cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Gündüz Məmmədov
Karyera
2020-ci ildə Baş Prokurorluqda Uşaqların müdafiəsi və zorakılıqla mübarizə departamenti və regionlarda onun müvafiq bölmələri yaradılıb. Ayrı-ayrı idarələrdə uşaq (yuvental) ədliyyəsinin mini-modeli yaradılmışdır. Ekspertlər, UNİCEF-in Ukraynadakı nümayəndəliyi və Uşaq Ombudsmanı ilə birlikdə cinayətlərin qurbanı olmuş və ya hüquq pozuntularının şahidi olmuş uşaqları qorumaq və onlara sosial və psixoloji dəstək göstərmək üçün Barnahus layihəsinə başladılar. Vinnitsada ilk pilot layihəni işə salmaq mümkün oldu. Layihənin mahiyyəti ondan ibarətdir ki, əvvəlcə uşağa terapevtik yardım, psixoloji reabilitasiya göstərilir, daha sonra isə - məhkəmə məqsədləri üçün dindirmə və tibbi müayinə həyata keçirilir. Əsas vəzifə, digər şeylərlə yanaşı, uşağın dindirilməsini minimuma endirmək idi.
O, həmçinin penitensiar sistemdə də islahatlar aparıb. O zaman Baş Prokurorluğun təşəbbüsü ilə Ədliyyə Nazirliyində mütəmadi olaraq penitensiar yoxlamaların ikili sistemi haqqında qanun layihəsini hazırlamalı olan idarələrarası işçi qrupu yaradıldı. Baş Prokurorluq Ombudsman ofisi və vətəndaş cəmiyyəti ilə birgə yoxlamalar və monitorinq səfərlərini təşkil etməyi təklif etdi.
27 iyul 2021-ci ildə Məmmədov Baş Prokurorluqdan istefa ərizəsi yazıb. O, öz istəyi ilə prokurorluğu tərk edit.
Tammiqyaslı təcavüzün başlanmasından dərhal sonra o, QHT-ləri və ekspertləri bir araya gətirən hərbi cinayətləri sənədləşdirən «[https://www.5am.in.ua/ Ukrayna. Səhər beşdə / Ukraine 5 AM Coalition]» koalisiyasının yaradılmasının təşəbbüskarlarından biri oldu. Koalisiya Rusiyanın Ukraynadakı silahlı təcavüzü qurbanlarının müdafiəsi və Ukraynada törədilmiş hərbi cinayətlərin və insanlığa qarşı cinayətlərin birbaşa günahkarlarının məsuliyyətə cəlb edilməsi üçün çalışır. Həmçinin, Koalisiyanın fəaliyyət istiqamətlərinə Ukraynada və xaricdə Rusiyanın Ukraynaya təcavüzü zamanı baş vermiş ağır cinayətlər barədə ictimaiyyəti məlumatlandırmaq; jurnalistlərin və könüllülərin hərbi cinayətlərin şahidləri ilə iş və sənədləşmə üzrə təlimi; ədalət mühakiməsi proseslərində milli və beynəlxalq qeyri-hökumət təşkilatlarının səmərəli əlaqələndirilmiş əməkdaşlığının təmin edilməsi.
Elmi fəaliyyəti
Ukrayna Milli Prokurorluğu Akademiyasının carçısı”, “Prokurorluq carçısı”, “Elmi carçı” peşəkar nəşrlərində və elmi-metodiki jurnallarda elmi məqalələrin və nəşrlərin müəllifidir. “Zerkalo Nedeli”, “Azadlıq Radiosu”, “Ukrainska Pravda”, “Novoye Vremya”, “Qordon” və s. nəşrlərdə publisistik məqalələrin müəllifi.
Korjinski biyanı
(Glycyrrhiza korshinskyi) - cinsinə aid bitki növü.
Senecio extensus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Windows-1254
Windows-1254 — Microsoft Windows altında türkcə hərfləri kodlamaq üçün yaradılmış hərflər dəstidir.
ISO 8859-9 ilə uyğundur.
Artıq müasir dövrdə UTF-8 kodlamasından istifadə edilir.
Windows-1254 cədvəli. Hər simvol Unicode kodlamasında və 10-luq say sistemində ekvivalenti ilə birlikdə göstərilmişdir. İstifadəsi isə taqları arasında olmaq üzrə aşağıdakı kimidir:
<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=windows-1254" />
Xarici keçidlər
Windows 1254 reference chart
Masallı Rayon Tarix-Diyarşünaslıq Muzeyi
Rəhim Tağıyev adına Tarix-Diyarşünaslıq Muzeyi — Masallı rayonunun Hişkədərə kəndində yerləşən muzey. Muzeyin direktoru Əntiqə Tağıyevadır.
Tarixi
Muzey 1952-ci ildən fəaliyyət göstərir. Muzey bu kəndin tanınmış ziyalısı, Əməkdar müəllim, hazırda adı bu muzeyə verilmiş Rəhim Tağıyevin şəxsi təşəbbüsü və misilsiz əməyi ilə yaradılmışdır. 15 il ictimai əsaslarla - Hişkədərə kənd məktəbinin muzeyi kimi fəaliyyət göstərdikdən sonra onun üçün 1975-ci ildə ayrıca bina tikilmişdir. Məktəb muzeyində olan eksponatlar həmin binaya köçürülmüş və bundan sonra muzey artıq ölkəşünaslıq muzeyi kimi fəaliyyətini davam etdirmişdir. Azərbaycan SSR Nazirlər Sovetinin 13 avqust 1977-ci il tarixli, 283 nömrəli qərarı və Azərbaycan SSR Mədəniyyət Nazirliyinin 16 sentyabr 1977-ci il tarixli, 299 nömrəli əmri ilə muzey dövlət statusu almış və Tarix-Diyarşünaslıq Muzeyi kimi fəaliyyət göstərmişdir. 2005-ci ildən muzey onu yaradanının - Rəhim Tağıyevin adını daşıyır. Tarix-diyarşünaslıq muzeyi 1963-cü ildən rayonun tanınmış  ziyalısı Rəhim Kərim oğlu Tağıyevin şəxsi  təşəbbüsü ilə ictimai əsaslarla fəaliyyətə başlamışdır.
Muzeyin eksponatları
Əvvəllər muzeyin əşyaları Hişkədərə kənd orta məktəbində nümayiş etdirilmişdir. Eksponatlara isə heç bir dövlət vəsaiti sərf olunmadan əldə edilmişdir.Müxtəlif illərdə rayonun Ərkivan, Hişkədərə, Mişkəmi, Boradigah, Tatyanoba, Hacıtəpə, Şəhriyar, Xırmandalı, Mahmudavar, Bambaşı, Çaxırlı, Ərəb, Qızılağac, Qəriblər, Öncəqala, Köhnə Alvadı kəndlərinin yaxınlığında qədim şəhər, qala kurqanı, türbə məqbərə yerlərindən tunc, dəmir, antik və orta əsrlər dövrünə aid maddi-mədəniyyət nümunələri bu Tarix-Diyarşünaslıq Muzeyində mühafizə olunur.
Muzey binası
1976-cı ildə Tarix- Diyarşünaslıq muzeyi üçün bina tikilmişdir. İlham Əliyev Cənabları 2013-il sentyabırında Masallı rayon Tarix-Diyarşünaslıq muzeyin tikilməsi üçün sərəncam vermişdir. Masallı Tarix-Diyarşünaslıq muzeyi uçun müasir tələblərə cavab verən yeni bina inşa edildi. Hişkədərə kəndində yerləşən muzeyin eksponatları 2016-cı ilin may ayından rayon mərkəzində tikilən Tarix-Diyarşünaslığın yeni binasına köçürüldü.Muzey üçün tikilmiş yeni binada Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin sərəncamına əsasən Toğrul Əfəndiyevin birqadasının başçılığı altında muzeyin təyinatına uyğun olaraq müasir standartlara cavab verən tərtibat işləri aparıldı. Ümumi sahəsi 1861 kvm olan muzeyin ekspozisiya zalı 2 mərtəbəni əhatə edən geniş ekspozisiya zallarından ibarətdir.Binanaın mansar hissəsində Masallı Dövlət Rəsm Qalereyası yerləşir.
