cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bruno Cakometti
Ailəsi
Bruno Cakomettinin həyat yoldaşı Odette Duperret ilə İsveçrənin Zollikon bölgəsində yaşamışdır. Onlar 1935-ci ildə evlənib və xanım Odetin ölümünə - 2007-ci ilədək bir yerdə yaşayıblar.
Şayıflı
Şayıflı — Azərbaycan Respublikasının Zəngilan rayonunun Şayıflı kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.
Şayıflı kəndi dağətəyi ərazidədir. Yaşayış məntəqəsini şayıflı (Şayıf şəxs adından) nəslinə mənsub ailələr salmışlar.
1993-cü ildə Ermənistan Respublikası Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğal edilib. Kənd 2020-ci ildə işğaldan azad olunub.
Senecio eruciformis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Rövzə mahalı
Rövzə mahalı — Urmiya vilayətinin inzibati bölgələrindən biri.
Əhməd (Əbyəlil)
Əhməd kəndi (Әхмәт) - Rusiyanın Başqırdıstan Respublikası Əbyəlil rayonu Kirdasov kənd sovetliyinə daxil olan kənd.
Rövzə mahalı
Tarixi
Mahal şimaldan Sumay, şərqdən Nazlı, cənubdan Tərgəvər, qərbdən Urmiya ilə həmsərhəd idi. Sənədlərdən görünür ki, Rövzə mahalına 25 böyük və kiçik kənd bağlı idi. Əhali əsasən heyvandarlıqla və əkinçiliklə məşğul idi. Mahal bəyləri Lar adlı böyük bir kənddə yaşayırdılar. Urmiya hakimi Kəlbəli xan İmanlı-Avşar elin Qırxlı oymağını Rövzə çayının sahilində yerləşdirmişdi.
Əhməd (Əbyəlil)
Əhali
2002-ci il ümumrusiya siyahıya alınmasına görə Başqırdıstan Respublikası Əhməd kənd ərazisin milli tərkibi: başqırdlar — 100 %. .
Coğrafi yerləşməsi
Məsafələr:
Aglaia heterotricha
(Aglaia heterotricha) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Səlim karvansarası
300px|thumbnail|default|Səlim karvansarası müasir dövrdə Səlim karvansarası — Dərələyəz mahalının Keşişkənd (1975-ci ildən Yeğeqnadzor) rayonu ərazisində Ələyəz dağının Səlim aşırımında, Ağkənd (1967-ci ildən Ağcanadzor) kəndinin yuxarısında XIV əsrə aid tarixi karvansara.
Ümumi məlumat
Karvansaranın giriş qapısı (1,80x1,13m) üzərində fars dilində daşa (l,87x0,86m) oyularaq, həkk olunmuş kitabədə deyilir:
"'Əbu Səid xan Bahadur — dünyanın sultanı, insanların padşahı, ərəblərin və ərəb olmayanların hökmdarı, bütün xalqların çarı — Allah onun hökmranlığını və sultanlığını əbədi etsin — vaxtında bina olundu. Xeyrat sahibi Çuşkyab ibn (oğlu) Ləvənd ibn …şah Nur ibn … 729-cu il tarixdə' h.729–1328"
Əbdürrəhim Əfəndi
Əbdürrəhim Əfəndi — Osmanlı müdərrisi və şeyxülislamı.
Həyatı
Doğum tarixi bilinməsə də, Adanada dünyaya gəldiyi məlumdur. İlk təhsilini aldıqdan sonra Xoca Sadəttin Əfəndinin kiçik oğlu və İstanbul qazısı Əbdüləziz Əfəndinin xidmətinə girdi. 1620–1624-cü illərdə Siyavuş Paşa, Hafiz Paşa və Mustafa Paşa mədrəsələrində, ardından Sahn-ı Səman, Aya Sofiya, Süleymaniyyə və Sultan Əhməd mədrəsələrində müdərris olaraq fəaliyyət göstərdi. Bir müddət sonra 1634-cü ildə Yenişəhər, 1638-ci ildə İstanbul,1641-ci ildə Anadolu başqazısı seçildi. Bir müddət Adana qazısı olaraq xidmət göstərdikdən sonra 1645-ci ildə Rumeli başqazısı seçildi. 2 il bu vəzifədə qaldıqdan sonra isə 25 aprel 1647-ci ildə şeyxülislamlığa yüksəldi.
Bu illərdə onu məşhurlaşdıran ən önəmli hadisə isə I İbrahimin taxtdan endirilməsi və qətl edilməsi haqqında verdiyi fətvalar oldu. Ardından yeniçəri ağalarının və üləmaların dəstəyini alaraq dövlət idarəsinə qarışmağa başladı. Ancaq 18 iyul 1649-cu ildə sədrəzəm Qara Murad Paşanın əmrilə vəzifədən kənarlaşdırıldı və Məkkəyə göndərildi. Həcc ziyarətinin ardından Qüds qazısı olaraq təyin olundu. Bir müddət sonra yeniçəri ağalarının dəstəyi ilə yenidən paytaxta qayıtdı və Üsküdar qazısı seçildi. Validə Kösəm Sultanın da qətli ilə nəticələnən 1651 tarixli saray çevrilişi əsnasında Belqrada göndərildi. 6 fevral 1656-cı ildə burada vəfat etdi və Belqradda dəfn olundu.
SSRİ tarixi
SSRİ tarixi - 1922-1991-ci illərdə mövcud olmuş SSRİ dövlətinin tarixi.
Emin Milli
Emin Milli (Emin Abdullayev) — Azərbaycan insan hüquqları müdafiəçisi, bloqqer. Almaniyaya köçmüşdür və hal-hazırda orada yaşayır.
SSRİ tarixi
1985-1991
14 aprel 1988-ci ildə 1989-cu il fevralın 15-cən sovet əsgərlərinin Əfqanıstandan çıxarılmasına dair Cenevrə Sazişi imzalanıb. SovİKP-nin 19-cu Qurultayında Qorbaçov Xalq Deputatları Sovetinə seçkiləri elan edir. Sentyabr-oktyabr aylarında etnik təmizləmələrdən sonra, Dağlıq Qarabağ və Ermənistandan azərbaycanlılar Azərbaycana qaçır. Dekabr ayında Qarabağ Komitəsinin üzvləri həbs olunub Moskvaya aparılır, orada onları 1989-cu ilin mayına kimi həbsdə saxlayırlar. Yanvar 1989-cu ildə Moskva Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayəti üzərində birbaşa idarəçilik təqdim edir, ancaq noyabrın sonunda onu götürür. Sovet ordusunun müdaxiləsi Azərbaycan və Ermənistan arasında vəziyyəti daha da gərginləşdirir. 16 fevral 1989-cu ildə Ukraynanın Perstroyka üğrunda Xalq Hərəkatı manifestini dərc edib milli dirçəlişə və müstəqilliyə çağırır. Mart ayında Xalq Deputatları Sovetinə keçirilən seçkilərdə anti-kommunistlər böyük uğur qazanır: Boris Yeltsin, Andrey Saxarov, Anatoly Sobçak və digər demokratlar Sovet parlamentində yer qazanırlar. 9 apreldə Sovet qoşunları Tbilisidə müstəqillik nümayişləri iştirakçılarına hücum edir, 20 nəfər ölür. 20 mayda Moldovada Xalq Hərəkatının yaradılması tələb olunur. 25 may-9 iyunda Xalq Deputatları Sovetinin ilk iclası keçirilir. Canlı televiziya yayımında Saxarov Qorbaçovla toqquşur. İyun-iyul aylarında Qarabağ ermənilərinin separatçılıq tələbinə etiraz olaraq Bakıda kütləvi etiraz nümayişlərinə səbəb olur. Bu nümayişlərdə qeyri-formal təşkilat Azərbaycan Xalq Cəbhəsi yaranır (16 iyul 1989). Avqust ayında Azərbaycandan Ermənistan və Dağlıq Qarabağa gedən dəmiryol nəqliyyatının hərəkəti dayandırılır. 23 avqustda Baltik respublikalarının sakinləri 600 km-lik insan zənciri qurmaqla Molotov-Ribbentrop paktının 50-ci ildönümünü qeyd edirlər. Tədbirdə 1 milyon insan iştirak edib. 9 noyabrda Berlin Divarı dağıdılır. 2-3 dekabrda Qorbaçov və ABŞ prezidenti Corc Buş Malta samitində Soyuq Müharibənin bitdiyini elan edirlər. 14 dekabrda Andrey Saxarov Xalq Deputatları Sovetində münaqişəli iclasdan qayıdandan sonra vəfat edir.
