaradıldı. Şəhərin adı dəyişərək “Dyör” adlandırıldı.
1241-1242-ci ildə monqolların hücumuna məruz qalsa da, 1526-cı ilin Mohaç döyüşündən sonra Habsburq imperiyasının tərkibinə qatılmışdır. 1594-cü ildə osmanlılar tərəfindən ələ keçirilən Dyör qalası yandırılaraq dağıdıldı, bu səbəbdən osmanlı türkcəsində şəhər "Yanıkkale" (Yanıqqala) adını daşıyırdı. 1598-ci ildə Habsburqlar ikinci dəfə bu əraziyə yürüş etdi. 1743-cü ildə Dyörə “Müstəqil Krallıq Şəhəri” statusu verildi. 14 iyul 1809-cu ildə baş verən Raab döyüşündə Avstriya imperiyası burada Napaleonun qoşunları tərəfindən məğlub edildi.
II Dünya müharibəsi ndə şəhərin yəhudi əhalisinin sürgün edilib öldürüldü. Şəhər özü güclü dağıntılara məruz qaldı. 1970-ci ildə şəhər yenidən inşa edildi.
Turizm
1996-cı ildə Yunesko nun Ümumdünya irsi siyahısına daxil olan Pannonholma Monastrı Dyörə 20 km məsafədə yerləşir.
Kldekari
Kldekari  — 876 – 1103-ci illər arasında indiki Gürcüstanın Kvemo Kartli ölkəsi ərazisində mövcud olmuş knyazlıq (eristavlıq). Baqxvaşe sülaləsi tərəfindən idarə olunurdu.
Tarixi
thumb|250px|Kldekari qalasının qalıqları
Knyazlıq 876-cı ildə I Liparit tərəfindən yaradılmışdır.
Mərziyə Xalitova
Mərziyə Xalitova — Krımtatar mənşəli Sovet və Ukrayna bəstəkarı. SSRİ Bəstəkarlar İttifaqının üzvü (1986), Ukrayna Bəstəkarlar İttifaqının üzvü (1993). Krım Muxtar Respublikasının Mükafatı laureatı (2000), N. V. Lusenko adına mükafat (2003), Boris adına mükafat.
Bioqrafiyası
5 iyun 1956-cı ildə Yangiyul (Özbəkistan) şəhərində anadan olmuşdur. Anası məktəbdə coğrafiya fənni üzrə dərs deyirdi. Atası planlaşdırma iqtisadçısı olmuşdur. 1982-ci ildə Daşkənd Dövlət Konservatoriyasında Mirsadik Tacıyev və Qeroqi Muşelyanın kompozisiya sinfini bitirir. Sonda konservatoriyada xüsusi bir musiqi məktəbində kompozisiya tədris edir.
1993-cü ildə Xalitova Krıma köçür. Simferopol Musiqi Kollecində kompozisiyadan dərs deyir, Krım dövlət televiziyasında musiqi redaktoru olaraq çalışır. Xalq çalğı alətləri tarixi və Yaya Şerfedinov, İlyas Baxış, Eden Nalbandov kimi məşhur musiqi xadimlərinin yaradıcılığına dair bir sıra proqramlar hazırlayır.
İlk konsertini 1995-ci ildə Simferopolda verir. İkinci konserti 1999-cu ildə baş tutur. Bəstəkar bir çox beynəlxalq festivallarda iştirak etmişdir.
Yaradıcılığı
Əsas işləri: Ukrayna musiqi mədəniyyətinə verdiyi böyük töhfəyə görə Nikolay Lusenko mükafatına (2003) və Boris Luatoşinski mükafatına (2014) layiq görülüb.
Telman Miriyev
Telman Mirbaba oğlu Miriyev — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin polkovnik-leytenantı; Xüsusi Təyinatlı Qüvvələr]; [[Aprel döyüşlərininnin hərbi rəhbərlərindən biri.
İslandiya 2018 Qış Olimpiya Oyunlarında
İslandiya 2018 Qış Olimpiya Oyunlarında xizəklə yürüşü və dağ xizəyi olmaqla 2 idman növündə 5 idmançı ilə təmsil olunacaqdır. Nümayəndə heyətinin rəhbəri Andri Stefanssondur
30px Dağ xizəyi idmanı
Təsnifat mərhələsində idmançı Beynəlxalq Xizək İdmanı Federasiyasının 21 yanvar 2018-ci il reytinqinə əsasən yarışmada iştirak edirlər. Bu yarışmada top-500 daxil olan və təsnifat xalını toplaya bilən idmançılar iştirak edə bilirlər. Top-500 daxil olmayan ölkələrin idmançıları «B» kateqoriyasında iştirak edirlər. Nəticələrə əsasən İslandiya «A» kateqoriyası üzrə 2 idmançı ilə təmsil olunacaqdır.
Telman Miriyev
Hərbi xidməti
Telman Miriyev Lələtəpə azad olunması əməliyyatlarına rəhbərlik etmişdir.
Fransadakı ümumdünya irsi obyektlərinin siyahısı
Fransada Respublikasında UNESCO-nun ümumdünya irsi obyektlərinin siyahısı — Fransa Respublikasında UNESCO-nun Ümumdünya İrs Siyahısında (2017-ci il üçün) 43 obyekt var ki, bu da ümumi sayının 3,7%-ni (2021-ci il üçün 1154) təşkil edir.
39 obyekt mədəni meyarlar üzrə siyahıya salınıb, onlardan 19-u insan dahiliyinin şah əsəri kimi tanınıb (meyar i), 3 təbii meyarlar altında, hər biri müstəsna gözəllik və estetik əhəmiyyətə malik təbiət hadisəsi kimi tanınıb (meyar vii), və 1 qarışıq xüsusiyyət, həmçinin vii meyarına cavab verir.
Bundan əlavə, 2017-ci ilə qədər Fransada 37 obyekt Ümumdünya İrs Siyahısına daxil olmaq üçün namizədlər sırasındadır.
Fransa Respublikası 27 iyun 1975-ci ildə Ümumdünya Mədəni və Təbii İrsin Mühafizəsi Konvensiyasını ratifikasiya etmişdir.
