cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Pyasina çayı
Coğrafiyası
Uzunluğu — 818 km, hövzəsinin sahəsi 182 min. km² təşkil edir. Pyasino gölündən başlanğıcını götürən çay Şimali Sibir çökəkliyindən axaraq Bırrınqa dağları uaxınlığından axaraq Pyasin köfəzinə tökülür. 170 km uzunluğunda estuari əmələ gətirir. Mənsəbində Labirintovıye adalarını əmələ gətirir. Orta illik su sərfiyyatı aşağı axarlarda 2,6 min. m³/s axın isə 82 km³ təşkil edir. Gursululuq dövrü iyundan oktyabra qədər davam edir.
Tarixi
Pyasin körfəzinin sahilləri 1740-cı ildə Dmitriy Vasileviç Sterlekov tətqiq etmişdir, 1741-ci ildə isə Semyon Çelyuskin burada olmuşdir. 1893-ci ildə isə Nansen «Fram» gəmisində Pyasin körfəzinin tətqiqatını atmişdir. 1915-ci ildə isə A. Beqiçev B. A. Vilkinskiyə və Otto Sverdrupa kömək məqsədi ilə qış yolu ilə dəfələrlə çayın hər iki tərəfinə keçmişdir
Qolları
Çayın əsas qolları: sağdan — Çernaya, Dupıta, Yaqoda, Tareya, Binyoda, Çetırex; soldan — Aqapa, Mokoritto, Pua.
Əhəmiyyəti
Çay mənsəbdən 700 km məsafədə gəmiçilik üçün yararalıdır. Kresti qəsəbəsi yaxınlığına qədər gəmilər sərbəst irəliləyə bilirlər. Bu hissədə Dudıpta çayının mənsəbi yerləşir. Kiçik gəmilər və qayıqlar isə hətta Pyasin gölünə qədər gələ bilirlər Naviqasiya cəmi iki ay avqustun orralarından sentyabrın sonlarına kimi açıq olur.
Pyasin çayının mənsəbində Ust-Tareya və Kresti qəsəbələri yerləşir. Burada balıq ovu həyata keçirilir.
Fauna
Deltasında 1984-ci ildə 230,000 baş qaz kaloniyası müəyyənləşmişdir. Deltasında 35—45 min, hövzəsində yerləşən 260 göldə isə 200—210 min baş ağ baş qaz aşkarlanmışdır. 1987-ci il məlumatına gör hövzəsində 36 quş növü aşkarlanmışdır: qaradöş qaqar, qırmızıdöş qaqar, ağdimdik qaqar, qara qaz, qırmızıdöş qaz, əkin qazı, qaşqa qaz, kiçik qu quşu, bizquyruq ördək, dəniz qaraördəyi, ağquyruq dəniz qartalı, şahin, qütb bayquşu.
Kompüter mühəndisliyi
Kompüter mühəndisliyi — elektrik mühəndisliyi və kompüter elmlərininin müxtəlif sahələrini özündə birləşdirən və kompüter sistemlərini yaradan mühəndislik sahəsi. Kompüter mühəndislərinin adətən elektronik mühəndisliyi, proqram təminatının dizaynı bilik və bacarıqları olur.
Senecio coronatus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Rəzəvi Xorasan ostanı
== Rəzavi Xorasan Ostanının Şəhristanları: ==
Hyles hippophaes
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Flerovium
Flerovium (Fl) – D.İ.Mendeleyevin elementlərin dövri sistemində 114-cü element.
Somelye
thumb|Somelye şərabı yoxlayır Somelye (fr.  sommelier , [sɔməlje]) və ya saqi — şərabın əldə olunması, saxlanılması və müştəriyə təqdim olunmasına görə məsuliyyət daşıyan restoran işçisi. Somelye şərab xəritəsini tərtib edir, şərabın dequstasiyası ilə məşğul olur və müştərilərə seçim etməkdə kömək etmək üçün rəy bildirir. right|thumb|180x180px|Somelye üçün tıxac açan Somelyelərin öyrədilməsi xüsusi məktəblərdə həyata keçirilir, bu məktəblərdə şərabçılıq tarixi ilə yanaşı gələcək somelyelərə müxtəlif şərablardan qatışıq buketlər hazırlamaq kimi bacarıqlar da öyrədilir. Nəticədə peşəkar somelyelər şərabın qoxusuna görə onun keyfiyyətini, üzümün növünü və bəzən hətta onun hansı regiona məxsus olduğunu, yaşını müəyyən edə bilirlər.
Fransa somelyelər ittifaqı bu sahədə 10 ildən artıq təcrübəsi olan şəxslərə «peşəkar somelye» adını verir. Ən azı 15-20 il somelye təcrübəsi olanlar beynəlxalq çempionatların qalibləri olurlar.
Tarixi
Qədim fransız dilində sommereier (someryer) sözü "yük heyvanının nəzarətçisi" mənasını verirdi, belə ki, orta əsrlərdə yükün (yatağın, qab-qacağın, yemək və şərab zirzəmisinin) daşınmasına görə cavabdeh olurdu. Lakin 17-ci əsrin sonlarından etibarən somelyelər ancaq sahiblərinin şərablarını seçmək və qorumaqla məşğul olmağa başladılar. O zamandan etibarən bu vəzifə transformasiyaya uğrayaraq indiki şəklini aldı.
Həmçinin bax
Fumelye
İstinadlar
Кто такой сомелье
Yura Movsisyan
Həyatı
Yura Movsisyan 2 avqust 1987-ci ildə Azərbaycan SSR-in paytaxtı Bakı şəhərində erməni ailəsində anadan olmuşdu. Ermənistan və Azərbaycan arasında münasibətlərin gərginləşməsindən sonra Yuranın ailəsi ABŞ-yə köçüb və ermənilərin kütləvi yaşadığı Los Ancelesdə məskunlaşıb. Movsisyan orada Pasadena Ali Məktəbində futbolla məşğul olur. Onun kumiri Tyeri Anridir.
Kansas Siti
Movsisyan 13 may 2006-cı ildə "DC Yunayted" klubuna 2-1 uduzduqları qarşılaşmada əvəzetmədən meydana daxil olaraq "Kansas Siti"nin heyətində debüt edib. O, ilk peşəkar mövsümünün sonlarında əsas komandanın heyətində möhkəmlənə bilin. Növbəti mövsüm o peşəkar karyerasında ilk qolunun müəllifi olub. Bu hadisə 25 aprel 2007-ci ildə "Toronto"nu 3-0 hesabı ilə məğlub etdikləri qarşılaşmaya təsadüf edib. Daha sonra o qollarını sıralamağa başladı.
Real Salt Leyk
2007-ci ilin sentyabrında Movsisyan "Real Salt Leyk" klubuna keçdi. Movsisyan sentyabrın 17-də "Los Anceles Qalaksi" klubu ilə 2-2 hesabı ilə başa çatan qarşılaşmada debüt edib. Mövsümün son qarşılaşmasında o karyerasında ilk qırmızı vərəqəsini aldı. Növbəti mövsüm Movsisyan "Dinamo Hyuston" ilə qarşılaşmada "Real Salt Leyk" klubunun heyətində ilk qolunu vurdu. Bu hadisə 6 16 avqust 2008-ci ilə təsadüf edib. Movsisyan "Real Salt Leyk" klubunun tarixində ABŞ Kubokunun pley-of mərhələsində qol vuran ilk futbolçu olub. 2009-cu ildə o, klubun ABŞ Kubokunu qazanmağına kömək etdi.
Krasnodar
2011-ci ilin qışında 2.5 milyon avroya Rusiyanın "Krasnodar" klubuna keçdi. Yuranın debütü mövsümünün ilk oyununa təsadüf etdi. 12 mart 2011-ci ildə "Anji" klubu ilə qarşılaşmada o, "Krasnodar"ın heyətində ilk oyununa çıxdı. Növbəti oyunda, "Spartak Nalçik"lə qarşılaşmada isə qol hesabını açdı. Yura mövsümü 14 qolla tamamladı və klub tərəfindən ilin oyunçusu seçildi. Növbəti mövsümün "Rubin"ə qarşı keçirilmiş açılış oyununda Movsisyan bir qolun müəlllifi oldu. Mövsümün sonunda Yuraya bir çox digər klublarla yanaşı "Krasnodar" da yeni müqavilə təklif etdi. Lakin klubun təklif etdiyi maaş Movsisyanı razı salmadı.
