cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Davud bəy Şərifov
Ekspedisiya işi
Hansı şəraitdə olursa-olsun xalqının şanlı tarixini, zəngin mədəni irsini öyrənməyi və onu geniş ictimaiyyətə, xüsusən gənclərə çatdırmağı özünə borc və şərəf bilən möhkəm iradə sahibi Davud bəy Şərifov bundan sonra əsl vətəndaşlıq vəzifəsini müəllimlikdə görmüşdü. O, Bakının orta məktəblərində coğrafiya və tarix fənlərindən dərs deməyə başlamışdı. Bu şərəfli işi Davud bəy böyük əzmlə ömrünün sonlarınadək davam etdirmişdi. Bununla yanaşı, o, vaxtaşırı Azərbaycan Dövlət Qiyabi Pedaqoji İnstitutunda da müəllimlik etmişdi. Məlumdur ki, 1944–46-cı illərdə Davud bəy Şərifov Azərbaycan Dövlət Universitetinin tarix fakültəsində etnoqrafiyaya, coğrafiya fakültəsində isə coğrafiyaya aid silsilə mühazirələr oxumuşdu.
Yorulmaz alim 1950-ci ildə universitetdə coğrafiya sahəsində namizədlik dissertasiyasını uğurla müdafiə etmişdir. Acı təəssüf hissi ilə onu da qeyd etməliyik ki, ilk elmi fəaliyyətini bilavasitə arxeologiya sahəsində başlayan, gözəl nəticələr və yetkin təcrübə əldə edən, adı və əsərləri Azərbaycandan çox-çox uzaqlarda tanınan Davud bəy Şərifov ömrünün son dövründə sanki yaddaşlardan silinmiş və biganəliyin qurbanı olmuşdur. Kamillikdən uzaq, xəbis insanların pislikləri, qərəzli əməlləri istedadlı və işgüzar alimi daim izləmişdi.
Pedaqoji fəaliyyəti
Davud bəy paralel olaraq Bakı şəhərinin ali və orta təhsil müəssisələrində tədris fəaliyyəti ilə də məşğul olurdu. Bu fəaliyyət D.Şərifovun həyatının son illərində əmək fəaliyyətinin əsas istiqamətinə çevrilmişdir. Bakının müxtəlif məktəblərində və ali tədris ocaqlarında coğrafiya və tarix fənlərindən dərs deməyə başlamışdı. Bu şərəfli işi o, böyük əzmlə ömrünün sonlarınadək davam etdirmişdi. Bununla yanaşı o, vaxtaşırı Azərbaycan Dövlət Qiyabi Pedaqoji İnstitutunda da müəllimlik etmişdi. Humanitar yönümlü təhsil və pedaqoji modulların hazırlanmasına istiqamətlənmiş mühazirə və təcrübi məşğələlərin keçirilməsi onun tədris təaliyyətinin əsas istiqamətlərindən birini təşkil edirdi. Davud bəy tələbələrə fiziki coğrafiya, arxeologiya və etnoqrafiyadan maraqlı mühazirələr oxunmaqla, onlara xalqımızın qədim tarixi və zəngin mədəniyyəti haqqında dərin biliklər aşılayırdı. Bundan təcrübəli pedaqoq, D.Şərifov tarixi və ilk mənbələrlə işləmək üçün latın dilinin öyrədilməsinə də ciddi önəm verirdi. Təsadüfi deyil ki, "Latın dili" onun tədris etdiyi əsas fənlərdən olmuşdur. İstər Azərbaycan Pedaqoji İnstitutunda "Fiziki coğrafiya kafedrası"nın müdiri, istərdə də həmin kafedranın baş müəllimi kimi çalışdığı illərdə o, özünü həmişə istedadlı pedaqoq və bacarıqlı tədqiqatçı kimi göstərə bilmişdir. 1944–46-cı illərdə D.Şərifov Azərbaycan Dövlət Universitetinin Tarix fakültəsində Etnoqrafiya, Coğrafiya fakültəsində isə Azərbaycan coğrafiyasına aid silsilə mühazirələr oxumuşdu. Azərbaycanın görkəmli arxeoloqları İdeal Nərimanov və Qara Əhmədov və görkəmli etnoqraf akad.Teymur Bünyadov D.Şərifovun tələbələri olmuş, onun yüksək elmi səviyyəli mühazirələrini dinləmək onlara nəsib olmuşdu. Davud bəy həmkarları arasında olduğu kimi, tələbələr arasında da böyük nüfuz qazanmışdı. Davud bəyin mühazirələri və təcrübi məşğələləri yüksək peşəkarlıq səviyyəsi ilə çeçilirdi. Bunu onun şəxsi əmək xasiyyətnaməsi və Respublikanın elm və təhsil müəssisələri tərəfindən verilmiş müxtəlif fəxri fərmanlar və təşəkkür məktubları təsdiq edir. Xüsusi olaraq qeyd edilir ki, müdiriyyətin və dekanlığının göstərişlərini vaxtında və məsuliyyətlə yerinə yetirirdi. Bu bir daha Davud bəyin geniş və dərin elmi biliklərə malik olması ilə yanaşı, kifayət qədər tələbkar, intizamlı və məsuliyyətli müəllim olduğunu bir daha nümayiş etdirir. Davud bəy 1948–1949-cu illərdə coğrafiya elmləri namizədi elmi dərəcəsini almaq üçün "Avatar vadisinin morfologiyası" adlı dissertasiya üzərində işləyir. Bununla bərabər tələbər üçün "Şimali, Mərkəzi və Cənubi Amerikanın fiziki coğrafiyası üzrə Azərbaycan dilində dərs vəqsaiti hazırlayır. 1951-ci il fevralın 9-da Azərbaycan Dövlət Universitetinin (hazırda BDUN.Ə.) rektoru, tarix elmləri doktoru D.Z.Hacıyevin sədrliyi ilə Elmi Şuranın iclası keçirildi. Elmi Şuranın qərarı ilə ADU-nin Geoloji-coğrafiya fakültəsinin Elmi Şurasının Mikayıl Davud oğlu Şərifovun coğrafiya elmləri namizədi elmi dərəcəsi alması haqqında qərarı təsdiq olunmuşdu.
