cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Türkiyə pasportu
Xüsusi (yaşıl) pasport
Xüsusi pasportlar (Special Passport adı altında) Kanada, Braziliya, Küveyt, Qətər və Tunis, eləcə də Türkiyə Respublikası tərəfindən verilir. Türkiyədən başqa ICAO-ya üzv ölkələr rəsmi məmurların rəsmi səfərlərində istifadə etmələri üçün xidməti pasportlar verirlər. Bununla belə, Türkiyə Respublikası rəsmi məmurların və onların ailə üzvlərinin qeyri-rəsmi səfərlərində istifadə edilmək üçün adi pasportdan imtiyazlı kateqoriyaya aid xüsusi pasportun tətbiqini davam etdirir. Eynilə, xüsusi pasport rüsumdan azad olduğu üçün xüsusi pasportu alanlar yalnız pul kisəsi haqqını ödəyirlər. Mint məlumatlarına görə, 2010-cu ildə verilən bütün pasportların təxminən 15%-i xüsusi tiplidir.
İddia olunur ki, xüsusi pasportlar rüsumdan azad olduğu və bir çox ölkə, xüsusilə də Avropa ölkələri xüsusi pasport sahiblərindən viza tələb etmədiyi üçün xüsusi pasportlar dövlət qulluqçusu olmayan vətəndaşlara qarşı haqsızlıqdır. İddia olunur ki, vizadan azad olmaq üçün danışıqlar aparmaq vəzifəsi daşıyan bürokratiyanın onsuz da vizasız xüsusi pasportla səyahət edə bilməsi onların vəzifələrini yerinə yetirməməsinin səbəblərindən biridir.
2015-ci ilin noyabrında keçirilən Avropa İttifaqı–Türkiyə Zirvə toplantısında əldə olunan razılaşma nəticəsində biometrik pasportlara barmaq izlərinin əlavə edilməsi qərara alınıb. Bu çərçivədə pul kisəsi qiyməti ödənilərək bütün Türkiyə pasportları dəyişdirilə bilər. Yeni pasportlarla Türkiyə vətəndaşlarının Avropa İttifaqı ölkələrinə vizasız gedə biləcəkləri gözlənilir.
Pəncərədə görünən kölgə (kitab)
"Pəncərədə görünən kölgə" - Elxan Elatlı tərəfindən yazılmış detektiv roman.
Məzmun
«Pəncərədə görünən kölgə» sevilən yazıçı Elxan Elatlının detektiv janrında yazdığı dörd hekayə və iki povestdən sonra ilk romanıdır. Bu maraqlı və təsirli əsərdən başlayaraq, müəllif dünya detektivində heç kəsə bənzəməyən özü­nəməxsus üslubunu yaratmışdır. Romanda Azər­baycanın bir kənd rayonunda baş vermiş müəmmalı cinayətlərin sirrinin açılmasından söhbət getsə də, burada anaya və övlada mə­həbbətin, halallığın, mənəvi təmizliyin təbliği də xüsusi yer tutur. Bu baxımdan roman ye­niyetmə və gənclərin tərbiyəsində müsbət rol oynamağa qadirdir.
Bakı Beynəlxalq Dinlər və Sivilizasiyalar arası Əməkdaşlıq Mərkəzi
Tarixi
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin sərəncamı ilə 2017-ci il Azərbaycan Respublikasında "İslam Həmrəyliyi İli" elan edilmişdir. Sərəncama əsaslanaraq Qafqaz Müsəlmanları İdarəsinin (QMİ) qəbul etdiyi fəaliyyət planında il ərzində İslam həmrəyliyi, İslam ilə digər dinlər arasında dialoq, əməkdaşlıq və həmrəylik istiqamətlərində ölkə daxilində və xaricdə tədbirlərin keçirilməsi nəzərdə tutulmuşdur. 21 dekabr 2017-ci il tarixində Bakı şəhərində yekunlaşdırıcı tədbir — "2017 — İslam həmrəyliyi ili: Dinlər və mədəniyyətlərarası dialoq" Beynəlxalq Konfransı keçirilmişdir. Konfransda "Bakı Beynəlxalq Dinlər və Sivilizasiyalar arası Əməkdaşlıq Mərkəzi"nin yaradılması təşəbbüsü irəli sürülmüş və yekdilliklə qəbul edilmişdir. Nəticədə Qafqaz Müsəlmanları İdarəsinin nəzdində daimi əsaslarda fəaliyyət göstərən dinlərarası əməkdaşlıq mərkəzi — BDSƏM təsis olunmuşdur. Aşağıda sadalanan müddəalar yeni yaradılan mərkəzin məqsədləri kimi müəyyən edilmişdir::
NGC 4593
NGC 4593, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Qız bürcü istiqamətində yerləşir. SBb tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Bakı Beynəlxalq Dinlər və Sivilizasiyalar arası Əməkdaşlıq Mərkəzi
Himayədarlar Şurası
Himayədarlar Şurası BDSƏM-ni idarə etmək üçün dünyanın müxtəlif ölkələrində yerləşən müxtəlif dini mərkəzlərin və qurumların rəhbər şəxslərindən təşkil edilmişdir. Şura, bir qayda olaraq, təşkilatın əsas idarəedici orqanıdır.
Məşvərət Şurası
BDSƏM-nin Məşvərət Şurasının tərkibinə beynəlxalq miqyasda dinlərarası və sivilizasiyalararası dialoq prosesində fəal iştirak edən dini liderlər, nüfuzlu ictimai-siyasi xadimlər, qeyri-hökümət təşkilatlarının rəhbərləri daxildir. Məşvərət Şurası Himayədarlar Şurasının fəaliyyətinə təşkilat və məlumat dəstəyi verir və BDSƏM-nin əsas məşvərət orqanıdır.
Katiblik
Katiblik BDSƏM-nin Himayədarlar Şurasının qərarlarını həyata keçirən əsas icraedici orqanıdır. Katibliyə Baş Katib rəhbərlik edir. BDSƏM-in Baş Katibi Azərbaycan və Bütün Qafqaz müsəlmanlarının dini lideri Şeyxülislam Allahşükür Paşazadədir.
Mənbə
Bakı Beynəlxalq Dinlər və Sivilizasiyalar arası Əməkdaşlıq Mərkəzi
Rza Avşar
Rza Muxtar oğlu Avşarov (Rza Avşar; ) — müasir Azərbaycan rəssamlıq məktəbinin tanınmış nümayəndəsi, Azərbaycan Respublikasının əməkdar rəssamı (2009).
Həyatı
Rza Avşarov 26 sentyabr 1949-cu ildə Gəncə şəhərində Azərbaycanın Xalq artisti, istedadı, sadəliyi və vətənpərvərliyi ilə tanınan, görkəmli teatr və kino aktyoru, xalqımızın sevimlisi Muxtar Avşarovun ailəsində dünyaya göz açmışdır. Uşaq yaşlarından atası ilə birlikdə C.Cabbarlı adına Gəncə Dövlət Dram Teatrının daimi tamaşaçısına çevrilsə də onun diqqətini aktyorların oyunundan daha çox müxtəlif obrazların təsirli oyununun reallıq kimi qəbulunu şərtləndirən əlvan dekorasiyalar cəlb edirdi. O vaxtlar yəqin ki, nə zamansa teatrda hələ o dövrdə adlarını çəkə bilmədiyi rəssamlar kimi tamaşalara tərtibat verə biləcəyi ağlına belə gəlməzdi. Nəhayət, o bir müddət sonra rəssam olmağa qərar verir.
Elə bu istəklə də Gəncə Rəssamlıq Məktəbinə daxil olan Rza Avşar sonralar, 1965-1969-cu illərdə Ə.Əzimzadə adına Azərbaycan Dövlət Rəssamlıq Məktəbində Ə.Məmmədovdan, Abdülxaliq və Arif Qazıyevdən, 1972-1977-ci illərdə isə Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetinin "Bədii qrafika" fakültəsində N.Əbdülrəhmanov və T. Şıxəliyevdən dərs alıb. Rza Avşar ümidləri hələ tələbə ikən, 1973-cü ildə “Respublika yaz sərgisi”ndə nümayiş etdirdiyi “Natürmort” əsəri ilə doğrultmağa başlayıb. Beləcə, axtarışlar axtarışları, sərgilər sərgiləri əvəzlədi və 1982-ci ildə onu SSRİ Rəssamlar İttifaqına üzv qəbul etdilər.
