cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Rauf Rəcəbov
Fəaliyyəti
2017-ci ilin iyun ayından 2018-ci ilin sentyabr ayına qədər İctimai Televiziya və Radio Yayımları Şirkətinin Gənclər, Elm və Təhsil Departamentinin direktoru vəzifəsində fəaliyyət göstərmiş, eyni zamanda İTV-də yayımlanan "Sənədli Detektiv" verilişinin müəllifi və aparıcısı olmuşdur. 2019–2021-ci illərdə "APA-TV"nin Proqramm direktoru vəzifəsində çalışmışdır. 2021-ci ilin Mart - 2022-ci ilin oktyabr ayına kimi "Spase" Müstəqil Televiziya və Radio Şirkətinin "Hər Səhər" proqramının rəhbəri, 2022 -ci lin oktyabr-2023 cü ilin mart ayının 1-ə qədər İnformasiya xidmətinin direktor müavini vəsifələrində çalışıb.
Rauf Rəcəbov detektiv janrda olan verilişlərin, eləcə də "Azərbaycanlılar", "Bakı sirləri", "Körpü", "Ovqat", "Qanundan kənar", "Qan yaddaşı", "Bura vətəndir", "Aprel şəhidləri", Qarabağın tarixindən və acı taleyindən bəhs edən 5 seriyalı "Qarabağnamə" teleserialı, "Nəsirəddin Tusi", "Çiçək izi", "Yurdu yaşatmaq üçün", "Şəhidlər ölməz", "Bizim ellər" və s. yüzlərlə film və televiziya verilişlərinin müəllifidir. İctimai Televiziyanın qızıl fondunda Rauf Rəcəbovun müəllifi və redaktoru olduğu 1500-dən çox film və verilişlər saxlanılır.
AJB-Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin üzvu(1996), İFJ-Beynəlxalq Jurnalistlər Federasiyasinin üzvü(2015), Telejurnalistikada səmərəli fəaliyyətinə görə "Qızıl Qələm" Media mukafatı (2007), "İlin jurnalisti"(2009), "Qızıl Buta"media mükafatı (2010), "İlin ən baxımlı verilişı-Sənədlı detektiv", Azərbaycan Mətbuat Şurasının diplomu (2011), "Mirzə Cəlil"Media mükafati(2016), Azərbaycan Milli Mətbuatın yaranmasının 140 illiyi münasibətiylə Kütləvi İnformasiya Vasitələrinin inkişafında və Bakı 2015:İlk Avropa oyunlarının təbliğində göstərdiyi xüsusi xidmətlərə görə Respublika Mədəniyyət və Turizm nazirliyi tərəfindən diplomla təltif(2015), Veteranlara göstərilən müstəsna diqqət və qayğiya görə-"Veteran Həmrəyliyi medalı"(2015), "General Əliağa Şıxlınskı"yubiley medalı (2016).
Rauf Rəcəbov 2007-ci ildən "Azərbaycan Milli İnkişaf Layihəsi" İctimai Birliyinin İdarə Heyətinin sədridir.
Rauf Rəcəbovun rəhbəri olduğu QHT  ölkəmizdə vətəndaş cəmiyyəti quruculuğu prosesində fəal iştirak edərək, ölkənin ictimai-siyasi, sosial, iqtisadi və mədəni həyatında  mühüm əhəmiyyət kəsb edən bir çox layihələrin  həyata keçirilməsinə nail olub.
NGC 957
NGC 957, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış açıq ulduz topasıdır. Göy üzündə Persey bürcü istiqamətində yerləşir. III2p tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Qiyasi (Şot)
Qiyasi - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Şot şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 256 nəfər yaşayır (47 ailə).
Teodor Şarinski
Teodor Yakovleviç Şarinski — SSRİ memarı və mühəndisi, Azərbaycan SSR əməkdar mühəndisi (1974), Azərbaycan SSR Dövlət mükafatı (1982) laureatı.
Həyatı
Teodor Şarinski 1939-cu ildən Bakı Şəhərinin Planlaşdırılması və Mülki Mənzil Tikintilərinin Layihə İnstitutunda ("Bakdövlətlayihə") işləmiş, 1948-ci ildən burada baş mühəndis olmuşdur. Onun yaradıcılığında şəhərsalma işləri əsas yer tutmuşdur. O, Bakının baş planları (1952–1954, 1976–1982), Abşeron yarımadasının planlaşdırılması (1952–1956) və başqa layihələrin rəhbəri olmuş, Bakıdakı "Gülüstan" saray kompleksinin (1980) yaradılmasında iştirak etmişdir.
Teodor Şarinski 1955-ci ildən Sov.İKP üzvü olmuş, 1-ci və 2-ci (2 dəfə) dərəcəli "Vətən müharibəsi" ordeni, "Qırmızı ulduz", "Şərəf nişanı" ordenləri və medallarla təltif edilmişdir. Ona 1974-cü ildə "Azərbaycan SSR əməkdar mühəndisi" fəxri adı verilmiş, 1982-ci ildə isə Azərbaycan SSR Dövlət mükafatı laureatı olmuşdur.
Andropov rayonu
Coğrafi yerləşmə
Rayon Stavropol diyarının cənub-qərb hissəsində yerləşir. Şimalda Qraçevski rayonu, şərqdə Aleksandrovski və Mineralovodski rayonları ilə, cənubda Priqorodnı rayonu və Qaraçay-Çərkəz Respublikası, qərbdə Koçubevski və Şpakovski rayonları ilə həmsərhəddir. Ərazisi şimaldan cənuba 75 km, qərbdən şərqə 60 km-dir. Ərazinin ümumi sahəsi 2388 km²-dir. Bu göstəriciyə görə Andropov rayonu Stavropol diyarının 26 rayonu arasında 12-ci yeri tutur.
Hidroqrafiyası
Andropov rayonunun əsas çayları Kalaus, Surkul, Bolşoy Yankuldur. Onlardan ən böyüyü Kalaus — Kuban, Terek və Kumadan sonra bölgənin dördüncü ən uzun çaydır. Brık dağının cənub yamacından başlayır və cənubdan şimala Stavropol dağlarını keçir. Çayın uzunluğu 436 km, hövzənin sahəsi 9 800 km²-dir. Rayon yeraltı mineral bulaqlar ilə təmsil olunur ("Yessentuki № 4" və "Yessentuki № 17" kimi mineral su yataqları daxil olmaqla). Rayon ərazisində Bolşoy Stavropol, Şirokiy və Barsuçkovı kanalları, habelə bölgənin ən böyük su anbarlarından biri "Krasnoe" vardır.
İqlim
Rayonun ərazisi mülayim rütubətli iqlim zonasına daxildir. Yanvar ayının orta temperaturu 9 ° C; iyul ayının orta temperaturu + 27 ° C-dir. Orta illik yağıntının miqdarı 557,1 mm; ən çox yağıntının miqdarı (70%) adətən aprel-oktyabr aylarına düşür. Rayon az qar, qeyri-sabit qış və isti, quru yay ilə xarakterizə olunur. Qış-payız dövründə tez-tez dumanlar müşahidə olunur. Qarlı dövrün müddəti 63 gün, şaxtasız dövr 190 gündür.
Tarixi
Andropov rayonu 20 fevral 1924-cü ildə Stavropol diyarının keçmiş Aleksandrovski qəzasına daxil olan volost və kəndlərdən qurulmuşdur.
10 iyul 1931-ci ildə Ümumrusiya Mərkəzi İcraiyyə Komitəsi Rəyasət Heyətinin Fərmanı ilə Batalpaşinski rayonu ləğv edilir. Eyni zamanda, Oveçkinski kənd sovetliyindən olan Novo-Xopyorski xutoru Kursavski rayonuna verilir.
1934-cü ildə Şimali Qafqaz diyarı Azov-Qara dəniz diyarı (mərkəzi Rostov-na-Donu şəhərində yerləşirdi) və Şimali Qafqaz diyarına (mərkəzi Pyatiqorsk şəhərində yerləşirdi) bölünür. Sonunculara Kursavski rayonu da daxil olmaqla keçmiş Stavropol və Tersk dairələrinin 17 rayonu daxil idi.