Spartak Moskva
Movsisyan 8 dekabr 2012-ci ildə 7.5 milyon avroya "Spartak Moskva"ya keçdi. O, klubla 4.5 illik müqavilə bağladı. Müqaviləyə əsasən ilinə 1.5 milyon avro qazanmalı idi. O, "Spartak" tarixinin ən bahalı yeddinci transferidir. 10 mart 2013-cü ildə "Terek Qroznı" ilə qarşılaşmada debüt etdi. Bu qarşılaşmada o, het-trik etməklə yadda qaldı. Bu, Yuranın karyerasında ilk het-trik idi. "ÇSKA Moskva" ilə derbidə Movsisyan zədələnərək üç oyunu buraxmalı oldu. Növbəti mövsüm Yura üçün uğurlu başladı. O, "Krılya Sovetov" klubu ilə qarşılaşmada penaltidən fərqlənərək komandasına qələbə qazandırdı.
Real Salt Leykə qayıdış
15 yanvar 2016-cı ildə "Real Salt Leyk" klubu Movsisyanı icarə əsasında öz heyətinə qatdığını bildirdi.
Milli komanda
Movsisyan 9 avqust 2010-cu ildə Ermənistan milli futbol komandasının heyətinə qoşuldu və iki gün sonra İranla yoldaşlıq görüşündə debüt etdi. O, UEFA Avropa Çempionatı 2012-nin təsnifat mərhələsində 4 qol və 5 məhsuldar ötürmənin müəllifi oldu.
Şəxsi həyatı
Movsisyan Los Ancelesdə yaşayır. O, həm Ermənistan, həm də ABŞ vətəndaşıdır. Yura Marianna ilə evlidir və onların üç uşağı var: qızları Ayida (doğum 2012), Rita (doğum 2016) və oğlu Arman (doğum 2010).
Klub
Real Salt Leyk
Buz mağarası (Goranboy)
Buz mağarası — Goranboy rayonunda mağara.
İnzibati yeri
"Buz mağarası" adlanan təbiət abidəsi Goranboy rayonunun Buzluq kəndinin cənub qurtaracağında, Kürəkçayın sol tərəfində, dəniz səviyyəsindən 1800 m hündürlükdə, Goranboy Meşə Mühafizəsi və Bərpası Müəsisəsinin xidməti ərazisinin meşə ilə örtülü sahəsi ilə həmsərhəd Buzluq kəndinin bələdiyyə mülkiyyətinə aid torpaq sahəsində yerləşir.
Tarixi
Mağara uzaq keçmişdə təbii fəlakət zamanı bərk süxurlardan ibarət iri qaya parçalarının mütləq hündürlüyü daha çox olan ərazilərdən yuvarlanaraq qala şəklində Kürəkçayın məcrasına toplanması nəticəsində əmələ gəlmişdir. İri qaya parçalarının toplandığı ərazi 0,22 hektar sahəni təşkil etməklə hər bir təərəfi ağaçlarla əhatələnmişdir. Buz mağarası təxminən onun mərkəzi hissəsində qaya parçalarının altında yerləşir və içərisində daim buz olur. Mağaraya daxil olmaq üçün qaya parçalarının arasından 3-3,5 metr şaquli istiqamətdə çox çətinlikə keçilə bilən dar keçidlərlə aşağıya düşmək lazım gəlir. Yay fəslinin və ərazidə yüksək hərarətin olmasına baxmayaraq mağaradan buz parçaları çıxarılır.
Xarici İşlər Nazirliyi (Slovakiya)
Slovakiya Xarici İşlər Nazirliyi   — Slovakiya hökumətindəki Xarici İşlər Nazirliyinin rəhbəri dövlətin xarici işlərindən məsul hesab edilir. Nazirlik 1990-cı ildə "Slovakiya Respublikasının Beynəlxalq Əlaqələr Nazirliyi" kimi yaradılıb. 1992-ci ildən "Slovakiya Xarici İşlər Nazirliyi" adı ilə tanınır.
Sanitar
Sanitar tibb praktikasında köməkçi funksiyaları yerinə yetirən kiçik tibb işçisidir. Sanitar kimi işləmək tibbi təhsili tələb etmir, ancaq görülən işlərdən asılı olaraq kurslar, qısa hazırlıq və ya digər təlim şəklində ilkin hazırlıq tələb oluna bilər. Məcazi mənada sanitar təmizləyici deməkdir.
Fəaliyyətlər
Sanitarların ümumi vəzifələrinə aşağıdakılar daxildir : Əlavə funksiyalar ixtisaslaşmış bölmələrin (radiologiya şöbəsi, meyitxana və s.) İşçiləri üçün mümkündür. Hərbi xidmətdə sanitarlar  döyüş bölgəsində ilk tibbi yardım göstərmək və yaralıları təxliyə etmək məsuliyyət daşıyırlar.
Təcrübə
Sanitarlar yüksək təcrübə və qabiliyyətə sahib olan səhiyyə komandasının vacib üzvləridir. Peşə ilə məşğul olmaq üçün geniş sağlamlıq təhsili tələb olunmasa da, çevik və yaxşı ünsiyyət bacarıqları ümumiyyətlə tələb olunandır. Bədən mexanikası, qidalanma, anatomiya və fiziologiya və zehni sağlamlıq problemləri, infeksiya nəzarəti, fərdi qulluq bacarıqları və uçot qaydaları kimi sahələrdə rəsmi təhsil və ya iş yerində təlim alırlar.
Senecio royleanus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Moskovium
Moskovium (Mc) – D.İ. Mendeleyevin elementlərin dövri sistemində 115-ci element.
Pahanq
Pahang Qərb Malayziyanın şərqində əyalət. Qərbdə Malay sıra dağları, şimalda isə şərq yaylaları ilə əhatələnən geniş Pahang çayı (sungai) hövzəsini əhatə edir. Şərq sahil Cənubi Çin dənizi boyunca uzanır.
Tarix
xııı əsrə aid bir Çin salnaməsində Pahangın Şrivicaya adlı bir Sumatra krallığına asılı olduğu deyilir. xv əsrdən sonra Malaka Darussalamnın əlinə keçən Pahang daha sonra Johorun suverenliyi altına keçdi. Johorun bölgədəki nümayəndələri zamanla müstəqil bir sultanlıq qurdular. Bu sultanlıq 1887-ci ildə Britaniyanın protektorası olmağı qəbul etdi. Pahang 1895-ci ildə Federal Malaya Əyalətlərindən biri oldu və II Dünya Müharibəsindən sonra Malaya Federasiyasına qatıldı.
Demoqrafiya
Məskunlaşmanın seyrək olduğu bölgədə Malaylar ,Çinlilər və yarı köçəri yerlilər yaşar. Qərbdəki böyük qəsəbələrdə əhalinin böyük hissəsini çinlilər təşkil edir. Bölgədəki ən böyük məskunlaşma yeri Kuanta və Pekandır. Əhalinin böyük qisimini Müsəlmanlar təşkil edir.
İqtisadiyyat
Pahang çayı boyunca dəmir və avtomabil yolları ilə rezin plantasiyaları uzanır. Sahildəki delta bölgələrində düyü yetişdirilir. Başqa bitki mənşəli məhsullardan kokos, tütün və kenevir becərilir. Böyük miqyaslı inkişaf layihələri sonunda yağ palmasi və rezin plantasiyaları qurmaq üçün yüz minlərlə km²-lik bir meşə bölgəsi təmizlənərək əkinçiliyə verilmiş və qurulan yeni kəndlərə yüz minlərlə adam yerləşdirilmişdir. Rompində geniş dəmir filizi yataqları vardır (1970-ci ildə mədən sənayesinə son qoyulmişdur); Raubda qızıl çıxarılır. Sungai Lembingdəki qalay yataqları 1888-ci ildən bu yana fəaliyyət göstərir. Sahil zonasındə Malayziyanın əhəmiyyətli neft və təbii qaz yataqları vardır.
Pahangın şimal-qərb ucundakı Taman Negara Milli Parkında ( 4.344 km² ) Malakka Yarımadasının ən yüksək nöqtəsi olan Tahan Dağı ( 2.187 m ) yerləşir. Bölgənin orta hisəsində isə Kerau Təbii Həyatı Qoruma Sahəsi yerləşir.
Tisian Veçellio
thumb|Venesiyada Tisianın qəbri Tisian Veçellio — İtalyan rəssam, XVI əsr Venesiya rəssamlıq məktəbinin ən görkəmli nümayəndələrindən biri. Belluno yaxınlığında, Pyeve-di-Kadoredə (Venesiya respublikası) doğulmuşdur. Doğulduğu yerlə əlaqədar olaraq yaşamı boyunca tez-tez da Kadore deyə də xatırlanır.
