cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Vasili Qorbunov
Təhsili
1939-cu ildə Saransk Pedaqoji İnstitutunun Mordoviya ədəbi şöbəsinə qəbul edilir (sonradan — N.P.Oqaryov adına Mordoviya Dövlət Universiteti). 1937-ci ildə İnstitutu bitirir. 1937—1938-ci illərdə Saransl Pedoqoji uçilişində dərs deyir. Bir müddət sonra isə represiyaya məruz qalır. 1939-cu ildə isə azad edilir. 1940—1944-cü illərdə İnsar pedoqoji uçilişində dərs deyir. Baş müəllim və direktor vəzifələrində çalışır. Rus və mordoviya dilləri və ədəbiyyatından dərs deyir. Bu sahədə təcrübəli metodistə çevrilir. 1943-cü ildə Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası üzvü olur. Müharibə illərində dövrü şeirlərini və hekayələrini çap etddirmişdir.
Mükafatları
O, K. D Uşinski medalı, "Xalq Maarifləndirmə Əlaçısı" nişanı, Mordoviya ASSR Ali Sovetinin Rəyasət Heyəti və Rusiya Sovet Federativ Sosialist Respublikası Maarif Nazirliyi fəxri fərmanına layiq görlmüşdür.
Xatirə
Vasili Qorbunov 11 dekabr 1983-cü ildə Moskvada vəfat etmişdir. Saransk qəbirstanlığında dəfn edilmişdir. Gorbunovun ölümündən sonra onun iki kitabı nəşr olundu: Mordoviya ədəbiyyatının müasir inkişaf proseslərinin öyrənilməsi haqqında olan «Tanınma» (1984) və İ. M. Yauşevin bioqrafiyası olan «Morısyat od porazo» («Müğənninin gəncliyi», 1988).
Bayramkənd (Çaroymaq)
Bayramkənd — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Çaroymaq şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 37 nəfər yaşayır (6 ailə).
Echinops dichrous
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
İranın cənubunda və cənub-qərbində yayılmışdır.
Novruz Ağayev
Ağayev Novruz Ağagül oğlu (1870 (Bakı)—1948 (Bakı)) — biblioqraf, araşdırmaçı, şair
N.Ağayev şəxsi mütaliə yolu ilə fars dilini, Yaxın və Orta Şərq xalqlarının tarixi və ədəbiyyatını yaxşı öyrənmişdir. Xüsusilə Məhəmməd Füzuli, Ömər Xəyyam, Əlişir Nəvai kimi klassikləri gözəl bilirdi. O, Bakıdakı "Məcməüş-şüəra" ("Şairlər məclisi") ilə təmasda olmuş, bu məclisin ən görkəmli iştirakçılarından olan Mirzə Abdülxalıq Cənnəti ilə dostluq etmişdir.
Həyatı
XX əsrdə Azərbaycan bibliofil və biblioqrafları arasında bir kitab aşiqi kimi tanınan Novruz Ağayev Bakının Saray kəndində doğulmuşdur. Doqquz yaşında olanda ailələri Bakı şəhərinə köçür, o burada bir neçə il mollaxanada oxuyur; ailə vəziyyətlərinin ağırlığına görə gənc Novruz təhsilini yarımçıq qoymalı olur. Bir müddət baqqal, sonra daşyonan şagirdi işləyir. 1905-ci ildən Bakıda, Rusiya şəhərlərində ticarətlə məşğul olur. 1917-1920-ci illər arasında "Musavat" partiyasının üzvü olub siyasi fəaliyyət göstərir. Sovet hakimiyyəti illərində təsərrüfat idarələrində işləmişdir.
Fəaliyyəti
Hələ cavan vaxtlarından kitab, qəzet, jurnal, əlyazma toplamağa və onları öyrənməyə böyük həvəsi olmuşdur. Qazancının xeyli hissəsini bu əsərlərin toplanmasına sərf etmişdir. Təsadüfi deyildir ki, 30-cu illərin axırlarından SSRİ EA Azərbaycan filialının Ədəbiyyat və Dil İnstitutunun əlyazmalar şöbəsində işləməyə başlayır. Azərbaycan ədəbiyyatı və mətbuatı əsərlərinin bu fonda toplanması sahəsində səmərəli fəaliyyət göstərir.
Bəs ki, şirin zəbanı var yarın, Olur ağzında şəhd şəkkər söz. Açılanda dəhanı misli-sədəf, Saçar ətrafa dürrü gövhər söz. "Söz" rədifli qəzəlindən
Novruz Ağayev ömrünün böyük bir hissəsini Azərbaycan müəlliflərinin əsərlərinin tədqiqinə həsr etmişdir. Xüsusilə Orta əsrlər Azərbaycan şairlərinin lirik şeirlərinin toplanmasında və araşdırılmasında böyük xidmətləri olmuşdur. Təbriz, Sərab, Rəşt, Qəzvin və s. şəhərlərdə səfərlərdə olmuş və bu səfərlərdə Azərbaycan və Şərq əlyazma kitablarını toplamışdır. Onun topladığı əlyazmaların əksəriyyəti hal-hazırda Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası M.Füzuli adına Əlyazmalar İnstitutunun fondlarında saxlanılır.
200px|thumbnail|left|[[Saib Təbrizinin əlyazması üzərində N.Ağayevin möhürü]]
Bütün bu əlyazmalarda kolleksionerə məxsus olduğunu bildirən möhür vardır. Möhürün üzərində rus dilində və Azərbaycan dilində ərəb əlifbası ilə "Bakı, Novruz Ağayev" yazılmışdır, möhürün ölçüsü 2,3x3,5 sm.dir. Novruz Ağayevin kolleksiyasında olan Saib Təbrizinin əlyazması (üç nüsxədə) əsasında dahi şairin həyat və yaradıcılığının hərtərəfli tədqiqi mümkün olmuşdur. Saib Təbrizinin əlyazması AMEA M.Füzuli adına Əlyazmalar İnstitutunda C-4 şifrəsi altında mühafizə olunur.
N.Ağayevin "Neyyir" (nurlu, işıqlı) təxəllüsü ilə yazdığı şeirlər əsasən məhəbbətə dair lirik qəzəllərdən ibarətdir; onların ancaq bir neçəsi "Deyilən söz yadigardır" məcmuəsində çap olunub.
Ləbin fərəh gətirir könlümə şərab kimi, Həyat bəxş qılır ruyun afitab kimi.
Səni görəndə rəqib ilə bəzmi-işrətdə Yanar konül həsəd oduna bir kabab kimi.
Yarar güli-tərin üstündə əndəlib otura, Nədir üzündə durub zülf bir qurab kimi?
Fəvayi-pürxətəri-eşqin içrə seyr edənin, Gözünə vəsl görünməkdədir sərab kimi.
Bilirmi ləzzəti-eşqi məğazı yox kişilər Əgər onu içə min dəfə gündə ab kimi?
Yüzlərlə mətbu və əlyazma kitablarından, qəzet və jurnal komplektlərindən ibarət olan zəngin şəxsi kitabxanasında Azərbaycan, İran, Türk və s. Şərq xalqlarının klassik və bədii fəlsəfi irsinin qiymətli nümunələri toplanmışdı. Bu kitabların arasında məşhur İran şairi Salman Sevecinin yeganə yadigarı - divanının əlyazması da vardı. Kitabxanasında Nizami Gəncəvi, Xaqani Şirvani, Füzuli, Firdovsi, Xəyyam, Cəlaləddin Rumi və başqa klassiklərin nəfis əlyazma kitabları və divanları olmuşdur. 30-cu illərdə bu kitablar Azərbaycan Dövlət muzeyinin kitabxanasına verilmişdir, hazırda Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası M.Füzuli adına Əlyazmalar İnstitutunda saxlanılır.
Ömrünün son illərində Azərbaycan dövri mətbuatının tədqiqi ilə məşğul olurdu. Əlyazması halında qalmış "Azərbaycan mətbuatı haqqında qeydlər" adlı bir neçə əsəri var ki, burada bir neçə mətbuat orqanı haqqında müxtəsər məlumat verilir və dövri mətbuatda təsadüf olunan gizli imza və təxəllüslərin sahibləri göstərilir. Səhvlərinə, elmi cəhətdən bəsitliyinə baxmayaraq, bu əlyazması mətbuat tarixini öyrənənlərə kömək edən mənbələrdən biridir.
