cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Əbdülbasit Əbdüs-Səməd
Qiraətləri
Ustad Əbdül-Basitin şah əsərlərindən və tilavətlərindən olan Həşr,Təkvir və Fəcr surəsinin son ayələrini Bağdadda imam Kazım(ə) və imam Cavadın(ə) hərəmində yerinə yetirmişdir. Ustad bu tilavət haqqında belə deyir: Məclisdə qəribə bir mənəvi təsirə düşmüşdüm.Tilavətimdən öncə imam Kazım(ə) və imam Cavaddan(ə) icazə aldım. Ustadın digər məşhur qiraətlərinə, Əhzab, Yusif, Həcc, Qəmər- Ər-Rəhman, Furqan-Bələd-Nəsr, Məryəm-Tariq-Fəcr-Bələd-Zuha-İnşirah, Bəqərə-Fələq-Nas-Həmd-Nəsr və İxlas surələrini nümunə göstərmək olar.
Ustad Əbdulbasitin 114 surənin möhtəşəm tilavətinin dinləyə bilərsiniz.
Vəfatı
Ustadınşəkər xəstəliyilə mübarizəsi şiddətlənir. O, müxtəlif qidalarla bu xəstəliyə qarşı mübarizə aparsada qaraciyər iltihabınında artması bu mübarizənin qarşısını alır. Nəhayət 1988-ci il 30 fevral tarixində ustad fani dünyayla vidalaşır. Ustadın cənazə mərasimində minlərlə quransevər və müxtəlif ölkələrdən gələn şəxsiyyət və səfirlər iştirak edirlər. Ustadı böyük hüzn və kədər içində son mənzilə yola salırlar.
Quyruqsallayanlar
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinə aid heyvan fəsiləsi.
Çitab-i Süfla (Miyanə)
Çitab-i Süfla — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Miyanə şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 175 nəfər yaşayır (43 ailə).
Çaku (Sərdəşt)
Balan — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sərdəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 342 nəfər yaşayır (54 ailə).
Kazımlı (Meşkinşəhr)
Kazımlı — İranın Ərdəbil ostanının Meşkinşəhr şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 30 nəfər yaşayır (5 ailə).
Minifutbol üzrə Avropa çempionatı
EMF EURO kişi milli komandaları üçün Avropa Minifutbol Federasiyası tərəfindən idarə olunan əsas kiçik tərəfli futbol yarışıdır.
Səbuhi Musayev
Səbuhi Rəfael oğlu Musayev — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin kiçik çavuşu. 2016-cı ildə Aprel döyüşləri zamanı şəhid olub, ölümündən sonra "İgidliyə görə" medalı ilə təltif edilib.
Hərbi xidməti
Kiçik çavuş Səbuhi Musayev 2016-cı ilin aprel ayında Azərbaycan-Ermənistan təmas xəttində baş verən atışma zamanı qəhrəmancasına şəhid oldu.
Aprelin 7-si isə Səbuhi Musayev doğulduğu Bərdə rayonunun Mustafaağalı kəndində son mənzilə yola salındı. Dəfn mərasiminə minlərlə rayon sakini ilə yanaşı, şəhidin qulluq etdiyi hərbi hissənin əsgərləri və zabitləri də qatıldı. Dəfn mərasiminin sonunda yaylım atəşi açıldı və kiçik çavuş Musayev uğrunda şəhid olduğu torpağa tapşırıldı.
Səbuhi Musayev ölümündən sonra göstərdiyi qəhrəmanlığa görə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin sərəncamı ilə "İgidliyə görə" medalı ilə təltif edildi.
Xəlifəli (Meşkinşəhr)
Xəlifəli — İranın Ərdəbil ostanının Meşkinşəhr şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 337 nəfər yaşayır (67 ailə).
Dəvədaşı (Miyanə)
Dəvədaşı — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Miyanə şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 210 nəfər yaşayır (34 ailə).
Relyativist mexanika
Relyativist mexanika — nəzəri fizikanın bölmələrindən biri. İşıq sürətinə yaxın sürətlərdə (v \approx c) cismin hissəciklərinin klassik hərəkət qanunlarını öyrənir. Relyativist mexanika nisbilik nəzəriyyəsinə əsaslanır. Nyutonun ikinci qanunun relyativist ümumiləşdirilməsi və enerjinin saxlanması qanunu relyativist mexanikanın əsas tənliklərindəndir. v<<c olarsa relyativist mexanika Nyuton mexanikasına çevrilir. Nyuton mexanikasını isə Nyutonun 3 əsas qanunu təşkil edir.
Dövlət Müdafiə Komitəsi (SSRİ)
Dövlət Müdafiə Komitəsi —  Böyük Vətən müharibəsi illərində yaradılmış, SSRİ-də bütün tam hərbi, siyasi və iqtisadi gücə malik olan fövqəladə idarəetmə orqanı. SSRİ Dövlət Müdafiə Komitəsinin yaradılmasının müsbət əhəmiyyəti var idi: müharibənin ilk günlərinin çətin şəraitində işğalçılara qarşı mübarizədə SSRİ rəhbərliyinin gücünü və qətiyyətini nümayiş etdirdi. DMK-nin əsas məqsədi ölkəni təhlükəli düşmənə qarşı durmağa və qalib gəlməyə qadir olan hərbi qüvvəyə çevirmək idi.
DMK qərarları bütün vətəndaşlar, təşkilatlar və dövlət orqanları üçün məcburi idi. DMK-nə Ümumittifaq Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin baş katibi və SSRİ Xalq Komissarları Sovetinin sədri vəzifələrində də çalışmış İosif Stalin rəhbərlik edirdi. Sonradan o, Ali Ali Komandanlıq Qərargahının (10 iyul 1941-ci ildən) və SSRİ Xalq Müdafiə Komissarlığının (19 iyul 1941-ci ildən) sədri vəzifəsini tutdu.
Dərbəran (Sərdəşt)
Dərbəran — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sərdəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 42 nəfər yaşayır (5 ailə).
Dəvənd (Miyanə)
Dəvənd — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Miyanə şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 221 nəfər yaşayır (39 ailə).
Toxucu quşlar
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinə aid heyvan fəsiləsi.
Xarabarəzi (Meşkinşəhr)
Xarabarəzi — İranın Ərdəbil ostanının Meşkinşəhr şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 53 nəfər yaşayır (9 ailə).
Sarıköynəklər
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinə aid heyvan fəsiləsi.
Kitaiçi Venesiya İncəsənəti Muzeyi
– Yaponiyanın Hokkaydo prefekturasının Otaru şəhərində yerləşən və İtaliyanın Venesiya şəhərinin incəsənətinə həsr olunmuş muzey.
Tarixi
Muzey 1988-ci ildə Venesiya incəsənətini tanıtmaq məqsədilə Otaru şəhərində yaradılmışdır. Otaru Venesiya ilə bəzi ortaq xüsusiyyətlərə malikdir: iki şəhər də kanallarına, şüşə məhsullarına və liman ticarətinə görə tanınır.
Xüsusiyyətlər
Muzey binasının fasadı Venesiya şəhərində yerləşən Palatso Qrassi binası əsasında tikilmişdir. Binanın interyeri, sərgiləri, mebellər və digər əşyaları Venesiya üslubundadır. 2-ci, 3-cü və 5-ci mərtəbələrdə sərgi otaqları yerləşir. Bu sərgilərdə dövlət otağı, yemək otağı, hamam otağı və s. replikaları quraşdırılaraq orta əsrlərdə yaşamış Venesiya aristokratlarının dəbdəbəli həyat şəraiti yaradılmışdır. Muzeydə Venesiya incəsənətinə aid 3000-dən çox eksponat nümayiş etdirilir.
Muzeydə Şahzadə Diananın mindiyi qondola da sərgilənir. Ziyarətçilərə ənənəvi Venesiya geyimlərini geyməyə icazə verilir. 5-ci mərtəbədə muzeyin kafesi yerləşir. Kafedə italyansayağı şokolad və biskotti satılır.
Şayəstə Qadınəfəndi
Şayəstə Qadınəfəndi (d. 1838 - ö. 11 fevral 1912) — 31. Osmanlı sultanı Əbdülməcidin on yeddinci xanımı.