17 yanvar 1943-cü ildə Kursavski rayonu alman faşist işğalçılarından azad edilir.
20 avqust 1953-cü ildə Naqutski rayonu ləğv edilir. Ərazisi Kursavski rayonuna verilir.
1963-cü ildə rayon ləğv edilir, lakin RSFSR Ali Sovetinin Rəyasət Heyətinin 11 dekabr 1970-ci il tarixli Fərmanı ilə yenidən bərpa edilir. Buraya əvvəllər digər rayonlara verilmiş kənd sovetlikləri, 29 yaşayış məntəqəsi olan cəmi 8 kənd sovetliyi daxil idi.
15 mart 1984-cü ildə Kursavski rayonu Andropov rayonu olaraq adlandırılır (Yuri Andropovun şərəfinə).
Ərazi vahidi öz statusunu qoruyur.
Əhali
1 yanvar 2017-ci il tarixinə Andropov rayonunda əhalinin sıxlığı 14,5 nəfər/km² olmuşdur.
2010-cu il Ümumrusiya əhalisinin siyahıyaalınmasının nəticələrinə görə, bölgədə 16 842 kişi (47.53%) və 18.595 qadın (52.47%) yaşayırdı.
İraq–kürd münaqişəsi (2017)
Münaqişə nəticəsində İraq Kürdüstanı öz ərazisinin 20%-ni itirmişdir.
Zəmin
İraq Kürdüstanının prezidenti Məsud Bərzani 2017-ci ilin sentyabrında İraq Kürdüstanının müstəqilliyi haqqında referendumun keçirilməsinə töhfə vermişdir. Buna görə İraqın baş naziri Heydər əl-Abadi referendumun nəticələrinin ləğvini tələb etmiş və Kürdüstan Regional Hökumətini "konstitusiya çərçivəsində" dialoqa başlamağa çağırmışdır.
Saqqavaz
Saqqavaz — İranın Ərdəbil ostanının Kövsər şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 462 nəfər yaşayır (73 ailə).
Fyodr Solntsev
Fyodr Solntsev — dövlət xadimi, 26 Bakı komissarından biri.
Həyatı
1917-ci ildə yaranan Bakı kommunasında hərbi işçi
Fyodr Solntsev 1918-ci ildə ingilislər tərəfindən güllələnib.
İldırım ötürücü
thumb|192px| Abidə üzərindəki ildırım ötürücü
İldırım ötürücü — bina və qurğulara quraşdırılan, ildırım vurmalarından qorunmaq üçün cihaz.
İş prinsipi
İldırım çaxması zamanı yer üzündə böyük bir cərəyan meydana gəlir və Yerin səthində güclü bir elektrik sahəsi görünür. Sahə intensivliyi xüsusilə kəskin keçiricilərin yanında yüksəkdir və buna görə ildırım ötürücünün ucunda bir tac boşalması alovlanır. Tac boşalması nəticəsində ildırım ötürücüyə yaxın hava güclü ionlaşır. Nəticədə ucun yaxınlığındakı elektrik sahəsi azalır (hər hansı bir ötürücünün içərisində olduğu kimi), induksiyalı yüklər binaya yığıla bilmir və şimşək ehtimalı azalır. İldırım meydana gəldiyi eyni hallarda (belə hallar çox nadirdir), ildırım ötürücü vastəsi ilə ötürülür və nəticədə dağıntı olmadan təhlükə aradan alxır.
Qurğu
Bir-biri ilə əlaqəli üç hissədən ibarətdir:
Bir ildırım ötürücüsünü elementləri bir-birinə bağlıdır və dəstəkləyici bir quruluşla sabitlənmişdir. Torpaq obyektinə ildırım vurma ehtimalı, hündürlüyü artdıqca, ildırım ötürücünün ən yüksək səviyyədə ya birbaşa qorunan obyektdə, ya da obyektin yaxınlığında ayrı bir quruluş şəklində yerləşdirilir.
Bir ildırım çubuğunun qoruyucu hərəkətinin radiusu onun hündürlüyü ilə müəyyən edilir və təxmini düsturla hesablanır:
Havanı ionlaşdıracaq bir qamma şüalanması mənbəyinin ucuna yerləşdirsəniz, hündürlüyü artırmadan ildırım ötürücünün hərəkət radiusunu artıra bilərsiniz. Mənbə gücünün artması ilə bir ildırım ötürücüsünün hərəkət radiusu artır. Bu da 100 və ya daha çox metrə qədər artırıla bilər.
Tarixi
Rusiyada ilk ildırım ötürücü 1753-cü ildə Mixail Lomonosov və Qeorq Vilhelm Rixman tərəfindən qurulub.
Təbii ildırım ötürücülər
Tropik ağacların tacındakı bir liana, ildırım vurması zamanı elektrik cərəyanını çəkir və yerə ötürü. Özü isə yanır, ancaq ağacı ildırım ötürücü kimi qoruyur.
Miroslav Klozenin milli komandada vurduğu qolların siyahısı
thumb|Kloze [[2014 FİFA Dünya Kuboku finalı|2014-cü il FİFA Dünya Kuboku finalında oynayarkən]] Miroslav Kloze 2001-2014-cü illər ərzində keçirdiyi 137 oyunda vurduğu 71 qol ilə Almaniya millisinin tərkibində ən çox qol vurmuş futbolçudur. O, həmçinin 2002 və 2014-cü illər aralığında FİFA Dünya Kubokunda keçirdiyi 24 matçda 16 qol vurmaqla FİFA Dünya Kubokunun bombardiri adına sahib olmuşdur. Milli komandada iştirak etdiyi 13 il ərzində onun qol vurduğu heç bir matçda Almaniya millisi məğlub olmamışdır.
Kloze millidə qol hesabını debüt matçında FİFA Dünya Kuboku 2002 seçmə mərhələsində Albaniyaya qarşı keçirilmiş və 2-1 hesabı ilə qalib gəldikləri oyunda açdı. 2002-ci ilin fevralın 13-də Kayzerslautern şəhərində yerləşən Fritz-Valter stadionunda İsrail üzərində 7-1 hesablı qələbədə o, rəsmi matçlarda ilk şəxsi Avstriya millisinin 6-2 hesablı məğlub edildiyi matçda ikinci het-trikə imza atdı. 2002-ci ildə iştirak etdiyi ilk FİFA Dünya Kuboku turnirinin yekununda 5 qol ilə Rivaldo ilə birgə turnirin ikinci ən çox qol vurmuş oyunçusu adını qazandı. Onun turnirdə qol hesabı isə Sapporo Doum stadionunda Səudiyyə Ərəbistanına qarşı keçirilmiş oyunda het-trik ilə başladı ki, həmin matçda Almaniya millisi 8-0 hesablı qələbə qazandı.
Kloze 2006 FİFA Dünya Kubokunun açılış oyununda 2 dəfə fərqlənərək yekunda millisinin Kosta-Rika üzərindı 4-2 hesablı qələbəsini təmin etdi həmçinin qrupun son oyununda Ekvador millisinin qapısından 2 top keçirməyə müvəffəq oldu. O, iştirak etdiyi sayca ikinci Dünya Kuboku turnirini 5 qol ilə başa vurdu və nəticədə turnirin FİFA Dünya Kuboku Qızıl Buts mükafatını qazandı. 2008-ci il 10 sentyabrda 2010 FİFA Dünya Kuboku seçmə mərhələsində səfərdə Finlandiya ilə 3-3 hesabı ilə bitən oyunda bir daha het-trikə imza atdı. Cənubi Afrikada keçirilmiş mundialda isə 4 qol vurdu ki, bunlardan ikisi yarımfinal mərhələsində Argentina ilə keçirilən və 4-0 hesabı ilə yekunlanan oyunda vuruldu. Bu matç həmçinin onun millidə 100-cü oyunu oldu. 2014-cü ilin 6 iyun tarixində isə Kloze millidə keçirdiyi 132-ci oyunda 69-cu qolunu vurdu. Mayns şəhərində keçirilmiş yoldaşlıq oyununda Almaniya millisi Ermənistan üzərində 6-1 hesablı qələbə qazandı. Bu nəticədən sonra o, Gerd Müllerin 62 oyunda vurduğu 68 qol rekordunu təzələmiş oldu. Bundan əlavə Kloze 2014 FİFA Dünya Kuboku turnirində daha 2 dəfə fərqlənərək yekunda 137 oyuna 71 dəfə fərqlənməklə milli karyerasını başa vurdu. Onun sonuncu qolu ev sahibi Braziliya millisinə qarşı keçirilmiş Braziliya – Almaniya matçında vuruldu ki, beləcə o, turnirin rekord bombardiri olan Ronaldonu qabaqlayaraq Dünya Kubokunda vurduğu qolların sayını 16-ya çatdırdı.
