cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Emin Məmmədov (əsgər)
Hərbi xidməti
Azərbaycan Ordusunun əsgəri olan Emin Məmmədov 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsində iştirak etmişdir. Füzulinin və Şuşanın azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə vuruşmuşdur. Emin Məmmədov 2 noyabr 2020-ci ildə Şuşa istiqamətində döyüş tapşırığının yerinə yetirilməsi zamanı həlak olmuşdur.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Emin Məmmədov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycan ərazilərinin işğaldan azad olunması zamanı döyüş tapşırıqlarını yerinə yerinə yetirən zaman mərdliyin və igidliyin göstərilməsinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Emin Məmmədov ölümündən sonra "İgidliyə görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Füzuli rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Emin Məmmədov ölümündən sonra "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Şuşa rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Emin Məmmədov ​ölümündən sonra "Şuşanın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
İstinadlar
<references group="" responsive="1">
Brebeneskul dağı
Brebeneskul dağı — Çernoqor silsiləsinin ən yüksək zirvələrindən biri, Ukraynanın ən yüksək zirvəsi.
Cənub-şərqdə Munçel (1998 m) zirvələri və şimal-qərbdə Ribra (2001 m) arasında yerləşir. Yüksəklik - 2035 m (digər məlumatlara görə 2032 və ya 2038). Yamaclarda qədim buzlaq relyef formaları, dondurma proseslərinin izləri yayılmışdır.Dağ dağ və subalpin çəmənlikləri, xarakterik daş və vintləri ilə əhatə olunur. Zirvənin qərbi Ukraynanın ən yüksək dağ gölləridir - Brebeneskul. Ən yaxın şəhər Bistrec (İvano-Frankivsk vilayəti).
Mənbə
http://www.karpaty.com.ua/?chapter=2&item=29
Ruletkalar
Ruletkalar (Roulettes) Avstraliya Hərbi Hava Qüvvələrinə məxsus aerobatika eskadronudur. 1970-ci ildə qurulmuşdur. İlk komanda Aermacchi MB-326 təyyarələri istifadə edirdi. 1989-cu ildən etibarən 6 ədəd Pilatus PC-9 təyyarəsi istifadə olunur.
Fətəli xan Əfşar
Fətəli xan Əfşar  — Urmiya xanlığının hakimi. Nadir şah Avşar elinin Qırxlı, Fətəli xan Araşlı oymağındandır. Nadir şah Xorasanda, Fətəli xan Urmiyada anadan olmuşdu.
Siyasəti
Bu yürüşün uğursuzluqla nəticələnməsinə baxmayaraq 1753-cü ilin sonu 1754-cü ilin başlanğıcında Fətəli xan hakimiyyətini Mərkəzi və Qərbi İrana yaya bilmişdi. 1759-cu ildə Fətəli xan Əfşar Qarabağ xanlığını da özünə tabe elətdirir.
Xorasanın Güneyində möhkəmlənmiş Kərim xan Zənd 1752-ci ilin sonunda Urmiya Xanlığı üzərinə yürüş edir. Miyana ətrafındakı döyüşdə Fətəli Xana məğlub olan Kərim xan Fars vilayətinə qaçır. Onu təqib edən Fətəli xanın gücləri Qəmşə adlı yerdə zəndləri yenidən məğlubiyyətə uğradırlar. Kərim xanın qardaşı İsgəndər xan əsir alınaraq edam edilir. Bu zaman İranin Quzeyində möhkəmlənmiş Məhəmmədhəsən xan Qacar da mərkəzi hakimiyyət uğrunda Savaşa başlayır. O, 1755-ci ilin yazında İsfahanı ələ keçirir. Kərim xan Şiraza qaçır.
Xanlığı üzərinə yürüş edir. Miyana ətrafındakı döyüşdə Fətəli Xana məğlub olan Kərim xan Fars vilayətinə qaçır. Onu təqib edən Fətəli xanın gücləri Qəmşə adlı yerdə zəndləri yenidən məğlubiyyətə uğradırlar. Kərim xanın qardaşı İsgəndər xan əsir alınaraq edam edilir. Bu zaman İranın Quzeyində möhkəmlənmiş Məhəmmədhəsən xan Qacar da mərkəzi hakimiyyət uğrunda Savaşa başlayır. O, 1755-ci ilin yazında İsfahanı ələ keçirir. Kərim xan Şiraza qaçır.
1761-ci ildə Kərim xan Zənd güclü ordu ilə yenidən hücuma keçərək Urmiya şəhərini, 1763-cü ilin ortalarında Fətəli xanı əsir alır.
Uesli Snayps
Wesley Snipes (oxunuş:Uesli Snayps) ABŞ aktyoru,döyüş sənətçisi ve film prodüseridir. O ilk dəfə "Vəhşi pişiklər" adlı komediya filmində rol alıb, 1992-ci ildə "Nyu Djek Citi", "Ağ adamlar hoppana bilmir" və "52 nömrəli müştəri" filmləriylə məşhurlaşdı. Daha sonra o, Robert De Niro, Silvestr Stallone, Tommi Li Cons kimi məşhur aktyorlarla filmlərə çəkilir. 1998-ci ildəki "Bleyd" filmi ilə məşhurluğuna məşhurluq qatır. 2004-cü ildə "Blade-3" filmindən sonra artıq Bir-Dəfəlik-DVD olaraq filmlər çəkdi.
NGC 1777
NGC 1777, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış açıq ulduz topasıdır. Göy üzündə Masa bürcü istiqamətində yerləşir. OCL tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Aysberq nəzəriyyəsi
thumb| Ernest Heminqueyin "Zəng kimin üçün çalır" kitabının 1940-cı il nəşri üçün çəkilmiş şəkli Aysberq nəzəriyyəsi — Amerika yazıçısı Ernest Heminquey tərəfindən irəli sürülmüş nəzəriyyə. Heminquey gənc bir jurnalist olaraq qəzetlərdəki hesabatlarını çox az kontekst və ya şərh ilə dərhal baş verən hadisələrə yönəltməli idi. O, qısa hekayələr yazmağa başladıqdan sonra da əsas mövzuları açıq şəkildə müzakirə etmədən səth elementlərinə diqqət yetirərək, bu minimalist üslubu saxladı. Heminquey inanırdı ki, hekayənin daha dərin mənası zahirdə aydın görünməməli, üstüörtülü şəkildə parlamalıdır.
Arxa fon
Bir çox digər yazıçılar kimi Heminquey də daha əvvəl jurnalist kimi çalışıb. Orta məktəbi bitirdikdən sonra o, The Kansas City Star qəzetində müxbir kimi işə başlamışdır. O öz yazılarında hadisələri arxa planı istisna etməklə təsvir edirdi. Heminquey 1920-ci illərin əvvəllərində Parisdə yaşayarkən “Toronto Star” qəzetinin xarici müxbiri kimi ondan çox məqalədə Türkiyə–Yunanıstan müharibəsini işıqlandırıb. Onun bioqrafiyasını yazmış Ceffri Meyersin izah etdiyi kimi, "o, diqqətin konsentrasiyasına və intensivliyinə nail olmaq üçün yalnız ani hadisələrdən obyektiv şəkildə məlumat verirdi – səhnədən daha çox diqqət mərkəzi". O, Yunan-Türk müharibəsindən daha sonra bədii ədəbiyyata çevirdiyi dəyərli yazı təcrübəsi qazandı. O, bədii ədəbiyyatın reallığa əsaslana biləcəyinə inanırdı. Lakin onun izah etdiyi kimi, əgər bir təcrübə distillə ediləcəksə, "onun uydurduğu şey xatırladığından daha doğrudur".
