cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mədəni üzüm
Bioloji xüsusiyyətləri:
Mеşə üzümü sаrmаşаn və dırmаşаn bitkidir. Gövdəsinin rəngi bоzumtul olub nazik çıxıntılıdır. Yаrpаqlаrı sаdə, dilimlidir. Yarpaqların uzunluğu 5-8 sm ölçüsündə olur. Yarpaq saplaqlarının uzunluğu 5-8 sm, tüklü və ya çılpaq olur. Yаrpаqlаr gövdə üzərində növbə ilə düzülmüşdür.Yаrpаqlаrının kənаrlаrı kоbud, iti dişlidir. Çiçəkləri bircinslidir. Çiçəkləri sаlхım çiçək qrupundа tоplаnmışdır. İki еvli bitkidir. May ayında çiçəkləyir və sentyabr ayında meyvəsi yetişir. Mеyvələri qаrаmtıl-bоz, bəzən ağ rəngində оlur. Təbiətdə tək və yа qruplаr hаlındа rаst gəlinir.
Çохаlmаsı:
Təbiətdə generativ və vegetativ yolla çoxalır.
Təbii ehtiyatının dəyişilməsi səbəbləri:
Bаşlıcа оlаrаq insаn fəаliyyətidir.
Bеcərilməsi:
Mədəni şəraitdə Nəbatat bağlarında becərilir.
Qəbul еdilmiş qоrumа tədbirləri:
Azərbaycanın “Qırmızı Kitabı”na daxil edilmişdir.
Zəruri qоrumа tədbirləri:
Bitkinin yayıldığı bölgələrdə yasaqlıqların təşkil edilməsi vacibdir.
Məlumat mənbələri:
Деревья и кустарники СССР. т.4.1958; Флора Азербайджана. т.6. 1955; Красная Книга СССР. 1984; Azərbaycanın “Qırmızı Kitabı”. 1989; Azərbaycanın “Qırmızı” və “Yaşıl Кitabları”na tövsiyə olunan bitki və bitki formasiyaları. 1996 ; Azərbaycan florasının konspekti. I-III cildlər. 2005; 2006; 2008; Azərbaycanın nadir və nəsli kəsilməkdə olan oduncaqlı bitkilərinin in situ və ex situ şəraitində bio-ekoloji xüsusiyyətlərinin reproduksiyasının, reproduksiyasının və repatriasiyasının elmi əsasları, b.e.d. alimlik dərəcəsi almaq üçün dissertasiya. Bakı. 2011.
İstinadlar
1."Azərbaycanın Nadir Ağac və kol bitkiləri", Bakı: "Elm", 2014, 380 səh. 2.“Azərbaycan dendraflorasi” I cild, Baki, “Elm”, 2011, 312 səh.
Karl Lüdviq Kox
Karl Lüdviq Kox — Almaniya entomoloqu və araxnoloqu. O, çoxlu sayda hörümçəkləri təsnif etmişdir.
Mirzə Ələkbər Sabir
Mirzə Ələkbər Sabir (doğum adı: Ələkbər Zeynalabdin oğlu Tahirzadə; ) — Azərbaycan şairi, inqilabçı-satirik, mütəfəkkir, ictimai xadim və müəllim.
Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 7 may 2019-cu il tarixli, 211 nömrəli Qərarı ilə Mirzə Ələkbər Sabir Azərbaycan Respublikasında əsərləri dövlət varidatı elan edilən müəlliflərin siyahısına daxil edilmişdir.
Həyatı
Ələkbər Zeynalabdin oğlu Tahirzadə 1862-ci il mayın 30-da Şamaxıda anadan olmuşdur. Atası kiçik sahibkar idi və oğlu səkkiz yaşına çatanda çobanlıq etməsin deyə onu mollaxanaya qoymuşdu.
Sabir 12 yaşına qədər mədrəsədə oxumuş, sonra isə 1874-cü ildə Bakı quberniya məclisinin Şamaxıdakı ruhani məktəbində – maarifpərvər şair Seyid Əzim Şirvaninin yeni üsullu məktəbində oxumuşdur. Müəllimi Seyid Əzim, Ələkbərə fars dilindən şeirlər tərcümə etdirir və onu istiqamətləndirir, eləcə də onun tərcümələri ilə yanaşı orijinal şeirlərini də oxuyub redaktə edirdi. Sabirin ilk məlum tərcüməsi Sədinin Gülüstan əsərindən "Didəm güli-tazə çənd dəstə" misrası ilə başlanan mənzum hekayənin bir parçasıdır. Ələkbərin həmin parçadan etdiyi tərcümə belə başlayırdı:
Gördüm neçə dəstə tazə güllər, Bağlanmış idi giyah ilən tər.
Daha sonra atası Ələkbəri təhsildən ayırıb öz dükanında köməkçi işlədir. Bununla belə Ələkbər yenə də oxuyub yazmağında davam edir. Dostu Abbas Səhhətin yazdığına görə, Sabir alış-verişdən daha çox oxuyub-yazmağa həvəs göstərdiyi üçün atası hirslənib tez-tez onu məzəmmət edirmiş: hətta bir dəfə şeir dəftərini də cırıbmış.
Metaseiulus gramina
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Mirzə Ələkbər Sabir
Həyatı
Sabir 23 yaşında ikən ziyarət adı ilə səyahətə çıxıb, Orta Asiyaya, oradan da İrana gedir. O, Səbzivar, Nişapur, Səmərqənd, Buxara, Məşhəd və başqa Xorasan şəhərlərini gəzir. Bu şəhərlərdə tərəqqipərvər alim və yazıçılarla görüşüb tanış olur.
İlk səfərindən qayıdandan sonra 1887-ci ildə o, qohumlarından olan Büllurnisə adlı qızla evlənir. On beş il ərzində onun 8 qızı, bir oğlu dünyaya gəlmişdir. Bir müddət sabun bişirib satıb, bədii yaradıcılıqla da məşğul olurdu.
1902-ci ildə baş vermiş dəhşətli Şamaxı zəlzələsi zamanı Sabirin evi də dağılmışdı.
Sabir Bakı quberniyası Sünni məclisinin sədri, Bakı quberniyasının Müsəlman Məclisinin sədri, eyni zamanda Cümə məscidinin Baş imamı olmuş Hacı Məcid Əfəndi ilə dostluq münasibətində idi. Sabirin Hacı Məcid Əfəndinin ölümünə iki şeir yazması bu münasibətdən irəli gəlirdi. left|thumb|[[Məhəmməd Hadi, Mirzə Ələkbər Sabir və Əbdürrəhman Tofiq Əfəndizadə]] XIX əsrin sonu, XX əsrin ilk illərində ailə problemləri olan Sabir şeirdən bir qədər uzaqlaşsa da, tamam ayrılmamışdı. 1901-ci ildə Şamaxıya qayıdan Abbas Səhhətin o zaman Sabirə mənəvi cəhətdən böyük kömək etmişdi. Onlar Şamaxının o zamankı ziyalılarından Ağəli Bəy Nasəh və Məhəmməd Tərrahla kiçik ədəbi məclis düzəldib, axşamlar klassik şairlərin və ya özlərinin şeirlərini oxuyub təhlil və müzakirə edirdilər.
XX əsrin əvvəllərindən başlayaraq Sabirin şeirləri mətbuat səhifələrində görünür. 1903-cü ildə "Şərqi-rus" qəzetində onun şeiri çap olunur. Bir qədər sonra isə o, "Həyat" qəzetində şeir çap etdirir. 1906-cı ildə "Molla Nəsrəddin" jurnalının ən fəal müəlliflərindən biri oldu. Bu zamandan Cəlil Məmmədquluzadə ilə Sabir arasında dostluq münasibətləri yarandı.
1908-ci il aprelin 11-də Bakı quberniya ruhani idarəsində imtahan verən şair mayın 7-də Tiflisə gedib, Qafqaz Şeyxülislamı İdarəsindən ana dili və şəriət müəllimi diplomu alır. Lakin Qoridən aldığı bir məktubdan sonra o, bir müddət Şamaxı məktəblərindən birində köməkçi müəllim işləyir.