Fransada yerləşən ilk beş obyekt 1979-cu ildə UNESCO-nun Ümumdünya İrs Komitəsinin 3-cü sessiyasında siyahıya alınmışdır.
Siyahı
Bu cədvəldə obyektlərr UNESCO-nun Ümumdünya İrs Siyahısına əlavə olunma ardıcıllığı ilə verilmişdir.
Nornlar
Nornlar (cəmdə: nornir) — skandinav mifologiyasında tanrılar və insanların talelərini idarə edən qadın varlıqlar. Onlar Avropa mifologiyalarında digər insan taleyini idarə edən varlıqlarla demək olar ki, eynidilər.
Snorri Sturlusonun "Völvanın kəhanəti" şeirində yazılanlara görə, ən önəmli üç norn olan Urd, Verdandi və Skuld Urd bulağında yerləşən bir zaldan gəliblər. Onlar bulaqdan su götürürlər və onun ətrafında qumu əllərinə alırlar. Onlar bu qumu İqqdrasil ağacının üzərinə səpirlər ki, onun budaqları çürüməsin. Bu üç norn güclü qız divlər (yötunlar) kimi təsvir ediliblər. Onların Yötunheymdən gəlməsi tanrıların qızıl dövrünü sona çatdırmışdır. Onlar "Vaftrudnismal" şeirində təsvir olunan Möqtrasir qızları ilə eyni ola bilərlər.
Bu üç tanınmış norna əlavə olaraq, başqa nornlar da var. Onlar bir insanın gələcəyini müəyyənləşdirmək üçün onların doğumunda iştirak edirlər. Xristianlıqdan əvvəlki skandinav cəmiyyətlərində nornların yeni doğulmuş uşaqları ziyarət edildiyinə inanılırdı. Həm bədxah, həm də ki xeyirxah nornlar var idi. Bədxah nornlar dünyadakı bütün faciəvi hadisələrin səbəbkarı, xeyirxah nornlar isə mərhəmətli, adamsevən ilahələr idi.
Etimologiya
"Norn" sözünün mənşəyi naməlumdur, ancaq onun "dolamaq" mənasını verən bir sözdən törədiyi güman edilir. Bunun nornların tale saplarını dolaması ilə əlaqəsi ola bilər. Bek-Pedersen irəli sürür ki, "norn" sözünün İsveç dilindəki "norna"  (nyrna) sözü ilə əlaqəlidir, hansı ki, "gizlincə əlaqə saxlamaq" mənasını verən bir feildir. Bu, nornların sirrlərini insanlara sadəcə vaxt keçdikcə deyən, arxa planda olan kölgəli varlıqlar olması ilə bağlıdır.
Braziliya Coğrafiya və Statistika İnstitutu
Braziliya Coğrafiya və Statistika İnstitutu (, IBGE) — Braziliyada statistik, coğrafi, kartoqrafik, geodezik və ekoloji məlumatların rəsmi səviyyədə toplanmasından məsul olan agentlik. "IBGE" hər 10 ildən bir ümümölkə siyahıyaalma keçirir. Anketlər yaş, ailə gəlirləri, savadlılıq, təhsil, peşə və gigiyena səviyyələri kimi məlumatları əhatə edir.
"IBGE" 1936-cı ildə Milli Statistika İnstitutu adı altında yaradılan bir ictimai institutdur. Qurumun qurucusu və baş təşəbbüskarı statist Mario Auqusto Teyşeyra de Freytas idi. "IBGE"nın indiki adı 1938-ci ildə qəbul olunmuşdur. Qurumun qərargahı Rio-de-Janeyro şəhərində yerləşir və hal-hazırkı prezidenti Susana Kordeyro Gerradır. Qurum 13 fevral 1967-ci il tarixdə qəbul edilən qərar ilə federal bir təşkilata çevrilmiş və İqtisadiyyat Nazirliyinə tabe edilmişdir.
Nornlar
Başqa german ilahələri ilə əlaqəsi
Nornlar və digər german ilahələri arasındakı qeyri-dəqiq fərqliliklər Bek-Pedersenin "Qədim skandinav mifologiyasında nornlar" kitabında müzakirə mövzusuna çevrilmişdir.
Priştina rayonu
Priştina rayonu (Rajoni i Prishtinës, Приштински округ) — Kosovonun ən böyük rayonudur və paytaxt olan Priştina şəhərini ehtiva edir. 8 bələdiyyədən və 298 kənddən ibarətdir. 2011-ci il Əhali Siyahıyaalınması məlumatlarına görə rayonun ümumi əhalisi 477 min 312-dir.
Tarixi
Priştina və ətrafındakı məskunlaşma izləri çox qədimdir. Priştinaya bir yaşayış məntəqəsi kimi aid ilk məlumat, Bizans imperatoru İohann Kantakuzes tərəfindən yazılmışdır.
Etnik Qruplar
1991-ci ildə Alban çoxluğu olan bələdiyyələr bunlar idi: Priştina (88.63%), Kastriyot (80.31%), Fuşe Kosove (82.63%), Lipyan (79.36%), Poduyeva (98.91%) və Drenas (99.87%). Novoberda bələdiyyəsi 1991-ci ildə bir Serb-Çernoqoriyalı əksəriyyətinə sahib idi (58.12%).
2011-ci ildə Alban çoxluğu olan bələdiyyələr bunlar idi: Priştina (97.8%), Drenas (99.9%), Poduyeva (98.9%), Lipyan (94.6%), Kastriyot (92.1%), Fuş Kosove (86.9%) və Novoberda (52.4%).
Serblər 67.5% ilə Qraçanisa (Gracanicë) bələdiyyəsinin əksəriyyətini təşkil edir.
Aytaç Şaşmaz
Aytac Şaşmaz O, türk'iyəli aktyor və model'dir. 47-ci Qızıl Kəpənək Mükafatlarında Ən Yaxşı Romantik Komediya Aktyor'u Mükafatını qazanmışdır.
Həyatı və kariyerası
Aytac Şaşmaz Manisada anadan olmuşdur. Qardaşı İsmail Ege Şaşmaz da aktyor'dur. Aktyor'luq dərsləri aldıqdan sonra 2017-ci ildə Tolqa Sarıtaş və Afra Saraçoğlu ilə birlikdə “Kötü Çocuk” adlı gənclik filmindəki rolu ilə kino sahəsində debüt etmişdir.
