cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Maxonyvua dağları
Geologiya
2014-cü ilin aprel ayında alimlər əraziyə yaxınlaşan ən böyük meteorun zərbəsinə dair dəlil tapdıqlarını bildirdilər. Zərbənin təxminən 3.26 milyard il əvvəl meydana gəldiyini və təsir gücünün təxminən 37 ilə 58 kilometr (23 ilə 36 mil) arasında olduğunu təxmin etdilər. Bu hadisə ilə yaranan krater, mövcud olsa belə hələ də tapılmamışdır. 2019-cu ilin may ayında Maxonyvua dağlarındakı 3,3 milyard illik vulkanik süxurlar üzərində Yer xaricindən gəlmiş materiallar tapıldı.
Tarix
Esvatinililər və digər maldar xalqlar, yəqin ki, 1860-cı illərdə Avropa köçkünlərinin gəlişinə qədər burada az sayda da olsa mal-qaranı otarırdılar. Ərazidə qızıl 1875-ci ildə aşkar edilmişdir. Lakin bu, 1884-cü ildə Barberton şəhərinin qurulması ilə nəticələnən qızıl hərisliyinə səbəb olan Corc Barber və əmiuşaqları Fred və Harri Barber tərəfindən tapılmış tapıntı idi. Bu tapıntı daha sonra Vitervoursland qızıl həyəcanının başlaması ilə kölgədə qaldı.
Ərazidə mədənçilik azalmışdır və hal-hazırda əsas fəaliyyətlər oduncaq materialının əldə edilməsi və otarılmadır. Ticarət plantasiyalarında şam və evkalipt yetişdirlir.
Tilo Kehrer
Tilo Kehrer — Liqa 1 təmsilçilərindən olan Pari Sen-Jermen klubunda müdafiəçi kimi çıxış edən peşəkar Almaniya futbolçusudur.
Maxonyvua dağları
Tarix
2009-cu ildə bölgə, UNESCO-nun Ümumdünya irsi statusu üçün təqdim edildi. Ərazi 2018-ci ildə Ümumdünya irsi siyahısına daxil edilmişdir.
Tilo Kehrer
Klub karyerası
5 may 2018-ci ildə Kehrer dublla yadda qalmış və Şalke 04 klubu Bundesliqanın 2017–18 mövsümünü ikinci yerdə başa vurmuşdur. Klub 2018–19 mövsümündə UEFA Çempionlar Liqasında çıxış etmək hüququ əldə etmişdir.
16 avqust 2018-ci ildə Kehrer 37 milyon avro qarşılığında Liqa 1 təmsilçilərindən olan Pari Sen-Jermen klubu ilə müqavilə imzalamışdır.
Milli karyerası
Kehrer Almaniya millisinin müxtəlif yaş qruplarında çıxış etmişdir. Tilo 2017-ci ildə Almaniya U-21 millisi ilə Avropa çempionatında çempion olmuşdur. O, Kosovo, Azərbaycan və İsrail millilərinə qarşı oyunda millinin kapitanı olmuşdur.
Şəxsi həyatı
Kehrer Almaniyada anadan olmuşdur. Onun atası Almaniya, anası isə Burundi vətəndaşıdır.
Fəqərə
sağ|thumb|300px|
Antilia
thumbnail|Antilia "Antilia" — Hindistanın Mumbay şəhərində 27 mərtəbəli göydələn. Hindistan milyonçusu, dünyanın ən zəngin adamlarından biri olan Mukeş Ambani ailəsi ilə birlikdə orada yaşayır.
Binanın tikintisi 2010-cu ildə sona çatmışdır.
Göydələn Atlantikadakı əfsanəvi adanın şərəfinə "Antilia" adlandırılıb.
"Antilia" yaranış tarixinin ən bahalı evi sayılır. Bu binanın dəyəri təxminən 2 milyard ABŞ dolları məbləğindədir. Evi ABŞ-nin memarlıq şirkəti olan "Perkins Will and Hirsch Bedner Associates" layihələşdirib. Şirkət yalnız dizayn üçün Mukeş Ambanidən 80 milyon dollar alıb. Göydələn Rixter şkalası ilə 8 ballıq zəlzələyə davamlıdır.
Bina poladdan və şüşədən ibarətdir. Dünya mətbuatı onu daha çox assimetrik şüşə, metal konstruksiya və keramika lövhələr yığını kimi təsvir edir. Mərtəbələrindən bəziləri digərlərindən böyük boşluqla ayrılıb. Bütövlükdə göydələnin dörd mərtəbəsi asma bağlardan ibarətdir.
İbad Hüseynov
İbad Mövsüm oğlu Hüseynov — Azərbaycan Respublikası Silahlı Qüvvələrinin ehtiyatda olan baş çavuşu, Birinci Qarabağ müharibəsi veteranı, Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı.
Antilia
Binada hər incə detal düşünülüb. Belə ki, burada tozu öz-özünə aradan qaldıran sistemlər quraşdırılıb; təhlükəsizlik sistemi isə Ağ Evdəki sistemlə eynidir. Burada gimnastika salonu, rəqs studiyası, üzmə hovuzu, 50 oturacaqlı kino zalı və təmtəraqlı kübar məclisləri həyata keçirmək üçün bir bal zalı var.
İbad Hüseynov
Həyatı
İbad Hüseynov 1970-ci ildə Xocavənd rayonunda anadan olmuşdur.
Antilia
Ümumi böyüklüyü 37 min kvadratmetrə çatan 173 metr yüksəkliyindəki binada 9 ədəd sürətli lift, eyni anda 160 avtomobil tutumlu avtopark yerləşir. Avtoparkı altı mərtəbəli yeraltı qarajdan ibarətdir. Burada Mukeş Ambani özünün avtomobil kolleksiyasını saxlayır. Bundan başqa ev sahibi və qonaqların şəxsi avtomobillərini saxlamaq üçün daha bir yer də ayrılıb – bu binanın damıdır. Binanın damında həm də üç vertolyot meydançası var.
İbad Hüseynov
Həyatı
İbad Hüseynov 1990-cı ildə Azərbaycana qayıtdıqdan sonra öz doğma Xocavənd rayonuna gedir və orada yerli hərbi özünümüdafiə birləşmələri yaratmağa başlayır. Məhz bu dövrdə Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin aktiv fazası başlayır. Ermənilər terror qrupları yaradırlar. Bu qruplar yerli Azərbaycan əhalisinə qarşı xüsusi qəddarlıqla seçilirdi.
Antilia
Evdə təxminən 600 qulluqçu işləyir.
İbad Hüseynov
Həyatı
Ermənilərdə regionda yerləşən sovet ordusundan və ya xaricdən alınmış yetərincə hərbi sursat, təchizat və texnika vardı. Bütün Qarabağ əhalisində olduğu kimi Xocavənd rayonu əhalisinində müdafiə üçün silah-sursatının olmadığını nəzərə alaraq, İbad Hüseynov "kəşfiyyat-diversiya dəstəsi" yaradır və erməni tərəfə keçərək, onları məhv edir. Ermənilərin çoxlu sayda hərbi silah və təchizatlarını ələ keçirməyə başlayır.
Antilia
Mukeş Ambani bu qeyri-adi evində həftənin cəmi 5 günü qalır.
İbad Hüseynov
Yaralanması
26 dekabr 1993-cü ildə İbad minaya düşərək ağır yaralanır. Qəlpələr başa, ələ və ayaqlara girir və Hüseynov komaya düşür. 28 günlük komadan sonra xilasa heç bir ümid qalmamışdır. Moskvadan gəlmiş məşhur cərrah onun çıxılmaz vəziyyətini görüb, heç nəyə zəmanət vermədiyini açıqlayır. Kəlləni yardıqda, beyin və bədənin normal funksionallığını saxlamağa imkan verməyən çoxlu daxili qanaxmanı aşkar edir. Həkim hematomanı ləğv edir. İllərlə qoltuq ağaclarında gəzməli olur və xəstəxanalarda müalicə alır. (Müharibə zamanı aldığı zədəyə görə, sağ ayağı və sağ qolu uzun zaman hərəkətsiz qalır. İbad Hüseynov uşaqlıqdan idmanla məşğul olduğu üçün öz sağlamlığına tezliklə qayıdır). Hospitaldan çıxdıqdan dərhal sonra o cəbhə xəttindəki öz hərbi hissəsinə qayıdır. 9 oktyabr 1994-cü ildə ümummilli lider Heydər Əliyev tərəfindən Azərbaycan Respublikasının "Azərbaycan Bayrağı" ordeni ilə təltif edildi.
