cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kərbəla
Qalereya
thumb|300px|right thumb|300px|right thumb|300px|right thumb|300px thumb|300px|right thumb|300px|right thumb|300px|right thumb|300px|right thumb|300px|right thumb|300px|right thumb|300px|right
Haqqında
Kərbəla İraqın bir şəhəridir. Bağdadın 100 km cənub-qərbdə yerləşir.
Etimologiya
Kərbəla sözünün mənşəyi ilə əlaqədar olaraq bir çox iddia ortaya atılmışdır. Bir çox tarix öncəsi Assur dilində (ca Akad) ""karb"" və ""əla"" (yaxın): Sözlərindən Allah törəməsinə inanır.
Bundan başqa, Farsca kaar və bolo (çalışmaq) sözlərindən bitdiyinə (daha yüksək) inananlar da var.
Qaraxızır (Məlikan)
Qaraxızır — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Məlikan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 1,680 nəfər yaşayır (384 ailə).
Ageratina lorentzii
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Rockwell B-1 Lancer
B-1B Lancer, ABŞ Hərbi Hava Qüvvələrinin (USAF) arsenalında olan uzun mənzilli strateji bombardmançı təyyarə. Boeing B-52 Stratofortress və Northrop B-2 Spirit ilə birlikdə ABŞ uzunmənzilli bombardmançı qüvvələrinin onurğasını təşkil edir.1973–1974 və 1983–1988-ci illər arasında istehsal edilmişdir.
Qafqaz Albaniyası bayrağı
Aqvan tarixində məlumatlar
Alban çarı Urnayrın döyüşlərdə parlaq şöhrətlər qazanıb, ermənilər arasında da bayrağını sancmışdı.
Yepiskop Givtin Müqəddəs Vaçeyə "ilahi məziyyətlərlə dolu məktubu"nda qeyd edir: Sənin bayraqların səmalar bayraqlarıdır və sənin nizənin ucunda olan nur Günəşin şüaları kimi parıldayır.
Cavanşirə Bizans imperatoru tərəfindən iki bayraq bağışlanmışdı. O, Albaniyayanın ilk çarlarına məxsus olan bütün kənd və mülklərini Cavanşirə irsən nəsildən-nəsilə keçmək şərtilə bağışladı və çar kimi bütün Şərq xalqına hökmran təyin etmişdi.
Dəvdəkin Cavanşirin ölümü şərəfinə yazdığı şeirdə belə qeyd edilir: Rum qeysəri, bir də Cənub hökmdarı tələsirdi. Can atırdı görmək üçün bizim böyük hökmdarı. Şərafətlə, ləyaqətlə, ən bahalı zər-zinətlə Qarşılardı, salamlardı onlar bizim bayraqdarı.
Cavanşirin heykəli
Arxeoloq Qara Əhmədovun fikrincə Cavanşirin heykəlinin altlığında olan aslan təsvirləri Cavanşirin hərbi bayrağındakı surətlərə işarədir.
Urnayrın təsviri
Aqvan tarixinə həsr edilmiş miniatürdə Urnayr və Sasanı hökmdarının başçılığ altında orduda 2 bayraq təsvir edilmişdir.
Solanum elaeagnifolium
–   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Özbəkfilm
"Özbəkfilm" — 1925-ci ildə Daşkənddə yaradılan kinostudiya.
İlk özbək filmi 1908-ci ildə çəkilmişdir. 1924-cü ildə Rusiya-Buxara ortaqlığı olan "Buxkino" təşkil edildi. Növbəti il, 1925-ci ildə "Uzbekqoskino" tresti təşkil edildi və "Şərq ulduzu" film fabriki açıldı, 1936-cı ildən adı Özbəkfilm oldu, İkinci Dünya Müharibəsi zamanı Daşkənd Film Studiyası adı altında fəaliyyət göstərirdi, 1958-ci ildən Özbəkfilm adı yenidən qayıtdı. 1979-cu ildə kinostudiyaya Kamil Yarmatovun adı verildi.
Özbək bədii filmlərinin tarixi 1925-ci ildə "Şərq ulduzu" kinostudiyasının yaradıldığı vaxtdan başlayır.
Tarixi
"Uzbekgoskino" nun yaradıcısı və ilk rejissoru Umar Mukimov idi. O, kiçik film çəkiliş qrupu ilə birlikdə ilk iki səssiz filmi çəkmişdir, birinin adı "Müsəlman qadın" idi. Özbək kinosunun yaranmasında kinematoqrafçılar N.Qaniev, S. Xocayev, Y. Ağzamov, M. Qayumov, M. Doronin, O. Frelix, V. Dobrjanski, A. Dori, aktyorlardan isə Erqaş Hamroyev, Rəhim Pirmuhamedov və Lütfi Sarımsakovanın rolları böyük idi. Rejissor Nəbi Qaniyev özbək kinematoqrafiyasında ilk dəfə "Yüksəliş" (1931), "Ramazan" (1933) və "Cigit" (1935) adlı filmləri peşəkar səviyyəsində çəkmişdir.
O dövrün özbək xalqı üçün ən vacib hadisələrdən bəhs edən "İkinci arvad", "Şəfəqdən əvvəl", "Ravat çaqqalları" filmləri bu onillik ərzində çəkilmişdir. 1916-cı il qiyamından bəhs edən Süleyman Xocayevin "Şəfəqdən əvvəl" (1933) filmi heç yerdə göstərilməmişdir.
Dyenbyenfu döyüşü
Dien Bien Fu döyüşü Dien Bien Fu döyüşü Fransa İttifaqının Fransa uzaq şərq ekspedisiya korpusu və Vyetnam kommunist inqilabçıları arasında həlledici qarşıdurma olan birinci Hindçin Müharibəsi idi. Müharibə 1954-cü ilin mart-may ayları arasında baş verdi və Hindçinin gələcəyi üçün bir çox millətlər arasında Cenevrədə aparılan danışıqlara təsir göstərən hərtərəfli Fransa məğlubiyyətinə səbəb oldu.
Fransa səhv qərarlar qəbul edərək Vyetnamın şimal-qərbindəki təpələrinin dərinliyində Dien Bien Fuda əsgərləri yerləşdirmək üçün əməliyyat başlatdı. Əməliyyatın məqsədi Laos Krallığına qonşu olan Vyetnam sərhəd xətlərini kəsmək və Vyetnamı sarsıtmaq üçün böyük bir qarşıdurma yaratmaq idi. Plan Fransanın hava mövqeyini bərpa etmək idi və Vyetnamın aviasiya əleyhinə imkanlarının olmaması inancına əsaslanırdı.
Şərifli (Məlikan)
Şərifli — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Məlikan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 963 nəfər yaşayır (234 ailə).
Yufu dağı
– Yaponiyanın Oyta prefekturasında, Yufu və Beppu şəhərləri arasında yerləşən stratovulkan.
Yufu dağı stratovulkandır. İki zirvəsi var: Hiqaşi-mine (Şərq zirvəsi) və Nişi-mine (Qərb zirvəsi). Hiqaşi-mine Nişi-minedən təxminən 10 metr hündürdür.
Dağa çatmaq üçün ən populyar marşrut Kamenoi Bus ilə Yufu Tozanquçi avtobus dayanacağından başlayır. Yol 2 saat yarımlıqdır. Digər marşrutlar Yufu şəhərindən və Hiqqşi Tozanquçi avtobus dayanacağından başlayır.
Sen-Romen-de-Süryö
Sen-Romen-de-Süryö  — Fransa da kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — İzer. Russiyon kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Vyen.
INSEE kodu — 38452. Kommunanın 1999-cu il üçün əhalisi 246 nəfər təşkil edirdi. Kommuna dəniz səviyyəsindən 240 ilə 402 qədər metr yüksəklikdə yerləşir. Kommuna Paris dən təxminən 430 km cənub-şərqdə, Lion dan 45 km cənubda, Qrenobldan 70 km qərbdə yerləşir.