Müasir Azərbaycan rəssamlıq sənətinin tanınmış nümayəndəsi Rza Avşarov bu gün kamil bir sənətkar kimi incəsənətimizin zəngin ənənələrini əsərlərində Qərb və Şərq mədəniyyətlərinin üzvü vəhdəti şəklində təcəssüm etdirir. Azərbaycan Ağsaqqallar Şurasının üzvü olaraq ictimai fəaliyyətini  yaradıcılığı ilə  həmişə sıx bağlayaraq, Vətənimizin  gözəllikləri ilə yanaşı, ağrı-acılarını da əks etdirdiyi əsərləri ilə gənc nəslin vətənpərvərlik və milli-mənəvi dəyərlərə məhəbbət ruhunda tərbiyə olunmasına mühüm töhfələr verir.
Rza Avşarovun həyat yoldaşı İradə Avşarova da tanınmış rəssamdır. Onlar daim birgə çalışır, rənglərdən möcüzə dolu əsərlər yaradaraq, kətana köçürüb bizlərə təqdim edirlər.
Yaradıcılığı
1991-ci ildən isə Azərbaycan Rəssamlar İttifaqının üzvü olan Rza Avşar yarıməsrə yaxın fəaliyyəti dövründə yaratdığı əsərlərlə Azərbaycan təsviri incəsənətinin inkşafında ozünəməxsus rol oynamışdır. Vətənimizin təbiətini və insanlarını vəsf edən tabloları doğma diyara bəslədiyi səmimi və dərin məhəbbətdən xəbər verir. Yaratdığı mənzərə və natürmortlar ətraf mühitlə, təbiətlə təmasdan doğan hədsiz sevinc və nikbinlik duyğularını təcəssüm etdirir. Rəssamın “Şahmatla natürmort” əsərində qırmızı və sarı rənglərin vəhdəti əsrarəngiz ifadəsini tapıb. “Abşeron mənəzərəsi”ndə rənglərin çaları gözəl bir ahəng yaradıb: səmada mavi rənglə ağ rəng biri-birinə qarışıb. Rəssamın erməni vandalizmi mövzusunda çəkdiyi “Ekstremist” və “Xocalı” əsərlərində nankor qonşularımız tərəfindən başımıza gətirilən vəhşiliklər əks olunub.
Ulduz Həmidiyyə məscidi
thumb|300px Ulduz Həmidiyyə məscidi — İstanbul da Ulduz sarayı nın girişində yerləşən XIX əsrə aid məscid.
Tarixi
Banisi Sultan II Əbdülhəmid səbəbi ilə Həmidiyyə məscidi olaraq adlansa da, daha çox Ulduz məscidi olaraq tanınır. Sultan Əbdülhəmid 1876-cı ildə taxta çıxdıqdan sonra bir müddət Dolmabağça sarayı nda yaşamış, daha sonra isə Ulduz sarayı na köçmüşdür. Taxtdan endirilən böyük qardaşı Sultan Muradın yenidən taxta çıxarılmasından qorxan Sultan Əbdülhəmid cümə salamlığı nda saray dan uzaqlaşmamaq üçün Ulduz sarayı nın girişindəki yüksəkliyə yeni bir məscid tikilməsini istədi. 1881-1885-ci illərdə inşa edilən məscid in inşaat prosesindən baş mabeynçi Osman bəy məsul idi. Bir çox mənbədə məscid in memarı olaraq erməni arxitekt Sarkis Balyan göstərilsə də, bu düz deyil. Dolmabağça sarayı arxivlərindəki sənədlərə görə, məscid in memarı Nikolaidis Jelpuylo adlı yunan əsilli memar idi. Osmanlı mənbələrində Nikolaki kalfa adıyla qeyd olunan Nikolaidis, vəzifəni aldıqdan sonra hazırladığı plan və rəsmlərlə birlikdə məscid in maketini quraraq Sultan Əbdülhəmidə təqdim etdi. Sultanın təsdiqindən sonra 20 dekabr 1881-ci ildə baş tutan mərasimlə məscid in təməli atıldı. Plana görə, məscid in minbəri Bursa Ulu məscidi n minbəri ndə olduğu kimi taxtadan olmalı idi. Bu məqsədlə Bursa ya fotoqraf göndərildi və məscid in şəkilləri çəkildi. Ancaq sultanın bu əmri bilinməyən səbəblə yerinə yetirilmədi və məscid in minbər i mərmər dən inşa olundu. Sultan Əbdülhəmid in dülgərliklə məşğul olduğu və müxtəlif əşyalar hazırladığı bilinir. Hətta Ulduz məscidində padşahın oturduğu mahfilin sidr ağacı ndan hazırlanan qəfəsləri şəxsən Sultan Əbdülhəmid tərəfindən hazırlanmışdır. Bütün məsrəfləri ümumilikdə 16 890 lirə olmuşdur.
1885-ci ilin sentyabrında açılışı olan məscid Sultan Əbdülhəmid səltənətinin sonuna qədər olduqca göstərişli cümə salamlıq larına şahid olmuşdur. Erməni dəstələrinin 21 iyul 1905-ci ildəki cümə salamlığı nda Sultan Əbdülhəmidə qarşı tərtiblədiyi bombalı sui-qəsd məscid in tarixində önəmli rol oynamışdır. Baş verən partlayışda 26 nəfər həlak olmuş, 58 nəfər yaralanmışdır. Məscid dən çıxdıqdan sonra şeyxülislam Mehmed Cəmaləddin Əfəndi ilə ayaqüstü söhbətinin biraz uzun çəkməsi nəticəsində Sultan Əbdülhəmid sui-qəsddən xilas olmuşdu.
Ulduz məscidi meydanının şimal-qərb cəbhəsində 1890-cı ildə inşa edilən saat qülləsi məscid lə birlikdə struktur əmələ gətirir. Ulduz məscidi kimi şərq və neo-qotika üslublarında inşa edilən qüllə 3 mərtəbədən ibarətdir.
Annalena Berbok
Annalena Berbok və ya Baerbok — Almaniya siyasətçisi. O, 2018-ci ildən Robert Habek ilə birlikdə Alyans 90/Yaşıllar partiyasının həmsədridir. Baerbok partiyanın 2021-ci il federal seçkilərində kansler namizədidir. O, Yaşılların ilk qadın namizədi və Angela Merkeldən sonra Almaniyanın böyük bir siyasi partiyası tərəfindən kansler namizədi olan ikinci qadın olmuşdur.
Siyasi mövqeyi
Almaniya ilə Rusiya arasındakı ikitərəfli münasibətlərin bir istiqaməti olan "Şimal axını 2" qaz boru kəməri layihəsi Baerbok tərəfindən açıq şəkildə müzakirə edilir. O həmçinin, Çini Sincan, Tibet və getdikcə daha çox Honq Konqda zorakılıq törətməkdə və sistmatik şəkildə insan haqlarını pozmaqda günahlandırmışdır. Bundan əlavə, Baerbok məcburi əmək mallarının axınının Avropa təchizat zənciri qanunu ilə tənzimlənə biləcəyini irəli sürmüşdür.
Hitokotonuşi məbədi
– Yaponiyanın İbaraki prefekturasının Coso şəhərində yerləşən şintoist məbədi.
Tarixi
Məbədin əsası 809-cu ildə qoyulmuşdur və kami Hitokotonuşiyə həsr olunmuşdur.
Arılar üçün içməli fəvvarə
Hitokotonuşi məbədi bal arıları üçün quraşdırılmış içməli fəvvarəsinə görə tanınır. 2020-ci ilin yayından etibarən məbəddə arılar üçün içməli fəvvarə quraşdırılır. Hər il yüzlərlə arı bu fəvvarəyə baş çəkir. Fəvvarə ilk dəfə 2016-cı ildə yaradılsa da, məbədi "ziyarət edən" arıların sayı az olduğu üçün növbəti 4 il ərzində bir daha quraşdırılmamışdır. Məbədin çozuya pavilyonunun yanında yerləşən fəvvarə bambukdan hazırlanıb və mamırla örtülüb. Fəvvarənin üstündəki lövhədə "bal arıları üçün içməli su yeri" sözləri yazılmışdır, lakin eşşək arılarının da buradan su içdiyini görmək olar. Arılar su içməklə yanaşı pətəklərindəki temperaturu tənzimləmək üçün buradan su aparırlar.
