cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bhaktivedanta Svami Prabhupada
Aşağı İst-Sayda Krişna şüurun genişləndirilməsi: hippilər, Allen Ginsberg və ISKKON-un yaranması
İyun ayında Bhaktivedanta Nyu Yorkun "daha bohem" hissəsinə, Aşağı İst-Sayda köçdü və burada kiçik bir qrup tərəfdarlarının köməyi ilə icarəyə götürdüyü İkinci Avenyu prospekti 26 ünvanında yerləşən "Qiymətsiz hədiyyələr" simvolik adından istifadə edən keçmiş antikvar mağazasının binasında ilk "məbəd"ini açdı. . O illərin hadisələrinin şahidlərindən biri kimi Hayaqriva (Hovard Uiler) sonralar xatırlayırdı:"İkinci Avenyu 26. 'Əvəzolunmaz hədiyyələr'. Şübhəsiz ki, Nyu Yorkluların əksəriyyəti üçün bu, yalnız lombard açmaq üçün uyğun olan acınacaqlı bir mağazadan başqa bir şey deyildi. Tranzit səs-küyünü və qonşularımızı ('Kosmos' poçt korporasiyası, 'Qonzales' dəfn bürosu, Vayzner qardaşlarının abidə və məzar daşı emalatxanası, 'Red Star' barı və 'Mobil' yanacaqdoldurma məntəqəsi) nəzərə alsaq, buranı Vaykuntho (ruhani dünya) adlandırmağı heç kimin ağlına belə gəlməzdi. Lakin bizim üçün Svamiji [Bhaktivedanta]-nın varlığı və onun dediyi sözlər 'Qiymətsiz hədiyyələr'-i Vrindavanın bir hissəsi olan məbədə çevirdi."İkinci Avenyu Məbədində Bhaktivedanta Nyu-York hippiləri arasında aktiv təbliğ işi aparırdı. O, hər gün səhər saat 7-də ibadət mərasimləri keçirir və həftədə üç dəfə (bazar ertəsi, çərşənbə və cümə günləri) axşam saat 7-dən axşam 9-a kimi Bhaqavad-gitada mühazirələr verirdi.
1966-cı ilin iyulunda Bhaktivedanta və onun ilk davamçıları 5000 nüsxədə vərəqə yazıb çap etdilər və orada "transsendental səs vibrasiyası olan Hare Krişna, Krişna Krişna, Hare Hare, Hare Rama, Hare Rama, Rama Rama, Hare Hare" oxuyaraq "ağlın güzgüsündən tozu silmək" üçün bütün arzu edən şəxslər İkinci Avenyu məbədinə dəvət olunurdular.
Qərbdəki ilk krişnaçı məbədini daha çox Prabhupada öz övladları kimi qayğısına qalan narkomanlar və inanclarını itirmiş hippilər ziyarət edirdi. Onlar özləri ilə müxtəlif musiqi alətləri gətirib, çox vaxt narkotikin təsiri altında çalırdılar. Şrivatsa Qosvaminin qeyd etdiyi kimi, Bhaktivedantanın və onun qərbli ardıcıllarının həyatından ilk səhnələr təzadlı tamaşa idi: "təmkinli, yaşlı benqal müqəddəs asket "Hare Krişna" mantrasını nihilistlər, rok musiqiçiləri və psixodelik axtaranlar arasında oxuyur". Bhaktivedantanın ilk şagirdlərindən biri kimi Hayaqriva xatırlayırdı:
"Bundan əvvəl heç birimiz saat 10 və ya 11-dən əvvəl oyanmırdı, lakin Srila Prabhupadanın maqnetizmi səhər saat 6:30-da bizi Mott küçəsindəki daxmalarımızdan çıxardırdı".
Kosido
thumb|Toyuq əti ilə bişirilmiş kosido Kosido - (İspan dilində:cocido) — İspan mətbəxinin məşhur yeməyi.
Bhaktivedanta Svami Prabhupada
Aşağı İst-Sayda Krişna şüurun genişləndirilməsi: hippilər, Allen Ginsberg və ISKKON-un yaranması
Belə bir mühitdə qaudiya vaişnavizmin mühafizəkar moizələri perspektivləri çoxlarına qeyri-müəyyən görünsə də, Bhaktivedanta buna baxmayaraq, öz missiyasını müvəffəqiyyətə çatdıra bildi. Qaudiya-vayşnava etiqadı, abədi varlıq haqqında sualları ilə kəskin şəkildə məşğul olan "radikal şəkildə ümidlərini itirmiş və təcrübə aparan" gənclər arasında qızğın əks səda tapdı.
