cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Aruaa
Tarixi
4 mart 2016-cı il tarixində "Aruaa" erkən prezident seçkisinin keçirilməsi üçün planlaşdırılan referendumu qınamışdır.
NGC 2611
NGC 2611 — Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktika. Göy üzündə Xərçəng bürcü istiqamətində yerləşir. S tipli. tərəfindən ildə 121.92 sm (48 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Müharibə iqtisadiyyatı
500px|thumb|Dövlət tərəfindən 2007 üçün hərbi [[xərclər.]] Müharibə iqtisadiyyatı — dövlət iqtisadiyyatının geniş mənada hərbi işlərin bütün iqtisadi məsələlərini əhatə edən, dövlətin müdafiə (hərbi) potensialını təmin edən sahəsi. Bundan əlavə, hərbi elmin tərkib hissəsi olan dövlətdə hərbi işlərin iqtisadi təminatının (müdafiə, tikinti, silahlı qüvvələrin saxlanması və s.) qanunauyğunluqlarını öyrənən elm və akademik intizamdır.
Tarixi
"İqtisadi şəraitdən ordu və donanmadan daha çox şey asılı deyil. Silah, tərkib, təşkilat, taktika və strategiya ilk növbədə hazırkı istehsal mərhələsindən və rabitə vasitələrindən asılıdır Bir çox görkəmli dövlət xadimlərini hərbi işlərin meydana çıxması ilə ortaya çıxan hərbi iqtisadiyyat məsələləri narahat edirdi. Rusiyada müharibə iqtisadiyyatı problemlərinə dair ilk əsərlər XIX əsrdə ortaya çıxdı. XIX əsrin sonu — XX əsrin əvvəllərində müxtəlif dövlətlərdə silahlı qüvvələr, hərbi əməliyyatlar və hərbi iqtisadiyyat arasında əlaqənin öyrənilməsinə həsr olunmuş elmi əsərlər daha fəal şəkildə ortaya çıxmağa başladı.
Hərbi iqtisadiyyatın inkişafı dövlətin iqtisadi potensialının ümumi inkişafı, onun hərbi əməliyyatlar (müharibə) şəraitində işləmək imkanları və müharibə və sülh dövründə silahlı qüvvələrin ehtiyaclarının ödənilməsi ilə ayrılmaz şəkildə bağlıdır.
Hərbi iqtisadiyyat müdafiə (hərbi) sənayenin güclü sahələrinin yaradılmasını, onların istehsal imkanlarının artırılmasını, dövlət ərazisində müdafiə (hərbi) müəssisələrin müvafiq coğrafi yerləşməsini, sabit iqtisadi və elmi-texniki bazanın yaradılmasını əhatə edir. onların arasında əlaqələr, yeni texnologiyaların inkişafı, enerjinin hazırlanması, kənd təsərrüfatının, səhiyyənin, dövlət rabitə şəbəkəsinin, nəqliyyat şəbəkəsinin inkişafı, əməliyyatların təmin edilməsi nəzərə alınmaqla, mülki müdafiə üçün mühafizə tədbirlərinin həyata keçirilməsi.
Məşədi Qərib məscidi
Məşədi Qərib məscidi — Bakı şəhərinin Xəzər rayonunun Buzovna qəsəbəsində yerləşən məscid.
Müharibə iqtisadiyyatı
Tarixi
Hərbi iqtisadiyyat mülki iqtisadiyyatdan təcrid olunmur — bir sıra sənaye və müəssisələr həm mülki, həm də hərbi təyinatlı məhsullar istehsal edir və ya iqtisadiyyatın həm mülki, həm də hərbi sektorunda istehlak olunan məhsullar (ikili təyinatlı məhsullar) (ayaqqabı, parçalar, geyim) istehsal edir. , qida, nəqliyyat və s. bu kimi).
Məşədi Qərib məscidi
Haqqında
Bakı şəhərinin Xəzər rayonunun Buzovna qəsəbəsində yerləşən məscid 1876-cı ildə yerli əhali tərəfindən tikilib. Məscidin sahəsi 250 m² təşkil edir və burada eyni vaxtda 160 nəfər ibadət edə bilər. Məscidin dini icması dövlət qeydiyyatından keçib.
Petrologiya və metallogeniya
Petrologiya — maqmatik və metamorfik süxurları, onların maddi tərkibi, geoloji xüsusiyyətləri və genezisi baxımından hərtərəfli öyrənən elm.Petrologiya təsviri petroqrafiyadan çox mühüm fərqi ondan ibarətdir ki,analitik üsulların (struktur və mikrostruktur analiz, fiziki-kimyəvi analiz, termodinamiki və b.) vasitəsilə petrologiya süxurların mənşəyini, müxtəlif tərkibli maqmaların yaranmasını və onların sonrakı təkamül yollarını (differensiyasiya, assimilasiya, sinteksis və i.a; həm maqmatik və həm də metamorfik süxurların əmələgəlməsinin termodinamik şəraitinə dair məsələləri həll edir. Petrologiya digər geoloji elmlərlə – faydalı qazıntılar haqqında təlim, tektonika, mineralogiya ilə sıxı sürətdə bağlıdır.
XX əsrin 20-ci illəri
İlk petroloji tədqiqatlar XX əsrin əvvəllərin də epizodik səciyyə daşımış və yalnız ayrı-ayrı intruzivlərin tərkibinin öyrənilməsini əhatə etmişdir.
Sonralar intruziv va effuziv süxurların petroqrafik tərkibi va yaşı daha geniş tədqiq olunmağa başlanmışdır.Respublikanın regionlarında yayılmış maqmatik süxurların petroqrafik cəhətdən tədqiqi Aslan Vəzirzadə,Ş.Əzizbəyov və M.Qaşqayın adları ilə bağlıdır.
XX əsrin 30-cu illəri
XX əsrin 30-cu illərinin sonundan respublikanın maqmatik süxurlarının petroqrafik tədqiqi daha sistemli xarakter almışdır.Tədqiqatlar maqmatik komplekslərin yaşı,strukturu və maddi tərkibinin öyrənilməsinə və onların endogen yataqların əmələ gəlməsindəki roluna həsr edilmişdir.Ş.Əzizbəyovun və M.Qaşqayın maqmatik süxurların petroqrafiyasına aid tədqiqatları ayrı-ayrı regionların və burada yayılmış iri intruziv massiv və onlarla genetik əlaqədə olan faydalı qazıntı yataqlarının geologiyasının öyrənilməsi və respublikada metallogenik tədqiqatların aparılması üçün zəmin yaratmışdır.
XX əsrin 50-ci illəri
XX əsrin 50-ci illərindən başlayaraq petroloji tədqiqatlarda yeni üsulların tətbiqi və nisbətən zəif öyrənilmiş geoloji obyekt və proseslərin tədqiqi,maqmatizmin tektonika və filizləşmə ilə qarşılıqlı əlaqəsi,ayrı-ayrı tektonik zonala da metallogenik qanunauyğunluqların öyrənilməsi sahəsində mühüm nəticələr əldə edilmişdir.
Çıraqdərəsi-Toğanalı kükürd-kolçedan yataqları qrupunun geologiya və mineralogiyasına,Kiçik Qafqazın şimal şərq hissəsinin polimetal yataqlarının mineraloji-geokimyəvi xüsusiyyətlərinə, habelə Naxçıvan MR-in geologiyasına həsr edilmiş tədqiqatlar aparılmışdır.Kiçik Qafqazın şimal-şərq hissəsinin Mezozoy vulkanogen kompleksləri,Daşkəsənin petrologiya və metallogeniyası,Mehmana və Gədəbəy intruzivlarının petrologiyası və filizliliyi tədqiq edilmişdir.
