cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Başqırd üsyanı (1662–1664)
Mübarizə
Çay hövzələrində fəaliyyət Trans-Ural üsyançılar İset, Neiva, İrbit Başqırd torpaqlarında qurulan qalalar, yaşayış məntəqələri, monastırlar, hücum etdi. Üsyançı Nogai və Kazan atlıları hələ də mərkəzi və qərb bölgəsində, Ufa və Trans-Kama qalalarının yaxınlığında fəaliyyət göstərirlər. Bu yolların sakinləri də müttəfiq axtarırdılar. Kalmık taishas Daichin s və Ayuka ilə əlaqələr qurdular. Başqırdlar Mansi (Voquls), Kungurskye Sibir tatarları, Mari, Kalmıkları dəstəklədilər. Çar hökuməti bir daha Başqırdlara danışıqlar aparmağı təklif etdi. Üsyançılar Nogai 1663-cü ilin payızında Ufa komandiri ilə danışıqları bərpa etdi. Onların səfirləri Dinmuxamet Yulaev və Aktai Dosmuhametov 1664-cü ilin əvvəllərində Moskvaya getdilər və fevral ayında kralın noqay başqırdlarına verdiyi nizamnamələrə qayıtdı. Başqırdıstan Qazan Daruğu 1664-cü ilin yayında Ufa komandiri ilə danışıqlara başladı. 1664-cü ilin payızında Sibir Başqırdları da çar hakimiyyəti ilə danışıqları bərpa etdilər. Onların səfirləri Tobolskda olmuş və qubernatorla razılaşma əldə etmişlər.
Qiyamın nəticələri
Üsyançıları məğlub edə bilməyən çar hökuməti əsas tələblərini yerinə yetirməyə məcbur oldu. Ufa qubernatoru Stolnik Andrey Volkonsky vəzifədən vaxtından əvvəl çıxarıldı və Başqırdların tələbi ilə FI Somov tərəfindən əvəz edildi. Daha əhəmiyyətlisi torpaq məsələsində hökumətə güzəşt idi: Başqırdların torpaqlarına vətənpərvərlik hüququ rəsmi olaraq təsdiq edildi. Yeni qubernatora, başqırdların rus mühacirləri tərəfindən torpaq sahələrini ələ keçirmələri ilə bağlı müraciətlərinə baxılması və onların tələblərini yerinə yetirməsi tapşırıldı. Hökumət xərac yığanların da sui-istifadə hallarına son qoyacağına söz verdi.
SSRİ Ali Soveti Rəyasət Heyətinin Sədri
SSRİ Ali Soveti Rəyasət Heyətinin Sədri — 1936 - 1989-cu illərdə SSRİ-də dövlət başçısı. Rəyasət Heyətinin Sədri SSRİ Ali Sovetinin birgə iclasında seçilirdi.
Uşaq (film, 1921)
thumb|The Kid Uşaq — rejissor Çarli Çaplinin filmi.
Məzmun
Tənha ana yeni doğulmuş körpəsini ona gözəl həyat gətirəcəyi ümidi ilə varlı bir avtomobilə qoyub gedir. Həmin maşın iki soyğunçu tərəfindən oğurlanır. Maşında körpəni görən soyğunçular onu xarabalığa atıb gedirlər.
Uşaq təsadüfən Avaranın (Çarli Çaplin) gəzdiyi xarabalıqda atılır. Onu tapan avara uşaqla nə edəcəyini bilmir. Ağlına gələn isə onu yad bir uşaq arabasına qoymaq olur, lakin onun bu fikri baş tutmur. Hər yandan əli üzülən avara uşağı öz kasıb daxmasına aparmağı qərarlaşdırır.
5 il keçir. Uşaq bu müddətdə böyüyür və ev işlərində avaraya kömək edir. Onlar hətta birlikdə pul qazanırlar. Uşaq yaşayış evlərinin şüşələrini sındırır, elə bu vaxt "təsadüfən" şüşəsalan-avara keçir. O, evin şüşəsini dəyişir və ona bunun haqqını ödəyirlər. Bu, onları polis tutana qədər davam edir. Polisdən qaçmaq, yerli dələduzlarla vuruşmalar, yarıac dolanmaq avara ilə uşağın vəziyyətinin heç də yaxşı olmadığını göstərir. Belə yaşamaq asan olmasa da, onlar bir-birini başa düşür, əsl ailə kimi, ata-oğul kimi yaşayırlar.
Bu vaxt artıq tanınmış aktrisa olmuş uşağın anası qəzetə bir elan verir: onun oğlunu tapan şəxsi mükafat gözləyir. Elan avara ilə uşağın gizləndiyi yataqxananın sahibinin gözünə sataşır. Gecə vaxtı avara yuxuda olarkən o, uşağı da götürüb polis məntəqəsinə yollanır.
Oyanıb uşağı yerində görməyən avara onu axtarmağa başlayır, lakin bu heç bir nəticə vermir. Əldən düşmüş avara öz daxmasının qapısı bağlı olduğundan artırmada yatır. O, yuxuda özünün və uşağın ölməsi və cənnətə düşməsini görür. Cənnətdə hər şey həyatda olduğu kimidir: həmin xarabalıqlar… Yeganə fərq ətrafın ağ çiçəklərə bürünməsidir. Avaranın həmin iti, həmin quldurlar və polislər, lakin hər kəsin indi ağ cübbəsi və mələk qanadları vardır. Hamı özünü xoş aparır, heç kim avara və uşağın xətrinə dəymir. Elə bu zaman təsadüfən cənnətə şeytanlar daxil olur və orada qalmaqal salırlar. Mələk-polislər hər şeyi öz yoluna qoymağa çalışaraq atəş açırlar. Avara "ölür".
Avara yuxudan ayılır və polisin onu boynundan tutub yuxarı qaldırmasını görür. Onu polis maşınına oturub aparırlar, lakin həbsxanaya yox, hansısa varlı bir evə. Burada onu xoşbəxt uşaq və onun anası gözləyir.
Ermənistan mədəniyyəti
Erməni xalqının mədəniyyət tarixi eramızdan əvvəl VI–V əsrlərdən başlayır və daha da qədim Urartu mədəniyyətinin davamıdır. Britannica ensiklopediyasında qeyd olunduğu kimi, Ermənistan dünya sivilizasiyasının ən qədim mərkəzlərindən biridir. Xristianlığın IV əsrin ilk illərində Ermənistanın dövlət dini olaraq qəbul edilməsi erməni xalqının tarixinin və mədəniyyətinin inkişafında böyük rol oynamışdır. IV əsrdən etibarən erməni mədəniyyəti tarixində yeni bir mərhələ — orta əsrlər dövrü başlayır. Erməni mədəniyyətinin ümumi yüksəlişi VII əsrə qədər olan dövrü əhatə edir. Sonrakı nəzərəçarpan inkişaf dövrü X əsrin sonlarında başlayır və 885-ci ildə Ermənistan tarixində yeni bir qızıl dövrün başlanğıcı olan müstəqil Ani krallığının bərpası ilə əlaqələndirilir. Mədəni yüksəliş dövrü XIII əsrə qədər davam edir və bəzi müəlliflər tərəfindən "Erməni İntibahı" kimi xarakterizə olunur. XV–XVI əsrlərdə təxminən iki əsr böhrandan sonra XVII əsrdən etibarən mədəni həyat canlanır. 1918-ci ildə müstəqil Ermənistan dövləti yaradılır.
Şriftlər
Yerkataqir erməni yazısının ən qədim şriftidir. "Dəmir yazı" deməkdir, V əsrdən bəri istifadə edilir. Bu şriftdə bütün sözlər hərflərin böyük forması ilə yazılır. İki növü var: yuvarlaq və düz. Yerkataqir yazısı ilə yazmaq əlavə vaxt və kağız apardığına görə katiblər kiçik hərflərin istifadə olunduğu bolorqirdən istifadə etməyə başladılar. XIII-XVI əsrlərdə bolorqir ən geniş istifadə edilən yazı idi. Onun Kilikiya forması daha rəsmi və zərifdir, şərq forması isə düz yerkataqirə yaxındır. X-XI əsrlərdən istifadə olunmağa başlayan Şxaqir yazısı həm düz, həm də sağa əyilərək yazılır. XVII—XVIII əsrlərdə şxaqir geniş istifadəyə keçmiş, əsasən memorial mətnlərdə müşahidə edilmişdir. Notrqir yazısı "notarial yazı" kimi tərcümə edilir. Bolorgirdən daha kiçik ölçüdə, düz, dairəvi və dalğalı elementlərin kombinasiyasından ibarətdir. XVI—XVIII əsrlərdə geniş yayılmış, qeyri-rəsmi mətnlər (əlyazmaların kolofonları, kargüzarlıq sənədləri) üçün istifadə edilmişdir.