Əhalisi
Əhalinin dinamikası (INSEE) :
Kipr türkləri
Kipr türkləri və ya Kiprli türklər — Kipr adasında yaşayan türklərin mənşəyi, Osmanlı İmperiyasının 1571-ci ildəki Kipr adasını ələ keçirməsindən sonra, Anadoludan Kiprə köç etdirilən türklərdir. 1974-ci ildə Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin adaya müdaxiləsi ilə ada ikiyə bölünmüşdür. Hal-hazırda Kipr türklərinin əksəriyyəti Şimali Kipr Türk Respublikasında yaşayır. 1975-ci ildən sonra Anadoludan gələn köçkün türklər də Kipr türkü tərifinə daxil olmuşdur. Osmanlı hakimiyyəti dövründə dinini dəyişdirib türkləşən yunanlardan başqa Kipr türklərinin, etnik mənsubiyyət baxımından Anadolu türklərindən çox da fərqi yoxdur.
Atlantika tornabeniyası
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
IUCN Qırmızı Siyahısına görə növün kateqoriyası və statusu "Nəsli kəsilməyə həssas olanlar" kateqoriyasına aiddir – VU D2. Nadir növdür.
Qısa morfoloji təsviri
Tallomu kollvaridir, tünd-boz rəngdə, KOH təsirindən rəngini dəyişmir. Lövhəcikləri ensizdir, enliliyi 0,6-1,5 mm-ə qədərdir, yuxarı hissəsi xovlu-kirpikcikli, şaxələnmiş, qıraqları fibrilsizdir. Apotesilərin diamteri 1–3 mm, diski çılpaq, yastı, qara rənglidir, qırağı qalın, boz rənglidir. Ağaclarda, daş üzərində olan torpaqda və qayalarda bitir.
Bioloji, ekoloji və fitosenoloji xüsusiyyətləri
Kolavri həyati formaya malik, mezofit, işıqsevən növdür, sporla çoxalır.
Sayı və tendensiyası
Populyasiyanın təbii bərpası azalır, ətraf mühitin mənfi təsirlərinə həssaslıq müşahidə olunur.
Məhdudlaşdırıcı amillər
Meşələrin qırılması, heyvanların sistemsiz otarılması və tapdalanma, atmosferin çirklənməsidir.
Mühafizə tədbirləri
Mühafizəsi üçün yayılam yerlərində yasaqləqların təşkilidir.
Novıye Matı (Bakalı)
Coğrafi yerləşməsi
Məsafələr:
Ageratina luciae-brauniae
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Şəhriyar Məcidzadə
Şəhriyar Məcidzadə ( d. 10 sentyabr 1986, Tərtər rayonu, Azərbaycan SSR) – Etatist qəzetinin təsisçisi, Milli Fikir Mərkəzinin sədri.
Əsli
Şəhriyar Məcidzadənin atası – Sərdar Məcid oğlu Həmidov, 1992-ci ildən 1994-cü ilə qədər Dağlıq Qarabağla təmas xəttində yerləşən Tərtər rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı və Tərtər Özünümüdafiə Batalyonunun komandiri olmuşdur. 15 may 1994-cü ildə Bişkekdə Azərbaycanla Ermənistan arasında imzalanan atəşkəs razılaşmasından 10 gün sonra vəzifəsindən azad edilib.
Həyatı
2005-ci ildə Taras Şevçenko adına Kiyev Milli Universitetinin Beynəlxalq Əlaqələr İnstitunun Beynəlxalq Hüquq fakültəsinə daxil olub və 2009-cu ildə həmin universiteti fərqlənməylə bitirib. Universitetdə nizam-intizam qaydalarına ciddi yanaşmasına və fəaliyyətinə görə universitet rəhbərliyi tərəfindən xasiyyətnamə alan yeganə xarici tələbə olub.
2009-cu ildə universiteti bitirdikdən sonra həqiqi hərbi xidmətə çağırılıb və Azərbaycan Respublikası Silahlı Qüvvələrin Təlim-Tədris Mərkəzinə daxil olub. 2010-cu ildə Müdafiə Nazirinin müvafiq əmrinə əsasən leytenant rütbəsi alaraq taqım komandiri vəzifəsinə təyin edilib və cəbhə bölgəsində yerləşən N saylı hərbi hissəyə göndərilib.
Fəaliyyəti
2011-ci ilin iyul ayından ordu sıralarından ehtiyata buraxılır və elə həmin ilin oktyabr ayında özünün fikir müəllifliyi ilə həftəlik “Etatist” qəzetinin nəşrinə başlanılır. 2012-ci ilin may ayının 5-də bir qrup gənc Milli Fikir Mərkəzini təsis edir və 15 iyun tarixdə Şəhriyar Məcidzadə Milli Fikir Mərkəzinin sədri seçilir.
2012-ci ilin oktyabrın 6-da həbs olunan siyasi məhbusların azad edilməsi tələbi ilə təşkil olunan Müsavat Gənclər Təşkilatının gənclərlə bağlı forumunda iştirak edib.
2012-ci ilin noyabr ayında Şəhriyar Məcidzadənin təşəbbüsü ilə, Milli Fikir Mərkəzinin üzvlərindən ibarət, könüllülük əsasında fəaliyyət göstərən redaksiya heyəti yaradılır və “Etatist” internet qəzeti təsis edilir.
Şəhriyar Məcidzadənin Milli Fikir Mərkəzinə rəhbərlik etdiyi dövrdə mərkəz, müxtəlif ictimai-siyasi simaların, şair və yazarların, professorların, tarixçilərin iştirakı ilə 60-dan çox seminar, müxtəlif tədbirlər və gənclərin müzakirələrini təşkil edib. Həmçinin onun rəhbərliyi ilə Tərtərdə radikal dini qruplaşmaların da fəaliyyəti ilə bağlı geniş araşdırma aparaq ictimaiyyətə və dövlət qurumlarına məlumat verilib.
2012-ci ilin oktyabr ayında Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinin Sosial-siyasət komitəsi tərəfindən irəli sürülən “cinsi tərbiyyə” fənninin keçirilməsinə qarşı geniş araşdırılma aparılıb və cəmiyyətə təqdim edilib. Araşdırmada dünya ölkələrində bu fənn keçirildikdən sonra qeyri-effektiv olmasına dair və uşaq psixologiyasın mənfi təsir göstərdiyi ilə bağlı məlumatlar yer almışdı. Şəhriyar Məcidzadənin əsas arqumentlərindən biri 1960-cı ildə İran şahı Rza Şah Pəhləvinin apardığı “Ağ inqilab”a qarşı olaraq dini müxalifət yaranması və qütbə çevrilməsi idi. “Cinsi tərbiyə” məktəblərdə keçiriləcəyi təqdirdə mühafizəkar ailələr qız övladlarını məktəbə buraxmaya bilərdi bilərdi.
Şəhriyar Məcidzadə Azərbaycanda dünyəvi dövlət quruluşuna qarşı olan dini cərəyanların fəaliyyətinin gündəmə gətirilməsində rol oynayıb.
2015-ci ilin noyabr ayında keçirilən AR Parlament seçkilərində Şəhriyar Məcidzadə 95 saylı Tərtər seçki dairəsindən namizədliyini irəli sürmüşdü. Lakin onun namizədliyi qeydə alınmayıb, daha sonra Mərkəzi Seçki Komissiyasına etdiyi şikayətdən sonra namizədliyi təkrar qeydə alınmışdır.
Həbs olunması
Şəhriyar Məcidzadə 2014-cü ilin fevralın 19-u rəhbəri olduğu Milli Fikir Mərkəzinin üzvləri ilə birgə Bakıda Nəsimi heykəlinin önündə aksiya keçirib. Aksiyaya səbəb fevralın 16-ı Bakıda “Vətən” kinoteatrında gənc repçi “Kabus”un planlaşdıran konsertinin baş tutmaması olub. Polis konsertin qeyri-qanuni olduğunu bildirib və tədbirin keçirilməsinə icazə verməyib. Qərara etiraz edən Şəhriyar Məcidzadə və bir qrup gənc baş verənlərin qanunsuz olduğunu əsas gətirərək etiraz aksiyası təşkil ediblər. Lakin polisin müdaxiləsi nəticəsində aksiya baş tutmayıb. Şəhriyar Məcidzadə 4 nəfər mülki geyimli şəxs tərəfindən həbs edilərək, Mütəşəkkil Cinayətkarlara Qarşı Baş Mübarizə İdarəsinə aparılıb. 5 saat sonra, təxminən saat 19:00-da Şəhriyar Məcidzadə sərbəst buraxılıb.