Feyzulla Qasımzadə
Feyzulla Qasımzadə — ədəbiyyatşünas, pedaqoq, Azərbaycan EA-nın həqiqi üzvü (akademik), filologiya elmləri doktoru (1955), professor (1957), Azərbaycanın Əməkdar elm xadimi (1958) və Əməkdar müəllimi (1943).
Əmək fəaliyyəti
Feyzulla Qasımzadə əmək fəaliyyətinə 1916-cı ildən Abşeron kəndlərində və Bakı şəhərinin məktəblərində müəllimliklə başlamışdır. O, 1928-1929-cu illərdə Bakı Pedaqoji Texnikumunda 1929-1931-ci illərdə APİ-də müəllim kimi fəaliyyət göstərmişdir. 1931-1938-ci illərdə Xalq Maarif Komissarlığında metodist-təlimatçı vəzifəsində çalışmışdır.
Feyzulla Qasımzadə SSRİ EA Azər­bay­can Filialı­nın Dil və Ədə­biy­yat İns­titutunda baş elmi işçi, Azərbaycan Pe­daqoji İnstitu­tunda do­sent, kafedra müdiri, Bakı Dövlət Universitetində kafedra mü­di­ri, 1959-cu ildə Azərbaycan Pedaqoji İnstitu­tun­da Ədəbiyyat ka­fed­ra­­sının müdiri kimi fəaliyyət göstərmişdir.
Elmi fəaliyyəti
Azərbaycan ziyalılarının böyük bir ordusunun müəllimi olmuş, bir neçə nəsil onun dərslikləri ilə təhsil almışdır. Feyzulla Qasımzadə ədə­biy­­yat tarixçisi kimi tanı­nan ilk alim­lə­rdən biri olmuşdur. XIX əsr Azərbaycan ədəbiyyatı tarixinin ilk və əsaslı tədqiqi bilavasitə alimin adı və fəaliyyəti ilə bağlıdır.
Feyzulla Qasımzadə "XIX əsr Azərbaycan ədəbiyyatı tarixi" adlı fun­damental təd­qiqatın (1956, 1962, 1974), həm də M.F.Axun­d­­­­za­də (1938), A.Bakı­xa­nov (1956) və N.Vəzirov (1954) haq­qın­dakı mo­no­qra­­fiyaların müəllifidir.
Feyzulla Qasımzadə 1939-cu ildə "M.F. Axundovun həyat və yaradıcılığı" mövzusunda namizədlik, 1955-ci ildə isə "XIX əsr Azərbaycan ədəbiyyatında realist-demokratik cərəyanın inkişafı tarixi" mövzusunda doktorluq dissertasiyasını müdafiə etmişdir.
Alim 30 elmlər doktoru və 120 elmlər nazmizədi yetişdirmişdir. O, 600-dək çap edilmiş elmi məqalənin, 400-dən artıq qəzet və jurnal məqaləsinin, 34 kitabın (monoqrafiya, dərslik, dərs vəsaiti, müntəxabat və s.) müəllifidir.
Vəfatı
Feyzulla Qasımzadə 1976-cı ilin 29 martında Bakıda vəfat etmiş və Mərdəkan kəndində dəfn edilmişdir.
Lobelia aberdarica
(Lobelia aberdarica) –  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Şibyəyeyən ayıcalar
Şibyəyeyən ayıcalar — buğumayaqlılar tipinin pulcuqqanadlılar dəstəsinin ayıcalar fəsiləsinə aid olan yarımfəsilə.
Xarici quruluşu
Bu yarımfəsiləyə mənsub olan növlərin kəpənəklərinin ön qanadları bir qədər uzunsov olub, kənarları dairəvidir. Bəzi növlərdə pulcuqları və onların rəngləri zəif inkişaf etmişdir. Bəzən ön qanadlar qara rəngli nöqtələrlə örtülü olur. Arxa qanadlar ön qanadlara nisbətən qısa olub, üzərində naxışlar yoxdur. Qanadların rəngi çox vaxt açıq-sarı, yaxud bozumtul gümüşü rəngə çalır. Başı, döşü və qarıncığı sıx tüklüdür, bığcıqları sapşəkillidir.
Həyat tərzi
Tırtılları bir qayda olaraq tüklü olub, ağacların, daşların, qayaların, divarların və digər əşyaların üzərində olan şibyə və mamırlarla qidalanırlar. Buna görə də onlara şibyəyeyən ayıcalar deyilir. Adətən yumşaq, ipəyəoxşar barama içərisində puplaşırlar.
Yayılması
Bu yarımfəsilənin Palearktikada 59 növü məlumdur. Azərbaycanda isə 19 növ və 4 forma qeydə alınmışdır.
Pircamal
Pircamal — Azərbaycan Respublikasının Xocalı rayonunun Naxçıvanlı kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.
Tarixi
Pircamal kəndi dağətəyi ərazidədir. Yaşayış məntəqəsini qədim Beylaqandan köçüb gəlmiş ailələr salmışlar.
Ermənilər tərəfindən Vardadzor adlandırılır.
1992-ci ildən 2020-ci ilə kimi Ermənistan Silahlı Qüvvələrinin işğalı altında olub. İkinci Qarabağ müharibəsinin nəticələrinə əsasən imzalanmış 10 Noyabr 2020-ci il tarixli üçtərəfli bəyanata uyğun olaraq Pircamal kəndi Rusiya Sülhməramlı qüvvələrinin nəzarətinə keçmişdir.
Toponimikası
XIX əsrin II yarısına məlumata görə kənd mənşəcə Bəyləqan (əsli Biləqan) şəhərindən çıxma ailələrin məskunlaşması nəticəsində yaranmışdır. 1828-ci ildən sonra kənddə ermənilər də yerləşdirilmişdir.
Kəndin adı keçmişdə burada mövcud olmuş Pircamal pirinin adi ilə bağlıdır.
Əhalisi
2005-ci ildə Dağlıq Qarabağda keçirilən əhalinin siyahıyaalmasına əsasən Pircamal kəndinin əhalisinin faktiki sayı 155 nəfər, qeydiyyatdakı əhalinin sayı 193 nəfər təşkil edirdi.
Cərrahiyyə tarixi
thumb|[[Hieronymus Fabricius, Operationes chirurgicae, 1685]] Cərrahiyyə (cərrahlıq) — bədənə fiziki müdaxilə yoluyla diaqnoz, profilaktika və müalicə yollarını öyrənən tibb sahəsi.
Azərbaycanda cərrahlıq
Azərbaycanın Çalağantəpə məntəqəsində aparıılmış arxeoloji qazıntılar nəticəsində, e.ə. IV minilliyə aid və üzərində trepanasiya əməliyyatının izlərini daşıyan insan kəlləsi aşkar olunmuşdur. Əməliyyat çınqıl daşından hazırlanmış skalpellə yerinə yetirilmişdir və, çox güman ki, xəstənin ağrı və iztirablarını azaltmaq, məqsədini güdürdü. Bu tapıntı tunc-daş dövründə yaşayan cərrahların müəyyən bilik və səriştəyə malik olmasından xəbər verir.
E. ə. VIII–IV əsrlərdə Azərbaycanın qədim əraziləri olan Manna və Midiya dövlətlərində tibb Assuriya və Babilistan tibbinin təsiri altında inkişaf edirdi. Atroptena və Qafqaz Albaniyası dövlətlərində tibb nəzəriyyəsi qədim Zərdüştilikdən gələn və yunanlar tərəfindən mənimsənilmiş dörd unsur (od, su, torpaq və hava) nəzəriyyəsinə əsaslanırdı. Hippokrat və Qalenin əsərləri və ümumiyyətlə qədim Yunan tibbi Ellinizm dövründə (e.ə. IV əsrdən sonra) yayılmağa başladı.
Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Əlyazmalar İnstitutunun Orta Çağ tibb əlyazmaları içində Əbülqasım Zəhrəvinin (Avropada Abulcasis kimi tanınır) "Cərrahiyyə və Alətlər" kitabı YUNESCO-nun "Dünya Yaddaşı" siyahısına daxil edilmişdir.