Elmi əsərləri
1923–24-cü illərdə Davud bəyin elm və pedaqogika sahəsində əsərləri çap olunmağa başlayır. Onun Azərbaycan xalqının qədim və zəngin maddi mədəni irsinə həsr olunmuş və işıq üzü görmüş elmi əsərləri həm böyük maraq doğurur, həm də öz əhəmiyyətinə görə diqqəti cəlb edirdi. 1923-cü ildə Davud bəyin "Əski mədəniyyət tarixi" adlı kitabı işıq üzü görür. Maarif Komissarlığı tərəfindən nəşr edilmiş bu kitab rus dilində yazılsa da, sonradan Əli Rahib tərəfindən Azərbaycan dilinə tərcümə edilmişdir. Birinci dərəcəli məktəblərin dördüncü qrupları üçün nəzərdə tutulmuş 61 səhifəlik həmin əsərə 6 tablo da əlavə edilmişdi. Tablolarda qədim daş, yeni daş və tunc dövrü alətləri, svay tikililəri, məbəd və ocaq qurğularının şəkilləri əks olunmuşdur. Bu əsər, arxeoloji materiallar əsasında Azərbaycanda yazılmış ilk elmi monoqrafiya idi. Davud bəy Şərifov 1924-cü ildə Ali və Orta Tədris Müəssisələrinin "Coğrafiya" fənni üçün "Azərbaycan coğrafiyası" adlı dərs vəsaiti çap etdirir. Davud bəy Şərifov bacarıqlı rəhbər olmaqla bərabər həm də gözəl təqdiqatçı idi. Onun rəsmi elmi fəaliyyətinin ilk mərhələsi 1922-ci ilə təsadüf edir. Onun keçən əsrin iyirminci illərdəki elmi fəaliyyətinin nəticələri 1927-ci ildə Azərbaycanı Tədqiq və Tətöbbə Cəmiyyəti tərəfindən çap olunmuşdur. Belə ki, 1926–1927-ci illərdə Azərbaycanı Tədqiq və Tətəbbö Cəmiyyətinin dəstəyi ilə D.Şərifovun Şəki qəzasında və Qəbələdəki qazıntılara həsr olunmuş əsərləri işıq üzü görür. Həmin əsərlər "Крестьянская усадьба 3 и 4 районов Нухинского уезда", "Раскопки в Ялойлу-Тапа", "Обследование развалин Кабалы" və "Некоторые памятники искусства и древности Нухинского уезда" adlanırdı. 1928-ci ildə isə Maarif Komissarlığı tərəfindən 1926-cı ildə Çovdarda aparılmış çöl tədqiqatlarının nəticələri "Раскопки близ села Човдар Гянджинского уезда (лето 1926 г.)" başlığı altında çap olunur. D.Şərifovun Şəki qəzasında 1926-cı ildəki çöl-tədqiqat işilərinin davamı olaraq 1927–1928-ci illərdə apardığı arxeoloji qazıntıların nəticələri 1930-cu ildə Tiflisdə çap olunmuş Qafqaz tarix-arxeologiya institutunun bülletenində işıq üzü görmüşdü. Həmin illərin əvvəllərində "Обычай "туман-тёкме" в Шемахинском уезде" çap olunmuşdu. Onun sonuncu iki əsərinin çapı isə keçən əsrin 40-cı illərinə təsadüf edir. Qeyd etmək yerinə düşərdi ki, D.Şərifovun çap etdirdiyi yuxarıda adları çəkilən əsərləri ilk tədqiqatlar olduğundan Azərbaycan tarixi və arxeologiyası üçün böyük əhəmiyyət kəsb edir. 1928-ci ildə muzeyin tədqiqat sahəsini genişləndirmək məqsədilə Azərbaycan Dövlət Muzeyi əməkdaşlarının aşağıdakı əsərlərin nəşrinə də böyük dəstək vermişdi. Onun təmənnasız dəstəyi ilə Şvann Quriyskinin "Az.SSR səhraları", "Tuberozlar", "İnciçiçəyi", "Rozmarin", Y.A.Paxomovun "Azərbaycan Dövlət Muzeyinin sikkə kolleksiyası" və digər görkəmli tədqiqatçıların elmi və elmi-kütləvi əhəmiyyət kəsb edən əsərləri işıq üzü görmüşdü. Davud bəy Şərifov 1952-ci il avqustun 8-dəvəfat etmişdi.
Kitab-albom
Azərbaycan elminin arxeologiya, etnoqrafiya və coğrafiya sahələrinin inkişafına, eləcə də maddi və mənəvi mədəniyyət tariximizin öyrənilməsinə böyük töhfələr vermiş görkəmli, yenilikçi alimin – Davud bəy Şərifovun anadan olmasının 130-cu ildönümünə həsr olunmuşdur. Onun ən böyük xidmətlərindən biri isə XX əsrin 20-ci illərində Azərbaycanda muzey işinin təşəkkülü və inkişafına verdiyi töhfədir. Kitab-albom D.Şərifovun həyat və elmi yaradıcılığına həsr olunmuş xüsusi bölmələrdən, eləcə də foto təsvirlərdən ibarətdir. Mütəxəssislər və geniş oxucu kütləsi üçün nəzərdə tutulmuş bu kitab-albom Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının, Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetinin və Milli Azərbaycan Tarixi Muzeyinin elmi arxiv sənədlərindən istifadə olunmaqla ərsəyə gətirilmişdir.
Qəmərli (Üçkilsə)
Qəmərli, Metsamor — İrəvan quberniyasının Eçmiədzin qəzasında, indi Üçkilsə (Eçmiədzin) rayonu kənd.
Tarixi
Rayon mərkəzindən 8 km cənubda, Böyük Qarasu çayının yanında yerləşir. Qafqazın 5 verstlik xəritəsində qeyd edilmişdir. Kəndin digər adı Gözlü Qəmərli olmuşdur.
Toponim qəmər (antik mənbələrdə kimmer) türk tayfa adına  mənsubluq bildirən -li şəkilçisinin artırılması ilə əmələ gəlib «qəmər (kimmer) tayfasının yaşadığı kənd» mənasını bildirir. Etnotoponimdir. Quruluşca sadə toponimdir.
Əhalisi
Kənddə 1831-ci ildə 127 nəfər, 1873 - cü ildə 295 nəfər, 1886-cı ildə 347 nəfər, 1897-ci ildə 408 nəfər, 1904 - cü ildə 411 nəfər, 1914 - cü ildə 436 nəfər, 1916-cı ildə 425 nəfər yalnız azərbaycanlı yaşamışdır.
1918-ci ildə kənd erməni təcavüzünə məruz qalaraq sakinləri azərbaycanlılar tarixi-etnik torpaqlarından deportasiya edilmiş və Türkiyədən köçürülən ermənilər burada yerləşdirilmişdir.
Etatizm
Etatizm ( – dövlət) — fransızca "eta" sözündən yaranan dövlət mənasını ifadə edən anlayış siyasi-iqtisadi müstəvidə "dövlətçilik" anlamı.
Ümumi məlumat
Fransızca "eta" sözündən yaranan, "etatizm" dövlət mənasını ifadə etməklə siyasi-iqtisadi müstəvidə "dövlətçilik" anlamı kimi, tətbiqini tapır. Termin olaraq XIX əsrin sonunda isveç burjua liberalı Nyuma Dro tərəfindən ədəbiyyata gətirilmişdir. İlk başlanğıcda dövlət mərkəziyyətçiliyi prinsipi mənasında, sonradan, imperializm dövründə burjua dövlətinin iqtisadi funksiyalarının güclənməsi ilə əlaqədar olaraq kapitalist ölkələrinin təsərrüfatının inkişafında dövlətin iqtisadi siyasətinin rolunu səciyyələndirən istilah kimi istifadə olunmuşdur.
Ross dənizi
Ross dənizi - Cənub okeanının akvatoriyasında, Antarktidanın qərbində, Viktoriya Torpağı və Meri Berd adlı ərazilər sahilində, Ader və Kolbek burunlara arasında yerləşir. 0-cı meredian, birinci saat qurşağı onun ərazisindən keçir. Sahəsi 439,000 km², ən dərin yeri 2972 m təşkil edir. Sahilləri sıldırımdır. Dənizin sahilində Ross buzlağı vardır ki, həmin buzlaqla onun sahəsi 960,000 km² təşkil edir. Dənizin acıq hissəsində il boyu hərəkət edən buzlarla örtülü olur. Burada çoxlu Aysberqlər vardır ki, onların uzunluğu 10 bəzən 100 kilometrlərlə uzanır. Yayda dənizdə buzlar arasında boğazlar əmələ gəlir. Bunun sayəsində gəmilər sərbəst üzməsi mümkün olur. Suyun səthində temperatur -1 °C, yayda isə bəzən 2 °C qədər yüksəlir. Duzluğu 33,7 - 34,4 ‰ təşkil edir. Axınlar əsasən saat istiqamətində hərəkət edir. Dənizdə Ross suitisi, Ueddell suitisi, Balinalar və s. canlılar yaşayır. Dənizin bir hissəsi Sakit okean qabığı üzərində yerləşir. Bu hissədə dərinlik 2972 metrdir. Viktoriya sahilləri ərazisində Transantarktika dağları yerləşir. Şelf buzlağı demək olar ki, ərimir. Dənizlə şelf buzlağı arasında baryer 800 km təşkil edir.
Tarixi
Dəniz 1841-ci ildə ingilis qütb səyyahı Ceyms Klark Ross tərəfindən kəşf edilir. Dəniz onun şərəfinə adlandırılmışdır. 1956-cı ildə ABŞ tərəfindən Ross yarımadasında Mak-Medro elmi tətqiqat stansiyası yaradılmışdır. 1957-ci ildə burada Yeni Zellandiyaya məxsus Skott stansiyası istifadəyə verilir. Xallett burnunda isə müştərək ABŞ və Yeni Zellandiya ilə birlikdə Xallett stansiyası fəaliyyət göstərir.