Aksiyalar
Şəhriyar Məcidzadə cəmiyyətdə hüquqi dövlətçilik ideyalarını təbliğ etmək üçün Respublika Günündə Sahil bağında (keçmiş "26-lar Bağı") Sovet imperializminin repressiyasını ifadə etmək məqsədilə 28 may aksiyası keçirib.
Ağörən (Konya)
Ağörən — Konya ilinin bir ilçəsi.
Solanum ellipticum
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Bulbophyllum cryptanthum
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Arealı
Bulbophyllum cryptanthum növü Braziliya üçün endemik növdür.
Şirinkənd (Məlikan)
Şirinkənd — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Məlikan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 2,379 nəfər yaşayır (581 ailə).
Alicah (Ərdəbil)
Alicah - İranın Ərdəbil ostanında kənd. .
Coğrafi yerləşməsi
Meşkinşəhr şəhristanının Mərkəzi bölgəsinin Qərbi Meşkin kəndistanında, Meşkinşəhrdən 6 km qərbdə, Meşkinşəhr-Əhər avtomobil yolunun üstündədir.
Səfa Gəray (Qazan xanı)
Safa-Gəray (Safa Geray; 1510, Baxçasaray — 1549, Kazan) — Kazan xanı (1524—1531, 1536—1546, iyul 1546—mart 1549).
Tərcümeyi-halı
Krım çarı Fetih Gəray və noqay mirzə Xədicənin nəvəsi Cəlal Sultanın oğlu, Sahib Gərayın (1521—1524) bacısı oğlu və xələfi
1524-ci ildə dayısı sahib Gərayın Krıma getdikdən sonra o 13 yaşında taxta çıxıbdı. Bulat Şirinin himayəsi altında ölkəni idarə edibdi. Özünü osman sulatnın vassalı elan edib və Moskva əlehinə vuruşub (1536—1537, 1541—1542, 1548).
1531-ci ildə Kazandan sürgün edilib. Hakimiyyətə Can Əli gəlib. 1535-ci ildə isə krım hərbiçilərin köməyi ilə yenidən hakimiyyətə qayıdıb. O Can Əlinin arvadı, noqayın qızı Sümbullə evlənir (1549—1554).
1546-cı ildə qaynatası Yusiflə müharibə edir.Yusifin qardaşı Yunisin köməkliyi ilə Noqayı alır. Şax Əli ölkədən qaçır. Safa Gəray isəYunisə söz verdiyi torpaqları vermir.
Safa Gəray 1549-cı ildə rəhmət gedib.
Karlis Ulmanis
Karlis Ulmanis (Kārlis Augusts Vilhelms Ulmanis; d. 4 sentyabr 1877, Berze kəndi, Latviya – ö. 20 sentyabr 1942, Krasnovodsk, Türkmənistan SSR, SSRİ (indiki: Türkmənbaşı, Türkmənistan)) — Latviyalı siyasətçi və dövlət xadimi; Latviya Respublikasının 4-cü prezidenti.
Həyatı
Karlis Ulmanis 4 sentyabr 1877-ci ildə Latviyanın Berze kəndində kəndli ailəsində anadan olmuşdur. Ailədə üçüncü oğlan uşağı idi.
Siyasi fəaliyyəti
1918-ci ilin noyabrında Latviya istiqlaliyyətini elan edəndən sonra Karlis Ulmanis ölkənin ilk Baş naziri olur.
1940-cı ildə Sovet ordusu bu ölkəni tutarkən Ulmanis ölkənin 4-cü prezidenti idi. 20-22 il əvvəl həm Bolşevik ordusuna, həm Alman ordusuna, həm də ağqrvardiyaçılara qarşı əlində silah istiqlaliyyət uğrunda vuruşmuş, yaralanmış Ulmanis indi müqavimətin mənasız olduğunu görüb, müqavimətdən imtina edib, istefa verməyə razı olur.
Həyatının son illəri və vəfatı
Latviyanı SSRİ işğal etdikdən sonra, Karlis Ulmanis Stalin hökuməti tərəfindən Rusiyaya sürgün olunur. Bir müddət Bakıda Bayıl türməsində yatır, buradan Türkmənistana etap olunmuş və 20 sentyabr 1942-ci ildə həbsxanada vəfat etmişdir.
Onun məzarının dəqiq yeri bilinmir; ancaq Türkmənbaşı məzarlığında Ulmanisin xatirəsinə kiçik bir abidə inşa edilmişdir.
İdeologiya
Ulmanis Latviya millətçisi idi. O, "Latviya latviyalılar üçün" şüarını müdafiə edirdi. Hansı ki, ona görə Latviya çoxmillətli dövlət yox, təkmillətli dövlət olmalı idi.
Xatirəsi
thumb|[[Latviya poçt markası, 2001-ci il]] 2001-ci ildə Latviya poçtu tərəfindən Karlis Ulmanisin xatirəsinə həsr olunmuş poçt markası buraxılmışdır.
Komandor adaları döyüşü
Komandor adaları döyüşü — (həmcinin Attu döyüşü) — İkinci dünya müharibəsində Sakit okean cəbhəsinə daxil olan döyüş. Toqquşma 27 mart 1943-ci ildə Kamçatka ilı Attu adası arasında Komandor adalarının cənubunda baş vermişdir.
Öncəki vəziyyət
Yaponlar Alyaskaya hücum etmək məqsədi ilə Aleut adalarının Kiska və Attu adalarında baza yaratmışdılar. Amerikanlar bunun qarşısını almaq məqsədi ilə əlaqəni kəsməyə cəhd etmişdir
Döyüş
MakMorris üfüqdə qəmi aşkarladıqdan sonra döyüş hazırlığı əmri verir. Ancaq onlar qarşılarında gəmilərin sayının nə qədər olmasından xəbərsiz idilər. Yaponlarda görünən gəmiləri Yaponiyadan bazaya gələn gəmilərlə səhv salırlar. Sonradan səhvlərini anlayırlar.
Tərəflər eyni anda bir-birlərini 20 kilometrdən atəşə tutmurdular. Yaponlar ilk əvvəl «Riçmond», gəmisinə atəş açırdılar, lakin atışlar bir nəticə vermir. Sonradan «Solt Leyk Siti» gəmisi intensiv atəş altlnda qalır. «Nati» uzaq məsafəddən torpedo atəşii açsada bir nticə əldə edə bilmir. «Solt Leyk Siti» gəmisindən atılan cavab atəşi ilə isə «Nati» gəmisinin gövdəsi və torpedo bolməsi zədələnir.
Uzun sürən artileriya atışları uzaq məsafədən edildiyindən uğurlu nəticə vermirdi. MakMorris döyüş meydanını tərk etmək əmrini verir.
Yarım saat çəkən döyüş zananı «Solt Leyk Siti» gəmisi ağır zədə alır. «Abukuma» gəmisinin açdığı artileriya zərbələri «Solt Leyk Siti» gəmisinin mexanika bölməsi ciddi zərbə alır. Bunu görən yaponlar gəmini torpedo atəşləri ilə batırmağa cəhd edirlər. MakMorris gəmini qorumaq əmri verir. «Beyli» gəmisi müdafiəni təmkil edir və yaponların «Nati» gəmisinə zərbələr endirir. «Beyli» gəsidə ciddi zədələr alır.
Admiral Hasoqaya nəqliyyat gəmilərini qorumaq məqsədi ilə hücumu yarıda kəsməli olur. Üstəlik amerikanlar tərəfindən «Solt Leyk Siti» gəmisini qorumaq məqsədi ilə duman buraxması onların mövqeyini gizlətməyə imkan vermişdir. Datç-Harbor bazasından ola biləcək avia hücum səbəbi ilə yapon donanması Paramuşirə qayıtmalı olur.
Döyüşün xüsusiyyəti
Döyüş dörd saat davam etmişdir. Taktiki baxımdan amerikanlar yaponların onların donanmasını məhv etmək cəhdinin qarşısını ala bilirlər. «Solt Leyk Siti» gəmisini Datç-Harbor bazasına çatdırılır və buradan isə təmirə göndərilir. Yaponiyanın «Nati» gəmisi ciddi, «Mayya» gəmisi isə yüngül zədə almişdilar.