Həmin ilin sentyabr ayında Sabir "Ümid" məktəbini açmağa müvəffəq olur. Bu məktəbdə 60-a qədər şagird oxuyurdu. Yeni üsulda olan başqa məktəblərdəki kimi burada da şagirdlər skamyada oturur, əyani vəsaitlərdən istifadə edir, ekskursiyaya çıxırdılar. Məktəbdə ana dili, fars dili, hesab, coğrafiya və təbiətə dair məlumat verilir, Quran və şəriət dərsləri tədris edilirdi.
1910-cu ilin əvvəllərində Sabir Bakıya işləməyə gəlir. Əvvəlcə Zənbur jurnalının redaksiyasında çalışır. Az sonra Balaxanıdakı "Nicat" məktəbində dərs deməyə başlayır. Müəllimliyi ilə bərabər, şair Balaxanı neft mədənlərində işləyən fəhlələrə, yerli inqilabçılara yaxınlaşaraq, onların açdıqları "Nur" kitabxanasının fəal üzvü olur. O ilin yazından Sabir Bakıda çıxan "Günəş" və "Həqiqət" qəzetlərinin redaksiyasında işləyir. "Günəş" qəzeti hər həftənin cümə günü "Palanduz" sərlövhəsi ilə gülüş səhifəsi buraxırdı. Sabir bu səhifədə "Nizədar" və "Çuvalduz" imzaları ilə müntəzəm surətdə ifşaçı əsərlər çap etdirir. Şair eyni zamanda "Molla Nəsrəddin"ə də yazmaqda davam edir.
1910-cu ilin axırlarında ciyər xəstəliyinə tutulub, Şamaxıya qayıdır. 1911-ci ilin may ayında o, müalicə üçün Tiflisə gedib, dostu C. Məmmədquluzadənin evində yatır. "Molla Nəsrəddin"in əməkdaşları şairə böyük qayğıkeşlik göstərirlər. Xəstəliyinin getdikcə şiddətləndiyinə baxmayaraq, Sabir yenə şeir yazmağa davam edir, yeni-yeni taziyanələr üzərində işləyir, "Molla Nəsrəddin" jurnalının redaksiya işlərinə yaxından kömək edir.
İyun ayında həkimlər şairə cərrahiyə əməliyyatı aparmağı təklif edirlər. Lakin o buna razı olmur. O, Şamaxıya qayıdır. thumb|[[Abbas Səhhət şagirdləri ilə Sabirin məzarının başında]] "Molla Nəsrəddin" jurnalı 1911-ci il 14-cü sayında xəstə şairə maddi yardım etməyə çağıran bir elan dərc edir. Bu elandan sonra Rusiyanın və Şərqin bir çox şəhərlərindən onlarla oxucu böyük xalq şairinə məhəbbət və hörmət əlaməti olaraq "Molla Nəsrəddin"in ünvanına ianə göndərirlər.
Xəstəliyinin çox şiddətləndiyini və ona başqa bir əlac olmayacağını görən şair cərrahiyə əməlliyatına razı olub, iyulun 8-də Bakıya gəlir. Lakin artıq həkimlər cərrahiyənin də heç bir fayda verməyəcəyini söyləyərək, ona Şamaxıya qayıtmağı məsləhət görürlər. Jurnalist H.İ.Qasımov xəstə şairlə Bakıda son görüşünü xatırlayaraq yazır: ''…Qəzetdə yazarsan, Sabir deyirdi ki, mən vücüdumda olan ətimi xalqımın yolunda çürütdüm. Əgər ömür vəfa etsəydi, sümüklərimi də xalqımın yolunda qoyardım''.
1911-ci il iyulun 12-də Sabir vəfat edir. Şairin məzarı Şamaxıda "Yeddi Guşə"dədir.
Haqqında olan əsərlər
thumb|200px|right|Mirzə Ələkbər Sabirin 100 illiyi münasibətilə buraxılmış SSRİ poçt markası (1958).
Beytül-əhzan (kitab)
300px|thumb|right|Beytül-əhzan kitabının kirilcə olan ilk nəşrinin üz qabığı Beytül-əhzan — Şeyx Abbas Quminin Xanım Fatimənin həyatından bəhs edən kitabı.
Cənubi Georgiya
Cənubi Georgiya — Eyni adlı arxipelaqın ən iri adasıdır. Sahəsi 3528 km² təşkil edir (arxipelaqın sahəsi 4100 km²). Atlantik okeanın cənubunda, subantarktik qurşaqda yerləşir. Britaniya dəniz ərazilərinə daxil olan Cənubi Georgiya və Cənubi Sandviç adaları ərazisinə daxildir
Beytül-əhzan (kitab)
Tərcüməsi
Kitab ilk dəfə azərbaycan dilinə Ceyhun Cəfərov tərəfindən tərcümə edilmiş və kiril əlifbası ilə nəşr edilmişdir.
Cənubi Georgiya
Cənubi Georgiya və Cənubi Sandviç adaları inzibati cəhətdən müstəqil region olsa da Folklend adaları general qubernatorları tərəfibdən idarə olunur. Belə ki, Folklend adalarının general qubernatoru həmdə Cənubi Georgiya və Cənubi Sandviç adalarının komissarı vəzifəsini daşıyır.
Ümumi məlumat
Cənubi Georgiya arxipelaqı və qayalıqlar: thumb|287px|right
Həkim Qəni
Həyatı
Həkim Qəni 16 fevral 1918-ci ildə Bakı şəhərində anadan olub.
Ali təhsilini Tibb İnstitutunda almışdır (1936-1941). İkinci Dünya Müharibəsinin iştirakçısı olmuş, müharibədə hərbi həkim kimi fəaliyyət göstərmişdir (1941-1945).
Cənubi Georgiya
Tarix
Ada ilk dəfə ingilis taçiri Antoni de la Roşe tərəfindən 1675-ci ildə kəşf edilmişdir. Adaları ilk dəfə 1775-ci ildə Ceyms Kuk tərəfindən araşdırma aparılır. Adanın cənub-qərbi Faddey Bellinshauzen və Mixail Lazaryev tərəfindən araşdılırır (Annenkov adası, Poryadin burnu və b.).
XVIII və XIX əsrlərdə adada Britaniya və amerikalı suiti və balina ovcularının yaşayış məntəqələri olmuşdur.
Həkim Qəni
Həyatı
1967-ci ildə ordudan tərxis olunub və o, Mirqasımov adına Mərkəzi Xəstəxananın nevropotologiya şöbəsinə rəhbərlik edib. Uzun illər Azərbaycanın baş nevropotoloqu olub.
Şair Əliağa Vahidin şəxsi həkimi və yaxın dostu olmuşdur.
Cənubi Georgiya
Tarix
Folklend adaları və Cənubi Sandviç adalarıda daxil olmaqla Cənubi Georgiya adasına iddia edir. 1905–1950 illərdə adada meteoloji stansiya fəaliyyət göstərirdi. Ada 1982-ci ildə Folklend müharibəsi zamanı bir necə günlüyünə Argentina tərəfindən ələ keçirilmişdir.
Həkim Qəni
Həyatı
1990-cı ildən (başqa məlumata görə 1993-cü ildən) etibarən Vahid poeziya evində “Vahid“ ədəbi şairlər məclisinə sədrlik etmişdir.
Həkim Qəni 10 iyun 2008-ci ildə Bakı şəhərində ürək çatışmazlığından vəfat etmiş və öz vəsiyyətinə uyğun olaraq Yasamal qəbiristanlığında dəfn olunmuşdur.
Cənubi Georgiya
Əhalisi
Hal-hazırda Qryotvikendə daimi olaraq cəmi 23 nəfər, üstəlik qütb stansiyasında da daimi olmasada insanlar yaşayır. Yay ayları onların sayı 50 nəfəri keçir. 1982–2001 illərdə adada hərbi qarnizon fəaliyyət göstərmişdir.
Mədəniyyət və iqtisadiyyat
thumb|right|180px Keçmiş balina ovçu mərkəzi hazırda turistik mərkəz rolunu oynayır. Qryotvikendə muzey fəaliyyət göstərir. Ernest Şelktonun qəbri burada yerləşir.
Həkim Qəni
Yaradıcılığı
Gənc yaşlarından poeziya ilə maraqlanmış, ilk şerlərini 30-cu illərdə yazmışdır. Yüzlərlə qəzəlin, həmçinin heca vəznində olan şeirlərin (qoşmalar, bayatılar və s.), bir neçə dram əsərinin, poemanın, aforizmlərin və s. müəllifidir. Məhəmməd Füzulinin 120 qəzəlinə təxmis yazmış, 100-dən çox qəzəlini rus dilinə tərcümə etmişdir. 12-dən çox kitabı nəşr olunub.
