cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hoqvarts işçiləri
Minerva MakQonaql
MakQonaqlın ümumiyyətlə möhkəm bir toppuz etdiyi qara saçları, açıq yaşıl cübbəsi və doğruçu bir baxışı vardır. Coan Roulinqə görə personaj, olduqca hərəkətli və enerjili bir yaşlıdır. MakQonaqlın bir də dördkünc eynəkləri vardır. Hoqvarts'ta müdir müavini və Forma Dəyişdirmə Müəllimi olduğu sırada etdiyi imtahanlarda Pişikə çevrilir. Çünki pişiklərin gözləri çox daha kəskindir. Qatı, öz danışan, ümumiyyətlə duyğularını gizlədən Professor MakQonaql hər şeyə baxmayaraq Hoqvartsdaki tələbələrin yaxşılığı, Qriffindor və hətta Harri Potter üçün əlindən gələni etmişdir. MakQonaql eyni zamanda Albus Dambldor və Simurq Ordeninin ən sadiq dəstəkçilərindəndir. Bir Animagus olan Minerva MakQonaql istədiyi zaman bir pişiyə çevrilə bilir.
Hoqvarts Döyüşündən sonra Harrinin istəyi ilə Severus Sneypin portretini otağına astırmıştır. Ancaq Sneyp Portreti tərk etmişdir.
Pomona Spraut
Pomona Spraut, adı ilk olaraq Harri Potter və Fəlsəfə Daşı kitabında keçmişdir. Hoqvartsda Bitki Elmi dərsi keçir və Haflpaff binasının başçısıdır. Şagirdlərinə parniklərdə dərs verir. Ən yaxşı şagirdi olaraq qəbul edilən adam Nevil Lonqbatımdır. (Nevil Lonqbatım da illər sonra Hoqvarts'da Bitki Elmi professoru olmuşdur.)
İlk kitabda fəlsəfə daşını qorumaq üçün keçidə şeytan tələsi qurmuşdur. 2-ci kitabda daşlaşanları yaxşılaşdırmaq üçün Professor Snape ilə birlikdə Adamotu eleksiri hazırlamışdır. 6-cı kitabda (Mələz Şahzadə) at adamları Dambldor adına ziyarət etmiş və döyüşdə müttəfiq olmaq istəmişdir. (Remus Lupin'in qurd adamlara Hagrid'in isə nəhənglər getməsi kimi.)
Məktəb Ölü yeyənlər tərəfindən ələ keçirildiyində digər bina başçıları ilə birlikdə şagirdləri Kərrou Qardaşlara qarşı qorumuşdur. Simurq Ordeninə üzv olmamışdır, lakin möhkəm bir Dambldor dəstəkçisidir. Hoqvarts savaşı öncəsi Simurq Ordeni üzvlərinin məktəbə girməsiylə birlikdə məktəbdəki Ölü yeyənin və müdir Severus Sneypə qarşı əsasını qaldırmışdır. Sneyp qaçdıqdan sonra məktəbdə müəllimlər və tələbələrlə birlikdə Hoqvartsın Qaranlıq Lord əmrindəki rəhbərliyinə qiyam qaldırmış Qəsr içindəki Ölü yeyənlərlə döyüşmüş və onları qovmuşdur. Qaranlıq Lord'u məktəbdən uzaq tuta bilməyəcəyini söyləyən Professor Filius Flitvikə "Amma onu gecikdirə bilərik." deyə cavab vermişdir. Döyüş əsnasında məktəbin ətrafına şeytan hiylələri və zəhərli sarmaşıqların bitkilərini yerləşdirmiş bu nəhəngləri qaladan uzaq tutmağı bacarmışdır. Döyüşdə Astronomiya qülləsində döyüşmüşdür. Yetişdirdiyi Qurdboğan bitkilərini Qurd adamları məktəbdən uzaq tutmaq üçün istifadə etmişdir. Döyüşdən sonra Pomona Spraut məktəbdə müəllimlik etməyə davam etdi. 2017-ci ildə təqaüdə oldu və yerinə Nevil Lonqbatım keçdi.
Sibil Trolouni
Sibil Trolouni, Hoqvarts cadugərlik və sehrbazlıq Məktəbində, Fal dərsi keçmişdir. Voldemortla əlaqədar Dambldora İyul ayında Qaranlıq Lordu məğlub edəcək bir oğlan uşağının doğulması ilə əlaqədar "Qaranlıq lordu məğlub edəcək olan gəlir… yeddi ay ölərkən doğulacaq .. Qaranlıq Lorda üç dəfə qarşı çıxanlardan doğulacaq. Və Qaranlıq lord uşağı tayı olaraq işarətləyəcək" demişdir..
1969-cu ildə Donuz Başında qaldığı bir dövrdə Hoqvartsda işə başlamaq üçün Professor Dambldor ilə görüşmüşdür. Danışıqları zamanı ilk gerçək falını demişdir. Fal iyul ayında Qaranlıq Lordu məğlub edəcək bir oğlan uşağının doğulması ilə əlaqədardır "qaranlıq lordu məğlub edəcək olan gəlir… yeddi ay ölərkən doğulacaq… qaranlıq Lorda üç dəfə qarşı çıxanlardan doğulacaq. Və qaranlıq lord uşağı tayı olaraq işarətləyəcək, amma uşaq Qaranlıq Lordun bilmədiyi bir gücə sahib olacaq. biri digərinin əlində öləcək. Çünki biri yaşayarkən digəri varlığını davam etdirə bilməz. Dambldor onu Hoqvartsda müəllimlik etməsi üzərinə işə götürmüşdü. O zamandan bəri də Hoqvartsda Fal Müəllimi olaraq vəzifə yerinə yetirməkdədir. Çox zəif, böyük eynəyi, gözlərini normalın bir neçə qatı böyüklükdə göstərir. Üstünə tüllərlə bəzəkli bir şal dolayır. Cılız boyunun ətrafından saysız zəncir və muncuq sallanır və əlləri qolları bilərziklərlə üzüklərlə doludur. Məşhur falçı Kassandra Trolouninin nəvəsinin nəvəsidir.
Özü, Harri və Voldemort ilə əlaqədar kəhanət dediyinin fərqində deyil və Dambldorda bunu özünə söyləmənin yaxşı bir fikir olmadığı düşüncəsindədir.
Trolouni, 6-cı ildə Fal dərsini -bundan çox məmnun olmasa da- At-Adam Firenze ilə paylaşmaqdadır.
Harri ilə qısa bir danışma əsnasında şalın altından aldığı bir kartda Dambldorun sonunu hazırlayan o fəlakət gününü, "ildırım vurmuş qüllə, fəlakət, fəlakət" şəklində şərh etmişdir. Əslində çox uzun zamandır nə şəkildə açarsa açsın kartları, böyük bir fəlakətin gəlmək üzrə olduğunu xəbər verməkdədir və Trolounidə bunu dəfələrlə Dambldora çatdırmışdır.
Boz Leydi
Helena Ravenklou Ravenklou binasının Ruhudur. Hoqvarts qurucularından Rovena Ravenklounun qızıdır. Helena, anası Rovenanı qısqandığı üçün Ravenklounun müdriklik tacını alır və Albaniyadaki bir meşədə gizlədir. Bunu öyrənən anası, ona aşiq olan Qanlı Barona onu gətirməsi üçün ona əmr verir, amma Qanlı Baron Helenanı öldürür. Bunu seriyanın son kitabında öyrənən Harry diademi tapmış və onu yox etmişdir. Çünki diadem bir horkruksdur və Harrinin ən böyük düşməni olan Voldemortun məğlub etmək üçün diademi yox etməsi lazım idi.
Kök Keşiş
Kök Keşiş, Haflpaff binasının Ruhudur. Necə öldüyü haqqında bir məlumat yoxdur. Haflpafflı şagirdlərə kömək etməyi sevər. Bağışlayıcı və köməksevərdir. Adından da bəlli olduğu kimi olduqca kökdür.