Bu döyüş İkinci dünya müharibəsində Sakit okean cəbhəsi tarixində aviasiya və sualtıqayıqların iştirakı olmadan baş vermiş döyüşdür.
Modern
Termin
Müxtəlif ölkələrdə üslubda müxtəlif adları mövcuddur: Fransada — «ar-nuvo» (, hər. «yeni sənət») və ya «fin de siècle» (fr. «əsrin sonu»); İngiltərədə — «müasir üslub» (ing. modern style);  Almaniyada — «yuqendştil» ( — «gənc üslub» — 1896-cı ildə təsis edilmiş Jugend jurnalın adı altında );  Avstriyada, Çexoslovakiyada və Polşada — «setsession» ( — «ayrılma, izolyasiya»);  Şotlandiyada — «Qlazqo üslubu» ; Belçikada — «iyirmicilər üslubu» (1884-cü ildə yaradılan "İyirmincilər Cəmiyyəti" adından);  İtaliyada — «liberti» («Liberti üslubu»);  İspaniyada — «modernizmo» ;  Niderlandda — «Nieuwe Kunst»; İsveçrədə — «küknar üslubu» (style sapin);  ABŞda — «tiffani» (Luis Komfort Tiffani adı ilə);  Rusiyada — «modern».
Yaranması
1860-1870-ci illərdə Avropada tarixcilik istiqamətində hökm sürən, əvvəlki bədii üslubları təkrarlayan və təkrar edən istinadlar verilirdi. Bu yaradıcılığa qarşı çıxma arzusu müxtəlif ölkələrdəki digər bədii hərəkatlar və məktəbləri birləşdirdi. Nəticədə, 1880-ci illərdə bir sıra ustaların əsərlərində yeni bir sənət tərzi inkişaf etdirməyə başladı və bu, yeni sənət üsullarını tarixciliklə müqayisə etdi.
Modernitənin atası İngiltərə sayılır - kapitalizmin ən qədim ölkəsi. Orqanik, sadə və funksional orta əsr, erkən Rönesans və xalq arxitekturasına dönmə şüarı altında yeni bir tərz inkişaf etməyə başlayır. "Pre-Rafaelitlər", Con Ruskin fəlsəfəsi və estetiği və Vilyam Morrisin təcrübəsi ilə əlaqəli olan bədii hərəkat xüsusilə tətbiq olunan incəsənət və memarlıqda yayılmışdır. Morris çiçək dizaynlarından ilhamlanan daxili əşyalar yaratmışdır və Arthur McMurdo kitab şəkillərində zərif, dalğalı nümunələri istifadə etmişdir. Kitabın Rena şəhər kilsələri üçün örtüyü (1883) qrafika sahəsində müasir üslubda ilk tətbiq edilir.
Avropa ölkələrində incəsənət sənətkarları yeni üslubda işlədilər: Böyük Britaniyada "İncəsənət və sənətkarlıq sərgisi" (1888), Almaniyada "Birgə bədii və sənətkarlıq seminarlar" (1897) və "Alman sənətkarlıq seminarlar" (1899), Vyana Avstriyada (1903), Fransanın "Nansiyskaya məktəbi", "Sənət dünyası" (1890), Rusiyada.
Xronologiya
Müasirliyin inkişaf dövrü: 1880-ci illərin sonu - 1914-cü il - Birinci Dünya müharibəsinin başlaması, ən çox Avropa ölkələrində incəsənətin təbii inkişafını pozmuşdur.
Konkret olaraq, stil inkişafının 3 mərhələsi var:
Təsnifat
Müasir sənətin ayrı dövrlərə və üslublara bölünməsi şərtdir. Müasir, digər üslublardan heç biri kimi, müxtəlif istiqamətləri çəkməyib və bir çox milli mədəniyyət və ənənələrdən təsirlənmişdir ki, hətta tarixçilərin başlanğıc və müasir dövrün başlanğıcını müəyyənləşdirən və müasir bitkilərin və sənət dekonunun başlanğıcını müəyyənləşdirən mütəxəssislər üçün çətin olur.
Ənənəvi olaraq modernizmin iki əsas istiqaməti var: konstruktiv (Avstriya, İskoçya) və dekorativ (Belçika, Fransa, Almaniya). Bundan əlavə, İtaliya və Rusiyada milli ənənələr ona güclü təsir göstərmişdir: bu ölkələrdə müasir nümunələr ənənəvi forma nümunəsi idi: Rusiyanın arxitekturasında neo-rusiya tərzi (tarixçiliyin dövrünə aid olan yalançı Rusiya tərzi ilə qarışdırılmamalıdır).
İcra
Modernitənin ən diqqətəlayiq xüsusiyyəti təbii bitki formasının imitasiyası kimi düzgün, əyri olanlar üçün doğru açı və xətlərin imtina edilməsidir. Art nouveau rəssamları təsvirləri üçün əsasən bitki bitkilərindən bəzək əşyaları istifadə edirlər. Müasirlik formasında üstünlük təşkil etdi - simmetriyanın rədd edilməsi, şaquli, dominant istəkləri yuxarı, formaların bir-birinə axışması. Üstün rənglər səssiz rəngli, tütün rəngləri, inci boz, boz-mavi, tozlu lilac tonları - səssiz çalarlar idi. Daxili təyyarələrin, əyri mebellərin birləşməsi ilə xarakterizə olunur; bəzəkdə - mozaika, emal, qızıl arxa plan lar, mis və pirinç sürərkən. Stil konstruksiyaları tez-tez çərçivədir (dəstəkləyici element bir polad çərçivədir). Pəncərələr düzbucaqlı, uzun müddət zəngin bir çiçəkli dekorla bəzənmiş, bəzən taxta, "mağaza vitrinləri" genişdir, dükanın pəncərələri kimi. Art Nouveau qapıları - düzbucaqlı, tez-tez möhkəm süslənmiş düz bir forma ilə örtür, bəzədilmişdir.
Müasir insan mühitinin bütün elementləri eyni şəkildə həyata keçirildiyi bir sintetik üslub olmağa çalışdı. Nəticədə tətbiq olunan sənətə maraq artdı: daxili dizayn, keramika, kitab qrafika.
Ədəbiyyat
<div style="-moz-column-count:2; column-count:2;«>
Corc Makdonald
Corc Makdonald — görkəmli yazıçı, şair, nasir, ədəbiyyatda elmi fantastika janrının ən görkəmli nümayəndələrindən biri.
Riyazi rəqqas
Riyazi rəqqas — Riyazi rəqqas nazik ipdən asılmış bir cisimdən ibarətdir. Riyazi rəqqasın tezliyi ipin uzunluğundan və rəqqasın yerləşdiyi coğrafi enlik və uzunluq dairəsindəki qravitasiya sahəsindən asılıdır.
Naxçıvan-Marağa memarlıq məktəbi
Azərbaycan memarlığı tarixinə dair aparılmış olan elmi tədqiqatlar zamanı ilk dəfə bir memarlıq məktəbi kimi tanınan Naxçıvan — Marağa memarlıq məktəbi olmuşdur. Bunun əsas səbəbi Naxçıvan memarlıq məktəbinə məxsus olan sənətkarların bir çoxunun adını daşıyan kitabələrin dövrümüzə çatmasıdır. 1162-ci il tarixli Yusif Küseyir oğlu türbəsindəki kitabədə memar Əcəmi Əbubəkr oğlu özünü naxçıvanlı memar adlandırır.
Tarixi
XI əsrdən formalaşmağa başlayan bu memarlıq məktəbi, Naxçıvan şəhərinin Azərbaycan Atabəylərinin (1136 – 1225) iqmətgahına çevirilməsi nəticəsində yüksəliş dövrünə çatmış, Memar Əcəmi Əbubəkr oğlunun fəaliyyəti ilə Yaxın Şərq memarlığında əhəmiyyətli rol oynamışdır. Memar Əcəminin inkişaf etdirdiyi bu məktəb – üslub təkcə Naxçıvanı əhatə etməmiş, Güney Azərbaycanda Marağa şəhərinə, Şimalda Bərdə şəhərinə, eyni zamanda Şərqi Anadolu ərazisinə də yayılmışdır. Ümumilikdə bu memarlıq üslubu Şərq aləminin böyük bir hissəsində davam edib, kompozisiyalı abidələrin yaradılmasına təkan vermişdir.