Əlavə olaraq Dünya Kuboku final turnirlərində vurduğu 16 qoldan savayı Kloze seçmə mərhələlərdə 13 qol vurmuşdur. Həmçinin UEFA Avropa Çempionatının final mərhələsində 3 qol seçmə mərhələlərdə isə 16 qol vurmuşdur. Vurduğu qolların 23-ü yoldaşlıq oyunlarında vurulmuşdur. Ən çox qol vurduğu millilərin siyahısına 6 qol ilə Avstriya 5 qol ilə Azərbaycan və İsveç yığmaları daxildir.
Qollar
"Hesab" Klozenin qolundan sonra matçdakı hesabı göstərir. "Hesab" və "Nəticə" siyahısında Almaniyanın nəticəsi ilk olaraq göstərilmişdir.
Yarış üzrə
thumb|275px|Klose celebrating his record-breaking 16th World Cup goal|alt=Klose pulling his arm towards himself in a goal celebration. He is wearing a red and black hooped kit. Fans in yellow Brazil jerseys are sat in the background.
Kinq Konq (film, 2005)
Kinq Konq — 1933-cü ildə çəkilmiş eyniadlı filmin remeyki olan, Piter Ceksonun rejissorluğu ilə 2005-ci ildə çəkilmiş elmi fantastika janrlı bədii film. Baş rollarda Endi Serkis, Naomi Uotts, Cek Blek və Edrien Broudi çəkilmişdir. Filmdə hadisələr 1933-cü ildə baş verir. Süjet öz aktyorlarını və xüsusi muzdlu gəmi heyətini sirli Kəllə adasına getməyə inandıran iddialı rejissorun hekayəsindən bəhs edir. Orada onlar həmin adada yaşayan tarixdəqədərki dövrün canlıları ilə, eləcə də ələ keçirib Nyu-Yorka gətirməyi bacardıqları Kinq Konq kimi tanınan əfsanəvi nəhəng qorilla ilə qarşılaşırlar. Çəkilişlər 2004-cü ilin sentyabrından 2005-ci ilin martına qədər Yeni Zelandiyada aparılıb. Layihənin büdcəsi ilkin olaraq 150 milyon dollar olsa da, sonradan o vaxtkı rekord sayılan 207 milyon dollara yüksəldi.
Rejissor orijinalın ruhuna uyğun, lakin qabaqcıl kino texnologiyasından istifadə edən remeyk yaratmağı qarşısına məqsəd qoymuşdur. Film üçün yeni ssenari yazılmışdır, lakin bu, ümumilikdə orijinal mənbəyə uyğundur. Film kommersiya baxımından uğurlu olmuş və 562 milyon dollar gəlir əldə etmişdir.
Məzmun
Film 1933-cü ildə Böyük Depressiyanın ən qızğın çağında Nyu Yorkda başlayır. Filmin baş qəhrəmanı Enn Derrou (Naomi Uotts) vodevil aktrisası kimi işini itirən problemlərdən yorulmuş rejissor Karl Denhamla (Cek Blek) təsadüfən tanış olur. Prodüserlər onun yeni filmini maliyyələşdirməkdən imtina etmiş, bunun sadəcə vaxt və pul itkisi olduğunu söyləmişdilər, lakin buna baxmayaraq, Karl Enni yeni filmində iştirak etməyə dəvət edir. Filmin ssenari müəllifinin sevimli dramaturqu Cek Driskoll (Edrien Broudi) olduğunu öyrəndikdən sonra o, çəkilişlərdə iştirak etməyə razılaşır və əmək müqaviləsi bağlayır.
Tezliklə hamısı Sumatranın qərb sahillərində Hind okeanında itmiş Kəllə adasında film çəkmək üçün SS Venture adlı köhnə gəmiyə minirlər. Və üzgüçülük zamanı Enn və Cek bir-birinə aşiq olurlar, lakin gecə gözlənilməz hadisə baş verir: gəmi heyətinin istiqamətini dəyişmək üçün bütün cəhdlərinə baxmayaraq, duman içində olan gəmi Kəllə adasını əhatə edən daş qayaların üstündə oturur. Adaya enən çəkiliş qrupu orada nəhəng bir darvaza olan siklop divarının yaxınlığında yerləşən kənddə yaşayan yerli qəbilə aşkar edir. Onların arasında toqquşma baş verir, bu zaman çəkiliş qrupunun üzvü Mayk həlak olur, daha sonra onlar yerli sakinlərə atəş açaraq onları oradan uzaqlaşdıra bilirlər, lakin sonra yerlilər Enni yelkənli gəmidən qaçırırlar. Onu xilas etməyə gedən film qrupunun üzvləri və dənizçilər qızın nəhəng buynuza bağlanaraq divardan çıxarıldığını aşkar edirlər. Cəngəllikdən yerlilərin Konq adlandırdıqları inanılmaz qorilla peyda olur və Enni aparır. Məxluqu təqib edərkən amerikalılar tarixəqədərki kərtənkələlər, nəhəng həşəratlar və digər canavarlarla qarşılaşırlar; ekipajın və çəkiliş qrupunun bir çox üzvü həyatını itirir. Bununla belə, Driskoll yenə də Konqun yuvasına çatmağı və qızı xilas etməyi bacarır.
Çarsk
Çarsk  — Qazaxıstanın Şərqi Qazaxıstan vilayətinin Jarma bölgəsindəki bir şəhər. Şar şəhər rəhbərliyinin inzibati mərkəzi. KATO kodu — 634421100.
Kinq Konq (film, 2005)
Məzmun
Heyrətamiz kəşfdən ilhamlanan Denham dərhal planlarını dəyişir — indi o, Konqu Nyu-Yorka gətirmək və onu pul qarşılığında ictimaiyyətə göstərərək varlanmaq istəyir. Dənizçilər ağır itkilərlə də olsa, Konqu xloroformla keyləşdirilərək onun gəmiyə yüklənməsinə nail olurlar.
Çarsk
Tarixi
Şəhər Türksibdəki stansiyadan başladı. Şər çayının adını daşıyır. Bir əfsanə var ki, bir vaxtlar çayın axarı o qədər güclü idi ki, monqollar naimanları məğlub edərək Şər çayından keçdi və çay ordunun 1/3 hissəsini apardı. Mənşənin ilk versiyası olan "Şar" sözü Qazaxıstanın istiliyindən, yəni "uçurumdan" gəlir, ikinci mənşəli versiyaya görə Çingiz Xan ordusu ilə bu ərazidən keçəndə çağırdı Rus dilinə "sarı" ilə tərcümə edilən bu torpaq "Şar". Maraqlı bir həqiqət budur ki, şəhərin kənarları hələ də qışda və yayda qeyri-adi sarı örtüyü ilə məşhurdur, çünki Çarsk şəhəri ətrafında çöl otu "shi" böyüyür.
Kinq Konq (film, 2005)
Məzmun
Nyu-Yorka qayıdan Denham öz ideyasını həyata keçirir. Şou zamanı saxta teatrdan qəzəblənən Konq (başqa aktrisa Enn rolunu oynayır, çünki əsl Enn iştirak etməkdən imtina edir) polad zəncirləri qırır və azad pıur. Panika başlayır. Konq şəhərə girir və qabağına çıxan hər şeyi məhv edərək Enni tapmağa çalışır. Nəhayət, o, Enni tapır və hərbçilər tərəfindən təqib edilərək onunla Empayr Steyt Bildinq-in zirvəsinə qalxır. Burada qırıcı təyyarəli döyüşçülər Ennin qışqıraraq onları dayandırmaq cəhdlərinə baxmayaraq, ağır pulemyotlarla hücum edərək ona atəş açırlar. Hərbi aviasiya ilə qeyri-bərabər döyüşdə Konq altı təyyarədən üçünü vurmağı bacarır. Nəhayət, ölməkdə olan Konq göydələndən yıxılır. Zirvədə qalan Enni isə Driskoll tapır.