Azərbaycanda kliniki cərrahiyyənin tarixi
Azərbaycanda kliniki cərrahiyyənin ilk inkişaf tarixi Bakı Universitetinin və onun tibb fakültəsinin yaradılması (1920) ilə əlaqədardır. Universitetin təşkilində böyük əməyi olan professor V. İ. Razumovski Rusiyanın görkəmli klinisist cərrahı idi. Təhsil ocağına ilk tələbə qəbulu 25–30 nəfər olmuşdu. Cərrahiyyə üzrə təhsil isə 1922–1923-cü illərdə başlamışdır. Həmin dövrdə milli kadrlar olmadığından yaradılmış cərrahiyyə kafedralarının müdirləri Rusiyadan dəvət olunmuşdular (professorlar Okinşeviç, B.Finkelşteyn və s). Hospital cərrahiyyəsi kafedrasında (müdiri B.Finkelşteyn) birinci assistent azərbaycanlı M.Mirqasımov olmuşdur. İlk illər universitetin kliniki bazalarının yararsızlığı və eləcə də peşəkar cərrah kadrlarının azlığı geniş cərrahi xidmətin yaradılmasına imkan verməmişdir. Aparılan əməliyyatlar əsasən xroniki və kəskin kor bağırsağına və yırtıqlara görə olmuşdur. Mədə və öd yollarında icra edilən əməliyyatlar isə palliativ xarakter daşımışdır.
1930-cu ildə müstəqil Tibb İnstitutu və Bakı kliniki xəstəxanaların cərrahiyyə şöbələrinin yaradılması, onların cərrahiyyə kafedralarından kliniki bazalar kimi istifadə olunması bu sahənin inkişafına təkan verdi. Həmin dövrdə M. Mirqasımov və M. Topçubaşov artıq tibb elmləri doktorları idilər. İstər M. Mirqasımov, istərsə də M. Topçubaşov Azərbaycanda cərrahiyyənin inkişaf tarixində böyük xidmətləri olan alim-cərrahlardırlar.
Əziz Əliyev adına Azərbaycan Dövlət Həkimləri Təkmilləşdirmə İnstitutunun Urologiya və nevrologiya kafedralarının müdiri, akademik M. Cavadzadənin, ATU-nun II cərrahi xəstəliklər kafedrasının müdiri akademik B.Ağayevin, Moskva Stomatoloji İnstitutunun Travmatologiya kafedrasının müdiri professor A.İmaməliyevin cərrahiyyədə ilk praktik fəaliyyətə başlamaları da institutun qeyd olunan Hospital cərrahiyyə kafedrasında olmuşdur.
Azərbaycanda digər qabaqcıl cərrahiyyə məktəbinin yaranması akademik Mustafa bəy Topçubaşovun adı ilə bağlıdır. XX əsrin 30-cu illərindən başlayaraq onun qarın və köks boşluqlarında apardığı və yüzlərlə xəstələrin sağalması ilə nəticələnən əməliyyatları bu alimin keçmiş Sovetlər İttifaqında yüksək ixtisaslı klinisist cərrah kimi tanınmasına və xalqın rəğbətini qazanmasına səbəb olmuşdur.
1938-ci ildə Mustafa bəy Topçubaşov tərəfindən təklif olunmuş inyeksionanelgeziya narkozunun əsasını təşkil edən analgeziya ideyası (fizioloji yuxuya yaxın) bu gün dünyada tətbiq olunan bütün narkoz növlərinin işlədilməsində istifadə edilir.
1945-ci ildə Azərbaycan Elmlər Akademiyası yaranır və onun ilk prezidenti professor Mirəsədulla Mirqasımov seçilir. M. Topçubaşov isə akademiyanın 16 həqiqi üzvündən biri olur. Azərbaycan Tibb İnstitutunun 2 professor-cərrahının respublika Elmlər Akademiyasına prezident və həqiqi üzv seçilmələri o dövrdə tibbin, habelə cərrahiyyənin yüksək səviyyədə olmasının göstəricisi idi.
XX əsrin 60-cı illərinin ikinci yarısı, 70-ci illərdə yeni nəsil elmi-pedaqoji kadrların yetişməsi və cərrahiyyənin təkmilləşdirilmiş sahələrinin yaradılması ilə xarakterizə olunur. 1961-ci ildə Elmi-Tədqiqat Kliniki və Eksperimental Cərrahiyyə İnstitutu (hazırda akademik M.A.Topçubaşov adına Elmi Cərrahiyyə Mərkəzi) yaradıldı. Bu institutun təşkilində onun birinci direktoru və ikinci fakültativ cərrahiyyə kafedrasının müdiri, Azərbaycan Elmlər Akademiyasının müxbir üzvü, professor F.Ə.Əfəndiyevin çox böyük rolu olmuşdur. 1970-ci illərdə Tibb İnstitutunda cərrahiyyənin inkişaf sahələrinə uyğun olaraq onkologiya, urologiya, travmatologiya, neyrocərrahiyyə və anesteziologiya kafedraları yaradıldı.
Şadara
Şadara - taxılın həşəmdən təmizlənməsi üçün istifadə edilən alət.
Quruluşu
Bir üzünə tor çəkilmiş dairəvi taxtadan ibarət idi.
İstifadə
Şadaranın toru nisbətən böyük gözlü olduğundan, taxıl əvvəl şadarada, sonra isə xəlbirdə təmizlənirdi.
Echinops dissectus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Rusiyada Uzaq Şərqdən başlayaraq Çinə qədər yayılmışdır.
Zərəd
Zərəd iranın Qəzvin ostanının Qəzvin şəhristanının Aşağı Tarım bəxşinin ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2016-cı ilin məlumatına görə kənddə 250 nəfər yaşayır (86 ailə).
Ölümcül döyüş (film, 1995)
Məzmun
Xarici Dünyanın İmperatoru olan Şao Kannın Dünyanı ələ keçirməsi üçün Böyük Tanrılar tərəfindən yaradılan "Ölümcül döyüş" turnirində bir-birinin ardınca 10 turniri qazanması lazımdır. Bu səbəbdən cadugər Şanq Tsunqun gücündən istifadə edir. İmperator "Ölümcül döyüş" turnirinin doqquzunu qazanır. Şanq Tsunq turnir üçün dünya ölkələrdə yaşayan ən yaxşı döyüşçülər axtarır. Bu səbəbdən Şanq Tsunq döyüşçüləri aldadaraq və ya onların intiqam duyğularından istifadə edərək, turnirə qatılmağa vadar edir. Şimşək tanrısı olan Reydenin vəzifəsi isə Dünyanı İmperatorun dəstəsindən qorumaqdır.
Şanq Tsunq və Çen "Ölümcül döyüş" turnirində qarşılaşırlar. Turnir döyüşündə Şanq Tsunq asanlıqla qalib çıxır. Bu zaman Şanq Tsunq skeletə dönür. Vahimə içində yuxudan oyanan Liu Kenq bunun bir yuxu olduğunu zənn edir. Lakin Liu Kenq bununla bərabər qardaşının fəlakətə uğradığını başa düşür. Bu səbəbdən Liu Kenq Şaolin məbədinə dayısının məbədinə qayıdır. Məbəddə Liu Kenq şimşək tanrısı olan Lord Reyden ilə rastlaşır. Rayden onun döyüşdə qələbə çalmasından şübhə ilə yanaşır. Liu Kenq isə fikrindən dönmür və turnirə hazırlaşır. Conni Keyc isə uğursuz film çəkilişdən sonra dostu Boyd ilə qarşılaşır. Həmin adam onu "Ölümcül döyüş" turnirinə dəvət edir. Conni Keyc turnirdə gücünü bütün dünyaya göstərərək, əsl döyüş ustası sübut etmək üçün turnirə qatılmağı planlaşdırır. Lakin Conni Keyc Boydun əslində Şanq Tsunq olduğunu bilmir. Bu müddətdə polislər monyak qatilin axtarışındadır. Polis vəzifəsində çalışan Sonya Bleyd dostunun Kano adlı monyak qatil tərəfindən öldürüləndən sonra ondan qisas almaq niyyətindədir. Sonya Kanonun "Ölümcül döyüş" turnirinə qatılmasını eşidincə, döyüşçülərin yola düşdüyü gəmiyə girməyi bacarır. Turnirə qatılmaq üçün gəmidə Şanq Tsunq hiyləgər planı sayəsində dünyanın hər yerindən dəvət olunmuş güclü döyüşçülər vardır. Döyüşçülər Honq Konq limanından Şanq Tsunqa məxsus adaya yola düşürlər. Turnir gecəsində Liu Kenq, Sonya Bleyd və Conni Keyc gizlincə otaqlardan birinə daxil olurlar. Onlar otaqda Qoro və Kanonun Şanq Tsunqun yerinə keçmək haqqında danışdıqlarını görürlər. Danışıq bitməmişdən əvvəl onlar buranı tərk edirlər. Bu müddətdə Şanq Tsunq onların ardınca sürünənlər sinfinə mənsub olan canlı məxluqu göndərir. Bir müddət sonra qəhrəmanlar sayca çox olan döyüşçülərlə vuruşaraq, onları məğlub edirlər. Lakin döyüş bitdikdən sonra qəhrəmanlar onların daha da çoxaldığını görürlər. Bu zaman gözlənilmədən Reyden peyda olur. Reyden onlara Şanq Tsunq haqqında danışır və "Ölümcül döyüş" turnirinin mahiyyətini izah edir. Bu ərəfədə Şanq Tsunq "Ölümcül döyüş" turnirinin ilk mərhələsini başladır.