Təltif və mükafatları
9 oktyabr 1994-cü ildə Azərbaycan Respublikasının "Azərbaycan Bayrağı" ordeni ilə təltif edilmişdir.
2015-ci ildə Yeni Türkiyə Strateji Araşdırmalar tərəfindən təsis etdiyi "Şərəf" medalı Yeni Türkiyə Strateji Araşdırmalar Mərkəzinin rəhbəri, keçmiş Təhsil naziri və uzun illər millət vəkili olmuş Hasan Calal Gözəl tərəfindən İbad Hüseynova təqdim edildi.
2016-cı ildə Azərbaycan Qarabağ Müharibəsi Əlilləri, Veteranları və Şəhid Ailələri İctimai Birliyi tərəfindən İbad Hüseynova "Fədai" medalı təqdim edildi.
2017-ci ildə Azərbaycan Respublikası Veteranlar Təşkilatı tərəfindən "General Səməd Bəy Mehmandarov" adına medal İbad Hüseynova təqdim edildi.
2018-ci il aprel ayında İbad Hüseynov Türkiyənin Adana şəhərində keçirilən "Dünya Avşarlar" qurultayında, "Dünya Avşarlar Dərnəyinin" təsis etdiyi "Üstün Cəsarət" medalına layiq görüldü. Medalı Böyük Şəhər Bələdiyyəsinin rəhbəri tərəfindən qəhrəmana təqdim edildi.
2020-ci ildə "Azərbaycan Respublikası dövlət təhlükəsizliyi və xarici kəşfiyyat orqanlarının 100 illiyi (1919–2019)" yubiley medalı ilə təltif edilmişdir.
2020-ci il dekabr ayının 9-da Prezident İlham Əliyev tərəfindən "Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı" adı verilmişdir.
2022-ci ildə "Azərbaycan Respublikası Müdafiə Sənayesi Nazirliyinin 15 illiyi (2005–2020)" yubiley medalı ilə təltif olunuşdur.
Xatirəsi
Filmlər
2010-cu ildə Bakıda, "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında İbad Hüseynova həsr edilmiş "Əsgər" sənədli filminin təqdimat mərasimi keçirilmişdir. Film rejissor Etibar Məmmədov tərəfindən çəkilib. 2013-cü ildə rejissor Kəmalə Mirzəyevanın quruluşunda "Qorxulu yuxuların qəhrəmanı" adlı film çəkilmişdir. 2011-ci ildə rejissor Etibar Məmmədov olan "Kəşfiyyatçı" sənədli filmi çəkilmişdir. 2016-cı ildə rejissoru Natiq Novruzov olan "Xüsusi təyinatlı İbad" bədii film çəkilmişdir. 2017-ci ildə "Xüsusi Təyinatlı İbad 2" yeni bədii film çəkilmişdir.
Novokuybışevsk rayon bayrağı
Novokuybışevsk rayon bayrağı — Samara vilayətində yerləşən Novokuybışevsk rayonunun bayrağı.
İbad Hüseynov
Xatirəsi
Küçələr
Türkiyənin Ankara şəhərində 2015-ci ilin aprel ayının 28 də Gölbaşı Bələdiyyəsi tərəfindən İbad Hüseynovun adına küçə verildi.
2015-ci il avqust ayının 30-da Türkiyənin Qaziantəp şəhərində Türkiyənin Zəfər Bayramı günündə Şahin bəy Bələdiyyəsi tərəfindən İbad Hüseynovun adına park verildi.
2017-ci ilin may ayının 4 də Türkiyənin Kırşəhərində Kırşəhər Bələdiyyəsi tərəfindən İbad Hüseynovun adına küçə verildi.
2016-cı ildə Azərbaycanın Ağcabədi şəhərində İbad Hüseynovun adına küçə verilmişdi.
2017-ci il də Abşeron Rayonu ərazisində İbad Hüseynovun adına küçə verilmişdi.
Türkiyənin Adana şəhərində 2021-ci ilin aprel ayının 3-də Karataş Bələdiyyəsi tərəfindən olmuş İbad Hüseynovun adına küçə verildi.
Türkiyənin Adana şəhərində 2022-ci ilin oktyabr aynın 18-də Azərbaycan Respublikasının yaranması və Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı İbad Hüseynovun ad günündə adına verilən parkın açılışı oldu. Parkın tam mərkəzində heykəli ucadıldı.
Kitablar
"Xüsusi Təyinatlı", "O bir qəhrəman", " Yaşayan Şəhid", "Qurd balası", "Qorxunu öldürən qəhrəman","Kəşfiyyatcı", "Qaraqaşlı" romanı, saysız-hesabsız şeirlər, poemalar, hekayələr yazılmışdı. Kitablar bir çox dillərə tərcümə edilmişdir.
2016-cı ildə Türkiyənin Ankara şəhərində Yeni Türkiyə Strateji Araşdırmalar Mərkəzi tərəfindən "Türk Dünyasının qəhrəman övladı" adı kitab yazılmışdır.
Bulbophyllum pugilanthum
(Bulbophyllum pugilanthum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Pak He Cin
Park Hae-jin (Hangul: 박해진; ) — Cənubi Koreyalı aktyor. Daha çox My Love from the Star (2013), Bad Guys (2014) və Cheese in the Trap (2016) serialları ilə tanınır.
Karyerası
Park Hae-jin 2006-cı ildə KBS kanalında yayımlanan Famous Chil Princesses serialı ilə aktyorluq həyatına başladı. Daha sonra iki uğurlu serialda rol aldı. KBS serialı Like Land and Sky və MBC kanalında yayımlanan East of Eden seriyalında başqa bir adamın sevgilisini əlindən alan qəddar adam Shin Myung-hoon rolu ilə məşhurlaşdı. Hər iki serial ölkə üzrə yüksək reytinq aldı və Park Hae-jin tanınmış bir insan halına gəldi.
Park Hae-jin eyni zamanda xaricdə də tanınmağa başladı. 2011 və 2012-ci ildə Çin seriallarında rol aldı və o illərdən bəri xaricdə layihələrə qatılmağa davam edir.
Daha sonra Park Hae-jin Seoyoung, My Daughter serialındakı Lee Sang-woo rolu ilə Koreya ekranlarına geri qayıtdı. Serial 47,1% reytinqlə 2013-cü ildə Koreyada ən yüksək reytinqli serial oldu. 2013-cü ildə SBS kanalında yayımlanan fantastik-romantik serial My Love from the Star’da rol aldı. 2014-cü ildə məşhur tibbi serial Doctor Stranger’da Harvard məzunu həkimi canlandırdı. Hər iki serial Çində böyük uğur qazandı və baxmayaraq ki, Park Hae-jin hər iki serialda da baş rol deyildi amma xaricdəki məşhurluğu artdı və Hallyu ulduz kimi tanınmağa başladı.
Park Hae-jin 2014-cü ildə OCN kanalında yayımlanan Bad Guys serialında baş rol oldu və performansı hər kəs tərəfinden bəyənildi. Daha sonra 2015-ci ildə Korea Drama Awards’da KDA Mükafatına layiq görüldü. 2016-cı ildə tvN serialı Cheese in the Trap’de Yoo Jung xarakterini canlandırdı və Park Hae-jin’in populyarlığı daha da artdı.
2 noyabr 2016-cı ilde, Park Hae-jin'in Lotte Duty Free'nin "Seven First Kisses" adlı internet serialında rol alacağı açıqlandı.
Park Hae-jin 2017-ci ildə JTBC kanalında yayımlanacaq Man to Man serialında Hallyu ulduzun cangüdəni, gizli agent rolunu oynayacaq. Və yenə 2017-ci ildə çəkiləcək Cheese in the Trap filmində təkrar Yoo Jung xarakterini canlandıracaq.