İzah
1923-cü ildə Heminquey "Mövsümdən kənar" adlı povestini bitirdikdən sonra onun ağlına yeni yazı nəzəriyyəsi ideyası gəldi. Parisdə gənc yazıçı kimi işlədiyi illər haqqında ölümündən sonra nəşr olunmuş xatirələri olan “Həmişə səninlə olan bayram” (1964) əsərində o, bunun belə izah edir: “Mən əsl sonu [“Mövsümdən kənar” əsərinin] buraxdım, o da qocanın özünü asması idi. Mənim yeni nəzəriyyəmə görə siz hər hansı bir şeyi buraxa bilərsiniz...və buraxılmış hissə hekayəni gücləndirəcək." “Günortadan sonra ölüm” kitabının on altıncı fəslində o, yazı haqqında nəzəriyyəsini aysberqlə müqayisə etmişdir.
Heminqueyin "Hindu düşərgəsində" kimi erkən bədii əsəri onun personaja əhəmiyyət verməyərək ona aid olan xüsusiyyətləti sadəcə ətrafına yerləşdirdiyini göstərir. Bununla belə, "Hindu düşərgəsində" hekayəsində qışqıran qadın, tütün çəkən kişilər və yoluxmuş yara kimi təsviri detalların istifadəsi doğruluq hissi yaradır.
İrsi
1954-cü ilin oktyabrında Heminquey Ədəbiyyat üzrə "Nobel" mükafatı alıb. O, mətbuata zarafatca Karl Sandberq və İsak Dinesenin mükafata ondan daha çox layiq olduğuna inandığını, lakin pul mükafatının xoş qarşılanacağını söyləmişdir. Mükafat Heminqueyə "bu yaxınlarda "Qoca və dəniz" əsərində nümayiş etdirdiyi hekayə sənətindəki ustalığına və müasir üsluba göstərdiyi təsirə görə" verilmişdir. Elandan bir neçə gün sonra Heminquey Kuba sahillərində qayıqda balıq tutarkən Time jurnalının müxbiri ilə danışıb. Əsərlərində, xüsusən də ən son nəşr olunan “Qoca və dəniz” əsərində simvolizmdən istifadə barədə soruşulduqda o, bunu belə izah etmişdir:
Trotski (soyad)
Trotski — soyad.
Luka Suçiç
Luka Suçiç — Avstriya klubu olan Zalsburqun xorvatiyalı qapıçısı.
Klub karyerası
15 iyul 2020-ci ildə Suçiç Red Bull Salzburg ilə 2024-cü ilin yayına qədər yeni müqavilə imzaladı
13 sentyabr 2020-ci ildə Wolfsberg ilə matçda Salzburqun heyətində Bundesliqada debüt etdi. 10 fevral 2021-ci ildə Suçiç Bundesliqada debüt qolunu Avstriya Wien üzərində 3-1 hesablı qələbə qazandıqları matçda vurdu.
Çempionlar Liqasında ilk qolunu sentyabrın 14-də Sevilya ilə 1:1 hesablı heç-heçə etdikləri matçda vurub.
Milli
== Uğurları ==
Klub
Zalsburq
Torsyo
Torsyo  — Fransa da kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Sen-Ramber-an-Byuje kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Burk-an-Bres.
INSEE kodu — 01421.
Coğrafiyası
Kommuna Paris şəhərinin 400 km cənub-şərqində, Lion şəhərindən 50 km şimal-şərqdə və Burk-an-Bres şəhərindən 35 km cənubda yerləşir.
İqtisadiyyatı
2010-cu ildə əmək qabiliyyətli 473 nəfər (15-64 yaş) arasında 349 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 124 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 73.8%, 1999-cu ildə bu 72.6%). 349 fəal sakindən 337 nəfər (181 kişi və 156 qadın) işləyir, 12 nəfər işsizdir (5 kişi və 7 qadın). Fəal olmayan 124 nəfər arasında 31 nəfər şagird və ya tələbə, 58 nəfər təqaüdçü, 35 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
NGC 7269
NGC 7269, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Dolça bürcü istiqamətində yerləşir. Sb tipli. tərəfindən ildə 66.04 sm (26 inç) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Bəhrəm İlyasov
Bəhrəm Nizam oğlu İlyasov — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Bəhrəm İlyasov 30 noyabr 1998-ci ildə Bərdə rayonunun Nəcəfqulubəyli kəndində anadan olmuşdur.
Ailəsi
Atası Nizam İlyasov Birinci Qarabağ müharibəsi zamanı Suqovuşan istiqamətində gedən döyüşlərdə vuruşmuşdur.
Hərbi xidməti
2020-ci ilin Tovuz döyüşlərindən sonra Bəhrəm İlyasov Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidmətinin Kəlbəcər rayon şöbəsinə getmiş və hərbi xidmətə çağırılmışdır. Təlim mərkəzlərindən birində kurs keçdikdən sonra "N" saylı hərbi hissənin müddətdən artıq həqiqi hərbi xidmət hərbi qulluqçusu kimi hərbi xidmətini davam etdirmişdir.
Azərbaycan Ordusunun əsgəri olan Bəhrəm İlyasov 2020-ci il sentyabrın 27-dən Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi üçün başlanan Vətən müharibəsində iştirak etmişdir. Suqovuşanın azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə vuruşmuşdur. Bəhrəm İlyasov Suqovuşan istiqamətində gedən döyüşlərdə həlak olmuşdur.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Bəhrəm İlyasov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Suqovuşan qəsəbəsinin işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Bəhrəm İlyasov ölümündən sonra "Suqovuşanın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
İstinadlar
<references group="" responsive="1">
Natvarlal
Mithilesh Kumar Srivastava — Cinayətləri və həbsxanadan qaçması ilə tanınan hindli fırıldaqçı. O, Tac Mahal, Qırmızı Qala, Rashtrapati Bhavan və Parlamentin binasını dəfələrlə satmışdı.
Həyatı
Natwarlal 1912-ci ildə Biharın Sivan rayonundakı Banqra kəndində anadan olub. Natwarlal ilk dəfə saxtakarlıq qabiliyyətini qonşusu onu bank köçürməsi etmək üçün göndərdikdən sonra kəşf etdi. Qonşusunun imzasını asanlıqla saxtalaşdıraraq hesabdan 1000 rupi çıxarmağı bacarıb, və bundan sonra Kəlküttəyə qaçan Natwarlal təsadüfi birja brokeri kimi işləyərkən kommersiya bakalavr dərəcəsinə tələbə kimi qeydiyyatdan keçib.