Liu Kenq ilk döyüşünü qələbə ilə bitirir. Şanq Tsunq isə Liu Kenqin məğlub etdiyi döyüşçünün ruhunu alır. Döyüşlərin birində Sonya Bleyd Şanq Tsunqda Kano ilə döyüşmək istədiyini bildirir. Şanq Tsunq onun arzusunu yerinə yetirir. Döyüşün sonunda Sonya Bleyd gözlənilmədən Kanoya güclü müqavimət göstərir və onu öldürür. Şanq Tsunq isə bundan məmnun qalır. Turnir başlamamışdan əvvəl Liu Kenq Xarici Dünyanın İmperatoru Şao Kannın qızlığı Şahzadə Kitana ilə rastlaşır. Döyüşlərin birində Liu Kenq onunla qarşılaşır. Kitana ona döyüşmək üçün hazırlıqlı olmasını və daha sonrakı döyüşdə rəqibi məğlubiyyətə uğratmaq üçün yeni elementdən istifadə etməsini deyir. Liu Kenq onun sözlərini tam başa düşmür. Döyüş Kitana tərəfindən pozulduğundan, Şanq Tsunq Kitananı döyüş turnirindən kənarlaşdırır.
Conni Keyc meşədə Skorpion ilə qarşılaşır. Döyüş onlar arasında çox qəribə keçir. Onlar əvvəlcə meşədə, sonra yeraltı dünyada vuruşmağa başlayırlar. Döyüşün sonunda Conni Keyc qalib çıxır. Sonrakı döyüş isə Sab-Ziro ilə Liu Kenq arasında olur. Reyden ətrafa qabda su qoyur və gözdən itir. Bu zaman Liu Kenq və Sab-Ziro bura gələrək vuruşmağa başlayırlar. Sab-Ziro məğlub olmasını görüncə, ətrafında buz yaratmağa başlayır. Liu Kenq Kitananın ifadəsi yadına düşür və ətrafı göz gəzdirərək içi su ilə dolu qabı görür. Liu Kenq həmin qabda olan suyu fırladaraq buzlu dalğanın içinə atır. Bu zaman su buza çevrilərək Sab-Ziroya dəy və Sab-Ziro buzdan partlayır.
Şanq Tsunq Sonya Bleydi turnirə gətirir. Şanq Tsunq Sonya ilə döyüşməyə hazırlaşır. Bu zaman gözlənilmədən ətrafdakılar bağlı üzlərini açırlar. Həmin şəxslər Liu Kenq, Kitana və Conni Keycdir. Şanq Tsunq əvvəlcə Conni Keyc ilə döyüşmək istəyir. Lakin Liu Kenq qardaşının qisasını almaq üçün Şanq Tsunqu döyüşə çağırır və "Ölümcül döyüş" turniri başlayır. Döyüşün sonunda Liu Kenq qalib gəlir. Bu zaman onun bədənindən çoxlu sayda ruhlar çıxmağa başlayır. Ruhların biri də Liu Kenqin qardaşının ruhudur. Çenin ruhu Liu Kenqə təşəkkür edir və digər dünyaya yola düşür. Qələbədən sonra qəhrəmanlar bir araya gələrək qələbəni qeyd edirlər. Lakin bu zaman Xarici Dünyanın İmperatoru Şao Kann peyda olur və onları tabe olmağa çağırır. Qəhrəmanlar isə buna razı olmayaraq döyüş vəziyyətində dayanırlar.
Saundtrek
Filmin bəstəkarı Corc S. Klintondur. Filmin başlanğıc mahnısının müəllifləri Praqah Xan və Oliver Adamsdır. Mahnı "Hərəkət filminin yazıçılar mahnısı" mükafata layiq görülmüşdür. Həmin mahnı ABŞ-nin Billboard 200 hit paradında 10 gün #10-cu pillədə qalmışdır. Filmin saundtrek albomu 15 avqust 1995-ci il tarixində "TVT" firması tərəfindən istehsal edilmişdir.
Şoko Mikami
Şoko Mikami (d. 8 yanvar 1981) — keçmiş Yaponiya qadın futbolçusu.
Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 3 oyun keçirib, 2 qol vurub.
Sağ qalmaq 2: Dirilmə (film, 2008)
Sağ qalmaq 2: Dirilmə Norveç istehsalı olan qorxu və kriminal janrlı filmdir. Rejissorunun Mats Stenberq olduğu bu film 2008-ci ildə işıq üzü görüb.
Məzmun
Bu filmdə hadisələr qaldığı yerdən davam edir. Oteldə ikən hamını öldürməyə müvəffəq olan qatilin əlindən yalnız Yannike xilas olaraq xəstəxanaya gəlir. Eyni zamanda onu öldürdüyünü düşünən Yannike həqiqətdən xəbərsizdir. Çünki öldürdüyünü fərz etdiyi həmin qatil sağdı və qisas üçün yenidən yeni terrora başlayacaq.
Ev üçün buraxılış
Bu filmin DVD versiyası ''Shout! Factory'' tərəfindən 23 aprel 2013-cü ildə satışa çıxarıldı.
Qansu
Qansu — Çinin mərkəzindən şimalda olan əyalət.
Ümumi məlumat
Bu əyalət ilə uyğurların yaşadığı Sincan əyalətləri qonşudur. Uyğurlarla çinlilər arasında ən böyük qarşıdurmalar məhz bu sərhəddə meydana gəlmişdir. Ən qanlı çarpışmalar isə 2011–2012-ci illərə təsadüf edir.
Oskar Danon
Oskar Danon (Оскар Данон; ) — Yuqoslaviya bəstəkarı və dirijoru.
İkinci dünya müharibəsi davam edərkən 1943-cü ildə Vladimir Nazorun yazdığı yuqoslav partizanlarının marşı olan "Uz marşala Tita"nın bəstəkarıdır. thumb|Oskar Danon Maribor Simfonik Orkestri ilə təcrübə zamanı, 1961-ci il.
Gəncliyi və təhsili
Bir boşnak-serb yəhudisi olan Oskar Danon 7 fevral 1913-cü ildə, həmin zaman mövcud olan Avstriya-Macarıstan imperiyasına aid (indiki vaxtda Bosniya və Herseqovinaya aid) Sarayevo şəhərində anadan olmuşdur.
Yuqoslaviya Krallığında musiqi təhsili bölməsində oxumuş və Çexoslovakiyanın paytaxtı Praqa şəhərində Musiqişünaslıq sahəsi üzrə doktorluq işini müdafiə etmişdir.
Zəki Vəliyev
Zəki Vəliyev (tam adı: Zəki Abdulla oğlu Vəliyev; ) — AMEA Geologiya və Geofizika İnstitutu, geologiya-mineralogiya elmləri namizədi, aparıcı elmi işçi, dosent.
Oskar Danon
Karyerası
Sarayevoda dirijor kimi fəaliyyət göstərmiş və İkinci dünya müharibəsindən sonra, 1944–1965-ci illər arasında Belqrad Operasının dirijoru və rejissoru olmuşdur. 1970–1974-cü illərdə Sloveniya Filarmoniya Orkestrında dirijorluq etmişdir. Həmçinin, o, həmin dövrdə Belqrad Filarmoniya Orkestrınında da dirijor idi. Bu orkestrlarla həm Yuqoslaviyada, həm də ölkə xaricində (Paris, Visbaden, Florensiya və s. şəhərlərdə) dəfələrlə çıxış etmişdir.