Vilayət Quliyev
Həyatı
Vilayət Quliyev 1952-ci il noyabrın 5-də Ağcabədi rayonunun Ağcabədi qəsəbəsində fəhlə ailəsində anadan olmuşdur. 1970‐ci ildə Beyləqan rayonundakı G. Əsədov adına orta məktəbi əla qiymətlərlə bitrmişdir. 1970‐1975‐ci illərdə Bakı Dövlət Universitetinin Filologiya fakültəsində müvəffəqiyyətlə təhsil almışdır.
Elmi fəaliyyəti
"Vətən" cəmiyyəti" idarə heyətinin, "Ulduz" jurnalı və "Elm" qəzeti redaksiya heyətlərinin üzvüdür. "Millət" qəzetinin baş redaktoru olmuşdur (1992). "Azərbaycan filoloji fikri və rus ədəbi ictimai mühiti (XIX əsrin birinci yarısında)" mövzusunda doktorluq dissertasiyası müdafıə etmişdir (1990).
Azərbaycanın dövri mətbuatında 1978-ci ildən çıxış edir. Onun elmi məqalə və rəyləri müxtəlif şəhərlərin (Kazan, Alma-Ata, Yerevan və s.) qəzet və jurnallarında çap olunmuşdur. "Fikrin karvanı", "Ədəbi proses", "Azərbaycan-Avropa ədəbi əlaqələri" və s. kollektiv əsərlərin əsas müəlliflərindəndir. Elmi-tənqidi fəaliyyətdə həm müasir ədəbiyyatla bağlı məsələlər, həm də ədəbi əlaqələr aspektində XIX əsr Azərbaycan ədəbiyyatının müxtəlif problemlərinin tədqiqi mühüm yer tutur. O, ingilis dilindən bədii tərcümə ilə də ardıcıl məşğul olur. Ceyms Coysun, Cerom Selincerin, Rey Bredberinin və b. ingilisdilli yazıçıların bir sıra povest və hekayələrini orijinaldan Azərbaycan dilinə çevirmişdir. Türkiyə dışındakı türk ədəbiyyatları antolojisi (Azərbaycan-türk ədəbiyyatı: I–IV c, Ankara) tərtibçilərindən biridir (1993–1994). Türk xalqlarının ortaq mədəni irsi (Adana, 1992), Böyük türk qurultayı (Antalya, 1993), Xəzər Orta Asiya Beynəlxalq simpoziumunda (Edinburq, 1994) iştirak etmişdir.
"Azərbaycan Demokratik Respublikası" kitabını tərtib edib müqəddimə və şərhlərlə nəşr etdirmişdir (1992).
3 monoqrafiya və 300-dən çox məqalənin müəllifidir. 15-dən artıq kitabı çap olunmuşdur. Yaradıcılığının əsas istiqaməti Azərbaycan-Rusiya, İran, Türkiyə arasındakı 19–20 əsrlərdə mövcud olmuş ədəbi mühitin tədqiqi, tarixi və mədəni əlaqələrimizin təhlili təşkil edir.
Ailəlidir, 2 övladı var.
Siyasi fəaliyyəti
Vilayət Quliyev 1992–1993-cü illərdə Azərbaycan Milli İstiqlal Partiyası təşkilat komitəsinin üzvü və siyasi şuranın üzvü olmuşdur. Həmin dövrdə Türkiyənin Ərzurum şəhərindəki Atatürk Universitetində mühazirələr oxumuşdur. 1992-ci ildə Azərbaycan Milli İstiqlal Partiyası orqanı olan "Millət" qəzetinin baş redaktoru da işləyib.
Cümə salamlığı
thumb|286x286px|[[II Əbdülhəmid|Sultan Əbdülhəmid in Ulduz Həmidiyyə məscidi nəki cümə salamlığı]] Cümə salamlığı — Osmanlılar da padşahın əhaliylə birlikdə cümə namazı qılması və bu əsnada baş tutan mərasim.
Tarix boyunca İslam dövlətlərində sikkə kəsdirmək və xütbə oxutmaq hökmdarlığın önəmli ünsürlərindən hesab edilirdi. Xütbə cümə namazı nda hökmdarı n adına oxunurdu və hökmdar da cümə namazı nı yaxınlıqdakı məscid lərin birində əhaliylə birlikdə qılırdı. Hökmdarın bu məqsədlə məscidə getməsi və məscid dən qayıtması Osmanlılar da cümə salamlığı və ya salamlıq rəsmi adı verilən mərasimlə baş tuturdu. Hökmdar və xalq arasındakı birliyi təmin edən cümə salamlığı yalnız dini olaraq deyil, eyni zamanda hüquqi, sosial və mədəni yönlərdən önəmli rol oynayırdı.
Osmanlı dönəmində son cümə salamlığı xəlifə Əbdülməcid Əfəndi nin 29 fevral 1924-cü ildə qıldığı namaz əsnasında baş tutmuşdur.
Təzə Hindkəndi
Təzə Hindkəndi - İranın Zəncan ostanının Tarım şəhristanının Gilvan bəxşinin Gilvan qəsəbəsinin ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2016-cı ilin məlumatına görə kənddə 772 nəfər yaşayır (237 ailə).
Seymur Fətəliyev
Seymur Həbib oğlu Fətəliyev — Azərbaycan Respublikasının Xarici İşlər Nazirliyinin xüsusi tapşırıqlar üzrə səfiri, UNESCO üzrə Azərbaycan Respublikasının Milli Komissiyasının Baş katibi, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru.
Haqqında
19 iyul 1973-cü ildə anadan olmuşdur. 1990–1995-ci illərdə Azərbaycan Dillər Universitetinin fransız dili fakültəsində, 1997–2001-ci illərdə isə Bakı Dövlət Universitetinin hüquq fakültəsində təhsil almışdır.
1995-ci ildə Azərbaycan Respublikasının Xarici İşlər Nazirliyində əmək fəaliyyətinə başlayıb. 1999–2005-ci illərdə Azərbaycan Respublikasının Fransadakı Səfirliyində, daha sonra 2006–2009-cu illərdə Azərbaycan Respublikasının UNESCO yanında Daimi Nümayəndəliyində çalışıb.
2009–2012-ci illərdə Xarici İşlər Nazirliyinin Dövlət Protokolu İdarəsinin rəis müavini vəzifəsinə təyib edilib.
2012–2017-ci illərdə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Administrasiyasının Humanitar siyasət məsələləri şöbəsi müdirinin müavini olaraq fəaliyyətini davam etdirmişdir.
2018–2021 ci illərdə Azərbaycan Respublikasının Beynəlxalq İnkişafa Yardım Agentliyinin (AİDA) rəisi vəzifəsində çalışıb.
2021-ci il avqust ayında xüsusi tapşırıqlar üzrə səfir — UNESCO üzrə Azərbaycan Respublikasının Milli Komissiyasının Baş katibi vəzifəsinə təyin olunmuşdur.
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 25 iyun 2014-cü il tarixli, 580 saylı Sərəncamı ilə S. Fətəliyev "Dövlət qulluğunda fərqlənməyə görə" medalı ilə təltif edilmişdir.
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 17 iyun 2015-ci il tarixli, 1275 saylı digər bir sərəncamı ilə S. Fətəliyevə 2-ci dərəcə dövlət müşaviri ixtisas dərəcəsi verilmişdir.
2015-ci ildən filologiya üzrə fəlsəfə doktorudur.
Robin Hud (film, 2010)
Robin Hud 2010-cu ildə Ridli Skottun rejissorluğu ilə çəkilmiş Britaniya-Amerika müştərək macəra filmidir. Filmdə baş rollarda Russell Crowe, Cate Blanchett və Mark Strong çəkilib.
Süjet xətti
Kral Riçardın Fransada ölümü ilə oxatan Robin Lonqstride və dostları İngiltərəyə qayıdırlar. Fransanın İngiltərəni işğalına cavab olaraq, Nottingemdə Valterin atasına qarşı üsyan edirlər. Bu vaxt Robin dul qalmış xanım Ledi Mariona aşiq olur, lakin Ledi Robinə qarşı eyni hissləri yaşaya bilmir. Yaşadığı regiondakı şərlə üz-üzə qalan Robin bir dəstə yaratmağa çalışır və bu dəstə ilə həm Ledi Marionu qazanmağı, həm də baronları öldürməyi planlaşdırır.
