cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kouçinq
Növlər
Biznes sahibləri və yüksək səviyyəli menecerlər üçün kouçinq fərdlərin insanlara rəhbərlik etmək, həvəsləndirmək və təsir etmək potensialını inkişaf etdirmək və açmaq məqsədi daşıyır. Təlim taktiki problemlərin və vəziyyətlərin həllinə və ya əsas bacarıqların əldə edilməsinə deyil, strateji təfəkkürün inkişafına yönəldilmişdir. Bu, xüsusilə təşkilatlar üçün faydalıdır, çünki belə insanlar adətən bütün strukturun missiyasına və vizyonuna, korporativ mədəniyyətin qurulmasına və təşkilatın digər üzvlərinə çox böyük təsir göstərirlər. Bir insanın potensialını açmaqla, bütün təşkilat dəyişikliklərin “kaskad effekti” vasitəsilə daha səmərəli və uğurlu ola bilər.
Niderland bayrağı
Niderland bayrağı — Niderlandın Dövlət bayrağı
Hollandiya bayrağı 16-cı əsrin ikinci yarısında I. William tərəfindən hazırlanmışdır. Bayrağın adı prinsevlagdır. Bu "şahzadənin bayrağı" deməkdir. Dövrün lideri Orange Şahzadə William tərəfindən hazırlanan bayraq, əvvəlcə qırmızı əvəzinə narıncı rəngə sahib idi. Daha sonra, 17-ci əsrin ortalarında narıncı rəng qırmızıya çevrildi.
Yuxarıdan aşağıya doğru üç üfüqi zolaq və bu zolaqların rəngləri sırasıyla qırmızı, ağ və mavi olur. Lüksemburq bayrağına bənzəyir. Uzun müddət istifadə olunan bayraqlardan biridir.
Onurğalılar
—  aləminin  tipinə aid heyvan yarımtipi.
Onurğalılar növlərinə görə onurğasızlardan xeyli azdır (45000 növ), lakin müasir biosferin həyatındakı roluna, adətən biosenozlarda qidalanma zəncirini tamamladığına görə onlardan üstündür.
Kələlilərə dəyirmiağızlılar, qığırdaqlı balıqlar, sümüklü balıqlar, suda-quruda yaşayanlar, sürünənlər, quşlar və məməlilər daxildir.
Onurğalı heyvanlar torpaqəmələgəlmə prosesində fəal iştirak edirlər. Bunlar arasında gəmiricilərin xüsusi çəkisi daha böyükdür. Bütün gəmiricilər torpaq qatında yuvalar qazır. Bu zaman səthə külli miqdarda qarışdırılmış torpaq atılır. Gəmiricilərdən bəziləri torpaqda "köstəbək yolları" adlanan yollar qazır.
Bozqır rayonlarda yer siçanları torpağın aşağı və yuxarı qatlarını o qədər qarışdırır və ya torpağın səthinə o qədər torpaq atırlar ki, səthdə bozqırlar üçün səciyyəvi olan mikrorelyef yaranır. Məşhur rus alimi S. S. Nestruyev belə relyef formasını nonorelyef adlandırmışdır.
Ümumi xarakteristika
Onurğalılar (Vertebrata) yarımtipinin nümayəndələrinin dərisi 2 qatdan – çoxqatlı epidermis və koriumdan ibarətdir. Pulcuqlar, lələklər, tüklər, caynaq və dırnaqlar bunun törəmələridir. Onurğalılarda xorda yalnız embrional dövrdə olur.
Daxili quruluşu
Onurğalılarda xorda onurğa ilə əvəz olunub. Yetkin dövrdə bütün onurğalılar sümük skeletə malikdir. Onlarda baş, gözlər və ətraflar yaxşı inkişaf edib. Əzələ sistemi eninə zolaqlı və saya əzələdən ibarətdir. Tənəffüs sistemini qəlsəmə və ya ağciyərlər təşkil edir. Qan-damar sistemi qapalıdır. Ürək çoxkameralıdır, qan damarları venalar və arteriyalar şəklindədir. Açıq limfa sistemi mövcuddur. İfrazat sistemi yaxşı inkişaf etmişdir. Bu sistem bir cüt böyrəkdən və sidik axarlarından ibarətdir.
Hətta aşağı pillədə yerləşən onurğalıların da beyni vardır. Ali formalı onurğalılarda isə beyin yarımkürələri inkişaf etmişdir. Bu, onurğalıların xarakterik əlamətidir. Sinir sistemi mərkəzi və periferik sinir sisteminə bölünür. Hissiyyat orqanları (burun, gözlər, qulaqlar) və daxili sekresiya vəziləri də inkişaf etmişdir. Onurğalılar ayrıcinsiyyətlidir. Dişi və erkək cinsiyyət vəziləri cütdür. Mayalanma xarici və ya daxili olur. Bəzi onurğalılar metamorfozla inkişaf edir.
Ay təqvimi
İlk Ay təqvimi İkiçayarasında miladdan öncə III minillikdə tərtib edilmişdir. Miladdan öncə IX əsrdə aşşurlar, sonra isə yəhudilər həmin təqvimdən istifadə etmişlər. Bu təqvim sonralar Şərq ölkələrində geniş yayılmışdır. Hazırda 20-dən çox Şərq ölkəsində təqvim kimi rəsmən Ay təqvimindən — Hicri-qəməri təqvimindən istifadə edilir.
Hicri-qəməri təqvimi 12 aydan ibarətdir və bu təqvimdə ilin uzunluğu 354 gecə-gündüzə bərabərdir. Bu təqvim Günəş təqvimindən 11 gecə-gündüz qısadır.
Ay təqvimləri
Təqvimdə əsas vaxt vahidi olaraq Ayın iki ardıcıl eyni adlı fazası arasındakı vaxt müddəti götürülür. Bu vaxt vahidi sinodik ay adlanır. Sinodik ayın uzunluğu 29.530559 gündür. Onda Ay astronomik ilinin uzunluğu 29.53059•12= 354.36706 orta Günəş günü olar. Ay təqvim ilində də aylar tam günlərdən ibarət olmalıdır. Ona görə ilin 6 ayı 30 gün, 6 ayı isə 29 gün götürülür. Onda Ay təqvim ilinin uzunluğu
29•6+30•6=354
orta Günəş günü olacaqdır. Buradan Ay təqvim ili ilə Ay astronomik ilinin fərqi 0.36703 orta Günəş günü olar. Bu fərqi aradan götürmək üçün təqvimə uzun il daxil edilir. Ərəb Ay təqvimində 19 adi və 11 uzun il vardır. Ərəb Ay təqvimində də era Məhəmməd peyğəmbərin Məkkədən Mədinəyə köçdüyü gündən hesablanır. Bu təqvim də ilin Başlanğıcı və ya yeni il məhərrəm ayının 1-dir. Bu da həmişə təzə Ay fazasına (ayın təzələnməsinə) uyğun gəlir.
Ay təqvimində aylarla fəsillər arasında əlaqə yoxdur. Eyni ay müxtəlif illərdə müxtəlif fəsillərə düşür. Bu da onunla əlaqədardır ki, Ay təqvimində ilin uzunluğu Günəş təqvimindəkindən bəzən 10 gün, bəzən 11 gün, bəzən də 12 gün qısadır. Ay təqvimində ilin uzun il olduğunu yoxlamaq üçün ili göstərən ədədi 30-a bölmək lazımdır. Əgər qalıq 2,5,7,10,13,16,18, 21, 24, 26 və 29 ədədlərindən birinə bərabər olarsa onda təqvim iliuzun il hesab olunur. Sadə illərdə Zülhiccə ayı 29 gündən, uzun illərdə isə 30 gündən ibarətdir.
Türk ay təqvimləri
Türk Ay təqvimi 8 illik dövrə əsaslanmışdır. Bu dövrdə 5 adi, 3 visokos il vardır. Visokos illərin daxil edilməsi elə seçilir ki, təqvim ilinin axırında Ay təqvim ilinin fərqi yarım gündən artıq olmasın. Bu o vaxt ödənilir ki, 8 illik dövrün 2-ci, 5-ci və 8-ci illəri visokos olsun.
Türk Ay təqvim ilinin 8 illik dövrdəki orta uzunluğu
orta Günəş gününə bərabərdir. Onda tapırıq ki, Ay təqvim ilinin orta uzunluğu ilə Ay astronomik ilin uzunluğunun fərqi
gün
olar. Bu fərq 126 ildə 1 günə çatır.