Erigeron pseud
Erigeron pseud Erigeron pseud
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Alyutik dili
Alyutik dili (alyutik, Sakit okean yupiki və ya suk və ya suxststun və ya suxpiak) - Alyaska yarımadasında, Kadyak adasında, Syuard yarımadasında və Prins Uilyam körfəzi sahilində yayılıb. Danışanların sayı təqribən 450 nəfər ( yaşlı nəsil).
Alyutik dili alyaska yupikcəsi ilə başa düşülür. Alyutik dili uzun müddət rus dili ilə kontaktda olub (XVIII əsr—XX əsr) və ondan dilə bir sıra sözlər keçib.
Dialektləri
Alyutik dilinin iki dialekti var: koniaq alyutiki və çuqaç alyutiki.
Tikanlı əzvay
Tikanlı əzvay —  cinsinə aid bitki növü.
Rvarud
Əhalisi
Əhalisi 895 nəfərdir. Kəndin tarixi ilə bağlı kompleks tədqiqat işi aparılmamışdır. Faktiki arxeoloji materiallara əsaslanıb demək olar ki, kənd ərazisində insanlar qədim dövrdən məskunlaşmağa başlamışlar. Belə ki, kəndin ərazisindəki "Şahzadə Əbülqasim" türbəsinin yuxarısından keçən yol düzəldilərkən Tunc dövrünə aid balta, nizə, nizə ucluqları, ox və qədim insanların məişəti ilə bağlı digər maddi mədəniyyət nümunləri tapılmışdır. Dini mənsübiyyətinə görə müsəlmandırlar. Ənənəvi məşğuliyyətləri əkinçilik, maldarlıq ve arıçılıqdır.
Toponimiyası
Eyniadlı çayın sahilində, Peştəsər silsiləsinin ətəyində yerləşən bu kənd sahilində yerləşdiyi çayın adını daşıyır. Rvarud sözunun etimoloji mənası haqda müxtəlif mənbələrdə çoxlu versiyalar vardır. Onlardan bəziləri aşağıdakılardır:
Kənd 4 tərəfdən hündür dağlarla əhatə olunmuşdur. Bu dağlar bir-biri ilə üz-üzə olduğu üçün kəndin adı talışca "Rubəru" (üzbəüz) sözündən əmələ gələ bilər. Ehtimal edirlər ki, "rubəru" sözu müxtəlif mərhələlərdən sonra dəyişilərək öz əvvəlki formasını itirərək, müasir dövrdə işlənən rvaru (Rvarud) şəklinə düşmüşdur. Kənd ərazisində yaşamış qədim insanlardan gələn rəvayətə görə, kəndə az yağıntı düşdüyu üçün az yağıntılı olduğu üçün qədimdə bu kənd talışca "Nıvoru" (az yağıntılı çay) adlandırılmışdır. Budaq Budaqov və N.G.Məmmədovun müəllifi olduqları "Azərbaycanın Lənkəran regionu toponimlərinin izahlı lüğəti"ndə "Rvarud" sözünün Lerik rayonundakı Rovərud çayının adından yarandığı qeyd edilir. "Ro" talış dilində "yol" və "kənar", "rud" isə "çay" mənasını verir. Beləliklə, kəndin adı "Yol kənarı çay" şəklində izah edilir.
Coğrafiyası və iqlimi
Rvarud kəndi Lerik rayonun mərkəzindən 18 km olan məsafədə yerləşir. Kənd özünun qədim tarixi ilə tanınır. Veri, Çayrud, Tikəband, Anzolu, Andurma kəndləri ilə həmsərhəddir. Rvarudun iqlimi qışda soyuq, yayda mulayim olur.
Rvarud kəndi 5 məhəlləyə bōlünür:
Rvarud əsasən dağlıq və qismən düzənlik relyefə malikdir. Kəndin ortasından onu iki hissəyə bölən Rvarud çayı axır. Ərazisində Biləband, Cəngəsə, Hıryəsə, Səhal adlı təpə və dağlar mövcuddur. Həmçinin, kəndin ərazisində 4 süni göl mövcuddur. Bu göllərin suyu əkinlərin suvarılmasında istifadə olunur. Kəndin ərazisində şirin su mənbələri olan təbii bulaqlar mövcuddur.
Görkəmli şəxsiyyətləri və ziyalıları
Kəndin görkəmli şəxsiyyətləri sırasında aşağıdakıları qeyd etmək olar:
Rvarud kəndi eyni zamanda üzunömurlülər kəndi kimi də tanınır. Kəndin 60-dan çox sakini II Dünya Müharibəsinin iştirakçısı olmuşdur. Həmçinin, Qarabağ müharibəsində kənd 3 şəhid vermişdir.
Kəndin sərhədləri
Rvarud kəndi qonşu Çayrud kəndi tərəfindən Lildiqo deyilən yerlə sərhəddir. Şərqdən kəndi dəniz səviyyəsindən 1921 m yüksəklikdə yerləşən Cangəsə dağı əhatə edir. Kənd cənub-şərqdən Veri kəndi ilə həmsərhəddir. Kənd qərbdən Anzolu-Təngəbin kəndləri ilə sərhəddir. Kəndin şimalında "Hıriyəsə" dağı yerləşir. Kəndin cənub-qərbində isə Kırdiquri adlı bir sahə vardır. "Kırdiquri" azərbaycanca "Kürdün goru, qəbri" deməkdir.
Bu sahənin belə adlanması ilə bağlı rəvayət mövcuddur. Bu rəvayətlə əlaqədər olaraq keçmişdən qalan və yalnız Rvarud kəndində qeyd edilən bir adət mövcuddur. Bu adət "Kırdi zoə şəv" (yəni, kürd oğlunun gecəsi) adlanır. Həmin gecə kənddə təntənə ilə qeyd edilir. Hər evdə şam yeməyi zamanı ən yaxşı xörəklər bişirilir.
Mədəniyyəti
Şəhid Səxavət Hacıyev adına Rvarud kənd tam orta məktəbinin binası 1951-ci ildə 7 illik məktəb üçün tikilmişdir. Sonralar 8 illik, indi isə tam orta məktəb kimi fəaliyyət göstərir.
Çarlz Evison
Çarlz Evison ( 16.2.1709, Nyukasl apon Tayn, Britaniya İmperiyası - 10.5.1770, Nyukasl apon Tayn, Britaniya İmperiyası) — Barokko və Klassik dövrlərində yaşayıb yaratmış ingilis bəstəkarıdır. O, həmçinin kilsə orqançısı idi.
Rvarud
Dini-mədəni abidələri
Kənddə bir neçə pir vardır:
Yerli əhali bu ocağa bir inanc yeri kimi pənah gətirir. Ocağın içərisində qəbir var. Camaat buraya nəzir gətirir, qurbanlar kəsirlər.
Seyid Paşa türbəsi, buna "Astədoji tıbə" də deyilir. "Astədoji tıbə" talışca "astə" - sümük, "doj" - ağrı, "tıbə" - pir, yəni "Sümük ağrısı piri" deməkdir.
Şahzadə Əbülqasim XVI əsrdə "ariflərin sultanı, türbəti müqəddəs, taliblərin ən seçilmişi" adlandırılan və Seyid Babagil adı ilə tanınan Nizaməddin Əmirə Şahsevər Gilanı Kəskərinin sərkərdəsi, qoşunbaşısı olmuşdur.
“Seyid Vəliağa” türbəsi - Seyyid Vəliağa Mirqəni oğlu (1893-1973) XX əsrdə yaşamışdır.