Çəkiliş mərhələsi
Filmin üzərində 2007-ci ildən Universal Studios tərəfindən işlərə başlanılıb. Aktyor Russell Crowe 20 milyon dollara Robin Hud rolunu oynamağa razılaşdırılmışdır. Filmin çəkilişləri 2009-cu ildə İngiltərənin Şervud meşəsində aparılıb.
Şervud meşəsi
Şervud meşəsi İngiltərənin Nottingemşir qraflığında yerləşən meşədir. Robin Qud əfsanəsinin burada yaşandığı barədə şayiələr vardır. Şervud meşəsi 423 hektar ərazini əhatə edir.
Şervud meşəsindəki nəhəng palıd ağacı Edvinstou kəndinin yaxınlığındadır. Ağacın yaşının 800 ilə 1000 il arasında olduğu təxmin edilir. Ağacın çəkisi 23 ton, diametri 10 metrdir.
Astana Arena
«Astana Arena» — Qazaxıstanın paytaxtı Astana şəhərində yerləşən stadion. Stadionun tutumu 30 000 yerlikdir.
Stadion ilk rəsmi açılışda Kajımukan stadionu adlanır. Stadion güləşçi Kajımukan Munaytpasovun şərəfinə adlandırılmışdır. Sonradan stadionun hazırkı adı Astana Arena olaraq təstiqlənmişdir. 250px|thumb Stadion futbol üzrə ixtisasladırılsada digər məqsədlər üçün uyğunlaşdırıla bilər. Burada güləş, cüdo və boks kimi idman yarışları keçirilə bilər. Stadion 30 000 azarkeşlikdir. Stadionun üzəri 20 dəqiqə ərzində açıla və bağlana bilir. Bütün infrastruktura sahibdir. Burada istənilən dünya oyunu keçirilə bilər.
Stadionun tarixi
Stadion 3 iyul 2009-cu ildə açılmışdır. Həmin gün Qazaxıstanın gənclərdən ibarət yığması və Astana klubu görüşmüşdür. Oyunu məşhur Perluidi Kollina idarə etmişdir. Simbolik olaraq ilk zərbəni Nursultan Nazarbayev vurmuşdur. Hər komandada şəxsi heyyətdən əlavə dünya ulduzları iştirak etmişdir:Gürcüstan milli futbol yığmasının üzvü Kaxaber Kaladze, Ukrayna milli futbol yığmasının üzvü Andrey Şevçenko, Hakan Şaş və Hakan Şükür.
14 oktyabr 2009-cu ildə stadionda Qazaxıstan sərmi oyunlarından birini keçirmişdir. Xorvatiya ilə görüş onların 2:1 hesabı ilə məğlubiyyət olmuşdur.
Stadionda 2011-ci il Asiya qış oyunları keçirilmişdir.
Fəyyum portretləri
250px|right|thumb|Fəyyumdan tapılmış gənc oğlan portreti. Mumlu boyakarlıq. II əsr. Berlin Dövlət Muzeyinin antik incəsənət kolleksiyası. Fəyyum portretləri — Qədim Misirdə ölmüş şəxslərin boyakarlıq portretləri. Bu portretlər e.ə. I əsrin axırlarından IV əsrə qədərki bir dövrə aiddir.
Tarixi
"Fəyyum portretləri" ter­mini 1887 ildə bu portretlərin böyük bir qrupunun tapıldığı yerin – əl-Fəyyum vahəsinin adından götürülmüşdür. Ən yüksək inkişaf dövrü I əsrin ortalarından III əsrə qədərki dövrdə olmuşdur. Qədim Misirin ənənəvi ölü maskatarını əvəz edən Fəyyum portretləri enkaustika, tempera, yaxud da hər iki texnikadan istifadə etməklə taxta lövhə üzərində işlənir, sonra mumiyanın sarğısı içərisinə, ölünün sifəti olan yerə qoyulurdu. E.ə. I əsrə aid erkən Fəyyum portretlərinin müəyyən qismi kətan üzərində çəkilmişdir. Bəzən Fəyyum portretləri evlərdə divardan asmaq üçün də işlənilir və portreti çəkilən şəxs öldükdən sonra onun mumiyasına qoyulurdu. Üslub cəhətdən 2 istiqamətdə inkişaf edən Fəyyum portretləri antik incəsənət və Misir incəsənətinin ənənələrini davam etdirirdi. Fəyyum portretlərinin böyük kolleksiyası Qahirədəki Misir, Londondakı Britaniya muzeylərində, Berlin Dövlət Muzeyində, Parisdəki Luvrda, Sankt-Peterburqdakı Ermitajda saxlanılır.
Ledi Marion
Ledi Marion ya da Marian, Maid Marian (Bakirə Marian) kimi də tanınır. Robin Qudun sevgilisi olan əsilzadə xanımdır. Bəzi şeirlərdə çoban olaraq xatırlanır. Kral Riçardın qayıtmasından sonra Robinlə evlənmişdir. Köhnə hekayələrdə Klorinda kimi də xatırlanır.
Əzilmiş fotoşəkillər (roman)
"Əzilmiş fotoşəkillər" — Varis Yolçiyev tərəfindən yazılmış roman.
Məzmun
Əzilmiş fotoşəkillər - Varisin oxucularla beşinci görüşüdür. 2008-ci ildə "Sonuncu ölən ümidlərdir" kitabı ilə oxucularla ilk görüşə gələn və dərhal da özünə böyük oxucu auditoriyası toplamağa müvəffəq olan yazıçının sonrakı kitabları da ("Bir ovuc torpaq" - 2009, "Sənə inanıram" - 2010, "Yetmiş yeddinci gün" - 2011) sevildi, populyarlıq qazandı. "Əzilmiş fotoşəkillər" adlanan 5-ci romanın süjeti həyatdan, günümüzün reallığından götürülmüşdür. Yeniliklər etməyi xoşlayan yazıçının bu əsərində bədiiliklə publisistika son dərəcə orijinal bir şəkildə birləşmiş, ortaya olduqca maraqlı, oxunaqlı bir material qoyulmuşdur. Və bu yeni romanın da bəyəniləcəyinə müəllifin inamı olduqca böyükdür.
Safranbolu
Safranbolu Karabük vilayətinin turistlik qədim şəhəridir. Ankaranın 231 km şimalında və Qara Dənizin 90 km cənubunda yerləşir. Karabük mahalının mərkəzindən də 8 km şimalda yerləşir. Safranbolu şəhər mərkəzi və Karabük vilayət mərkəzi bir-birinə yaxındır.
Zalavan (Sərdəşt)
Zalavan — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sərdəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Safranbolu
Ev nümunələrinə "Beybazarı", "Göynük", "Daraqlı", "Odunbazarı" və "Osmaneli" kimi Türkiyənin bir çox yerində rast gəlinən klassik Osmanlı şəhər memarlığını əks etdirən tarixi Safranbolu evləri ilə məşhur olan şəhər, bu özəlliyi sayəsində 1994-cü il dekabr ayının 17 tarixindən bəri Türkiyədə "Dünya İrs Siyahısı"nda yer alan 9 mədəni irsdən biridir və turistlərin marağını çəkməkdədir. Safranbolun adı bölgədə yetişən və nadir bitki olan "safran" bitkisindən götürülüb.
Zalavan (Sərdəşt)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 48 nəfər yaşayır (10 ailə).
Safranbolu
Safranbolu coğrafi mövqeyinə görə tarix boyunca inzibati və ticarət mərkəzi olmuşdur. 2010-cu il qeydə alınmış əhalinin siyahısına əsasən, əhalinin sayı 49014 nəfərdir.
Tarixdə Paflaqoniya olaraq adlandırılan ərazidə yerləşir və bir çox mədəniyyətə ev sahibliyi etmişdir. 1196-cı ildə qəti olaraq türklər tərəfindən alınmışdır. Osmanlı zamanında XVII əsrdə İstanbul-Sinop yolu üzərində olması səbəbindən tarixdəki ən mühüm dövrünü yaşamışdır.
2002-ci ildə qurulan Zonguldak Karaelmas Universitetinə bağlı Fethi Toker "incəsənət və dizayn" fakültəsi, Safranbolu yüksək peşə məktəbi və Safranbolu "turizm" fakültəsi var. Hazırda isə bu fakültələr Karabük universitetinə bağlıdır.
