cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
İnarə Babayeva
Həyatı
İnarə Babayeva 2006 cı ildən Mədəniyyət və İncəsənət Universiteti vokal müasir estrada ifaçılığı fakültəsinin müəllimi 2013 cü ildən baş müəllimi,2019- cu ildən isə Kafedaranın dosentidir.O,vokal müasir estrada ifaçılığına aid 5 məqalənin, Azərbaycan vokal Nümunələri Soprano səsi üçün “Antaloğiya” kitabının müəllifidir. İnarə Babayeva 2ci təhsil olaraq 2014 cü ildə Mədəniyyət və İncəsənət Universitetinin rejissorluq fakültəsinə daxil olur elə həmin ildə Akademik opera və Balet Teatrının səhnəsində dünya klassik opera inciləri sırasında olan, Perqolezinin “Qulluqçu- xanım” operasına quruluş vermişdir. 2018- ci ildə müvəfəqiyyətlə 2 təhsilini başa vuran İ.Babayeva Heydər Əliyev sarayı nda Azərbaycanda ilk, dəfə Mədəniyyət kanalının təşkilatçılığı ilə,keçirilən uşaq müziklin “Ələddin”tamaşasına quruluş verir. Paralel olaraq, İ.Babayeva 2016 cı ildən Azərbaycan Televiziya və Radionun solistidir.Onun ifasında,dünya və Azərbaycan  klasssik musiqi inciləri Televiziyanın musiqi kollektivlərinin müşayiəti  ilə, lentə alınaraq,radionun qızıl fondunda saxlanılır.
İnarə Babayeva 27 sentyabr 2019-ci il tarixində Akademik opera və Balet teatrında Dahi Məhsəti Gəncəviyə həsr olunuş,musiqisi Pikə Axundovaya,libretto müəllifi Leyla Qədirzadəyə məxsus “Məhsəti” operasında baş rolun, eyni zamanda operanın quruluşunu tamaşaçılara uğurla təqdim etmişdir .İnarə Babayevanın bütün bu xidmətləri Ölkə rəhbərliyi tərəfindən yüksək qiymətləndirilərək,Ona 2009-cu ildə Azərbaycan Respublikasının Əməkdar artisti fəxri adına Prezident mükafatına layiq görülmüşdür.
30 aprel 2014-cü ildə, 6 may 2015-ci ildə, 6 may 2016-cı ildə , 1 may 2017-ci ildə , 9 may 2018-ci ildə , 7 may 2020-ci ildə , 7 may 2021-ci ildə və 10 may 2022-ci ildə Prezident Mükafatına layiq görülmüşdür.
Qızılquş
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid heyvan cinsi.
Növləri
Azərbaycanda 8 növü yaşayır:qaragöz qızılquş (Falco subbuteo); Adi qızılquş (Falco tinnunculus); Kərkincək qızılquş (Falco vespertinus); Ördəktutan qızılquş (Falco columbarius); Səhra qızılquşu (Falco naumanni); Ütəlgi qızılquş (Falco cherrug); Bığlı qızılquş (Falco biarmicus); Şahin (Falco peregrinus)
Yaponiyanın danışıqsız təslim olma aktı
Yaponiya imperiyasının kapitulyasiyası — eyni zamanda İkinci Dünya müharibəsinin tərkib hissəsi olan İkinci dünya müharibəsində Sakit okean cəbhəsi və  Sovet-yapon müharibəsinin bitməsi.
26 iyun 1945 ildə antiyapon koalisiyasının müttəfiqləri: Çin, ABŞ və İngiltərə Yaponiyaya danışıqsız təslim olmaq şərtlərini özündə birləşdirən "Potsdam Deklarasiyası" adlı sənədi qəbul edirlər. Burada əgər Yaponiya şərtləri qəbul etməzsə, ölkənin tamamən məhv edilməsi nəzərdə tutulurdu.
6 avqust 1945 ildə "Podstam deklarasiyası" şərtlərinə əsaslanan ABŞ Hiroşima şəhərinə atom bombası atır.
8 avqust gecə radələrində SSRİ Yaponiyaya müharibə elan edir.
9 avqust 1945 ildə Naqasaki şəhərinə ikinci atom bombası atılır.
10 avqust tarixində Yaponiya Podstam Deklarasiyası çərçivəsində, imperator idarə sturukturunun qorunub saxlanması şəraiti ilə danışıqsız təslim olmaq məsələsini qəbul etdiyini bildirir. 11 avqustda ABŞ Podstam Deklarasiyasının xaricində olunan dəyişiklikləri qəbul etmədiyini bildirir. 14 avqustda Yaponiya rəsmi olaraq (İmperatorun toxunulmazlığı dəyişikliyi olmaqla) kapitulyasiyanı qəbul etdiyini bildirir. Bununla belə cəbhədə döyüşlər Aktın imzalanmasına qədər davam etmişdir. Yaponiyanın işğalı faktiki olaraq amerikanlar tərəfindən 28 avqust tarixindən başlanılmışdı.
Formal kapitulyasiyanı sənədi 1945-ci il 2 sentyabr 9:02 radələrində  Tokio körfəzində yerləşən Missuri gəmisində imzalanmışdır.
Konservantlar
Qida konservantları
250px|thumb|right|Konservantlar.
Qida əlavələrindən ən geniş istifadə olunanı konservantlar olub, qida məhsullarının mikroorqanizmlər tərəfindən xarab olmasının qarşısını alır. Bu bəhsdə yalnız kimyəvi yolla sintez olunmuş konservantlardan, onların təsnifatından və dünyada qəbul edilmiş kodlaşdırılmasından söz ediləcəkdir. Konservantlar bakteriyaların, zəhərli göbələklərin, mayaların və digər mikroorqanizmlərin inkişafını dayandırır və onların ərzaq məhsullarına təsirmi aradan qaldırırlar. Tətbiq olunan qida konservantları aşağıdakılardır;
Konservantların təsir effekti mühitin pH-dan çox asılıdır. Onların əksəriyyəti turş mühitdə daha effektiv təsirə malik olduğundan, məhsulları konservləşdirərkən yeyinti turşuları sirkə, alma, limon, süd və başqa turşular əlavə edilir. Konservantlarınistifadə olunan miqdarı normadan az olduqda, mikroorqanizmlər onlardan qida mühiti kimi istifadə edərək çoxalırlar və məhsulun tez xarab olmasına səbəb olur. Нər bir konservant müəyyən bakteriyalar və mikroblar üçün effektiv təsirə malikdir. Hələlik bütün qida maddələri üçün universal konservant müəyyən edilməmişdir.