Muzey Statusu
1977-ci il avqustun 13-də Nazirlər Sovetinin 283 saylı əmrinə, Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin  16 sentyabr 1977-ci il 299 nömrəli əmrinə əsasən  muzeyə dövlət   statusu verilmişdir.1978-ci ildə Hişkədərə kəndində Masallı rayon tarix-diyarşünaslıq muzeyinin rəsmi açılışı olmuşdur
Mövcud vəziyyəti
Hazırda bu muzey xeyli böyümüş və onun palentologiya, etnoqrafiya, numizmatika və arxeologiya şöbələrində 19 mindən çox qiymətli eksponat toplanmışdır.
Ərtəpə
Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 507 nəfər əhali yaşayır.
İqtisadiyyatı
Əhalinin əsas məşğuliyyətini kənd təsərrüfatı — əkinçilik, maldarlıq və heyvandarlıq təşkil edir.
Qazbölük
Qazbölük — Azərbaycan Respublikasının Balakən rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Başsız atlı (roman)
Başsız atlı — Mayn Rid tərəfindən 1865-ci ildə yazılmış roman. Vəhşi Qərb mövzusunda yazılmış romanda gənc qızı sevən iki gəncin mübarizəsi ilə yanaşı, ABŞ həyatının müstəmləkəçilik siyasəti, qul alverinin dəhşətləri, Amerika hindularının həyatı təsvir edilir.
Yazıçı haqqında
Mayn Rid Tomas 1818-ci ildə Britaniyada anadan olmuşdur. O, keçən əsrin ingilis romançılarındandır (Thomas Mayne Reid). Rid 20 yaşında ikən ABŞ-yə getmiş, Amerika-Meksika müharibəsində (1846–1848) iştirak etmişdir. Onun bir çox əsərləri Amerika həyatından bəhs edir. Müharibənin iştirakçısı kimi şəxsən müşahidə etdiyi bir çox hadisələr və insanlar sonralar yazdığı əsərlərində, xüsusən də "Azad atıcılar", "Ağ rəhbər", "Kbarteron qız", "Feminolların başçısı Otseolla", "Başsız atlı", "Öldürücü atəş" romanlarında öz bədii inikasını tapmışdır. Mayn Rid insan qəlbinin dərinliklərinə enməyi surətlər, arasındakı münasibətləri konkret həyat hadisələri əsasında təsvir etməyi bacaran xarakterlər ustasıdır. Əsərlərində müəllif ABŞ-nin müstəmləkəçilik siyasətini, qul alverinin dəhşətlərini, amerika hindularının həyatını təsvir etmişdir. Humanist ruhlu macəra romanlarında hinduların ağ müstəmləkəçilərə qarşı istiqlaliyyət mübarizəsini təsvir etmişdir.
Onun əsərlərində Asiya, Afrika və Amerikanın bitki və heyvanlar aləminin təsviri də əhəmiyyətli yer tutur. Dövrünün ictimai-siyasi hadisələri ilə təbii və ahəngdar əlaqədə işlənən bu roman ona olan marağı daha da artırır, surətlərin oxucu mənəviyyatında özünə yer tutub yaşamasını təmin edir. Mayn Ridin əsərlərinin çoxu ekranlaşdırılmışdır. O, 1883-cü ildə Londonda vəfat etmişdir.
Senecio albonervius
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Mazda RX-8
Onun prototipi (o zaman RX-Evolve adlanırdı) Detroytda 2000-ci illərdə nümayiş etdirlmişdi. Bir il sonra artıq Tokioda sınaq avtomobili olan rotor mühərrikli Renessis nümayiş etdirildi.
Standart variantlarında quraşdırılan mühərrikin gücü 192 a.g. (220 N·m), sürətlər qutusu isə ya 5-pilləli mexaniki, yaxud 4-pilləli avtomat olur. 220px|left Buna baxmayaraq bəzi bazarlarda ötürücüsü əllə dəyişdirilə bilən 6 pilləli avtomat sürətlər qutusu quraşdırılmış avtomobillər də təklif olunur.
Yunus Sarı
Yunus Sarı (21 yanvar 1991) — Türkiyəli taekvondoçu. Yunus Sarı Türkiyəni 2017-ci ildə IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarında təmsil etdi.
Karyerası
Final qarşılaşmasında Sarı Azərbaycanın nümayəndəsi Milad Beigi ilə üz-üzə gəldi və rəqibinə 5:9 hesabı ilə məğlub oldu. Sarı yarışlarda gümüş medalın sahibi oldu.
Ziqomikotlar
Bu şöbənin nümayəndələrində qamçılı mərhələ yoxdur. Mitseliləri yaxşı inkişaf etmişdir. Mitselinin hüceyrə divarında xitin, xitozan, qlükozaamin və qlükoran turşusu vardır. Arakəsmələr və sellüoza yoxdur. Şöbə 500-dən çox nümayəndəni cəmləyir. Bir neçə növ müstəsna olmaqla, qalan bütün növlər quru mühitində yaşamağa uyğunlaşmışdır. Şöbənin əksər nümayəndələri saprotrof həyat tərzi keçirir. Bitkilər, heyvanlar, həşəratlar və insanlarda parazitlik edən az bir qismi də var. Mitselilər çoxnüvəlidir. Qeyri-cinsi çoxalma sporlar və konidilərlə gedir. Ziqomisetlər quru mühitinə uyğunlaşdıqlarından onlarda zoospor mərhələsi yoxdur. Şöbənin bütün nümayəndələrində cinsi çoxalma ziqoqamiya tiplidir. Cinsi çoxalma çoxhüceyrəli və çoxnüvəli 2 hüceyrə möhtəviyyatının birləşməsi ilə tamamlanır. Bir çox mikoloqlar buna holoqamiya prosesi kimi də baxırlar. Bir qrup alimlər isə bu şöbənin Oomycota şöbəsindən başlanğıc aldıqlarını söyləyirlər. Şöbə 3 sinifi əhatə edir: trixomisetlər, ziqomisetlər və Glomeromycetes.
Qaraxanlı (Ağcabədi)
Qaraxanlı — Azərbaycan Respublikasının Ağcabədi rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 5 oktyabr 1999-cu il tarixli, 708-IQ saylı Qərarı ilə Ağcabədi rayonunun Boyat kənd inzibati-ərazi vahidinin Qaraxanlı kəndi Hacılar kənd inzibati-ərazi vahidinin tərkibinə verilmişdir. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 1 sentyabr 2004-cü il tarixli, 727-IIQ saylı Qərarı ilə Ağcabədi rayonunun Qaraxanlı kəndi Hacılar kənd inzibati ərazi dairəsi tərkibindən ayrılaraq, bu kənd mərkəz olmaqla, Qaraxanlı kənd inzibati ərazi vahidi yaradılmışdır.
Toponimikası
Qaraxanlı oykonimi qaraxanlı nəslinin adı ilə bağlıdır. Tarixi sənədlərin verdikləri məlumata görə, oğuz tayfalarından biri olan bayat tayfasına mənsub olan qaraxanlılar (qaraxanlı tirəsi) 1865-ci ildə burada məskən salmış və məntəqəsi də bu tirənin adı ilə adlandırılmışdır.
Bəzi araşdırıcılar toponimi 927–1212-ci illərdə Mərkəzi Asiyada Qaraxanilər dövlətini idarə edən qaraxanilər müsəlman-türk sülaləsinin adı ilə eyniləşdirir. Məlumdur ki, onların ilk xanı Əbdülkərim Satuk Qaraxan olub. Qaraxanilər sonuncu nümayəndəsi olan Qılıc Arslan İbn Xarəzm Məhəmməd tərəfindən 1212-ci ildə öldürülmüşdür.
1728-ci il sənədində İrəvan əyalətinin Zarzəmin nahiyəsində Qaraxanlı adlı qışlaq qeydə alınmışdır.
Əhalisi
Əhalisinin sayı 882 (01.01.2007-ci il üçün) nəfərdir.
İqtisadiyyatı
Əhali əsasən heyvandarlıq, taxılçılıq və pambıqçılıqla məşğul olur.
İsmətli
İsmətli (əvvəlki adı: Konstantinovka) — Azərbaycan Respublikasının Biləsuvar rayonunun İsmətli kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin 25 may 1991-ci il tarixli, 123-XII saylı Qərarı ilə Biləsuvar rayonunun Konstantinovka kəndi Kirovka kənd Sovetindən ayrılaraq, bu kənd mərkəz olmaqla Konstantinovka kənd Soveti yaradılmışdır. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 29 dekabr 1992-ci il tarixli, 428 saylı Qərarı ilə Biləsuvar rayonunun Konstantinovka kəndi İsmətli kəndi adlandırılmışdır.