Kosido
Kosido lobyadan və ya noxuddan, tərəvəzdən, ətdən hazırlanan şorbadır. Mahiyyətcə özündə iki yeməyi; birinci və ikinci yeməyi birləşdirir və xüsusi qablarda bişirilir.
Bhaktivedanta Svami Prabhupada
Aşağı İst-Sayda Krişna şüurun genişləndirilməsi: hippilər, Allen Ginsberg və ISKKON-un yaranması
1966-cı ilin yayında Bhaktivedanta öz hərəkatı üçün — Beynəlxalq Krişna Şüuru Cəmiyyəti (ISKKON) adı tapdı və 13 iyul 1966-cı ildə onu qeyri-kommersiya dini təşkilatı kimi qeydiyyatdan keçirdi. Qeydiyyat şəhadətnaməsində Bhaktivedanta ISKCON-un 7 əsas məqsədini qeyd etdi ki, bu da 1953-cü ildə "Fədailər Liqası"nın nizamnamə layihəsində göstərilən məqsədləri demək olar ki, təkrarlayırdı. "Fədailər Liqası"nın uğursuzluğuna baxmayaraq, Bhaktivedantanın məqsədləri eyni qaldı. Din alimi S. İ. İvanenkonun qeyd etdiyi kimi, Prabhupada ənənəvi Qaudiya-vayşnavizmindən fərqli yeni dini təşkilat yaratmadı — o, ənənəvi hindu monastır ordenləri (" mathas ")  modelində İSKKON yaratdı. Hinduizmdə böyük mərkəzləşdirilmiş "kilsələrin" olmaması nəzərə alınaraq, bu cür "kiçik" təşkilati formalar tarixən həmişə üstünlük təşkil etmişdir.
Kosido
Kosido qədim tarixə malikdir və ənənəvi İspan yeməklərindən biridir. İspaniyanın, demək olar ki, bütün vilayətlərinin kosidonun bişirilməsinə dair öz reseptləri vardır, lakin onların arasında ən geniş yayılanı Madrid variantıdır. (İspan dilində:cocido madrileño).
Bhaktivedanta Svami Prabhupada
Aşağı İst-Sayda Krişna şüurun genişləndirilməsi: hippilər, Allen Ginsberg və ISKKON-un yaranması
Tanınmış bitnik şair Allen Ginsbergin müharibə əleyhinə yürüşlərdə və onun poetik axşamlarında Hare Krişna mantrasını oxuduğunu biləndən sonra Prabhupadanın şagirdləri ona İkinci Avenyu Məbədini ziyarət etmək üçün dəvət göndərdilər. Ginsberg (o vaxt Hindistan səfərindən təzəcə qayıtmışdı) dəvəti qəbul etdi və tez-tez dostu Peter Orlovskinin müşayiəti ilə mütəmadi olaraq kirtanları və Bhaktivedantanın mühazirələrində iştirak etməyə başladı. Qarşı mədəniyyət gənclərinin liderlərindən birinin Hare Krişnaların sıralarına cəlb olunması Bhaktivedanta missiyasına güclü təkan verdi. Ginsberg Bhaktivedantaya iki fisharmoniya bağışladı və immiqrasiya hüquqşünası üçün 200 dollar ianə verərək maliyyə dəstəyi verdi.
Allen Ginsberg Hare Krişna mantrasını ilk dəfə 1962-ci ildə Hindistanda Allahabadda Kumbh Mela zamanı eşitmişdi. O, mantranı o qədər bəyənmişdi ki, ABŞ-a qayıtdıqdan sonra onu poyeziya gecələrində əl karatalı və ya fisharmoniyanın müşayihəti ilə ifa edirdi. Ginsberg həmçinin müxtəlif siyasi hadisələr zamanı, xüsusən də müharibə əleyhinə yürüşlərdə və təsadüfən şahid qismində ifadə verdiyi "Çikaqo Yeddiliyi" üzrə məhkəmədə "Hare Krişna"nı oxumuşdur. Bu yolla Ginsberq Amerikada "Krişna şüuru"nun yayılmasına töhfə verdi və ISKCON-un meydana çıxması ilə kirşnaçıların sıralarına bir çox yeni tərəfdarları cəlb etdi. Bhaktivedanta və krişnaçılara rəğbətinə baxmayaraq, Ginsberg daha sonra Usta Choqyam Trungpa Rinpoçedən 1970-ci illərdə həsrolunma qəbul edərək Tibet Buddizmini dini seçim etdi. thumb|280x280px| Tompkins Meydanı Parkında "Hare Krişna ağacı" altında lövhə. 2001-ci ildə Nyu-York meri [[Rudolf Culiani|Rudolf Giulianinin göstərişi ilə qoyulmuşdu.]]