Rvarud Şəhidlər Xiyabanı
15 sentyabr 2017-ci il tarixində Rvarud kəndində Qarabağ döyüşlərində həyatını itirən kənd  şəhidlərinin  xatirəsinə ucaldılan abidənin açılış mərasimi olmuşdur. alt=Şəhidlər Xiyabanı Rvarud|thumb|Rvarud Şəhidlər Xiyabanı Abidə Qarabağ döyüşlərində vuruşan şəhid Hacıyev Səxavət Əbi oğlu,şəhid  Hacıyev Etiqad Balaxan oğlu və Həsənov Mübariz Ağakişi oğlunun eyni zamanda 1941-1945-ci illərdə SSRİ ordusunda vətənin müdafiəsində şəhid və itkin olmuşların əziz xatirəsini əbədiləşdirmək məqsədi ilə inşa edilmişdi.
Rvarud Dövlət Təbiət Yasaqlığı
Azərbaycan Respublikası ərazisində xüsusi mühafizə olunan təbiət əraziləri şəbəkəsinin inkişaf etdirilməsi məqsədi ilə, habelə Azərbaycan Respublikası Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinin Azərbaycan Respublikasının Kənd Təsərrüfatı Nazirliyi, Dövlət Torpaq və Xəritəçəkmə Komitəsi və Lerik Rayon İcra Hakimiyyəti ilə razılaşdırılmış təqdimatını nəzərə alaraq Azərbaycan Respublikasının Nazirlər Kabinetinin 2 oktyabr 2009-cu il tarixli, 162 nömrəli Qərarına əsasən Rvarud Dövlət Təbiət Yasaqlığı yaradılmışdır.
Yasaqlıq 1333,0 hektar sahədə yerləşir ki, onun da 510,0 hektarı Rvarud, 315,0 hektarı Anzolu, 508,0 hektarı isə Veri kəndinin ərazisində yerləşir.
İnfrastruktur
Kəndə Lənkəran rayonundakı Narbağı qaztənzimləyici stansiyasından qaz boruları çəkilmiş və 2012-ci ilin dekabr ayının 22-də ilk dəfə olaraq təbii qaz verilmişdir.
Ənbərabad
Ənbərabad — İranın Kirman ostanının şəhərlərindən və Ənbərabad şəhristanının mərkəzidir. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhərin əhalisi 18,590 nəfər və 3,997 ailədən ibarət idi.
Bakıdakı məscidlərin siyahısı
Bakı şəhərində yerləşən bir çox məscidlərin siyahısı və qısa məlumatı təqdim olunur.
Sökülən
Nərimanov rayonu Cümə məscidi 20 aprel 2023-ci il tarixindən etibarən yenidən fəaliyyətə başladı.
Erigeron pseuderiocephalus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Palma-Sola (Santa Katarina)
Palma-Sola (Santa Katarina) (Palma Sola) — Braziliyanın Cənub regionunun Santa-Katarina ştatında yerləşən bələdiyyədir. 2006-cı il məlumatlarına əsasən bələdiyyənin əhalisi 7725 nəfərdir. Ərazisi 331,776 кm²-dir. Əhalinin sıxlığı 23,3 nəfər/кm²-dir. Bələdiyyə 30 dekabr 1961-ci ildə yaradılmışdır.
Crassula arborescens
(Crassula arborescens) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Faryab
Ənbərabad — İranın Kirman ostanının şəhərlərindən və Faryab şəhristanının mərkəzidir. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhərin əhalisi 4,508 nəfər və 971 ailədən ibarət idi.
95 saylı Tərtər seçki dairəsi
Azərbaycan Respublikası 95 saylı Tərtər seçki dairəsi — Azərbaycan Respublikasında seçki dairəsi.
Ağacşəkilli əzvay
(Aloe arborescens) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
'Aloe arborescens'' Mill. - Ağacşəkilli əzvay''' (Ağacabənzər aloe, yüzillik aloe, yüzillik, sabur, əzvay)
Botaniki xarakteristikası:
Çoxillik həmişəyaşıl, sukkulent bitki olub, 4 m-ə qədər hündürlüyə malik olur. Gövdəsi budaqlanan seyrəkyarpaqlıdır. Yarpaqları lətli, növbəli, gövdənin yuxarı hissəsi çətirəbənzər, qılıncabənzər, kənarları dişcikli və tikanlı, yuxarı hissəsi çökük, aşağı hissəsi isə qabarıq olub, uzunluğu 20-65 sm, eni 3-6 sm, qalınlığı isə 1,2-5 sm-ə bərabərdir. Çiçəkləri iri (4 sm-dən böyük), çəhrayı, əyilmiş, sadə tac olub, silindrik fırçadan ibarət, uzunluğu 20-40 sm olur.
Gürcüstanda çöl şəraitində aprel-noyabr aylarında becərilir. Soyuqlar düşdükdə üstü örtülür.
Ramil Əliyev (məşqçi)
Ramil Əliyev ( 21 iyun 1986, Brest, Belarusiya SSR, SSRİ) — Azərbaycan futbol mütəxəssisi, Azərbaycan futbol tarixində Premyer Liqada debüt etmiş ən gənc baş məşqçi (20 yaş).
Ağacşəkilli əzvay
Botaniki xarakteristikası:
Yayda mütəmadi olaraq gövdəsi, orta və aşağı yarpaqları toplanılaraq şirəsi çıxarılır. Toplanılan gövdənin qalınlığı 12 mm, uzunluğu isə 3-15 sm olmalıdır. 3-4 saatdan gec olmayaraq şirəsi çıxarılmalıdır. Təzə yarpaqları və yan gövdələri yeşiklərə yığılaraq bağlanılır.
Ramil Əliyev (məşqçi)
Həyatı
Ramil Əliyev 21 iyun 1986-cı ildə Belarusiya SSR-nin Brest şəhərində anadan olmuşdur.
Ağacşəkilli əzvay
Botaniki xarakteristikası:
Təzə çəkilmiş şirəsi tünd rəngli şüşə qablarda saxlanılmalıdır.
Ramil Əliyev (məşqçi)
Futbolçu
Futbol üzrə Azərbaycan çempionatı 2004/2005 mövsümündə MOİK-də çıxış edib və zədə səbəbindən karyerasını erkən başa vurub.
Məşqçi
Ramil Əliyev Azərbaycan futbol tarixində Premyer Liqada debüt etmiş ən gənc baş məşqçidir. O, 20 yaşında ikən 2006-cı ildə MOİK (Bakı) komandasını baş məşqçi kimi meydana çıxarmışdır. Futbol üzrə Azərbaycan çempionatı 2005/2006 mövsümündə 25 mart 2006-cı ildə MOİK (Bakı) – Olimpik (Bakı) oyununda Premyer Liqada baş məşqçi kimi debüt etmiş və həmin qarşılaşmadan komandası 0:2 hesabı ilə məğlub ayrılmışdır.
Ağacşəkilli əzvay
Botaniki xarakteristikası:
Toplanılan xammal 24 saatdan gec olmayaraq zavoda göndərilməlidir. Quru yarpaqları işıqdan qorunmalıdır. Saxlanılma müddəti 2 ildir.
Ramil Əliyev (məşqçi)
Məşqçi
Ramil Əliyev UEFA-nın A lisenziyasına malikdir.
Ağacşəkilli əzvay
Tərkibi və təsiri:
Köklərində antrasen törəmələri 3%, rütubət 13%, kül 10%, digər orqanlarla birlikdə yarpaq və gövdə hissəcikləri 1,5%, üzvi və mineral birləşmələr isə 1%-dən çox deyildir.
Toxumaların regenerasiya stimulyatorudur. Adaptasiyaedici və ümumi stimullaşdırıcı dərmandır.
Aloedən hazırlanan dərman biostimulyator və immunitet əmələgətirici kimi orqanizmin funksiyalarını yüksək səviyyədə müdafiə edir, toxumaların təminat proseslərini gücləndirir. Xaricə tətbiq etdikdə yarasağaldıcı, iltihabsorucu, radioprotektor xüsusiyyətlərini normallaşdırır. Aloenin dəmirlə birlikdə şərbəti qanyaradıcı xüsusiyyətiə malikdir. Yarpaqlardan hazırlanan şirə bakteriostatik və bakterisid təsir etməklə, müxtəlif qrup mikrobları (stafilokokk, streptokokk, bağırsaq çöpü, difteriya) məhv edir. Dərman məqsədilə 2-4 illik bitkidən istifadə edilir. Bitkidə antrasen törəmələri, başlıca olaraq aloe-emodin qlükozidləri – aloin, naqoloin, aloinovil A və B maddələri vardır. Tərkibində antraqlükozidlər, aqlikon, qatran, efir yağları, ferment və vitaminlər vardır. Aloenin təzə dərilmiş yarpaqlarından hazırlanmış sok “sabur” adlanır.