2020-ci ildə Park Hae-jin, Forest adlı romantik komediya serialında xüsusi təcili xilasetmə qrupunun işçisini canlandırdı. Ve yenidən 2020-ci ildə o, iş yerindəki intiqam mövzulu Kkondae Intern serialında rol aldı.
2022-ci ilin iyul ayında Park Hae-jin Artist Company ilə müqavilə imzaladı.
Şəxsi həyatı
Park Hae-jin'in valideynləri o kiçik yaşdaykən boşandılar və 17 il sonra anasıyla ilk dəfə bir araya gəldi. Park Hae-jin ailəsinə dəstək olmaq məqsədi ilə liseydən sonra təhsilini dayandırdı. Dostu ilə iş ortağı olaraq Busanda geyim mağazası açdı. Bir gün iş üçün Seula getdiyi zaman gözlənilməz bir şəkildə istedadı kəşf edildi. Daha sonra peşəkar aktyorluq təhsili üçün Seul İncəsənət Kollecinə getdi və 2007-ci ildə məzun oldu.
Xeyriyyəçilik
Park Hae-jin'in, son bir neçə ildir müxtəlif xeyriyyə təşkilatlarına böyük miqdarda pul yardımı etdiyi və əyləncə sektorunda "Yardımçı Mələk" adını qazandığı açıqlandı.
Park Hae-jin, xeyriyyə işlərinə görə, 2014-cü ildə Çində 10 xeyriyyəçi aktyora verilən "Civic Public Welfare Award" mükafatını qazandı. Mərasimə dəvət edilən və mükafat alan ilk Koreyalı oldu. Bundan başqa, "Mu Qin Shui Jia" adlı xeyriyyə təşkilatının səfiri olaraq vəzifələndirildi.
Park Hae-jin'in agentliyi Mountain Movement, aktyorun 2011-ci ildən bu yana müxtəlif yerli və beynəlxalq xeyriyyə təşkilatlarına ümumi 1.7 milyard won (1.5 milyon $) yardım etdiyini təsdiqlədi. 23 aprel 2016'da Seulda təşkil edilən, aktyorun 10. ildönümünü qeyd etdiyi fan toplantısının gəlirlərini Şanxay Körpələr Evinə bağışladı və altı il ərzində Çin xeyriyyə fonduna ümumi 600 milyon won (təxminən 533,000 $) yardım etdi. Cənubi Koreyada isə, Sewol Gemisi Təbii Fəlakətlər Qrupu və Uşaq Reabilitasiya Xəstəxanası də daxil olmaq üzrə müxtəlif xeyriyyə təşkilatlarına və dərnəklərə 1.1 milyard won (978.000 $) yardım etdi.
Park Hae-jin 2014-cü ilin avqust ayında Busan'da meydana gələn sel fəlakətinin qurbanlarına kömək etmək üçün 100 milyon won (təxminən 94,000 $) yardım etmişdi. 2016-cı ilde sentyabrda Şimali Gyeongsang Əyalətinin Gyeongju şəhərindəki 5.8 bal gücündə baş verən zəlzələnin qurbanlarına yardım məqsədi ilə Koreya Qırmızı Xaç komitəsinə 50 milyon won (təxminən 42.500 $) verdi. Bundan başqa, yoxsul ailələrə kömür alınması üçün 50 milyon won (təxminən 42.500 $) yardım etdi və dördüncü dəfə şəxsən özü gedərək kömürləri təslim etdi.
2017-ci ildə Park Hae-jin incə tozları azaltmaq üçün Çində ağac əkmək kampaniyası başlatdı və pərəstişkarları ilə birlikdə 6520 ağac ianə etdi. 2018-ci ildə Park Hae-jin pərəstişkarları ilə birlikdə Çinin qərbində səhralaşma ilə mübarizəyə kömək etmək üçün təkrar 6000 ağac ianə etdi.
Bala Buluq vulusvalisi
Bala Buluq rayonu - Əfqanıstan İslam Respublikasının Fərah vilayətinin rayonlarından biri. Əhalisinin 95%-ini puştunlar (daha doğrusu puştunlar və birinci istifadə etdikləri dil puştunca olanlar, bura həmçinin rayonda məskunlaşmış evdə Azərbaycan türkcəsində kənarda isə puştunca və tacikcə - şərqi farsca danışan Qızılbaş Əfşarlar da daxildir !), 5%-ini isə taciklər təşkil edir. 2002-ci ilə olan məlumata əsasən rayonun əhalisi 100.429 nəfərdir.
Fətəlikənd
Fətəlikənd — Azərbaycan Respublikasının Saatlı rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Əhalisi
Əhalisinin sayı 3171 nəfərdir.
Toponimikası
Fətəlikənd oyk, mür. Saatlı rayonu nun eyniadlı i.ə.v.-də kənd. Muğan düzündədir. Yaşayış məntəqəsini XIX əsrin sonlarında çarizmin köçürmə siyasəti nəticəsində rus kəndliləri Severskoye (Şimali) adı ilə salmışdılar. 1977-ci ildən yazıçı-dramaturq Mirzə Fətəli Axundov un şərəfinə Fətəlikənd adlandırılmışdır. Memorial toponimdir.
Artemio Françi stadionu
"Artemio Françi" stadionu — İtaliyanın Florensiya şəhərində yerləşir.
Knyazevski adası
Knyazevski — Ufa çayının yatağında, dəmir yolu körpüsünün aşağı axınının altındakı Şakşa mikrorayonunun (Ufa) yaxınlığında Şaşka rayonu ərazisində yerləşən ada. Yuxarıda ayni adlı ancaq yaşayışı olmayan digər ada vardır.
Adada Ufa şəhəri admiral M. Bakayev adına "Gənc dənizçi" klubunun üzgüçülük bazası var. Əvvəllər burada istirahət mərkəzi də yerləşirdi.
Ada öz adını Knyazevo kəndindən alır.
Genişkənd
Genişkənd — Azərbaycan Respublikasının Saatlı rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Əhalisi
Əhali sinin sayı 603 nəfərdir.
Toponimikası
Genişkənd oyk., mür. Saatlı rayonu nun Məmmədabad i.ə.v.-də kənd. Düzənlikdədir. 1964-cü ilədək Ağayevka adlanırdı. Oykonim geniş və kənd komponentlərindən düzəlib, "böyük, geniş ərazidə yerləşən kənd" mənasındadır.
Bulbophyllum pubiflorum
(Bulbophyllum pubiflorum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Otradnı bayrağı
Otradnı bayrağı — Samara vilayətində yerləşən Otradnının bayrağı
Bəhreynlilər
Bəhreynlilər (özünüadlandırma: baharna) — Bəhreyn ərəbləri, Bəhreynin əsas əhalisi. Sayları 433,7 min nəfərdir (2005).
Bəhreynlilər ərəb dilinin Ərəbistan qrupunun dialektlərində danışırlar. Yerli əhali (təqribən 75 faizi) anaza qrupunun keçmiş Bəhreyn, yaxud baharna dialektində immiqrantlar isə Şərqi Ərəbistan qrupunun yeni Bəhreyn dialektində danışırlar. . Dindarları müsəlmandır.
Ərəblər Bəhreyn arxipelaqında eramızın I minilliyində məskunlaşmışlar; Bəhreynlilər özlərini e.ə. VI əsrdə Navuxodonosor tərəfindən Babilistana köçürülmüş, sonradan Bəhreynə qayıtmış Ərəbistan tayfalarının nəsilləri hesab edirlər. XVII əsrdə Bəhreynin İraq tərəfindən işğalından sonra arxipelaqda iranlılar məskunlaşmışlar. 1783-cü ildə farslar Bəhreynin hakim sülaləsinin baniləri - anaza qrupunun şeyxləri (bəni atban tayfası) tərəfindən qovulmuşdur. Tayfa bölgüsü qalmaqdadır: bəni atbanlar, auvaylalar, əl-buku-ət-muavədələr. əs-sənəətlər, bəni-xalidlər və b.
