cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
İqtisadi coğrafiya
Yaranması
XVIII əsrdə Rusiyada coğrafiyanın inkişafında alimlərin xüsusi əməyi olmuşdur. Əldə edilmış məlumatların təhlili, xəritələrin ümumiləşdirilməsi, ərazilərin mənimsənilməsi vacib vəzifə idi. Rus alimi M.V.Lomonosov (1711–1765) "Coğrafiya" sahəsində xüsusi əhəmiyyəti olan işlər görmüşdür. 1739-cu ildə Rusiya Elmlər Akademiyasında yaradılmış "Coğrafiya" departamenti 1745-ci ildə "Rusiya Atlası"nı hazırladı. Lomonosov quberniyalar haqqında məlumat toplamaq və Atlası yenidən nəşr etmək üçün 1758-ci ildə onlara xüsusi sorğu sualları göndərdi. Burada iqtisadi məlumatların da olması, onların təhlillərinin aparılması "iqtisadi coğrafiya" sözünün yaranmasına səbbəb oldu. Bu termini ilk dəfə Lomonosov işlətmışdir. O, həmçının Şimal dəniz yolunun, Şimal Buzlu okeanının, onun iqlimi və buz örtüyü, su axınlarının, atmosferin öyrənilməsi üçün böyük əmək sərf etmışdir.
İqtisadi coğrafiynın yaranması Lomonosovun adı iə bağlıdır. M.V.Lomonosov bu elmin inkişafının zəruriliyini göstərmiş və onun əsas istiqamətlərini vermişdir. Rusiyada iqtisadi coğrafiyanın yarandığı gündən təsərrüfatın ixtisaslaşmasının, coğrafi bölgələşmənin,ərazı əmək bölgüsüsnün tədqiqinə daha böyük yer verilmişdir.
İnkişafı
XX əsrin 20-ci illərindən başlayaraq keçmiş SSRİ-də, o cümlədən Azərbaycanda iqtisadi və sosial coğrafiyanın inkişafında N.N.Baranski (1881–1963), M.N.Vəliyev (1896–1943), İ.A.Vitver (1891–1966), İ.M.Mayerqoyz (1908–1975), H.B.Əliyev (1900–1982), Ə.M.Hacızadə (1920–1991), V.P.Maksakovski və başqalarının böyük xidmətləri olmuşdur.
Mənbə
AMEA, akademik H.Ə.Əliyev adına Coğrafiya İnstitutunun aparıcı elmi işcisi,i.e.n.- Eminov Z.N., Bakı şəhəri, H.Əliyev adına liseyin coğrafiya müəllimi, c.e.n.- Səmədov Q.M., "COĞRAFİYA ENSİKLOPEDİYASI", 2012-ci il.
Avstriya Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində
Avstriya Avroviziya Mahnı Müsabiqəsinə 1957-ci ildə qoşulmuş və ümumilikdə 52 dəfə iştirak etmişdir. 1969, 1970, 1973, 1974, 1975, 1998, 2001, 2006, 2008, 2009 və 2010-cu illərdə müsabiqədə iştirak etməmişdir. Ölkə müsabiqədə iştirak etdiyi illər ərzində cəmi iki dəfə qalibiyyət əldə etmişdir. Avstriya ilk Avroviziya qələbəsini 1966-cı ildə Udo Yürqensin ifa etdiyi "Merci, Chérie" adlı mahnı ilə qazanmışdır. Avstriya müsabiqədə ikinci qalibiyyətini 48 il sonra Konçita Vurstun ifa etdiyi "Rise Like a Phoenix" mahnısı ilə yaşamışdır. Bundan əlavə Avstriya müsabiqədə iştirak etdiyi 52 il ərzində 9 dəfə sonuncu yerdə qərarlaşmışdır.
Təmsilçilər
{{legend|gold|Qalib}} {{legend|silver|İkinci yer}} {{legend|#cc9966|Üçüncü yer}} {{legend|#FE8080|Sonuncu yer}}
Səsvermə tarixi
QEYD:Yuxarıdakı xallar yalnız finalda verilən xallardır.
Qastro-ezofageal reflyuks xəstəliyi
Qastro-ezofageal reflyuks xəstəliyi - Mədə tərkibinin (turşusunun) patoloji şəkildə mədədən ezofaqusa (qida borusuna) doğru geri gəlişi qastro-ezofageal reflyuksdur. Xəstələr döş qəfəsinin arxasında yanma (heartburn) şikayəti ilə müraciət edə bilərlər. Bəzən qida borusunun arxasındakı yanmadan başqa qidaların və suyun ağıza gəlməsi şəklində də baş verir. Ezofaqeal reflyuks tez tez yeməklərdən sonra olur. Qastro-ezofageal reflyuks xəstəliyinə, bütün dünyada olduğu kimi Azərbaycanda də çox rastlanır. Ölkəmizdə aparılan bir çalışmada, cəmiyyətin 20%-də qastro-ezofageal reflyuks xəstəliyi aşkar edilmişdir.
Səbəbləri
Qastro-ezofageal reflyuks xəstəliyinin simptomlarının kökündə, qida borusunun uzun bir müddət, çox miqdarda mədə turşu tərkibi ilə təması yatmaqdadır. Mədənin turşu tərkibinin qida borusu ilə uzun müddətli təması qida borusunda zədəyə yol açır və bu da yanma hissinə səbəb olur. Normal olaraq qida borusunun alt ucunda, alt ezofaqus sfinkteri dediyimiz əzələdən əmələ gələn qapaq bənzəri bir struktura mövcuddur. Bu struktur turşunun qida borusuna geri gəlməsinin qabağını alaraq mədənin içində qalmasını təmin edir. Reflyuks xəstəliyində isə bu sfinkterin gərginliyi zəifləyir və mədənin turşu tərkibi qida borusuna geri gəlir.
Diaqnoz testləri
Doktorunuzun (qastroenteroloqunuzun), reflyuks diaqnozunu qoyarkən, simptomların həqiqətən də reflyuksdən əmələ gəlib gəlmədiyini, ağırlaşmaların inkişaf edib etmədiyini anlamaq üçün bir sıra testlərə ehtiyacı ola bilər.
Skinhedlər
thumb|right|200px|Skinhedlər Skinhedlər, slenq. skinlər ( və ya — dəri və  — baş) — gənclərdən ibarət submədəniyyətin toplum adı.
Qastro-ezofageal reflyuks xəstəliyi
Diaqnoz testləri
Barium ezofaqus mədə-on iki barmaq bağırsaq qrafikası: Xəstə, barium içərkən, radioloqun, flyuoroskopiyada, bariumun aşağıya, qida borusuna və mədəyə səyahətini araşdırdığı bir testdir.
Skinhedlər
Yaranma
Skinhedlər haqqında ilk məlumatlara hələ 1960-cı illərdə İngiltərə musiqisində və mətbuatında rast gəlmək olar. Bu submədəniyyətin ilk adlarından biri "Hard Mods" idi. Keçən əsrin 60-cı illərinin skinhedləri başqa bir submədəniyyət olan modlara və Yamaykanın rudboylarına çox bənzəyirdilər. Müasir Oi! və pank musiqi üslubları o zaman hələ mövcud deyildi. İlk modların və skinhedlərin ən sevdiyi musiqi əvvəlcə ska və soul, sonralar isə rokstedi və reggi olmuşdur.
Submədəniyyət elə yarandığı müddətdən tamamilə apolitik idi. Burada nə solçu, nə də sağçı siyasi baxışlar üstünlük təşkil edirdi.
Xarici görünüş
thumb|right|200px|[[Dr. Martens çəkmələri və Levi’s cinsləri]] Skinhedlərin xarici görünüşü modların geyim üslubunu təkrarlayır: Fred Perry və Ben Sherman polo və sviterləri, Levi's cinsləri Crombie klassik paltosu və Dr. Martens çəkmələri. Bundan başqa ayrı-ayrı skinhed mədəniyyətlərinin də bir sıra fərqlənən geyim üslubları mövcuddur.
Qastro-ezofageal reflyuks xəstəliyi
Diaqnoz testləri
Ezofaqus manometriyası və PH metr. Burundan çox incə elastik bir borucuq qida borusundan mədəyə göndərilərək buradakı təzyiqlər və yuxarı çıxan turşu miqdarı ölçülə bilər.
