cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sərdar Cəlaloğlu
Partiya fəaliyyəti
1990-cı ildə Sərdar Cəlaloğlu Azərbaycan Xalq Cəbhəsi sıralarından ayrılmışdır.
Sərdar Cəlaloğlu 26 yanvar 1991-ci il tarixində Sülhəddin Əkbər ilə birgə Naxçıvanda Azərbaycan Demokrat Partiyasının Təşəbbüs Qrupunu yaratmış, rəhbəri seçilmiş və partiyanın təsisçilərindən biri olmuşdur. O, 1991-ci ildən həmin partiyanın ideoloji-siyasi şöbəsinə başçılıq etmişdir. Sərdar Cəlaloğlu 1991–1994-cü illərdə Azərbaycan Demokrat Partiyası Təşkilat Komitəsinin sədri olmuşdur.
Sərdar Cəlaloğlu Azərbaycan Demokrat Partiyasının 7 – 8 may 1994-cü il tarixlərində keçirilmiş I Qurultayında partiyanın sədri seçilmişdir. Azərbaycan Demokrat Partiyasının 1996-cı il tarixində keçirilmiş II Qurultayında Ədalət Partiyası Azərbaycan Demokrat Partiyasına birləşmiş, Ədalət Partiyası sədri İlyas İsmayılov Azərbaycan Demokrat Partiyasının sədri, Sərdar Cəlaloğlu isə partiyanın baş katibi seçilmişdir. Azərbaycan Demokrat Partiyasının 1998-ci il tarixli qurultayında İlyas İsmayılov və Rəsul Quliyev partiyanın həmsədrləri, Sərdar Cəlaloğlu isə yenidən partiya katibi seçilmişdir.
2000-ci il parlament seçkilərinin ardından İlyas İsmayılov və keçmiş Ədalət Partiyası üzvkəri Azərbaycan Demokrat Partiyasından istefa vermiş, Rəsul Quliyev beləliklə partiyanın sədri olmuşdur.
Sərdar Cəlaloğlu 2005-ci ildə Azərbaycan Demokrat Partiyası sədrinin birinci müavini seçilmişdir.
2007-ci il parlament seçkiləri ərəfəsində partiya daxilində münaqişələr yaranmış, Rəsul Quliyev və Sərdar Cəlaloğlu rəhbərliyində iki fərqli qrup fəaliyyət göstərməyə başlamışdır. 2007-ci il tarixində Azərbaycan Demokrat Partiyası IX Qurultayında Sərdar Cəlaloğlu sədr seçilmişdir. Rəsul Quliyev cinahı da qurultay keçirməyə cəhd göstərmiş, lakin bu alınmamışdır. Ardınca Rəsul Quliyevi dəstəkləyən şəxslər partiya sıralarından istefa vermiş və onlar Rəsul Quliyev rəhbərliyində Açıq Cəmiyyət Partiyasını təsis etmişdir.
2013-cü il prezident seçkilərində məğlub olmuş Sərdar Cəlaloğlu x tarixində Azərbaycan Demokrat Partiyası sədrliyindən istefa vermiş, lakin onun istefası İdarə Heyəti tərəfindən xx tarixində rədd edilmişdir.
Həbslər
Sərdar Cəlaloğlu indiyədək siyasi fəaliyyəti səbəbi ilə 3 dəfə qısa müddətli həbs olunub.
Sərdar Cəlaloğlu 2003-cü il prezident seçkilərindən sonra keçirilən etiraz aksiyaları zamanı həbs edilmişdir. O, Ağır Cinayətlərə Dair İşlər üzrə Məhkəmənin hökmü ilə 4 il 6 ay həbs cəzası almışdır, lakin 2005-ci ildə əfv olunmuşdur. Sərdar Cəlaloğlu həbs olunduğu zaman işgəncəyə məruz qalması iddiası ilə Avropa Məhkəməsinə müraciət etmiş, məhkəmədə işgəncə hallarının araşdırılmadığı qənaətinə gələn Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsi 2007-ci il yanvarın 11-də 10 min avro kompensasiya ödənilməsi ilə bağlı qərar vermişdir Həbsdə olduğu müddətdə o, Avropa Şurası tərəfindən siyasi məhbus kimi tanınaraq azadlığa buraxılıb.
Siyasi düşüncələri
Sərdar Cəlaloğlu konservativ ideologiyaya sahibdir. O kişi-qadın bərabərliyinin mümkünsüz olduğunu, yaradılışdan belə kişi və qadının fərqli, kişinin güclü, qadının isə fiziki olaraq daha zəif yaradıldığını bu tip biolojik səbəblər də nəzərə alındığı şəraitdə qadın-kişi bərabərliyinin mümkünsüz olduğunu iddia edir. O iddialarını cəmiyyətdə kişilərin daha sərt işlərdə çalışması, hərbi xidmət çəkməsinə baxmayaraq Azərbaycan cəmiyyətində və qanunvericiliyində qadınların belə öhdəliklərinin olmaması ilə əsaslandırır.
Gərgər nahiyəsi
Gərgər nahiyəsi — XIV əsr-XIX əsrlər. İnzibati ərazi. Adı Gərgərin adındandır.
Elxanilər dövlətinin Marağa tüməninin Gərgər nahiyəsi.
1590-cı ilin icmal dəftərinə görə Osmanlı İmperiyasının İrəvan əyalətinin Dizmar sancağınə tabe olan Gərgər nahiyəsində aşağıdakı kəndlər mövcud idi:
TypeScript
TypeScript — Microsoft tərəfindən hazırlanmış və dəstəklənən açıq mənbəli bir proqramlaşdırma dilidir. JavaScript-in ciddi bir sintaktik sətiridir və dilə istəyə uyğun statik yazma əlavə edir. TypeScript, böyük tətbiqetmələrin və JavaScript-ə transkompilyasiyaların inkişafı üçün nəzərdə tutulmuşdur. TypeScript JavaScript-in üst dəsti olduğundan mövcud JavaScript proqramları da etibarlı TypeScript proqramlarıdır.
TypeScript həm müştəri, həm də server tərəfi icrası üçün JavaScript tətbiqetmələrini inkişaf etdirmək üçün istifadə edilə bilər (Node.js və ya Deno ilə olduğu kimi). Transkompilyasiya üçün bir çox seçim mövcuddur. Ya standart TypeScript Checker istifadə edilə bilər, ya da Babel kompilyatoru TypeScript-i JavaScript-ə çevirmək üçün istifadə edilir.
Məhəmmədhəsən xan Qovanlı-Qacar
Məhəmmədhəsən xan Fətəli xan oğlu Qovanlı-Qacar — Astrabad hakimi.
İstiran (Xoy)
İstiran - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Xoy şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Məhəmmədhəsən xan Qovanlı-Qacar
Həyatı
Məhəmmədhəsən xan Fətəli xan oğlu (bəzən onu ölmüş qardaşının şərəfinə Məhəmməd Hüseyn də adlandırırdılar) 1714-cü ildə Astrabad yörəsində dünyaya gəlmişdi. Mükəmməl mədrəsə təhsili almışdı. Atasının ölümündən sonra Qovanlı oymağına başçılıq etmişdi.
İstiran (Xoy)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 1,196 nəfər yaşayır (221 ailə)
Məhəmmədhəsən xan Qovanlı-Qacar
Həyatı
1746-cı ildə Türkmanlarla birləşib, iki min Qacarın başında Nadir şaha qarşı qiyam qaldırmışdı. Ona ən çox kömək edən dayısı Bəgəncəli bəy Yomut idi. Məhəmməd Həsən xan Astrabadın valisi Məhəmmədzaman bəyi qovub çıxarmışdı.
Nadir şah onun qiyamını yatırmış, Məhəmməd Həsən xan yenidən yomutların yanına qaçmışdı.
Məhəmməd Həsən xan Nadir şahın ölümündən sonra Astrabadı, Gilanı, Mazandaranı almışdı. Azad xan Əfqanı məğlub etmişdi.