M.Füzuli, S.Ə.Şirvani, Ə.Cavad, M.Ə.Sabir, H.Cavid, M.Şəhriyar, Ə.Vahid yaradıcılığının, Şərq ədəbiyyatının, o cümlədən, əruzvəznli Azərbaycan poeziyasının kamil bilicisi olmuşdur.
Ramil Ələkbərov
Ələkbərov Ramil Gülmalı oğlu — azərbaycanlı rejissor, ssenarist.
Həyatı
Ramil Ələkbərov 16 yanvar 1979-cu ildə Şamaxıda anadan olub. Sabunçu rayonu 96 saylı orta məktəbdə (1986-1993), Bakı Özəl Türk Liseyində (1993-1997), Ankara Universitetinin Jurnalistika fakültəsinin Radio, Televiziya və Kino ixtisasında (Türkiyə, 1997-2002), Bakı Dövlət Universitetinin Jurnalistika fakültəsinin magistratura pilləsində təhsil alıb. Müxtəlif vaxtlarda Samanyolu televiziyasının "Merhaba Yenigün", "Haber Kordinasyon Merkezi", "Sırlar dünyası" və "Şubat Soğuğu" seriallarında təcrübə keçib. 2003-2005-ci illərdə Samanyolu Televiziyasının Azərbaycan bürosunda çalışıb. 2004-cü ildə "Mozalan: Biz və Zaman" Film festivalında "ən obyektiv jurnalist" və "Əkinçi" Jurnalist Cəmiyyətinin "Həsən bəy Zərdabi" adına ilin jurnalisti fəxri diplom və medalı ilə təltif olunub. 2005-ci ildən İctimai Televiziyada redaktor vəzifəsində çalışır.
Naydyonış adası
Naydyonış adası — Şimal Torpağı arxipelaqı ərazisinə daxildir. İnzibati cəhətdən Krasnoyarsk diyarının Taymır Dolqan-Nenes rayonu ərazisində yerləşir.
Yerləşməsi
Laptevlər dənizini ərazisində, Oktyabr İnqilabı adasının şərq sahillərində yerləşir. Ondan Uzkiy boğazı ilə ayrılır. Maksimal hündürlük 44 metrdir. Yüksəklik adanın cənubunda yerləşir. Mərkəzində hündürlük 24, şimalında isə 31 metrdir. Şimal-şərqində elədə böyük olmayan yarımada vardır. Gildən təşkil olunmuşdur. Adada bir necə iri göl vardır ki, onlardanda çaylar başlayır.
Ucqar şərq nöqtəsi — Anuçin burnu, şimal nöqtəsi — Yarok burnu.
Yaxınlığında yerləşən adalar — Nizkiy adası, Matrosskie adaları, Suxoy adası və Malış adası.
Dallas (Texas dairəsi)
Dallas () — Amerika Birləşmiş Ştatlarının Texas ştatında yerləşir. ABŞ-nın 11 vitse-prezidenti Corc Mifflin Dallasın şərəfinə adlandırılıb. 2000-ci ildə əhalisi 2 218 899 nəfər olmuşdur. 2008-ci ildə əhalisi 2 412 827 nəfərə çatıb.
Anthemis didymaea
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Qurbanəli bəy (film, 1989)
Məzmun
Burada Qurbanəli bəyin rus vəzifə adamlarına necə yaltaqlanmağı, onlara qul kimi boyun əyməsi əks etdirilir.
Film haqqında
Kukla filmidir.
Film Azərbaycan ədəbiyyatının klassiki Cəlil Məmmədquluzadənin eyniadlı əsəri əsasında ekranlaşdırılmışdır.
A Night at the Opera (albom)
A Night at the Opera – Queenin 1975-ci ildə satışa çıxan albomu. Roy Thomas Baker & Queen tərəfindən hazırlanmışdır. Bu albomda 2 single var. Onlar "Bohemian Rhapsody", "You're My Best Friend"-dir.
Ölkəşünaslıq
Ölkəşünaslıq
Ölkəşünaslıq-ayrı-ayrı ölkələrin və ya onların hissələrinin təbiəti, əhalisi və təsərrüfatı haqqında məlumatları özündə birləşdirən elm sahəsi olub, coğrafiyanın ən qədim sahələrindən biridir. Ölkəşünaslıq həm nəzəri ümumiləşdirmə məqsədləri, həm də coğrafi bilikləri yaymaq və əhalinin mədəniyyətinin yüksəlməsi üçün zəruruidir. Məktəb ölkəşünaslığın böyük təhsil və tərbiyəvi əhəmiyyəti vardır. Məktəb ölkəşünaslığın əsas iş metodu ekskursiyadır.
Metaseiulus greeneae
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Kassumunar zəncəfil
(Zingiber cassumunar) - cinsinə aid bitki növü.
Mikania nummularia
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Metaseiulus herbertae
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Dünya basketbol liqalarının siyahısı
Asiya
Asiya
İndoneziya
İran
Qazaxıstan
Mirzəhüseyn bəy Cavanşir
Mirzəhüseyn bəy Cavanşir (?-1612) — Cavanşir oymağının və Otuziki elinin başçısı.
Dünya basketbol liqalarının siyahısı
Asiya
Çin
Mirzəhüseyn bəy Cavanşir
Həyatı
Mirzəhüseyn bəy Cavanşir oymağının və Otuziki elinin başçısı olmuşdu. Osmanlı ordusu 1588-ci ildə Qarabağı, Arazbarı alanda Mirzəhüseyn bəy qaçmayıb yurdunda qaldı. Fərhad paşa Mirzəhüseyn bəyi Arazbarın hakimi və Otuziki elinin başçısı təyin etdi. Mirzəhüseyn bəy bir müddətdən sonra qaçıb Qızılbaş ordusuna qoşuldu.
Dünya basketbol liqalarının siyahısı
Asiya
Livan
Mirzəhüseyn bəy Cavanşir
Həyatı
Tarixçi İskəndər bəy Türkman Münşi bu iki qardaşın başına gələn əHvalata öz ünlü əsərində xeyli yer ayırıb. Tarixçi yazır: "İkinci qəziyyə Əlixan bəy Cavanşir və qardaşı Mirzəhüseyn bəyin ölümü ilə bağlıdır. Cavanşir eli Qarabağ tərəkəmələrindəndir. Cavanşir otuz iki oymaqdan ibarət olan Otuziki elinə bağlıdır ki, onların babaları o elin əmirləri olublar. Onların ailəsi, oymaq və elləri rumluların istilası zamanı Qarabağda qalmışdılar. Mirzəhüseyn bəy də rumlulara tabe idi.
Kərim Məmmədov (fizik)
Kərim Pənah oğlu Məmmədov (d.1916 indiki Ucar rayonu,Danabatan kəndi-20 noyabr 1987,Bakı,Azərbaycan Respublikası) — fizika-riyaziyyat elmləri doktoru,professor,1941-1945-ci illər müharibəsi iştirakçısı.
Həyatı və təhsili
K.P.Məmmədov 1916 –cı ildə Ucar rayonunun Ənvər Məmmədxanlı kəndində(keçmiş Kirovkənd) anadan olmuşdur.Doğma kəndində 7-illik təhsil aldıqdan sonra Bakıda Rabitə-Elektrik Texnikumunu bitirmiş və 1934-ci ildə Bərdə rayonunun rabitə qovşağında ilk əmək fəaliyyətinə başlamışdır.Kərim müəllim 1936-cı ildə Azərbacan Dövlət Universitetinin (indiki BDU) fizika fakültəsinə daxil olmuş,1941-ci ildə indiki Bakı Dövlət Universitetinin izika-riyaziyyat fakültəsini bitirib SSRİ EA Geologiya İnstitutunun Azərbaycan filialında başlamışdır. Faşizmlə SSRİ arasında başlayan müharibədədə iştirak etmək üçün Sovet Ordusu sıralarına qatılmışdır. K.P.Məmmədov 1946-cı ildə Ordu sıralarından tərxis olunub Bakida,Qubkin adına Geodeziya İnstitutunda aspiranturaya qəbul olunur və Moskva Dövlət Universitetinin Rentgenoqrafiya laboratoriyasına ezam edilir. 1950-ci ilin mart ayında namizədlik dissertasiyasını müdafiə edib Bakıya qayıdan Kərim müəllim Fizika-Riyaziyyat institutunun Rentgenoqrafiya laboratoriyasında baş elmi vəzifəsinə qəbul edilir.