Maraqlıdır ki. türk dövründə Ay təqvim ilindəki günlərin sayı həftədəki günlərin sayına qalıqsız bölünür:
Bu elə daimi təqvim düzəltməyə imkan verir ki, hər 8 illik dövrdə ayın tarixi ilə həftənin günləri arasında uyğunluq alınsın. Məsələn, hər ayın başlanğıcı həftənin eyni gününə uyğun gəlsin.
Veronica peregrina
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Günəş təqvimi
Günəş təqvimi — müasir dövrdə təqvimin daha geniş yayılmış növü.
Miladdan 2780 il öncə Misir kahinləri tərəfindən 365 gündən ibarət il təqvimi hazırlandı.
Ay təqvimi üzrə ilin uzunluğu 354 gecə-gündüzə bərabərdir. Ay təqvimi Günəş təqvimindən 11 gecə-gündüz qısadır.
Fəsillərin hərəsi üç ay hesablanmış və bu bölgü əsasən təsərrüfatla əlaqələndirilmişdir. Azərbaycanda xalq arasında fəsillər belə səciyyələndirilirdi: yaz bitirər, yay yetirər, payız götürər, qış ötürər.
Xorvatiya bayrağı
Xorvatiya bayrağı — Xorvatiyanın Dövlət bayrağı
Sarel sümürgəsi
—  aləminin  şöbəsinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Nisli
Nisli — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Əhalisi
Əhalisi 126 nəfərdir.
Toponimiyası
Oykonim talış dilindəki nıso (quzey) sözünün təhrif olunmuş forması və lulli (yamac) sözünün birləşməsindən ibarət olub, "quzeydə yamac" mənasını bildirir. Kənd salındığı ərazinin adını daşıyır.
Həmid Məmmədzadə
Azərbaycan Milli Hökuməti dövründə müəllimlik edib. Azərbaycan Demokrat Cavanlar təşkilatının üzvü olub. Öz məqalə və hekayələri ilə mətbuatda çıxış edib. 1946-cı ildə Azərbaycan Milli Hökuməti tərəfindən milli-demokratik hərəkatda iştirak etdiyi üçün "21 Azər" medalı ilə təltif edilib.
Azərbaycan Milli Hökumətinin süqutundan sonra Bakıya köçüb. Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, Nizami adına Azərbaycan Ədəbiyyatı muzeyində elmi fondlar şöbəsinin müdiri, Yaxın və Orta Şərq Xalqları İnstitutunun İran filologiyası şöbəsinin böyük elmi işçisi olub.
Həyatı
Həmid Rza oğlu Məmmədzadə 1924-cü ildə Təbrizdə Əhrab məhəlləsində anadan olub. İlk təhsilini Təbrizin "Nəcat" və "Pərvəriş" məktəblərində alıb. Məktəbi bitirdikdən sonra 1942-ci ildə Təbrizdə yerləşən Darül-müəllimdə təhsil alıb. Buranı da bitirdikdən sonra iki il Ərdəbilin "Səfəvi", "Puranduxt" və "Sənan" adlı məktəblərində müəllimlik edib.
1943-cü ildə Tudə Partiyasına, 1945-ci ildə isə Azərbaycan Demokrat Firqəsinə üzv olub. Azərbaycan Milli Hökuməti qurulduqdan sonra Təbrizə qayıdıb burada müəllimlik edib. Yeni yaranan Azərbaycan Demokrat Cavanlar təşkilatının Mərkəzi Komitəsinin Təbliğat şöbəsinə rəhbərlik edib. İlk məqalələri 1946-cı ildə Azərbaycan Demokrat Cavanlar təşkilatının orqanı olan "Cavanlar" qəzetində və "Azad millət" qəzetində, ilk hekayələri isə "Pioner" və "Azərbaycan" jurnallarında dərc olunub. Daha sonra təhsilini davam etdirmək üçün Təbriz Universitetinin tarix və ədəbiyyat şöbəsinə daxil olub. 1946-cı ildə Azərbaycan Milli Hökuməti tərəfindən milli-demokratik hərəkatda iştirak etdiyi üçün "21 Azər" medalı ilə təltif edilib
1946-cı ildə Azərbaycan Milli Hökumətinin süqutundan sonra Həmid Məmmədzadə Bakıya köçür. Burada Azərbaycan Ali Partiya məktəbində və eyni zamanda Azərbaycan Dövlət Universitetinin jurnalistika fakültəsində təhsilini davam etdirir. Ali məktəbi bitirdikdən sonra Azərbaycan Elmlər Akademiyası Nizami adına Dil və Ədəbiyyat İnstitutunun aspiranturasuna daxil olub. 1951–1954-cü illərdə "İnqilabçı, jurnalist, yazıçı Pişəvəri (həyatı, mühiti, yaradıcılığı)" mövzusunda elmi iş yazaraq filologiya elmləri namizədi alimlik dərəcəsinə layiq görülüb. Daha sonra 1968-ci ildə institutda baş elmi işçi işləyərkən "Axundov və Şərq" mövzusunda doktorluq dissertasiyası müdafiə edib. Sonradan Nizami adına Azərbaycan Ədəbiyyatı muzeyində elmi fondlar şöbəsinin müdiri, Yaxın və Orta Şərq Xalqları İnstitutunun İran filologiyası şöbəsinin böyük elmi işçisi vəzifələrində işləyib. 1947-ci ildən Cənubi Azərbaycan Yazıçılar Cəmiyyətinin, 1958-ci ildən isə Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü olub.
Həmid Məmmədzadə Bakıda fəaliyyət göstərdiyi dövrdə Mirzə Fətəli Axundov, Əlişir Nəvai, Hafiz Şirazi, Məhəmmədhüseyn Şəhriyar, Mirzə Ağa Təbrizi, Mirzə Şəfi Vazeh və digərlərinin ədəbi yaradıcılığına aid sənədlər, tapıntılar toplayıb nəşr etdirib. "Mirzə Fətəli Axundov və Şərq", "Məşrutə inqilabi ərəfəsində və dövründə İran ədəbiyyatı", "Bahar Şirvani", Seyid Cəfər Pişəvəri", "Təbriz xatirələri", "Fədai" povesti, "Şimal hekayələri", "Oğurlanmış abidə", "Təbriz təbəssümü", "Azadlıq həsrəti", "1941–45-ci illərdə Cənubi Azərbaycan ədəbiyyatı", " İnqilabdan sonrakı dövrdə Cənub şeirində Vətən və Vətənpərvərlik motivləri", "Molla Nəsrədin jurnalı Təbrizdə", "Cənubi Azərbaycan şairi Səhənd haqqında", "Sadiq bəy Sadiqi Əfşar", "Milli azadlıq hərəkatının tərənnümçüsü", "Abbas Pənahi (Makulu)", Məhəmmədi Müdərrisi-Təbrizi", "Cənub folkloru", "Azəroğlu", "Şeyx Məhəmməd Xiyabani", "Zeynəlabdin Marağayi", "Həmid Nitqi" adlı əsərləri var. Səttar xan və Heydər Əmioğlu haqqında roman yazıb. Nəsiminin farsca divanı, M. H. Şəhriyarın türkcə poetik əsərləri, Nizami Gəncəvinin "Xosrov və Şirin" poeması, Cəlil Məmmədquluzadənin hekayələri, Zeynalabdin Marağalının "İbrahim bəyin səyahətnaməsi" romanı onun tərcümə və tərtibi ilə çap olunub. 1957-ci ildə "Hekayələr", 1961-ci ildə "Futbolçu", 1966-cı ildə "İlk məhəbbət", 1978-ci ildə "Təbriz xatirələri", 1984-cü ildə "Oğurlanmış abidə" kitabları Bakıda nəşr olunub.
1979-cu ildə İran İslam İnqilabından sonra əvvəlcə Təbrizə daha sonra isə Tehrana köçüb. Burada hekayələri və ədəbi-tənqidi məqalələri müntəzəm olaraq türkdilli mətbuatda çap olunub. Uzun müddət Azərbaycan dilində nəşr edilən "Varlıq" dərgisi ilə əməkdaşlıq edib, "Yol" adlı ədəbi, ictimai-siyasi jurnalın təsisçilərindən biri olub. 2000-ci ildə Tehranda dünyasını dəyişib.