Pənahəli xan Məhəmmədhəsən xan Qacara Azad xan Əfqanı yenmək üçün kömək etdi. Məhəmmədhəsən xanın 18 min nəfərlik qoşununda Pənahəli xan Sarıcalı-Cavanşir oğlu Mehrəli bəyin başçılığı ilə 3 min Qarabağ süvarisi iştirak edirdi. Lakin Məhəmmədhəsən xan Qacar işi həyata keçirə bilmədi və Astrabada geri çəkildi.
Məhəmmədhəsən xan Gəncə hakimi Şahverdi xanla eldaş olduğundan ona yardım göstərirdi. Şahverdi xan tez-tez Məhəmmədhəsən xana elçi göndərib Qarabağa hücum etməyə təhrik edirdi.
1757-ci ildə Məhəmmədhəsən xan ağır bir qoşunla Şuşaya yürüş edir. Xatunarxı adlanan yerdə düşərgə salır. Elə birinci gecədə düşərgəsi qarabağlılar tərəfindən talan olunur. Bu cür cavabdan sarsılan Məhəmmədhəsən xan geri dönür. Üstəlik də Fətəli xan Avşarın və Kərim xan Zəndin baş qaldırdığını eşitmişdi. Qayıdarkən düşərgədə xeyli ağır top buraxır…
1757-ci ildə Məhəmmədhəsən xan Urmiyaya hücum etdi. Əhalinin mərdliklə müqavimət göstərməsinə baxmayaraq, lazımi miqdarda qoşun və döyüş vəsaiti olmadığından şəhər Məhəmmədhəsən xanın zərbələrinə uzun müddət davam gətirə bilmədi.
Urmiya şəhəri alınar-alınmaz Fətəli xan oraya yaxınlaşdı. Lakin Məhəmmədhəsən xan uzaq səfərdən qayıdan döyüşçülərə istirahət etmək, hərbi düşərgə yaratmaq imkanı vermədi və dərhal hücuma keçdi. Bir neçə gün davam edən qanlı döyüşdə hər iki tərəfdən çoxlu adam tələf oldu. Müharibənin uzanmasından və Məhəmmədhəsən xanın qalib gələcəyini ehtiaml edən bir sıra sərkərdələr xəyanət edərək Fətəli xanı tərk etdilər. O cümlədən əfqanlı Azad xan Əfqanlı döyüşçülərlə birlikdə Bağdada qaçdı. Şahbaz xan Dünbilü Xoy qoşunları ilə düşmən tərəfinə keçdi. Belə bir xəyanətkarlıq Fətəli xanın sarsılmasına və Məhəmmədhəsən xan Qacardan asılı vəziyyətə düşməsinə səbəb oldu.
Urmiya şəhərinə girən Məhəmmədhəsən xan illərdən bəri burada toplaşan xəzinəni ələ keçirdi. Lakin o, Kərim xan Zəndlə qarşılaşmağa tələsdiyi üçün burada uzun müddət qalmadı. Məhəmmədhəsən xan Azərbaycan xanlarını və onlara mənsub olan qoşunları öz döyüşçüləri tərkibinə daxil edərək cənuba doğru yola düşdü.
Onun Azərbaycandakı qələbəsini eşidən Kərim xan Zənd öz qardaşı Şeyxəli xan və sərkərdəsi Məhəmməd xanın başçılığı ilə öhdəsindəki bütün qoşunu Məhəmmədhəsən xana qarşı göndərdi. Iki ordu Astarabad vilayətində üz-üzə gəldi. Məhəmmədhəsən xan ordusunun əsas cinahlarını Azərbaycan-Türk döyüşçülər təşkil edirdi. Baş verən müharibədə Zənd qoşunları darmadağın edildi. Şeyxəli xan çətinliklə xilas olaraq qaçdı.
Vəziyyəti belə görən Kərim xan artıq Məhəmmədhəsən xanla döyüşməyə cəsarət etmədi. O, Şiraza çəkilərək şəhər darvazalarını bağladı və müdafiəyə hazırlaşdı. Məhəmmədhəsən xan Fətəli xan Araşlı-Avşarla birləşib Şiraza Kərim xan Zəndin üstünə hücuma keçdi. Şirazın yaxınlığında Fətəli xan Məhəmmədhəsən xanla mübahisə edib geri qayıtdı. Sonra əfqanların bir hissəsi də ayrıldı.
Təklənən Qacar sərkərdəsi savaşdan əl çəkməyə və yenidən qoşun toplamaq məqsədilə Mazandarana qayıtmağa məcbur oldu. Qəzvin ətrafında onları izləyən Zənd qoşunu ilə təkrar savaş baş verdi. Sərkərdə Məhəmməd xan öldürüldü.
Çox keçmədi ki, Dəvəli oymağı da xəyanət yolunu tutdu. Məhəmmədvəli xan qardaşı Hüseyn xanı öyrətdi ki, Məhəmmədhəsən xanı Mazandarana buraxmasın. Hüseyn xan da Məhəmmədhəsən xanla vuruşa bilməyəcəyini düşünüb Damğana qaçdı. Burda bir neçə xanla birləşdi. Onlar da (Ibrahim xan Buğayiri və başqaları) Məhəmmədhəsən xandan yanıqlı idilər.
Məhəmmədhəsən xan Damğanı mühasirə etdi. Şeyxəli xan Zəndin Firuzkuha çatdığını eşidib mühasirəni buraxdı. Qorxdu ki, Şeyxəli xan Astrabadı tutar, onun ev-eşiyinə, qohum-qəbiləsinə ziyanlıq vurar. Əmisioğlu Məhəmməd xanı Astrabada hakim təyin etmişdi. Astarabada getdiyini görüb ətrafındakı qoşun yenidən qaçıb-dağıldı. Yanında qalanlar aşağıbaşlılar idilər. Astarabada gəlib qoşun yığmağa, müdafini möhkəmlətməyə girişdi. Hüseyn xan Dəvəli Sariyə gəlib, Şeyxəli xanla birləşdi. Birlikdə Astrabada hücuma keçdilər. İlk vuruşmada tərəflər itki vermədən ayrıldılar. Şeyxəli xan sahil tərəfdən hücuma keçməyi planlaşdırdı. Məhəmmədhəsən xan da Astrabadın içindən sahilə getdi. Dənizin sahilində, Gülabad adlı yerdə savaş olmuşdu. Fərli bir sonuc, nəticə alınmamışdı. Şeyxəli xan Sariyə çəkilmiş, Məhəmmədhəsən xan Astarabada qayıtmışdı.
Məhəmmədhəsən xan Astrabad ətrafından, Gəraylı, Hacılar, Kəfşilər, Kətul və başqa oymaqlardan 18 min nəfərlik qoşun topladı. Sonra Astarabadda bütün Qacar elinin ağsaqqalarını məşvərətə çağırmış, Hüseyn xanı da dəvət etmişdi. Dəvəli başçılarının hamısı məşvərətdən sonra, Məhəmmədhəsən xanın göstərişi ilə Səbzəli xanın adamları tərəfindən öldürülmüşdü.
Məhəmmədhəsən xan Mazandaranda Şeyxəli xan Zəndlə döyüşdə məğlub oldu. Astrabada qaçarkən, Sınıqkörpü ətrafında, 1759-ci idə suiqəst nəticədində ölduruldu.Onu Məhəmməd Dəvəli xan Sarı şəhər yaxınlığındakı döyüşdə Sınıq körpüdən qaçarkən başını kəsib,qətl edib.
Mənbə
==SUIQESTİ Qacarlar hələ
Sərvət-i Fünun ədəbiyyatı
Sərvət-i Fünun ədəbiyyatı — Sərvət-i Fünun ədəbiyyatı və ya cəmiyyət tərəfindən xatırlanmaq üçün istifadə edilən ədəbi ədəbiyyat, II. Əbdülhəmidin hakimiyyəti dövründə Qərbin təsiri altında dövri Servet-i Fünün ətrafında toplaşan sənətkarlar tərəfindən yaradılan bir ədəbi hərəkatdır.