İqlimi
Dəniz 70-ci paraleldən cənubda yerləşdiyi üçün Antarktik iqlin zonasında yerləşir. Bu səbəbdən qışı sərt və şaxtalı ,yayı isə soyuq keçir. Ən soyuq ay avqustdur. Bu zaman şimal-qərbdə temperatur -26 s, cənub-qərbdə isə -36 s təşkil edir. Əm aşağı temperatur -62 s təşkil edir. Dekabr və yanvar ayları hava -2 -6 s təşkil edir. Qışda səth sularında temperadur -1,7 -1,8 s arasında dəyişir.
Gəmiçilik
thumb|300 px| в [[Mak-Medro boğazından keçən və Mak-Medro elmi-tətqiqat stasiyasına istiqamətlənən taker]] Əsas istiqamət Mak-Medro stansiyası doğru yönəlir. Hədəfə catmaq üçün noyabr ayında 500-600 mil,dekabrda 300 mil,yanvarda isə 150–200 km təşkil edir. Bu ərazidə buzların qalınlığı bir necə metrə catır.
Çapar xul
Çapar xul (Babka gymnotrachelus) — Babka cinsinin bir nümayəndəsidir.
Morfoloji əlamətləri
D VI-VII I (14) 15-18, A I 12-15 (16)-dır. Əmgəyi, peysəri, boğazı, qəlsəmə qapaqlarının bir hissəsi çılpaqdır. Alt çənəsi qabağa çıxmır.Başı böyürlərdən sıxılmışdır və eni hündürlüyündən bir qədər çoxdur. Dodaqları, xüsusən, ağzın künclərində genişlənməmiş üst dodağı ətlidir. İkinci bel üzgəci demək olar ki, eyni hündürlükdədir. Rəngi sarımtıl-boz,böyürlərində arxadan irəliyə yönəlmiş çəpinə, köndələn zolaqlar əmələ gətirən qonur xallar vardır.Neogobius gymnotrachelus macrophthalmus yarımnövü ikinci bel və anal üzgəclərində şüaların azsaylı olması, bədənin yan sıraısnda pulcuqların olması,bədənin kiçik ölçüləri ilə səciyyələnir.Maksimal uzunluq 26 sm-dir.
Yaşayış yeri və həyat tərzi
Su hövzələrinin qumlu yerlərində, daşların və yosunların arasında yaşayırlar. Əsaən xərçəngkimilərlə, xironomid və balıq sürfələri ilə qidalanırlar.
Çoxalması
Cinsi yetkinliyə 2 yaşında çatır.1,5-2 min kürü tökür. Kürüləmə aprel-may aylarında 3 həftə ərzində hissə-hissə, suyun temperaturu 9-12 °C olduqda baş verir. Mayalanmış kürünün diametri 3,2 x 1,8 mm olur. Kürüləri erkək balıqlar qoruyur. 2 həftədən sonra kürüdən sürfələr çıxmağa başlayır. İyul və avqustda Şimali Xəzərdə 20–37 mm uzunluğunda olan sürfələrə rast gəlinmişdir.
Daniel de Bryun
Daniel de Bryun — Niderlandı təmsil edən su poloçusu.
Çapar xul
Təsərrüfat əhəmiyyəti
Vətəgə əhəmiyyəti yoxdur.
Daniel de Bryun
Karyerası
Daniel de Bryun, Niderland yığmasının heyətində 2000-ci ildə Avstraliyanın Sidney şəhərinin ev sahibliyində baş tutan XXVII Yay Olimpiya Oyunlarında mübarizə apardı. Bürünc medal uğrunda görüşdə Rusiya yığmasına 4:5 hesabı ilə məğlub olan Niderland yığması, Sidney Olimpiadasını dördüncü pillədə başa vurdu.
Daha sonra Daniel de Bryun, Niderland yığmasının heyətində 2008-ci ildə Çinin ev sahibliyində baş tutan XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında mübarizə apardı. Final görüşündə ABŞ yığmasını 11:10 hesabı ilə məğlub edən Niderland yığması, XXIX Yay Olimpiya Oyunlarının qızıl medalına sahib oldu.
Birgöz
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Təbii yayılması
Yarpağıtökülən, yaxud həmişəyaşıl kollar, bəzən ağaclardır (hünd. 10 m-ədək). Yarpaqları qarşılıqlı, sadə, ellipsşəkilli, tamkənarlıdır. Süpürgəvarı və ya salxımvarı, təpə, yaxud qoltuq çiçək qrupunda birləşən çiçəkləri xırda, ağ, ətirli, çiçək tacı bitişikləçəklidir. Meyvələri qara giləmeyvəyəbənzər çəyirdəkmeyvədir. Çiçəyində efir yağı, qabıq və yarpağında aşı maddəsi olur. Avrasiyanın mülayim və tropik zonalarında yayılmış təqribən 50 növü məlumdur. Müxtəlifrəngli yarpaqları olan bir çox bağ forması və sortları var. Dekorativ bitki kimi də becərilir. Azərbaycanda 1 növü – adi Birgöz (L. vulgare) yabanı halda bitir; parlaq Birgöz, Yaponiya Birgözü, Çin Birgözü və ovalyarpaq Birgöz introduksiya edilib və yaşıllaşdırmada istifadə olunur. Balverən bitkidir.
Botaniki təsviri
Dekorativ kol bitkisidr. Yaşıllaşmada bu bitkidən qayçılama yolu ilə şar, kvadrat, üçbucaq, küzə və başqa formalar əldə etmək mümkündür. Toxumları və qələmləri ilə çoxaldılırlar.
Ekologiyası
Kök və yarpaqlarında aşı maddələri vardır.
Azərbaycanda yayılması
Azərbaycan florasında adi birgöz növü bitir. Mərkəzi Nəbatat Bağında kolleksiyada 4 növü becərilir.
İstifadəsi
Canlı çəpər kimi müxtəlif yaşıllıqların salınmasında istifadə olunur. Çiçəklərinin tərkibində efir yağı vardır, ətirli olduqları üçün ətriyyatda işlədilir.
Azərbaycan Region Liqası
Azərbaycan Region Liqası — Azərbaycanın həvəskar futbol klublarının çıxış etdiyi ən yüksək təbəqədir.
Müsabiqə formatı
Region Liqasında oyunlar hər qrupda 8-12 komanda olmaqla 3 qrupda təşkil olunur. Oyunlar 2 dövrədən ibarət dairəvi sistemlə keçirilir. Mövsümün təqvimi püşkatma yolu ilə tərtib olunur. Hər 3 zonanın qalibi final mərhələsinə vəsiqə qazanır. Final mərhəsi 3 komandanın iştirakı ilə 2 dövrəli sistemdən ibarət olacaq. Region Liqasının oyunları həftənin şənbə və bazar günləri keçirilir. İstisna hal kimi digər günlər AFFA-nın işçi qrupu tərəfindən təyin oluna bilər. Oyunların keçirilmə müddəti yarışın təqvimi ilə müəyyən olunur. Oyunlar AFFA tərəfindən təsdiq edilmiş meydançalarda keçirilir. Region Liqasında Ən çox Kubok qazanan klub Uğur Fc-dır
Çempionlar və bombardirlər
{| class="wikitable" !Mövsüm !Çempion !İkinci !Üçüncü !Bombardir 2022/23]]
Mükafatçı klublar
{| class="wikitable" ! Klub ! Çempion ! Qalib olduğu illər
Maliyyə
Region Liqasında ilk 3 yeri tutan komandalar pul mükafatı təqdim olunur: 1-ci yer 10.000 AZN, 2-ci yer 5000 AZN, 3-cü yer 2000 AZN. Mövsümün sonunda liqanın ən məhsuldar oyunçusu və ən yaxşı futbolçusu seçilir və onlar da hədiyyələrlə mükafatlandırılır.
