cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Səhv səcdəsi
Əgər namazda səhvən bir neçə kəlmə danışsa və onların hamısının mənşəyi bir səhv olsa, namazın salamından sonra bir cüt səhv səcdəsi kifayətdir.
Aşel mədəniyyəti
Əmək alətləri
Əmək alətləri başlıca olaraq felzit, kvars, çaxmaqdaşı, bazalt, əhəngdaşından,bəzən isə xalsedon və digər daş cinslərindən hazırlanmışdır. Daş məmulatı əmək alətləri, istehsal tullantıları və çay daşlarından ibarətdir. Əmək alətləri arasında kobud çapacaqlar, qaşovlar kəsici alətlər və ərsinlər xüsusi yer tutur. Çapacaqlar həcminə görə Olduvay, Ubeydiyə, Terra-Amatadan tapılmış alətlərlə uyğundur.
Səhv səcdəsi
Əgər səhvən təsbihati-ərbəəni deməsə, müstəhəb ehtiyat odur ki, namazdan sonra bir cüt səhv səcdəsi etsin.
Aşel mədəniyyəti
Əmək alətləri
Çapacaq və çapacaq tipli alətlər çay daşının hər iki tərəfindən qəlpələr qoparılmaqla hazırlanmış, tutacaq hissəsinin təbii qabığı saxlanmışdır. Çopper tipli alətlərin bir kənarı, yaxud ucu qəlpələr qoparılmaqla işlənmişdir. Bu tip alətlərlə yanaşı düz vurma səthi olan və təbii qabıqla örtülmüş qəlpələrdən hazırlanmış alətlər də vardır. Onlar ərsinlər, itiuclular, limastipli və s. alətlərdən ibarətdir. Aşkar olunan əmək alətləri qədim insanların yalnız çay daşlarından hazırlanmış çopper, coppinq və kobud çapacaqlarla kifayətlənmədiyini, qəlpələrdən əmək alətləri hazırlamağa başladığını göstərir. Azıx mağarasının Erkən Aşel mədəniyyətinə aid əmək alətləri qəlpələrin qoparılma texnikasına görə olduqca kobuddur və keçmiş SSRİ-də onların bənzərləri yoxdur. Altıncı təbəqədən aşkar edilmiş arxeoloji materiallar bir tərəfdən daha qədim Quruçay mədəniyyətinin, digər tərəfdən isə Orta Aşel mədəniyyətinin xüsusiyyətlərini daşımaqla Aşelə keçid mərhələsini əks etdirir.
Səhv səcdəsi
Namazın salamının verilməməli olduğu bir yerdə səhvən "Əssəlamu ələyna və əla ibadillahis-salihin" və ya "Əssəlamu ələykum" deyərsə, hərçənd "Və rəhmətullahi və bərəkatuh" deməsə də, lazım-ehtiyata əsasən iki səhv səcdəsi etməsi lazımdır, amma əgər səhvən "Əssəlamu ələykə əyyuhən-nəbiyyu və rəhmətullahi və bərəkatuh" deyərsə, müstəhəbb ehtiyata əsasən, bir cüt səhv səcdəsi yerinə yetirməlidir, amma əgər iki hərf yaxud salamdan artıq deyərsə, vacib ehtiyata əsasən iki səcdeyi səhv etsin.
Aşel mədəniyyəti
Aşkarlanan bitki və heyvan qalıqları
Merka kərgədanı, Şotenzak bizonu, Zyusenbern atı, Мesopotomiya maralı, mağara kaftarı, nəhəng maral, cənub yarasalarının sümükləri aşkar olunmuşdur. Aşkar olunmuş qalıqlar bu dövrün Мindel buzlaşması dövrünə, bəlkə də daha əvvələ aid olduğunu deməyə imkan verir. Sümük qalıqlarının hamısı daşlaşmış vəziyyətdə aşkar olunmuşdur.
Səhv səcdəsi
İnsan, salamın verilməsi lazım olmayan bir yerdə səhvən hər üç salamı da verərsə, bir cüt səhv səcdəsi kifayətdir.
Aşel mədəniyyəti
Aşkarlanan bitki və heyvan qalıqları
O dövrdə Azıx mağarasını əhatə edən bitki örtüyü də fərqli olmuşdur. Flora qalıqlarının tədqiqi Azıx sakinlərinin 60-dan artıq bitki növündən istifadə etdiyini göstərir. Başlıca ağac cinsləri çinar, küknar, qızılağac, palıd, tozağacı, göyrüş, cökə, vələs və digərlərindən ibarət olmuşdur. Heyvan və bitki qalıqlarının öyrənilməsi Azıx mağarasındakı altıncı təbəqənin Bakı dövrünə aid olduğunu deməyə əsas verir. Paleomaqnit ölçmələr isə bu təbəqənin Bryunes dövrünə, erkən Pleystocen, yaxud Tiraspol kompleksinin erkən inkişaf mərhələsinə aid olduğunu təsdiq edir. Bu isə təqribən 730 min il bundan əvvələ uyğun gəlir.
Səhv səcdəsi
Əgər bir səcdə, yaxud təşəhhüdünü unutsa və sonrakı rük`ətin rükusundan əvvəl yadına düşsə, gərək qayıdıb yerinə yetirsin və namazdan sonra ehtiyat müstəhəbbə əsasən yersiz qiyam üçün bir cüt səhv səcdəsi yerinə yetirsin.
Aşel mədəniyyəti
Aşkarlanan bitki və heyvan qalıqları
Мüxtəlif landşaftlarda yaşayan heyvanların qalıqlarının aşkar edilməsi Orta Aşel dövründə havaların istiləşdiyini göstərir. Orta Aşel Azərbaycanda Мindel-Ris buzlaşmaları arasındakı dövrə uyğundur. Bu təbəqədən 35 növ heyvana aid fauna qalıqları aşkar edilmişdir. Onlar arasında nəcib maral, cüyür, qaban, porsuq, at, eşşək, uzunbuynuz maral, sayqak və digər heyvanların qalıqları vardır.
Səhv səcdəsi
Rükuda və ya rükudan sonra, əvvəlki rük`ətin təşəhhüdünü və ya səcdəsinin birini unutduğunu xatırlayarsa, namazın salamından sonra səcdəni qəza etməlidir. Təşəhhüd üçün isə bir cüt səhv səcdəsi yerinə yetirməlidir.
Aşel mədəniyyəti
Aşkarlanan bitki və heyvan qalıqları
Altıncı təbəqənin üzərini örtən beşinci Orta Aşel təbəqəsi litoloji tərkibinə, rənginə, qalınlığına və arxeoloji materialın tərkibinə görə Erkən Aşel təbəqəsindən fərqlənir. Bu təbəqədən daş məmulatı, qədim insanın çənə sümüyünün parçası, ocaq qalıqları, daş hörgü və s. aşkar olunmuşdur. Daş məmulatı Erkən Aşel təbəqəsinə nisbətən 5-6 dəfə azdır. Tədqiqatçılar daş alətlərin az tapılmasını Orta Aşeldə havaların istiləşməsi və rütubətli iqlim şəraiti ilə bağlayırlar. Erkən Aşel dövrü ilə müqayisədə bu dövrdə aşağı keyfiyyətli daş cinslərindən istifadə edilməmişdir. Əmək alətləri ilə bərabər qəlpələr, parçalanmış və bütöv təbii çay daşları da əldə edilmişdir. Beşinci təbəqənin alt qatlarından aşkar olunmuş əmək alətləri ümumi əlamətlərinə görə altıncı təbəqənin alətlərindən fərqlənmir, üst qatlardan aşkar olunmuş alətlər isə xeyli təkmildir. Bu fərqlər fauna qalıqlarında da özünü göstərir. Beşinci təbəqənin üst qatlarının fauna qalıqları Tiraspol kompleksindən fərqlənərək Sinqil kompleksi ilə oxşarlıq təşkil edir.
Səhv səcdəsi
Əgər səhv səcdəsini namazın salamından sonra qəsdən yerinə yetirməsə, günah etmişdir. Vacib ehtiyata əsasən, gərək nə qədər tez olsa əmələ gətirsin, belə ki, səhvən əmələ gətirməsə, hər vaxt yadına düşsə, gərək tə`cili əmələ gətirsin. Namazı yenidən qılması lazım deyildir.