Əmək və elmi fəaliyyəti
Rentgen şuaları vasitəsi ilə maddənin tədqiqi Azərbaycanda əsasən Neft-Kimya İnstitutunda geologiya-mineralogiya elmləri doktoru,professor A.Z.Verdizadə tərəfindən başlanmışdır.1946-ildə onun təşəbüsü ilə Fizika İnstitutunda da Rentqenquruluş təhlili laboratoriyası yaradilmişdir.1950-ci ildə Fizika-riyaziyyat elmləri namizədi K.P.Məmmədovun Rentgenquruluş təhlili laboratoriyasının rəhbəri təyin edilməsi ilə dərin elmi əhəmiyyət daşıyan mövzular üzərində tədqiqatlara başlandı. K.P.Məmmədov Moskvada Rentgenoqrafiya laboratoriyasında işləyərkən kub şəkilli kristallarda rentqen süalarının səpilməsinə atomun anizatropluğunun təsirini tədqiq etmiş,aldığı nəticələr əsasında da namizədlik dissertasiyasını yazıb müdafiə etmişdir. "Kubik kristallarda atom form-faktorunun anizotropluğu" onun namizədlik işi olmuşdur.
Elmi fəaliyyət istiqamətləri
Bakıda isə Kərim müəllim elmi rəhbəri S.O.Konobayevskinin təklifi ilə Moskvada başladığı tədqiqatlarını davam etdirmişdir. O,kub şəkilli alüminium və almaz kristallarını tədqiq edərək kristal qəfəsində tltktron sıxlığının paylanma mənzərəsini müəyyənləşdirilmiş və buradan kimyəvi əlaqənin təbiətini aydınlaşdırmışdır.Məlum edilmişdir ki, Al atomu üçün elektron sıxlığının paylanması bircinsliliyə yaxın olur ki, bu metal əlaqəsi üçün səciyyəvidir,Almaz kristalında isə elektronların atom ətrafında paylanma anizatropiyasının müşahidə edilən kəskin dəyişməsi onda möhkəm yomopolyar əlaqənin səciyyəvi olduğunu göstərmişdir. Silisium və germanium kristalları rentqenodifraktometrik üsulla təqiq edilmiş,atomda elektron paylanmasının anizatropluğu öyrənilmişdir.Müəyyən olunmuşdur ki,karbon,silisium və germanium arasında atom sırası artdıqca elektron paylanmasının anizatropluğu azalır. Hətta, germanium üçün anizatropluq dərəcəsi o qədər azalmışdır ki, bu atom üçün səciyyəvi olan “qadağan edilmiş” interfeensiya mənzərəsi” müşahidə olunmamışdır.
Elmi nailiyyətləri
1967-cı ildə Kərim müəllim fizika-riyyaziyat elmləri doktorluq dissertasiyasını müvəfəqqiyyətlə müdafiə etmişdir. Keçən əsrin 70-ci illərində Kərim müəllim müxtəlif tezlikli rentgenoqrafik,termoqrafik və mikroskopik üsullardan istifadə etməklə bərk cisimlərin kristallaşmasının və faza keçidlərinin kinetikasının öyrənilməsi istiqamətində təqdiqatlarını daha da genişləndirmişdir. Bu dövrdə elmi təcrübəsini və biliyini gənclərə öyrətməyə çalışan professor K.P.Məmmədov pedaqoji fəaliyyətlə də məşgul olmuşdur.O,Odessa dənizçilik məktəbinin Bakı filialında,Baki Dövlət Universitetində və Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetində fizikanin xüsusi kurslarından mühazirələr oxumuşdur.Nəhayət,Professor K.P.Məmmədov 1978-cı ildə müsabiqə yolu ilə Azərbaycan Dovlət Universitetinin Elektrik və Optika kafedrasının müdiri vəsifəsini tutmutmuşdur. Pedaqoji Universitetdə işlədiyi dövrdə Kərim müəllim “Optika”(I,IIvə III hissə) və “Optika və ftom fizikası” dərs vəsaitlərini yazib nəşr etditmiş,universitet tələbələrinin istifadəsinə vermişdir. 1976-cı ildən indiki Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetində "elektrik və optika " kafedrasının müdiri işləmişdir. O, "Rentgen quruluş təhlilin əsasları" adlı dərsliyi bu sahə üzrə Azərbaycan dilində ilk dərs vəsaitidir.
Mirzəhüseyn bəy Cavanşir
Həyatı
Bir neçə il sonra kiçik qardaş olan Əlixan bəy cahanpənah şahın sarayına gələrək yaxınları zümrəsinə girdi və şahanə tərbiyə oldu. Dünyanı bəzəyən şah Azərbaycana Hərəkət edəndə Mirzəhüseyn bəy mülazimləri içində idi, çünki o zaman könüllülər yox idi. Əmirlərin göstərişi ilə el ona tabe oldu.
Kərim Məmmədov (fizik)
Vəfatı
20 noyabr 1987-ci ildə Bakı şəhərində vəfat etmişdir.
Hərbi jurnalistika
Hərbi jurnalistika — müharibə yaxud hərbi konflikt hallarında münaqişə zamanı əsgərlərlə birgə hərəkət edən və hadisəni onların aspektindən görüb-yansıdan müxbirlər üçün işlədilən termindir. Bu termin haqqındaki qavramlar əvvəllərə dayansa da, mübahisəli şəkildə yayılması 2003-cü ildə başlayan İraq savaşında oldu. Bir çox qələm əhli üçün hərbi jurnalistika sivillər və ordu arasındaki əlaqələri qaydaya salan bir yol idi. Buna görə də bu jurnalistika metodunun geniş istifadə olunduğu zamanlar 2-ci Dünya Müharibəsinə təsadüf edir. Müharibə zamanlarında SSRİ bu metoddan istifadəylə həmin illəri əhatə edən 208 film çəkmişdir və bu günümüzə qədər gəlib çatmışdı. Yazıçılar üçün bu hal Böyük Vətən Müharibəsi zamanı Silahlı Qüvvələr və Jurnalistlər arasındaki münasibətin müsbət olduğunun göstəricisidir.
Dünya basketbol liqalarının siyahısı
Asiya
Malayziya
Kərim Məmmədov (fizik)
Orden və medalları
"II dərəcəli Vətən müharibəsi" medalı,"Əmək veteranı","V.İ.Leninin anadan olmasının 100 illiyi ilə əlaqədar yubiley" medalı,"Qızıl Ulduz " ordeni,"Faşizm üzərində qələbənin 20 illiyi yubiley" medalı, "Faşizm üzərində Qələbənin 30 illiyi yubiley" medalı
Mirzəhüseyn bəy Cavanşir
Həyatı
El və oymaqlar gəlib, o tərəfdə dayanır. Əlixan bəy müxtəlif vəzifələr alaraq Gəncənin təmir işlərinə başlayır. Günlərin bir günü Gəncə hakimi Məhəmməd xan Ziyadoğlu səfərə çıxır. Onun şəhərdə olmadığından istifadə edib, qardaşını öldürmək fikrinə düşürlər. (Əlixan bəy) Cavanşir bir neçə nəfərlə Ziyadoğlunun evinə yollanır. Həmin vaxt Mirzəhüseyn bəy də orda idi. Ora yaxınlaşanda xanın qardaşı iztirabdan özünü Məhəmməd xanın Hərəmxanasına atır. Əlixan bəy hörmət etməyib, onun ardınca Hərəmxanaya daxil olur və ordaca öldürür. Qacar qazilərindən bir neçə nəfər və Ziyadoğlu soyundan olan mülazimlər bu hörmətsizliyə narazılıqla yanaşırlar. Nəhayət adı çəkilən qazilər və xüsusən Saray bəy hücum edib, ədəbsizlikdə iştirak etmiş altmış-yetmiş nəfərə yaxın cavanşiri qılıncdan keçirirlər. Elə həmin anda Əlixan bəyi də tapıb, qılınclayırlar və həyatına son qoyurlar. O, özündən çox razı, məğrur və iddialı idi. Böyük qardaşının hesabına Hünər göstərirdi və nəhayətdə öz mükafatını aldı.
