cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Rusiya–Suriya münasibətləri
Siyasi əlaqələr
1893-cü ildə Rusiya İmperiyası Osmanlı dövlətinin tabeçiliyi altında olan Suriyanın Dəməşq şəhərinə konsul təyin etmişdir. Rusiya İmperiyasının süqutu və SSRİ-nin yaranması ilə birlikdə bu konsulluq fəaliyyətini dayandırmışdır. Sovet İttifaqının regionda siyasi rol oynamamasına baxmayaraq, 1924-cü ildə Suriya-Livan Kommunist Partiyasının yaradılmasında iştirak etmişdir.
İkinci dünya müharibəsi başa çatdıqdan sonra Sovet hökumətinin Yaxın Şərqlə bağlı planları dəyişmiş və regionda əsas güc olmaq istəyi artmışdır. 1946-cı ildə SSRİ ilə Suriya arasında imzalanmış müqaviləyə əsasən Sovet İttifaqı Suriya Ordusunun təşkil olunmasında və təchizatında əsas rola sahib idi. 17 aprel 1946-cı ildə sonuncu fransız qoşunları Suriya ərazisini tərk etmişdir. Soyuq müharibə ərzində Suriya hökuməti SSRİ-nin yanında olmuş və Qərb dövlətlərinə qarşı mövqe nümayiş etdirmişdir.
25 fevral 1954-cü ildə baş vermiş hərbi çevrilişdən sonra BƏƏS Partiyası Suriya siyasətində öncül rol oynamağa başlamışdır.
1955-1958-ci illər aralığında Sovet İttifaqı Suriyaya 294 milyon ABŞ dolları həcmində hərbi və iqtisadi yardım göndərmişdir.
1970-ci ildə Suriyada baş vermiş hərbi çevrilişdən sonra Hafiz Əsəd hakimiyyətə gəlmiş və SSRİ ilə mövcud əlaqələr daha da inkişaf etdirilmişdir. Əsədin prezidentliyi dövründə minlərlə Suriyalı hərbçi və mütəxəssis Rusiyada təhsil almışdır.
Onqelər
İlk əvvəllər Kiçik Andaman, Rutlandda, Cənubi Andaman və qonşu adalarda yayılmışlar. Bu xalq tamamən ibtidai quruluşda yaşayır və xarici sivilizasiya ilə heç bir aləqə qurmurlar. Onların nümayəndələri ancaq yığıcılıq və ovçuluqla məşğul olur. thumb|1800-cü illərin əvvəllərində və 2004-cü ildə Andaman qəbilələrinin yayılması; Onqe sahələri mavi rəngdədir.
Tarix
İngilis müstəmləkə zabitləri ilə qarşılaşdıqdan sonra leytenant Archibald Bleyer vasitəsilə 1800-cü illərdə Britaniya İmperiyası ilə dostluq əlaqələri quruldu. İngilis dəniz zabiti M.V.Portman onları qarşılaşdığı Andamanlıların "ən mülayim, ən qorxaq və hücum etməyən" qrupu kimi təsvir etdi. 19-cu əsrin sonunda onlar bəzən dəniz tısbağalarını tutmaq üçün Cənubi və Şimali Qardaş Adaları na səfər edirdilər; o zaman bu adalar onların ərazisi ilə daha şimalda Böyük Andaman xalqının ərazisi arasında sərhəd kimi görünürdü.Bu gün sağ qalan üzvlər Kiçik Andaman, şimal-şərqdəki Dugong Creek və Cənubi Körfəz dəki iki ehtiyat düşərgə ilə məhdudlaşır.
Saylarının azalması
Adalar koloniyalaşdırmaya qədər onların sayı 672 nəfər təşkil edirdi. Koloniyalaşdırmadan sonra onların sayında azalma müşahidə edilir. Belə ki, 1901-ci ildən sonra onların sayı cəmi 100 nəfər təşkil edirdi. Onların yerdə qalan hissəsi Kiçik Andaman adalarında Dyoqoya bulaqları və Cənub buxtası adlı yerlərdə cəmləşmişdirlər. Onların sayının kütləvi azalmasının səbəbi qida rasionlarının dəyişməsi kolonistlərlə qurulan yaxınlaşma nəticəsində xarici dünya ilə əlaqələrin qurulması olmuşdur. 1901-ci ildə sayları cəmi 672, 1911-ci il 631, 1921-ci il 346, 1931-ci il 250, 1941-ci ildə İkinci Dünya müharibəsi ilə əlaqədar siyahıya alınma aparılmamışdır, 1951-ci ildə150 nəfər təşkil etmişdir.
Zəhərlənmə hadisəsi
left|thumb|326x326px|Kolkata Muzeyində Onqe xalqının təsviri 2008-ci ilin dekabrında səkkiz kişi güçlü zəhərlənmədən həlak olmuşdur. Bu zəhərlənməyə səbəbin nədən irəli gəldiyi araşdırılmış və metanol məhlulunun nəticəsində öldükləri məlum olmuşdur. Böyük ehtimal ki, onlar spirtli içki ilə metanolu dəyişik salaraq ondan istifadə etmişlər. Ehtimallar onu göstərirdi ki, bu zəhər butulka daxilində sular vastəsi ilə adaya gəlmişdir. Bundan sonra Port-Bler hakimiyyəti hadisə ilə əlaqədar istintaq aparmış və zəhərin hansı mənbədən gəlməsi araşdırılmağa çalışılmışdır. Bu hadisə zamanı 15 nəfər xəstəxanaya yatırılmış və bir nəfəri vəziyyəti isə olduqca ağır olmuşdur
Genetikası
Genetik araşdırmalar (Reich et al. 2009) müəyyən etmişdir ki, bu xalqın genetikası iki müxtəlik genli xalqların birləşməsindən törəmişdir. Belə ki, Şimali Hindistan əhalisi: «Şimali hindlilər» ( Ancestral North Indians (ANI)), hansı ki Avropa, Yaxın Şərq və Mərkəzi Asiya xalqları ilə bağlılığı vardır. İkici genetik uyğunluq «Cənubi hindlilər» ( Ancestral South Indians (ASI)), hansı ki Şərqi Asiya ilə köklü əlaqələri vardır. Bu isə onu göstərir ki, Oqne xalqı materikdə ikən Şimali hindli və Cənubi hindli ünsürləri ilə birləşmişlər. Sonradan isə tarixi gedişat nəticəsində adalara gəlmişlər. Uzun zaman xarici ətrafdan uzaqlaşmaları onların həyat tərzinə və psixologiyasına təsir göstərmişdir. Onlarda bu cür qapalılıq yaranmış vəziyyətlə əlaqələndirilir
Palicourea sodiroi
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Samir Cəfərov
Samir Qadir oğlu Cəfərov — azərbaycanlı tenor, opera ifaçısı, Azərbaycan Respublikasının xalq artisti (2012).
Həyatı
19 noyabr 1976-cı ildə Naxçıvan MSSR, Babək rayonunun Nehrəm kəndində anadan olmuşdur. 1993–1997-ci illər ərzində Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetində teatr və kino sənəti ixtisası üzrə, 1999–2001-ci illərdə Bakı Musiqi Akademiyasında solo oxuma ixtisası üzrə təhsil almışdır. Azərbaycan Dövlət Akademik Opera və Balet Teatrın solistidir.
2001-ci ildə Almatında keçirilən Vokalçıların Beynalxalq Müsabiqəsinin laureatı olmuşdur (2 yer). 2002-ci ildə Moskva şəhərində "Qalina Vişnevskayanın Opera Mərkəzi"ndə təhsil almışdır.
Rusiya, İspaniya və s. ölkələrdə qastrol səfərlərində olmuşdur.
2007-ci ildə S. Cəfərov Azərbaycan Respublikasının Əməkdar Artisti fəxri adına layiq görülmüşdür. 30 aprel 2014-cü ildə, 6 may 2015-ci ildə, 6 may 2016-cı ildə , 1 may 2017-ci ildə , 9 may 2018-ci ildə , 10 may 2019-cu ildə , 7 may 2020-ci ildə , 7 may 2021-ci ildə , 10 may 2022-ci ildə və 6 may 2023-cü ildə Prezident Mükafatına layiq görülmüşdür.