Karyerası
Nətvarlalın atası stansiya rəisi olduğu üçün Hindistanda dəmir yolu yükdaşıma sənayesi haqqında məlumat bilirdi. Kommersiya bakalavr dərəcəsi və birja brokeri kimi fəaliyyəti ona bank qaydaları haqqında bilik vermişdi. Sənədləri və imzaları saxtalaşdırmaq bacarığı ona çatışmazlıqları uğurla aradan qaldırmağa kömək edirdi. 1937-ci ildə doqquz ton dəmir oğurladığına görə ilk həbsindən sonra Natwarlal müvəqqəti olaraq taktikasını dəyişdi. Polisin dediyinə görə, o, müntəzəm olaraq fahişələrə baş çəkərək onlara içki verir bundan sonra isə zinət əşyalarını və pullarını oğurlayaraq qaçırdı. O, məşhur şəxsiyyətlərin imzalarını saxtalaşdırmaqda da mahir idi. Onun Tatalar, Birlaslar və Dhirubhai Ambani də daxil olmaqla bir sıra sənayeçiləri aldatdığı deyilir. Bir əfsanədə deyilir ki, Natwarlal Parlament Evini əcnəbiyə satıb; Satınalmada məclis üzvlərinin özləri iştirak edirdi. Nətvarlalın doğma kəndi Banqrada Robin Quda bənzər fiqur olduğu bildirilir. Onun qazancını imkansızlara verdiyi deyilir. Natwarlal öz qənimətlərindən istifadə edərək kənddəki hər kəs üçün böyük bir ziyafət vermək üçün tez — tez Banqraya gedirdi. Ziyafət zamanı o, yoxa çıxmazdan əvvəl hər kasıb kəndliyə 100 rupi verirdi. Təkcə Biharda Natvarlal 14 saxtakarlıq ittihamı ilə üzləşib və 113 il həbs cəzasına məhkum edilib. Nətvarlal doqquz və ya on dəfə həbs olundu, lakin əksər hallarda o, qaça bilib. Onun qaçışları çox vaxt çox hiyləgər olurdu: məsələn, 1957-ci ildə Natvarlal qaçaqmalçılıq yolu ilə gətirilən polis forması geyinərək, kamera mühafizəçilərinə pulla dolu çamadan rüşvət verərək, daha sonra ön darvazadan çıxıb, onu salamlayan mühafizəçilərin yanından keçərək Kanpur həbsxanasından qaçıb. Çamadanda əslində qəzetlər var idi. Dəfələrlə qaçdığına görə, onun həyatı boyu cəmi 20 il həbsxanada yatdığı güman edilir. 2009-cu ildə Nətvarlalın vəkili onun 25 iyul 2009-cu ildə öldüyünü iddia edərək, ona qarşı irəli sürülən 100-dən çox ittihamın ləğv edilməsini xahiş etdi. Bununla belə, Natwarlalın qardaşı sonradan onu 1996-cı ildə yandırdığını iddia etdi. Bu səbəbdən onun dəqiq ölüm tarixi qeyri-müəyyəndir.
Xəzər qapısı
thumb|[[Dərbənd qalası]] Xəzər qapısı — qədim mədəniyyətlər dövründən bəri iki dar sahil keçidini təyin edən tarixi və coğrafi ad. Keçid vastəsi ilə şimalın ibtidai icma şəraitində yaşayan köçəri tayfaları qədim Əhəməni, Midiya və Mesopotamiyanın zəngin əkinçilik mədəniyyətlərinə çıxış əldə edir. Sonralar ayrı-ayrı qaynaqlarda “Xəzər qapısı”, “Alban qapısı”, “Hun keçidi”, “Qafqaz qapısı”, “Dərbənd qapısı” kimi müxtəlif adlar daşımış həmin keçidin qədim dövr və orta əsrlərdə böyük hərbi-strateji əhəmiyyəti olmuş, onu əldə saxlamaq bu regionun dövlətlərinin həmişə diqqət mərkəzində dayanmışdı.
Belə keçidlər Xəzər bölgəsinin təbii relyefində iki əsas yerdə əmələ gəlmişdir. Dərbənd bölgəsində, Xəzər dənizinin qərb sahili ilə Qafqaz silsiləsinin kənarı arasında enən sahil zolağı olan Alban qapıları (Klavdius Ptolemey tərəfindən adlandırırdı) var idi. Xəzər dənizinin o biri tərəfində, İranın müasir Gürgan ərazisində, Gürgan qapısı yerləşir. Həm bunları, həm də digərlərini qorumaq üçün Fars hökmdarları bir sıra güclü müdafiə istehkamları qurmuşlar. Dərbəndin cənubunda yerləşən Dərbənd səddi və dənizin digər tərəfində uzunluğu 200 km-ə qədər olan Böyük Gürgan səddi buna misaldır.
Ancaq heç bir sədd fars imperioyalarını xarici işğalçıların istilasından qurtarmamışdır. Xəzər qapısı vastəsi ilə makedoniyalılar (Makedoniyalı İskəndərin rəhbərliyi ilə), daha sonra ərəblər cənubdan, köçəri türk tayfaları, daha sonra Rusiya imperiyasının ordusu şimaldan keçmişlər. Böyük İpək Yolu karvanları bu keçiddən keçirdi.
Orta əsr ədəbiyyatında (İskəndər, Marko Polo, Con Mandevil) qapıların inşaatçısı Makedoniyalı İskəndər olaraq göstərilir və bu ərazilərə İskəndəriyə deyirilir.
Working Title Films
Working Title Films — mərkəzi Londonda olan və Universal Studios-a aid olan bir ingilis film şirkəti. 1983-cü ildə Tim Bevan və Sara Redkliff tərəfindən yaradılmışdır. Şirkət bədii filmlər və müxtəlif növdə çəkilişlər edir. Hal-hazırda Erik Fellner və Tim Bevan şirkətin həmsədrləridir.
Şirkət
1992-ci ildə PolyGram şirkətin korporativ dəstəkçisi oldu. Sara Redkliff Working Title-dan ayrıldı və müstəqil film prodüseri olan Erik Fellner şirkətə qatıldı. Şirkət PolyGram-ın Londra mərkəzli istehsal şirkəti PolyGram Filmed Entertainment üçün müxtəlif filmlər istehsal etdi. İngilis-holland film studiosu olan PolyGram Films böyük bir Hollywood rəqibi oldu. 1999-cu ildə PolyGram Films və Working Title Universal Studios-a satıldı.
Azərbaycanda donuzçuluq
Azərbaycanda donuzçuluq geniş yayılmamış heyvandarlıq növlərindən biridir. Son dövrlərdə Azərbaycanda olan donuz təsərrüffatlarının sayı artıb. Bakıda və ölkənin digər yerlərində yerləşən donuz təsərrüfatlarının çoxu özəlləşdirilmişdir. Ölkədə saxlanılan donuzlar əsasən ağ Ukrayna donuz cinsidir.
Xüsusiyyətlər
Donuz təsərrüfatlarında saxlanılan donuzlar arasında donuz qripi xəstəliyinin yayılmadığını müəyyən etmək üçün tez-tez Dövlət Baytarlıq Xidməti tərəfindən tədbirlər keçirilir.
İstifadə
Azərbaycan bəslənən donuzların ətindən kolbasa istehsalında istifadə olunur. Donuz ətinin satışı da həyata keçirilir, lakin bahalı ət növüdür.
Alessandro Allori
Alessandro di Kristofano di Lorentso del Bronzino Allori — İtaliya (Florensiya) rəssamı, manyerizm üslubunun nümayəndəsi.
Həyat və yaradıcılığı
Alessandro Allori 31 may 1535-ci ildə Florensiyada anadan olmuşdur. Əmisi Anyolo Bronzinonun tələbəsi olan Allori Mikelancelodan güclü təsirlənmişdir. Manyerizmin təsiri onun dizaynı şərti və sərt, rəngləri kəskin olan din mövzusundakı rəsmlərində xüsusilə nəzərə çarpır.