Emin Milli
Həyatı
Emin Milli 1979-cu ildə Bakıda doğulub. 1999-cu ildə Bakı Dövlət Universitetinin Beynəlxalq Hüquq və Beynəlxalq Münasibətlər fakültəsini bitirib, 2001–2002-ci illərdə Almaniyada oxuyub və Avropa Saarbruecken Hüquq Məktəbində magistr dərəcəsi alıb. 1999–2000-ci illərdə Bakıda Beynəlxalq Respublikaçılar İnstitutunda koordinator, 2002–2004-cü ildə Fridrix Ebert Fondunun Azərbaycan üzrə direktoru işləyib. 2002–2004-cü illərdə Avropa Şurasının Azərbaycanda siyasi məhbuslar üzrə hüquqşünası və məsləhətçisi olub. 2005-ci ildə ATƏT-in Demokratik Təsisatlar və İnsan Haqları Bürosunun seçki müşahidə missiyasının siyasi təhlilçisinin köməkçisi işləyib. "Alumni Network" Gənclər Şəbəkəsinin nümayəndəsi, "ANTV" (Alumni Network TV) şəbəkəsinin təsisçilərindən biridir.
SSRİ tarixi
1985-1991
Yanvar 1990-cı ildə Sovet rəhbərliyi Dağlıq Qarabağda və Ermənistan-Azərbaycan sərhəddində fövqəladə vəziyyət elan edir. 19-20 yanvarda Qara yanvar hadisələri zamanı Sovet ordusu Bakıda nümayişçilərə hücum edir. Müxtəlif rəqəmlərə görə, hadisələrdə 93-300 adam ölüb. 22 yanvarda üç milyon ukraynalı ölkənin qərbi Lvov şəhərindən paytaxt Kiyevə doğru insan zənciri qurmaqla Birləşmə Gününü 71-ci ildönümünü qeyd edir. Həmin gün Ukrayna Milli Respublikası ilə Qərbi Ukrayna Milli respublikası bir ölkə kimi birləşib. 7 fevralda Mərkəzi Komitə Konstitusiyanın 6-cı maddəsini ləğv edir, bununla Kommunist partiyasının hakimiyyət üzərindəki monopoliyası götürülüb. Ali Sovetin deputatı Boris Yeltsin fevralın 4-də Moskvanın Qızıl meydanındakı mitinqdə çıxış edir. Sovet ittifaqının demokratikləşməsi tələbi ilə keçirilən bu mitinqdə yüz minlərlə adam iştirak edirdi. 12 fevralda Tacikistanda baş verən qanlı iğtişaşlarda 28 nəfər həlak olur. Düşənbədə sovet ordusu ilə etirazçılar arasındakı toqquşmalara baxmayaraq mərkəzi meydana dindarların kütləvi ibadəti keçirlir. 11 mart, 1990-cı ildə Litva müstəqilliyini elan edən ilk sovet respublikası olur. 15 martda Xalq Deputatları Soveti Mixail Qorbaçovu SSRİ-nin prezidenti seçir. Mixail Qorbaçov ilk Sovet prezidenti kimi and içir. 4 may 1990-cı ildə Latviya müstəqilliyini elan edir. 12 iyun 1990-cı ildə Rusiya Sovet Federal Sosialist Respublikası (RSFSR) SSRİ-dən ayrıldığını elan edir. 23 iyun 1990-cı ildə Moldova SSR SSRİ-dən ayrıldığını elan edir. 1-11 iyulda Qorbaçov Kommunist Partiyasının 28-ci və sonuncu qurultayında yenidən baş katib seçilir. 15-16 iyulda Qorbaçovla Qərbi Almaniyanın kansleri Helmut Kol birləşmiş Almaniyanın NATO-ya qoşulması barədə razılıq əldə edir. 16 iyulda Ukrayna Ali Soveti Milli Suverenlik Bəyannaməsini qəbul edir. Sənəddə Ukrayna vətəndaşlığı, iqtisadi, mədəni və təhsil müstəqilliyi bəyan edilir. 27 iyul 1990-cı ildə Belarus müstəqilliyini elan edir. 23 avqust 1990-cı ildə Ermənistan müstəqilliyini elan edir. 30 avqust, 1990-cı ildə Tatarstan Ali Məclisi suverenlik aktını qəbul edir, (Rusiyadan ayrı) qanunlarının aliliyini elan edir. 2 sentyabrda Tiraspolda Moskvanın dəstəklədiyi yerli elita Dnestryanı Moldova SSR-in yaradıldığını elan edir. Moldovanın birliyi və separatçı Dnestryanı regionun müstəqilliyini dəstəkləyənlər arasında toqquşma baş verir. 25 oktyabr 1990-cı ildə Qazaxıstan SSRİ-dən ayrıldığını elan edir. 23-25 noyabr Çeçen xalqının Ümummilli Konqresi Qroznıda 1.000 nümayəndə ilə toplaşır. General Cövhər Dudayev İcra Komitəsinin sədri seçilir. Cövhər Dudayev çeçen prezidenti kimi and içir. 27 noyabrda Çeçen-İnquş Respublikası müstəqil elan olunur. 15 dekabr 1990-cı ildə Qırğız parlamenti ölkənin rəsmi adından 'Sovet' və 'Sosialist' sözlərini çıxarandan sonra, SSRİ-dən suverenliyini elan edir.
11-13 yanvar 1991-ci ildə Vilnüsda yanvar hadisələri baş verir. Sovet əsgərləri 13 nəfəri öldürür. 13-20 yanvarda Kommunist qüvvələr Litva və Latviyada demokratik qüvvələr əleyhinə çevrilişə cəhd edir. Riqada Azadlıq heykəli önündə barrikadalar qurulur. Minlərlə silahsız insan sovet ordusuna qarşı dayanır. Mart ayında Qorbaçovun SSRİ-nin yenidən Birləşməsinə (Saxlanmasına) dair Sazişi referendumda qəbul olunur.
Vüqar Rəhimzadə
Vüqar Gəncəli oğlu Rəhimzadə — Yeni Azərbaycan Partiyası Xətai rayon təşkilatının sədri, "İki sahil" qəzetinin baş redaktoru, Azərbaycan Respublikasının Əməkdar jurnalisti, Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin II çağırış deputatı, Siyasi elmlər doktoru, professor, Bakı Slavyan Universitetinin "Jurnalistika" kafedrasının müdiri.
Həyatı
Rəhimzadə Vüqar Gəncəli oğlu 1967-ci il may ayının 24-də Naxçıvan Muxtar Respublikasının Culfa rayonu Saltaq kəndində anadan olub. 1984-cü ildə Saltaq kənd orta məktəbini bitirib.
Orta məktəbi bitirdikdən sonra M. Əzizbəyov adına Azərbaycan Neft və Kimya İnstitutunun axşam şöbəsinə daxil olub. Həmin ildən əmək fəaliyyətinə başlayıb.
"Azərneftkimyazavodtəmir" trestinin 1 nömrəli Təmir Tikinti İdarəsındə yardımçı fəhlə və quraşdırıcı çilingər vəzifələrində çalışıb.
1985–1987-ci illərdə Rusiyanın İrkutsk vilayətində hərbi xidmətdə olub. Hərbi xidməti başa vurduqdan sonra təhsilimi davam etdirməklə yanaşı əvvəllər işlədiyi muəssisədə çalışıb. Bu dövrdə respublikada nəşr olunan bir sıra qəzetlərlə müntəzəm əməkdaşlıq edib.
1989-cu ilin oktyabr ayından yaradıcılıq fəaliyyəti nəzərə alınaraq trestin çoxtirajlı "Böyük kimya uğrunda" qəzetinin müxbiri kimi çalışıb. 1990-cı ilin iyulunda həmin qəzetin redaktoru vəzifəsinə təyin olunub.
Jurnalistlik fəaliyyətini 1991-ci ildən "İki sahil" qəzetində əvvəlcə məsul katib, indiyədək baş redaktor kimi davam etdirməkdədir. 1997–2000-ci illər ərzində eyni zamanda "Azərneftyağ" İstehsalat Birliyində Baş direktorun sosial məsələlər üzrə müavini işləyib.
1992-ci ildə Azərbaycan Neft Akademiyasını, 2006-cı ildə isə Bakı Dövlət Universitetinin hüquq fakültəsini bitirib. Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin üzvüdür. 1994-cü ildə mətbuatda səmərəli fəaliyyətinə görə, "Kamil sənətkar" diplomuna layiq görülüb. "Qızıl qələm" mukafatı laureatıdır.