Konservantların fıziki-kimyəvi xassələri
Ən çox istifadə olunan konservantlardan bir neçəsinin fıziki-kimyəvi xassələri və təsir dairəsi haqqında bəzi məlumatlar:
SO2+H2O = H2SO3
Əmələ gələn sulfit turşusu antimikrob və göbələkləri məhv etmək xassəsinə malikdir. İnsanlar SO2 qazından qədimdən bəri şərabın emalında istifadə etmişlər. Meyvə və giləmeyvə şirələrinin uzun müddət saxlanmasında istifadə olunur. SO2 Bı vitaminini(tiamin) parçaladığına görə onun istifadəsi seçici olmalıdır. Yol verilən gündəlik dozası 0,35 mq və ya canlı orqanizmin hər kq çəkisinə 0,35–1,5 mkq nəzərdə tutulmuşdur. Sorbin turşusu və duzları funqsid təsiri göstərərək maya və çürümə göbələklərinin inkişafını dayandırır, süd turşusu bağırsaq florasını məhv edir. Bu xassələrinə görə digər konsevantlarla birlikdə tətbiq edilir. Sorbit turşusu və duzlarının təsiri mühitin pH-dan asılı deyildir. Onlar meyvə və tərəvəzlərin, balıq və ət məhsullarının, marqarinlərin spirtsiz içkilərin və meyvə giləmeyvə şirələrinin konservləşdirlməsində istifadə olunurlar. Həmçinin, qablaşdırılma materiallarının istifadəsi zamanı onların sterilləşməsində tətbiq olunurlar. Orqanizm üçün təhlükə törətməyən və asan mübadilə olunan birləşmlərdir. Benzoy turşusu Na — benzoat kalium, benzoat kalsium bir sıra meyvələrin tərkibində rast gəlinən təbii birləşmələr olub, təbii konservant kimi geniş tətbiq sahəsi tapmışlar. Benzoy turşusu meyvə giləmeyvə məhsullarının, duzları isə balıq və ət məhsullarının, marqarinlərin və içkilərin konservləşdirilməsində tətbiq edilir. Oksidləşmə reduksiya parçalanmalarını həyata keçirən fermentlərin təsir effektini dayandırmaq, aflatoksin əmələ gətirən mikroorqanizmlərin fəaliyyətini zəiflətmək xassəsinə malikdirlər. Benzoy turşusu turş mühitdə yaxşı təsir edir. Para oksibenzov turşusu və duzları bitki-alkalloidlərinin və piqmentlərinin tərkibinə daxil olurlar. İnsanların qaraciyərində və qanında az miqdarda olur. Para oksibenzoy turşusunun duzları və efirləri zəif turş mühitdə effektiv təsirə malikdirlər. Para- oksiben-zoy turşusunun və efirlərin Na duzları həmçinin, efirləri: R=-CH3;-C2H5;-C2H7 antioksidant təsir göstərirlər. Bu konservan-ların təsir mexanizmi hüceyrə membranlarında gedən struktur dəyişikliklərinin qarşısını almaq və qlükozanın mənimsənilməsini nizam-lamaqdır. İnsanlar üçün istifadə dozası bədən çəkisinin hər kiloqramına −10 mq nəzərdə tutulur.
Ədəbiyyat
Elman Mövsumov, Nazim Yusifov. "Qida kimyası", Bakı, "MBM", "MMC", 2010
Cəngi (Qobustan)
Cəngi — Azərbaycan Respublikasının Qobustan rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. Azərbaycan Respublikası Ali Soveti Milli Şurasının 29 aprel 1992-ci il tarixli, 112 saylı Qərarı ilə Qobustan rayonunun faktiki mövcud olan Cəngi kəndi dəqiqləşdirmə qaydasında Nabur kənd sovetinin tərkibində rayonun yaşayış məntəqələri siyahısına daxil edilmişdir.
Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 102 nəfər əhali yaşayır.
Konstantinovsk
Konstantinovsk — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər. Rostov vilayətinə daxildir.
Pyotr Zaxarov Çeçenes
Pyotr Zaxarov Çeçenes  — Rusiyalı çeçen rəssam. Onun XIX əsrdə çeçenlər içərisindəki tək rəssam olduğu düşünülür.
Həyatı
1819-cu ildə Qafqaz müharibəsi zamanı rus qoşunları çeçen kəndi Dadiyurtda ölmüş bir qadın və ölümcül yaralanmış üç yaşlı körpəni tapdı. Rusiya ordusunun baş komandanı Aleksey Petroviç Yermolov həkimlərin onu xilas etməyin mümkünsüz olduğunu deməsinə baxmayaraq,körpəni xilas etmək üçün mümkün olan hər şeyi etməyi əmr etdi. Bütün ehtimallara rəğmən körpə sağ qaldı. Körpə böyüdülməsi üçün kazak Zaxar Nedonosova verildi. Bu kazak adından körpə soyadını və atasının adını aldı. Daha sonra Pyotr etnik kimliyini göstərmək üçün onun soyadına “çeçenes” sözünü əlavə etdi.
Yeddi yaşında Pyotr  Aleksey Petroviç Yermolovun əmisi oğlu, Gürcüstan Qrenader alayının komandiri, general-mayor Pyotr Yermolov tərəfindən övladlığa götürüldü. Pyotr Yermolov Zaxarovu çox sevirdi və 7 övladı olmasına baxmayaraq, onu öz övladı kimi qəbul edirdi.
Uşaq yaşlarındaykən Zaxarov öz rəssamlıq istedadını göstərdi və Pyotr Yermolov onu Sankt-Peterburqdakı İmperator Rəssamlıq Akademiyasına göndərməyə çalışdı, lakin akademiyanın prezidenti Aleksey Olenin 10 yaşlı oğlanın Akademiyada təhsil almaq üçün çox gənc olduğunu bildirərək, ona xüsusi müəllim yanında rəssamlığı öyrənməsini tövsiyə etdi. Beləliklə, bu uşaq portretçi Lev Volkovdan dərs aldı.
Nəhayət, 17 yaşında Zaxarov Akademiyaya daxil oldu. O, 1835-ci ildə akademiyanı Azad Rəssam diplomu ilə bitirdi və İtaliyada təqaüdlə rəssamlıq təhsili almaq üçün tövsiyə edildi. Səyahət onun həm bədii inkişafı, həm də vərəm əlamətləri göstərməyə başlamış sağlamlığı üçün faydalı ola bilərdi.Ancaq, onun adı milli azlıqların (inorodtsy) Akademiyanın təqaüdlərini istifadə etməsinə qarşı olan Rusiya imperatoru I Nikolay tərəfindən siyahıdan çıxarıldı. Pyotrun ilk müəllimi Lev Volkov  gənclərin aşiq olmasına baxmayaraq qızının Zaxarovla evlənməsinə icazə vermədi. Bunun əvəzində Volkov qızını Qafqazdakı qohumlarına göndərdi ki, orada birisiylə evlənsin və bu iş pozulsun.
Zaxarov qısa müddət ərzində dəbli portretçi oldu. Onun müştərilərinə I Nikolayın sevimli qızı Böyük Düşes Mariya Nikolayevna və gələcək əri, şahzadə Maksimilian daxil idi. 1837-ci ildə hərbi xidmətdəki rəssam kimi dövlət xidmətinə daxil oldu. 1842-ci ildə Aleksey Petroviç Yermolovun Portreti ona Rəssamlıq Akademiyasına üzv olmaq imkanını yaratmışdır.
14 yanvar 1846-cı ildə Zaxarov evləndi, lakin xoşbəxtliyi qısa oldu. 13 iyun 1846-cı ildə həyat yoldaşı vərəmdən öldü. Zaxarov da bir neçə ay sonra eyni xəstəlikdən öldü.
Krasnıy Sulin
Krasnıy Sulin — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər. Rostov vilayətinə daxildir.
Millerovo
Millerovo — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər. Rostov vilayətinə daxildir.
Bəri bax
Bəri bax — Azərbaycan respublikasının xalq artisti Brilyant Dadaşova və Norveçin Skruk xorunun birgə 1997-ci ildə ifa etdiyi mahnı. Mahnı Azərbaycanın xalq mahnısı Bəri baxın yenidən işlənmiş versiyasıdır. Mahnı duet şəklində Brilyant Dadaşova tərəfindən Azərbaycan türkcəsində və Skruk xoru tərəfindən Norveç dilində ifa edilib. Mahnı Norveçdə çıxarılan "Landet Vi Kommer Fra" (Gəldiyimiz torpaqlar) albomunda və Türkiyədə çıxarılmış Azerbaycan Şarkıları albomlarına daxil edilib.
Aşıq Yəhya
Aşıq Yəhya — azərbaycanlı aşıq.
Həyatı
Aşıqlıq sənətinə 16 yaşından başlamışdır. Çox məlahətli səsə, yüksək avaza malik olub. Dastan və rəvayətlər danışmaqla məclisi ələ alar, Borçalıda, Gəncədə, Qazaxda bir çox el şənliklərini və məclisləri yüksək səviyyədə idarə edərdi.
Aşıq Yəhya 1994-cü ildə vəfat edib. Qaymaqlı kəndində dəfn olunmuşdur.