2017-ci ildə Gəncə Dövlət Filarmoniyasının direktoru təyin edilib.
Siyasi fəaliyyəti
Yeni Azərbaycan Partiyasının VII qurultayında (5 mart 2021-ci il) YAP İdarə Heyətinin üzvü seçilib.
Adı sənin, dadı mənim (film, 1980)
Adı sənin, dadı mənim tammetrajlı televiziya tamaşası rejissor Ələkbər Kazımovski tərəfindən 1980-ci ildə ekranlaşdırılmışdır. Televiziya tamaşası Azərbaycan televiziyası nda istehsal edilmişdir. Televiziya tamaşası Qəlyanalı, Qəmzə və Həmzə üçlüyü arasında baş verən gülməli hadisədən danışır. Televiziya tamaşasında əsas rolları Səyavuş Aslan, Nəsibə Zeynalova, Əzizağa Qasımov və Ofeliya Aslan ifa edirlər.
Məzmunu
Televiziya tamaşası Qəlyanalı (Səyavuş Aslan), Qəmzə (Nəsibə Zeynalova) və Həmzə (Əzizağa Qasımov) üçlüyü arasında baş verən gülməli hadisədən danışır. Qəlyanalı Qəmzənin malına, bağına görə onunla evlənmək istəyir. Həmzə isə Qəmzənin ayrıldığı keçmiş sevgilisidir. İş elə gətirir ki, Qəmzə Qəlyanalıya yox elə Həmzəyə ərə gedir. Qəlyanalının fırıldağı baş tutmur. Adı da Həmzənin olur, dadı da...
Film haqqında
Televiziya tamaşası Seyfəddin Dağlının eyniadlı pyesi əsasında çəkilib.
Filmin üzərində işləyənlər
Əsərin müəllifi: Seyfəddin Dağlı Rejissor: Ələkbər Kazımovski Operator: Vaqif Həsənov Rəssam: Rəfael Əlizadə
Rollarda
Səyavuş Aslan — Qəlyanalı Nəsibə Zeynalova — Qəmzə Əzizağa Qasımov — Həmzə Ofeliya Aslan — Səbirə Elxan Ağahüseynoğlu — nəzarətçi Kübra Dadaşova — Totux Atabala Səfərov — Quzubala Mustafa Süleymanov — Yumşaqov Səadət Zülfüqarova — Xatun
Həmçinin bax
Azərbaycan filmlərinin siyahısı 1980-ci ilin Azərbaycan filmləri 1980-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Verticordia apecta
(Verticordia apecta) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Ligularia tenuicaulis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Lisar
Lisar — İranın Gilan ostanında yerləşən şəhər. Lisar əhalisinin əksəriyyətini azərbaycanlılar təşkil edir.
Əhalisi
Şəhərdə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 2,599 nəfər yaşayır (679 ailə).
Harri Hovard Barton Allan
Harri Hovard Barton Allan — Yeni Zelandiya botaniki.
Elmi fəaliyyəti
Harri Hovard Barton Allan toxumlu bitkilər və qıjıkimilər üzrə ixtisaslaşmışdır.
Protea aurea
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Allan
Allan — ad.
Ligularia tenuipes
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Palicourea stenosepala
(Palicourea stenosepala) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Verticordia argentea
(Verticordia argentea) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Sergey Semak
Sergey Semak (, 27 fevral 1976, Sıçanske, Luqansk vilayəti, Ukrayna SSR) - rus futbolçu və məşqçi. 29 may 2018-ci ildən Zenit klubunun baş məşqçisi.
Klub karyerası
thumb|right|180px|Sergey Semak futbolçu olduğu zaman
2003-cü ildə Semak ÇSKA ilə birlikdə ilk dəfə Rusiya çempionu olur. Bundan başqa o daha bir dəfə Rusiya kuboku və Rusiya superkubokuna sahib çıxır.
2005-ci ildə Semak legioner həyatı sürməyə başlayır. Paris Sent-Jermen rus futbolçunu transfer edir. O Parisdə yalnız 1 mövsüm qalır. Bu müddətdə 26 oyun keçirir və 1 qol vurur.
2006-2007 mövsümünü Moskvada keçirən Sergey Semak 2008-ci ilin yanvarında qış fasiləsi zamanı Kazan Rubininə keçir. 2 il sonra 2010-cu ildə Zenit müqavilə bağlayır Bu klubda da daha 3 il çıxış edən futbolçu 2013-cü ildə futbolçu karyerasını bitirir.
Milli komanda karyerası
Sergey Semak 1993-cü ildən müxtəlif yaşlar üzrə milli komandalarda çıxış etməyə başlayır. 1994-cü ildə 18 yaşlılar arasında keçirilən Avropa çempionatında Rusiya millisi tərkibində beşinci olur.
Semak əsas millidə ilk qarşılaşmasını 15 noyabr 1997-ci ildə 1998-ci il Dünya çempionatının secmə mərhələsi çərçivəsində play-off oyununda İtaliya qarşı keçirir. İlk qolunu isə 6 iyul 2001-ci ildə Lüksemburqa vurur. 20 avqust 2003-cü ildə İsraillə keçirilən oyundan sonra 2 il milliyə çağrılmır və bir daha 2005-ci ildə Almaniya ilə maçda meydana daxil olur. Daha iki illik aradan sonra 2008-ci ildə yenidən milliyə qayıdaraq komandasını Qazaxıstanla qarşılaşmaya kapitan kimi çıxarır.
2008-ci ildə Avstriya və İsveçrədə baş tutan futbol üzrə Avropa çempionatı Rusiya millisi üçün uğurlu olur. Semak seçmə mərhələdə oynamasada turnirə komandanın kapitanı kimi gedir. ZMilli yarışmanın əsas sensasiyalarından birini həyata keçirərək yarımfinala qədər irəlləyir və bu mərhələdə İspaniyaya uduzaraq Türkiyə ilə birlikdə üçüncü olaraq bürünc medalları qazanır. Semak 1/4 final çərçivəsində Niderlandı məğlub etdikləri oyunda millidə 50-ci maçını keçirir. Milli komandada karyerasını 2010-cu ildə bitirir.
Məşqçilik karyerası
Futbolçu karyerasını Zenitdə bitirdikdən sonra Semak klubu tərk etmir və Luçano Spalettinin məşqçilĕr komandasına qoşulur. İtalyan məşqçi istefaya göndərildikdən sonra o qısa müddət baş məşqçi əvəzləyicisi işləyir, daha sonra yerini Andre Villaş Buaşa təhvil verir və yenidən məşqçi vəzifəsinə keçir. Eyniliklə Mirçe Luçeskunun rəhbərliyində də çalışır.
31 avqust 2014-cü ildə Fabio Kapellonun köməkçilərindən biri kimi Rusiya millisinə gəlir. Semak məşqçi kimi Leonid Slutskinin zamanında işləyir. Stanislav Çerçesovun gəlişindən sonra millini tərk edir.
Ufadan gedişindən dərhal sonra Zenit sabiq futbolçusunun Sankt-Peterburq təmsilçisinin yeni baş məşqçisi təyin edildiyini açıqladı. 2018/2019 mövsümündə Semakın rəhbərliyi ilə "göy-ağ-mavilər" 4 il fasilədən sonra çempion oldu.
Şəxsi həyatı
Sergey Semak ailənin 5 oğlan övladında biridir. Atası Boqdan Mixayloviç də vaxtilə futbolçu olmuşdur. Anası Valentina Fyodorvnadır. 2 dəfə evli olub, hazırda Anna Semakla evlidir. İlya (birinci həyat yoldaşı Svetlanadan), Semyon, İvan, Savva adlı oğulları, Varvara,İlariya, Maya (Annanın birinci evliliyindən ) adlı qızları var. 2016-cı ildə ailə Tanya adlı fiziki qüsurlu qızı uşaqlığa götürmüşlər.