2000-ci ilin noyabr ayında keçirilən parlament seçkilərində 5 saylı Culfa-Ordubad seçki dairəsindən Azərbacan Respublikası Milli Məclisinin deputatı seçilib.
Yeni Azərbaycan Partiyasının üzvüdür, "91-lər"dən biridir.
2003-cü ildə Azərbaycan Mətbuat Şurasının yaradılması ilə bağlı təşkilat komitəsinin üzvü olub, Azərbaycan jurnalistlərinin I qurultayında isə Mətbuat Şurası İdarə Heyətinin üzvü seçilib. Növbəti qurultaylarda da jurnalisitlər tərəfindən Mətbuat Şurası İdarə heyətinin üzvülüyünə yenidən etimad göstərilib. Hazırda Mətbuat Şurası İdarə Heyətinin üzvüdür.
Azərbaycan Respublikası Prezidenti İlham Əliyevin 21 iyul 2005-ci il tarixli Sərəncamı ilə Azərbaycan Respublikasının Əməkdar jurnalisti fəxri adına layiq görülüb. Dövlət başçısının digər Sərəncamı ilə 2011-ci ilin İyulun 18-də 3-cü dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni ilə təltif edilib.
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 27 may 2019-cu il tarixli Sərəncamı ilə "Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin 100 illiyi (1918–2018)" yubiley medalı ilə təltif olunub.
Azərbaycan Respublikası Prezidenti İlham Əliyevin 30 noyabr 2022-ci il tarixli Sərəncamı ilə 2-ci dərəcəli “Vətənə xidmətə görə” ordeni ilə təltif edilib.
Ailəlidir, üç övladı var.
Amazonas
Amazonas (Amazonas) — Braziliyanın şimal-qərbində yerləşən ştat. Şimaldan Rorayma ştatı və Venesuela ilə sərhədlənir. Şərqdən Para, cənubdan Akri və Rondoniya ştatları, qərbdən Peru, Kolumbiya ilə sərhədə malikdir. Ştatın inzibati mərkəzi Manaus şəhridir.
Ştatın adı Amazon çayının adından götürülmüşdür.
Bulbophyllum scaberulum
(Bulbophyllum scaberulum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Amazonas
Amazonas Braziliyanın sahəsinə görə ən böyük ştatıdır. Braziliyanın 18 % ərazisini əhatə edir. Ərazisinin böyük qismi daima yaşıl Amazon meşələri ilə örtülüdür.
Coğrafiya
Ştat ərazisini Ekvator xətti kəsir. Bunla belə ərazisinin böyük qismi Cənub yarımkürəsində yerləşir. Regiondan əsas iri çaylar və Amazon nəqliyyat şəbəkəsini tşkil edir. Amazonasın iri və əhəmiyyətli şəhərləri çay kənarlarında yerləşir.
Atəş qarışqası
thumb|200px|right Atəş qarışqası — Hymenoptera dəstəsindan bir həşərat növü.
Amazonas
Coğrafiya
Amazonas öz növbəsində təpəli düzənlikdən ibarətdir. Böyük qismi bstaqlıqlaşmışdır. Şimalı isə Serra-İmeri və Qviana öndağlığı isə alcaq dağlardan ibarətdir. Ərazisinin 70 % sıx meşəliklərdən cəmi 30 % isə meşə-çol ərazilərindən ibarətdir. İqlimi kontinentaldır. Qış dekabrdan marta, yay isə apreldən noyabra qədər uzanır. İl ərzində 500-2000 arası yağış yağır.
Atəş qarışqası
thumb|200px
Amazonas
İnzibati bölgü
Amazonas Braziliyanın digır ştatları kimi eyni hüquqa malikdir. Ştat ərazisi 4 mezoregiona vı 23 mikroregiona bölünür.
Sənaye
Ştatın paytaxtı azad iqtisadi zonadır. Burada ştat ərazizində istehsal edilən məlsulların 98 % hazırlanır. Burada mobil telefon, kompyuterlər, audio və video məhsullar, ofis avadanlıqları və motoskl istehsal edilir.
Burada neftayırma zavodları, regionun elektrik enerjisini təmin etmək məqsədi ilə Elektrik Stansiyaları fəaliyyət göstərir.
Faydalı qazıntılar
Ştatda qurguşun, alminyum, tantal, dəmir, sink, xrom, marqans, və qızıl hasil edilir. Kuari və Amazonas rayonları ərazisində iri qaz yataqları vardır, üstəlik neft hasil edilir. Burada tikinti materillarından qum, gil, qranit və digərlərinin hasilatı həyata keçirilir. Amazonun adalarında isə böyük həcmli torf ehtiyatları aşkarlanmışdır.
Kənd təsərrüfatı
Ştatda heyvandarlıq inkişaf etdirilmişdir: iribuynuzlu heyvandarlıq, donuzçuluq, qoyunçuluq, atçılıq, quşçuluq. Burada qarğıdalı, çəltik, soya, ananas, qarpız, nar, kartof, banan, şəkər qamışı, portağal, kofe, kakos qozu yetişdirilir.
Meşə təsərrüfatı və balıqçılıq
Ştatda ağac tədarük edilir
Qida əhəmiyyətli balıçılıqdan savayı ekzotik tropik balıqlar ovlanılaraq satışa çıxarılır.
İdman
Ştatın paytaxtı Braziliyada keçirilən 2014 Futbol üzrə Dünya cempionatı çərçivəsində keçirilən futbol oyununun bir necəsinə ev sahibliyi etmişdir.
İrimeyvəli sərv
Bitkinin vətəni Kaliforniya və ABŞ-dır. əsasən Avropanın isti zolağında, Cənubi Amerika və Avstraliyanın mülayim vilayətlərində təbii halda bitir. Hündürlüyü 15-25 m-ə çatıb, düz dayanan iynəyarpaqlı ağacdır. Yaşlandıqda budaqları əyilir və şaxələnmiş çətir əmələ gətirir. Cavan bitkilərin çətiri sütunvarı, enli-konusvarı olub, diametri 1,5-2 m-dir. İynəyarpaqlar parlaq açıq və ya tünd həmişəyaşıl olub, qabıqşəkilli, limon qoxuludur, uzunluğu 0,1-0,2 sm-dir. May ayında çiçəkləyir. Çiçəklərin rəngi açıq sarıdır.
İsti sevəndir, torpağa az tələbkardır, nəmişliyə, küləyə orta davamlıdır, suyun dayanmasına dözmür. Onlardan yaxşı bonsay düzəltmək olur.
İynəyarpaqlarından efir yağı alınır. Bu növ müxtəlif iqlim şəraitini və güclü budanmanı yaxşı keçirir, ona görə də ondan yaşıl hasarların salınmasında geniş istifadə edilir. Bir neçə müxtəlifliyi məlumdur. Abşeronda son dövrlərdə mədəni əkinlərdə rast gəlinir.
Məlumat mənbələri:
Деревья и кустарники СССР. т.3.1954; Флора Азербайджана. т.5. 1954; Azərbaycanın ağac və kolları. III cild. 1970; Azərbaycanın “Qırmızı” və “Yaşıl Кitabları”na tövsiyə olunan bitki və bitki formasiyaları. 1996; Azərbaycan florasının konspekti. I-III cildlər. 2005; 2006; 2008.
İrrasional ədədlər
İrrasional ədədlər — Dövri olmayan sonsuz onluq kəsrə deyilir. Məsələn, 1,2754091..., -0,070070007... vs. İrrasional ədədlərə π (pi)-ni də əlavə etmək olar.
İrrasional ədədlərin rasional ədədlərdən fərqini belə göstərmək olar: 0,(7)=7/9-rasional; 0,78564935210896...-irrasional ədədlərdir. Məsələn, π-nin sonu yoxdur.
Yohannes Vinkler
Yohannes Vinkler (, d. 29 may 1897, Bad Karlsruhe, Almaniya) — kosmos sahəsində pioner sayılan mühəndis.
Fəaliyyəti
Təyyarə üzrə başqa alman professoru olan Yunkers ilə birlikdə təyyarələri üçün reaktiv mühərriklərin layihələndirilməsi və düzəldilməsində iştirak edən mühəndis paralel olaraq şaquli start götürən raketlərin layihələndirilməsi ilə məşğul olur. 21 fevral 1931-ci ildə Dessau şəhərində ilk Avropa maye yanacaqla işləyən raketini hazırlayıb sınaqdan keçirir. Bu raket cəmi bir neçə metr hündürlüyə (birici sınaqda 3m, ikinci sınaqda 60 m) qalxsa da, maye yanacaqla işləyən raketin başlanğıcı hesab olunur.