Valeh Məhərrəmli
Valeh Məhərrəmov (Mirzəqərənfil) "Səs” qəzetinin baş redaktor müavini.2011-ci ildə Əməkdar jurnalist fəxri adına layiq görülüb.Şair,tərçüməci və jurnalist kimi çalışır.
Həsən Həsənov (jurnalist)
Həsən Həsənov — Azərbaycan jurnalisti, "Xalq qəzeti"nin baş redaktoru (2002–2022), "Azərbaycan Respublikasının əməkdar jurnalisti" (2005), "Vətənə xidmətə görə" ordeni laureatı (2014). Azərbaycan Respublikası Prezidenti yanında Kütləvi İnformasiya Vasitələrinin İnkişafına Dövlət Dəstəyi Fondunun (KİVDF) Müşahidə Şurasının sədri (2017).
Həyatı
Həsən Həsənov 1954-cü il avqustun 30-da Göyçə mahalının Ardanış kəndində anadan olub. 1977-ci ildə Azərbaycan Dövlət Universitetinin tarix fakültəsini bitirib.
Valeh Məhərrəmli
Həyatı
Valeh Cəbrayıl oğlu Məhərrəmli 1952-ci ildə 15 Fevralda Gürcüstan Respublikası Marneuli rayonunda anadan olub.
Şeirləri
"Kimə qalacaq", "Gecələr yuxuda kəndə gedirəm", "Ayıq yuxum", "Qocalar evinə ana atmayın", "Manqurtlar", "Əhval-ruhiyyə", "Sınama məni", "Uşaqlıq xatirələri", "Həyatımdan sətirlər", "Söz xəzinəm" və s.
Həsən Həsənov (jurnalist)
Həyatı
1977-ci ildə Azərbaycan Sovet Ensiklopediyasının baş redaksiyasında elmi redaktor vəzifəsində əmək fəaliyyətinə başlamışdır. 1983–1985-ci illərdə zabit kimi Sovet Ordusu sıralarında hərbi xidmətdə olmuşdur. Hərbi xidmətdən tərxis olunduqdan sonra Azərbaycan Ensiklopediyasında fəaliyyətini davam etdirmiş, "Uşaq Ensiklopediyası"nın və bir sıra ensiklopedik məlumat kitablarının hazırlanmasında iştirak etmişdir.
"Vətən səsi" qəzetində şöbə müdiri, "Amal" və "Yeni Azərbaycan" qəzetlərində baş redaktorun birinci müavini postlarını tutub.
2002-ci ilin aprelindən. 2022-ci ilin sentyabr ayına kimi"Xalq qəzeti"nin baş redaktoru çalışıb
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Dövlət İdarəçilik Akademiyasının siyasi idarəetmə fakültəsini hüquqşünas ixtisası ilə bitirmişdir.
Bir neçə kitabın tərtibçisi və redaktoru, müxtəlif filmlərin ssenari müəllifi və redaktorudur.
Həsən Həsənov 2017-ci il iyunun 5-də Prezident İlham Əliyevin Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Kütləvi İnformasiya Vasitələrinin İnkişafına Dövlət Dəstəyi Fondunun Müşahidə Şurası üzvlərinin təyin edilməsi haqqında Sərəncamına əsasən Şuranın üzvü təyin olunub. İyunun 29-da Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Kütləvi İnformasiya Vasitələrinin İnkişafına Dövlət Dəstəyi Fondunun (KİVDF) Müşahidə Şurasının yeni tərkibdə ilk iclasından sonra Şuranın sədri seçilmişdir.
Mükafatları
2005-ci ildə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin sərəncamı ilə Həsən Həsənov respulika mətbuatının inkişafındakı xidmətlərinə görə "Azərbaycan Respublikasının əməkdar jurnalisti" adına layiq görülmüşdür.
2014-cü il sentyabrın 1-də Həsən Həsənov milli mətbuatın inkişafındakı səmərəli fəaliyyətinə görə 3-cü dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni ilə təltif edilmişdir.
Mişkinski rayonu
Mişkinski rayonu (Мишкә районы) — Başqırdıstan Respublikasının ərazisinə daxil olan inzibati rayon. Rayonun inzibati mərkəzi Mişkino kəndidir.
Coğrafi yerləşməsi
Ufa şəhərindən şimalda yerləşir. Rayonun ərazisi 1689,11 km² təşkil edir. İqlimi mülayim kontinentaldır. İsti və bir az quraq oln aqro iqlim regionunda yerləşir. Ərazisindən Bir çayı axır. Ərazisində əsasən boz və tünd boz meşə torpaqları yayılmışdır. Qarışıq, enliyarpaq və iynəyarpaq meşələr ərazisinin 33,1 % tutur. Ərazisindən Ufa — Yanaul, Birsk — Satka avtomobil yolu keçir.
Tarix
Mişkinski rayonu 20 avqust 1930-cu ildə Başqırd Muxtar Sovet Sosialist Respublikası kantonları ləğv edərək yerində 48 rayon təşkil etməsi ilə təsis edilmişdir.
Əhali
Ümumrusiya siyahıya alınmasına Başqırdıstan Respublikası Duvan rayonu ərazisin milli tərkibi: marilər — 71,5 %, tatarlar — 16 %, ruslar — 7,1 %, başqırdlar — 4,9 %, digər millər — 0,5 %.
Allahyar Nəsibov
Allahyar İsgəndər oğlu Nəsibov — 20 Yanvar şəhidi.
Mişkinski rayonu
İnzibati-ətazi vahidləri
14 kənd inzibati vahidliyinə 77 yaşayış məntəqəsi daxildir.
İqtisadiyyat
250px|thumb 250px|thumb
Allahyar Nəsibov
Həyatı
Allahyar İsgəndər oğlu Nəsibov 1952-ci il aprelin 6-da Ermənistan SSR Amasya rayonunun Oxçuoğlu kəndində anadan olub.
Mişkinski rayonu
İqtisadiyyat
Rayon əsasən kənd təsərrüfatı üzrə ixtisaslaşmışdır. Ərazisinin 150,5min ha kənd təsərrüfatına cəlb olunmuşdur. 18,7 min ərazi otlaq sahələridir. Ətlik-südlük maldarlıq, donuzçuluq, taxılçılıq inkişaf etmişdir. Faydalı qazıntıları: gil, qum silikatları.
Sosial sfera
Rayon ərazisində 58 ümumtəhsil mərkəzi, 17 orta məktəb, musiqi məktəbi, Mişkino peşəkar uçilişi, 31 kütləvi kitabxana, 49 klub, 3 xəstəxana fəaliyyət göstərir. Burada rus və mari dillərində «Dostluq» qəzeti buraxılır.
Allahyar Nəsibov
Həyatı
Ermənistandan, Rusyanın Krasnodar şəhərinə köçmüşdür. 1989 cu ilin Avqust ayında ailəsi ilə birlikdə Azəbaycanda, ermənilərlə olan münaqişəni eşidib, Vətəninə sahib çıxmaq üçün Krasnodardan Bakıya köçmüşdür. İxtisasca tarix müəllimi idi və Azərbaycanın, Türklərin tarixini çox gözəl bilirdi. Vətəninə və millətinə bağlı vətənpərvər insan idi.
Dörd övladı qalıb. Şəhidlər xiyabanında dəfn edilib.
Qardaşı Tariyelin dediklərindən:
Veronica persica
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Nağı xan Şahsevən
Həyatı
Nağı xan 1867-ci ildə Ərdəbil şəhərində anadan olmuşdur. Mükəmməl hərbi təhsil almışdır. Sərdari-Rəşid ləqəbini daşıyırdı. Məşrutə hərəkatında iştirak etmişdi.
Məhəmmədəmin Rəsulzadə yazır: "Gilanın iki mühüm səngəri vardır. Biri Tehran yolunda Qəzvin səmtində olub, yuxarıda zikr olunan səngərdir. Digəri isə Astara səngəridir. Gilanı talan etmək qəsdi ilə Tehran hökuməti belə bir nəqşə götürmüşdür ki, Qəzvinə zikr olunduğu üzrə qoşun yeritmiş, o biri tərəfdən dəxi Ərdəbil-Rəşidülmülkünü təhrik və onun vasitəsi ilə Nəmin xanlarını təşviq edib, Astara üstünə göndərilir ki, iki tərəfdən Gilanı giridara salsın.