Həyatı
Şayəstə xanım 1838-ci ildə Abxaziyanın Suxumi bölgəsində dünyaya gəlmişdir. Atası abxaz əsilli Tataş bəy İnalpa, anası isə onun xanımı Saray xanım idi. Valideynlərini erkən yaşda itirən Şayəstə xanım və bacısı Fatma Mihrifələk xanım əmisi tərəfindən İstanbula gətirildi və Osmanlı sarayındakı həmyerlisinə təhvil verildi. Burada əsl türk-İslam tərbiyəsi alan bacılar gənclik illərini Topqapı sarayının hərəmində keçirdi. 14 yaşına çatan Şayəstə xanım 1852-ci ildə Sultan Əbdülməcidlə evləndirildi.
Evləndikdən bir il sonra oğlu Abdullah Əfəndini dünyaya gətirsə də, şahzadə 9 yaşında vəfat etdi. 1856-cı ildə o, ikinci övladı Nailə Sultanı dünyaya gətirdi. Övladlarının dünyaya gəlişindən sonra məsrəflərini artıran Şayəstə xanım bu həyat tərzini 1861-ci ildə ərini itirdikdən sonra da davam etdirdi. Sultan Əbdülməcidin digər xanımı Gülüstü xanımın vəfatından sonra azyaşlı oğlu Mehmed Vahidəddin Əfəndini də öz himayəsinə almışdır. Ərinin vəfatından sonra övladlarıyla birlikdə Çəngəlköydəki sarayda yaşamağa başladı. Bütün qohumlarını və yaxınlarını sarayda yerləşdirən Şayəstə xanım qızı Nailə Sultanı da 1880-cı ildə Dolmabağça sarayında həmyerlisi olan Çərkəz Mehmed Paşa ilə evləndirdi.
Sultan Əbdülməcidin ən uzunömürlü xanımlarından biri olan Şayəstə xanım 11 fevral 1861-ci ildə Çəngəlköy sarayında vəfat etdi və Yəhya Əfəndi türbəsində dəfn olundu.
Məsrəfləri və borclanmaları o qədər çox idi ki, 1874 və 1892-ci illərdə borcluları ilə məhkəməlik olmuşdu. Ancaq saray daima onun bu problemlərini həll etmişdir. Ölümündən bir ay öncə ögey oğlu Sultan Rəşada məktub yazaraq yaşadığı Fəriyə sarayının təmirə ehtiyacı olduğunu, özünün isə müvəqqəti olaraq Çəngəlköy sarayına köçdüyünü bildirdi. Ancaq bu istəyi yerinə yetirilmədən vəfat etdi.
Dərməkun (Sərdəşt)
Dərməkun — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sərdəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 289 nəfər yaşayır (58 ailə).
Xandək
Xandək — Azərbaycan Respublikasının Siyəzən rayonunun Ərziküş kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 5 oktyabr 1999-cu il tarixli, 708-IQ saylı Qərarı ilə Siyəzən rayonunun Ərziküş kənd inzibati-ərazi vahidi tərkibindəki Xandək kəndi rayonun yaşayış məntəqələri uçot məlumatından çıxarılmışdır.
Sibqat Həkim
Sibqat Həkim — Sovet, tatar şairi. 1943-cü ildən Sovet İttifaqı Kommunist Partiyasının üzvü. Böyük Vətən müharibəsi iştirakçısı. Rafael Həkimovun atasıdır.
Bioqrafiya
Sibqat Həkim 4 dekabr 1911-ci ildə Kulle-Kimi kəndində (indiki Tatarıstan Respublikası, Ətnə rayonu, Kulle-Kiminskoye kəndində) kasıb kəndli ailəsində anadan olmuşdur. 1931-ci ildə Kazandakı işçilər fakültəsində oxumuşdur, sonra 1937-ci ildə məzun olduğu Kazan Pedaqoji İnstitutuna daxil olur.
1963-1967-ci illərdə Tatar MSSR Ali Sovetinin Rəyasət Heyətinin üzvü olmuşdur. 1965-ci ildə Rusiya Sosialist Federativ Sovet Respublikası Yazıçılar Birliyinin katibi olur.
Mükafatları
Tatar MSSR xalq şairi (1986).
Qabdulla Tukay adına Respublika mükafatı (1960).
RSFSR-nin M. Qorki adına Dövlət Mükafatı (1970),
Lenin ordeni (15.12.1971),
"Oktyabr inqilabı" ordeni (16.12.1981),
II dərəcəli Vətən müharibəsi ordeni (11.03.1985),
Qırmızı Əmək Bayrağı ordeni (06/14/1957),
Qırmızı Ulduz ordeni (23.08.1943),
digər medallar.
Xatirəsi
Kazandakı Tatar qəbiristanlığında dəfn edilmişdir.
Arif Abdullazadə
Abdullayev Arif Əbdürrəhman oğlu (Arif Abdullazadə) (1940-2002)— şair, nasir, alim, ədəbiyyatşünas, tərcüməçi, 1969-cu ildən Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, filologiya elmləri doktoru (1977).
Həyatı
Azərbaycan SSR Elmlər Akademiyasının əsaslı kitabxanasında və Nizami adına Ədəbiyyat muzeyində redaktor mütəxəssis, kiçik elmi işçi (1961-1962), Nizami adına Ədəbiyyat İnstitutunda kiçik elmi işçi (1962-1968), böyük elmi işçi (1968-1976), aparıcı elmi işçi (1976-1993), Müasir Azərbaycan ədəbiyyatı şöbəsində müdir vəzifəsində çalışmışdır (1993-2002).
2002-ci il mayın 31-də Bakıda vəfat etmişdir.
Yaradıcılığı
A.Abdullazadə 1966-cı ildə "Öztəmirin həyat və yaradıcılığı" mövzusunda namizədlik, 1977-ci ildə "Azərbaycan poeziyasında yaradıcılıq üslubları" mövzusunda doktorluq dissertasiyalarını müdafiə etmişdir. İlk bədii əsəri 1957-ci ildə dərc olunmuşdur. 5 romanın, 5 monoqrafiyanın və s. əsərlərin müəllifidir. A.Abdullazadə Cəlil Məmmədquluzadənin Novruzəli, Usta Zeynal, Qurbanəli bəy, İskəndər, Hacı Həsənağa, Şeyx Nəsrullah və s. ədəbi qəhrəmanları haqqında silsiləvi şeirlər yazmışdır. Bu şeirlərdə həmin personajların poetik üslubda təhlili verilir, xarakter cizgiləri əks etdirilir.
Rentgen şüaları
right|thumb|350px|Rentgen borusu-Rentgen şüalarını almaq üçün istifadə olunan cihaz. Rentgen şüaları sürətli elektronların metal hədəflə toqquşmasından sonra yaranır.
Dövlahtu (Gavork-i Nalin dehistanı)
Dövlahtu — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sərdəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 678 nəfər yaşayır (103 ailə).
II Məlikşah
Muizzəddin Məlikşah yaxud II Məlikşah —  Böyük Səlcuq sultanı. Börkiyaruqun oğludur. Atası Börkiyaruq 1104-ci ildə öldükdən sonra uşaq yaşlarında sultan elan edilsə də əmisi Məhəmməd Təpər tərəfindən taxtdan salındı.Doğum tarixi və ölüm tarixin nəzərə alsaq 5 il ömür sürüb.
Həyatı
Lakin Məhəmməd Təpər də imperiyanın tam hakimi deyildi. Xorasandakı qardaşı Səncər daha böyük gücə malik idi və mərkəzi hakimiyyətə tabe deyildi.
Bir ildən də az hakimiyyətdə olan Muizzəddin Məlikşahın haqqında dövrün mənbələrində çox az məlumat var.
Rusiya Federasiyası Dövlət Arxivi
Rusiya Federasiyasının Dövlət Arxivi (RFDA; ) — Rusiya Federasiyasının qanunvericilik, icraedici və məhkəmə hakimiyyətinin ali orqanlarının sənədlərinin saxlanması üçün nəzərdə tutulmuş arxiv.