Naxçıvan – Marağa memarlıq məktəbinin üslub xüsusiyyətlərinin müəyyənləşməsində və nüfuzunun artmasında XII əsrdə Azərbaycanın mədəni həyatındakı ümumi yüksəliş, yerli dövlət hakimiyyətinin möhkəmlənməsi, şəhərlərin iqtisadi vəziyyətinin yaxşılaşması, ölkədə ədəbiyyatın və fəlsəfi fikrin inkişafı, humanizm ideyalarının yayılması mühüm rol oynamışdır.
Üslub xüsusiyyətləri
right|thumb|180px|[[Naxçıvan xan sarayının şərq fasadı]]
İnşa texnikası
Marağadakı Göy Günbəd türbəsinin sərdabə hissəsinin atmatağlı tavan konstruksiyası Azərbaycan xatirə memarlığının təkamül prosesində Naxçıvan–Marağa memarlıq məktəbinin, xüsusilə bu məktəbin tanınmış nümayəndləri Əcəmi Əbubəkr oğlu Naxçıvani və Əhməd ibn Əyyub əl – Hafiz Naxçıvaninin böyük xidmətləri olmuşdur.
İkiqatlı quruluşu (yeraltı sərdabə və yerüstü qüllə) olan türbələrin üst bölümü silindr, kub və ya prizma biçimli gövdədən ibarət olub ikiqatlı günbəzlə örtülürdü. Əcəmi Naxçıvaninin dövrümüzə kimi gəlib çatmış iki əsəri prizmatik gövdəli türbələrdir. Əhməd ibn Əyyub əl – Hafiz Naxçıvani isə yuvarlaq (silindrik) gövdəli türbələr yaratmışdır.
Ornamentasiya
Naxçıvan–Marağa memarlıq məktəbi dəqiq riyazi hesablama metodlarına əsaslanırdı. Abidələr dəqiq hesablama və ölçmələr, planlaşma, yerləşmə, ornamentlərinin və kitabələrinin dəqiq düzülməsi əsasında inşa edilirdi. Marağa şəhərindəki Qırmızı Günbəd türbəsinin ornamental fasad sütunlarından biri Abidələrin modul sistemi, mütənnasiblik sxemləri tağların və günbəzlərin quruluşu, səkkizkünc səthlərin dəqiq ölçüsü riyazi hesablamalarsız mümkün deyildi. Bu memarlıq məktəbinin nümayəndələri dərin riyazi bilik sayəsində abidələrin mütənnasibliyi, tağ, günbəz, ornament və bəzəklərin mürəkkəb strukturu problemlərini zərgər dəqiqliyi ilə həll etmişlər.
Naxçıvan-Marağa memarlıq məktəbi üçün kərpic hörgüsü, kərpicdən quraşdırılmış inşaat strukturları, müxtəlif formalı kərpicin məharətlə tətbiqi və kərpicin birrəngli yeknəsəngliyindən uzaqlaşmaq üçün rəngi kaşı və gəc ünsürlərinin memarlıq bəzəyinə daxil edilməsi səciyyəvidir.
Binaların kompozisiya və həcm quruluşunda da Naxçıvan memarları ümumşərq memarlığında görkəmli yer tuta bilən üsullar yaradır və tətbiq edirlər. Naxçıvan memarlıq kompozisiyaları üçün monumentallıqla bərabər zəriflik də diqqəti cəlb edən xüsusiyyətdir. Naxçıvan sənətkarlarının həndəsi ornament quruluşu yaratmaq məharətləri və inşaatda ondan çox səmərəli yolla istifadə edilməsi də bu məktəbin daxilində yaradılan memarlıq-inşaat üsullarına daxildir.
Solanum ensifolium
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Bibi Cons
Həyatı
Bibi Cons 23 iyul 1991-ci il tarixində ABŞ-nin Oklahoma ştatında doğulmuşdur. İlk doğum adı Britni Maclin olub. 19 yaşından etibarən "Britni Bet" ləqəbiylə pornofilmlərə çəkilməyə başlamışdı. 2011-ci il oktyabr tarixində rəsmi olaraq pornofilm karyerasına son verməyə qərar vermiş və sadəcə olaraq, imzaladığı müqavilə bitənə qədər bu sahədə çalışmağa davam etmişdir. 2013-ci il oktyabr tarixində hamilə olduğunu etiraf etmiş və 23 aprel 2014-cü il tarixində Ceyms adlı övladı dünyaya gəlmişdi.
Torçu (Məlikan)
Torçu — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Məlikan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Dilqəm Əhməd
Dilqəm Əhməd — azərbaycanlı jurnalist, araşdırmaçı, yazıçı və kolleksiyaçı.
Həyatı və təhsili
Dilqəm Əhməd 1985-ci il dekabrın 3-də İrəvan şəhərində anadan olub. 1988-ci ildə ailəsi İrəvandan deportasiya edilib və onlar Sumqayıt şəhərinə köçüblər. 1992-ci ildə Sumqayıt şəhərİNDƏ 33 saylı orta məktəbdə ibtidai təhsil almağa başlayıb. 1999-cu ildən təhsilini Bakı şəhəri 246 saylı məktəb-liseydə davam etdirib. 2003–2007-ci illərdə Bakı Dövlət Universitetinin Sosial Elmlər və Psixologiya fakultəsində politologiya ixtisası üzrə bakalavr təhsili alıb. “Üzeyir Hacıbəyovun ictimai-siyasi görüşləri” mövzusunda elmi iş yazaraq, universiteti fərqlənmə diplomu ilə bitirib.
2007–2008-ci illərdə Dövlət Sərhəd Xidmətində həqiqi hərbi xidmətdə olub.
2008-2010-cu illərdə Bakı Dövlət Universitetində sosial iş ixtisası üzrə magistr təhsili alıb. Buranı “Valideynlərini itirmiş və valideyn himayəsindən məhrum olmuş uşaqlarla sosial işin aparılmasında Qeyri-Hökumət Təşkilatlarının rolu” mövzusunda magistr dissertasiyası yazaraq, fərqlənmə diplomu ilə bitirib.
2014-cü ilin yayında Amerika Birləşmiş Ştatlarında ABŞ Dövlət Departamentinin Beynəlxalq Ziyarətçi Liderlik Proqramında iştirak edib.
2019-cu ildən etibarən "Dövlət Proqramı" çərçivəsində İstanbul Universitetinin Sosial Elmlər İnstitutunda Türkiyə Cümhuriyyəti tarixi üzrə doktorantura təhsili alır.
Fəaliyyəti
Tələbəlik illərindən mətbuatda çıxış edib. İlk məqaləsi 2005-ci ildə “Qoroskop” qəzetində çap olunub. “Azərbaycan xristianlaşır” adlı ilk məqaləsi missionerlərin Bakıdakı fəaliyyəti ilə bağlı olub. Tələbəlik dövründə “Nota Bene”, “24 saat” kimi qəzetlərlə əməkdaşlıq edib. 2010-2012-ci illərdə Uşaq və Gənclərin Sosial Reabilitasiya Mərkəzi, Sosial Xidmətlər Təşəbbüsü, SOS Uşaq Kəndləri Beynəlxalq Assosiasiyası kimi təşkilatlarda sosial işçi vəzifəsində çalışıb. 2012–2013-cü illərdə "Publika.Az", 2013–2016-cı illərdə "Gündəlik Teleqraf" qəzetində siyasət şöbəsinin redaktoru olub.
2016-cı ildə Azərbaycan Cümhuriyyəti tarixinin tarixi şəxsiyyətləri haqqında "Fərqlilər"kitabını, 2017-ci ildə Azərbaycan aydınlarının mühacirət tarixi ilə bağlı yazılmış "Mühacirlərin dönüşü" kitabını çap etdirib.