Allorinin əsərlərindən ən mühümləri: "Rəbbin vəftiz edilməsi", "İshaqın qurbanı", Culiano Mediçinin, Bianka Kapello portretləri, avtoportret (hər beşi Florensiyadakı Uffisi qalereyasında), kardinal Ferdinando Mediçinin portreti (Florensiyadakı Palasso Pittidə), "Məryəmin mövludu" (Florensiyadakı Santissima-Annunsiata kilsəsində), "Məsih Məryəm və Marfa ilə" (Vyana muzeyində), "Hamamda Varşava" və bir gəncin portreti (Ermitajda).
Onun oğlu Kristofano Allori də rəssam olmuşdur.
Qaranquş yuvası (Krım)
Qaranquş Yuvası (,, , , , Qarılğaç yuvası), Krımın Gaspra qəsəbəsində yerləşən dekoraativ bir qaladır. 1911–1912-ci illərdə 40 m yüksəklikdə olan Aurora yamacının üstündə tikilmişdir. Rusiyalı memar Leonid Sherwood tərəfindən neoqotika tərzində tikilmişdir.
Tarixi
Aurora yamacındakı ilk bina rus bir general üçün 1895-ci ildə tikilmişdir. "Eşq Qalası" adını alan bina taxtadan hazırlanmışdı. Daha sonra bu mülk Rus çarının şəxsi həkimi A. K. Tobinin əlinə keçdi.
Tsiqler-Natta katalizatorları
Tsiqler-Natta katalizatorları – vinil monomerlərinin polimerləşmə katalizatorlarıdır. Onlar həmçinin stereomüntəzəm polimerlərin alınmasına da imkan verir. Bu katalizatorlar keçid metalların birləşmələrinin (TiCl4, TiCl3, VOCl3 və s.) alkillərlə və II-III qrup metalların halogenalkanları (AlR3, AlR2Cl, MgRCl, ZnR2) ilə qarşılıqlı təsirindən əmələ gələn komplekslərdən ibarətdir. Katalizatorlar polimerləşmə prosesində keçid metalın alkil törəməsi ilə koordinasiya olunur, sonra isə M—C, M—M əlaqəsi üzrə tətbiq olunur.
Tarixi
1990-cı illərə qədər Tsiqler-Natta katalizatiolarının qəqiq təsir mexanizmi axira qədər öyrənilməmiş qalırdı. 2010-cu ildə Tsiqler-Natta katalizatiolarının istifadəsi ilə plastmas, elastomer və rezin istehsalının həcmi 100 milyon tondan artıq olmuşdur.
Növləri
Hal-hazırda Tsiqler-Natta katalizinin 3 növü tətbiq olunur:
Kəşf tarixi
Titan əsasında katalizatorlar 1953-cü ilin payızında Karl Tsiqlerin rahbərliyi altında bir qrup alman alimi tərəfindən(xüsusilə, onun assisenti Hanz Braylın (Heinz Breil) böyük rolu olmuşdur) kəşf edilmiş və patentləşdirilmişdir. Belə ki, əvvəlcə yüksəkmolekullu polietilenin,, sonra tez bir zamanda propilendən və α-butilendən (1-buten) polimerlərini də sintezini həyata keçirmək məqsədilə patent almaq üçün iddia ərizəsi verilmişdi. İlk zamanlar tapılmış birləşmələr laboratoriyanın yerləşdiyi əraziyə (Mülhaym-Rur) görə “qarışıq myülhaym katalizatorları” adlandırıldı, lakin tezliklə Tsiqler katalizatorları adını aldı. Düzgün sıralı steriomüntəzəm polimerləri, ilk növbədə, α-olefinlər, α-butilen də daxil olmaqla, almaq üçün katalizatorlar Tsiqlerin dostu və 1940-cı illərdən onunla əməkdaşlıq edən italyan Julio Natta[2] tərəfindən istifadə olundu və məsləhətçi qismində çalışdığı Montecatini kompaniyasını Tsiqlerin nəticələrinin istifadə hüququnu almaq üçün inandırdı. Natta təkcə polibutilenin sintezi barədə deyil, hətta steriomüntəzəm – izotaktik – polimerlərin yaradılmasının mümkünlüyü haqqında da məlumat verdi. Tsigler və Natta kəşflərinin prioritetləri və patentləşdirilməsi tarixi çox qarışıq idi və elm adamları arasında mübahisə doğuran bir klassik patent iddiası[3] hesab edilir [4]. Bu nailiyyətlərinə görə Tsigler və Natta 1963-cü ildə Kimya üzrə Nobel mükafatına layiq görülmüşdülər.
Zəngiçay
Zəngi çayı və ya Razdan çayı ( və ya ) — Zəngibasar toponimi tarixi şəxsiyyət Zəngi ibn Mədudun hidronimləşmiş adı ilə bağlıdır. Tarixi mənbələrə görə, "Təxti-Süleyman"dan əvvəl Zəngi çayına Çıldırçay demişlər. Qızıl Arslanın dövründə "İrəvan Çuxuruna" vassal təyin edilən Zəngi adını bu çaya verib özünü əbədiləşdirməyə nail olmuşdur. Bəzi tədqiqatçıların gəldikləri qənaətə görə, Zəngi çayı başlanğıcını dəniz səviyyəsindən hündürlükdə yerləşən və qədim adı türk mənşəli "Çıldır" olan Göyçə gölündən götürüb aşağı axdıqca zəng səsi çıxarır. Elə bu çılğınlığına görə də ona "zəng" adı verilmişdir. Xatırlatmaq yerinə düşər ki, bu çay Ağrı dağı düzənliyindəki yatağından çıxaraq aşıb-daşır, ətraf düzənliyi su basır. Zəngibasar adının isə bununla bağlı olduğunu güman etmək olar. Xatırlatmaq yerinə düşər ki, bu çay Ağrı dağı düzənliyindəki yatağından çıxaraq aşıb-daşır, ətraf düzənliyi su basır. Zəngibasar adının isə bununla bağlı olduğunu güman etmək olar. Zəngi çayının balıq sərvəti çox olmuşdur. Çaydakı ala balıq isə bu sərvətin tacı sayılırdı. Ceyms Moriyer yazırdı ki, bu balıq Xəzər dənizindən gətirilən qızıl balığa bərabər tutulur. Göründüyü kimi, çayın sərvəti elə bu torpağın sərvəti qədər zəngindir. Zəngi çayından xüsusi kanallar vasitəsilə Zəngibasar bölgəsinin Zəhmət, Qaraqışlaq, Dəmirçilər, Rəhimabad, Mehmandar, Çobankərə, Ağca Qışlaq, Hacıelyas, Aşağı və Yuxarı Nəcili, Zəngilər, Şollu, Dəmirçi və Sarvanlar kəndlərinin əkin sahələri su ilə təmin olunurdu. Çobankərədən keçən kanal Xatın arxı ilə Eçmiədzin ərazisində birləşirdi. Xatın arxını isə 1670–1680-ci illərdə İrəvan hakimi Səfiqulu xanın arvadı Xatın xanım çəkdirmişdir. Məhz bu səbəbdən əhali həmin kəndləri Yuxarı və Aşağı Xatın arxı, suvarma kanalını isə Xatın arxı adlandırmışdır. İrəvan quberniyasında, indiki Ermənistanda çay adıdır. Bu çay başlanğıcını Göyçə gölündən götürür. Axta (Razdan), Sevan rayonlarından, İrəvan şəhərindən, Zəngibasar (Masis) rayonunun ərazisindən axıb Araz çayına tökülür.
Tarixi adı haqqında
Çayın adı qıpçaqların zəngi tayfasının adı əsasında əmələ gəlmişdir. Etnohidronimdir.
Tarixi Azərbaycan torplaqlarında məskunlaşdan ermənilər çayın adını dəyişdirərək Razdan qoyublar.