Demək olarki Başsız Nik
Demək olarki Başsız Nik Harry Potter seriyası ndə Qriffindor evinin Ruhudur. Əsl adı  'Ser Nikolas Mimsi-Porminqton'  amma başının az qala bədənindən ayrılacaq olmasından ötrü şagirdlər arasında Demək olarki Başsız Nik olaraq tanınır. Demək olarki Başsız Nik, 31 oktyabr 1492-ci ildə edam edilən Ser Nikolas Mimsi-Porminqtonun qarabasmasıdır. Nik boynuna 47 dəfə kor bir baltayla vurmuş ancaq boynunda yarım düymlük bir dərini kəsə bilməmişdir. Ruh pencək geyir və üzərində bir quş tükü olan papaq taxır. Demək olarki Başsız Nik Qriffindor Binasının ruhudur. Qriffindor şagirdlərinə daim kömək olur. Nik vaxtında Başsızlar Ovu qrupuna qatılmaq istəmişdi ancaq başı hələ bədəninə bağlı olduğu üçün onu qəbul etməmişdilər. Nik 18 dekabr 1992-ci ildə Sirlar Otağının məxluqu Basiliskin gözünə baxdığı üçün daşlaşmışdır. Normal olaraq Basiliskin gözlərinə baxan biri ölür, amma Nik ölməmişdir. Çünki o onsuz da bir ölüdür. Bir neçə ay ərzində daşlaşmış olaraq qalmışdır. Ta ki 30 may 1993-cü ildə adamotundan edilən eleksir tamamlanana qədər. Demək olarki Başsız Nik bəzən də başını oynadaraq Hoqvartsdaki insanları əyləndirir. Hətta Harry 1-ci sinifə başlarkən Nikə Hermionana — Nik sənə nəyə görə Demək olarki Başsız Nik deyirlər? deyə sualına Nik ona başını göstərəndə Hermiona az qala qusacaqdı.
Hoqvarts qurucuları
Hoqvarts qurucuları; Harri Potter seriyasındakı Hoqvarts Cadugərlik məktəbinin 4 böyük cadugərləridir. Bu Sehrbazlar Qodrik Qriffindor, Helqa Haflpaff, Rovena Rovenklou və Salazar Slizern 'dir.
Qodrik Qriffindor
Qodrik Qriffindor, Qriffindor binasının qurucusudur. Binasına cəsur, igid və ağıllı sehrbazları seçmişdir. Harri Potter də bunlardan biridir. O da Harri Potter kimi Qodrikin Oyuğunda doğulmuşdur. Kəndə adını verən də odur.
Qriffindor, cadugərliklə maraqlanmağa başlayanda " Forma Dəyişdirmə"yə qarşı xüsusi bir qabiliyyəti olduğunu görmüş, buna görə həyatının böyük zamanını Misirə, yəni ən yaxşı Forma dəyişdirən Animaqusların olduğu yerdə keçirmişdir. Yenə Ravenklou və Haflpaff kimi, o da emblemini səyahətlərində tapmışdır. Qriffindor Misiri tərk etmək üzrəykən, bir oğru onun bütün əşyalarını -qılıncı da daxil olmaqla -oğurlamış, oğrular, qaçarkən irəlidə bir aslan meydana çıxmış və Aslan, oğruları qorxudaraq Qodrik Qriffindorun həyatını qurtarmışdır. Beləcə Godric, həyatını ona borclu olduğunu hiss edərək binasının simvolunu aslan etmişdir.
Bundan başqa o, Qriffindorlu bir çox yoldaşı ilə birlikdə döyüşərkən gənc yaşda ölmüşdür. Qodrik Qriffindor binası üçün cəsur şagirdlərə üstünlük vermişdir. Bundan əlavə Roulinq, Qodrik Qriffindorun öz zamanının ən böyük düelisti olduğunu bəyan etmişdir.
Şirindil Alışanlı
Alışanov Şirindil Həsən oğlu — Azərbaycan filoloqu, filologiya elmlər doktoru, AMEA Nizami adına Ədəbiyyat İnstitutunda "XX əsr Ədəbiyyatı" şöbəsinin müdiri, Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin və Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin üzvü.
Hoqvarts işçiləri
Helqa Haflpaff
Helqa Haflpaff, Haflpaff binasını quran 4 böyük cadugər biridir. Binasına, sülhsevər, sakit və ədalətli olanları almışdır. Helqa Haflpaffın doğum günü və doğulduğu yer zaman içində itib getmişdir. Deyilənlərə görə özü kiçik bir fermada dünyaya gəlmiş və gənc yaşda işə başlamışdır.
Helqa Haflpaff, atası üçün çox kədərlənirdi, çünki atasının ferması onlara heç pul qazandırmırdı. Bu görə Helqa, yaxşı bir fikir tapmışdı. Helqa, bir neçə ay sonra müvəffəqiyyət ilə yeni sehirli bitkilər inkişaf etdirdi və yeni bitkiləriylə yeni eliksirlər düzəltdi. Əslində, Helqa Haflpaff Forma Dəyişdirmə eliksirinin orijinal yaradıcısıdır.
Şirindil Alışanlı
Həyatı
Şirindil Alışanov 1952-ci il oktyabrın 28-də Laçın rayonunun Əhmədli kəndində anadan olmuşdur. Bəzi mənbələrdə onun mənşəcə kürd, digərlərində isə türk olduğu yazılmışdır. Bakının 19 və 111 nömrəli məktəblərində orta təhsil almışdır.
Hoqvarts işçiləri
Helqa Haflpaff
Helqa, buradakı həyatından sonra adalara köç etdi və əlində olan biliklərlə; yeni eliskirlər, qarışıqlar və bitkilər tapmağa davam etdi. Bu səyahətlərin birində az qala ölmək üzrə olan bir porsuq aldı və Helga, porsuğu sahibinə sağalmış olaraq geri verənə qədər baxdı. Haflpaffın məktəbin bağçasının hazırlanmasında olduqca böyük bir rolu vardır. Helqa Haflpaff, Salazar Slizerin ilə Qodrik Qriffindorun vasitəçisi idi. Çox döyüşlərə qarışan biri olmayan Haflpaff, inandığı şeylərə hər zaman güvənirdi.
Slizerin məktəbdən ayrıldıqdan sonra Hoqvarts qurucuları bir-birindən ayrıldılar. Haflpaff meşəyə geri qayıtdı və deyilənlərə görə, orada əsl porsuğunu taparaq dinc həyatına davam etdi və sevdiyi bitkilər arasında öldü.
Şirindil Alışanlı
Həyatı
1970-1975-ci illərdə Bakı Dövlət Universitetinin filologiya fakültəsində təhsilini davam etdirmiş, ədəbi tənqid üzrə ixtisas kursunu bitirmişdir.
Hoqvarts işçiləri
Rovena Ravenklou
Rovena Ravenklou, Ravenklou binasını quran sehrbazdır. Binasına ən ağıllı sehrbazları seçmişdir.
Rovena Ravenklounun da digər qurucular kimi doğum tarixi və doğulduğu yer zaman keçdikcə itmişdir. Digər Sehrbazlar kimi o da saf qanlıdı. Rovena, bir neçə uşaq ilə dolu olan kiçik bir cadugər kəndində anadan olub. Asosial bir qız olan Rovena, öz-özünə cadu etməyə başlamışdı. Daha 8 yaşındaykən özünə aid olan bir neçə cadu kəşf etmişdir.
Şirindil Alışanlı
Həyatı
1976-1987-ci illərdə AMEA Ədəbiyyat İnstitutunda elmi işçi, İnstitutun elmi katibi, bölmə müdiri vəzifələrində çalışmışdır.