Aşel mədəniyyəti
Aşel insanları
1968-ci ildə beşinci təbəqədən qədim insana aid alt çənə sümüyünün tapılması Aşel insanlarının fiziki quruluşu haqqında müəyyən fikir yürütməyə imkan vermişdir. Onunla birlikdə Orta Pleystocen dövrünə aid Aşel alətləri və xeyli miqdarda fauna qalıqları aşkar edilmişdir. Bu, keçmiş SSRİ ərazisində ən qədim paleoantropoloji tapıntı idi. Azıx adamının indiyədək dünyanın müxtəlif Paleolit düşərgələrindən tapılmış insan qalıqları ilə müqayisəli araşdırılması onun preneandertal tipinə aid olduğunu göstərir. Bu aşkar olunan fauna qalıqlarının geoloji dövrü və Aşel tipli daş alətlərin dövrü ilə tamamilə uyğundur. Azıxantropun çənə parçasına əsasən demək olar ki, Aşel mədəniyyətinin daşıyıcıları öz fiziki tipinə görə Fransanın cənubunda yaşayan preneandertallarla bənzər olmuşdur. Azıxantropun yaşadığı dövrdə Sinantrop və Heydelberq tipli insanlar yayılmışdır.
Vidadi Əliyev (fizik)
Əliyev Vidadi Yusif oğlu (31.10.1939, Xankәndi – 25.8.2010, Bakı) – Azәrbaycan fiziki, fizika-riyaziyyat elmləri doktoru (1985), professor (1987).
Aşel mədəniyyəti
Ocaq izləri və odla tanışlıq
Erkən Aşel dövrü təbəqəsində diametri 30 x 20 sm olan ocaq qalıqlarının aşkar olunması Azıx sakinlərinin odla tanış olduğunu və ondan istifadə etdiyini göstərir. Ocaq birbaşa girişdə yox, qapıdan 20–25 m uzaqlıqda cənub divarı yaxınlığında qurulmuşdur. Ocaqların olduqca yaxşı saxlanması toplanan yanacaq materialı haqqında da müəyyən təsəvvür əldə etməyə imkan verir. Ocaqların biri, yuxarıda qeyd edildiyi kimi, altıncı təbəqədə, qalanları isə beşinci təbəqədə aşkar olunmuşdur. Beşinci təbəqənin ikinci layında yerləşən üçüncü ocağın sahəsi xüsusilə böyük olub 10 kv.m-dir. Vaxtilə mağarada olan bulağın ətrafında yerləşən ocaq bir neçə dəfə yerini dəyişdiyindən kül qalıqları böyük sahəyə yayılmışdır. Kül təbəqəsinin altından mağara ayısının alt və üst çənə sümüyü, digər heyvanlara aid sümüklərin qalıqları aşkar edilmişdir. Bu sümüklər odun təsirindən qızarmışdı. Dördüncü ocaq üçüncünün əks tərəfində, mağaranın şimal divarı yaxınlığında aşkar olunmuşdur. Burada həmçinin qədim evin təməlinin qalıqları aşkar edilmişdir. Beşinci ocağın dibi əhəngdaşı lövhələri, ətrafı isə qaya daşları ilə döşənmişdi. Onun sahəsi 50 x 50 sm olmuşdur.
Paleolit təbəqələrində, xüsusilə Aşeləqədərki və Erkən Aşel düşərgələrində ocaq izlərinə az rastlanmışdır. Aşel dövrünə aid abidələrdə ocaqlara indiyədək Çjoukoudyan, Terra-Amata, Lazar, Verteşeelleş və Azıxda rastlanmışdır. Tədqiqatçılar ocaqların meydana gəlməsini ovçuluq təsərrüfatı ilə bağlayırlar. Lakin araşdırmalar göstərir ki, ocaqlar yalnız yemək hazırlanması üçün deyil, mənzilin isidilməsi üçün də istifadə edilmişdir. Ocaqların müxtəlif səviyyələrdə, lakin müəyyən sahədə aşkar olunması göstərir ki, daşın emalı mağaranın girişində, yaşayış sahəsi isə bir qədər içəridə, ocaqların ətrafında olmuşdur. Azıx mağarasında yaşayış sahəsi kimi istifadə olunan hissə daş hörgü ilə mağaranın digər sahəsindən ayrılmışdır. Bu onu göstərir ki, Aşel insanları müəyyən dövrlərdə hava şəraiti ilə bağlı olaraq istini qoruyub saxlamağa ehtiyac hiss etmişlər. Daş hörgü müəyyən hissədə kəsilmiş və hörgünün davamı kimi maral buynuzları düzülmüşdür. Onlar bəzən bir-biri ilə üzbəüz yerləşdirilmişdir. Ehtimal ki, maral buynuzlarından ritual məqsədlə istifadə edilmişdir. Tədqiqatlara əsaslanaraq demək olar ki, Aşel dövründə insanlar süni tikintilərdən istifadə etməklə bərabər, süni od almağı da bacarmışlar.
Vidadi Əliyev (fizik)
Həyatı
Azәrbaycan Dövlәt Universitetini bitirmişdir (1962). 1962–69 illәrdә SSRİ A.F.İoffe adına Elmi Tәdqiqat Yarımkeçiricilәr İnstitutunda, 1969 ildәn Azәrb. İnşaat Mühәndislәri İn-tunda (indiki AMİU) işlәmiş, 1992–96 illәrdә Türkiyәnin Qaradәniz Un-tindә fizika fakültәsinin prof.-u vәzifәsindә çalışmış, 1996 ildәn AMİU-nun yüksәktemperaturlu ifratkeçiricilәr elmi tәdqiqat laboratoriyasının rәhbәri olmuşdur. Tәdqiqatları üzvi yarımkeçiricilәr fizikası, ifrat-keçiricilik fizikası sahәsinә aiddir. 200-dәn çox elmi әsәrin müәllifidir.
Səhv səcdəsi
Bir şəxs, səhv səcdəsinin boynuna vacib olub-olmadığı barədə şəkk edərsə, onu yerinə yetirməsi lazım deyildir.
Boynuna iki, yoxsa dörd səhv səcdəsi vacib olduğu barədə şəkk edən şəxsin, iki səhv səcdəsi yerinə yetirməsi kifayətdir.
Soyuqbulaq petroqlifləri
thumb|250px
Səhv səcdəsi
Səhv səcdənin qaydası
Səhv səcdəsinin göstərişi belədir ki, namazın salamından sonra dərhal səhv səcdəsi niyyəti etsin və alnını lazım ehtiyata əsasən səcdəsi səhih olan bir şeyin üzərinə qoysun. Bu səcdədə zikr demək ehtiyat-müstəhəbbdir. Belə ki, bu zikri söyləməsi daha yaxşıdır: "Bismillahi və billahi. Əssəlamu ələykə əyyuhənnəbiyyu və rəhmətullahi və bərəkatuh". Sonra oturmalı və təkrarən səcdəyə gedib, söylədiyi zikri yenidən oxuduqdan sonra oturmalı və təşəhhüdü dedikdən sonra "Əssəlamu ələykum" deməlidir. Buna "Və rəhmətullahi və bərəkatuh"u da əlavə etməsi daha güclü nəzərdir.
Soyuqbulaq petroqlifləri
Soyuqbulaq petroqlifləri — Loru mahalının Vorontsovka (03.03.1935-dən Kalinino) rayonunun Soyuqbulaq (19.04.1991-ci ildən Paqaxbyur) kəndi yaxınlığında, Armudlu və Qaçaqqırılan dərələrində e.ə. minilliklərə aid qayaüstü təsvirlərdir.
Dağlıq Altayın Xaçın çayı sahillərində aşkar edilmiş təsvirlərlə heyrətamiz dərəcədə yaxınlıq, hətta bəzən eyniyyət təşkil edən Soyuqbulaq qayaüstü təsvirləri Qərbi Azərbaycan ərazisinin ən qədim zamanlardan məskunlaşdığını və həmin vaxtlardan bəri Türk-Oğuz qəbilələrinin ana yurdu olduğunu sübut edir.
Soyuqbulaq kəndində və ətraf kəndlərdə 1988-ci ilə qədər ancaq azərbaycan türkləri yaşamışdır. Bu kəndlərə ilk ermənilər Qərbi Azərbaycan türklərinin 1988-ci il soyqırımından sonra köçürülmüşdür.