Servet-i Fünün, 1860-cı ildən bəri davam edən Şərq-Qərb mübarizəsinin dəqiq nəticəsini - Qərb ədəbiyyatının xeyrinə müəyyən edən Türk ədəbiyyatının son mərhələsidir. Həqiqətən gərgin və çox dinamik olan bu isti mərhələnin sonunda Türk ədəbiyyatı hər iki zehniyyət, mövzu və texniki baxımdan tamamilə Avropa idi. [1]
16 oktyabr 1901-ci ildə Fransanın 1789 rejimini qiymətləndirən Hüseyin Cahit Yalçın tərəfindən Fransız dilindən tərcümə edilmiş "Ədəbiyyat və Qanun" başlıqlı məqalə dövrün senzura komitəsi tərəfindən etiraz edildi və jurnal 6 həftəlik tətil verildi. Bağlanış Servet-i Fünün şairləri arasında mövcud olan gərginliyi artırdı və ədəbi mühit jurnaldan tamamilə uzaqlaşdırıldı.
Jurnal cümlənin sonunda Əhməd İhsanın imtiyazı altında yenidən görünməyə başlasa da, ədəbi şəxsiyyətini tamamilə itirdi və elmi jurnal oldu.
Abes Muktebes Müzakirəsi
Divan ədəbiyyatında ərəb əlifbasındakı hər iki ayəni təkrarlamaqla qafiyə əmələ gəlir. Şeirin mənası və cütlərin bütövlüyü bu qafiyə vasitəsilə birləşdirilir. Türk ədəbiyyatında bu qayda türk fonetikasına uyğun qurulmamışdır və ərəb əlifbasında eyni hərflərin təkrarlanması türk dilində eyni səsə cavab verən müxtəlif hərflərə əsaslanır. Ancaq bu vəziyyət Tanzimat ədəbiyyatının gətirdiyi yolla və məzmunda yenilik etmək üçün kiçik addımlarla həll olunmağa çalışılmışdır.
Şinasi, dörd qitəni Alphonse de Lamartine'nin Meditations şeirindən tərcümə edərkən qafiyənin yeni formalarını axtarır. Növbəti addım Viktor Hugo tərəfindən Ethem Pertev Paşa tərəfindən tərcümə olunan Tıfl-ı Naim şeirinin qədim ədəbiyyatla əlaqəsi yoxdur. Bu qafiyədəki yeniləmə səylərinə Abdulhak Hamit Tarhanın "Duhter-i Hindu" pyesinin yeni ayə formaları daxildir. Bu hərəkətlər bizə poeziyada forma dəyişmə meylini göstərir. [3] Bu səylə Həsən Asəf adlı bir gənc 1895-ci ildə Malumat Gaztesi'nde Bürhan-ı Kudret adlı bir şeir nəşr etdi.
Bürhan-ı Kudret şeiri "Muhtebes / Mihr ü mehe baxmaq abes" beyt qafiyəsi element s, muktebes (مقتبس) sin sözü ilə abes (عبث) hərfi ilə yazıldı. Bu sadə hadisə davam edən köhnə - yeni sistemli bir müzakirə mövzusunu həll etməyə kömək edir və yenilikçi qrup Recaizade Mahmud Əkrəmin çağırışı ilə Servet-i Fünün ətrafındakı mitinqlər. Belə bir yığıncaq, qüvvələrini birləşdirən yenilikçi qanadda hər kəsin nəzərə alacaq bir mənzərəsini təmin edir və bu çərçivədə Servet-i Fünün dövrü başlayır. [4]
Servet-i Fünün ədəbiyyatının paylanması
Ali Ekrem Bolayır, Servet-i Fünûn şiirinin kusurlarından bahseden "Şiirimiz" başlıklı yazısını dergiye gönderir. Tevfik Fikret yazıyı, bazı değişiklikler yaptıktan sonra yayımlar. Yazı tepkiyle karşılanır ve Ali Ekrem Bolayır da yazısının kısaltılmasından duyduğu rahatsızlıkla dergiden ayrılır. Halihazırda 1897'de Ali Ekrem'in Servet-i Fünûn'da yayımlanan Vasiyyet şiiri çok beğenilmiş ve Tevfik Fikret ile aralarında bir çekişme başlamıştı. Şiirimiz makalesi ile bu gerginlik büyüdü ve Ali Ekrem'in dergiden ayrılışını Ahmet Reşit Rey, Samipaşazade Sezai ve Menemenlizade Tahir Bey izledi. Tevfik Fikret de kısa bir süre sonra Ahmet İhsan Tokgöz ile aralarında çıkan bir tartışma sebebiyle dergiden ayrıldı ve yerine Hüseyin Cahit Yalçın geçti. Hüseyin Cahit Yalçın, 16 Ekim 1901 tarihli derginin 553. sayısında Fransızcadan çevirdiği "Edebiyyat ve Hukuk" makalesini yayımladı. Makale, II. Abdülhamid tarafından sakıncalı bulundu ve dergi altı haftalık kapatma cezası aldı. 5 dekabr 1901-ci ildə yenidən nəşr olunmağa başlasa da, jurnal elmi jurnal, orijinal forması oldu və içərisindəki bütün yazıçılar dağıldı. [5]
Firəng Cəfər Paşa
Firəng Cəfər Paşa — III Mehmed və I Əhməd səltənətlərində müxtəlif vəzifələrdə xidmət edən Osmanlı dövlət xadimi, kaptan-ı dəryas ı.
Həyatı
Həyatının ilk illəriylə bağlı yetərli məlumat yoxdur. Kaptan-ı dərya Qılınc Əli Paşa nın kölələrindən olduğu və onun xidmətində yetişdiyi bilinir. Bir çox mənbədə firəng ləqəbiylə anılması, onun əcnəbi əsilli olduğunu göstərir. Paşanın vəfatının ardından 1592-ci ildə Trablusqərb bəylərbəyliyi nə gətirildi. Ardından Kipr bəylərbəyi, 1596-cı ildə yenidən Trablusqərb, 1600-cü ildə yenidən Kipr bəylərbəyi təyin edildi.
1604-cü ilin sonlarında Mustafa Paşanın yerinə kaptan-ı dərya lığa təyin olunan Cəfər Paşa ilk iş olaraq Prevezə və Adriatik dənizi sahillərindəki Osmanlı torpaqlarına hücum edən ispan və italyan donanmalarıyla mübarizə apardı. Osmanlı donanması na aid 60 gəmiylə 1605-ci ilin mayında yola çıxan Cəfər Paşa bölgədəki ispan və italyan quldurlarından şikayətçi olan Venesiya ilə danışıqlar apararaq onları da öz tərəfinə çəkmək istəsə də, bu təklifi geri çevrildi. Bu səfərini nəticəsiz başa vuran Cəfər Paşa qışın gəlməsiylə əmrindəki donanma ilə birlikdə İstanbul a qayıtdı. Bu uğursuz dəniz səfərinin nəticəsi olaraq 18 yanvar 1606-cı ildə vəzifədən alındı. Üstəlik, dövlət gəlirləri də kəsilərək xələfi Dərviş Mehmed Paşa ya təsis edildi. Ancaq xələfinin 6 ay kimi qısa zamanda sədarət ə təyin olmasıyla kaptan-ı dəry alıq vəzifəsi boşaldı və Cəfər Paşa 21 iyun 1606-cı ildə ikinci dəfə bu vəzifəyə təyin edildi.
1606 və 1607-ci illərdə dəniz səfərləri tərtibləmiş, ancaq bu səfərlərin heç birində düşmən donanmalarıyla qarşılaşmamışdır. 9 fevral 1608-ci ildə yaşlılığı bəhanə edilərək vəzifədən alınan Cəfər Paşa ertəsi il İstanbul da vəfat etmişdir.
İstinadlar
<references group="" responsive="1">
Peqo
Peqo — İspaniyada yerləşən bələdiyyə. Bələdiyyə Marina-Alta ərazisinin 52,85 km² hissəsini əhatə edir.