2021-ci ildə ilk baş rolunu Cemre Baysellə birlikdə Baht Oyunu romantik komediya serial'ında Bora Doğrusöz rolunda canlandırmışdır. Şaşmaz və Baysel serial çəkilişləri zamanı görüşməyə başlamışdılar.
Filmoqrafiya
Televiziya
İnternet Sinema
Diskoqrafiya
Sinql'ları
Parmalı Mariya Luiza
Atası İspaniya kralı V Filippin oğlu Parma hersoqu Filipp, anası isə Fransa kralı XV Lüdovikin qızı Burbonlu Luiza Elizabetdir. Əmisi olan İspaniya kralı III Karlın oğlu İnfant Karlla 1765-ci ildə evləndi və onun 1788-ci ildə kral olmasıyla Mariya Luiza İspaniya kraliçası oldu.
Kral üzərindəki nüfuzu və dövlət işlərinə müdaxiləsi səbəbilə xalq arasında sevilmədi. Hətta münasibətləri pis olan gəlini Mariya Antuanettanın gənc yaşda vəfat etməsində də onun əlinin olduğu deyilir. Ərinin taxtdan devrilməsinin ardından onunla birlikdə Fransaya qaçdı və Napoleon Bonapart tərəfindən burada əsir tutuldu. Daha sonra Romaya aparıldılar və burada ərinin ölümündən 18 gün öncə - 2 yanvar 1819-cu ildə vəfat etdi.
Otomo no Tabito
Otomo no Tabito (yapon dilində: 大伴 旅人, ) — Yapon şairi, Otomo no Yakamoçinin atası kimi yaxşı tanınır.
NGC 2437
NGC 2437 - Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış açıq ulduz topası. Göy üzündə Göyərtə bürcü istiqamətində yerləşir. III2m tipli. tərəfindən ildə 8.38 sm (3.3 inç) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Otomo no Tabito
Haqqında
Otomo no Tabito 665-ci ildə anadan olub. O, Nara dövrünün ən məşhur şairlərindən biri, tanınmışnəsildən olan (Otoma nəslindən) şair Tabitodur. O, Yamanoue no Okuranın dostu olub. Tabitonun sarayda yüksək postu var idi, lakin sonra da saraylaarasında müxtəlif münasibət yarandığı zaman bir müddət sərgərdan gəzib-dolanmağa məhkum olmuşdu, yalnız ömrünün axırına yaxın paytaxta qayıtmışdır. O da Yamanoue no Okura kimi savadlı adam idi, Çin ədəbiyyatı və fəlsəfəsini yaxşı bilirdi. Çin ədəbiyyatını və fəlsəfəsini yaxşı bilməsi onun yaradıcılığına da bir iz qoymuşdur, bununla belə o, milli zəmindən uzaqlaşmamışdı, onun poeziyası onu əhatə edən gerçəkliklə üzvi surətdə bağlı idi və öz yaradıcılığında bu gerçəklikdən çox süjetlər götürmüş və xalq mahnılarından, bu mahnıların bədii priyomlarından çox bəhrələnmişdi.
Otomo no Tabitonu "Manyoşu"nun məşhur olan beş şairindən biri adlandırırlar. Həmin əsərə Otomo no Tabitonun 78 tankasıı və 1 naqautasl daxildir. Tabito Hitomaronun müasiri, onun dostu isə Yamanour-no Okura idi. Ali dərəcədə saray məmuru kimi xidmət etmişdir. , Uzun illər — 740-cı ilə qədər Tikudzen əyalətinin Dadzayfu qərb topraqları idarəçiliyinin rəhbəri vəzifəsini icra etmişdir.
Otomo no Tabitonun şeirlərindən elələri daha çox məşhur idi ki, bu şeirlər şəraba həsr olunmuş, analoji cəhətdən Çin poeziyasının təsiri ilə yazılan şeirləridir. Amma şairin özünün xüsusi mövzuları, obrazları var idi ki, bunlarında çoxu Budda və Çin ədəbiyyatından alınmışdı. Bütün bunlar onun erudisiyasının genişliyi, reminisensiyalardan (keçmiş təəssüratlardan) yaranmış surətdə istifadə etmək qabiliyyətindən irəli gəlirdi. Budda sxolostlarının tənqid edilməsi sarayın özünün tənqid edilməsi demək idi. Çünki saray Budda ehkamlarına çox inanırdı. Görünür, Otomo no Tabito ilə saray arasındakı ixtilaf da buradan yaranmışdır. Bu mənada Otomo no Tabitonun bir şeirinə diqqət yetirmək olar:
O kəslər, könlümə düşmən idilər
Boş sözlə əyirlər, müdrik başları
Şərab da içmirlər guya günahdır
Sən gəlib yaxından bir bax onlara
Meymuna oxşayır, meymuna onlar.
Otomo no Tabito 731-ci ildə vəfat edib.
Narteks
thumb|Bir [[kafedralın planı. Kölgəli sahə narteksi göstərir.]]
Aaronsohnia factorovskyi
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Arealı
Ərəbistan yarımadası üçün endemik növdür.
Botaniki təsviri
Birillik bitkidir. . Mart və apreldə çiçəkləyir. . Xromosomlarının sayı — 2n=18. .
Ayna (film, 2000)
Ayna qısametrajlı bədii televiziya filmi rejissor Azər Zamanlı tərəfindən 2000-ci ildə ekranlaşdırılmışdır. Azərbaycan televiziyası nda istehsal edilmişdir. Film sadə həyat yaşayan fotoqrafın bir günü haqqındadır. Əsas rolu Arif Qasımov ifa edir.
Məzmun
Film sadə həyat yaşayan fotoqrafın (Arif Qasımov) bir günü haqqındadır. Filmin sonuna qədər adama elə gəlir ki, bu adam bədbəxtdir. Amma filmin sonunda belə bir kəlam xatırlanır. İnsan sənətini sevirsə o onun xoşbəxtliyidir.