Hələ 3000 il bundan əvvəl qədim Misir və Yunanıstanda irinli yaraların müalicəsində istifadə edilirdi. Biostimulyator kimi hüceyrənin yenilənməsində iştirakı ilk dəfə rus alimi V.P.Filatov tərəfində sübut edilmişdir. Eyni zamanda mədə və onikibarmaq bağırsağın xorasında tətbiq edilir. Linimenti dərinin şüa xəstəliyində bədxassəli törəmələrində, dermatit, ekzema, neyrodermit, yanıq, trofik yara, infiltrasiyalaşmış yaralarında, osteomielitin açıq irinli ocaqlarında, abses və fleqmonalarda işlədilir. Alimin hazırladığı biogen stimulyator oftolmologiya sahəsinə böyük uğur gətirmişdir. Aloe bitkisi geniş şəkildə göz (miopatiya, blefarit, konyuktivit, keratit, irit) və burun-boğaz xəstəliklərində, yanıq, infiltrativ yaralarda, dərinin infeksion, şüa və qurdeşənəyi xəstəliklərinin müalicəsində istifadə edilir. Çox geniş şəkildə mədə-bağırsaq xəstəliklərinin - xroniki qastrit, kolit, onikibarmaq bağırsağın xora xəstəliyində, mədə-bağırsağın spazmında, qəbizlikdə müvəffəqiyyətlə tətbiq edilir.
Təbabət praktikasında müxtəlif məqsədlər üçün istifadə edilir. Tərkibində spazmolotik və sidikqovucu maddələr, fosfat, kalsium və maqnezium olduğundan sidiyin tərkibindəki konkrimentlərin çıxarılmasına olduqca yaxşı təsir göstərir. “Sistenal” adlı preparatından böyrəkdaşı və podaqra xəstəliyində tətbiq edilir. Ən çox istifadə edilən dəmir-əzvay şərbətidir. Əsasən Dağıstanda, Azərbaycanın şimali-şərq (Quba, Qusar) zonalarında kökümsov və kökləri xammalı kimi toplanılır.
Qarışıq sok (kaqor) bal və çaxırla birlikdə (200q sok, 300q bal, 350q çaxır) hazırlanır. Qarışıq 5-7 gün otaq temperaturunda qaranlıq otaqda saxlanılır. 1-2 çay qaşığı gündə 3 dəfə yeməkdən əvvəl qəbul edilir. Müalicə kursu  3-4 həftədir.
Preparat - Tibb praktikasında məhlul, sok və sirop səklində işlədilir. Məhlul aloe (sabur) - 10-20 damcı gündə 3 dəfə, sok səklində 1 çay qaşığı gündə 2-3 dəfə yeməkdən əvvəl, aloe şirəsi dəmirlə 30 damcı gündə 2-3 dəfə, quru ekstrakt şəklində isə 1 həbi gündə 2 dəfə qəbul edilir.
Xalq təbabətində nevroz, etiologiyası məlum olmayan baş ağrılarında istifadə edilir. Sokunun bal və çaxırla qarışığı xroniki bronxit, pnevmoniya, patoloji klimaksda, amonoreyada, iltihabi xəstəliklərdə və ağciyər vərəmində müvəffəqiyyətlə işlədilir. Sokunun qəbulundan 8-10 saat sonra zəif islədici təsir göstərir.
Əks göstəriş - Qara ciyər, öd, böyrək və sidik yolları xəstəlikləri, ishal, qanaxma, hamiləlik və ağır ürək-damar xəstəlikləri.
Internet-in-a-Box
Internet-in-a-Box — yaxınlıqdakı istifadəçilərin əlaqə saxlaya biləcəyi, simsiz giriş nöqtəsindən ibarət ucuz qiymətli bir rəqamsal kitabxanadır.
2016-cı ildə Kolumbiya Universitetinin İnkişaf Tətbiqi İctimai İdarəsinin mütəxəssisləri Dominikan Respublikasında bu qutulardan istifadə edərək üç ay araşdırma aparmışdırlar. thumb|Bu videoda 2018-ci ildə Peruda istifadə olunmuş bu qutuların rolu müzakirə edilir
Rəqəmsal kitabxana
Bu rəqəmsal kitabxana bir neçə moduldan ibarətdir. Modullara nümunə olaraq, Vikipediyanı müəyyən bir dil versiyası, Vikipediyanın Tibbi Ensiklopediyası, Xan Akademiyasını və OpenStreetMap daxildir.
Tarixi
Konsepsiya, uşaqların məktəb server layihəsi üzrə bir noutbukdan hazırlanmağa başlamışdır.
94 saylı Bərdə kənd seçki dairəsi
Azərbaycan Respublikası 94 saylı Bərdə kənd seçki dairəsi — Azərbaycan Respublikasında seçki dairəsi.
Seçkilər
thumbnail|left| 94 saylı Bərdə şəhər DSK-nın mnSK-sı
Gövhər Baxşəliyeva 2001, 2005 və 2010-cu illərdə 93 saylı Bərdə şəhər seçki dairəsindən II, III və IV çağırış Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinin deputatı seçilib. 2015-ci ildə isə Zahid Oruc seçilmişdir.
Mosesgeğ
Mosesgeğ, Movses — Berd rayonunda kənd.
İliada
thumb|220px|"İliada"nın V əsrə aid əlyazması İliada — qədim yunan şairi Homer tərəfindən yazıldığı qəbul olunan antik yunan dastanı. Dastanın yaranma tarixi mübahisəli olsa da onun qəbilə quruluşu ilə bağlı motivləri vardır. Dastan Troya müharibəsinin son onuncu ilində baş verən hadisələrdən bəhs etsə də, dastanın əsasında "Axillesin qəzəbi" motivi dayanır. Dastanda haqqında bəhs olunan Troya müharibəsinin e.ə. XII əsrdə baş verdiyi ehtimal olunur. Müharibənin baş vermə səbəbi Sparta hökmdarı Menelayın arvadı Yelenanın Troya hökmdarı Priamın oğlu Paris tərəfindən qaçırılmasıdır. Buna cavab olaraq Menelayın qardaşı Arqos hökmdarı Aqamemnonun başılığı ilə axeylər Troyaya hücum edirlər.
Met Selmon
1995 - 2001-ci illərdə ştatın 1-ci rayonunu təmsil edirdi. 2002-ci il seçkilərində uduzub. 2012-ci il seçkilərində yenidən Konqresə üzv seçilib. Respublikaçılar Partiyasını təmsil edir.
İliada
Əhvalat Troya əsatirlər silsiləsindən alınmışdır və bu əsatir Zevsin Fetida ilə evlənməsi ilə bağlıdır. Prometey Zevsə əgər Fetida ilə evlənsə ondan olan oğlunun çox güclü olacağını və Uranla Kron kimi Zevsin də taxtdan salınacağını xəbər verir. Buna görə də Zevs Fetidanı Peleyə ərə verir. Bu toya çağrılmayan nifaq ilahəsi Erida bir hiylə qurur: Zevsə bir alma verir. Almanın üstündə ən gözələ çatacaq sözləri yazılır. Bu almanı Hera, Afina və Afrodita istəyirlər. Zevs almanı kimə vermək məsələsini Parisə tapşırır, o isə almanı Afroditaya verir. Bunun qarşılığında Afrodita ona Zevsin gözəl qızı Yelenanı vəd edir və Yelena Parislə birlikdə qaçır.
Met Selmon
29 yanvar 2014-cü ildə ABŞ Konqresindəki Azərbaycan üzrə İşçi qrupuna üzv olub. Bununla da İşçi qrupundakı konqresmenlərin sayı 60-a çatıb.