Lakin Gilan məşrutəçilərinin Tehran yolunda hazırlıqları nə dərəcədə isə Astara dəxi əhəmiyyətsiz deyildir. Hətta əvvəlinci bir müqabilədə məşrutəçilərin düşmənə qalib gəldikləri məlumdur. Heyran gədiyi deyilən bir səngəri-təbii də Nəmin Xəvanin adamları ilə astaralılar baş verən bir atışmada hökumət tərəfindən 9 nəfər ölüb, 2 nəfər əsir düşüb, 30 nəfərin dəxi yaralandığı qabaqca xəbər verilmişdi.
Hüseyn Əli xanın atlıları buranı mühafizə edəcək, Rəşidülmülkdən difa edəcək dərəcədə rəşiddirlər".
Məhəmmədəmin Rəsulzadə daha sonra yazır: "Bu günlərdə Sipəhdar həzrətlərinə Ərdəbildən Rəşidülmülk tərəfindən bir teleqraf çəkilmiş idi. Bu teleqrafın müxtəsər məzmunu bu idi ki, "Siz alicənab məni dəvət ediyorsunuz ki, gəlib məşrutətələb olam. Bainki, məşrutətələb olmasam da bitərəf durub hökumətə də arxa çıxmayam. Bu qədər biliz ki, mən siz deyiləm ki, əvvəl Təbrizə top atam da, sonra gəlib bir-iki nəfər balıqçı gilək ilə rəfaqət salıb, məşrutətələblik iddiasın edəm.
Bu qədər bilirəm və buna etiqadım var ki, İran hənuz üsuli-məşrutə ilə idarə olunmağa hazır deyildir. Ona görə də vətənimdən ötəri müzürr olan bir zavalı dəf etməyə var qüvvəm ilə çalışacağam. Və 12 min qoşun ilə gəlib sizə də bildirəcəyəm ki, Səttarxan komitəsinə üzv olmağın nəşəsi nədir".
Sipəhdar cənabları bu teleqrafa atidəki cavab vermişlər: "Zati alilərinin teleqrafı yetişdi, mülahizə olundu. Yazırsınız ki, 12 min nəfər ilə Rəştə gəlib mənə nəşeyi-səvadımı bildirəcəksiniz. Fəqət mən bu qədərcik deyə bilərəm ki, 12 min qoşun Gilandan ötrü çoxdur. Sizdən ötrü daha yaxşıdır ki, bu fövci-əzimin 8 minini Təbriz ordusuna göndəriniz də, 4 mini ilə bizim tərəfə gəlsəniz kifayət edər. Buyurunuz, biz siz alicənabı qəbul etməkdə bir an təkasül etmərik. Səttarxan komitəsinin üzvü olmağa gəldikdə, mən o məqami-mühümmün türbəsini qeyrilərin taci-iftixarına tərcih veriyoram".
Rəşidülmülk tərcümeyi-halına bələd olanların dediyinə görə bu adam İranın o qism ərbab mənsəblərindəndir ki, Şərqə məxsus nökərçilikləri vasitəailə təclili-məqamə müvəffəq oluyor. Nami-nişan alıyor.
Məruf olduğu üzrə Rəşidülmülkün teleqrafında təhqir surətilə deyilən "Rəşt balıqçıları" sözündən qəhr etmiş balıqçılar Rəşidülmülkə çəkdikləri bir teleqraflarında deyirlər ki, "cənab Rəşidülmülk biz sənin o məruf keçmişini bildiyimiz kimi, indiki füzulluqunu da gördük. Bunu biliniz ki, təhqir ilə adını aparmış olduğunuz komiteyi-müqəddəseyi-Səttar hökm verərsə, biz Rəşt balıqçıları hazırıq ki, Ərdəbili təsxir edək. Sənin murdar elədiyin məsnədi-hökuməti lüt istibdaddan təmiz edib adil bir balıqçını oraya oturtmaq ilə əhaliyi-müsəlmanı çəngəli-zülmdən qurtaraq".
Məhəmmədəmin Rəsulzadə daha sonra yazır: "Vilayətlərdən əmniyyətsiz olan Ərdəbil təslim olunub Rəşidülmülk dəxi rəisi-tacidari olan sabiq şah Məhəmmədəli Mirzəyə təqlid edərək qaçıb rus konsulxanasında təhəssün etmişdir".
1909-cu ilin sentyabr ayında Səttar xan Ərdəbilə gəlmişdi. Şahsevən elinin başçıları da, demək olar ki, hamısı Ərdəbilə gələrək Səttar xanla tanış oldular. Lakin bir neçə gün keçdikdən sonra onlar çıxıb getdilər.
Məşrutə inqilabından sonra Məhəmmədəli şahı himayə edən ruslar Qarabağ və şahsevən tayfa başçılarının təhriki ilə Ərdəbil şəhərini öz ordularının qərargahına çevirdilər. 3 minə yaxın rus əsgəri general Fyodrovun rəhbərliyi ilə Ərdəbildə yerləşdirilmişdi. Əhalini müdafiə etmək bəhanəsi ilə Ərdəbilə gələn ruslar mütəmadi olaraq ətraf şəhərlərə və kəndlərə basqınlar edirdilər. Belə bir vəziyyətdə birləmiş əyalətlər və tayfalar da özlərinin yerli mübarizələri ilə daima bu bölgədə çaxnaşmalar yaradırdılar.
Ərdəbil valisi Sərdar Rəşid başda olmaqla xalq Osmanlı ordusunu duz-çörəklə, toy-bayramla qarşıladı.
Sərdar Rəşid 1914-cü ildə Hacı Səməd xan Müqəddəmin yerinə Cənubi Azərbaycana vali təyin edildi. Həmin ilin dekabr ayında Osmanlı ordusu İrana daxil oldu. Rusiya konsuluna çarizmə sadiq qalacağına and içən Sərdar Rəşid osmanlıları gül-çiçəklə qarşıladı. Belə ki, o Təbriz müctəhidləri ilə birlikdə şəhərdən xeyli kənara çıxaraq İslam ordusunun nümayəndələrini duz-çörəklə qarşılamış və sonra isə onların rəislərinin şərəfinə şəhərdə böyük bir ziyafət vermişdi.
1917-ci ilin iyun ayında Sərdar Rəşidin siyasi fəaliyyəti daraldı. İran Demokrat partiyasının Cənubi Azərbaycan əyalət komitəsi Sərdar Rəşidə hələ aprel ayında təklif etmişdi ki, o, beş gün ərzində Təbrizi tərk etməlidir. Yalnız vəliəhd Məhəmmədhəsən mirzənin yardımı sayəsində o bir müddət hakimiyyət başında qala bildi. Lakin xalqın çıxışı get-gedə artırdı. İyunun 17-də Təbrizdə həmin narazılıq kütləvi şəkil aldı. Birləşmiş inqilabçı partiyalar həmin gün vəliəhdin sarayına gələrək Sərdar Rəşidin vəzifəsindən kənar edilməsini və onun yerinə Şərəfüddövlənin təyin edilməsini tələb etdilər. Bu dəfə vəliəhd güzəştə getməyə məcbur oldu. O, Sərdar Rəşidin istefası haqqındakı fərmanı imzaladı. İyunun 21-də Sərdar Rəşid Təbrizdən gizlincə qaçdı. İyunun 24-də onun yerinə Şərəfüddövlə təyin edildi.
Erigeron pallens
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Zurab Ancaparidze
Fəaliyyəti
Zurab İvanoviç Ancaparidze 1928-ci il aprel ayının 12-də Gürcüstan Respublikasının Kutaisi şəhərində anadan olmuşdur.
1952-ci ildə D.Andquladzenin sinfində V.Saradaşvili adına Tbilisi Konservatoriyasını bitirmişdir (D. Andquladzenin sinfini). Böyük Teatrda da işləmişdir (1959–1970).
Təhsilini bitirdikdən sonra 1952-1958-ci illərdə Z.Paliaşvili adına Tbilisi Opera və Balet Teatrının solisti olmuşdur. 1959-1970-ci illərdə Moskvada Böyük Teatrın solisti kimi çalışmış, Abesalom, Quram (“Abesalom və Eqeri”, “Latavra”, Z.Paliaşvili), Mindiya (“Mindiya”, O.Taktakişvili), German (“Qaratoxmaq qadın”, P.Çaykovski), Xoze (“Karmen”, J.Bize), Radames, Don Karlos (“Aida”, “Don Karlos”, C.Verdi), Kavaradossi (“Toska”, C.Puççini) və s. tamaşalarda əsas partiyaları ifa etmişdir.