Voleybol üzrə Azərbaycan Superliqası
Tarixi
Voleybol üzrə qadınlararası Azərbaycan Superliqası 2008-ci ildə Azərbaycan Voleybol Federasiyası tərəfindən təsis edilib. Buna qədər Azərbaycanda yalnız iki peşəkar komanda: Azərreyl və Rabitənin olduğunu nəzərə alsaq, Superliqanın Azərbaycanda keçirilən ilk rəsmi voleybol çempionatı olduğunu demək olar. 2008-ci ildə Superliqada cəmi 4 klub: Buna qədər mövcud olan Azərreyl, Rabitə və 2008-ci ildə yenicə yaranmış klublar İqtisadçı və Lokomotiv mübarizə aparırdılar. Həmin mövsümdə çempionatın qızıl medalları Rabitə Bakı, gümüş medalları Azərreyl, bürünc medalları isə Lokomotiv klubuna çatdı.
2009–2010 mövsümündə yenidən 4 komanda mübarizə aparırdı. Sayca ikinci Azərbaycan çempionatında birincilik yenidən Rabitə Bakı klubuna qismət oldu. İkinci yeri Lokomotiv, üçüncü yeri isə İqtisadçı QVK tutdu.
2010–2011 mövsümü isə çox gərgin alındı. Çempionatın əvvəlində yenicə yaranmış iki klub: Şirvan və Bakı klubları da mübarizəyə qoşuldular. Müvsümün sonunda çempionluq üçüncü dəfə Rabitə Bakı klubuna nəsib oldu. İkinci yeri Azərreyl klubu tutdu. Üçüncü yeri isə İqtisadçı QVK klubu tutdu.
2011–2012 mövsümünə 2011-ci ilin oktyabr ayında start verildi. Buna qədər Superliqada mübarizə aparan 6 komandaya yeni yaranmış daha bir klub Lokomotiv Biləcəri qoşuldu. Bununla da çempionatda mübarizə aparan klubların sayı 7-yə qalxdı. Bundan başqa 2011-ci ildə Şirvan klubunun fəaliyyətini dayandırması açıqlansada daha sonradan Superliqada onun yerini AzərYolServis klubu tutdu. 2012-ci ilin aprel ayında final mərhələsinin oyunları başladı. Sonda Rabitə klubu 21 xalla çempionatı birinci yerdə başa vurdu və ard-arda dördüncü dəfə Azərbaycan çempionu adına layiq görüldü. Lokomotiv və Bakı klublarının ikisi də 12 xal toplasalar da sonda Lokomotiv gümüş, Bakı isə bürünc medallara sahib oldu. Dördüncü yeri 8 xalla İqtisadçı QVK, beşinci yeri isə 7 xalla Azərreyl. 2011–2012 mövsümünün son oyunları 15 aprel tarixində baş tutdu.
2012–2013 mövsümünə 18 oktyabt 2012 tarixində start verildi. Bu mövsüm yenə 7 komanda superliqada mübarizə aparır: Rabitə Bakı, Lokomotiv, İqtisadçı QVK, Azərreyl, Lokomotiv Biləcəri, debütant Telekom və Bakı və Azəryolservis klublarının birləşməsindən yaranan Azəryol Bakı klublarıdı.
İştirakçılar
right|300px|thumb|Rabitə klubu 16 aprel 2012 tarixində [[Azərbaycan çempionatının mükafatlandırma mərasimində]]
Madaqaskar qızılquşu
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Oturaq quşdur. Madaqaskar, Mayotta, eləcə də Aldabra mərcan adasında (Falco newtoni aldabranus yarımnövü) yaşayır. Uzunluğu 30 sm, kütləsi 115 q-a çatan kiçik qızılquşdur.
Quşun latın dilində adı Britaniya ornitoloqu Edvard Nyutonun şərəfinə adlandırılmışdır.
Seyşel qızılquşu
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Morozovsk
Morozovsk — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər. Rostov vilayətinə daxildir.
Kazım bəy Dünbili
Kazım bəy Əhməd xan oğlu Dünbili (?-?) — Xoy xanlığının sərkərdəsi, qalabəyi.
Həyatı
Kazım bəy Əhməd xan oğlu Xoy şəhərində anadan olmuşdu. Mükəmməl saray təhsili almışdı.
Kazım bəy atası Əhməd xan 1786-cı ildə öldürüləndən sonra qaçıb canını qəsdçilərdən qurtarmışdı. Qardaşı Hüseynqulu xan qəsdçilərin əlində qalmışdı. O, İbrahimxəlil xan Cavanşirin kürəkəni olduğundan öldürülmədi. Digər qardaşları qılıncdan keçirildi.
Kazım bəy qardaşı Hüseynqulu xan Dünbilinin dövründə Xoy qalasının qalabəyisi olmuşdu.
Ailəsi
Kazım bəyin Əsədulla xan, Qasım xan, Əli xan adlı oğlanları vardı.
Yutaka Akita
(d. 6 avqust 1970) — keçmiş Yaponiya futbolçusu.
Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 44 oyun keçirib, 4 qol vurub.
Bala Nəzərov
Bala Sərxuş oğlu Nəzərov — Tibb elmləri namizədi. Azərbaycan SSR-nin Əməkdar həkimi (1964).
Həyatı
Bala Nəzərov 1921-ci ildə Bakının Balaxanı kəndində anadan olmuşdur. Atası və əmisi xalq düşməni kimi 20 il azadlıqdan məhrum edilmiş, iki dayısı isə güllələnmişdir. Buna baxmayaraq, 1939-cu ildə orta məktəbi bitirdikdən sonra N.Nərimanov adına Azərbaycan Tibb İnstitutuna daxil olmuş və 1943-cü ildə müalicə profilaktika fakültəsini bitirmişdir.
Tibb İnstitunun 4-cü kursunda oxuyarkən Xəzər Dəniz Səhiyyə İdarəsinin “Paris Kommunası” adına hövzə poliklinikasında həkim-cərrah kimi fəaliyyətə başlamışdır. İnstitutu bitirdikdən sonra Balaxanıda 5 saylı ambulatoriyada baş həkim, hövzə xəstəxanasında ordinator işləmişdir. Azərbaycan Respublikası Səhiyyə Nazirliyi tərəfindən dağ rayonları xəstəxanalarında cərrahiyyə şöbələri yaratmaq məqsədilə 1946-1948-ci illərdə Bala Nəzərov Gədəbəy və Lerik rayonlarına göndərilmişdir. Bala Nəzərov 1950-ci ildə Lerik rayon səhiyyə şöbəsinin müdiri vəzifəsinə təyin edilir. Həmin rayonun Şingədulan və Veri sovetliklərində 25 çarpayılıq xəstəxana açılmasına müvəffəq olmuşdur. 1951-ci ildə Bala Nəzərov Bakı şəhəri 5 saylı birləşmiş xəstəxanasının baş həkimi vəzifəsinə təyin olunmuşdur. 1955-ci ildən 5 saylı birləşmiş xəstəxananın əsasında təşkil olunmuş 13 saylı tibbi-sanitar hissəsinin (indiki 26 saylı Birləşmis Şəhər Xəstəxanası) baş həkimi  işləməyə başlayır. 1966-cı ildə isə Bakı şəhəri Semaşko adına 1-saylı kliniki xəstəxanaya (indiki Kliniki Tibbi Mərkəz) baş həkim təyin olunmuşdur. Həmin vaxt xəstəxanada 1915-ci ildə tikilmiş və tamamilə yararsız vəziyyətdə olan bir mərtəbəli baraklar hal-hazırda mövcud olan korpuslarla əvəz olunmuşdur. 1988-ci ildən 1996-cı ilə qədər “Zakfederasiya” adına poliklinikasının baş həkimi, 1996-cı ildən həyatının sonuna qədər Xəzər Gəmiciliyinin poliklinikasında həkim cərrah vəzifəsində işləmişdir 2005-ci ildə vəfat etmişdir.
NGC 28
NGC 28, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Feniks bürcü istiqamətində yerləşir. E1 tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 inç) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
Mavriki qızılquşu
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Fridrix Kazimur Medikus
Fridrix Kazimur Medikus ( və ya, 6 yanvar 1736 — 15 iyul 1808) — alman botaniki, həkim.
Aşıq Məmmədyar
Aşıq Məmmədyar – Azərbaycan aşığı.