Yuxarı Girətağ
Yuxarı Girətağ - Yelizavetpol (Gəncə) quberniyasının Zəngəzur qəzasında, indi Qafan rayonunda kənd.
Şirindil Alışanlı
Həyatı
1977-1980-ci illər SSRİ Elmlər Akademiyası Maksim Qorki adına Dünya Ədəbiyyatı İnstitutunun Ədəbiyyat nəzəriyyəsi şöbəsində çalış¬mış, məşhur estetik Yuri Borevin rəhbərliyi ilə romantizm probleminə həsr olunmuş namizədlik dissertasiyası yazmış və 1981-ci ildə müdafiə etmişdir.
Hoqvarts işçiləri
Rovena Ravenklou
Bir neçə il sonra Rovena, Avropa səyahətlərinə başlamışdır. Binasının simvolu olan qartalı bu səyahətlərindən birində tapmışdır. Rovena, kiçik və dar bir yolda gedərkən böyük, dərin bir çuxura düşür, qartalı görür və qartal onu xilas edərkən qorxduğu bir şey olur. Əsasını yerə salır, amma Rovenanın çıxmasına kömək edən bu qartal onun əsasınıda götürmüş və ona geri vermişdir. Rovena həyatında ilk dəfə belə bir şeylə qarşılaşmışdır. Daha sonra qartal uçub getmiş və Rovena, bir kəndə çatana qədər səyahətinə davam etmişdir. O zamandan bəri Rovena bu qartala təşəkkür borclu olduğunu düşünmüşdür və onu yenə görməsə belə binasının işarəsinin bir qartal olmasını istəmişdir.
Yuxarı Girətağ
Tarixi
Yuxarı Kirətağ rayon mərkəzindən 13 km şimal-şərqdə, Oxçu çayının sol qollarından biri olan Kirətağ çayının sol sahilində yerləşir.
Hoqvarts işçiləri
Salazar Slizerin
Salazar Slizerin, Slizerin binasını quran sehrbazdır. Salazar binasına seçim edərkən ən hiddətli, ən intizamlı, ən hiyləgər və saf qanlı sehrbazları seçməyə üstünlük vermişdir ..
Şirindil Alışanlı
Elmi yaradıcılığı
1976-cı ildən ədəbi-tənqidi məqalələri ilə mətbuatda çıxış edir. "Ədəbi proses" silsilə məcmuələrinin əsas müəlliflərindən biridir. 1977-ci ildə Nizami adına Ədəbiyyat İnstitutunun və Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin poeziyaya həsr olunmuş birgə respublika konfransında məruzə etmiş, ədəbi-nəzəri fikrin ən aktual problemləri ilə bağlı müzakirə və konfranslarda ardıcıl çıxış etmişdir. O, ədəbi tənqidin nəzəri-metodoloji problemləri, müasir poeziya, onun əsas inkişaf meylləri, poetik axtarışları barədə dövri mətbuatda və bir çox məcmuələrdə ardıcıl çıxış edir.
Yuxarı Girətağ
Tarixi
Qafqazın 5 verstlik xəritəsində qeyd edilmişdir.
Hoqvarts işçiləri
Salazar Slizerin
Salazar, dəfələrlə Qriffindor ilə yoldaşlıq etməyə çalışsa da, bunu bacara bilməmişdir. Qodrik Qriffindor da bunu bacara bilməmişdir. Qodrik Qriffindor, Maqllarla çox səmimi idi. Digər tərəfdən Slizerinbuna tamamilə qarşı idi. Salazar Slizerin, Hoqvarts Məktəbinə yalnız saf qanların girməsini və cadu elminin sadəcə cadugər ailələri arasında qalmasın istəyirdi çünki maql doğumlu insanlara güvənmirdi, amma digər qurucular buna qarşı çıxdı. Onların düşüncəsi cadugər qabiliyyəti olan hər kəsin bu məktəbdə dərs ala biləcəyi üzərinə idi. Bu görə Slizerinin bu düşüncəsi digər qurucularla anlaşılmazlıqlara yol açdı və bir səhər Slizerin Hoqvartsı tərk etdi. Getmədən əvvəl də Slizerin qalanın çox altında gizli bir bölmə inşa etdi. Bu otağın adı Sirlər Otağı idi. Bu otağın yeri bilinmirdi. Bir çox qabiliyyətli cadugər və sehrbaz bu otağı araşdırsada əsla tapa bilmədi. Slizerin ora bir məxluq yerləşdirdi. Basilisk ilanı məktəbə girən maql doğulan Sehrbazlar (bulanıqlar)ın aradan qaldırılması üçün yerləşdirilmişdi. Sonra Slizerin, ilanlarla əlaqə yaratdı. Dünyadakı ilk Çəngəlağız, yəni ilanlarla danışa bilmə qabiliyyətinə sahib adamdır. Bu görə Slizerin binasının simvolu bir ilandır. Yenə onun soyundan gələn Qauntlar və varisi Lord Voldemort da Çəngəlağızdır. Seriyanın ikinci kitabında Harri bu otağı tapıb ilanı Qriffindor qılıncı ilə öldürdü.
Şirindil Alışanlı
Fəaliyyəti
1993-1998-ci illərdə «Elm» qəzetinin baş redaktoru, 1997-2013-cü illərdə "Elm" Redaksiya, Nəşriyyat-Poliqrafiya Mərkəzinin direktoru olub. 1990-cı ildən hazıradək "Sabah" nəşriyyatının direktorudur.
1998-2003-cü illərdə Nizami adına Ədəbiyyat İnstitutunun Tarixi poetika şöbəsinin müdiri olmuş, hazırda XX əsr (sovet dövrü) Azərbaycan ədəbiyyatı şöbəsinin müdiridir. Bir sıra mötəbər elmi jurnalların və çoxcildlik nəşrlərin redaksiya heyətinin üzvüdür. Dörd kitabı və yüzdən artıq elmi və ədəbi-tənqidi məqaləsi çap olunmuşdur. Bir sıra beynəlxalq konfranslarda məruzə etmişdir.
Yuxarı Girətağ
Tarixi
Kənddə 1886-cı ildə 537 nəfər, 1897-ci ildə 328 nəfər, 1904 - cü ildə 666 nəfər, 1914 - cü ildə 289 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır. 1918-ci ildə azərbaycanlılar ermənilər tərəfindən deportasiya olunmuşdur. İndiki Ermənistanda sovet hökuməti qurulandan sonra azərbaycanlılar öz kəndlərinə dönə bilmişlər.
Burada 1922-ci ildə 71 nəfər, 1926-cı ildə 223 nəfər, 1931-ci ildə 396 nəfər, 1939-cu ildə 139 nəfər, 1959-cu ildə 310 nəfər, 1979-cu ildə 120 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır.
Şirindil Alışanlı
Fəaliyyəti
Şirindil Alışanov Moskvada çıxan «Akademiçeskie tetradi», «Nauçnaə kniqa» jurnallarının beynəlxalq redaksiya heyətinin və Akademiyaların Beynəlxalq Assosiasiyasının Kitab nəşri üzrə Şurasının üzvüdür.
Elmi məqalələri
Bunlardan əlavə dövri mətbuatda ədəbi-ictimai məsələlərə həsr edilmiş 50-dən artıq məqaləsi dərc edilmişdir.
Yuxarı Girətağ
Tarixi
Toponim qədim türk dilində "kənar, çöl, düzənlik" mənasında işlənən kır sözü ilə tağ (>dağ) sözünün birləşməsindən əmələ gəlmişdir.
Şirindil Alışanlı
Redaktə etdiyi kitablar
Bunlardan başqa 50-dən artıq ədəbi-bədii və elmi-publisist kitabın redaktorudur.
Yuxarı Girətağ
Tarixi
Toponim əvvəlindəki "yuxarı" sözü fərqləndirici əlamət bildirir. Orotoponimdir. Quruluşca mürəkkəb toponimdir.