Ənənəvi məşğuliyyətləri
Bəhreynlilərin ənənəvi məşğuliyyətləri əkinçilik (xurma, sitrus bitkiləri, badam, yerli kökümeyvəlilər - ruəd, bəql, bərbir və s. otlar), balıqçılıq, dəniz məhsullarının (o cümlədən, murvari) yığımı, davar yetişdirilməsi (onları kal xurma və balıq yağının qarışığı ilə yemləyirlər), ticarət, gəmiqayırma (gəmi kəndirlərinə balıq yağı sürtürlər), xurma ağacının yarpaqlarından və liflərindən hörmə, toxuculuq və parçaların boyanması, dulusçuluqdur.
Etnoqrafik xüsusiyyətləri
250px|thumb|Bəhreynli gəlin ənənəvi toy geyimində Ənənəvi məişətləri ərəb və İran xüsusiyyətlərini özündə birləşdirir. Evləri daş, yaxud mərcan lövhələrdən, palma gövdəsindəndir (barasti), geyimləri çaxçur, uzun köynək, yun əba; kişilər başlarını yaylıqla sarıyırlar. Ortokuzen və mübadilə nikahları, həmçinin müvəqqəti (baharnalarda) nikah mövcuddur.
Sivriyarpaq kassiya
Cassia acutifolia Delile (=Senna alexandrina Mill.) - İtiyarpaq (Aleksandriya səna, Afrika sənası, itiuclu səna, Misir sənası, səna, kassiya)
Botaniki xarakteristikası:
Çoxillik yarımkol bitkisi olub, hündürlüyü 1-1,5 m-ə bərabərdir. Gövdəsi budaqlanandır. Yarpaqları cüt lələkvari, növbəli, yalançı zoğu əsasından bizəoxşardır. Yarpaqcıqları demək olar ki, oturaq, neştərvari, bütövkənarlı, zirvəsi itiuclu, əsasından bərabər olmayan, uzunluğu 20-30 mm, eni isə 5-9 mm-ə bərabərdir. Hamaşçiçəkləri qoltuq tumurcuqları fırçayabənzərdir. Çiçəkləri ziqomorf olub, diametri 8 mm, kasacığı 5 kasa yarpağından, çiçək tacı 5 bərabər olmayan sarı rəngli ləçəkdən ibarətdir. Meyvəsi yastı, dəricikli, azacıq əyilmiş olub, uzunluğu 3-5 sm, eni isə 1,5-2,5 sm-ə bərabərdir. Toxumları yası, ürəkşəkilli və sarılımtıl-yaşıl rəngli olur.
Yarpaqları mövsüm ərzində 2-3 dəfə əl ilə toplanılır. Sonuncu dəfə bütün bitki yığılır və yarpaqları çeşidlərə ayrılır. Plantasiyalarda meyvə və toxumları yetişdikdən sonra əl ilə toplanılır. Xammal naves altında kölgə şəraitində qurudulmalıdır.
Tərkibi və təsiri:
Tərkibində aqlikon ən azı 1,4%, rütubət 12%, kül 12%, gövdə hissəcikləri 10%, üzvi maddələr 3%, mineral maddələri isə 1%-dən çox olmur. Yarpaq və meyvələrinin saxlanılma müddəti 3 ildir.
İşlədici dərmandır. Bitkinin bütün hissələrində flavonoidlər, qatranlı maddələr, selik və digər maddələr vardır. Tərkibində qlükozidlər - qlikoaloemodin, qlikorein, sennozid A və B, sərbəst aqlikon, rein, xrizofanol tapılmışdır. Mədəni yarımkol bitkisi olan sivri yarpaqlı qurudulmuş və döyülmüş səna yarpağı keyfiyyətli dərman bitki xammalı kimi istifadə edilir. Yarpaqlarının tərkibindəki işlədici maddələr yoğun bağırsağa təsir edərək reseptorları oyadır, reflektor olaraq peristaltikanı gücləndirir, bağırsaqların funksiyasını normallaşdırır.
Qəbul etdikdən 6-12 saat sonra təsir edir. Eyni zamanda bağırsaq vəzilərinə də təsir edir.
Sənanın itiuc yarpaqlı meyvələri müxtəlif vaxtlarda yetişərək və quru halda keyfiyyətli dərman bitki xammalı kimi istifadə edilir. Xammalı keyfiyyətli işlədici dərmandır. Sulu məhlulu xırdalanmış yarpaqlardan hazırlanır. Yarpaqları işlədici və babasil əleyhinə qarışıqların tərkibinə daxildir. İlkin olaraq qəbizlikdə, cərrahi əməliyyatdan sonra bağırsaq atoniyasında tətbiq edilir. Hamiləlik və südvermə (laktasiya) dövründə işlədilməsi əks göstərişdir. Yarpaqları quru ekstrakt və həb şəklində buraxılır. Yarpaqlarının tozu biyan kökü, razyana kökü və şəkərlə birlikdə babasildə işlədilir. Səna bitkisinin Hindistanda hazırlanan preparatı senadeiqlaksena adlanır. Tərkibi sennozid A və B-dən ibarətdir.
Borucuqlu kassiya
|left|thumb –  cinsinə aid bitki növü.
Pestrav rayon bayrağı
Pestrav rayon bayrağı — Samara vilayətində yerləşən Pestrav rayonunun bayrağı
Hərbi gəmilər
Hərbi əməliyyatlar vaxtı hərbi gəmi ilə kommersiya gəmisi arasındakı fərq olduqca aşağı düşür. Müharibələr zamanı kommersiya gəmiləri də silahlandırılır və Birinci dünya müharibəsi zamanındakı Q-ship kimi köməkçi hərbi gəmi (İngiliscə: Auxiliary warship) olaraq da istifadə edilir. XVII əsrə kimi bir kommersiya gəmisinin, bir donanma gəmisinin yarısı qədər hərbi gəmi kimi fəaliyyət göstərməsi normal bir hal hesab edilirdi.
Bu vəziyyət XIX əsrdə piratçılıq ilə başa çatdı. Bu dövrdə böyük kommersiya gəmilərini qaleon tipli gəmilər kimi silahlandırmaq normal bir cəhd idi. Hərbi gəmilər ayrıca Fransız Donanması və ya İkinci dünya müharibəsindəki Yaponiya İmperiya donanmasındakı kimi əsgər daşımaq və ya gəmilərə sursat daşımaq məqsədi ilə də istifadə edilmişdirlər.
Əbdül Qasımov
Əbdül Hüseynəli oğlu Qasımov — Azərbaycanın tanınmış hidrobioloq alimi.
Həyatı
5 mart 1929-cu ildə Lənkəran rayonunun Kənarmeşə kəndində anadan olmuşdur. 1946-cı ildə Dövlət Pedaqoji İnstitutunun təbiyyat-kimya fakültəsinə qəbul olunmuş, həmin institutu 1950-ci ildə bitirmişdir. Tələbəlik illərində prof. Z.M.Şaxtaxtinskayanın rəhbərliyi ilə yerinə yetirdiyi “Lənkəran rayonunun iynəcə sürfələri” mövzusunda yerinə yetirdiyi kurs işi onun gələcək fəaliyyətini müəyyənləşdirdi	. Ölkəmizdə və xarici ölkələrdə məşhur hidrobioloq və zooloq kimi tanınmış Ə.H.Qasımov 2005-ci ildə Bakı şəhərində vəfat etmişdir.