Tarixi
Hazırda Rusiya Federasiyasının Dövlət Arxivində saxlanılan arxiv fondlarının tarixi arxivin özünün meydana çıxmasından çox əvvəl başlayıb. Onun kolleksiyasına müxtəlif dövrlərdə aşağıdakı, indi fəaliyyət göstərməyən arxivlərdə saxlanılan sənədlər daxildir: 1917-1920-ci illərdə mövcud olmuş Moskva Tarix-İnqilabi Arxivi (MTİA); RSFSR Dövlət Arxivi (1920-1925); Praqadakı Rusiya Xarici Tarix Arxivi (RXTA), 1923-1945. Mürəkkəb yenidənqurma sisteminin nəticəsi olaraq, sadalanan arxivlərin sənədlərini saxlayan, habelə dövlət mühafizəsinə qəbul edilən Oktyabr İnqilabı və Sosialist Quruluşunun Mərkəzi Dövlət Arxivi meydana gəldi. xalq komissarlıqları (nazirlikləri) və SSRİ dövlət hakimiyyəti və idarəetməsinin ali orqanları.
1925-ci ildən İnqilab və Xarici Siyasət Arxivi (ARVP) mövcud idi, burada bir sıra köçürmələrdən sonra Novoromanovski arxivinin sənədləri, 1927-ci ildə mövcud olan Petroqrad Tarixi-İnqilabi Arxivinin fondları məskunlaşdı. 1917-ci ildən daxil olub. 1932-ci ildə ARVP Dövlət İnqilab Arxivinə çevrildi, o da öz növbəsində 1941-ci ildə Moskvada Mərkəzi Dövlət Tarix Arxivinə çevrildi.
1925-ci ildən İnqilab və Xarici Siyasət Arxivi mövcud idi, burada bir sıra köçürmələrdən sonra Novoromanovski arxivinin sənədləri, 1927-ci ildə mövcud olan Petroqrad Tarixi-İnqilabi Arxivinin fondları məskunlaşdı. 1917-ci ildən daxil olub. 1932-ci ildə ARVP Dövlət İnqilab Arxivinə çevrildi, o da öz növbəsində 1941-ci ildə Moskvada Mərkəzi Dövlət Tarix Arxivinə çevrildi.
PlayStation Official Magazine – Australia
PlayStation Official Magazine – Australia ( OPS) — "Citrus Media" tərəfindən nəşr edilən Avstraliya videooyun jurnalı. Jurnal əvvəllər "Official PlayStation 2 Magazine – Australia" adı altında fəaliyyət göstərirdi, lakin "PlayStation 3" konsolunun satışa çıxarılmasından sonra adını dəyişmişdir. Jurnal "PlayStation" avadanlıqları, proqramları və mədəniyyəti üzrə ixtisaslaşmışdır və orijinal "PlayStation", "PlayStation 2", "PlayStation 3", "PlayStation 4" və "PlayStation Portable" platformaları haqda məqalələr ehtiva edir. Hər il 13 nömrə nəşr edən jurnalın ilk nömrəsi 2007-ci ilin mart ayında nəşr edilmişdir.
"OPS" jurnalının hər bir nömrəsinin qiyməti 15 Avstraliya dollarıdır. Junalın hər bir nömrəsinin yanında içərisində videooyun treylerləri və başqa məzmun olan özəlləşdirilmiş DVD-lər olur. Digər "Official PlayStation Magazine" adı ilə başlayan jurnallarla eyni başlığı daşımasına baxmayaraq, "PlayStation Official Magazine – Australia" məzmun lisenziyalaşdırmır və tamamilə Avstraliyada nəşr edilir. "OPS" Avstraliyada yerli şəkildə yazılan yeganə "PlayStation" jurnalıdır.
Xarici keçidlər
PlayStation Official Magazine – Australia – magshop.com.au saytında.
Sarıköynək
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid heyvan cinsi.
Sarıköynək qaratoyuq boydadır. Çəkisi 70-90 qramdır. O həmişə sıx yarpaqların arasında gizlənir. Tüklərinin rəngi parlaq olduğundan tez gözə çarpır. Erkəklərinin rəngi qızılı-sarı, quyruğu qaradır, qara qanadlarının üzərində sarı ləkələri var. Sarıköynək öz yuvasını palıd və tozağacı meşələrində, ağacların bir-birindən aralı durduğu, günəş şüalarının yaxşı düşdüyü yerlərdə qurur. Bəzən çay kənarında da yaşayır. Balaca zənbilə oxşayan yuvasının içərisini mamır, yun, lələk ilə döşəyir və ora mayın axırında və ya iyunun əvvəllərində yumurta qoyur. 13-15 gün kürt yatır. 14-17 gündən sonra balalar yuvadan çıxırlar.
Sarıköynək yaxşı oxuması ilə yanaşı, həm də faydalı quşdur. O, meşələrə zərər verən tırtılları, hörümçəkləri, cücüləri və s. yeməklə böyük xeyir verir.
Yayılması
Sarıköynəklər Avropada, Asiyada, Monqolustan və Çində, Sibirin meşə zonasında yayılmışdır. Afrikanın şimalında da yuva qurur. Mərkəzi və Cənubi Afrikada, Madaqaskarda, Hindistanda və Şri-Lankada da qışlayır. Respublikamızın meşələrinə, əsasən, aprelin axırında uçub gəlirlər.
İt döyüşü
250px|thumb|[[Əzim Əzimzadə. "İtlərin döyüşü". 1938]] İt döyüşü və ya İt boğuşdurması — iki it in qanlı döyüşünün nəzərdə tutulduğu idman növü. Bu döyüşlər bir qayda olaraq ya mərc ya da pul uduşları məqsədi ilə aparılır. Qalib gəlmiş itin sahibi mükafatı əldə edir. Döyüş itlərini bəsləyənlərə itbaz deyilir. İt döyüşü milli azart oyunlarından biridir.
Tarixi
thumb|left|250px|[[Corc Morlend. "Döyüşən itlər". 1800.]] Qan tökməklə əlaqəli idman növlərinin ilkin kökləri qədim Roma imperiyası na gedir. Oda məlumdur ki, buldoqların Böyük Britaniya da it döyüşlərində, ayı və öküzlərin təqib edilməsində istifadə edilirdi, ancaq bu tip tamaşalar 1835-ci ildə qadağan edildilmişdir.
Azərbaycan da da it döyüşlərinin tarixi qədimlərə gedir. Döyüşlər xüsusi ilə Novruz bayramı günləri təşkil edilirdi. Azərbaycanın demək olar ki, hər bir guşəsində it döyüşlərinin keçirilməsi barədə məlumat verilir. Bu baxımından Bakı və Abşeron kəndləri xüsusi ilə seçilirdi. Bakı kəndlərində it döyüşlərinin keçirilməsinə dair faktlar «Mola Nəsrəddin» jurnalının 3 fevral 1907-ci il tarixli sayında dərc olunmuşdur. Jurnalın 5-ci sayında hətta bu döyüşü özündə əks etdirək şəkil də dərc olunub. Azərbaycanlı rəssam Əzim Əzimzadənin 1938-ci ildə çəkdiyi İtlərin döyüşü rəsm əsəri bu hadisəni təfsilatı ilə təsvir edir. Günümüzdə belə bu döyüşlər mövcuddur.
İndiki vəziyyət
Bugünkü gündə bir çox ölkələrə qarşı it döyüşləri qadağan edilmişdir. Bununla belə Əfqanıstan, Pakistan, Qazaxıstan, Çin, Qırğızıstan, Tacikistan, Türkiyə kimi ölkələrdə bu döyüşlər hələdə keçirilir. Rusiya, Ukrayna, ABŞ və s. ölkələrdə qadağalara baxmayaraq problemlər hələdə qalır. İt döyüşlərində əsasən mühafizəçi xüsusiyyətləri üstün olan Mərkəzi Asiya və Qafqaz çoban itlərindən istifadə edilir.
Əfqanıstanda Taliban dövründə islam qanunları görə it döyüşləri qadağan edilmişdir, ancaq Taliban devrildikdən sonra qadağan edilmiş it döyüşləri yenidən həyata keçirilir.