Zurab Ancaparidze 1972-ci ildə Tbilisi şəhərinə qayıtmış, V.Saradaşvili adına Tbilisi Konservatoriyasında müəllim, Ş.Rustaveli adına Teatr İnstitutunda kafeda müdiri vəzifələrində işləmişdir. 1979-1982-ci illərdə adına Tbilisi Opera və Balet Teatrının direktoru olmuşdur.
O, 1984-cü ildə professor elmi rütbəsini almışdır.
Zurab Ancaparidzenin səsi qrammofon vallarına yazılmışdır. Milli Kitabxananın Not nəşrləri və Səsyazmaları şöbəsinin fondunda onun səsi yazılmış qrammofon valları CD-lərə köçürülərək mühafizə olunur. Bu CD-lərdə operalardan Abesalomun ariozosu, Abesalom və Murmanın dueti (“Abesalom və Eteri” III və IV hissələr); Malxazın ariozosu (“Daisi” II hissə); Taktakişvili O. Mindiyanın iki ariyası (“Mindiya” I və II hissələr); Verdi C. Rodomesin romansı, Aida və Rodomesin səhnəsi və dueti (“Aida” I-III hissələrdən); Bize C.Yekun səhnə (“Karmen”) hissələr vardır.
O, 1961-ci ildə Gürcüstan Respublikasının “Xalq artisti”, 1966-cı ildə isə “SSRİ Xalq artisti” fəxri adlarına layiq görülmüş, bir sıra orden və medallarla təltif olunmuşdur.
Zurab İvanoviç Ancaparidze 1997-ci il aprel ayının 12-də Tbilisidə vəfat etmişdir.
Xatirəsini əbədiləşdirmək məqsədilə 1998-ci ildə Gürcüstanda yaşadığı evə xatirə lövhəsi vurulmuş, Z.Ancaparidze Fondu yaradılmışdır.
Veronica polita
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Hüseyn Yusubov
Hüseyn Yusif oğlu Yusubov - Gürcüstan Respublikasının energetika nazirinin müavini.
Həyatı
Hüseyn Yusubov 1964-cü ilin aprel ayında Borçalının Böyük Muğanlı kəndində ziyalı ailəsində anadan olub. Azərbaycan Kənd Təsərrüfatı Akademiyasını bitirib. İxtisasca alim-zootexnikdir. Bir müddət ixtisası üzrə çalışdıqdan sonra Kürdlər kənd sovetinin sədri, sonra Marneuli rayon bələdiyyəsinin sədri vəzifələrinə seçilib.
Hüseyn Yusubov nazir müavini təyin olunmamışdan əvvəl azərbaycanlıların kompakt yaşadığı Kvemo-Kartli (Borçalı) bölgə qubernatorunun müavini vəzifəsində işləyib.
Ailəlidir. İki oğlu var. Hər ikisi ali məktəb tələbəsidir.
Müşfiq Hüseynov (idmançı)
Həyatı
Müşfiq Hüseynov 1980-ci ildə Zəngilan rayonunda anadan olub. İdmanla 1993-cü ildən məşğul olur. O, 1998-2002-ci illərdə Azərbaycan Dövlət Bədən Tərbiyəsi və İdman Akademiyasında təhsil alıb. Müxtəlif illərdə uşu, subakto, turan-do, taekvondo, hap ki do idman növləri ilə məşğul olub. Müşfiq Hüseynov bu idman növləri üzrə 8 qat ölkə çempionudur. 1997-ci ildə İsrailin Makkabi şəhərində əlbəyaxa döyüş üzrə dünya çempionu olub. Azərbaycan Hap Ki Do Federasiyasının prezidenti Süleyman Məmmədlinin rəhbərliyi altında şərq döyüş növlərinin sirlərinə yiyələnən idmançı 2004-cü ildən hap ki do üzrə yığma komandanın məşqçisidir. Müşfiq Hüseynov həm də "Hap Ki Do" federasiyasının vitse-prezidentidir. İdmançı 2009-cu ildən dünya WOF (Dünya Şərq Döyüş Növləri Federasiyası) döyüş sənətləri üzrə dünya çempionatında qızıl medal qazanıb. 2011-ci ildə Türkiyədə hap ki do üzrə Avropa çempionu olub.
Modern Talking
Modern Talking – Tomas Anders və Diter Bolendən ibarət disko üslubunda rəqs mahnıları ifa etmiş alman musiqi dueti. Alman pop-musiqi tarixində ən uğurlu duetlərdən biri hesab olunur.
Portuqaliya bayrağı
Portuqaliya bayrağı — Portuqaliyanın Dövlət bayrağı.Bayraqda yaşıl rəng keçmiş kralın sevimli rəngi idi.Qırmızı rəng isə şəhid qanını ifadə edir.Yaşıl və qırmızı rəng arasındakı 4 qalxan fiqurunun xaç şəklində olması və qıraqlarındakı haşiyə ölkədə xristianlığın qan ilə qazanılması və qorunması ilə bağlıdır.
Modern Talking
Yaranma tarixi
1980-ci illərin sonlarında Modern Talking Avropanın ən məşhur qrupları sırasında dururdu. Duet iki musiqiçi: Diter Bolen (7 fevral 1954, Oldenburq) və Tomas Andersdən (əsl adı Bernd Vaydunq, 1 mart 1963, Münstermayfeld) təşkil olunur. Bu musiqiçilərin görüşməsinə əsas səbəkar "Hansa" Berlin səsyazma studiyası olmuşdur. Bəstəkar və prodüsser Diter Bolen özünün " Was macht das schon" adlı mahnısını ifa etmək üçün Tomas Andersi Hamburqa dəvət edir. Diterin təklifinı cavab olaraq Tomas dərhal Hamburqa uçur və mahnı üzərində çalışmalara başlayır.
1983–1984-cü illərdə musiqiçilər ən uğurlusu "Wovon traumst du denn" olmaqla alman dilində 5 sinql buraxırlar. Lakin Diter tədricən başa düşür ki, beynəlxalq uğuru yalnız ingiısi dilində manhılar ifa etməklə əldə etmək olar və nəticədə 1984-cü ildə musiqiçilər Real Life qrupunun "Catch me İ`m falling" hit mahnısının kaver-versiyasını işləyirlər. Lakin layihə hazırlandıqdan sonra musiqiçilərin adları hallanmır və layihə Headliner adı altında tanınır, musiqnin müəllifi kimi isə Steve Benson adı hallanır (Diter Bolenin yaradıcı psevdoadlarından biri).
Duetə məşhurluq gətirən ilk mahnı isə 1984-cü ilin sentyabrında buraxılan "You`re my heart, you`re my soul" superhiti olur. Mahnı ilk əvvəl musiqisevərlərin layiqli qiymətini ala bilmir və yalnız Formel Eins proqramından sonra əsl populyarlığına qovuşur. Sinql ilk əvvəl alman, sonra isə Avropa hit-paradlarını fəth edir. Dünya şöhrətli Adidas idman geyimləri kompaniyası Diterlə geyimlərinin qrupun klip və konsertlərində nümayiş etdirilməsi barədə müqavilə bağlayır.
Fikri ayrılığı və tənəzzül
Bununla belə qrup üzvləri arasında get-gedə fikir ayrılığı yaranır və bu sonda qrupun dağılması ilə nəticələnir. Tənəzzülün son səhnəsi 1986-cı il konsertlərin birində baş verir. Diter və Tomas arasında mübahisənin əsas səbəbi qrupun ifaçı heyəti ilə bağlı olur. Mətbuat və ictimaiyyət isə qrupun dağılmasında əsas səbəb kimi Tomasın şöhrətpərəst həyat yoldaşı Nora Balllinqi göstərirdi. Bu hadisədən sonra qrup daha iki il, kontraktın bitməsinə qədər fəaliyyət göstərir və bu müddətdə daha iki albom ("Romantic Warriors" və "In The Garden Of Venus") buraxmağa nail olur. Nəhayət qrup üzvləri 1987-ci ildə qarşılıqlı razılıq əsasında ayrılırlar.
Tənəzzüldən sonra
Ayrılıqdan sonra Tomas solo-karyeraya başlayır və ABŞ-yə yollanır. Diter də yeni Blue System qrupu ilə yaradıclıq fəaliyyətinı davam edir. Hər iki musiqiçi kifayət qədər məşhur olsalar da, heç biri Modern Talkingin uğurunu təkrarlaya bilmir. Diter Bolen "Blue System"dən əlavə C. C. Catch, Kris Norman, Bonni Tayler, Errol Braun kimi müğənilərə mahnılar yazır, Tomas Anders isə konsertləində tez-tez Modern Talkingin mahnılarına müraciət edir.