Film üzərində işləyənlər
Ssenari müəllifi: Azər Zamanlı Rejissor: Azər Zamanlı Operator: Mətləb Yaqubov Rəssam: Azər Zamanlı
Rollarda
Arif Qasımov — fotoqraf Vahid Əliyev — küçədəki kişi Almaz Amanova — kələğayılı qadın Mikayıl Əjdəroğlu — papaqlı
Həmçinin bax
Azərbaycan filmlərinin siyahısı 2000-ci ilin Azərbaycan filmləri 2000-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Prokonnesos mərməri
thumb|Bizans [[kapitel|sütun başlığı Aya Sofya (İstanbul)]] thumb|Süleymaniyyə məscidinin əsas girişində olan [[Müqarna XVI əsr. (İstanbul)]]
Prokonnesos mərməri ya da Mərmərə adası mərməri, antik adı Prokonnesos olan müasir Mərmərə adasında 2000 ildən artıqdır çıxarılan ağ mərmərdir.
Yamanoue no Okura
Haqqında
Yamanoue no Okura 660-cı ildə anadan olub. Onun məxsus olduğu Nara dövrünün poeziyası hələ bir qədər sadəlövh, təmiz lirika yapon zəmini ilə çox yaxın olan, mifologiyaya yaxın, eyni zamanda Çin mədəni modelinə uyğun yaradılan poeziya nümunələri idi. O, yapon poeziyasının ilk müəllifi məlum olan nümunələrini yaradan beş məşhur yapon şairindən biri idi. İlk yapon lirikasında “uzun nəğmələr” əsas yer tuturdu ki,bunlar da öz başlanğıcını xalq himnlərindən və ağılarından almışdı. Onun poeziyasının üslub xüsusiyyətləri digər yapon şairlərindən çox seçilir. Yamanoue no Okura savadlı adam olmuş, Çin dilini öyrənmiş, Çin fəlsəfəsinə bələd olmuş, Çin dilində şeirlər yazmışdır. Yamanoue no Okura bir müddət Çində yaşamışdır. O, şeirlərinin çoxunu Kyuşu adasında yazmışdı. Bu ada Yaponiyanın cənub hissəsindədir. Şair orada əyalət çinovniki vəzifəsində işləyirdi. Yalnız ömrünün axırlarına yaxın paytaxta gəlmiş (Naraya) və 733-cü ildə burada vəfat etmişdir. Okura başqa istedada köklənmiş nəğməkar idi. Bu mənada o, Yamabe no Akahito və Kakinomoto no Hitomarodan fərqlənirdi. O, «yoxsulların dialoqu» adlı poeması ilə daha çox şöhrətlənmişdi. Yamanoue no Okura Yapon poeziyasında ilk şairdi ki, poeziyasında artıq sosial motivlər səslənir:
Okura zəmanənin uşaqları haqqında düşünərkən də sosial problemləri unutmur. Okuranın poeziyasında elə fəlsəfi fikirlər var ki, bu fikirlər həyatın faniliyi, ömrün sürətlə ötüb-keçməsindən yaranan ibrətli fikirlərdir. Bu şeirlərdə Budda təliminin, budda fəlsəfəsinin təsiri dərhal hiss olunur. Şair öz nəğmələrində öz zəmanəsinin poeziyasında olan ümumi motivlərdən istifadə edir və eyni zamanda xalq poeziyasının motivləri də ona yad deyil. Faciəli surətdə ölən Arao haqqında və iki ulduzun məhəbbət haqqında əfsanə onun poeziyasında çox orijinal şəkildə əks etdirilir. Onun məhəbbətə həsr olunan şeirləri də çoxdur. Uşaqlara olan məhəbbəti də xüsusi poetik istedadla yazılmışdır. Öz oğluna yazdığı şeirdə bu güclü istedad özünü göstərir. Bu böyük humanist şair, böyük vətəndaş şairdir. Okura hələ o zaman vətəndaş poeziyanın bünövrəsini qoymuşdu. Onun əsas görkəmli xidməti də elə bundadır.
Dəməşq Universiteti
Dəməşq Universiteti ( Camiʿət Diməşq), 1958-ci ilə qədər – Suriya Universiteti ( əl-Camiʿə s-Suriyyə) — Suriyanın Dəməşq şəhərində dövlət universiteti, əsası 1923-cü ildə qoyulub. Dəməşq Universitetinin prezidenti Məhəmməd Üsamə əl-Cəbbandır.
Amin Quliyev
Amin Asəf oğlu Quliyev (28 Mart 2005, Bakı şəhəri) — Azərbaycanlı peşəkar kikboksçu. WAKO versiyası üzrə 2 qat Dünya, 3 qat Avropa, 4 qat Dünya kubokunun qalibi. 4 qat dünya çempionu, 5 qat avropa çempionu, 7 Qat Azərbaycan çempionu. Azərbaycan Respublikasının İdman Ustası.
Həyatı
Amin Quliyev 28 Mart 2005-ci ildə Bakı şəhərində anadan olmuşdur.
Karyerası
15 Oktyabr 2014-cü ildən peşəkar kikboksinq ilə məşğuldur.
2016-cı ildə Ruminyanın Buxares Şəhərində WTKA versiyası üzrə 32 kq çəki dərəcəsində 2 qat avropa çempionu olmuşdur.
2016-cı ildə İtalyanın Karrara şəhərində WTKA versiyası üzrə 32 kq çəki dərəcəsində dünya çempionu olmuşdur.
2017-ci ildə Portuqalyanın Lisabon şəhərində WTKA versiyası üzrə 37 kq çəki dərəcəsimdə dünya çempionu olmuşdur.
2018-ci ildə İtalyanın Jesolo şəhərində keçirilən WAKO versiyası üzrə kadetlər arasında 42 kq çəki dərəcəsində dünya çempionu olmuşdur.
2019-cu ildə Macarıstanın Gyor şəhərində WAKO versiyası üzrə Kadetlər arasında 42 kq çəki dərəcəsində Avropa çempionu olmuşdur.
2019-cu il Macaristanın Budapeşt şəhərində keçirilən WAKO versiyası üzrə kadetlər arasında 42 kq çəki dərəcəsində dünya kubokunun sahibi olmuşdur.
2019-cu ildə Rusiyanın Anapa şəhərində WAKO versiyası üzrə kadetlər arasında 47 kq çəki dərəcəsində Dünya kubokunun sahibi olmuşdur.