Skinhedlər
Xarici görünüş
Bu üslub "boots and braces" (çəkmə və çiyinbağı) adlandırılmışdı. Belə xarici görünüş 60-cı illərdə yamaykalı ska və reggi ifaçısı Lorel Eytkenin və Symarip reggi-qrupun 1969-cu ildə yazılmış "Skinhead Jamboree" və "Skinhead Girl" mahnılarında öz əksini tapmışdı.
Qastro-ezofageal reflyuks xəstəliyi
Ağırlaşmaları
Əgər reflyuks müalicə edilməzsə ciddi ağırlaşmalar meydana gələ bilər. Məsələn, qida borusunda darlıq, qanaxma və selikli qişada xərçəng qabağı bir sıra dəyişikliklərə (barrett ezofaqus) səbəb ola bilər. Sizə və doktorunuza xəbərdarlıq etməli olan simptomlar bunlardır;
Skinhedlər
Xarici görünüş
Slade qrupu skinhedlərin 1-ci dalğası dönəminin öz xarici görünüşlərində istifadə edirdilər. Sonralar Slade bu görünüşdən imtina etdi.
Qastro-ezofageal reflyuks xəstəliyi
Müalicə məqsədləri
Bir çox xəstədə qastro-ezofageal reflyuks xəstəliyi xronik təkrarlayan bir xəstəlikdir. Müalicə ilə mədədən qida borusuna gələn turşu miqdarının azalması məqsədi qoyulur.
Skinhedlər
Xarici görünüş
Bu görünüş daha çox futbol tribunalarında peyda olur. Reportyor Yan Uolker 1968-ci ilin futbol matçında bir qrup skinhedi belə təsvir edirdi:
Qastro-ezofageal reflyuks xəstəliyi
Müalicəsi
Bir çox xəstədən turşunun yuxarı gəlməsi, həyat tərzi dəyişiklikləri və dərmanlarla kontrol edilə bilər.
Skinhedlər
Xarici görünüş
'''Onların hamısı Levi’s ağardılmış şalvarlarını, Dr. Martens çəkmələrini geyinmişdilər, boyunlarına isə qalstuk şəklində bağlanmış qısa şarf taxmışdılar. Onların hamısının saçları qısa kəsilmişdi'''
Qastro-ezofageal reflyuks xəstəliyi
Həyat tərzi dəyişiklikləri
Siqaret buraxılmalıdır. Çünki, tütün, turşunu tənzimləyən qoruyucu mexanizmlərə zərər verir. Turşunun əmələ gəlməsinə təkan verərək və qida borusu ilə mədə arasındakı əzələlərin zəifləməsinə yol açaraq turşu reflyuksuna yol açır.
Skinhedlər
Xarici görünüş
70-ci illər üsluba çox böyük dəyişiklik gətirməmişdi. Xarici görünüşün elementləri 1982-ci ildə çap edilmiş Nik Naytın "Skinhead" kitabında xarakterizə edilmişdi.
Musiqi
Yamayka musiqisi İngiltərədə 1960-cı ildə mühacirlər tərəfindən yayılmağa başlamışdı. Sonralar bunlardan bəziləri öz leyblərini yaratmışdılar (Island Records, Pama Records v.b.)
Qastro-ezofageal reflyuks xəstəliyi
Cərrahi müalicəsi
Əgər tibbi müalicə ilə xəstələrin şikayəti keçmirsə və qanaxma. Barrett, darlıq kimi ağırlaşmalar varsa cərrahi texnikalardan faydalanmaq olar. Cərrahi texnikalar turşu reflyuksunun qarşısını alan qida borusu və mədə arasındakı təbii əngəlləri düzəldirlər.
Skinhedlər
Skinhed hərəkatının müxtəlif istiqamətləri
thumb|right|200px|Almaniyadan olan MS Skinhed Müasir dövrdə özlərini "skinhed" adlandıran gənclər bir neçə qrupa bölünürlər:
Filmlər
Skinhed mövzusunda bir sıra film çəkilmişdir:
Şəmsəddin əd-Dəməşqi
Şəmsəddin Məhəmməd ibn Əbutalib əd-Dəməşqi  (شمس الدين محمد بن أبي طالب الدمشقي; 1256, Dəməşq — 1327) — Ərəb coğrafiyaşünası.
İnna
İnna — qadın şəxs adı.
Bağırtuqay
Bağırtuqay— Azərbaycan Respublikasının Sabirabad rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Piranilər
Piranilər — Şüaüzgəclilər yarımsinfinə, Piranikimilər fəsiləsinə aid, tropiklərin şirinsulu hövzələrində yaşayan balıq cinsi.
Uzunluqları 11,4 sm-dən (Serrasalmus sanchezi) 41,5 sm qədər (rombşəkilli pirani) olur. Cənubi Amerikanın şirinsulu hövzələrində yayılmışdır.
Amazonka hövzəsində yaşayan hindular tərəfindən qida kimi istifadə edilir. Bəzi növləri akvariumda saxlanılır.
Təsnifat
Serrasalmus cinsinə 31 növ daxildir:
I Gülbahar xatun
thumb|262px|[[Fateh məscidi (İstanbul)|Fateh məscidi məzarlığında yerləşən Gülbahar Sultan türbəsi.|alt=]] Gülbahar Xatun — Osmanlı padşahı Fateh Sultan Mehmetin həyat yoldaşlarından biridir. O dövrdə hələ Validə Sultan unvanı istifadə olunmamışdır. Ancaq Gülbahar Xatunun saraydakı rolu, sonrakı validə sultanlardan heç də fərqli deyildi. II Bəyazidin öz anasıdır. Çünki, türbəsinin kitabəsindəki ''Leh aşiyan Sultan Mehmed zövcəsi Validə-i II. Bəyazid han'', yazısı bunun ən böyük sübutudur. II Bəyazidin taxta çıxmasyla Gülbahar Xatun Fateh Sultan Mehmetin dul həyat yoldaşı və II Bəyazidin anası olaraq Validə Sultanın ekvivalenti olan bir rolu icra etmişdir, çünki hələ bu dövrdə rəsmən Validə Sultan adı və vəzifəsi yox idi. Tarixdə bu ad ilk dəfə Qanuni Sultan Süleymanın anası Aişə Hafsa Sultan tərəfindən istifadə edilmişdir.
Kimliyi
Gülbahar Sultann II Bəyazidin öz anasıdır. Son zamanlar II Bəyazidin anasının Mükrimə Xatun olduğu söylənsədə bu tez rəsmi sənədlərlə və Sittə Hatun Məscidinin kitabəsində yazılan yazıya görə çürütülür. Bu məscidi 1485-ci ildə Sitti Xatun tərəfindən inşa etdirilmiş və maddi çətinlik çəkdiyi üçün ögey oğlu II Bəyazid maddi yardım etmişdir. Türbəsindəki yazılı tarix bunu sübut edir. Gülbahar Xatunun oğlu Sultan Bəyazid-î Vəli Xanın padşahlığı zamanı təsir sahibi olduğu bilinir. Oğluna yazdığı əlimizdə mövcud olan iki məktubdan birində Hersekzadə Əhməd Paşa əleyhinə, bir digər məktubda da oğlunun lələsi Ayas Paşa və Xızırbəyoğlu Mehmed Paşa lehində oğluna tövsiyələr olduğu açıqca görünür.
Həyatı
Gülbahar Sultanın Alban və ya Serb əslli olduğu bilinməkdədir. O zaman Ədirnədə olan Osmanlı sarayına 1446-cı ildə gəldiyi deyilir. Sonradan Fateh Sultan Mehmet olaraq xatırlanacaq olan Şahzadə Mehmetle olan evliliyi böyük ehtimalla Fatehin ilk taxta çıxışının ardınca taxtı təkrar atası II Murada geri buraxması sonrasında reallaşdığı təxmin edilməkdədir. Gülbahar Xatunun Ağqoyunlulara gəlin gedən Gövhərxan Sultanın anası olduğu bilinməkdədir. Şahzadə Mehmet 1450-ci ildə Ədirnədə Dülqədiroğulları Bəyliyinin altıncı Hökmdarı olan Zülkadiroğlu Süleyman bəyin qızı Sitti Mükrimə xatunla evləndi. Bu onun üçüncü evliliyi idi. Yeni həyat yoldaşıyla birlikdə ənənə üzrə padşah II Murad tərəfindən Manisa bəylərbəiyi vəzifəsinə göndərildi.