Garcinia paucinervis
(Garcinia paucinervis) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Avrasiya plitəsi
Avrasiya plitəsi — Avrasiya materikinin böyük hissəsini əhatə edən plitə. Bu baxımdan Hind yarımadası və Ərəb yarımadası istisnadır. Eləcə də Şərqi Sibirin Çerski hissəsi də plitəyə aid deyil. Avrasiya plitəsi həmçinin qərbdən Orta-Atlantik dağ silsiləsinə və şimaldan Qakkel dağlarına qədər genişlənir. Şərq tərəfdən şimala doğru Şimali Afrika plitəsi və cənuba doğru Filippin dənizi plitəsi ilə və ola bilsin ki, Oxlotsk və Amur plitələri ilə sərhədlənir. Cənub hissədə qərbə doğru Afrika plitəsi, mərkəzdə Ərəb plitəsi və şərqdə Hind-Avstraliya plitəsi ilə sərhədlərə sahibdir. Qərbdə Şimali Amerika plitəsi olan divergent sərhədlər Orta-Atlantik dağ silsiləsinin şimal hissəsini əmələ gətirir. 1973-cü ildə İslandiya adası Heimaeydəki Eldfell vulkanının püskürməsi məhz Şimali Amerika və Avrasiya plitələrinin divergent hərəkəti nəticəsində baş vermişdi. Mərkəzi Asiyanın geodinamikası Şimali Avrasiya və Hind plitələri arasındakı əlaqə ilə idarə edilir. Bu ərazidə bir çox plitə hissələri və qabıq blokları aşkar edilib. Bunlar Mərkəzi Asiya tranzit zonasına və Şərqi Asiya tranzit zonasına aiddir.
You Come To Me
You Come To Me — Sami Yusufun 2009 - cu ildə çıxardığı sinql. Mahnı müğənnnin Without You adlı albomundan çıxarılan ilk sinqldır və  Məhəmmədə həsr olunub.
Novalis
Novalis (, əsl adı Fridrix fon Hardenberq, ; 2.5.1772, Viderştedt — 25.3.1801, Vaysenfels) — alman yazıçısı, şairi və mistiki. Alman romantizminin nümayəndələrindən biri.
You Come To Me
Mahnı türk - ingilis, ərəb - ingilis, fars - ingilis və ingilis dillərində ifa edilib. Mahnının klipi türk - ingilis dillərində ifa edilmiş versiyaya çəkilib. Bu Sami Yusufun yaradıcılığında ikinci belə haldır. Qeyd etmək lazımdır ki, o, 2005-ci ildə ifa etdiyi Mother mahnısının da türk - ingilis versiyasına klip çəkdirmişdi. Görünür bu, onun özünün də mənşəcə Azərbaycan türklərindən olmasından irəli gəlir.
Novalis
Həyatı
Zadəgan ailəsində anadan olmuşdur. İen, Leypsiq və Vittenberq universitetlərində hüquq təhsili almışdır.
Makaron
thumb|right|250px thumb|right|250px thumb|right|250px thumb|right|250px thumb|250px|Tortellini thumb|250px|Ravioli
Makaron (pasta) — un məhsulu. İtaliya mətbəxinin əsas məhsuludur. İlk dəfə 1154-cü ildə Siciliyada ortaya çıxmışdır. Əsasən su və yumurtadan yoğrulmuş buğda unu xəmirinin qurudulmasından hazırlanmış yeyinti məhsulu, habelə ondan hazırlanmış xörəkdir. Dilimizə italyanca maccherone sözündən keçmişdir.
İstehsalı
2015–2016 illərdə dünyanın ən böyük makaron istehsal edən ölkələr İtaliya (3,2 mln. ton), ABŞ (2 mln. ton), Türkiyə (1.3 mln. ton), Braziliya (1.2 mln. ton), Rusiya (1 mln. ton) idi.
Tarixi
İtaliyada makaron məhsulları haqqında ən erkən dəqiq mənbələr XIII və ya XIV əsrlərə aiddir. İlk dəfə ABŞ-də makaron istehlakını təşviq etmək üçün buraxılan Macaroni Journal çap etdiyi əfsanəyə görə, İtaliyaya makaronu Çindən Marko Polo gətirib.
Dmitriyev-Lqovskiy
Dmitriyev-Lqovskiy — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər, Kursk vilayətinə daxildir.
Shimoneta
Shimoneta: A Boring World Where the Concept of Dirty Jokes Doesn't Exist, Yaponiyada tanınan adı ilə və ya qısaca  — Eyto Şimatsukinin rəssamlığı ilə Hirotaka Akaqi tərəfindən yazılmış ranobe seriyası. İlk cildi Shogakukan nəşriyyatı tərəfindən 18 iyul 2012-ci ildə Gagaga Bunko imprinti altında buraxılmışdır. 18 fevral 2016-cı ildə isə sonuncu – 11-ci cildi buraxılmışdır. N' Yuzukinin rəssamlığı ilə istehsal olunmuş "Shimoneta to Iu Gainen ga Sonzai Shinai Taikutsu na Sekai: Man**-hen" adlı manqa 28 mart 2014-ci ildən 5 fevral 2016-ci ilə kimi Mag Garden nəşriyyatının "Monthly Comic Blade" jurnalında nəşr olunmuş və 4 cildi buraxılmışdır. J.C.Staff studiyası tərəfindən anime serialı adaptasiyası çəkilmiş və Yaponiyada 4 iyul 2015-ci ildən 19 sentyabr 2015-ci ilə kimi yayımlanmışdır. yapon dilindən tərcümədə "ədəbsiz zarafat" deməkdir.
Məzmun
Antiutopik bir gələcəkdə Yaponiya hökuməti ölkənin və vətəndaşların əxlaq normasını qorumaq üçün "Sağlam Şəkildə Uşaq Yetişdirmədə İctimai Nizam və Əxlaq Qanunu" qəbul edərək bütün ədəbsiz materialları məhv etmək və insanların ədəbsiz ifadələr işlətməsinə qadağa qoymaq qərarına gəlir. Hətta vətəndaşlar işlətdikləri bütün sözləri və əl hərəkətlərini qeydə alan Peace Makers (PM) adlı xüsusi cihazları geyinməyə məcburdurlar. Nəticədə, Yaponiya dünyanın ən yüksək əxlaq normalarına malik ölkəyə çevrilir.
Qanunun qəbul edilməsindən artıq 16 il keçmişdir. Yeni lisey tələbəsi Tanukiçi Okuma ölkənin əxlaqi baxımdan ən elit təhsil müəssisəsinə – Tokioka Akademiyasına daxil olur. Əslində isə bura daxil olmaqda əsas məqsədi sevgi hisləri bəslədiyi və məktəb şurasının prezidenti olan Anna Nişikinomiya ilə yenidən görüşməkdir. Lakin həmin liseydə təhsil alan və Göy qar adı ilə əxlaqsızlıq terrorizmi ilə məşğul olan Ayame Kaco ona şantaj edərək SOX adlı təşkilata qoşulmağa məcbur edir. Bu erotəşkilatın başlıca məqsədi Yaponiyanın indiki vəziyyətinə qarşı durmaq və əxlaqsızlıq terrorizmi ilə məşğul olmaqdır.
Ranobe
Ranobe seriyası Eyto Şimotsukinin rəssamlığı ilə Hirotaka Akaqi tərəfindən yazılmışdır. İlk cildi Shogakukan nəşriyyatı tərəfindən 18 iyul 2012-ci ildə Gagaga Bunko imprinti altında buraxılmışdır. 18 fevral 2016-cı ildə isə sonuncu – 11-ci cildi buraxılmışdır.
Manqa
N' Yuzukinin rəssamlığı ilə adlı manqa adaptasiyası istehsal olunmuş və 28 mart 2014-ci ildən 5 fevral 2016-ci ilə kimi Mag Garden nəşriyyatının "Monthly Comic Blade" jurnalında nəşr olunmuşdur. 4 tankobon cildi buraxılmışdır.
Anime
Anime adaptasiyası 2014-cü ilin oktyabrında anons edilmişdir. J.C.Staff tərəfindən istehsal olunmuş 12 seriyalıq anime serialı Yaponiyada 4 iyul 2015-ci ildən 19 sentyabr 2015-ci ilə kimi yayımlanmışdır. Animenin rejissoru Yohey Suzuki, ssenaristi Masahiro Yokotani, personaj dizayneri Masahiro Fucii, bəstəkarı Akiyuki Tateyama, səs rejissoru Cin Aketaqavadır. Açılış mahnısı SOX tərəfindən ifa olunan mahnısı, bağlanış mahnısı isə Sumire Uesaka tərəfindən ifa olunan "Inner Urge" mahnısıdır. Açılış mahnısı 8 iyul 2015-ci ildə, bağlanış mahnısı mahnısı 22 iyul 2015-ci ildə buraxılmışdır.