Qulaq və quyruq kəsmə
Bu döyüşlər üçün xüsusi bəslənmiş itlərdən istifadə edilir. Bu məqsəd üçün itlər xüsusi ilə bəslənilir. İtlərin döyüşlərdə zəif nöqtələrini minimuma endirmək məqsədi ilə qulaq və quyruq nahiyələri kəsilir. Bu əməliyyat əsasən itlər hələ küçük olarkən həyata keçirilir. Bunun səbəbi döyüş vaxtı itin özünü qorumasına köməkçi olmasıdır. Döyüş əsnasında düşmənlərinin itin qulaqlarına dişlərini keçirməsi bu yolla maneə törədilmiş olar.
Elvin Qayıbov
Elvin Sədrəddin oğlu Qayıbov (26 dekabr 1989; Xaçmaz, Azərbaycan – 2 aprel 2016; Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin çavuşu. 2016-cı ildə Aprel döyüşləri zamanı şəhid olub, ölümündən sonra "Hərbi xidmətdə fərqlənməyə görə" III dərəcəli medalı ilə təltif edilib.
Həyatı
Elvin Qayıbov 1989-cu ilin 26 dekabr günündə Xaçmaz rayonunun Əbilyataq kəndində anadan olub.
Hərbi xidməti
Çavuş Elvin Qayıbov 2016-cı ilin aprel ayında Azərbaycan-Ermənistan təmas xəttində baş verən atışma zamanı qəhrəmancasına şəhid oldu.
Aprelin 5-i isə Elvin Qayıbov Xaçmaz rayonunun Əbilyataq kəndində son mənzilə yola salındı. Dəfn mərasiminə minlərlə rayon sakini ilə yanaşı, şəhidin qulluq etdiyi hərbi hissənin əsgərləri və zabitləri də qatıldı. Dəfn mərasiminin sonunda yaylım atəşi açıldı və çavuş Qayıbov uğrunda şəhid olduğu torpağa tapşırıldı.
Elvin Qayıbov ölümündən sonra göstərdiyi qəhrəmanlığa görə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin sərəncamı ilə "Hərbi xidmətdə fərqlənməyə görə" III dərəcəli medalı ilə təltif edildi.
Məmməd Orucov (qoboyçalan)
Məmməd Məmməd oğlu Orucov (Оруджев Мамед Мамедович; ) — SSRİ, Rusiya və Azərbaycan qoboyçalanı və musiqi pedaqoqu, professor (1981). Rusiya Federasiyasının əməkdar incəsənət xadimi (1993), RSFSR əməkdar artisti (1976) Azərbaycan SSR əməkdar artisti (1958).
Həyatı
Məmməd Orucov 20 may 1920-ci ildə Bakı şəhərində müəllim ailəsində anadan olub. Musiqi təhsilini Azərbaycan musiqisinin banisi Üzeyir Hacıbəyovun rəhbərliyi altında tar ifaçısı kimi başlayıb. Daha sonra xüsusi fortepiano sinfinə "xüsusi istedadlı uşaqlar qrupu"na keçirilib.
1938–1940-cı illərdə Bakı konservatoriyasında V. A. Knyazkovun sinfində qoboy ifaçılığı üzrə təhsil alıb. Təhsil aldığı müddətdə ilk adlı təqaüdçülər arasında olub. 1940-cı ilin oktyabrında sovet ordusu sıralarına hərbi xidmətə çağırılıb. 1946-cı ilin iyul ayında hərbi xidmətini başa vurub.
1946-cı ilin sentyabrında Moskva konservatoriyasına daxil olmuş, 1949-cu ildə oranı fərqlənmə diplomu ilə bitirmişdir (N. N. Soloduyevin sinfi). Təhsilinin sonuncu ilində Budapeştdə demokratik gənclərin Ümumdünya festivalı müsabiqəsinin laureatı olub.
1945–1977-ci illərdə Böyük Teatr orkestrinin solisti olmuşdur.
9 iyul 1994-cü ildə Moskvada vəfat edib.
Azərbaycan milli minifutbol komandası
thumb|Milli komanda Avropa çempionluğunu qeyd edərkən (2022). Azərbaycan milli minifutbol komandası – Azərbaycanı təmsil edən minifutbol komandası. Komandanın ən böyük uğuru 2022-ci ildə keçirilmiş Avropa çempionatında əldə etdiyi çempionluqdur. Davud Kərimi minifutbol üzrə Avropa çempionatının ən yaxşı qapıçısı, Bəxtiyar Soltanov isə qitə çempionatının ən yaxşı oyunçusu seçilmişdi.
Üzvlüklər
Milli komanda Azərbaycan Minifutbol Federasiyası tərəfindən idarə olunur və Avropa Minifutbol Federasiyasının üzvüdür.
Uğurları
Minifutbol üzrə Avropa çempionatı
Deminq (Vaşinqton)
Deminq — ABŞ-nin Uatkom əyaləti, Vaşinqton ştatında siyahıyaalınma üçün müəyyənləşdirilmiş yaşayış məntəqəsi. 2010-cu il əhalinin siyahıyaalınması məlumatlarına əsasən yaşayış məntəqəsinin əhalisi 353 nəfər olmuşdur. Yaşayış məntəqəsində Nuksak qəbiləsinin hökumət mərkəzidir.
Tarixi
Adı ilk poçt müdiri Corc Deminqin adından götürülmüşdür.
2010-cu il əhalinin siyahıyaalınması
2010-cu il əhalinin siyahıyaalınması məlumatlarına görə burada 353 nəfər əhali, 143 şəxsi təsərrüfat və 97 ailə vardı. Əhalinin sıxlığı 30.0 nəfər/km²-di. Burada 162 ev var və evlərin sıxlığı 11.9/km²-di. Əhalinin etnik tərkibini 93.2%-i Ağ amerikalılar, 0.8%-i Afroamerikalılar, 2.0%-i Hindilər, 1.1%-i digər irqdən olanlar və 2.0%-i isə iki və daha artıq irqdən olanlar təşkil edirdi.
143 şəxsi təsərrüfatın 31.5%-ində özləri ilə yaşayan 18 yaşından kiçik uşaq olanlar, 51.7%-ində evli ailə, 8.4%-ində əri olmayan qadın, 7.7%-ində arvadı olmayan kişi, 32.2%-ində isə ailəsi olmayanlar vardı. Şəxsi təsərrüfatın 27.3%-ində tək bir şəxs və 19.6%-ində isə tək yaşayan 65 yaşdan böyük şəxs vardı. Hər şəxsi təsərrüfatda ortalama 2.47 nəfər, hər ailədə isə ortalama 2.97 nəfər vardı.
2000-ci il əhalinin siyahıyaalınması
2000-ci il əhalinin siyahıyaalınması məlumatlarına görə burada 210 nəfər əhali, 73 şəxsi təsərrüfat və 54 ailə vardı. Əhalinin sıxlığı 15.4 nəfər/km²-di. Burada 80 ev var və evlərin sıxlığı 5.9/km²-di. Əhalinin etnik tərkibini 92.86%-i Ağ amerikalılar, 1.43%-i Afroamerikalılar, 3.81%-i Hindilər, 1.43%-i digər irqdən olanlar və 0.48%-i isə iki və daha artıq irqdən olanlar təşkil edirdi.
73 şəxsi təsərrüfatın 34.2%-ində özləri ilə yaşayan 18 yaşından kiçik uşaq olanlar, 58.9%-ində evli ailə, 9.6%-ində əri olmayan qadın, 5.5%-ində arvadı olmayan kişi, 26.0%-ində isə ailəsi olmayanlar vardı. Şəxsi təsərrüfatın 19.2%-ində tək bir şəxs və 4.1%-ində isə tək yaşayan 65 yaşdan böyük şəxs vardı. Hər şəxsi təsərrüfatda ortalama 2.88 nəfər, hər ailədə isə ortalama 3.15 nəfər vardı.
Şəhər əhalisinin orta yaşı 35-dir. Əhalinin 30.5%-i 18 yaşdan kiçik, 8.6%-i 18-24 yaş arasında, 28.6%-i 25-44 yaş arasında, 23.3%-i 45-65 yaş arasında, 9.0%-i isə 65 yaşdan böyükdür.