Gülbahar Xatunun Şahzadə Mehmetlə birlikdə Manisaya gedib getmədiyi məlum deyil. Fatih Sultan Mehmet padşah olub 1453-cü il tarixində İstanbulun fəthindən sonra Osmanlı dövlətinin paytaxtını də İstanbula köçürdü. Ancaq Gülbahar Xatunun bir müddət kiçik yaşdakı oğlu II Bəyazid ilə birlikdə Ədirnədə qalmış olduğu deyilir. Bəyazid doqquz yaşına gəldiyində yenə yuxarıda söz edilən ənənə üzrə 1456-cı ildə atası tərəfindən Amasiya bəylərbəyi təyin edildi. Gülbahar Xatun daha sonra oğlunun yanına Amasiyaya köçdü və 1481-ci ildə II Bəyazidin taxta çıxmasına qədər orada yaşadı. Həyatının geri qalan hissəsini isə İstanbulda keçirdi.
Vəfatı
Gülbahar Sultan təxminən 1492-ci ildə vəfat etdi. İstanbulda Fateh məscidi məzarlığı qarşısında öz adı ilə xatırlanan türbəsinə (Gülbahar Xatun türbəsi) dəfn edilmişdir. Ölümündən sonra Sultan Bəyazid Tokatda anasının xatirəsinə Xatuniyə məscidini və bir də məktəb inşa etdirdi.
Nəhəcir qalası
Nəhəcir qalası – Culfa rayonunun Nəhəcir kəndi yaxınlığındakı eyni adlı dağın coğrafi-strateji cəhətdən əlverişli olan hündür və sıldırım qayalı hissəsi üzərindəki yastı sahədə e.ə. 2-ci minilliyə-1-minilliyin əvvəllərinə aid qala.
Tarixi
Naxçıvan arxeoloji ekspedisiyası tərəfindən aşkar edilmişdir (2001). Ərazisində həmin dövrə aid bazalt daşından hazırlanmış balta, kiçik həcmli daş həvəng-dibək, qara, boz və çəhrayı rəngli gil qab qırıqları, N. q. ilə həm dövr olan dağ ı dıl mış kur qan dan e. ə. 2-ci minilliyin əvvəllərinə aid mono xrom boyalı gil qablar əldə edilmişdir. Dağın c. və ş. ətəklərindəki terraslarda iri qaya parçalarından siklop tipli müdafiə sədləri tikilmişdir. Divarların eni 2-2,5 m-dir. Qalanı Nəhəcir dağının c. ətəyindəki düzən sahədə yaşamış və iqtisadi, mədəni cəhətdən inkişaf etmiş qədim tayfalar düşmən basqınlarından müdafiə məqsədilə tikmişlər.
Gövhəriyyə mədrəsəsi
Gövhəriyyə mədrəsəsi-Şuşa şəhərində Gövhərağa məscidinin nəzdində fəaliyyət göstərirdi.
Mədrəsənin tarixi
1864-cü ildə  Gövhər  ağa  vəqf  gəliri  hesabına  175   min  manat  qızıl  pul  xərcləyərək    Böyük  Cümə  məsacidini  əsaslı  surətdə   bərpa  etdirdikdən  sonra  hücrələrdən  birini  mədrəsə  üçün  ayırmışdı. Burda  oxuyan  yoxsul  uşaqların   hamısı  onun hesabına  təhsil  alırdı. Bu məktəb  el  arasında  "Gövhəriyyə  məktəbi"  adlandırılırdı. 1917-ci ildə  məktəbin   nəzdində  müsəlman  tələbə  komitəsininin  təşəbbüsü  ilə  pulsuz  kitabxana zalı  açılmışdı. 1875-ci ildə Gövhərağa məscidinin ruhaniləri. (Cümə məscidi)-Baş molla Mirzə Fətəli Molla Əlipənah oğlu (Mirzəyev-Ə. Ç), mollalar: Mirzə Məhəmməd Mirzə Əbülqasım oğlu (Haqverdiyev-Ə. Ç.), Molla Şükür Məhərrəm oğlu (Məhərrəmzadə-Ə. Ç.), Molla Abbasqulu Molla Nuri oğlu (Qazıbəyov-Ə. Ç.), Mirzə Həsən Mirzə Qasım oğlu Əmirov.
Baccharis canescens
Baccharis canescens Baccharis canescens
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Livinyak-le-O
Livinyak-le-O  — Fransa da kommuna, Cənub-Pireneylər regionunda yerləşir. Departament — Averon. Dekazvil kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Vilfranş-de-Ruerq.
INSEE kodu — 12130.
Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 1071 nəfər təşkil edirdi.
İqtisadiyyatı
2007-ci ildə 552 nəfər əmək qabiliyyətli insan (15-64 yaş) arasında 389 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 163 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstəricisi 70.5%, 1999-cu ildə 70.7%). Fəal olan 389 nəfərdən 359 nəfər (182 kişi və 177 qadın), 30 nəfər işsiz (9 kişi və 21 qadın) idi. 163 hərəkətsiz 30 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 87 nəfər təqaüdçü, 46 digər səbəblərə görə hərəkətsizdir.
Neoseiulus kermanicus
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Böyükkənd
Böyükkənd— Azərbaycan Respublikasının Sabirabad rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Fiat
Fiat S. p. A. (Fiat Qrupu olaraq da tanınır) avtomobil istehsalçısı, maliyə və sənaye qrupu. 1899-cu ildə Giovanni Agnelli Tərəfindən Torinoda qurulmuşdur. Adını "Fabbrica İtaliana Automobili Torino" sözlərinin baş hərflərindən götürmüşdür.
Minik Vasitələr
thumb|left|300px| Fiat Grande Punto – Auto Moto Show Katowice 2006.
Artemisia mairei
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Tas-Arı adası
Tas-Arı adası — Şərqi Sibir dənizində yerləşən Anju adaları qrupuna aid olan elədə böyük olmayan ada. İnzibati cəhətdən Yakutiyanın Bulunski ulusu ərazisinə daxildir. Faddeevski yarımadası cənub-qərbində, Qedenştrom körfəzində yerləşir. Uzunsov formaya malikdir. Qumla örtülmüşdür. Şimalında elə də böyük olmayan göl vardır. Adada daimi yaşayış yoxdur.
Kotelnı adası kimi bu adada Ust-Lena qoruğu ərazisinə daxildir. Bu adanı Lena çayının deltasında yerləşən Tas-Arı aadası ilə səhv salmaq lazım deyil.
Neoseiulus kerri
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Hüseyn Baykara
Hüseyn Baykara (d. 1904 Rusiya İmperiyası, Yelizavetpol quberniyası, Şuşa - ö. 1 iyul 1984, Türkiyə, Kayseri) — Azərbaycanlı araşdırmaçı-tədqiqatçı publisist, şair.
Həyatı
Qаrа Hüseynbəyli 1904-cü ildə Şuşada məşhur Şirinbəyovlar ailəsində anadan olub. Anası Mina xanım Həsən bəy Şirinbəyovun qızı, atası Hüseyn bəy Hüseynbəyovun oğlu olub. Ulu babası isə Şirin bəy Ənnağıoğlu olub. 1830-cu ildə rus mənbələrə əsasən, Şuşada 56 bəy ailəsi olub, bunlardan biri də Şirinbəyovlar və ya Kavalerli Şirinbəyovlar idi. Nəsir bəy Hüseynbəyovun 3 oğlu, 5 qızı olub. Böyük oğlu Bahadur 1918-ci ildə rus-türk müharibəsində türklər tərəfdə vuruşaraq həlak olub. İkinci oğlu Surxay filoloq olub, Qazax seminariyasında işləyib. Qızlarının adları Firəngiz, Uruh, Texu, Rəna, Sərəncam olub.
Təhsili
Məhəmməd Əmin Rəsulzadənin baş redaktoru olduğu və İstanbulda yayımlanan "Odlar Yurdu" jurnalının 19-cu sayında "Bu il məzun olanlar" başlıqlı xəbər yayımlanıb. Xəbərdə 1930-cu ildə Türkiyədə təhsil alan tələbələr haqqında qısa məlumat verilib: Bu il azərbaycanlı gənclərdən Baykara Hüseyn bəy Ankara Hüquq fakültəsindən, Rüstəmbəyli Şükrü, Tofiq Rahim bəylər İstanbul oğlan liseyindən və Zeynalzadə Hakimə xanım İstanbul qız liseyindən məzun olublar. Məzunlardan Baykara bəy Diyarbəkir vilayəti Osmaniyyə qəzası prokurorluğuna təyin edilib. Şükrü bəy də yaxınlarda təhsil üçün Avropaya gedəcək. Hakimə xanımın hökumət hesabına Avropaya göndərilicəyi söylənməkdədir. Məzun vətəndaşlarımızı bu münasibətlə təbrik edir, müvəffəqiyyətlər diləyirik.