İstinadlar
thumb|left|Zəngi çayı|700px
Murad Abbasov
Murad Vasif oğlu Abbasov (20 aprel 1998; Şıxakəran, Lənkəran rayonu, Azərbaycan — 23 oktyabr 2020; Qubadlı rayonu, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Murad Abbasov 20 aprel 1998-ci ildə Lənkəran rayonunun Şıxakəran kəndində anadan olmuşdur. 2004-2015-ci illərdə Namiq Həsənov adına Lənkəran rayon Şıxakəran kənd tam orta məktəbində təhsil almışdır.
Vipsania Aqrippina
Vipsania Aqrippina  və ya  Aqrippina Mayor ( - Böyük Aqrippina) (e.ə 14-cü il, Afina - 18 oktyabr 33-cü il, Pandateriya) Mark Vipsaniy Aqrippanın Yuliya Mayordan olan  qızı, Germanikin arvadı, imperator Kaliqulanın və Aqrippina Minorun anası.
Murad Abbasov
Hərbi xidməti
Azərbaycan Ordusunun əsgəri olan Murad Abbasov 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsində qismən səfərbərliyə qoşularaq və könüllü olaraq vuruşmuşdur. Cəbrayılın və Qubadlının azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə vuruşmuşdur. Murad Abbasov 23 oktyabr 2020-ci ildə Qubadlı rayonu istiqamətində döyüş tapşırığının yerinə yetirilməsi zamanı həlak olmuşdur. 24 oktyabr 2020-ci ildə Lənkəran rayonunda dəfn edilmişdir.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Murad Abbasov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Cəbrayıl rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Murad Abbasov ölümündən sonra "Cəbrayılın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Qubadlı rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 29.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Murad Abbasov ölümündən sonra "Qubadlının azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycan ərazilərinin işğaldan azad olunması zamanı döyüş tapşırıqlarını uğurla yerinə yetirdiyinə, düşmənin əsas qruplaşmalarının məhv edilməsi ilə qoşunların döyüş qabiliyyətinin qorunub saxlanılmasında fərqləndiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Murad Abbasov ölümündən sonra "Cəsur döyüşçü" medalı ilə təltif edildi.
İstinadlar
<references group="" responsive="1">
Fəqan Ziyadov
Fəqan Ziyad oğlu Ziyadov (1 yanvar 1995; Mustafaağalı, Bərdə, Azərbaycan — 30 oktyabr 2020; Tərtər, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin MAHHXHQ əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Fəqan Ziyadov 1995-ci ildə Bərdə rayon Mustafaağalı kəndində doğulmuşdur. 2013–2014-cü illərdə müddətli həqiqi hərbi xidmətdə olmuşdur. Hərbi xidməti bitirdikdən sonra MAHHXHQ kimi ordu sıralarına qayıtmışdır.
Hərbi xidmətləri
2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Fəqan Ziyadov Talış, Suqovuşan, Ağdam, Ağdərə, Tərtər istiqamətində gedən döyüşlərdə iştirak edib. O, 21 oktyabr 2020-ci ildə Tərtər istiqamətində gedən döyüşlərdə yaralanmış və 30 oktyabrda şəhid olmuşdur. Bərdədə dəfn edilmişdir.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı verilmiş tapşırıqları şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Fəqan Ziyadov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Suqovuşan qəsəbəsinin işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Fəqan Ziyadov ölümündən sonra "Suqovuşanın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycan ərazilərinin işğaldan azad olunması zamanı döyüş tapşırıqlarını uğurla yerinə yetirdiyinə, düşmənin əsas qruplaşmalarının məhv edilməsi ilə qoşunların döyüş qabiliyyətinin qorunub saxlanılmasında fərqləndiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Fəqan Ziyadov ölümündən sonra "Cəsur döyüşçü" medalı ilə təltif edildi.
Yakub Krçin
Yakub Krçin — İntibah dövrünün Çexiya memarı və mühəndisi.
Krçin Kolin şəhərində anadan olmuşdur. O, məhsuldar balıq göllərinin dizayneri və qurucusu olmuş, xüsusilə Trebon hövzəsinin balıq göllərindəki işi ilə tanınmışdır. Krçin Rojmberk gölünün tikintisinə, eləcə də bir çox başqa gölüb bərpasına və ya yaradılmasına nəzarət etmişdir.
Tərtər xanədanlığı
Tərtər xanədanı, həm də Tərtərli və ya Terterovtsi (Тертеровци) — kuman mənşəli bulqar zadəgan və kral xanədanı,  1280-1292, eləcə də 1300-1323-cü illər arasında İkinci Bolqar imperatorluğunu idarə edən Tərtəroba kuman zadəgan sülaləsinin bir qolu.
Mənşəyi
Tərtərlilər əslən kuman mənşəli idi,  (Dəşt-i Qıpçaq konfederasiyasından) , Plamen Pavlova görə onlar kumanların ikinci dalğasının bir hissəsi olaraq 1241-ci ildən sonra Macarıstan krallığından gələn köç ərəfəsində Bolqarıstanda məskunlaşmış Tərtəroba kuman zadəgan sülaləsinin bir qolu idi. Tərtərobalar Kuman-qıpçaq konfederasiyasını 11-ci əsrin sonlarında, eləcə də 13-cü əsrin ortalarında Kotyan xanın hakimiyyəti altında idarə edirdilər.
Monarxiya
Bolqarıstandakı sülalənin ən erkən nümayəndələri despot Aldimir (Eltimir) və onun böyük qardaşı Bolqarıstan imperatoru I Georgi (1280-1292) kimi tanınan Bolqarıstan imperatoru olmuş və bolqar Mariya ilə evlənmiş Georgi Terter idi. Onun hökmranlığından sonra Bolqarıstan faktiki olaraq Qızıl Ordanın nəzarəti altında idi, Noğay xan növbəti hökmdar Smiletsin (1292-1298) namizədliyini irəli sürdü, o da başqa bir zadəgan ailəsindən idi və qısa müddətə onun yerinə oğlu II İvan (1298-1299) keçdi. 1299-1300-cü illərdə Bolqarıstan monqol Çaka tərəfindən idarə olunurdu. Çaka Georgi Terterin oğlu, bolqarıstanlı Teodor Svetoslav (1300-1321) tərəfindən taxtdan salındı, bu da Tərtərlilərin ikinci səltənətinin başlanğıcı idi, bu da onun oğlu bolqarıstanlı II Georginin hakimiyyətini əhatə edirdi.
Tərtər sülaləsini qismən kuman mənşəli Şişman sülaləsi olan Vidin xanədanı davam etdirdi.
Kan (rayon)
Kan  — Fransanın Mərkəz - Luara vadisi regionun rayonlarından biri. Departamenti — Er və Luar. Suprefektura — Kan. Rayon əhalisi 2006-cı ildə 126 176 nəfər təşkil edirdi. Əhalinin sıxlığı — 84 nəf / km². Rayon ərazisi — 1501 km².