Zəki Vəliyev
Həyatı
Vəliyev Zəki Abdulla oğlu 15 favral 1942-ci ildə Bakı şəhərində anadan olmuşdur.1960-1966-cı illərdə BDU-nun geoloji-coğrafiya fakultəsini bitirib, mühəndis-geoloq ixtisasına yiyələnmişdir. 1966-cı ildə Azərbaycan Nazirlər Sovetinin Geologiya İdarəsinin Kiçik Qafqaz Geoloji Kəşfiyyat və Axtarış Ekspedisiyasının Levçay geoloji-kəşfiyyat partiyasının tərkibində Kəlbəcərdə əmək fəaliyyətinə başlamışdır. Z.Vəliyev həmin illərdə qızıl, civə,surmə,mərgümüş və əlvan metalların axtarışı,kəşfiyyatı,onların paylanma xususiyyətlerinin elmi əsaslanmaları və qiymətləndirilməsi ilə məşğul olmuşdur.
Elmi fəaliyyəti
1978-ci ildən bu günə qədər AMEA-nın Geologiya İnstitutunda elmi işçi vəzifəsində işləyir. 1978-86-cı illərdə Geologiya İnstitutunun aerokosmik tədqiqatlar laboratoriyasında aparıcı mühəndis-geoloqdan aparıcı elmi işçi vəzifəsinə qədər yüksəlmişdir.
Oskar Danon
Pedaqoji fəaliyyəti
Oskar Danon Belqrad Musiqi Akademiyasının professoru idi.
İctimai fəaliyyəti
Serbiya Musiqiçilər Assosiasiyasının üzvü olmuş Oskar Danon, 1955–1957-ci illərdə bu təşkilata rəhbərlik də etmişdir.
Zəki Vəliyev
Elmi fəaliyyəti
O,dəfələrlə Moskva Geoloji-kəşfiyyat İnstitutunda, Leninqrad Dağ - mədən İnstitutunda ixtisası təkilləşdirmə kurslarını bitirmişdir. O, bir neşə dəfə beynəlxalq geoloji-elmi konfranslarda və simpoziumlarda iştirak etmişdir.
1985-ci ildə "Levçay sürmə -civə filiz sahəsinin yataq və təzaürlərinin yerləşmə qanunauyğunluqları və formalaşma şəraitləri" mövzusunda elmi iş müdafiə edərək geologiya-mineralogiya elmləri namizədi alimlik dərəcəsini almışdır. 1985-ci ildən BDU-nun geologiya fakultəsinin dosentidir.150-yə yaxın elmi əsərin müəllifidir. O, Azərbaycan Paleontologiya Cəmiyyətinin, Azərbaycan Geoloqlarının Milli Komitəsinin, Mineralogiya Cəmiyyətinin həqiqi üzvüdür. Azərbaycan Təhsil Cəmiyyətinin məsul katibi işləyib.
Oskar Danon
İctimai fəaliyyəti
2008-ci ildə o, Bosniya və Herseqovina Elmlər və İncəsənət Akademiyasının üzvü seçilmişdir.
Zəki Vəliyev
Əsas elmi nailiyyətləri
O, Kiçik Qafqazın mərkəzi hissəsinin civə, sürmə-civə, civə-qızıl və s. yataqlarının məkan və zaman əlaqələrinin qanunauyğunluqlarını müəyyən etmişdir. Elmi fəaliyyəti filiz geologiyasına tətbiq edilə bilən kosmik tədqiqatları materiallarının interpretasiyası ilə bağlıdır.
Elmi əsərləri
Pedaqoji fəaliyyəti 1988-ci ildən indiyə kimi Bakı Dövlət Universitetində əvvəlcə «Faydalı qazıntılar» kafedrasında «Faydalı qazıntıların axtarış və kəşfiyyatı», «Yataq və filiz sahələrinin strukturları», «Elmin müasir problemləri», «Plitələr tektonikası və filizəmələgəlmə», sonra isə «Hidrogeologiya və mühəndisi geologiya», kafedrasında «Distansion zondlaşdırma», «Hidrosferin aerokosmik tədqiqatları» və s. tədris edir.
Oskar Danon
Mükafatları
Oskar Danon bir sıra mükafatlarla təltif olunmuşdur:
Vəfatı
Oskar Danon 18 dekabr 2009-cu ildə, 96 yaşında ikən Serbiyanın paytaxtı Belqrad şəhərində vəfat etmişdir.
Aləm-i Nisvan
Aləm-i Nisvan — düynyadakı ilk türk-müsəlman qadın jurnalıdır. Qadınlar dünyası mənasına gəlir. Ərəb əlifbasından istifadə edərək Krım tatar dilində 1906–1912 arasında Krımda nəşr edilmişdir. Baş redaktorluğunu İsmayıl Qaspiralının qızı və AXC-nin qurucularından olan Nəsib bəy Yusifbəylinin həyat yoldaşı olan Şəfiqə Qaspiralı (1886–1973) etmişdir.
Tarixi
Müsəlman qadın jurnalının nəşr edilməsi fikri XIX və XX əsrin önəmli Krım tatar nəşriyyatçısı və ziyalısı İsmayıl Qaspiralının həyat yoldaşı Zəhra Akçura-Qaspiralının təklifi ilə ortaya çıxmışdır. Qadınların bu məsələdəki istəkləri Tərcüman qəzetinin səhifələrində müxtəlif dövrlərdə gündəmə gətirildi və ayrı bir jurnal yayımlandı. Akçurin-Qaspirinskaya 1887-ci ildə Tərbiyə adlı qadın jurnalı çıxartma cəhdi etdi, daha sonra 1891-ci ildə Qaspiralı Qadın qəzetinə iki ayda bir əlavə icazəsi istədilər. Ancaq tələb rus səlahiyyətli şəxsləri tərəfindən qəbul edilmədi. Nəhayət, 1905-ci ildə inqilabdan sonra nəşriyyatın sərbəstləşdirilməsindən sonra yeni jurnal nəşr edildi. Jurnalın ilkin hədəfi müsəlman qadınları maarifləndirmək idi. Oxuma-yazma bilməyənlərin qalmaması, mədəni səviyyənin yüksəldilməsi və şəriət hüququnun öyrənilməsi hədəflənirdi. Yeni nəşriyyatın rəhbərliyi üçün İsmayıl bəy qızı Şəfiqəni seçdi və redaktor-nəşriyyatçı vəzifəsini verdi. Şüar olaraq müslimələrə məxsus ədəbi və tədrisi həftəlik məcmuədir ifadəsindən istifadə edilirdi. Tərcüman qəzeində nəşr edilən elanda da deyildiyi kimi jurnalın şəriət hüququnda qadınların haqları ilə əlaqəli dini mətnlərlə yanaşı gigiyenik, ev işləri və iynə işi kimi dünyəvi məsələlərdə də yayımlar etməyə başladı. Elm və ədəbiyyat barədə də yayımlar edilirdi. Tamamən əyləncə və boş zamanlar istifadə edilə biləcək bölmələr olmasa da, əyləncəli oxu üçün müsəlman qadınlara məşhur qadınların bioqrafiyası, digər ölkələrlə əlaqəli hekayələr, elm səhifələri və məktublar təqdim edilirdi.
Xatirəsi və mirası
2011-ci ildə Krım Mühəndislik və Təhsil Universitetində jurnalın çıxarılışının 105-ci ildönümünə həsr edilmiş elmi konfrans təşkil edilmişdir. Modern Krım qadın jurnalı "Arzu" özünü bu jurnalın xələfi olaraq görür.
Şoko Asahara
Şoko Asahara yaxud Çizuo Matsumoto  — Aum Şinrikyo dini sektasının qurucusu və lideri. Dini sekta 1987-ci ildə yaradılıb.
1994-cü ildə sektanın üzvləri Matsumoto şəhəri ndə zəhərli “zarin” qazından istifadə edərək terror aktı törədiblər. Nəticədə 7 nəfər ölüb. 1995-ci ilin martında isə onlar Tokio metrosunda analoji terror aktı törədib, nəticədə 13 nəfər ölüb, 6300 nəfər xəsarət alıb.