Əhalisi
1988-ci ilə qədər azərbaycanlılar
İqtisadiyyatı
Əkinçilik və heyvandalıq
Bağbanlı (Quba)
Bağbanlı — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunun inzibati ərazi vahidində qəsəbə. Barlı bələdiyyəsinin tərkibindədir.
Tarixi
Bağbanlı Quba rayonunun Zərdabi inzibati ərazi vahidində qəsəbə. Qusar maili düzənliyindədir. Yaşayış məntəqəsi 12 №-li meyvəçilik sovxözünün 2-ci Şöbəsində salındığı üçün belə adlandırılmışdır.
ABŞ-nin əraziləri
thumb|alt=1868-1876-cı illər ABŞ xəritəsi|1868-ci ildən 1876-dək [[ABŞ-nin inzibati bölgüsü|ABŞ, o cümlədən doqquz mütəşəkkil və iki qeyri-mütəşəkkil ərazi daxi olamaqla]]
ABŞ-nin əraziləri ABŞ federal hökumətinin nəzarət etdiyi inzibati-ərazi vahididir. Onlar məhdud suverenliyə malik ABŞ ştatları və yerli amerikalı qəbilələrindən fərqlidirlər. Ərazilər inkorporativliyinə və ABŞ Konqresinin qəbul etdiyi orqanik akta əsasən "mütəşkil" bir hökumətin varlığına görə təsnif edilir.
Hal-hazırda ABŞ Karib dənizində və Sakit Okeanda on altı əraziyə malikdir. Beşi (Amerika Samoası, Quam, Şimali Marian adaları, Puerto-Riko və ABŞ Vircin adaları) daimi məskunlaşmış, qeyri-inkorporativ ərazidir; digər on bir ərazi yerliləri (və ya daimi əhalisi) olmayan kiçik ada, atoll və riflərdir. Bu on bir dənədən yalnız biri (Palmira rifi) inkorporativ ərazi kimi təsnif edilir. İki ərazi (Baxo-Nueva və Serranilla bankəsi) de-fakto Kolumbiya tərəfindən idarə olunur.
Tarixən, ərazilər yeni əldə edilmiş torpaqları idarə etmək üçün yaradılmışdır. Bir çox ərazi nəticədə ştatlığa çevrildilər. Filippin, Mikroneziya Federativ Ştatları, Marşall adaları və Palau kimi müəyyən vaxt ərzində ABŞ tərəfindən idarə olunan digər ərazilər nəticədə daha sonra müstəqil ölkələr oldular.
ABŞ-nin bir çox mütəşəkkil inkorporativ əraziləri 1789-cu ildən 1959-cu ilə qədər mövcud olmuşdur. Şimal-qərb və Cənub-qərb əraziləri ilk və Alyaska Ərazisi və Havay Ərazisi sonuncu olmuşdu. Bu ərazilərdən 31-i müraciət etmiş və ştat olaraq qəbul edilmişdi. Ərazilərin ştatlığa çevrilməsi və təşviqi prosesində kifayət qədər inkişaf və əhali sıxlığı olmayan bir ərazidəki bəzi bölgələr Konqresin ştatlıq üçün müraciət etməsi barədə səsvermədən sonra müvəqqəti olaraq daha böyük bir ərazinin himayəsinə verildilər. Məsələn, Missuri Ərazisinin bir hissəsinin Missuri ştatına çevrildikdə, Ayova, Nebraska, Cənubi Dakota və Şimali Dakota ştatlarının bütünü, Kanzas, Vayominq və Montananın əksəriyyəti, Kolorado və Minnesotanın hissələri daxil olmaqla ərazinin qalan hissəsi faktiki olaraq qeyri-mütəşəkkil əraziyə çevrildi.
ABŞ əraziləri ABŞ-nin materik hissəsindən və Havaydan aşağı infrastruktura və telekommunikasiya səviyyəsinə malikdirlər, məsələn, Amerika Samoasında internet sürəti bir çox Şərqi Avropa ölkəsindən daha yavaş olduğu müəyyən edilib. Ərazilərdə yoxsulluq səviyyəsi ştatlara nisbətən daha yüksəkdir.
Mövcud ərazilər və onların hüquqi statusu
Ərazilar həmişə ABŞ-nin bir hissəsi olmuşdur. Federal qanuna əsasən, "Birləşmiş Ştatlar" termini coğrafi mənada istifadə edildikdə, "kontinental ABŞ, Alyaska, Havay, Puerto-Riko, Quam və ABŞ Vircin adaları" mənasını verir. 1986-cı ildə Şimali Marian adaları ilə siyasi ittifaqından bəri, onlar da ABŞ-nin bir hissəsi kimi qəbul edilir. 2007-ci ildə qəbul edilmiş icra əmri Amerika Samoasını Federal Register sənədlərinə əks olunmuş ABŞ-nin "coğrafi sahəsinə" daxil edir.
Daimi məskunlaşmış ərazilər
ABŞ daimi məskunlaşmış beş əraziyə malikdir : Puerto-Riko və ABŞ Vircin adaları Karib dənizində, Quam və Şimali Marian adaları Şimali Sakit Okeanın qərbindəki Marian arxipelaqında, Amerika Samoası Cənubi Sakit Okeanda.
Bu ərazilərdə təxminən 4 milyon insan ABŞ vətəndaşıdır. Beş böyük ərazinin dördündə doğulmağa görə ABŞ vətəndaşlığı təmin edilir. Amerika Samoasında təxminən 32.000 nəfər ABŞ vətəndaşı olmayan əhali var. ABŞ qanunvericiliyinə əsasən, ərazilər arasında "yalnız Amerika Samoası və Sueyns adasında doğulmuş şəxslər ABŞ vətəndaşı olmayan əhalidir". Amerika Samoalıları ABŞ himayəsindədirlər, ABŞ-nin bütün hissəsinə vizasız səyahət etmək hüququna malikdirlər. Buna baxmayaraq, ABŞ vətəndaşı olmaq üçün Amerika Samoalıları xarici vətandaş kimi vətəndaşlığa qəbul edilirlər. Amerika Samoalıları doğuma görə ABŞ vətəndaşlığına malik deyillər, çünki ABŞ Konqresi Amerika Samoası sakinlərinə (digər 4 məskunlaşmış ərazilərdən fərqli olaraq) vətəndaşlıq verən qanunvericiliyi qəbul etmədi. {{refn|group=qeydlər|Tuana ABŞ-yə qarışı məhkəmə işində doğuma görə ABŞ vətəndaşlığınln ABŞ-nin qeyri-inkorporativ bölgələrində bir hüquq olmadığına qərar verdi — Quam, Şimali Marian adaları, Puerto-Riko və ABŞ Vircin adalarında mövcud olan doğumdan vətəndaşlıq yalnız ABŞ Konqresi bu ərazilərə vətəndaşlıq verən qanunvericiliyi qəbul etdiyi üçün verilir. Ali Məhkəmə Tuana ABŞ-yə qarışı haqqında hökm verməkdən imtina etdi.
Bu ərazilərin hər biri mütəşəkkil,{{refn|group=qeydlər|Amerika Samoası texniki olaraq qeyri-mütəşəkkildir, amma o, de-fakto mütəşəkkildir.}} üç hökumət şöbəsi, yerli seçilmiş qubernator və ərazi qanunverici orqanı ilə özünü idarə edən ərazidir.