"Qızıl Dərviş" mükafatı
Qızıl Dərviş — Azərbaycanda teatr sənətinin inkişafında fəal iştirak edənlərə verilən mükafat. 1991-ci ildə təsis edilmiş, 1992-ci ildən təqdim olunmuşdur.
Sergey Semak
Futbolçu kimi
ÇSKA
"Qızıl Dərviş" mükafatı
Təyinatı
"Qızıl Dərviş" mükafatı özünün ideya-bədii sənət bütövlüyü ilə teatr ictimaiyyətinin diqqətini cəlb edən, öz sənətkarlığı ilə tamaşaçılara yüksək vətəndaşlıq və mənəvi keyfiyyətlər aşılayan, mövsüm ərzində yaradıcılıq uğuru qazanmış tamaşaya, dramaturqa, rejissora, aktyora, bəstəkara, rəssama, vokalçıya, balet artistinə, teatrın tarixi və nəzəriyyəsi ilə bağlı mühüm tədqiqat işlərinə və həmçinin mətbuat səhifələrində, radio və televiziyada böyük əhəmiyyət daşıyan, dolğun araşdırma, resenziya və verilişləri ilə fərqlənən teatrşünaslara verilir.
Sergey Semak
Futbolçu kimi
Ümumi : 3
Rubin
Zenit
Rusiya milli futbol komandası
Məşqçi kimi
Zenit
Udacity
Udacity — əsası Sebastian Trun, Devid Stivens və Mayk Sokolski tərəfindən qoyulan şəxsi təhsil müəssəsidir. Təhsil onlayn verilir. Hal-hazırda (15 sentyabr 2013) 28 aktiv mövzu üzrə dərslər keçirilir. 2012-ci ilin yayında udacity dərslərinə 203 müxtəlif ölkədən tələbə qeydiyyatdan keçmişdir.
Rəfiqə Nuray
Rəfiqə Nuray — Azərbaycan şairi.
Həyatı
1942-ci ildə Xaçmaz rayonunda anadan olub. Bakıdakı 49 saylı orta məktəbi bitirib. İki il BDU-nun jurnalistika fakültəsində oxuduqdan sonra Moskvada Maksim Qorki adına Ədəbiyyat İnstitutunda təhsilini davam etdirib. İnstitutu bitirdikdən sonra "Ədəbiyyat və incəsənət" qəzetində ədəbi işçi kimi çalışıb. 1971-1992-ci illərdə Cəfər Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında məsul katib, dublyaj şöbəsində böyük redaktor vəzifələrində işləyib.
Kıyqazı (Askın)
Kıyqazı — Başqırdıstan Respublikası nın Askın rayonu nda yerləşən kənd. Kənd Kıyqazı kənd şurası nın tərkibindədir.
Coğrafi yerləşməsi
Məsafələr:
Milli tərkibi
2002-ci ildə keçirilən Ümumrusiya əhalinin siyahıya alınmasına əsasən kəndidə başqırdlar (93 %) üstünlük təşkil edir.
Palicourea subalatoides
(Palicourea subalatoides) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Sonia Aktar
Sonia Aktar (15 iyul 1997) — Banqladeşli üzgüçü. Sonia Aktar Banqladeşi 2016-cı ildə XXXI Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil etdi.
Karyerası
Sonia Aktar birinci dəfə Olimpiya Oyunlarına 2016-cı ildə qatıldı. O, Rio-de-Janeyroda baş tutan XXXI Yay Olimpiya Oyunlarında qadınlar 50 m sərbəst stildə, təsnifat mərhələsində iştirak etdi. 29.99 saniyəlik nəticəsi ilə 69-cu yeri tutdu və yarımfinala vəsiqə qazana bilmədi.
Global unikal identifikator
GUID (Global unikal identifikator) — 128-bitlik unikal identifikator. Onun başlıca özəlliyi, üst-üstə düşmə səbəbindən yaranan toqquşmalar təhlükəsindən çəkinmədən genişlənən servislər və tətbiqi proqramlar yaratmağa imkan verən bənzərsizlikdir. Hər bir ayrıca GUID üçün unikallığa zəmanət verilməsə də, bənzərsiz açarların ümumi sayı o qədər böyükdür ki, (2128 və ya 3.4028×1038) dünyada bir-birindən asılı olmadan üst-üstə düşən iki açarın generasiya olunması ehtimalı son dərəcə azdır. Bununla belə, üst-üstə düşmə halı olmuşdur: Windows 95 əməliyyat sistemində DOS-proqramların (.pif) və ZipMagic 2000 proqramının başlatma simgəsinin GUID-ləri üstə-üstə düşmüşdür.
Şato-Qayar (En)
Şato-Qayar  — Fransa da kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Amberyo-an-Byuje kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Belle.
Global unikal identifikator
Mətndə GUID defislərlə qruplara bölünmüş və fiqurlu mötərizəyə alınmış 32 ədəd onaltılıq rəqəmdən ibarət sətir şəklində yazılır. Məsələn:
Şato-Qayar (En)
INSEE kodu — 01089.
Global unikal identifikator
{6F9619FF-8B86-D011-B42D-00CF4FC964FF}
Şato-Qayar (En)
Əhalisi
2010-ci ildə əhalinin sayı 1818 nəfər təşkil edirdi.
Global unikal identifikator
Java proqramlaşdırma dilinin ehtimalını hesablamaq üçün proqram:
Puatye döyüşü (732)
300px|thumb|Karl Şteyben. Puatye döyüşü(732) 300px|thumb|Puatye döyüşü(732)
Puatye döyüşü — 4 oktyabr 732-ci ildə Əndəlüsdən Frank ərazisinə daxil olmuş Abd-ür-Rəhmanın təxminən 40 minlik qoşunu ilə Toxmaq Karlın 30 minlik firəng qoşunu arasında baş vermiş vuruşma. Karlın qoşunu cinahlarını qoruyan Klen və Vyenna çayları arasında mövqe tutmuşdu. Onun döyüş quruluşunun əsasını falanqa şəklində düzülmüş piyadalar təşkil edirdi, cinahlarında ağır silahlanmış cəngavərlər, önündə isə oxçular düzülmüşdü. Karl əlverişli şəraitdə müdafiə taktikası seçdi. Ərəblər hücuma keçdi, lakin onların yüngül süvarilərinin hücumlarını falanqa uğurla dəf edə bildi. Bundan sonra firənglərın ağır süvariləri hucuma keçdi və ərəblərin döyüş sıralarını qıraraq onların düşərgəsini ələ keçirdi. Abd-ür-Rəhman öldürüldü. Ərəblər tələsik Puatyedən geri çəkildilər. Firənglərın ağır süvariləri onları təqib edə bilmədi.
Protea compacta
(Protea compacta) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü. Dağılımı Kleinmond'dan Bredasdorp Dağlarına qədərdir və kəsilmiş çiçək sənayesindəki ən məşhur protealardan biridir.
Puatye döyüşü (732)
Bu döyüşdə, ağır ama çevik olmayan Qərb süvarilərinin, qeyri-nizami çevik Şərq süvariləri arasında baş verən dəyişkən uğurlu müharibələr seriyasının əsası qoyuldu.
Mənbə
Советская военная энциклопедия Москва 1980 Военное издательство министерства обороны СССР
Laperuz boğazı
Laperuz boğazı və ya Soya boğazı  - Sakit okeanda Saxalin adası və Hokkaydo adalarını ayırır, Yapon dənizi və Oxot dənizilərini birləşdirir. Uzunluğu 94 km, eni isə 43 km təşkil edir. Orta dərinlik 20–40 m-dir. Ən dərin yeri isə 118 m təşkil edir. Qışda boğazın ərazisi donur. Boğazın adına gəldikdə isə fransız səyyahı Jan Fransua de Laperuz 1787-ci ildə boğaz ərazisini üzərək keçir. Yaponiya sahillərində Vakkanay limanı yerləşir. Boğaz ərazisində sərt qayalıqlardan ibarət olan Təhlükəliklər adası mövcuddur.