Hadisədən sonra Şoko Asahara başda olmaqla sektanın 30-dək rəhbər üzvü həbs edilib, onlardan 13 nəfər barəsində məhkəmə edam hökmü çıxarıb. Şoko Asahara və sektanın digər rəhbərləri 6 iyul 2018-ci ildə edam edildilər.
Echinops dubjanskyi
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Mərkəzi Asiyada bitir.
Bulbophyllum pandanetorum
(Bulbophyllum pandanetorum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Unutmuşam (mahnı)
Unutmuşam — azərbaycanlı müğənni Aygün Kazımova və Elçin Cəfərovun duetidir. Mahnının müəllifi Tural Bayraməliyevdir.
Qərənfil inqilabı
right | thumb | 300px | [[Portuqaliya üçün əhəmiyyətli bir gün; 25 Aprel]] Qərənfil İnqilabı (Revolução dos Cravos) — Portuqaliyada 25 aprel 1974 günü şiddət istifadə edilmədən həyata keçirilən hərbi çevrilişdir. Portuqaliyanın avtoritar bir diktatorluqdan demokratiyaya keçişini təmin edəcək iki illik bir dəyişmə dövrünün başlanğıcı olmuşdur.
İnqilab əvvəli şərtlər
1930-cu ildən bəri "Estado Novo" adlı avtoritar rejimin varlığını davam etdirdiyi Portuqaliya, 1950-ci illərdən etibarən müstəmləkə torpaqlarında ciddi çətinliklərlə qarşılaşdı. 1953-cü ildə Hindistan sahillərindəki Portuqaliya müstəmləkələri olan Goa, Daman və Diunun statuslarının təyin olunması üçün Hindistanın etdiyi görüş tələbi rədd edildi. 17 dekabr 1961-ci ildə Hindistan hərbçiləri bu üç torpağı da Portuqaliyanın əlindən aldılar. Bundan sonra isə 1960-cı illərdə Afrikadakı Portuqaliya müstəmləkələrində də vəziyyət dəyişməyə başladı. 1961-ci ildə Anqolada başlayan qarışıqlıqlar 1963-cü ildə Qvineya-Bisauya, ertəsi il də Mozambikə yayıldı.
1970-ci illərdə Estado Novo rejimi Portuqaliya üzərindəki təzyiqini davam etdirirdi. Ancaq müstəmləkələrdəki vəziyyət gedərək pisləşirdi. Qvineya-Bissauda millətçilər, yavaş-yavaş öz iqtidarlarını quraraq Portuqaliya birliklərinə qarşı təsirli bir partizan döyüşünə başladılar. Anqolada ordu, şəhərləri əlində tutmaqla yanaşı üsyankarlar, çöl seqmentini hegemonluğu altına alır və Mozambikdə FRELIMO, ölkənin bütün şimal seqmentinə nəzarət edirdi. Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Baş Assambleyası tərəfindən daha əvvəl və noyabr 1972-ci ildə bir daha qınanan Portuqaliyanın, diplomatik təkliyi, Afrikada apardığı siyasət səbəbiylə daha da sıxlaşdı. 250 px|thumb|left|Estado Novo rejimi zamanı Afrikadakı Portuqaliya müstəmləkələri Katolik Kilsəsi də hökumətə qarşı soyuq davranmağa başladı. Məcburi əsgərlik xidmətinin 4 ilə çıxarılması əsgərlikdən qaçanların sayını artırdı. Susdurulan və basdırılan müxalifətin namizəd göstərmədiyi 28 oktyabr 1973 seçkilərində Marcelo Caetanonun Milli Xalq Hərəkatı (Acção Nacional Popular-ANP), bütün millət vəkilliklərini qazandı. Müstəmləkələrdə aparılan müharəbələrin gətirdiyi maliyyə yükü isə başqa bir problem idi; kiçik bir ölkə olan Portuqaliyada büdcə içində müdafiə xərcləmələrinə ayrılan payın gedərək artırılması, onsuz da aşağı olan ortalama həyat səviyyəsini daha da aşağı saldı. Tətilləri, ordu içindəki çalxantılar izlədi. fevral 1974-cü ildə general António de Spínolanın, müstəmləkə problemlərinə tək hərbi deyil, siyasi bir həll də tapılması lazım olduğunu irəli sürdüyü bir fikrinin yayımlanması, generalın vəzifədən uzaqlaşdırılmasına gətirib çıxardı. Bu andan etibarən mövcud rejimin ancaq bir əsgəri zərbəylə sona gətilə biləcəyini düşünən ordu içindəki müstəmləkə döyüşlərinə qarşı olan bir çox sol fikirli əsgər Silahlı Qüvvələr Hərəkatı (Movimento das Forças Armadas, MFA) adlı gizli təşkilatı qurdu.
Zərbə
İnqilab 24 aprel 1974-cü il tarixdəki Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində Portuqaliyanı təmsil edən Paulo da Carvalhonun E DEPO do adeus adlı mahnısının çalınmasıyla başladıldı. Ertəsi gün 25 aprel 1974 saat 12.15-də Zeca Afonsonun Milli radio kanalında səsləndirdiyi Grandola, Villa Morena adlı mahnısının çalınmasıyla verilən gizli siqnalla da Silahlı Qüvvələr Hərəkatı zərbəyə girişdi. MFAnın əlindəki qüvvələr strateji nöqtələri ələ keçirdi. Radiolardan elan edilən küçəyə çıxma qadağasına baxmayaraq xalq zərbəçiləri dəstəkləmək üçün küçəyə endi. Əsgərlərin ələ keçirdikləri strateji nöqtələrdən biri olan Lissabon Çiçək Bazarında bolca olan qərənfillərin silah və tank lülələrinə soxulması və bu görünüşlərin bütün dünyaya yayılması zərbənin adını meydana gətirdi; Qərənfil İnqilabı adını, zərbəni yerinə yetirən əsgərlərin tankların və silahların lülələrinə qərənfil taxmalarından və şiddət istifadə etməmələrindən almışdır. Baş nazir Caetano və dövlət başçısı Tomás iqtidarlarını buraxaraq Braziliyaya qaçdılar.
Lissabon təslim alınmadan əvvəl 4 adamın siyasi polis təşkilatı DGS-də şəxsən başçısı tərəfindən xalqın üzərinə atəş açılaraq öldürülməsinə baxmayaraq, bir çox hərbi zərbənin əksinə çevrilişçilər məqsədlərinə çatmaq üçün zor istifadə məcbur qalmamışlar. Zərbə, aşağı rütbəli zabitlər və sol fikirli əsgərlər tərəfindən edildiyi üçün "Zabitlər Hərəkatı" olaraq adlandırıldı. Zabitlər Hərəkatı olaraq adlandırılan zərbə ordunun siyasətə qarışmamaq əfsanəsinin etibarsızlığını də ortaya qoydu
Zərbə sonrası
Zərbədən dərhal sonra vəzifəyə başlayan Milli Qurtuluş Cuntası ( Junta de Salvação Nacional) vətəndaşlıq hüquqlarını və demokratik hüquqları gücləndirmək, təmsili bir parlamentin yeni bir konstitusiya hazırlaması üçün bütün yurddaşlara tanınan tək dərəcəli səs haqqıyla azad seçkilər təşkil etmək və müstəmləkələri yenidən sülhə qovuşdurmaq vəzifəsini üzərinə aldı. Köhnə rejim dövrünün tək qanuni siyasi partiyası olan Milli Xalq Tədbirləri Partiyası ilə siyasi polis təşkilatı (Direcção-Geral də Segurança-DGS) paylandı, siyasi məhbuslar sərbəst buraxıldı və senzura qaldırıldı. right|250px|thumb|1983-cü ildə Portodakı qeyd etmələr
Nəticələri
Qərənfil İnqilabı nəticəsində Portuqaliya dövlətinin Afrikada davam etdirdiyi müstəmləkəçi siyasət və davam etdirdiyi döyüş sona çatdı. Portuqaliya ən sürətli şəkildə müstəmləkələrdəki hərbi və inzibati personalı geri çəkdi. Onsuz da inqilabdan əvvəl həqiqətən böyük ölçüdə Portuqaliyadan qopmuş olan Qvineya-Bisau müstəqilliyini elan edən ilk ölkə oldu. São Tomé və Príncipe adalarındakı iqtidar bir keçid hökumətinə təhvil verildi. Hindistanın Goa, Daman və Diu üzərindəki suverenliyi tanındı (dekabr 1974), yanvar 1975-də Anqolalı millətçilərlə, noyabr 1975-də elan ediləcək müstəqillik üzərinə bir müqavilə imzalandı. 25 iyun 1975-də isə Mozambik ilə imzalanan müqvilədə bu ölkə müstəqilliyini qazandı.
dekabr 1975-ci ildə Portuqaliyanın çəkildiyi Şərqi Timor İndoneziya tərəfindən işğal edildi.