Tarixi
thumb|left|150px|Safranboluda tarixî çeşmə
Şəhər qədim əsrlərdə Homerin "İliada" dastanında keçən Paflaqoniya bölgəsində yerləşir və tarixi 3000 il bundan əvvələ qədər gedib çıxır. 3 və 4 min il əvvələ aid tümülüslər (bir məzar, ya da qəbiristanlıqları əhatə edən ərazilərin yığılaraq yaratmış təpəciklərə verilən addır), Safranbolunun insan yaşayışı baxımından uzun bir tarixi olduğunu göstərir. Şəhər Flaviopolis, Theodoropolis, Hadrianopolis, Germia və Dadibra (Dadybra) kimi antik qəsəbələrlə şərh olunmuşdur. Bölgədəki məlum olan ilk mədəniyyət Xetlərin qonşuları olan "Gaspa"lar və "Zalpa"lara aiddir. Bölgədə sırası ilə Xetlər, Frigiyalılar, bilvasitə Lidiyalılar, Farslar, Helenistik Krallıq (Pontlar), Romalılar (Bizans), Səlcuqlar, Çobanoğulları, Candaroğulları və Osmanlılar hakimiyyət qurmuşlar.
Ayqırgölü
Ayqırgölü — Bolnisi rayonunda Faxralı, Kəpənəkçi, Saraclı və b. kəndlərin keçmişdə yaylaq yeri olmuş Qaraxaç yaylağında (Türkiyə ilə sərhəddə) dağ gölü.
Safranbolu
Tarixi
Şəhər Səlcuqlar tərəfindən işğal edildikdə adı Dadibra idi. Safranbolu Səlcuq Sultanı II Qılınc Arslanın oğlu Muhiddin Məsud Şah tərəfindən 1196-cı il tarixində türklərin əlinə keçmişdir. Muhiddin Məsud Şah, Yunan-Bizanslı əhaliyə döyüşmədən təslim olmaları halında həyatlarını qoruyub saxlayacağına söz vermiş, lakin qeydlərə görə, şəhər döyüşlə ələ keçirilmişdir. Xristianlara nə olduğu haqqında bir məlumat yoxdur. 1213-1280-ci il tarixləri arasında Çobanoğulları, 1326-1354-cü il tarixləri arasında Candaroğulları və 1423-cü ildən sonra da Osmanlı dövlətinin əsarəti altında olmuşdur. Hazırkı Kıranköy bölgəsində Yunan icması olmuşdur. Bura daha sonra mərkəz Yunan məhəlləsi olub və 1923-cü il tarixində olan əhali dəyişikliyi bu bölgədə gerçəkləşmişdir.
Ayqırgölü
Toponimkası
Ayqırgölü — Bolnisi rayonunda Faxralı, Kəpənəkçi, Saraclı və b. kəndlərin keçmişdə yaylaq yeri olmuş Qaraxaç yaylağında (Türkiyə ilə sərhəddə) dağ gölü. Xalq arasında Dibsiz də adlanır. "Kitabi Dədə Qorqud" eposunda Ayqır gölü hidronimi ilə səsləşir.
Safranbolu
Tarixi
Səlcuqların idarəsi zamanı şəhərin adı Zalifrə olmuş və Sinop - Kastamonu - Safranbolu - Gerede - Söyüd ucqar bölgəsi halına gəlmişdir. Sonrakı illərdə şəhər Türkmənlər və Bizanslılar arasında bir neçə dəfə dəyişdirilmişdir. 1213-1280-ci illər arasında qəsəbəyə Anadolu Səlcuq Dövlətinin ucqar knyazlığı vəziyyətindəki Kastamonu və Sinop bölgəsinə yerləşmiş olan Çobanoğulları Knyazlığı rəhbərlik etmişdir. Daha sonra Çobanoğulları Monqol Elxanlılara vergi verməyə başlamışdır.
1326-cı ildə Candaroğlu Süleyman Paşa şəhəri ələ keçirmiş, 1332-ci ildə Kastamonuya getməkdə olan İbn Battuta və Kastamonu paşanın oğlu Vali Əli bəy ilə görüşmüşdür. İbn Battutanın sözlərinə görə, orada Hənəfi tədrisini öyrədən bir mədrəsə var idi. Candaroğulları dövründə regionda İslam memarlığı hərəkətə gəlmişdi; bu dövrdə Qazi Süleyman Paşa Məscidi istifadə edilirdi. Həmçinin qədim Bizans kilsəsi, iki hamam və müxtəlif bulaqlar var idi. Buna bənzər İslamı quruculuq ancaq XVII əsrdə olacaqdı.
thumb|right|250px|Ənənəvi Safranbolu evi.
Safranbolu XIV əsrin ortalarında ilk dəfə Osmanlı nəzarətinə keçmişdir və bu tarixdən 1416-cı il tamamilə fəth edilənə qədər Osmanlı Dövləti ilə Candaroğulları arasında bir sərhəd bölgəsi olmuşdur. Bölgəyə Osmanlılar "Yörükan Daraqlı" kimi tanınan çox sayda Türkmən köçəri yerləşdirməyə çalışıb və şəhərin adı bu dövrdən sonra "Daraqlı Borglu" və ya qısaca "Borglu" və "Borlu" olaraq adlandırılmışdır. XVIII əsrin ortalarında "Zağfiranpolis" istifadə edilməyə başlanmışdır və daha sonra XIX əsrin ortasında qısa bir müddət üçün "Zağfiran Benderli" istifadə edilmişdir, amma XIX əsrin son rübündə "Zağfiran Bolu" olaraq dəyişmişdir. Ən son olaraq isə "Zafranbolu" və daha sonra "Safranbolu" şəklinə gəlmişdir.
Osmanlı Dövləti zamanında, xüsusilə XVII əsrdə İstanbul-Sinop karvan yolu üzərində yerləşdiyindən mərkəz olması səbəbilə mədəni və iqtisadi olaraq ən yüksək səviyyəsinə çatmışdır. Həmin dövrdə Osmanlı sarayı və dövlət adamları şəhərə əhəmiyyətli eksponatlar əlavə etmişdi.
XVIII əsrdən başlayaraq, III Selim və II Mahmud dövrlərində də davam edən və 1850-ci ildən sonra artan İstanbula olunmuş miqrasiya ilə Safranbolulular sarayda təsirli olmağa başlamışdılar. Miqrantların əksəriyyəti çörəkxanalar işləyir və ya dənizçilik edirdilər. Ksavie de Planxola görə, 1860-cı ildən başlayaraq Safranbolulular İstanbulda çörəkxana məsələsində monopoliya yaratmışdılar və şörəkxanalarda çalışan təxminən hər beş nəfərdən üçü Safranbolu regionundan gəlirdi. Böyük ehtimalla, mövqe sahibi və tanınmış şəxslər Safranbollu qohumlarını, dostlarını və ya müştərilərini İstanbula gətirirdilər. Planxola görə, Safranboludan İstanbula gələn yunanların böyük əksəriyyəti dənizçilik edirdilər.
1939-ci ildə istifadə olunan Karabük Dəmir Polad Zavodu ilə Karabük maraq mərkəzi halına gəlmişdir və Safranbolu 1950-ci illərdə Anadoluda baş verən müasir urbanizasiyadan çox əziyyət çəkməmişdir. Bu səbəblə memarlıq ənənələrini, xüsusən yarı taxta, üç otaqlı "Pontian Yunan" stilində zəlzələyə dözümlü evləri qorunmuşdur. YUNESKO tərəfindən 1994-ci il 17 dekabr tarixində "Dünya İrs Siyahısına" alınaraq "Dünya Şəhəri" adını almışdır. Dünya İrs Şəhərləri Təşkilatının (OWHC) fəal üzvü olan Safranboluda 2000-ci ildə OWHC idarə heyətinin iclası keçirilmişdir.
Coğrafiya və iqlimi
Qara dəniz bölgəsində yerləşən Safranbolu rayon mərkəzindən 8 km və dənizə 65 km məsafədə yerləşir. Rayon, Karabük (Mərkəz, Ovacıq və Eflani), Baronet (millət) və Kastamonu (Araç) rayonları ilə əhatə olunmuşdur.