Planlar
Müəyyən zamanlarda tunel tikintisi ilə boğazın altı ilə Saxalin adasına yol çəkilişi planlaşdırılırdı. Hədəf isə Yaponiyanı materikə birləşdirən yol tikintisi idi. Ancaq hal-hazırda bununla bağlı heç bir tədbir görülmür.
Tsumada rayonu
Tsumada rayonu (avar. Цӏумада мухъ)– Rusiya Federasiyasının subyekti olan Dağıstan Respublikasının rayonlarından biri.
Coğrafiyası
Rayonun sahəsi 1.178 km², inzibati mərkəzi Aqvalı kəndidir.
Əhalisi
Rayonun əhalisi 26. 692 nəfərdir (2021-ci il). Tsumada, əhalisinin 99%'i Avarlardan ibarət olan mono-etnik Avar rayonudur. Rayonda Avarlarla yanaşı çamalal, tindi, baqulal, xvarşi, didoy və s. kimi Avarların subetnosları da yaşamaqdadır.
Adi əhvalat (film, 1991)
Adi əhvalat qısametrajlı bədii süjeti rejissor Rasim İsmayılov tərəfindən 1991-ci ildə ekranlaşdırılmışdır. "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında istehsal edilmişdir. Əsas rolları C. Qədiyev və L. Abdullayeva ifa edirlər.
Məzmun
Filmdə liftlərin işləməməsindən söhbət açılır.
Filmin üzərində işləyənlər
Ssenari müəllifi: Rasim İsmayılov Rejissor: Rasim İsmayılov Operator: Rafiq Quliyev Rəssam: Fikrət Ələkbərov
Həmçinin bax
Azərbaycan filmlərinin siyahısı 1991-ci ilin Azərbaycan filmləri 1990-cı illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Ligularia thomsonii
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Palicourea tectoneura
(Palicourea tectoneura) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Qaradağlı (Goranboy)
Qaradağlı — Azərbaycan Respublikasının Goranboy rayonunun Qaradağlı kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.
Toponimikası
Qaradağlı kəndi Kürəkçayın (Kürün qolu) sahilində, Gəncə-Qazax düzənliyindadir.
Yaşayış məntəqəsi mənşəcə Səfəvilərin hakimiyyət uğrunda mübarizəsində böyük rol oynamış qızılbaşların Qaradağlı tayfasının məskunlaşması nəticəsində yaranmışdır. Tayfa isə öz adını Cənubi Azərbaycanın Qaradağ mahalının adından almışdır. Səfəvilər hakimiyyətə keçdikdən sonra Qaradağlılar müxtəlif ərazilərə yayılmışlar. Qaradağlı adlı kəndlər də məhz həmin tayfaya məxsus ailələrin etnik adını əks etdirir. XX əsrin 30-cu illərinədək Laçın rayonunun Güləbird kəndi yaxınlığında da Qaradağlı adlı kənd olmuşdur. Bu kəndin adı Sarı Aşığın bir bayatısında çəkilir. XX əsrin 60-cı illərinədək Ermənistan ərazisində Qaradağlı adlı kənd qeydə alınmışdır.
Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 3040 nəfər əhali yaşayır.
Revonna
Revonna  — Fransa da kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Seyzerya kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Burk-an-Bres.
INSEE kodu — 01321.
Əhalisi
2010-ci ildə əhalinin sayı 788 nəfər təşkil edirdi.
Verticordia aurea
(Verticordia aurea) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Tomas Frederik Çizmen
Tomas Frederik Çizmen — Böyük Britaniya və Yeni Zelandiya botanik və zooloqu.
Elmi fəaliyyəti
Tomas Frederik Çizmen qıjıkimilər və toxumlu bitkilər üzrə ixtisaslaşmışdır. .
Beziki
Beziki - İrəvan quberniyasının Eçmiədzin qəzasında kənd adı.
Toponim
Beziki - İrəvan quberniyasının Eçmiədzin qəzasında kənd adı. Orta əsrlərdə Ermənistanda yaşamış kürd mənşəli Paziki tayfasının adını əks etdirir. XIX əsrdə Türkiyədə Beziki kürd tayfası olmuşdur. İranda XIX əsrdə Zəngənə adlı kürd mənşəli tayfanın da bir qolu Bazuki adlanırdı. Bax: Baziki.
Əmək
thumb|200px|Fəhlə əməyi (fiziki əmək), [[1920.]] Əmək — fərdin və cəmiyyətin tələbatını ödəmək üçün insanın məqsədyönlü, maddi (fiziki əmək) və qeyri-maddi (əqli əmək) fəaliyyəti.
Ümumi anlayış
Əmək vasitəsi ilə insan özü ilə təbiət arasında münasibətləri tənzimləyir. Əmək prosesində təbiəti dəyişməklə insan özünü də dəyişir, yeni imkanlarını üzə çıxardır. Əmək insanı təbiətdən təcrid etsə də, təbiətlə xüsusi münasibətlərini daima saxlayır.
Əmək iqtisadi kateqoriya kimi istehsalat faktorlarından biri sayılır.
Marksizm nəzəriyyəsinə görə əmək insanın dünyaya bağlılığın ilk faktorudur. Həmçinin əmək prosesində xüsusi münasibətlər - istehsal münasibətləri yaranır. Əmək kollektiv fəaliyyət olduğundan onu təşkil etmək üçün əlaqə vasitələri lazım olur. Bu rolu isə insan dili oynayır.
Cəmiyyətin inkişafı əsasən əmək alətlərinin və istehsal münasibətlərinin təkmilləşdirilməsindən asılıdır. Bu hal insan zəhmətini canlıların instinktik fəaliyyətindən fərqləndirir. Bu baxımdan filosoflar Karl Marks və Fridrix Engels insanın və cəmiyyətin yaranmasında ilk növbədə "əmək faktoru" görürlər.
Əmək iqtisadi kateqoriya kimi
Əmək əksər hallarda əmək haqqı hesabına həyata keçirilir. Əmək haqqının artması görülən işin həcminin və cəmiyyətin maddi imkanının artması hesabına arta bilir. Onun artımının müxtəlif səbəbləri olsa da onların hamısı mükəmməl sayılmır. Görülən işi tamamilə nəzərə lan ümumi prinsip indiyə qədər yoxdur. Burada subyektiv faktor və ya əməyin qiymıətləndirilməsində heç də bütün amillərin nəzərə alınmamasıdır.
Emek aletlerinin cemiyyetin inkisafinda rolu haqqinda esse
Ligularia thyrsoidea
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Protea comptonii
(Protea comptonii) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Natalya Qundareva
Natalya Qundareva (d. 28 avqust 1948, Moskva, RSFSR, SSRİ – ö. 15 may 2005, Moskva, Rusiya) — rus və sovet teatr və kinos aktrisası. Rusiyanın Xalq artisti (1986).
Həyatı və fəaliyyəti
Natalya Qundareva 28 avqust 1948-ci ildə Moskva şəhərində anadan olmuşdur.
Valideynləri mühəndis idi. Atası Georgi Makarov zavodda, anası Yelena Mixaylovna isə konstruktor bürosunda işləyirdi. Anası teatrla çox maraqlanırdı, hətta özfəaliyyət teatrında tamaşalarda da oynamışdı. Teatra məhəbbəti qızı Natalyaya da keçmişdi.
Ancaq Natalya ata qayğısından tez məhrum olub, beşinci sinifdə oxuyanda valideynləri ayrılıb. Anası çalışırdı ki, qızına atasının yoxluğunu hiss etdirməsin. Lakin az maaşla dolanmaq çətin idi, odur ki, tez-tez borc pul götürür, maaş alan günü isə qızı üçün bayram süfrəsi açardı. Anasının necə əzab-əziyyətə qatlaşdığını görən Natalya ona kömək etmək məqsədilə paltar tikməyi öyrənir. Özünə paltarlar tikir ki, ailə büdcəsinə köməyi dəysin.