2021-ci ildə Montenegronun Budva şəhərində WAKO versiyası üzrə yeniyetmələr arasında 57 kq çəki dərəcəsindë Avropa çempionu olmuşdur.
2021-ci ildə Azərbaycan Respublikasının "İdman Ustası" Adına laiq görülmüşdür.
2022-ci ildə İtalyanın Jesolo şəhərində keçirilən WAKO versiyası üzrə Gənclər arasında 60 kq çəki dərəcəsində Dünya çempionu olmuşdur.
2022-ci il Türkiyənin Antalya şəhərində keçirilən Kişilər arasında WAKO versiyası üzrə 60 kq çəki dərəcəsində Avropa çempionu olmuşdur.
2023-cü ildə Türkiyənin İstanbul şəhərində keçirilən WAKO versiyası üzrə gənclər arasındə 63,5 kq çəki dərəcəsində Dünya kubokunun sahibi olmuşdur.
Kral əmi (film, 1993)
King Uncle (mənası Kral əmi) Rakeş Roşanın rejissorluq etdiyi hind filmidir. Filmin əsas rollarında Şahrux Xan, Ceki Şrof və Anu Aqarval yer almışdır. Filmin orijinal versiyası hindi dilindədir.
Mövzusu
Aşok Bansal (Ceki Şrof) uşaqlığı travmatik keçən bu insan öz yanındakılara belə pulun hər şeydən vacib olduğunu öyrədən şəxsdir. Aşok kasıb insanlara nifrət edər, buna görə də yoxsulluqdan çıxmaq üçün ağır şəraitdə işləməyə başlayar. Sərvət əldə etmə prosesində kiçik qardaşı Anil (Şahrux Xan) və bacısı Sunitadan (Nivedita Saraf) ibarət olan ailəsinə biganə yanaşar. Qardaşının başqa bir biznesmen ilə evləndirməsinə baxmayaraq Sunita Aşokun menecerinə (Vivek Vasvani) aşiqdir. Anil qardaşının bu həyat tərzinə qarşı çıxar və Kavita (Naqma) ilə evlənmək üçün evi tərk edər.
Uşaqlara pis davranan yetimxanadan olan Munna (Puca Ruparel) Aşokun həyatına daxil olandan sonra onun həyatını sonsuzadək dəyişdirər. Başlanğıcda Aşok üçün baş bəlası olar. Aşok onu yetimxanaya qaytarar, amma yenə onun üçün darıxdığını hiss edər. Sonradan ailənin əhəmiyyətini dərk edərək və onuda öz ailəsinə qəbul edər. Bacısını pis niyyətli ərindən xilas edər və qardaşından da üzr istəyər, onların hər ikisini evə gətirər.
Nöqtə, nöqtə, vergül...
Nöqtə, nöqtə, vergül…  — rejissor Aleksandr Mitta tərəfindən 1972-ci ildə "Mosfilm" studiyasında çəkilmiş bir komediya və musiqili film janrında olan film. Filmin ilham aldığı Mixail Lvovskinin hekayəsi 1971-ci ildə Pioner jurnalında Hündürlüyə atla başlığı altında nəşr olunmuşdur. Premyerası 30 dekabr, 1973-cü ildə baş tutdu. .
Məzmun
8 A sinfində Lyoşa Jiltsov təhsil alır. Sinifdə Lyoşadan başqa hər kəs özünü şəxsiyyət hesab edir. Bir gün sinifə yeni qız şagird Jenya Karetnikova gəlir. O, Lyoşa ilə dostlaşır. Onunla ünsiyyət quran Lyoşa, bütün çətinliklərini öz tənbəlliyindən və istəksizliyindən irəli gəldiyini başa düşür. O buna görə də çalışır və tədricən daha güclü, cəsarətli, daha çalışqan və bacarıqlı olur.
Onun yeni keyfiyyətlərini göstərməsi üçün lazım olan gün gəlir. Onun sinif komandası reley yarışında çıxış edir və Lyoşa son anda gələ bilməyən yoldaşını əvəz etməlidir. Nəticədə onun sayəsində komandası xal qazanır.
Nana Akufo-Addo
Nana Addo Dankva Akufo-Addo — 7 yanvar 2017-ci ildən etibarən Qana Prezidenti vəzifəsini icra edən qanalı siyasətçi.
Metafaza
Metafaza — Metafaza (yunanca μετά, "bitişik" və "stageις," mərhələ ") eukariotik hüceyrə dövrəsindəki mitoz mərhələsidir ki, xromosomların ən sıx və qatlanmış ikinci mərhələsidədir (ən çox anafazada sıxlaşırlar). Genetik məlumat daşıyan bu xromosomlar, hər iki qız hüceyrəyə bölünməzdən əvvəl hüceyrənin ekvatoru ilə sürətlənir . Metafaza hüceyrə dövrü müddətinin təxminən 4% -ni təşkil edir.
Nana Akufo-Addo
Akufo-Addo 2008 və 2012-ci illərdə prezidentliyə namizəd oldu, namizədliyinin hər ikisi Yeni Vətənpərvər Partiyasından irəli sürüldü. Hər iki namizədlikdə Milli Demokratik Konqresin namizədlərinə məğlub oldu: 2008-ci ildə Conn Atta Mills və 2012 ci ildə Con Mahamaya. 2012-ci il seçkilərindən sonra o, seçki nəticələrini qəbul etməkdən imtina etdi və seçkilərin nəticələrinə etiraz etmək üçün məhkəməyə müraciət etdi, lakin Ali Məhkəmə Mahamanın qələbəsini təsdiqlədi.
Yanov pendiri
Yanov pendiri (Jāņu siers) və ya karavay pendiri (ķimeņu siers) — zirə bitkisi əlavə olunan turş südlü pendiri, Latviya mətbəxinin ənənəvi yeməyidir, Yanov günü üçün hazırlanır. Pendir, Aİ-nin coğrafi yerini göstərən milli məhsulların reyestrinə daxil edilmişdir.