2010-cu ildə hesablamalara görə əhali 11208 nəfərə çatmışdır. Əyalət paytaxt şəhərindən 97 km uzaqlıqda yerləşir.
Şanay-Timpişka
Şanay-Timpişka çayı (Shanay-timpishka) və ya La Bomba — Amazon çayının qoludur və "dünyada yeganə qaynayan çay" adlanır. Uzunluğu 6,4 km (4,0 mil) təşkil edir. Sularının çox yüksək temperaturu ilə tanınır. Suyunun terpmeraturu 45 °C (113 °F) ilə təxminən 100 °C (212 °F) arasında dəyişir. İstiliyin mənbəyi əslində geotermal olsa da, adı "günəşin istiliyində qaynadılmış" deməkdir.
Mifalogiya
Çay Huanuko yüksək meşəsinin bir hissəsi olan Mayantuyacu ziyarətgahında yerləşir. Ərazidə Aşaninka icması yaşayır. Yerli şamanlar qaynar suyun “Suların Anası” kimi tanınan nəhəng ilan ruhu Yakumama tərəfindən doğulduğuna inanırlar.
Elmi izahat
Geotermal sahə üzrə alim Andres Ruzo istiliyin mənbəyini araşdırıb. O, əvvəlcə bunu uşaq ikən babasından öyrənib. Çay, adətən qrunt suları üçün geotermal isitmə təmin edən məlum aktiv vulkanların və ya geotermal kanalların yaxınlığında olmamasına baxmayaraq, yüksək temperaturunu saxlayır. Unikal təbiətinə baxmayaraq, National Geographic onu tamamilə təbii xüsusiyyət kimi təsvir etmişdir. Bu istiliyin mənbəyinin əsas nəzəriyyəsi Yerin geotermal qradiyentidir. Yerin mantiyasına daha yaxın olan yeraltı sular səth sularından daha yüksək temperatura malikdir. Nəzəriyyə ondan ibarətdir ki, yağış suları Amazon meşəsinin səthinə düşür və yer qabığına endiyi yerlərdə dərin köklü çatlar tapır. Beləliklə, su geotermal gradientə uyğun olaraq qızdırılır. O, isti bulaqlar vasitəsilə qidalanır.
Təhdidlər
Şanay-Timpişka meşələrin qırılması təhlükəsi ilə üz-üzədir. National Geographic-ə görə, ərazinin ətrafındakı meşələrin qırılmasının çox hissəsini əslində yerli əhali həyata keçirir. Qaynayan çayın ətrafındakı meşələrin qırılmasının 99 %-nə qədəri yerli əhalinin daha böyük və daha bahalı ağacları satması, qalanını isə yandırması nəticəsində baş verir. Maple Energy adlı yerli neft və qaz şirkəti ərazinin ətrafındakı cəngəlliklərin bir hissəsini qorumağa başlamışdır.
Dost ilə birgə portret (Rafael)
Dost ilə birgə portret  — İntibah dövrü İtaliya rəssamı Rafael Santinin yağlı boya ilə işlədiyi rəsm əsəri. Rafel əsəri 1518-1519-ci illərdə çəkmişdir. Əsər Rafael Santinin yaradıcılığının Roma dövrünə aid edilir. Dost ilə birgə portret əsəri hal-hazırda Fransada  Paris  şəhərində Luvr muzeyində saxlanılır.
Tabloda təsvir olunan gənclərdən solda və ciddi bir formada düz baxan Rafael Santidir. Digər şəxsin kimliyi mübahisə doğurur. Bu şəxsin kimliyi haqqında olan fikirlərdən biri, onun Rafael Santinin şagirdi və ya köməkçisi olmasıdır. Lakin bu fikirlər öz təsdiqini tapmamışdır.Ən önəmli iddia isə bu şəxsin Rafael Santinin iki dostundan biri olmasıdır. Bunlar Polidoro da Caravaggio və Giovanni Battista Branconio adlı şəxslərdir.Tabloda dostlardan hansının təsvir olunması isə məlum deyildir. Rafael Santinin özü də qeydlərinə bu barədə heç bir məlumat qeyd etməmişdir. Tablo bir zamanlar Fransa kralı I Fransisə məxsus olmuşdur.
BMT-nin rəsmi dilləri
BMT-nin rəsmi dilləri — Birləşmiş Millətlər Təşkilatının iclaslarında istifadə edilən və bütün rəsmi BMT sənədlərinin tərtib olunduğu altı rəsmi dil. Əlifba sırası ilə bunlara daxildir:
Haqqında
Yuxarıda qeyd edilən dillərdən müxtəlif BMT qurumlarının, xüsusilə də Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Baş Məclisinin (Prosedur qaydaların 51-ci maddəsinə müvafiq olaraq), İqtisadi və Sosial Şuranın və Təhlükəsizlik Şurasının (Prosedur qaydaların 41-ci maddəsinə müvafiq olaraq) iclaslarında istifadə olunur. Hər dövlətin nümayəndəsi bu altı dildən hər hansı birində çıxış edə bilər; digər dildə çıxış etdiyi halda, onun çıxışı qeyd edilən altı dildən birinə tərcümə olunur. BMT özünün tərcümə xidmətləri vasitəsilə bir rəsmi dildən digər beş rəsmi dilə sinxron tərcüməni təmin edir.
Rəsmi dillərdən, həmçinin rəsmi sənədlərin yayımlanması zamanı da istifadə olunur. Altı dildə olan mətnlərin hər biri, adətən, eyni hüquqi qüvvəyə malik olmaqla autentik hesab edilirlər.
Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Katibliyində işçi dillər aşağıdakılardır: ingilis və fransız dili.
BMT beş rəsmi dilə kifayət qədər yer vermədiyinə, ingilis dilindən daha çox istifadə etdiyinə görə zaman-zaman tənqidlərə məruz qalırdı. İspandilli üzv dövlətlər 2001-ci ildə bu məsələni rəsmi olaraq Baş katibin diqqətinə çatdırdılar. Məsələ ilə bağlı Baş katib Kofi Annan altı rəsmi dilin tam bərabərliyini mövcud büdcə ilə təmin edə bilməyəcəklərini söyləsə də, dillər arasındakı balansı qorumağın əhəmiyyətli olduğunu da vurğulamışdı. Baş Məclisin 2008 və 2009-cu illərdə qəbul etdiyi qərarlar Katibliyi, xüsusən də ictimai məlumatların yayımlanması zamanı altı rəsmi dilin bərabərliyinə hörmət etməyə çağırırdı.
Baş Məclis BMT-də insan resurslarının idarə edilməsinə dair 8 iyun 2007-ci il tarixli qərarlarında "Birləşmiş Millətlər Təşkilatının altı rəsmi dilinin bərabərliyinin vacibliyini" vurğulamış və Baş katibdən tələb etmişdi ki, "müvafiq vəzifə üçün xüsusi işçi dil tələb edilmədiyi təqdirdə vakansiya elanlarında Katibliyin işçi dillərindən hər hansı birinə ehtiyacın müəyyənləşdirilməsini təmin etsin".
Baş katibin çoxdilliliklə bağlı son hesabatı 4 oktyabr 2010-cu ildə yayımlandı. Buna cavab olaraq, 19 iyul 2011-ci il tarixində Baş Məclis bir daha Baş katibi altı rəsmi dilə bərabər dərəcədə əlverişli iş şəraiti və mənbələr verilməsini təmin etməyə çağıran çoxdillilik haqqında A/RES/65/311 saylı qərar qəbul etdi. Qərarda BMT-nin veb-saytının çoxdilli inkişafının gözlənildiyindən çox yavaş bir sürətdə inkişaf etməsi ilə bağlı narahatlıq ifadə olunurdu.
BMT-nin altı rəsmi dili planetdəki 2,8 milyard insanın ana dili və ya ikinci dilidir. Bu rəqəm isə dünya əhalisinin yarısından azını ifadə edir. Sözügedən dillər BMT-nin üzv dövlətlərinin üçdə ikisinin, yəni təxminən 120-dən çox dövlətin rəsmi dilidir.