Elmi fəaliyyəti
1950-ci ildən Azərbaycan EA Zoologiya İnstitutunda çalışan Əbdül müəllim Qasımov 1954-cü ildə məşhur rus hidrobioloqu V.İ.Jadinin  rəhbərliyi ilə yerinə yetirdiyi namizədlik dissertasiyasını Leninqrad şəhərində müvəffəqiyyətlə müdafiə etmişdir. O, həmin ildən Mingəçevir su anbarının, Kürün, o cümlədən respublikanın dağ-çəmən zonası göllərinin dib faunasını araşdırmağa başlamışdır. Ə.H.Qasımov 1963-cü ildə Moskva Dövlət Universitetində “Aşağı Kürün və Mingəçevir su anbarının biloji rejimi” mövzusunda doktorluq dissertasiyasını müdafiə etmişdir. Azərbaycanın şirin su faunasının gözəl bilicisinə 1968-ci ildə professor elmi adı verilmişdir. Professor Ə.H.Qasımov1961-ci ildə akademik A.N.Derjavinin zəmanəti ilə institutun hidrobiologiya laboratoriyasının, 1974-cü ildən ömrünün sonunadək həmçinin Xəzər bioloji stansiyasının müdiri vəzifəsində çalışmışdır. Onun yüksək təşkilatçılığı hesabına şirin su hövzələrində hidrobioloji rejimin, son illər suyun səviyyəsinin dəyişilməsi və böyük neft ehtiyatlarının istismarı ilə əlaqədar olaraq Xəzər dənizində faunanın kompleks tədqiqi həyata keçirilmiş, olduqca qiymətli elmi nəticələr əldə edilmişdir. 1980-ci ildə Əbdül müəllim Azərbaycan EA-nın müxbir üzvü seçilmişdir. 1982-ci ildə Ə.H.Qasımovun rəhbərliyi altında Xabarovskdən Bakı limanına gətirilən “Elm” elmi-tədqiqat gəmisində Azərbaycanlı mütəxəssislər tərəfindən Sakit və Hind okeanlarının, o cümlədən Aralıq dənizinin hidrofaunası öyrənilmişdir. Əbdül müəllim 330-dan artıq elmi əsərin müəllifidir. Onun rəhbərliyi və məsləhəti ilə 5 doktorluq, 25-dən yuxarı namizədlik dissertasiyası hazırlanmış və uğurla müdafiə edilmişdir.
Elmi qurumlarda üzvlüyü, təltifləri və mükafatları
Ümumittifaq Hidrobioloji Cəmiyyətin Rəyasət Heyətinin üzvü, YUNESKO-nun “İnsan və biosfer” proqramı üzrə respublika komitəsinin sədr müavini, həmçinin Azərbaycan EA və SSRİ EA-nın çoxsaylı elmi sovetlərinin üzvü olmuşdur. SSRİ-də hidrobiologiya elminin inkişafına görə medalla təltif olunmuşdur.
Bulbophyllum rutenbergianum
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
İslam Qasumov
İslam Qasumov — Azərbaycanlı samboçu. 2015 Avropa Oyunlarının gümüş medalçısıdır. 2015-ci ildə "Tərəqqi" medalına layiq görülmüşdür.
Karyerası
İslam Qasumov 1993 cü ilə Şöhrət ordenli əməkdar məşqçi Şahlar Mustafayevin rəhbərliyi altında idmana başlamışdır.Azərbaycan sambo tarixində iz qoymuş İdmançılardandı.Belə ki İslam Qasumov Dunya çempionu, 2 qat Avropa çempionu, Dunya kubokunun qalibi, 2015 Avropa Oyunlarının gümüş mükafatçısı, Tələbələrin 2013 cü il Kazanda keşirilən universiadasın mükafatçısı.Dəfələrlə dünya Avropa çempionatlarının mükafatçısı titulunu daşıyər.İslam Qasumov 2015-ci ildə önəmli yarışlarından birinə Bakı şəhərində qatıldı. O Azərbaycanı I Avropa Oyunlarında təmsil etdi. O birinci görüşdə 1/4 final mərhələsində Rumıniyalı Orlando Gruia ilə üz-üzə gəldi. Orlando Gruia ilə qarşılaşmadan İslam Qasumov 4-0 hesablı qələbə ilə ayrıldı və növbəti 1/2 final mərhələsinə vəsiqə qazandı. Yarım-finalda onun rəqibi Gürcüstanlı samboçu idi. Vaxtangi Çidraşvili ilə görüşdən İslam Qasumov qələbə ilə ayrıldı. 3-1. Finala vəsiqə qazanan İslam Qasumovun bu mərhələdə rəqibi Rusiyalı Aymergen Atkunov idi. Güclü Rusiyalı rəqibi ilə qarşılaşmadan İslam Qasumov 0-4 hesablı məğlubiyyətlə ayrıldı və 2015 Avropa Oyunlarının gümüş medalını qazandı.
İslam Qasumov 29 iyun 2015-ci ildə 2015 Avropa Oyunları/>nda qazanılmış yüksək nailiyyətlərə və Azərbaycan idmanının inkişafında böyük xidmətlərinə görə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin sərəncamı ilə "Tərəqqi" medalı ilə təltif edilmişdir."Əməkdar idman ustasıdır"
DÜNYA ÇEMPİONATI
07-10.11.2007  Praqa-Çexiya
13-17.11.2008 SANKT-PETERBURQ-RUSİYA
05.09.11.2009 SALONİKİ-YUNANSTAN
04-08.11.2010 DAŞKƏND-ÖZBƏKSİTAN
10-14.11.2011 VİLNÜS- LİTVA
08-12.11.2012 MİNSK-BELORUS
AVROPA ÇEMPİONATI
28.04-03.05.2008 TBİLİSİ-GÜRCÜSTAN
12-16.05.2011, SOFİYA- BOLQARISTAN
17-21.05.2012 MOSKVA-RUSİYA
12-16.05.2014, - BOLQARISTAN
17.-21.05.2013                    Krema-İtaliya
26-30.04.2007,               - BOLQARISTAN
MƏRHƏLƏ YARIŞI
03-06.10.2009 MOSKVA-RUSİYA
RUSİYA FEDERASİYASI PREZİDENTİNİN KUBOKU UĞRUNDA
BEYNƏLXALQ TURNİR
14-16.02.2008 MOSKVA-RUSİYA
A.A.ASLAXANOVUN MÜKAFATI UĞRUNDA DÜNYA KUBOKU
02-05.07.2013  TƏLƏBƏLƏRİN UNİVERSİADASI  KAZAN-RUSİYA
İstinadlar
sambo.az
sambo.ru
fias.ru
Xosrud
Xosrud — İranın Qəzvin ostanının Qəzvin şəhristanının Qərbi Ələmut bəxşinin ərazisinə daxil olan kənd.
Həzi Aslanov metrostansiyası
Həzi Aslanov metrostansiyası — Bakı metrosunun Qırmızı xəttinin sonuncu stansiyasıdır. 2002-ci ildə istifadəyə verilmişdir. Bu stansiyaya keçid rolunu oynayacaq olan Məhəmməd Hadi stansiyasının tikintisi hal-hazırda davam edir. Stansiyaya daxil olan qatarlarda Ay işığında musiqisindən fraqment səslənir.
Tarixi
Qırmızı xəttin bu günə qədər istifadəyə verilmiş sonuncu stansiyasıdır. Stansiya Azərbaycan xalqının şanlı oğlu, iki dəfə Sovet İttifaqı qəhrəmanı Həzi Aslanovun adını daşıyır. Stansiya iki dəfə açılış tarixi yaşaması ilə də tarixə düşüb. 2002-ci il dekabrın 10-da ilk sərnişinlərini qəbul edən stansiyanın rəsmi açılış mərasimi 2003-cü ilin iyul ayının 7-də keçirildi. İnşaatı 1980-ci illərdə başlanmış, lakin 1990-cı illərin böhranlı illərində dondurulmuş stansiya tikintisi Avropa İttifaqının ayırdığı 4,5 milyon avro hesabına tamamlandığından rəsmi açılış mərasiminə bu qurumun da səlahiyyətli nümayəndələri dəvət edilmişdilər. Tikintinin qalan məbləğini isə Azərbaycan dövləti öz üzərinə götürərək, inşaat işlərinə 5,5 milyon manat ayırdı.
Azərbaycan Respublikasının Baş naziri Artur Rasizadənin başçılıq etdiyi mərasimdə Avropa İttifaqının xarici işlər üzrə dövlət katibinin müavini xanım Marqarita Boniver, Avropa Komissiyası Baş İdarəsi rəisinin müavini Mişel Leyq iştirak etdilər.
Stansiyanın bir çıxışında «ET-5 M» tipli 3, digərində isə 2 eskalator işləyir.
Onun özəlliyini milli memarlıq ənənələrinə xas olan minarə üslublu dördbucaq sütunlar təşkil edir. Sütunların qalınlığı stansiyaya saraylara xas möhtəşəmlik effekti verir. Sütunlar iki cərgə boyunca tavan tirinə dirənərək sanki bütün ağırlığı öz üzərinə alıb.