Hər şəxsi təsərrüfatın orta illik gəliri $52,292, hər ailənin orta illik gəliri isə $58,194 təşkil edir. Kişilərin orta illik gəliri $27,292, qadınların orta illik gəliri isə $24,750 olmuşdu. Yaşayış məntəqəsində adam başına düşən illik gəlir $18,165 olmuşdu. Ailələrin 0%-i, əhalinin isə 0%-i gəliri yoxsulluq həddinin aşağısındadır.
Media
Deminqdə təxminən 25 km məsafəyə yayımlanan KAVZ (102.5 FM) radio stansiyası mövcuddur.
Kürdkəndi (Çaldıran)
Kürdkəndi — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Çaldıran şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 510 nəfər yaşayır (91 ailə).
Xain Bizans (film, 2000)
Xain Bizans — Qani Müjdənin ssenarisini yazdığı və rejissorluğunu üstləndiyi 21 yanvar 2000-ci il çıxış tarixli türk parodiya filmi. Filmdə Mehmet Əli Ərbil, Demet Şener, Cem Davran, Hande Ataizi, Sümer Tilmaç, Ayşəgül Aldinç, Yılmaz Köksal, Nursəli İdiz kimi ustad aktyor və aktrisalar yer alır.
Mövzu
Film kenquru hücumları və quraqlıq üzündən vətənləri Avstraliyadan Fransaya köç edən Nacaroğullarının qabaqlarına çıxan itin bələdçili ilə Anadoluya gəlmələriylə başlayır. Bu dönəmdə Anadolu Şərqi Roma imperatorluğu hakimiyyəti altındadır.
Ləngəbiz (Meşkinşəhr)
Ləngəbiz — İranın Ərdəbil ostanının Meşkinşəhr şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 102 nəfər yaşayır (21 ailə).
Azər Abdulla
Azər Abdulla oğlu Əhmədbəyli (Azər Abdulla) — şair, yazıçı, publisist, 1986-cı ildən Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin üzvü (1977), filologiya elmləri namizədi (1986).
Həyatı
Azər Abdulla 1940-cı il aprelin 1-də Qərbi Azərbaycanın Zəngəzur mahalının Mığrı bölgəsinin Lök kəndində kolxozçu ailəsində dünyaya göz açıb. Lök kəndi orta yediillik məktəbində, sonra qonşu kənd orta məktəbində təhsil almışdır. Azərbaycan Dövlət Universitetinin filologiya fakültəsinin dil və ədəbiyyat şöbəsini bitirmişdir (1962–1967).
Jurnalistik fəaliyyətinə "Azərbaycan məktəbi" jurnalında korrektor, "Mədəni ticarət" qəzetində ədəbi işçi işlərkən başlamış (1967–1969), ilk qələm təcrübələrini və şerlərini dövri mətbuatda çap etdirmişdir. "Qobustan" toplusunda texniki redaktor vəzifəsində çalışmışdır. "Oğuz Eli" qəzetinin əlavəsi olan "Yazıçı" qəzetinin baş redaktoru idi.
"Nazim Hikmət və Azərbaycan" mövzusunda namizədlik dissertasiyası müdafiə etmişdir.
Dövri mətbuatda şeir, hekayə və publisistik yazılarla müntəzəm çıxış edib.
Azər Abdulla 2021-ci il martın 20-də kəskin pnevmoniyadan dünyasını dəyişib. Xırdalan qəbiristanlığında dəfn olunub.
Havuş qız qalası
Havuş qız qalası — Şərur rayonunun Havuş kəndinin şərqində sıldırım qayalar üzərində abidə. Qayanın içərisində oyulmuş tacvari sonluqdan ibarətdir. Xalqa arasında "Qız evi", "Qız qayası"da deyirlər. Abidənin orta əsrlərə aid olması ehtimal edilir.
Garvar (Sərdəşt)
Garvar — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sərdəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 234 nəfər yaşayır (40 ailə).
Turizm
Hər il İranın digər bölgələrindən və başqa ölkələrdən bura çoxlu sayda turist gəlir.
Navəkmisal xanım
Navəkmisal xanım (d. 1828 - ö. 5 avqust 1854) — 31. Osmanlı sultanı Əbdülməcidin on səkkizinci xanımı.
Həyatı
Navəkmisal xanım 1828-ci ildə Şimali Qafqazda əsilzadə ailəsində dünyaya gəlmişdir. Atası Rüstəm bəy Biberd, anası isə Batıxan Kızılbəyin qızı Fatma Kızılbəy idi. Özündən başqa Suzidilarə xanım (ö. 1919) adlı bir bacısı da vardı. Xalası Kəşfiraz xanım Rəfiyə Sultanın süd anası idi. Bu səbəblə bacısı qızlarını daha yaxşı həyat yaşamaları üçün İstanbula, Osmanlı sarayına gətirtmişdi.
Navəkmisal xanım Osmanlı sarayında tərbiyə aldıqdan sonra Validə Bəzmialəm Sultanın nədiməsi oldu. Bu müddət ərzində Sultan Əbdülməcidin diqqətini cəlb etdi və 1853-cü ildə cütlük evləndi. Sultan Əbdülməcidin bu evlilikdən övladı olmadı. Belə ki, 1854-cü ilin əvvəllərində İstanbulda tüğyan edən vərəm epidemiyasına tutuldu və müalicə üçün Üsküdardakı Şəmsi Paşa sarayına köçürüldü. Çox keçmədən 5 avqust 1854-cü ildə vəfat edən Navəkmisal xanım Yeni məsciddə dəfn olundu.
Firuzə Məmmədli
Firuzə Məmmədli — Azərbaycan şairi, tərcüməçi, ədəbiyyatşünas, publisist, Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü (1983), filologiya  elmləri namizədi (1980).
Həyatı
Firuzə Məmmədli 1940-cı il yanvarın 10-da Xaçmaz rayonunun Canaxır kəndində anadan olmuşdur. Orada Hülövlü kənd orta məktəbini gümüş medalla bitirəndən sonra 1963-cü ildə Quba şəhər tibb məktəbində təhsil almışdır. 1964-1968-ci illərdə APİ-nin dil və ədəbiyyat fakültəsini fərqləmə diplomu ilə başa vurmuşdur.
Əmək fəaliyyəti
Firuzə Məmmədli institutun Naxçıvan filialında, eyni zamanda Naxçıvan pedoqoji məktəbində çalışmışdır. 1970-ci ildə APİ-nin Azərbaycan dilçiliyi kafedrasına dəyişdirilmişdir. Həmin vaxtdan orada Azərbaycan dilini tədris edir. 1990-cı ildən müasir Azərbaycan dili kafedrasının dosentidir. "Yusif Vəzir Çəmənzəminlinin tarixi romanlarının dil və üslublub xüsusiyyətləri" mövzusunda namizədlik dissertasiyası müdafiə etmişdir.