Həyatı
Aşıq Məmmədyar Əminov 1876-cı ildə Qazax rayonunun Ağköynək kəndində anadan olmuşdur. Aşıq sənətinə 15 yaşında başlamışdır. Ustadı Göyçəli Aşıq Musa olmuşdur (1891-ci ildən).
Deyilənlərə görə Aşıq Ələsgərin də şəyirdi olub. Onun bir çox təcnisləri, divaniləri, qoşmaları və deyişmələri vardır.
Ustad aşıq Ədalət Nəsibov və Aşıq Müsəllimə ustadlıq etmişdir.
Aşıq Məmmədyar 1966-cı ildə vəfat etmişdir.
Talia
Ariadna Thalía Sodi Miranda — Latın Grammy mükafatlı Meksikalı latın pop müğənnisi, bəstəkar və aktrisadır. Mezzo-soprano səsə sahib latın musiqisinin ən güclü vokallarından biri olaraq qəbul edilir.
Reünyon qızılquşu
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Himnosofistlər
Himnosofistlər — Hindistandaki aksetik sektalari avropalılar belə adlandırır.
Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsi
Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsi - ABŞ hökumətinə tabe olan kəşfiyyat orqanıdır. İdarənin əməkdaşlarının sayı gizlin saxlansa da, onların təxminən 21 575 nəfər olduğu təxmin edilir. İdarə 1947-ci il sentyabrın 18-də qurulub.
Daxili təhlükəsizlik xidməti olan Federal Təhqiqat Bürosundan fərqli olaraq Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsi hüquq mühafizə funksiyasına malik deyil və əsasən xarici kəşfiyyata yönəlmişdir, lakin daxili kəşfiyyat və əks-kəşfiyyatın bəzi elementləri ilə. Xarici kəşfiyyat sahəsində ixtisaslaşan yeganə ABŞ hökumət təşkilatı olmasa da, elektron kəşfiyyatı həyata keçirən Milli Təhlükəsizlik Agentliyi də var. Bundan əlavə, CIA, Prezidentin göstərişi ilə gizli əməliyyatları qanuni şəkildə həyata keçirmək və nəzarət etmək səlahiyyətinə sahib olan yeganə orqandır. CIA xarici siyasət təsirini Xüsusi Hadisələr Bölməsi kimi taktiki bölmələri vasitəsilə həyata keçirir.
CIA, Milli Kəşfiyyat Direktorunun rəhbərlik etdiyi ABŞ Kəşfiyyat Birliyinin bir hissəsidir.
Qafqaz sığını
Qafqaz sığını (Alces alces caucasicus) — Sığın növünə aid yarımnöv. . Əsasən Qafqaz dağları, Şərqi Avropada və Kiçik Asiya yayılmışdı. Nəsli kəsilmişdir.
Hazırda isə isə sığınlar Baltikyanı ölkələrdə və Skandinaviya yarımadası kimi ərazilərdə yayılıb. Qafqaz sığının izlərinə Şərqi Avropa və Qərbi sibirdə rast gəlinir. Artıq bu yarımnövün tamamən nəslinin kəsilməsi XIX əsrə təsadüf edir.
Yakuşima
Yakuşima — Yaponiyanın Kyuşu adasından 60 km cənubda, Kaqoşima prefekturası ərazisində yerləşən ada.
Toşihiro Hattori
(d. 23 sentyabr 1973) — keçmiş Yaponiya futbolçusu.
Yakuşima
Coğrafiyası
Adanın sahəsi 503 km² təşkil edir. Adanın ən hündür nöqtəsi 1935 m təşkil edir. Adanın böyük qismi tropik meşələrlə örtülüdür. Burada Suqi ağacları geniş yayılmışdır. Fauna baxımından adada maral və meymunlara rast gəlinir. İl ərzində 300 turist adanı ziyarət edir.
1993-cü ildə ada yaxşı vəziyyətdə qalmış tropik meşələrə görə UNESCO Ümumdünya irsi siyahısına daxil edilmişdir.
Toşihiro Hattori
Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 44 oyun keçirib, 2 qol vurub.
Aşıq Canallı Məmməd
Aşıq Canallı Məmməd — Azərbaycanın ustad aşığı.
Həyatı
Aşıq Canallı Məmməd (Məmməd Mərdan oğlu Mərdanov) 1880-ci ildə Qazax mahalının Canallı kəndində anadan olmuşdur.
Aşıq Canallı Məmməd 1937-ci ildə vəfat etmişdir.
İkili axtarış alqoritmi
İkilik (Binar) və ya yarıya bölməklə axtarış — Sıralanmış massivdə müəyyən qiymətin axtarılması alqoritmidir. Xətti axtarışdan fərqli olaraq Binar axtarış sıralanmış massivlər üzərində daha tez axtarış aparmağa imkan verir. Xüsusilə böyük həcmli verilənlər bazasına sahib proqramlarda xətti axtarış texniki olaraq çox vaxt tələb etdiyindən yaramır.
İşləmə prinsipi
Alqorimtin işləməsi üçün ilk öncə massiv sıralanmış olmalıdır. Bu üsul ilə axtarış zamanı axtarılan məlumat massivin ortadakı elementi ilə müqayisə edilir. Əgər axtarılan ədəd ortadakı elementdən böyükdürsə o zaman, həmin ədəddən kiçik hissələr unudulur və axtarış böyük olan hissədə aparılır və ya əksinə. Hər belə müqayisədə axtarış yarıya endirilir.
Nümunə
a = axtarılan ədəd, M = massiv
a = 4, M = 1 3 4 6 8 9 11
a ilə 6-ı müqayisə et. Kiçikdir. Axtarışı M = 1 3 4 ilə apar.
a ilə 3-ü müqayisə et. Böyükdür. Axtarışı M = 4 ilə apar.
a ilə 4-ü müqayisə et. Bərabərdir. Axtarış tamamlandı, a tapıldı.
Əlavə tələblər
Geyd etmək lazımdır ki, burda verilən nümunə nümayiş xarakteri daşıyır. Praktiki məsələlərin həlli üçün alqoritmə əlavə tələblər irəli sürülə bilər. Məsəl üçün, sıralama alqoritmində istifadə edilməsi üçün alqoritmin elementin massivdəki yerini deyil, onun əlavə edilməsi üçün ən uyğun olan yeri qaytarması məqsədə uyğyndur. Bu isə artan sıra ilə düzdükdə mümkün olan ən sağ vəziyyət, azalan sıra ilə düzdükdə isə ən sol vəziyyətdir. Bunu tam ədədlər massivini artan sıra ilə düzən sıralama alqoritminin nümunəsində göstərək:
Azərbaycan Televiziya və Radio Akademiyası
Teleradio Akademiyası — Azərbaycan Televiziyasının tabeliyində fəaliyyət göstərən təhsil müəssisəsi. Məqsəd ali təhsil bazası əsasında müxtəlif peşələr üzrə peşəkar mütəxəssislərinin hazırlanması, əməkdaşların ixtisaslarının təkmilləşdirilməsidir.
Yaranması
2010-cu il iyunun 14-də Azərbaycan Televiziya və Radio Verilişləri Qapalı Səhmdar Cəmiyyətində Televiziya və Radio Akademiyasının açılış mərasimi keçirilib. Teleradio Akademiyası Azərbaycan Radiosunun binasında yerləşir. Akademiyanın maddi-texniki bazası formalaşdırılıb, çəkiliş və montaj avadanlığı quraşdırılıb, çəkiliş pavilyonları və səsyazma studiyası yaradılıb. Akademiyanın yaradılmasından məqsəd ali təhsil bazası əsasında peşəkar teleradio mütəxəssislərinin hazırlanması, əməkdaşların ixtisaslarının təkmilləşdirilməsidir. Tədris zamanı yerli alim və mütəxəssislərlə yanaşı, Türkiyə, Rusiya, Avropa ölkələri, eləcə də ABŞ-dən telemütəxəssislər dərs demək üçün akademiyaya dəvət edilir. Teleradio Akademiyasının ilk rektoru Etibar Babayev olmuşdur. Hazırkı rektoru isə Faiq Hüsiyevdir.