Həmçinin hər bir ərazi ABŞ Nümayəndələr Palatasına səsvermə hüququ olmayan bir üzv (və ya Puerto-Riko üçün səsvermə hüququ olmayan səlahiyyətli komissar) seçirlər. Onlar "Nümayəndələr Palatasının iclası keçirildikdə səs vermə istisina olmaqla Palatanın digər üzvləri ilə eyni hüquqlara malikdirlər". Onlar müzakirələrdə iştirak edir, heyət üçün ofis və pul təyin edir və öz ərazilərindən ordu, donanma və dəniz piyadaları, hərbi hava qüvvələri və ticarət donanması xidmət akademiyalarının tərkibinə namizəd göstərirlər. Onlar Nümayəndələr Palatasına təqdim edilən bütün qanunvericilik üzrə komitədə səs verə bilərlər. Onlar hər bir komitə üçün partiya sayına daxil edilir və konfrans komitələri üzrə senatorlarla bərabərdirlər. Konqresdən asılı olaraq, onlar da Bütün Palata Komitəsinin səs verə bilərlər. 2017-ci ilin yanvar ayına olan məlumata əsasən bu ərazilərdən Konqres üzvləri olmuşdur : Şimali Marian adalarından Qreqorio Sablan, Quamdan Madlen Bordallo, Amerika Samoasından Amata Koulman Reydveyqen, Puerto-Rikodan Cennifer Qonsales, ABŞ Vircin adalarından Steysi Plaskett. Kolumbiya dairəsinin də bir səsvermə hüququ olmayan nümayəndəsi var.
Kolumbiya dairəsi kimi ABŞ-nin əraziləri də ABŞ Konqresində səsvermə hüququna mailik nümayəndəyə malik deyil və ABŞ Senatında heç bir nümayəndəliyi yoxdur.
Hər dörd il ərzində ABŞ siyasi partiyaları bu ərazilərdən olan nümayəndələri də daxil edən konvensiyalarda prezidentliyə namizədlərini irəli sürürlər. Lakin Puerto-Riko kimi ərazilərdə yaşayan ABŞ vətəndaşları ABŞ prezidentliynə ümumi seçkilərində səs verə bilməzlər. Amerika Samoasında vətandaş olmayan əhali də prezidentə səs verə bilməz.
Bu ərazilərin paytaxtları Amerika Samoasında Paqo-Paqo, Quamda Haqatna, Şimali Marian adalarında Saypan, Puerto-Rikoda San-Xuan və ABŞ Vircin adalarında Şarlotta-Amaliyadır.
Bu ərazilərin mövcud qubernatorları aşağıdakılardır : Lolo Metalasi Moliqa (Amerika Samoası), Eddi Baza Kalvo (Quam), Ralf Torres (Şimali Marian adaları), Rikardo Roselo (Puerto-Riko) və Kennet Mepp (ABŞ Vircin adaları).
Statistikalar
Quam istisna olmaqla, məskunlaşmış ərazilərdə 2010-2017-ci illəri arasında mənfi əhali artımı olmuşdur. Məskunlaşmış ərazilərdə yoxsulluq səviyyəsi yüksəkdir, həm də İnsan İnkişafı İndeksi (İİİ) reytinqləri yüksəkdir. Bütün yoxsulluq səviyyəsi qitə ABŞ-nin materik hissəsindən yüksəkdir. Beş ərazinin dördündə ingilis dilindən başqa rəsmi bir dil var.
Ərazilərin inzibati qraflıqları yoxdur. ABŞ Siyahıyaalma Bürosu Puerto-Rikonun 76 bələdiyyəsini, ABŞ Vircin adalarının üç əsas adasını, Quamın bütününü, Şimali Marian adalarının 4 bələdiyyəsini və Amerika Samoasının 3 rayonu və iki atollunu qraflığa ekvivalent hesab edir. Siyahıyaalma Bürosu həmçinin ABŞ-yə bağlı kiçik adacıqların hər birini qraflığa ekvivalent hesab edir.
Kiçik adacıqlar
ABŞ-yə bağlı kiçik adalar, atolllar və riflərdir. Palmira rifi, Beyker adası, Haulend adası, Carvis adası, Conston rifi, Kinqmen rifi, Miduey rifi və Ueyk rifi Sakit okeanda, Navassa adası, Baxo-Nueva və Serranilla bankəsi Karib dənizindədir. Pamlira rifi (rəsmi olaraq ABŞ Palmira rifi ada ərazisi kimi tanınır) yeganə inkorporativ ərazidir, bu status 1959-cu ildə Havay ştat olduqdan bəri davam edir.
İnkorporativ və qeyri-inkorporativ ərazilər
thumb|upright=1.05|alt=San Juan skyline, with a large, old white building in the foreground|[[San-Xuan (Puerto-Riko)|San-Xuan, Puerto-Riko]] thumb|upright=1.05|alt=Waterfront, with sailboats and brilliant blue water|[[Protestant Ki, Kristiansted (ABŞ Vircin adaları)]] thumb|upright=1.05|alt=Beach, with modern buildings in the background|[[Tumon (Quam)|Tumon çimərliyi, Quam]] thumb|upright=1.05|alt=Green mountain|[[Tapoçau dağı, Şimali Marian adaları]] thumb|upright=1.05|alt=Waterfront village, seen from above|[[Afono, Amerika Samoası]] thumb|upright=1.05|alt=Beach, with palm trees in the foreground|[[Laqun, Ueyk rifi]] thumb|upright=1.05|alt=White bird amid green leaves, looking right at the camera|[[Qırmızı ayaqlı sümsük quşu, Palmira rifi]] thumb|alt=See caption|Donanma abidəsi və [[Laysan albatrosu cücələri ilə birlikdə albatros abidəsi, Miduey rifi]]
Konqres bir ərazinin inkorporativ və qeyri-inkorporativ olduğuna qərar verir. ABŞ Konsitusiyası yerli hökumətlər və ştat sakinləri kimi hər bir inkorporativ əraziyə (yerli hökumət və sakinlər daxil olmaqla) İnkorporativ ərazilər mülkiyyətdən daha çox ABŞ-nin bir hissəsi kimi qəbul olunur.
ABŞ Ali Məhkəməsi 1901-1905-ci illər Ada əraziləri məhkəmə işlərində konsitusiyanın ərazilərə şamil edildiyinə qərar verdi. Məhkəmə həmçinin ərazi inkorporativliyi doktrinasını da yaratmışdır ki, konsitusiya inkorporativ ərazilərə (Alyaska və Havay əraziləri kimi) tamimilə və Puerto-Riko, Quam, Flippinin qeyri-inkorporativ ərazilərinə qismən tətbiq olunur.
Glidden Company Zdanoka qarşı məhkəmə işində məhkəmə Balzaka istinad etdi və inkorporativ ərazilərdəki məhkəmlər haqqında dedi : "Belə fikirlərdən sonra, Maddə III-ün materik xaricindəki qeyri-inkorporativ ərazilərdə yaradılan məhkəmələrə … və xarici ölklərdən konsessiya ilə yaradılmış konsulyar məhkəmələrə … tətbiq edilə bilməz olduğu nəzərə alınmışdır"
Maralzəmi
Maralzəmi və ya Txkut — Zəngəzur mahalının Meğri rayonunda kənd
Tarixi
Maralzəmi Rayon mərkəzindən 12 km şimal-qərbdə, Meğri çayının sol sahilində yerləşir.
Toponim maral heyvan adı ilə fars dilində «əkin yeri, tarla» mənasında işlənən zəmi sözünün birləşməsindən əmələ gəlmişdir. Zootoponimdir. Quruluşca mürəkkəb toponimdir.
Əhalisi
Kənddə 1831-ci ildə 18 nəfər, 1873 - cü ildə 123 nəfər, 1886-cı ildə 174 nəfər, 1897-ci ildə 193 nəfər, 1904-cü ildə 951 nəfər yalnız azərbaycanlı yaşamışdı.
1918-ci ildə kənd erməni təcavüzünə məruz qalaraq sakinləri qırğınlarla deportasiya olunmuşdur və kəndə ermənilər yerləşdirilmişdir. İndiki Ermənistanda sovet hökuməti qurulandan sonra kənddən qovulmuş azərbaycanlılar tarixi-etnik torpaqlarına qayıda bilmişdir.