Aktrisa olmağı uşaqlıqdan arzulayan Natalya 8-ci sinifdə oxuyarkən Pionerlər evində teatr dərnəyinə yazılır. Kök olduğuna görə ona həmişə öz yaşına uyğun olmayan - nənə, ana, xala kimi rollar verirlər. Məktəbi bitirəndə Teatr İnstitutuna daxil olmaq istəsə də, anası razılıq vermir. Natalya anasının istəyi ilə sənədlərini İnşaat Mühəndisləri İnstitutuna verir. İki imtahanı uğurla verir. Axırıncı imtahana girmək istəyəndə uşaqlıq dostu, teatrda çalışan Viktor Pavlov onun qolundan tutaraq imtahana girməyə qoymur. Deyir ki, ''“Sən nə edirsən? Sənə sənədlərini Teatr Məktəbinə vermək lazımdır”''.
Natalya həyatını dəyişdirən addımı atır. O, B.V.Şukin adına Teatr Məktəbinə imtahan verərkən onun köklüyü bəzi imtahan götürən müəllimlərin xoşuna gəlmir, bəziləri isə deyir ki, yox, o, çox məlahətlidir. İmtahan komissiyasının sədri, Rusiyanın Xalq artisti Yuri Katin-Yarsev Natalyanı çox bəyənir və o, Teatr Məktəbinə daxil olur.
Natalya Qundareva Yuri Boqatıryov, Konstantin Raykin, Natalya Varley kimi gələcəyin tanınan sənətçiləri ilə bir qrupda oxuyur. Məktəbi bitirən il dörd yerə - MXAT, “Sovremennik”, Vaxtanqov adına Akademik Teatr və Mayakovski adına Teatra dəvət alır. Natalya sonuncunu seçir və ömrünün axırınacan Mayakovski adına Teatrda işləyir. Bir çox ekran əsərlərində tamaşaçı rəğbəti qazanan aktrisa 1979-cu ildə Georgi Daneliyanın “Payız marafonu” filmində roluna görə RSFSR-in Dövlət mükafatı ilə təltif olunur, 1986-cı ildə Xalq artisti adına layiq görülür.
Sənətdən fərqli olaraq, şəxsi həyatı elə də uğurlu alınmır. Üç dəfə ailə həyatı qurur. Birinci həyat yoldaşı “Uçurum” filminin rejissoru Leonid Xeyfes olur. Leonid Natalyadan 14 yaş böyük olmasına baxmayaraq, münasibətləri tutur, xoşbəxt yaşamağa başlayırlar. Evləri həmişə qonaq-qaralı olur. Lakin teatr, kino çəkilişləri, gərgin sənət həyatı və saysız qonaqlıqlar aktrisaya çox pis təsir edir və o, bu evlilikdən bezir.
İkinci dəfə işlədiyi teatrın aktyoru Viktor Koryeşkovla ailə qurur. Amma bu evlilik cəmi bir il sürür. Üçüncü dəfə aktyor Mixail Filippovla ailə həyatı qurur. Onun heç bir nikahdan uşağı olmayıb.
2001-ci ilin iyulunda Natalya bağ evində dincələrkən halı pisləşir. Onu təcili xəstəxanaya çatdırırlar. Həkimlər onun insult keçirdiyini bildirirlər. Əri Mixail onun yanından ayrılmır, yaxşılaşması üçün əlindən gələni əsirgəmir. Natalyaya şeirlər söyləyir, kitab oxuyur, bir sözlə, başını qatır. Beləliklə, ərinin qayğısı, dostlarının və yaxınlarının diqqəti sayəsində gözəl aktrisa həyata qayıdır. Lakin həkimlər ona səhnəyə çıxmağa icazə vermir. 2002-ci ildə gəzinti zamanı Natalya yıxılır və başı yerə dəyir. Uzun müddət xəstə yatır. O, sağalıb doğma teatrına qayıtmağı çox istəyirdi. Lakin möcüzə baş vermir.
Milyonların sevimlisi olan aktrisa Natalya Qundareva 2005-ci il mayın 15-də 57 yaşında ikən Moskvada vəfat etmişdir.
Əsas instinkt (film, 1992)
Əsas instinkt — Pol Verhovenin rejissorluğu və Co Esterhazın ssenari müəllifliyi ilə 1992-ci ildə çəkilmiş ABŞ erotik trilleridir. Filmdə baş rolları Maykl Duqlas və Şeron Stoun canlandırmışdır. Filmin mərkəzində zəngin rok ulduzunun qətlini araşdıran detektiv Nik Kurran (Duqlas) obrazıdır. Tədqiqatlar zamanı Kurran cinayəti törətməkdə şübhəli bilinən cazibədar və sirli Ketrin Tremmellə (Stoun) yaxınlıq etməyə başlayır.
Hələ satışa çıxarılmamışdan xeyli əvvəl, Əsas İnstinkt cinsəl və şiddət səhnələri ilə müzakirələrə səbəb olmuşdu. Homoseksual səhnələrinin də yer aldığı film, geylərin hüquqlarının müdafiəçiləri tərəfindən, biseksual qadının qatil xasiyyətli insan kimi göstərilməsi səbəbiylə ciddi tənqid hədəfinə çevrilmişdi.
Bütün tənqidlərə və mənfi rəylərə baxmayaraq, Əsas İnstinq $352 milyon dollar gəlirlə 1990-cı illərin ən gəlirli filmlərindən biri olmuşdur. Videokaset, ℅DVD və Blu-ray disklərdə satışa çıxarılmış filmin eyni zamanda, rejissor tərəfindən kəsilmiş və Şimali Amerika kinoteatrlarında göstərilməmiş səhnələri də izləyicilərə təqdim edilmişdir. Filmin davamı kimi 2006-cı ildə çəkilmiş Əsas İnstinkt 2 filmi isə böyük tənqidlərə məruz qalmış və ciddi maddi itki ilə üzləşmişdi.
Məzmunu
Rok ulduzu Conni Bozun seks zamanı sirli sarışın qadın tərəfindən buzqıran bıçaqla qətlə yetirilməsindən sonra, detektiv Nik Kurran cinayətin təhqiqinə cəlb edilir. Cinayətin yeganə şübhəlisi və rok ulduzunu sonuncu görən şəxs, detektiv romanlar müəllifi olan yazıçı xanım Ketrin Tremmeldir. Nik və onun partnyoru Qas Moran Pasifik Hayts, San Fransiskoda yerləşən mülkə getsələr də, burada yalnız Ketrinin lezbiyan sevgilisi Roksini tapırlar, o isə detektivləri Ketrinin Stinson Biçdəki mülkünə göndərir. Ketrini tapan detektivlər ondan Bozla hansı münasibətlərinin olduğunu soruşduqda, Ketrin Bozun ölməsinin təsdiqini tələb edən bir sual verir. Nik və Qas öyrənirlər ki, Ketrin rok ulduzu olan Conni Bozun öldürüldüyü üsulla (buzqıran bıçaqla) öldürülməsi haqqında bir roman yazıb. Dindirilmə zamanı Ketrin detektivlərə provokativ cavablar verir, detektivlər onun alt paltarı geyinmədiyini görürlər.
Kokainin təsiri altında, iki turistə atəş açan Nik, bu hadisədən sonra polis psixoloq Dr. Bet Qarnerin yanında müalicə olunur və bir müddət sonra onlar arasında münasibətlər yaranır. Dindirilmədən sonra, Nik iş yoldaşları ilə birgə polislərin toplaşdığı bara gedir, burada polis leytenantı Marti Nilsenin onu ələ salması Niki çox qəzəbləndirir, onlar arasında qalmaqal baş verir. Bet bara gəlir və onlar birgə barı tərk edirlər. Onlar Betin mənzilinə gəlirlər və burada sekslə məşğul olurlar.