Üzləmə işlərində boz rəngli mərmərdən və İran istehsalı olan qara qranitdən istifadə olunub. Qranit təbəqə stansiyanın yol divarlarının haşiyə zolaqlarında istifadə olunub. Tavana xüsusi effekt verən metal şəbəkələr arasında yerləşən çıraqlar döşəmənin boz rəngli örtüyündə əks olunaraq, əzəmət təsirini möhkəmləndirir. Bu mənzərəni döşəmənin sütunlararası hissəsində ağ mərmərdən rombşəkilli zolağı daha da gücləndirir.
Vestibüllərin genişliyini onun zal şəkilli formasında olması tamamlayır. Burada pilləkən üstü tavan divarında stansiyanın inşasının Avropa Birliyinin maliyyə dəstəyi ilə tamamlanmasını əks etdirən yazı və təşkilatın bayrağı yerləşdirilib.
Stansiyaya daxil olan qatarlarda bəstəkar Qəmbər Hüseynlinin "Ay işığında" mahnısından fraqment səslənir.
Foxconn
Hon Hai Precision Industry Co., Ltd. (daha çox Foxconn Technology Group olaraq tanınır.)
Foxconn 1974-cü ildə qurulmuş və Mərkəzi Tayvanda olan elektronik istehsal xidmətləri (EMS) sektorunda fəaliyyət göstərən global bir şirkətdir. Şirkət dünyanın ən böyük elektronika istehsal təchizatçısı və Çinin ən böyük itxalatçılarındandır. Foxconn təməl olaraq orijinal dizayn imalatçısı şirkətidir (ODM - Original Design Manufacturer) və müştəriləri arasında çox böyük Amerikalı, Avropalı və Yapon elektronik və informasiya texnologiyaları şirkətləri vardır. Şirkətin istehsal etdiyi və xalq arasında ən bilinən cihazlardan iPhone, İPad, PlayStation 4, Xbox one, BlackBerry, Kindle, və Wii U kimi birçox brend sıralamaq olar.
İdris Səfər
İdris Səfər (Idriz Seferi) — Millətpərəst bir Albaniya partizan döyüşçüsü. 1910-ci ildə, Osmanlı İmperiyasına aid olan Kosovo vilayətində üsyan başladan İsa Boletininin sağ qolu idi. Həmçinin, Prizren İttifaqı və İpək İttifaqının bir üzvü idi. Üsyanın bitməsindən sonra Səfər, 1912-ci ildəki Albaniya üsyanını rəhbərlik etdi. Birinci Balkan müharibəsi zamanı Boletini və Səfər, 1910 və 1912-ci ildəki üsyanları zamanı daha əvvəl özlərinə müttəfiqlik edən Serbiyaya qarşı üsyan etdilər və Birinci Dünya Müharibəsinin sonrasında və ilk mərhələsində (1913-1915) Serb qüvvələrinə qarşı olan hücumlarını davam etdirdilər. Birinci Dünya Müharibəsinin son mərhələlərində isə (1916-1918) eskandronlarını Bolqar qüvvələrinə qarşı yönəltdi.
Bioqrafiyası
İdris Səfər, Monteneqronun şimalında yerləşən, o zamanlarda Osmanlı İmperiyasının Kosovo vilayətinin və indiki Serbiya sərhədləri içərisində yerləşən Preşevada anadan olmuşdur. Erkən yaşlarda alban millətpərəstlərinə qoşulan Səfər, Prizren İttifaqının və İpək İttifaqının üzvü olmuşdur.
Azərbaycan SSR əhalisinin siyahıyaalınması (1959)
Azərbaycan SSR əhalisinin siyahıyaalınması — 1959-cu ildə aparılan siyahıyaalma
İdris Səfər
1912 Albaniya Üsyanı
İdris Səfər, 1912-ci ilin Avqust ayının 12-də 30 mindən çox əksəriyyətlə albanlardan təşkil olan nizamsız bir ordu ittifaqı ilə Kosovonun mərkəzini, heç bir müqavimətlə qarşılaşmadan ələ keçirdi. Səfər, həmçinin ən şiddətli döyüşlərin baş verdiyi Ferizovik (Ferizaj, Uroševac) bölgəsindəki milisləri də təşkil etdi.
Pakistan
thumb|320px|Pakistan
Pakistan (urdu. پاکِستان; ing. Pakistan) və ya rəsmi adı ilə Pakistan İslam Respublikası (urdu. اِسلامی جمہوریہ پاکِستان; ing. Islamic Republic of Pakistan) — Cənubi Asiyada dövlət. Pakistan əhalisinin sayına görə 6-cı, sahəsinə görə 33-cü yerdədir. Dəniz sahili ərazisinin uzunluğu 1,046 km-dir. Ölkə cənubdan Ərəbistan dənizi və Oman körfəzi, şərqdən Hindistan, qərbdən Əfqanıstan, cənub-qərbdən İran, şimal-şərqdən isə Çin Xalq Respublikası ilə əhatə olunmuşdur. Tacikistanla arasında Əfqanıstana məxsus Vahan dəhlizi yerləşən Pakistan, həmçinin Omanla dəniz sərhəddinə sahibdir. Paytaxtı İslamabad, ümumi sahəsi 881,913 kvadrat kilometr, əhalisinin sayı 212 milyondan çoxdur.
Hazırda Pakistanın nəzarəti altında olan ərazilər bir neçə qədim mədəniyyətə ev sahibliyi etmişdir. Bunu Neolit və Tunc dövrünə məxsus abidələr, yaşayış məntəqələri və s. sübut edir. Bu ərazidə vaxtilə Əhəmənilər İmperiyası, Makedoniyalı İsgəndər, Mauriya İmperiyası, Əməvilər sülaləsi, Qupta İmperiyası, Dehli sultanlığı, Monqol İmperiyası, Böyük Moğol İmperiyası, Dürranilər İmperiyası və Britaniya İmperiyası kimi nəhəng imperiyalar və hökmdarlar ağalıq etmişdir.
Məhəmməd Əli Cinnah tərəfindən başladılmış Pakistan hərəkatı və yarımqitənin müstəqillik uğrunda mübarizədə qalib gəlməsi nəticəsində Pakistan dövləti 1947-ci ildə müstəqillik əldə etmişdir. Ölkə etnik və dil baxımından müxtəlifdir. Eyni müxtəliflik özünü ölkənin coğrafiyası və təbiətində də büruzə verir. Pakistan 1956-cı ildə konstitusiyanı qəbul etmiş, beləliklə İslam respublikasına çevrilmişdir. 1971-ci ildə başlamış etnik vətəndaş müharibəsi Şərqi Pakistanın ölkənin əsas hissəsindən ayrılması və Banqladeş adı ilə müstəqillik qazanması ilə nəticələnmişdir. 1973-cü ildə Pakistanda yeni konstitusiya qəbul olundu. Nəticədə, dörd vilayət və dörd federal ərazidən ibarət olan mərkəzi İslamabad şəhərində yerləşən federal hökumətin əsası qoyuldu. Yeni konstitusiyadakı bütün qanunların İslam qaydalarına uyğun olması əsas şərt hesab olunurdu.
Pakistan Azərbaycanın ərazilərini işğal etdiyi üçün Ermənistanın dövlət müstəqilliyini tanımayan yeganə BMT üzvüdür.
Etimologiyası
Pakistan — ölkəyə bu ad 1933-cü ildə siyasi-aktivist Çaudhri Rəhmət Əli tərəfindən verilmişdir. Mənası isə "paklar diyarı" deməkdir. Bu ölkənin adının tam açılışı da vardır. Belə izah edirlər ki, ölkənin adındakı ilk hərf olan "P" – Pəncab, "a" – afqan, "k" – Kəşmir, "i" — İndus çayı və islam dini, "s" – Sindi, "tan" isə — Bəlucistan deməkdir.