Hüseyn Baykara 1927-ci ildə mühacirətə getdiyi ildə Bakı Dövlət Universitetinin Tarix fakültəsində oxuyurdu.
1923-cü il
Hüseyn Baykara bolşeviklər əleyhinə mübarizəyə gənclik illərindən başlamışdır. O, 1923-cü ilin sonlarında həbs edilmiş və həbsxanada şair Əhməd Cavadla məhbəs yoldaşı olmuşdur: Şeirlərini oxuduğum və sevdiyim bu şairi "ÇeKa" tərəfindən tutulduğum 1923-cü ilin sonunda Bakının Staro-Politseyski küçəsində yerləşən həbsxanada tanıdım. O da həbs edilmişdi. Onuna bir neçə ay hücrə dostu oldum. Orada bizə kitab, dəftər, qələm vermirdilər. Necə oldusa, mənim əlimə üç sm. ölçüsündə bir karandaşın ucu keçdi. Bu qələmlə Ə.Cavadın "ÇeKa" şeirlərini divara yazır, əzbərləyirdim. Bir gün nəzarətçi Nikolay məni pəncərənin deşiyindən güdmüş, divara nəsə yazdığımı görmüşdü. Bir də gördük ki, qapını açdı, divara yazılan yazıları bir taxta parçasıyla sildi. Cavadın 4-5 şeiri beləcə unuduldu, itdi. Bu hadisədən sonra yazdığı iki şeirini əzbərlədim. Bu şeirlər "Ay ellər" və "Neyləyim" başlıqlı idi.
Qara Hüseynbəylinin həbsi haqqında məlumat mühacirətdə çap olunan "Yeni Kafkasya" jurnalında da qeyd olunmuşdur. Jurnalın 45-ci sayında yayımlanan "Azərbaycan həbsləri haqqında yeni təfsilat" adlı xəbərdə həbs olunanlar siyahısında onun da adı var.
Həbs hadisəsindən bir neçə il sonra Hüseyn Baykara dostlarına mühacirətə getməyi təklif etmiş, lakin bu təklif etrazla qarşılanmışdır. Bu hadisəylə bağlı o, kitabında yazır:
Bu həbsdən sonra Əhməd Cavad Azərbaycan kommunistlərinin müdaxiləsi ilə, mən isə bir təsadüf nəticəsində qurtuldum. (Ə.Cavadın çıxarılmasına kömək edən kommunistlər sonradan Stalin tərəfindən güllələndi). Mən bəzən onu evində ziyarət edirdim. Bir gün təsadüfən Ə.Cavadla, gizli milli istiqlal komitəsinin rəhbəri Dadaş Həsənzadə və liderlərdən Rəhim bəy Vəkili ilə görüşdük. Uzun söhbətdən sonra mən gizli komitənin tanınmış üzvlərindən bir qisminin Azərbaycanın xaricinə çıxmasını təklif etdim. Azərbaycan istiqlal mücadiləsinin hər üç lideri də mənim bu təklifimə qarşı çıxdılar və dedilər: "Mən xarici ölkəyə gedim, sən get, o biri də getsin, bəs bu bədbəxt və talesiz günləri bu millətlə kim paylaşsın?
Mühacirətdə olduğu illər
Hüseyn Baykaranın tələbələr qarşısında tez-tez Azərbaycanın müstəqilliyi və azadlığı uğrunda çıxış etməsi bolşeviklərin xoşuna gəlməmiş və o, təqiblərə məruz qalmışdı. 1927-ci ildə dostlarından biri Hüseyn Baykaraya universitet tələbələrinin Novruz bayramı ilə keçiriləcək tədbirdə bolşevik casuslarının onu tutacaqlarını xəbər vermiş, H.Baykara da NKVD-çilərin əlinə keçməmək üçün 1927-ci ildə əvvəlcə İrana, sonra isə Türkiyəyə gеtmişdir.
Hüseyn Baykaranın qardaşı Surxay Şirinbəyov da fəal mübarizlərdən olmuşdur. Surxay Şirinbəyov o zamanki Azərbaycan Pedaqoji İnstitutunu bitirmiş və Qazax gimnaziyasında dərs demişdir. Siyasi düşüncələrinə görə o, 10 illiyə "SLON"a (Slovetsk xüsusi təyinatlı düşərgəsi) göndərilir. Solovetsk düşərgəsindən dönəndən sonra Surxay Şirinbəyova Bakıda məskunlaşmağa icazə verilmədiyindən Qazaxıstana köçür. O, dəfələrlə qardaşını tapmağa cəhd etmiş, lakin alınmamışdır. Surxay Şirinbəyov 1956-cı ildə yük maşının altında qalaraq vəfat etmişdir. O, Almatıda dəfn edilmişdir.
İstabula gələn Qara Hüseynbəyli burada Hüseyn Baykara adı ilə yaşamış və İstanbul Universitetinin Hüquq fakültəsini bitirmişdir. Universiteti bitirdikdən sonra bir müddət Elazığda hakim işləmiş, İstanbula döndükdən sonra isə burada prokuror vəzifəsində çalışmışdır.
Ədəbi fəaliyyəti
Mühacirətdə olduğu illərdə hüquqşünaslıqla yanaşı, ədəbi fəaliyyətini də dayandırmamış, mətbuatda elmi, publisistik məqalələrlə çıxış etmişdir. Onun "Azərbaycanda erməni basqısı və Naxçıvan məsələsi", "Azərbaycan istiqlalının 50 illiyi dolayısı ilə", "Azərbaycan cümhuriyyətinin iki hərbi zəfəri", "Azərbaycan renessansını yapanlardan Abbasqulu Ağa Bakıxanov", "Azərbaycan istiqlal mücadiləsinin iqtisadi təməli", "Dədə Qorqud kitabı üzərinə notlar" və s. kimi yazılarında ölkə və xalqın vəziyyəti əks olunmuşdur.
Hüseyn Baykara İstanbulda Rəsulzadənin çap etdiyi "Yeni Kafkasya" jurnalı ilə əməkdaşlıq etmişdir. Onun "Yeni Kafkasya"da "Ailə faciələri", "Doktor Dadaş Həsənzadə" adlı yazıları çap olunmuşdur. Baykara Dadaş Həsənzadə ilə bağlı yazdığı məqaləsində onun tərcümeyi-halını, onunla bağlı xatirələrini qeyd etmişdir. O, həmçinin "Azəri-Türk", "Odlu Yurd" və b. qəzet-jurnallarda Azərbaycan xalqının mədəniyyəti, ədəbiyyati və onun ziyalıları ilə bağlı elmi-publisistik məqalələr dərc etdirmişdir.
Hüseyn Baykaranın fikrincə, Qafqaz müsəlmanlarını "ümmətçilik"dən "millətçiliy"ə yönəldən, onları "türkçülük-millətçilik", "Azərbaycan" ideyası ətrafında birləşdirən və "Açıq söz" qəzetində bunu təbliğ edən "Müsavat"ın lideri Məhəmməd Əmin Rəsulzadə olmuşdur. O qeyd edir ki, ilk dövrlərdə sosial-demokratlarla eyni cəbhədə çalışmış Məhəmməd Əmin Rəsulzadə 1911-1913-cü illərdə Ş.C.Əfqaninin yazılarının təsiri altında türkçülük hərəkatına qoşulmuş və Azərbaycanda bu ideyanın əsas ideoloqu olmuşdur: Məhəmməd Əmin Rəsulzadənin Azərbaycan istiqlalının elanında və Azərbaycan dövlətinin yaradılmasında xidmətləri əvəzsizdir.
Baykara mühacirətdə "Odlu yurd", "Azərbaycan", "Türk kültürü" jurnalları ilə əməkdaşlıq edib, Azərbaycanla bağlı müxtəlif yazılar yazmışdır. "Türk kültürü" jurnalının Azərbaycan həsr edilmiş xüsusi buraxılışında Baykaranın "Çar Rusiyasının Azərbaycanda apardığı istila savaşları" adlı yazısı dərc edilmişdir.