Çarsk
Tarixi
Çarın adı "Abay Zholy" da çəkilir. 1885-ci ilin yayında, Abay, Karamola qəsəbəsindəki "tyube" Semipalatinsk) təcili konqresindən bəri xalq arasında "Abayın 96 məqaləsi" ya da "Çarski mövqeyi" olaraq bilinən çöl tənzimləməsinin inkişafında iştirak etdi. Konqresdə Karkaralinski, Pavlodar, Semipalatinski, Ust-Kamenoqorsk bölgələrindən və Zaisan polislərindən 100-dən çox biy iştirak edir - Abayın səs birliyi ilə qəbul edilən adət hüququ islahat layihəsini təklif etdiyi Orta Cüzün bütün klanlarının nümayəndələri. Bu həqiqəti N.Y. Konşin "Coğrafi Cəmiyyətin Semipalatinsk şöbəsinin 1927-ci il üçün qeydləri"-nin 16-cı sayında dərc edilmiş "Semipalatinsk arxivləri yerli tarix üçün nə verə bilər" adlı məqaləsində təsdiqləyir.
Kinq Konq (film, 2005)
Məzmun
Konq cəsədinin ətrafına şəhər sakinləri toplaşır. Baxanlardan biri deyir ki, Konq "sadəcə təyyarələrin asanlıqla öhdəsindən gələ bildiyi sağlam heyvandır", lakin Karl nəhəngin qarşısında dayanaraq özünə belə cavab verir: ''Onu öldürən təyyarələr deyildi. Gözəl bədheybəti öldürdü.''
Çarsk
Tarixi
1963-cü ilə qədər — Çarski qəsəbəsi.
Kinq Konq (film, 2005)
Məzmun
Bu ifadə ilə əslində Gözəl və bədheybət nağılına işarə edilir.
Çarsk
Əhalisi
1999-cu ildə şəhərin əhalisi 9482 nəfər (4636 kişi və 4846 qadın) idi. 2009-cu il əhalinin siyahıya alınmasına görə, şəhərdə 8156 nəfər (4016 kişi və 4140 qadın) yaşayırdı.
1 yanvar 2019-cu il tarixinə şəhərin əhalisi 6 780 nəfər (3 397 kişi və 3 383 qadın) idi.
Təhsil
Şəhərdə 7 təhsil müəssisəsi var: 4 məktəb, 1 CYSS, 1 sənət məktəbi, 1 kollec. Şəhərdə bir uşaq evi də var. Qazax məktəbləri - 63 saylı (B. Tursınov adına internat məktəbi), Abay adına məktəb, Toleu Kobdıkov adına məktəb. Pyotr Qriqoriyeviç Karelin adına 62 saylı məktəb - qarışıqdır.
Telekommunikasiya
Bu gün şəhərdə telefoniya və rabitə xidmətləri Kazaktelekom SC və Semey TransTelecom LLP tərəfindən təmin edilir. Məlumat ötürmə xidmətləri MegaLine markası altında Kazakhtelecom SC tərəfindən təmin edilir.
4G / 3G / 2G standartlarındakı 4 mobil operatorun hamısı şəhərdə fəaliyyət göstərir: "Kcell" ASC; "Beeline KZ"; Tele2; Altel SC. Bütün operatorlar istifadəçilərə LTE / WCDMA / GSM standartlarında rabitə xidmətləri göstərirlər. Şəbəkə əhatə dairəsi şəhəri tamamilə əhatə edir.
Nəqliyyat
Şəhərin Türksib şossesi ilə Şar-Zaşitita xəttinin qovşağında böyük bir dəmir yolu stansiyası var (2009-cu ildə tikilib). Aşağıdakı istiqamətlərdə dəmir yolu bağlantısı mövcuddur: Semey-Qırmızı-Qırmızı, Alma-Ata-Zaşçıta, Alma-Ata-Ust-Kamenogorsk, Semey-Qaraqanda (Aktogay stansiyası vasitəsilə), Alma-Ata-Pavlodar, Novosibirsk-Alma-Ata, Novokuznetsk -Bişkek, Daşkənd-Novosibirsk.
Şərqə, şəhərdən çox da uzaq olmayan M38 magistral yolu keçir.
İqtisadiyyatı
"Şar lokomotiv-təmir deposu" dəmiryol nəqliyyatı müəssisəsi, "Kamkor Lokomotiv" MMC-nin filialı, "Saniya" qalereya fabriki, "Kazakhcement" LLP sement zavodu var.
Kurilskoe gölü
Kurilskoe gölü — Kamçatka yarımadasının cənubunda, Cənubi Kamçatski yasaqlığı ərazisində mövcud olan krater mənşəlli göl. İnzibati cəhətdən Rusiya Federasiyası Kamçatka diyarı Ust-Bolşereskom rayonu ərazisində yerləşir.
Adı
Bu ad təqribən 1711-ci ildə İvan Kozırevski tərəfindən o zamanlar göl ətrafında yaşayan Kuril adlı aynu qəbiləsi şərəfinə verilmişdir.
Tarixi məlumat
Gölün ilk təsvirini Qeorq Steller 1740-cı ildə vermişdir. 1908 və 1909-cu illərdə Fyodor Ryabuşkinin ekspedisiyası göldə bir sıra araşdırmalar aparmışdır.
Təsviri
thumb|Kurilskoe gölıü Kamçatkanın sahəsinə görə 3-cü ən böyük gölüdür və 77 km² sahəni əhatə edir. Gölün orta dərinliyi 195 m, maksimal dərinliyi 316 m təşkil edir. Əsasən qar və yağış suları ilə qidalanır. Suyunun səviyyəsi 1,3 m (maklsimal səviyyə may-iyun, ən aşağı səviyyə isə aprel) olaraq dəyişə bilir. Sentyabr ayında sahilində orta temperatur 7,6 °C, maksimal temperatur isə 10,8 °C təşkil edir.
Gölün şimal-şərqində İlinskaya sopka adlı vulkan yerləşir. Göldə bir neçə ada vardır ki, onlardan ən iriləri Samanq (0,66 km²), Çayaçi, Serdçe, Nizki və Qlinyanıdır. Gölün cənubunda Tuqumınk, şimal-qərbində Pulomnik burunları vardır. Tyoplaya buxtası sahilindən isti mineral mənbə çıxır. Gölün sahilləri gilli suxurlara sahib çimərliklərdir.
Gölə çay və axarlar tökülür: Ətamınk, Xakısın, Viçenkiya, Kiruşutk, Qavryuşka, Oladoçnı axarı və digərləri. Gölün özündən Ozyornaya çayı Oxot dənizinə axır.
Səthdən buxarlanma 0,294 km³/il təşkil edir. Göl yavaş su mübadiləsi olan su tutarlarına aiddir. Tam su mübadiləsi müddəti orta hesabla 17,4 ildir.
Flora və flora
Gölün ən məşhur canlısı Nerkalardır. Gölün kənarında heç də az olmayan sayda qonur ayı populyasiyası vardır. Onların ümumi sayı 200 başı keçir.
Cənubi Kamçatka Federal Qoruğu ərazisi və Kronos Dövlət yasaqlığı ərazisi 1996-cı ildə YUNESCO Ümumdünya irsi siyahısına daxil edilmişdir.
Tərkədeh
Tərkədeh — İranın Ərdəbil ostanının Kövsər şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 56 nəfər yaşayır (13 ailə).
Köhnə Mollalar (Bukan)
Köhnə Mollalar — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Bukan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 67 nəfər yaşayır (13 ailə).
Zəviyə-i Kürd
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 379 nəfər yaşayır (81 ailə).