Soyuq acıçiçək
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Atmosfer təzyiqi
Atmosfer təzyiqi - atmosferin Yer səthinə və cisimlərə etdiyi təzyiqdir. Hər bir noqtədə Atmosfer təzyiqi o noqtədən atmosferin üst sərhədinə qədər olan hava sutununun ağırlığı ilə muəyyən olunur. Okean səviyyəsində, 450 en dairəsində, 00 C temperaturda yer səthinin 1sm2 sahəsinə atmosfer sütunu 1033,2 qr. ağırlıqla təzyiq göstərir ki, bu da 760mm hündürlüyündə olan civə sütununun həmin səthə göstərdiyi təzyiqlə eynidir. Buna görə də şərti olaraq  civə sütununun 760mm-ə bərabər təzyiqi NORMAL ATMOSFER TƏZYİQİ kimi qəbul edilmişdir. Normal atmosfer təzyiqi 760 mm hundurluyundə civə sutununun ağırlığına bərabərdir. Atmosfer təzyiqini olçmək ucun təzyiq vahidi olaraq bar qəbul edilmişdir. Atmosfer təzyiqi barometrlə ölçülür.2 cür barometr olur:civəli və metal barometr.
Havada toz hissəcikləri və havanın öz çəkisi atmosfer təzyiqini əmələ gətirir. Demək olar ki, hava yer səthində bütün cisimlərə və canlılara təsir göstərir. Reallıqda isə o çox yüngüldür. Dəniz sahilində 1 m³ havanın çəkisi 1 kq 300 qramdır. Yer səthinin hər bir sm² üçün hava 1 kq 33 qram qüvvə ilə təsir göstərir. Yerin hər bir nöqtəsində atmosfer təzyiqi həmin nöqtədən atmosferin yuxarı sərhədinə qədər olan hava sütununun ağırlığına bərabərdir.
Senecio adrianicus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Aglaia hiernii
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Aldo Rossi
Aldo Rossi (Aldo Rossi; ) — italyan memar, dizayner və nəzəriyyəçi.
Həyatı
Aldo Rossi 1931-ci il 3 mayında İtaliyanın Milan şəhərində anadan oldu. 1949-cu ildə Milan Politexnik Universitetinin memarlıq fakultəsinə daxil olan Aldo Rossi 1959-cu ildə məzun oldu. Bu zaman 1955-ci ildən "Kasabella" jurnalında yazıları çap olunmağa başladı. Həmin jurnalda 1959–1964-cü illəri arasında redaktor kimi işlədi.
1960-cı illərdəki ilk işləri əsasən onun ən çox təsirləndiyi memarlar: 1920-ci illərdə Modernizm cərəyanının İtaliyadakı qabaqcıllarında Cüzəppe Terraqni, klasik dizaynları ilə tanınan Vyanalı memar Adolf Loos və rəssam Ciorco de Kiriko ilə bağlıdır. Stalin memarlığını izləmək üçün SSRİ-yə etdiyi səfər də karyerasında dönüş nöqtəsi olmuşdur
Neo-Rasional cərəyanı
Aldo Rossi La Tendenza olarak tanınan Neo-Rasional cərəyanının qurucuları arasında sayılır. Dövrünün Avropa Memarlığına olan töhfələri Robert Venturinin ABŞ-dəki memarlıq sahəsində verdiyi töhfələrə bənzəyir. Memarlıq tənqidçisi Çarlz Cenks Aldo Rossi ve Robert Venturini Postmodern memarlığınını ən vacib iki təmsilcisi olarak adlandırır. Bonnefanten Muzeyi|thumb
Mükafatları
Aldo Rossinin çap etdirdiyi əsərlər və teoremləri xüsusulə 1970-ci illəri və 1980-ci illərdə olduqça məşhurluq qazandı. ÇNəşr olunan bu əsərlərin ən əhəmiyyətliləri "Şəhərin Memarlığı" (L'architettura della città, 1966) və "Elmi Bir Avtobioqrafiya" (Autobiografia scientifica, 1981) dir
Aldo Rossi 1990-cı ildə memarlıq sahəsində ən məşhur mükafatlardan birisi olan Pritsker Memarlıq Mükafatını qazandı. Memarlıq tənqidçisi və Pritsker mükafatı müsiflərindən biri Ada Luiz Haksteybl Aldo Rossini "memar olmuş bir şair" adlandırdı.
Qırmızı meşə qarışqası
thumb|200px|right Qırmızı orman qarışqası(Formica rufa), (Hymenoptera) dəstəsindan bir böcək növü.
thumb|200px thumb|200px
Callitropsis nootkatensis
—  aləminin  şöbəsinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Təbii halda Şimali Amerikada yayılmışdır. Krımda və Qafqazın Qara dəniz sahillərində təsadüf edilir. Boyu 40 m olan, konusvarı çətirə malik, ensiz-piramida formalı, şaxələnmiş qamətli ağacdır. Gövdəsinin qabığı qalın, bəzən nazik, dərin və ya zəif yarıqlı, əsasən qırmızı-qonur, bəzən qonur, uzun qatlarla açılır. Zoğları bir sahədə inkişaf etmiş, hamar, çox vaxt uzun, sallaqdır. İynəyarpaqları qabıqşəkilli, xaçşəkilli, zoğlara möhkəm yapışmış, kənarları bütöv və ya dişli, qabarıq, vəziciklidir. Yayda iynəyarpaqların rəngi yaşıl, mavi, qızılı, qızılı-alabəzək və gümüşü-alabəzək olur. Payızda iynəyarpaqların rəngi dəyişmir. Qozaları xırda, şarşəkilli olub, diametri təxminən 1 sm, qabıqları 6-8 ədəd, onlardan yuxarıdakı 2 qabıq digərlərindən iridir. Uzunömürlü olub, 500 ilə kimi yaşayır. İşıqsevən, torpağa az tələbkar, quraqlığa, soyuğa davamlıdır, ancaq sərt qışda dona da bilər. Gillicə torpaqlarda yaxşı bitir. Qumlu torpaqlara davamlıdır.
Abşeronda bəzək memarlığı əsasında yol kənarlarının yaşıllaşdırılmasında istifadə olunur.
Abşeron dairəvi dəmir yolu
Abşeron dairəvi dəmir yolu (əvvəlki adı Bakı dairəvi xətti) və ya Bakı şəhərətrafı dəmir yolu — Bakı, Sumqayıt şəhərləri və Abşeron yarımadasında yaşayan əhalinin gediş-gəlişini təşkil edən əhəmiyyətli elektrikli dəmiryolu xəttidir. Bu dəmiryolu xətti 2 hissədən ibarətdir: Bakı sərnişin — Biləcəri — Sumqayıt və Bakı sərnişin — Sabunçu — Sumqayıt.
Hazırda Bakı sərnişin — Biləcəri — Sumqayıt xətti üzrə Biləcəri, Xırdalan və Sumqayıt stansiya və dayanacaqları mövcuddur. Gələcək planda Keşlə, Dərnəgül, Binəqədi və Güzdək dayanacaqlarının da inşası nəzərdə tutulub.
Bakı sərnişin — Sabunçu — Sumqayıt xətti üzrə Nərimanov, Keşlə, Koroğlu, Bakıxanov, Sabunçu Zabrat 1, Zabrat 2, Məmmədli, Pirşağı, Gorədil, Novxanı və Sumqayıt stansiya və dayanacaqları mövcuddur. Gələcəkdə Nərimanov dayanacağında da qatarların dayanması nəzərdə tutulub.
Bakı şəhərinin baş planına əsasən, gələcəkdə Zabrat 2 stansiyasından Maştağa Albalılıq Zağulba istiqamətində, Bakıxanov dayanacağından Suraxanı, Qala, Zirə, Hövsan istiqamətində xətlərin yenilənməsi, Yeni Suraxanı — Hava limanı istiqamətində xəttin çəkilməsi planlaşdırılıb. Bundan əlavə Bakının Baş planına əsasən 2027-ci ilədək 28 may və Biləcəri stansiyaları arasında 4 yeni dayanacağın (Dərnəgül, Binəqədi Cənub, N.Nərimanov) yaradılması, Lökbatandan 28 maya (Lökbatan, Heybat, Xocahəsən, Biləcəri, Binəqədi, Dərnəgül, Keşlə, N.Nərimanov, 28 may) şəhərətrafı qatarların hərəkəti, 2040-cı ilədək Bakı sərnişin — Keşlə — Dərnəgül — Binəqədi — Binəqədi Şərq — Binəqədi Şimal — Mehdiabad — Fatmayı xəttinin inşası planlaşdırılır.