İrsi
Hüseyn Baykaranın mühacirətdə üç kitabı çap olunmuşdur. "Azərbaycanda yeniləşmə hərəkatı. XIX əsr" Ankarada 1966-cı ildə, "Azərbaycan istiqlal mübarizәsi tarixi" adlı kitabı İstanbulda 1975-ci ildə və üçünücü kitabı "İran inqilabı və azadlıq hərəkatları" adlı kitabı isə 1978-ci ildə İstanbulda nəşr edilmişdir. "İran inqilabı və azadlıq hərəkatları" kitabında Güney Azərbaycanda baş verən Səttarxan və Xiyabani inqilablarından bəhs olunur. Kitabın girişində yazılmışdır: Bu kitabımı İran inqilabı və azadlıq hərəkatları uğrunda canlarını verən, adları bilinən və bilinməyən əziz şəhidlərə və indi İranda şahların şahı Məhəmməd Rzanın zindanlarında inləyən azadlıq savaşçılarına ithaf edirəm.
Hüseyn Baykara yazılarında Azərbaycanın milli azadlıq hərəkatına xüsusi yer vermişdir. O, yazırdı ki, "Azərbaycan mədəniyyəti tarixi" ilə "Azərbaycan istiqlal mübarizəsi tarixi" kitabları Azərbaycanın azadlıq mübarizəsinin əlifbasıdır.
Ailəsi
Hüseyn Baykaranın dörd övladı olub: Orxan, Surxay, Mina, Gülqənd. Orxan jurnalist, Surxay inşaatçı-mühəndis, Mina uşaq həkimi, Gülqənd isə mühəndis olmuşdur.
Vəfatı
Hüseyn Baykara 1984-cü il iyulun 1-də Kayseridə vəfat etmiş, nəşi İstanbula gətirələrək iyulun 4-də Qaraca Əhməd məzarlığında dəfn edilmişdir.
Budu Mdivani
Polikarp Gurgenoviç "Budu" Mdivani  — 1917-ci ildə Rusiyada baş vermiş inqilab və vətəndaş müharibəsində fəal iştirak edən gürcü bolşevik siyasətçisi, Sovet hökuməti rəsmisi və diplomat. 1920-ci illərdə xüsusilə Qafqazın sovetləştirilməsində əhəmiyyətli rol oynamışdı, lakin daha sonra Gürcüstan işi və eyni zamanda baş verən İosif Stalinin mərkəzləşdirmə siyasəti zamanı Gürcüstan Kommunist müxalifətinə rəhbərlik etmişdir. 1930-cu illərdə Trotskizm müxalifətinə etdiyi dəstəyə əsasən sürgün edildi və Böyük Təmizlik çərçivəsində edam edildi.
İlk illəri
1877-ci ildə o vaxtı Rusiya İmperiyasının bir hissəsi olan Gürcüstanın Kutaisi quberniyasında anadan olmuşdur. Mdivaninin ailəsi Gürcüstanın nəcib ailələrindən biri idi.
1899-cu ildə Moskva Universitetində təhsilinə başlasa da, tələbə hərəkatlarına qoşulduğu üçün, təhsilini tamamlaya bilmədi.
İnqilab və Vətəndaş Müharibəsi
Mdivani 1903-cü ildə Rusiya Sosial Demokrat Fəhlə Partiyasının Bolşevik fraksiyasında qatıldı və Tiflis, Bakı, Batumi və Qafqazın digər sənaye mərkəzlərində inqilabi fəaliyyətinə başladı. Həmyerlisi İosif Stalinin yaxın iş yoldaşı olmuşdur. Bölgənin bolşevik liderlərindən biri olmuşdur. 1917-ci ildə baş verən Rusiya İnqilabından sonra başlayan vətəndaş müharibəsi zamanı Bolşevik Partiyasının Mərkəzi Komitəsinin Qafqaz bürosunda işləyirdi və 11-ci Ordunun İnqilabi Hərbi Şurasına üzv olaraq, işlədiyi Qafqaz Cəbhəsinə təyin olundu. 1920-ci ildə Azərbaycan Demokratik Respublikasının işğalı zamanı vəzifə başında idi.
1920-ci ilin sonunda Türkiyə Böyük Millət Məclisi Hökuməti və Ermənistan Demokratik Respublikası arasında sülh müqaviləsinə vasitəçilik etmək məqsədilə xüsusi səfir olaraq Türkiyəyə göndərildi. 15 dekabr 1920-ci ildə Ankarada Sovet səfiri təyin olunan Mdivani oxşar vəzifəylə TBMM Hökuməti adından Moskvaya getməkdə olan Əli Fuad Paşa ilə Qarsda rastlaşır və hər ikisi rəsmi olaraq vəzifələrinə başlamadan öncə bir görüş keçirirlər. Mdivani 19 fevral 1921-ci ildə Ankaraya gəlir və martın 5-də etimadnaməsini Mustafa Kamala verərək vəzifəsinə rəsmən başlayır. Ancaq bu vəzifədə çox qalmır və sağlamlığının pozulduğunu əsas göstərərək vəzifəsini tərk etməli olur. İyunun 2-də Trabzondan ölkəni tərk edir.
Azərbaycan-Slovakiya futbol matçlarının siyahısı
Slovakiya komandaları təmsilçilərimiz üçün az qala əbədi rəqiblərdən biri sayılır. Mundial iştirakçısı indiyədək 3 dəfə yığmamızla eyni seçmə qrupa düşüb. Beynəlxalq arenada hər iki yığma üçün debüt tsikli olan Avro-1996-da da (1:4, 0:1), 4 il sonrakı yarışda da (0:3, 0:1) futbolçularımız rəqib qarşısında aciz qalıb. 2002-ci ilin mundialına gedən yolda kifayət qədər uğurlu oynayan slovakiyalılar həlledici zərbəni İqor Ponomaryovun yetirmələrindən alıb – 1:3, 2:0.
Budu Mdivani
İnqilab və Vətəndaş Müharibəsi
Mdivani qayıdan kimi Stalin və Qriqori Orconikidze ilə birlikdə Qızıl Ordunun Gürcüstanı işğal etməsinin planlaşdırmasında mühüm rol oynayır və yerli menşevik suveren hökuməti ləğv edilir. Lakin Gürcüstan SSR-in qurulması zamanı edilən təzyiqləri gördükdən sonra Mdivani yeni respublikanın Moskvadan muxtariyyət və hətta suverenliyi tələbini irəli sürdü. Zaqafqaziyadaki qədim bölgələrindən bəzilərini Gürcüstandan qoparılmasına səbəb olan torpaq aktlarına qarşı etiraz edirdi. Ölkədə çox populyar olmayan bolşevik hökumətinin hakimiyyətdə qalmasını təmin etmək üçün, siyasi müxalifətə qarşı daha çox tolerantlığı göstərməyə çalışırdı.
Azərbaycan-Slovakiya futbol matçlarının siyahısı
U-21 isə tarixinin ilk rəsmi qələbəsini məhz "Repre" üzərində qazanıb. Avro-1996-da (0:3, 1:0), Avro-2000 (1:2, 0:3), Avro-2002 (0:5, 0:0) keçirilən 6 matçın 4-də yığmamız məğlub olub. Bu ölkə ilə ilk duellər isə 16 il əvvələ təsadüf edib. Həmin vaxt U-16 iki, U-18 isə yeddi cavabsız qol buraxaraq slovakiyalılar önündə aciz qalıb.
Budu Mdivani
Gürcüstan işi
Rus Vətəndaş Müharibəsinin ardından 1922-ci ildə Gürcüstan ərazisində sosializmin tələb etdiyi sosial və siyasi dəyişikliklərin necə yerinə yetiriləcəyinə dair bolşevik liderləri arasında baş verən siyasi münaqişə və onun ardından gələn hadisələr tarixə Gürcüstan işi kimi düşmüşdür.
Gürcü torpaqlarının Qızıl Ordu tərəfindən zorla Sovet rəhbərliyinə verilməsindən sonra gürcü liderləri Filipp Maxaradze və Budu Mdivani ilə onların mərkəzi rəhbərləri olan İosif Stalin və Qriqori Orconikidze arasında fikir ayrılıqları yaşandı. Maxaradze və Mdivani Moskvadan muxtariyyət almaq istəyirdilər, mərkəzi hakimiyyət isə Gürcüstan, Azərbaycan və Ermənistan torpaqlarının bir araya gətirəcək Zaqafqaziya SFSR qurmaq istəyirdi. Ölmək üzrə olan bolşeviklərin əsas lideri Vladimir Leninin məsələyə daxil olması isə məsələni daha mürəkkəb hala gətirdi. Nəticədə Stalin və Orconikidzenin ideyası partiyada qəbul edilsə də, Lenin ilə Stalinin arası dəydi və bu vəziyyət Leninin vəsiyyətinin son yazılarında əks olunmuşdur.