Toponimikası
Yaşayış məntəqəsini XIX əsrdə Rusiyadan köçürülmüş rus kəndliləri Konstantinovka adı ilə salmışdılar. 1992-ci ildən kəndə İsmət Qayıbovun şərəfinə İsmətli adı verilmişdir.
Tarixi abidələri
Kənddə daşınmaz tarix və mədəniyyət abidəsi qeydə alınmamışdır.
Coğrafiyası və iqlimi
Kənd düzənlikdə yerləşir.
İqtisadiyyatı
Əhalisi əsasən pambıqçılıq, taxılçılıq və heyvandarlıqla məşğul olur.
Mədəniyyəti
Kənddə İsmətli kənd kitabxana filialı, İsmətli kənd klubu, İsmətli Poçt Şöbəsi (AZ1318) və İsmətli EATS fəaliyyət göstərir.
Təhsil
Kənddə İsmətli kənd tam orta məktəbi fəaliyyət göstərir.
Din
Kənddə 20 aprel 2016-cı ildə qeydiyyatdan keçən, şəhadətnamə nömrəsi 100115 A-624 olan İsmətli kəndi "Əbülfəzl" məscidi dini icması fəaliyyət göstərir.
Səhiyyə
Kənddə İsmətli kənd həkim məntəqəsi yerləşir.
Rizvan Cəbiyev
Rizvan İsrafil oğlu Cəbiyev — Azərbaycan ictimai-siyasi xadimi, Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin I və II çağırış deputatı, Azərbaycan Respublikasının əməkdar jurnalisti (2005).
Həyatı
Rizvan Cəbiyev ailəlidir, üç övladı var. Mərhum reper Anar Nağılbazın atası idi.
Bulbophyllum sordidum
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Rizvan Cəbiyev
Fəaliyyəti
1995-ci il noyabrın 26-da baş tutan Parlament seçimlərində 72 nömrəli Kürdəmir dairəsindən bitərəf namizəd olan Rizvan Cəbiyev I çağırış Milli Məclisin deputatı seçilib. 1995-ci il noyabrın 26-dan səlahiyyətlərinin icrasına başlayan Rizvan Cəbiyev Milli Məclisin İqtisadi siyasət Daimi Komissiyasının və Azərbaycan—Türkiyə parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qrupunun üzvü olub.
Daha sonra 2000-ci il noyabrın 5-də baş tutan Parlament seçimlərində 72 saylı Kürdəmir dairəsindən Yeni Azərbaycan Partiyasının (YAP) namizədi olan Rizvan Cəbiyev II çağırış Milli Məclisin deputatı seçilib. 2000-ci il noyabrın 12-dən səlahiyyətlərinin icrasına başlayan Rizvan Cəbiyev Milli Məclisin Müdafiə məsələləri Daimi Komissiyasının, Azərbaycan–Yaponiya parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qrupunun üzvü, Azərbaycan—Özbəkistan parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qrupunun isə rəhbəri olub.
Rizvan Cəbiyev Azərbaycan Respublikası Prezidenti 21 iyul 2005-ci il tarixli 925 nömrəli Sərəcamı ilə "Azərbaycan Respublikasının əməkdar jurnalisti" fəxri adına layiq görülüb, 18 noyabr 2017-ci il tarixli 3397 nömrəli Sərəncamı ilə Azərbaycanın ictimai-siyasi həyatında xidmətlərinə görə "Tərəqqi" medalı ilə təltif edilib.
Trixomisetlər
—  aləminin  şöbəsinə aid göbələk sinfi.
Tapdıq Kamalov
Siyasi fəaliyyəti
26 noyabr 1991-ci ildə təşkil edilən Azərbaycan Respublikası Ali Soveti Milli Şurasının tərkibinə daxil edilmişdir.
Bitərəfdir. 2000-ci il noyabrın 5-də 70 saylı Yardımlı-Masallı seçki dairəsindən deputat seçilmişdir. Milli Məclisin Təhlükəsizlik və müdafiə məsələləri daimi komissiyası sədrinin müavini olmuşdur.
Məhəmməd Əzəm Şah
Məhəmməd Əzəm Şah '  (d. 28 iyun 1653 – ö. 20  iyun 1707) —  daha qısa formada Əzəm Şah olaraq da bilinməkdədir. O, bu adla qısamüddətli də olsa (14 mart 1707 – 20 iyun 1707), Böyük Moğol imperiyasının hökmdarı olmuşdur. O, VI moğol hökmdarı Övrəngziblə onun Səfəvi sülaləsindən olan əsas arvadı Dilras Banu Bəyimin evliliyindən dünyaya gəlmişdir.
Məhəmməd Əzəm 12 avqust 1681-ci ildə atası tərəfindən vəliəhd şahzadə elan edilmiş və bu vəzifədə atasının ölümünə qədər qalmışdır. Özünün hərbi kareyerası zamanı Əzəm Berar Subahın, Malvanın, Qucaratın və Dəkkənin canişini kimi xidmət etmişdir. Atasının ölümündən sonra 14 mart 1707-ci ildə Əhmədneqarda moğol taxtına oturmuşdur. Lakin qısa müddət sonra o, 20 iyun 1707-ci ildə Cacau döyüşündə ögey qardaşı Şah Aləmə məğlub olaraq taxtdann endirilmiş və 3 oğlu ilə birlikdə öldürülmüşdür. Şah Aləm isə Bahadur şah adı ilə taxta çıxmışdır.
Doğulması
Qütbəddin Məhəmməd Əzəm 28 iyun 1653-cü ildə moğol şahzadəsi Mudi-unj-din (taxta çıxdıqdan sonra Övrəngzib adını götürmüşdür) ilə onun birinci və əsas arvadı Dilras Banu Bəyimin ailəsində Burhanpurda dünyaya gəlmişdir. Anası Dilras Banu Bəyim Səfəvi sülaləsinə mənsub idi. O, I İsmayılın oğlu olan Bəhram Mirzənin soyundan gələn Bədiüzzaman mirzə Səfəvinin qızı idi. Atası moğol sarayında güclü şəxslərdən biri olmaqla bərabər, orada Şahnəvaz xan adı ilə tanınmaqda idi. Dilras Banu Bəyim Əzəmi dünyaya gətirdikdən 4 il sonra qız övlad dünyaya gətirərkən yoluxduğu infeksiyadan vəfat etmişdir. Ata tərəfdən Teymuri qanı kimi böyük soyun qanını sahib olmaqla qalmayan, Əzəm ana tərəfdən də o dövrün dünyanın ən soylu sülalələrindən hesab edilən Səfəvi sülaləsinə mənsub idi və bununla fəxr edirdi. Özünün kiçik qardaşı olan Şahzadə Məhəmməd Əkbərin vəfatından sonra o, atasının belə bir əsilzadə qanı daşıyan yeganə oğlu idi.
Əzim digər ögey qardaşları olan Şah Aləm (I Bahadur şah) vı Məhəmməd Kam Baxş Övrəngzibin əhəmiyyətsiz hesab edilən hindu arvadlarından olan övladları idi. Nikkolao Manucciyə görə, moğol sarayı Əzəmin Səfəvi şahlıq qanına və əcdadlarına sahib olmasından çox təsirləniblərmiş. Bunda onun ana babası Şahnəvaz xan Səfəvinin də yaddaşlardakı yerinin xüsusi əhəmiyyəti vardır.
Xarakteri
Əzəm böyüdükcə müdrikliyi, mükəmməlliyi və cəngavərliyi ilə seçilirdi. Övrəngzib oğlunun nəcib xasiyyətindən və gözəl əxlaqından hədsiz dərəcədə sevinir və onu oğlundan çox öz yoldaşı hesab edirdi. O, bəzən deyirmiş ki, "bu cür bərabərsiz cütlüklər arasında ayrılıq qaçınılmazdır". Əzəmin doğma bacı və qardaşları sırasına Şahzadə Zeb-un Nisə, Zinat-un Nisə, Zubdat-un Nisə və kiçik qardaşı Məhəmməd Əkbər daxil idi.