Böyük hissəsi meşə olan və ərazisi 1.013 km² olan şəhər coğrafi baxımdan kələ-kötür bir bölgədədir. Şəhərin ən aşağı nöqtəsi dəniz səviyyəsindən 300 metr, ən yüksək nöqtəsi isə 1,750 metr olan Sarı Çiçək Təpəsidir. Şəhər mərkəzində isə ən alçaq nöqtə 400 metr və ən yüksək nöqtə 600 metr yaxınlığında olub, orta hesabla yükselti 500 metrə qədərdir.
Rayondan keçən önəmli axar sulardan Araç çayı, Soğanlı çayı və Ovacuma dərəsinin yanında su miqdarı az olan və böyük yarğanlar əmələ gətirən çoxsaylı balaca çuxurlar var. Dərin və uzun yarğanların yanında, böyük mağaralar və dağ yamaclarında yerləşən mağara ağızlarından çıxan böyük miqyaslı sular var. Tokatlı (gümüş), Akçasu və Bulaq dərələri üç ayrı yarğan yaradaraq şəhərdən keçib Araç çayına qarışırlar. Araç çayı isə Soğanlı çayı ilə birləşir və Filyos çayından Qara dənizə çatır.
Safranboluda Uluyaylaq və Sarıçiçek olmaq üzrə iki yaylaq yerləşir. Şəhərə 50 kilometr məsafədə yerləşən, 280 hektar və 7 kilometr məsafədəki Uluyaylağın ortasında bir sədd və içində yeraltı çay olan bir mağara var. Safranboluya 8 kilometr məsafədə olan Sarıçiçek yaylağında isə düşərgə qurub, dağçılıqla məşğul olurlar. Həmçinin şəhərdə yarğanlar və mağaralar yerləşir.
Yarğanlar qrupunda Sakaralan (Yacı) yarğanı Safranbolu Turizminə və təbiətsevərlərə verilmişdir. Uzunluğu 2.725 m olan Bulaq (Mencilis) mağarasının iki girişi var və 350 metrlik hissəsi işıqlandırılmışdır. Üfüqi inkişaf etmiş və fosil Mişar mağarasının böyük bir girişi var. Ağzıkara mağarası isə sarkıt və stalaqmitlər ilə diqqəti cəlb edir. Konarı kəndində yerləşən Yarasa İni və Karabükdə 100 İl Məhəlləsində yerləşən 100 il Mağarası daxil olmaq və gəzmək 1000 metrlik sahəsi Sepeleoloji Cəmiyyətinin ölçümle-mələrinin axırı nəticə xidmətə girəcək. 100 İl Məhəlləsinin Su batan və Çıxan mövqedə təbii proses olaraq bağ sahəsi içindədir.
Qara dəniz və İç Anadolu iqlimləri arasında olan Safranboluda yaylar isti, qış soyuq, yazlar ilıq və sərin keçir. Yaz və payız olduqca uzundur. Xüsusən son illərdə yay ayları quraq keçməyə başlamışdır, yağışlar yaz, payız və qış aylarında olur. İllik yağmur miqdarı orta hesabla 500 mm, rütubət nisbəti isə 60% həcmindədir. İldə orta hesabla 35 gün qar yağışı olur.
thumb|center|680px|Şəhərin ümumi görünüşü Şəhərin bazar bə bağ hissələri fərqli yüksəkliklərdədir və ətraflarında meşələr vardır. Bu səbəblə regionlar arası temperatur fərqləri vardır. Bazar hissəsi dərələrin yan yamaclarında yerləşir, daha ilıq və küləksiz olan bölgə qış kimi istifadə edilir və daha az qar yağışı olur. Yüksək təbəqələrdə yerləşən bağlar qismi isə, küləklərə açıq, yay aylarında sərin, qış aylarında qar olur, bu səbəblə yazlıq olaraq istifadə edilir.
1000px|thumb|center
Əhalisi
XIX əsrin sonlarına doğru şəhərin əhalisi 7500 nəfərə çatırdı. 1923-cü ildə Yunanıstanın ortodoks əhalisinin Yunanıstana mübadiləsi nəticəsində əhalinin sayı 5 minədək azaldıldı və bu əhalinin sayı 1940-cı ilə qədər belə qalmışdır. Karabük Demir Çelik fabrikinin açılması ilə bir çox iş adamları, sənətkarlar və fermerlər fabrikdə işləmək üçün Safranbolunu tərk etmiş və Karabükün əhalisi 100000-ə çatmışdır. Bununla belə, Safranbolu əhalisi xarici təsirlərə baxmayaraq, 1940-cı ildən sonra təxminən 20 minə yaxın artmışdır.
İdarəsi
XIX əsrdə Osmanlı dövlətinin inzibati islahatlar nəticəsində Safranbolu Safranbolu qəzasının mərkəzi olmuş və Kastamonu vilayətinə bağlanmışdır. XIX əsrin sonlarına doğru qədim dövrlərdə qala başında müasir bir hökumət binası inşa edilmişdir.
Osmanlı dövründə Safranbolunun mühüm bir hissəsinin idarəsi Kastamonuya bağlı olsa da, respublika dövründə Zonquldağa bağlı idi. Daha sonra 1937-ci ilə qədər Safranboluya bağlı Öğlebeli kəndinin bir məhəlləsi olan 1995-ci il 6 iyun tarixində Karabükün vilayət olması səbəbilə onun bir rayonu statusuna gəlmişdir
Safranbolunu rəsmisi Gökan Özcandır. Vilayətin Safranbolu və Ovacuma adlann iki bələdiyyəsi vardır. 2004-cü ilin seçkilərində Safranbolu bələdiyyə başçılığını Ədalət və İnkişaf (AK) partiyasından Nihad Cəbhəci 45.27 % səslə və Ovacuma bələdiyyə başçılığını Demokratik Sol Partiyasından (DSP) Abdulla Dəniz 42.70% səslə qazanmışdılar.
Bölgənin yerləşməsi baxımından üç əhəmiyyətli yerə ayrılmışdır. Köhnə şəhər olaraq adlandırılan bölgənin çox hissəsi qorunma altında olan və bəziləri muzeylər kimi istifadə edilən yarım taxtalı üç mərtəbəli evlərin olduğu bir qisimdir. Rəsmi adı "Misaki Milli" olan və xalq tərəfindən "Qranköy" olaraq adlandırılan Kıranköy isə 1923 mübadiləsini əvvəl Yunan Ortodoks xalqının yaşadığı bölgədir. Bağlar bölgəsi isə varlı ailələrin yay aylarını üzüm bağlarında və meyvə bağçalarında keçirdiyi bölgedir. 1923-cü ilə qədər bağlarda türk və yunan ailələr yaxın olaraq yaşayırdılar, 1923-cü ildən sonra köhnə Safranboluda yaşayan əhali davamlı olaraq bağlarda yaşamağa başlamışdır.
İqtisadiyyat
thumb|right|250px|48 otaqlı Cinci karvansara tarixdəki iqdisadi canlanmanın bir göstərcisidir, şəklin yuxarı sağ tərəfində Cinci hamamı ve solda Köprülü Mehmet Paşa məscidi vardır. Osmanlı dövründə Safranbolunun İpək yolunun üzərində yerləşməsi və burada emal edilən malların İstanbulda satılması səbəbindən uzun illər ticarətin daha yaxşı inkişaf etmiş sahələrindən biri olmuşdur. Ticarət yaxşı getdiyi dövrlərdə Cinci karvansara və hamamı effektiv istifadə edilmişdir. Bu zamanlarda istehsalçı və ticarətçilər lonca (lonca - eyni bölgədə yaşayan sənətkar və ticarətçilər tərəfindən təşkil edilən peşə təşkilatına verilmiş bir ad) sistemi ilə təşkil olunmuşdu.
Çox mədəni, çox etnik və dindar bir bölgə olan Safranbolu köhnə zamanlarda əhəmiyyətli yollardan uzaq olması səbəbiylə Anadolu dəri sənayesinin önəmli mərkəzlərindən biri deyildi, lakin bölgəsində dəriçilk baxımından əhəmiyyətli bir yerə sahib idi. Dəriçilik kənd təsərrüfatı və taxta-şalbandan sonra üçüncü yerdə gəlməkdə idi.
1940-cı ildə Karabük Demir Çelik Fabrikasının qurulmasıyla Safranbolu iqtisadiyyatda olan əvvəlki gücünü itirməyə başlamışdı. Əl əməyinin fabriklərə keçid etməsi dəriçilik kimi emal sektorları, üzüm yığımı, zəfəran istehsalı kimi əkinçilik və heyvandarlıq istehsal sahələrinə də təsir göstərmişdir. 1970-ci illərdən sonra şəhər iqtisadiyyatı turizmlə təkrar canlanmağa başladı.