Kosido
İspaniyanın şimal əyalətlərində kosido lobya, cənub əyalətlərində isə noxudla bişirilir.
Bhaktivedanta Svami Prabhupada
İlk şagirdlər və ictimaiyyətdə mantra oxumanın "ani müvəffəqiyyəti" (1966)
9 sentyabr 1966-cı ildə, ISKKON-un qeydiyyatdan keçməsindən iki ay sonra, Bhaktivedanta 11 ardıcılını şagird kimi rəsmi olaraq qəbul edərək, ilk həsrolunma mərasimini keçirtdi. Nyu-Yorkda təbliğ etdiyi ilk ilində Bhaktivedanta cəmi 19 nəfər üçün həsrolunma mərasimi keçirtdi. Artıq bu ilkin mərhələdə o, tələbələri üçün müəyyən qaydalar və məhdudiyyətlər qoydu. Beləliklə, ruhani həsrolunma mərasimini keçən şagirdlər təsbehlə Hare Krişna mantrasını 16 dəfə dövr edərək oxuyacaqlarını və 4 tənzimləyici qaydalara əməl edəcəklərini vəd etdilər: ət yeməmək, sərxoşedici maddələr (alkohol, siqaret və narkotik) qəbul etməmək, "qanunsuz seks"lə məşğul olmamaq və qumar oyunlarını oynamamq. 1967-ci ildə Bhaktivedanta ISKKON aşramlarında bu prinsipləri əməl etməyi məcburi etdi. Bundan əlavə, krişnaçı rahiblər sankirtana ilə — ictimai yerlərdə öz qurularının kitablarının yayılması ilə məşğul olmalı idilər. Ədəbiyyat pul ianələri müqabilində paylandığından, 1970-ci illərdə sankirtana Prabhupada hərəkatının bütün dünyada genişlənməsində krişnaçıların əsas gəlir mənbəyinə çevrildi. E. B. Rochfordun bununla bağlı qeyd etdiyi kimi, 1980-ci illərin əvvəllərinə qədər "Krishna şüuru"nu tətbiq etmək və ISKKON-un üzvü olmaq böyük şəxsi fədakarlıqlar etmək demək idi: xarici dünya ilə bütün əlaqələri kəsmək və krişnaçı icmalarda nizam-intizamlı həyat sürmək. Buna baxmayaraq, krişnalar Prabhupadanın tələblərini asanlıqla qəbul etdilər.
Bhaktivedanta şəxsən özünün ilk ardıcıllarına təbliğ etməyi, prasadam bişirməyi, ianələr toplamağı və Amerika metropolunun küçələrində "Hare Krişna" mantrasını oxumağı öyrədirdi. İctimai yerlərdə ilk belə mantra oxuma 1966-cı ilin sentyabrın bazar günü baş tutdu. Prabhupada ardıcıllarını Vaşinqton Meydan Parkına gətirdi və burada krişnaçı müqəddəs mətnlərin oxunması ilə qarışan kirtan təşkil etdi. Bu tədbir yoldan keçənlərin diqqətini cəlb etdi, lakin onların heç biri krişna mərasimlərində iştirak etməyə cəsarət etmədi. Bundan sonra Prabhupada müntəzəm olaraq öz şagirdlərini axşamlar küçələrdə və parklarda mantra oxumaq üçün şəhərə göndərirdi.
Kosido
Kosido ilə oxşar yeməklər alman ayntopfu və Asturiya fabadası hesab olunur.
Bhaktivedanta Svami Prabhupada
İlk şagirdlər və ictimaiyyətdə mantra oxumanın "ani müvəffəqiyyəti" (1966)
Oktyabrın əvvəllərində yaxınlıqda yaşayan Allen Ginsberg Prabhupadaya bazar günləri çoxlu insanların toplaşdığı Tompkins Meydanı Parkında ictimai kirtanaları keçirtməyi məsləhət gördü. Prabhupada əks-mədəniyyət liderinin məsləhətinə əməl etdi və oktyabrın 9-da öz ardıcıllarının müşayiəti ilə baraban, kartala və fisharmoniya ilə gəldi. Svaminin ürəkdən kirtan oxumağı onun şagirdlərini elə ruhlandırdı ki, onlar cəsarətə gələrək rəqs etməyə başladılar. Bu ekzotik tamaşanın bəzi tamaşaçıları da biganə qala bilməyib oxumağa və rəqsə qoşuldular. Bu fəaliyyət zamanı Bhaktivedantanın şagirdləri bu hadisəyə maraq göstərən yoldan keçənlərə fəal şəkildə broşüralar payladılar. Burada deyilirdi: "Həmişə zirvədə qalın, heç vaxt enməyin. Krişna şüuru ilə məşğul olun." .