Şəxsi həyatı
Əzəm ilk evliliyini 13 may 1668-ci ildə Ahom şahzadəsi Ramani Qabharu ilə etmişdir. Arvadının sonradan adı Rəhmət Banu Bəyimə dəyişdiriləcəkdir. O, Ahom kralı Svargadeo Cayadhvayın qızı idi və onların evliliyi nikah diplomatiyasına əsaslanmaqda idi. 3 yanvar 1669-cu ildə Əzəm özünün əmisi olan Dara Şükuhun sevimli arvadı Nadirə Banu Bəyimdən olan qızı Cahanzeb Banu Bəyimlə evləndi. Cahanzeb tez bir zamanda Əzəmin sevimli və əsas arvadı oldu. Deyilənə görə, onlar bir-birilərini səmimi şəkildə sevirlərmiş. Bu cütlüyün ilk oğlanları 4 avqust 1670-ci ildə dünyaya gəldi və uşağın babası Övrəngzib ona Bidar Bəxt adını qoydu. Cahanzeb özü də qayınatasının ən sevimli gəlini idi. Deyilənə görə, Övrəngzib Əzəm, Cahanzev və Bidar Bəxti saraydakı hər kəsdən daha çox sevirmiş. Bidar Bəxt özünü gələcəkdə uğurlu və cəsur sərkərdə kimi sübut etməyi də bacarmışdır.
Əzəmin üçüncü evliliyi də nikah diplomatiyasına əsaslanmalı idi. Onun bu dəfə atası Övrəngzib in dayısı olan Şaysta xanın qızı Pəri Bibi və ya digər adı ilə Duxt Rəhmət Banu ilə evlənməsi planlaşdırılırdı. Lakin evlilik Pəri Bibinin 1678-ci ildə qəflətən Dhakada vəfat etməsinə görə baş tutmadı. Onun xatirəsi üçün Dhakada Fort Övrəngzibabadda (indiki Lalbağ Fort) məqbərə ucaldıldı.
Zəmin
İsgəndər Adilşah Adilşahi sülaləsinə rəhbərlik etmək üçün rəhbər seçildi. Əbülhəsən Qütbşah ilə ittifaqa girən və moğol vassalı olmaqdan imtina edən İsgəndər Adilşah Övrəngzibin qəzəblənməsinə səbəb oldu və moğollar onlara müharibə elan etdilər.
Mühariə
1695-ci ildə Övrəngzib Məhəmməd Əzəmi 50 minlik qoşunla Bicapuru ələ keçirməyə göndərdi. Ona bu işdə Ruhullah xan da yardım etməli idi. Moğol ordusu Bicapura 1685-ci ilin martında çatdı. Moğol ordusunun elit bölmələrinə komandanlıq edən Dilir xan və Qasım xan döyüşməyə və Bicapurun mühüm yerlərini ələ keçirməyə başladılar. Mühasirəyə alma bitdikdən sonra Əzəm mühasirə tikintilərinin təşkil edilməsini və topların gətirilməsini əmr etdi.
Bicapur qalası İsgəndər və onun sərkərdəsi Sarza xan tərəfindən yaxşı qorunurdu. Qalaya edilən moğol top atəşləri daha güclü toplara sahib olan Bicapur topları tərəfindən cavabla sakitləşdirilirdi. Bu zaman Bicapurun sahib olduğu məşhur top olan Məlik-i Meydan topunun bir mərmisinin diametri 69 sm-a çatırdı. Moğollar açıq yerdə əraziləri ələ keçirmək əvəzinə uzun xəndəklər qazdılar və toplarını diqqətlə yerləşdirdilər, lakin heç bir irəliləyiş əldə etmədilər.
Moğollar Bicapur qalasını əhatə edən 10 fut dərinlikdəki xəndəkdən keçə bilmədilər. Üstəlik, 50 fut hündürlüyü 25 fut enində incə qranit və əhəng məhlulu divarlarını aşmaq demək olar ki, mümkün deyildi. Maratha imperatoru Sambhajinin rəhbərliyi altında Melgiri Panditin başçılıq etdiyi Maratha qüvvələri Solapurda moğal qarnizonundan gələn ərzaq, barıt və silah təchizatını kəsdikdə moğalların vəziyyəti daha da pisləşdi. Bundan sonra artıq moğollar eyni zamanda həm Adilşahilərə, həm də Maratha dövlətinə qarşı mübarizə aparmalı idi. Bijapuri top gülləsi 500 piyadanın ölümünə səbəb olan xəndəklərdə güclü partlayışa səbəb olan moğol barıt mövqeyinə dəydikdə vəziyyət daha da pisləşdi. Buna cavab olaraq, Övrəngzib özünün bir digər oğlu Şah Aləmi və məşhur sərkərdəsi Abdullah xan Bahadur Firuz Cəngi oraya göndərdi. Bicapur qalasını mühasirəyə almış moğol ordusunun dağılmasının qarşısını almaq üçün moğolların bir digər məşhur sərkərdəsi Qaziəddin xan Firuz Cunq böyük bir qoşunla təchizat yollarını kəsmiş Maratha qüvvələri üzərinə yürüşə başladı. Eyni zamanda Abdulla xan Rəsulpur yaxınlığında 6 minlik Maratha ordusunu darmadağın etdi. Bu ordu Bicapurda mühasirəyə alınanlara maddi-texniki təminat daşımaqda idi.
İsgəndər Adilşah döyüşlər zamanı ağır yaralandı və aldığı yaralara görə 12 sentyabr 1686-cı ildə vəfat etdi. Onun ölümü ilə Adilşahilər sülaləsinə son qoyuldu. Övrəngzib Seyid qardaşlarının atası Seyid Miyanı oraya ilk canişin təyin etdi.
Moğollar Bicapuru ələ keçirsələr də, onların oradakı nəzarəti 1712-ci ildə I Bahadır Şahın ölümündən sonra zəiflədi. Bir neçə onillikdən sonra bölgədəki nəvvablar özlərinin müstəqilliyini elan etdilər. 1753-cü ildə isə, Maratha dövləti Bicapurun əksər hissəsini ələ keçirdi.
Taxta çıxması
1707-ci ilin fevral ayının üçüncü həftəsində Övrəngzib varislik müharibəsinin ortaya çıxmasının qarşısını almaq üçün Əzəm ilə onnu xüsusilə nifrət etdiyi qardaşı Kam Baxşı ayırdı. O, Əzəmi Malvaya, Kam Baxşı isə Bicapura göndərdi. Ölümündən bir neçə həftə əvvəl o, Əzəmə vida məktubunu yazdı. Övrəngzibin ölümünün ertəsi günü səhər Malvaya getmək əvəzinə Əhmədnaqardan kənarda qalan Əzəm imperator düşərgəsinə gəldi və atasının cəsədini Dövlətabaddakı məzarına dəfn etmək üçün apardı. Özünü imperator elan edən Əzəm taxta çıxdı. Lakin onun qardaşları başda olmaqla, bir neçə sülalə üzvləri tərəfindən qəbul edilmədi. Hələ Övrəngzib vəfat edən zaman Əzəmdən başqa övladları olan Kam Baxş və Məhəmməd Müəzzəm vilayət hakimləri idilər. Müəzzəm Kabil hakimi ikən, Kam Baxş Qucarat ın hakimi idi Kam Baxş atası ölən kimi öz adına sikkə zərb etdirsə də, Əzəm özünü hökmdar elan etməyə fürsət tapmışdı. Beləliklə, elə əsas mübarizədə Əzəmlə böyük qardaşı Müəzzəm arasında getdi. Nəticədə Əzəm və onun oğlu Bidar Bəxt 20 iyun 1707-ci il tarixində Cacau döyüşündə Şahzadə Məhəmməd Muəzzəmə məğlub olub öldürüldülər. Əzəm Şahın Quru Qobind Sinqh tərəfindən atılan oxla öldürüldüyü deyilməkdədir. Bundan sonra Məhəmməd Müəzzəm taxta çıxdı. Onun hökmranlıq adı I Bahadır şah olaraq bilinir.
Senecio exuberans
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Məhəmməd Əzəm Şah
Taxta çıxması
O, arvadı ilə birlikdə məşhur Sufi dərvişi və şeyxi olan Şeyx Zaynuddin Şirazi nin dərgahında dəfn edildilər. Bu dərgah Övrəngabad yaxınlığındakı Xuldabad məntəqəsində və Övrəngzib in məqbərəsindən qərbdə yerləşməkdədir.
Qazma
Təhsil
Qazma 1 saylı kənd tam orta məktəbi — Məktəbdə 1–11 siniflərdə olmaqla 400-ə yaxın şagird təhsil alır.
Din
Kənddə "Cümə" məscidi dini icması fəaliyyət göstərir.
Torpaq və onun münbitliyi (film, 1952)
Məzmun
Elmi-kütləvi filmdir. Kinolent bol məhsul yetişdirmək üçün torpağın erroziyadan və şoranlaşmadan qorunma üsullarından bəhs edir.