MiG
MiG, rəsmi olaraq Mikoyan Gurevich (Rusca: Микоян-Гуревич, МиГ), Rusiyanın hərbi təyyarə istehsalı ilə məşğul olan şirkətdir. Arteem Mikoyan və Mikhail Gurevich tərəfindən "Mikoyan-Gurevich" olaraq yaradılmışdır. Mikoyanın 1970-ci ildə ölümündən sonra Gurevich adı qaldırılmışdır. Prefiksi MiG olaraq bilinir.
Rusiya hökuməti Mikoyan, Ilyushin, Irkut, Sukhoi, Tupovlev və Yakovlevi "Birləşmiş Təyyarə Şirkəti" adı altında birləşdirmək istəyir. Firma ayrıca olaraq Kamov helikopter layihəsi kimi çeşitli texnikaların istehsalı üzərində də işləyir.
thumb|[[MiQ-15]] thumb|[[MiQ-21]] thumb|[[MiQ-25]] thumb|[[MiQ-29]] thumb|[[MiG-35]]
Yadigar xan
Hakimiyyəti
Əbülxeyr xanın ölümündən sonra ahıl yaşında özbək əyanları tərəfindən hakimiyyətə gətirilmişdi. Manqıtlar dan Musa bəy tərəfindən dəstəklənən Yadigar xan hakimiyyətdə təkcə 1 il qalandan sonra vəfat etdi və Əbülxeyr xanın oğlu Şeyx Heydər tərəfindən əvəz edildi.
Ailəsi
Bureke sultan, Abulek xan, Amenek xan adlı oğulları vardı.
Əbülxeyr xan
Həyatı
1411/1412-ci ildə Dövlətşeyx sultanın ailəsində doğulmuşdu. Əslən Çingiz xanın nəvəsi Şeyban xanın nəslindən idi. Gəncliyində Şeybani ulusunun rəhbəri Cumaduk xanın ordusunda sol cinah komandiri idi. Hələ 1427-ci ildə Cumaduk xan Noqay Ordasının əmiri Yedigeyin oğlu Qazi bəy tərəfindən öldürüləndə noqaylar tərəfindən əsir alınmış, daha sonra isə azad edilmişdi.
Hakimiyyəti
Azad edildikdən sonra 1428-ci ildə Sibir xanlığını işğal edərək Tümen və Tura çayı arasındakı bölgəyə nəzarət etməyə başladı. 1446-cı ilədək Çimgi Tura (müasir Tümen) şəhərindən dövlətini idarə edən Əbülxeyr xan 1430-cu ildə Xarəzmi işğal etdi, buradakı Teymuri əmiri olan İbrahimi qovaraq Ürgənci ələ keçirdi. Lakin burada çox qalmayaraq həm şimaldan gələn təhlükə, həm də dözülməz istilərə görə Qazaxıstan çöllərinə qayıtdı və burada Həştərxan xanlığı ordularını məğlub etdi. 1435-ci ildə yenidən Xarəzmi, 1440-cı ildə Astrabadı qarət edən Əbülxeyr xan dövlətin sərhədlərini genişləndirirdi. 1446-cı ildə müasir Özbəkistan torpaqlarını ələ keçirən xan Teymuriləri qovaraq paytaxtını Sığnaqa köçürdü.
Teymurilərlə münasibətlər
Mərkəzi Asiyada öz gücünü möhkəmlədən Əbülxeyrin növbəti hədəfi Teymuriləri sıradan çıxarmaq idi. 1447-ci ildə Səmərqəndə qədər irəliləyən özbəklər şəhəri ələ keçirə bilmədən qayıtmışdılar. 1451-ci ildə Teymuri şahzadəsi Əbu Səidi dəstəkləyən Əbülxeyr həmin ilin iyununda onu Səmərqənddə Teymuri taxtına oturtdu. Mükafat olaraq Uluq bəyin qızı Rabiyyə Sultan bəyimlə evləndi.
Dövlətin zəifləməsi
1457-ci ildə Uz Temür adlı hökmdarın başçılığı ilə kalmıklar xanlığın torpaqlarına daxil olaraq çoxlu qarətlər törətdi. Dövlətə başqa bir zərbə isə Canıbəy xan və Kerey xanın özbəklərdən ayrılaraq 1465-ci ildə müstəqil Qazax xanlığını yaratması ilə dəydi. Ölümündən öncə son olaraq Teymuri Hüseyn Bayqaranı Əbu Səidə qarşı dəstəkləməyə qərar verdi. Lakin hərəkətə keçə bilmədən 1468-ci ildə 57 yaşında vəfat etdi. Məzarı Əhməd Yasəvi türbəsindədir.
Ailəsi
Uluq bəyin qızı Rabiyyə Sultan bəyimlə evlənmişdir. Çox güman digər həyat yoldaşları da olub.
Con Gilbert Beyker
Con Gilbert Beyker – İngilis botaniki.
Kamov
Kamov — Nikolay İliç Kamov və dostu N. K. Skrzhinskii tərəfindən 1929-cu ildə yaradılmış rotorlu təyyarə şirkəti. Helikopterə oxşamasına baxmayaraq rotorlu təyyarələrin arxa pəri olmur. 1929-cu ildən etibarən Kamov dizayn bürosu köhnə SSRİ zamanından müasir dövrə kimi hərbi məqsədli helikopter və rotorlu təyyarə istehsal edir. thumb|sağ|Kamov Ka-27 MAKS thumb|sağ|Kamov Ka-52 thumb|sağ|Kamov Ka-60 thumb|sağ|Kamov Ka-226
Matsuyama Universiteti
Matsuyama Universiteti — Yaponiyanın Matsuyama şəhərində yerləşən ali təhsil müəssisəsi.
Samir Əliyev (futbolçu)
Samir Əliyev — azərbaycanlı futbol mütəxəssisi, Səbail-in sabiq baş məşqçisi. Futboçu karyerasında hücumçu mövqeyində çıxış etmişdir.
Karyerası
Peşəkar futbol karyerasına 1996-cı ildə Azərbaycanın 18 yaşlı gənclər komandasının oyunçularından tam heyətlə hazırlanan "U-18" komandasında çıxışla başlamışdır.
Daha sonra MOİK (Bakı) ordu klubunda 2 mövsüm çıxış edib.
1999—2002-ci illərdə "Neftçi"də oynamışdır. 2002-ci ildə "Azərbaycanın ən yaxşı futbolçusu" seçilib ("Futbol +" qəzetinə əsasən).
2002-ci ildə Ukraynanın "Volın" (Lutsk) klubu ilə müqavilə imzaladı və həmin klubda 2 mövsüm çıxış etmişdir.
2004-cü ildə Rusiyanın “Uralan” (Elista) komandası ilə Azərbaycana qayıtdı və burada Xəzər-Lənkəran klubunda çıxış etməyə başladı. 2005-2006-cı illərdə "İnter" (Bakı) klubunda oynayıb.
2006-2010-cu illərdə "Neftçi"də çıxış etmişdir. 2010/2011 mövsümündə isə Simurqda oynayıb.
2011-ci ilin iyulunda Turan klubuna qatıldı, lakin altı aydan sonra maddi problemlərə görə klubdan ayrıldı.
1997-ci ildə Azərbaycan yığmasında debüt etmişdir. 10 il ərzində milli komandada 31 oyun keçirib və 2 qola imza atıb.
Karyerasını 17 iyul 2012-ci ildə Çempionlar Liqasının 2-ci təsnifat mərhələsinin "Neftçi" - "Zestafoni" oyununun fasiləsi zamanı rəsmən başa vurmuşdur.
Xallı qızılquş
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Novoçerkassk
Novoçerkassk — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər. Rostov vilayətinə daxildir.
Taybad
Taybad və ya Təyyibat-İranın Rəzəvi Xorasan ostanının şəhərlərindən və Taybad şəhristanının mərkəzidir. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhərin əhalisi 46,228 nəfər və 10,230 ailədən ibarət idi.