Anime serialı Şimali Amerikada Funimation, Avstraliya və Yeni Zelandiyada Madman Entertainment, Fransa və Almaniyada Kazé tərəfindən lisenziyalaşdırılmışdır. Fransada Anime Digital Network, İtaliyada VVVVID, Şimali Amerikada Funimation, Avstraliya və Yeni Zelandiyada AnimeLab tərəfindən yayımlanmışdır.
Tim Konuey
Tim Konuey (15 dekabr 1933 – 14 may 2019) — ABŞ aktyoru, "Oskar" mükafatı laureatı.
Admiralti dağları
Admiralti  — Şərqi Antarktidada, Viktoriya Torpağının şimal-şərqində yerləşən dağ sistemi. Dağların aşağı hissələrini Ross dənizinın suları yuyur. Dağların davamı olaraq Ader burnu Cənub okeanı daxilinə uzanır. Qurudan Dennistoun, Ebbe və Takera buzlaqları ilə əhatələnir. 1841-ci ilin yanvarında Ceyms Klark Rossun rəhbərlik etdiyi ekspedisiya zamanı kəşf edilmişdir. Dağlara Danidin, Homran və Littelton silsilələrinə bölünür. Maksimal hündürlüyü Minto dağıdır (4166 m).
Heymdall (komiks)
Heymdall – Marvel Comics nəşriyyatı tərəfindən 1962-cü ildə yaradılmış komiks personajı. Yaradıcıları Sten Li, Larri Liber və Cek Körbidir.
Jeleznoqorsk
Jeleznoqorsk — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər Kursk vilayətinə daxildir
Edmi Ximstra
Edmi Ximstra (d. 22 iyul 1970) — Niderlandı təmsil edən su poloçusu.
Karyerası
Edmi Ximstra, Niderland yığmasının heyətində 2000-ci ildə Avstraliyanın Sidney şəhərinin ev sahibliyində baş tutan XXVII Yay Olimpiya Oyunlarında mübarizə apardı. Bürünc medal uğrunda görüşdə Rusiya yığmasına 4:5 hesabı ilə məğlub olan Niderland yığması, Sidney Olimpiadasını dördüncü pillədə başa vurdu.
Qryazi
Qryazi — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər, Lipetsk vilayətinə daxildir.
Dankov
Dankov — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər, Lipetsk vilayətinə daxildir.
Ulu yurd (film, 1990)
Məzmun
Film Azərbaycan Respublikasının Balakən bölgəsinin tarixindən, bu günündən bəhs edir.
Garcinia quaesita
(Garcinia quaesita) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Kadeş
Kadeş  — indiki Suriya ərazisində, qərbdə Orent çayı üzərində salınmış qədim şəhər. Kadeş adına əsasən Kadeş döyüşü ilə əlaqəli səlnamələrdə rast gəlinir. E.ə. 1472 ci ildə qadın firon Hatşepsutun hökümranlığı dövründə Kadeş hakimi Misirin əsas rəqibi olan Mitanni dövlətinin dəstəyi ilə üsyan qaldıraraq şərqi Aralıq dənizi şəhərlərindən təşkil olunmuş Misir əleyhinə koalisiyaya rəhbərlik edir. E.ə. 1468 ci ildə Megiddo yaxınlığında Kadeş hökmdarı III Tutmosis tərəfindən məğlub edilir və  cu ildə şəhər yerlə-yeksan edilir. Kadeş hakimi döyüş zamanı həlak olur.
Biləv su elektrik stansiyası
thumb|Biləv su elektrik stansiyası
Biləv su elektrik stansiyası — 2010-cu ildə istifadəyə verilmişdir. Ordubad rayonun Biləv kəndi yaxınlığında Gilançay üzərində tikilmişdir. Naxçıvan Muxtar Respublikasının 17% enerji təlabatını ödəyir.
Zəngabad (Vərziqan)
Zəngabad - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Vərziqan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 421 nəfər yaşayır (73 ailə).
Külah
Haqqında
Kitabi Dədə Qorqud dastanlarında kişi baş geyim kimi külah haqqında qeyd olunur ki, “...altı ögəc dərisindən, külah etsə, qulaqlarını örtməyən, qolu-budı xaranca, uzun baldırları incə, Qazan bəgün dayısı At ağızlu Aruz qoca çapar yetdi”. Bu mətndən bəlli olur ki, oğuzların külahı qoyun dərisindən, xüsusilə erkək qoyun dərisindən tikilərmiş.
Külah tipli konusvarı baş geyiminə Təbriz miniatür məktəbinə mənsub olan incəsənət əsərlərində də tez-tez təsadüf edilir. Bu bir daha göstərir ki, XVI əsrdə Azərbaycan ərazisində külah kütləvi səciyyə daşımışdır. Hətta əsilzadə şəxslərə məxsus olan bəzi təsvirlərdə külahın ətrafına çalma sarındığı müşahidə olunur. Görünür, orta əsrlərdə külah parçadan tikilən baş geyimini də ifadə edirmiş. Son zamanlaradək Azərbaycanın bəzi etnoqrafik bölgələrində, xüsusilə Abşeronda “taskülah”, yaxud “şəbkülah” adı ilə bəlli olan kişi baş geyimi hələ dəbdən düşməmişdi. Bakıda yaşlı kişilər gecələr yatan zaman soyuq olmasın deyə başlarına şəbkülah, yəni “gecə papağı” qoyardılar.
Külahın vaxtilə Azərbaycanda geniş yayıldığını orta əsr mənbələri də təsbit edir. XIII əsrə aid farsca yazılmış bir anonim mənbədə vaxtilə Gəncədə gənclərin çoxunun başlarına keçə külah qoyduqları xəbər verilir.
Bu geyim tipi “külah” adı ilə vaxtilə Orta Asiyada, xüsusilə özbəklər arasında geniş yayılmışdı.
Şampinyonkimilər
—  aləminin  şöbəsinin  sinfinə aid göbələk dəstəsi.
Miselin uzun müddət vegetativ olaraq çoxalma qabiliyyətinə malikdir.
Sporokarp və ya sporofor ya miselində, ya da birbaşa mikoriz köklərdə əmələ gəlir.
Meqaommetr F4101
alt=Мегаомметр_Ф4101.jpeg|thumb|Мегаомметр_Ф4101.jpeg alt=Мегаомметр_Ф4101_вид.jpeg|thumb|Мегаомметр_Ф4101_вид.jpeg Meqaommetr F4101 — qurğusu gərginlik altında olmayan qurğuların izolyasiya müqavimətini ölçmək üçün nəzərdə tutulmuşdur.
Təyinatı
Meqaommetr F4101 qurğusu gərginlik altında olmayan qurğuların izolyasiya müqavimətini ölçmək üçün nəzərdə tutulmuşdur. Cihaz -30°C-dən +40°C-yə qədər ətraf mühit temperaturunda və nisbi rütubət 90%-ə qədər olduqda istifadə olunur (30°C). Meqaommetr F4101 cihazının qidalandırılması quru elementlərdən ibarət batareyalardan həyata keçirilir. İstismarın iqlim şərtləri quru elementlərin mümkünlüyü ilə təyin edilir, lakin bu yuxarıda göstərilən tələbləri aşmamalıdır.
Texniki xarakteristikaları
Ölçü diapazonu və açıq sıxaclardakı gərginlik çeviricisinin vəziyyətinə görə izolyasiyanın elektrik müqavimətinin ölçü diapazonu cədvəldə verilib:
Abbaslı
Abbaslı – Azərbaycan Respublikasının Şəmkir rayonunun inzibati-ərazi vahidində kənd.