2018-ci ildə Yusif İlhamoğlu ilə birlikdə “Çapar” aylıq tarix jurnalını təsis edib. 2018-ci il dekabrın 24-də çıxan jurnalın ilk sayı Azərbaycan Cümhuriyyəti Parlamentinin yüz illiyinə ithaf edilib. Jurnalın təsisçisi Yusif İlhamoğlu, baş redaktoru isə Dilqəm Əhməddir.
2023-cü il 11-15 yanvar tarixlərində baş redaktoru olduğu "Çapar" jurnalının təşkilatçılığı ilə Bakıda I Turan Kitab Festivalı keçirlib.
Kitabları
• 2
Bulbophyllum cryptophoranthus
Arealı
Bulbophyllum cryptophoranthus növü Filippin üçün endemik növdür.
Başqırdıstanda turizm
Ölkənin Beloretsk rayonunda Belaya çayının sahilində olan “Agidel”, “Arski Kamen”, Ufa rayonunda olan “Vosxod”, Meleuz rayonundakı Nuquş su anbarının sahilində olan “Nuquş” turist bazaları ümumrusiya əhəmiyyətlidir.
Cənubi Uralın və Uralönünün speleoloji təbiət abidələri Başqırdıstanda turizm üçün xüsusi əhəmiyyət kəsb edir.
Başqırdıstan Milli Parkı ildə 30 min turist qəbul edir.
Burada piyada, at və su turizmi növləri inkişaf etmişdir.
Ölkə ərazisində karst mağaraları, o cümlədən Uralda ən böyük olan Kutuk-Sumqan mağarası var.
Hayim Cohn
Pinşas Rosen — İsrailli siyasətçi və 3-cü ədliyyə naziri.
Həyatı
Haim Cohn 1911-ci ildə Almaniyanın Lübek şəhərində dindar ailədə anadan olub. Hamburqdakı Dünya Aqudat İsrail bir şöbəsinin sədri idi. 18 yaşında İngilis Fələstin mandatına Qüdsdəki Mercaz HaRava oxumaq üçün gəldi, burada ravvin İbrahim İshaq Kukun rəhbərliyi altında təhsil aldı. Meya Şearimdə bir Hazzan idi. Frankfurt Universitetində hüquq təhsili almaq üçün Almaniyaya qayıtdı. Almaniyada nasistliyin artması səbəbindən 1933-cü ildə Fələstinə köç etdi. Hüquq elmləri doktoru dərəcəsi almışdı. 1936-cı ildə vəkil kimi təsdiqləndi və növbəti il Qüdsdə bir ofis açdı.
Zəfər–Məşəl strukturu
“Zəfər-Məşəl” strukturu - Xəzər dənizinin Azərbaycan sektorundakı perspektivli neft-qaz yatağı. Zəfər–Məşəl strukturunda kəşfiyyat işlərinin aparılmasına dair müqavilə 1999-cu il aprelin 27-də imzalanmış, 2000-ci il mayın 8-də Azərbaycan parlamenti tərəfindən ratifikasiya olunmuşdur. 1999-cu il aprelin 27-də SOCAR (50%), “ExxonMobil” (30%) və “ConocoPhillips” (20%) arasında “Zəfər-Məşəl” dəniz blokunun kəşfiyyatı və işlənməsi haqqında PSA tipli müqavilə imzalanıb. Lakin sonra ləğv olunub. Strukturda neft ehtiyatının 140 milyon ton (onlardan 100 mln. tonu Zəfər və 40 mln. tonu Məşəl yatağının payına düşür), onun işlənilməsi üçün isə 2 milyard dollar investisiya lazım olduğu proqnozlaşdırılır. Yatağın dəniz dərinliyi 450-950 metr arası dəyişir. Yatağın sahəsi 643 kvadrat kilometrdir.
Tarixi
Zəfər-Məşəl 1961-ci ildə seysmik tədqiqatlar nəticəsində üzə çıxarılmış, ilk geofiziki işlər isə 1985-ci və 1987-ci illərdə aparılmışdır. Blokda kəşfiyyat qazma işləri o vaxt aparılmayıb. 2003-cü ilin noyabr ayında “Ekson Azərbaycan” şirkəti Xəzər dənizinin Azərbaycan sektorundakı perspektivli “Zəfər–Məşəl” strukturunda ilk kəşfiyyat quyusunun qazılmağa başlandığını elan etmişdir. Quyunun qazıldığı yerdə suyun dərinliyi 618 metr, quyunun layihə dərinliyi isə 6800 metrdir. Quyunu yeni “Lider” üzən yarımdalma qurğusundan (ÜYDQ) istifadə etməklə, Danimarkanın Maersk Contractors şirkəti qazıb. Strukturda ilk kəşfiyyat quyusu karbohidrogen ehtiyatları aşkar etməyib və layihənin operatoru olan “ExxonMobil” müqavilə üzrə kəşfiyyat işlərini davam etdirməkdən imtina edərək SOCAR-a kompensasiya ödəyib. Bu quyuda qazma işləri “ExxonMobil” şirkətinə $150 mln.-a başa gəlib. 2017-ci ildə verdiyi açıqlamada ARDNŞ rəhbəri Rövnəq Abdullayev gələcəkdə Zəfər–Məşəl strukturunda müəyyən işlər görməyi planlaşdırdıqlarını deyib.
Suxoy Su-9 (1946)
Suxoy Su-9, Suxoy şirkəti tərəfindən istehsal olunmuş SSRİ mənşəli hücum təyyarəsi prototipidir. Təyyarə İkinci dünya müharibəsindən dərhal sonra yaradılmışdır və dizaynı müharibədə ələ keçirilmiş olan Üçüncü Reyxin reaktiv təyyarələrindən ilhamlanaraq yaradılmışdır. Ancaq öz rəqiblərinə görə daha yavaş olması səbəbinə görə layihə ləğv edilmişdir.
Tekniki xüsusiyyətləri (Su-9)
Mənbə:
Zabitlər evi (Tbilisi)
Zabitlər evi – Tbilisi şəhərində, Rustaveli prospekti 16 ünvanında yerləşən tarix-memarlıq abidəsi.
Tarixi
Neoklassik üzlublu Zabitlər evi binası 1916-cı ildə memar David Çisliyevin layihəsi əsasında inşa edilmişdir. Binanın interyerlərinin həll olunmasında məşhur Gürcüstan heykəltəraşı Yakov Nikoladze də iştirak etmişdir. Həmçinin binaın üçüncü mərtəbəsinin künc eyvanını bəzətən kariatidlər də onun tərəfindən hazırlanmışdır.
Solanum erianthum
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Zabitlər evi (Tbilisi)
Tarixi
1918-ci ildə binanın zirzəmisində yaradılmış tarixi “Arqonavtlar qayığı” kafesi gürcü rəssamlarının görüş yerinə çevrilmiş, Kirill Zdaneviç, Lado Qudiaşvili, Aleksandr Bajbeuk-Melikov kimi sənətkarlar tez-tez burda göüşmüşlər.
Hazırda binada Galleria TMS və “Erisoni” Dövlət Akademik Gürcü Xalq Mahnı və Rəqs Ansanblı gəaliyyət göstərir.
Maraqlı faktlar
Şahmat üzrə dünya çempionu Tiqran Petrosyan uşaqlıq illərində - 1929-1946-cı illərdə bu binada yaşamışdır. Binanın üzərində idmançının xatirəsini əbədiləşdirən xatirə lövhəsi vurulmuşdur.
Ageratina lucida
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Dağ ramalinası
—  aləminin  şöbəsinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid göbələk növü. IUCN Qırmızı Siyahısına görə növün kateqoriyası və statusu "Nəsli kəsilməyə həssas olanlar" kateqoriyasına aiddir – VU A2c +3c. Nadir növdür.