Yen Press
Yen Press — ABŞ manqa və qrafik roman nəşriyyatı. Kadokawa Corporation və Hachette Book Group bu nəşriyyatın sahibi olan şirkətlərdir. Kitab nəşr etməklə yanaşı, Yen Press "Yen Plus" adlı aylıq manqa antologiyası da nəşr edir. Nəşriyyat Yaponiya manqalarını, Çin manhualarını və Koreya manhvalarını lisenziyalaşdırıb tərcümə edilmiş halda buraxır. Tərcümə etməklə yanaşı Yen Press orijinal manqalar da nəşr edir. Məsələn, "Maximum Ride" və "Nightschool" bu nəşriyyatın buraxdığı orijinal manqalardır.
Tarix
Yen Press 2006-cı ildə keçmiş Borders Group alıcısı Kurt Hassler və DC Comics əməkdaşı Rik Conson (bu imprinti 2008-ci ilin payızında tərk edib). 2007-ci ilin iyulunda nəşriyyatın Koreya nəşriyyatı ICEkunion ilə əməkdaşlı edib ABŞ-də manhva buraxacağı anons edilmişdir.
2008-ci ildə baş tutmuş New York Comic Con tədbirində Yen Press "Soul Eater", "Nabari no Ou", "Sumomomo Momomo", "Bamboo Blade" və "Higurashi no Naku Koro ni" manqalarını aylıq manqa antologiyası "Yen Plus"-da nəşr edəcəyini açıqlamışdır. Antologiyanın ilk sayı 29 iyul 2008-ci ildə buraxılmışdır.
2009-cu ildə Yen Press "Yotsuba&!" və "Azumanga Daioh" manqalarını nəşr etmək hüququnu A.D. Vision-dan aldığını bildirmişdir. 2009-cu ilin sentyabrında "Yotsuba&!" manqasını ilk beş cildini yenidən nəşr etmiş və altıncı cildi buraxmışdır. 2009-cu ilin dekabrında isə "Azumanga Daioh" manqasının yenidən tərcümə edilmiş versiyasını nəşr etmişdir.
11 aprel 2016-cı ildə Yen Press Hachette Book Group və Kadokawa Corporation şirkətləri arasında ortaq alver funksiyası daşıyacağını açıqlamışdır. Kadokawa Corporation nəşriyyatın 51 %-nə sahibdir.
Ryuzo Morioka
(d. 7 oktyabr 1975) — keçmiş Yaponiya futbolçusu.
Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 38 oyun keçirib.
İn vivo
İn vivo — ölü bir orqanizmdən, canlı orqanizmin və ya bir orqanizmin tamamının varlığını göstərmək üçün istifadə edilən söz.
Biologiyada, in vitro təcrübələri orqan, hüceyrə, protein və ya biomolekullar üzərində tətbiq edilir, lakin tərsinə in vivo tədqiqatı bütün bir orqanizmin üzərində aparılır.
Aşıq Avdı Qaymaqlı
Aşıq Avdı Qaymaqlı — Azərbaycan aşığı.
Həyatı
Aşıq Avdı Qaymaqlı 1909-cu ildə Qazax rayonunun Qaymaqlı kəndində anadan olmuşdur. Aşıqlıq dərsini dövrünün ustad sənətkarı sayılan, Borçalı mahalında yaşayıb-yaradan ustad Aşıq Sadıqdan (Aşıq Sadıq Sultanov) almış, görkəmli saz-söz ustaları Mikayıl Azaflı, Aşıq Dərya Məhəmməd, Hüseyn Saraçlı, Əmrah Gülməmmədov, Aşıq Cəlal Qəhrəmanov, Aşıq Kərəm İncəli ilə dostluq etmişdir.
Aşıq Avdı xalq ədəbiyyatı xəzinəsinə "Avdı və Mehriban" dastanı kimi folklor nümunəsi bəxş edib, aşıqların repertuarından düşməyən "İncəgülü" saz havası yaradıb.
O, həmişə özünəməxsus ifa tərzi, xoş avazı ilə sevilib seçilib, toylarda, şadlıqlarda, el şənliklərində ürəkləri fəth edib.
Dörd böyük aşıq yetişdirmişdir: Aşıq Cəlal Qəhrəmanov, Aşıq Yəhya, Aşıq Sadıq və Aşıq Sədi.
Proletarsk
Proletarsk — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər. Rostov vilayətinə daxildir.
Böyük Ferma teoremi
thumb|[[Pyer Ferma.]] Bu teoremi Diofantın "Hesab" kitabının ikinci hissəsində, 8-ci məsələnin qarşısında yazmışdı: "Verilən kvadartı iki kvadrata ayırın". Başqa sözlə desək, verilmiş a ədədi üçün x2 + y2 = a2 tənliyini rasional həllərini tapmaq tələb olunur. Bu da ki bizlərə çox yaxşı tanış olan Pifaqor teoremidir və onun sonsuz sayda həlli var. Ferma qeyd etmişdir: "Kubu iki kuba, kvadratın kvadratını iki kvadratın kvadratına, ümumiyyətlə dərəcəsi ikidən böyük sonsuzluğa qədər heç bir qüvvəti bütün həmin dərəcəli iki qüvvətə ayırmaq olmaz. Mən bunun həqiqətən çox gözəl isbatını tapmışam, ama onun üçün yer olduqca azdır". Tutaq ki, bizə belə bir məsələ verilib: Verilmiş tam müsbət n üçün düsturunu ödəyən a,b və c tam ədədlərini tapın(a,b,c>0). Başqa sözlə xn + yn = zn qeyri-müəyyən tənliyinin n≥3 olduqda, heç bir rasiolnal həlli yoxdur. Bu təklif Fermanın böyük və ya sonuncu teoremi adlanır.
İlk baxışdan asan və ya adi görünən bu məsələ təxminən üç əsr yarım dünyanın böyük riyaziyyatçılarına meydan oxumuşdur, оnun isbatını riyaziyyatçılar 350 ildən çox axtarmalı olmuşlar. Bu məsələnin həlli Ferma Teoremi (və ya Böyük Ferma Teoremi və ya Son Ferma Teoremi) ilə bağlıdır.
Teoremin mahiyyəti
Teoremdə deyilir: İstənilən tam n>2 üçün bərabərliyini ödəyən tam müsbət a,b və c ədədləri tapmaq mümkün deyil.
Deməli, verilən məsələnin həlli yalnız n=1 və n=2 hallarında mümkün ola bilər. Doğrudan da n=1 və n=2 olduqda yuxarıdakı bərabərliyi ödəyən həllər var, hətta belə həllər (yəni bərabərliyi ödəyən müsbət tam a, b və c ədədləri sonsuz saydadır!. Məsələn, n=1 olarsa a və b olaraq istənilən iki tam müsbət ədəd, c olaraq onların cəmini götürmək olar: a=1,b=2,c=3; a=4, b=7, c=11 və s. Doğrudan da . n=2 üçün, məsələn. . onu da qeyd edək ki, n=2 halında baxılan əsas bərabərliyi ödəyən a, b, c üçlüyünə Pifaqor üçlüyü deyilir. Bu teorem Pyer Ferma tərəfindən 1637-ci irəli sürülmüşdür və Fermanın şərəfinə Ferma Teoremi adlandırılmışdır. Lakin Ferma öz qeydlərini yazdığı kitabın səhifələrində teoremin isbatını verməmiş, onun uzun olduğu demişdir. "Kubu iki kuba, kvadratın kvadratını iki kvadratın kvadratın, ümumiyyətlə dərcəsi ikidən böyük sonsuzluğa qədər heç bir qüvvəti bütün həmin dərəcəli iki qüvvətə ayırmaq olmaz. Mən bunun həqiqətən çox gözəl isbatını tapmışam, ama onun üçün yer olduqca azdır". Təbii ki, o, bütün n-lər üçün teoremin əsl isbatını bilmirdi. Bu və buna bənzər tənliklər, yəni həlli tam müsbət ədədlər arasında axtarılan tənliklər ilk dəfə Qədim yunan riyaziyyatçısı Diofantın kitabında daxil edilmişdir.