Hvan Don Hyok
Hwang Dong-hyuk -Cənubi Koreyanın film rejissoru, prodüser və ssenari müəllifidir. O, 2021 -ci ildə Netflix platformasında yayımlanan Kalmar oyunu serialı ilə daha çox tanınmışdır.
Naftalan faciəsi
Naftalan faciəsi və ya Naftalan terroru — 27 sentyabr 2020-ci ildə İkinci Qarabağ müharibəsi zamanı Ermənistan Silahlı Qüvvələrinin Goranboy rayonunun Naftalan şəhəri yaxınlıqlarında yerləşən Qaşaltı Qaraqoyunlu kəndinə artilleriya hücumu. Hadisə nəticəsində eyni ailədən 5 nəfər həlak olmuş, ailənin evi qismən dağılmışdır.
Goranboy rayon prokurorluğunda hadisə ilə əlaqədar cinayət işi açılmışdır. "Amnesty International" bildirmişdir ki, artilleriyadan "heç vaxt mülki əhalinin cəmləşdiyi ərazidə istifadə edilməməlidir" və hadisəni "heç bir şeyə fərq qoymadan hücum" kimi qiymətləndirmişdir. Həmçinin, FİFA-nın baş katibi Fatma Samura hadisə nəticəsində həlak olan 13 yaşlı futbolçu Şəhriyar Qurbanov üçün başsağlığı məktubu ünvanlamışdır.
Zəmin
Qaşaltı Qaraqoyunlu kəndi Goranboy rayonunda, kurort şəhəri olan Naftalan yaxınlıqlarında yerləşir. 2015-ci ildə kəndin əhalisi 833 nəfər idi. Qaşaltı Qaraqoyunlu münaqişə zonasından təxminən 50 km məsafədə yerləşir.
Mübahisəli Dağlıq Qarabağ regionunda etnik ermənilər çoxluq təşkil edir və de-yure Azərbaycanın bir hissəsidir, lakin Ermənistan tərəfindən dəstəklənən və beynəlxalq səviyyədə tanınmayan Dağlıq Qarabağ Respublikasının (DQR) faktiki nəzarətində olmuşdur. Etnik zorakılıq 1980-ci illərin sonlarında başlamış və 1991-ci ildə SSRİ-nin dağılması ilə müharibəyə çevrilmişdir. 1988-ci ildə Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayəti Soveti vilayətin Azərbaycan SSR-in tərkibindən çıxarılaraq Ermənistan SSR-yə birləşdirilməsi haqqında qərar qəbul etmiş, lakin Azərbaycan bunu rədd etmişdir. Dağlıq Qarabağın muxtar statusunun ləğvindən sonra 10 dekabr 1991-ci ildə Dağlıq Qarabağda müstəqillik referendumu keçirilmişdir. Vilayət əhalisinin təxminən 22,8%-ni təşkil edən azərbaycanlıların referendumu boykot etməsi nəticəsində iştirakçıların 99,8%-i müstəqilliyin lehinə səs vermişdir. 1992-ci ildə Azərbaycan və Ermənistan Sovet İttifaqından tam müstəqil olmuşdur.
Otuz il ərzində atəşkəs rejiminin çoxsaylı pozuntuları baş tutmuşdur, onlardan ən ciddisi 2016-cı ilin aprel döyüşləridir. Sorğular Dağlıq Qarabağ sakinlərinin Azərbaycanın tərkibində olmaq istəmədiyini göstərmişdir. 2019-cu ilin avqustunda Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan birləşmənin lehinə verdiyi bəyanatda "Artsax Ermənistandır, nöqtə" demişdi. 2020-ci ilin iyulunda Ermənistan və Azərbaycan sərhədində növbəti atışmalar baş vermişdir.
27 sentyabr 2020-ci ildə bölgədə qarşıdurma baş vermiş və bu, tezliklə müharibəyə çevrilmişdir.
Hücum
27 sentyabr 2020-ci ildə, saat 18:00 radələrində Ermənistan Silahlı Qüvvələri Qaşaltı Qaraqoyunlu kəndinə artilleriya ilə zərbələr endirmişdir. Hücum zamanı mərmilərdən biri Qurbanovlar ailəsinin kənddə yerləşən evinin giriş hissəsindəki pilləkənlərə düşmüşdür. Hadisə nəticəsində bir ailədən 5 mülki şəxs həlak olmuşdur: 1951-ci il təvəllüdlü Elbrus Qurbanov, 1956-cı il təvəllüdlü Şəfayət Qurbanova, 2006-cı il təvəllüdlü Fidan Qurbanova, 2007-ci il təvəllüdlü Şəhriyar Qurbanov və 1981-ci il təvəllüdlü Afaq Əmirova həlak olmuşdur. Hücum nəticəsində Qurbanovlar ailəsinin evi qismən dağılmışdır, Qurbanova məxsus fərdi yaşayış evinə və evin həyətində olan yardımçı tikililərə 100 min manat məbləğində ziyan dəymişdir. Rusiyanın "Dojd" kanalının müxbiri Vasili Polonski hücum zamanı hadisə yerində idi.
Nəticə
Hadisə nəticəsində həlak olanlar 29 sentyabrda Qaşaltı Qaraqoyunlu kəndində dəfn edilmişdir. Goranboy rayon prokurorluğunda hadisə ilə əlaqədar Cinayət Məcəlləsinin 120.2.1-ci (cinayətkar birlik-təşkilat tərəfindən qəsdən adam öldürmə), 120.2.4-cü (qabaqcadan əlbir olan bir qrup şəxs tərəfindən xuliqanlıq niyyəti ilə xüsusi amansızlıqla qəsdən adam öldürmə), 120.2.7 (iki və ya daha çox şəxsi qəsdən öldürmə), 120.2.12-ci (milli, irqi, dini ədavət və ya düşmənçilik niyyəti ilə qəsdən adam öldürmə), 100.2 (təcavüzkar müharibəni aparma) və digər maddələri ilə cinayət işi başlanmışdır.
Reaksiyalar
Azərbaycan Futbol Federasiyaları Assosiasiyası (AFFA) 28 sentyabrda federasiyanın icraçı vitse-prezidenti Elxan Məmmədovun imzaladığı məktubda UEFA-nın digər üzvlərindən dəstək istəmişdir. AFFA "bu çətin zamanda bütün Avropanın futbol ailəsini dinc əhaliyə qarşı təcavüzü pisləmək üçün birliyə" çağırmışdır. FİFA-nın baş katibi Fatma Samura hadisə nəticəsində həlak olan 13 yaşlı futbolçu Şəhriyar Qurbanov üçün başsağlığı məktubu ünvanlamışdır.
Əhmədabad (Kövsər)
Əhmədabad — İranın Ərdəbil ostanının Kövsər şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 284 nəfər yaşayır (49 ailə).
Suren Osepyan
Suren Osepyan — dövlət xadimi, 26 Bakı komissarından biri.
Həyatı
1917-ci ildə yaranan Bakı kommunasında "Bakı şurasının xəbərləri" qəzetinin redaktoru.
Suren Osepyan 1918-ci ildə ingilislər tərəfindən güllələnib.
NGC 2612
NGC 2612, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Hidra bürcü istiqamətində yerləşir. E-S0 tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Buzlaq epoxaları
thumb|269x269px Buzlaq epoxaları (qlyasiallar) — Yerin geoloji inkişaf tarixində çox soyuq iqlim və geniş sahəli qalın materik buzlaqları ilə xarakterizə olunan epoxalar.
Təsviri
Bu epoxalarda buz yalnız dağları deyil, qütb və mülayim enliklərdəki düzənlikləri də örtmüşdü (qurunun təqr.40%-ini). Buzlaq epoxalarının davamiyyət müddəti müxtəlifdir. Yerin müxtəlif sahələrində Erkən Proterozoy, Son Proterozoy (Üst Rifey – Vend), Son Paleozoy (Karbonun sonu – Permin əvvəli) və Son Kaynozoyda müəyyən edilmişdir. Sonuncu epoxa daha çox öyrənilmişdir. Neogenin sonunu və Dördüncü dövrü əhatə edən buzlaq dövründə (2,5–3 mln. il) ən azı 4 buzlaşmanın olması və hər buzlaşmanın 2 və daha çox mərhələyə bölünməsi müəyyən edilmişdir.