Onlar kəndə döndükdən sonra ermənilər azərbaycanlılarn tarixi torpaqlarından çıxmışdır. Burada 1922-ci ildə 28 nəfər, 1926-cı ildə 72 nəfər, 1931-ci ildə 98 nəfər, 1987-ci ildə 800 nəfər yalnız azərbaycanlı yaşamışdır.
1988-ci ilin noyabr ayında kənd sakinləri - azərbaycanlılar Ermənistan dövləti tərəfindən tarixi-etnik torpaqlarından deportasiya olunmuşdur. İndi ermənilər yaşayır.
Miras heykəli
Təsvir
Miras heykəli Anadolu ilə əlaqəli iki fərqli, lakin əhəmiyyətli mədəniyyət rəmzlərini birləşdirir. Beləliklə, müxtəlif dövrlərdə eyni torpaqda mövcud olmuş Anadolu sivilizasiyalarının birliyini və davamlılığını simvolizə etmək nəzərdə tutulur. Abidədə folklor qəhrəmanı Molla Nəsrəddin təsvir edilib, onun fərqləndirici xüsusiyyəti eşşəyi geriyə minmək vərdişi idi. Eyni kompozisiyada eşşək rolunu qanadlı və ikibaşlı Het aslanı ifa edir.
Ümumiyyətlə, heykəltaraşlıq mücərrəd ifadə texnikası ilə xarakterizə olunur. Onun çatdırmaq istədiyi mesaj müxtəlif detallarla gücləndirilir. Həndəsi və iti heykəltaraşlıq elementlərindən istifadə etməklə əsərin realizmi artırılmışdır. Xoca Nəsrəddinin eşşək əvəzinə aslan üzərində təsviri bir tərəfdən müxtəlif dövrləri özündə cəmləşdirirsə, digər tərəfdən də bu xalq qəhrəmanını “zamanın səyahətçisi”nə çevirir.
Vernu
Vernu  — Fransa da kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Sen-Trivye-de-Kurt kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Burk-an-Bres.
INSEE kodu — 01433.
Əhalisi
2010-ci ildə əhalinin sayı 285 nəfər təşkil edirdi.
Səlma Gürbüz
Selma Gürbüz — Türk rəssam və heykəltaraş.
O, Türkiyənin çağdaş rəssamlıq sahəsində öndə gedən adlarından biri olmuşdur. Əsərləri Londondakı Britaniya Muzeyində, Parisdəki Galerie Maeght Kolleksiyasında, İstanbulda Santral İstanbulda, İstanbul Bilgi Universiteti, İstanbul Modern və Proje 4L və Ankaradakı Rəsm və Heykəl Muzeyindədir.
Rəssamlıqdan başqa heykəltaraşlıq, toxuculuq, oyma kimi müxtəlif formalarda əsərlər də hazırlamış, Ömər Kavurun “Əqrəbin səyahəti” (1997) və “Qarşılaşma” (2002) filmlərinin bədii rejissorluğunu da üzərinə götürmüşdür.
Həyati
1960-cı ildə İstanbulda anadan olmuşdur. Rəssamlıq təhsilinə 1978-ci ildə İngiltərədəki Ekseter Universitetində rəssamlıq, fotoqrafiya və teatr sahəsində başlamışdır. 1980-1982-ci illərdə Ekseter İncəsənət Dizayn Kollecində rəssamlıq və heykəltaraşlıq təhsili alıb. 1984-cü ildə Mərmərə Universiteti Gözəl Sənətlər Fakültəsinin Rəssamlıq fakültəsini bitirib. İlk fərdi sərgisini 1986-cı ildə İstanbulda açıb.
İstanbuldakı emalatxanasında işlərini davam etdirir. Rəssamı və əsərlərini daha yaxşı başa düşmək üçün 2013-cü ildə Fərid Edgünün yazdığı 'Selma Gürbüz üçün Üç Yazı' adlı bələdçi kitabı nəşr olunur.
Rəsmlərində daha çox təbiətdən, heyvanlardan və canlılardan istifadə edən rəssam, "Oxuduğum əfsanələrin, nağılların, təxəyyülün və təcrübələrin təsiri ilə təbiətə fərqli gözlərlə baxmaq ehtiyacı hiss edirəm. Bu heyvanlar və canlılar çox gözəl bir şeyə sahibdirlər. Həmişə şüuraltımda olub. Bəlkə də onlar daha yaxın vaxtlarda peyda olublar. Daha çox ruh fiqurlarına bənzəyirlər. Bu canlılar təbiətdəki kabuslar kimidir. Mən onları təbiətdəki canlılardan ayrı saxlamıram. Onlar təbiətin bir hissəsi kimidir".
Yağ fraksiyasının kimyəvi tərkibi
Yağ fraksiyasının kimyəvi tərkibi
Tətbiq sahələri
Istifadə sahəsinə görə keçmiş ittifaqda istehsal olunan müxtəlif çeşidli sürtkü yağlarını bir neçə qrupa bölmək olar:
Təhlil üsulları
Yağ fraksiyalarının tərkibi spektrroqrafiq, mass-spektroqrafiq tədqiqat və həlqəvi təhlil üsulları ilə öyrənilir. Yağ fraksiyalarının tərkibinə bir və ikihalqalı qısa yan zəncirli aromatik karbohidrogenlər daxildir. Bir və ikihalqalı uzun zəncirli aromatik karbohidrogenlər daxildir. Bir və ikihalqalı uzun zəncirli aromatik karbohidrogenlər Dissor, Makat, Suraxanı (parafinli), Qroznı (parafinli), Çələkən Naftalan, Romaşkin, Tuymazin və ağır Balaxanı neftlərindən alınmış yağ fraksiyalarında geniş yayılmışdır. Yüngül yağ fraksiyalarında naften karbohidrogenləri bir halqalı uzun yan zəncirli, orta fraksiyalarda iki və üç – halqalı uzun yan zəncirli, yüksək temperaturlarda qoyulan fraksiyalarda isə iki, üç və dörd halqalı törəmələr şəklində təsadüf edilir. Yağ fraksiyalarının tərkibindəki sülb parafin karbohidrogenləri adi temperaturda yağlarda pis həll olur və onların ərimə temperaturu yüksəkdir. Parafinli neftlərin yağ fraksiyalarında sülb parafinlərin miqdarı çox olduğu halda, naften və aromatik əsaslı neftlərdə 1–2%-dən artıq olmur. Parafin karbohidrogenlərin ərimə temperaturuna molekulun şaxələnmə dərəcəsi və yan zəncirin vəziyyəti təsir edir. Yan zəncir mərkəzdə olduqda, ərimə temperaturu maksimum aşağı düşür. Parafin karbohidrogenlərdən əlavə, yağların tərkibinə — aromatik karbohidrogenlərin molekulundakı parafin radikalı da təsir edir. Neftin tərkibindən asılı olaraq yağ karbohidrogenlərdə bu radikalın nisbi miqdarı 40–80% hədlərində dəyişir.
Mənbə
1. Əliyeva N.T., Cavadova H.Ə., Qurbanov Ə.Ş., Hüseynova E.Ə., Əcəmov K.Y., Yağlar, sürtkülər və texniki mayelər. Bakı-2018.
Hamarxəzli susamuru
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü. Adından da görümdüyü kimi bu növə daxil olan canlıların xəzləri digər samurlara nisbətdə daha hamar olur.
Ekologiya və yayılması
Bu növə Hindistanın şərq ərazilərindən tutmuş Cənub-Şərqi Asiyayada, İraqın bəzi ərazilərində rastlanılır. Əsasən iri meşə çayları ətrafında, bataqlıqlarda yayılırlar. Bununla belə yaxşı yaşayış yeri tapmaq üçün quruda uzun məsafələri belə qət edə bilirlər.
Növün qorunması
Həssas növlər siyahısına daxildir. Arealı və saylarında azalma müşahidə edilir. Buna səbəb su-bataqlıq ərazilərinin azalması, brakonyerlik və suların pestisidlərlə zəhərləndirilməsidir.