Günbəd (Xoy)
Günbəd - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Xoy şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 132 nəfər yaşayır (27 ailə)
Təkağac (Mahnişan)
Təkağac - İranın Zəncan ostanının Mahnişan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 173 nəfər yaşayır (37 ailə).
NGC 6578
NGC 6578, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış planetar dumanlıqdır. Göy üzündə Oxatan bürcü istiqamətində yerləşir. PN tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Larisa Latınina
Larisa Semyonovna Latınina (d. 27 dekabr 1934, Herson, Ukrayna SSR, SSRİ) — Keçmiş sovet gimnastı. 1956–1964-cü illər ərzində 14 fərdi və 4 komanda oyunu üzrə olimpiya medalı qazanmışdır. O, 18 olimpiya medalı ilə 48 il ərzində olimpiya rekordunu öz əlində saxlamış, lakin bu rekord 2012-ci ilin 31 iyulunda amerikan üzgüçü Maykl Felps tərəfindən qırılmışdır. Felpsin ümumi medal sayına görə rekord qırmasına baxmayaraq, Larisa Latınina fərdi oyunlar üzrə 14 olimpiya medalı ilə rekordu öz əlində saxlayır.
Həyatı
Larisa Semyonovna Diriy, 1934-cü ilin 27 dekabrında Ukraynanın Herson şəhərində anadan olmuşdur. O, əvvəl balet kimi fəaliyyət göstərmiş, lakin öz xoreoqrafı Herson şəhərini tərk edəndən sonra gimnastikaya maraq göstərmişdir. O, 1953-cü ildə ali məktəbi bitirdikdən sonra Lenin Politexnik İnstitutunda təhsil almaq üçün Kiyev şəhərinə köçmüş, o cümlədən Burevestnik Könüllü İdman Cəmiyyətində gimnastika üzrə məşqlərə başlamışdır. 19 yaşlı Larisa, 1954-cü ildə Roma şəhərində keçirilən dünya çempionatında debüt etmişdir.
Gimnastika karyerası
thumbnail|left|Larisa Latınina, [[1964 yay Olimpiya oyunlarında dayaqla tullanma üzrə mükafatlandırılma mərasimində]] 1956 Yay Olimpiya Oyunlarında Larisa Latınina, macar Aqnes Keleti ilə birlikdə olimpiadanın ən yaxşı gimnastı olmuşdu. Latınina, Keletini şəxsi çoxnövçülükdə məğlub etmiş və həmçinin sovet yığması komanda hesabında qələbə qazanmışdı. O, sərbəst hərəkətlər (Keleti ilə bərabər) və dayaqla tullanma üzrə qızıl, müxtəlif hündürlüklü qollar üzrə gümüş və komanda ilə alətlər üzrə bürünc medal qazanmışdı. Keleti də 6 medal qazanmışdı: 4 qızıl və 2 gümüş.
1958-ci ildə keçirilmiş dünya çempionatında uğurlu çıxış edən Latınina, Roma şəhərində keçirilmiş 1960 Yay Olimpiya Oyunlarının favoriti idi. Şəxsi çoxnövçülükdə o, ilk 4 yeri tutmağa namizəd idi, eləcə də komanda yarışlarında 9 xal fərqlə qələbəni təmin etmişdi. Latınina, öz titulunu qorumuş, müxtəlif hündürlüklü qollar və tir üzərində hərəkətlər üzrə gümüş və dayaqla tullanma yarışlarında bürünc medal qazanmışdı.
Latınina, 1962-ci ildə dünya çempionatında Çexoslovakiya gimnastı Vera Çaslavskanı udaraq şəxsi çoxnövçülükdə qalib oldu. Hələ, 1964 Yay Olimpiya Oyunlarında dünya çempionu titulunu qoruyarkən, şəxsi çoxnövçülükdə Çaslavska tərəfindən məğlub edilmişdi. Latınina, komanda hesabı və sərbəst hərəkətlər üzrə yarışlarda qalib olaraq qızıl medallar qazandı. O, 1956-cı ildə tir üzərində hərəkətlər üzrə 4-cü yeri tutmasından savayı, hər yarışda medal qazanmışdı.
Latıninanın 9 qızıl medalı, ən çox olimpiya qızılı qazananların siyahısında Mark Spits, Karl Lüis və Paavo Nurmi ilə birlikdə onu 2-ci edir, yalnız Maykl Felpsdən geri qalır. O, 1964-cü ildən 2012-ci ilə qədər ən çox olimpiya medalı qazanması ilə fərqlənirdi. O, yeganə qadın idmançıdır ki, 9 qızıl medal qazanıb. O, həmçinin ən çox olimpiya medalı qazanan yeganə qadın idmançıdır. Eyni zamanda, bir olimpiadada ən çox qızıl medal qazanan yeganə qadın gimnastdır.
Ailəsi
Larisa Latınina, Pelageya Anisimovna Barabamyuk (1902-1975) və Semyon Andreyeviç Diriyin (1906-1943) övladı olaraq dünyaya gəlmişdi. Onun atası, Stalinqrad döyüşündə həlak olmuşdu. Larisa, 3 dəfə ailə həyatı qurub. Onun hal-hazırda evli olduğu həyat yoldaşı, Rusiya Elektrotexniki Elmlər Akademiyasının üzvü və keçmiş yarış velosipedçisi Yuri İzrailoviç Feldmandır. Onun keçmiş nigahından olan qızı Tatyana İvanovna Latınina, folklor rəqqasəsidir. Anasının dünya çempionu olmasından yalnız 5 ay sonra anadan olmuş və onun doğumundan 7 ay sonra Latınina daxili çempionatlarda iddialı olmuşdu. Latınina, hətta öz hamiləliyini məşqçisindən gizli saxlamışdı. Onun həmçinin oğlu var.
Karyerasının sonu
Latınina, 1966-cı il dünya çempionatından sonra karyerasını bitirmiş və 1977-ci ilə qədər sovet milli gimnastika yığmasının məşqçisi olmuşdur. Onun rəhbərliyi altında qadınların sovet gimnastika yığması 1968, 1972 və 1976-cı illərdəki Yay Olimpiya Oyunlarında qızıl medallar qazanmışdır. Eyni zamanda, 1980 Yay Olimpiya Oyunlarında gimnastika yarışlarının təşkilatçısı olmuşdur.
O, Rusiya vətəndaşıdır və Semenovskoye şəhəri yaxınlığında yaşayır.
Mükafatları
1989: Olimpiya ordeni (gümüş), Beynəlxalq Olimpiya Komitəsi 1998: Larisa Latınina adına Beynəlxalq Gimnastika Zalının istifadəyə verilməsi
XIII Karl
İsveçdə XIII Karl adı ilə tanınsa da, əslində bu adda VII İsveç kralı idi. 1604-1611-ci illərdə İsveç kralı olmuş IX Karl İsveçin mifoloji tarixini araşdırdıqdan sonra özünü bu addan olan IX İsveç kralı adlandırmışdı.
Həyatının erkən dövrü
Şahzadə Karl Hedviq Elizabet Strömfelt və sonradan Ulrika Sşönströmun himayəsinə verilmişdir. Ona cəmi bir neçə günlük olan zaman admiral hərbi rütbəsi verilmişdi. O, gəncliyində kraliyyət sarayının həvəskar teatrının yaxşı rəqqası olmuşdur. Verilən məlumatlara görə, anası ilə o qədər də yaxın olmamışdır. Kraliça kiçik uşaqları olan Sofi Albertini və Fridirik Adolfu daha üstün tutmuşdur. Hər halda, Karl atasının sevimli övladı idi. Bunun səbəbi kimi ata oğul bir-birilərinə bənzəmələri göstərilir. Uşaq olan zaman qardaşı Qustavla yaxın münasibətdə olmuşdur.