Buzlaq nəzəriyyəsi
Buzlaq nəzəriyyəsin baniləri Avropa düzənliklərində buzlaşmanın bir dəfə baş verməsi fikrində idilər. 19-cu əsrin sonlarında aparılan tədqiqatlar nəticəsində bu ərazilərdə iki, yaxud üç buzlaşmanın baş verməsi qənaətinə gəlindi. 20-ci əsrin əvvəllərində A. Penk, E. Brikner və başqaları Alp dağları üçün 5 müstəqil buzlaq epoxasını (Dunay, Güns, Mindel, Riss, Vürm) ayırmışlar; Alp buzlaşmaları sxemi sonralar daha da təkmilləşdirilmişdir. Qərb və Şərq yarımkürələrində materik Buzlaq epoxaları və onların çöküntüləri Alp buzlaşmaları sxemi ilə korrelyasiya olunur. Avrasiya və Şimali Amerika transokean buzlaşmalarının korrelyasiyası isə problem olaraq qalmaqdadır. Kompleks tədqiqatlar nəticəsində Azərbaycanda yüksəkdağlıq (2000 m-dən yuxarı) ərazilərdə 4 müstəqil buzlaq epoxası (Türkan, Bakı, Xəzər, Xvalın) müəyyən edilmişdir. Birinci buzlaq epoxası Eopleystosendən (Abşeron əsri) Pleystosenə keçid mərhələsində, ikincisi Erkən Pleystosenin sonunda, üçüncüsü Orta Pleystosenin ikinci yarısında, dördüncü buzlaq epoxası Son Pleystosendə formalaşmışdır. Abşeron əsrində Böyük və Kiçik Qafqazın yüksəklik zonallığı əsaslı dəyişikliyə məruz qalmışdır. Belə ki, subalp və Alp yüksəkdağlıq qurşaqları tamamilə buzlaqlarla örtülmüş və qurşaqlar aşağıya doğru enərək dəniz səviyyəsindən 2000–1200 m arasında formalaşmışdır; enliyarpaqlı meşə örtüyü sub alp və Alp çəmənlik bitkiləri ilə əvəz olunmuşdur. 1200 m-dən aşağıda meşə örtüyünün tərkibi əsaslı dəyişmişdir; soyuq iqlim şəraitinə davamlı iynəyarpaqlılar və tozağacından ibarət meşə landşaftı formalaşmışdır. Kür çökəkliyində əvvəlki geol. dövrlərdə və Eopleystosenin sonuna qədər geniş yayılmış həmişəyaşıl bitki növləri (dəfnə, dəfnə gilənar, evkalipt, mimoza, çiyələk ağacı və s.) tamamilə sıradan çıxmış və onları seyrək enliyarpaqlı meşə landşaftı əvəz etmişdir. Erkən Pleystosenin birinci buzlaq epoxasında yalnız bitki örtüyünün tərkibi deyil, heyvanlar aləminin tərkibi də əsaslı dəyişikliyə məruz qalmışdır.
Azərbaycanda
Eopleystosenin sonuna qədər Azərbaycanın düzənlik bölgələrində geniş yayılmış cənub filləri, kərgədan, dəvəquşu və s. savanna heyvanları Böyük və Kiçik Qafqazın ilk buzlaşması mərhələsində sıradan çıxmış və onları soyuq iqlim şəraitinə davamlı növlər (mağara ayısı, mağara kaftarı, mağara şiri və s.) əvəz etmişdir. Azərbaycan ərazisində sonrakı Buzlaq epoxaları inkişaf xüsusiyyətlərinə görə Erkən Pleystosen buzlaşmasına çox oxşardır; hər sonrakı buzlaşma özündən əvvəlkinə nisbətən yalnız az sahə tutması və qısamüddətli olması ilə fərqlənir.
Altmark müqaviləsi
thumb|Altmarkda [[İsveç ilə imzalanmış müqaviləyə həsr olunmuş xatirə lövhəsi]]
Altmark müqaviləsi və ya Stari Targ müqaviləsi (Almanca: Vertrag von Altmark, İsveçcə: Stillståndet i Altmark, Polyakca: Rozejm w Altmarku) 16 (O. S.)/26 (N. S.) Polşa-Litva İttifaqı və İsveç İmperiyası arasında imzalanmış sülh müqaviləsidir. Otuzillik müharibədə baş verən 1626–1629 Polşa-İsveç müharibəsinə son qoymaq üçün imzalanmışdır.
Tikanlı badam
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Təbii yayılması
Vətəni Qərbi Sibir, Orta və Kiçik Asiya, Avropadır.
Botaniki təsviri
Hündürlüyü 0,5–2 m olan, dağınıq çətirli, yarpağı tökülən koldur. Düz dayanan, şaxələnmiş budaqları üzərində tikanlar yerləşir. Yarpaqları xətvari-neştərvari və ya uzunsov-oval formalı olub, bünövrəsində daralmışdır. Mart-aprel ayında çiçəkləyir. Çəhrayı və ağ rəngli ətirli çiçəkləri yarpaqlarla eyni vaxtda açılır. Meyvələri iyun ayında yetişir. Meyvələrinin diametri təxminən 2,5 sm, uzunluğu 1–2 sm-dir, yumurtaşəkilli, sıx boz rəngli, cod tüklərlə örtülmüş olur.
Ekologiyası
Quraqlığa, istiyə, küləyə davamlıdır. Torpağa tələbkar deyildir.
Azərbaycanda yayılması
Böyük Qafqazda təbii halda rast gəlinir. Azərbaycanda mədəni şəraitdə bir çox rayonlarda becərilir.
İstifadəsi
Çox dekorativ bitkidir. Qrup və tək əkinlərdə bordürlərin, massivlərin, alt təpəciklərinin dekorasiyası, quru daşlıq sahələrin və yamacların yaşıllaşdırılmasında geniş istifadə edilir.
Media şəhidləri parkı
Media şəhidləri parkı ― 22 iyul 2021-ci ildə Quba şəhərində açılışı baş tutmuş park. Burada Birinci və İkinci Qarabağ müharibələrində peşə fəaliyyətini yerinə yetirərkən şəhid olmuş media nümayəndələrinin xatirəsi əbədiləşdirilib. Yusif Qasımov küçəsində yerləşən parkda media əməkdaşlarının döyüş şəraitində işini simvolizə edən abidə ucaldılıb.
Şeyxəli (Bukan)
Şeyxəli - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Bukan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 279 nəfər yaşayır (42 ailə).
Şahin (hərbi birləşmə)
"Şahin" Xüsusi Təyinatlı Dəstəsi — Azərbaycanın Daxili İşlər Nazirliyinin Daxili Qoşunlarının xüsusi təyinatlı dəstəsidir.
Yaradılması
"Şahin" Xüsusi Təyinatlı Dəstəsi əsasən gizirlərdən və zabitlərdən ibarətdir. Baş geyimləri qırmızı beretdir. Komandirləri Vətən Müharibəsi Qəhrəmanı Zəfər Yusibovdur.
Tarixi
"Şahin" Xüsusi Təyinatlı Dəstəsinin hərbi qulluqçuları 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Murovdağ istiqamətində gedən döyüşlərdə savaşmışdır.
Gülşən Əkbərova
Həyatı
Əkbərova Gülşən Məmməd qızı 1953-cü il martın 5-də Bakı şəhərində ziyalı ailəsində anadan olub. Atası əslən Ordubadlı yazıçı-jurnalist Məmməd Əkbər 50 il Azərbaycan mətbuatında şərəflə, vicdanla xidmət edib.