İslam məscidi
İslam məscidi — Tatarıstanın Kazan şəhərində məhəllə məscidlərindən biri.
Tarixi
1996-ci ildə ərazinin müsəlman əhalisi mühəndis R. N. Bilyalovun layihəsi əsasında məscid inşa etdirmişlər. İki zaldan ibarət olan məscidin minarəsi də vardır. Bir mərtəbəli binanın zirzəmisidə vardır. Bina «Н»-varı formada inşa edilmişdir.
Damın mərkəzində aşağı əsasda dörddəbir iki yaruslu minarə var. Zalin biri şimal digəri isə cənub hissədə yerləşir. Minarədə azan vermək üçün eyvan vardır. Otaqlarının ümumi tərkibinə malik müasir bir müsəlman din binasıdır.
Elxan Süleymanov (həkim)
Həyatı
Elxan Süleymanov Abdulla oğlu  1974-cü ildə Bakıda anadan olub. Əslən Qusar rayonunun Həzrə kəndindəndir. Təhsilini.
Elxan Süleymanov ATU-nu fərqlənmə diplomu ilə bitirib. Təhsildən sonra Bakı Onkoloji Elmi Mərkəzində işləyib. Çeçenistan Respublikasının rəhbəri vəzifəsinin icraçısı Ramzan Kadırovun dəvəti ilə Moskvadan Çeçnistana gəlmiş və Qroznı Onkoloji Dispanserinin rəhbəri işləmişdir.
28 aprel 2016-cı il tarixində Çeçenistan Respublikasının səhiyyə naziri təyin edilib.
İslamda cəhənnəm
İslamda cəhənnəm (جهنم‎)- bir çox dinlərdə göstərilən insanın axirət dünyasındakı əzabıdır. İslamda Cəhənnəm isə Allahı inkar edib, Rəsuluna baş qaldıran Kafirlər (inancda bir və daha çox şeyi inkar edənlər), şirklər (Allahın birliyinə qarşı çıxanlar), munafiqlər (iman gətirməsinə baxmayaraq, İslam inanclarına inanmayan şəxslər), günahkarlar və zalımlar üçün hazırlanmışdır. Onlar pillədən-pilləyə yüksələn cəhənnəmdə sonsuza qədər qalıb, əzab çəkəcəklər.
Tea Leoni
Tea Leoni - ABŞ aktrisası və prodüseridir.
Həyatı
Tea Leoni 8 fevral 1966-cı ildə ABŞ-nin Nyu-York şəhərində Emili Patterson və Entoni Pantaleoni ailəsində dünyaya gəlmişdir. Uşaqlığını Nyu Cersi ştatının İnqlvud şəhərində və Nyu-York şəhərində keçirmişdir. Nyu-York şəhərinin Brirli və Vermont ştatının Patni  məktəblərinin məzunu olub. 1984-cü ildə orta məktəbi bitirdikdən sonra Nyu-York ştatının "Sarah Lourens Kolleci"nə daxil olmuşdur. Kollecdə antropologiya və psixologiya kateqoriyaları üzrə təhsil almağa başlayır. Tea Leoni burada təhsilini tam başa vura bilmədi. Bu müddətdə səyahətini Yaponiya və İtaliyada keçirmişdir. 1989-cu ildən etibarən seriallara və filmlərə çəkilir. Həmin ildə dövrünə görə populyar olan "Santa Barbara" teleserialının 6 epizodunda iştirak etmişdir. 1990-cı illərdən başlayaraq seriallarla yanaşı bir çox filmlərdə iştirak etməyə başlayır.
Şəxsi həyatı
Tea Leoni Nol Cozef Tardio-kiçik adlı televiziya prodüseri ilə 1991-1995-ci illər ərzində evli olmuşdur. Boşandıqdan bir müddət sonra aktyor Devid Duxovni ilə 1997-ci ildə evlənmiş və 2008-ci ildə boşanmışdır. 2009-cu ildə barışırlar, lakin 2014-cü ildə rəsmi olaraq boşanırlar.
27 oktyabr 2006-cı ildə Tea Leoni "Life" jurnalına müsahibəsində bildirmişdir ki, ata tərəfdən nənəsi olan Helenka Pantaleoni 25 il ərzində "ABŞ-nin UNICEF üçün fondu" təşkilatının prezidenti olduğuna görə UNICEF təşkilatının xoşməramlı səfiri seçilmişdir.
Pusat (mifologiya)
Pusat - Türk və Altay xalq mədəniyyətində və mifologiyasında silah mənasına verir. Günümüzdə "at, arvad, silah" olaraq söylənən atalar sözünün orijinal forması "at, arvad, pusat" şəklindədir və bu atalar sözündə silaha verilən önəm vurğulanır. Başqa bir anlayışa görə də Türk mədəniyyətində kişi bığına, qadının saçına, atın quyruğuna icazəsiz toxunulmaz, bunların zorla kəsilməsi böyük təhqir sayılır və bu təhqir ancaq Pusatla aradan qaldırılır.
Mübarək Pusat
Türk xalq inancında bəzi silahlara ayrı bir əhəmiyyət verilir və bunlar müqəddəs qəbul edilir.
Qılınc
Qılınc, türklərdə və monqollarda müqəddəs bir obyektdir. Əcdad qılıncı nəsildən-nəslə əmanət edilib evdə saxlanılır. And edilərkən əyilib qılınc öpür. Döyüş ruhunun simvolu sayılır. Skiflərdə qılınc Tanrının rəmzidir. Göydən gələn qılınclar ən güclü silahlar olaraq qəbul edilir. İldırım Tanrısı tərəfindən göndərilən qılıncların özündə ildırımın mahiyyəti vardır. Ölümsüzlük suyunu arayan Ural Xana atası qığılcımlar saçan almaz bir qılınc verir. Bu qılıncı yerə vuranda su çıxar. Bəzi qəhrəmanlar daşdan anadan olarkən əllərində qılıncları var. Bəzən qılıncı suya vuranda suda yol açılır. (Bu motiv Musa peyğəmbərin dənizi yarmasını ağıla gətirir). Bəzən qılınc qəhrəmanın canıdır və yerə saldıqda ölür. Eyni məntiq Bayraq üçün də keçərlidir. Bayraq ordunun ruhudur və yerə atılmaz. Macarlara görə Attila Xanın, Hadur adlı müharibə tanrısının öz döyərək etdiyi qılıncını tapdığı söylənilir. Bəzən bu əfsanə qərb zehniyyəti ilə birləşib Marsın qılıncı şəklində izah edilir.
Yay
Türklərdə yay mübarək bir silahdır və böyük əhəmiyyəti vardır. Göy üzünü əks edir. Oğuz Xaqan Bozoklar deyən oğullarına Qızıl Yayı üç yerə bölərək vermişdir. (Digər oğullarına da Üçok-ları üçə bölübdür). İsə Alkım (Qurşağı) Altı Yay və ya Altı İpli Yay kimi düşünülür. Sözlüyün böyük mənası var. Yaz sözü ilə eyni kökdən gəlir. Yay/cay eyni zamanda ilkbahar deməkdir.
Azərbaycan–Rusiya münasibətləri
Azərbaycan–Rusiya münasibətləri — Azərbaycan Respublikası ilə Rusiya Federasiyası arasındakı mövcud ikitərəfli əlaqələr. right|thumb|200px|Vladimir Putin və Heydər Əliyev Azərbaycan poçt markasında
Diplomatik əlaqələr
İki ölkə arasında diplomatik əlaqələr 1992-ci ilin aprel ayının 4-də qurulmuşdur.
Rusiyanın Bakıdakı Səfirliyi isə rəsmən 1992-ci ilin sentyabrın 25-də fəaliyyətə başlayıb. 2018-ci ildən etibarən Rusiya Federasiyasının Azərbaycan Respublikasında fövqəladə və səlahiyyətli səfiri Mixail Boçarnikov olub. 2006-cı ildən etibarən Azərbaycanın Rusiyada səfiri Polad Bülbüloğludur.