Qoztala
Qoztala — Azərbaycan Respublikasının Balakən rayonunun inzibati ərazi vahidində yer adı (toponim).
Mirmövsüm Abbasov
Həyatı
1955-ci il oktyabrın 3-də İsmayıllı rayonunun Qubaxəlilli kəndində anadan olmuşdur. Azərbaycan Dövlət İncəsənət İnstitutunun mədəni-maarif fakültəsini, Azərbaycan Kənd Təsərrüfatı İnstitutunun aqrarsənaye kompleksinin iqtisadiyyatı fakültəsini və Bakı Ali Partiya Məktəbini bitirmişdir. Rus dilini bilir. Evlidir, 2 övladı var. 22 aprel 2010-cu ildə vəfat etmişdir.
Siyasi fəaliyyəti
Yeni Azərbaycan Partiyası İsmayıllı rayon təşkilatının sədridir. 2000-ci il noyabrın 5-də 69 saylı İsmayıllı seçki dairəsindən deputat seçilmişdir. Milli Məclisin Aqrar siyasət daimi komissiyasının üzvü olmuşdur.
M. K. Abbasovun Oğuz Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı təyin edilməsi haqqında Azərbaycan Respublİkası Prezİdentİnİn Sərəncamı № 994 Bakı şəhəri, 25 iyul 2002-ci il Mirmövsüm Kamil oğlu Abbasov Oğuz Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı təyin edilsin.
Əyrivəng (Gədəbəy)
Əyrivəng — Azərbaycan Respublikasının Gədəbəy rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Toponimikası
Əyrivəng oyk. Gədəbəy r-nunun İnəkboğan i.ə.v.-də kənd. Şahdağ silsiləsinin ətəyindədir. Yerli əhalinin məlumatına görə, kənd uçmuş, zəng qülləsi əyilmiş köhnə vəngin (kilsənin) yaxınlığında salındığına görə belə adlandırılmışdır.
Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 402 nəfər əhali yaşayır.
İqtisadiyyatı
Əhalinin əsas məşğuliyyətini kənd təsərrüfatı — əkinçilik, maldarlıq və heyvandarlıq təşkil edir.
Təhsil
40 şagird yerlik modul tipli ümumi orta məktəbin quraşdırılmasına 5 aprel 2018-ci il tarixli "Ağstafa, Daşkəsən, Gədəbəy, Göygöl, Tovuz və Şəmkir rayonlarında təhsil infrastrukturunun inkişafı ilə əlaqədar tədbirlər haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı"na əsasən 285 000 manat vəsait ayrılmışdır.
Yalla (qrup)
Yalla — 1970-ci ildə Daşkənd şəhərində Fərrux Zakirov tərəfindən yaradılmış vokal–instrumental ansamblı.
Tarixi
Fərrux Zakirov tərəfindən yaradılan Yalla qrupu 1970-ci illərin ən məşhur qruplarından biridir. Yalla qrupunun üzvləri Daşkənddə Aleksandr Ostrovski adına Teatr və İncəsənət İnstitutunu və Əşrəfi Dövlət Konservatoriyasını bitiriblər. Onların ən uğurlu hesab edilən “Uçkuduk” "(Üç quyu)", “Çayxana” mahnıları dillər əzbəri olub. Bunlardan başqa “Bu sevgidir”, “Nəsrəddinin mahnısı”, “Yalla”, “Sevdiyim gözlər olmadan”, “Şəhrisabz”, “Parılda Daşkənd”, “Cinnuni” və s. mahnıları ilə sovet dövrünün ən populyar qruplarından biri hesab edilirdi.
XX əsrin 70-ci illərində yaranan qrup “Qız bola” və “Yallama yerim” mahnıları ilə məşhurlaşdı. Qrupun adı özbək musiqisinin bir üslubu ilə eyni olsa da qrup öz adını “Qız bola” mahnısının nəqarətindən götürüb. Qrupun ilk uğuru bu mahnının aranjemanından başladı. “Allo, biz istedad axtarırıq!” adlı ümumittifaq müsabiqəsində “Yalla” mahnısı ilə iştirak edən qrup Moskvada keçiriləcək finala vəsiqə qazanıb. Moskvada keçirilən müsabiqədə onlar milli özbək mahnısı olan “Ramazan” və rus milli mahnısı olan “Üzən ağ buludlar”ı ifa etdilər. Qrup elektrogitara və elektroorqanla yanaşı Özbəkistanın milli musiqi alətlərindən də istifadə edirdi (rubab, doyra və s.). Onların “Qız bola” və “Yallama Yerim” mahnıları ümumittifaq “Melodiya” səsyazma studiyasında yazılıb. Ansamblın repertuarı əsasən özbək, rus və ingilis mahnılarından ibarət idi. Amma qrupun əsas xüsusiyyətlərindən biri o idi ki, onlar qastrolda olduqları zaman konsert verdikləri hər ölkənin dilində bir mahnı ifa edirdilər (Azərbaycan, Türkiyə, İsrail, İsveçrə, Şri-Lanka, Vyetnam). Qrup və onun lideri Fərrux Zakirov öz mahnılarında özbək folklorundan istifadə edirdi. Məsələn: “Macunton (Ağlayan söyüd)”, “Boyçiçək (Novruzgülü)” , “Yallama Yerim” və s. Onlar Turab Tula adlı şairin şerlərinə musiqi yazıblar. Fərrux Zakirov həmişə qeyd edib ki, Yalla qrupunun yaradılmasında böyük rolu Yevgeni Şiryayev oynayıb.
Bir neçə il ərzində ansambl uğurlu çıxışlar keçirir. Sovet İttifaqında konsertlər verir. Almaniyada keçirilən festival üçün alman dilində 15 ədəd mahnı yazırlar. Təəssüf ki, 70-ci illərin sonunda qrupda durğunluq yaranır. 1979-cu ildə ansambla yeni üzvlər qoşulur. Həmin musiqiçilər indiyə kimi də qrupun tərkibindədirlər. SSRİ-nin süqutu dönəmində qrupda bir sıra dəyişikliklər baş verdi. Qrupun bas-gitaraçısı və rəhbəri Rüstəm İlyasov 15 illik fəaliyyətdən sonra 1994-cü ildə qrupu tərk edir və ABŞ-yə mühacirət edir. Özbəkistanın müstəqilliyini qazanması ilə bərabər qrup daha çox yerli dildə mahnılar ifa etməyə başlayır. Yalla qrupuna eyni zamanda rəqqasə Roza Abdülhayriva və Daşkənd Dövlət Konservatoriyasında zərb alətləri üzrə müəllim kimi fəaliyyət göstərən Tulkin İsakov dəvət olunur. O, bir növ Rüstəm İlyasovu əvəzləyir. Özbək milli zərb alətləri ilə parlaq ifanın olması üçün qrupa İbrahim Əliyevin dəvət edilməsi düşünülmüş addım idi. Bu heyətlə, Yalla qrupu 1994-1999-cu illərdə fəaliyyət göstərdi. Sonrakı illərdə isə qrupda 4 nəfər qaldı. Qrupun köhnə üzvlərindən qalan yalnız Fərrux Zakirovdur. 1980-ci ildə yazılan “Uç kuduk” (Fərrux mahnının musiqisini 40 dəqiqəyə yazıb) SSRİ-də çox məşhurlaşır. Mahnı ansamblın simvoluna çevrilir. Sonrakı illərdə məşhurlaşan mahnılarıda bunlardır : “Son poema”, “Şəhrisabz”, “Kəndirbaz”, “Nəsrəddinin mahnısı”, “Sevdiyimin üzü”, “Məni yol çağırır”, “Çayxana” və “Səmərqəndin mavi günbəzləri”.
2000-ci ildə qrupun lideri Fərrux Zakirov Özbəkistan Mədəniyyət nazirinin müavini seçilir. Buna baxmayaraq o, qrupu tərk etmir. Nazir müavini olan zaman o xeyriyyə işləri ilə də məşğul olur. 2002-ci ildə onlar “Retro Yalla” adlı konsert proqramı ilə çıxış edirlər. Proqramda 70-ci illərdə oxunan mahnılar yenidən ifa edilir. 2002-ci ilin may ayından 2004-cü ilin iyul ayına qədər Fərrux Zakirov Mədəniyyət naziri olmuşdur. 2005-ci ildə Yalla qrupu yaranışının 35 illiyini konsertlərlə qeyd edir. “Retro FM-in əfsanələri” adlı konsertdə 1970-80-ci illərin ulduzları ilə birlikdə onlar da özünəməxsus ifaları ilə yer alırlar.