İliada
Surətlər
thumb|400px|Homerin İliadasının birinci şeiri
Məzmun
Dastan Apollon məbədinin kahini Xrisin Aqamemnondan öz əsir götürülmüş qızını istəməsi və onun verilməməsi ilə başlayır. Axilles qızı veməsini tələb etdikdə Aqamemnon bunun qarşılığında Axillesin sevgilisi Briseidanı istəyir. Axilles qızı verir, lakin özünü təhqir olunmuş hiss edir və qəzəblənir. Ansı Fetidadan Zevslə danışmasını və arqivlərin məğlub olmasını istəyir. Fetida oğlunun xahişini yerinə yetirir və Zevs bunu qəbul edir. Lakin Hera və Afina axeylərə yardım göstərirlər. Menelay Parislə təkbətək vuruşda qalib gəlsə də Paris Yelenanı vermir və döyüş güclənir. Diomed müxtəlif igidliklər göstərir. Sonra isə Axillesin icazəsi ilə dostu Patrokl döyüşə girir. Lakin Hektor tərəfindən öldürülür. Buna qəzəblənən Axilles döyüşə girir. Hektoru öldürür. Əsər Priamın Axillesdən Hektorun cəsədini alması ilə bitir.
Xarici keçidlər
Homer. İliada /Homer; Tərcümə edəni: Mikayıl Rzaquluzadə; Ön sözün i: Qorxmaz Quliyev.- B.: Öndər.
Rəzgov
Rəzgov — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Fəlsəfə ensiklopediyası
Fəlsəfə Ensiklopediyası — 1960—1970-ci illərdə  akademik F. V. Konstantinovun redaktorluğu ilə Böyük Rusiya Ensiklopediyası nəşriyyatında çıxan 5 cildli sahəvi sovet ensiklopediyası.
Rəzgov
Əhalisi
Əhalisi 387 nəfərdir.
Fəlsəfə ensiklopediyası
Tarixi
Nəşriyyatın ən əsas məqsədi "fəlsəfə tarixi və sosiologiya, dialektik və tarixi materializm, psixologiya və müasir təbiətşünaslığın fəlsəfi məsələləri, məntiq, etika, estetika, din tarixi və ateizm məsələləri üzrə sistematik billik toplusunun verilməsi" idi.
Rəzgov
Toponimiyası
Yerli əhalinin dilində kəndin adı Rəzqo variantında tələffüz olunur. Oykonim talış dilindəki rəz (qara, cır üzüm tənəyi) və qo (yer) sözlərindən düzəlib, “tənəklik” mənasındadır. Yaşayış məntəqəsi eyniadlı ərazidə salınmışdır.
Fəlsəfə ensiklopediyası
Tarixi
Hər məqalə müəllifinin inisialı, soyadı və yaşadığı şəhərin (və ya ölkənin) adı qeyd olunmuşdur, elmi rütbəsi və dərəcəsi göstərilməmişdir.
Erigeron pseudoeriocephalus
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
93 saylı Bərdə şəhər seçki dairəsi
Azərbaycan Respublikası 93 saylı Bərdə şəhər seçki dairəsi — Azərbaycan Respublikasında seçki dairəsi.
Haqqında
Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 83-cü maddəsində 2002-ci il avqustun 24-də keçirilmiş ümumxalq səsverməsində (referendumda) qəbul edilən dəyişikliyə əsasən Azərbaycan Respublikasının inzibati ərazi vahidinin hüdudları daxilində 125 birmandatlı seçki dairəsi (ərazisi) yaradılması haqqında Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Seçki Komissiyasının 21 iyun 2003-cü il tarixli 3/07 saylı Qərarına uyğun olaraq yaradılmışdır. Bu qərara qədər həmin ərazini 56 saylı Bərdə şəhər seçki dairəsi əhatə edib.
300px|thumbnail|right|Bərdə Şəhər 93 saylı seçki dairəsi
Milli Məclis
Tərlan Musayeva 1995-ci ildə I çağırış, Zahid Oruc 2001, 2005 və 2010-cu illərdə II, III və IV çağırış, Gövhər Baxşəliyeva 2015-ci ildə V çağırış Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinin deputatı seçilib.
1995-ci il Milli Məclis seçkiləri
12 noyabr 1995-ci ildə keçirilən seçkilərdə Tərlan Musayeva Bimandatlı seçki dairələri üzrə (majoritar) 56 saylı Bərdə şəhər seçki dairəsindən I çağırış Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinin deputatı seçilib.
2000-ci il Milli Məclis seçkiləri
7 yanvar 2001-ci ildə keçirilən təkrar seçkilərdə Zahid Oruc Bimandatlı seçki dairələri üzrə (majoritar) 56 saylı Bərdə şəhər seçki dairəsindən II çağırış Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinin deputatı seçilib.
2005-ci il Milli Məclis seçkiləri
6 noyabr 2005-ci ildə keçirilən seçkilərdə Zahid Oruc 93 saylı Bərdə şəhər seçki dairəsindən III çağırış Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinin deputatı seçilib.
2010-cu il Milli Məclis seçkiləri
7 noyabr 2010-cu ildə keçirilən seçkilərdə Zahid Oruc 93 saylı Bərdə şəhər seçki dairəsindən IV çağırış Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinin deputatı seçilib.
Protokol üzrə seçicilər haqqında informasiya Dairə üzrə seçici siyahılarında olan seçicilərin ümumi sayı — 43.004 Seçki bülleteni alan seçicilərin sayı — 22.639 Seçici fəallığı — 52,64% Etibarsız hesab edilmiş səslərin sayı — 549 Etibarlı hesab edilmiş səslərin sayı — 22.081
2015-ci il Milli Məclis seçkiləri
1 noyabr 2015-ci ildə keçirilən seçkilərdə Gövhər Baxşəliyeva 93 saylı Bərdə şəhər seçki dairəsindən V çağırış Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinin deputatı seçilib.
Protokol üzrə seçicilər haqqında informasiya Dairə üzrə seçici siyahılarında olan seçicilərin ümumi sayı — 44.491 Seçki bülleteni alan seçicilərin sayı — 25.308 Seçici fəallığı — 57,00% Etibarsız hesab edilmiş səslərin sayı — 0 Etibarlı hesab edilmiş səslərin sayı — 25.308
Crassula colorata
(Crassula colorata) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Giriş təhlili
Giriş təhlili, təşkilatların, müəssisələrin və ya şəbəkələrin müxtəlif riskləri proaktiv və reaktiv şəkildə azaltmaqda kömək üçün kompüter tərəfindən yaradılan qeydlərin təhlili üçün istifadə olunan termindir. Qeydlər şəbəkə cihazları, əməliyyat sistemləri, tətbiqetmələr və hər cür ağıllı və ya proqramlaşdırıla bilən cihaz tərəfindən yayılır. Qeydlər fayllara yönəldilə bilər və diskdə saxlanıla bilər və ya şəbəkə axını kimi bir günlük kollektoruna yönəldilə bilər. Yazılar, bir proqramın işlənməsi və ya istifadəçilərin axtarış sistemi kimi bir sistemlə necə qarşılıqlı əlaqədə olduqlarını başa düşmək üçün proqram təminatçıları tərəfindən tez-tez yaradılır. Giriş mesajının formatı və ya məzmunu həmişə tam sənədləşdirilə bilməz. Əksər təşkilatlar və müəssisələrdən təhlükəsizlik və uyğunluq qaydalarının bir hissəsi olaraq məlumatların qeyd edilməsi və giriş təhlili aparmaq tələb olunur. Giriş təhlili problem diaqnozunu, həll müddətini azaltmağa və tətbiqlərin və infrastrukturun effektiv idarə olunmasına kömək edir. Giriş təhlili komponentləri qurulmamış məlumatlardan əsas səbəblərini müəyyən etmək üçün tandemdə işləyir. Mütəmadi giriş təhlili müxtəlif risklərin azaldılmasına və qarşısını almağa kömək edir. Baş verənlərin, səbəbi və təsirləri təyin edən amillərin sübutlarını verir. Beləliklə, riskləri azaltmaq üçün əks tədbirlər və modellərin qurulmasına kömək edir. Müvafiq mühitdə düzgün tətbiq olunarsa, günlük təhlilinin bir çox faydfası var. Təhlükəsizlik şüurunu artırır və uğursuz proseslərin, şəbəkə kəsilmələrinin və ya protokol pozulmalarının günlüklərin təhlili yolu ilə sürətli aşkarlanması mümkündür.Günlüklərin təhlili meyllərin müəyyənləşdirilməsinə kömək edir və giriş təhlili ilə məlumat arxivlərində saxlanılan məlumatlar axtarış funksiyaları və fəaliyyətinin yaxşılaşdırılmasına kömək edir. Giriş təhlili ilə əlaqəli digər bir üstünlük, fərqli uzaq mənbələrdə genişlənə bilən dinamik məlumat axınını asanlaşdırmaqdır.