Rokko və onun qardaşları (film, 1960)
"Rokko və onun qardaşları" — rejissor Lukino Viskontinin Covanni Testorinin əsəri əsasında çəkdiyi bədii film. Film Venesiya kinofestivalında "Gümüş Şir" mükafatına layiq görülüb.
16 yaşına çatmamış yeniyetmələrin baxması məsləhət görülmür.
Məzmun
Rejissor Lukino Viskontinin əsas filmlərindən olan "Rokko və onun qardaşları" filmi başlayanda titrləri çox qəribə bir musiqi müşayiət edir və bu ayrılıq, atılmış vətən mahnısıdır. Ekranda Milan vağzalında cənubdan gəlmiş ana və beş oğul — Vinçenso, Simone, Rokko, Çiro və Lukadan ibarət parondilər ailəsini görürük. Burada Vinçenso evlənir və onun evindəki savaşdan sonra ana və dörd oğlu evi tərk edib yaşamağa yer axtarırlar. Milanda bu ailə üçün başlanğıc pis olmur. Təzə evə köçdükdən sonra oğlanlar işləməyə başlayır.
Viskontinin filmi bir neçə hissəyə bölünürdü. Sanki bu film novellalardan ibarətdir və bu novellalar hər bir qardaş haqda ayrıca danışır. Vinçenso adlandırılan birinci hissədə yalnız ailənin ümumilikdə həyatından bəhs olunur. Bu hissədə Viskonti 1955-ci ildə ölkədə baş verən hadisələri, vəziyyəti göstərir. Filmin əvvəlində hər şey guya yaxşılığa doğru getsə də, amma sonra qardaşların necə dəyişdiyi və bütün bunların faciəyə gətirib çıxarması görünür. Simone ilə Rokko boksla məşğul olmağa başlayırlar və bu başlanğıc onlar üçün uğurlu olur. İkinci qardaş Simone həyasızlaşmış, sadəlövh, öz qiymətini bilən bir insan idi. Küçə qadını Nadyaya qarşı olan hisslərindən əziyyət çəkən və axırda qatilə çevrildikdən sonra aciz, yazıq bir insan olur. Bu rolu Renato Salvatori ifa edir. Üçüncü qardaş üzündə əziyyət nişanələri olan Rokko (Alen Delon) qardaşları üçün çox şey eləyir. İlk baxışdan Viskontinin Rokkonun tərəfdarı olduğu görünsə də, əslində bu belə deyil, Rokko da onun üçün Simone kimi cəmiyyətin doğurduğu mənfi nəticədir. Rokko və Simone özlərindən asılı olmadan bir qadını sevirlər. Filmin ən dəhşətli epizodlarından biri Simonenin öz keçmiş məhəbbətini Rokkonun gözü önündə palçığa itələyərək zorlamasıdır. Sonrakı kadrda Simone ilə Rokko dava edirlər və Simonenin vurduğu zərbələrə qardaşı cavab vermir. Rokko bir gün Milan kilsəsində Nadyaya Simone ilə yaşamağı təklif edəndə onun qəddar, sərt, etinasız üzü görünür. Nadyanın (Anni Jerardo) qardaşını sevmədiyini bilə-bilə onu əziyyətli ölümə göndərir. Bu hərəkəti ilə o da Simone kimi hərəkət etmiş olur.
Filmin sonuncu səhnələri rejissor tərəfindən paralel montaj vasitəsilə verilib. Eyni anda Simone evdə Nadyanı bıçaqla öldürür və elə bu an Rokko Simoneni əvəzlədiyi döyüşdə rəqibinə qalib gəlir. Evdə Rokkonun qələbəsi qeyd olunan vaxt Simone qanlı paltosu ilə içəri daxil olur və çarpayıya yıxılıb ağlamağa başlayır. Buna dözməyən Rokko da onun yanına uzanaraq ağlayır.
Zamanın böhranından bəhs edən bu kinoromanın axırıncı hissəsi Çiro haqqında olan hissədir. Bu hissədə camaat artıq hipnozdan ayılıb, onlar küçələrə çıxıb öz sözlərini deyə bilirlər. Çiro gələcək haqdakı fikrlərini Lukaya başa salmaqla dediklərini tamaşıçılara yönəldir.
Catananche
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Nukufetau
thumb|175px|left|Adaların kosmosdan görünüşü Nanumea — Tualu adalarının daxili hissəsində Funafuti atolundan 86 km şimal-qərbdə və Vaitupu adasından isə 57 km cənub-qərbdə yerləşir. Tualunun inzibati vahidlərindən biridir.
Coğrafiya
Atol düzbucaqlı formaya malikdir. Uzunluğu 14 km, eni isə 10 kmdir. Quru ərazisinin sahəsi 2,99 km²-dir. Atola ümumilikdə 35 kiçik ada daxildir. Onlar arasında ən iriləri: Fale, Motulalo və Lafaqa.
Əhalisi
2002-ci il siyahıya lınmasına görə əhalisi 548 nəfər təşkil etmişdir.
2002-ci il siyahıya lınmasına görə əhalisi 586 nəfər təşkil etmişdir. Yeganə yaşayış məntəqəsi — Savave kəndi.
NGC 1089
NGC 1089, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Eridan bürcü istiqamətində yerləşir. E1 tipli. tərəfindən ildə 40.64 sm (16 inç) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
Əsir Mehmed Əfəndi
Əsir Mehmed Əfəndi — Osmanlı alimi, müdərrisi və şeyxülislamı.
Vixorevka
Vixorevka — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər. İrkutsk vilayətinə daxildir.
UTC−00:25
UTC−00:25 — Saat qurşağı.
Ən gözəl (film, 1951)
Məzmun
İtaliya rejissoru Lukino Viskontinin "Ən gözəl" filmi xor və orkestrın çaldığı musiqinin müşayiəti altında orta yaşlı qadın solistin qabağa çıxması ilə başlayır. Bundan sonra kadrda titrlər görünüb qurtarır və cəld cavan bir diktor mikrofona yaxınlaşıb elan oxuyur və "Cine-Citta" studiyasına filmə çəkilməyə balaca qız lazım olduğunu bildirir.
Lathyrus lanszwertii
— paxlakimilər fəsiləsinin güllücə cinsinə aid bitki növü.
Ən gözəl (film, 1951)
Məzmun
Filmdə baş rolda Anna Manyani oynayır. Viskonti aktrisanın özünün sujet olduğunu deyirdi. Viskontiyə görə filmin ana portreti kimi qəbul olunması nəzərdə tutulubmuş. Filmin baş qəhrəmanı olan Madlena evdar qadındır və qonşulara iynə vurmaqla ailəsini dolandırır. O, öz qızını sevdiyindən hamıdan gözəl sayır. Madlena istəyir ki, qızını o rolda görsün. Qızının böyük aktrisa olub onun çəkdiyi sıxıntıları keçirməməsini istəyən ana əlindən gələni etsə də sonda əsl xoşbəxtliyin bunda olmadığını başa düşür.
Xələc yaşayış yeri
Xalac yaşayış yeri — Şərur rayonunun Xələc kəndindən 200 m cənubda, Araz çayının sol sahilində, eyni adlı dağın şimal yamacında yerləşən Eneolit dövrünə aid yaşayış yeri. Bütövlükdə Xələc yaşayış yeri e.ə. IV-III minillikləri əhatə edir.
Xələc yaşayış yeri burada açılan mərmər daş karxanasında gedən işlər zamanı dağıdılmışdır. Onun salamat qalmış hissəsinin sahəsi 0,5 hektardır. Abidədən toplanan yerüstü materiallar boz və çəhrayı rəngli gil qab parçalarından, əmək alətlərindən ibarətdir.
Xələc yaşayış yerində 2009-cu ildə Abbas Seyidov və Vəli Baxşəliyevin rəhbərliyi ilə arxeoloji qazıntı aparılmışdır. Məlum olmuşdur ki, burada insanlar son eneolit dövründən məskunlaşmışdır.
Yaşayış yerindən aşkar olunan keramika özünəməxsus xüsusiyyətlərinə görə "Xalac keramikası" adlandırılmışdır. Boyalı qabları ilə fərqlənən "Xalac keramikası" Yaxın Şərq və Şərqi Anadolu ilə sıx əlaqələr şəraitində inkişaf etmişdir.