Nik öyrənir ki, Ketrinlə bağlı hadisələr heç də düşündükləri kimi sadə deyil: Ketrinin zəngin valideynləri onun yeniyetməlik illərində gəmi qəzasında vəfat ediblər, lakin bu hadisədən əvvəl Ketrin valideynlərinin ölümünü olduğu kimi özünün ilk romanında təsvir edib. Berkli Kaliforniya Universitetində onun kollec məsləhətçilərindən biri olan Noy Qoldşteyn buzqıran bıçaqla öldürülüb, nişanlısı olan boksçu Menni Vaskez isə Atlantik Sitidə final yarışması zamanı ölüb. O, eyni zamanda müəyyən edir ki, Ketrin, heç bir səbəb olmadan əri və uşaqlarını bıçaqlayan Heyzel Dobkins kimi qatillərlə yoldaşlıq etməyi sevir.
Ketrinin evində olanda Nik onun haqqında məxfi olan məlumatların yazıçı xanıma bəlli olduğunu öyrənir. Polis psixoloqu kimi, bu məlumatlar yalnız Bet üçün əlçatan idi. Nik Beti sıxışdırır və öyrənir ki, Bet Nikin dosyesini polis leytenantı olan Marti Nilsenə verib. Bundan əsəbləşən Nik Marti Nilsenin ofisinə hücum edərək Marti Nilsenə vurur və məxfi məlumatları Ketrinə verməkdə ittiham edir. Bundan sonra Nik evə gedərək gecəni içərək keçirir. Gecə Bet ona baş çəkmək üçün Nikin evinə gəlsə də orada çox qalmır. Səhər Nilsenin cəsədi avtomobilindən tapılır, o, başına 38 kalibrli revolverdən atəş açılaraq öldürülmüşdü. Beləcə aralarında bir gün əvvəl baş vermiş mübahisə səbəbiylə Nik cinayətin əsas şübhəlisinə çevrilir.
Nik və Ketrin arasındakı münasibətlər ilkin mərhələdə it-pişik münasibətlərini xatırladırdı. Lakin sonra Ketrin növbəti romanının qəhrəmanı ilə üz-üzə olduğunu kəşf edir. Tezliklə Nik Ketrinə sevgisini elan edir. Ketrini qısqanan lezbiyan sevgilisi Roksi avtomobili ilə Niki öldürməyə cəhd edir, lakin özü qəzaya düşərək ölür. Ölümündən sonra məlum olur ki, Roksi də kriminal keçmişə malikdir – Roksi yeniyetmə ikən iki qardaşını öldürmüşdür. Roksinin ölümündən kədərlənən Ketrin böyük acı içində depressiyaya düşür, Nik onun bu ölümdə əlinin olmasından şübhələnir. Ketrin daha sonra bildirir ki, ilk lezbiyan tanışı onun gözəlliyindən kollec dövründə təsirlənmiş Liza Hoberman olmuşdur. Nik müəyyən edir ki, Liza Hoberman onun Bet Qarner kimi tanıdığı qadındır, lakin əslində Ketrin Betdən təsirlənmişdir. O, eyni zamanda öyrənir ki, Betin həyat yoldaşı da, 38 kalibrli revolverdən açılan atəş nəticəsində öz maşınında öldürülmüşdür.
Tsunta rayonu
Tsunta rayonu — Rusiya Federasiyasının subyekti olan Dağıstan Respublikasının rayonlarından biri.
Əsas instinkt (film, 1992)
Rollarda
right|170px|thumb|[[Şeron Stoun filmin çəkilişlərinə başlanıldığı 1991-ci ildə, Paris.]]
Tsunta rayonu
Coğrafiyası
Rayonun sahəsi 1.327 km², inzibati mərkəzi Kidero kəndidir.
Əsas instinkt (film, 1992)
İstehsalı
1980-ci illərdə yazılmış ssenrai rejissorların diqqətini çəkmək üçün kifayət qədər məşhur olmuş, nəhayət, Carolco Pictures tərəfindən $3 milyona alınmışdır. Filmin ssenarisini işləmək Qari Qoldmanın yerinə, daha əvvəl “İşıqlar altında rəqslər” (1983) və “Küt ülgüc”  (1985)  kimi filmlərin də ssenarisini işləmiş Co Esterhasa həvalə edilmiş və o da ssenarini 13 günə işləmişdi. İnfilyasiya olmasına baxmayaraq filmin büdcəsi 49,000,000 dollar məbləğində  müəyyənləşdirilmişdir.
Filmdə təhlükəli avtomobil səhnələrini aktyor Maykl Duqlas özü oynamışdır. Çəkilişlərə hazırlıq ərəfəsində Duqlas San Fransiskodakı Kirni küçəsində dörd gecə məşq etmişdir. Duqlas Ketrin Tramell rolunu canlandırmaq üçün Kim Besinceri təklif etsə də, aktrisa bu roldan imtina etmişdi. Qreta Skakki və Meq Rayandan sonra, Mişel Pfayfer, Cina Devis, Ketlin Törner, Ellen Barkin və Mariel Heminquey də Ketrin Tramell rolunu oynamaqdan imtina etmişdi. Verhoven Demi Murun da bur rolu oynamaq ehtimalını düşünmüşdü. Nəhayət Şeron Stoun Ketrin Tramell rolu üçün seçilmiş və aktrisanın bu filmə gətirəcəyi böyük uğurdan xəbərsiz olan Verhoven Stoun üçün filmin büdcəsindən minimal məbləğ — cəmi 500.000 dollar ayırmışdı.
San Fransiskoda aparılan çəkilişlər, gey və lezbiyanların hüquqlarını müdafiə edən aktivistlər tərəfindən hücumlara məruz qalmış, bundan sonra San Fransisko Polis Departamenti çəkilişlərin həyata keçirildiyi bütün məkanları ciddi mühafizəsi altına almış, şəhərin istənilən yerində ən kiçik toplantılara belə mane olmuşdu.
Duqlas və Triplhornun seks səhnəsi sadəcə olaraq ssenari üzrə məşq edən aktyorlardan xəbərsiz şəkildə çəkilmişdi. Çəkilişlər zamanı heyətin münasibəti filmin finalında olduğu kimi çox istiləşmiş və Verhoven aktyorların ifasından o qədər razı qalmışdı ki, final səhnələrində özü də iştirak etmişdi. Verhoven əvvəlcə lezbiyan sevgisi səhnəsinin film üçün əvəzedilməz olduğunu düşünən Co Esterhasla mübarizə aparırdı. Lakin nəhayət Esterhazla razılaşmış və belə bir səhnənin filmə daxil edilməsinə razılıq vermişdi. Əsas İnstinktin qazandığı böyük uğurdan sonra Esterhas və Verhoven birgə “Şouqızları” filmi üzərində də işləmişlər.
Film musiqisi
Filmin ssenarisinə uyğun olaraq rəsmi satışa çıxarılmış film musiqisi, əslində filmdə mühüm rol oynamamışdır. Filmin əsas musiqili səhnəsi Kurran, Trammel və Roksinin San Fransisko gecə klublarından birində əylənməsi səhnəsidir. Burada Çikaqo ifaçısı “LaTour”un “Blue” və “Channel X” qrupunun "Rave the Rhythm" mahnıları səslənir. Eyni zamanda Cef Barri və Cenet DuBoisin ifa etdiyi "Movin' on Up" mahnısından da istifadə edilmişdir. Film musiqisinə eyni zamanda dindirilmə səhnəsi zamanı istifadə edilmiş musiqi də daxil edilmişdir.
Film musiqiləri albom şəklində 17 mart 1992-ci ildə satışa çıxarılmışdır. Cerri Qoldsmitin yazdığı musiqi genişləndirilmələr və əlavələrlə birgə 2004-cü ildə Prometheus Records tərəfindən satışa çıxrılmışdır.
“Əsas İnstinkt” filminə yazdığı müusiqiyə görə Qoldsmitə Qızıl Qlobus mükafatı. verilmiş, Oskar mükafatına nominant göstərilmişdir. Qoldsmit qeyd edirdi ki, bu onun var gücü ilə özünü göstəməyə çalışdığı işlərindən biri olmuşdur. Daha sonra isə bildirirdi ki, ''“Əsas İnstink bu vaxta kimi götürdüyüm ən mürəkkəb iş idi. Burada əslində real olmayan qatilin sirrini göstərmək lazım idi. Çox qeyri-adi, sirli obrazları ilə bu hekayə qarışıq və mürəkkəb bir hadisəni anladır. Rejissor Pol Verhovenin qadının necə olması ilə bağlı çox aydın fikirlıri var idi və mənim bunu musiqi ilə təsvir etmək üçün çox vaxtım yox idi. Çünki, Pol tez-tez mənə bildirirdi ki, mənim yazdığım ən yaxşı film musiqilərindən biri olacağına inanır. Bu doğrudan da belə oldu.”''