Funksiyaları və texnologiyaları
Nümunə tanıma, gələn mesajları seçmək və fərqli şəkildə işləmək üçün nümunə kitabı ilə müqayisə etməkdir. Formallaşdırma mesaj hissələrini eyni formata (məsələn, ümumi tarix formatı və ya normallaşdırılmış IP ünvanı ) çevirmək funksiyasıdır. Təsnifat və etiketləmə mesajları fərqli siniflərə sifariş etmək və ya sonradan istifadə üçün (məsələn, filtrləmə və ya göstərmək üçün) müxtəlif açar sözlər ilə etiketləməkdir. Korrelyasiya təhlili müxtəlif sistemlərdən mesaj toplamaq və bir hadisəyə aid bütün mesajları (məsələn, müxtəlif sistemlərdə zərərli fəaliyyət nəticəsində yaranan mesajlar: şəbəkə qurğuları, firewall, serverlər və s.) tapmaq texnologiyasıdır. Ümumiyyətlə xəbərdarlıq sistemləri ilə əlaqələndirilir. Giriş təhlili tez-tez tətbiq performansının idarə edilməsi (APM) və səhvlərin izlənməsi kimi digər analitik vasitələrlə müqayisə olunur. Onların funksionallığının çoxu aydın üst-üstə düşsə də, fərq prosesə köklənir. APM performansa diqqət yetirir və istehsalda çox istifadə olunur.
Mirzə Ələsgər Növrəs
Mirzə Ələsgər Növrəs — Azərbaycan şairi.
Çılğın dünya (film, 1995)
Zamaana Deewana (nəstəliq: زمانہ دیوانہ, mənası: Çılğın dünya) Rameş Sippinin rejissorluq etdiyi hind filmidir.
Mirzə Ələsgər Növrəs
Həyatı
Mirzə Ələsgər bəy Kərbəlayı Abdin bəy oğlu Əhmədbəyov 1836-cu ildə Şuşa şəhərində anadan olmuşdu. Əslən Cavanşir-Dizaq mahalının Zərgər obasındandır. Mükəmməl mədrəsə təhsili almışdı. Şair idi. Növrəs təxəllüsü ilə xoştəb şeirlər yazırdı. Şuşada fəaliyyət göstərən "Məclisi-üns" şairlər yığnağının üzvü idi. O, ərəb, fars dillərini kamil bilməklə, rus dilini də tamam-kamal öyrənib qəza idarəsində kargüzar vəzifəsində çalışmışdı.
Qara göl (Çexiya)
Qara göl — Çexiya ərazisində yerləşən və təbii şəkildə əmələ gələn göl. Göl həmcinin sahəsinə və dərinliyinə görə ölkənin ən birinci gölüdür. İnzibati cəhətdən göl Çexiyanın Plzen diyarının Şumava rayonu ərazisində yerləşir. Göl Jelezna-Ruda şəhərində 6 km şimal-qərbdə yerləşir.
İndoneziya Demokratik Mübarizə Partiyası
İndoneziya Demokratik Mübarizə Partiyası (, PDI-P) — İndoneziya siyasi partiyası. İndiki İndoneziya prezidenti Coko Vidodonun partiyasıdır.
Qara göl (Çexiya)
Göl buzlaq məşəllidir. Sonuncu buzlaşma dövrünün sonunda buzlağın ekzarasiya fəaliyyəti nəticəsində meydana gəlmişdir. Göl üçkünc formaya malikdir Gölün kənarları bütünlüklə meşələrlə örtülmüşdür. Göldən Qara adlı arx başlayır. Gölün özünə isə Ulavu çayı tökülür. Göl hövzə baxımından Elba çayı ilə əlaqələnir. Bu isə onun hövzəsinin Şimal dənizinə aiddir. Bununla belə göldən iki km cənubda yerləşən Şeytan gölü Dunay çayı ilə əlaqələnir. Bu göl isə Qara dəniz hövzəsinə aiddir. Göl dəniz səviyyəsindən 1008 metr hündürlükdə yerləşir. Gölün maksimal dərinliyi 40,6 metrdir. Bu göstərici ilə ölkənin ən dərin gölüdür. Orta dərinlik 15 metr təşkil edir. Uzunluğu 0,53 km, eni 0,35 kilometrdir. Gölün ümumi sahəsi 0,1855 km²-dir. Gölün su tutumu 0,002878 km²-dir.
Mirzə Ələsgər Növrəs
Həyatı
Mirzə Ələsgər Növrəs el şənliklərində toybaşı olardı. Mirzə Ələsgər Növrəs 1912-ci ildə vəfat edib. Onun dörd övladı olub. Qızı Fatimə bəyimi Xurşidbanu Natəvanın oğlu Seyid Həsənə ərə verib. .
Qara göl (Çexiya)
Çexiyada ən qədim hidroakkumuliyatorlu stansiya 1929—1930 illərdə inşa edilmişdir. Göl yuxarı su toplayıcı rolunu oynayırdı.
Mirzə Ələsgər Növrəs
Həyatı
Mirzə Ələsgər Növrəs Xurşidbanu bəyim Natəvan, Seyid Əzim Şirvani və başqaları ilə yazışırdı.
Qara göl (Çexiya)
Gölün Almaniya ilə cəmi bir km məsafədə yerləşməsi uzun zamsn qapalı zona elan edilməsinə səbəb olmuşdur. Göl ətrafına giriş yalnız dövlətin xüsusi icazəsi ilə mümkün olmuşdur. 1964-cü ildə gölün ətraf ərazilərində Nasist Almaniyasına məxsus olan mühün sənədlər tapılmışdır. Sənədlərin Çexslovakiya təhkükəsizlik idarəsi və SSRİ DTX bu sənədləri araşdırmışdır. Sənədlərin bir qismi Moskvaya göndərilmişdir.
Mirzə Ələsgər Növrəs
Həyatı
Onun adını daşıyan nəvəsi İqtisad Elmləri Namizədi, Dosent Növrəs Növrəslidir.
Qara göl (Çexiya)
Qara göl və Şeytan gölü ətraf əraziləri 1911-ci ildə Milli Təbiət qoruğu elan edilmişdir parkın ümumi sahəsi 174,86 hektar olmuşdur. 1950-ci ildən sonra göl sərhəd zonasında daxil olmasından ictimaiyyət üçün qapalı elan edilmişdir. Bu sərhəd nəzarəti yenidən 70-ci illərdə aradan qaldırılmışdır. Göl ətrafına hazırda yalnız velosipet turları təşkil olunur.
Məşədi Əbdül Şahin
Məşədi Əbdül Hüseynəli oğlu Muradlı (Məşədi Əbdül Şahin) – şair.
Həyatı
Məşədi Əbdül Şahin 1844-cü ildə Şuşa şəhərində anadan olmuşdu. Mükəmməl mədrəsə təhsili almışdı. Ticarətlə məşğul idi. Əsasən Petrovskidə alış-veriş edirdi. Şahin və Rahzən təxəllüsləri ilə şeirlər yazırdı. Tarixçi və təzkirəçi Mir Möhsün Nəvvab onun haqqında yazır: "Qarabağın xoştəb və əhli-zövq şüəralarından birisi də Əbdül ibn Hüseynəli ibn Məşhədi Muraddır, amma mərhum Əbdül anasının adı ilə məşhur idi. Belə ki, cəmi Qarabağ əhli ona Fatıoğlu Əbdül deyərdi. Təvəllüdü və həmçinin təlimü tərbiyəsi Şuşa qalasında olubdur. İyirmi il bundan əqdəm köçüb Petrovskiyə orada alış-veriş ilə məşğul olurdu. Bir neçə sənə bundan irəli vəfat edibdir. Sinni əlli beşdən altmışa kimi çatmışdı".
Məşədi Əbdül Şahin 1900-cü ildə vəfat edib.