Tarixi
Abbaslı/Abaslı Şəmkir rayonunun Seyfəli inzibati ərazi vahidində kənd. Şəmkir çayının sahilində, dağ ətəyindədir. Oykonim abbaslı/abaslı etnonimi ilə bağlıdır. Yerli əhalinin verdiyi məlumata görə, kəndin əsası XIX əsrdə İrəvan quberniyasından gəlmiş eyniadlı nəslə məxsus ailələr tərəfindən qoyulmuşdur. 1917-ci ildə Yardımlı rayonunun Şiləvəngə inzibati-ərazi vahidində Abaslı kənd adı qeydə alınmışdır.
Əhalisi
Əhalisinin sayı 2970 nəfərdir (2015). Əhalinin əsasə məşğuliyyəti heyvandarlıq və əkinçilikdir.
Villa d'Adda
Villa d'Adda — İtaliyanın Lombardiya vilayətində yerləşən şəhər.
Raşmor dağı
thumb|right|250px|Raşmor dağında ABŞ Milli Memorialı
Raşmor dağı — ABŞ-nin Cənubi Dakota ştatının Kiston şəhəri yaxınlığında yerləşir. Onun qranitində hündürlüyü 18,6 metr olan barelyef düzəldilib. Barelyefdə ABŞ-nin dörd prezidentinin: Corc Vaşinqton, Tomas Cefferson, Teodor Ruzvelt və Avraam Linkoln təsvir edilib. Amerikanın avropallar tərəfindən məskunlaşdırılmasına qədər dağ yerli hinduların dilində "altı baba" adlanırdı. Ancaq 1935-ci ildə daş 1885-ci ildə bura ekspedisiya təşkil etmiş biznesmen Çarlz Raşmorun adı ilə adlandırılıb. O barelyefin hazırlanmasına o dövr üçün ən böyük məbləğ — $5000 ayırmışdı.
Fiqurun hazırlanmasına 14 il, 1927-dən 1941-ci ilədək vaxt sərf edilib. Onun inşasında 400 fəhlə çalışırdı. Memorial ABŞ-nin milli irsi sayılır. Cənubi Dakotada, Black Hills dağlarında yerləşən memorial illik 3 milyona yaxın insanı qəbul edir. Monumentin yaradılmasının ideyası yerli tarixçi Doan Robinsona məxsusdu. Düzdü, onun fikrinə görə qayada ölkənin inkişafına təsir edən digər şəxslər təsvir olunmalı idi. Məsələn: hind lideri "Qırmızı bulud", və digər Amerikaya ilk ayaqbasanların təsvirləri əks olunmalı idi. Möhtəşəm monumentin yaradıcısı heykəltaraş Qatson Borglum oldu. O, Robinsonun müraciət etdiyi ilk insan deyildi, lakin o bu ideya ilə çox yaxından maraqlandı və qayada hal-hazırda olan Amerika prezidentlərini təsvir etmək ideyasını irəli sürdü.
İşmirzə (Baymak)
İşmirzə — Başqırdıstan Respublikası nın Baymak rayonu nda yerləşən kənd. Kənd İşmirzə kənd şurası nın tərkibindədir.
Milli tərkibi
2002-ci ildə keçirilən Ümumrusiya əhalinin siyahıya alınmasına əsasən kənddə ruslar (100%) üstünlük təşkil edir.
Raşmor dağı
1925-ci il 5 mart tarixində işlərin başlanması haqqda qanun layihəsi hazırlandı, lakin layihənin icra edilməsi 2 ilə qədər gecikdi. Təbii ki, səbəb vəsaitin çatışmaması idi.
İlk işlər 1927-ci il 4 oktyabrda başladı. İşlərin çoxu böyük depressiya illərinə təsadüf etdiyindən, Borqlum qaya üzərində işləməklə yanaşı, işlərin dayanmaması üçün vəsait də axtarmağa məcbur olurdu.
Memorial mərhələ-mərhələ hazır olurdu: 1930-cu ilin iyuluna Vaşinqtonun abidəsi hazır idi. 1936 və 37-ci illərdə müvafiq olaraq Cefferson və Linkolnun da abidələri hazırlandı. 1939-cu ildə nəhayət Ruzvelt də qayada təsvir olundu.
Prezidentlərin təsviri təbii ki, monumentin ən gözəl və əsas hissəsi olsa da yeganə hissəsi deyil. Bundan başqa kompleksə Bayraqlar Xiyabanı(Avenue of Flags), bütün monumentə gözəl mənzərə açılan müşahidə meydançası Grandview Terrace, və təbii ki heykəltaraşın muzeyi aiddir.
Tacülmüluk
Tacülmüluk (və ya Nimtac Ayrımlı, ; ) — mayor Teymur xan Ayrımlının qızı, Rza şah Pəhləvinin ikinci həyat yoldaşı və İranın şah xanımı və Məhəmməd Rza Pəhləvinin anası. Etnik azərbaycanlıdır.
Həyatı
Əsl adı Nimtac Xanım olan Tacülmüluk əslən bakılı olub, 17 mart 1896-cı ildə anadan olmuşdur. Atası Teymur xan Ayrımlı Rusiya İmperiyası ordusunun polkovniki kimi İran Qacar İmperiyasında yerləşmiş rus ordusunda xidmət etmişdir. Tacülmüluk öz xatirələrində yazır ki, atası Bakıda ordu komandirinin müavini, Lənkəranda zastava rəisi olmuş, daha sonra briqada generalı kimi xidmət etmişdir. Qardaşı Nəriman və əmiləri 1900–1918-ci illərdə əvvəlcə ermənilər və azərbaycanlılar arasında, daha sonra isə bolşeviklərin Zaqafqaziyada iqtidara gəlməsi ilə yaşanan qarışıqlıqda itkin düşüblər. Bu səbəbdən də naməlum tarixdə Teymur xan öz ailəsini Bakıdan İrana gətirmiş, bolşevik hakimiyyətinin Zaqafqaziyada qurulmasından sonra isə bir daha geri qayıtmamışdılar.
Teymur xan Bakıda qızının gələcək həyat yoldaşı və İran şahı Rza Savadkuhi ilə tanış olur və sonralar ikisi birliktə İrana yola düşür. Baş verən bu yaxınlaşmadan sonra Nimtac xanım Rza Savadkuhi ilə nişanlanır.
1921-ci il fevral ayının 23-də Rza şah çevriliş edərək hakimiyyətini öz əlinə alır.
Kraliçalığı
15 dekabr 1925-ci ildə Rza şah özünü Şahənşah, həyat yoldaşını isə Şahbanu elan etdi. Talcümülukun xatirələrinə nəzər salsaq görərik ki, Rza şah həyatının bu dönəmini onunla deyil digər həyat yoldaşları Turan Əmir Süleymani və Əsmət Dövlətşahi ilə keçirmişdir. Tacülmüluk öz istəyi ilə siyasətə daxil olmaq istəməsə də, ona Şahbannu titulu verilmiş və İranın qadınlarla bağlı siyasətində mühüm rol oynamışdır. Tacülmüluk cəmiyyətdə rəsmi mövqe tutan ilk İran şahbanusudur.
Onun şahla birlikdə rəsmi məclislərdə iştirak etməsi Rza şahın apardığı qadın siyasəti baxımından əhəmiyyətli rol oynayırdı. Rza şah modernləşmə ilə qadınların cəmiyyətdə rolunu artırmağa çalışırdı.
Tacülmüluk İran qadınlarının çardadan azad olunmasında böyük pay sahibi olmuşdur. Təbii ki, bu proses tədricən baş verirdi. 1933-cü ildə müəllimlər, 1934-cü ildə məktəbli qızlara çadrasız məktəbə getməyə icazə verildi. 1934-cü ildə rəsmi qəbulların birinə Tacülmüluk çadrasız gəlmişdi. Daha sonra Rza şah qızları və həyat yoldaşının şəkillərini çadrasız dərc etdirir. 1936-cı ildə isə çadra rəsmi olaraq ləğv edilir. Həmin gün şah xalqa müraciət edərək qadınlara gələcəklərinin öz əllərində olduğunu söyləmişdir.
1939-cu ildə o, oğlunun Fövziyyə bint Fuadla olan nişanında iştirak etsə də, bu evliliyə müsbət yanaşmırdı.