Nəcəfqulubəylilər
Nəcəfqulubəylilər — Azərbaycan xalqının Seyidli oymağına aid soylarından biri. thumb|200 px|Orxan Zakiroğlu (Baharlı). Çəmənli oymağı və Hatəmxan ağa nəsli.I kitab.Bakı, 2016
Tarixi
thumb|200px|left| Orxan Zakiroğlu (Baharlı). Hatəmxan ağa nəslinin tarixi şəxsiyyətləri. Bakı, 2015 Nəcəfqulubəyli nəsli bəy nəslinə mənsubdur. Nəsil öz adını Nəcəfqulu bəyin adından almışdır. Bu nəslin kökü Seyidli oymağının sakinləri ilə qan qohumluğu olan Çəmənli oymağına gedib çıxır. Çəmənli oymağında bu nəsil Hatəmxan ağanın nəsli kimi tanınır. Hatəmxan ağa XVIII əsrdə yaşamış, 1698 ildə anadan olmuş, uzun illər Çəmənli oymağının başında durmuşdur. Sələflərindən xələflərinə ötürülən məlumata görə, o, yüz il ömür sürmüş, qeyri-adi bacarığa malik, hazırcavab, qonaqpərvər insan kimi tanınmış, Qarabağda mahir at çapması ilə yaddaşlarda qalmışdır.
Azərbaycan–Rusiya münasibətləri
Diplomatik əlaqələr
22 fevral 2022-ci ildə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev və Rusiya Prezidenti Vladimir Putin Azərbaycan Respublikası ilə Rusiya Federasiyası arasında Müttəfiqlik qarşılıqlı fəaliyyət haqqında Bəyannamə imzaladılar, hansı ki Azərbaycan və Rusiyanın münasibətlərin “müttəfiqlik səviyyəsinə” çıxması demək idi.
Nəcəfqulubəylilər
Tarixi
Hatəmxan ağanın Nadirqulu bəy adlı oğlu olmuşdur. Nəcəfqulu bəy Nadirqulu bəyin nəvəsi, Hatəmxan ağanın nəticəsidir.
Azərbaycan–Rusiya münasibətləri
Diplomatik əlaqələr
Hal hazırda iki ölkə arasında müqavilə-hüquqi bazaya 200-ə yaxın dövlətlərarası, hökumətlərarası və regionlararası sazişlər daxildir.
Nəcəfqulubəylilər
Tarixi
Nəcəfqulu bəy Yusif bəy oğlu 1826-cı ildə Çəmənli oymağında anadan olmuşdur. Onun anasının adı Hüsnü xanımdır. Atası Yusif bəy Nadirqulu bəy oğlu (1788–1848) Çəmənli oymağında dünyaya gəlmiş, molla yanında təhsil almışdır. Dövrünün dünyagörmüş, hörmətli, qoçaq bəylərindən sayılmış, geniş torpaq sahələri, əkin yerləri, üzüm bağları olmuşdur.
Azərbaycan–Rusiya münasibətləri
Diplomatik əlaqələr
Ölkələrimiz arasında siyasi əməkdaşlıq son illər nəzərəçarpacaq dərəcədə canlanıb. Azərbaycan Respublikasına Rusiya Prezidenti V.V.Putinin 9-10 yanvar 2001-ci il tarixli rəsmi və 21-22 fevral 2006-cı il tarixli işgüzar səfərləri, habelə Rusiya Prezidenti D.A.Medvedevin 3-4 iyul 2008-ci il tarixli rəsmi və 29 iyun 2009-cu il tarixli işgüzar səfərləri Rusiya-Azərbaycan münasibətlərinin inkişafının sürətlənməsinə güclü təkan verib.
Nəcəfqulubəylilər
Tarixi
Nəcəfqulu bəy Nadirqulu bəyin nəvəsi, Hatəmxan ağanın nəticəsidir. Bir müddət İranda yaşamış, şahın ordusunda xidmət etmişdir.
Azərbaycan–Rusiya münasibətləri
Diplomatik əlaqələr
Rusiya Federasiyası ilə Azərbaycan Respublikası arasında ikitərəfli münasibətlərə dair konkret məsələlərin dövlət səviyyəsində həllini tənzimləyən işçi mexanizm İqtisadi Əməkdaşlıq üzrə Hökumətlərarası Komissiyadır. Komissiyanın həmsədrləri Azərbaycan Baş nazirinin müavini Şahin Mustafayev və RF Baş nazirinin müavini Aleksey Overçukdur. 26 aprel 2022-ci ildə Bakıda Mustafayev və Overçukun iştirakı ilə Hökumətlərarası komissiyanın sonuncu iclası keçirilib, hansının gedişatında tərəflər Azərbaycan-Rusiya dostluq münasibətlərinin müxtəlif sahələrdə uğurlu inkişafından məmnun olduqlarını bildiriblər.
Parlamentlərarası əlaqələr
Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisində Azərbaycan-Rusiya parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qrupu fəaliyyət göstərir. Bu işçi qrupu 7 mart 1997-ci il tarixində yaradılmış və ilk rəhbəri Eldar Qəhrəmanov olmuşdur. 2020-ci ildən etibarən işçi qrupuna Nizami Səfərov rəhbərlik edir.
Nəcəfqulubəylilər
Tarixi
Nəcəfqulu bəy Aftab xanımla ailə həyatı qurmuşdur. Onun Kərim bəy, Mahmud bəy, İbrahim bəy, Gövhər xanım adlı övladları dünyaya gəlmişdir.
Tükvari sümürgə
—  aləminin  şöbəsinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Nəcəfqulubəylilər
Tarixi
Nəcəfqulu bəyin nəslinin övladları sonralar Seyidli oymağında yaşamışlar. Hazırda Nəcəfqulubəyli nəsli Quluyev soyadı ilə tanınır.
Azərbaycan–Rusiya münasibətləri
Parlamentlərarası əlaqələr
Rusiya Federasiyasının Dövlət Dumasında Azərbaycan Respublikasının Parlamenti ilə əlaqələr üzrə deputatlar qrupunun koordinatoru “Vahid Rusiya” fraksiyasının rəhbərinin müavini İvan Kvitkadır.
Nəcəfqulubəylilər
Şəxsiyyətləri
Kərim bəy Nəcəfqulu bəy oğlu Yusifbəyov 1875 ildə Şuşa qəzasının Çəmənli (indiki Ağdamın Çəmənli kəndi) kəndində anadan olmuşdur. İlk təhsilini molla məktəbində almış, Ağdam rus-tatar məktəbində oxumuşdur. Uşaqlıq və yeniyetməlik illəri Çəmənli oymağında keçmişdir.
Azərbaycan–Rusiya münasibətləri
Mədəni əlaqələr
Rusiya ilə Azərbaycan arasında mədəniyyət və təhsil sahəsində əlaqələr artan xətt üzrə inkişaf edir. 2005-ci ildə Rusiyada Azərbaycan ili, 2006-cı ildə isə Azərbaycanda Rusiya ili çərçivəsində ümumilikdə 110 tədbir keçirilib. 2006-cı ilin dekabrında 2007-2009-cu illər üçün humanitar sahədə əməkdaşlıq üzrə Dövlətlərarası proqram qəbul olunub.
Nəcəfqulubəylilər
Şəxsiyyətləri
Kərim bəy Yusifbəyov sonralar müəyyən səbəblərə görə qardaşları Mahmud bəy, İbrahim bəy, əmisi oğlu Murtuza bəy, digər yaxın qohumları ilə birlikdə Seyidli oymağına gəlmiş, həyatının sonuna kimi burada yaşamışdır.
Kərim bəy Yusifbəyov Ağdam rus-tatar məktəbini bitirdiyi üçün Qarabağın oxumuş bəylərindən sayılmış, rus dilini bilmişdir.
Azərbaycan–Rusiya münasibətləri
Mədəni əlaqələr
Moskvada, XTNS (VDNX) məkanında, 1939-cu ildə tikilmiş “Azərbaycan” pavilyonu fəaliyyət göstərir. 2019-cu il noyabrın 23-də yenilənmiş “Azərbaycan” pavilyonunun açılış mərasimi keçirilib, hansında Azərbaycanın Birinci vitse-prezidenti Mehriban Əliyeva və Federasiya Şurasının sədri Valentina Matviyenko iştirak etmişdir. Meydançada mütəmadi olaraq müxtəlif mədəni tədbirlər keçirilir. Məsələn, 10-11 sentyabr 2022-ci ildə pavilyonda Moskva Gününə həsr olunmuş “Moskva-Bakı: sevginin iki şəhəri” festivalı keçirilib.