Yaradıcılığı
thumb|Avtoportret Müasirləri tərəfindən "Kiçik Ulduzlar arasında Günəş" ("The Sun Amidst Small Stars") (Dantenin "Cənnət"indən sonuncu misra) kimi adlanan Tisian universal İtalyan rəssamlarından biri olmuşdur. Məharətli rəssam çoxsaylı portretlərin, təbiət mənzərələrinin, mifik və dini mövzulu əsərlərin müəllifidir. Onun rəssamlıq metodikası, xüsusilə rənglərin istifadəsi nəinki İtalyan Renessans rəssamlarına, həmçinin qərb incəsənətinin görkəmli nümayəndələrinə də öz əsaslı təsirini göstərə bilmişdir.
Yaşadığı müddətcə rəssamlıq tərzində çox dəyişkənlik müşahidə olunsa da rənglərə olan marağını qorumuşdur. Baxmayaraq ki, onun püxtələşmiş işləri erkən dövrlərdəki kimi açıq, işıqlı tonlu işlərinə bənzəməsə də sərbəst fırça toxunuşu və zəriflik çalarları qərb rəssamlıq tarixi nümunələrində rastlanılmır.
Bioqrafiya
left|thumb|250px
Erkən yaşları
Tisianın dəqiq doğum tarixi məlum deyildir. Qoca vaxtlarında İspaniya kralı II Filippə yazdığı məktubda 1474-cü ildə doğulduğunu iddia etsə də, bu ağlabatan deyil.
Vitaminlər
thumb|B qrupu vitaminləri ehtiva edən tabletlər. Vitaminlər canlı orqanizmin həyati fəaliyyətini davam etdirə bilməsi üçün cüzi miqdarda tələb olunan üzvi maddələr qrupudur. Vitamin anlayışı cüzi miqdarda tələb olunan digər mikroqidaları, yəni mineral duzlar, əvəzolunmaz yağ turşuları və əvəzolunmaz aminturşular əhatə etmir.
Tisian Veçellio
Erkən yaşları
O, Qreqorio Veçellio və yoldaşı Lusiyanın oğlu idi. Atası Pieve de Cadore qəsrinin idarəedicisi idi və sahiblər üçün yerli mədənləri idarə edirdi. Qreqorio adlı-sanlı konsul və əsgər olub. Bir neçə qohumu, o cümlədən Tisianın babası notariat olmuş, dörd nəfərlik ailə Venesiya tərəfindən idarə olunan ərazidə yaxşıca kök salmışlar.
Vitaminlər
Ümumi
Maddələr mübadiləsinin tənzimində çox cüzi miqdarda vitaminlər lazımdır. Vitaminlərin əsas mənbəyi bitki mənşəli qidalardır. Lakin onlar, həmçinin balıq və ət məhsullarında, süddə, yumurtada da vardır. Müxtəlif kimyəvi tərkibə malik olmalarına baxmayaraq onların bir ümumi xüsusiyyəti vardır ki, bu da yalnız bitkilər tərəfindən sintez olunmalarıdır. Vitaminləri latın hərfləri ilə işarə etmək qəbul edilmişdir.
Qidanın tərkibində vitaminlər olmadıqda orqanizmin funksiyası pozulur və müəyyən xəstəliklərə, avitaminoz (sinqa,raxit,qanaxma,boyartmanın ləngiməsi) səbəb olur. Bəzi vitaminlər işığın, temperaturun və oksigenin təsirindən dağıldığından qəbul olunmuş belə qidada vitaminlər çatışmır və orqanizm vitamin çatışmazlığından əziyyət çəkir.
Vitaminlər iki qrupa bölünür: suda həll olan (C vitamini və B qrupu vitaminlər) və yağda həll olan (A, D, E, K) vitaminləri.
C vitamini
left|thumb|274x274px|Askorbin turşusu və ya vitamin C kristalları. C vitamini və ya askorbin turşusu vitaminlərin ən geniş yayılmış forması olub, orqanizmin maddələr mübadiləsinin bir çox kimyəvi proseslərində iştirak edir. Askorbin turşusu oksidləşmə-reduksiya reaksiyalarında, amin turşularının mübadiləsində iştirak edir. O hormonların sintezində, sümük və qığırdaq toxumasının əmələ gəlməsində, yaraların sağalmasında zəruri maddədir. Askorbin turşusu qan yaranmasına təsir göstərir, zəhərlənmədən xilas olmaqda orqanizmə kömək edir. C vitamini bir çox bitkilərin tərkibində daha çox olur: itburnu, kələm, çiyələk, firəng üzümü, turp, bibər, pomidor, yaşıl soğan, yaşıl noxud, portağal, limon, mandarin, alma, moruq və.s. həmçinin dalaq, qaraciyər, böyrək lərdə, beyin də, at südündə C vitamini olur.
Avitaminoz zamanı sinqa xəstəliyi əmələ gəlir. Sinqa zamanı nəfəs təngimə, fiziki zəiflik, tez yorğunluq, əsəbilik, yuxulama kimi hallar baş verir. Qan damarları kövrək olur və dəridə qanaxma başlayır, dişlərin dibi qanayır və tədricən tökülür. Xəstəlik, hətta, ölümlə nəticələnə bilir.Sinqa xəstəliyi C vitamini qəbul etməklə tezliklə müalicə olunur.
Gündəlik tələbat 50-78 mq-dır. Yaşlı adamın isə C vitamininə gündəlik təlabatı: yüngül işdə 75-100 mq, ağır işdə 200-300 mq-dır. Bəzən C vitamininə "müqavimət vitamini" də adlandırırlar. O, böyrəküstü vəzin qabıq maddəsinin hormonlarının hidroksilləşməsində, hemoqlobinin aktivliyinin artmasında, bir çox zəruri maddələrin yaranmasında iştirak edir. Hipovitaminoz zamanı dişlərin tökülməsi, sümüklərin kövrəkləşməsi ilə müşahidə olunan skorbut və ya sinqa xəstəliyi baş verir.
B1 vitamini
thumb|250pxTiamin, aneyrin, antinevrit vitamini. 1912-ci ildə K.Funk tərəfindən tapılmışdır. Tərkibi iki komponentdən – pirimidin nüvəsi ilə rabitəli olan 2-metil-5-hidroksimetil-6 aminopirimidindən və tiazol qalığından ibarətdir. Ona sutkalıq tələbat 3-4 mq-dır. Yalnız bitkilər və mikroorqanizmlər onu sintez edir. Maddələr mübadiləsinin bir sıra proseslərinə təsir göstərir. O, orqanizmdə sinir fəaliyyətinin normallığı üçün zəruridir.Orqanizimdə bu vitamin olmadıqda ağır avitaminoz beri-beri (yuxusuzluq) xəstəliyi yaranır. Su-duz mübadiləsi, həzm, sinir sistemi, həmçinin ürəy in işi pozulur. Ətraflarda atrofiyalar yaranır. B1 vitamini almamış adamlarda 1-3 aydan sonra yüngül yorğunluq, arıqlama baş verir. B1 vitamini ən çox pivə mayasında, noxudda, buğdanın rüşeymində, arpada, paxlada, düyü və vələmir yarmasında, qaraciyərdə, ürəkdə, beyində, əzələlərdə, yumurta sarısında olur. Tərkibində həm kükürd, həm də amin qrupu olduğu üçün tiamin də adlanır. Aşağıdakı qrupları mövcuddur.
B2 vitamini
Riboflavin, laktoflavin vitamini. Flavinlər qrupundan olan bu maddə sarı rəngli kristallik maddədir. Tərkibi iki komponentdən – izoalloksazinin metilləşmiş törəməsindən və onunla birləşmiş ribitol spirtindən ibarətdir. Gündəlik tələbat 2-4 mq-dır. Tərəvəzlərdə, süddə, yumurta sarısında, balıqda, qaraciyərdə, böyrəkdə olur. B2 vitamini ürək-damar sisteminin, tənəffüs və endokrin sisteminin fəaliyyətinə, sinir sisteminin işinə müsbət təsir göstərir. B2 avitaminozu zamanı ağız və gözün selikli qişası zədələnir, tüklər tökülür, ağız bucağında və dodaqlarda çatlar əmələ gəlir, qaraciyər zədələnir və s. B2 vitamini hemoqlobinin sintezində iştirak etdiyi üçün, onun çatışmazlığı nəticəsində anemiya xəstəliyi də törəyə bilər.