Mükafatları
DÖVLƏT, BEYNƏLXALQ MÜKAFAT VƏ DİPLOMLARI
Əsərləri
{{columns-list|2|
1. Gümüşü damla. Bakı, “Gənclik”, 1972, 48 s. 2. Yoluma bahar düşüb. Bakı “Gənclik”, 1978, 54 s. 3. Sənin ömrün. Bakı, “Yazıçı”, 1982, 60 s. 4. Yetkinlik. Bakı, “Yazıçı” 1989,127 s. 5. Bir qarış ucalıq. Bakı “Gənclik”, 1995, 167 s. 6. Bədii dilin estetik mənbələri (Dərs vəsaiti). Bakı, ADPU, 1997, 85 s. 7. Məni mənlə bölən dünya. Bakı “Gənclik”, 1999, 266 s. 8. “Seçilmiş əsərləri” I c. Bakı, “Nurlan”, 2002, 432 s. 9. “Seçilmiş əsərləri” II c. Bakı, “Nurlan”, 2002, 446 s. 10. “Seçilmiş əsərləri” III c. Bakı, “Nurlan”, 2004, 550 s. 11. Y.V.Çəmənzəminlinin tarixi romanlarının (“Qızlar bulağı” və “Qan içində”) dil və üslub xüsusiyyətləri. (Monoqrafiya), Bakı, ADPU, 2005, 166 s. 12. Azərbaycan dilinin linqvistik poetikası və mətnin təhlili (proqram). Bakı, ADPU, 2005, 16 s. 13. Ömrün axarı. Bakı “Gənclik”, 2005, 320 s. 14. Dilək yaxasına dönnəm yenidən. Bakı, “Vektor”, 2006, 256 s. 15. “Seçilmiş əsərləri” IV c. Bakı, “Nurlan”, 2008, 430 s. 16. “Seçilmiş əsərləri” V c. Bakı, “Nurlan”, 2009, 412 s. 17. Aşacağam zaman adlı sədləri. Bakı “Elm”, 2010, 159 s. 18. İki damla dəniz. Bakı, “Adiloğlu”, 2011, 181 s. 19. Dərd üzünü gizləyir. Bakı, “Adiloğlu”, 2011, 159 s. 20. Azərbaycan dilinin linqvistik ekvivalentlər (dərs vəsaiti). Bakı, ADPU, 2012, 45 s. 21. Azərbaycan ədəbi dili (dərs vəsaiti). Bakı, ADPU, 2012, 49 s. 22. “Seçilmiş əsərləri” VI c. Bakı, “Nurlan”, 2012, 417 s. 23. “Seçilmiş əsərləri” VII c. Bakı, “Nurlan”, 2013, 412 s. 24. “Seçilmiş əsərləri” VIII c. Bakı, “Nurlan”, 2016, 420 s. 25. “Söz macalı”, “Qanun” nəşriyyatı, 2017. 26. “Seçilmiş əsərləri” IX c. Bakı, “Nurlan”, 2018, 420 s. 27. “Seçilmiş əsərləri” X c. Bakı, “Nurlan”, 2019, 500 s 28. “Nə yaxşı yaxamda söz meddalım var”, “Şirvannəşr”, 191 s. 29. “Dünya gözəlliklə dolu”, “Elm və Təhsil”, 2021, 216 s. 30. “Savaş fəsli”, “Elm və Təhsil ”, 2021, 192 s. 31. “Söz sizindir”, “Elm və Təhsil”, 2021, 189 s.
Toplam: 6 adda tərcümə əsəri də daxil olmaqla 37 kitab.
Tateşina Oyuncaq Ayı Muzeyi
– Yaponiyanın Naqano prefekturasının Tateşina qəsəbəsində, Şirakaba gölünün sahilində yerləşən muzey. Dünyada ən böyük oyuncaq ayı muzeyidir.
Tarixi
Muzey 1995-ci ildə Yaponiyanın ilk oyuncaq ayı muzeyi kimi açılmışdır. 2011-ci ildə muzeydə yenidənqurma işləri aparılmış və 30 iyul 2011-ci ildə yenidən açılmışdır.
Xüsusiyyətlər
Muzeydə 15 fərqli ölkədən və 18 fərqli mövzuda olan 11.000-dən çox oyuncaq ayı nümayiş etdirilir. Muzey sərgisi 18 kabinə bölünmüşdür. Muzeydə tez-tez oyuncaq ayı axtarma oyunları keçirilir. Muzeyin miniatür oyuncaq ayı kolleksiyası var. Bu kolleksiyaya daxil olan 0,8 millimetr ölçüsündəki oyuncaq ayı dünyanın ən kiçik oyuncaq ayısı kimi Ginnesin Rekordlar Kitabına düşmüşdür. Muzeyin sahəsi 3,300 m 2 təşkil edir və dünyadakı ən böyük oyuncaq ayı muzeyidir.
Muzeydə zürafə və fil kimi müxtəlif heyvanların real ölçüdə olan oyuncaqlarından ibarət "zoopark" fəaliyyət göstərir. Muzeyin oyuncaq ayı mağazası Yaponiyadakı ən böyük oyuncaq ayı mağazasıdır. Burada Steiff və Merrythought kimi brendlərlə yanaşı yerli sənətçilərin hazırladıqları 2000-dən çox oyuncaq ayı satılır.
Mirhüseynli (Meşkinşəhr)
Mirhüseynli — İranın Ərdəbil ostanının Meşkinşəhr şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 98 nəfər yaşayır (22 ailə).
Buzlaq örtüyü
200px|right|thumb|Antarktida buzlaq örtüyünün peykdən çəkilmiş şəkli Buzlaq örtüyü və ya materik buzlağı qalınlığı bir neçə km (müasir Antarktida buzlağında 4 km-dən çoxdur) və milyonlarla km2 sahəni əhatə edən, buzlaq qalxanı şəkilində yerüstü buzlaq tipi.
Məhəmmədli (Meşkinşəhr)
Məhəmmədli — İranın Ərdəbil ostanının Meşkinşəhr şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 19 nəfər yaşayır (4 ailə).
Hekayə (sosial şəbəkə)
Hekayə — Sosial media tətbiq panelinin yuxarı hissəsində yerləşən və paylaşıldıqdan 24 saatlığına paylaşılan və sonra yoxa çıxan mətn, şəkil, video və audio paylaşımlar. Həmçinin hekayələr daha uzun müddət arxivləşdirilə və yenidən paylaşıla bilər. Hekayələrə həştəqlər, etiketləmə, yer, gif, filtrlər də əlavə edilə bilər.
Soltanbud dağı (Culfa)
Soltanbud dağı — Naxçıvan Muxtar Respublikasının Culfa rayonu ərazisində dağ (hünd. 2287,0 m). Zəngəzur silsiləsinin Kolanısu qolunun suayırıcısında zirvə. Əlincəçayın sağ qolları Gədikçay və Kolanısuçay çayları arasında, Ləkətağ kəndindən 3 km-dək şimal-şərqdədir. Orta Eosenin Lütet mərtəbəsinin orta hissəsinə aid Biləv lay dəstəsinin vulkanogen-çökmə süxurlarından təşkil olunmuş günbəzvari yüksəklikdir. Tektonik cəhətdən Ordubad qarılma zonasının Şahbuz seqmentinin cənub-şərq qurtaracağında müşahidə edilən Kolanısu antiklinalının tağ hissəsində yerləşir. Cənub-qərb yamaclarından şimal-qərb istiqamətli fay-yerdəyişmə qırılmaları keçir. Zirvə hissəsində Orta Eosen yaşlı dioritli porfirit daykası açılır.
Çellencer (şattl)
thumb|«OV-099» şattlının son qalxışı.
«Çellencer» (mənası – «Meydan oxuyan») — NASA-nın istifadə etdiyi ikinci şattl. İlk uçuşunu 4 aprel 1983-cü ildə etmişdir. Yerin orbitində doqquz əlavə uçuş etmişdir. 28 yanvar 1986-cı ildə (10-cu və son uçuşu) qalxışdan 73 saniyə sonra partladı və beş peşəkar kosmonavt və iki müəllimdən ibarət yeddi ekipaj üzvü həlak oldu.
«Çellencer» fəlakətindən sonra altı il NASA, «İndevor» adlı yeni şattlı istifadə etməyə başladı.
Quba–Xınalıq yolu
thumb|250px|right|Quba-Xınalıq avtomobil yolunun başlanğıcında vurulmuş lövhə (2006-cı il). thumb|250px|right|Quba-Xınalıq yolu Quba–Xınalıq yolu — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunda Quba şəhərindən Xınalıq kəndinə gedən yol. Bu yol Azərbaycanın əsas turizm marşrutlarından biridir.
Tarixi
Ucqar dağ kəndi olan Xınalığa gediş-gəliş tarixən at arabaları vasitəsilə olmuşdur.
Köhnə yol
Xınalığa ilk avtomobil yolu 1968-1969 -cu illərdə çəkilmişdir. Həmin yolun uzunluğu 70 km idi. Sərt hava şəraiti səbəbindən qış aylarında yol bağlı olurdu və əhali piyada hərəkət etmək məcburiyyətində qalırdı. Yol açıq olduqda isə avtonəqliyyat vasitəsi kimi yalnız yük avtomobillərindən – "QAZ-66", "Kamaz", "Zil", "Ural" və s., minik avtomobillərindən isə "Niva" əhalinin köməyinə çatırdı.