Tərkibi
Kan rayonun kantonları (22 mart 2015-ci ilə qədər):
Kan rayonun kantonları (22 mart 2015-ci ildən 31 dekabr 2016-ci ilə qədər):
Kan rayonun kantonları (1 yanvar 2017-ci ildən):
Store Koldevey adası
Tarixi
Ada İkinci Alman Qütb Ekspedisiyası zamanı, 1869—1870-ci illərdə kəşf edilmişdir. Ada ekspedisiyanın rəhbəri olmuş Karl Koldeveyin şərəfinə adlandırılmışdır. Ekspedisiyanın xəritəsində 3 ada təsvir edilmişdir. Ancaq 1906—1908-ci illərdə danimarkalıların təşkil etdikləri ekspedisya zamanı onun bir olması müəyyən edilir. 1927-ci ildə Lauqe Kox adanı xizəkdə ziyarət etmişdir. 1933-cü ildə isə adadan 3 illik danimarka ekjspedisyası bitki nümunələri toplamışdır. Ada 1938—1939-cu illərdə norveç-fransız müştərək ekspedisiyasının araşdırma zomnasına daxil olmuşdur.
Antiatlantizm
Antiatlantizm və ya Qərb əleyhdarlığı – Qərb mədəniyyəti və Qərb dünyası ilə əlaqəli institutlara qarşı olan mənfi münasibətdir.
Tərif və istifadə
Antiimperializm bir çox hallarda Antiatlantizmin hərəkətverici qüvvəsidir. Üstəlik, Qərb ölkələrində, xüsusən də Hollandiya, Almaniya və Böyük Britaniyada da Antiatlantizm mövcuddur. İslam dünyasında isə Amerika Birləşmiş Ştatlarına qarşı Antiatlantizm münasibətinin olduğunu qeyd etmək mümkündür. ABŞ-yə nifrət onun İsrailə dəstəyindən, İraqı işğal etməsindən və İrana qarşı sanksiyalarından irəli gəlir.
Soyuq müharibədən sonra Samuel P.Hantinqton mədəni münaqişələrin iqtisadi-siyasi (liberalizm-kommunizm) münaqişələri əvəz edəcəyini iddia etmişdir. Hantinqton İslam dünyasının tədricən radikallaşacağını və eyni zamanda da qərbliləşməni rədd edəcəyini düşünür.
Ukraynanın ucqar nöqtələri
Ukraynanın ekstremal nöqtəsi - ucqar şimal, cənub, şərq və qərb.
NGC 4327
NGC 4327, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış Göy cismidir. Göy üzündə Veronikanın Saçları bürcü istiqamətində yerləşir. NF tipli. tərəfindən ildə 27.94 sm (11 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Aldair
Aldair Nassimentu dos Santos — Braziliyalı keçmiş futbolçu. Müdafiəçi kimi çıxış edib. Braziliya milli komandasının üzvu olub və milli komanda ilə 1994-cü il Dünya Çempionatının qalibi olub.
Robin Benqtsson
Robin Benqtsson (Robin Bengtsson; ) — İsveç müğənnisi. O, "I Can't Go On" mahnısı ilə İsveçi Ukraynanın paytaxtı Kiyevdə keçirilən 2017 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində təmsil etmiş və ölkəsinə beşinci yeri qazandırmışdır.
Musiqi karyerası
Robin Benqtsson 27 aprel 1990-cı ildə İsveçin Svelyunqa şəhərində anadan olmuşdur. İsveç tamaşaçısı Robin Benqtssonu ilk dəfə ölkədə keçirilən "Idol 2008" müsabiqəsində tanımağa başlamışdır. Robin həmin müsabiqədə 3-cü yeri qazanmışdır. Robin 2009-cu ilin ortalarında Merion Music albom şirkəti ilə anlaşma imzalamış və daha sonra "Another Lover's Gone" adlı ilk sinqlını dinləyicilərə təqdim etmişdir.
2010-cu ildə Robin Karl Martindahl və Daniel Karlsson ilə birlikdə Haitidə baş verən zəlzələ nəticəsində həlak olan insanlara həsr edilmiş "Wake Up World" mahnısını ifa etmişdir. Həmin ildə müğənni eyni zamanda İsveçin Wipeout yarışmasında iştirak etmiş və ikinci yeri qazanmışdır.
thumb|left|Robin Benqtsson Avroviziya 2017 səhnəsində 2016-cı ildə Robin Benqtsson uzun müddətdən sonra səhnəyə geri dönüş etmiş və İsveçin ən böyük musiqi festivalı olan Melodifestivalen mahnı müsabiqəsinə qatılmışdır. "Constellation Prize" adlı mahnı ilə müsabiqədə iştirak edən müğənni birbaşa final mərhələsinə keçməyə nail olmuş və final mərhələsində 5-ci yerdə qərarlaşmışdır. Həmin müsabiqənin qalibi isə "If I Were Sorry" mahnısı ilə Frans olmuşdur.
2017-ci ildə Robin Benqtsson Melodifestivalenə geri dönüş etmişdir. Bu dəfə Robinin ifa etdiyi mahnı İsveçin tanınmış bəstəkarlarından olan David Kryuqer və İsveçi 2013 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində təmsil edən müğənni-bəstəkar Robin Şernberq tərəfindən bəstələnmişdir. "I Can't Go On" təqdim olunduğu andan Avropa hit paradlarında ilk pillələrdə yer almağa başlamışdır. Robin bu mahnı ilə Melodifestivalendə uğurla final mərhələsinə adlayaraq, finalda bütün rəqiblərini geridə qoyaraq müsabiqədə qələbə qazanmağa nail olmuşdur. Beləliklə Robin Benqtsson "I Can't Go On" mahnısı ilə İsveçi Ukraynanın paytaxtı Kiyevdə keçirilən 2017 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində təmsil etmək hüququ qazanmışdır. Kiyevdə baş tutan müsabiqədə Robin Benqtsson ölkəsi İsveçə 5-ci yeri qazandırmışdır.
Tırtıl göbələyi
Tırtıl göbələyi —  Ophiocordycipitaceae fəsiləsindən göbələk növüdür, Kisəli göbələklər sinfinə aiddir.
İnkişafı
Tırtıl göbələyinə Tibet yaylasının dağlarında təxminən 4 km yüksəklikdə rast gəlinir. Əgər isti mövsümdə göbələyin sporu kəpənək növlərindən birinin (Hepialus armoricanus) sürfəsinə daxil olarsa, qışdan sonra vegetasiya dövrünün başlaması ilə bu spor cücərərək miselium - ota bənzəyən göbələk gövdəsi əmələ gətirir. Beləliklə, böyüyən göbələk öz böyüməsi üçün sürfənin qida maddələrindən istifadə edir. Tırtıl göbələyi kəpənəyinin sürfələrində parazitlik edir. Sporlar göbələyin meyvə gövdəsindən küləklə yayılır və bu kəpənəyin tırtıllarında məskunlaşaraq onları yoluxdurur. Tırtıllar 3500-6000 metr hündürlükdə dağlara sürünərək qalxırlar, orada torpaqda gizlənirlər və tırtıllarda göbələklərin miseliumu inkişaf etməyə başlayır, sahibinin qida maddələrindən istifadə edir və onun ölümünə səbəb olur. Növbəti yay, tırtıldan göbələyin ota bənzər meyvə gövdəsi böyüyür. Sürfə mumiyalaşır və yetişmiş göbələk tünd düyünlü sarı-qəhvəyi tırtıl kimi görünür. Yarçaqumba adlanan bu göbələk Tibet, Butan, Nepal və şimali Hindistanının bir çox yaşayış məntəqələrinin sakinləri tərəfindən toplanır. Yarçaqumba sözünün mənası tibet dilində "yayda ot, qışda qurd" deməkdir.
Tibbdə istifadəsi
Əsrlər boyu tənəffüs pozğunluqları, astma və ağciyər infeksiyaları ilə mübarizədə istifadə edilib. Çinlilər onu 'super qida' adlandırır.