Etimadın itirilməsi və sonrası
25 yanvar 1923-cü ildə Siyasi Büronun qərarı əsasında Mdivani işindən azad edilir. Stalinin baş katiblikdən qovulması gündəmdə olarkən, Leninin 9 mart 1923-cü ildə iflic keçirərək şüurunu itirir və siyasi qüvvə daha da Stalinin əlində cəmləşir. Stalin güvənmədiyi Mdivani və digər müxalifətçiləri diplomat kimi başqa ölkələrə göndərirdi. Mdivani 1924-cü ildə Fransada Sovet Ticarət Nümayəndəsi təyin olundu. 1928-də isə Stalin Mdivani da daxil olmaqla Sol Müxalifət nümayəndələrini Sovet İttifaqı Kommunist Partiyasından çıxartdı. Üç il sonra yenidən dövlət vəzifəsinə keçərək, Yüksək Sovnarkxoz sədri, Yüngül Sənaye Xalq Komissarı və Gürcüstan Xalq Komissarları Şurasının baş vəkili kimi müxtəlif dövlət vəzifələrində işləmişdir.
Azərbaycan-Slovakiya futbol matçlarının siyahısı
"Marat" və İvan
Azərbaycan və Slovakiya futbolları arasında mövcud olan tellərdən biri də "Marat" klubu ilə bağlı olub. Ölkəsinin aşağı dəstəsində çıxış edən klubun baş məşqçisi olmuş Ruslan Abdullayevin rəhbərlik etdiyi komandada onun oğlu – hazırda "İnter"də çalışan Elxan Abdullayev də çıxış edib. Azərbaycana üz tutan ilk slovakiyalı futbolçu isə İvan Pexadır. "Xəzər-Lənkəran"ın aparıcı oyunçularından sayılan müdafiəçi son mövsüm Premyer Liqada hamıdan çox – 31 matça çıxan futbolçulardan biri olub.
Budu Mdivani
Böyük Təmizlik
Məhkəməsi 9 iyulda qapalı iclasda görülmüşdü. Sovet qəzeti Zarya Vostoka 11 iyul 1937-ci ildə "Xalqın Düşmənlərinə Ölüm" başlıqlı xəbərində, Gürcüstan Ali Məhkəməsinin Mdivani, Okudjava və başqa bir neçə nəfəri vətənə xəyanət və digər inqilabi cinayətlərdən dolayı Cinayət Məcəlləsinin 58-ci Maddəsinə görə təqsirli olduğunu elan etdi.
1937-ci ilin iyun ayında Budu Mdivani güllələndi. Onun oğulları Arçil, Corc, Vano, Devid və qızı Meri və həyat yoldaşı Tsutuniya da eyni şəkildə edam edildilər. Onun digər oğlu Şalva bundan öncə 1933-cü ildə təyyarənin sınağı zamanı vəfat etmişdir.
Leopold fon Zaxer-Mazox
Leopold fon Zaxer-Mazox (27 yanvar 1836, Lemberq (müasir Lvov) — 9 mart 1895, Frankfurt-Mayn — Avstriya yazıçısı.
Həyatı
Leopold fon Zaxer-Mazoxun əsərində ədəbi növ olaraq əhvalata, struktur olaraq isə “müqavilə”, “akt”, ”proqram” tipində mətnə uyğun gəlir. Konvensiya və tənbeh, amma eyni zamanda bədənə göstərilməli olan diqqət hakim mövqe daşıyır: “Sevgili məşuqəm, əvvəl əlinə incə bir iynə alaraq başdan-tikəcəksən … amma sabah bir tibb imtahanının var, buna görə qətiyyən iz buraxmamalısan… və sair”.
Mazoxizmdə məsələ passivlik, ya da fantaziyada deyil. Passivlik vizuallaşaraq partnyorlar arasındakı aktiv bir əlaqəyə də gətirib çıxara bilər – mazoxistin köməyinə gələn sadist deyil – aktivliyi müəyyən müddət ərzində təyin olunacağı üçün aktiv – passiv əleyhdarlığı artıq “yox” vəziyyətindədir. Beləcə ən əhəmiyyətli “mazoxist” mətnlərdən biri, Leopold von Zaşer Mazoxun arvadı Vilhelmina von Zaxer-Mazoxun avtobioqrafiyası yaranmışdır. XIX əsrin xarici siyasi feminist mətnlərindən seçilən bu avtobioqrafiya ərini əlində saxlamaq istəyən, uşaqlarını qoruma arzusuyla ərinin qəribə zövqlərinə cavab vermək məcburiyyətində qalan bir orta səviyyəli qadının dili ilə danışılır, “bədənin qadir olduqlarının kəşfi” dediyi bir həyat prosesi, feminist xarakterli bir formulla sona çatar: “Həyatda bir qadın olaraq nələrə qadir olduğumu artıq başa düşürəm”. Proses təhlükəlidir, ancaq dəyəri hələ yoxlanılmamış olmasındadır. Sad ilə Mazox ədəbiyyatının tanınmamağı, onları sinfi və coğrafi bir kartoqrafiyaya sığdıra bilməmizə də kömək edəcək – Mazox əhvalatları “həqiqi xarakterdədir”. Sad isə içinə səhnə təsvirləri yerləşdirdiyi böyük  teatr – roman ve siyasi pedaqoji üslubuna qaçır. Son olaraq, sadomazoxizmin tərkibi pornoqrafik fantaziyalar dünyasından başqa bir şey deyil. İyrənc porno məhsulları fantaziyalardan yaranmış bir şeydir. Amma biz nə Sadda, nə də Zaxer-Mazoxun əsərlərində belə belə fantaziyaları görə bilmərik. Xüsusilə də Mazoxda hər bir təcrübə dilinə rast gəlirik. Bu əsərlərdə isgəncədən daha çox kəşflər və insan bədəninin qüdrətlərini, affekt vəziyyətini görürük.
Kim Hyun Conq
Kim Hyun Conq — Koreyalı müğənni, aktyor.
Həyatı
Kim Hyun Conq 김현중 / Kim Hyun Joong (Gim Hyeon Jung) 1986-cı ilin iyununun 6-da Cənubi Koreya-nın paytaxtı Seul-da anadan olmuşdur. Ailəsi-valideynləri ve böyük qardaşından ibarətdir.Məktəbdə təhsil aldığı illər ərzində orkestrda baş gitarist kimi ifa etmiş,lakin sonralar müğənni olmaq qərarına gəlmişdir.
O, məktəbi 2006-cı ildə bitirir və 2011-ci ildə Kim Chungwoon Universitetinə daxil olaraq istehsalın idarə edilməsi ixtisasını öyrənir. Daha sonra isə 2012-ci ilin fevralında Kongju Rabitə İncəsənət Universitetində musiqi üzrə təhsil alır.
Kim Hyun Conq Cənubi Koreya-nın en sevilen musiqi qruplarından biri olan SS501-nin lideridir.
Kim aktyorluğa 2005-də Nonsstop filminin 5. sezonu ilə başlamışdır.Ona şöhrət qazandıran isə 2009-cu il istehsalı olan Boys Over Flower filmində canlandırdığı Yoon Ji Hoo obrazıdır. 2010-cu ildə isə başrolda oynadığı Mischievous Kiss (Playful Kiss) filmi ilə daha da məşhurlaşdı.
Vüqar Nəsibov
Vüqar Əyyub oğlu Nəsibov — Azərbaycanın Baş Mütəşəkkil Cinayətkarlıqla Mübarizə İdarəsinin əməliyyatçısı, polis mayoru, kikboksinq üzrə Azərbaycan çempionu.
Həyatı
Vüqar Əyyub oğlu Nəsibov 1975-ci ildə anadan olmuşdu. Atasının adı Əyyub, anasının adı isə Dilarədir. Kikboksinq üzrə dəfələrlə Azərbaycan çempionu idi. İki övladı vardı.
Şəhadəti
26 noyabr 2015-ci il tarixində Vüqar Nəsibov Daxili İşlər Nazirliyinin Nardaran qəsəbəsində keçirdiyi əməliyyat zamanı ayağının şah damarından yaralanaraq qan itkisindən dünyasını dəyişib. Əməliyyat zamanı daha bir polis serjantı İsmayıl Tağıyev dünyasını dəyişmiş və 4 silahlı zərərsizləşdirilmişdir.