B3 vitamini
pantoten turşusu, antidermatid amili. Onun molekulu bir-birilə peptid rabitəsi ilə birləşmiş β-alanindən və α, γ–dihidroksi–β, β1–dimetil-yağ turşusundan ibarətdir. Gündəlik tələbat 10 mq-a bərabərdir. Zülalların biosintezində, qlükozanın mənimsənilməsində, üzvlərin fəaliyyətində mühüm rol oynayır. Onun təsirindən amin tutşuların və karbonihidratların qana sorulması sürətlənir. Bağırsaqların divarlarının dalğavari yığılması güclənir. O, asetilləşmə reaksiyalarında Koferment kimi iştirak edən koenzim A-nın tərkibinə daxildir. B3 vitamininin avitaminozu nəticəsində heyvanlarda boy artımı ləngiyir, qanda xolesterinin miqdarı azalır, yağ mübadiləsi pozulur, qaraciyərdə və böyrəklərdə degenerasiya baş verir və s.
B5 vitamini
Pantotenik turşusu vitamini. Təbiətdə bol miqdarda olduğu üçün B5 vitamini çatışmazlığına rast gəlinmir. Ayrıca bağırsaqlarda da bir miqdar B5 vitamini edilməkdədir. B5 vitamini əksikliyi qan şəkərində düşməyə, əllərdə titrəməyə səbəb ola bilər. Qaraciyər, ət, toyuq, yumurta və tərəvəzlər ən əhəmiyyətli qaynaqlarıdır.
B6 vitamini
Piridoksin, adermin, antidermatid vitamin. Piridin törəmələridir. Ağ kristallik maddədir. Gündəlik tələbat 2-3 mq-dır. Düyü kəpəyi, buğda, paxla, mayalar, qaraciyər, böyrək, əzələlər, beyin, yumurta sarısı B6 vitamini ilə zəngindir. B6 vitamini porfirinlərin sintezində, yağların nəqlində və mübadiləsində, hemoqlobin yaranmasında mühüm rol oynayır. Onun avitaminozu zamanı tüklər tökülür. Barmaqların qanqrenası baş verir, dermatit yaranır, qıcolmalar və sinir poğunluqları baş verir.
B12 vitamini
Siankobalamin, antianemin vitamini. Tünd qırmızı rəngli kristallik maddədir. Tərkibində kobalt (4.5%) və sian qrupu olduğu üçün siankobalamin adlanır. Gündəlik tələbat 1-3 mkq- dır. Süddə, yumurta sarısında, pendirdə, balıqda, böyrəkdə, ətdə xüsusən qaraciyərdə B12 vitamini çox olur.Daha çox istifadə edilir. Bu vitamin orqanizmə çox zəruri olan nuklein turşuları sintezində və zülalların istifadə olunmasında iştirak edir. Orqanizmdə çatışmazlığı qanazlığına səbəb olur.
A vitamini
thumb|290x290px|A vitamini (retinol) Retinol, yaxud antikseroftalmik vitamin. A vitamini bir sıra biokimyəvi proseslərdə iştirak edir. Tərkibi biratomlu doymamış tsiklik spirtdən ibarətdir, açıq sarı rəngli kristallik maddədir. Sutkalıq tələbat 1-2.5 mq-a bərabərdir. ən çox gözün görmə qabiliyyətinə təsir göstərir. Onun çatışmazlığı toyuq korluğu xəstəliyi, spermatogenezin pozğunluğu, dərinin buynuz təbəqəsinin və selikli qişaların zədələnməsi və quruması, arıqlama kimi mənfi hallara səbəb olur. A vitamini, həmçinin orqanizmdə normal boy atma üçün zəruridir.Lakin çoxlu A vitaminin qəbulu da zərərli təsir göstərir. ən çox qaraciyər, balıq yağı, kərə yağı, yer kökü, pomidor, qırmızı istiot, yonca və qozda olur. A vitamini ətdə və süd məhsullarında olduğu kimi A provitamini bitki mənşəli qidalarda olur. Bütün meyvə və tərəvəzlərdə (qırmızı, sarı, yaşıl və narıncı rəngli) karotin tapa bilərik ki, qida həzmi aparatında A vitamininə çevrilə bilər. Əhəmiyyətlidir ! Karotin güclü antioksidantdır, xərçəngin yaranmasında böyük rol oynayan sərbəst radikalların kənarlaşdırılmasına səbəb olur. Karotin dərini və əzələləri qoruyur, ağız boşluğu, mədə, yoğun bağırsaq və uşaqlıq boynu xərçənginin qarşısını alır. Təklif olunur ki, gündə 800-1000 mkq A vitamini (retinol ) istifadə edilsin. A vitamini artıqlığı (25 000 ME-dən çox) əlavə formasında qəbul edildikdə ağciyər xərçənginə səbəb ola bilər, xüsusən də siqaret çəkənlərdə. Karotin (A provitamini) mənbələri. Kök, ispanaq, cəfəri, qırmızı bibər,kələm, boranı, yemiş, ərik, pomidor, şaftalı, qarpız, naringi, portağal, gilas, manqold (çuğundur növü), brokkoli, vəzəri. A vitamininin miqdarı (mkq/100q): Turşəngdə-2100; kökdə-2000; cəfəridə-1160; ispanaqda-1000; şirin kartofda-670; mavi balıqda-450; pendirdə-240; tərəvəzlərdə-130. Karotinin miqdarı (mkq/100q): Kökdə-8; ispanaqda, cəfəridə-4, şirin kartofda-4; qırmızı bibərdə-3,5; kələmdə-3; boranıda-2,5; turşəngdə-2, yemişdə-1,8; ərikdə-1,6; brokkollidə-0,9; pomidorda-0,6.
E vitamini
Tokoferol, yaxud nəslitörətmə vitamini. "E" vitamini hormonların, xüsusən cinsiyyət hormonu sintezini gücləndirərək insan və heyvanın balavermə qabiliyyətini artırır, yaraların sağalmasını təmin edir.Bu vitamin ən çox pambıq yağı, kətan yağı, dana əti və kərə yağında, noxud, qaraciyər, süd və yumurta sarısında olur.Gündəlik tələbat 25-30 mq-dır. 1936-cı ildə Evans tərəfindən tapılmışdır. Hipovitaminoz zamanı nəslitörətmə qabiliyyətinin pozulması, əzələ zəifliyi, iflic və.s müşahidə olunur. thumb|H vitamini (Biotin)|290x290px E vitamini antioksidant olub çox əhəmiyyətli funksiyanı yerinə yetirir – sərbəst radikalları tutur. O, hüceyrə membranlarını qoruyur (sərbəst radikallardan xilas edərək). Qan dövranını və “yaxşı xolesterin” əmələ gəlməsini aktivləşdirir. İmmun sistemini stimullaşdırır. Selen ilə birlikdə süd vəzi xərçənginin qarşısını alır. Qidalarda E vitamininin miqdarı (mkq/100 q): Buğda cücərtisinin yağı – 135; Günəbaxan yağı – 50; Kətan – 50; Qarğıdalı yağı – 40; Fındıq –26; Badam – 25; Zeytun yağı – 12; Araxis – 8; Tunes (iri yırtıcı balıq) yağı – 6,3; Püstə – 5,2; Qoz – 4; Avokado – 3,2; Pomidor – 1,2 Əhəmiyyətlidir! Sağlam E vitamini mənbələri: buğda rüşeymləri, rafinə olunmamış günəbaxan və zeytun yağları, badam, qoz, Braziliya kokosu, şüyüt, şirin kartof, noxud, küncüt, fındıq, cəfəri, qurudulmuş qara gavalı, avokado, pomidor və s. Əlavə şəklində yüksək dozalarda E vitamini qəbulu prostat xərçəngi riski ilə əlaqədardır. Onun qidada istifadəsini məhdudlaşdırmaq lazımdır.
Antiseboreya vitamini və ya biotin vitamini. Hipovitaminoz nəticəsində dermatit, sinir pozğunluqları, ürəkbulanma, yorğunluq və s. baş verir. Gündəlik tələbat 150-200 mkq-dır. Qaraciyər, yumurta sarısı, kartof, soğan, süd və s.-də biotin çoxdur.
K vitamini
Filloxinon, yaxud antihemorragik vitamini. 1929-cu ildə Dam tərəfindən tapılmışdır.
İki vitamin bu aktivliyə malikdir: qarayoncadan alınmış K1 və çürüyən balıq unundan hazırlanmış - K2. birinci vitamin ikinciyə nisbətən iki dəfə artıq bioloji aktivliyə malikdir. Menaxinonin törəmələridir. İnsanın bağırsağında yaşayan bağırsaq çöpləri bakteriyaları sintez etdiyi üçün avitaminozu olmur. Hipovitaminoz zamanı isə bağırsaqda, beyində, əzələlərdə, dərialtı piy qatında qansızmalar olur.