Ayrı-ayrı regionlarda müxtəlif geoloji obyekt və proseslər öyrənilmiş,petrologiya və metallogeniyaya dair yeni məlumatlar əldə edilmiş,vulkanplutonik assosiasiyaların toleit, latit və ahəngli-qələvili seriyalarının riftogen,adalar qövsü və Orogen inkişaf rejimlərinin ayrılması elmi cəhətdən əsaslandırılmışdır.Filiz rayonlarının regional petroloji və petrogenetik modelləri işlənib hazırlanmış,maqmatizmin təkamülü,vulkanizm və plutonizmin təzahür şəraiti bərpa olunmuş və maqmatik formasiyaların filizliliyinin petroloji meyarları tədqiq edilmişdir.
1970–1985-ci illər
1970–85 illərdə petroloji və metallogenik tədqiqatlar formasion təhlil əsasında aparılmış, maqmatik törəmələrin formasiyalar üzrə təsnifatı verilmişdir.Metallogenik tədqiqatlarda geokimyəvi üsullardan istifadə edilmiş,riyazi üsullar tətbiq olunmuşdur.Kiçik Qafqazın bir sıra qranitoit intruzivlərinin filizliliyi proqnozlaşdırılmış,ayrı-ayrı sahələr üzrə 1:200000 miqyaslı maqmatik formasiyaların xəritələri tərtib edilmişdir(1976).Bu tədqiqatlar 1:500000 miqyasla "Azərbaycanın maqmatizm və metamorfizm xəritəsinin"(1979) əsasını təşkil etmişdir.
Mineragenik tədqiqatlar nəticəsində faydalı qazıntı yataqlarının 1:500000 miqyaslı xəritəsi (1977),"Azərbaycanın maqmatik və filiz formasiyaları" xəritəsi (1980) Azərbaycanın 1:500000 miq yaslı metallogenik xəritəsi (1980) nəşr edilmiş,yataqların riyazi,geoloji-genetik, geokimyəvi modelləri tərtib edilmiş,dəqiq strukturu,mineral tərkibi və geokimyası öyrənilmişdir.
Böyük Qafqazın cənub yamacında Filizçay kolçedan-polimetallik filiz yatağının kəşfi ilə əlaqədar petroloji tədqiqatlar aparılmışdır.
Nəzəmikəndi
Nəzəmikəndi - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Şövt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Petrologiya və metallogeniya
1970–1985-ci illər
Araz zonasında müxtəlif struktur formasiya zonaları üçün yeni süxur tipləri-latit və traxitlər,şoşonit və toleit bazaltları müəyyən edilmiş,Talış qırışıqlıq zonasında qələvi-bazaltoid maqmatizminin formalaşmasının petroloji modeli təklif olunmuşdur.Azərbaycanın geoxronoloji mərhələlər üzrə 1:500000 miqyaslı paleotektonik və paleovulkanik xəritələri(1985) tərtib edilmişdir.
Nəzəmikəndi
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə yaşayış yoxdur.
Petrologiya və metallogeniya
1970–1985-ci illər
Kür çökəkliyində Saatlı ifrat dərin quyusunun kern materialının tədqiqinə əsasən maqmatitlərin formasiya mənsubiyyəti və Yura mərhələsində "gərilmə",Tabaşirdə isə "sıxılma" geodinamik şə raitinin olması,8324 m dərinliyə qədər aşağı temperaturlu metamorfizm zonallığı aşkara çıxarılmışdır.
Kiçik Qafqazın Araz zonasında lakkolitlərin çoxfazalılığı və onların qranit əmələgəlmə prosesinin Neogen mərhələsinə mənsubluğu müəyyən edilmişdir.Kiçik Qafqazın bazit-hiperbazit kompleksinin petroloji tədqiqi üzrə bölgənin ofiolit qurşağında,hiperbazitlərdə metamorfik dəyişmələrin rolunu nəzərə almaqla qızıl təzahürünün yeni genetik tipinin formalaşmasının petroloji və serpentinləşmə prosesinin fiziki-kimyəvi modelləri işlənib hazırlanmışdır. Ərazi də yayılmış maqmatik süxurlarda metomorfik proseslərin tədqiqinə əsasən filizli maqmatitlərin genetik-formasion təsnifatı və təmas-termal metamorfiz min çoxamilli genetik-petroqrafik,Ordubad filiz rayonunun orogen inkişaf mərhələsinin mis-porfirfilizləşmə sisteminin geoloji-genetik,Göydərə və Qara dağ-Xarxar mis-porfir yataqları qrupunun həcmi geokimyəvi modelləri işlənilmiş,gizli filiz yataqlarının proqnozu və axtarışının metasomatik meyarları təklif edilmişdir.
Petrologiya sahəsində tədqiqatlar kompleks şəkildə bir neçə istiqamətdə aparılmış və müxtəlif geodinamiki re jimlərdə əmələ gəlmiş maqmatik süxur ların petrologiyasının, süxurların fiziki-kimyəvi kristallaşma şəraitinin ofiolit qızıl filizi tipinin petroloji modelinin və maqmatik komplekslərin sistemli təhlili verilmişdir.
Vraçar
Vraçar —  Belqrad dairəsinə daxil olan Serbiyada icma.
İcmanın əhalisi 55 880 nəfərdən ibarətdir (2007-ci il), əhali sıxlığı isə 18627 nəfər/km² təşkil edir.
İcmanın inzibati mərkəzi Vraçar da yerləşir. Vraçar icması 1 yaşayış məntəqəsindən ibarətdir, yaşayış məntəqələrin orta sahəsi 3 km².
Maql
Maql — Coan Roulinq tərəfindən yazılan Harri Potter romanında heç bir sehr gücü olmayan insanlara deyilən sözdür.
Sehrbazlıq qabiliyyəti olmayan ata və anadan olan uşaqlarda bəzən sehrbaz yaxud cadugər olar bilir buna misal olaraq Lili Potter və Hermiona Qreynceri göstərmək olar. Bunun yanında valideynlərindən biri maql biri sehrbaz olan uşaqlarda vardır, elə sehrbazlara maql doğumlu, mələz və yaxud yarım-qan deyilir. Buna misal olaraq isə Severus Sneypi yaxud Lord Voldemortu göstərmək olar. Maql nəslindən gələn sehrbazları, safqan sehrbazlar Bulanıq deyərək alçaldırlar.
Amerikadaki Sehr Cəmiyyəti maql sözünün yerinə, No-Maj kəliməsindən istifadə edilir. İngilis dilində No sözü Yox, Maj sözü isə Magic sözündən törəmiş Sehr mənasını verir. Birlikdə mənası heç bir sehr gücü olmayan deməkdir.
Əldəqayırma partlayıcı maddələr
Əldəqayırma partlayıcı maddələr — partlayış üçün təyin olunmamış bir sıra digər təyinatlı maddələrdən (müxtəlif gübrələr, dərman preparatları, turşular, metal tozları və s.) düzəldilən partlayıcı maddələrdir.
Əldəqayırma partlayıcı maddələr müxtəlif kimyəvi maddələrin birləşməsindən düzəldilir. Digər partlayıcılardan əsas fərqi isə, hər kəs tərəfindən düzəldilə bilinməsidir. Bu partlayıcıların gücü digər populyar sənaye partlayıcılarının gücünün- yəni trotil ekvivalentinin 60-90%-ni təşkil edir. Əldəqayırma partlayıcıların gücü qarışıqların tərkibinə görə dəyişir. Qarışığa sənaye istehsalı olan partlayıcılardan, xüsusi güc artıran qarışıqlardan qatılmaqla gücü artırıla bilər.
Qurdöldürən-i Əcəm (Şot)
Qurdöldürən-i Əcəm - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Şot şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 150 nəfər yaşayır (33 ailə).