Dünya basketbol liqalarının siyahısı
Asiya
Filippin
Mirzəhüseyn bəy Cavanşir
Həyatı
Məhəmməd xan çöldən gəlib, məsələdən halı oldu. Mirzəhüseyn bəy rumlular dönəmində çox fəsadlar törətdiyindən onu yanında saxlamağı məsləhət bilmir və ölümünə fərman verir".
Dünya basketbol liqalarının siyahısı
Asiya
Koreya Respublikası
Yaponiya
Amerika
Amerika
Argentina
Braziliya
Venesuela
Hərbi jurnalistika
İraqın işğalı (2003)
2003-cü ilin martında -müharibə başlayan zaman- 775 jurnalist və fotoqraf müharibə müxbiri olaraq iştirak etdi. Bu korrespondentlər (müxbirlər) hərbi şöbə ilə müqavilələr bağladılar. Orduların yerləşdiyi məkan, planlaşdırılan əməliyyatlar və silahlar haqqında məlumatları əks etdirən informasiyaları yaymayacaqlarına dair söz verdilər.
Kimyəvi birləşmə
thumb|Birləşmə Kimyəvi birləşmələr və ya Mürəkkəb maddələr — müxtəlif element atomlarından əmələ gəlmiş maddələrə deyilir.
Məsələn, su hidrogen və oksigen elementlərnin atomlarından; sulfat turşusu isə hidrogen, oksigen və kükürd elementlərinin atomlarından əmələ gəlmiş mürəkkəb maddələrdir.
Dünya basketbol liqalarının siyahısı
Amerika
Kanada
Kimyəvi birləşmə
Mürəkkəb maddələr üzvi və qeyri-üzvi maddələrə bölünür.
Bütün üzvi maddələr mürəkkəb maddədirlər, lakin bütün qeyri-üzvi maddələr mürəkkəb maddə deyillər. Qeyri-üzvi maddələrin bir qismi bəsit maddələrdir.
Hərbi jurnalistika
Hərbi nəzarət
İraqda yerləşən Amerikan hərbi senzurasını pozan ilk jurnalist "Christian Science Monitor"un göstərişi ilə ilk dəniz bölməsini müşayiət edən sərbəst işçi Filip Smaker oldu. Smaker rəsmi olaraq yola salınmadı ancaq, əməliyyat teatrındaki bütün jurnalistlərin Pentaqonun nəzarəti altında olduğuna inanılırdı.
Kimyəvi birləşmə
Aqreqat hallarına görə mürəkkəb maddələr qaz, maye və bərk formada olurlar. Mürəkkəb maddələr də molekulyar və qeyri-molekulyar quruluşlu olurlar.
Dünya basketbol liqalarının siyahısı
Amerika
Meksika
Hərbi jurnalistika
Hərbi nəzarət
26 mart 2003-cü ildə 'CNN'-ə verdiyi müsahibədə Smucker 'NPR'-yə bildirdiyi informasiyada olduğu kimi Dəniz Qoşunlarının yerini açıqladı. Bundan sonra o Qoşunların yerləşdiyi yerdən qovuldu. Dörd gün sonra 'Fox News' müxbiri Heraldo Riviera İraq da bir verilişdə ABŞ Qüvvələrinin yeri və planları haqqında məlumat verdi. "-İcazə verin sizə bir neçə xətt çəkim".- deyir və kameranın qarşısındaki qumu işarə eliyir. "-Əvvəlcə aydınlaşdırmaq istəyirəm ki, qoşunlarımızın yeri burada qeyd olunur. Bu əraziyə sahibik. Təxminən 40 % bəlkə də biraz daha çoxdur". Başqa bir nöqtədə, bir CENTCOM sözçüsü şikayət etdi, Riviera "hücum baş verməzdən əvvəl vaxtını ortaya qoydu."
Dünya basketbol liqalarının siyahısı
Amerika
Paraqvay
Hərbi jurnalistika
Hərbi nəzarət
Rivera, Philip Smucker kimi rəsmi olaraq göndərilməsə də, tez bir zamanda Kuveytə qovuldu. Bir həftə sonra Riviera üzr istədi: "-Bunun baş verdiyinə görə təəssüf edirəm. "Fox News"a "-Sizi əmin edirəm ki, bu səhvliklə oldu. Heç kim dediklərimdən məyus olmadı. Heç bir əməliyyat təxirə salınmadı".
Dünya basketbol liqalarının siyahısı
Amerika
Puerto-Riko ABŞ
Hərbi jurnalistika
Hərbi nəzarət
Bununla belə, bir şəbəkə araşdırması etiraf etdi: "-Mən quraşdırma ilə əlaqədar qaydalardan birini pozdum". 2005-ci ilin, dekabr ayında ABŞ-nin Kuveytdə yerləşən Quru Qoşunları Coalisiya qrupu Virciniya ştatının Norfolk şəhərindəki Virginia-Pilotun missiyasında olan 2 həftəlik jurnalistlərdən ikisinin zədələnmiş nəqliyyat vasitələrinin fotoşəkillərini çəkmək qadağasını pozduğunu iddia edir.
Bəhruz Atakişiyev
Bəhruz Atakişiyev (tam adı: Bəhruz Tofiq oğlu Atakişiyev; ) — Qanlı Yanvar şəhidi.
Hərbi jurnalistika
Kritizm
Təqdim olunan jurnalistlərinetik davranışı mübahisəli hesab olunur. Bu praktika təbliğat kampaniyasının bir hissəsi və jurnalistləri, mülki şəxsləri bölmək, işğalçı qüvvələrə rəğbət bəsləmək istəyi kimi tənqid edilmişdir. Nümunə üçün sənədli filmlər: War made Easy : How Presidents & Pundits Keep Spinning Us to Death; The war you don't see.
Dünya basketbol liqalarının siyahısı
Amerika
Peşəkarlar
Hərbi jurnalistika
Kritizm
Səsvermənin tənqidçiləri hərbi nəzarət səviyyəsinin həddən artıq sərt olduğuna etiraz etdilər, buna görə də ikinci dərəcəli jurnalistlər Amerika tərəfdən müharibə veteranlarına çox açıq rəğbət hissi ilə vurulan məruzələr hazırlamışdılar və bunun nəticəsində alternativ "cib" jurnalistləri yaranmışdı. "Bunlar tanklarda və zirehli personal daşıyıcılarında işləyən müxbirlərdir", — deyə jurnalist Gay Thales müsahibədə bildirmişdir və davamında: "Ordunun iradəsini itaətkarlıqla yerinə yetirən və hərbçilər üçün maskot olanlardır. Bu mənim istəyim olsaydı, bütün təşəbbüskar jurnalistləri dağıdardım! … təcəssüm etdirilə biləcək süjetlər var, lakin bu edilməmişdir. Mən bunu dəfələrlə demişəm."
Bəhruz Atakişiyev
Həyatı
1961-ci il noyabrın 23-də Bakıda anadan olmuşdur. 1968-ci ildə 199 nömrəli orta məktəbə qəbul olmuş, 1978-ci ildə həmin məktəbi bitirmişdir. 1979-1981-ci illərdə Rusiyanın Çita şəhərində həqiqi hərbi xidmət keçmişdir. Hərbi xidmətdən sonra avtomobil dəstəsində sürücü işləmişdir.
Hərbi jurnalistika
Kritizm
4 iyun 2014-cü ildə New York Times həm ABŞ-nin İraqı işğalı zamanı, həm də Əfqanıstandakı müharibə illərində (2001-ci ildən) davam etdirilən jurnalistlərin hərəkətlərini tənqid etdi. Məqalə, Amerika tarixində ən böyük sənədləri sızdırdığına görə həbs cəzası çəkən keçmiş ABŞ ordusu kəşfiyyat analitiki Çelsi Manning tərəfindən yazıldı. Manning yazırdı ki, "Hərbi əməliyyatları işıqlandıran ondan çox amerikalı jurnalist var idi və bu 31 milyon əhalisi olan bir ölkədə, ABŞ-nin 117 mininci qrupu var." Manning, hərbi ictimaiyyətlə əlaqələr səlahiyyətlilərini müxbirləri "xəbəri tənqidi şəkildə əks etdirə biləcəkləri çıxartdığına görə" yoxlamaqda ittiham etdi. O, həmçinin qeyd etdi ki, jurnalistlər işə salındıqdan sonra onlar ümumiyyətlə məlumat əldə etmək qorxusundan "narazılığa səbəb ola biləcək mübahisəli bir şərhdən çəkinməyə" çalışdılar. "Nəticədə," Manninq yazır: "Amerika ictimaiyyətinin faktlara çıxış imkanları məhduddur, bu da Amerika rəsmilərinin davranışlarını qiymətləndirməyi mümkünsüz edir."