MPAA qiymətləndirməsi
“Güclü şiddət, hissiyyatlılıq, psixatrop maddələrin istifadəsi və kobud nitq dialoqlarının yer alması” səbəbiylə “Əsas İnstinkt” R dərəcəsinə layiq görülmüşdür. MPAA əvvəl filmə NC-17 dərəcəsi vermiş, lakin TriStarın təzyiqlərindən sonra Verhoven filmin 35-40 saniyəlik bəzi hissələrini kəsmiş və film R dərəcəsini ala bilmişdir. Verhoven dəyişikləri 1992-ci ilin martında yazdığı məqaləsində belə təsvir edirdi:
"“Əslində, mən çox şey kəsməmişəm, lakin bəzi səhnələrin yerini dəyişərək, fikirləri daha elliptik, mənaaltı formaya salmışam.”"
Daha sonra filmin kəsilməmiş versiyası DVD formatda yenidən satışa çıxarılmışdı.
Tənqidçilərin mövqeyi
thumb|right|330px|Filmin rejissor, prodüsser və ulduzları — Şeron Stoun, Ceyn Triplhorn və Maykl Duqlas 1992-ci il Kann Film Festivalında. Film mediaya ilk dəfə 1992-ci ilin Kann Festivalında təqdim edilmişdi. Filmə münasibətlər müxtəlif olmuş, bəziləri onu ciddi tənqid atəşinə tutsalar da, bəziləri tərifləmişdir. “The New York Times”dan Cenet Maslin qeyd edir ki, “”Əsas İnstinkt” Mr. Verhovenin ekş üzrə formalaşmış yüksək bacarığını Hiçkokvari intriqaya yönləndirə bilmiş və nəticədə buna o qədər cəhd edilmədiyi hallarda belə, yüksək hissiyyatlı səhnələr alınmışdır.” “Rolling Stone”dan Peter Travers filmi “cinayətkarlığın zövq verdiyi film" adlandıraraq yüksək dəyərləndirir və “xüsusilə Şeron Stounun əda ilə gəzdiyi səhnələrdə rejissor öz yaradıcılıq arzularını gerçəkləşdirmişdir” deyərək Verhovenin yüksək peşəkarlığını qeyd edir. “Şeron Stoun daha əvvəl Verhovenin “Hər şeyi xatırlama” filmində də rol almışdı. Lakin çəkildiyi bir neçə uğursuz film (He Said, She Said; Irreconcilable Differences) onun karyerasını zəiflətmişdi.  Buna baxmayaraq “Əsas İnstinkt” filmi Stounun 1990-cı illərin sürpriz sima kimi yenidən diqqət mərkəzinə gəlməsinə, həmçinin aktrisanın gülümsəyərək insanda şübhə oyandıra bilmək qabiliyyətini göstərməsinə imkan verdi.”
Lakin filmi pisləyənlər də olmuşdur. “The Chicago Sun-Times”dan Rocer Ebert filmə dörd ulduz səviyyəsindən iki ulduz verir və qeyd edir ki, filmin son yarım saatını vaxt itkisi olduğunu nəzərə almasaq yaxşı sənət nümunəsidir: ''“Film krossvord pazla oxşayır. Film, hadisələrin əsas mahiyyətinin dərk edilməsinə kimi izləyicinin diqqətini özündə saxlayır. Daha sonra isə, dəyərsiz bir şey kimi gözdən düşür.”''
Beynəlxalq tənqidçilər isə, film haqqında əsasən müsbət fikirlər söyləmişlər. Avstraliyalı tənqidçi Şenon J. Hervi “Sunday Times”da qeyd edir ki, ''“film 1990-cı illərin ən yaxşı istehsallarından biri olmaqla, qadın hüquqları sahəsində istənilən feminist təşkilatından daha çox iş görmüşdü. Stoun isə onu ulduz edən oyunu ilə, əlində təhlükəli buzqıran bıçaq olmasına baxmayaraq, çox cazibəli və seksual obraz yaratmağa nail olmuşdu.”''
Film iki nominasiyada Oskar mükafatına və Qızıl Qlobus Mükafatına namizəd göstərilmişdir. Filmə bəstələdiyi musiqiyə görə Cerri Qoldsmit hər iki mükafatın nominantı olmuşdur. O, eyni zamanda, Edqar Mükafatına da namizəd göstərilmişdir. Frenk Urioste Ən yaxşı montajçı nominasiyasında Oskar mükafatına, Şeron Stoun isə Ketrin Tramell obrazına görə Ən yaxşı aktrisa nominasiyasında Qızıl Qlobus Mükafatına namizəd göstərilmişdir. Film eyni zamanda üç nominasiyada — Ən pis aktyor (Duqlas), Ən pis ikinci dərəcəli aktrisa (Triplhorn) və Ən pis yeni ulduz (Sharon Stone's "Tribute to Theodore Cleaver", AKA her vagina)  — Qızıl Moruq Mükafatına da namizəd olmuşdur.
Siqaretdən istifadənin qlamurlaşdırılmasına görə film ciddi tənqidlərə məruz qalmışdır. Ssenari müəllifi Co Esterhasa filmin təqdim edilməsindən bir müddət sonra boğaz xərçəngi diaqnozu qoyulmuş və onun filmlərində siqaret çəkmənin qlamurlaşdırılmasına cəhd edildiyi bildirilmişdi.
Ketrin Tramell (Şeron Stoun tərəfindən canlandırılıb) Amerika Film İnstitutunun “AFI-nin 100 ili...100 Qəhrəman və Pis adam” siyahısının nominantlarından biri olmuşdur.
Satış göstəriciləri
29 mart 1992-ci ildə ABŞ kinoteatrlarında vizyona girən “Əsas İnstinkt” filmi 1992-ci ilin ın çox gəlir gətirən filmlərindən biri olmuşdur. Açılış həftəsində film 15 milyon dollar gəlir gətirmişdir. 1992-ci ilin doqquzuncu ən çox gəlir gətirən filmi olan “Əsas İnstinkt” infilyasiyaya baxmayaraq 352,927,224 dollar gəlir əldə etmişdir.
Çıxarılması və versiyaları
2006-cı ildə filmin dərəcələndirilməmiş rejissor kəsimi versiyası DVD formatda "Ultimate Edition" leyblı ilə satışa çıxarılmışdır. 2007-ci ildə film Blue-ray disk formatında "Director's Cut" leyblı ilə satışa çıxarılmışdır. Hər üç “director's cut” versiyası 128 dəqiqə davam edir.
Mübahisə və qalmaqallar
Seksual səhnələri və açıq şiddət təsvirinə görə film bəzi mübahisələrin yaranmasına səbəb olmuşdur. Filmin çəkilişlərinin davam etdiyi müddətdə geylərin hüquqlarının müdafiəçilərinin daimi etiraz aksiyaları ilə müşaiət olunmuşdu. Lezbiyan və biseksual aktivistlətin qrupu olan LABIA filmin açılış gecəsində böyük bir etiraz aksiyası təşkil etmişdi. Başqaları da həmçinin insanları bu film üçün kinoteatrlara getməməyə çağıraraq, “Mənim buzqıranımı öp”, “Hollivud anti-gey şiddəti təbliğ edir”, “Ketrin bunu etdi”/Öz pulunu qoru – Biseksuallar bunu etdi!” kimi şüarlar səsləndirirdilər. Verhoven özü qrupların etiraz etmək hüququnumüdafiə etsə də, “Faşizm sənin səsini ucaltmır, faşizm yox qəbul etmir” deyərək aktivistləri tənqid də etmişdir. GLAAD qrupu film istehsalçılarını homofobik stereotipləri əbədiləşdirməkdə günahlandıran bəyannamə ilə çıxış etmiş, biseksuallar da bu tənqidə qoşulmuşlar.