NGC 6638
NGC 6638, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış kürəşəkilli ulduz topasıdir. Göy üzündə Oxatan bürcü istiqamətində yerləşir. VI tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
5 №-li Qayıdış qəsəbəsi
5 №-li Qayıdış qəsəbəsi — Füzuli rayonunun eyniadlı inzibati ərazi dairəsi tərkibində qəsəbə. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 1 sentyabr 2004-cü il tarixli, 727-IIQ saylı Qərarı ilə Füzuli rayon inzibati ərazi vahidi tərkibində faktik mövcud olan Haramı sahəsində yeni salınmış 5 №-li Qayıdış qəsəbəsi rayonun ərazi vahidləri siyahısına daxil edilmişdir. Mərkəzi 1 №-li Qayıdış qəsəbəsi olmaqla, 1 №-li Qayıdış, 2 №-li Qayıdış, 3 №-li Qayıdış, 4 №-li Qayıdış və 5 №-li Qayıdış qəsəbələrindən ibarət Birinci Haramı qəsəbə inzibati ərazi dairəsi yaradılmışdır. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 19 iyun 2009-cu il tarixli, 837-IIIQ saylı Qərarı ilə Füzuli rayonunun 5 №-li Qayıdış qəsəbəsi Birinci Haramı qəsəbə inzibati ərazi dairəsi tərkibindən ayrılaraq, bu qəsəbə mərkəz olmaqla, 5 №-li Qayıdış qəsəbə inzibati ərazi dairəsi yaradılmışdır.
Əhalisi
Qəsəbədə Birinci Qarabağ müharibəsi zamanı evlərini tərk etmiş məcburi köçkünlər məskunlaşdırılıb.
5 saylı Qayıdış qəsəbəsində 3 şəhid ailəsi, 17 Qarabağ müharibəsi əlili vardır. 2019-cu ilin iyun ayına olan məlumata görə qəsəbədə 922 nəfər yaşayır.
Poçt
Mirzəcamallı Poçt Şöbəsi 5 saylı Qayıdış qəsəbəsində yerləşir. Poçt indeksi: AZ1928.
Təhsil
5 saylı Qayıdış qəsəbəsində 135 şagird yerlik məktəb binası tikilib istifadəyə verilmişdir.
Qəsəbədə "Qayıdış qəsəbə 5 № li tam orta məktəb" fəaliyyət göstərir.
Sosial infrastruktur
Qəsəbənin işıq, su, qaz, yol ilə bağlı sosial qayğıları həll olunub.
Qurdöldürən-i Kürd (Şot)
Qurdöldürən-i Kürd - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Şot şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 265 nəfər yaşayır (47 ailə).
İyirmialtılar (film, 1966)
Məzmun
Film 1918-ci ildə Bakıda baş verən dramatik hadisələrdən, Bakı kommunasının süqutundan bəhs edir.
Film haqqında
Film Böyük Oktyabr Sosialist İnqilabının 50 illiyinə həsr edilmişdir.
Prokata çıxdığı zaman filmə 19,7 milyon tamaşaçı baxmışdı.
Filmdə yazıçı İsa Hüseynovun ssenarisi əsasında ilk işidir.
Urus-Martan rayonu
İnzibati mərkəzi Urus-Martan şəhəridir.
Coğrafiya
Rayon Çeçenistan Respublikasının cənub-qərb hissəsində yerləşir. Şimalda Qroznı rayonu və Qroznı şəhər dairəsi, şərqdə - Qudermes rayonu, şərqdə Şali və Şatoy rayonu, cənubda İtum-Kali rayonu, qərbdə Açxoy-Martan rayonu ilə həmsərhəddir. Rayonun sahəsi 1138.81 km² -dir (1 yanvar 2020 -ci ilə qədər 649.15 km² olmuşdur). Ərazinin qərbdən şərqə 29 km, şimaldan cənuba 31 km-dir.
Tarix
Urus-Martan rayonu 30 noyabr 1922-ci ildə qurulur.
1957-ci ildə Çeçen-İnquş Muxtar Sovet Sosialist Respublikasının bərpası ilə rayon əvvəlki adına qaytarılır.
1 yanvar 2020-ci ildə Starıye Ataqi kəndi ilə Grozni rayonu ərazisinin bir hissəsi, eləcə də Akçoy-Martan rayonunun Staro-Akçoy kənd yaşayış məntəqəsinin ərazisinin bir hissəsi Urus-Martan rayonuna verilir.
Əhali
Rayonda 12 yaşayış məntəqəsi var. Statistikaya görə 1 sentyabr 1997-ci il tarixinə əsasən əhalinin sayı 107 993 nəfər olmuşdur. Ən böyük yaşayış məntəqəsi Urus-Martan şəhərindədir. Rayon ərazisində ümumi əhalinin 40,09 % şəhərlərdə yaşayır (Urus-Martan).
2010-cu il Ümumrusiya siyahıya alınmasının məlumatlarına görə rayonun milli tərkibi haqqında aşağıdakı məlumatlar verilmişdir :
Sehr Nazirliyi
Magiya Nazirliyi — Coan Roulinqin Harri Potter romanında yaratdığı dünyada, London'da qurulmuş olan uydurma bir nazirlikdir. Bu təşkilat, Britanya'daki sehrbaz dünyasının rəhbərliyindən məsuldur. Əsas vəzifəsi, Maqlları cadugər dünyasından uzaq tutmaqdır. Bu kompleks və çox bürokratiya tələb edən bir vəzifədir.
Urus-Martan rayonu
İnfrastruktur
Kənd təsərrüfatı təyinatlı 29918 hektar, sənaye təyinatlı isə isə 3 hektar ərazi istifadədədir. Su təchizatı xətlərinin uzunluğu 210 km, telefon xətləri 67 km, qaz kəməri 325 km, təsərrüfat yolları isə 128 km təşkil edir.
Sehr Nazirliyi
Nazirlik binası yerin altındadır və girmək üçün, yer üstündəki telefon daxmasında 6-2-4-4-2 kodunu girmək lazımdır. Əlavə olaraq ora cisimlənmək və yaxud "uçan barıt" ilə buxarlaşmaq olur.
Urus-Martan rayonu
İqtisadiyyat
Rayonun inzibati sərhədləri daxilində ümumi torpaq sahəsi 64915 hektardır ki, bunun da 37962 hektarı sovxozların istifadəsindədir. Rayon ərazisindəki Qoslesfond torpaqları 24.175 hektar ərazini tutur.
Sehr Nazirliyi
"Maql" dünyası ilə əlaqəsi
Maql baş naziri sehr dünyasından xəbərdardır. Və digər dünya liderləri də Sirius Blek ve 10 ölüm yeyənin Azkaban həbsxanasından qaçması ilə birlikdə, Kornelius Fac bunun maqllar a qarşı da bir təhlükə yaratdığını düşündükdən sonra bu barədə maql baş nazirinə olanları demişdir. Həm də Nazirlik bəzi Sehrli məxluqların əldən qaçması kimi xüsusi hallarda da, Səhv Məlumatlandırma Ofisi (Sehrli Məxluqların Təşkil Edilməsi və Nəzarət Dairəsinin alt hissəsidir) maql baş nazirinə, maqlları inandırabiləcək hekayələr uydurma mövzusunda köməkçi olmaqdadır. Nazirlik orqanı ilk vaxtlar olan "Sehrbazlar Şurası"nın yerini almışdır.
Urus-Martan rayonu
İqtisadiyyat
Rayonun bütün təsərrüfatları çoxşaxəlidir. Urus-Martan rayonunun əsas təsərrüfat istiqaməti bitkiçilik və meyvə-tərəvəz istehsalıdır.
Təhsil
Rayonun ərazisində 31 orta məktəb, bir internat məktəbi, pedaqoji kollec və sürücülük məktəbi vardır.
Sehr Nazirliyi
Nazirlik içindəki səlahiyyətli dairələr
Magiya Nazirliyi ən böyükləri olan Cadu Qanunları Tətbiq Dairəsi 21 ədəd hissəyə ayrılmışdır. Bunlar aşağıdakı kimidir:
Ludo Baqman
Ludoviç "Ludo" Baqman, adı ilk olaraq Harri Potter və Alov Qədəhu kitabında adı keçmişdir. Harri ilə Kviddiç Dünya kubokunda qarşılaşıblar.