K vitamini və onun sintetik əvəzedicisi olan vikasoldan avitaminozun və protrambinin çatışmazlığından irəli gələn daxili qansızmaların qarşısını almaq üçün istifadə olunur. Yaşıl yarpaqlar, qaraciyər - K vitamini ilə zəngindirlər.
D vitamini
thumb|191x191px|500 mɡ Kalsium tableti, vitamin D|leftKalsiferol, yaxud antiraxit vitamini-yağlarda həll olur. Tərkibi doymamış tsiklik spirtdən ibarətdir 1919-cu ildə polyak alimi Quldçinski bu vitaminin tərkibinin kristalik maddədən ibarət olmasını aşkar etmişdir.D vitaminin çatışmazlığı uşaqlarda raxit xəstəliyinə səbəb olur.Bu zaman uşaq gec boy atır,skelet düzgün formalaşmır, yəni orqanizmdə fosfor və kalsium duzları mübadiləsi pozulduğundan sümüklərin tərkibində duzlar çatışmır. Belə uşaqların qıçları əyri olur,başı çox boyüyür,döş qəfəsi düzgün inkişaf etmir, qarın normadan çox böyüyür.Həmin uşaqlar zəif olduqlarından digər xəstəliklərə də tez tutulur. Bu vitaminin orqanizmdə çoxluğu da qorxuludur.Belə ki, bu zaman müxtəlif orqanlarda çoxlu kalsium toplanır.
Fumelye
Fumelye — siqarlar üzrə mütəxəssis, siqar somelyesi. Fumelye termini somelye və ispan sözü olan fumo (tütün çəkmək) sözlərinin birləşməsindən əmələ gəlib. Fumelyelər şərablarla yanaşı siqarlardan da yaxşı anlayışı olan restoran işçilərinə deyilir.
Tarixi
Fumelye termini Havana siqarlarının ingilis idxalçısı olan Hunter & Frankau şirkətinin işçisi Simon Çeyzin zarafatı nəticəsində ortaya çıxmışdır. Belə ki əvvəllər somelyelər yalnız şəraba görə məsuliyyət daşıyırdılar, lakin siqarların populyarlaşması onların səlahiyyətlərini də genişləndirdi.
Cəmrə
Cəmrə — Həcc ziyarəti zamanı zəvvarların şeytanı daşlamaq ayinini icra edərkən atdıqları daşlar və ya bu daşların atıldığı yer.
Fumelye
Funksiyası
Fumelye müştəri üçün uyğun şərab və siqarı seçir, onu düzgün kəsir, həmçinin onun özəlliklərindən bəhs edir.
Həmçinin bax
Somelye
İstinadlar
Fumelye
Fumelye kimdir?
Archon apollinus
—  cinsinə aid kəpənək növü.
Əsabil Qasımov
Əsabil Qarakişi oğlu Qasımov — Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 79 saylı İmişli seçki dairəsindən seçilmiş IV çağırış deputatı. Yeni Azərbaycan Partiyasının üzvü.
Müqəddəs Ruh kilsəsi (Bern)
Sələfi kilsə
left|370px|thumb|Bürgerspital (Mülki Hospital) və Müqəddəs Ruh kilsəsi. Yohann Qrimmin qravür rəsmi (1742) Müqəddəs Ruh ordeninin Bern şəhərindəki fəaliyyəti 1228-ci ildə, qərbi Tseringerştadt qapılarından 150 metr məsafədə və hazırkı kilsə ərazisində kiçik xəstəxana və müqəddəs Ruh kapellasının tikintisi ilə başlamışdır. Həmin kapella 1496-cı ildə yeni tikilmiş kilsə ilə əvəz edilmişdir. XV əsrin ortalarından sonra, Müqəddəs Ruh Konvensiyanın tədricən tənəzzülü və 1528-ci ildə Reformasiyanın qəbulundan sonra, son iki müqəddəs Ruh üzvləri öz vəzifəsindən istefa edərək Berndən deportasiya olunmuşdular. Tədricən cürüməyə məruz qalmış Orta əsr kilsə binası bir müddət taxıl anbarı kimi təşkil olunmuş, 1604-cü ildən isə qismən ibadət üçün yenidən istifadəyə verilmişdi. 1726-cı ildə sökülməsinə qədər, indiki bu Reformator kilsəsi dəfələrlə yenidənqurmaya və genişlənməyə məruz qalmışdır.
Əsabil Qasımov
Həyatı
Əsabil Qasımov 1955-ci il noyabrın 8-də İmişli rayonunun Qaralar kəndində anadan olmuşdur. Ümumittifaq Yeyinti Sənayesi İnstitutunun Texnologiya fakültəsini bitirmişdir. Rus dilini bilir. 1972-ci ildən İmişli çörək zavodunda texnoloq, 1977-ci ildən İmişli tədarük kontorunda tədarükçü, çörək zavodunda usta köməkçisi, baş mühəndis vəzifələrində çalışmışdır.
1995-ci ildən "Karat" holdinqinin direktorudur.
Müqəddəs Ruh kilsəsi (Bern)
Hazırkı kilsənin yaranması
1725-ci ildə şəhər Şurası yeni bir kilsəni inşa etmək qərarına gəlmişdir. Memar Albrext Ştürlers tərəfindən dəfələrlə tərtib olunan layihəyə istinadlanan şəhər briqadiri Niklaus Şiltknext 1726-cı ildə yeni kilsə binasının tikintisinə başlayır və 1729-cu ilin noyabr ayında layihə tam hazır vəziyyətə salınır.
Zəngin ornamentlərlə bəzədilmiş reformator Müqəddəs Ruh kilsəsi, İsveçrənin ən gözəl barokko üslublu məbədlərindən biri hesab olunur. Şiltknext kilsənin yeganə memarı olub olmadığı əslində məlum deyil, çünki həmin vaxt o yazılı şəkildə briqadir vəzifəsinə təyin olunmuşdur. Kilsənin "döngəyə açılan fasad" ideyası Ştürlersə əsaslansa belə, daxili qalereyaların quraşdırılması, şimal fasadının dizaynı və dirsəkvarı damın sonradan yenidən qurulması ümumilikdə Şiltknextə aiddir. Yekun tikinti layihəsi təqdim olunan ilkin planlara uyğun deyil, lakin burada hər iki inşaatçının birgə layihəsindən müxtəlif detalları tapmaq mümkündür.
Əsabil Qasımov
Ailəsi
Evlidir, 2 övladı var
Deputatın 29 yaşlı oğlu Elçin Qasımov İsveçrədə xizək qəzasına düşüb. Hadisə nəticəsində ağır kəllə-beyin travması alan gənc dünyasını dəyişib. .
Coğrafi qurşaq
Coğrafi qurşaq — coğrafi təbəqənin ən iri yüksəklik və enlik bölgüsü. Aralarındakı fərq iqlimlə əlaqədardır. C.q.ekvatorial, subekvatorial, tropik, subtropik, mülayim, subqütb, qütb qurşaqlarına ayrılır. Coğrafi qurşaq termik şəraitin ümumiliyi ilə səciyyələnir. Coğrafi qurşağın rütubətliyi bir cür deyil. Bu da onun daxilində müxtəlif coğrafi zonaların əmələ gəlməsinə səbəb olur .Coğrafi qurşaq 2 yerə bölünür:
Müqəddəs Ruh kilsəsi (Bern)
Memarlıq, eksteryer
Düzbucaqlı plana uyğun Müqəddəs Ruh kilsəsinin eksteryeri Roma barokko kilsələrinin, həmçinin XVII əsrin birinci yarısında inşa olunmuş Hugenot kilsələrinin ciddi və pompez memarlıq cəhətlərini özündə cəmləyir. Zərif kilsə qülləsi arxa hissədə yerləşən müstəqil damı dəlib keçir. Zəng qülləsi 4 böyük ölçülü siferblat və hündür qamətli şpil ilə bəzədilmişdi. Qamətli və tağvari hündür pəncərələr kilsəyə xüsusi vizual effekt yaradır. Zəngin profilasiyalı karnizləri vaza, balustrada və nəfis künc obelisklər taclayır.