Müasir tarix
1947-ci ildə istiqlaliyyət qazanan Hindistan dini icma prinsipi əsasında iki dövlətə — Hindistan və Pakistan dövlətlərinə bölündü. 1947-ci ilin avqustun 14-də müstəqil Pakistan dövlətinin yaradıldığı elan edildi. Onun əhalisi əsasən müsəlmanlardan ibarət idi. 1948–1950-ci illərdə ölkədə vergi və torpaq islahatları keçirildi. 1956-cı ilin martın 23-də Pakistan federativ respublika elan olundu. Onun tərkibinə iki vilayət — Qərbi və Şərqi Pakistan daxil idi. Ölkədəki qeyri-sabitlik 1958-ci il oktyabrın 8-də hərbi çevrilişə gətirib çıxardı. Hərbi hökumət konstitusiyanın və siyasi partiyaların fəaliyyətini qadağan etdi. 1962-cı il martın 1-də Pakistan prezident respublikası oldu. Prezident vəzifəsinə hərbi hakimiyyətin başçısı Əyyub xan seçildi. 1965-ci ildə Hindistanla Kəşmir ərazisi uğrunda hərbi münaqişə baş verdi.
1966-cı ildə Daşkənddə Hindistan və Pakistan başçılarının görüşü oldu. Birgə razılıq bəyannaməsi qəbul edildi və münaqişə dinc yolla nizama salındı. Siyasi müxalifətin güclənməsi və Şərqi Benqaliyanın ayrılması uğrunda kütləvi hərəkatın başlanması 1969-cu ildə Pakistanda siyasi böhrana səbəb oldu. Həmin il martın 25-də Pakistanda yeni hərbi çevriliş baş verdi. Hakimiyyətə general Yəhya xan gəldi. 1970-ci ildə Pakistanın tarixində ilk dəfə olaraq parlament seçkiləri keçirildi. Seçkilər zamanı əksəriyyət səsi ölkənin şərqində Xalq Liqası Partiyası, qərbində isə Pakistan Xalq Partiyası qazandılar. Xalq Liqası partiyası Şərqi Benqaliyaya muxtariyyət verilməsi tələbi ilə çıxış etdi. Pakistan hökuməti bu tələbi rədd etdi. Ölkənin şərq hissəsində separatizm hərəkatı başlandı.
1971-ci il martın 25-dən 26-na keçən gecə Şərqi Benqaliyaya qoşun yeridildi. Qanlı vətəndaş müharibəsi başlandı. Müharibənin ilk günündə, martın 26-da Banqladeş Xalq Respublikası elan olundu. 1971-ci ilin dekabrında hərbi münaqişəyə Hindistan da qoşuldu. Hindistan-Pakistan müharibəsi başlandı. Pakistan ordusu məğlub edildi. Bu məğlubiyyət nəticəsində Pakistanda hərbi rejim iflasa uğradı və general Yəhya xanın hökuməti istefa verdi. Hakimiyyətə başda Pakistan Xalq Partiyasının lideri Zülfüqar Bhutto olmaqla mülki hökumət gəldi. Yeni hökumət bir sıra mütərəqqi iqtisadi və sosial tədbirlər həyata keçirdi. Aparıcı sənaye sahələri, banklar milliləşdirildi. Aqrar islahatlar həyata keçirildi. Mülkədar torpaq sahibliyi məhdudlaşdırıldı. Kəndli təsərrüfatlarına dövlət yardımı artırıldı. 1972-ci ildə Hindistanla Pakistan arasında mübahisəli məsələləri həll etmək üçün saziş imzalandı.
1974-cü ildə Pakistan Banqladeşi müstəqil dövlət kimi tanıdı. 1976-cı ildə Hindistanla diplomatik münasibətlər yarandı. Xalq Partiyası (PXP) başda Z.A.Bhutto olmaqla yenidən seçkilərdə qələbə çaldı. Lakin müxalifət bloku — Pakistan Milli Alyansı seçkilərin nəticələrini tanımadı və yeni seçkilər keçirilməsi tələbini irəli sürdü. Ölkəni siyasi böhran bürüdü. Bundan istifadə edən general Ziya-ül-Həqq iyulun 5-da hərbi çevriliş edərək hakimiyyətə gəldi. O, parlamenti buraxdı. Konstitusiyanı ləğv etdi. Siyasi partiyaların fəaliyyati dayandırıldı. Baş nazir Z.O.Bhutto hakimiyyatdən sui-istifada etməkdə günahkar bilinərək 1979-cu il aprelin 4-da edam olundu. Ölkədə ənənəvi həyat tərzinin dəyişməsi, yeniliklə köhnəliyin toqquşması keçmişi həsrətlə anmağı, dini dirçəltməyi yada saldı. Rəhbərlik dünyəvi dövlət qurmaq prinsiplərindan uzaqlaşdı.
1979-cu ildə prezident Ziya-ül-Haqq Pakistanı İslam Respublikası elan etdi. Yeni hökumət cəmiyyətin sosial-siyasi hayatını islamlaşdırmağa başladı. Bu dövrdə xarici siyasətin əsas istiqamati qonşu Əfqanıstanda baş verən hadisələrə yaxından müdaxilə etməyə, oradakı müqavimət hərəkatına hər cür yardım göstərməyə yönəldildi. Pakistan ərazisində 3 milyondan çox əfqan qaçqınına sığınacaq verildi. Daxildə isə siyasi sabitlik yox idi. Müxtəlif istiqamətli siyasi partiyalar bir-biri ilə mübarizə aparır, əhali arasında milli-dini zəmində toqquşmalar törədirdilər. Belə münaqişələr həmişə ordunun köməyi ilə yatırılırdı.
Coğrafiya, ətraf mühit və iqlim
Pakistanın coğrafiyası və iqliminin son dərəcə müxtəlif olması ölkədə çox müxtəlif canlıların yaşamağına şərait yaradır. Pakistanın sahəsi 881,913 km²-dir ki, bu da təqribən Fransa və Böyük Britaniyanın birlikdə ərazisinə bərabərdir. Ölkə cənubdan Ərəb dənizi və Oman körfəzi ilə 1046 km dəniz sahili mövqeyə sahibdir. Quru sərhədlərinin ümumi uzunluğu isə 6774 km-dir. Oman la dəniz sərhədlərinə sahib olan bu ölkəni Tacikistandan dar Vahan dəhlizi ayırır. Pakistan Cənubi Asiya, Yaxın Şərq və Mərkəzi Asiya regionlarının arasında olduqca mühüm geosiyasi mövqedə yerləşir.
İqlim müxtəlif olduğuna görə temperatur da fərqlidir. Musson mövsümündə həddən artıq yağan yağışlar nəticəsində tez-tez daşqınlar baş verdiyi halda, quru mövsümdə çox az səviyyədə və ya heç yağıntı olmur. Pakistanda dörd fərqli mövsüm mövcuddur: dekabrdan fevrala qədər davam edən sərin, quru qış; martdan maya qədər davam edən isti, quru payız; iyundan sentyabra qədər davam edən yağışlı yay; oktyabrdan noyabra qədər davam edən dövr. Yağıntı səviyyəsi ölkə üzrə müxtəlifdir.
Xarici əlaqələri
Müsəlman ölkələri arasında əhalisinin sayına görə 2-ci (İndoneziyadan sonra) olduğuna və nüvə gücünə malik yeganə müsəlman ölkəsi olduğuna görə, Pakistan böyük nüfuza malik ölkədir. Pakistanın geostrateji niyyətini Cinnah 1947-ci ildə izah edərkən belə demişdi: "Bizim xarici siyasətimizin əsas məqsədi dünyada olan bütün xalqlar arasında dostluq əlaqələri qurmaqdır". Bu sözlər hal-hazırda da Pakistanın Xarici İşlər Nazirliyinin saytında da əsas şüar olaraq əks etdirilib.
Pakistan İndoneziya, Əlcəzair, Eritreya, Tunis, Mərakeş kimi ölkələrin müstəqillik qazanmasında müstəsna rola malikdir və hazırda da Pakistan bu ölkələrlə yaxın əməkdaşlığa malikdir.
İranla əlaqələrdə bəzi hallarda mübahisələr yaşanmışdır. Pakistanın öz təhlükəsizliyini təmin etmək məqsədi ilə Əfqanıstanda bir sıra şəhərləri bombalaması İran tərəfindən tənqid olunmuşdur.