Qrup üzvləri
thumb|250x250px|«Üç quyu» — «Yalla» qrupunun albomu (1981-ci il)
Şirinbiyan
thumb|Glycyrrhiza glabra
(Glycyrrhiza glabra) — cinsinə aid bitki növü.
Şirinbiyan bitkisi Paxlalılar fəsiləsinə daxildir. Biyan latın dilində qlisseraza deməkdir. Lüğəti mənası şirin kök deməkdir. Biyan cinsinin dünya florasının tərkibində 18 növü yayılmışdır. Azərbaycanda 8 növünə təsadüf olunur. Bunlardan ən geniş yayılanı şirinbiyandır – Glyeyrrhiza glabra. Bu, çoxillik yarımkol bitki olub, iri yeraltı kök sisteminə malikdir. Ana kökdən yanlara çoxlu xırda yan köklər ayrılır. Biyanı qiymətli edən də məhz bu kök və kökümsovlardakı müxtəlif mənşəli maddələrdir.
Gövdələri düz, azca qol – budaqlı, hündürlüyü 60 – 80, bəzən də 100 sm – ə çatır. Kökləri şaxələnəndir. Əsas kökü şaquli vəziyyətdə torpağın 2 – 7 m dərinliyində olur. Kökün yan pöhrələrindən yan gövdələr və köklər əmələ gəlir. Köklər tünd – qəhvəyi, kökümsovları isə tünd – sarı və limonu – sarı rəngdə olub, yerin səthinə yaxınlaşdıqca bozarır. Yarpaqlarında 7 – 9 yarpaqcıq vardır. Tacı solğun bənövşəyidir. May – iyun aylarında çiçəkləyir, iyul – sentyabr aylarında isə meyvə verir.
Öz yaşıl rəgini bütün yay boyu, sentyabra qədər saxlayır. Böyük sahələrdə bəzən cəngəlliklər əmələ gətirir. Həmin bitkiyə, eləcə də çayır, yovşan, dəvətikanı və dəvəayağı ( süpürgə ) bitən sahələrdə rast gəlmək olur.
Müalicəvi təsiri
Şirinbiyanın müalicəvi təsiri hələ çox qədimdən insanlara məlum olmuşdur. Hazırkı dövrdə şirinbiyandan hazırlanan preparatlardan bronxit, göy öskürək, vərəm, mədə yaraları, zəhərlənmə əleyhinə, xüsusən ət və göbələk zəhərlənmələrinə qarşı istifadə olunur. Şirinbiyan kökündən hazırlanmış cövhəri içərkən orqanizm cavanlaşır. Bundan başqa, ondan ilanvurma, əqrəbsancma, quduzluq əleyhinə də istifadə olunur. Şirinbiyandan maddələr mübadiləsinin nizama salınmasında, iflic – sinir xəstəliklərinin müalicəsində istifadə edilir. Şirinbiyan kökündən elmi təbabətdə sirop və müxtəlif qalen preparatları  hazırlanır.
Botaniki xarakteristikası:
Çoxillik ot bitkisi olub, hündürlüyü 50-200 sm-dir. Gövdəsi çılpaq, çoxsaylı, düzqalxan, sadə və budaqlanandır. Yarpaqları cüt olmayan  mürəkkəb lələyəbənzər olub, hündürlüyü 5-20 sm-dir. Yarpaqları parlaq, möhkəm, uzunsov-yumurtaşəkilli və ya neştərşəkilli olub, yapışqanlıdır. Çiçəklərinin uzunluğu 12 mm, çiçək tacı ağımtıl-çəhrayı, kasacığı itidişciklidir. Meyvəsi uzunsov düz və ya azacıq əyilmiş formalı olur. Yeraltı sistemi ana kökdən, üfüqi və şaquli kökümsovlardan (stolonlar) hörülmüş çox yaruslu sistemdən ibarət olmaqla, kökləri ilə torpağa möhkəmlənir. Kökləri ilə torpağın 8 m dərinliyinə qədər gedə bilir. Kök və gövdələri silindrik formalı, müxtəlif uzunluqlu, qalınlığı 0,5-5 sm və daha çox ola bilər. Yaxşı inkişaf etmiş kök və kökümsovları hamar olub, qalınlığı 15 sm-ə çatır. Təmizlənmiş xammalı xaricdən açıq-sarı rəngdən, qonur-sarı rəngə qədər dəyişir. İysiz, tünd şirin dadlı, azacıq qıcıqlandırıcıdır.
Yerüstü gövdə ana kökdən inkişaf edir. Çiçəkləmə may-iyun aylarında, meyvələrin yetişməsi isə sentyabrda olur.
Çayın kənarlarında, dərin olmayan kiçik yarğanlarda, əkin sahələrində rast gəlinir.
Çoxillik yabanı çılpaq biyan ilin müxtəlif vaxtlarında kök və gövdələri toplanılır və keyfiyyətli dərman bitkisi xammalı kimi istifadə edilir. Xammal 70-75% köklərdən, vegetativ orqanlardan - demək olar ki, bərpa olunmuş pöhrəliklərdən ibarətdir. Qazaraq kök və kökümsovları, yerüstü hissələri toplanılır. Xammalın toplanılması bıçaq və xüsusi maşınla toplanılır. Xammalın təkrar toplanılması 8 ildən bir aparıla bilər. Qurudulma çardaxda, yüksək temperaturda aparılır.
Quru yaxşı havalı yerlərdə saxlanılmalıdır. Məntəqələrdə xammal doğranmış halda faner yeşiklərdə, tozu isə şüşə bankalarda qablaşdırılmalıdır. Saxlanılma müddəti 10 ildir.
Tərkibi və təsiri:
Köklərində 23% qliçirrianin, 4% flavonoidlər, steroidlər, efir yağları, askorbin turşusu, acı maddələr, piqmentlər və qatran vardır. Şirin dadlı biyan köklərndə saponinlər - qliçirrazin (23%, şəkərdən dəfələrlə şirin), flavonoidlər (4%-ə qədər) (likviratin, likviritigenin, izolikviritin), qliçerritin turşusu, askorbin turşusu, steroidlər, efir yağı, şəkər, piqment, qatran, aspargin və selik maddələri vardır. Bitkinin yerüstü hissəsində aşı maddələri, flavonoidlər, efir yağı, şəkər, piqmentlərdən ibarətdir. Kök və kökümsovlarında triterpenli saponinlər, qatran, üzvi turşular və piyli yağlar vardır.
Öskürəkkəsici, iltihabsorucu və spazmolotik dərmandır.
Bütün yeraltı hissələri keyfiyyətli dərman xammalı hesab olunur. Qliçirrizin və qliçirritin turşusu dezoksikortikosteronun tənzimləyir.
Fairchild Semiconductor
Fairchild Semiconductor — San-Xosedə yerləşən Amerika yarımkeçirici şirkətidir. Əsası 1957-ci ildə qoyulub. Bu şirkət tranzistor və inteqral sxem istehsalında ilk təşəbbüsçülərdən biri idi. Schlumberger tərəfindən alınandan sonra və Milli Yarımkeçiriciyə satıldı. Fairchild 1997-ci ildə yenidən müstəqil şirkət kimi fəaliyyətə başladı.
Şirinbiyan
Tərkibi və təsiri:
Mədə-bağırsaq, babasil, öskürək əleyhinə yumşaldıcı üçün «Elekasol», «Mirfazin», «Kasmin», «Roqlidis» preparatları vardır. Toz kimi kompleks qarışıqlara «Kodelak» misaldır.
Kökündən hazırlanan quru və qatı ekstrakt (0,25% ammonyak) sinə eleksiridir.
Biyan siropu. Öskürəkkəsici dərmandır.
Qliçiram həb 0,05 q, uşaqlar üçün 0,025 q. Zəif iltihabsorucu dərmandır. Böyrəküstü vəzi hormonunu stimullaşdırır. Bronxial astmanın yüngül formalarında, ekzema və allergik dermatitlərdə tətbiq edilir.
Kökündən hazırlanan ekstrakt. Qliderin 1% və 2%-li məlhəmi (qliderin 18 dehidro-qliçerid turşusu).
İltihabsorucu və antiallergik dərman. Neyrodermit, allergik dermatit və ekzemada təyin edilir.
Likviriton həb 0,1 q. İltihabsorucu, spazmolotik və antisekretor dərman maddəsidir.