1941-ci il sentyabrın 16-da Rza şah devrildi və sürgün edildi. Lakin Tacülmüluk onunla Cənubi Afrikaya getmədi və oğlu ilə qaldı. Onun oğlu üzərinə təsiri böyük idi. Tacümüluk bu illərdə şah xanədanına rəhbərlik edirdi. Bu ərəfədə gəlini Fövziyyə bint Fuadla münasibəti daha da pisləşdi və 1945-ci ildə Fövziyyə xanım İranı tərk edərək Misirə qayıtdı.
Məhəmməd Müsəddiqin baş nazir seçilməsindən sonra 1951-ci ildə şah ailəsi İranı tərk edir və 1953-cü il Müsəddiqin İrandan qaçmasından sonra geri qayıdırlar.
O, oğlunun hakimiyyəti illərində sarayın rəsmi məclislərinin demək olar ki, heç birində iştirak etməmişdir. 1971-ci ildə Tacülmülukun səhhəti pisləşdiyinə görə saraya tez-tez həkimlər dəvət edilirdi.
1979-cu il İran İslam inqilabından qabaq Məhəmməd Rza Pəhləvi anası Tacülmüluku Beverli Hillsə göndərir. 1978-ci il dekabr ayının 30-da onların yaşadığı ev iranlı tələbələrin hücumuna məruz qalır. Bu hadisədən sonra Tacülmüluk və qızları ABŞ-nin Birləşmiş Krallığdakı keçmiş səfiri Valter Annenberqin Palm Sprinqsdəki əmlakına sığınır.
Ailəsi
Nimtac xanımın Rza şahla evliliyindən 4 övladı dünyaya gəlmişdir:
Yelets
Yelets ya da Qarasu — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər, Lipetsk vilayətinə daxildir.
Yuxarı Ağbulaq (Vərziqan)
Yuxarı Ağbulaq - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Vərziqan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 1,285 nəfər yaşayır (329 ailə).
Kiçik Hərəmi palçıq vulkanı
Kiçik hərəmi palçıq vulkanı- eyni adlı tirənin cənub-şərq qurtaracağında yaranmış yəhərvari alçalamada yerləşir.
Ümumi məlumat
440 m mütləq yüksəkliyə malik olan bu vulkan Hacıqabul şəhərindən şimalda dəniz səthindən 395-400 m ucalır. Bu vulkan Kiçik hərəmi braxiantiklinalının Məhsuldarqat çöküntülərinin üzə çıxdığı, eləcədə eninə və uzununa istiqamətdə keçən sınmaların kəsişdiyi yerdə yaranmışdır. Vulkanın ətraf hissələrində Məhsuldarqatdan başqa Ağcagil, Abşeron və aşağı Dördüncü dövr süxurları da intişar tapmışdır (Ə.Ə.Yaqubov, Ə.Ə.Əlizadə, M.M.Zeynalov, 1971). Hazırda palçıq vulkanının kraterində bir neçə təpəcik və qrifonlar vardır. Onlardan zəif də olsa bulanıq su və palçıq ayrılır.
Kiçik hərəmi palçıq vulkanının ümumi geomorfoloji quruluşunda, ancaq bu vulkana xas olan bir cəhət vardır. Bu vulkan brekçiyalarının ana süxurlardan təşkil olunmuş dik yamacların arası ilə axaraq sıxılması, qatı brekçiyanın qabarması, qədim brekçiyalardan qismən hündür pillələrdə ayrılması və nəhayət onlara dərinliyi 15-20 m bəzən daha artıq olan yarğanların kəsilməsidir. Kiçik hərəmin palçıq vulkanının krater sahəsində brekçiyalardan əlavə ana süxurlar da üzə çıxdığından onun səthi cavan quruluşlu yastanı xatırladır. Krater sahəsi zəif parçalanmışdır. Vulkanın yamac və krater hissəsində olan brekçiyalar əsasən orta və yuxarı Dördüncü dövr yaşlıdır.
Garcinia scortechinii
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Tayms-skver
Tayms-skver — Nyu-Yorkda Vest 42-ci prospekt, Brodvey küçəsi və Yeddinci avenyu ilə kəsişdiyi qovşaq və ətrafındakı sahə. Dəqiq sərhədi yoxdur, lakin şərqdə Altıncı avenyu, qərbdə Səkkizinci avenyu, cənubda 40-cı prospekt və şimalda 53-cü prospektə qədər uzanan bir sahə olub Manhettenin Midtovn bölgəsinin qərb tərəfinə qədər uzanır.
Lipetsk
Lipetsk — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər, Lipetsk vilayətinə daxildir.
Ağkilsə (Vedibasar)
Ağkilsə — İrəvan quberniyasının İrəvan qəzasında, indiki Vedi (Ararat) rayonunda kənd.
Tarixi
Rayon mərkəzindən şərqdə, Siqnax dağının ətəyində, Zimmi dərəsində, Vedi çayının sahilində yerləşirdi.
1590-cı ildə tərtib edilmiş «İrəvan əyalətinin müfəssəl dəftəri»ndə Ağcakilsə formasında, 1728-ci ildə tərtib edilmiş, «İrəvan əyalətinin icmal dəftəri»ndə və Qafqazın 5 verstlik xəritəsində Ağkilsə kimi qeyd edilmişdir.
Toponim alban məbədinin adı əsasında, rəng bildirən ağ sözü ilə və kilsə sözünün birləşməsindən əmələ gəlmişdir. Quruluşca mürəkkəb toponimdir.
Əhalisi
Kənddə 1873 - cü ildə 111, 1886-cı ildə 152, 1897-ci ildə 165, 1904 - cü ildə 563, 1914 - cü ildə 574, 1916-cı ildə 259 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır.
1918-20-cı illərdə kəndin əhalisi qırğınlarla tamamilə qovulmuş və kənd ləğv edilmişdir. İndi xaraba kənddir.
Elnur Məmmədli
Elnur Məmmədli — Azərbaycanlı cüdoçudur. 2008 Yay Olimpiya Oyunlarının qızıl medalçısı, 2 qat Avropa Çempionu, Əməkdar bədən tərbiyəsi və idman xadim i.
Həyatı
Elnur Məmmədli 29 iyun 1988-ci ildə Bakı şəhərində anadan olmuşdur. 2009-cu ildə Polis Akademiyasına daxil olmuşdur. 2008-ci il Yay Olimpiya Oyunlarından sonra Azərbaycan Respublikası Daxili İşlər naziri Ramil Usubov tərəfindən Elnur Məmmədliyə polis baş leytenantı rütbəsi vermişdir.
Ailəsi
Ailəlidir. Bir oğlu və iki qızı var. Oğlunun adı Emindir. Böyük qızının adı Arzudur. Arzu 2013-cü ilin 9 fevral tarixində anadan olmuşdur.Kiçik qızının Əzizədir.
Karyerası
Elnur Məmmədli 2003-cü ildə Maştağa qəbəsində baş tutan Azərbaycan Çempionatında mübarizə apardı. Həmin turnirin final görüşündə İlqar İsrafilova məğlub olan 15 yaşlı Elnur Məmmədli Azərbaycan Çempionatının gümüş medalına sahib oldu.
2004-cü ilin mayında isə Elnur Məmmədli beynəlxalq turnirlərdə debüt elədi. Kiyev şəhərində baş tutan U-20 European Cup beynəlxalq turnirində mübarizə aparan Elnur Məmmədli final görüşündə Rusiya nümayəndəsi İvan Nifontova qalib gəldi və turnirin qalibi oldu.
Həmin ilin 2-4 iyulunda Niderlandın Rotterdam şəhərində mövsümün əsas turniri hesab olunan gənclər arasında Avropa Çempionatı baş tutdu. Elnur Məmmədli turnirin 1/16 final mərhələsində Belçija nümayəndəsi Torgal Asperta qalib gəldi və 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Macarıstan nümayəndəsi Attila Fehér oldu. Bu görüşdə də Elnur Məmmədli rəqibi üzərində qələbə qazandı və turnirin 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi İtaliya nümayəndəsi Gesualdo Scollo oldu. Üçüncü görüşündə də Elnur Məmmədli rəqibinə qalib gəldi və turnirin yarım-final mərhələsinə adladı. Finala gedən yolda onun rəqibi Gürcüstan nümayəndəsi Qivi Demetraşvili oldu. Həmin görüşdə də rəqibi üzərində qələbə qazanan Elnur Məmmədli turnirin final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə isə onun rəqibi Rusiya nümayəndəsi Kiril Denisov oldu. Final görüşündə də Elnur Məmmədli rəqibinə qalib gəldi və gənclər arasında Avropa Çempionatının qızıl medalına sahib oldu.