Barti Krauç, Sr.
Bartemius Krauç, Sr., J. K. Roulinq tərəfındən yazılmış Harri Potter və Alov Qədəhi kitabından bir personajdır. Barti Krauç Cuniorun atasıdır.
4-cü kitabda Persi Uizlinin müdirliyini etmişdir. Oğlu Barti Krauç Cunior ölüm yeyənlərə qatıldığı üçün, oğlunu Azkabana göndərmişdir. Daha sonra oğlu tərəfindən öldürülmüşdür. Barti Krauç Sr., oğlunun anasının formasına çevrilməsini təmin edərək onu Azkabandan qaçırtmışdır. Anası isə Azkaban'da oğlunun formasında olrkən 1 il sonra ölmüşdür.
Con Dauliş
Con Dauliş, adı ilk dəfə Harri Potter və Simurq Ordeni kitabında eşidilmişdir.
Kornelius Fug
Kornelius Osvald Fug, 1988-ci il ilə 1996-cı il arasında İngiltərə Sehr Nazirliyində, Sehr Naziri vəzifədə olmuşdur.
Fug, Sehr Naziri olduğu dövrdə Lord Voldemort geri dönmüşdü, ancaq Fug, Lord Voldemort'un döndüyüne inanmır və Harri Potter və Simurq Ordeni'nində Albus Dambldor'la Harrini qaralamaq üçün bir sıra xoşa gəlməz şeylər edir. Sehr Naziri olaraq Fug eyni zaman Rubeus Haqridin Azkabana aparılmasında məsul şəxsdir.
Rufus Skrimqor
Rufus Skrimqor, J. K. Roulinq tərəfindən yazılmış Harri Potter ardıcıllığının xarakterlərindən biridir. Sehrbaz xalqının bir qismi onun vampir olduğuna inanır. İlk olaraq 6-cı kitab olan Harry Potter və Mələz Şahzadə kitabında Sehr naziri olaraq görülmüşdür. Sehr naziri olmadan əvvəl sehrbaz olaraq çalışırdı. Bu zamana qədər bu vəzifəni Kornelius Fug daşıyırdı. Əslində Harri ilə Skrimqour yaxşı anlaşmazdı. Harri 5-ci kitab olan Harri Potter və Alov Kubokunda yaşananlara görə Sehr nazirliyinə güvənmirdi. 7-ci və son kitab olan Harri Potter və Ölüm Hədiyyələrinda Voldemort tərəfindən öldürülmüşdür. Öldürülmədən əvvəl ona Harri Potterin yerini Kriatus lənəti ilə söyledilməyə çalışıldığıni, amma söyləmədiyi yazılmaqdadır.
Pius Tiknes
Pius Tiknes, adı ilk olaraq Harri Potter və Ölüm Hədiyyələri kitabında keçmişdir. Pius, Yaksli tərəfindən İmperius Lənətinə məruz qalmış və qaranlıq tərəf adına Sehr naziri olmuşdur. Hoqvarts savaşında Artur və Persi Uizli tərəfindən məğlub edilmişdir.
Dolores Ambric
Dolores Ceyn Ambric, Sehr Nazirliyində Nazirlik müşaviri olaraq vəzifə yerinə yetirən Ambric; solğun bir qurbağaya bənzəyir. Geniş, sallanan bir üzü və çox geniş, yumşaq bir ağzı vardır. Boynu yox kimidir. Yuvalarından fırlayacakmış kimi görünən iri və yumru gözləri vardır. Qısa və buruq saçlı. Bəzən saçına məxmər fiyonklar taxır. Titrək və tiz bir səsi olan Ambric hər zaman Çəhrayı rəng geyimlər geyir. 1995-ci ildə Albus Dambldorun Nazirlik tərəfindən Hoqvarts müdirliyindən uzaqlaşdırılması ilə Hoqvartsa müdir olaraq təyin edildi. Eyni zamanda da Qaranlıq sənətlərə Qarşı Müdafiə dərsinə girməkdədir. Hər şeyə qadağan gətirən Ambrici demək olar ki, Hoqvartsda heç kim sevmir.
Qaraqalpaq mətbəxi
thumb|400px|[[Qazı-Karta]] Qaraqalpak mətbəxi (Karakalp. Karakalpak askhanasy) - qaraqalpaqların ənənəvi mətbəxi, qonşu Orta Asiya xalqlarının: özbəklər, türkmənlər, qazaxlar, qırğızların kulinariya sənətlərinin elementləri olan orijinal milli mətbəxdir.
Qaraqalpaq mətbəxinin xüsusiyyətləri
Ət yeməklərinə mal əti, quzu, dəvə, at əti, dovşan və quş ətindən hazırlanmış yeməklər daxildir. Quzu və mal əti ən populyar olanlardır. Qaraqalpaqlar müsəlman olduqları üçün onlar donuz əti yemirlər.
Birinci və ikinci yeməklərdə taxıl, maş lobya, buğda unu, darı, düyü, lobya, sorqo və digər dənli bitkilər ayrılmaz hissə və ya qarnitür kimi də istifadə olunur. Kartof və tərəvəz daha çox istehlak olunur.
Əsas isti xörəklərdə üstünlüyü qızardılmış və bişirilmiş yeməklər təşkil edir. Ət və qaynadılmış xəmir xörəkləri geniş yayılmışdır. Qaraqalpaq mətbəxinin əsasını qızardılmış ətin qaynadılmış xəmirlə qarışığı təşkil edir.
Ən çox yayılmış yeməklər qurtik, plov, laqman, manpar, şavlya, mantı, samsa, pelmeni, şorba, məşaba şorbası, bulyonda əriştə şorbasıdır.
Demək olar ki, bütün yeməklərin yanında buğda unundan bişirilmiş kürə çörəklər verilir.
Yeməyin yanında çay da - yaşıl və ya südlü qara çay da verilir. Bu adət orta əsrlərdə köçərilər arasında geniş yayılmışdı və bugün təkcə qaraqalpaqlar deyil, qazaxlar və türkmənlər arasında, həm də qırğızlar arasında da mövcuddur.
Köftələr
Qaraqalpaqların ən geniş yayılmış yeməklərindən biri yueri qurtik (buğda unundan hazırlanmış köftələr) və may qurtikdir (kərə yağı qurtikləri). Bu yemək qədim yeməkdir, lakin bugün də tez-tez qaraqalpaq qadınları tərəfindən hazırlanır. Buğda unundan böyük xəmirli köftələrin bişirilməsi yalnız qaraqalpaq yeməkləri üçün səciyyəvidir və digər türk xalqlarında, xüsusən qazax, qırğız və başqırdlarda rast gəlinmir.
Digər ənənəvi qaraqalpak xörəyi köftəli turamadır.
Turama
Qaraqalpaqların xüsusilə ən çox sevilən ənənəvi ət yeməyi bol köftəli ət yeməyi olan - turamadır (durama). Yeməyin adı tur sözündən götürülüb ki, bu da dağılmaq deməkdir. Köftələr üçün əsasən qurtik və buğda unundan istifadə olunur. Qaynadılmış ət, ümumiyyətlə, kişilər tərəfindən incə-incə doğranılır və köftələr digərləri tərəfindən doğranılır. Bundan sonra incə doğranmış köftələr və ət qarışdırılır. Üç və ya daha çox insan üçün, turama, yeməyə bulyon əlavə edilərək ümumi bir sinidə verilir. Bulyonla yanaşı bəzən turamaya tuzlıq və ya serebe adlanan sous da əlavə edilir. Bu yeməyin digər xalqlarda olan analoqları: Noqay turaması, Qazax narini, Özbək norinidir ki,bunlar da öz növbəsində beşbarmağın digər fərqli növlərindən sayılır.