Teoremin isbatına cəhdlər
Fermanın özü yalnız n=4 halında teoremin isbatını saxlamışdır. Leonard Eyler teoremin n=3 halını isbat etməsindən 30 il keçdikdən sonra bu halı 1738-ci ildə yenidən isbat etdi. 1825-ci ildə isə Lejön-Dirixle və Lejandr tərəfindən teoremin n=5 halı üçün isbatı verilmişdir. Bu teoremlərin hər birinin isbatının hər iki hal üçün olduqca mürəkkəb və uzun olduğunu nəzərə alaraq burada onun isbatlarını vermirik. Ümumiyyətlə, bu halların isbatı üçün tamamilə yeni bir ideya lazım idi ki, bunu da Ferma tapmışdır: bu sonsuz enmə metodudur. Ferma təsdiq etmişdir ki, özünün ədədlərə aid ən məşhur teoremlərini o məhz bu üsulla isbat etmişdir. Enmə üsulu bu gün də ədədlər nəzəriyyəsinə mühüm rol oynayır. Eyler n=3 qiymətində Ferma teoremini 1768-ci ildə isbat etmişdir. Bunun üçün tamamilə yeni bir ideya tələb olumurdu. O, burda çox cəsarətli bir addım atmışdır. Bu ideyanın mahiyyəti adi tam ədədlərə aid məsələlərin tədqiqində a+b, şəklində olan xəyali ifadələrin tətbiqindən ibarətdir. Eyler öz isbatında α = a+b \sqrt{-3} şəklində ifadəyə baxmışdır. Lakin bütün bunlarla və adları sadalanayan məsələlərlə əlaqədar olaraq Eyler öz mülahizəsini əsaslandırmadı və bu məsələlə yenə də Ferma teoreminin isbatı ilə bağlı yenidən XIX əsr riyaziyyatçıları qarşısında dayandı. 1 mart 1847-ci ildə fransız riyaziyyatçısı və fiziki Qabriel Lame Paris Elmlər Akademiyasının iclasında böyük teoremin yeni isbatını məruzə etmişdir. Digrə məşhur farnsız riyaziyyatçısı Liuvill bu barədə yazırdı: "edilən cəhdlər mənə göstərdi ki, əvvəlcə kompleks ədədlər üçün "hasil yalnız bir üsulla sadə vuruqlarına ayrıla bilər" elementar fərxiyyəsinə analoji teoremi müəyyən etmək lazımdır. Lamenin fikri məndə yalnız bu ikri təsdiqlədi, burda doldurulası boşluq yoxdur ki?" Bu qeydlər sayəsində riyaziyyatın bu bölməsi bir ilə yaxın müddətdə fransız riyaziyyatçılarının diqqət mərkəzində oldu. Bu sahə ilə Lamenin özü və digər alimlər intensiv şəkildə məşğul oldular. Onların tədqiqatları nəticəsində tam ədədlərin toplama, vurma və bölməyə nəzərən xassələrini ən ümumi şəklidə ifadə edən yeni bir riyazi obyekt – halqa anlayışı formalaşdı. Həmçinin sonralar alman riyaziyyatçısı Böyük teoremlə məşğul olarkən cəbrə yeni mühüm obyektlər – ideallar daxil etmişdir. Fermanın böyük teoremində sonuncu həmlə və axır ki o, isbat olundu!!!!
Ağsaqqal qızılquş
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Salsk
Salsk — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər. Rostov vilayətinə daxildir.
Cəngəl
Cəngəl— İranın Rəzəvi Xorasan ostanının Roştxar şəhristanının Cəngəl bəxşində şəhər və onun mərkəzi. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhərin əhalisi 6,232 nəfər və 1,384 ailədən ibarət idi. Cəngəl, fars dilində meşə anlamındadır.
Semikarakorsk
Semikarakorsk — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər. Rostov vilayətinə daxildir.
Lənkəran (qəzet)
"Lənkəran" ictimai-siyasi qəzeti Azərbaycan Respublikasının Lənkəran rayonunda fəaliyyət göstərir.
“Lənkəran” qəzeti 1931-ci ildən nəşrə başlayıb. “Sıə Tolış” (“Qızıl Talış”) adı ilə nəşrə başlayan qəzet müxtəlif illərdə “Sosialist subtropikası”, “Leninçi (qəzet)”, 1990-cı il sentyabrın 22-dən isə “Lənkəran” adı ilə fəaliyyət göstərib. Qəzetin baş redaktoru İltifat Əhmədovdur. 2011-ci il 21 iyul tarixində qəzetin 80 illik yubileyi geniş təntənə ilə qeyd edilib.
NGC 30
NGC 30, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış ulduzdur. Göy üzündə Peqas bürcü istiqamətində yerləşir. *2 tipli. tərəfindən ildə 121.92 sm (48 düymə) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
UEFA Avropa Liqası 2014/2015
UEFA Avropa Liqası 2014/2015  — UEFA tərəfindən təşkil olunmuş 44-cü UEFA Avropa Liqası adı altında isə 6-cı mövsümünü keçirən Avropanın orta klubluu futbol turniri.
Assosiasiyaların komandalara ayrılması
UEFA Avropa Liqası 2014/2015 turnirində UEFAya üzv 54 assosiasiyadan 195 komanda iştirak edird.
Belə ki UEFA Avropa Liqası 2012/2013 mövsümündə yerlər aşağıdakı tərzdə bölünür :
İştirakçı klubların siyahısı
Mötərizədəki yazı komandanın öz çempionatında son mövsümündə tutduğu yeri göstərir.
Ferro Meridianı
thumb|right|500px|Upper Silesia (1746) xəritəsinin [[:commons:Fayl:Superiorem Silesiam AD1746.jpg|bir hissəsi Latınca: Longitudines numeratæ à primo Meridiano per Ins(ula) Ferri]]
Ferro meridianı —Kanar adaları arxipelaqındakı El Hierro (əvvəlki Ferro) adasından keçən taxrixi başlanğıc meridian. El Hierro adasının ikinci adı Isla del Meridiano –dur (Meridian adası).
Tarix
Ada Avropa tarixində başlanğıc meridian kimi tanınmışdır. İlk dəfə olaraq 150-cü ildə Ptolomey xəritə tərtib edərkən həmin dövrdə bəlli olan ən ucqar qərb nöqtəsini kimi başlanğıc meridian olaraq istifadə etmişdir. Xətitədə yalnız şərq uzunluğundan istifadə etmişdir. Enlik isə ekvatora nisbətdə hesablanırdı. 1634-cü ildə fransa kralı XIII Luis və dövlət xadim Kardinal Rişelye Arman-Jan dyu Plessi de Rişelye Ferro adasının meridianını xəritədə istinad nöqtəsi kimi istifadə olunması fikrini irəli sürürlər. Çünki həmin dövrə qədər Köhnə dünyaya bəlli olan ucqar qərb nöqtəsi həmin ada sayılırdı. Qitənin ən ucqar qərb quru nöqtəsi olan Flores adası XV əsrdə Azor adaları kəşf olunmayana qədər avropalılar üçün naməlum idi. Bu səbəbdən həmin ada Köhnə dünya daxil edilmir. Başlanğıc Paris meridianından düz 20 dərəcə qərbdə zənn edilirdi, əsl həqiqətdə Ferro adasının dəqiq mövqeyi hesablanmamışdı. Köhnə xəritələr adətən (Anglo-America istisna) başda Paris dərəcəsi, aşağıda isə 20 dərəcə yerini vermiş Ferro dərəcəsindən ibarət ümumu tor çəkilirdi. 1724-cü ildə fransız mütəfəkkiri Louis Éconches Feuillée bu problem üzərində işləmişdir.