Bu inqilab ilə Qərbi Avropanın ən uzun davamlı diktator rəhbərliyi olan Estado Novo olaraq xatırlanan və Salazarla başlayan hərbi vəziyyət sona çatmışdır. Bu zərbəylə Avropadakı son (bu hadisədən bir il qədər sonra 1975də Francisco Franconun ölümü ilə bitən İspaniyadakı diktatorluq) diktatorluqlardan biri devrilmişdir.
İndiki vaxtda Portuqaliyada 25 Aprel günü Azadlıq Günü ( Dia da liberdade) olaraq qeyd olunmaqdadır.
Qroningen Universiteti
Qroningen Universiteti — Niderland Krallığının Qroningen şəhərində yerləşən ali təhsil müəssisəsi.
Tarixi
Universitetin əsası 1614-cü ildə qoyulmuşdur.
Xarici əlaqələri
Koimbra qrupunun üzvüdür.
JNG-90
MKEK JNG-90 və ya digər adı ilə Bora-12 snayper tüfəngi Türkiyənin MKE şirkəti tərəfindən istehsal olunmuşdur. Türkiyənin Jandarm Genel Komutanlığının uzun çalışmalarından sonra meydana çıxan Bora-12 sonradan MKE şirkəti ilə birgə çalışmanın nəticəsində indiki vəziyyətini almış və seriyalı istehsala başlamışdır.
MKE-nin Kırıkkale şəhərində yerləşən təsislərində istehsalı həyata keçirilən Bora-12 7.62 mm çapında və 1200 metr məsafədən hədəfi dəqiq vurmaq qabiliyyətinə sahib snayper tüfəngidir. Silahın konstruksiya işləri 2004-cü ildə başlamış və 2008-ci ilə qədər davam etmişdir.
Krakelür
thumb|300px|Boyanın səthində yaranmış krakelürlərdən ibarət tor — [[Cokonda]] thumb|200px|[[Yağlı boya rəssamlığı|Yağlı boya üzərində krakelürlər — Portretin detalı, Yan van Eyk]] Krakelür — rəsm əsərində boya və ya lak qatında yaranan müxtəlif ölçü və dərinlikdə olan çatlar.
Krakelürlər rəsmin bütün təbəqələrindən keçəcək şəkildə dərin və ya yalnız bir təbəqədə yaranacaq şəkildə ola bilərlər. Həmçinin əsərin bütün səthi boyu yayıla və ya ancaq müəyyən qismində ola bilərlər. Ölçüləri gözə görünməyəcək qədər kiçikdən başlayaraq, rəstavrasiyasını zəruri edəcək qədər böyüklərinə qədər dəyişə bilir.
Qansuda zəlzələ
Qansu zəlzələsi — Qansu əyalətində baş vermiş təbii fəlakət.
Çinin Qansu əyalətində 16 dekabr 1920-ci ildə baş vermiş dəhşətli zəlzələ ölkə üçün böyük fəlakətə çevrildi.
Güclü yeraltı təkan lyossdan ibarət təpəcikləri hərəkətə gətirərək, burada məskən salan və mağara evlər düzəldən insanları bir an içərisində elə evlərindəcə məhv etdi.
Zəlzələyə məruz qalan rayonların biri sonralar Ölüm vadisi adını aldı, çünki zəlzələ nəticəsində ətraf dağlardan sürüşən torpaq qatları aşağıya doğru hərəkət edərək, yaşayış məntəqələrini və kənd təsərrüfatı sahələrini bir göz qırpımında yox etdi.
Baş vermiş zəlzələ bir çox sürüşmələrə yol açdı. Lyoss süxurlarının sürüşməsi və çökməsi nəticəsində böyük ərazilər qalın qum qatı altinda qalaraq,böyük faciəyə yol açdı.
1920-ci ildə Çinin Qansu vilayətində baş vermiş bu qorxunc zəlzələ nəticəsində 200000-dən artıq insan həlak oldu, ölkəyə iri miqyasda maddi ziyan dəydi.
Təzəbinə
Təzəbinə (əvvəlki adları: Keşişkənd; Noraküh) – Azərbaycan Respublikasının Xocalı rayonunun Təzəbinə kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 29 dekabr 1992-ci il tarixli, 428 saylı Qərarı ilə Xocalı rayonunun Noraküh kəndi Təzəbinə kəndi adlandırılmışdır. 1992-ci ildə Ermənistan Silahlı Qüvvələrinin tərəfindən işğal edilmişdir.
Tarixi
Təzəbinə kəndi dağ ətəyində yerləşir. Qədim adı Keşişkənd olmuş, sonralar isə ermənilər tərəfindən Noragüğ (ermənicə: Təzəkənd) adlandırılmışdı. 1992-ci ildən kəndin adı Təzəbinə kimi rəsmiləşdirilmişdir.
Əhalisi
2005-ci ildə Dağlıq Qarabağda keçirilən əhalinin siyahıyaalmasına əsasən, Təzəbinə kəndinin əhalisinin sayı 1334 nəfər, daimi əhalinin sayı 1396 nəfər təşkil edirdi.
Qara kotan
Qara kotan - mürəkkəb quruluşa malik qədim şum aləti.
Tarixi
Azərbaycanda VIII-IX əsrlərdə yaranmışdır. VIII-IX əsrlərdən məlum olan qara kotan əkinçilik texnikasının inkişafı baxımından təkmilləşmiş və yüksək məhsuldarlığa malik şum aləti hesab olunurdu. Qara kotanı digər şum alətlərindən fərqləndirən başlıca cəhət onun kəsilmiş torpaq layını aşırıb çevirməsindən ibarət idi. Əkinçilik təsərrüfatında qara kotanın yüksək şum aləti kimi dəyərləndirilməsi də məhz bununla, şum layını çevirməsi ilə bağlı idi. Kotan qoşqu heyvanlarına boyunduruq və «çatal» adlanan ağac yedəklər vasitəsilə qoşulurdu. Qara kotana, adətən, dörd boyun kəl, bəzən isə 6-8 boyun öküz və ya kəl qoşulurdu. XIX əsrin sonlarından başlayaraq, Azərbaycanın kənd təsərrüfatında təkmilləşdirilmiş yeni tipli metal kotanlar meydana çıxmışdır. Bundan sonra qara kotan tədricən təsərrüfat həyatından sıxışdırılıb çıxarılmağa başlamışdır.
Quruluşu
Əsasən, üç hissədən ibarətdir. I əsas hissə binə, daraq, taxta, qılınc və əyribazı birləşdirir, II hissədə isə kotanın çarxları, oxu, topları və qırı yerləşir. Şum alətinin qoşulması üçün nəzərdə tutulan III hissə çatal, oturacaq taxtları və boyunduraqlardan ibarət idi.
Aqavakimilər
Aqavakimilər –
Las-Palmas-de-Qran-Kanariya
Las Palmas de Qran Kanariya — İspaniyada şəhər.
Echinops ecbatanus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Sikorski UH-60
Sikorski UH-60 və ya Blək Hauk ( - Qara qırğı) — çoxfunksiyalı ABŞ vertolyotu. ABŞ ordusunda Bell UH-1 vertolyotunu əvəz edib.
Əlavə pilonların quraşdırılması ilə Tank əleyhinə idarəolunan raket (TƏİR) AGM-114 Hellfire-lərlə, uzaq məsafəli uçuşlar üçün əlavə yanacaq çəni ilə təchiz olunmuşdur. Eləcə də yük kəsiminin qabaq hissəsində M240 və M134 pulemyotu quraşdırılmışdır.