Qısa morfoloji təsviri
Tallomu yasıtvari, yığcamdır, hündürlüyü 5–12 mm, diametri 1-3,5 sm-əçatır, boz-sarımtıl, saman rənglidir, gözə çarpmayan saysız lövhəciklərdən ibarətdir. Tallomun lövhəcikləri dixotomik şaxəlidir, eni 1,5 mm-ə qədərdir, yastıdırlar, üst hissəsi bir qədər dalğalıdır, bəzən şırımda qırılmış, lupanın altında açıq-mum rənglidir, aşağı hissəsi nisbətən tünddür. Üst qabıq hissəsinin rəngi KOH təsirindən dəyişmir. Lövhəciklərin uclarında tallom rəngində izidilər yerləşir, hansı ki, bəzi vaxt təpədə nazik örtüyü cırılandan sonra soredili olur Parmelia izidiotylardakı kimi. Nadir halda iridənəli soredilərlə diskvari soralilərə rast gəlinir. Apotesilər yoxdur. Zahiri görünüşünə görə bir qədər Ramalina pollinaria var. Humlisiə bənzəyir, ancaq ondan sallaq əmzikvari çıxıntılar və yığcam konfiqurasiyalı yastıqlarla seçilir. Dağ-meşəsiz zonada, daşlarda,ş amıq və quru yerlərdə bitir.
Bioloji, ekoloji və fitosenoloji xüsusiyyətləri
Kserofitdir, izidi və soredilər vasitəsi ilə çoxalır.
Yayılması
Kiçik Qafqaz, Kəlbəcər rayonu, İsitsu-nun ətrafı, 2000 m, qayalarda; Tər-tər çay, 1500m; Şuşa, Sağsağan dağı, 2200m; Talış, Lerik, Orand kəndinin ətrafı; Vaşaruçayın yuxarı axarı, 1650 m; Hovari kəndinin ətrafı, şimal yamacında, aşırımda, 1500 m; Yardımlı, Alar kəndi; Ordubad; Paraqaçay ərazisidir.
Sayı və tendensiyası
Populyasiyanın təbii bərpası azalır, ətraf mühitin mənfi təsirlərinə həssaslıq müşahidə olunur.
Mühafizə tədbirləri
Mühafizəsi üçün yayılam yerlərində antropogen təsiri azaltmaq məqsədi ilə yasaqlıqların təşkilidir.
Sen-Saven (İzer)
Sen-Saven  — Fransa da kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — İzer. Burquyen-Jalye-Nor kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — La-Tur-dyu-Pen.
INSEE kodu — 38455. Kommunanın 1999-cu il üçün əhalisi 2 752 nəfər təşkil edirdi. Kommuna dəniz səviyyəsindən 216 ilə 403 qədər metr yüksəklikdə yerləşir. Kommuna Paris dən təxminən 430 km cənub-şərqdə, Lion dan 39 km cənub-şərqdə, Qrenobldan 60 km şimal-qərbdə yerləşir.
Əhalisi
Əhalinin dinamikası (INSEE) :
Marjori Estiano
thumbnail Marjorie Dias de Oliveira (Marjorie Estiano, 8 mart 1982, Curitiba) — Braziliya latın pop sənətçisi və aktrisası.
Karlin krateri
Karlin krateri - Tatarıstanda yerləşən meteorit krateridir.
Onun diametri 10 km, yaşı isə 5±1 milyon il hesablanır.
Karlin krateri Çuvaşıstanla sərhəddə Buinsk şəhəri yaxınlığında yerləşir. Bura Kara çayının adına görə Karlin deyilir.
Dolama
Dolama — Azərbaycanda ən çox yazqabağı (bayramqabağı) günlərdə əsasən uşaq və gənclər arasında, geniş şəkildə oynanılan qədim oyunlarından biridir.
Ümumi məlumat
Bu oyunu əsas hallarda uşaqlar dəstələrə bölünərək oynayırlar. Bəzən bu oyunu iki uşaq arasında da keçirilir. Hətta kiçik yaşlı uşaqlar bir-birini dolamaq (sataşmaq və cırnatmaq) məqsədilə bu oyunun sözlərindən (dolamadan) istifadə edirlər.
Oyunun qaydaları
Əvvəlcə dəstəbaşılar seçilir. Dəstəbaşı iki cür təyin olunur: ya onları oyunçular özləri seçirlər, ya da ümumin razılığı ilə (oyunda və uşaqlar arasında müəyyən keyfiyyətləri fərqlənənləri), çox hallarda isə (əgər oyunçular bir-birini tanımırlarsa) püşk yolu ilə seçirlər. Dəstələrə bölünərək oynanılan bu oyunu başlamaq üçün halay yolu ilə uşaqlar dəstələrə bölünürlər.
Dəstələr bir-birindən bir neçə addım aralı dayanır. Dəstələrdən biri sanama üsulu ilə oyuna başlayır. Növbə ilə bir-birinə dolama söyləməklə oyun aşağıdakı kimi davam edir:
350px|thumb|Dolama oyunu
Ay Zərbəli, Zərbəli, İti boşla, gəl bəri.
Ay Dursun, Dursun, Dursun Öküzüm səni vursun.
Ay Xəlil, Xəlil, Bağlardan gəlir, Quş vuran yerdə, Olasan zəlil.
Ay Asiya, Asiya, Qaşığı saldı kasıya, İstədim mən vermədi, Satdı bir abbasıya.
Ay Əli Murquz, Gəl məni durquz, Yoxsa küsərəm, Qalarsan yalquz.
Ay Roza, Roza, Mindi xoruza, Getdi Tiflisə, Gəlmədi bizə.
Tağı-Tağı, İtirib bağı, Hey axtarır, Yağ çırağı.
Ay Fatma, Fatma, Fatma Yerində şıllaq atma, İki xoruz, bir fərə Fatmanı verdim ərə.
Azərbaycan futbol stadionlarının siyahısı
Azərbaycan futbol stadionlarının siyahısı:
Dolama
Oyunun qaydaları
Şəlabanı, Şəlabanı. İki əli, Bir dabanı.
Fatma, Tükəzban, Qarışdı hər yan, Kişnədi göylər, Dağıldı evlər.
Hansı dəstə dolama tapıb deyə bilməsə həmin dəstə oyunda uduzmuş olur.
Krasnaya Qorka (Bakalı)
Krasnaya Qorka — Başqırdıstan Respublikası nın Bakalı rayonu nda yerləşən kənd. Kənd Starıe Matı kənd şurası nın tərkibindədir.
Coğrafi yerləşməsi
Məsafələr:
Milli tərkibi
2002-ci ildə keçirilən Ümumrusiya əhalinin siyahıya alınmasına əsasən kənddə kryaşlar (80 %) üstünlük təşkil edir.
Qalanteriya
Qalanteriya — müxtəlif xırda bəzək və tualet malları (daraq, muncuq, boyunbağı, bəzək sancağı, lent və s.); (köhn.)xərəziyyat, xərəzi malları. .
Romanichthys valsanicola
Daşaltı xanı (Romanichthys valsanicola) — Relikt növ olaraq (Şüaüzgəclilər) Xanıkimilər (Percidae) fəsiləsinə aiddir. Daxil olduğu cinsin (Romanichthys) yeganə nümayəndəsidir. Növ ilk dəfə 1957-ci ildə rumın ixtioloqlar Dumitresku, Petre Mixay Beneresku və Stoyka tərəfindən kəşf edilmişdir.
Xüsusiyyətləri
thumbnail|left|250px|Vıslan çayı — Romanichthys valsanicola balıqlarının yaşadığı yeganə ərazilər. Bu balıqlar 12,5 sm uzunluğa malikdir. Bədəni yumuru olub, iki bel üzgəcinə sahibdir. Başı enlidir. Demək olar ki, bütünlüklə pulcuqla örtülüdür. Bədən quruluşu yaxşı inkişaf etmişdir.
Pulcuqları tünd-bozdan tünd-qəhvəyi rəng çalarları arasında dəyişir. Qarın nahiyyəsi ağ və ya sarı rəngdə olur.
Yayılması
Növ vaxtı ilə bütün Palearktika ərazisində yayılmışdır. Hazırda isə yalnız endemik növ olaraq Rumıniya ərazisində rast gəlinir. İlk əvvəllər qeydə alınarkən Arceş və onun iki qolu olan Rıul-Doamney və Vıslan çaylarında müşahidə edilirdi. Hazırda bu balıqlar ancaq Vıslan çayının sularında kiçik bir ərazidə müşahidə edilir.
Çoxalması
Dişilər 120–150 (digər məlumata görə isə — 40–50 kürü qoyurlar. Mayalanış kürülər daşların kənarlarına qoyulur . Kürü vermə əsasən may ayında müşahidə edilir.