Röyal Cəfərli
Röyal İkrəm oğlu Cəfərli (1 yanvar 1998; Beyləqan, Azərbaycan — 27 sentyabr 2020; Füzuli rayonu, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
XIII Karl
Həyatının erkən dövrü
Qardaşı Qustavın taxta əsas namizəd olduğuna görə Karl erkən dövrlərdən (1760-cı illərdən) Kaps partiyası ondan istifadə etmək qərarına gəldi. Kaps partiyası ondan qardaşına qarşı istifadə etmək istəyirdi, bunda isə Karlın partiyanın siyasətçilərindən olan Adam Hornun qızı Brita Horna olan sevgisindən istifadə etmək istəyirdilər. Qustav hər zaman qardaşının müxalifət tərəfindən istifadə edilməsi ehtimalına qarşı ehtiyatlı olmuşdur. 1768-ci ildəki Dekabr böhranı ilk sınaq meydanı oldu. Bu zaman Karl müxalif partiyaya özündən istifadə etməyə icazə vermədi.
Röyal Cəfərli
Həyatı
Röyal Cəfərli 1 yanvar 1998-ci ildə Beyləqan şəhərində anadan olmuşdur. 2004-2015-ci illərdə M. Mehdizadə adına Beyləqan şəhər 3 saylı tam orta məktəbində təhsil almışdır. Subay idi.
XIII Karl
Həyatının erkən dövrü
1770-ci ildə Fransa və Almaniyanı təkbaşına səyahət etmişdir.
Röyal Cəfərli
Hərbi xidməti
Röyal Cəfərli 2016-cı ilin yanvarında Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidmətinin Beyləqan rayon Hərbi Komissarlığı tərəfindən hərbi xidmətə çağırılmışdır. Tərtər rayonunda yerləşən "N" saylı hərbi hissədə xidmət etmişdir. 2017-ci ilin iyulunda tərxis olunmuşdur. Röyal Cəfərli 2019-cu ilin mayından müddətdən artıq həqiqi hərbi xidmət edirdi.
2019-cu ilin 20 noyabr tarixində döyüş atışlı təlimdə göstərdiyi yüksək nailiyyətə, qarşıya qoyulan tapşırıqlarının yerinə yetirilməsində və nizam-intizamda fərqləndiyinə görə "N" saylı hərbi hissənin komandiri polkovnik Nemət Məmmədov tərəfindən fəxri fərmanla təltif edilmişdir.
XIII Karl
III Qustavın hökmranlığı
1771-ci ildə atası ölərkən vəliəhd şahzadə olan qardaşı xaricdə idi. Kaps partiyası yenidən ondan qardaşına və anasına qarşı istifadə etməyə çalışdı. Lakin anasının Prussiyaya yola düşməsindən sonra qardaşı vətəninə geri döndü və onu öz tərəfinə çəkə bildi.
Röyal Cəfərli
Hərbi xidməti
Azərbaycan Ordusunun əsgəri olan Röyal Cəfərli 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsində atıcı olaraq iştirak etmişdir. Füzulinin azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə vuruşmuşdur. Röyal Cəfərli 27 sentyabr 2020-ci ildə Füzuli rayonu istiqamətində döyüş tapşırığının yerinə yetirilməsi zamanı həlak olmuşdur. Beyləqan Şəhidlər Xiyabanında dəfn olunmuşdur.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Röyal Cəfərli ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
XIII Karl
III Qustavın hökmranlığı
1771-ci ildə Karl qardaşına 1772-ci il inqilabını və ya çevrilişini həyata keçirməkdə yardım etdi. Ona Kaps partiyası daxilindəki əlaqələrindən istifadə edərək partiyanı neytrallaşdırmaq və cənub vilayətlərinin hərbi təhlükəsizliyini təmin etmək tapşırılmışdı. O, ona tapşırılmış vəzifələrin öhtəsindən uğurla gəldi və buna qarşılıq olaraq Södermənlənd hersoqu tituluna layiq görüldü.
Röyal Cəfərli
Hərbi xidməti
Azərbaycanın Füzuli rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 25.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Röyal Cəfərli ölümündən sonra "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
XIII Karl
III Qustavın hökmranlığı
Hersoq Karl uzun illər anasının övladları üçün planladığı diplomatik evlilik planlarının obyektlərindən biri olmuşdur. Anası Karlın qohumu Brandenburq-Şvedtli Filippina ilə evlənməsini istəyirdi. Karl da bu evliliyə 1770-ci ildə razılıq vermişdi. Lakin məsrəflərin çox olmasına görə hökumət buna razı olmamışdı. III Qustavın hakimiyyətə gəlişindən və mütləq monarxiyanın yaranmasına gətirib çıxaran çevriliş etməsindən sonra Karlın evlilik məsələsi yenidən gündəmə gəldi. III Qustav özünün övladı olmadığına görə vəliəhdin qardaşından olmasını istəyirdi. Danışıqlardan sonra 1773-cü ildə Karl Holşteyn-Qottorplu Şarlotta ilə evlənməyə razı oldu. Növbəti il isə toy baş tutdu.
Karl tez təsirlənən və asılı olan şəxs kimi təsvir edilir. Onun hərəmi belə var idi. Hərəmə daxil olan və o dövrün məşhur şəxslərindən olaraq Avqusta fon Ferseni, Şarlotta Ekermanı, Françoize-Eleonora Villaini, Mariana Koskullu və Şarlotta Slottsberqi göstərmək olar. Sonuncunun Karla siyasi baxımdan təsir edə bildiyi ehtimal edilir.
Röyal Cəfərli
İstinadlar
<references group="" responsive="1">
Əhalinin həyat keyfiyyəti
Əhalinin həyat keyfiyyəti — əhalinin iqtisadi, siyasi-sosial, etnik-milli, konfessional (dini), təbii-coğrafi amillərin qarşılıqlı təsiri ilə müəyyən olunan xüsusiyyətləri və təkrar istehsalının məcmu xarakteristikası. Əhalinin həyat keyfiyyəti əhalinin təkrar istehsalının həm kəmiyyətcə, yəni xüsusi demoqrafik göstəricilərlə (təkrar istehsal əmsalı, ölüm sayının xüsusi göstəriciləri, körpələr və analar, əməkqabiliyyətli yaşdakı əhalinin ölüm sayı), həm də sosial (təhsil, səhiyyə, ərazi və əmək mobilliyi və s.) səviyyəsini əks etdirən keyfiyyət xarakteristikası ilə müəyyənləşdirilir.
Ümumi məlumat
Əhalinin həyat keyfiyyəti ilə əhalinin təkrar istehsalının səmərəliliyi anlayışları arasında (demoqrafiyada bu, doğum sayının azalması müşahidə edilərkən, ölüm sayının daha da azaldılması yolu ilə təbii artımın eyni səviyyədə saxlanması deməkdir) qarşılıqlı əlaqə vardır. Əhalinin təkrar istehsalı homeostazis (özünü təkrar istehsal edən) sistem kimi onun mühüm keyfiyyət əlamətlərindən biridir. Əhalinin həyat keyfiyyətinin əsasını sağlamlıq təşkil edir. Çünki saglamlığın yaxşılaşması, yaxud pisləşməsi insan kapitalının digər parametrlərinin səmərəliliyi və intensivliyini ya artırır, ya da azaldır.
Göstəriciləri
Əhalinin həyat səviyyəsinə təsir göstərən amillər üç qrupa bölünür:
1. Ölkədə təzahür edən böhrandan yaranan amillər;
2. Qarışıq iqtisadiyyatın meydana gəlməsi, bazar münasibətlərinin şəkil alması və daha çox inkişaf etməsi ilə əlaqədar olan amillər;
3. Dövlətin dünya bazarına açılması ilə əlaqədar amillər.
Birinci qrupa, əsasən, böhranlı dövrdə meydana çıxan amillər aid edilir. Bunlar təsərrüfatlar arasında iqtisadi münasibətlərin pozulması, totalitar rejimin aradan götürülməsi prosesinin məntiqi davamı kimi keçmiş ittifaqdakı dövlətlər arasında illərlə meydana gəlmiş və bir- birlərindən asılı vəziyyətə salınmış iqtisadi münasibətlərin kəskin şəkildə dağılması və s. amillərdir.