Coğrafi qurşaq
Rütubətli ekvatorial meşələr zonası
Müqəddəs Ruh kilsəsi (Bern)
İnteryer
Kilsənin interyeri yaradılarkən şəhər bələdiyyəsi tərəfindən bütün katolik kilsələrə xas altardan imtina olunması barədə təklif gəlmişdi. Şimal və cənub düzbucaq kilsə qanadlarını səkkizbucaqlı 14 qumdaşından hazırlanmış monolit korinf sütunları bəzəyir. Bu sütunlar cütlərə ayrılaraq yan portalları və kilsə qülləsinə aparan mərkəzi giriş hissəsini əhatə edir. Yenilməz qüvvətə malik sütunlar qalereyaların içərisində yerləşərək nəhəng tağları saxlayırlar. Səkkizbucaqlı sütunların üzərinə vurulan tonlarla suvaq materialı, dar və çıxıntılı tərəflərin doldurulması məqsədi ilə istifadə olunmuşdur. Yozef Anton Foyxtmayer kilsə tavanında müxtəlif gəmi, dəniz və başqa buna bənzər mövzuda fresk əsərləri yaratmışdır. Bern şəhərində bu fresklər onun başlıca əsəri hesab olunur.
Coğrafi qurşaq
Dəyişkən rütubətli meşələr (o cümlədən musson)
Müqəddəs Ruh kilsəsi (Bern)
Orqan
300px|right|thumb|Kilsənin kafedra və orqanı Kilsə damının simal tərəfində ilk klavişli-nəfəsli Orqan 1806-cı ildə quraşdırılmışdır. Bu günki orqan isə Bernhardt Edskesin (Wohlen AG) rəhbərliyi altında, orqan və digər musiqi alətlər ustası Metzler tərəfindən 1980–1981-ci illərdə şimali-alman barokkosu üslubunda hazırlanmışdı. 2004-cü ildə orqanın iki Registrı yenisi ilə əvəz olunmuşdu. Ümumilikdə isə Müqəddəs Ruh kilsəsinin Orqanı 2 təlimatdan, 30 Registerdən (1935 boru) və pedaldan ibarətdir. Oyun- və Registrtraktura mexaniki hərəkətə malikdir.
Tanınmış Teoloqlar
1693-cü ildən başlaraq 1698-ci ilə kimi, pietistik İlahiyyatçı Samuel Köniq kilsə xəstəxanasında Ali Vaiz vəzifəsində çalışmışdır.
Coğrafi qurşaq
Rütubətli ekvatorial meşələr zonası
Ekvator boyu rütubətli həmişəyaşıl Rütubətli ekvatorial meşələr zonası yerləşir. Bu zonada orta illik və orta aylıq temperatur 24-26°-dir. Sutqalıq temperatur tərəddüdü temperaturun illik tərəddüdündən artıqdır.Orta illik yağıntılar 1500–2000 mm,bəzi yerlərdə isə 4000–5000 mm-ə çatır. Yağıntılar il ərzində bərabər paylanır. Lakin günəşin ildə iki dəfə ekvator zonası üzərində zenitdə olduğu vaxt (yaz və payız gecə-gündüz bərabərliyi dövrü) daha çox yağış düşür.Ekvator meşələri zonasında nəmlənmə (nəmlənmə əmsalı 1,5-2 ilə 3-4 arası dəyişir)ifrat dərəcədədir. Bu zonanın bitki örtüyü olduqca zəngin(4 mindən artıq ağac növü var), torpaq örtüyü isə kasıbdır. Flora və faunası olduqca zıngindir. Burada hələ də kəşf olunmayan canlılar var. Buna görə də bu meşələri dünyanın ləl-cəvahiratı adlandırırlar.
Senecio laricifolius
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Coğrafi qurşaq
Dəyişkən rütubətli meşələr (o cümlədən musson)
Dəyişkən rütubətli meşələr və ya digər adı ilə subekvatorial meşələr zonası ekvatorial meşələr zonasını şimaldan və cənubdan əhatə edir.Onların əsas fərqi subekvatorial meşələrdə 2 aya qədər davam edən yağıntısız dövr olmasıdır. meşələr zonasında qısamüddətli quraqlığın səbəbi, bu zonannın müvafiq yarımkürələrinin qışda quru passat küləklərinin təsiri altında qalmasıdır. Meşələr,ağacların növ zənginliyinə və qısa quraq dövrünü çıxmaqla,havanın nəmlənmə dərəcəsinə görə ekvatorial meşələrdən o qədər də fərqlənmir. Dəyişkən rütubətli meşələr Afrika və Cənubi Amerikanın mərkəzi zonasında, ekvatorial meşələrin ətrafında yayılmışdır. Bundan başqa cənub şərqi Asiyada Musson meşələri də mövcuddur. Bu meşələrd ə oxşar xüsusiyyətlərinə görə dəyişkən rütubətli meşələrə aiddir.
Şapsuqlar
Şapsuqlar — Adıq xalqının subetnik qrupu, əsasən Rusiya FR-da yaşayırlar.
Abdulla Qəbulzadə
Abdulla əfəndi İbrahim (Hacıbaba) əfəndi oğlu Qəbulzadə — Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Parlamentinin üzvü, Zaqatala dairəsi Qax bölgəsinin qazısı, Əhrar Partiyasının üzvü.
Həyatı
Abdulla Qəbulzadə 1853-cü ildə Qaxmuğalda doğulmuşdur. O, yerli ruhanilərdən, Dağıstan üləmalarından dərs almış, sonra iki il Bağdad da oxuyaraq, həm də dünyəvi elmləri mənimsəmişdir.
Larissa (Neptunun peyki)
Larissa və ya Neptun VII — Neptunun beşinci ən yaxın daxili peyki. Bu peykə Yunan mifalogiyasında Poseydonun sevgilisinin və Yunanıstanda Fessaliyada eyniadlı nimfa şəhərinin adı verilib.
Abdulla Qəbulzadə
Həyatı
Abdulla Qəbulzadə Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin yaranmasını dəstəkləmiş və yerli əhalini yeni dövlətə sədaqətlə xidmətə çağırmışdır. Qafqaz İslam Ordusunun komandanı Nuru paşa Qaxda olarkən Abdulla əfəndi onun təmtəraqla qarşılanmasını təşkil etmiş və İslam bəy Qəbulovun evində paşa ilə görüşmüşdür.
Larissa (Neptunun peyki)
Kəşf
Peyk ilk dəfə təsadüfən yerüstü ulduz tutulması müşahidələri əsasında Harold C. Reitsema, Vilyam B. Habbard və Larri A. Lebofskay tərəfindən 24 May 1981-ci ildə kəşf edilmiş və müvəqqəti olaraq S/1981 N 1 adlandırılmışdır.Kəşf 29 May 1981-ci ildə açıqlanmışdır.
Abdulla Qəbulzadə
Sovet dövrü
Sovet dövründə də Qaxda yaşayan Abdulla əfəndini dəfələrlə Bakı Dövlət Universitetin şərqşünaslıq fakültəsində dərs deməyə dəvət etmişdilər. Lakin o, ahıl yaşda olduğuna və səhhətinə görə getməmişdir.
Larissa (Neptunun peyki)
Xarakteristika
Neptunun dördüncü ən böyük peyki olan Larissa düzənsiz formadadır və heç bir geoloji dəyişmə əlaməti görünmür.
Abdulla Qəbulzadə
Sovet dövrü
Abdulla Qəbulzadə 1942-ci ildə həbs edilmiş, lakin yaşının çox olmasına görə bir neçə gündən sonra buraxılmışdır. Onu həbs edərkən kitabxanasında olan bürün kitabları yandırmışdılar.
Ölümü
Abdulla Qəbulzadə 1943-cü ildə Qaxda vəfat etmiş, indiki Qax şəhər qəbiristanlığında dəfn olunmuşdur.
Siyasi fəaliyyəti
Abdulla Qəbulzadə 15 dekabr 1918-ci ildə Zaqatala nahiyyəsi üzrə Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Parlamentinin üzvü seçilmiş, 16 yanvar 1919-cu ildə sənədləri təsdiqlənmişdir. O, parlamentdə əvvəlcə bitərəf olmuş, sonra Əhrar Partiyasının üzvü olmuşdur. Abdulla Qəbulzadə parlamentin qanun layihəsi komissiyasının üzvü olmuşdur.
25 yanvar 1919-cu ildə parlamentin sayca doqquzuncu iclasında komissiya tərəfindən baxılmış olan "Ədəmi-ictimai" qanunu Məhəmməd Əmin Rəsulzadənin müdafiəsinin ardından yekdilliklə qəbul edilir. Qanunun qəbulundan sonra parlamentin 4 fevral 1919-cu il tarixli sayca on ikinci iclasında Vladimir Ollonqren, Abdulla Qəbulzadə, Bəhram bəy Vəzirov, Bayram Niyazi Kiçikxanlı, Əli bəy Zizikski, Hacı Hüseyn Əfəndizadə və Rəşid bəy Axundzadə hökumət qulluğundan istefa verərək, parlament üzvlüyünü qəbul etdilər.