Yaşayış yerindən dən daşları, obsidian və çaxmaqdaşı lövhələri tapılmışdır. Çaxmaqdaşı lövhələrinin kürək hissəsinin daraqvari alətlə bəzədilməsi diqqət çəkmişdir. Tədqiqatçılar Xələc tapıntılarının Ovçular təpəsi materialları ilə yaxın olduğunu qeyd etmişlər. Üzəri boyalı keramika nümunələri Urmiya gölünün şimalındakı Eneolit abidələrinin keamikası ilə analogiya təşkil edir.
Dağı ətəyindən çəkilən suvarma kanalının kənarlarında isə İlk Tunc dövrünə - Kür-Araz mədəniyyətinə aid keramika nümunələri aşkarlanmışdır. Yaşayış yerindən bir qədər kənarda Orta Tunc dövrünə aid bütöv boyalı qab nümunələri də tapılmışdır. Həmin qablar həm ornamentlərinə, həm də formalarına görə I Kültəpə qablarının eynidir.
UTC±00
UTC±00:00 — Saat qurşağı.
Catatia
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Jeleznoqorsk-İlimski
Jeleznoqorsk-İlimskiy — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər İrkutsk vilayətinə daxildir
Lathyrus latifolius
— paxlakimilər fəsiləsinin güllücə cinsinə aid bitki növü.
UTC+00:20
UTC+00:20 — Saat qurşağı.
Zima
Zima — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər. İrkutsk vilayətinə daxildir.
Razim Məmmədov
Razim Məmmədov – Xətai Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı (2006–2018).
Həyatı
Məmmədov Razim İsa oğlu 21 iyun 1966-cı ildə Qərbi Azərbaycanda, Sisiyan rayonunun Ağudi kəndində anadan olub.
İlk əmək fəaliyyətinə 1983-cü ildə "Azərittifaq"ın Kitab Ticarəti idarəsində fəhlə və komplektləşdirici kimi başlayıb. 1984–1986-cı illərdə hərbi xidmətdə olub.
1991-ci ildə Moskva Kooperasiya İnstitutunun Əmtəəşünaslıq fakültəsini, 2004-cü ildə Bakı Dövlət Universitetinin hüquq fakültəsini bitirib.
1999-cu ildə yaradılmış "Real-İnşaat" firmasının həmtəsisçisi, 2004-cü ildə Sumqayıt şəhərində yaradılmış "Real Tibb Mərkəzi" MMC-nin təsisçisi və direktoru olub.
Azərbaycan Respublikasının Prezidentinin 26 sentyabr 2006-cı il tarixli Sərəncamı ilə Bakı şəhəri Xətai Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı vəzifəsinə təyin edilib.
2001-ci ildən Yeni Azərbaycan Partiyasının üzvüdür. Ailəlidir, üç övladı var.
7 saylı Ordubad-Culfa seçki dairəsi
Azərbaycan Respublikası 7 saylı Ordubad-Culfa seçki dairəsi — Naxçıvan Muxtar Respublikasında seçki dairəsi. Ordubad rayonunu və Culfa rayonunun bir hissəsini əhatə edir. Mərkəzi Seçki Komissiyası tərəfindən müəyyən edilmiş 125 dairədən biridir.
Lampas
thumb|Marşallar Jukov və Rokossovski lampaslı hərbi mundirdə. (Berlin, Brandenburq darvazası, 1945) Lampaslar - Şalvarın yan tərəflərinə tək və ya çüt şəkildə, enli və ya dar formada tikilən dekorativ parça zolağıdır.
Lampaslardan ilk dəfə skiflər tərəfindən istifadə olunmuşdur. . Orta əsrlərdə lampaslar Fransada hərbi geyimlər üçün istifadə olunurduı. Müxtəlif hərbi hissələrin geyimləri və lampasları rəngləri, eni və tikiş tərzi ilə fərqlənirdi. Prussiya ordusunda 1832-ci ildən generalların lampasları qırmızı, ikiqat, Baş Qərargah zabitlərinin lampasları bənövşəyi rənglərdə idi.
UTC+00:30
UTC+00:30 — Saat qurşağı.
Lampas
Rusiya imperiyasında lampaslar sülh dövründə də kazak hərbi hissələrinin hərbi mundirlərinin ayrılmaz tərkib hissəsi olmuşdur. Kazak hərbi hissələrinin fərqlənmə rənglərinə uyğun tək cərgəli geniş lampaslardan istifadə edirdilər. Digər rus nizami ordu hissələrindən fərqli olaraq kazaklarda lampaslar sərbəstlik, azadlıq və silki simvol hesab olunurdu.
Rusiya Fəhlə-Kəndli Qızıl Ordusunda generalların hərbi mundirlərində ilk dəfə lampaslardan 1940-cı ildə istifadə olunmuşdur. . Əvvəlcə bütün növ qoşunların ordu generallarının hərbi mundirlərində lampaslar qırmızı rəngdə, aviasiyada göy rəngdə, rabitə, mühəndis, texniki və intendant xidməti üzrə qoşunlarda moruq rəngində olmuşdur. Hər bir lampasın eni 2 sm, 1941-ci ilin fevralından isə 2,5 sm uzunluğunda müəyyənləşdirilmişdir. Az sonra hüquqi və tibbi xidmət üzrə generalların hərbi mundirlərində lampaslar moruq rəngində müəyyən olunmuş, lakin tezliklə ləğv olunmuşdur.
SSRİ Xalq Daxili İşlər Komissarlığının generallarının hərbi mundirlərinin lampasları 1943-cü il 18 fevraldan göy rəngdə, sərhəd qoşunlarının general mundirlərində açıq göy rəndə olmuş, 1945-ci ildə bu rənglər ləğv edilərək qırmızı rənglə əvəz olunmuşdur. .
Müxtəlif ölkələrin müasir ordularında, lampaslar ümumiyyətlə yüksək rütbəli zabitlərin, generalların və marşalların fərqləndirici nişanəsidir. XIX əsrdən lampaslar Latın Amerikası xalqlarında kişilərin milli geyimlərinin bir hissəsidir.
Sarıyataq (Xudafərin)
Sarıyataq — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Xudafərin şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Kirensk
Kirensk — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər. İrkutsk vilayətinə daxildir.
Sarıyataq (Xudafərin)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 54 nəfər yaşayır (11 ailə).
Amerika
Amerika — Qərb yarımkürəsində qitə.
Sahəsi 42.000.000 km² dir. Şimali Amerika və Cənubi Amerika materiklərindən ibarətdir. Şimali Amerika dünyanın ən böyük 3-cü, Cənubi Amerika isə 4-cü ən böyük materikidir. Şimal Buzlu okean, Sakit okean, Atlantik okean ı ilə əhatə olunmuşdur.
Etimologiya və adı
"Amerika" adı ilk dəfə 1507-ci ildə qeydə alınmışdır. Martin Valdseemüller tərəfindən yaradılmış iki ölçülü qlobus terminin qeydə alınmış ən erkən istifadəsi olmuşdur. Ad həmçinin Cənubi Amerikaya istinad edərək Matthias Ringmann tərəfindən yazılmış Cosmographiae Introductio-da (amerigen termini ilə birlikdə) istifadə edilmişdir. 1538-ci ildə Gerardus Mercator tərəfindən həm Şimali, həm də Cənubi Amerikaya tətbiq edilmişdir. "Amerika" İtalyan tədqiqatçısı Ameriqo Vespucçinin ilk adının Latın versiyası olan Americusdan gəlir. Amerikanın qadın forması Asiya, Afrika və Avropanın qadın adlarına uyğun gəlirdi.
Müasir ingilis dilində Şimali və Cənubi Amerika ümumiyyətlə ayrı-ayrı qitələr hesab olunur və birlikdə Amerika və ya daha nadir hallarda Amerika adlanır. Unitar qitə kimi təsəvvür edildikdə, forma ümumiyyətlə təklikdə Amerika qitəsidir. Bununla belə, aydınlaşdırıcı kontekst olmadan, ingilis dilində tək Amerika adətən Amerika Birləşmiş Ştatlarına istinad edir.