Film tənqidçisi Rocer Ebert öz məqaləsində film ətrafında yaranmış qalmaqallara da toxunaraq, qeyd edir ki, ''“filmdə qəddar homoseksual obrazının yaradıldığı iddia edilir: Filmə etiraz edənlər nəzərə almalıdılar ki, filmin heteroseksual obrazları da həmçinin qəddarlıqları ilə seçilirlər. Həmçinin nəzərə almaq lazımdır ki, Hollivudun homoseksualları – xüsusilə lezbiyanları – qəddar və şeytani obrazlar kimi təsvir etmək ənənəsi də yoxdur.” Kamilla Paglia gey akstivistlər və feministlərin etirazlarının əsassız olduğunu bildirərək, Şeron Stounun yaratdığı obrazı “qadınlar tərəfindən ekranda canlandırılmış ən böyük obrazlardan biri”'' adlandırır.
Davamı
2005-ci ildə Metro-Goldwyn-Mayer şirkəti Maykl Keynon-Consun rejissorluğu ilə "Əsas İnstinkt 2" filminin çəkilişlərinə başladığını elan etmişdi. "Əsas İnstinkt" filminin davamı kimi çəkilən film ABŞ, BK, Almaniya və İspaniya film şirkətlərinin distribyutorluğu ilə çəkilmişdir. Baş rollarını Şeron Stoun (Ketrin Tramell) və Devid Morrissinin (Dr. Maykl Qlass) canlandırdığı film 2000-ci illərin ən uğursuz filmlərindən biri olmuşdur. Yeddi nominasiyada "Qızıl Moruq mükafatı"na namizəd göstərilən film dörd nominasiyada mükafatı qazanmışdır.
Maddi baxımdan da film böyük uğursuzluqla üzləşmiş və gəlir itkisinə səbəb olmuşdu. Belə ki, 70 milyon dollar büdcəsi olan film, cəmi 38,629,478 milyon dollar gəlir gətirmişdi. "Əsas İnstinkt 2" filminin gəlirləri çox az olduğundan triologiyanın üçüncü hissəsinin çəkilişləri naməlum müddətə təxirə salınmış və Şeron Stoun sonuncu filmdə rol almayacağını elan etmişdir.
Sənədli film
Filmin tarixçəsi və çəkilişlərindən bəhs edən ""Əsas İnstinkt"in içində" adlı sənədli film çəkilmişdir.
Həmçinin bax
ABŞ filmlərinin siyahısı Fransa filmlərinin siyahısı
Xarici keçidlər
Filmi izlə (azərbaycan dilində)
Samux rayonu
Samux rayonu — Azərbaycan Respublikasında inzibati – ərazi vahidi. İnzibati mərkəzi Samux şəhəridir. 1990-cı ildə Azərbaycan SSR Ali Sovetinin qərarı ilə yaradılan yeni ərazi-inzibati vahidlərdən biridir.
Tarixi
Samuxun tarixi və adının mənşəyi haqqında müxtəlif fikirlər mövcudur. Daha geniş qəbul olunmuş fikirlərə görə "Samux" adının mənşəyi qədim alban toponimləri ilə əlaqədar olub, "meşəlik", "ağaclıq" mənasını verir. Gəncə şəhərində bitişik olan Samux rayonu şimaldan Gürcüstanla həmsərhəddir. Vaxtilə bu rayonun ərazisi Qafqaz Albaniya dövlətinin tərkibində olmuşdur. "Samux" sözü qədim alban dilində "ov üçün meşəlik yer" kimi tərcümə edilə bilər. XVIII əsrdə Samux Gəncə xanlığının dörd vilayətindən biri olmuşdur. O vaxtlar Samux mahalı Qazanı dağlarının ətəyində Qanlı Qobu və Qabırrı vadiləri arasında Kür çayının sahilindəki ərazini tuturdu. O vaxta qədər isə Azərbaycanın digər inzibati bölümlərinə tabe olmuş, bir müddət isə Səfərəliyev adını daşımışdır.
Səfərəliyev rayonu Azərbaycan SSR Ali Sovetinin 24 yanvar 1939-cu il tarixli 4 saylı qərarı ilə Kirovabad (hazırkı Gəncə) şəhərinin ərazisində yaradılmış, Azərbaycan SSR Ali Sovetinin 16 yanvar 1940-cı il tarixli 11 saylı qərarı ilə Kirovabad şəhər rayonlarının tərkibindən çıxarılaraq respublika rayonlarının tərkibinə daxil edilmişdir. 1948-ci ildən başlayaraq Mingəçevir Su Elektrik Stansiyasının tikintisi ilə bağlı ərazisinin çox hissəsi su altında qalmış, 1931-cu il 24 noyabrda yaradılmış keçmiş Samux rayonu Azərbaycan SSR Ali Sovetinin 28 yanvar 1954-cü il tarixli qərarı ilə ləğv edilərək Səfərəliyev rayonuna birləşdirilmişdir. Azərbaycan SSR Ali Sovetinin 4 dekabr 1959-cu il tarixli qərarı ilə Səfərəliyev rayonu müstəqil rayon kimi ləğv edilərək Gəncə şəhərinə birləşdirilmişdir. 1963-cü ilin yanvar ayından etibarən keçmiş Səfərəliyev rayonunun ərazisi Xanlar (hazərda Göygöl rayonu) rayonunun tərkibinə daxil edilmişdir.
Samux rayonu Azərbaycan Respublikası Ali Soveti Milli Şurasının 18 fevral 1992-ci il tarixli 72 saylı qərarı ilə mərkəzi Səfərəliyev şəhər tipli qəsəbəsi olmaqla keçmiş Səfərəliyev rayonunun ərazisində təşkil edilmişdir. Milli Şuranın 31 dekabr 1992-ci il tarixli qərarı ilə Səfərəliyev qəsəbəsinin adı dəyişdirilərək Nəbiağalı qəsəbəsi adlandırılmışdır. "Azərbaycan Respublikasının Samux rayonunun inzibati ərazi bölgüsündə qismən dəyişikliklər edilməsi haqqında" Azərbaycan Respublikasının 13 iyun 2008-ci il tarixli Qanunu ilə Nəbiağalı qəsəbəsi və Kolayır kəndi birləşdirilərək Samux qəsəbəsi adlandırılmış və Samux qəsəbəsinə şəhər statusu verilmişdir.
Coğrafi mövqeyi
thumb|300px|[[Samux- Qarabağlar- Çobanabdallı yolu]]
Relyefi
Samux rayonu Gəncə-Qazax bölgəsinə və Orta-Kür iqtisadi rayonuna daxildir. İqlimi quru-kontinentaldır.
Ərazisi 1455 kv.km-dir. Ondan 1082 km². dövlət fond torpaqları, 82 km². bələdiyyə, 133 km² xüsusi mülkiyyətdə olan torpaqlardır. Rayonda 708 km² kənd təsərrüfatına yararlı torpaq vardır ki, ondan da
Samux rayonunda 23 inzibati ərazi vahidliyi, 35 yaşayış məntəqəsi vardır. Bunlardan 1 şəhər, 5-sı qəsəbə və 29-u kənddir. 23 bələdiyyə fəaliyyət göstərir.
Rayonun ərazisi Gəncə şəhəri, Göygöl, Şəmkir, Tovuz, Qax, Yevlax, Goranboy rayonları və Gürcüstan Respublikası ilə həmsərhəddir.
Samux rayonunun ərazisi əsasən düzənlikdir. Ərazinin bir hissəsi Kür çökəkliyinə, Ceyrançöl fiziki-coğrafi sahəsinə, Boz dağ massivinə düşməklə, şimalda Alazan vadisi ilə əhatə olunmuşdur.
Rayonun ərazisindən Kür, Qabırrıçay (İori), Alazan (Qanıx), Gəncəçay və Qoşqarçay çayları keçir.