Tarixi
300px|thumb|Bakı şəhərətrafı dəmir yolu xəritəsi Bakı və Abşeron ərazisində ilk dəmir yolu xətti olan Bakı — Sabunçu — Suraxanı xətti 1880-ci ilin yanvar ayında istifadəyə verilmişdir. 1883-cü ildən Bakı — Tiflis — Batum, 1890-cu ildən isə Biləcəri — Dərbənd magistral xəttlərinin inşası ilə dəmiryolu xətti tədricən daha şaxəli formaya malik olur. 1926-cı ildə isə Bakı — Sabunçu istiqamətində (13 kilometr) Azərbaycanda ilk elektrikləşdirilmiş dəmiryolu istifadəyə verilmişdir. Sonrakı dövrlərdə iri sənayeləşmiş şəhər olan Bakının ətraf ərazilərini mərkəzlə birləşdirmək məqsədi ilə elektrikləşdirilmiş dəmiryolu xətti genişləndirilir. Artıq 1936–1939-cu illərdə Sabunçu — Maştağa — Buzovna xətti tikilib istifadəyə verilir. 1950-ci ildə isə Suraxanı — Qala — Buzovna xətti təhvil verilmişdir. 1958-ci ildə yeni sənaye müəssisələrini birləşdirən Bakı — Sumqayıt və Bakı — Qaradağ elektrik dəmir yolu xəttləri fəaliyyətə başlamışdır. 1959-cu ildə 30 kilometrlik Qala — Pirallahı elektrik dəmir yolu xətti işə salınmışdır.
1984–1985-ci illərdə Abşeronda dəmir yolları şəbəkəsində irimiqyaslı yenidənqurma işləri həyata keçirilmişdi.
2015-ci ildən etibarən isə Bakı — Sumqayıt — Bakı dairəvi dəmir yolu iki hissəyə bölünməklə Bakı — Sumqayıt istiqamətində dəmiryolu infrastrukturu yenidən qurulmağa başlamışdır.
Bakı şəhərətrafı dəmir yolu xəttinin ən ucqar stansiyası olan Artyom adası stansiyası 13 may 1953-cü ildə istifadəyə verilmişdir. Lakin 2012-ci ildə Pirallahını Abşeron yarımadası ilə birləşdirən yeni körpünün tikintisi ilə əlaqədar, elektrik qatarlarının hərəkəti dayandırılmış və dəmir yol xətti sökülərək ləğv edilmişdir. 2018-ci ildə Bakı şəhərətrafı dəmir yolu xəttinin yenilənməsi məqsədi ilə dövlət büdcəsindən 100 milyon manat vəsait ayrılmışdır.
Çarpazyarpaq acıçiçək
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Daur acıçiçəyi
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Boyaq nazı
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Təbii yayılması
Аvrоpа və Аsiyаdа yаyılmışdır.
Botaniki təsviri
Hündürlüyü 1,5 m оlаn pоlimоrf kоldur. Оduncаqlаşаn və düz dаyаnаn gövdəsində süpürgəyəbənzər, çоxlu budаqlаnаn uzun yаn zоğlаrı оlur. Zоğlаrı yаşıl, çılpаq və yа sıx tüklüdür. Yаrpаqlаrı nеştərvаri оlub, uclаrı bir qədər iti, yаxud küt, çılpаq və yа sıx tükcüklüdür. Yаrpаqаltıqlаrı bizvаri, 1-3 mm uzunluqdаdır. Mаydаn iyulа qədər çiçəkləyir. Bеcərildiyi şərаitdən аsılı оlаrаq çiçəkləmə müddəti dəyişilir. Kəpənək fоrmаlı çiçəkləri sаrı rəngli оlub, budаqlаrın uclаrındа, sıx, çоxçiçəkli sаlxımlаrdа yеrləşir. Pаxlаsı uzunsоv-еnli, yаstı, kənаrlаrı nаhаmаr və 5-6 tоxumlu оlur. Tоxumlаrı dəyirmi, qəhvəyi və yа bоz-qаrа rəngli оlub, hаmаr və pаrlаqdır.
Еkоlоgiyаsı
Əhəngli, qumsаl tоrpаqlаrdа, qаyаlıqlаrdа yаxşı bitir. Qurаqlığа dаvаmlıdır.
Аzərbаycаndа yаyılmаsı
Böyük Qаfqаzın şərqində, аrx kənаrlаrındа bitir. Bu növün çоxsаylı növ müxtəliflikləri оlduğundаn аyrı-аyrı müəlliflər tərəfindən аyrıcа növ kimi təsvir еdilmişdir.
İstifаdəsi
Çiçəkləri və cаvаn zоğlаrı çiçəkləmə dövründə yığılır və kölgədə qurudulur. Bu qiymətli bitki xаlq təbаbətində qаn təmizləyici və sidik kisəsindən dаşlаrın və qumun təmizlənməsi üçün istifаdə еdilir. Təsvir еtdiyimiz növün zоğ, yаrpаq və çiçəklərindən sаrı rəng аlınır. Аbşеrоnun yаşıllıqlаrındа istifаdə üçün yаrаrlıdır.
Normal atmosfer təzyiqi
Normal atmosfer təzyiqi – dəniz səviyyəsində 0°S temperaturda atmosfer təzyiqi. Normal təzyiq orta hesabla 760 mm hundurlukdə olan civə sutununun təzyiqinə deyilir. Hava yer səthinin hər bir 1 sm2-nə 1 kq (1033 q) təzyiq edir.
Normal atmosfer təzyiqi 45 dərəcə paraleldə, okean səviyyəsində, 0 dərəcə temperaturda 760 mm c.s.-na bərabərdir. Atmosfer təzyiqi 760 mm c.s.-dan çox olarsa yüksək təzyiq, az olarsa alçaq təzyiq hesab olunur. Coğrafi enliklər üzrə Günəşin istiliyi qeyri-bərabər paylanmışdır. Bu da Yer səthində müxtəlif təzyiq sahələrinin yaranmasına səbəb olur. Ekvatorial enliklərdə hava qızaraq yüngülləşir və troposferin yuxarı qatlarına qalxır. Havanın qalxan hərəkəti atmosfer təzyiqinin ekvatorda aşağı düşməsinə səbəb olur. Troposferin yuxarı qatlarından tropik enliklərə (30 dərəcə şimal və cənub enliyi) hərəkət edən hava axınları soyuyaraq Yer səthinə enir və yüksək təzyiq sahəsi yaradır. Mülayim qurşaqlarda havanın qalxan hərəkəti alçaq təzyiq sahəsi yaradır. Qütblərdə isə temperaturun ilboyu aşağı olması səbəbindən yüksək təzyiq qurşağı yaranır. Yüksəkliyə qalxdıqca havanın sıxlığının azalması atmosfer təzyiqinin aşağı düşməsinə səbəb ola bilər. Hündürluyə qalxdıqca,təzyiq orta hesabla hər 12 metrdə 1 mm c.s. azalır. Bu qanunauyğunluq təxminən 3000 m-ə qədər müşahidə olunur. Yer səthində təzyiqin paylanması haqqında məlumat almaq üçün bütün xəritələrdə eyni təzyiqə malik nöqtələr birləşdirilir.
Əsl kərtənkələlər
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinə aid heyvan fəsiləsi.
Həzm sistemi
Ağzında eyniölçülü dişlər və ucu haçalanmış əzələli dili olur. Həzm sistemi qurbağaya bənzərdir. Kloaka adlanan orqnı da vardır ki həzm sistemində iştirak edir.
Sidik axarları və böyrəkdəki qida kloakada birləşir və xaricə açılır.
120 kq qaldıra bilən kərtənkələ
Geko (Gecko) kərtənkələsinin ayağının altında setae adlandırılan milyonlarla tükcük var. Bu tükcüklər bir metrin 200 milyardda biri uzunluğundadır. Hər bir tükcüyün ucunda da təxminən min ədəd spatül adlı milyardlarla mikroskopik tükcüklər var. Dr. Kellar Autumn başçılıq etdiyi qrupun apardığı araşdırmalara görə gekonun ayağındakı tükcüklər zəif elektrostatik qüvvə təsiri (Van Der Vals qüvvəsi) meydana gətirir.