UH-60 təcrübə modifikasiyasının uçuş sınaqları 1974-cü ildə tamamlanıb, 1976-cı ildə vertolyot ABŞ ordusunun təchizatı müsabiqəsində qalib gəlib. İlk seriyalı istehsal variantı olan UH-60A 1979-cu ildə ABŞ Ordusunun silahlanmasına daxil edilmişdir. Bunun ardınca helikopterin radioelektron mübarizə və xüsusi əməliyyatlar üçün nəzərdə tutulmuş variantları istehsal olunmuşdur. UH-60 ailəsindən olan helikopterlər ABŞ Ordusundan sonra bir neçə başqa dövlətin də silahlı qüvvələrində silahlanmaya daxil olunmuşdur. "Qara qırğı"lar Qrenada, Panama, İraq, Somali, Balkan yarımadası, Əfqanıstan və Yaxın Şərq də baş vermiş bir çox hərbi münaqişələrdə istifadə olunmuşdur.
Əməliyyat tarixi
thumb|"Blək hauk" helikopteri
Avstraliya
2016-cı ilə olan məlumata əsasən Avstraliya Silahlı Qüvvələrinin silahlanmasında təqribən 36 ədəd UH-60 helikopteri var. Bunların əksər hissəsi Şərqi Timor və Solomon adaları nda dislokasiya olunub. thumb|Avstraliya Ordusina aid
Braziliya
thumb|[[Braziliya HHQ-nə məxsus UH-60L]]
1997-ci ildə ilk dörd UH-60L modifikasiyalı helikopter sülhməramlı əməliyyatlarda istifadə etmək məqsədilə Braziliya Ordusu na təhvil verilmişdir. 2008-ci ildə xüsusi təyinatlı, axtarış və xilasetmə əməliyyatlarda istifadə olunması məqsədilə növbəti altı ədəd UH-60L helikopteri satın alınmışdır. 2009-cu ildə əlavə isə əlavə 10 ədəd UH-60L sifariş olunmuşdur ki, bunların çatdırılmasına 2011-ci ilin mart ayından etibarən başlanmışdır.
Çin Xalq Respublikası
1983-cü ilin dekabr ayında Eurocopter AS332 Super Puma, Bell 214ST və Sikorski S-70A-5 helikopterlərinin nümunələri ərazisinin əksər hissəsi yüksək dağlıq relyefdən ibarət olan Lhasa da sınaqdan keçirilmişdir. Bu sınaq yoxlamalarından sonra Çin Xalq Azadlıq Ordusu üçün daha güclü mühərriklə təchiz olunmuş 24 ədəd S-70C-2 variantı helikopter sifariş olunmuşdur.
Tayvan (Çin Respublikası)
UH-60 ailəsindən olan helikopterlərin Tayvan a çatdırılmasına 1986-cı ildən etibarən başlanmışdır. Son olaraq, 2010-cu ilin yanvar ayında 60 ədəd UH-60M modifikasiyalı helikopterlər ABŞ tərəfindən Tayvan Ordusuna təhvil verilmişdir.
Kolumbiya
İlk dəfə 1987-ci ildə ABŞ-dən UH-60 helikopteri satın alınmışdır. Hazırda axtarış və xilasetmə, tibbi təxliyə və xüsusi əməliyyatlar zamanı Kolumbiya Milli Polisi, Hərbi Hava Qüvvələri və Quru Qoşunları tərəfindən istifadə olunur.
İsrail
thumb|[[İsrail Hərbi Hava Qüvvələri|İsrail HHQ-nə məxsus UH-60 Yanşuf]]
1994-cü ilin avqust ayında 10 ədəd UH-60A modifikasiyalı helikopter ABŞ tərəfindən İsrail Hərbi Hava Qüvvələri nə təhvil verilmişdir. İlk dəfə 1996-cı ildə Livan ın cənubunda Hizbullah  a qarşı döyüş əməliyyatı zamanı istifadə olunmuşdur.
Meksika
1991-ci ildə silahlanmaya qəbul olunmuşdur. 2014-cü ilin sentyabr ayında 18 ədəd UH-60 helikopterinin satın alınması ilə əlaqədar ABŞ-nin "Sikorski" şirkəti ilə 203.6 milyon ABŞ dolları dəyərində müqavilə imzalanmışdır.
Slovakiya
İlk dəfə 2017-ci ilin iyul ayında 2 ədəd UH-60M silahlanmaya qəbul olunmuşdur. 2019-cu ilin sonuna qədər ümumilikdə 9 ədəd UH-60M-in silahlı qüvvələrə təhvil veriləcəyi gözlənilir.
Taktiki-texniki xüsusiyyətləri (UH-60L)
right|400px
Hiromiçi Yahara
Hiromiçi Yahara (2 oktyabr 1902 — 7 may 1981) — yapon sərkərdəsi, 32-ci ordunun zabiti , Okinava döyüşünün iştirakcisi. Okinava döyüşündən sağ çıxan yapon zabiti.
Bioqrafiyası
O, Tottori prefekturasının Yonaqo şəhərində anadan olmuşdur. 1923-ci ildə Yaponiya ordusunun hərbi akademiyasını bitirmişdir. 1929-ci ildə ildə isə Ali hərbi akademiyanı fərqlənmə diplomu ilə bitirmişdir.
1930 ildə xitmətə başlamışdır. Hərbi Nazirlikdə kadrlar şöbəsinə qəbul olunmuşdur. 1933—1935 illərdə Yaponiya və ABŞ arasında hərbi qulluqçuların dəyişdirilmsi proqramına uyğun olaraq Uilminqtoq, Boston və Vaşinqtonda qulluq etmişdir. 1935—1937 illərdə yenidən kadrlar şöbəsinə çalışır. 1937—1938 illərdə isə Ali hərbi akademiyada taktika və strategiya sahəsində dərs demişdir. 1940 ildə isə Cənub-Şərqi Asiya ölkələrində Yaponiyanın nümayəndəsi olmuşdur. 1941-ci ildə Banqkokda hərbi ataşe vəzifəsində çalışmışdır. Tayland hakimiyyəti ilə aparılan gizli danışıqlarda iştirak etmişdir. Sonradan Birmada 15-ci orduda xidmət etmişdir. 1942-ci ildə isə yenidən Yaponiyaya qaytarılmış və həbi məktəbdə yenidən dərs demişdir.
1944-ci ildə Okinavaya göndərilmişdir. Mərkəzi qərargahın məsləhətçisi vəzifəsində çalışmışdır. Sonradan 32-ci ordunun qərargahına ali zabit vəzifəsinə təyin edilmişdir. Adada gedən döyüşlərdə müdafiə taktikasının tərəfdarı olmuşdur. O, deyirdi ki, amerikanların qarşısı Okinavada kəsmək lazımdır. Yoxsa növbəti hədəfin Yaponiyanın əsas ərazisi olduğu bildirirdi. Buna baxmayaraq İsamu Ço isə hücum taktikasını irəli sürür və bunu gercəkləşdirməyə başlayır. 4 mayda başlanan əks hücum uğursuzluqla nəticələnir.
23 iyunda düşmənin əlinə keçməmək üçün Usicima və Çö həyatlarını seppuku etmişlər. Usicima Hiromiçi Yaharaya özünü öldürməyərək döyüş barədə raportu Tokioya çatdırmağı əmr etmişdir. Yahara bir müddət müəllim olaraq yerlilər arasında gizlənir. Sonradan 15 iyul tarixində amerikanlar tərəfindən tutulur və əsir edilir.
1972-ci ildə Yahara döyüş haqqında xatirələrini «Okinava uğrunda döyüş — qərargahın ali zabitinin xatirələri»  adlı kitabını yazmışdır. 1995 ildə onun yazdığı kitab ingilis dilinə çevrilərək kitab halında dərç edilmişdir.
Bulbophyllum nigericum
(Bulbophyllum nigericum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Talıb Şirazi
Abdulla xan Talıb Gürcü Şirazi — İranın Qacarlar dövründə yaşayan gürcü əsilli şairi Gürcüstanda dünyaya gəlib və sonra Şirazda sakin olub və fars dilində şeirlər yazıb.
Naoko Nişiqay
Naoko Nişiqay (d. 22 yanvar 1969) — keçmiş Yaponiya qadın futbolçusu.
Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 2 oyun keçirib.
Echinops echinatus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Lobelia cardinalis
(Lobelia cardinalis) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.