Alabəzək əzvay
(Aloe striatula) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Erigeron pseudohyrcanicus
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Durğan
Durğan — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Toponimiyası
Bəzi tədqiqatçılar bu oykonimi Düğon toponiminin təhrif forması hesab edir, düğ (Zərdüşt dininin təriqət davamçılarına verilən ad) və ən (cəmlik bildirən şəkilçi) komponentlərinə ayıraraq izah edirlər. Əslində, bu coğrafi ad həmin ərazi üçün yad olmayan dolan/dulan tayfa adı ilə bağlı etnotoponimdir.
Həmçinin bax
Divağac
Dızdipok
Dəstər
Yusif Sadıqov
Yusif Sadıqov (tam adı: Yusif Allahverdi oğlu Sadıqov) — 20 Yanvar şəhidi.
Həyatı
Yusif Allahverdi oğlu Sadıqov 1964-cü ildə Ermənistan SSR-nin Krasnoselo rayonunun Cil kəndində anadan olub. 1981-ci ildə Cil kənd orta məktəbini qızıl medalla bitirib Azərbaycan Dövlət Universitetinin mexanika-riyaziyyat fakültəsinə qəbul olub. Universiteti fərqlənmə diplomu ilə bitirdikdən sonra aspiranturada oxuyurdu. Təzə nişanlanmışdı, tezliklə toyu olacaqdı ailənin sonbeşiyi Yusif Sadıqovun.
Bir qolu dəfn olunub
O müdhiş gecədən bir gün əvvəl Yusif bacısı Sayalı xanımla söhbətində deyib ki, azadlıq uğrunda həlak olanlar ölmür, şəhid olurlar, azadlıq isə qurbansız olmur. Bəli, azadlıq yolunda, suverenlik yolunda həlak oldu Yusif. Özü də 26 yaşı tamam olduğu gün. Atası Sadıqov Allahverdi yanvarın 20-də Yusifin papağını Salyan kazarmasının yanından tapıb. O gündən ilim-ilim itib Yusif. Fevralın 4-də onun atası yenidən Semaşko adına xəstəxanaya gedir. Ölüxanada bir sağ qoldan çıxan paltarları ona göstərirlər. Atası oğlunun paltarlarını tanıyır. Kəsik qolundan çıxan paltarlar bunlardır: palto, pencək, köynək, jilet, alt köynək. Buna görə də valideynləri belə hesab edir ki, Yusif həlak olub. Bədən isə yoxdur. Onun sağ qolu Şəhidlər xiyabanında basdırılıb.
Hacılar oymağı
Hacılar oymağı — Zülqədər elinin böyük qollarından biri.
Öncə Qeysəri ətrafında yaşayırdılar. Sonra Azərbaycana gələrək Qarabağ əyalətində məskunlaşdılar. Bu oymaq tarixi ədəbiyyatda bəzən Hacılı kimi də yazilir.
Oymağın yaranması, yayılması
Orta çağda Türkiyənin Qeysəri vilayətində olduqca geniş bir meydana yayılan bir çox Hacılar oymağı var. Bunlardan biri 1411-1500-cü illər arasında Adana üzərindən Qeysəriyə gələn Qayı boyuna mənsubiyətini bildiyimiz, Qeysərinin Hacılar ilçəsinə adını verən oymaqdır. Həmin dövrdə Ərciyəs dağına uzun zaman yaylağa gedən bu türkman topluluğunun içərisində Qızılqoyunlu, Ağbaş və Lək kimi oymaqlara da rast gəlinir. 1691-1696-cı illər arasında Ərciyəs dağının ətəklərinə yerləşdikləri görünür. Diğər bir Hacılar isə Ərciyəs dağının başqa istiqamətinə keçərək Dəvəlidə Xırmancıq mövqeyinə yerləşmişdir.
Səfəvilər dönəmində Zülqədər elində yer alan Hacılar, qeydlərdə Bayat boyunun obası olaraq qeyd olunub. Hacılar oymağı Malatya livasında bir çox yurda yerləşmişdi. Bu yerləşmələr, Həkimxan ilçəsindəki Hacılar, Ərguvan ilçəsindəki Hacılar, Hacıköyü, Şaban Hacı kəndləridir. Bunlardan başqa Arguvanın güneyi ilə Fərat arasındaki nahiyənin adı Kiçik Hacılu idi. Hacılar adlı iki kənddən biri günümüzədək çatıb və Həkimxan ilçəsinə bağlıdır, əhalisi Ələvidir.
Günümüzə çatmayan Hacılar kəndi isə Həkimxan ilçəsinin İğdır kəndi yaxınlarındaydı. Hacılar obasının qurduğu hər iki kənd də Şah Hüseyn adlı ziyarətlər var. Həkimxandaki Hacılar kəndinin XVII yüzildəki və günümüzdəki adqoyma adəti, Səfəvilərdəki Hacılar bəyləri adıyla tam bir uyum üçündə olması diqqət çəkicidir. Hacılar kəndi camaatı, Hacım sultan ocağının ziyarətçilərdir.
Digər yerlərdə də Hacılar sözünün kökü olan hacı adını daşıyan topluluqlar var. Azərbaycanda və Türkiyədə özəlliklə hacı və hacılı adlı bir çox tayfalara rast gəlinir. Türkiyədə Hacılı adını daşıyan bölgə, Diyarbəkrin cənub-qərbində yerləşir. Hacılı topluluğunun Tunceli yörəsində də bir yurdu var. Osmanlı təhrir qeydlərındə Hacılu Türk olaraq qeyd edilən bu kəndin türk kökənli olduğu şübhəsizdir. Bu kənd, hazırda Pülümür ilçəsinə bağlıdır. Hacılı kəndinin Pir Sultan adlı dədə ocağıyla ilgisi var. Ocaq yiyələrinin anlatdığına görə Pir Sultan asılmadan öncə Hacıli kəndində yeddi il sürgündə yaşamışdır. Yeddi il sonra Pir Sultan, Banaza dönmüş, üç oğlundan biri olan Ərgaip isə Hacıli kəndində qalmışdır. Kənddə Pir Sultanın tikdiyi söylənən bir cəmevi var. Pir Sultan ocağının Hacılıdaki qoluna Ərgaip deyilməkdədir. Camaatı Ələvi olub Hacılı oymağından olan kəndlərdən biri, Diyarbəkrin Bismil ilçəsindəki Türkmən Hacılı kəndidir. Kənddə Bəyazıd-ı Bostan adlı dədə ocağı var. Bəyazıd-ı Bostanın türbəsi Kırıkxandadır.
Çorumdaki Almahacılı və Şəkərhacılı adlı Ələvi kəndlərinin də Hacılı topluluğuyla ilgisi şübhəsizdir.
Çorumdaki və Ərzurumdaki Həmzəhacılı kəndləri Ağqoyunlu türkmanlari üçündəki Həmzəhacılıların qalığı olmalıdır. Həmzəhacılı oymağı Ağqoyunlulara qatılan topluluklardandır. Uzun Həsən bəyin elçilərindən Aynə bəy Hamza Hacı, bu oymaqdandır. Çorumdaki və Ərzurumdakı Həmzəhacılı kəndlərinin camaatı Ələvidir.
Tanınmış nümayəndələri
Hacılar oymağının nümayəndələrindən bir çoxları Qizılbaşlar dövlətində önəmli rol oynamışlar. Bu oymağın adlı-sanlı oğullarından biri Keçəl Şahverdi bəydir. I Şah İsmayıl Səfəvinin hakimiyyəti dönəmində Astrabadın valisi olmuşdu. O, türkmənlərin Oxlu tayfası tərəfindən öldürülmüşdü.
Şahverdi bəyin İlyas bəy adlı oğlu vardı.
İlyas bəyi I Şah İsmayıl zarafatla "Keçəl bəy" adlandırırdı. 1502-ci ildə Fars əyaləti Ağqoyunlu dövlətindən qoparıldıqdan sonra şah buranı İlyas bəyə verdi və onu vali təyin etdi. Əyalətin Cöhrəm mahalı həmişəlik onun övladlarına mülk verildi.
İlyas bəy şah tərəfindən 1505-ci ildə öldürüldü.
İlyas bəyin İbrahim bəy adlı oğlu vardı. O, I Şah Təhmasibdən öncə sultan, sonra xan ünvanı almışdı.
Cüzeppe Tartini
Cuzeppe Tartini — Barokko dövründə yaşayıb yaratmış italyan bəstəkar və skripkaçı.