1975-ci ildə jurnalistika fakültəsində ali təhsilini müvəffəqiyyətlə başa vuran Gülşən Əkbərova, Azərbaycan Dövlət Teleradio Verilişləri komitəsinin tələbnaməsinə əsasən təyinatla 1975-ci il aprelin 1-də Azərbaycan televiziyasına işə götürülür. Təəccüblü olsa da onun ilk iş yeri televiziyanın diktorlar şöbəsində oldu. O zaman jurnalist ixtisasıyla ştatda baş yer olmadığından televiziyanın rəhbərliyi Gülşən Əkbərovanın tələbəlik dövründəki 5 illik efir təcrübəsini nəzərə alaraq onu müsabiqəsiz diktorlar qrupuna daxil edir. O, yeni sənətin – diktorluğun incəliklərinə yiyələndikcə tamşaçı auditoriyası qarşısındakı böyük məsuliyyətini anlayır və çalışqanlığıyla ali dərəcəli diktor səviyyəsinə çatır.
Bununla yanaşı televiziyadakı fəaliyyəti dövründə sevimli sənəti jurnalistika ilə bilavasitə məşğul olub. Diktorluq və jurnalistika sənət yolunun ayrılmaz qollarıtək paralel olaraq bir-birini tamamlayıb. Müxtəlif vaxtlarda "Musiqi verilişləri" baş redaksiyasında, "Xəbərlər" baş redaksiyasında redaktor, müxbir, şərhçi kimi fəaliyyət göstərib. Eləcə də uzun illər "Xəbərlər" proqramının aparıcı diktorlarından biri kimi dövlət əhəmiyyətli rəsmi materialları, fərman və sərəncamaları xalqa təqdim edib, bayram nümayışlərində, hərbi paradlarda canlı yayınla kamera qarşısında reportajlar aparıb.
Onun müəllif və aparıcısı olduğu "Sənət sevincləri", "Sənətkar ömrü", "Dünya bir pəncərədir" silsiləsindən ədəbi-bədii proqramları, eləcə də Azərbaycanın iqtisadi, ictimai və mədəni həyatını əks etdirən (1975–1995-ci illər) reportajlar Azərbaycan Televiziyasının Qızıl Fondunda saxlanılır.
Gülşən Əkbərova Azərbaycan Televiziyasının ilk dirtor-jurnalistidir. 1979-cu ildən Azərbaycan jurnalistlər birliyinin üzvüdür.
Prezident İlham Əliyevin 2006-cı il noyabrın 4-də imzaladığı sərəncamla Azərbaycan televiziyası və radiosunun inkişafındakı xidmətlərinə görə Gülşən Məmməd qızı Əkbərovaya "Əməkdar artist" fəxri adı verilmişdir.
O, hazırda Azərbaycan Televiziyasının "Mədəniyyət" kanalında böyük redaktor vəzifəsində çalışır. Gənc aparıcılarla, jurnalistlərlə işləyir, peşəkar təcrübəsini onlarla paylaşır. Eləcə də Azərbaycantelefilm yaradıcılıq birliyində tərcüməçi kimi fəaliyyət göstərir. 40-dək bədii və sənədli filmi dilimizə çevirib. Həmçinin peşəkar diktor kimi televiziyada hazırlanan ədəbi-bədii verilişləri, televiziya filmlərini səsləndirir.
Gülşən Əkbərova Azərbaycantelefilmin 1972-ci ildə çəkdiyi "Bu günə olan tərcümeyi-halım" televiziya filmində gənc jurnalist qismində çəkilib. Sumqayıt şəhərinin yaranmasının 25 illiyinə həsr olunan bu film 1973-cü ildə Kiyevdə keçirilən televiziya filmlərinin I ümumittifaq müsabiqəsində 1-ci diploma layiq görülüb. Filmin ssenari müəllifi Nadejda İsmayılova, rejissoru Nazim Zeynalovdur.
Gülşən Əkbərova 1973-cü ildə kinorejissor Gülbəniz Əzimzadənin ekranlaşdırdığı "Nəğmə dərsi" filmində epizodik müəllimə rolunda, 2003-cü ildə "Məhəllə" filmində epizodik diktor rolunda cəkilib.
Gülşən Əkbərova ailəlidir. 2 övladı var.
İvan Nokolayşvili
İvan Nokolayşvili (1887 — 20 sentyabr 1918) — dövlət xadimi, 26 Bakı komissarından biri.
Həyatı
İvan Nokolayşvili 1917-ci ildə yaranan Bakı kommunasında Caparidzenin şəxsi cangüdəni. 1918-ci ildə ingilislər tərəfindən güllələnib.
Qroznı Beynəlxalq Hava Limanı
Qroznı (Şimali) Beynəlxalq Hava Limanı (Соьлжа-ГӀалин дуьненаюкъара аэропорт — Qroznının şimal hissəsində federal əhəmiyyətli beynəlxalq hava limanı.
Tarixi
İlk dəfə, Qroznı Aviasiya Müəssisəsi "Airport Qroznı", 1938-ci ildə R-5 və U-2 təyyarələrində ilk poçt nəqliyyatı və sanitariya uçuşları həyata keçirilməyə başlayanda işə başladı. Bir müddət sonra kənd təsərrüfatı ehtiyacları üçün uçuşlar həyata keçirilməyə başlandı. 1977-ci ilə qədər Qroznıda yalnız Li-2, Il-14, An-24 və An-10 təyyarələrini yerləşdirə bilən, yalnız asfaltlanmamış uçuş-enmə zolağı olan bir hava limanı var idi.
1977-ci ildə Çeçen-İnquş Muxtar Sovet Sosialist Respublikasını SSRİ-nin bölgələri ilə birləşdirən Tu-134 sərnişin təyyarələrinin süni uçuş-enmə zolağı olan yeni bir hava limanı kompleksi istifadəyə verildi.
1991–1994-cü illərin çətin vaxtlarında və 1994–2000-ci illərdəki müharibələr zamanı hava limanı bir neçə dəfə adını dəyişdi:
Toponimlər reyestrinə görə, Qroznı (Şimal) hava limanı adlandırılır.
İkinci Çeçen müharibəsi bitdikdən və respublikada dinc bir həyat başladıqdan sonra hava limanının tədricən bərpası inkişaf etdi. 2000-ci ildə, Adnan Vakhidoviç Qakayevin rəhbərliyi altında, Qroznı Şimal Hava Limanının Yenidənqurma üzrə Federal Dövlət Təşkilatı müdirliyi yaradıldı.
6 mart 2002-ci ildə Rusiya Nəqliyyat Nazirliyinin NA-76-r nömrəli əmri ilə obyektlərin tam miqyaslı bərpasına başlanıldı.
5 oktyabr 2006-cı ildə hava limanının istifadəyə verildiyi gün Respublika Prezidenti Əhməd Kadırovun seçilməsi xatirəsinə uyğun olaraq təyin edildi. Elə həmin il Şimal Hava Limanı Qroznı Hava Limanı adlandırıldı.
19 fevral 2007-ci il tarixində, Federal Hava Nəqliyyatı Agentliyi, 19 fevral 2007-ci il tarixli AYU-19 əmri ilə Qroznı (Şimal) aerodromunun istismara yararlılığı və dövlət qeydiyyatı haqqında şəhadətnamə verilmişdir. Hava limanına B sinfi verildi. Bütün növ Tu-134 təyyarələrinin və helikopterlərinin 24 saat, bütün il boyu qəbuluna icazə alındı.
29 noyabr 2007-ci ildə Qroznı hava limanı Tu-154 təyyarələrini qəbul etmək üçün icazə aldı.
6 noyabr 2009-cu ildə Dövlətlərarası Aviasiya Komitəsi (IAC) aerodroma beynəlxalq sertifikat verdi.
23 avqust 2021-ci ildə Qroznı hava limanına Çeçenistan Respublikasının Prezidenti Əhməd Əbdülhəmidoviç Kadırovun adı verildi.
Hava Limanının texniki xüsusiyyətləri
Hava limanının ölçüləri 2500 x 45 metr olan uçuş-enmə zolağı var, müasir kurs sürüşmə yolu ILS SP-90, "Transkon" (Çexiya) şirkətinin yüksək intensiv işıq siqnal sistemi, avtomatlaşdırılmış meteoroloji sistemlə təchiz olunmuşdur. Uçuşlarının yüksək müntəzəmliyi və təhlükəsizliyi olan təyyarələri qəbul etməyə imkan verən "Krams" avtomatlaşdırılmış meteoroloji sistemi vardır.