Dünya basketbol liqalarının siyahısı
Amerika
Həvəskarlar
Bəhruz Atakişiyev
Həyatı
Subay idi.
Dünya basketbol liqalarının siyahısı
Amerika
Yarımpeşəkarlar
Hərbi jurnalistika
Kritizm
Manninq qeyd edir: "Mətbuata çıxışı məhdudlaşdıran bu təcrübə, 2013-cü ildə sərbəst müxbir Wayne Anderson tərəfindən müqaviləni pozmadığını, ancaq Əfqanıstan dakı münaqişə ilə əlaqədar mənfi məlumatlar dərc edildikdən sonra səlahiyyətlərinə son verildiyini iddia etdi. Məhkəmə işində göstərilən qətiyyət, hərbi jurnalistlərin konstitusiyada işlənmiş jurnalistlərin statusu və hüquqlarının göstərilməməsi ilə bağlı mövqeyini dəstəklədi."
Bəhruz Atakişiyev
Qanlı Yanvar faciəsi
Qardaşı Faiqin dediklərindən:
Dünya basketbol liqalarının siyahısı
Amerika
Uruqvay
Hərbi jurnalistika
Təhlükələr
Həm İraq müharibəsi zamanı, həm də Əfqanıstan dakı müharibə dövründə (2001-ci ildən bəri) hazırlanmış partlayıcı qurğular (İED) ABŞ- ın rəhbərlik etdiyi koalisiya qüvvələrinə qarşı geniş şəkildə istifadə edildi və koalisiya qüvvələri arasında çox sayda itkiyə səbəb oldu. Quru qüvvələrini müşayiət edən jurnalistlər də eyni riskdə idilər. 29 yanvar 2006-cı ildə "Wood Tonight"ın ikinci aparıcısı Bob Woodruff və 4-cü Piyada Divizionuna (ABŞ) göndərilən operator Dug Vogt, bir İraq əsgəri ilə birlikdə ağır yaralandı. Bu, onların konvoyu İraqdakı Taciyə yaxınlığında pusqu qurulduqda və onların altındakı spontan kimyəvi reaksiyaya malik dağıdıcı cihaz partladı. Hücum zamanı, Woodruff və Fogt bir zirehli avtomobilin arxa lyukunda dayandıqları üçün patrulun videosunu çəkərək qorunmadılar.
Bəhruz Atakişiyev
Qanlı Yanvar faciəsi
— O gecə təxminən saat 24.00-da küçədə atəş səsləri eşitdik. Evdə oturmaqmı olardı? Fikirləşdik ki, gedək görək nə olub? Bəhruz və xalam oğlu Nizami ilə birlikdə küçədəki camaata qoşulub «Gənclik» metrosu istiqamətinə getdik. Yolda hərbçilər bizi atəşə tutdu. Burada Bəhruza güllə dəydi. Tez onu 5 nömrəli xəstəxanaya apardıq. Biz ora çatanda gecə saat 2-nin yarısı idi. Cərrahiyyə əməliyyatı da elə o vaxt başlandı. Səhər saat 6-da qurtardı.
Aldığı xəsarətlərdən yanvarın 21-də gündüz saatlarında vəfat etmişdir.
Dünya basketbol liqalarının siyahısı
Amerika
Çili
Bəhruz Atakişiyev
Qanlı Yanvar faciəsi
Şəhidlər xiyabanında dəfn olunub.
Dünya basketbol liqalarının siyahısı
Afrika
Afrika
Parri boğazı
Parri boğazı - Kanada Arktik arxipelaqına daxil adaları ayırır. Bofort dənizini Baffin dənizini birləşdirir. Şahzadə Yelizaveta adasını arxipelaqın digər adalarını ayırır. Uzunluğu 1000 km ,eni isə ən dar yerdə 45 km təşkil edir (Somerset adası ilə Kornualles adası). Boğazdan ardıcıl bir necə boğaz yerləşir ( Lankaster boğazı, Barrou boğazı, Vaykaunt-Melvill boğazı, Mak-Klur boğazı). Arktikanın örgənən araşdırmaçı səyyah Vilyam Edvard Parrinin şərəfinə adlandırılmışdır.
Bəhruz Atakişiyev
Ünvan
Bakı, Naxçıvani küçəsi, ev 6, mənzil 3.
Dünya basketbol liqalarının siyahısı
Afrika
Qabon
Liviya
Mərakeş
Nigeriya
CAR
Avropa
Avropa
Avstriya
Albaniya
Serqoqala
Serqoqala (Хунзахъ) — Dağıstan Respublikası, Serqoqala rayonu ərazisində yerləşən kənd. İnzibati cəhətdən Serqoqala rayonunun və Serqoqala kənd sovetliyinin mərkəzidir. Serqoqala kənd inzibati vahidliyinin yeganə yaşayış məntəqəsidir.
Coğrafi yerləşməsi
Kənd Mahaçqaladan 62 km cənubda, Kakaozen çayının vadisində yerləşir.
İqlimi
Serqoqala mülayim kontinental iqlimə malikdir. Xəzər dənizi sahillərinə nisbətdə iqlimi nisbətən sərindir. buna səbəb isə onun daha yüksəkdə yerləşməsidir. Qışı mülayimdir. Qar örtüyünə sahib olur. Yayı isə mülayim isti keçir.
Əhalisi
Monoetnik kənddir. Əhalisinin 99 %darginlərdir
Adı
Serqoqala gürcü əsilli inqilabçı Serqo Orconikidzenin şərəfinə adlandırılmışdır. Delaşar isə kəndin keçmiş adı olmuşdur.
Delaşar və Qubden
XIX əsrə qədər Deşlaqar Qubden kəndinin bir hissəsini təşkil edirdi. Qafqaz müharibəsi zamanı Qubdendən Şeyx Şamilin yanına çoxlu sayda köşkün gəlir.
Bu səbəbdən çar hökuməti onların kəndə gəlişləri zamanı təhvil vermələrini istəmişdir. Ancaq qubdenlər bununla razılaşmayırlar. Bu zamana aid Mixail Vorontsovun Çernışevə məktubu vardır. Bu məktubda Qubden xəyanətdə ittiham edilir. Burada Şeyx Şamili dəstəkləyən qubdenlilərdən gedir.
Buna cavab olaraq Qubdenə cəza tətbiq edilir: Delaşarlara məxsus əkin və otlaq sahələri 83-cü Samur piyada alayının balansına verilir. Rus hökuməti bununla Dağıstan xalqlarına istənilən anti-rus hərəkətinə görə cəzasız qalmayacağını göstərmişdir. Onlar dağlılardan hansısa səbəb olmadan alır və torpaqları rus köçkünlərə, məmurlara, hərbiçilərə, onlara sərf edən feodallara verirdi.
1917—1918-ci illərdə, Rusiya Vətəndaş müharibəsi zamanı, Qubdenin kişi əhalisi tamamən ağlar tərəfindən məhv edilir. Nəticədə darginlər hakimliyi ələ keçirmiş və burada kənd salmışlar.
1929-cu ildə kəndin adı Korkmaz qala adlandırılır (Dağıstanlı inqilabçı, dövlət xadimi Cəlaləddin Kormazov). 1937-ci ildə гəKormazoz həbs edilir, bundan sonra kəndin adı Seqro Orconikidzenin şərəfinə adlandırılır
Hərbi məntəqə
1846-cı ildə Deşlaqarda 83-cü Samur Piyada alayının qərargahı quruldu. Burada əsgərlər hərbi xidmət göstərir və dağlıların fəaliyyətini daraldırdılar. Deşlaqar Aya-Kaka dərəsinin çıxışda, mənzərəli bir yerdə yerləşirdi. Burada bir qala, gözətçi qülləsi, anbar, at tövləsi, 1500 nəfərlik əsgər yataqxanası binası, kilsə, polkovnikin dəftərxanası vardı.
Tanınmış şəxsiyyətləri
Maqomed Nurbaqanov — Rusiya Federasiyasının Qəhrəmanı.