Qidalanması
Qida rasionuna həşəratlar, qurdlar, xərçəngkimilər, qurbağalar, gəmiriçilər, quşlar daxildir. Ancaq onlar daha çox sürünənlər və balıqları daha üstün tuturlar. Balıqlar onların qida rasionunun 75-dən 100 % qədərini təşkil edir.
Çoxalması
Monoqam çütlüklər əmələ gətirirlər. Bu növdə çütləşmənin dəqiq vaxtı bilinməsə də, mussonların təsirinə məruz qalan ərazilərdə çütləşmə avqustan dekabra qədər davam edir. Boğazlıq dövrü 61-65 gün davam edir. Ortalama 2-5 arası bala doğurlar. Yeni doğulan balalar kor və köməksiz olurlar. Artıq 30 günlüyündə gözləri açılır, 60 günlüyündə isə artıq üzməyi bacarırlar. Cinsi yetkinliyə 2 yaşında çatlırlar.
Qaluyizindan (Soyuqbulaq)
Qaluyizindan - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Soyuqbulaq şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 438 nəfər yaşayır (63 ailə).
Qurban İbrahimov
Qurban Namiq oğlu İbrahimov (4 iyun 1998, Kəngərli, Naxçıvan MR, Azərbaycan - 5 noyabr 2020, Şuşa rayonu) — Azərbaycan Xüsusi Təyinatlı Qüvvələrinin baş çavuşu, müddətdən artıq xidmət edən hərbi qulluqçusu, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Qurban İbrahimov 1998-ci il iyunun 4-də Naxçıvan Muxtar Respublikasının Kəngərli rayonu Qabıllı kəndində anadan olmuşdur.
Hərbi xidməti
Azərbaycanın Xüsusi Təyinatlı Qüvvələrinin müddətli həqiqi hərbi xidmət hərbi qulluqçusu olan Qurban İbrahimov 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan və Ermənistan arasında başlanan Vətən müharibəsi zamanı Hadrutun, Cəbrayılın, Xocavəndin və Laçının azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə savaşıb.
5 noyabr 2020-ci ildə Şuşa döyüşləri zamanı döyüş tapşırığının yerinə yetirilməsi zamanı həlak olmuşdur.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Qurban İbrahimov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa edilməsi zamanı döyüş əməliyyatlarının rəhbəri olan, düşmənin canlı qüvvəsinin məhv edilməsində rəşadət göstərən, vəzifə borcunu ləyaqətlə və vicdanla yerinə yetirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Qurban İbrahimov ölümündən sonra "Azərbaycan Bayrağı" ordeni ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Şuşa rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 29.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Qurban İbrahimov ölümündən sonra "Şuşanın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Xocavənd rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Qurban İbrahimov ​ölümündən sonra "Xocavəndin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Svetlana Arqinbayeva
Svetlana Arqinbayeva (Светлана Роберт ҡыҙы Арғынбаева; ) — müğənni, Başqırdıstan Respublikasının xalq artisti (2003).
Bioqrafiyası
Svetlana Arqinbayeva 8 yanvar 1966-cı ildə Başqırd Muxtar Sovet Sosialist Respublikasının Sibay şəhərində anadan olmuşdur.
1993-cü ildə Ufa Dövlət İncəsənət İnstitutunu (indiki Z. İsmaqilov adına Ufa Dövlət Rəssamlıq Akademiyası) solo oxuma ixtisası üzrə bitirmişdir (Rusiyanın əməkdar mədəniyyət işçisi, Başqırdıstanın xalq artisti, professor R. Q. Qalimullinanın sinfi).
1993-cü ildən Başqırdıstan Opera və Balet Teatrının opera truppasında çalışır.
1994-cü ildən 1997-ci ilə qədər Svetlana Arqinbayeva, Maestro Mario Melani ilə Osimo şəhərində (İtaliya) Opera Sənəti Akademiyasında təhsil almışdır. Sergio Seqallini (Fransa), Raina Kabaivanska (Bolqarıstan) tərəfindən ustad dərsləri alır. 2000-ci ildə Pesaro şəhərində C. Rossini (İtaliya) adına Akademiyada təhsil almışdır.
Leo Nucci (İtaliya), Rayna Kabayvanska (Bolqarıstan), Luis Lima (Argentina), Varren Mock (ABŞ) ilə eyni səhnədə ifa etmişdir. Dirijorlar arasında Anqelo İnglesi (İtaliya), Marko Qvidarini (İtaliya), Vennazio Sorbini (İtaliya), Xorxe Rubio (İspaniya), Jak Delakot (Fransa) ilə işləmişdir.
Repertuar
Dorabella (V. A. Motsart "Hamı bunu edir")
Ulrika (C. Verdi "Maskarad-ball")
Karmen (C. Bizet "Karmen")
İsabella (C. Rossini "İtalyan Əlcəzairdə")
Rosina (C. Rossini "Sevilya bərbəri")
Suzuki (C. Puccini "Madame Butterfly")
Delilah (C. Saint-Saens "Samson və Delilah")
Postumiya (C. Massene "Roma")
Şarlotta (C. Massene "Külək")
Silva (İ. Kalman "Silva")
Kyunbikə (Z. İsmagilov "Salavat Yulaev")
Yaubike (Z. İsmaqilov "Şaura")
Konsert repertuarı
C. Verdi. "Requiem"
C. Rossini. "Stabat Mater"
C. Rossini. "Kiçik təntənəli kütlə"
A. Borrani. "Messa di Requiem"
Mükafatları
Beynəlxalq Viotti Vokal Müsabiqəsinin 3-cü mükafatı laureatı (İspaniya) (1994)
Başqırdıstan Respublikasının əməkdar artisti (1995)
Başqırdıstan Respublikasının xalq artisti (2003)
Qubad Zeynalov
Qubad İslam oğlu Zeynalov (15 fevral 2001; Hacıqabul, Azərbaycan — 4 fevral 2021; Ağdam, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi iştirakçısı.
Həyatı
Qubad Zeynalov 15 fevral 2001-ci ildə Hacıqabul rayonunda dünyaya göz açmışdır. Orta məktəbi 2019-cu ildə bitirdikdən sonra hərbi xidmətə yollanmışdır.
İkinci Qarabağ müharibəsində iştirakı
Azərbaycan Ordusunun əsgəri olan Qubad Zeynalov 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsində iştirak etmişdir. Cəbrayılın və Xocavəndin azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə vuruşmuşdur. Döyüşlər gedişatında yaralansa da, sonra yenidən cəbhəyə qayıtmışdı.
Azərbaycan ərazilərinin işğaldan azad olunması zamanı döyüş tapşırıqlarını uğurla yerinə yetirdiyinə, düşmənin əsas qruplaşmalarının məhv edilməsi ilə qoşunların döyüş qabiliyyətinin qorunub saxlanılmasında fərqləndiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 18.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Qubad Zeynalov "Cəsur döyüşçü" medalı ilə təltif edildi.
Vətən müharibəsi bitdikdən sonra Qarabağda, Ağdam rayonunun işğaldan azad edilmiş ərazisində yerləşən "N" saylı hərbi hissədə xidmətini davam etdirən əsgər Qubad Zeynalov 4 fevral 2021-ci ildə Ağdam rayonu ərazisində baş verən partlayış nəticəsində həlak olmuşdur.
Azərbaycanın Cəbrayıl rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Qubad Zeynalov ölümündən sonra "Cəbrayılın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Xocavənd rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Qubad Zeynalov ​ölümündən sonra "Xocavəndin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
İstinadlar
<references group="" responsive="1">
NGC 7373
NGC 7373, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Peqas bürcü istiqamətində yerləşir. S0 tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Şəhərcik (Qafan)
Şəhərcik — Zəngəzur mahalının Qafan rayonunda kənd.