Yanov pendiri ilk dəfə 1796-cı il tarixli yemək kitabında qeyd olunub: "Latviska pavāru grāmata; muižas pavāriem par mācību visādus kungu ēdienus gārdi vārīt un sataisīt". Yanov pendiri adı altında Latviyada yalnız altı şirkət pendir istehsal etmək hüququna (sertifikatlaşdırma) malikdir, onlar "Valmieras piens", "Dundagas pienotava", "Lazdonas piensaimnieks", "Rankas piens" və "Straupe" и "Jaunpils pienotava" şirkətləridir.
Metafaza
Hüceyrə dövrünün nəzarət nöqtələrindən biri prometafaza və metafaza zamanı baş verir. Xromosomlar hüceyrənin ekvator sahəsi boyunca düzülür. Xromatidlər yalnız setromer hissədə bir-birilə birləşmiş vəziyyətdə olur. Hər bir xromosomun sentromerinə qütüblərdən birləşmiş vətər tellərinin qalması ilə xromatidlər qütüblərə doğru çəkilməyə başlayır. Yalnız bütün xromosomlar metafaza lövhəsində düzüldükdən sonra, hər sentromerə bölünmə vətəri birləşdikdə, hüceyrə anafaza daxil olur.
Nana Akufo-Addo
2016-cı il seçkilərində üçüncü dəfə Yeni Vətənpərvərlik Partiyasının prezidentliyə namizədi olaraq seçildi və bu dəfə Qanadakı prezident seçkilərində müxalifət namizədinin ilk dəfə qalib gəldiyi ilk turda Mahamanı məğlub etdi. Bu həm də Qanada müxtəlif liderinin prezident seçildiyi ilk belə hal olmuşdur.
Metafaza
Sitogenetik və xərçəng araşdırmalarında metafazalar
Metafaza xromosomlarının analizi klassik sitogenetikanın və onkoloji tədqiqatın əsas vasitələrindən biridir. Xromosomlar metafaza içərisində qatılaşmış (qalınlaşmış) və möhkəm qatlanmışdır ki, bu da onları vizual analiz üçün ən əlverişli edir. Metafaza xromosomları xromosomların klassik şəklini (kariotip) təşkil edir. Klassik sitogenetik analizlər üçün hüceyrələr qısa müddətli bir mühitdə yetişdirilir və mitotik bir inhibitor istifadə edərək metafazada dayandırılır. Daha sonra xromosomların quruluşunu və sayını (kariotip) öyrənmək üçün mikroskop altında vizuallaşdırmaq üçün slaydlar və parçalanma (ləkələnmə) xromosomlarını hazırlamaq üçün istifadə olunur.
Yanov pendiri
Hazırlanması
Süd qaynadılır və ona hissələrə kəsmik əlavə edilir. Qarışıq süd pıhtılaşana və zərdab yaranana qədər qarışdırılır və qızdırılır. Zərdabı töküllər, pendir kütləsini isə sıxırlar. Əridilmiş kərə yağı, yumurta, xama, duz və zirə bitkisi isti kütləyə əlavə olunur və aşağı istilikdə qızdırılır. Kütlədə vahid qatılıq yaranana qədər onu daim qarışdırılar. Hazır kütlə formalşadırılır və soyudulur. Bir qayda olaraq, pendir bir neçə gün ərzində sərin yerdə yetişir.
Nana Akufo-Addo
2020-ci il seçkilərinin ilk turunda Mahamanı ikinci dəfə məğlub edərək tam çoxluq əldə etdi və 7 yanvar 2021 ci ildə yerli vaxtla saat 11:03-də and içdi.
Metafaza
Sitogenetik və xərçəng araşdırmalarında metafazalar
Qatı şişlərdən və ya lösemi nümunələrindən bədxassəli hüceyrələr də metafaza preparatları yaratmaq üçün sitogenetik analiz üçün istifadə edilə bilər. Ləkələnmiş metafaza xromosomlarının tədqiqi, xroniki mielogen lösemiyada onkogenlərə səbəb ola bilən şiş hüceyrələrinin genomundakı ədədi və struktur dəyişikliklərinin, məsələn, xromosom seqmentlərinin və ya translokasiyalarının itkisini müəyyən etməyə imkan verir.
Nana Akufo-Addo
Həyatı
Nana Addo Dankva Akufo-Addo 29 mart 1944-cü ildə Qananın Akkra şəhərində, Adelina və Edvard Akufo-Addonun oğlu olaraq Qananın görkəmli kral və siyasi ailəsində anadan olmuşdur. Atası Edvard Akufo-Addo 1966–1970-ci illərdə Qananın üçüncü Baş Ədliyyəçisi, 1967–1968-ci illərdə Konstitusiya Komissiyasının sədri və 1970–1972-ci illərdə Qananın icraedici sədri idi. Akufo-Addonun ana babası Nana Sir Ofori olub. Atta Qananın müstəqilliyindən əvvəl Qızıl Sahil Qubernatoru İcraiyyə Şurasının üzvü olan Akyem Kralıdır. O, Kofi Asante Ofori-Atta və Uilyam Ofori Attanın qardaşı oğludur. Böyük əmisi Böyük Altılığın digər üzvü olan Dankua idi.
Orta təhsilinə Keyp-Kost Adisadel Kollecində başladı və daha sonra Mərkəzi Akkradakı Kinbu şəhərciyinə getdi. Ardınca İngiltərəyə Susseksdəki Lansinq Kollecində "O-Level" və "A-Level" imtahanları üçün təhsil almağa getdi. 1962-ci ildə Oksfordda Yeni Kollecdə fəlsəfə, siyasət və iqtisadiyyat kursuna başladı, lakin çox keçmədən oranı tərk etdi. 1962-ci ildə Qanaya qayıtdı, Akkra Akademiyasında dərs keçdi, 1964-cü ildə Qana Universitetində iqtisadiyyat dərsləri verdi, 1967-ci ildə üçüncü sinifli elmi dərəcə aldı. Daha sonra heç bir rəsmi hüquq dərəcəsi tələb olunmayan vəkil təhsili üzrə kursa yazıldı. 1971-ci ilin iyulunda İngilis Vəkillər Kollegiyasına çağırıldı. 1975-ci ilin iyulunda Qanaya qayıtdı. Akufo-Addo ABŞ-nin "Coudert Brothers" hüquq şirkətinin Parisdəki ofisində çalışdı. 1979-cu ildə "Prempeh and Co" hüquq şirkətini qurdu.