Sugar Soldier
Məzmun
15 yaşlı Makoto Kisaraqinin böyük bacısı məşhur modeldir və həyatının böyük hissəsini bacısının gözəlliyinin kölgəsi altında keçirmişdir. Artıq öz qərarlarını özü verərək yeni lisey həyatında məşhur adam olmağa qərar verir. Bacısını liseyə onun ziyarətinə gəldikdə işlər qarışır, amma məktəbin yaraşıqlı oğlanlarından Şun İriyanın köməyi ilə özünə güvəni artmağa başlayır.
Əsl kərtənkələlər
120 kq qaldıra bilən kərtənkələ
Kərtənkələnin ayağındakı milyardlarla kiçik tükcüklər sayəsində təmas olunan səthlə çox qüvvətli yaxınlıq təmin edilir və 120 kq çəkini qaldıra bilən möhkəm yapışma qüvvəsi meydana gəlir. Möhtəşəm dizayna malik olan geko saniyədə 15 addım atır və "yapışdığı" səth ilə 30 dərəcəlik bucaq meydana gətirərək ayağını qaldıra bilir. Bu cür addım atmadığı təqdirdə ayaqlar səthə kilidlənir. Gekonun ayaqlarındakı dizayn təqlid edildikdə bu gün xəyal kimi görünən proyektlər həyata keçirilə bilinəcək:
Senecio erysimoides
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Əsl kərtənkələlər
Maraqlı məlumatlar
• Hindistanda Komada adlanan ən böyük kərtənkələ yaşayır. Kərtənkələnin uzunluğu 3 m, kütləsi isə 135 kq-a çatır. Sürətlə qaçan bu kərtənkələ ağaca yaxınlaşıb onun budaqlanına dırmanır və birdən donub yerində qalır. Bu anda onun başı üzərində plaşabənzər qəribə bir sey qalxır. Bu onu bildirir ki, kərtənkələ yırtıcı heyvanı gördüyündən həyəcanlanmış və düşmənini qorxutmaq üçün öz plaşını açmışdır. Plaş çətirə oxşayır və nazik qığırdağ toxumasından ibarətdir. Plaşın rəngi şəffafdır. Bundan başqa həm də eşitmə aparatı rolunu oynayır. Plaşı hərəkətə çox möhkəm, həmişə gərgin olan əzələlər gətirir. Belə kərtənkələlər Avstraliyada da yaşayır.
• Göyçə gölü (Sevan gölü) sahillərində çox qəribə həyat tərzinə malik kərtənkələlər vardır. Onların içərisində dişi kərtənkələlər yoxdur. Qəribədir ki, bu erkək kərtənkələlər yumurtlayır. Onların yumurtalarından yaranan kərtənkələlər də erkək olur.
Bölgüsü
Fəsilə iki alt fəsilələrdən ibarətdir — Gallotinae (cins Gallotia və Psammodromus) və Lacertinae. 2011-ci ildə bu fəsiləyə 307 növ daxil edilmişdir. Bu növlər isə öz növbəsində 42 cinsdə birləşmişdir.
Buldoq-qarışqa
thumb|200px|right Buldoq-qarışqa — Hymenoptera dəstəsindan bir həşərat növü. thumb|200px thumb|200px
Emma Roberts
Aktyor Erik Robertsin qızı və Culiya Robertsin qardaşı qızıdır.
Aglaia integrifolia
(Aglaia integrifolia) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Yeni Zelandiya dəniz pişiyi
Yeni Zelandiya dəniz pişiyi (Arctocephalus forsteri) — Qulaqlı suitilər fəsiləsinə daxil olan Dəniz pişikləri yarımfəsiləsinə aiddir. Cənub dəniz pişikləri cinsinə daxildir.
Huqo Yunkers
Huqo Yunkers — alman aviakonstruktoru, Junkers avia şirkətinin əsasını qoymuşdur (1895).
Yeni Zelandiya dəniz pişiyi
Xariçi görünüşü və yayılması
Yeni Zelandiya dəniz pişiyi boz-qəhvəyi rəngdə olur. Onların uzunluğu 250 sm, çəkisi 70 kq-dan çox olur.
Huqo Yunkers
Həyatı
O 1859-cu ildə müəssisəçi Haynrix Yunkers və onun həyat yoldaşı Luizenin yeddi ovladının üçüncüsü kimi dünyaya gəlmişdir.
Yeni Zelandiya dəniz pişiyi
Xariçi görünüşü və yayılması
Bu növün nümayəndələri əssasən Yeni Zelandiyanın cənub, Avstraliyanın cənub və qərb sahillərində yaşayır. Onların koloniyalarına Çatem arxioelaqı, Antipodov, Kampel və Oklend adalarında rast gəlinir. Bir necə mini isə Tasmaniya adasında qərar tutur. Çütləşmə dönəmində Makkuori adalarında qədər gəlirlər. Bəzi hallarda isə azaraq Yeni Kaledoniya adalarında rast gəlinir.
Huqo Yunkers
Həyatı
Yunkers 1933-cü ilə qədər Dessau şəhərində yaratdığı Junkers & Co şirkətinin sahibi olmuşdur. Professor, tədqiqatçı və iş adamı kimi o təyyarəqayırmada tam metaldan hazırlanmış təyyarələrin və möhkəm strukturların yaradılıb inkişaf etdirilməsində əsas işlər görmüşdür.
Yeni Zelandiya dəniz pişiyi
Papulyasiyanın tarixi
thumb|left|200px|Dəniz pişiyi daş üzərində dinçələn zaman. İri koloniyalar Avstraliya sahillərində artıq XIX əsrdə demək olar ki, tamamən məhv edilir. Sonradan ov Yeni Zelandiya ərazisinə keçir və 1925-ci ildə isə burada da tükənir. Çox az bir qismi ovçulardan mağaralarda gizlənir. Hazırda isə onların ümumi sayı 60 min baş təşkil edir. Sayları ilbəil artır. Yeni Zelandiyanın şimal ərazilərində yeni koloniyalar məskən salır. Bu isə onların arealının genişlənməsi deməkdir.
Huqo Yunkers
Həyatı
O öz təyyarə mühərriki və qaz qızdırıcısı ilə məşhurlaşır. Yunkers 20-cu illərdə aviasiya şirkəti yaradır. Onun bu şirkıti sonralar "Luftnahza" ilə birləşir.
Yeni Zelandiya dəniz pişiyi
Papulyasiyanın tarixi
Bu növün Avstraliyada yerləşən populyasiyası 35-min başdır. Burada onların inkişafı üçün geniş imkanlar vardır.
Şərifan
Tarixi
Şərifan kəndi Həkəri çayının sahilindədir. Yerli əhalinin məlumatına görə, kənd Şəhri-Şərifan (şərəflilər şəhəri) adlı qədim yaşayış yerinin ərazisində salındiği üçün belə adlandirılmişdir. Kəndin yaxınlığında erkən orta əsrlərə aid şəhər yeri aşkar edilmişdir.
1993-ci ildə Ermənistan Respublikası Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğal edilib.
20 oktyabr 2020-ci ildə Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğaldan azad edilmişdir.
Zəhmət
Zəhmət (1935-ci ildən), Haçaparaq — Qərbi Azərbaycanda azərbaycanlıların yaşamış olduğu kənd.
Tarixi
Kənd rayon mərkəzindən 3 km şimal-qərbdə, Zəngi çayının sağ sahilində yerləşir. Zəngibasar rayonu təşkil edilənədək (14 yanvar 1969) Vağarşabad rayonunun tərkibində olmuşdur. Erməni mənbələrində kəndin tarixi adı Xacaparaq, Azərbaycan mənbələrində Xocəparak kimi qeyd edilir.
1728-ci il tarixdə tərtib edilmiş «İrəvan əyalətinin icmal dəftəri»ndə, Qafqazın 5 verstlik xəritəsində qeyd edilmişdir.
Toponim Azərbaycan dilində «haçalanmanın başlandığı yer» mənasında işlənən haça sözü ilə, qədim türk dilində «gecələr heyvan salınan, hasarlanmış yer» mənasında işlənən parax sözünün birləşməsindən əmələ gəlmişdir. Relyef əsasında yaranan mürəkkəb quruluşlu toponimdir.