Abdulla Qəbulzadə səhhəti və ailə vəziyyəti ilə əlaqədar istefa vermişdir. Parlamentin 16 oktyabr 1919 tarixli səksən dördüncü iclasında Abdulla Qəbulzadənin uzun müddətdir xəstə olduğundan istefa etməsi ilə bağlı Zaqataladan göndərilmiş teleqram oxundu. 25 dekabr 1919-cu ildə onun yerinə oğlu Baba bəy Qəbulzadə parlamentin üzvü seçilmişdir.
Cüz
Cüz — Cüz' (جزء, cəm halda اجزاء aczâ' ) kəlməsi "hissə" mənasını verir.
Taxt-tac əraziləri
Taxt-tac əraziləri  — Böyük Britaniya əraziləri olsa da, Birləşmiş Krallığa daxil olmayan və Britaniya dəniz əraziləri sayılmayan ərazilər. Bura Cersi və Gernsi beylivikləri, həmçinin Men adası daxildir.
Hər bir taxt-tac ərazisi özünün avtomobil nömrəsinə (GBG — Gernsi, GBA — Olderni, GBJ — Cersi, GBM — Men), domenə (.gg — Gernsi, .je — Cersi, .im — Men) malikdir. Həmçinin ərazilər Ümumdünya Poçt İttifaqı tərəfindən ayrılan koda ISO 3166-2 (GGY — Gernsi, JEY — Cersi, IMN — Men) da malikdirlər. Bu kodlar 29 mart 2006-cı ildə Beynəlxalq Standartlaşdırma Təşkilatı tərəfindən təsdiqlənib.
Cüz
Cüzlər bəzi müshaflarda 2, bəzilərində də 4 hizip tutan daha kiçik hissələrə ayrılırlar..
Cüzlər adlandırılarkən bəzən cüzün sıra nömrəsi, bəzən də bu cüzdəki ilk ayənin bir neçə kəlməsi istifadə olunmaqdadır.
Cüz kəlməsi, hədis elmində az sayda hədisi ehtiva edən hədis kitabları üçün də istifadə edilməkdədir.
Bundan əlavə, cüz sözü çeşidli surə və ayələrdən düzəldilən məcmuələr üçün də istifadə edilməkdədir.
Qurandakı cüzlərin başlanğıc və bitişlərini göstərən cədvəl belədir:
Cüz islami məqsədlər üçün istifadə olunan bir termindir.
Çay delfinləri
Hazırda bu fəsiləyə daxil olan növlərin nəsli kəsilmək həddindədir. Səbəb isə insanlar təfindən ovlanma, yaşayış yerlərinin daralması və kiçik papulyasiyadır. Hidrolakator sistemina malikdirlər.
Hazırda əsas areldan kənarda Mekonq çayında 100 başdan ibarət delfin yaşayır. Onlarında nəsli kəsilmək üzrədir.
Qədimovlar
Qədimovlar — Azərbaycanın tanınmış soylarından biri.
Soyun yaranması
Şuşa şəhərinin  Təbrizli məhəlləsində  sakin  оlanlardan  biri  də  Qədiməlidir. Qədiməli şəhərin Rastabazar səmtində  baqqal  dükanı  işlədirdi. Müqəddəs Kərbəla tоrpağını ziyarət etmişdi.
Kərbəlayı Qədiməli Tükəzlə həyat qurmuşdu. Həsən adlı оğlu vardı.
Həsən Kərbəlayı Qədiməli oğlu Şuşa şəhərində anadan оlmuşdu. Mоlla yanında оxumuşdu. Ticarətlə məşğul idi. Xоrasanın pak tоrpağını və müqəddəs Məkkəyi-müşərrəfi ziyarət etmişdi.
Hacı Həsən Əcəblə ailə qurmuşdu. Hüseyn, Ağakişi, Hümbətəli, Həsənəli adlı oğlanları vardı.
Firudin Mirzə Qacar
Firudin Mirzə Qacar — İran şahzadəsi. Qacar Dövlətinin sonuncu şahı Sultan Əhməd şahın oğludur.
Həyatı
Firudin Mirzə Qacar 22 yanvar 1922-ci ildə Tehranda Gülüstan Sarayında anadan olmuşdur. 1923-cü ildə atası və ailə üzvləri ilə birlikdə Avropaya sürgünə göndərilmişdir. Cenevrə Universitetini bitirmişdir. Atası 27 fevral 1930-cu ildə vəfat etdikdən sonra Qacar Şah Ailəsinin başçısı olmuşdur. 24 sentyabr 1975-ci ildə İsveçrənin Cenevrə şəhərində motosikl qəzası nəticəsində vəfat etmişdir.
Ailəsi
Firudin Mirzə Qacar Milliyyətcə bolqar olan Maqdalina İvanova-Gevranova ilə ailə həyatı qurmuşdur. Bu səbəbdən izdivacdan dünyaya gələn heç bir uşaq şah sülaləsinə rəhbərlik etmir.
Nurəddin Mahmud Zəngi
Nurəddin Mahmud Zəngi — Zəngilər sülaləsindən olan hökmdar, atabəy.
Həyatı
Nurəddin Mahmud Zəngi 1116-cı ildə Mosul şəhərində anadan olmuşdu. I İmadəddin Zənginin oğludur. 1154-cü ildən Dəməşqin əmiri idi.
Səlahəddin Əyyubi atabəy Nurəddin Mahmud Zənginin diqqətini cəlb etmişdi. Ona görə də atabəy 17 yaşında olan Səlahəddini saraya gətirdi və o burada dövləti idarə etməyi də dərindən öyrəndi. Tədricən qüvvətlənməkdə olan atabəy Nurəddin Zəngi Misiri də tam şəkildə öz nəzarəti altına almaq istəyirdi. Bu arada Misirdə azlıqda olan məzhəblər üsyan qaldırdılar. Bunu görən Zəngi Misirdaki üsyanı yatırtmaq və orada sabitliyi bərpa etmək məqsədi ilə Şirkuhu Fatimi xəlifəsi  əl-Adidin tabeliyinə verdi. Atabəy Səlahəddini isə Şirkuhun köməkçisi təyin etdi. Xəlifənin razılığı ilə Şirkuh öz tabeliyində olan əsgərlərlə Misir üzərinə yürüş etdi. Şirkuh Səlahəddinin yardımı ilə Misir üsyanını yatırdı. Bundan sonra Misirin idarə edilməsi də Şirkuha tapşırıldı. Misir ələ keçiriləndən az sonra Şirkuh vəfat etdi.
Nurəddin Mahmud Zəngi 1174-cü ildə Dəməşq şəhərində vəfat edib.
Stamford (Konnektikut)
Stamford  — Konnektikut ştatına aid ABŞ şəhəri. 2004-cü ildə verilən məlumata əsasən əhalisinin sayı 120.226-dır. Ərazisi 134.9 km²-dir. Stemford 1641-ci ildə İngilis kəşfçi Riçard Denton tərəfindən qurulmuşdur. 1893-cü ildə şəhər statusu almışdır.Ləqəbi "çalışan şəhər, kilid şəhər"dir.
Senecio coronopifolius
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Livermorium
İstinadlar
http://www.nkpi.az/?page=addread&id=2918 Илья Леенсон. Язык химии. Этимология химических названий. Москва: Издательство АСТ: CORPUS, 2016,464 c.
İtalo Kalvino
İtalo Kalvino (15 oktyabr 1923 – 19 sentyabr 1985) - İtaliya yazıçısı.
Nüvə Sınaqlarının Qismən Qadağası Müqaviləsi
Nüvə Sınaqlarına Qismən Qadağa Müqaviləsi (''') və ya tam adı ilə Atmosferdə, Kosmik fəzada və Su Altında Nüvə Sınaqlarının Qadağa Müqaviləsi, yer altından başqa bütün növ nüvə silahlarının sınaqlarını qadağan edən müqavilədir. Bu müqavilə həmçinin, Məhdud Test Qadağası Müqaviləsi (' və Nüvə Sınaqlarının Qadağası Müqaviləsi''' (' olaraq da adlandırılır.
Müqavilə, SSRİ, Birləşmiş Krallıq və ABŞ hökumətləri tərəfindən 5 avqust 1963-cü ildə Moskvada imzalanmışdır və digər ölkələr tərəfindən də imzalanması mümkündür. Müqavilə rəsmi olaraq 10 oktyabr 1963-cü ildə qanuni qüvvəyə minmişdir. O tarixdən bu yana, 123 ölkə müqavilənin üzvü olmuşdur, on ölkə isə müqaviləni imzalamış, ancaq təsdiq etməmişdir. Fransa və Çin-Sovet krizini səbəb göstərən Çin hökuməti müqaviləni imzalamamışdır.