Bundan başqa adı çəkilən bitki müxtəlif xəstəliklər zamanı da istifadə olunur. Təbii immun gücləndirici dərmandır. İmmunitet sistemi üçün təhlükə sayılan infeksiya və digər xəstəliklərin aradan qaldırılması və immunitet sisteminin normallaşdırılması üçün istifadə olunur.
Həmçinin stres və yorğunluqla mübarizə aparır. Təbii enerji mənbəyidir.
Bəzi təcrübələr göstərir ki, tırtıl göbələyi xərçəng xəstələri üçün də faydalıdır. Kimya terapiyasından sonra yeyilərsə, şiş hüceyrələrinin azalmasına kömək olur. Eyni zamanda bədənin müdafiə mexanizmini artırır.
Bu göbələyi dəmləyərək də istifadə edirlər. Belə ki, iki və ya üç ədədini suya ataraq dəmləyib, çay kimi içilir. Həm də, xəstə üçün şorba bişirərkən içərisinə əlavə etmək olar. Bu formada istifadə üçün olan bir-iki tırtıl göbələyinin qiyməti isə 15-20 dollardır.
Bu göbələk qan şəkərini aşağı salma xüsusiyyətinə malikdir. Buna görə diabet xəstələri üçün təhlükəlidir.
Təbii afrodizyak effekti var. Cinsi funksiya üçün vacib olan qan axınını tənzimləyir. Enerji verən xüsusiyyətləri sayəsində cinsi gücü artırır. Sonszuluq üçün təbii bir müalicədir.
Ürəyi qoruyur, iflic və infarkt riskini minimuma endirir.
1964-cü ildə tırtıl göbələyi rəsmi olaraq Çin farmakopeyası dərmanı hesab edilir.
Xarici keçidlər
Kordiseps Göbələkləri Yaşlanma Əleyhdarı, Dözümlülük və Tarazlıq üçün faydaları
Siyahçeşmə
Əhalisinin əksəriyyəti azərbaycanlılardan ibarətdir və azərbaycan dilində danışırlar.
Şəhərin əski adı Qaraeyni olsa da adı farşlaşdırılıb Siyahçeşməyə dəyişdirilmişdi, və şəhərə indiki adı verilmişdir.
Şəhərin Azərbaycan türkcəsi ndəki adı olan Qaraeyni adı Azərbaycan türkcəsi ndəki "qara" (bu söz yer adlarında istər qara rəng, istər "böyük, əzəmətli, [bəzən] uca" mənalarını verir) və ərəbcə "göz, bulaq" mənalarını verən "eyn / əyn" sözlərindən ibarətdir.
Lakin şəhərin hazırkı rəsmi farsca adı olan Siyahçeşmə bu şəhərin əsl doğma adının (Qaraeyni) farscaya sözbəsöz tərcümə edilməsiylə yaranıb; belə ki, "qara" sözü "siyah" sözü ilə, "eyni" (bulaq) sözü isə "çeşmə" sözü ilə (hər iki söz xalis fars sözləridirlər) əvəz olunub.
Rübail Allahverdiyev
Rübail Nəcəf oğlu Allahverdiyev (d.21 may 1940, Kirovabad, Azərbaycan SSR - ö. 29 oktyabr 2017, Gəncə) – Azərbaycan şairi, Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, biologiya elmləri namizədi, professor, Əməkdar müəllim.
Həyatı
Rübail Nəcəf oğlu Allahverdiyev 21 may 1940-cı ildə Gəncədə anadan olmuşdur. Burada 6 saylı orta məktəbi bitirmişdir. 1959-1964-cu illərdə Azərbaycan Kənd Təsərrüfatı İnstitutunun (indiki Azərbaycan Dövlət Aqrar Universiteti) Baytarlıq fakültəsində təhsil almışdır. Təhsilini bitirdikdən sonra institutda iki il komsomol katibi işləmiş, daha sonra 1966-1969-cu illərdə aspiranturada oxumuşdur. “Kadr uğrunda” qəzetinin redaktoru, 1971-1975-ci illərdə AKTİ-də partiya komitəsinin katibi vəzifələrində çalışmışdır. 1970-ci ildə “Camışlarda sərbəst və zülal təbiətli amin turşularının ontogenezdə dəyişməsi” mövzusunda namizədlik dissertasiyası müdafiə edərək biologiya elmləri  namizədi adını  almışdır.
1976-cı ildə AKTİ-nin dosenti elmi adını almışdır. 1982-ci ildən Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvüdür. 2010-cu ildə Azərbaycan Dövlət Aqrar Universitetinin (ADAU) Yoluxmayan xəstəliklər kafedrasının professoru adına layiq görülmüşdür. Universitetdə müxtəlif vəzifələrdə çalışmışdır.
Yaradıcılığı
Yaradıcılığa 1961-ci ildə “Kadr uğrunda” qəzetində dərc olunan “Yaylım atəşi” şeiri ilə başlamışdır. Həmin dövrdən baçlayaraq Azərbaycan mətbuatında davamlı olaraq şeirləri ilə çıxış etmişdir.
Rübailin “Sübhə yaxın” (1966), “Bir işıqlı yol üstəyəm” (1977), “Gecələr yuxusu qaçar qızların” (1983), “Getmişdim günəşi yola salmağa” (1988), “Ömrün fəsilləri” (2000), “İldırımötürən” (2000), “Altı məzar, üstü bazar dünyamız” (2000), “Zamanla əlbəyaxa” (2003), “Dünya dəlilərin şənlik evidi” (2005), “Tələsdikcə gecikirəm” (2008), “Sahilsiz çaya körpü” (2014), “Rübailər” (2015) adlı şeirlər və poemalar kitabı nəşr olunmuşdur.
Vəfatı
2017-ci ilin oktyabr ayının 29-da Gəncədə vəfat etmişdir.
Oksana Makarın qətli
Oksana Makarın qətli — Oksana Makarın qətli 2012-ci ilin mart ayında Ukraynada baş verib, həm ölkə daxilində, həm də xaricdə kütləvi informasiya vasitələri ilə geniş yayılmış və kütləvi aksiyalara səbəb olmuşdur. 18 yaşlı Oksana Makar, 8 mart 2012-ci ildə Nikolayev şəhərində üç adamın hücumuna məruz qalmasına, təcavüzə uğradılmasına, boğulmasına, yandırılmasına baxmayaraq xəstəxanaya qaldırıldıqdan üç həftə sonra xilas oldu. Polis tərəfindən təcavüzkarların yalnız biri ittiham olunduğu halda, digərləri (2 şəxs) ittiham olunmadı. Valideynlərinin keçmiş hökumət məmurları olduğu bildirilən digər iki şəxs, valideynlərinin şəxsi əlaqələri səbəbində polislərdən azad olundular. Onlar daha sonra martın 13-də kütləvi nümayiş və kütləvi etiraz aksiyalarından sonra həbs olundu. Həbs olunandan sonra ədalət tələb edən etirazlar, pul toplamaq və qan hədiyyələrini təşviq etmək də davam etdi.