Ermənistan SSR Ali Soveti Rəyasət Heyətinin 3 .l.1935-ci il fərmanı ilə adı dəyişdirilib Zəhmət qoyulmuş, Ermənistan prezidentinin 19.IV. 1991-ci il fərmanı ilə yenidən dəyişdirilərək Xaçpar adlandırılmışdır.
Əhalisi
Kənddə 1831-ci ildə 326 nəfər, 1873 - cü ildə 716 nəfər, 1886-cı ildə 753 nəfər, 1897-ci ildə 1059 nəfər, 1904 - cü ildə 992 nəfər, 1914 - cü ildə 1135 nəfər, 1916-cı ildə 1113 nəfər yalnız azərbaycanlı yaşamışdır. 1918-ci ildə kənd erməni təcavüzünə məruz qalaraq sakinləri deportasiya olunmuşdur. Yalnız indiki Ermənistanda sovet hökuməti qurulandan sonra sağ qalanlar öz kəndlərinə dönə bilmişdir. Burada 1922-ci ildə 492 nəfər, 1926-cı ildə 670 nəfər, 1931-ci ildə 759 nəfər, 1987-ci ildə 2893 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır. 1988-ci ilin noyabr-dekabr aylarında kəndin sakinləri - azərbaycanlılar Ermənistan dövləti tərəfindən tamamilə deportasiya edilmişdir. İndi ermənilər yaşayır.
Həqiqi ədədlər
Həqiqi ədədlər —Rasional və irrasional ədədlərə birlikdə həqiqi ədədlər deyilir. Müəyyən əsaslı, məsələn, onluq say sisteminin rəqəmləri ilə göstərilən tam, yaxud onluq kəsr şəklində istənilən ədəd. Həqiqi ədəd sonlu, yaxud sonsuz rəqəmlər çoxluğu ilə göstərilə bilər. Hər bir həqiqi ədədə düz xətt üzərində bir nöqtə uyğun gəlir.0, 2.5, 345, –2134, 0.00003, 1/3, √2,  həqiqi ədədlərdir, ancaq √(-1) həqiqi ədəd deyil (mənfi, yaxud müsbət ədədlər içərisində belə ədəd yoxdur).
Bir çox proqramlaşdırma dillərində “həqiqi ədəd” termininin əvəzinə “sürüşkən nöqtəli ədəd” termini işlədilir
Rasional ədədlər
a/b şəklində(yəni kəsr şəklində)göstərilə bilən bütün ədədlərə rasional ədədlər deyilir. Bu ədədlər Q ilə işarə olunur.
Məsələn: 2/5, 7/2
İrrasional ədədlər
İrrasional ədədlər dövrsüz davamı olan kəslərdir.Məsələn, e=2,7183...Bu ədədlər İ ' ilə işarə olunur.
Üzərində başlanğıc nöqtə, istiqamət və uzunluq vahidi seçilən düz xəttdir
Ədəd oxu üzərində, natural natural ədədlər (N), tam ədədlər ədədlər (Z) və rasional ədədlər (Q) çoxluğunun hər bir elementinə uyğun nöqtə vardır.Bu nöqtələr arasındakı məsafəni də tapmaq olar.Məsələn, A(4) və B(-5)arasındakı məsafə |AB|=4-(-5)=9 olacaq
İriana Coko Vidodo
İriana Cokovi — 20 oktyabr 2014-cü ildən İndoneziyanın birinci xanımı və İndoneziyanın indiki prezidenti Coko Vidodonun xanımı.
Karyera
Həyat yoldaşı Coko Vidodo Cakartanın qubernatoru olarkən İriana İndoneziyada milli qadın hərəkatı olan Ailə Rifah Təhsil Təşkilatının (Pembinaan Kesejahteraan Keluarga və ya PKK) lideri təyin edildi. 2005-2008-ci illəri arasında Surakarta şəhərində PKK-nın lideri vəzifəsində çalışdı.
Ailə
İriana 24 dekabr 1986-cı ildə Solo, Mərkəz Yavada Coko Vidodoyla ailə həyatı qurdu. Qibran Rakabuminq (1 oktyabr 1987-ci il təvəllüdlü) və Kaesanq Panqarep (25 dekabr 1994-cü il təvəllüdlü) adlı iki oğlu və Kahiyanq Ayu adlı bir qızı (20 aprel 1991-ci il təvəllüdlü) var.
Qalereya
thumb|İriana Cokovi thumb thumb thumb thumb
Əli Əlirzayev
Əli Qənbərəli oğlu Əlirzayev — — Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin II çağırış deputatı. Azərbaycan Dövlət İqtisad Universitetinin "Sosial sferanın iqtisadiyyatı və idarə olunması" kafedrasının müdiri, iqtisad elmləri doktoru, professor, əməkdar elm xadimi.
Həyatı
Əli Qənbərəli oğlu Əlirzayev 1945-ci ildə 31 martda Naxçıvan MR Babək rayonu Nehrəm kəndində anadan olmuşdur. Uşaqlığı, yeniyetməliyi burada keçən Əli müəllim ailədə 9 bacı-qardaş olmuşlar. 1963-cü ildə indiki Texniki Universitetin riyazi maşınlar və mexanizmlər fakültəsinə qəbul olmuşdur. Universitetdə oxuduğu zamanlarda Bünyad Sərdarov adına zavodda bir gün səhər, bir gün axşam olmaqla işləmiş, 1968-ci ildə universiteti bitirmişdir. 1973-cü ildə Moskva Mərkəzi İqtisadi Riyaziyyat İnstitutunda namizədlik, 1985-ci ildə isə doktorluq dissertasiyasını müdafiə etmişdir. Ailəlidir, 3 övladı var.
Mükafatları
Əli Əlirzayev 2000-ci ildə "Uğur" mükafatına layiq görülmüşdür. 2002-ci ildə ona əməkdar elm xadimi adı verilmişdir. 2016-cı ilin fevralında Avropa nəşr mətbuat evi mükafat komissiyasının qərarı ilə Milli mənəvi dəyərlərimizin qorunmasında, istedadlı gənc alimlərin hazırlanmasında səmərəli fəaliyyətinə görə ən yaxşı vətənpərvər tədqiqatçı alim qızıl medalı ilə təltif olunmuşdur.
Azərbaycan Dövlət İqtisad Universitetinin 90 illiyi münasibətilə və Azərbaycanda təhsilin inkişafındakı xidmətlərinə görə 2020-ci ildə "Şöhrət" ordeni ilə təltif olunub
Hugo Boss
thumb|300 px| Hugo Boss loqosu Hugo Boss AG Kişi və qadın geyim mövzusunda ixtisaslaşmış, Metzingen mərkəzli xalqa açıq hazır geyim istehsalçısıdır. Adını qurucusu moda dizayneri Hugo Bossdan almışdır.
Hugo Bossun hal-hazırda 110 ölkədə ən az 6100 satış nöqtəsi vardır. Hugo Boss AG 1,000 dən çox mağaza və fəaliyyət dükanı ilə təxminən 330 pərakəndə mağazalarına malikdir.
2008-ci ildən bu yana, Hugo Boss cib telefonları və əlaqədar aksesuarları inkişaf etdirməkdə və eyni zamanda Boss markası altında bir uşaq moda kolleksiyası başlatmışdır. Samsung Electronics və HTC Corporation ilə bir razılaşması olmuşdur.
Hugo Boss, 1924-ci ildə Stuttgartın kiçik bir qəsəbəsi olan Metzingendə geyim firması olaraq işə başladı. Ancaq zamanın Almaniyasında iqtisadi böhran səbəbiylə, 1930-ci ildə iflasa məcbur oldu və yeni bir iş qurmaq məqsədi ilə 1931-ci ildə Nasist partiyasına üzv oldu. SA, SS, Hitler Gəncliyi, NSKK və digər partiya təşkilatlarına lisenziyalı forma (rəsmi tədarükçüsü) etdi. 1933-ci ildə Adolf Hitlerin yüksəlişi ilə birlikdə, Bossun işi də inkişafa başladı. Döyüşün sonrakı illərində tələbi qarşılamaq üçün, Polşa və Fransadakı əsirləri zorla fabriklərdə istifadə etdi.
1932-ci ildə 1942-ci ilə qədər istifadədə olan Nazı Schutzstaffel və ya SSin (NSDAP milis və hərbi gücü) bütün qara paltar və forması SS-Oberführer Dr. Karl Diebitsch və qrafik dizayner Walter Heck tərəfindən hazırlandı. Hugo Boss firması, qəhvəyi SA köynəyi və Hitler Gəncliyi qara-qəhvəyi forma ilə birlikdə bu qara formaları çıxaran firmalardan biri oldu.