Xanım Maqomedova — Sosialist Əməyi Qəhrəmanı.
Oktyabryat adaları
Oktyabryat adaları — Frans-İosif Torpağı arxipelaqına daxil olan 7 adadan ibarət olan adalar qrupu. İnzibati cəhətdən Arxangelsk vilayətinin Primorski rayonu ərazisində yerləşir.
Yerləşməsi
Arxipelaqın şimalında, Qoqenloe adasından şimal-şərqində yerləşir. Arxipelaqın şimalı ilə cənubu arasında məsafə 5,5 km-dir.
Xüsusiyyətləri
Bura daxil 4 adanın uzunluğu 1,5 km ilə 800 metr arasında arasında dəyişir. Yerdə qalan üç adanın sahəsi isə olduqca kiçikdir. Yalnız ikisinin adı vardır: Kupolok və Malıy. Ən böyük adasında 29 metr hündürlüyə malik qaya vardır.
Əsgər Fərhadi
Əsgər Fərhadi (, d. 1 yanvar 1972-ci il, Xomeynişəhr, İsfahan, İran) - İranlı senarist və rejissor. Teatr məzunudur.
Yekaterina Sarıyeva
Yekaterina Sarıyeva (d. 18 dekabr 1995; Bakı, Azərbaycan ) — Azərbaycanlı yüngül atlet. Yekaterina Sarıyeva, 2013-cü ildə baş tutan III İslam Həmrəyliyi Oyunlarında qızıl medal, 2017-ci ildə baş tutan IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarında isə bürünc medal qazanıb.
Karyerası
Yekaterina Sarıyeva 2013-cü ildə Azərbaycan bayrağı altında III İslam Həmrəyliyi Oyunlarına qatıldı. Üçtəkanla tullanma yarışlarının final mərhələsində o, 13.28 metr nəticə ilə 1-ci yeri tutdu və III İslam Həmrəyliyi Oyunlarının qızıl medalına sahib oldu.
Yekaterina Sarıyeva 2017-ci ildə isə IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarına qatıldı. Uzunluğa tullanma yarışlarının final mərhələsində o, 5.27 metr nəticə ilə 9-cu yeri tutdu. Üçtəkanla tullanma yarışlarının final mərhələsində isə o, 12.81 metr nəticə ilə 3-cü yeri tutdu və IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarının bürünc medalına sahib oldu.
Yapon zəncəfili
-  cinsinə aid bitki növü.
Mülazimi sani
Mülazimi sani ) — Osmanlı imperiyasının son dövrlərində və Türkiyə Respublikasının ilk illərində istifadə edilmiş və müasir rütbələr arasında leytenant rütbəsinə bərabər olmuş hərbi rütbə.
Mülazimi sani rütbəsi 26 noyabr 1934-cü il tarixli 2590 saylı Ləqəb və Adların Ləğvi Haqqında Qanunun üçüncü maddəsinə uyğun olaraq ləğv edilmişdir.
Amoco
Amoco — Dünyanın ən böyük neft və qaz istehsalçılarından biri.
1889-cu ildə yaradılmışdır. Müxtəlif ölkələrdə 42.000 işçisi var. "AMOKO" Şimali Amerikada ən böyük təbii qaz istehsalçısıdır. Şirkət energetika, neft və qaz emalı, kimya və neft-kimya sahələrində də fəaliyyət göstərir.
Metaseiulus johnsoni
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Ksente Boqoyev
Ksente Boqoyev (Makedon dili: Ксенте Богоев; d. 20 Noyabr 1919, Strumitsa - ö. 20 Aprel 2008, Skopye) — Yuqoslaviyalı iqtisadçı, professor və 1968-1974-cü illər aralığında Makedoniya Sosialist Respublikasının İcra Şurasının sədri.
Haqqında
Ksente Boqoyev iqtisadiyyat üzrə təhsil almışdır və doktorluq dissertasiyasını Belqradda tamamlamışdır. Skopye Universiteti İqtisad Fakültəsi dekanlığı və daha sonra eyni universitetin Rektorluq vəzifəsini icra etmişdir. 1945-1952 illəri arasında Maliyyə naziri müavini vəzifəsinin icra edən Boqoyev 1977-ci ildə Yuqoslaviya Milli Bankı başçılığı vəzifəsinə gətirilmişdir. Ayrıca 1992-1997 illəri arasında Makedoniya Elm və İncəsənət Akademiyasına rəhbərlik etmişdir.
Boqoyev maliyyə, pul nəzəriyyəsi, iqtisadi siyasət kimi sahələrdə 250 elmi məqalə müəllifi olub, mövzuyla əlaqədar bir çox mükafatın da sahibi olmuşdur.
Elnur İsgəndərov
Elnur İsgəndər oğlu İsgəndərov (1 iyun 1989; Şəki, Azərbaycan – 2 aprel 2016; Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin zabiti (baş leytenantı). 2016-cı ildə Aprel döyüşləri zamanı şəhid olub, ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edilib.
Həyatı
Elnur İsgəndərov 1989-cu ilin 1 iyun günündə Şəki şəhərində anadan olub. 2006-cı ildə Elnur İsgəndərov Heydər Əliyev adına Azərbaycan Ali Hərbi Məktəbinə daxil oldu, 2010-cu ildə isə həmin ali məktəbi leytenant rütbəsi ilə bitirdi. Daha sonra Elnur İsgəndərov Bakı şəhərində yerləşən "N" saylı hərbi hissədə xüsusi təyinatlılar bölməsində xidmətə başladı.
Elnur İsgəndərov ailəli idi, Elman (d. 2015) adında bir oğlu yadigar qalıb.
Hərbi xidməti
Baş leytenant Elnur İsgəndərov 2016-cı ilin aprel ayında Azərbaycan-Ermənistan təmas xəttində baş verən atışma zamanı qəhrəmancasına şəhid oldu.
Aprelin 11-i isə Elnur İsgəndərov doğulduğu Şəki şəhərində son mənzilə yola salındı. Dəfn mərasiminə minlərlə şəhər sakini ilə yanaşı, şəhidin qulluq etdiyi hərbi hissənin əsgərləri və zabitləri də qatıldı. Dəfn mərasiminin sonunda yaylım atəşi açıldı və baş leytenant İsgəndərov uğrunda şəhid olduğu torpağa tapşırıldı.
Almaniya–İtaliya futbol rəqabəti
Almaniya və İtaliya yığmaları arasındakı futbol rəqabəti Avropanın iki ən maraqlı futbol yığması olan Almaniya və İtaliya arasında keçirilir və beynəlxalq səviyyədə davamlılığına görə yalnız Braziliyadan geri qalır. Ümumilikdə hər iki komanda bütün Avropa ölkələrinin birlikdə ümumi nəticəsindən çox - 8 dəfə FİFA Dünya Kubokunun qalibi və 14 dəfə bu turnirin finalçısı olublar. Onlar bir-birinə qarşı 5 dəfə Dünya Kubokunun finalında oynayıblar və bu oyunlar dünya futbolu tarixinə keçib. 1970-ci ildə bu iki ölkə arasında keçirilən "Əsrin oyunu" yarımfinal oyunu İtalyanın əlavə vaxtda qazandığı 4:3 hesablı qalibiyyəti ilə yadda qalmışdır, bu dramatik oyuna Mexiko şəhərində Azteca stadionunun (Estadio Azteca) girişində xatirə lövhəsi qoyulmuşdur.
Elnur İsgəndərov
Hərbi xidməti
Elnur İsgəndərov ölümündən sonra göstərdiyi qəhrəmanlığa görə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin sərəncamı ilə "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Almaniya–İtaliya futbol rəqabəti
Almaniya milli futbol komandası həmçinin 3 dəfə UEFA Avropa Çempionatı kubokunu qazanmışdır, İtaliya milli futbol komandası isə bu titulu yalnız bir dəfə qazanmışdır. Bu iki ölkə Avropa Çempionatında 4 dəfə üz-üzə gəlmişdir, bunlardan üçü əsas hissədə heç-heçə (birində almanlar penaltilərdə qalib olmuşdur), biri isə italyanların qələbəsi ilə baş çatmışdır.
Almaniyanın beynəlxalq çempionatlarda daha çox qalib olmasına baxmayaraq, İtaliya başa-baş keçirdikləri 34 oyuna 15 qələbə, 11 heç-heçə və 8 məğlubiyyətlə dominantlığını qoruyub saxlayır.