Tarixi
Şəhərcik - Yelizavetpol (Gəncə) quberniyasının Zəngəzur qəzasında, indi Qafan rayonu ərazisində kənd. Rayon mərkəzindən 7 km şimalda, Oxçu çayının sol sahilində yerləşir.
Qafqazın 5 verstlik xəritəsində qeyd edilmişdir.
Erməni mənbələrində Şharcik formasında qeyd edilir.
Kənddə 1831-ci ildə 37 nəfər, 1873-cü ildə 162 nəfər, 1886-cı ildə 371 nəfər, 1897-ci ildə 341 nəfər, 1904-cü ildə 395 nəfər, 1914-cü ildə 180 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır.
Erotik Kabus hekayəsi (film, 1987)
Erotik Kabus hekayəsi — 1987-ci ildə çəkilən filmdir.
Şəhərcik (Qafan)
Tarixi
İndiki Ermənistanda sovet hökuməti qurulandan sonra öz yurd-yuvalaкжna dönə bilmişdir.
Burada 1922-ci ildə 262 nəfər, 1926-cı ildə 316 nəfər, 1931-ci ildə 425 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır.
1988-ci ilin noyabrın axırlarında azərbaycanlılar Ermənistan dövləti tərəfindən qovulmuşlar.
İndi burada ermənilər yaşayır. Toponim cavanşir türk tayfasına mənsub olan şəhərcik etnonimi əsasında əmələ gələn etnotoponimdir.
Quruluşca sadə toponimdir.
Əhalisi
1988-ci ilə qədər azərbaycanlılar
Yuxarı Qozlu (Soyuqbulaq)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 402 nəfər yaşayır (68 ailə).
Əmrə Bəlözoğlu
Əmrə Bəlözoğlu (ləzg. Белезрин Белезан хва Эмре, ; ) — Ləzgi əsilli keçmiş türkiyəli futbolçu.
Əsli Trabzon şəhərindəndir. Fatih Şehremini Lisəsinin məzunudur. Son dövr Türkiyə futbolunun ən dəyərli futbolçularından biridir. Türkiyə milli futbol komandasının və Türkiyənin Fənərbaxça klubunun yarımmüdafiəçisidir.
İnter Milan klubunda uğur qazana bilməsə də, 2004-cü ildə əfsanəvi braziliyalı futbolçu Pelenin tərtib etdiyi "Dünyanın ən böyük 125 futbolçusu" siyahısında yer almışdır. 2005-ci ildə İngiltərənin Nyukasl Yunayted FK klubuna transfer olunmuşdur. Bu klubda da uğur qazana bilməyib və 30 may 2008-ci ildə yenidən Fənərbaxçaya geri dönüb.
Yanma
Yanma – ekzotermik reaksiya nəticəsində ilkin maddələrin intensiv istilik ayrılması ilə müşayiət olunan, yandırılma məhsullarına çevrilməsi ilə gedən mürəkkəb fiziki-kimyəvi prosesdir. İlkin maddə qarışığının komponentlərində toplanmış kimyəvi enerji istilik şüalanması və işıq kimi də ayrıla bilər.İşıqlanan zona alov cəbhəsi və ya sadəcə alov adlanır.
Tarixi
1770-ci ilin əvvələrində Karl Şeele və Jozef Pristli oksigeni kəşf edənədək belə hesab olunurdu ki, yana bilən bütün cisimlər “floqiston” adlanan xüsusi başlanğıca malikdir ki, bu da yanma prosesində cisimdən çıxır və yalnız kül qalır. 1775-ci ildə Lavuazye göstərdi ki, əksinə, yanar maddəyə yanma zamanı havanın oksigeni birləşir, 1783-cü ildə isə Lavuazye və Laplas müəyyən etdilər ki, hidrogenin yanma məhsulu təmiz sudur. Bu kəşflər yanmanın təbiətinə müasir elmi baxışların əsasını qoymuş oldu. Yanma nəzəriyyəsinin inkişafında növbəti addım Millar və Le Şatelyenin 1880-ci illərdə  apardıqları işlərlə əlaqədardır. 1890-cı ildə Mixelsen alovun boruda yayılması haqqında elmi iş dərc etdirdi və Bunzen lampasının nəzəriyyəsni təklif etdi. Müasir yanma nəzəriyyəsi öz başlanğıcını N.N. Semyonovun 1920-ci ildə istilik partlayışı üzrə apardığı işlərdən alır. 1931-ci ldə N.N. Semyonov tərəfindən əsası qoyulmuş Kimyəvi Fizika İnstitutu kimyəvi fizika və yanma üzrə aparıcı mərkəz oldu. 1938-ci ildə D.A. Frank-Kamenskiy istilik partlayışı nəzəriyyəsini və J.B. Zeldoviçlə birgə əvvəlcədən qarışdırılmış qarışıqlarda [8] laminar alovun yayılması nəzəriyyəsini inkişaf etdirdi. Elə həmin ildə A.F. Belyayevin təcrübələrində göstərildi ki, uçucu partlayıcı maddələrin yanması qaz fazasında gedir. Beləliklə, bu maddələrin yanma sürəti haqqında məsələ qaz fazasında yanma sürətinə gətirib çıxarır. 1942-ci ildə J.B. Zeldoviç alovun qazda yayılması nəzəriyyəsinə əsaslanan kondensləşmiş maddələrin yanma nəzəriyyəsini inkişaf etdirdi. 1940-cı ildə J.B. Zeldoviç J.B. Zeldoviçin, Neymanın və Dyorinqin adı ilə ZND modeli adlanan detonasiya nəzəriyyəsini inkişaf etdirir. Beləki Zeldoviçdən asılı olmayaraq oxşar nəticələrə Fon Neyman və Dyorinq də gəlmişdilər. Bütün bu işlər yanma nəzəriyyəsinin klassikasıdır.
Yanmanın növlərinin təsnifatı
Qarışığın hərəkət sürətinə görə yanma yavaş yanmaya (və ya deflaqrasiyaya) və detonasiyalı yanmaya (detonasiyaya) ayrılır. Deflaqrasiya yanmasının dalğası səs sürətindən aşağı sürətlə yayılır və ilkin qarışığın qızdırılması əsasən istilik keçirmə ilə həyata keçir. Detonasiya dalğası səs sürətindən yüksək olan sürətlə hərəkət edir və kimyəvi reaksiya reaqentlərin zərbə dalğası ilə qızması hesabına gedir, öz növbəsində zərbə dalğasının sabit yayılmasını təmin edir. Qarışığın axmasının xarakterindən asılı olaraq yavaş yanma-laminar və turbulentə bölünür. Detonasiya yanmasında maddələrin axını həmişə turbulentdir. Müəyyən şaraitdə yavaş yanma detonasiyaya keçə bilər. (ingl. DDT, deflagration-to-detonation transition. Əgər qarışığın ilkin komponentləri qazdırsa, yanma qazfazalı (və ya homogen) adlanır. Qazfazalı yanmada oksidləşdirici (adətən, oksigen) yanacaqla (məs. hidrogenlə və ya təbii qazla) qarşılıqlı təsirdə olur. Əgər əvvəldən oksidləşdirici və yanacaq müxtəlif fazadadırsa, yanma heterogen yanma adlandırılır. Bəzi qarışıqlarda bərk məhsulların əmələ gəlməsi ilə əhəmiyyətsiz dərəcədə qaz ayrılmaqla ekzotermik reaksiyalar gedir. Belə mexanizm bərkfazalı yanma adlanır. Yanmanın közərmə, alovsuz və soyuqalovlu yanma kimi növlərini də qeyd edirlər. Ulduzlarda gedən termonüvə reaksiyalarını yanma və ya nüvə yanması adlandırırlar, bu zaman ulduz nuklosintezi prosesində kimyəvi elementlərin nüvəsi əmələ gəlir.