İblis
thumb|Mələklər prototip insan olan Adəmlə görüşürlər. Təkəbbürlə başını çevirən İblisin inkarçı reaksiyasını az da olsa paylaşırlar. Əlyazmasından rəsm Fəridəddin Əttarın Məntiq əl-Tayr (Quşların Konfransı). İran, Şiraz, 899/1494.
thumb|280px|"İtirilmiş cənnət" poemasında İblis surəti İblis — göylərdən qovulmuş və Allahın düşməninə çevrilmiş, dindarları düz yoldan azdıran dindarları düz yoldan azdıran mələk yada cin adıdır. Xristianlardakı satananın sinonimidir. İblisin əsl adı Haris, Halis və ya Həris olmuşdur. İblis isə şeytanın balalarının və köməkçilərinin adıdır. İblis, Allahın yaratdığı ilk insana - Adəmə təzim etmək barədə Onun əmrindən çıxmışdır. Buna görə də o, göylərdən qovulmuş və cəhənnəm əzabına düçar edilmişdir. Lakin iblis Allahdan cəzalandırılması üçün Məhşər (Qiyamət) gününədək möhlət istəmiş və and içmişdir ki, Yer üzərində insanları yollarından azdıracaq.
Quranda Şeytan
Qurani-Kərimdə səksən səkkiz yerdə şeytan (on biri iblis olmaqla) kəliməsi keçir.
Digər dinlərdə
İslamda və yəhudilikdə şeytan Allaha düşmənçilikdə rəqib olan, lakin mövqe baxımından Allaha tabe olan, hətta Allahın hakimiyyəti altında olan varlıq və ya qüvvə kimi başa düşülür.
Xristian ənənəsində isə bəzən zərdüşti dualist anlayışına yaxınlaşaraq, dünyanı idarə edən xeyir və şər qüvvələr, paralel işıq və qaranlıq dünyalar kimi Tanrıya bərabər olan bir güc kimi zühur edirdi. Bu fikir İblisin Allahın lütfündən düşməsi haqqında xristian ideyasını əsaslandıran Avqustinə gedib çıxır. Şeytan o zaman Yer üzündə öz Padşahlığını yaradacaqdı ki, orada o, hər şeyin üzərində hökmranlıq edir. Bu fikir manixeyizmdən qaynaqlanır və monoteist mənşəli deyil.
Yəhudilik, Xristianlıq və İslam dinlərində şeytan haqqında olan təsvirlərin bəzi cəhətlərdə oxşarlıqlar, bəzi cəhətlərdə isə böyük fərqlər olduğu görülür. Kitabi-Müqəddəs ənənəsində hətta “demonologiya” iblisi öyrənən bir elm sahəsi kimi meydana çıxmışdır. Bu başlıq altında şeytan anlayışının tərifi, növləri, formaları, adları və xüsusiyyətləri kimi mövzular təhlil edilmişdir.
Əhdi-Ətiqdə şeytan haqqında məlumatlar məhduddur. O, daima Allahın nəzarətində olan və onun iradəsini yerinə yetirən bir alət mövqeyindədir. O, cin və ya pis varlıq kimi görünmür. O, yaradılış baxımından bir mələkdir, mələklər aləminin bir hissəsidir və dərəcə baxımından mələklər arasında ən yüksək səviyyədədir. Beləliklə, o, Allahın prokuroru kimi Allaha xidmətdə işləyir. O, insanları günaha sövq edir və sonra onları günahlandırır.
İblis İslam ədəbiyyatının əksəriyyətində yalnız ittihamçı mələk olsa da, xristianlıqla müqayisə oluna bilən mütləq şər ideyası var. Bu pisliyə Əhrimən deyilir. Lakin əksər müsəlman müəlliflər tövhidlə ziddiyyət təşkil etdiyi üçün belə bir varlığın mövcudluğunu inkar edirlər. Bəzi müsəlman yazıçıları (sələfilik və mötəzillik) İblisin əslində xristianlıq və zərdüştilik kimi bir cin olduğuna inanırlar.
Şeytanın adları
Müqəddəs Kitabda Şeytanın bir çox fərqli adla çağırıldığı bilinir. İlk növbədə Lucifer haqqında danışmaq olar. Bu ad Əhdi-Ətiqdə yalnız bir dəfə, Əhdi-Cədiddə isə heç vaxt rast gəlinmir. Lucifer Günəş və Aydan sonra səmada ən parlaq obyekt olan Veneradan daha parlaq deməkdir. "Yeşaya" 14/12-15-də Lüsifer təkəbbür və Allah olmaq istəyinə görə cənnətdən qovulmuş "səhər oğlu" adlı bir mələkdir.
Brahma
Brahma — qədim hindlilərdə baş tanrı. Yaradıcı tanrı, kainatın yaradıcısı.
Adətən ququşu üstündə oturmuş halda, qırmızı, şanagülləyi gözlü, saqqallı təsvir olunur, dörd üzü, dörd bədəni, səkkiz əli var və bu əllərdə Vedanın dörd kitabı, hakimiyyət bildirən əsa, Qanq çayının suyu ilə doldurulmuş qab, qurban qaşığı, bəzən şanagüllə çiçəyi, mirvari dəsti və ox var. Brahma əqlin gücü ilə qızıl yumurtanı iki yerə böldü: birindən Yeri yaratdı, digərindən isə səmanı; onların arasında hava qatı əmələ gəldi. Sonra beş ünsür (su, od, torpaq, hava, efir) əmələ gəldi, bundan sonra şüur, daha sonra isə tanrılar, qurbanvermə, Vedanın üç kitabı, ulduzlar, zaman, dağlar, düzənlər, dənizlər, çaylar, nəhayət, insanlar, danışıq, qəzəb, sevinc, ehtiras, etiraf, ziddiyyetlər (isti - soyuq, quru - nəm, kədər - sevinc 81 və s.) meydana gəldi. Bundan sonra bitkilər, heyvanlar, quşlar, böcəklər, iblislər yaradılır. Bütün canlı aləm, dünyanın bütün nizamı Brahma tərəfindən idarə olunur, istiqamətləndirilir və nəzarətdə saxlanılır.
Həmçinin bax
Hinduizm
Donald Tramp
Donald Con Tramp  — ABŞ-nin 45-ci prezidenti (20 yanvar 2017–20 yanvar 2021). ABŞ biznesmeni və siyasi xadimi, ABŞ Respublikaçılar Partiyasının üzvü, mediamaqnat, yazıçı, "Trump Organization" tikinti konqlomeratının prezidenti, azartlı oyun və hotel biznesində ixtisaslaşan Trump Entertainment Resorts şirkətinin yaradıcısı. Tramp "Namizəd" realiti-şousunun icraçı prodüseri və aparıcısıdır. Ekstravaqant həyat tərzi və açıq ünsiyyəti ilə məşhurdur.
16 iyun 2015-ci ildə Donald Tramp 2016-cı ildə ABŞ-də Prezident postu uğrunda seçkilərə qoşulacağını bildirdi. 2016-cı ilin may ayında digər namizədləri ABŞ Respublikaçılar Partiyasının praymerizində qalib gələrək Tramp partiyanın faktiki namizədi oldu.
Ailəsi
Donald Tramp 14 iyun 1946-cı ildə Kuins şəhərində anadan olub (Nyu-York ştatı).
Atası — Fred Krist Tramp (11. oktyabr 1905, Vudheyvn, Nyu-York, ABŞ — 25. iyun 1999).
Anası — Meri Enn Maklaud (10. may 1912, Tonq, chile, Lyuis adası, Şotlandiya — 7. avqust 2000); 1930-cu ildə 18 yaşında Nyu-Yorka bayram şənliklərinə gedir və orada bir inşaatçıya rast gələrək orada qalır. Toyları 1936-cı ildə olub.
Donaldın ata tərəfindən baba və nənəsi alman immiqrantları olublar: Frederik Tramp (ilk adlanması Fridrix Trump, 14. mart 1869, Kalşdtadt, Reynland-Pfals — 30. mart 1918) ABŞ-yə 1885-ci ildə miqrasiya edib, 1892-ci ildə vətəndaşlıq alıb; onun həyat yoldaşı — Elizabet Krayst (10.10.1880–6.06.1966). 1902-ci ildə Kalştadtda, reynland-Pfalsada evləniblər.
Ana xətti ilə D. Tramp şotlanddır.