Kənd təsərrüfatı nöqteyi-nəzərdən, meşə təsərrüfatı və taxılçılıq başda gəlir. Heyvandarlıq əsasən iri heyvanlar üzərindən aparılır.
2004-cü ilin qeydlərinə görə, 1855 gəlir vergisi, 934 ədəd kommersiya mənfəət vergisi, 218 ədəd qurum vergisi, 3007 vergi mükəlləfiyyəti var. 2005-ci ildən etibarən, hesablanmış vergilərin 17.393.507,75 TL vergi tutulur. Ticarət və Sənaye palatasında qeydə alınmış 365 fərdi firma, 38 anonim şirkət, 2 kollektiv şirkət, 1 kommandit ortaqlığı olan şirkəti, 1 adi şirkət, 139 məhdud məsuliyyətli cəmiyyət,  42 adi tərəfdaşlıq, 6 istehlak kooperativi, 85 tikinti kooperativi olmaqla cəmi 702 biznes şirkəti var.
Təhsil
Şəhərdə Safranbolu və Ovacuma xalq kitabxanaları yerləşir. Safranbolu rayon xalq kitabxanası 1981-ci ildə tikilmiş və 23 aprel 1982-ci ildə açılmışdır. Bundan əlavə, Safranbolu kitabxanası ilə əlaqədar olaraq, 12 dekabr 2002-ci ildə Ovacuma Belde xalq kitabxanası açıldı.
Mədəniyyət
thumb|right|250px|Hıdırlıqda yerləşən Həsən Paşa Türbəsi Safranbolu məşhur evləri XVIII-XIX əsr türk icmasının keçmişini, mədəniyyətini, iqtisadiyyatını, texnologiyasını və həyat tərzini əks etdirən memarlıq məlumatı ilə tikilmişdir. Şəhərdə yerləşən təxminən 2000 ənənəvi strukturdan 1008 ədədi reyestr edilmiş və qanuni qoruma altına alınmışdır. XIX əsrin sonunda 28 məscid, 2 yunan pravoslav kilsəsi, 13 xanlıq (Özbəkistanın Buxara və Halvetiyə), 2 kitabxana, 2937 tələbənin təhsil aldığı 191 məktəb, 12 mədrəsə, 8 yunan məktəbi, 1 teleqraf stansiyası, 24 karvansara, 11 hamam, 940 dükan, kasıblar və daha çox keçmiş əsgərlər və qohumları olan sifilitik xəstələr üçün 1 xəstəxana var idi. Təxminən 3000 illik tarixi keçmişində bir çox mədəniyyətin yaşadığı şəhərdə mühüm mədəni zənginliklər vardır. Xüsusilə Osmanlı dövründən qalma karvansara, hamam, məscid, bulaq, körpü və malikanələr ziyarətçilərin diqqətini çəkir. YUNESKO-nun 1994-cü il 17 dekabr tarixində ”Dünya İrs Siyahısı”na aldığı Safranbolu, Türkiyədə yerləşən təxminən 50000 qorunması lazım olan mədəniyyət və təbiət varlığının 1125-ni özündə birləşdirir. Bu səbəblə, muzey şəhər vəziyyətindədir. Mədəniyyət və təbiət varlıqlarını qoruma ali sovetinin 1975-ci ildə şəhəri abidə elan etməsi akademik dairələrin diqqətini çəkmiş və bu maraq zamanla Türkiyə xaricinə də çıxmışdır. Turistlərin marağı ilə 90-cı illərin əvvəlindən etibarən kiçik və orta miqyaslı turistlik komplekslərinin formalaşması başlamışdır və bu sayədə tərk edilmiş evlər otel və restoran kimi strukturlara çevrilmiş, monumental əsərlər bərpa edilməyə başlanmış və unudulmaqda olan əl işləri yenidən canlanmışdır. "Dünya Mədəniyyət İrsinə" daxil olub abidə elan edilən qədim şəhər mərkəzində 1008 ədəd tarixi əsər qeydiyyatdan keçib. Bunlar; 1 xüsusi muzey, 25 məscid, 5 türbə, 8 tarixi bulaq, 5 hamam, 3 karvansara, 1 tarixi saat qülləsi, 1 günəş saatı ilə yüzlərlə ev və malikanə. Bunlardan başqa, təpələr, tarixi körpülər və qaya məzarları da var. Safranbolu hər il avqust ayının ikinci həftəsində Uluyayla şənlikləri, sentyabr ayında da “Qızıl Zəfəran” sənədli film festivalı keçirilir. Safranbolu motosiklet festivalı ilk dəfə olaraq 2015-ci ilin May ayında keçirilmişdir.
Bələdiyyə
Safranbolu rayonunda bələdiyyə təşkilatı ilk dəfə 1923-cü ildə respublika ilə birlikdə yaradılıb. Seçildikləri illərə görə bələdiyyə başçıları və siyasi partiyaları:
Zarəmərg (Sərdəşt)
Zarəmərg — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sərdəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 99 nəfər yaşayır (20 ailə).
Estoniya prezidentlərinin siyahısı
2016-cı ilin ilin 10 oktyabr tarixindən vəzifəni, Kersti Kaljulaid icra edir.
Oka Təbiət Qoruğu
Oka Təbiət Qoruğu ― Rusiyada, Meşçer ovalıqlarında, Oka və Pra çaylarının hövzəsində yerləşən qoruq. Qoruq böyük düzəlik çayları və meşəlik torf sahələrinə görə su quşları və gəmilər üçün əhəmiyyətli bir ərazidir. Qoruqda bizon və durna yetişdirmə mərkəzləri var. Ərazi 60-a yaxın Ryazan vilayətinin Spasskiy rayonunda, Ryazan şəhərinin 60 kilometr şimal-şərqində yerləşir. 1994-cü ildə Pra və Oka çaylarının yaratığı allüvial düzənlik beynəlxalq əhəmiyyətli Ramsar sahəsi təyin edilmişdir. Ərazi 1978-ci ildə UNESCO-nun İnsan və biosfer ehtiyatı təyin edilmişdir. Qoruq rəsmi olaraq 1935-ci ildə yaradılıb və 55 722 hektar ərazini əhatə edir.
Topoqrafiya
Oka Təbiət Qoruğu əsasən meşəlik torf sahələrindən (təxminən %90), bataqlıqlardan (%5) və quru ərazilərdən (%5) ibarətdir. Okanın qolu olan Pra boyunca daşqın hövzəsi uzanır. Qoruğa Oka və Pra çaylarından başqa Lamşa çayı və Qara çay da daxildir. Ərazinin hündürlüyü 80 ilə 200 metr arasındadır. Qoruğun sərhədi ətrafındakı ərazilər ot biçimi kimi az təsirli kənd təsərrüfatı fəaliyyətləri üçün istifadə olunur.
İqlim
Qoruq cənubi İsveçdən Ural dağlarına qədər uzanan, palıd, küknar, şam ağacalarından ibarət qarışıq meşə zolağı olan Sarmat meşələri ekoregionunda yerləşir.
Ərazidə rütubətli kontinental iqlim hakimdir. Bu iqlim həm günlük, həm də mövsümi olaraq böyük temperatur fərqi olan mülayim yay və soyuq, qarlı qış ilə xarakterizə olunur. Qoruqdakı orta temperatur fevral ayında 11.6 C, iyul ayında isə 19.8 C olmaqla dəyişir. Yağıntı miqdarı olduqca dəyişkəndir: il ərzində orta hesabla 347-918 millimetr arasında dəyişə bilər. Ərazidə əsasən qərb və cənub-qərb küləyi hakimdir.
Flora və fauna
Oka quruğu boyunca müxtəlif meşə növlərinə malikdir: tozağacı (Betula sp.), palıd (Quercus robur) və qızılağacın (Alnus glutinosa ) yayıldığı şam (Pinus sylvestris ) meşələri, laym və ağcaqayın ağacları olan palıd meşələri və küknar meşələri. Ərazidə sfaqnum bataqlıqları və daşqınların yaratdığı çəmənliklər var. Alimlər qoruqda 109 fəsiləyə aid 880-dən çox bitki növü aşkar etmişdir.