27 noyabr tarixində Vüqar Nəsibov ölmündən sonra Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev tərəfindən Azərbaycan Respublikasında ictimai-siyasi sabitliyin qorunmasında xüsusi xidmətlərinə və göstərdikləri cəsarətə görə Azərbaycan Bayrağı ordeni və "İgidliyə görə" medalı ilə təltif edilib. Həmin gün Qafqaz Müsəlmanları İdarəsinin sədri Şeyxülislam Allahşükür Paşazadə Vüqar Nəsibovu və İsmayıl Tağıyevi şəhid elan edib.
Vüqar Nəsibov II Fəxri Xiyabanda dəfn olunub. Dəfn mərasimində daxili işlər naziri Ramil Usubov, milli təhlükəsizlik nazirinin müavini Mədət Quliyev, baş prokuror Zakir Qaralov, müdafiə naziri Zakir Həsənov, Yol Polisinin rəisi Ramiz Zeynalov, Daxili İşlər Nazirliyinin Baş Narkotiklərlə Mübarizə İdarəsinin rəisi, polis general-mayoru Həzi Aslanov və DİN Baş Mühafizə İdarəsinin rəisi Yaşar Əliyev, eləcə də bir çox dövlət rəsmiləri iştirak ediblər. Dəfn zamanı dövlət himni çalınıb və yaylım atəşi açılıb.
Tan Çi Yan
Tan Çi Yan ( 26 dekabr 1994) — Makaolu üzgüçü. Tan Çi Yan Makaonu 2017-ci ildə XXXVII Su idman növləri üzrə Dünya Çempionatında təmsil etdi.
Karyerası
Tan Çi Yan birinci dəfə Dünya Çempionatına 2017-ci ildə qatıldı. O, Budapeştdə baş tutan XXXVII Su idman növləri üzrə Dünya Çempionatında qadınlar 200 m sərbəst stildə, təsnifat mərhələsində iştirak etdi. 2:11.61 saniyəlik nəticəsi ilə 54 üzgüçü arasında 44-cü oldu və yarımfinala vəsiqə qazana bilmədi.
Urmankul (Askın)
Urmankul — Başqırdıstan Respublikası nın Askın rayonu nda yerləşən kənd. Kənd Kazansı kənd şurası nın tərkibindədir.
Milli tərkibi
2002-ci ildə keçirilən Ümumrusiya əhalinin siyahıya alınmasına əsasən kənddə başqırdlar (55 %), tatarlar (44 %) üstünlük təşkil edir.
Lüqan (Averon)
Lüqan  — Fransa da kommuna, Cənub-Pireneylər regionunda yerləşir. Departament — Averon. Monbazan kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Vilfranş-de-Ruerq.
INSEE kodu — 12134.
Kommuna təxminən Paris dən 490  km cənubda, Tuluza şəhərindən 120  km şimal-şərqdə, Rodez dən isə 30  km şimal-qərbdə yerləşir.
Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 330 nəfər təşkil edirdi.
İqtisadiyyatı
thumb|200px|left|Kommuna xəritəsi 2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 175 nəfər (15-64 yaş) arasında 130 nəfər iqtisadi fəal, 45 nəfər fəaliyyətsiz olmuşdur (fəaliyyət göstərici 74.3%, 1999-cu ildə 69.9%). 130 aktiv adamdan 121 nəfər (69 kişi və 52 qadın), 9 nəfər işsiz (3 kişi və 6 qadın) idi. 45 hərəkətsiz 8 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 16 nəfər təqaüdçü, 21 nəfər digər səbəblərə görə hərəkətsizdir.
Azərbaycan incəsənəti (film, 1970)
Azərbaycan incəsənəti qısametrajlı sənədli filmi rejissor Mirzə Mustafayev tərəfindən 1970-ci ildə çəkilmişdir. "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında istehsal edilmişdir. Filmə M.F.Axundov adına Azərbaycan Dövlət Opera və Balet Teatrında tamaşaya qoyulmuş "İldırımlı Yollarla" baletindən, "Sevil" operasından, "Qobustan Kölgələri" baletindən fraqmentlər, Azərbaycan Dövlət Mahnı və Rəqs Ansamblının, "Qaya" Vokal Kvartetinin və müğənni Müslüm Maqomayevin çıxışları daxildir.
Məzmun
Filmə M.F.Axundov adına Azərbaycan Dövlət Opera və Balet Teatrında tamaşaya qoyulmuş "İldırımlı Yollarla" baletindən, "Sevil" operasından, "Qobustan Kölgələri" baletindən fraqmentlər, Azərbaycan Dövlət Mahnı və Rəqs Ansamblının, "Qaya" Vokal Kvartetinin və müğənni Müslüm Maqomayevin çıxışları daxildir.
Filmin üzərində işləyənlər
Ssenari müəllifi: Kərim Kərimov Rejissor: Mirzə Mustafayev Operator: Mirzə Mustafayev, Tofiq Sultanov Rəssam: Kamil Nəcəfzadə
Həmçinin bax
Azərbaycan filmlərinin siyahısı 1970-ci ilin Azərbaycan filmləri 1970-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Bünyadlı (Sabirabad)
Bünyadlı— Azərbaycan Respublikasının Sabirabad rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Hər şey olduğu kimi. Üçüncü film. Əfrasiyab Bədəlbəyli (film, 2000)
Məzmun
Film Azərbaycanın görkəmli bəstəkarı Əfrasiyab Bədəlbəylidən bəhs edir.
Film haqqında
Filmdə Həsən Seyidbəylinin "Doğma xalqıma", Oqtay Mirqasımovun "Cəfər Cabbarlı" sənədli filmlərindən və Ə. Bədəlbəylinin şəxsi arxivindəki kinomateriallardan istifadə olunub.
20 avqust
1901–cari
thumb|[[Xan Şuşinski]]
thumb|[[Tofiq Cavadov]]
Şərəfxanlı məscidi
Şərəfxanlı məscidi — Azərbaycanın Gəncə şəhərində tarixi-memarlıq abidəsi.
Haqqında
Şərəfxanlı məscidi Şərəfxanlı nəslindən olan Məşədi Molla İbrahim tərəfindən 1915-ci ildə Şərəfxanlı məhəlləsində tikilmişdir. Məscid 4 otaqdan ibarətdir və günbəzlidir. 1920-ci il Gəncə üsyanı nda öldürülmüş beş nəfər Şərəfxanlı məhəlləsinin sakinini o zamanlar şəhər qəbristanlığında dəfn etmək mümkün olmadığı üçün məscidin həyətində dəfn ediblər. Sovet işğalı ndan sonra məscid M.F.Axundov adına 7№-li natamam orta məktəbə çevrildi. Sonralar bu məktəb ictimai iaşə idarəsinin kulinariya məktəbi oldu. Binadan hazırda kitabxana və nikah evi kimi istifadə edilir.
Urmiyaz (Askın)
Urmiyaz — Başqırdıstan Respublikasının Askın rayonunda yerləşən kənd. Kənd Urmiyaz kənd şurasının tərkibindədir.
Coğrafi yerləşməsi
Məsafələr:
Neoseiulus kodryensis
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Giya Paçxataşvili
Giya Revazoviç Paçxataşvili (təxəllüsü: Givi; ) — Azərbaycan jurnalisti, şairi, tərcüməçisi; Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin üzvü, Azərbaycan, Gürcüstan və Rusiya Yazıçılar Birliyinin üzvü. Sumqayıt şəhər Mədəniyyət İdarəsi Əli Kərim adına Poeziya klubunun Fəxri üzvü (15.11.2004).
Həyatı
Giya Paçxataşvili 1961-ci il yanvar ayının 29-da Qax rayonunun Qax-Gurcu kəndində anadan olub.
Bakı şəhərindəki Respublika Kor Uşaqlar üçün orta internat məktəbini bitirən Giya 1981-ci ildə ali məktəbə qəbul olur və Respublikanın birinci katibi Heydər Əliyevin sərancamı ilə seçilmiş qrupun daxilində M.V.Lomonosov adına Moskva Dövlət Universitetinə təyinat alıb, 1985-ci ildə universitetin jurnalistiks fakültəsini "Qırmızı diplomla" bitirir.