İkinci qrupa mülkiyyətin şəxsiləşdirilməsi və dövlətsizləşdirilməsi, təsərrüfatçılığın yeni alternativ növlərinin meydana gəlməsi, suveren dövlətin iqtisadi və siyasi müstəqilliyinin bərpa edilməsinə göstərilən diqqət, qayğı, bunlara uyğun olaraq idarəetmə sahəsindəki dəyişikliklər daxildir.
Üçüncü qrupa dünya bazarına inteqrasiyanın məntiqi nəticəsi kimi iqtisadiyyatın fərqli sektorlarına xarici sərmayələrin cəlb edilməsi, daxili bazarın xarici bazarlardan gətirilən mal və əmtəələrlə doldurulması, sərbəst iqtisadi zonaların yaradılması və s. bu kimi amillər aid edilir.
Əhalinin həyat keyfiyyətinin yüksəlməsi ölkənin sosial-iqtisadi tərəqqisinin göstəricisidir; o, yalnız iqtisadi artım və həyat səviyyəsinin yaxşılaşdırılması ilə deyil, həmçinin ailə və cəmiyyət vəsaitlərinin insan kapitalına çevrilməsi sayəsində dəyişir. İnsan kapitalı nəzəriyyəsinə əsasən aparılan tədqiqatlar göstərir ki, XX əsrin son onilliyində ABŞ Ümumi Daxili Məhsulun təqr. 10%-ni əhalisinin təhsilinə yönəltmişdir ..
Əhalinin həyat keyfiyyətinin başlıca xarakteristikaları sırasında aqreqasiya olunan, yəni ölkənin sosial-iqtisadi inkişaf səviyyəsini və əhalinin bir sıra (doğulduqdan sonra gözlənilən yaşama müddəti, əhalinin təhsil səviyyəsi, adambaşına düşən ÜDM-in həcmi və s.) xarakteristikalarını cəmləşdirən insan potensialının inkişaf indeksi xüsusi yer tutur.
Əhalinin həyat keyfiyyəti iqtisadi, sosial, ekoloji, elmi-texniki sistemlərin inkişaf səviyyəsi ilə birbaşa əlaqədə olan həyat səviyyəsi ilə yanaşı, əhalinin yaş tərkibi, cinsə görə bölünməsi, demoqrafik proseslərin adaptasiya imkanları və s. kimi ictimai təkrar istehsalla birbaşa əlaqəsi olmayan demoqrafik xarakteristikalar vasitəsilə müəyyənləşdirilir. Əhalinin həyat keyfiyyətini müəyyənləşdirən ünsürlər aşağıdakılardır:
Ümid İmamquliyev
Ümid Vüqar oğlu İmamquliyev — əsgər, Azərbaycanlı şəhid.
Həyatı
Ümid İmamquliyev Goranboy rayonunun Qaradağlı kəndində 28 avqust 2003-cü ildə anadan olmuşdur.
Heydərli-i Bəylər (Urmiya)
Heydərli-i Bəylər — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Urmiya şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 379 nəfər yaşayır (116 ailə).
Gürpiran (Xoy)
Gürpiran - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Xoy şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Ucmusa (Mahnişan)
Ucmusa - İranın Zəncan ostanının Mahnişan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 34 nəfər yaşayır (7 ailə).
Kalkalpen Milli Parkı
Kalkalpen Milli Parkı — Yuxarı Avstriya əyalətinin ərazisində yerləşən Avstriyadakı milli park. 1997-ci ildə qurulmuş parkın sahəsi 21.000 hektardır.
Təsviri
Parkda Mərkəzi Avropanın ən böyük meşə zonası, həmçinin Avstriyanın ən böyük karst bölgəsi yerləşir. 25 iyul 1997 ilində açıldı və 20 825 hektar əraziyə sahibdir. and has an area of 20825 ha.
Xüsusiyyətləri
Milli park Ştayr şəhərinin cənubunda yerləşir. Onun ərazisi Alp dağlarının ətəklərində yerləşir və yüksək dağ zirvələrinə qədər uzanır. Milli Parkın qorunan böyük meşəlikləri ölkənin ən böyük və yaxşı qorunub saxlanılan meşələrindən biridir. Parkın 4/5 ərazisi bütün meşələrlə örtülmüşdür. Kalkalpendə 30 fərqli meşə növü var, ən xarakterik ağac növləri arasında ağ şam, küknar, fıstıq var.
Parkın ərazisində çoxlu sayda dağ dərəsi, bulaq, alp çəmənlikləri və otlaqlar mövcuddur. Kolkalpendə 800 bulaq var, çay və çayların ümumi uzunluğu 200 kilometrdən çoxdur. Su axınları ilə süxurların aşınmasına görə parkın bir sıra bölgələrində karst mağaraları əmələ gəlmişdir.
Parkda yüzdən çox quş növü, 1600 növ kəpənək olmaqla nadir və nəsli kəsilməkdə olan növlərlə bərabər bir çox heyvan yaşayır. Burada bir çox bayquş vardır, bayquş parkın simvollarından birinə çevrilmişdir. Nadir heyvanlar arasında vaşaqlar və qonur ayılar da var. Flora müxtəlifliyinə 850-dən çox bitki növü daxildir, bunlardan 102-si nadir, nəsli kəsilmək təhlükəsi altındadır və 59-u Avstriya Federal Təbiət Qoruma siyahısına daxil edilmişdir.
Parka gələn turistlərin ənənəvi əyləncələri - piyada, at və velosiped gəzintiləri, karst mağaralarına ekskursiyalardır.
Nüsrət Süleymanov
Süleymanov Nüsrət Muradəli oğlu — Qarabağ müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Nüsrət  Süleymanov 1971-ci  ildə Oğuz  (keçmiş Vartaşen)  rayonunun Yaqublu  kəndində anadan  olmuşdu. Onun qismətinə az,  lakin  mənalı və  şərəfli  bir ömür  payı düşdü.
Orta  təhsilini 1978-1988-ci  illərdə  Yaqublu kənd  orta  məktəbində alıb. Məktəbi  bitirəndən sonra  bir müddət  Üzümün İlkin  Emalı  zavodunda işləmişdi.
1989 - 1991-ci  illərdə həqiqi  hərbi  xidmətdə olmuşdu. Hərbi xidmətini keçmiş  Almaniya  Demokratik Respublikasında  keçirmişdi.
1991-ci  ildə  hərbi  xidmətdən qayıdan  Nüsrət “Azərbaycan”  kolxozunda sürücü  işləyirdi. Lakin hər gün  eşitdiyi  qara  xəbərlər  onun da sakit  həyatını  əlindən almışdı. Minlərlə  digər  idid oğlanlarımız  kimi  Nüsrət də düşmənə  qarşı intiqam  hissi  ilə yaşayırdı.
N.Süleymanov  1992-ci  ilin sentyabr  ayında  cəbhəyə yollandı. Bir  müddət Tərtər  və  Laçın rayonlarının  müxtəlif bölgələrində  döyüşən  N.Süleymanov əsil  döyüşçü  kimi püxtələşmişdi. O, döyüşçü dostlarının və  komandanlığın  rəğbətini qazanmışdı.
N.Süleymanov  1992-ci il oktyabr  ayının  9-da Laçın  rayonunun Xınalılar kəndi  yaxınlığındakı  Sarıbaba dağı  ətrafında  gedən ağır döyüşdə  həlak  oldu. Şəhidlik  zirvəsinə ucaldı,  tək  bir ananın yox,  minlərlə  ananın övladı  oldu.
Oğuz rayonunun  Yaqublu kəndində  dəfn  olunmuşdur.
Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 22 sentyabr 1995-ci il tarixli 215 saylı qərarı ilə onun adı qonşu  Zərrab kənd orta məktəbinə verilmişdir.
Ağdaş (qəzet)
Tarixi
1966-2003-cü illərdə Ağdaşda köhnə qəzet "Əmək" adı yenidən dərcini davam etdirib. 2003-cü il noyabrın 16-dan qəzet "Ağdaş" adı ilə nəşr olunur.