Relyefi
Qitənin qərbi dağlıq, şərqi isə düzənlikdir. Qitənin qərbində And-Kordilyer dağ sistemi, şərqində isə Appalaç dağları yerləşir. Qitənin ən hündür zirvəsi Akonqakua dağıdır. Koroldilyerin ən uca zirvəs isə Uitnidir (4418m)) Şimali Amerikanın dəniz səviyyəsindən ən yüksək nöqtəsi Alyaska yarımadasının şimalında yerləşən Mak-Kinli dağı dır (6194m). Dəniz səviyyəsindən ən aşağı nöqtəsi isə Kaliforniya ştatında yerləşən Ölüm dərəsidir (-86m Ölüm dərəsi təkcə Şimali Amerikada deyil, bütün Amerika qitəsində ən alçaq yer hesab olunur.)
Şimali Amerika Orisaba, Taxumulko, Reynir, Şasta, Kolima, Popokatepetl, Momotombo, Veniaminov vulkanları yerləşir.
Tarix
Xristofor Kolumb 1492-ci ildə Amerika qitəsini Avropa üçün kəşf etmişdir. Kolumbun əsas məqsədi Hindistana gedən qısa dəniz yolunu kəşf etmək idi. Kolumb Amerika sahillərinə dörd dəfə səyahət etmişdir. Lakin o ömrü boyu buranın Hindistan olduğunu sanmışdır və onun ilk olaraq kəşf etdiyi adalar indi də "Vest İnd " - Qərbi Hindistan adlandırılmaqdadır. Kolumbla birlikdə səyahət etmiş xəritəşünas Ameriqo Vespuççi isə bu torpaqların yeni bir qitə olduğunu söyləmişdir. Bu səbəbdən yeni kəşf edilən qitə Ameriqo Vespuççinin şərəfinə Amerika adlandırılmışdır. Kolumbdan əvvəlki dövr, Amerika qitələrində əhəmiyyətli Avropa təsirlərinin görünməsindən əvvəl Amerikanın tarixində və tarixdən əvvəlki bütün dövr bölmələrini özündə birləşdirir, Yuxarı Paleolitdə ilkin məskunlaşma vaxtını, Erkən Müasir dövrdə Avropa müstəmləkəçiliyini əhatə edir. Kolumbdan əvvəlki termin xüsusilə tez-tez Amerikanın böyük yerli sivilizasiyaları kontekstində istifadə olunur, məsələn, Mesoamerikanlar (Olmeklər, Tolteklər, Teotihuakanolar, Zapoteklər, Mixteklər, Azteklər və Mayalar) və And dağları (Inca, Moche, Muisca, Canaris).
Kolumbdan əvvəlki bir çox sivilizasiyalar daimi və ya şəhər yaşayış məntəqələri, kənd təsərrüfatı, mülki və monumental memarlıq və mürəkkəb ictimai iyerarxiyaları əhatə edən xüsusiyyətlər və əlamətlər yaratdı. Bu sivilizasiyaların bəziləri Avropanın ilk daimi gəlişi zamanı (təxminən 15-ci əsrin sonu – 16-cı əsrin əvvəlləri) çoxdan sönmüşdü və yalnız arxeoloji tədqiqatlar vasitəsilə məlumdur. Digərləri bu dövrlə müasir idilər və o dövrün tarixi məlumatlarından da məlumdur. Mayya kimi bəzilərinin öz yazılı qeydləri var idi. Lakin o dövrün əksər avropalıları bu cür mətnlərə bütpərəstlik kimi baxırdılar və xristian pirelərində çoxu məhv edilib. Müasir tarixçilərə qədim mədəniyyət və biliyə dair baxışlar buraxan yalnız bir neçə gizli sənəd bu gün qalır. 300px|thumb|right|Amerikanın iqlimi
İqlimi
Amerikanın iqlimi bölgədən bölgəyə əhəmiyyətli dərəcədə dəyişir. Tropik yağış meşələri iqlimi Amazon enliklərində, Amerika bulud meşələrində, Floridanın cənub-şərqində və Darien Qapda baş verir. Qayalı dağlarda və And dağlarında quru və kontinental iqlim müşahidə olunur. Çox vaxt bu dağların yüksəklikləri qarla örtülü olur. Cənub-Şərqi Şimali Amerika tornadoların və qasırğaların baş verməsi ilə məşhurdur, onların böyük əksəriyyəti ABŞ-nin Tornado Xiyabanında,, eləcə də Şimali Amerikada qışın sonu və əvvəlində cənubdakı Dixie Xiyabanında baş verir. Çox vaxt Karib dənizinin hissələri qasırğaların şiddətli təsirlərinə məruz qalır. Bu hava sistemləri Kanadadan gələn quru, sərin hava ilə Atlantikdən gələn nəm, isti havanın toqquşması nəticəsində əmələ gəlir.
Hidrologiya
Sahil dağları və daxili düzənliklərlə Amerika qitələri qurudan bir neçə böyük çay hövzəsi nə malikdir. Şimali Amerikadakı ən böyük çay hövzəsi Missisipi hövzəsidir və planetin ikinci ən böyük su hövzəsini əhatə edir. Missisipi-Missuri çay sistemi ABŞ-nin 31 ştatının əksəriyyətini, Böyük Düzənliklər in əksəriyyətini və Qayalı və Appalaçi dağları arasındakı geniş əraziləri qurudur. Bu çay dünyada dördüncü ən uzun və dünyada onuncu ən güclüdür.
Şimali Amerika da, Appalachian dağlarının şərqində, böyük çaylar yoxdur, əksinə Hudson çayı, Saint John çayı və Savanna çayı kimi Atlantik okeanı nda son nöqtəsi ilə şərqə axan bir sıra çaylar və axınlar var. Bənzər bir nümunə Hudson körfəzinə tökülən mərkəzi Kanada çaylarında baş verir; ən böyüyü Çörçill çayıdır. Şimali Amerikanın qərb sahilində əsas çaylar Kolorado çayı, Kolumbiya çayı, Yukon çayı, Freyzer çayı və Sakramento çayıdır.
Kolorado çayı Cənubi Qayalıqların çox hissəsini və Hövzə və Silsiləsi əyalətinin bir hissəsini qurudur. Çay Kaliforniya körfəzinə təxminən 1,450 mil (2,330 km) axır, bu müddət ərzində o, Böyük Kanyon kimi təbii hadisələri üzə çıxarıb və Salton dənizi kimi hadisələri yaratmışdır. Kolumbiya Şimali Amerikanın mərkəzi qərbində, uzunluğu 1243 mil (2000 km) olan böyük çaydır və Amerikanın Qərb Sahilindəki ən güclü çaydır. Şimali Amerikanın uzaq şimal-qərbində, Yukon Alyaska yarımadasının böyük hissəsini qurudur və Yukon və Şimal-Qərb Ərazisindən Sakit Okeana qədər 1,980 mil (3,190 km) axır. Kanadanın Şimal Buzlu Okeanına tökülən Mackenzie çayı, Cənubi Kanadanın Böyük Göllərini Atlantik Okeanına axan Sent-Lorens çayından fərqli olaraq, Arktik Kanadanın Böyük Arktik Göllərindən suları qurudur. Mackenzie çayı Kanadada ən böyüyüdür və 1,805,200 kvadrat kilometr (697,000 kv mi) axır. Cənubi Amerikadakı ən böyük çay hövzəsi Amazon hövzəsidir ki, bu da Yer kürəsindəki bütün çaylar arasında ən yüksək həcmə malikdir. Cənubi Amerikanın ikinci ən böyük su hövzəsi təxminən 2,5 milyon km2 ərazini əhatə edən Parana çayıdır.
Ekologiya
Şimali Amerika və Cənubi Amerika, təxminən 2,5 milyon il əvvəl, kontinental sürüşmə iki qitəni Panama Isthmus vasitəsilə təmasda saxladığı zaman, ortaq flora və fauna populyasiyasını inkişaf etdirməyə başladı. Başlanğıcda biota mübadiləsi təxminən bərabər idi, Şimali Amerika nəsilləri Cənubi Amerikaya miqrasiya edən Cənubi Amerika cinslərinin Şimali Amerikaya köç etdiyi eyni nisbətdə idi. Bu mübadilə Böyük Amerika Mübadiləsi kimi tanınır. Mübadilə təxminən bir milyon ildən sonra yarımçıq qaldı, Cənubi Amerika cinslərinin Şimali Amerikaya ümumi yayılması əhatə dairəsinə görə Şimali Amerika cinslərinin Cənubi Amerikaya yayılmasından daha məhdud idi.