Eşqin Quliyev
Eşqin Quliyev (tam adı: Eşqin Novruz oğlu Quliyev; ) — aktyor.
Həyatı
Eşqin Quliyev 1986-cı ildə Azərbaycan Respublikası Sumqayıt şəhərində doğulub. Sumqayıt şəhəri M.Müşviq adına 34 nömrəli orta məktəbi bitirmişdir. Səid Rüstəmov adına Musiqi Texnikomunda təhsil alıb. 2005-ci ildən Bakı Kamera Teatrında Musiqi rejissoru və aktyor vəzifəsində çalışıb. 2009-cu il oktyabr ayının 1-dən Azərbaycan Dövlət Gənc Tamaşaçılar Teatrının aktyorudur. 2014-cü ildə Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetinin "dram və kino aktyoru" fakültəsini bitirib.
Əsas rolları
1. Bayram – (“Hekayəti- xırs quldurbasan”, M.F.Axundzadə) 2. Füsnkar – («Yatmış gözəl» B.Marvin) 3. Bəhruz – («Mənim ağ göyərçinim» T.Vəliyeva) 4. Şahzadə – («Göyçək Fatma» Azərbaycan xalq nağılı) 5. Orxan – («Mən səni sevirəm – MSS» Ə.Əmirli) 6. Ağagül – («Buzovna kəndinin əhvalatları» Elçin) 7. Luici – («Don Rafaello Tranbomçu» P.Filippo) 8. Bədəl - («Hacı Qara» M.F.Axundazə) 9. Ağ div – («Şahzadə Xəzərin nağılı» K.Ağabalayev, N.Kazımrov) 10. Döyüşçü – («Əlincə qalası» Dilsuz) 11. Div – («Şəngülüm, şüngülüm, məngülüm» M.Müşfiq) 12. Cüzeppe – («İtalyansayağı xoşbəxtlik» D.Fo, P.Filippo) 13. Vəzir – («Danışan gəlincik» A.Şaiq) 14. Oğlan – («Bir səbət tənhalıq» M.Vahidzadə) 15. Namiq – («Bir gecənin nağılı» R.Ağayev) 16. Rey Duli – («Lineyn vilayətinin Gözəllik kraliçası» M.Makdonax) 17. Lord Hestinqs – (“III Riçard” U.Şekspir”) 18. Ayı - (“Qoğalın nağılı” Xalq nağılı) 19. I oyunçu – (“Sərgüzəşti vəziri Xani Lənkəran”, M.F.Axundzadə) 20. Hestinqs – lord – (“III Riçard”, U.Şekspir) 21. Qulməmməd - (“Məlikməmməd və sehrli almalar”, Azərbaycan Xalq nağılı) 22. Xoruz, it- (“Çirkin ördək balası”, H.X.Andersen) 23. Qulməmməd - (“Məlikməmməd və sehrli almalar” Azərbaycan Xalq nağılı) 24. xoruz, it- (“Çirkin ördək balası” H.X.Andersen)
Tədris teatrında
1. Lomov – (“Təklif” A.P.Çexov) 2. Smirnov – (“Ayı” A.P.Çexov) 3. Romeo – (“Romeo və Culyetta” U.Şekspir) 4. Hatemxan ağa – (“Hekayəti Müsyö Jordan və Dərviş Məstəli şah” M.F.Axundzadə) 5. Baron de Sotanvil – (“Jorj Danden” J.B.Molyer) 6. Bəhram – (“Solğun çiçəklər” C.Cabbarlı) 7. Pinti – (“Pinti” A.Moravia)
Mənbə
http://www.tyuz.az/az.php?go=aktyorlar3
Acılar bitməz (film, 2009)
Acılar bitməz filmi rejissor Sərxan Kərəmoğlu tərəfindən 2009-cu ildə ekranlaşdırılmışdır. Film SK Prodakşnnda istehsal edilmişdir. Film Orxanla (Sərxan Kərəmoğlu) Mehribanın (Qənirə Aslanova) uğursuz məhəbbət hekayəsindən bəhs edir. Filmdə əsas rolları Sərxan Kərəmoğlu, Amaliya Pənahova, Hülya Korel, Məlahət Abbasova, Qənirə Aslanova, Halil Ergün, Sədayə Mustafayeva, Məmmədəli Balayev, Əhəd Hacıyev,Pərvanə Qurbanova və Yaşar Nuri ifa edirlər.
Məzmun
Film Orxanla (Sərxan Kərəmoğlu) Mehribanın (Qənirə Aslanova) uğursuz məhəbbət hekayəsindən bəhs edir.
Mehribanın ailəsi onların evlənmələrinə qarşıdırlar. Uzun mücadilədən sonra çarəsiz qalan cütlük birlikdə Türkiyəyə qaçmaq qərarına gəlirlər. Türkiyədə bir müddət yaşadıqdan sonra onlar yenə son ümidlə Bakıya qayıdırlar. Lakin yenə Mehribanın anası Məlahət (Amaliya Pənahova) onları ayırır, Sərxanı isə döyürlər. Psixoloji uçurum yaşayan Sərxan ölkəni tərk edib Rusiyaya işləməyə gedir. 1 il yarım işlədikdən sonra vətənə qayıdanda Mehribanın ölüm xəbərini alır və Mehribandan ona pay qalan qızını təkbaşına böyütmək qərarına gəlir...
Filmin üzərində işləyənlər
Rejissor: Sərxan Kərəmoğlu Ssenarist: Lalə Nağdəliyeva, Sema Tensi, Suna Tensi Prodüser: Mirəşrəf Fətiyev Rəssam: Əhəd Hacıyev Bəstəkar: Səyavuş Kərimi
Həmçinin bax
Azərbaycan filmlərinin siyahısı 2009-cu ilin Azərbaycan filmləri 2000-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Maastrixt sazişi
Maastrixt sazişi — Avropa Birliyinın yaranmasını şərtləndirən saziş. 7 fevral, 1992-ci ildə Hollandiyanın Maastrixt şəhərində imzalanmişdır. Saziş 1993-cü ilin 1 noyabr tarixində qüvvəyə minmişdir. Sənəd özündə Avropa ölkələrinin pul və siyası sistemlərinin tənzimlənməsini əks etdirir.
Bu sazişə əsasən Avropa İttifaqının pul-kredit siyasətindən irəli gələn məsuliyyət və öhdəçiliklər Avropa Mərkəzi Bankı və Avropa Birliyinə üzv ölkələrin milli mərkəzi bankaları nəzdində yaradılmış Mərkəzi Bankların Avropa Sisteminə həvalə edilir.
Maastrixt sazişi Avropa İttifaqı ölkələrinin vahid valyutaya-avroya keçidini tələb edir və birliyin üç əsas prinsipini müəyyənləşdirir; birliyin iqtisadi-sosial siyasəti, beynəlxalq münasibətlər və təhlükəsizlik, nəhayət ədliyyə və daxili işlər.
Sazişin ratifikasiyası bir sıra üzv ölkələrdə müqavimətlə rastlaşmışdır. Fransada keçirilən referendumda fransızların yalnız 51.05%-i sənədin qəbulunun lehinə səs verir.Danimarka isə sənədin ilkin xülasəsinin qəbulundan imtina edir. Böyük Britaniyada isə saziş minimal səs üstünlüyü ilə təsdiqlənir.
Maastrixt müqaviləsi siyasi, iqtisadi və valyuta ittifaqının mərhə- lələrlə yaradılmasını nəzərdə tuturdu.
Birinci mərhələ (1 iyul 1990 – 31 dekabr 1993) iqtisadi və valyuta ittifaqının, o cümlədən hazırlıq tədbirlərinin həyata keçirilməsini nəzərdə tuturdu. Xüsusilə, ölkələrin iqtisadi inkişaf səviyyələrinin bərabərləşdirilməsi gedir, inflyasiya tempi aşağı salınır, büdcə kəsirləri azaldılır, valyuta məzənnələri stabilləşdirilir, dövlət maliyyələşməsi sağlamlaşdırılırdı. Bu illərdə valyuta məhdudiyyətlərinə tam son qoyuldu, kapitalın ittifaq daxili və üçüncü ölkələrlə sərbəst hərəkəti başladı. Bu tədbirlər avronun vahid valyuta kimi tətbiqinə hazırlıq idi.