Timbo-Qrandi
Timbo Qrande (Timbó Grande) — Braziliyanın Cənub regionunun Santa Katarina ştatında yerləşən bələdiyyədir. 2006-cı il məlumatlarına əsasən bələdiyyənin əhalisi 7640 nəfərdir. Ərazisi 597 кm²-dir. Əhalinin sıxlığı 12,8 nəfər/кm²-dir. Bələdiyyə 26 aprel 1989-cu ildə yaradılmışdır.
Crassula connata
—  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Çinari
Çinari — Berd rayonunda kənd.
Erməni silahlı bölmələri bu kənddə yerləşən mövqelərindən daimi olaraq Tovuz rayonunun həmin istiqamətdə yerləşən Azərbaycan mövqelərini atəşə tuturlar.
İmitasiya oyunu
Filmin ssenarisi 2011-ci ildə ekranlaşdırılmamış ən yaxşı Hollivud ssenarilərinin ənənəvi Qara siyahısına salınmışdır. "The Weinstein Company" 2014-cü ilin fevralında Avropa Film Bazarında filmi əldə etmək üçün $7 milyon ödəmişdir ki, bu da ABŞ distribyutorluğu üçün ödənən ən böyük məbləğdir. Film Birləşmiş Krallıq kinoteatrlarında 14 noyabr, ABŞ-də isə 28 noyabrda təqdim edilmişdir.
LGBT vətəndaş haqqları təşkilatları və siyasi lobbiləşmə təşkilatı İnsan Haqqları Kompaniyası Türinqin irsini geniş ictimayətə çatdırdığına görə "İmitasiya oyunu" filmini yüksək qiymətləndirmişdir, lakin film bəzi tarixi hadisələrin dəqiq təsvir edilməməsi, Türinqin xasiyyətləri və əlaqələrinin düzgün çatdırılmamasına görə tənqid edilmişdir.
Məzmunu
Filmin təkxəttli olmayan ssenarisi 1951-ci ildə riyaziyyatçı Alan Türinqin evinə edilən basqından sonra Nok və Stil adlı polislərin onun evinə gəlməsi ilə başlayır. Türinqin şübhəli davranışı və hərbi xidmət keçməsi haqqında qeydlərin tapılmaması, Nokda onun SSRİ casusu olması haqqında şübhə oyadır. Nok tərəfindən dindirilmə zamanı Türinq Bleçli parkda işlədiyi zaman yaşadıqları haqqında danışır.
Daha sonra 1927-ci ildə baş verən hadisələr təsvir olunur, gənc və xoşbəxt olmayan Türinq məktəbdə təhsil alır. O, Kristofer Morkom adlı məktəb yoldaşı ilə yaxın dostluq edir və ona qarşı romantik hisslər bəsləyir, Kristofer Alanın diqqətini kriptoqrafiyaya cəlb edir. Türinq sevgisini etiraf etməyə imkan tapmamış Kristofer vərəmdən ölür.
1939-cu ildə Böyük Britaniyanın Almaniyaya müharibə elan etməsindən sonra Bleçli parka səfər edir və kommander Alistar Dennistonun təşkil etdiyi Hyu Aleksander, Con Kernkross, Piter Hilton, Keyt Furman və Çarlz Riçardın daxil olduğu kriptoqraflar dəstəsinə qoşulur. Dəstə nasistlərin gizli məlumatlar ötürmək üçün istifadə etdikləri Eniqma maşının göndərdiyi kriptləri sındırmağa çalışır.
Türinq gəncliyində sevdiyi oğlanın şərəfinə Kristofer adlandırdığı maşını quraşdırsa da, maşın almanların hər gün gecə on ikidə konfiqurasiyanı dəyişməsindən əvvəl Eniqmanın kodunu sındıra bilmir, Denniston maşının sındırılmasını və Türinqin işdən uzaqlaşdırılmasını əmr etsə də, dəstənin digər üzvləri Türinqin gedəcəyi halda işi tərk edəcəklərini bildirirlər. Valideynlərinin tələbi ilə Klark Bleçlini tərk etmək istədikdə Türinq ona evlilik təklif edir və Coan razılaşır. Kerinkrossla söhbət zamanı Türinq homoseksual olmasını etiraf edir, Kerinkross isə ona bunu sirr olaraq saxlamağı məsləhət görür. Almanların göndərdikləri gizli mesajları tutan işçi qızlardan biri ilə danışdıqdan sonra Türinq qərara gəlir ki, gündəlik göndərilən bütün mesajlarda olan bir neçə sözü təyin etməklə maşının işini asanlaşdırmaq olar. Bundan sonra Kristofer qısa zamanda Eniqmanın kodunu sındırmağa və mesajları oxumağa nail olur; lakin onlar uzun müddət Enqimanın sındırılması faktını gizli saxlamağa məcbur olurlar.
Türinq Kerinkrossun SSRİ casusu olmasını müəyyən edir. Kerinkross bunu etiraf edərək Sovetlər və Böyük Britaniyanın məqsədlərinin eyni olduğunu bidirir və sirrini açacağı halda, Türinqin homoseksual olmasını hamıya deyəcəyini bildirir. MI6 agenti Stüart Menzisin Klarkı təhdid etməsindən sonra Türinq Kerinkrossun casus olmasını deyir. Menzis bunu çoxdan bildiyini və qəsdən Sovetlərə məlumat ötürmək üçün Kerinkrossu dəstəyə yerləşdirdiyini deyir. Klarkın təhlükəsizliyindən narahat olan Türinq ona Bleçli prakı tərk etməsini söyləyir, homoseksual olduğunu bildirir və heç vaxt Klarkla maraqlanmadığını deyir. Müharibədən sonra Menzis kriptoqraflara bu vaxta kimi yaratdıqları bütün işləri məhv etməyi tapşırır və hər şeyin yaxşı olacağı təqdirdə bir də görüşməyəcəklərini bildirir.
1950-ci illərdə Türinq əxlaqsızlıqda günahlandırılır (homoseksual olmasına görə) və həbs cəzası əvəzinə kimyəvi kastrasiya yolunu seçir ki, yaratdığı maşın üzərində işləri davam etdirə bilsin. Türinqi ziyarət edən Klark onun həm fiziki, həm də mənəvi baxımdan bitkin vəziyyətdə olduğunu görür. O, Türinqə xatırladır ki, onun işləri milyonlarla insanın həyatını xilas edib və vaxtilə Kristoferin işlətdiyi ifadəni xatırladır: "Bəzən heç kimin güman belə etmədiyi insanlar, heç kimin gözləmədiyi möhtəşəm işlər görürlər."
Rollarda
<div class="floatright" style="background-color:#EEEEEE;border:1px; font-size:90%; solid #C8C8C8;padding:1em;text-align:center"> 200px 187px Əksər tədqiqatçılar aktyor Benedikt Kamberbetçin (solda) Alan Türinq (sağda) rolu üçün ən yaxşı seçim olduğunu qeyd edirlər.
Çəkilişlər
Kamberbetçin layihəyə qoşulmasından əvvəl "Warner Bros." ssenarini alarkən, Leonardo Dikaprionun Türinqi canlandırmaq istəyini nəzərə alaraq ssenarini yeddi qat baha qiymətə satırlar. Sonda Di Kaprio layihəyə qoşulmadı və ssenarinin hüquqları müəllifə qaytarıldı. Sonradan "Black Bear Pictures" filmi maliyyələşdirmək qərarına gəldi və film üçün $14 milyon ayırdı. Layihənin inkişafı zamanı Ron Hovard və Devid Yets də daxil olmaqla müxtəlif rejissorlarla əlaqə saxlandı. 2012-ci ildə Baş ovçuları filminin rejissoru kimi tanınan Morten Tildumun layihə üzərində işə razılaşdığı və bu filmin rejissorun ilk ingilis dilli filmi olacağı açıqlandı.
Filmdə istifadə olunmuş Bombe elekto-mexanik maşını Türinqin hazırladığı və Bleçli parkdakı muzeydə saxlanan orijinal maşın əsasında hazırlanmış replikadır. Quruluşçu-rəssam Mariya Djurkoviç qeyd edir ki, onun rəhbərlik etdiyi işçi komandası maşını daha kinomatoqrafik edərək, orijinaldan böyük ölçüdə və daxili mexanizmlərin görünəcəyi formada hazırlamışlar.