2004-cü ildə Azərbaycan Respublikasının Prezidentinin göstərişi ilə AzTV tərəfindən Giyanın həyat və yaradıcılığından bəhs edən "Ağ adam" sənədli filmi, 2009-cu ildə isə İTV-nin istehsalı olan "Fosfor Adam" filmində o baş rola çəkilmişdir. 2016-cı ildə isə ANS televiziyası "Ağ Adam"(film,2016) (2)sənədli filmi çəkilmişdir. 2021-ci ildə 60 illik yubileyi ilə əlaqədar Giya Paçxataşvili haqqında Gürcüstan layihəsi çərçivəsində növbəti "Givi" sənədli filmi tamaşaçılara təqdim olundu. Giya Paçxataşvili Azərbaycanda yaşayan, ən çox tanınan Albinosdur.
Giya Paçxataşvili Azərbaycan (2006), Gürcüstan(2007), Rusiya(1997) Yazıçılar Birliyinin üzvüdür. Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin(1989) üzvüdür.- "H. B. Zərdabi" mükafatı ilə təltif olunub(2005). Səməd Vurğunun 100 illik yubiley təntənəsində "Qolos" adlı kitabının tərcüməsinə görə 2006-cı ildə "Səməd Vurğun – 100" medalı ilə təltif olunmuşdur. Azərbaycan Mətbuat Şurasının təsis etdiyi Fikrət Mursaqulov adına "Ümid İşığı" ədəbi mükafatının ilk və son laureatıdır (2012). 2018-ci ildə "VEKTOR" Beynəlxalq Nəşrlər evinin "Şahmar Əkbərzadə"adına Beynəlxalq Ədəbi Mükafatına layiq görülüb.
Haqqında 2 kitab yazılıb: 2011-ci ildə Hikmət Məlikzadənin "Giya Paçxataşvili yaradıcılığında ritm və ölçü meyarı",
2014-cü ildə Qiymət Məhərrəmlinin "Dərviş" kitabı,
2021-ci ildə Professor Nizami Tağısoyun "Azərbaycan Ədəbiyyatında Giya Paçxataşvilinin yeri" kitabı çap prosesindədir.
Məmməd Nazimoğlu, Ellada Umudlu "Gürcü balası Givi bəy" (publisistik kitab)- 2021-ci il çap olunub.
Məşhur Azərbaycan yazıçısı Meyxoş Abdullah Giya Paçxataşvilinin həyatından bəhs edən "Saçlarından asılan qız" hekayəsini (azərbaycan və rus dillərində) yazmışdır. Əsər 2019-cu ildə nəşr edilmişdir.
Həyat yoldaşı Lamara xanım 2014-cü ildə vəfat edib.
Yaradıcılığı
Giya Paçxataşvili bir çox kitab və tərcümələrin, şeir və publisistik məqalələrin müəllifidir. Azərbaycan ədəbi ictimaiyyətində həmişə fəallığı ilə seçilir.
60-a yaxın tərcümə, 8 kitabın müəllifidir.
Rouz Birn
Rouz Birn - Avstraliyalı, Qızıl Qlobus Mükafatına namizəd göstərilmiş aktrisa.
Kinokameralı insan (film, 1929)
Kinokameralı insan — rejissor Dziqa Vertovun sənədli filmi.
Məzmun
Filmin süjet xətti müxtəlif sənədli epizodların maraqlı yığımından ibarətdir. Filmdə şəhər həyatının təsviri: nəqliyyat vasitələrinin hərəkəti, insanlar, sənaye müəssisələri işçilərinin əməyi, görülən mədəni tədbirlər, tibbi idarələr və s. göstərilir. Bu sənədli filmdə montaj prosesinin müxtəlif texnikalarından istifadə olunmuşdur. Məsələn: kadrların sürətli hərəkəti, eləcə də asta hərəkəti, iki və daha çox görüntünün bir kadrda yerləşdirilməsi və s. Bütün bunlar filmə xüsusi özəllik qatan amillərdir.
Film haqqında
Film 1929-cu ildə səssiz istehsal olunmuşdu və kinoteatrlarda film gedə-gedə canlı musiqi çalınırdı. Filmə sonradan bir neçə dəfə müxtəlif musiqi nümunələri yazılmışdır. Biosphere (1996), The Cinematic Orchestra (2002), Maykl Nayman (2002) sonradan bu filmin üzərində işləyən musiqiçilərdən olmuşlar.
Başlanğıcda titrlər vasitəsilə filmin müəllif xarakteristikası verilir: "Tamaşaçıların nəzərinə: Əslində film özü ilə kino-veriliş təcrübəsinin görüntülərini təqdim edir. Özü də yazının köməyi olmadan: ekranda heç bir yazı verilmir, film titrsizdir. Ssenarinin köməyi olmadan: filmin ssenarisi yoxdur. Teatrın köməyi olmadan: filmdə dekorasiya, aktyor və s.-dən istifadə olunmamışdır. Bu təcrübi iş həqiqətən, beynəlxalq kino dilinin yaranmasına istiqamətlənmişdir ki, onun da əsasında teatr və ədəbiyyat dili tamamilə ayrılmışdır".
Andrey Çikatilo
Andrey Çikatilo — sovet seriyalı qatili, pedofil, nekrofil və kannibal.
Həyatı
1943-cü ilə onun bacısı anadan oldu. Onun atası cəbhədə idi. Bəlkə də o öz anasının həmişə alman əsgərləri tərəfindən zorlanmaya məruz qaldığını gördüyü üçün belə olmuşdur.
1944-cü ildə Çikatilo 1-ci sinfə getdi. 1946-cı ildə aclıq dövrü başlandı, ona görə də o, evdən çıxmırdı ki, onu yeyərlər: anası ona demişdi ki, aclıq vaxtı onun böyük qardaşı Stepanı tutub və yeyiblər. Elə versiya irəli sürülür ki, hələ aclıq vaxtı onun böyük qardaşını valideynlər özləri yeyiblər, amma araşdırmalar zamanı onun böyük qardaşı haqqında heç bir məlumat tapılmamışdır.
1954-cü ildə Andrey orta məktəbi bitirib, hüquq fakültəsinə qəbul olunmağa çalışırdı, amma kursu keçə bilmədi. O, elə hesab eləyirdi ki, onu ona görə instituta götürmədilər ki, onun atası "satqın" və "xalq düşməni" idi.
1955-ci ildə Çikatilo Axtır texniki əlaqələr məktəbini bitirdi. Bundan sonra o, Moskva elektromexaniki institutunun dəmiryol nəqliyyatının qiyabi şöbəsinə daxil oldu.
Hərbi xidmətdən sonra o, Rostov na Donu yaxınlığında olan – Rodionovo Nesvetayskaya əyalətinə köçdü. O, orda telefon stansiyasında mühəndis işləməyə başladı.
1962-ci ildə Çikatilonun bacısı Tatyana öz rəfiqəsi ilə Faina ilə tanış etdi (1964-cü ildə onun arvadı oldu). Toydan sonra Çikatilo Rostov universitetinin Filologiya fakültəsinin qiyabi şöbəsinə qəbul oldu. Həmin ildə Faina oğlan dünyaya gətirdi, amma 8 aydan sonra uşaq öldü. 1965-ci ildə Çikatilonun qızı Lyudmila anadan oldu, 1969-cu ilin 15 avqustunda oğlu Yuri anadan oldu, hansı ki sonradan cinayətkar oldu. 1965-ci ilin aprelində Çikatilo rayon bədən tərbiyəsi ve idman üzrə komitəsinin sədri seçildi. 1970-ci ildə o, marksizm-leninizm kursu üzrə pedaqoji institutunun qiyabi şöbəsini bitirdi, Novoşaxtinska 32 nömrəli məktəb-internetda rus dili və ədəbiyyat müəllimi işləməyə başladı (sonra tərbiyəçi).
Andrey Çikatilo 1992-ci ildə 52 insanın öldürdüyünə görə mühakimə olunub, halbuki o özü 55 və daha artıq insanı qətlə yetirdiyini boynuna almışdır.
Gomuşçu (Sabirabad)
Gomuşçu— Azərbaycan Respublikasının Sabirabad rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Bicodərəsi (Bicovdərəsi)
Bicodərəsi — Şamaxı və Ağsu rayonlarının ərazisində kiçik çay.
İndiki Ağsu rayonunun inzibati ərazi vahidinə daxil olan iki kəndin - Bico və Gəgəlinin ərazilərini ayıran Bico dərəsinin adı ilə adlandırılır. Çayın yatağı olan Bico dərəsində mineral su bulaqları mövcuddur.