Düzəldilmiş təhriflər
Daha sonralar örənildi ki, El Hierro (Ferro) adası əslində Parisdən 20° 23' 9" qərb uzunluğunda yerləşir. Lakin Ferro meridianı hələ də 20 dərəcə qərbdən hesablanırdı. 1890-cı ildə alman mütəfəkkiri Carl Theodor Albrechtın Avropanın coğrafi uzunluq nizamlamalarına əsasən Ferro meridianı Qrinviç meridianından 17° 39' 46.02" qərbdə yerləşir. Lakin 1920-ci ildə Avstriya, Almaniya və keçmiş Çexslovakiyanın geodezik şəbəkəsinə görə bu göstərici 17° 40' 00" olmuşdur və məlum olmuşdur ki, Berlin əsas coğrafi uzunluq mərkəzinin (Raunberg abidəsi) 13.39" saniyə səhv hesablanmışdır. Macarıstan və Yuqoslaviya üçün hesabladığı geodezik şəbəkə gələcəkdə Qrinviç meridianın başlanğıc meradianı kimi seçilməsinə təkan oldu.
Şeyx Heydər (Özbək xanı)
Şeyx Heydər — Özbək xanlığının üçüncü hökmdarı. Əbülxeyr xanın oğlu idi.
Hakimiyyəti
Hakimiyyət dövrü hərc-mərcliklə keçmişdir. Sibir xanlığını ələ keçirmiş İbak xan, Qazax xanlığının müstəqilliyini elan etmiş Kerey xan, Yadigar xanın oğlu Bureke sultan, Noqay Ordası bəyləri olan Musa və Yamqurçı, Böyük Orda xanı Əhməd arasında keçən vətəndaş müharibəsi gedişatında Şeyx Heydər 1471-ci ildə İbak xan tərəfindən öldürüldü. Kerey xan güc boşluğundan istifadə edərək Mərkəzi Asiyanın ən güclü hakiminə çevrildi. Şeyx Heydərin qardaşı oğlu 20 yaşlı Məhəmməd Şeybani isə özünə sadiq bir ordu ilə Teymurilərə təslim oldu.
Eduard Rudge
Eduard Rudge - İngilis botaniki.
Şərəfinə adlandırılmış taksonlar
Rudgea Salisb. onun şərəfinə adlandırılmışdır.
Eləcə də aşağıdakı bitki növləri:
Calyptrostylis rudgei Nees, Panicum rudgei Roem. & Schult. və Psychotria rudgei Bremek..
Sür-papaq
Bəzən atüstü basketbol da adlandırılır. Sür-papaq oyununa bənzər oyunlardan Argentinada pato, Avropada isə horsbolu nümunə göstərmək olar.
Oyunun qaydaları
Sür-papaq oyunu hər birində 4–8 nəfər idmançı olan iki komandanın iştirakı ilə keçirilir. Bu oyun 20 dəqiqə davam edir (10+10). Oyunun birinci yarısından sonra komandalar 5 dəqiqə istirahət edirlər və qapıları dəyişirlər, oyun mərkəzdən başlanır. Oyun heç-heçə qurtardığı halda qalib komandanı müəyyən etmək məqsədilə oyuna 10 (5+5) dəqiqə əlavə vaxt verilir. Əlavə vaxtda qalib müəyyən olunmasa, hər komandaya 5 top-papaq atmaqla 5 metrlik cərimə zərbələri təyin olunur. Bu zaman hesab heç-heçə olarsa, hər komanda maksimum 5 top-papaq olmamaqla ilk itirilən top-papağa qədər cərimə zərbələrinin atılması davam edir. Bu halda da qalib müəyyən edilməsə, qalib püşkatma yolu ilə müəyyən edilir.
1980 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi
1980 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi — sayca 25-ci Avroviziya Mahnı Müsabiqəsidir. 1979 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsinin ev sahibi ölkəsi İsraili təmsil edən Qali Atari və Milk & Honey qrupunun ifa etdikləri "Hallelujah" mahnısı ilə müsabiqədə qələbə qazanmalarının ardınca 1980-ci ildə İsrail müsabiqəyə ikinci dəfə ev sahibliyi etmək hüququ qazanmışdı. Lakin İsrailin dövlət kanalı (IBA) iki il ard-arda Avroviziyanı təşkil etməyə kanalın maliyyə cəhətdən hazır olmadığını açıqlayaraq, ev sahibliyindən imtina etmişdir. 1980-ci ildə Avroviziyaya ev sahibliyini Niderland dördüncü dəfə öz üzərinə götürmüşdür. Müsabiqə ölkənin üçüncü ən böyük şəhəri olan Haaqada "Nederlands Congresgebouw" zalında keçirilmişdir. Müsabiqə 1980-ci ilin 19 aprel tarixində baş tutmuşdur.
Avroviziya 1980-nin keçiriləcəyi tarix Avropa Yayımlar Birliyi tərəfindən elan edildiyi gün İsrail həmin müsabiqədə iştirakdan imtina etmişdir. Buna səbəb müsabiqənin keçirildiyi tarixin İsrailin müharibədə həlak olan əsgərləri və eyni zamanda terror qurbanlarını Anım günü ilə üst-üstə düşməsi idi. Monako da maliyyə problemlərini səbəb göstərərək, müsabiqədə iştirakdan imtina etmişdir. Avropanın kiçik ölçülü ölkələrindən olan Monako müsabiqəyə 2004-cü ilədək qayıtmamışdır. 1980-ci ildə Mərakeş ilk dəfə Avroviziyaya qoşuldu və bu Afrika ölkəsinin müsabiqədə yeganə iştirakı olaraq qalmaqdadır. Eyni zamanda 1980-ci ildə Türkiyə bir illik fasilədən sonra müsabiqəyə geri dönmüşdür. Ümumilikdə 19 ölkənin iştirak etdiyi müsabiqədə İrlandiya təmsilçisi Conni Loqan ifa etdiyi "What's Another Year" adlı mahnı qalib gəlmişdir. Bu İrlandiyanın Avroviziyada ikinci qalibiyyəti idi.
Adi qızılquş
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Tsimlyansk
Tsimlyansk — Rusiya Federasiyasının Rostov vilayətinə daxil olan şəhər.
İxeyuan yay sarayı
thumb|300px|Pekin,Yay imperator sarayı thumb|250px|17 aşırımlı körpü thumb|250px|Mərmər daxma İxeyuan yay sarayı—Çinin dünya əhəmiyyətli abidələrindən biri.
Auha adası
Auha adası — Küveytə məxsus olan, yaşayışı olmayan adada. Faylaka adasından 2 km cənub-şərqdə, Əl-Ard burnundan 33 km şərqdə yerləşir. Ada 800 metr uzunluğa, 540 metr enə və 0,34 km² sahəyə malikdir. Ada metal dirəklərdən ibarət, 20 m hündürlüyü olan mayaka sahibdir. Mayak hər 10 saniyədən bir ağ işıq saçır. Mayak Auhe və Ras-əl-Ard burunlarının mövcudluğu barədə xəbərdarlıq məqsədinə xidmət edir. Ada ərazisinə giriş qadağandır. Ada ərazisi səbəbindən dəfələrlə İranla Küveyt arasında mübahisələr düşmüşdür. İran müxtəlif aralıqlarda Auha, Kubbar və Faylaka adalrına ərazi iddiaları irəli sürmüşdür.
Azərbaycan etnoqrafiyası
Azərbaycan etnoqrafiyası — Azərbaycanda yaşayan xalqların özünəməxsus xüsusiyyətlərini öyrənir, tarix, arxeologiya, eləcə də başqa elm sahələrinin əldə etdiyi nəticələri araşdırır, tamamlayır, bütövləşdirir. Nəticədə etnik-milli özünüdərkin, özünütanımanın əsasını yaradır. Yəni, maddi və mənəvi mədəniyyət əsasında milli kimlik formalaşır, etnoqrafiya elmi isə minilliklərin bu milli-etnik kimliyini üzə çıxarmaqla məşğuldur.
Qafqazın cənub-şərqində geniş ərazini əhatə edən Azərbaycan əlverişli təbii-coğrafi və iqtisadi-strateji məkanda yerləşmişdir. Ona görə də burada maddi mədəniyyətin təşəkkül tapması, inkişafı və yayılması üçün hər cür imkan və mövcud şərait olmuşdur.