NGC 634
NGC 634, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Ücbucaq bürcü istiqamətində yerləşir. Sa tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Təpəbaşı-i Namaz
Təpəbaşı-i Namaz və ya Təpəbaşı - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Şövt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 87 nəfər yaşayır (25 ailə).
Leoqanq dağları
Leoqanq ― Avstriyanın Salzburq torpağında şərqi Alp dağlarının bir hissəsini təşkil edən dağ silsiləsi. Dağlar Lofer vadisi, Zalfelden şəhəri və Leoqanq bələdiyəsi arasında yerləşir və Lofer dağları ilə birlikdə şimal-qərbdə iki dağ massivi meydana gətirir. Lakin şərqi Alp dağlarının təsnifatına əsasən Leoqanq və Lofer vahid alt qrup olaraq təyin edilmişdir. Leoqanq dağları cənubda Kitzbühel dağlarında, şərqdə isə Staynernes-Mir platosundan dərin kəsikli vadilərlə ayrılmşdır. Dağlar üçün tipik xüsusiyyət dik tərəfləri və kəskin konturlu hündür sirkləri olan yüksək yaylalardır.
Tipik karst dağlarında olduğu kimi Leoqanq dağlarında da çoxsaylı mağaralar mövcuddur. Bunlardan ən məşhuru 50 kilometrdən çox uzunluğu olan Lamprextsofen mağarasıdır. Mağara Lofer və Zalfelden arasındakı federal yolun dərhal kənarında yerləşir. Ərazidəki əhəmiyyətli süxur formalaşması Birnhorn zirvəsinin cənub yamacındakı Melkerloçdur.
Dağın ən hündür nöqtəsi 2 634 metr hündürlüyündəki Birnhorndur. Dağın qərbində Avstriya Silahlı Qüvvələrinə məxsus Hoçfilzen hərbi təlim zonası yerləşir.
Alpinizm klublarına aid sığınacaqlar
Leoqanq dağlarında yalnız iki dağ sığınacağı var. Bunlardan biri olan DAV alman alpinist klubu olsa da, yerli avstriyalılar tərəfindən idarə olunur. thumb|Lettlkaser|216x216px
Lampreçtsofen-Höhlenqaststatte
Lampreçtsofen-Höhlenqaststatte dəniz səviyyəsindən 664 m yuxarıdadır və yayda və qışda yalnız gündüz vaxtı açıqdır. 6 çarpayısı var və Loferdən Zalfeldenə gedən yolun kənarında yerləşir.
Passauer
2 033 m yüksəklikdə yerləşən Passauer 1891-1892-ci illərdə tikilmişdir. 1946-cı ildə baş verən yanğında ziyan görən sığınacaq 1954–1956-cı illərdə indiki şəklində yenidən qurulmuşdur. 2002-ci ildə sığınacağa yeni günəş terası verilmiş və 2012-ci ildə yeni bir elektrik stansiyası da daxil olmaqla bəzi əlavələr edilərək modernləşdirilmişdir. Sığınacaq yayda iyun ayının ortalarından sentyabr ayının sonuna qədər açıqdır və 45 nəfərlik 6 yataq otağı olan qış zalına sahibdir.
Lettlkaser
Lettlkaser dəniz səviyyəsindən 1 441 m yüksəklikdə yerləşir. Yayda açıq olsa da, qışda yaşayış olmur. Yataq otağı yoxdur.
Vərməzyar
Vərməzyar - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Şövt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 73 nəfər yaşayır (20 ailə).
Sabrina Veqa
Sabrina Veqa (Sabrina Vega Gutiérrez; doğ. 28 fevral 1987) — ispaniyalı şahmatçı, qadınlar arasında beynəlxalq qrosmeyster (2007).
Şahmat karyerası
1996-cı ildən 2007-ci ilədək müxtəlif yaş kateqoriyalarında İspaniyanı gənclər arasında şahmat üzrə dünya və Avropa çempionatlarında təmsil etmişdir. Mondaris (2005–06), Lork (2007) və La-Masana (2007) şəhərlərində keçirilmiş beynəlxalq turnirlərdə qadınlar arasında beynəlxalq qrosmeyster normasını yerinə yetirib. Ardıcıl iki dəfə Belqradda keçirilmiş beynəlxalq turnirlərdə qalib olub (2013, 2014).
İspaniyanın qadınlardan ibarət milli komandasının tərkibində yeddi dəfə Ümumdünya Şahmat Olimpiadalarında (2004, 2008–2016), altı dəfə isə Avropa çempionatlarında (2005–2015) çıxış etmişdir.
Üç dəfə qadın şahmatçılar arasında İspaniya çempionu olub (2008, 2012, 2015). 2016-cı ildə Rumıniyanın Mamaya şəhərində keçirilmiş şahmat üzrə qadınlar arasında XVII şəxsi Avropa çempionatında gümüş medal qazanıb.
Toğrul Ağalarlı
Toğrul Daşqın oğlu Ağalarlı (31 yanvar 1995; Ağsu rayonu, Azərbaycan — 7 oktyabr 2020; Tərtər rayonu, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Toğrul Ağalarlı 1995-ci il yanvarın 31-də Ağsu rayonunun Ağalarbəyli kəndində anadan olub.
Hərbi xidməti
Azərbaycan Ordusunun əsgəri olan Toğrul Ağalarlı 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Suqovuşan qəsəbəsinin azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə savaşıb. Toğrul Ağalarlı oktyabrın 7-də Suqovuşan döyüşləri zamanı şəhid olub. Ağsu rayonunda dəfn olunub.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Toğrul Ağalarlı ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Xocavənd rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Toğrul Ağalarlı ölümündən sonra "Xocavəndin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Ağdərə toqquşması (2008)
1994-cü ildə Ermənistanla Azərbaycan arasında imzalanan atəşkəs müqaviləsindən sonra müxtəlif miqyaslı bir çox qarşılıqlı hücumlar baş vermişdir. Bunlardan ən böyüyü 2008-ci ildə Ermənistanda keçirilən prezident seçkilərindən dərhal sonra Ağdərədə baş verdi. Azərbaycanın verdiyi açıqlamaya görə, Ermənistan diqqəti Ermənistandakı prezident seçkilərindən sonra martın 1-də baş vermiş insan haqları pozuntularından yayındırmaq üçün atəşkəsi pozmuşdur.
Ermənistanın verdiyi açıqlamaya görə, Ermənistanda seçkilərdən sonrakı daxili qarışıqlığı bir fürsət olaraq görən Azərbaycan, Ağdərə bölgəsinə ağır toplardan istifadə edərək gecə əməliyyatı həyata keçirdi. Ermənistan Müdafiə Nazirliyi gecə yarısı bir açıqlama verərək Ağdərə bölgəsinin sərhəd xəttinin 3-4 saat ərzində Azərbaycanın nəzarətində olduğunu elan etdi və davam edən qarşıdurmalardan sonra bölgədə nəzarətin bərpa edildiyini bildirdi.
Ermənistan Xarici İşlər Nazirliyi və Müdafiə Nazirliyinin mənbələrinə görə, münaqişə nəticəsində 2 erməni əsgəri yaralanmış və 8 Azərbaycan əsgəri öldürülmüşdür. Digər tərəfdən, Azərbaycan Müdafiə Nazirliyi, ölkədəki qurumlara məlumat verdi ki, Ermənistandakı seçkilərdən sonra gündəmi dəyişdirməyə çalışan erməni tərəfi, Azərbaycan ilə sərhəd bölgəsinə hücum etdi və başlayan qarşıdurmada 4 azərbaycanlı əsgər şəhid olmuş və 12 erməni əsgəri öldürülmüşdür.