1938-ci ildən 1968-ci ilədək "Pambıq uğrunda mübarizə" və "Əmək" qəzetlərinin redaktoru Kərim Abdullayev olub. Qəzet 1983-cü ildə Azərbaycan SSR Ali Sovetinin Fəxri fərmanına layiq görülüb. 1983-cü ildə 50 illiyi ilə əlaqədar qəzetin bir qrup işçisi Azərbaycan Jurnalistlər İttifaqının diplom və fəxri fərmanlarına təltif olunub, həmçinin rayon partiya komitəsinin fəxri fərmanını alıb.
Qəzetin redaktorlarından iki nəfəri – Fikrət Hacıyev və Fariz Rüstəmov "Əməkdar jurnalist" fəxri adına və "Qızıl Qələm" mükafatına layiq görülüblər. "Əmək" qəzetində "Zərrəbin" satirik guşəsi və "Tər çiçəklər" ədəbi birliyi fəaliyyət göstərmişdir.
Qəzet ayda iki dəfə nəşr olunur.
Latın qrafikası
Latın əlifbası, müasir latın əlifbası — 26 hərfdən ibarət olaraq bir çox dillərin əlifbalarının qrafiki təsviri.
Roman, german, kelt və baltik dillər qruplarında və slavyan, fin-uqor, türk, semit və İran dil qruplarında bəzi dillər, alban və bask dili, həmçinin Hind-Çin, Myanma, Zond arxipelaqı, Afrika (Saxaradan cənuba), Amerika, Avstraliya və Okeaniya dilləri latın qrafikası əsasında əlifbaya malikdirlər.
Bəzi dillərin səs zənginliyini göstərməyə latın hərfləri azlıq etdiyindən onların müxtəlif modifikasiyasından istifadə edilir. Məsələn, Azərbaycan dilində: Ç (c-cedilla), Ə (Schwa), Ğ (g-breve), İ (I-dotted), Ö (O-diaeresis), Ş (s-cedilla) və Ü (u-diaeresis).
Latın qrafikası latın mədəniyyətinin əsaslarından hesab edilir.
Kalvan (Urmiya)
Kalvan — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Urmiya şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 43 nəfər yaşayır (11 ailə).
Niğdəli Mustafa Paşa
Həyatının ilk illəri haqqında yetərli məlumat yoxdur. İndiki Niğdə bölgəsindən devşirilərək yeniçəri ocağı na alınmış, burada yetişmişdir. Müxtəlif vəzifələrdə xidmət etdikdən sonra 1620-ci ildə yeniçəri ağalığına yüksəldi. Bu vəzifədə ikən II Osman ın Lehistan səfərinə qatıldı. Ancaq Sultan Osman ın səfər boyunca yeniçərilər dən narazılığı səbəbilə, səfərin ardından 1621-ci ilin dekabrında kaptan-ı dərya təyin edilərək yeniçəri ocağından uzaqlaşdırıldı.
Bu vəzifədə cəmi 6 ay qalan Mustafa Paşa Sultan Osman ın taxtdan endirilərək öldürülməsi və əmisi Sultan Mustafa nın yenidən taxta çıxarılmasının ardından vəzifədən alındı. 1629-cu ildə dəftərdar, 1631-ci ildə isə vəzir lik rütbəsilə baş dəftərdar təyin olundu. Qısa zamanda Sultan Murad la yaxın əlaqələr saxladı və onun ən yaxın adamlarından birinə çevrildi. Bu səbəblə bir çox saray əyanı, eləcə də Sultan Murad ın səltənətindən narazı qalan qruplaşmalar tərəfindən hədəf seçilənlərdən biri oldu.
Nəhayət, sədrəzəm Hüsrəv Paşa nın edamını bəhanə edərək ayaqlanan yeniçəri və sipahilər gənc sultanı ayaq divanına çağırdı və burada yeniçəri ağası Həsən xəlifənin, müsahib Musa Çələbinin və baş dəftərdar Mustafa Paşanın öldürülməsini tələb etdi. Üsyançıları yatışdırmaq üçün Rəcəb Paşa və Ahizadə Hüseyn Əfəndi sultana təminat verdi. Ancaq ixtişaşlar davam etdi. Sonda Həsən xəlifə, baş dəftərdar Mustafa Paşa, sağ qalması üçün kaptan-ı dərya Canpoladoğlu Mustafa Paşa nın təminat verdiyi və sultanın Rəcəb Paşaya əmanət etdiyi Musa Çələbi ələ keçirilərək öldürüldü və cəsədləri Sultanəhməd meydanı ndakı çinar ağaclarına asıldı (12 mart 1632).
Vehra (Mahnişan)
Vehra - İranın Zəncan ostanının Mahnişan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 630 nəfər yaşayır (152 ailə).
Həndivan (Xoy)
Həndivan - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Xoy şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 327 nəfər yaşayır (71 ailə)
NGC 3362
NGC 3362, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Şir bürcü istiqamətində yerləşir. Sc tipli. tərəfindən ildə 121.92 sm (48 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Ba-Muaka Simakala
Ba-Muaka Simakala (28 yanvar 1997-ci ildə anadan olub) — Bundesliqa təmsilçilərindən olan Borussiya Münhenqladbax klubunda hücumçu kimi çıxış edən peşəkar Almaniya futbolçusudur.
Borussiya M.
Simakala Borussiya akademiyası vasitəsilə inkişaf etmişdir. Simakala öz peşəkar karyerasında debütünü 21 yanvar 2017-ci ildə Darmştadt klubuna qarşı oyunda etmişdir. O, 80-ci dəqiqədə Raffaeli əvəz etmişdir. Həmin görüşdə Borussiya liqa görüşündə rəqibi ilə 0-0 hesabı ilə bərabərə qalmışdır.
Klub
1 UEFA Çempionlar Liqası görüşləri daxildir. 2 Almaniya Superkuboku görüşləri daxildir.
Normani
Normani Kordey Hemilton — ABŞ müğənni və rəqqasəsi.
Xalidabad (Urmiya)
Xalidabad — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Urmiya şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 296 nəfər yaşayır (97 ailə).
Qardaşımdan yaxşısı yox idi (film, 2010)
Qardaşımdan yaxşısı yox idi — 2010-cu il Azərbaycan, Bolqarıstan və Rusiya istehsalı film. Film "MDB və Baltik ölkələrinin ən yaxşı xarici filmi" üzrə Nika mükafatına namizəd olmuşdur.
Həmçinin bax
Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Xarici keçid
Filmi izlə
Bia
Biansa Miquela Landrau — əsasən Bia ləqəbi ilə tanınan ABŞ musiqiçisi.
Yengicə (Mahnişan)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 451 nəfər yaşayır (91 ailə).
Bia
Həyatı
Bia 16 avqust 1991-ci ildə Massaçusets ştatının Medford şəhərində anadan olmuşdur. Əslən Porto-Rikalı və italyandır. Qısa müddət kollecdə oxusa da, buranı tərk edib musiqi karyerasına addım atmışdır. 2017-ci ildə Los-Ancelesə köçdü.
Atəm Əliyev
Atəm Vaqif oğlu Əliyev — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin polkovnik-leytenantı, Vətən müharibəsi şəhidi.
Ədəbi əlaqə və təsir
Ədəbi əlaqə və təsir — bir әdәbi hadisәnin başqa әdәbi hadisә ilә ideya yaradıcılıq әlaqәlәri. Ayrı-ayrı yazıçılar, yaxud әdәbi cәrәyanlar, mәktәblәr vә bütöv әdәbi dövrlәr sәviyyәsindә yaranır. Ədәbiyyatla digәr sәnәt növlәri (teatr, rәssamlıq, musiqi vә s.) arasında da әlaqә vә qarşılıqlı tәsir mövcuddur. Bir sәnәtkarın yaradıcılığında olduğu kimi, ümumi әdәbi prosesdә dә hәr şey bir-biri ilә qarşılıqlı әlaqәdә olur.