Ölkələr bir-birinin mədəniyyətinə qarşılıqlı maraq və hörmət göstərirlər. 11-13 oktyabr 2019-cu ildə Bakıda Rusiya Mədəniyyəti Günləri keçirilib. 20 fevral – 1 martda Moskvada Rusiya ilə diplomatik münasibətlərin qurulmasının 30-cu ildönümünə həsr olunmuş “Moskvada Azərbaycan günləri” Azərbaycan mədəniyyəti festivalı keçirilmişdir.
Nəcəfqulubəylilər
Şəxsiyyətləri
Sovet Rusiyasının işğalı nəticəsində Azərbaycan müstəqilliyini itirdikdən sonra Kərim bəy Yusifbəyovun var-dövləti, torpaqları, meyvə bağları əlindən alınmış, özü isə həyatının sonuna kimi yeni hökumətin yerli nökərlərinin təzyiqləri ilə yaşamalı olmuşdur.
Kərim bəy Yusifbəyov təxminən 1940 ildə Seyidlidə vəfat etmiş, "Qaraağacı" qəbirstanlığında torpağa tapşırılmışdır.
Azərbaycan–Rusiya münasibətləri
Mədəni əlaqələr
2007-ci ildə Rusiya öz ali məktəblərində müxtəlif hazırlıq növlərinə Azərbaycana 178 dövlət təqaüdü ayırıb. 2008-ci ildə 198, 2009-cu ildə isə artıq 284 təqaüd ayrılıb.
Hal hazırda Bakıda iki Rusiya ali təhsil müəssisəsi - M.V.Lomonosov adına Moskva Dövlət Universiteti və APT FDMTM İ. M. Seçenov adına Birinci MDTU filialları fəaliyyət göstərir. İkili diplom proqramlarının həyata keçirilməsində MDBMİ və Ali İqtisadiyyat Məktəbi iştirak edir. Bundan əlavə, Azərbaycanda 340-a yaxın rusdilli məktəb işləyir, hansılarda 140 mindən çox uşaq təhsil alır. Bu zaman rus dilinin xarici dil kimi tədrisi Azərbaycanın 3 mindən çox məktəbində həyata keçirilir.
Nəcəfqulubəylilər
Şəxsiyyətləri
Kərim bəy Yusifbəyov Südabə xanımla (…-1911) ailə həyatı qursa da övladı olmamışdır.
Azərbaycan–Rusiya münasibətləri
Mədəni əlaqələr
Hazırda Rusiyada təxminən 11 min azərbaycanlı tələbə təhsil alır. 2022-2026-cı illərdə Azərbaycanlıların xarici universitetlərdə təhsili üzrə Dövlət Proqramı çərçivəsində Azərbaycan Rusiya universitetlərini Azərbaycan vətəndaşlarının təhsili üçün üstün universitetlər siyahısına daxil edib. 2023/2024-cü tədris ili üçün Azərbaycan vətəndaşları üçün Rusiyanın ali məktəblərində təhsil almaq üçün kvota 270 nəfər müəyyən edilib. Rusiyada 2009-cu ildən Heydər Əliyev Fondunun vitse-prezidenti Leyla Əliyevanın təşəbbüsü ilə yaradılan Rusiyanın Azərbaycanlı Gənclər Assosiasiyası (RAGT) fəaliyyət göstərir.
Ticari-iqtisadi münasibətlər
Azərbaycanla Rusiya sıx ticari-iqtisadi münasibətlərə malikdirlər. 2022-ci ilin 10 ayının yekunlarına görə Azərbaycan ilə Rusiya arasında mal dövriyyəsi $2,8 milyard təşkil edib ki, bu da ötən ilin müvafiq göstəricisindən 22,3 faiz çoxdur. Bu dövrdə RF ilə ticarət əməliyyatlarının payına respublikanın xarici ticarət dövriyyəsinin cəmi 6,19%-ni təşkil etmişdir. 2021-ci ilin yekunu üzrə Azərbaycan ilə Rusiya arasında mal dövriyyəsi əvvəlki illə müqayisədə 12,1% artıb və $2,99 milyarda çatıb. 2021-ci ildə Rusiya ilə ticarət əməliyyatlarının payı Azərbaycanın ümumi xarici ticarət dövriyyəsinin 8,83%-ni təşkil edib.
Nəcəfqulubəylilər
Şəxsiyyətləri
Mahmud bəy Yusifbəyov Quzanlı kəndinin bəyi Məşədi Məmməd bəyin qızı Əziz xanımla evlənmiş, Fərman, Ayaz, Məmməd adlı övladları dünyaya gəlmişdir.
Azərbaycan–Rusiya münasibətləri
Ticari-iqtisadi münasibətlər
RF Hökumətinin məlumatına görə, 2022-ci ilin noyabrına olan məlumata görə, Rusiyanın 70-dən çox subyekti Azərbaycanla əməkdaşlığı inkişaf etdirir, onların dörddə birinin ticari-iqtisadi, elmi-texniki və mədəni əməkdaşlıq haqqında sazişləri var.
Nəcəfqulubəylilər
Şəxsiyyətləri
İbrahim bəy Nəcəfqulu bəy oğlu Yusifbəyov 1882 ildə Şuşa qəzasının Çəmənli (indiki Ağdamın Çəmənli kəndi) kəndində anadan olmuşdur. Molla məktəbində oxumuşdur. O da böyük qardaşları kimi Ağdam rus-tatar məktəbində təhsil almışdır. Uşaqlıq və yeniyetməlik illəri Cəmənli oymağında keçmiş, sonralar Seyidli oymağında yaşamışdır.
İbrahim bəy Yusifbəyov Seyidli oymağında çılğın təbiətli insan kimi tanınmışdır.
Azərbaycan–Rusiya münasibətləri
İnvestisiyalar
Rusiyaya Azərbaycan investisiyaları  $1,5 milyard təşkil edir.
Nəcəfqulubəylilər
Şəxsiyyətləri
İbrahim bəy Yusifbəyov Əziz xanımla evlənmişdir. Onun Qulu, Suğra, Əkbər adlı övladları dünyaya gəlmişdir.
Azərbaycan–Rusiya münasibətləri
Turizm
2022-ci ildə Rusiyadan Azərbaycana turist axını 80%-dək artıb. Rusiya Turoperatorları Assosiasiyasının (RTOA) məlumatına görə, 2022-ci ilin birinci yarısında Azərbaycana turist axınına görə Rusiya birinci yeri tutub. 2022-ci ilin üç rübü ərzində 54,9 min rusiyalı Azərbaycana turizm məqsədilə səfər edib.
2022-ci ilin yanvar-sentyabr aylarında Rusiyaya səfər edən Azərbaycan vətəndaşlarının sayı 21,2% artıb və 196,6 min nəfər olub.
İmzalanan müqavilələr
250px|thumb|right|[[Dmitri Medvedyev və İlham Əliyev. Bakı, 3 iyul 2008-ci il.]] 2010 Sentyabr 03.09.2010 -
Diaspora
2010-cu il Rusiya ümumrusiya əhalinin siyahıyaalınmasının nəticələrinə görə 603 min azərbaycanlı yaşayırdı. Qeyri-rəsmi məlumatlara görə Rusiyada azərbaycanlıların sayı 2 milyonu keçib.
Rusiyada 1 oktyabr 1999-cu ildən Rusiya Azərbaycanlılarının Federal Milli-Mədəni Muxtariyyəti (FNKA AzerRos) fəaliyyət göstərir. 2022-ci ildə FNKA AzerRos-un Federal Şurasının sədri Mehriban Sadıqova dövlət milli siyasətinin həyata keçirilməsində xidmətlərinə görə Rusiya Federasiyası Prezidentinin təşəkkür məktubu ilə təltif edilib.
2017-ci ilə qədər Azərbaycanda təxminən 120 min rus yaşayırdı.
Azərbaycanın Rus İcması 5 may 1993-cü ildə yaradılıb, onun sədri Rusiya Həmvətənlərinin Beynəlxalq Şurasının idarə heyətinin üzvü, Azərbaycan Milli Məclisinin deputatı Mixail Zabelindir.
İdman sahəsində əməkdaşlıq
thumb|[[UEFA Avropa Kuboku 1996-nın İtaliya–Rusiya matçına həsr olunmuş Azərbaycan poçt markası (1996)]]