Beynəlxalq Qırmızı Xaç təşkilatı isə Ermənistan tərəfdən 5 Azərbaycan əsgərinin cəsədini götürüb Azərbaycan tərəfinə təhvil vermişdir. Bu qarşıdurmadan sonra Rusiya və ABŞ Xarici İşlər Nazirliyi tərəfləri atəşkəs qaydalarına riayət etmələri barədə xəbərdar etdi, Ermənistan və Azərbaycan arasında vasitəçilik edən ATƏT-in Minsk qrupu isə münaqişəni pislədi.
NGC 4616
NGC 4616, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Sentavr bürcü istiqamətində yerləşir. E0 tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 inç) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Yolagəldi
Yolagəldi – İran ın Qərbi Azərbaycan ostanı nın Şövt şəhristanı nın Mərkəzi bəxşinə daxil olan şəhər.
Yolagəldi 2017-ci ilə qədər bir kənd sayılırdı və Mərkəzi bəxşinin Yolagəldi dehistanına bağlı olan kəndlərin sırasına daxil idi, 2017-ci ildə isə hökumət qərarı ilə şəhər statusu qazanmışdır.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə şəhərdə 3,590 nəfər yaşayır (789 ailə).
Apşeron rayonu
Apşeron rayonu — Rusiya Federasiyası, Krasnodar vilayətinin tərkibində inzibati ərazi vahidi. İnzibati mərkəzi Apşeronsk şəhəridir.
Coğrafiyası
Apşeron rayonu Krasnodar diyarının cənub hissəsində yerləşir və qərbdə Tuapse rayonu, şimalda Beloreçenski rayonu, şərqdə Adıgey Respublikası, şimal-qərbdə Qoryaçı Klyuç şəhər dairəsi və cənubda Soçi şəhər dairəsi ilə həmsərhəddir.
Rayonun sahəsi 2443.2 km²-dir. Rayonun ərazisi Böyük Qafqazın qərb kənarındakı orta hündürlükdə dağlar zonasına daxil edilmişdir. Alçaq dağlıq zonada mütləq hündürlük 100–500 m-dir. Apşeron rayonu cənub və cənub-şərqində nisbətən kiçik bir hissəsini yüksək relyef formaları olan yüksək dağlar (1000–1500 m) tutur.
Tarixi
2 iyun 1924-cü ildə Cənub-Şərq vilayətinin Maykop dairəsinin tərkibində mərkəzi Apşeronskaya kəndi olan Apşeronsko-Xadıjenski rayonu qurulur. Buraya Kuban-Qara dəniz diyarının Maykop bölməsinin ləğv edilmiş Apşeron, Xadıjen və Quriyan volostlarının əraziləri daxil edilmişdir. Əvvəlcə rayona 18 kənd sovetliyi daxil idi: Abxazian, Apşeron, Qoytx, Qünayski, Elisavetpolski, İmeretinski, Kabardinski, Kosyakinski, Kubanski, Kuban 1, Lineynoqo, Maynfteprom, Neftnyoqo, Samurski, Tverskoy, Xadıjenski və Şirvanskoqo.
16 noyabr 1924-cü ildə rayon Şimali Qafqaz diyarının tərkibinə daxil olur.
1925-ci ilin əvvəlində Apşeronsko-Xadıjenski rayonu mərkəzi ilə Xadıjenskaya kəndi olan Xadızenski rayonu adlandırılır.
10 mart 1925-ci ildə Xadıjenski rayonu ərazisinin bir hissəsindən mərkəzi Elisavetpolsk kəndi olan Armyanski rayonu ayrılır.
31 dekabr 1925-ci ildə rayon mərkəzi Tverskaya kəndinə köçürülür və rayon Tverskaya adlandırılır.
28 fevral 1928-ci ildə rayon mərkəzi yenidən Apşeronskaya kəndinə köçürüldü və ərazi indiki adını aldı.
22 avqust 1953-cü ildə ləğv edilmiş Armyanski rayonunun 4 kənd sovetliyi Apşeron rayonunun tərkibinə daxil olur: Kuban-Armyanski, Rezetski, Tubinski, Çerniqov.
25 dekabr 1956-cı ildə Nefteqorsk rayonu ləğv edilir və ərazisi Apşeron bölgəsinə daxil olur.
1 fevral 1963-cü ildə Apşeron rayonunun bütün kənd sovetlikləri Beloreçenski rayonuna verilır, Apşeron və Qoryaçe-Klyuçevski rayonu şəhər və kənd sovetləri arasından Apşeron sənaye bölgəsi qurulur.
12 yanvar 1965-ci ildə Apşeron sənaye bölgəsi ləğv edilir və keçmiş Qoryaçe-Klyuçevski rayonlarının əraziləri də bərpa edilmiş Apşeron rayonuna daxil edilir.
21 fevral 1975-ci ildə Goryaçı Klyuç diyar tabeli şəhərlər kateqoriyasına daxil edilir. Apşeron rayonu ərazisinin bir hissəsi Goryaçi Klyuçevski şəhər dairəsinin tabeliyinə verilir.
Əhali
2010-cu il Ümumrusiya siyahıya alınmasına olan məlumat : Kişilər — 47 690 nəf. (48,2 %). Qadınlar — 51 201 nəf. (51,8 %).
Əhalinin orta yaşı — 39,8 yaş. Kişilərin orta yaşı — 37,2 yaş. Qadınların orta yaşı — 42,2 yaş.
İnzibati-ərazi vahidləri
Şerbinovski rayonunda 3 şəhər və 10 inzibati vahidliyinə 52 yaşayış məntəqəsi daxildir.
İqtisadiyyat
Rayon sənayesi iqtisadi quruluşların dörddə birini təşkil edən maşınqayırma, metal emalı, ağac kəsmə, ağac emalı, qida emalı və s. ilə məşğul olan 260 müəssisə ilə təmsil olunur. Əsas məhsul növləri bunlardır: neft sənayesi avadanlıqları, kənd təsərrüfatı maşınları və avadanlıqları, qəliblənmiş ağac məhsulları, tikinti materialları, qida — çörək və şirniyyat məhsulları, makaron, un, pivə, şərab, sərinləşdirici içkilər, süd məhsulları. Sənaye müəssisələrinin ümumi sayından 69% -i ağac sənayesi müəssisələri və sahibkarlardır.
Rayonun ərazisində 9 490 hektar kənd təsərrüfatı sahəsi vardır ki, bunun da əkin sahəsi 5 795 hektar. Kəndli təsərrüfatlarının torpaqları 437 hektardır. Əsas ərazi 19 848 hektar meşə fonduna aiddir.
Şaroy rayonu
Şaroy rayonu (Шаройн кӏошт ) — Rusiya Federasiyası, Çeçenistan Respublikasının tərkibindəki inzibati ərazi vahidi. İnzibati mərkəzi Ximoy kəndidir.
Coğrafiya
Rayon Çeçenistan Respublikanın cənub hissəsindək dağlıq bir ərazidə yerləşir. Şimalda Çeberloev ilə, qərbdə Çeçenistanın İtum-Kali rayonu, şərqdə Dağıstan Respublikası və cənubda Gürcüstanla həmsərhəddir. Gürcüstanla sərhəd təbii sərhəd olaraq Tuşeti silsiləsindən keçir. Ərazisi demək olar ki, bütünlüklə yüksən sahələrdən ibarətdir. Ən yüksək zirvəsi Tebulosmtadır (4493 m). 4000 m-dən yuxarı olan zirvələri vardır: Komito (4261), Diklosmata (4285 m), Danosmta (4174 m) və s. Keçidlər 3000–3500 m yüksəklikdədir. Ümumi sahəsi 37 622 hektardır, 3 min hektarı kənd təsərrüfatı istehsalı üçün istifadə olunmuşdur.
Rayonun sahəsi 589.26 km²-dir. Planlaşdırılan Çeberloev rayonunun meydana gəlməsi ilə, Şaroy rayonunun sahəsi 376.22 km² olaraq təyin edilir.