Gəl qohum olaq (film, 2001)
Məzmun
Qarakişi (Rafael İsgəndərov) ilə Minayə (İlahə Səfərova) bir-birini sevirlər. Lakin Minayənin bacısı əri Ədalət (Valeh Kərimov) onların evlənmələrinə qarşıdır. Bundan çıxış yolu tapmaq üçün və Ədaləti razı salmaq üçün Qarakişi bir kələk işlədir və bu minvalla arzusuna çatır.
Nana Akufo-Addo
Həyatı
thumb|upright|Rebekka Akufo-Addo, Qananın Birinci xanımı
Akufo-Addo Şərq bölgəsindəki Akroponq-Akuapem və Kibidəndir və ailəsinin hər iki tərəfi presbiteriyandır. Üçüncü Respublika dövründə Qana Parlamentinin sədri hakim Ceykob Hakenburq Qriffits-Rendolfun qızı Rebekka Akufo-Addo ilə evlidir. Qyankroma Funmi Akufo-Addo, Edvina Nana Douka Akufo-Addo, Adriana Dukua Akufo-Addo, Yeboakua Akufo-Addo və Valeri Obaze adlı beş qızı var.
Siyasi fəaliyyəti
Dostları tərəfindən verilən açıqlamalara görə, Qana Universitetində təhsil alarkən Konvensiya Xalq Partiyasının tərəfdarı olduğu bildirilsə də, 1966-cı ildə Prezident Nkrumanın devrilməsindən sonra rəqibi partiya ənənəsinə sadiq qaldı, atası Edvard Akufo-Addo isə 1969-cu ildə Qana Prezidenti oldu. Akufo-Addonun siyasi fəaliyyəti 1970-ci illərin sonlarında general Açamponqun rəhbərlik etdiyi Ali Hərbi Şuranın Birlik Hökuməti təkliflərinə qarşı çıxmaq üçün qurulan Azadlıq və Ədalət Uğrunda Xalq Hərəkatına qoşulduqdan sonra başladı. 1995-ci ilin may ayında Əlavə dəyər vergisinin tətbiqi və Rolinqs prezidentliyinin insan haqları pozuntuları kimi neo-liberal siyasətlərə qarşı nümayişlər təşkil edən ittifaq olan Dəyişiklik Alyansını quran geniş elit qrup üzvləri arasında idi. Bu nümayişin ön sıralarında özü, Abdul Malik Kvaku Baako və Baş nazir Viktor Nyuman, Kvasi Pratt, Dr. Çarlz Vreko Brobbi və başqaları yer aldı. Onlara təxminən 100 min nümayişçi qoşuldu. Etirazın adı "Kume Preko" idi. Elit liderlər liderlik mövqelərinə çəkildikdə isə müxalifət dağıldı. 1990-cı illərdə Qananın İnsan Haqları Komitəsi adlı vətəndaş hüquqları təşkilatı qurdu.
Abuakva Seçki Dairəsini təmsil edən 4-cü respublikanın 2-ci, 3-cü və 4-cü parlamentinin üzvü olub.
1996-cı il seçkilərində o, 20.173 səs toplayan Ovuraku Amofa, 705 səs toplayan Addo-Aikins, 682 səs toplayan Əhmədu Rufai və 177 səs toplayan Emmanüel Kofi Tamakloye üzərində 56.75% səsi təmsil edən 50.263 etibarlı səsdən 28.526 səs qazandı. 2000-ci il seçkilərində 14.486 səs toplayan Kristiana Annor, 1.088 səs toplayan Addo-Aikins, 593 səs toplayan Tereza Stella Amakye üzərində qalib gəldi.
Prezident təklifləri
1998-ci ilin oktyabrında Akufo-Addo YVP-ın sədrliyinə namizədliyi uğrunda yarışdı və sonradan 2000-ci ilin dekabrında keçirilən seçkilərdə qalib gələn və 2001-ci ilin yanvarında Qana Prezidenti vəzifəsinə başlayan Con Kufuora uduzdu. Kufuor dövrünün ilk Baş prokuroru və Ədliyyə Naziri oldu və daha sonra Xarici İşlər Nazirliyinə və Afrikanın İnkişafı üçün Yeni Tərəfdaşlığa keçid etdi.
2007-ci ildə Yeni Vətənpərvərlər Partiyasının sədr seçkilərində qalib gəlmək üçün ən populyar namizəd oldu. 2008-ci ildə Akufo-Addo YVP-dan Con Atta Millsə qarşı sıx mübarizə şəraitində keçirilən seçkidə YVP-ı təmsil etdi. Səsvermənin ilk turunda Akufo-Addo 49.13% toplayaraq Atta Millsə qalib gəldi.
Akufo-Addo 2012-ci il seçkilərində YVP-dan prezidentliyə namizəd olaraq mərhum Atta Millsin varisi olan Con Mahama qarşı yenidən yarışdı. Mahama Akufo-Addo tərəfindən qanuni olaraq etiraz edilən seçkinin qalibi elan edildi. Məhkəmə işi xeyli mübahisə yaratdı və nəhayət Qana Ali Məhkəməsi tərəfindən Mahamanın xeyrinə 5/4 nisbətində qərar verildi. Akufo-Addo hökmü iqtisadi sabitlik və beynəlxalq sülh naminə qəbul etdi.
2014-cü ilin mart ayında Akufo-Addo 2016-cı il seçkiləri ərəfəsində üçüncü dəfə namizədliyini irəli sürmək qərarını açıqladı. 2014-cü ilin oktyabr ayında keçirilən YVP-8n ilkin seçkilərində 94.35% səslə qalib elan edildi. Akufo-Addo 2014-cü ildə Cənubi Afrika seçkiləri üçün Birlik Müşahidəçi Missiyasının sədri olaraq da çalışdı.
O, kampaniyasını iqtisadiyyata yönəltdi, ölkənin valyuta məzənnəsini sabitləşdirəcəyini və işsizlik səviyyəsini azaltacağını vəd etdi. 9 dekabr 2016-cı ildə Prezident Mahama Akufo-Addoya məğlubiyyətini qəbul etdi. Akufo-Addo seçkilərdə 53.83% səslə Mahamanın 44.4% səslə əleyhinə qalib gəldi.