Flakarbin qranula. İltihabsorucu və spazmolotik dərman maddəsidir. Mədə və 12 barmaq bağırsağın xora xəstəliyində təyin edilir.
Epigen aerozol. Virus əleyhinə dərman maddəsidir.
Bitkinin istifadə orqanı kökü və gövdələridir. Bitkinin tərkibində olan flavonoidlər iltihab əleyhinə və spazmolotik, selik, qatran isə işlədici və öskürəkkəsici təsir göstərir. Kökləri güclü bürüyücü, öskürəkkəsici, yumşaldıcı, iltihab əleyhinə, sidikqovucu, desensiblizasiyaedici və spazmolotikdir. Yuxarı tənəffüs yollarının iltihabı, allergik rinit, faringit, difteriya və bronxial astma xəstəliklərində istifadə edilir. Eyni zamanda qəbizliklə müşayət olunan qastrit, mədə xorası və qida zəhərlənmələrində, uşaq xəstəlikləri praktikasında yüngül işlədici kimi, böyrək və sidik yolları hətta böyrəkdaşı xəstəliyində təyin edilir. Bundan başqa diatezlərdə, allergik dermatit və ekzemalarda işlədilir. Tərkibində olan qliçirrazin turşusu steroid hormonların yaranmasında iştirak edir. Qastrit və mədə xorasında 1ml biyan soku 100ml qaynanmış suda həll edərək, 2-3 dəfəyə isti halda qəbul edilməlidir.2-çay qaşığı xammal 1,5 stəkan qaynar suda dəmləyərək (termosda) içmək lazımdır (sutqalıq doza). Kökündən (bütöv, kəsilmiş) öskürəkkəsici dərman, bişirmə və işlədici kimi qarışıqların tərkibində tətbiq edilir.
Müalicə müddəti 3-4 həftədir. 1-1,5 aydan sonra müalicə təkrar edilə bilər.
Preparat: Sinə eliksiri (Elixir pectoralis). Tərkibi biyan ekstraktı - 20,7q, rektifikasiya olunmuş zirə efiri 0,34q, naşatır spirtinin sulu məhlulu - 1,38q, etil spirti 90% - 20,41 ml, distillə olunmuş su 100 ml. Öskürək zamanı 20-40 damcı gündə bir neçə dəfə qəbul etmək mümkündür. Uşaqlarda bu doza yaşa görə (3-12 damcı) təyin edilməlidir. Flakonlarda 25ml miqdarında buraxılır.
Xalq təbabətində ökürəklə müşayət olunan soyuqdəymə xəstəliklərində 0,5 çay qaşığı biyan kökü 1 çay qaşığı bal ilə qarışdırılaraq gündə 3 dəfə qəbul etmək lazımdır. Mədə yarası və müxtəlif öd xəstəliklərində kökünü gün ərzində 5-7 dəfə çeynəmək lazımdır.
Uzun müddət qəbulu zamanı orqanizmdə, xüsusən üzdə və oynaqlarda şişkinlik əmələ gətirir. Müalicə müddəti 4-6 həftədir. Biyan kökünü uzun müddət orqanizmdən kalium ionunu itirən diuretiklərlə birlikdə işlətmək məsləhət görülmür. Belə bir hal yarandıqda ürək qlükozidlərinin təsiri güclənə bilər. Bu zaman xəstə kaliumla bol olan qidalar (banan, kişmiş, ərik) qəbul etməlidir.
Əks göstəriş - Hamiləlik. İshal yarandıqda ehtiyatla işlətmək lazımdır.
Seriyalı qatil
Seriyalı qatil — bir aydan artıq müddət ərzində bir neçə cinayət törədən şəxs. Seriyalı qatillər öz qurbanlarını çox vaxt eyni üsula qətlə yetirir və cəsədlərin üzərinə özlərinə məxsus işarə və ya yazılar yazırlar. Bu tip qatillər ilk qətlini törətdikdən bir həftə sonra ikinci qətli törədirlər. Qətillər arasında çox zaman böyük oxşarlıq olur. Əsas oxşarlıqlar qurbanın cinsi, yaşı, xarici görünüş təşkil edir. XX əsrin əvvələrində Albert Fiş, ortalarında isə Andrey Çikatilo tərəfindən törədilən silsilə qətillər bütün dünyada geniş əks səda doğurmuşdur.
Ümumi sinifləndirmə
Psixoz xəstəsi olan şəxslərin seriyalı qatil kimi fəaliyyət göstərməsinə nadir hallarda rast gəlinir. Seriyalı qatillərdə ən çox Şizofreniya xəstəliyi aşkarlanmışdır. Psixi durumu ağır olan insanlar qətil törətmək riski yüksəkdir. Seriyalı qatillər çox vaxt normal insan təsiri bağışlayır. Onlarda xarici görünüş baxımından hər hansısa fərqliliklər olmur. Əsas prosesin daxildən baş verir. Qatillərin 90% uşaqlıq və ya məktəb illərində müxtəlif növ istismara və ya təhqirlərə məruz qalır. Məsələn Andrey Çikatilonun əsəb sisteminin pozulmasının səbəbi kimi İkinci dünya müharibəsi zamanı anasının almanlar tərəfindən zorlanması göstərilirdi. Çikatilo gənclik illərində Almaniyada hərbi xidmətdə olduğu müddət ərzində, komandiri və digər şəxslər tərəfindən zorlandığını bildirmişdir. Seriyalı qatillərin özlərinə məxsus cəhətlərindən biridə özlərini cəmiyyətə normal insan kimi təqdim edə bilmələridir. Andrey Çikatilonun uzun müddət həbs edilməməsinin səbəbi, şüphəli hesab olunduğu vaxt ona ünvanlanan suallara soyuqqanlı və səlis şəkildə cavab verməsi olmuşdur. Seriyalı qatillərə aid edilən terminlərdən biridə, Makdolnald üçbucaqıdır. Bu terminə əsasən serial qatildə bu tip qatillərə məxsus üç mühüm əlamətdən biri mütləq olmalıdır. Birinci əlamət heyvanlara işgəncələrin verilməsidir. Sadist hərəkət sayılan heyvanlara əziyyət verilməsi halı bir çox serialı qatildə rastlanılır.Növbəti əlamətlər isə nəyisə yandırmaq həvəsi və yatdıqdan sonra sidiyin saxlana bilməməsidir.
Bulbophyllum sopoetanense
(Bulbophyllum sopoetanense) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Senecio albopurpureus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Roçəhməd
Roçəhməd — Azərbaycan Respublikasının Balakən rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
İnfrastruktur
2013-cü ilin oktyabr ayının 8-də kəndə ilk dəfə olaraq təbii qaz verilmişdir.
Təhmasibqulu xan Ağcaqoyunlu-Qacar
Təhmasibqulu xan Ağcaqoyunlu-Qacar — Çuxursəəd əyalətinin bəylərbəyi (1625-1634), Əmirgunə xan Ağcaqoyunlu-Qacarın oğlu.
Həyatı
Təhmаsibqulu bəy İrəvan şəhərində аnаdаn оlmuşdur. Mükəmməl mədrəsə təhsili аlıb. Öncə sultаn, sоnrа хаn ünvаnlаrı ilə mükafatlandırılmışdır. 1625-ci ildən 1634-cü ilədək Çuхursəəd əyаlətinin bəylərbəyisi vəzifəsində çаlışmışdır.
1630-cu ildə (hicri qəməri 1043-cü ildə) Səfəvi və Оsmаnlı dövlətlərinin sərhəddində, Həkkаri vilаyətinin vаlisi Şаh Səfiyə ərizə yаzıb, Səfəvilər dövlətinin tərkibinə kеçmək istədi. Səfəvilər оrdusunun bаş kоmаndаnı Rüstəm xan Pörnək-Türkman şаhdаn əmr аldı ki, Vаn qаlаsını ələ kеçirsin. Diyаbəkrin bəylərbəyi Mürtəzаqulu pаşа Vаn hаkiminə yаrdım üçün tələsdi. Ərzurumun bəylərbəyi Хəlil pаşа dа 50 minlik qоşunlа Vаnın müdаfiəsinə yоllаndı. Şаh Səfi Səfəvi bunlаrı еşidib, Çuxursəəd əyаlətinin bəylərbəyləri Təhmаsibqulu хаnı Kəlbəli хаnlа birlikdə qızılbаş оrdusunа yаrdım üçün göndərdi.