Bundan başqa, Almaniya Avro-2016 dörddə bir mərhələsindəki oyuna qədər heç vaxt əsas oyunlarda İtalyanı məğlub edə bilməyib (almanlar italyanlar üzərindəki digər bütün qələbələri yoldaşlıq oyunlarında qazanıb). Bundan başqa, bu iki yığma arasında Avro-1996 qrup mərhələsində İtaliya turnirdən uzaqlaşdırıldı, həmin vaxt Almaniya artıq nokaut mərhələsinə vəsiqə qazanmışdı.
Həmçinin İtaliya və Almaniya Demokratik Respublikası (Şərqi Almaniya) arasında hərəsinə 1 qələbə və 2 heç-heçə olmaqla 4 matç keçirilmişdir. Bu iki ölkə bir dəfə Yay Olimpiya Oyunları zamanı da bir-birinə qarşı oynamışdır. 1988-ci ildə Seulda keçirilən Yay Olimpiya Oyunlarında Qərbi Almaniya bürünc medal uğrunda oyunda İtalyanı 3:0 hesabı ilə məğlub etmişdir.
Almaniya 1995-ci il 21 iyunda Münhendə Alyans Arenada 2:0 hesabla İtaliya üzərində qələbə qazandıqdan yalnız 21 il sonra 29 mart 2016-cı ildə 4:1 hesabla italyanları məğlub edə bildi.
2 iyul 2016-cı ildə Almaniya böyük turnirlərdə (Avropa Çempionatı və Dünya Çempionatı) İtaliyaya qarşı özünün ilk rəqabət xarakterli qələbəsini qazandı. Fransanın Nouveau Stade de Bordeaux stadionunda UEFA Avropa Kuboku 2016 turnirinin dörddə bir mərhələsi oyununda əsas vaxtda 1:1 heç-heçə ilə keçən gərgin oyundan sonra italyan müdafiəsini qıra bilməyən almanlar penaltilər seriyasında 6:5 hesabı ilə qalib gəldilər.
Oyunların siyahısı
(a) İtaliya əlavə vaxtda 4:3 hesabla qələbə qazanıb (b) İtaliya əlavə vaxtda 0:2 hesabla qələbə qazanıb (c) Almaniya penaltilərdə 6:5 hesabı ilə qələbə qazandı
Ümumilikdə
Keçmiş Qərbi Almaniyaya qarşı oyunlar da daxil olmaqla Penaltilər seriyası heç-heçə nəticələrə daxil edilməklə
Mülazimi əvvəl
Mülazimi əvvəl — Osmanlı imperiyasının son dövrlərində və Türkiyə Respublikasının ilk illərində istifadə edilmiş və müasir rütbələr arasında baş leytenant rütbəsinə bərabər olmuş hərbi rütbə.
Mülazimi əvvəl rütbəsi 26 noyabr 1934-cü il tarixli 2590 saylı Ləqəb və Adların Ləğvi Haqqında Qanunun üçüncü maddəsinə uyğun olaraq ləğv edilmişdir
Növrəstə Quliyeva
Növrəstə Bağır qızı Quliyeva (1906—3 fevral 1982) — tütünçü, Sosialist Əməyi Qəhrəmanı (1949).
Kömüratan gölü
Kömüratan gölü — Azərbaycanda, Abşeron rayonu, Saray qəsəbəsi ərazisində yerləşən göl. Göl Kömüratan dağının cənubunda yerləşir. Sovetlər dönəmində təsərrüfat məqsədli istifadə olunmuşdur. Bakı-Quba magistral yolundan bir necə yüz metr aralıdadır. Suyu az duzlu olması ilə seçilir. Gölün cənub, cənub-şərqi dayaz, mərkəz və şimal-qərbə doğru isə dərindir. Eni 450 m, uzunluğu isə 650 m təşkil edir. Sahəsi mövsümdən asılı olaraq dəyişir. Əsasən yağıntılarla qidalansa da, gölə cənub istiqamətdən gölməçə və çirkab sularından ibarət az miqdarda mənbə axır. Ətrafı zolaq şəklində yayılmış yulğun kolları ilə örtülmüşdür. Göldə Karp balıqlarına rastlanılır.
АЩНЦ-3 katalizatoru
Katalizator – АШНЦ-3 – diyircəkşəkilli seolitsaxlayan alümosilikatdır.
Tətbiqi
Neft fraksiyasının krekinqində istifadə olunur.
Mexaniki davamlılıq
Sürtünməyə qarşı: yeyilməyə qarşı davamlılıq=82%
Hazırlanma texnologiyası
Al, Si duz məhsullarından seolitin və alümosilikatın sintezi, seolitin daxil edilməsi, seolitsaxlayan kürəciklərə forma verilməsi, sinerezis, ion mübadiləsi, yuyulması, kürəciklərin fraksiyadan ayrılması, qurudulması, közərdilməsi.
Faktiki sərfiyyat
1,5-2,0t/t xammal
Regenerasiya şəraiti
Fasiləsiz olaraq krekinq regeneratorunda hava ilə (480-680-7000C, çıxışda 6000C) regenerasiya olunur
Katalitik xassələri
Selektivlik: 77% (kütlə)-dən az olmamalı
Mənbə
Ф.М.Садыхов, Р.М.Алигулиев. Катализаторы, процессы нефтехимической и нефтепереработывающей промышленности. Баку, «Элм», 2000, с. 68
Biatlon
Biatlon (yun. άθλον — yarış, mübarizə) — 20 km məsafəyə təxminən hər 3–5 km-dən bir tüfəng 4 dəfə atəş açmaqla xizək yürüşüdür.
Ümumi məlumat
kompleks yarışlar; xizəklə sürüşərək tüfəngdən bir neçə hədəfə atəş açmaqdan ibarətdir. 1920-ci illərdə Skandinaviya ölkələrində, İsveçrə, Fransa və Avstriyada hərbi patrulların atəşaçma, qum baratullama və s.-dən ibarət xizək yarışları kimi yaranmışdır. 1924, 1928,1936, 1948 illər Qış Olimpiya Oyunlarında hərbi patrulların nümunəvi xizək yarışları nümayiş etdirilmişdir. Biatlonun müasir növü 1950-ci illərin əv vəllərində formalaşmış, Norveç, Rusiya, Finlandiya, İsveç, Polşa, Rumıniya və bir sıra digər ölkələrdə geniş yayılmışdır. 1948-ci ildə Beynəlxalq Müasir Beşnövçülük və Biatlon İttifaqı (UIPMB) təsis olunmuşdur. 1958-ci ildə kişilər arasında ilk dünya çempionatı keçirilmiş, 1960-cı ildən isə Qış Olimpiya Oyunlarının proqramına daxil edilmişdir. 1978-ci ildə Biatlon idman növündə dəyişikliklər edilmişdir: hərbi döyüş tüfəngləri kiçikçaplı tüfənglərlə əvəz edilmiş, hədəflərədək məsafə 150 m-dən 50 m-ədək qısaldılmış, xüsusi Biatlon trasları və tamaşaçı tribunaları olan atəşaçma meydançaları tikilmişdir. 1984-cü ildə qadınlar arasında ilk dünya çempionatı keçirilmiş, 1992-ci ildə Olimpiya Oyunlarının proqramına daxil edilmişdir. 1993-cü ildən UIPMB 70-ə qədər milli federasiyanı birləşdirən Beynəlxalq Biatlonçular İttifaqı adlanır.
Qaydaları
Hər dəfə atəş məsafəsi azalır (250, 200, 150 və 100 m), hədəfin də diametri azalır (30, 25, 20). Yalnız sonuncu hədəf birinciyə bərabər olur, çünki ona ayaq üstə və dayaqsız atəş açırlar. Birinci üç mərhələdə istənilən vəziyyətdən atəş açmaq olar. Hər hədəfə 5 güllə atılır, hər yan keçən güllə əvəzinə 2 dəqiqə cərimə olunurlar. Cərimə dəqiqələri də nəzərə alınmaqla yürüşə daha az vaxt sərf edən idmançı qalib hesab edilir.
Zaha Hadid
Zaha Hadid (زها حديد; ) — İraq ərəb əsilli Britaniyalı, dekonstruktivist memar. 2004-cü ildə Hadid Pritsker Memarlıq mükafatına layiq görülən ilk qadın-memar olmuşdur.