Tarix
Şaroy rayonu 26 may 2000-ci ildə qurulmuşdur. 2003-cü ildən 2016-cı ilin mayınadək rayon idarəsinin başçısı, keçmiş idarə rəisi Muxadin Musalovun əmisi oğlu Rəsul Musalov olmuşdur. Daha sonra Ramazan Maqomedov rayon rəhbəri təyin edilir.
Əhali
Əhalisi 4906 nəfərdir. Əhalinin sıxlığı 1 kv km-ə 7,5 nəfərdir. Şaroy rayonun əhalisi ümumi əhalinin 9,1% -ni təşkil edir.
Rayon ərazisində ümumi əhalinin 36,12 % şəhərlərdə yaşayır.
2010-cu il Ümumrusiya siyahıya alınmasının məlumatlarına görə rayonun milli tərkibi haqqında aşağıdakı məlumatlar verilmişdir :
Kenxi və Buti kəndlərində əhalinin əksəriyyətini avarlar təşkil edir, qalanlarının hamısı çeçenlərdir.
İnzibati ərazi bölgüsü
Şaroy rayonuna eyni adlı 12 inzibati ərazi vahidliyi daxildir. Ümumilikdə 12 kənd tipli yaşayış məntəqəsi mövcuddur.
Tərk edilmiş kəndlər
1944-cü ildə rayon ərazisində kəndlər boşaldılır. Tərk edilmiş kəndləri:Acilda, Alxax, Berdukel, Aşağı Haşeldoy, Haşeldoy, Hinduh, Hinduşti, Malçiçe, Mozuxi, Dukarxoy, Barçi-Kolyeşka, Çexildoy, Qovoldoy, Halikort, Çaqaldey, Çeykara, Eltyaul, Gezika, Umarcelo, Hindoy, Basoy, Kaçexoy, Kenso, Kebosoy, Etkerçi, Sanduxoy, İkaroy, Çarxaxi və Janquldoy.
Aləmzər Əlizadə
Aləmzər Əlizadə Məmməd qızı (4 sentyabr 1950, Gəncə, Azərbaycan) — şairə, Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü.
Kitablar
Aşağıdakı kitabların müəllifidir:
Əsərlər
'''Əsərləri almanaxlarda, toplularda, dərsliklərdə çap olunub. Aşağıdakıları göstərmək olar:'''
Pyeslər
Gəncə Dövlət Kukla teatrında aşağıdakı pyeslər tamaşaya qoyulub:
"Günah torbası" və "Nəğmə qapısı" pyesləri mərkəzi televiziya ilə nümayiş etdirilib, birinci tamaşa televiziyanın "Qızıl fondu"nda saxlanılır.
Qara işıq
thumb|250x250px| Kompakt lüminessent lampa tipli "qara işıq" lampası, 404 nm diapazonunda lüminofor təbəqəsindən qismən nüfuz edən civə buxarının parıltı spektrindən görünən zəif bənövşəyi parıltı. Lüminoforun özünün 350–370 nm diapazonunda parıltısı gözlə görünmür. Qara işıq lampası və ya Vud lampası, ultrabənövşəyi işıq lampası — modeldən asılı olaraq bir-birindən fərqli diapazonlu uzun dalğalı (ən "yumşaq", görünən işığa ən yaxın) ultrabənövşəyi (UVA) işıq yayan flüoressens, qövsvari və ya LED lampadır. Kvars lampalardan fərqli olaraq, nisbətən zəif görünən parıltıya (bəzən ümumiyyətlə görünmür) malikdir və daha aqressiv ultrabənövşəyi diapazonlar yaymır: UVB (günəşdən qaralma və dəri yanıqlarına cavabdehdir) və UVC (kvars lampası radiasiyasının mikroorqanizmlərə sürətli zərərinə, insanın gözlərinə və dərisinə təsirinə görə cavabdehdir; günəş UVC-si isə yer səthinə gəlib çatmır).
Bir çox digər lampalar görünən işıqla eyni vaxtda ultrabənövşəyi şüalar yaysa da, görünən işıq olmadan UV işığı tələb olunduqda, xüsusən də bir çox maddələr ultrabənövşəyi şüalanmaya məruz qaldıqda ortaya çıxan flüoressensliyi müşahidə edərkən qara işıq lampası lazımdır. "Qara işıq" lampası dekorativ və bədii işıq effektlərində, tibbdə diaqnostik və müalicəvi məqsədlərlə, flüoressens boyalarla xüsusi işarələnmiş maddələrin aşkarlanmasında (məsələn, əskinaslarda), həvəskar və peşəkar mineralogiyada mineral ovçuluğu, saxta pulların aşkarlanmasında, plastik qatranların bərkidilməsi, həşəratların cəlb edilməsi və soyuducu sızmasının aşkar edilməsində istifadə olunur.
Təsir prinsipi
left|thumb|250x250px| Qara işıq lampasının spektri. 1 — stronsium tetraboratda avropium xətti, ~370 nm; 2-civə xətti 404,656 nm thumb| T5 (16 mm) boruşəkilli civə boşalma lampaları: 350–370 nm-lik "qara işıq" və 253 nm-lik kvars lampası. thumb|200x200px| E27 bazalı "qara işıq" civə lampası Belə lampalar adi flüoressens lampalarla eyni prinsiplərə uyğun olaraq hazırlanır. Yeganə fərqi qara işıq lampalarının istehsalında xüsusi lüuminoforun istifadə edilməsi və (və ya) şəffaf şüşə lampanın əvəzinə tünd qara lampa, kobalt və ya nikel oksidi qatqıları olan mavi-bənövşəyi uvio şüşə istifadə edilir. Belə şüşə Vud şüşəsi adlanır və dalğa uzunluğu 400 nmdən çox olan görünən işığı ötürmür.
Tətbiqi
left|thumb| Flüoressens makiyajlı model thumb|242x242px| Həşəratların işıqla tutulması. DRL lampası (solda) və qara işıq lampası (sağda) thumb|200x200px| UB işıqda [[Sultan tutuquşusu|tutuquşunun flüoressensiyası]]
İstinadlar
<references group="" responsive="1">
Avro Canada CF-105 Arrow
Avro Canada CF-105 Arrow, yelkən qanadlı supersonik (səsdən daha sürətli) bir qırıcı hərbi təyyarədir. Onun dizayneri və istehsalçısı Ontario (Kanada) regionundakı Malton şəhərində yerləşən Avro Canada şirkətidir. Dizayn işləri 1953-cü ildə başlamışdır. Arrow və eyni vaxtda Orenda Iroquois reaktiv mühərrikləri işi 1959-cu ildə anidən dayandırılmışdır. Bu vəziyyət uzun və çox ciddi siyasi müzakirələrə səbəb olmuşdur. Təyyarənin 5 sınaq modeli və hissələri sonradan məhv edilsə də, unudulmaz xatirələri ilə Kanadada bir növ əfsanəyə çevrilmişdir. İstehsalı dayandırıldıqdan sonra gizli şəkildə alınan bir prototipin olduğu və yaxşı vəziyyətdə saxlanıldığı barədə şayiələr yayılsa da, bunu təsdiqləyən bir dəlil yoxdur. Arrowun tələsik məhv edilməsi Amerikanın bu işdə əli olduğu düşüncələrini ortaya çıxarmışdır. Həqiqətən də, Avro Canada mühəndis və texniki işçilərinin əksəriyyəti beyin axınını başladaraq ABŞ-yə getmiş, NASA-nın Merkuri layihəsi, Gemini layihəsi və Apollon proqramı kimi insanlı kosmik gəmi layihələrində qabaqcıl mühəndislər, menecerlər və rəhbərlər olmuşdurlar.
thumb|Avro Canada CF-105 Arrow [[modelinin sonralar həvəskarları tərəfindən hazırlanmış uçmayan oxşarı.]]