Pakistanın İsraillə diplomatik əlaqələri yoxdur, buna baxmayaraq bəzi İsrail vətəndaşları turist vizaları ilə bu ölkəyə səfər edə bilirlər. İkili əlaqələrdə hər iki ölkə bir-biri ilə Türkiyə vasitəsilə əlaqə saxlayırlar. Pakistan həmçinin, Azərbaycan ərazilərini işğal etdiyi üçün Ermənistanla diplomatik əlaqələr qurmayan və onu tanımayan yeganə dövlətdir.
Pakistanın xarici əlaqələrində Çinlə əlaqələr xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Pakistan Çinlə diplomatik əlaqələr quran ilk ölkə hesab olunur və bu əlaqələr 1962-ci ildə Çinlə Hindistan arasında baş verən müharibədən sonra daha da dərinləşmişdir. 1960–1980-ci illərdə Pakistan Çinin dünyada aparıcı dövlətlərindən biri olmağına və ABŞ prezidenti Niksonun Çinə səfər etməsinə də kömək etdi. Hal-hazırda, Çin Pakistanın əsas ticari və iqtisadi ortağı hesab olunur. 2015-ci ildə iki ölkə arasında müxtəlif sahələrdə əməkdaşlıqla bağlı 51 saziş imzalanmışdır. Hər iki ölkə 2000-ci illərdə azad ticarət haqqında saziş imzalamışdır. Pakistan, həmçinin, Çin üçün müsəlman ölkələri ilə əlaqələrdə əsas "qapı" hesab olunur.
Pakistanın əsas geosiyasi rəqibi Hindistandır. Bu ölkələr indiyə qədər bir-biri ilə 4 dəfə müharibə edib və bu müharibələrin 3-ü Kəşmir ərazisi üzərində mübahisələr nəticəsində baş verib. Rusiya ilə əlaqələr 1999-cu ildən etibarən inkişaf etməyə başlayıb. ABŞ-la əlaqələr isə "Soyuq müharibə" dövründə yaxşı olsa da, 1990-cı illərdən etibarən Pakistanın öz nüvə enerjisini artırması səbəbilə, ABŞ bu ölkəyə qarşı sanksiyalara başlamışdır.
Kəşmir problemi
thumb|255x255px|Pakistanın nəzarəti altında olan Azad Kəşmir. Kəşmir- Cənubi Asiya regionunun ucqar şimal-qərb hissəsində yerləşən bölgədir. Bu ərazi Hindistan və Pakistan arasında mübahisəli ərazi hesab olunur. Bu 2 dövlət bir-biri ilə bu bölgə uğrunda indiyə qədər 3 dəfə 1947, 1965, 1971-ci illərdə müharibə ediblər. 1971-ci ildə olan müharibə nəticəsində, Şərqi Pakistan Banqladeş adı ilə müstəqillik əldə etdi. Bu ölkələr arasında digər döyüşlər də Siaçen buzlaqları (1984) və Kargil (1999) ərazilərində baş verib. Kəşmir bölgəsinin təqribən 45,1%-i hazırda Hindistanın nəzarəti altındadır. Pakistan tərəfi isə Kəşmir bölgəsinin 38,2%-nə nəzarət edir. Kəşmiri iki dövlət arasında bölən cəbhə xətti 1949-cu ildə yaradılıb.
Əhalisi
Pakistan İslam Respublikası dövlət statitika orqanının (Population Census Organization) məlumatına əsasən 796.096 km² ərazisi olan ölkənin əhalisinin sayı 23 noyabr 2012-ci il üçün 181.435.603 nəfərə çatdığı ehtimal olunur. Son siyahıyaalma 1998-ci ildə aparılmış, onun nəticələrinə əsasən Pakistanın əhalisi 132.352.279 nəfər olmuşdur. 2020-ci ilə qədər əhali sayının 210.13 milyon nəfərə çatacağı gözlənilir.Əhalisin sayına görə dünyada 6-cı pillədə yerləşir.2016-cı ildə əhali artmı 1,45% qeydə alınmışdır.
Etnik tərkibi
right|thumb|250px|Pakistandakı etnik qruplar"Ethnologue report for Pakistan"a görə ümumilikdə ölkə ərazisində 72 dildə danışan etnik qrup var: pəncablılar, puştunlar, Sindhilər, seraikilər, bəluclar, brahuilər, həzaralar, qucaratlılar, nuristanlılar, parslar, ərəblər, çinlilər, özbəklər, türkmənlər, uyğurlar və sairə.
Din
Pakistanın konfessional tərkibi aşağıdakı kimidir:
İslam
Əhalinin 96%-i müsəlmanlardan ibarətdir. Müsəlmanların sayına görə İndoneziyadan sonra dünyada 2-ci yerdədir. Müsəlmanların əksəriyyəti sünnilərdir (95%), şiələr isə müsəlman əhalinin 5%-ni təşkil edir.
Hinduizm
2008-ci il hesablamalarına əsasən hinduizm Pakistanda İslamdan sonra 2-ci böyük dindir. 2050-ci ildə Pakistanın hindlərin sayına görə dünyada dördüncü ölkə olacağı gözlənilir. Hindlər Pakistanın bütün bölgələrində məskunlaşıblar, lakin, onların əsas məskunlaşdığı bölgə Sindh hesab olunur.
Bəzi hindlər özlərini Pakistanda 2-ci dərəcəli vətəndaş hesab edir və buna görə də Hindistana miqrasiya edirlər.
Bal arısı
Bal arısı – Pərdəqanadlılar dəstəsinin əsl arılar fəsiləsinə aid həşərat növü.
İşçi arının ömrü qışlama vaxtı 6 ay, yaz və yay aylarında isə 40-50 gün olur. Ana arı 16, işçi arı 21, erkək arı isə 24 günə yetkin fərdə çevrilir. Hansı arı ailəsinin işçi qüvvəsi çoxdursa, təbiətin gəlişindən asılı olaraq həmin ailə 10-40 kq təmiz bal toplaya bilir. Onlar 3 km dairəsində yaxşı məhsul toplaya bilirlər. Bir arı uzaq məsafədə nektarlı bitki tapsa, qayıdıb o biri arılara da xəbər verir. Sonra bütün arılar həmin yerə uçurlar.
Arılar həm harada yaxşı yem olarsa, onu hiss edirlər, həm də onlara qulluq edən insanı tanıyırlar. Arılar çox sədaqətli olurlar.
Bal arısı koloniyalarında da kimyəvi maddələr yolu ilə qidanın qaynağını göstərmə və təhlükəni xəbər vermə davranışları müşahidə olunur. Bundan başqa ana arının genetik proqramına kodlanmış informasiya ilə sintezlənən bəzi xüsusi kimyəvi maddələr də mövcuddur. Bu qoxular vasitəsilə işçi arıların yumurtalıqlarının böyüməsinə mane olunur. Törəmə qabiliyyəti olmayan bu işçilərə sadəcə pətəyin içində və xaricindəki fəaliyyətləri yerinə yetirmə vəzifəsi verilmişdir
Arıların maraqlı xüsusiyyəti
Arıların pətəklərini birləşdirmə bucaqlarını hesablayan bəzi elm adamları, arıların istifadə etdikləri iki bucağın ən mükəmməl uyğunluqdakı ölçülərdən 0.02 dərəcəlik bir sapma göstərdiyini hesablamışlar. (Edilən ölçümlərdə arıların bu bucaqları sıraya 109.28 və 70.32 dərəcə olaraq etdikləri müəyyən olunmuşdur. Çox həssas hesablamalarla, riyaziyyatçı Konig bu məqsədə xidmət edəcək ən uyğun bucaqların 109.26 və 70.34 olmasının lazımlığını hesablamışdır)
Şotlandiyalı riyaziyyatçı Colin MacLaurin (1698-1746) isə bu izahlarla razılaşmayaraq təcrübəni təkrarlamışdır. Tapdığı nəticəyə görə Konig və qrupu loqarifm cədvəlində edilən kiçik bir səhv səbəbiylə 0.02 dərəcəlik fərq meydana gətirəcək səhv hesabat aparıblarmış. (G. Mansfield, Creation or Chance! God's purpose with mankind proved by the wonder of the universe, Logos Publications)
Beləliklə ən mükəmməl bucağı arıların doğru, elm adamlarının isə səhv olaraq hesabladıqları ortaya çıxmışdır.