Bu vахt Çuхursəd vilаyətinin əmir-ül-ümаrəsı Təhmаsibqulu хаn 10 min qоşunlа kürdmаhmudi tаyfаsınа qаrşı hücumа kеçdi. Sоnrа Аdilcəvаzа dоğru yönəlib хеyli qənimət, əsir ələ kеçirərək Хоy ətrаfınа gəldi.Şаh Səfi Nəqdi bəy Şаmlunu Təbrizə göndərib, оnа əmr еtdi ki, qоşunu ilə Azərbaycanа gеdib оrаdа bаş vеrən hаdisələrə nəzаrət еtsin. Nəqdi bəy Azərbaycanа çаtаn zаmаn Diyаrbəkir Sərdаrını və kürd əmirlərinin 10 min nəfərdən ibаrət оlаn qоşunu аrtıq Təbriz ətrаfını qаrət еtməyə bаşlаmışdılаr. Şəhər əhаlisinin bir hissəsi vаr-dövlətlərini, mаllаrını gizlədərək özləri təhlükəsiz yеrlərə köçməyə məcbur оlmuşdulаr. Bеlə bir аndа Nəqdi bəy qоşunu ilə Təbrizə yахınlаşdı. Аcı çаy kənаrındа qızılbaş qоşunu işğаlçılаrın qаrşısını kəsdi və оrаdа qаnlı sаvаş оldu. M.Y. Qəzvini yаzır ki, Аcı çаy üzərindəki körpüdən kеçmək mümkün dеyildi. Lаkin bunа bахmаyаrаq qızılbaş döyüşçüləri və Təbriz gəncləri özlərini suyа аtаrаq üzə-üzə çаyın о tərəfinə kеçib, işğаlçılаrın qоşunundаn bir çохlаrını öldürüb, оsmаnlılаrа və kürdlərə аğır zərbə vururdulаr. Sоndа оnlаr qаçmаğа məcbur оldulаr.
Osmanlı xidmətinə keçməsi
Yusif adını alıb Osmanlı dövlətin xidmətinə girdikdən sonra vəzir rütbəsi ilə Hələb valiliyinə təyin olundu. İki ay sonra o, diqqətəlayiq hərəkətlərinə görə Hələbdəki vəzifəsindən azad edilərək paytaxta çağırıldı. Sultan IV Muradı İzmitdə qarşılayan konvoyun tərkibində idi və qayıq ilə İstanbula getdi. Bundan dərhal sonra ona "Firudin bəy bağları"nın yaxınlığında,bu gün Əmirgan kimi tanınan malikanə, Axırqapıda saray və Kağızxanada bir ferma ona ayrıldı. Sonrakı dövrlərdə o, musiqiyə və şeirə olan marağı, əyləncə və eyş-işrətə düşkün olması sayəsində sultanın yaxın adamlarından birinə çevrilir. IV Muradın 1640-cı ildə ölümündən bir il sonra, separatçı və dağıdıcı təbliğat apardığı iddiası ilə 17 iyun 1641-ci ildə Sultan İbrahimin əmri ilə edam edildi. Qəbri İzmitdədir.
İstanbul-Sarıyerin Əmirgan rayonu adını Əmirgünəoğlu Yusif paşadan almışdır. Rayon əvvəlcə paşanın adını almış, zamanla dəyişərək Əmirgan adını almışdır.
Dinamo Kiyev FK
Dinamo (Kiyev) - Ukraynanın Kiyev şəhərini təmsil edən, Ukrayna premyer liqdasının daimi iştirakçısı olan futbol klubudur. Ukraynanın ən titullu futbol klubudur. SSRİ-nin bütün futbol üzrə çempionatlarında iştirak etmiş 2 klubdan biridir (Moskva "Dinamo"su ilə birlikdə). SSRİ-nin ən titullu klubudur.İlk dəfə SSRİ çempionu olmuş qeyri-Moskva klubudur. İki dəfə Kuboklar kubokunu (1975,1986), bir dəfə isə UEFA Superkubokunu (1986) qazanmışdır. İlk dəfə Avropada mükafat qazanmış SSRİ klubudur. 15 dəfə Ukrayna çempionu olmuş, 12 dəfə Ukrayna kubokunun, 8 dədə Ukrayna superkubokunun sahibidir.
Tarixi
1927-ci ildə 13 may tarixində yaradılmışdır.İlk rəsmi oyununu "Beliy Cerkov" şəhərində, həmn şəhərin yığmasına qarşı keçirmişdir. Növbəti oyun 17 iyun 1928-ci ildə Odessa Dinamosuna qarşı keçirmişdir (2-2). Ümumittifaq idman cəmiyyəti kimi isə Dinamo 1923-ci ildə Feliks Djerzinskinin təşəbbüsü ilə yaradılmışdır. Buna baxmayaraq təşkilatı problemlər səbəbindən Dinamo 1928-ci il həmkarlar ittifaqının birinciliyində iştirak edə bilməmiş, yalnız yoldaşlıq görüşləri keçirmişdir. 1 sentyabr 1928-ci ildə Dinamo Kiyev Moskva Dinamosunu qəbul edirdi. Qonaqlar Ukrayna təmsilçisini 2-6 hesabı ilə məğlub etdilər. 18 noyabr tarixində "Jeldorom" komandası üzərində qazanılmış 1-0 hesablı qələbədən sonra Dinamo sayılıb seçilən komandaya keçrildi. Lakin konandanın seleksiya siyasəti tənqidlərə məruz qalırdı. Belə ki, Dinamo digər konamdalarda çıxış edən səviyyəli oyunçulara daha yüksək məvcib təklif etməklə öz komandalarına dəvət edir və SSRİ Daxili İşlər Nazirliyində yüksək vəzifə təklif edirdilər. Bunun səbəbi ondan ibarət idi ki, həmin dövrdə SSRİ-nin güc strukturlarının maddi təminatı daha yüksək səviyədə təmin edilmişdi.
1929—1941
1929-cu il 14 sentyabr tarixində Dinamo ilk beynəlxaq oyununda Avstriyanın "Doyç Vaqram" komandasına 3-4 hesabı ilə məğlub olur. 1935-ci ildə Dinamo futbolçuları Ukrayna millisinin tərkibində Fransaya və Belçikaya səfər etmiş və Fransa kubokunun dörd qat qalibi olan Red Star komandasını 6-1 hesabı ilə məğlub etmişdilər. 1935-ci ildə SSRİ-nin vahid çempionatı yox idi. Kiyevlilər Dinamo idman cəmiyyəyinin birinciliklərində təcrübə toplayırdılar.
1936-ci ildə SSRİ-də vahid çempionatın keçirilməsinə qərar verildi. Ukraynanə bu turnirdə USSR-in o vaxt ən güclü komandası hesab edilən Diamo təmsil ediridi. Debut oyunu Kiyevdə Moskva Dinamosuna qarşı keçirildi və 5-1 hesabı ilə məğlub oldular. Həmin keçpionatda Dinamo ikinci yeri tutdu və yerli azarkeşlər bunu böyük nailiyyət hesab edirdilər.
1937-ci ildə ilk dəfə iki dövrəli SSRİ çempionatı keçirilməyə başladı və bu turnirdə Dinamo üçüncü yerlə kifayətləndi. BUna baxmayaraq İkinci dünya müharibəsinə qədər Dinamonun nəzərəçarpacaq uğuru olmamışdır. 18 may 1938-ci ildə Dinamonun futbolçusu Makar Qonçarenko Spartakla oyunda SSRİ çempionatlarının ilk pokerini rəsmiləşdirdi. 1939-cu ildə Qərbi Ukraynanın USSR-ə birləşdirilməsindən sonra, yeni regionlardan yeni futbolçular Dinamoya dəvət edildi. Onlar arasında Aleksandr Skocen, Mixail Matias, Kazimej Qurskis və Oleq Layevskini qeyd etmək olar. Həmçinin bu müddət ərzində Dinamo Ukrayna SSR-in kubok oyunlarında iştirak etmiş və 1936, 1937, 1938, 1944, 1946, 1947 və 1948-ci illərdə kuboku qazanmışdır. 1937—1941-ci illərdə yeni Respublika stadionu inşa edildi. İnşasına iməclik şəklində bütün kiyevlilərin cəlb edildiyi stadiounun açılışı 1941-ci ilin iyun ayının 22-nə nəzərdə tutulmuşdu. Elə həmin gün, bu stadionda Dinamo ilə Moskva CDKA-si arasında çempionat oyununun keçirilməsi nəzərdə tutulmuşdu. Lakin həmin gün Böyük Vətən müharibəsi başladı.