Qəbul edilən təyyarə növləri
Hava Limanı: An-12, An-24, Antonov An-26, An-72, An-74, An-140, An-148, İL-76, Il-114, Tu-134, Tu-154, Yak-40, Yak-42, Airbus A319, Airbus A320, Airbus A321, ATR 42, ATR 72, Boeing 737, Boeing 757, Bombardier CRJ 100/200 və hər növ daha yüngül helikopterlər qəbul edir.
İnkişaf perspektivləri
Gələcəkdə hava limanının bitişik ərazisində beş ulduzlu otelin inşası və avtomobillər üçün müasir dayanacağın yaradılması planlaşdırılır. Aerodromun inkişafı planlarına hava limanının demək olar ki, bütün növ təyyarələri qəbul etməsinə imkan verən uçuş-enmə zolağının 1100 metr uzadılması da daxildir.
Karpaz yarımadası
Karpaz — Kipr adasının şimalında yerləşən yarımada. Yarımada de-fakto Şimali Kipr Türk Respublikasınin ərazisində yerləşir.
Yarımada dar və uzun quru parçası olaraq Liquriya dənizinin içərilərinə doğru şimal-şərq istiqamətdə uzanır. Yarımadanın sonunda Həvvari Andrey burnu yerləşir. Yarımadada Kireniya sıra dağları yerləşirki, oda yarmadaya pereoentukulyar istiqamətdə yerləşir. Ən hündür nöqtəsi — 364 metrdir. Yarımadanın cənub və şimal sahillərində gözəl çimərliklər vardır. 2000-ci illərdən Barfa şəhəri yaxınlığında kotejlərlə zəngin olan qəsəbə salınmışdır. Buda turistlərin bölgəyə axınını sürətləndirmişdir.
Yarımadanın əsas sakinləri Kipirli Türklərdir, az miqdarda kürdlər və digər az saylı xalqlarda vardır. Ən iri yaşayış məntəqəsi Rizokarpazodur.
Yarımada afrika qulanı ilə məşhurdur, bununla belə papulasiyanın tükənmə təhlükəsi qarşısındasır. Bu canlıların qorunması üçün türklər tərəfindən müntəzəm kompaniyalar təşkil edilir.
Yarımadanın əsas gözəl tikilisi Həvvari Andrey kilsəsidir. 1974-ci ildə baş vermiş məlum hadisələrfən sonra bölgə Şimali Kipr Türk Respublikasınin ərazisində yerləşir. Bundan əlavə yarımadada orta əsrlərə aid olan və Bizans stilinə xas Kilsədə öz mövcudluğunu qoruyub saxlayır.
Frans van Anraat
Frans Kornelis Adrianus van Anraat Niderland hərbi cinayətkarı və biznesmeni. O, Səddam Hüseynin hakimiyyəti dövründə İraqa kimyəvi silah istehsalı üçün xammal satmışdır. 2005-ci ilin dekabrında Haaqa məhkəməsi onu Səddam hökumətinə kimyəvi silah satmaqda iştirak etdiyinə görə müharibə cinayətlərində şərik olmaqda təqsirli bilmişdir. O, 15 il müddətinə azadlıqdan məhrum edilmişdir. 2007-ci ildə apelyasiya məhkəməsi van Anraatı daha 17 il müddətinə azadlıqdan məhrum etmişdir.
Van Anraat FTB-nin ən çox axtarılanlar siyahısında görünən yeganə hollanddır.
İraqda
1970-ci illərdə van Anraat İtaliya, İsveçrə və Sinqapurda yerləşən, İraqda kimyəvi zavodlar tikməklə məşğul olan mühəndislik şirkətlərində çalışmışdır. Kimyəvi maddə ticarəti ilə tanış olduqdan sonra İsveçrənin Bissone kommunasında özünün "FCA Contractor" şirkətini təsis etmişdir. O, 1984-cü ildən başlayaraq İraqa minlərlə ton kimyəvi maddələr, o cümlədən iprit və sinir-iflicedici zəhərləyici maddələrin istehsalı üçün zəruri xammal satmışdır.
Görünməz oğlan (film, 2014)
Görünməz oğlan (it: Il ragazzo invisibile) — rejissor Qabriele Salvatoresin çəkdiyi 2014-cü ildə istehsal olunmuş fantastika-superqəhrəman filmidir.
Süjet xətti
Mişel Silenzi dul anası (yerli polis müfəttişi) ilə birlikdə yaşayan Triestdən olan utancaq on üç yaşlı uşaqdır. O, məktəbdə tez-tez diqqətdən kənarda qalır və məktəbin zorbaları tərəfindən müntəzəm olaraq incidilir. Arzularının hədəfi olan sinif yoldaşı Stella iştirak edəcəyi üçün o, dəbdəbəli paltar gecəsinə qatılmaq istəyir. Təəssüf ki, onun superqəhrəman kostyumu almaq üçün istifadə edəcəyi əlli avro əskinas zorbalar tərəfindən oğurlanır. Bunun əvəzinə o, mistik güclərə malik olan naməlum bir Çin superqəhrəmanına aid olduğu deyilən daha ucuz bir kostyumla kifayətlənməli olur.
Zorbalar onu məclisdə utandıraraq Stellaya onu öz telefonunda gizli şəkildə çəkdiyini göstərirlər. Əsəbləşən Mişel bu kostyumun onu görünməz etməsini istəməzdən əvvəl gecənin içinə qaçır. Sonradan o, arzusunun reallaşdığını başa düşür. Əvvəlcə o, gücündən istifadə edərək məktəbdə ona qarşı haqsızlıqlar edən zorbaların payını verir, daha sonra isə paltardəyişmə otağında alt paltarında olan qadın sinif yoldaşlarına tamaşa edir.
Həmcins üzvlər
Həmcins üzvlər — Cümlədə bir üzvlə bağlı olub, bir sintaktik vəzifə daşıyan bərabər hüquqlu üzvlərə həmcins üzvlər deyilir. Həmcins üzvlər bir sıra xarakterik xüsusiyyətlərə malikdir:
Görünməz oğlan (film, 2014)
Süjet xətti
Daha sonra məlum olur ki, məktəbdəki uşaqlar, həmçinin də onun sevgilisi Stella qaçırılıb. Nəhayət, müəmmalı bir kor adam Mişelə onun atası olduğunu və həm o, həm də Mişelin The Specials (Xüsusilər) adlı gizli rus qrupunun üzvləri olduğunu bildirir. Bu qrupun bütün üzvləri super qüvvələrə malikdirlər və uşaqların itkin düşməsinin səbəbi The Specials qrupunun Mişeli izləmək cəhdidir.
Həmcins üzvlər
a) həmcins üzvlər cümlədə eyni sintaktik vəzifədə, yəni eyni cümlə üzvü rolunda çıxış edir;
Görünməz oğlan (film, 2014)
Süjet xətti
İndiyə qədər Mişel öz görünməzliyini idarə edə bilir və Xüsusilərin liderindən qaçdıqdan sonra atası hər kəsin yaddaşını silməzdən əvvəl uşaqları azad etmək işində oğluna kömək edir.
Həmcins üzvlər
b) həmcins üzvlər bir-biri ilə tabesizlik (bitişdirmə, bölüşdürmə, qarşılıq) bağlayıcıları, ya da sadalama (birləşdirici, bölüşdürücü, qarşılaşdırma intonasiyası) ilə bağlanır;
c) həmcins üzvlər özləri üçün ümumi (müştərək) olan hər hansı bir cümlə üzvü ilə eyni sintaktik əlaqə və məna münasibətlərində olduğu üçün nəticədə, əsasən, eyni ifadə vasitəsinə və eyni şəklə malik olub, eyni suala cavab verir;
ç) həmcins üzvlər ikidən az olmamaqla, qeyri-məhdud kəmiyyətə malik olur.
Həmcins üzvlər cümlə üzvlərinə görə həmcins mübtədalar, həmcins xəbərlər, həmcins tamamlıqlar, həmcins təyinlər, həmcins zərfliklər kimi növləri var.