Kişilərin −73 Kq. turnirində Azərbaycanı Elnur Məmmədli təmsil elədi. Avqustun 11-də mübarizə aparan Elnur Məmmədli son Dünya Çempionatının finalçısı, həm də 2006-cı il Avropa Çempionatının qalibi idi. Elnur Məmmədli olimpiadanın 1/16 final mərhələsində Belçika nümayəndəsi Di Van Tiçelt ilə üz-üzə gəldi. Din Van Tiçelt apreldə Lissabon şəhərində (Portuqaliya) baş tutan Avropa Çempionatının qalibi idi. Bu görüşdə Elnur Məmmədli rəqibi üzərində ipponla qələbə qazandı və olimpiadanın 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Belarus cüdoçusu Konstantin Semenov oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşün birinci dəqiqəsinin tamamında referilər həm Məmmədli, həm də Semenova şido cərimə balı verdi. Görüşün 1:30-cu dəqiqəsində isə Elnur Məmmədli rəqibi üzərində ipponla qələbə qazandı və olimpiadanın 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Asiya Çempionatının qalibi Şimali Koreya nümayəndəsi Kim Çol-Su oldu. Görüşün 1:30-cu dəqiqəsində Elnur Məmmədli rəqibini osaehomi fəndinə saldı. Nəticədə Elnur Məmmədli rəqibi üzərində vaxtından əvvəl təmiz qələbə qazandı və olimpiadanın yarı-final mərhələsinə adladı. Finala gedən yolda isə onun rəqibi son Asiya Çempionatının qalibi İran cüdoçusu Əli Malumat oldu. Görüşün 2:00-ci dəqiqəsində Elnur Məmmədli rəqibi üzərində ipponla qələbə qazandı və Olimpiya Oyunlarının final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə onun rəqibi son Dünya Çempionatının qalibi Cənubi Koreya nümayəndəsi Van Ki-Çun oldu. Elnur Məmmədli həmin rəqibinə 2007-ci ilin sentyabrında Rio-de-Janeyro şəhərində (Braziliya) Dünya Çempionatının final görüşündə məğlub olmuşdu. Bu səfər isə final görüşü cəmi bir neçə davam elədi. Elnur Məmmədli final görüşünün 12-ci saniyəsində rəqibi üzərində ipponla qələbə qazandı və XXIX Yay Olimpiya Oyunlarının qızıl medalına sahib oldu. Elnur Məmmədli Olimpiya Oyunları tarixində beş görüşün hamısında vaxtından əvvəl qələbə qazanan birinci cüdoçu oldu. Elnur Məmmədli həm də Azərbaycanın Olimpiya Oyunları tarixində qızıl medal qazanan birinci cüdoçu oldu. Təltifetmə mərasimi zamanı Elnur Məmmədliyə qızıl medalı Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev təqdim elədi.
Uğurları
Olimpiya Oyunları — 2008 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Gold_medal_icon.svg|20x20px
Dünya Çempionatı — 2007 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Silver_medal_icon.svg|20x20px
Avropa Çempionatı — 2006 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Gold_medal_icon.svg|20x20px, 2011 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Gold_medal_icon.svg|20x20px
Qran-Pri - 2011 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Bronze_medal_icon.svg|20x20px, 2011 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Bronze_medal_icon.svg|20x20px, 2012 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Bronze_medal_icon.svg|20x20px
Böyük Dəbilqə — 2011 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Bronze_medal_icon.svg|20x20px
World Masters turniri — 2011 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Gold_medal_icon.svg|20x20px, 2012 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Gold_medal_icon.svg|20x20px
Dünya Kuboku — 2005 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Silver_medal_icon.svg|20x20px, 2006 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Bronze_medal_icon.svg|20x20px, 2006 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Bronze_medal_icon.svg|20x20px, 2007 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Silver_medal_icon.svg|20x20px, 2007 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Gold_medal_icon.svg|20x20px, 2008 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Gold_medal_icon.svg|20x20px, 2008 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Bronze_medal_icon.svg|20x20px, 2010 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Gold_medal_icon.svg|20x20px
17 yaşadək Avropa Çempionatı — 2004 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Gold_medal_icon.svg|20x20px
Azərbaycan Çempionatı — 2003 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Silver_medal_icon.svg|20x20px, 2004 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Gold_medal_icon.svg|20x20px, 2005 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Gold_medal_icon.svg|20x20px, 2006 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Silver_medal_icon.svg|20x20px, 2010 link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Bronze_medal_icon.svg|20x20px
Dövlət təltifləri
Elnur Məmmədli Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin Sərəncamlarına əsasən Azərbaycan idmanında xidmətlərinə görə bir dəfə ordenlə, bir dəfə isə medalla təltif edilib.
Baş ağrısı
Baş ağrısı və ya başağrısı — Hər bir insan həyatının bu və ya digər anında qisaca da olsa baş ağrısı ilə qarşılaşır. Nüfuzlu bir Amerika İnstitutu tərəfindən aparılan sorğuda müəyyən edilib ki, iştirak edən hər dörd nəfərdən üçü keçən bir il ərzındə bir dəfə də olsa baş ağrısından şikayətlənib. Baş ağrısı diqqət mərkəzində saxlanılmalı bir şikayətdir və etinasız münasibət ciddi fəsadlarla nəticələnə bilər. Baş ağrıları fərqli səbəblərdən əmələ gəlir və sağlamlıq üçün təhlükə dərəcəsi də fərqli ola bilir. Odur ki, istənilən baş ağrısı epizoduna ciddi yanaşmaq və onun requlyar xarakter alması hallarında həkimə müraciət etmək vacibdir.
Baş ağrısının formaları
Baş ağrıları simptomatik və birincili olmaqla iki əsas qrupa bölünür. Simptomatik baş ağrısı dedikdə onun hər hansı bir xəstəliyin şikayəti kimi meydana çıxması nəzərdə tutulur. Məsələn, ümumi soyuqdəymənın əlamətlərindən biri də baş ağrısı ola bilər. Birincili baş ağrısı dedikdə isə müstəqil bir xəstəlik nəzərdə tutulur və bu xəstəliyin müalicəsi üçün spesifk yanaşma tələb olunur. Birincli baş ağrılarına tipik nümunə kimi Miqreni misal göstərmək olar.
Birincili baş ağrılarının növləri:
Gərginlik baş ağrıları birincili baş ağrılarının ən çox rast gəlinən növlərindən biridir. Bu zaman gicgah və ya ənsə nahiyəsində, bəzən isə bütöv başda orta intensivlikli ağrı qeyd edilir. Ağrı 30 dəqiqədən bir neçə günə qədər davam edə bilər. Yanaşı olaraq insanlarda “tələffüzün aydın olmaması”, “aydın düşünə bilməmə” kimi hallar qeyd edilir. Bəzi hallarda baş ağrıları ilə yanaşı ürəkbulanma, işıqdan qorxma, küyə qarşı dözümsüzlük kimi əlamətlər də qeyd edilir. Gərginlik başağrılarının səbəbi elmə tam məlum deyil.
Miqren periodik olaraq narahatçılıq yaradan və başın yarı hissəsini əhatə edən baş ağrılarıdır. Miqren zamanı ağrılar əsəsən başın bir yarısında olur və ürəkbulanma, qusma, işıqdan qorxma, küyə qarşı dözümsüzlük kimi əlamətlərlə müşayət olunur. Bəzi hallarda miqren zamanı görmə pozğunluğu, iflic kimi hallar da qeyd edilir. Miqrenin müalicəsi ilə daha çox nevropatoloqlar məşğul olurlar və müalicə prosesində individual yanaşma seçilir.