Qoruğun faunası mərkəzi Avropa meşələrinə xasdır. Ərazidə ən çox rastlanılan məməlilər siçovullardır. Qoruqdakı əsas yırtıcılar tülkü, qurd və porsuqdur. Dırnaqlı heyvanlara isə maral, cüyür və çöldonuzu daxildir. Alimlər Oka qoruğunda 61 növ məməli, 266 növ quş, 11 növ amfibiya, 6 növ sürünən, 39 növ balıq və onurğasızların 3883 növünü qeydə almışdırlar.
Qoruqda 1959-cu ildə yaradılmış Avropa Bizon Yetiştirmə Mərkəzi və 1979-cu ildə yaradılmış Durna Yetişdirmə Mərkəzi mövcuddur.
Eko-təhsil və giriş
Sərt bir təbiət qoruğu olan Oka qoruğu əsasən geniş ictimaiyyət üçün bağlıdır. Amma bununla birlikdə alimlər və "ekoloji təhsil' məqsədli ziyarətçilər park rəhbərliyi razılaşaraq qoruğa daxil ola bilər.
NGC 7517
NGC 7517, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Balıqlar bürcü istiqamətində yerləşir. E5 tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Leksi Bell
Leksi Bell – ABŞ pornoaktrisası. Leksi Bell 2012-ci ilin rəsmi məlumatların əsasən 293 pornoqrafik filmdə çəkilmişdir. .
Hava Köçəriləri
right|200px
Hava Köçəriləri — Avatar: Aanq haqqında əfsanə cizgi serialın dünyadan bir xalq. Od milləti tərəfdən başlayan Yüz illik müharibə başlayanda Aanqdan başqa bütün Hava Köçəriləri Od Lordu Sozin tərəfdən məhv edilmişdilər.
Görünüşü
Millətin görünüşü Tibet rahiblərinin görünüşü əsasında yaradılmışdır. Əsasən qara saçlı (kişilər rəhib ilduğuna görə keçəldilər), palıdılı gözlər, bədənlərinə (körpə yox,) uşaq yaşında bədənlərdə ox tatusu yazdırırlar.
Mədəniyyət
Hava Köçəriləri rəhibləridilər, məişəti çox asan və pasifistikdir. Onlar tamamilə vegeteriandılar (ətlərdən təkcə yumurtanı yeyirdilər). Uşaqlar aerobol kimi Hava magiyanı istifadə edə oyunlar oynayırdılar. Geyimləri əsasən sarı və palıdı rənglərdəidilər.
ru:Аватар: Легенда об Аанге
Nüsrət Yaqubov
Nüsrət Yaqubov (tam adı: Nüsrət İsmayıl oğlu Yaqubov; ) — Qanlı Yanvar şəhidi.
Həyatı
Ailəli olmuş, 2 qızı və 2 oğlu yadigar qalmışdır.
Balan (Sərdəşt)
Balan — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sərdəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Nüsrət Yaqubov
Qanlı Yanvar faciəsi
Yanvarın 19-u gecəsi təxminən saat 22 radələrində Qala kəndindən öz şəxsi Jiquli markalı ( Ya 56-83 AQ ) maşınında evə gedərkən hərbi hissənin yanında əsgərlər tərəfindən atəşə tutulmuşdur. Nüsrət bir müddət burada köməksiz qalmış, xeyli qan itirmişdir. Sonra o, saat 23:30 dəqiqədə Mərdəkandakı 26 nömrəli xəstəxanaya aparılmışdır. Aparılan cərrahiyyə əməliyyatı da kömək etməmiş, yanvarın 22-si vəfat etmişdir.
Balan (Sərdəşt)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 158 nəfər yaşayır (29 ailə).
Nüsrət Yaqubov
Qanlı Yanvar faciəsi
Zirə qəbiristanlığında dəfn edilmişdir.
Ünvan
Bakı, Zirə qəsəbəsi, C. Məmmədquluzadə küçəsi, döngə 9, ev 15.
Xatirəsi
Orta təhsilini aldığı 120 nömrəli məktəb onun adını daşıyır.
Xarici keçidlər
Zirə qəsəbəsinin verdiyi ilk şəhid kimi tarixə düşən Nüsrət Yaqubov
Samanta Foks (ifaçı)
Samanta Foks ( 15 aprel 1966) – Böyük Britaniya fotomodeli və ifaçısıdır.
Həyatı
Samanta Foks 15 aprel 1966-cı ildə London şəhərində Patrik Con və Kerol Enn Foksun ailəsində anadan olmuşdu. Onun Kiçik bacısı Vanessa və atasının ikinci evliliyindən Frederik adlı ögey qardaşı vardır. İlk dəfə ekrana 3 yaşında çıxmış və televiziya karyerasına başlamışdır. 1980-cı illərin əvvəlində Samanta Foksun anası Kerol Foks onun şəklini çəkərək, «Face and Shape of 1983» adlı modelləri hazırlaşdıran "The People" qəzetinin müxbirlərinə göndərir. Müxbirlər Samantanın şəklini bəyənirlər və onu modelyerlik karyerasını başlamağı dəvət edirlər. Onun şəkli "The Sun" qəzetinin 3-cü səhifəsində 1984, 1985 və 1986-cı illərdə qələbə qazanır. Həmçinin, bu müddətdə musiqi karyerasına başlayır. Samanta Foks 1986-cı ildə Touch Me (I Want Your Body) mahnısını ifa edərək böyük populyarlıq qazanır. Samantanın sonuncu dəfə çılpaq şəkli 1996-cı ildə "Playboy" jurnalının səhifələrində görünür. Samanta Foksu "Rock Dancer" filminə çəkmək üçün Bollivuda dəvət etmişlər. 24 avqust 2008-ci ildə Sabrina Salerno, Kim Vayld, Modern Talking, Sandra Kretu və digərləri ilə birlikdə konsert verib. Samanta Foks iki dəfə avstraliyalı Piter Forster ilə yaxın münasibətdə olub. Lakin onunla ailə qurmayıb. Samantanın atası Patrik onun 1995-ci ilə kimi meneceri olub. 1991-ci ildə Samanta atasının onun hesabından £1.000.000 funt sterlinq oğurladığını şübhələnərək Patrikdən məhkəmədə £363,000 min sterlinq civarında pul tələb etmişdir. Məhkəmə işini qazandıqdan sonra atası ilə görüşməmişdir. Patrk Con isə 2000-ci ildə vəfat etmişdi.
Bratanq
Bratanq — Böyük Andaman adaları qrupuna daxil olan ada. Öz növbəsində Hindistanın müttəfiq Andaman və Nikobar adaları ərazisinə daxildir.
Adanın sahəsi 238 km² təşkil edir. Orta Andamandan cənubda Cənubi Andamandan şimalda yerləşir. Adadan 20 km şərqində Riççi arxipelaqı yerləşir. Arxipelaqın inzibati mərkəzi Cənubi Andaman adasının cənub-şərqində yerləşən Port Bler şəhərindən 100 km cənubda yerləşir.
Adada palçıq vulkanları vardır. 2004-cü il Hind okeanında zəlzələ və sunami hadisəsinin baş verməsini bu vulkanlarla əlaqələndirməyə çalışırlar. Burada güçlü püskürmə 18 fevral 2003-cü ildə qeydə alınmışdır. Yerli əhali bu vulkanları calki adlandırırlar.
Burada Barren adasında da eyni adlı vulkan fəaliyyət göstərir. Bu vulkan Cənubi Asiyanın yeganə aktiv vulkanıdır. Narkodam adasındakı vulkan isə aktiv olma potensiallı olan vulkan hesab edilir.
Jerom Deom
Jerom Deom (19 aprel 1999-cu ildə Belçikada anadan olub) — Belçika Pro Liqa təmsilçilərindən olan Standard Lyej FK klubunda yarımmüdafiəçi kimi çıxış edən peşəkar Belçikalı futbolçudur.
Standard Lyej
Deom Standard Lyej FK akademiyası vasitəsilə inkişaf etmişdir. Deom əsas komanda ilə debütünü 7 may 2016-cı ildə etmişdir. O, 68-ci dəqiqədə Vaasland-Beveren klubu ilə qarşılaşmada Martin Remakleni əvəz etmişdir. Həmin görüşdə Standard Lyej liqa görüşündə Beverenə 2-0 hesabı ilə qalib gəlmişdir.
Böyük və Kiçik Tunb adaları
right|300px thumb|right|Böyük Tunb