Yeni yol
1988-1989-cu illərdə yolun istiqamətini dəyişərək Qudyalçay boyunca çəkmişlər. Bu yol da qışda çox vaxt bağlı olurdu. Nəhayət, 2006-cı ildə həmin istiqamətdə ölkə Prezidenti İlham Əliyevin göstərişi ilə Xınalığa Qubadan 57 km uzunluğunda asfalt yol çəkilərək istismara verilmişdir. 2006-cı il oktyabrın 7-də Quba rayonunda Quba-İspik-Xınalıq avtomobil yolunun açılış mərasimində iştirak edən Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyevə ümumi uzunluğu 57 kilometr olan yolun salınması ilə əlaqədar 9 ədəd yeni körpünün tikilməsi, 39 ədəd suötürücü boruların quraşdırılması, təhlükəsizlik bəndlərinin inşası barədə məlumat verilmişdir. Yolun eni çətin sahələrdə 5-6, qalan yerlərdə isə 8-10 metrdir. Yol tikilərkən 1,2 milyon kubmetr torpaq, qazma, partlayış işləri görülmüş, 45 min ton asfalt döşənmişdir. thumb|250px|left|[[Cek kanyonunda körpü]] thumb|250px|Yolun keçdiyi [[Cek kanyonu]] Qəçrəş-Qımılqazma-Qırızdəhnə-Əlik-Cek-Xınalıq istiqamətində çəkilmiş yolun inşasında 270-dən çox müxtəlif texnikadan istifadə olunmuş, ümumilikdə 14 milyon manat vəsait xərclənmişdir. Yolun tikintisində min nəfərə qədər işçi çalışmışdır. Hal-hazırda yol dövlət nəzarətində olmaqla ilboyu açıqdır. Lakin avtomaşın yolu çəkilərkən təbii şərait tamlıqla nəzərə alınmadığı səbəbindən mütəmadi olaraq, Quba-Xınalıq yolunun Zanqar və Cek kəndinin qarşı tərəfi, Qaragüney adlanan hissələrində torpaq sürüşmələri baş verir, qayalıq hissələrində isə uçqunla yolu bağlayır. Bu problemi həll etmək üçün yola xidmət edən təşkilat daima yolda təmir briqadası saxlamaq məcburiyyətindədir.
Azərbaycan Respublikasının prezidenti İlham Əliyev 7 oktyabr 2006-cı ildə Quba-İspik-Xınalıq avtomobil yolunun istifadəyə verilməsi mərasimində iştirak etdikdən sonra Xınalıq kəndində olarkən bildirmişdir:
"İndi Qubadan Xınalığa gəlmək adama ləzzət verir: gözəl mənzərə, gözəl dağlar, çaylar, bulaqlar, şəlalələr. Mən indi gələrkən bir neçə yerdə maşını saxlayaraq düşür, bu mənzərəyə tamaşa edirdim. Adam özünü çox yaxşı hiss edir. Mən bu gün özümü xüsusilə çox yaxşı hiss edirəm. Çünki mənim göstərişimlə bu yol çəkildi və bütün Xınalıq camaatına sevinc gətirdi".
Hazırda Quba–Xınalıq yolu Quba 6 saylı Yol İstismar İdarəsinə aiddir.
Nicat İsgəndərov
Nicat Bəhruz oğlu İsgəndərov (d. 4 avqust 1989; Tərtər, Azərbaycan — ö. 2 aprel 2016; Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin giziri. 2016-cı ildə Aprel döyüşləri zamanı şəhid olub, ölümündən sonra "İgidliyə görə" medalı ilə təltif edilib.
Quba–Xınalıq yolu
Mövcud problemlər
Təbii səbəblər üzündən hər il bir neçə dəfə yol bağlanır ki, bu da yolun açılmasına qədər gediş-gəlişi çətinləşdirir. Bu səbəblərə adətən sel sularının yolun müəyyən bir hissəsini yuması, qaya uçqunları və s. amillər aiddir. Yolda baş verən fəsadların aradan qaldırılması üçün ərazidə mütəmadi olaraq "Azəravtoyol" ASC-nin və "Körpü-Bina-Tikinti" MMC-nin ağır texnikası və canlı qüvvəsi çalışır.
Nicat İsgəndərov
Həyatı
Nicat İsgəndərov 1989-cu ilin 4 avqust günündə Tərtər şəhərində anadan olub.
Quba–Xınalıq yolu
Turizm
Xınalığa aparan yol insanı daim həyəcanda saxlayır. Əvvəl düz, daha sonra hündürlüklərə istiqamətlənən yol qeyri-adiliklərlə müşayiət olunur. Yol boyu havanın 4-5 dəfə dəyişməyi sərnişinlərin böyük marağına səbəb olur.
Nicat İsgəndərov
Hərbi xidməti
Gizir Nicat İsgəndərov 2016-cı ilin aprel ayında Azərbaycan-Ermənistan təmas xəttində baş verən atışma zamanı qəhrəmancasına şəhid oldu.
Quba–Xınalıq yolu
Turizm
Yol boyu bir sıra turistik məntəqələr və məkanlar var ki, bütün bunlar Quba–Xınalıq yolunun əhəmiyyətini daha da artırır. Yol boyu Qəçrəş meşəsi, "Minarə" qa­yası, "Retro", "Park Orman", "Nazlı Bulaq" və "Məst Dərgah" ailəvi istirahət mərkəzləri, Cek kanyonu, Gümbə, Zanqar, Kukaş kimi ərazilər turistlərin marağına səbəb ola bilən yerlərdir.
Nicat İsgəndərov
Hərbi xidməti
Aprelin 3-ü isə Nicat İsgəndərov doğulduğu Tərtər şəhərində son mənzilə yola salındı. Dəfn mərasiminə minlərlə şəhər sakini ilə yanaşı, şəhidin qulluq etdiyi hərbi hissənin əsgərləri və zabitləri də qatıldı. Dəfn mərasiminin sonunda yaylım atəşi açıldı və gizir İsgəndərov uğrunda şəhid olduğu torpağa tapşırıldı.
Nicat İsgəndərov ölümündən sonra göstərdiyi qəhrəmanlığa görə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin sərəncamı ilə "İgidliyə görə" medalı ilə təltif edildi.
Quba–Xınalıq yolu
Turizm
2006-cı ildə isə "Azərbaycan Televiziya və Radio Verilişləri" Qapalı Səhmdar Cəmiyyəti tərəfindən "Xınalıq və Xınalıq yolu" adlı sənədli filmini çəkmişdir.
NGC 4379
NGC 4379, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Veronikanın Saçları bürcü istiqamətində yerləşir. E-S0 tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Oxrid-Prespa qoruğu
Oxrid-Prespa qoruğu ― Şimali Makedoniya və Albaniya sərhəddindəki Oxrid və Prespa göllərini əhatə edən qoruq. Qoruq su hövzələri və ətrafındakı dağlıq relyefi əhatə edən 446 244,52 hektar əraziyə malikdir.
Oxrid-Prespa bölgəsi 11 iyun 2014-cü il tarixində İsveçdə keçirilən UNESCO beynəlxalq komissiyasının sessiyasında biosfer qoruğu elan edilmişdir.
Ekologiya
left|thumb|238x238px|Oxrid gölünün endemik növlərindən olan Oxrid alabalığı Oxrid-Prespa qoruğu göllərin ətrafındakı dağlıq ərazilərdən başlayaraq su hövzələri ətrafındakı subtropik meşələrə qədər müxtəlif ekosistemləri əhatə edir. Oxrid-Prespa göl sistemi Avropadakı ən böyük sistemlərdən biridir. Hər iki göl geoloji və bioloji bənzərsizliyinə görə milli və beynəlxalq səviyyədə müstəsna dəyərə malikdir. Oxrid gölü endemik növləri ilə məşhurdur (200-dən çox) və bunlardan beşi gölün içindəki mikroekosistemlərlə məhdudlaşır. Göldəki on yeddi balıq növündən Oxrid alabalığı (Salmo letnica) da daxil olmaqla onu endemikdir.