Maksim Prisyajnyuk
Maksim Prisyajnyuk, Nikolayev Şəhər Şurasının Mədəniyyət İdarəsində hüquqşünas vəzifəsində çalışmışdı. Onun qəbul edilmə anası 2009-cu ildə təqaüdə çıxmadan əvvəl Yelanets rayon şurasının rəhbəri olmuşdur. (Yelanets Nikolayevdən 60 km məsafədə yerləşir ). Prisyajnyuk, 11 mart 2012-ci ildə həbs olunaraq, polisin girovunda azad edildi. Prisyajnyuk Regionlar Partiyasının gənclər hissəsinin üzvü idi, lakin 2010-cu ildə onların sıralarından çıxarılmışdı. Prisyajnyuk sonralar siyasi karyerasını Birləşmiş Mərkəzin üzvü kimi davam etdirdi, lakin partiyaya görə, o, heç vaxt üzv olmamışdı və 2010-cu il yerli seçkilərində yalnız könüllü əsaslarla işləmişdi.
Artem Poqosyan
İlkin məlumatlara görə, Artem Poqosyanın atası keçmişdə Nikolayev şəhərindəki prokurorluqda yüksək vəzifəli şəxs kimi işləmişdir. Atası son zamanlarda fəhlə olaraq çalışmış və 2012-ci ilin yanvar ayında vəfat etmişdir. Anası isə kitabxanaçıdır. Poqosyan 11 mart 2012-ci ildə həbs olunaraq, polis zəmanəti ilə azadlığa buraxılıb və ictimai etirazlardan sonra geri çəkilib.
Hücum
18 yaşlı Makar, martın 8-dən 9-na keçən gecə 2012-ci il Ukraynanın cənubundakı Nikolayev şəhərində üç adam tərəfindən hücuma uğrayıb. Şübhəlilərin və qurbanların bir-birlərini tanıdıqları və cinayətin axşam saatlarında baş verdiyi hadisələr haqqında ziddiyyətli hesabatlar var. Makar Nikolayevdəki pivəxanada iki hücumçu ilə görüşüb, təcəvüzkarlardan birinin mənzilinə getmişdir. Prisyajnyuk Makarın 8 martda görüşmüş və cinayətləri planlaşdırmışdır. Üç nəfər mənzildə Makara təcavüz edib və onu boğmağa cəhd etmişdir. Bundan sonra Makarın yanına gəlib onu yaxınlıqdakı bir tikinti sahəsinə aparmış, onu yorğanla örtmüş və bütün gecə boyunca yanan atəşə atmışdılar. Növbəti səhər, cəsəd keçən bir avtomabil sürücüsü tərəfindən aşkar edilmiş və xəstəxanaya aparılmışdır. Cəsədinin 55%-nin yanması və tüstü ilə nəfəs alması nəticəsində Makar ağciyərindən ziyan aldı.
Tibbi müalicə və ölüm
Beynəlxalq nüfuza malik müasir tibb müəssisəsində fəaliyyət göstərən İsveçrəli cərrah onun sağ qolu və hər iki ayağının qanqren (çürümə) olmasını dayandırmaq üçün amputasiya etdi.
29 mart 2012-ci ildə Makar yaralarından vəfat etdi. 30 martda Luçda dəfn edildi. Dəfndə Makar evlənmədiyi üçün yerli ənənəyə uyğun olaraq onun cəsədinə gəlin paltarı geyindirildi.
İstintaq və məhkəmə
11 martda üç nəfər - Yevgeni Krasnoşek (23 yaşlı), Maksim Prisyajnyuk (24 yaşlı) və Artem Poqosyan (22 yaşlı) həbs olunub. Qısa müddət sonra mediada iddia edildi ki, Prisyajnyuk və Poqosyanın valideynləri Nikolayev ərazisindən keçmiş hökumət rəsmiləri olublar və yerli siyasətçilərlə əlaqəli olublar. Prisyajnyukun rayon şurasının köhnə başçılarının qəbul edilmiş oğlu olduğunu və Pogasyanın regional prokurorun oğlu olduğu bildirildi. (Polis insanların iddiasını təsdiqlədi, ancaq Poqosyan anasının kitabxanaçı olduğunu və atasının 2012-ci ilin yanvar ayında ölümündən əvvəl fəhlə olduğunu söylədi. ) Nikolayev və digər şəhərlərin küçələrində etirazlardan sonra Prisyajnyuk və Poqosyanın polis zəmanətinə qarşı olmasını Ukraynanın prezidenti Viktor Yanukoviç müdaxilə etdi və Ukraynanın paytaxtı Kiyevdən bir araşdırma qrupu ilə Nikolayevi ziyarət etdi. Polisin iki şübhəlisi yenidən həbs olundu və ən azı dörd yerli hüquq-mühafizə məmuru işdən qovuldu.
Müzəffər Ağamalızadə
Müzəffər Məhəmməd İbrahim oğlu Ağamalızadə — Azərbaycanın görkəmli fleyta ifaçısı, professor, Azərbaycan Respublikasının xalq artisti (2005).
Həyatı
Müzəffər Ağamalızadə Məhəmməd İbrahim oğlu 23 yanvar 1940-cı ildə Bakıda fəhlə ailəsində dünyaya gözlərini açmışdır. O, Azərbaycan Dövlət Konservatoriyası nəznində olan 10 illik musiqi məktəbində (1953-1958) P.N.Zilbermanın sinfini bitirmiştir. Daha sonra, 1958–1960-cı illərdə Azərbaycan Dövlət Opera və Balet simfonik orkestrində ifaçılıq fəaliyyətinə başlamış, bu dövr ərzində Moskvada keçirilən Azərbaycan mədəniyyəti ongünlüyündə (1959) iştirak etmişdir. 1959-64-cü illərdə Üzeyir Hacıbəyov adına Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasının fleyta sinfinə (Ə.İsgəndərovun sinfi) daxil olub, Solist, orkestra Solisti, müəllim ixtisaslarını qazanmışdır. 1960-62-ci illər arasında isə Azərbaycanda keçirilən müsabiqə və yarışmalarda birincilik diplomlarını almışdır. 1963-cü ildə isə Leninqrad şəhərində keçirilən müsabiqədə iştirak etmişdir.
Fəaliyyəti
1961-72-ci illər ərzində Üzeyir Hacıbəyov adına Azərbaycan Dövlət Simfonik Orkestrinin Solisti olmuş, 1970-ci ildən nəfəs alətləri kvintetinin ifaçısı kimi fəaliyyət göstərmişdir. 1965-ci ildən etibarən Asəf Zeynallı adına musiqi texnikumunda müəllim kimi çalışmış, 1972-75-ci illərdə isə Qara Qarayev adına Azərbaycan Dövlət Kamera Orkestr ində işləmişdir.
Müzəffər Ağamalızadə 1975–1978-ci illərdə Sovetlər birliyi Mədəniyyət Nazirliyi tərəfindən Əlcəzair Bələdiyyə (Dövlət) Konservatoriyasına ezam edilərək, burada həm dərs demiş, həm də konservatoriyanın orkestrində solist olaraq fəaliyyətinə davam etmişdir. Vətənə qayıtdıqda isə bir çox not nümunələrini özü ilə gətirmişdir. Qeyd olunmalıdır ki, dövrün texnologiya sahəsində məhdudiyyətlərin olmasına baxmayaraq, M.Ağamalızadə həmin notları əlyazma vasitəsilə nüsxəsini çıxarmışdır.
İfaçının pedagoji fəaliyyəti 1979-cu ildə yenidən Bakıda davam etmişdir. Belə ki, 1979-84-cü illərdə Asəf Zeynallı adına musiqi texnikumunda, 1979-cu ildən başlayaraq Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasında Nəfəs və Zərb alətləri kafedrasında çalışmaqdadır.
Damdabaca (Germi)
Damdabaca — İranın Ərdəbil ostanının Germi şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.