Bəxtiyar Aslanov
Bəxtiyar İlqar oğlu Aslanov — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Bəxtiyar Aslanov 28 dekabr 1998-ci ildə dünyaya göz açmışdır. Əslən Şuşa rayonundan idi. Qarabağ müharibəsində, 8 may 1992-ci ildə Şuşa işğal edildikdən sonra Bəxtiyarın ailəsi Naftalanda məskunlaşmışdır.
Hərbi xidməti
Bəxtiyar orta məktəbi bitirdikdən sonra hərbi xidmətə yollanmışdır. Hərbi xidmət müddəti bitən Bəxtiyar yenidən ordu sıralarına qayıdır və müddətdən artıq həqiqi hərbi xidmət qulluqçusu olaraq xidmətini davam etdirir. O, Daşkəsən rayonu ərazisində yerləşən "N" saylı hərbi hissədə qulluq etmişdir.
Vətən müharibəsi
Azərbaycan Ordusunun əsgəri olan Bəxtiyar Aslanov 2020-ci il sentyabrın 27-dən Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi üçün başlanan Vətən müharibəsində iştirak etmişdir. Murovdağın azad olunması uğrunda gedən döyüşlərdə vuruşmuşdur. Əməliyyatlar nəticəsində onun da arasında olduğu zabit-əsgər heyəti Ağbaba yüksəkliyini azad edirlər. Bundan sonra, Bəxtiyar Aslanov və təxminən 7 nəfər silahının bitdiyinə görə əlbəyaxa döyüşürlər. Ailəsi ilə sonuncu dəfə 27 sentyabr 2020-ci ildə əlaqə saxlayan Bəxtiyar Aslanov 30 sentyabr tarixində döyüş tapşırığını yerinə yetirərkən həlak olmuşdur. Uzun müddət itkin olaraq axtarılan Bəxtiyarın nəşi axtarıldıqdan 137 gün sonra Murovdağın Ağbaba yüksəkliyində tapılmış və 13 fevral 2021-ci ildə ailəsinin istəyi ilə Goranboy rayonunun Balakürd kəndində torpağa tapşırılmışdır.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Bəxtiyar Aslanov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Kəlbəcər rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Bəxtiyar Aslanov ​ölümündən sonra "Kəlbəcərin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Kosmosun tədqiqi
thumb|İnsanlar Ayın səthini araşdırırlar thumb|Arrokoth kimi tanınan bu Kuiper qurşağı obyekti 2019-cu ildə görülən Günəş Sisteminin ən yaxından ziyarət edilən cismidir. thumb|250x250px| Opel RAK.1–30 sentyabr 1929-cu ildə dünyada ilk ictimai ekipajlı raket təyyarəsinin uçuşu. Kosmosun tədqiqi kosmosu tədqiq etmək üçün astronomiya və kosmik texnologiyanın istifadəsidir. Kosmosun tədqiqi əsasən teleskoplarla astronomlar tərəfindən həyata keçirildiyi halda, onun fiziki tədqiqi həm ekipajsız robot kosmos zondları, həm də insanların kosmosa uçuşu ilə aparılır. Kosmosun tədqiqi, onun klassik forması astronomiya kimi, kosmos elminin əsas mənbələrindən biridir.
Yaşamaq gözəldir, qardaşım! (film, 1966)
"Yaşamaq gözəldir, qardaşım!" — rejissorlar Ramiz Əsgərov və Antonis Voyazos ilk tammetrajlı bədii filmi.
Kosmosun tədqiqi
Astronomiya kimi tanınan kosmosda obyektlərin müşahidəsi qədim vaxtlardan olsa da, yalnız XX əsrin ortalarında kosmosun fiziki tədqiqində raket texnologiyaların inkişafı nəticəsində yüksək nailiyyətlər əldə etmək mümkün olmuşdur. Dünyanın ilk genişmiqyaslı eksperimental raket proqramı 1920-ci illərin sonlarında Fritz von Opel və Maks Valierin rəhbərliyi altında Opel-RAK idi və bu, ilk ekipajlı raket təyyarələrinin yaradılmasına yol açdı. Bu proqram Nasist dövründə V2 proqramı və 1950-ci ildən etibarən ABŞ və Sovet kosmik proqramlarının inkişafına yol açdı. Opel-RAK proqramı və yerüstü və hava nəqliyyat vasitələrinin möhtəşəm ictimai nümayişləri böyük izdiham yaratmış, dünya ictimaiyyətinin həyəcanına səbəb olmuş və Verner von Braun kimi kosmik uçuşun sonrakı yaradıcıllarına böyük və davamlı təsir göstərmişdi. Kosmosun tədqiqi üçün ümumi əsaslar arasında elmi tədqiqatların inkişafı, milli nüfuz, müxtəlif millətləri birləşdirmək, bəşəriyyətin gələcəkdə sağ qalmasını təmin etmək, digər ölkələrə qarşı hərbi və strateji üstünlüklər yaratmaq daxildir.
Kosmosun tədqiqinin ilk dövrü Sovet İttifaqı və ABŞ arasında "Kosmik Yarışı" ilə əlaqədar idi. 4 oktyabr 1957-ci ildə Sovet İttifaqının Sputnik 1-in Yer orbitinə ilk insan yaratdığı obyektin çıxarılması və 20 iyul 1969-cu ildə Amerikanın Apollon 11 missiyası tərəfindən Aya ilk enişi çox vaxt bu ilkin dövr üçün əlamətdar məqamlar kimi qəbul edilir. Sovet kosmik proqramı 1957-ci ildə orbitdə ilk canlı varlıq, 1961-ci ildə ilk insanın kosmosa uçuşu (Vostok 1 -də Yuri Qaqarin), 18 mart 1965-ci ildə açıq kosmosa ilk çıxış (Aleksey Leonov tərəfindən), 1966-cı ildə başqa bir göy cisminə avtomatik eniş və 1971-ci ildə ilk kosmik stansiyanın (Salyut 1) buraxılması.daxil olmaqla bir çox ilk nailiyyətlər əldə olundu. Tədqiqin ilk 20 ilindən sonra diqqət birdəfəlik uçuşlardan Speys Şattl proqramı kimi çoxdəfəli hava gəmilərindən istifadə olunmağa başlamış və rəqabətdən Beynəlxalq Kosmik Stansiya (ISS) yaradılması ilə əlaqədar əməkdaşlığa keçdi.
2011-ci ilin martında STS-133 -dən sonra ISS-nin əhəmiyyətli dərəcədə tamamlanması ilə ABŞ-nin kosmos tədqiqatı planları dəyişməz olaraq qalır. Buş Administrasiyasının "Bürc" proqramına əsasən 2020-ci ilə qədər Aya qayıdış proqramı 2009-cu ildə niyyətlə bağlı hesabat verən ekspertlər heyəti tərəfindən maliyyə baxımından qeyri-adekvat və qeyri-real hesab edilmişdir. Obama Administrasiyası 2010-cu ildə "Bürc" proqparımına yenidən baxmaqla, 2020-ci ildən sonra da genişləndirilməsini nəzərdə tutan, aşağı Yer orbitindən (AYO) kənarda ekipajlı missiyalar üçün imkanların inkişafına diqqət yetirmək, insan ekipajları üçün daşıyıcı raketlərin istifadə olunmasının, NASA-dan şəxsi sektora dəyişdirilməsini, AYO-dan kənara missiyaların həyata keçirilməsi üçün texnologiyaların inkişafını, Fobos və Mars orbitlərinin tədqiq edilməsini təkllif etdi.
2000-ci illərdə Hindistan Chandraayan 1 -i işə saldıqda Çin uğurlu ekipajlı kosmos uçuşu proqramına başladı, Avropa Birliyi və Yaponiya da gələcək ekipajlı kosmik missiyaları planlaşdırdılar. Çin, Rusiya və Yaponiya 21-ci əsrdə Aya ekipajlı missiyaları, Avropa İttifaqı isə 20 və 21-ci əsrlərdə həm Aya, həm də Marsa ekipajlı missiyaları göndərmək niyyətini açıqladı.