Bratsk
Bratsk — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər İrkutsk vilayətinin tərkibinə daxildir
Tarixi
Buryad - ərazisi möhtəşəm Hun imperiyası hüdudlarına daxil olan qədim diyar müasir İrkutsk vilayətində şəhər. XVII əsrin əvvəllərindən başlayaraq bura ilk rus, kazak bölükləri ayaq basır. 1629-cu ildə Yenisey Voevodası Yakov Xripunov 30 gəmi ilə Anqara ilə gedib Oka çayının ağzına yetişdi. Qızıl Yarı (sonralar rus qalası Krosnayarski) istila edib möhkəmləndirən Xripunovun iştahı böyük idi. O burada Oka buryadlarından görünməmiş həyasızlıqla elə yasaq tələb etdi ki, özlüyündə xeyirxah, səmimi adamlar olan buryadların səbri tükənir. Onlar bu çağırılmamış qonaqlara silahlı müqavimət göstərirlər. Lakin ataman Perfilyev ehtiyatlı hərəkət edir; 1631-ci ildə sakitcə gəlib Anqaranın sol sahilində ağacdan möhkəm qalaça tikdirir. Tezliklə buryadlar bir "gecəqondu" kimi gizlincə və qısa zamanda əlüstü tikilən rus qalasını görüb həyəcana gəldilər. Oka boyu xanları silahlı hücuma keçib rus bölüklərini darmadağın edib qalanı da yandırdılar. Get-gedə Anqara və Oka çaylarının sahiillərini ələ keçirən ataman Firsovun başçılığı altında rus və kazak birlikləri 1654-cü ildə Anqara və Okanın sol sahilindəki qədim buryad, daha doğrusu, Buryaday kəndində hərbi qala tikdilər; bu qala rusca Bratsk adlanmağa başladı. 1. Qala Anqara boyu azad, çölçü xalqın əl-ayağını çar hökumətinin tətbiq etdiyi ağır vergilərlə-əmtəə ilə ödəniləcək məhsuldan ibarət töyücü ilə bağlamaq məqsədilə salınmışdı. Burada yerli xalqlardan Buryad, Oyrot və tatarlardan "yasak" qəbul edilən məntəqə təşkil edilmişdi. 1675-ci ilin yayında Çinə gedən rus diplomatı Nikolay Spafari Bratskda (Buryadda) 20 yaşayış evi və provoslav kilsəsi olduğunu yazır 2. Çar hökuməti dövlətin ən təhlükəli düşməni saydığı məhbusunu bura katorqaya göndərirdi. 1658-ci ildə Balaqan çölündə Buryadların rus müstəmləkə zülmünə qarşı üsyanı başladı. Lakin çox keçmir ki Sibirin istilası geniş irimiqyaslı tədbirlərlə gerçəkləşir. Buryadın istilasından az sonra 1661-ci il iyulun 6 –da "İrkut çayı üstündə, Uşak çayının ağzında qala tikirəm" deyə rus qulluq adamı olan Poxabov Yenisey voevodasına məlumat verirdi. Yeni gələn ruslar şəhəri yanliş olaraq Bratsk adlandırmaqda idilər. "Lakin o zaman qardaşlıq haqqında heç kim, o cümlədən ruslar da düşünmürdülər deyə" Lev Uspenski bu barədə istehza ilə yazırdı. 3. İndi bu şəhər güclü Bratsk hidroelektrik stansiyası ilə (1961) məşhurdur.
Anil Ratod
Həyatı
Anil Ramkişan Ratod 1956-cı ildə Mumbayda anadan olmuşdu.1990-cı ildə Maxaraştradan və Əhmədnaqardan Maharaştra Qanunverici Məclisinə üzv seçildi. O, bu məclisə üzv seçiləndə Şiv Sena Partiyasının üzvü idi. 2-ci çağırış məclis üzvü olanda o, Maxaraştranın dövlət naziri oldu. 2 il bu vəzifəni icra etdi. 2009-cu ilə qədər məclisin üzvü olan Anil Ratod bir müddət fasilədən sonra yenidən məclis üzvü seçildi. Ömrünün sonuna qədər Maharaştra Qanunverici Məclisinin üzvü oldu.
Ölümü
Anil Ramkişan Ratod 5 avqust 2020-ci ildə Mumbaydakı iqamətgahında ürək tutmasından qəfil vəfat etdi. Sabiq nazir Mumbayda dəfn olundu.
UTC+01:00
UTC+01:00 — Saat qurşağı.
Lathyrus laevigatus
(Lathyrus laevigatus) — paxlakimilər fəsiləsinin güllücə cinsinə aid bitki növü.
Catolesia
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Növləri
Catolesia mentiens D.J.N.Hind
Kripteks
Kripteksin Dizaynı və İş rejimi
Romanda izah edildiyi üzrə Kripteks qiymətli və çox gizli mesajları saxlamaq üzrə hazırlanmış təhlükəsiz bir kassa kimidir. Romana görə Kripteks DaVinci tərəfindən DaVinci nin gizli mesajlarını saxlaması üçün hazırlanmışdır, amma gerçəkdə belə bir kassa nın olduğu heç isbatlanmamışdır.
Likitlərin köhnə sənədlərə qətiliklə zərər verdikləri bilinməsinə baxmayaraq, onlar bütün məlumatları tamamilə yox edəcək təsirə sahib deyildirlər.
Əfsanə budur ki
Kripteks içərisində sirkə saxlayar və bu sirkə bir şüşənin içərisində mühafizə edilmişdir, əhəmiyyətli məlumatlar və mesajlar isə bir papirus kağızına yazılar bu kağız sarılar və kripteksin içərisinə sirkəylə birlikdə qoyular əgər kripteksə səhv şifrə girilsə kripteksin sahib olduğu mexanizm şüşəsi qırar və sirkə papirus kağızının üzərinə yayılar, nəticədə sirkə papirusa zərər verər və üzərindəki yazılar yox olar.
İndiki vaxtda bir kripteks işə yarayar mı?
Əslində sirkə papirusun üzərindəki yazılara zərər versə belə papirusu əritməsi çox, amma çox çətindir, bir anda əritməsini buraxın bir ay sirkənin içində belə qalsa papirus əriməz. Bu səbəbdən siz yazıları qismən silinsə belə papirus sapsağlam ələ keçirə bilərsiniz. Ayrıca indiki vaxtda müasir oxuma texnikaları ilə (ultrasonic və XRay darama kimi) papirusun üzərindəki yazıları kripteksi açmadan belə oxuya bilərsiniz.
Başqa bir yolda budur ki; kripteksin dərin dondurucuya yerləşdirdiyinizə sirkə bi müddət sonra tamamilə donacaq, bu səbəbdən siz kripteksi qırdığınızda sirkə donmuş olacağından yazılara heç bir zərər verə bilməyəcək.
Bu anda çox xüsusi bir hədiyyə olaraq sevdiyiniz bəzilərinə (ya da özünüzə) kripteks hədiyyə edə bilərsiniz.
Justin Nevins adlı bir vətəndaş, dizaynını kimsəylə paylaşmadığı bir kripteks çıxarmış. Yalnız içərisində sirkəli özünü məhv etmə qurğusu olmayan kriptekslər ən xarici mərmər seçilə bilir, beləliklə az qala açılması normal yollarla qeyri-mümkün bir hal alır.
Sevdiyinizə tamamilə əl istehsalı və sizə xüsusi ağacdan oyma ya da mərmər kripteks hədiyyə edə bilir, içərisinə xüsusi bir hədiyyəni də qoydura bilir və şifrə kombinasiyasını özünüz təyin edə bilirsiniz. Ayrıca Romandakı kripteks əfsanəsinə uyğun olaraqta bu şifrəni bir bilməcənin içərisinə saxlayıb o bilməcəni kripteksi hədiyyə etdiyiniz insana verə bilirsiniz. O şanslı (ya da şanssız) yoldaşda bilməcəni həll edib kodu bulana qədər vurnuxur.
Bu maraqlı, amma bir o qədərdə əyləncəli və tamamilə sizə xüsusi hədiyyənin qiyməti isə təxminən 600 dollardan başlayır.
Avtomatik təkrar qoşma
Avtomatik təkrar qoşma (ATQ) — müəyyən edilmiş müddətdən sonra açılmış açarı yenidən qoşan elektroavtomatika vasitələrindən biridir və birdəfəli, ikidəfəli və ya üçdəfəli ola bilər (bəzi müasir sxemlərdə səkkiz tsiklə qədər mümkündür).