Nana Addo 2020-ci il seçkiləri ərəfəsində Yeni Vətənpərvərlər Partiyasını təmsil edərək yenidən seçilmək üçün qeydiyyatdan keçdi. 9 dekabr 2020-ci ildə Nana Addo 51.59% səs çoxluğu ilə 7 dekabr 2020-ci ildə Qanada prezident seçkilərinin qalibi elan edildi.
Andiçmə mərasimi
Akufo-Addo 7 yanvar 2017-ci ildə vəzifəyə başladı. Onun andiçmə mərasimi Akkra şəhərinin Qara Ulduz meydanında keçirildi. Zambiya Prezidenti Edqar Lunqu, Misir Prezidenti Əbdül Fəttah əs-Sisi, Syerra-Leone Prezidenti Ernest Bay Koroma, Zimbabve Prezidenti Robert Muqabe, Nigeriya Prezidenti Mohammadu Buhari də daxil olmaqla Afrika və Avropa ölkələrindən 12 prezident mərasimə qatıldı.
Akufo-Addo Amerika prezidentləri Con Kennedi, Bill Klinton və Corc Volker Buşun öncəki açılış nitqlərindən keçidləri inauqurasiya nitqində işlətdiyi üçün xüsusilə sosial mediada tənqidlərlə üzləşdi. Qalmaqal böyüdükdən sonra, mətbuat ofisi üzr istədi və əlaqə müdiri vəziyyəti "tam nəzarət və qəsdən edilməyən" kimi xarakterizə etdi. Lakin mea kulpadan Akufo-Addonun Qana Ali Məhkəməsinin 2012-ci ildə Prezident Con Mahamanın seçkilərdəki qələbəsini təsdiqlədikdən sonra, 2013-cü il güzəştli çıxışının bəzi hissələrinin də oğurluq olduğunu açıqladı. Bu çıxışda Amerika Birləşmiş Ştatlarının Vitse-prezidenti Albert Qorun 2000-ci ildə ABŞ Ali Məhkəməsinin hökmündən sonra verdiyi çıxışından sözlər çıxardıldı.
Təhsil islahatları
2017-ci ilin sentyabr ayında Prezident Qanadakı şagirdlər üçün orta məktəbi pulsuz edəcək siyasət başlatdı. Prezident bunun "millətin gələcək işçi qüvvəsinə lazımlı sərmayə" olduğunu və maddi çətinliklər səbəbindən uşaqlarının təhsil haqqını ödəyə bilməyən valideynlərə kömək edəcəyini bildirdi. Proqram xalqın müsbət reaksiyası ilə qarşılandı, valideynlər və şagirdlər həyəcanlı və coşqulu idi, lakin proqrama qarşı çıxan özəl məktəblər sistemlərində qeydiyyatdan keçən tələbələrin sayını azaldığını bildirdilər.
İqtisadi islahatları
2018-ci ildə ölkədə iş yerləri açılması gözlənilən 7 illik İqtisadi və Sosial İnkişaf Siyasətləri Proqramını təqdim etdi. Dövlət başçısının sözlərinə görə, bu siyasət "iqtisadiyyatın canlandırılması, kənd təsərrüfatı və sənayenin dəyişdirilməsi, iqtisadi və sosial infrastrukturun yenidən qurulması, sosial müdafiənin və inklüzivliyin gücləndirilməsi və dövlət xidmətləri təşkilatlarının çatdırılma sistemində islahatların aparılması və inkişafa" əsaslanır.
İdman islahatları
2019-cu ilin fevral ayında Akufo-Addo rəhbərliyi Afrika Oyunlarına 2023-cü ildə ev sahibliyi edəcəyi üçün Qanadakı idman binalarının tam təmir olunduğunu açıqladı. Binalara Akkra və Keyp-Kost İdman Stadionu və Kaneşiyedəki Azumah Nelson İdman Kompleksi daxildir. 2009-cu ildə keçmiş Prezident Con Kufuor vəzifədən getdikdən sonra təmiri dayandırılan Qana Universiteti İdman Stadionu da təmir edildi.
Digər müəssisələr
2019-cu ildə Qanadakı bölgələrin sayı prezident rəhbərliyi altındakı ondan on altıya yüksəldildi. Yeni bölgələr Oti, Qərbi-Şimal, Şimal-Şərq, Ahafo, Savanna və Bono bölgələridir. Bölgələrin yaradılması yeni bölgələrin inkişaf etdirilməsi üçün hökumətə ünvanlanan onilliklər boyu davam edən müraciətlərə son qoyur.
2020-ci ildə COVID-19 peyvəndini hamı üçün əlçatan olmağa çağıran kampaniya UNAIDS bəyannaməsini imzaladı. Kampaniyaya digər dünya liderləri də qoşuldu. "Hər kəsin peyvənd əldə etməsi zəruridir" yazısını öz platformasında göstərdi. Zəngin ölkələrdəki insanların yoxsul ölkələrə nisbətən peyvəndi daha sürətli əldə edə biləcəyi narahatlıq doğurdu, bu da insanların açıq məktubla Prezidentə müraciət etməsi ilə nəticələndi. 2021-ci ilin fevral ayında Qana Dünya Səhiyyə Təşkilatının COVAX proqramı vasitəsilə COVID-19 peyvəndi alan ilk Afrika ölkəsi oldu. Bu 600 min doza AstraZeneca peyvəndindən ibarət idi.
2020-ci ilin may ayında Yubiley Evində Ali Məhkəmənin iki təyin edilmiş hakimi olan İssifu Omoro Tanko Amadu və Klemens Cekson Honyenuqa and içdi.
Mükafatları
Akufo-Addo milli sülh və barış naminə siyasi ambisiyalarını qurban verdiyi üçün "Harmony" fondu tərəfindən 2016-cı ildə Tereza Ana Memorial Sosial Ədalət Mükafatına layiq görülmüşdür.
2017-ci ildə Qana xalqı adına Afrika-Amerika İnstitutu tərəfindən "Milli Nailiyyət" mükafatını aldı. Mükafat Qananı Afrikada azadlığı, demokratiyanı və sabitliyi təmsil edən ölkə olaraq inkişaf etdirilməsinə görə verildi.