Qidalanma
Əsasən Cücülərin tırtıl və pupları ilə qidalanır. Bunlar arasında xüsusi ilə Ephemeroptera və ya Plecoptera seçilir. Özüdə bəzən iri yırtıcı balıqların qidası olur.
Qorunması
thumbnail|left|250px|Rumıniya poçt markası Sayları dəqiq məlum deyildir. Növ yox olma təhlükəsi qarşısındadır ("CR"). Beynəlxalq Təbiəti Qoruma Birliyi 1996-cı ildən bu calılar üçün böyük təhkükə olmasını bildirir. Bu növ üçün əsas təhkükə kimi çayların kirlənməsi göstərilir. Harzırda bu canlıların qorunub saxlanılması üçün böyük işlər görülür. Bu canlılar vəhşi təbiətdə yaşadığından onların qapalı məkanlarda çoxaldılması effekt vermiyə bilər.
Növün ov əhəmiyyəti yoxdur. Əvvələr isə qanunsuz ozçular tərəfindən ovlanılırdı].
Alqiyan (Urmiya)
Coğrafi yerləşməsi
Urmiya şəhristanının Mərkəzi bölgəsinin Baranduz kəndistanında, Urmiya şəhərindən 20,5 km cənub-şərqdədir.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 197 nəfər yaşayır (48 ailə).
Bozayran (Cəlilabad)
Bozayran — Azərbaycan Respublikasının Cəlilabad rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Olcaytu Xudabəndə türbəsi
Olcaytu Xudabəndə Türbəsi - İranın Sultaniyyə şəhərində yerləşən, planda səkkiztərəfli həcmi, əzəmətli plastik quruluşu, daxili bəzəkləri və cəsarətli mühəndis quruluşuna görə Azərbaycanın orta əsrlər memarlığında çox mühüm əhəmiyyətə malik türbə. XIV əsrə aid Azərbaycan memarlıq abidəsi.
Bozayran (Cəlilabad)
Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 112 nəfər əhali yaşayır.
Olcaytu Xudabəndə türbəsi
Memarlıq xüsusiyyətləri
Tədqiqatçılar türbənin əsas günbəzinin ətrafında yerləşən, bir növ kontrfors vəzifəsini daşıyan minarə şəkilli qurğuları və mərkəzi günbəzin ikiqat quruluşunu diqqətlə öyrəniblər. Günbəzin ikiqat quruluşundakı diqqəti cəlb edən cəhət bu ikiqatın arakəsmə şəklindəki qurğularla bir-birinə bağlanmasdır.
Bozayran (Cəlilabad)
İqtisadiyyatı
Əhalinin əsas məşğuliyyəti kənd təsərrüfatı-əkinçilik, maldarlıq və heyvandarlıq təşkil edir.
Olcaytu Xudabəndə türbəsi
Memarlıq xüsusiyyətləri
Çox sonra İtaliyada intibah dövründə təsadüf etdiyimiz bu quruluş, bəzi tədqiqatçıların, xüsusən O.Şirazinin dediyinə görə məhz Olcaytu Xudabəndə məqbərəsi ilə əlaqədardır. Olcaytu Xudabəndə məqbərəsi ilə Mərvdəki Sultan Səncər türbəsinin kompozisiya quruluşu və ümumi dekorativ həlli tamamilə fərqli olsa da, mənşə etibarilə onlar arasında müəyyən əlaqə vardır. Bu əlaqə xüsusən Sultan Səncər türbəsinin günbəzini əhatə edən tağlı eyvan quruluşu ilə Olcaytu Xudabəndə məqbərəsindəki mərkəzi günbəzin ətrafındakı minarəni xatırladan dayaqların ideya etibarilə eyni olmasında görünür. Olcaytu Xudabəndə türbəsinin daxili bəzəklərində gəcdən oyma və kaşı ilə örtülmüş son dərəcə zəngin təsvirləri olan ornament quruluşu diqqəti cəlb edir.
Türbənin səkkizvəchli korpusu səmərəli işıq-kölgə oyunu yaradan çoxmərtəbəli stalaktit karnizlə tamamlanmışdır. Günbəzin təməli açıq oxvari sıratağlarla əhatə olunmuşdur. Onun küncləri günbəzin həcmini çalarlandıran, öncə firuzəyi kaşı ilə zəngin şəkildə bəzədilmiş bitkin minarələrlə qabardılmışdır. Memar, nəhəng mərkəzi - günbəz qurğusunun ifadəli surətini yaratmaqla, eyni zamanda günbəzin tağparasız ucaldılması işini asanlaşdırmış və onun çəkisini azaltmışdır. Olcaytu türbəsi Ön Şərq ölkələrinin günbəzli türbələri arasında önəmli yer tutur.
Tağbənd qurmanın ən mühüm nailiyyətlərindən biri Olcaytu Xudabəndə günbəzidir. Tikilinin nəhəng ellipsşəkilli günbəzi (hündürlüyü 20 m, diametri 25,5 m) Florensiyadakı Santa Mariya del Fiore baş kilsəsinin günbəzini ötüb keçmişdir. Onun konstruksiya həllində qotika üslubunu xatırladan  Günbəd-i-Surx və Mömünə xatun türbələri konstruksiyalarında qeydə alınmış xüsusiyyətlər nəzərə çarpır.
Lənkəran gülxətmisi
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü. IUCN Qırmızı Siyahısına görə növün kateqoriyası və status "Nəsli kəsilmək təhlükəsində olanlar" kateqoriyasına aiddir –EN B2ab (ii,iii, iv, v). Azərbaycanın nadir növüdür. Qafqazın endemik növüdür. Regional IUCN Statusu: EN B2ab (ii,iii, iv, v).
Qısa morfoloji təsviri
Çoxillik ot bitkisidir. Gövdəsi 100 sm-ə qədər hündürlükdədir. Yarpaqlar saplaqlı, altdan məxməri, xırda tükcüklü, ağımtıl, ya da boz rəngdə; üstdən-yaşıl, oval-uzunvari paylarla, 5-7 bölümlüdür Tacə parlaq-sarı rəngdə, 35-50 mm uzunluğundadır. Meyvələri 16-18 mm-dir, meyvəcikləri qanadlı, hamardır.
Bioloji, ekoloji və fitosenoloji xüsussiyyətləri
Çiçəkləmə və meyvəgətirmə dövrü iyun-avqust-sentyabr aylarına təsadüf edir. Toxum vasitəsi ilə çoxalır, quraqlığa davamlı, işıqsevən, qumlu düzənlikdə, psammofit qruplaşmalarda və dağ ətəklərində, moruq kollarının arasında rast gəlinir, dekorativ və dərman bitkisidir.
Yayılması
Kür-Araz və Lənkəran ovalıqları (Lənkəran rayonu – Alekseyevka kəndi; Masallı rayonu).
Sayı və tendensiyası
Populyasiyanın sayı azdır əhali tərəfindən geniş istifadə edilməsi populyasiyanın azalma tendensiyasını yaradır.
Məhdudlaşdırıcı amillər
Antropogen təsirlər (yerli əhali tərəfindən müalicə məqsədi ilə yığılması, otarılma).
Mühafizə tədbirləri
Tam mühafizə olunması təklif edilmişdir. Xüsusi mühafizə tədbirləri aparılmır. AMEA Botanika Bağında (Bakı) becərilib. Növün yığılmasının qadağan edilməsi, yeni yayılma yerlərinin aşkar edilməsi, toxumlarının toxum bankında saxlanılması təklif olunur.
Leyte
Leyte adası — Filippin arxipelaqının mərkəzində, Mindanao adası adasından şimalda yerləşir. Əhalisi — 2 188 295 nəfərdir (2010).
Coğrafiya
Adanın uzunluğu (şimaldan cənuba) — 183 km, sahəsi — 7367,6 km² təşkil edir. Mərkəzdə və qərbdə alçaq dağlar yerləşir. Burada vulkan məşəlli Lobi dağı vardır (1349 m). Subekvatorial iqlimə malik olaraq, il ərzində 2000 mm yağıntı düşür. Ərazidə Musson meşələri geniş yayılmışdır. Maxaqnao-Volkano və Kuipnit-Balinsasayo parkları vardır.