Ərazidə həmçinin Balkan şamından (Pinus peuce) ibarət endemik və unikal meşə zolaqları var.
Məməlilər Oxrid-Prespa qorğunda qorunması qoruq üçün vacib olan ikinci ən vacib növ qrupunu təmsil edir. Məməli növlərinə Balkan talpası ( Talpa stankovici ), Balkan vaşaqı (Lynx lynx martinoi), boz canavar (Canis lupus), qonur ayı (Ursus arctos) və başqaları daxildir. Balkan vaşaqı son dərəcə nadir bir növdür və özünəməxsus yüksək simvolik dəyəri var. Qoruqda xüsusi qeydiyyat altına alınmış quş növü qıvrımlələk qutandır (Pelecanus crispus). Prespa bölgəsi Avropadakı quş növlərinin yarıdan çoxunu təmsil edən təxminən 260 quş növünə ev sahibliyi edir. Bu ərazidə təxminən 140 quş növü yuva qurur.
Sosial-iqtisadi xüsusiyyətlər
Demoqrafik cəhətdən nisbətən sabit olan yaşayış məntəqələri yalnız keçid zonalarında yerləşir. Bununla birlikdə ərazidəki digər məskunlaşma bölgələri (xüsusən Oxrid gölü sahilindəki Oxrid və Struqa şəhərləri və Albaniyanın Poqradets şəhəri) turizm mövsümü ərzində minlərlə ziyarətçi qəbul edir.
Qoruq ərazisindəki inkişafın ən vacib sektoru ilkin sektordur. Bir çox ərazidə fərdi mülkiyyətə aid təsərrüfatlar daha intensiv yayılmış istehsal növləri ilə əvəz olunur (məsələn, Resendəki böyük bağlar). Bəzi dağlıq ərazilərdə isə meşə təsərrüfatı əhəmiyyətli iqtisadi fəaliyyətdir. Sərhəd ətrafı ərazilərdə maldarlıq da geniş yayılmışdır.
Göllərə ekoloji və iqtisadi təsirləri olan digər bir əsas fəaliyyət isə balıqçılıqdır.
Nəsirkəndi (Meşkinşəhr)
Nəsirkəndi — İranın Ərdəbil ostanının Meşkinşəhr şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 30 nəfər yaşayır (10 ailə).
Erkül Puaro
Erkül Puaro — ingilis yazıçısı Aqata Kristi tərəfindən yaradılmış ədəbi personaj, belçikalı detektiv, 1920–1975-ci illərdə yazılmış 33 roman, 51 hekayə və 1 pyesin, onlar əsasında çəkilmiş film, teleserial, teatr və radiotamaşaların baş qəhrəmanı. Erkül Puaro detektiv ədəbiyyatının sevilən personajlarından biridir. O, "Üç pərdəli faciə" əsərində öldürülmüşdür, lakin oxucular onu çox sevdiyi üçün bu əsər çox satılmır.
Simulyasiya
Simulyasiya (lat. simulatio - görünmə, iddia) — vəzifədən və ya işdən azad olmaq, həbsdən yayınmaq, dərman qəbul etmək və həbs cəzasını yüngülləşdirmək kimi arzu olunan nəticəyə nail olmaq üçün nəzərdə tutulmuş fiziki və ya psixoloji simptomların uydurulması, simulyasiyası və ya şişirdilməsi. Simulyasiya tibbi diaqnoz olmasa da, "klinik diqqət mərkəzi" və ya "sağlamlıq xidmətləri ilə əlaqə səbəbi" kimi qeyd edilə bilər. Həm ICD-10 (Xəstəliklərin və əlaqəli sağlamlıq problemlərinin Beynəlxalq Statistik Təsnifatı), həm də DSM-5 (Diaqnostik və Statistik Manual) tərəfindən kodlanır.
Simulyatorlar həmişə pis niyyətlə hərəkət etmirlər. Məsələn, evsiz bir şəxs xəstəxanaya yerləşdirilmək üçün özünü ruhi xəstə kimi göstərə bilər.
Simulyasiya sığorta, səhiyyə sistemlərinə, ictimai təhlükəsizliyə, veteranların əlillik müavinətlərinə təsir göstərir. Simulyasiya adətən məqsədə çatan kimi başa çatır.
Simulyasiya simptomların qəsdən saxtalaşdırılmadığı somatizasiya pozuntusu kimi həddindən artıq xəstə davranışın oxşar formalarından fərqlənir. Digər bir pozuntu, ikinci dərəcəli, xarici fayda üçün heç bir istəyin olmadığı süni bir pozuntudur. Hər ikisi DSM-5 (Diaqnostik və Statistik Manual) tərəfindən diaqnoz edilə bilən kimi tanınır. Bununla belə, bütün tibb işçiləri bu fərqlərlə razılaşmırlar.
Növləri
Qəsdən və patoloji simulyasiyanı ayırd edirlər:
Travmadan sonra sinir pozuntusu (Post travmatik sindrom)
Veteranlara, xüsusən də travmadan sonra sinir pozuntusu olduqda, həkim simulyasiya etdiklərinə inanarsa, əlillik müavinətlərindən imtina edilə bilər. Müşahidələr göstərdi ki, veteranların 10%-dən çoxu öz xidmət stajlarını saxtalaşdırıb və ya şişirdirlər.
Diqqət çatışmazlığı və hiperaktivlik pozuntu
Diqqət çatışmazlığı və hiperaktivlik pozuntu tədqiqatlara əsasən universitet və ya kollec tələbələri ətrafında cəmlənir. Bu, tələbənin uğur qazanması halında əldə edilə biləcək əhəmiyyətli faydalar, o cümlədən tələbənin maddi yardımı və akademik işdən azad edilməsi ilə bağlıdır. DÇHP üçün dərmanlar imtahanlarda idrakı yaxşılaşdıran nootropik vasitələri də əhatə edə bilər.
Hüquqi məsələlər
Simulyasiya Birləşmiş Ştatlar ordusunda Vahid Hərbi Ədalət Məcəlləsinə uyğun olaraq, "xəstəlik, fiziki qüsur, zehni gerilik və ya pozuntu" kimi tərif verən məhkəmə hərbi cinayətidir. Texas Sığorta Departamentinin məlumatına görə, fırıldaqçılıq, o cümlədən simulyasiya, ABŞ sığorta işində hər il təxminən 150 milyard dollara başa gəlir. Digər qeyri-sənaye mənbələri bunun 5,4 milyard dollara qədər aşağı ola biləcəyini bildirir.
Aşkarlanması
Riçard Rogers və Daniel Şumann aşkar ediblər ki, DSM-5 meyarlarından istifadə real simulyatorların yalnız 13,6-20,1%-nin dəqiq müəyyən edilməsi ilə nəticələnir (əsl müsbət cavablar). Bununla belə, insanların 79,9-86,4%-i eyni meyarlara görə səhv olaraq saxta (yalançı pozitiv) kimi təsnif edilir. Simulyasiyanın saxta ittihamı mənfi reaksiyalara səbəb olur, bəziləri isə zorakılığa səbəb ola bilər. Beləliklə, simulyasiyanın dəqiq aşkarlanması aktual ictimai məsələdir.
Testlər
Ən təsdiqlənmiş test olan Minnesota Çoxfazalı Şəxsiyyət İnventariyası-2 kimi bir neçə simulyasiya qiymətləndirmə metodu mövcuddur. Digər testlərə psixiatrik simptomlar üçün istifadə edilən Bildirilən Simptomların Strukturlaşdırılmış Müsahibəsi və yalançı yaddaş çatışmazlığı üçün nəzərdə tutulmuş Yaddaşın Zərərliliyi Testi (TOMM) daxildir.
Mədəniyyət və təhsil də bu testlərdə təsir göstərə bilər. Tədqiqatlar göstərir ki, savadlılıq balları aşağı olan yetkinlər simulyasiya edilmiş yaddaş testində əhəmiyyətli dərəcədə pis nəticə verir, buna görə də təhsil səviyyəsinin simulyasiya ballarına təsiri ilə bağlı narahatlıqlar var.