Tətbiqi
Elektrik şəbəkələrindəki bütün zədələnmələri iki növə bölmək olar: dayanıqlı və dayanıqsız. Dayanıqlı zədələnmələrə, əməliyyat personalının və ya qəza xidməti briqadasının müdaxiləsinə ehtiyacı olan zədələnmələr daxildir. Bu cür zədələnmələr zamanla öz-özünə aradan qalxmır və zədələnmiş şəbəkə hissəsinin istismarı mümkün deyil. Bu cür zədələnmələrə xətlərin qırılmaları, xətt hissələrinin, EVX-nin dayaqlarının, elektrik aparatlarının zədələnmələri daxildir.
Dayanıqsız zədələnmələr baş verdikdən sonra qısa bir müddət ərzində öz-özünə aradan qalxması ilə xarakterizə olunur. Bu cür zədələnmələr, məsələn, təsadüfən naqillərin bir-birinə toxunması zamanı baş verə bilər. Bu zaman yaranan elektrik qövsü ciddi ziyan vurmağa imkan tapmır, çünki qısaqapanma meydana gəldikdən bir müddət sonra dövrə rele mühafizəsinin təsiri ilə açılır. Təcrübə göstərir ki, dayanıqsız zədələnmələr bütün zədələnmələrin 50–90% -ni təşkil edir.
Şəbəkənin açılmış hissəsinin gərginli yə qoşulması təkrar qoşma adlanır. Şəbəkənin bu hissəsinin işdə qalmasından və ya təkrar açılmasından asılı olaraq təkrar qoşma uğurlu və uğursuz olur. Buna görə də, təkrar qoşmanın müvəffəq olması zədələnmənin dayanıqsız olmasını, qeyri-müvəffəq olması isə dayanıqlı olduğunu göstərir.
Bunun üçün, təkrar qoşma prosesini sürətləndirmək və avtomatlaşdırmaq üçün avtomatik təkrar qoşma (ATQ) qurğusundan istifadə olunur.
Avtomatik təkrar qoşma qurğusu elektrik şəbəkələrində geniş istifadə olunur. Onların digər rele mühafizə və avtomatika qurğuları ilə birlikdə istifadə olunması, operativ personalın saxlanması ehtiyacını aradan qaldıraraq bir çox yarımstansiyanı tam avtomatlaşdırmağa imkan verdi. Bundan başqa, bəzi hallarda avtomatik təkrar qoşma istismar işçilərinin səhv hərəkətlərindən və ya mühafizə olunan hissədə rele mühafizəsinin səhv işləməsindən yaranan qəzaların qarşısını almağa imkan verir.
EAQQ-də göstərilir ki, 1 kV və daha yüksək işçi gərginlikli bütün hava və kabel-hava xəttləri ATQ qurğuları ilə mütləq təmin edilməlidir. Bundan başqa, transformatorlar, yarımstansiyaların yığma şinləri və elektrik mühərrikləri də ATQ qurğuları ilə təmin olunur.
Təsnifatı
ATQ qurğuları təsir etdiyi fazaların sayından asılı olaraq bölünürlər:
Üç fazalı ATQ qurğuları şəbəkənin iş rejimindən asılı olaraq bölünürlər:
ATQ-nin xüsusi növü tezliyə görə avtomatik təkrar qoşmadır (TATQ).
Təkrar qoşmanın neçə dəfə olması tələbindən asılı olaraq ATQ birqat, ikiqat təsirli və s.-ə bölünür. Birqat ATQ daha çox istifadə olunur, lakin bəzi hallarda ikiqat ATQ-dən istifadə olunur.
Açara təsir üsuluna görə ATQ aşağıdakı kimi ola bilər:
Mexaniki ATQ-lər ani işlədikləri üçün onların istifadəsi məqsədəuyğun deyildi və müasir mühafizə avtomatika sxemlərində yalnız elektriki ATQ-lər istifadə olunur.
Mühafizə olunan avadanlıqların növünə görə ATQ qurğuları müvafiq olaraq xətlərin ATQ-si, şin ATQ-si, mühərriklərin ATQ-si və transformatorların ATQ-sinə bölünür.
ATQ-nin təsir prinsipi
ATQ sxemlərinin həyata keçirilməsi fərqli ola bilər, bu konkret olaraq hansı sxemə tətbiq edilmə halından asılıdır. 220 kV-a qədər gərginlikli hava xətti açarlarının avtomatlaşdırılmasında istifadə olunan prinsiplərdən biri də açarın idarəetmə düyməsinin mövqeyini və bu açarın vəziyyətini müqayisə etməkdir. Yəni, açar açıq olduqda ATQ dövrəsinə açarın "bağlı vəziyyətdədir" idarəetmə tərəfinə siqnal daxil olarsa, bu onu göstərir ki, açarın plandankənar (məsələn, qəza) açılması baş vermişdir. Bu prinsip, açarın planlaşdırılmış açılması zamanı ATQ qurğularının işləməməsi üçün tətbiq olunur.
ATQ-yə olan tələblər
Elektrik təchizatı etibarlılığının təmin edilməsi ilə bağlı ATQ sxemlərinə və qurğularına bir sıra tələblər qoyulur. Bu tələblərə aşağıdakılar daxildir:
Şahbudaqlı (Xudafərin)
Şahbudaqlı - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Xudafərin şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Məhluqə Sadıqova
Məhluqə Ələsgər qızı Sadıqova — Azərbaycan aktrisası, Azərbaycan SSR xalq artisti (1978).
Həyatı
Məhluqə Ələsgər qızı Sadıqova 28 aprel 1917-ci ildə Şuşa şəhərində doğulub. Beş il buradakı 1 saylı qız məktəbində oxuyub. 1930-cu ildə ailəsi Bakıya köçüb və Məhluqə xanım 6 saylı Sovet məktəbində yeddinci sinifi bitirib. O, 1936-cı ildə Bakı Tibb Texnikumunun diş texniki fakültəsini qurtarıb. Tibb təhsili alanda rəqs və dram dərnəklərində məşğul olub. Məhluqə Sadıqova 1936-cı il sentyabr ayının 27-də Akademik Milli Dram Teatrının truppasına götürülüb. Aktrisa 54 il bu teatrda çalışıb. 1992-ci ildə yenicə yaradılan Bakı Bələdiyyə Teatrında aktrisalıq edib.
Üslub və forma, məzmun və mahiyyət, estetik dəyər və psixoloji tutum baxımından bütün janrlarda hazırlanmış tamaşalarda iştirak edib. Lakin əsas uğurlarını daha çox xarakterik səhnə surətlərinin ifasında qazanıb. Aydın və səlis diksiyası, ifadəli səhnə danışığı aktrisanın oynadığı rollara dolğunluq və bütövlük gətirib.
Qırx ildən çox radionun "Bulaq" folklor-etnoqrafik verilişinin əvəzsiz ifaçılarından biri olub. Öz oyununda xarakterik ifadə vasitələrinə üstünlük verən Məhluqə Sadıqova AMDT-də Nadya, Pəri, Yaxşı, Gülüş, Turac, Sona ("Oqtay Eloğlu", "Solğun çiçəklər", "Almaz", "Sevil", "Dönüş" və "1905-ci ildə", Cəfər Cabbarlı), Süd ("Göy quş", Moris Meterlink), Qiasinta ("Skapenin kələkləri", Jan Batist Molyer), Sayad, Səlimə, Şamama cadu və Zərnigar ("Pəri cadu", Əbdürrəhim bəy Haqverdiyev), Hərəmxana qarısı, Fitnə, Mehriban ("Vaqif", "Fərhad və Şirin" və "Xanlar", Səməd Vurğun), Qalçixa və Anuşka ("Günahsız müqəssirlər", Aleksandr Ostrovski), Zəhra ("Şeyx Sənan", Hüseyn Cavid), Paulina ("Qış nağılı", Vilyam Şekspir), Sofiya ("Vanya dayı", Anton Çexov), Missis Daycen ("Şeytanın şagirdi", Bernard Şou), Nata xanım ("Nazirin xanımı", Branislav Nuşiç), Pəri xanım ("Lənkəran xanının vəziri", Mirzə Fətəli Axundzadə), Dolores ("Qadın faciəsi", Federiko Qarsiya Lorka), Güllü xala ("Yalan", Sabit Rəhman), Zabitə ("Atayevlər ailəsi", İlyas Əfəndiyev), Ana ("Şöhrət və ya unudulan adam", Nazim Hikmət), Sofiya ("Daş qartal", Pavel Malyarevski), Klavdiya Vasilyevna ("Şadlıq sorağında", Viktor Rozov) rollarını ifa edib.
Aktrisa 2003-cü il avqust ayının 15-də Bakıda vəfat edib.
Xatirəsi
19 iyul 2017-ci ildə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev Məhluqə Sadıqovanın 100 illik yubileyinin keçirilməsi haqqında sərəncam imzalamışdır.
17 oktyabr 2017-ci ildə Azərbaycan Dövlət Akademik Milli Dram Teatrında Məhluqə Sadıqovanın 100 illik yubileyi qeyd olunmuşdur.
Ovçular təpəsi yaşayış yeri
Ovçular təpəsi yaşayış yeri — Şərur rayonunun Dizə kəndinin şimal qurtaracağında, Arpaçayın sol sahilində e.ə. V-III minilliklərə aid yaşayış yeri.
Tədqiqi
Abidə şimal-qərb istiqamətində uzanan təbii təpənin üzərindədir. Abidənin sahəsi təqribən 10 hektardır. Kəşfiyyat xarakterli arxeoloji tədqiqatlar nəticəsində yaşayış yerində Eneolit və İlk Tunc dövrlərinə aid mədəni təbəqələr müəyyən edilmişdir.
Yaşayış yerinin xarakterik cəhəti ondan ibarətdir ki, burada Kür-Araz təbəqəsi sonrakı dövrlərin mədəni qatları ilə örtülməmişdir.
Мədəni təbəqədə möhrə, kül, çürüntü və osteoloji materialların qalıqlarına rast gəlinmişdir. Buradan, həmçinin çəhrayı, sarı və boz rəngli gil qab parçaları, daş alətlər və tunc iynə qırığı tapılmışdır. V. H. Əliyev və A. Q. Seyidovun qazıntıları zamanı 0,6 m dərinlikdə arakəsmə ilə ikiyə bölünmüş bina qalığı aşkar olunmuşdur. Lakin qazıntı sahəsi kiçik olduğundan binanın ümumi planını müəyyən etmək mümkün olmamışdır. Divar mərmər qaya parçalarından hörülərək gil məhlulla bərkidilmişdir. Divarın saxlanmış hissəsinin uzunluğu 3, eni 0,7, hündürlüyü 0,4 metrdir.
Kətanyarpaq güllücə
Kətanyarpaq güllücə (Lathyrus linifolius) — paxlakimilər fəsiləsinin güllücə cinsinə aid bitki növü.
Ovçular təpəsi yaşayış yeri
2006-2011-ci il qazıntıları
Yaşayış yerində 2006-2011-ci illərdə beynəlxalq Azərbaycan-Fransa ekspedisiyası tədqiqat aparmış, insanların burada e.ə. V minilliyin sonundan, son eneolit dövründən məskunlaşdığını müəyyən etmişdir.
Son eneolit dövrünə aid yaşayış binaları dördkünc formalı yarımqazmalardan və daş təməl üzərində inşa olunmuş kərpic evlərdən ibarət olmuşdur. Ovçulartəpəsinin sakinləri əkinçilik, maldarlıq, balıqçılıq və digər təsərrüfat sahələri ilə məşğul olmuşlar.
2010-cu ildə yaşayış yerindən eneolit dövrünə aid şahzadə qəbiri aşkar olunmuşdur. Ovçular təpəsinin qədim sakinləri Übeyd tayfaları ilə əlaqə saxlamışdır. Tədqiqatlar Kür-Araz mədəniyyətinin tarixini dəqiqləşdirməyə, onu e.ə. V minilliyin sonu və IV minilliyin əvvəllərinə aid etməyə imkan verir.
Saxsı məmulatı
left|thumb|180px|Ovçular təpəsi yaşayış yerindən aşkarlanmış keramika məmulatı Eneolit keramikası bitki və qum qarışıqlı gildən hazırlanmış, qırmızı biçimlidir, hər iki tərəfdən yaxşı hamarlanmışdır. Bəzi nümunələrinin bir və ya hər iki üzü tünd qırmızı rənglə, yaxud açıq rəngli anqolbla örtülmüşdür. Bir çox hallarda xarici və daxili səthlərində daraqvari alətlə işlənmənin izləri saxlanmışdır.
Saxsılar əsasən, küpə, kasa və cam tipli qablara aiddir. Küpələrin müxtəlif tipli qulpları vardır. Yerli dulusçular məhz bu dövrdən başalayaraq qablara qulp qoymağa başlamışdır. Onların bəzi nümunələri sonrakı Kür-Araz mədəniyyəti dövrünün yarımşar formalı qulplarını xatırladır. Qablar çoxsaylı yapma, çərtmə, basma ornamentlərlə bəzədilmişdir.
Abidədən aşkarlanmış bikonik formalı gil əyircək də keramika məmulatına aiddir. Qаblаrın bir qismi хаricdən аnqоblаnmış, yаpmа və bаsmа оrnаmеntlə nахışlаnmışdır. Bəzi qаbların gövdəsi cızmа, аğzının kənаrı yаpmа оrnаmеntlə nахışlаnmışdır. Bаdyа və kаsа tipli qаblаr хаricdən sаrı rəngli аnqоblа örtülmüşdür.
Erkən Tunc dövrünə aid keramika bоz və qоnur rəngdə bişirilmiş gil məmulаtından ibarətdir. Оnlаr küpə, kаsа, pаrçа tipli qаblаrın müхtəlif hissələrindən ibаrətdir. Хаrici səthi yахşı sığаllаnаrаq qаrа rənglə örtülmüş və cilаlаnmışdır. Bu qrupа аid gil məmulаtının bir qrupu çəhrаyı аstаrlıdır. Bu qаblаrın bəzisi хаricdən qаrа, içəridən isə çəhrаyı və qəhvəyi rənglə örtülərək cilаlаnmışdır. Оnlаrın nахışlаnmаsındа оvаl dаirə və kаnnеlyur оrnаmеntdən istifаdə еdilmişdir.Kür-Аrаz mədəniyyətinə məхsus qаblаrın qulplаrı yаrımşаrşəkillidir. Dən dаşlаrı bоz rəngli tufdаn və bаzаltdаn hаzırlаnmışdır. Həvənglər dаirəvi-şаrşəkilli fоrmаdа оlub hər tərəfdən yахşı işlənmiş, оturаcаğı yаstılаnmışdır. Aşkar olunan arxeoloji materiallar I Kültəpə (Babək), II Kültəpə (Babək), I Kültəpə (Maxta, Şərur) və digər abidələrin materialları ilə bənzərdir.
Daş məmulatı
Eneolit dövrünün daş alətləri dən daşları, sürtgəclər, həvənglər, obsidian və çaxmaqdaşı lövhələrindən ibarətdir. İlk Tunc dövrü isə əsasən, qara, boz, çəhrayı rəngli cilalı və cilasız müxtəlif qablar, dən daşları sürtgəclər, həvənglər, obsidian və çaxmaqdaşı lövhələri, tunc bizlə təmsil olunmuşdur.
UTC+02:00
UTC+02:00 — Saat qurşağı.
Xarici keçidlər
Časové pásmo
UTC+01:24
UTC+01:24 — Saat qurşağı.
UTC+02:30
UTC+02:30 — Saat qurşağı.
Anastas Mikoyan
Anastas İvanoviç Mikoyan — SSRİ dövlət xadimi, siyasət adamı, ASSR rəhbəri.
NGC 3018
NGC 3018 - Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktika. Göy üzündə Sekstant bürcü istiqamətində yerləşir. Sb tipli. tərəfindən ildə 80.01 sm (31.5 düymə) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
Kirilo Petrov
Krilo Petrov — Neftçi PFK-da çıxış dən ukraynalı futbolçu
Nijneudinsk
Nijneudinsk və ya Doodo-Üde  — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər. İrkutsk vilayətinə daxildir.
Vangelis Platellas
Vangelis Platellas — Neftçi PFK-da çıxış edən Yunanıstan futbolçusu.