Proqram "ani uğur" əldə etdi və Nyu Yorkda bir hindu rahibinin ilk missioner uğurları haqqında müsbət şəkildə məlumat verən medianın diqqətini çəkdi. Ertəsi gün The New York Times və The East Village Other qəzetləri Bhaktivedanta və onun ardıcılları haqqında fotoşəkillər məqalələri ilə müşayiət olunan məqalələr dərc etdilər. New York Times müxbiri baş verənləri belə təsvir etdi:"Louer İst Sayd parkında bir ağacın altında oturaraq və hərdən rəqs edən hindu svamisinin 50 davamçısı dünən günortadan sonra iki saat ərzində simbal, qaval, nağara və fisharmoniyanın müşayiəti ilə 16 sözdən ibarət mantra oxuyurdular. …Uşaqlar Houinq-Hill-də (Tompkins Square Park-ın ortasında bir torpaq yığını) oynayarkən və ya günəşli səkilərdə velosiped sürərkən, mahnı oxuyan insanlar qrupunun ətrafında dayanan 100 nəfərlik izdihamın çoxu hipnotik, ritmik musiqinin ritminə uyğun olaraq rəqs edir və ya çəpik çalırdılar.""Mantra oxuyan svami" haqqında xəbər Aşağı İst-Saydın bohem gəncləri arasında sürətlə yayıldı. Uğurundan ruhlanan Bhaktivedanta hər gün Tompkins Meydanı Parkında kirtanlar keçirməyə başladı, onunla birlikdə oxumağa gələn gəncləri məbəddə axşam mühazirələrinə dəvət etdi. Bhaktivedantanın əsasını qoyduğu hərəkat tezliklə "Hare Krişna" kimi tanınmağa başladı və onun ardıcıllarını krişnaçılar adlandırmağa başladılar.
Yenidən "Tanrıya qayıdış" yolunda
Həmin vaxt, 1966-cı ilin oktyabrında Bhaktivedanta öz şagirdlərini Tanrıya Qayıdış jurnalının Amerika nəşrini çap etməyə təşviq etdi. Jurnalın kseroks üzərində çap olunmuş ilk nömrəsi 100 nüsxə tirajla çıxdı və hər nömrəsi 50 sentə satıldı. Bhaktivedanta indi missiyanın uğurlu inkişafı üçün lazım olan iki əsas şeyə malik idi: müntəzəm olaraq ictimai mahnı oxumaq və ianələr hesabına yayıla bilən jurnal. Kimmo Ketola qeyd etdiyi kimi, məhz bu vaxtı ISKKON-da harinama-sankirtana ("Tanrının adının ictimai yerdə oxunması") praktikasının "krişna ruhaniliyinin əsas elementi" kimi qaydaya çevrilməsi baş verdi.
"Krişna Şüuru" daha da Qərbə doğru gedir: San Fransisko məbədinin əsasının qoyulması
Krişnaçı missionerləri gəlişi, "Krişna şüurunun" təbliğatı üçün ideal auditoriya olan, ABŞ-nin hər yerindən gənclərin Heyt-Eşberiyə miqrasiya dalğası ilə üst-üstə düşdü. İnkişaf edən hippi icmasının mərkəzində məbədin açılması ISKKON-a bir çox yeni tərəfdarları cəlb etdi və hərəkatın tarixində dönüş nöqtəsi oldu və onun kəskin artım mərhələsinin başlanğıcı oldu. E. B. Rochfordun qeyd etdiyi kimi, məhz bu dövrdə İSKKON-un ideologiyası və təşkilati strukturu formalaşmışdır.
Mantra-Rok Rəqsi — hippi dövrünün son "uçuşu" və Heyt — Eşberinin ruhani entuziazmın zirvə nöqtəsi
alt=Allen Ginsberg accompanies the saffron-clad swami and a group of young followers in the airport lounge|left|thumb| [[Allen Qinzberq|Allen Ginsberg Prabhupadanı San Fransisko hava limanında qarşılayır, 17 yanvar 1967-ci il.]] San-Fransiskoya gəldikdən qısa müddət sonra Mukunda və dostları Prabhupada və bir sıra tanınmış qrupların iştirakı ilə rok konserti təşkil etmək qərarına gəldilər. Bu yolla onlar "Hare Krişna" mantrasını Heyt-Eşberi hippilərinə təqdim etmək və San-Fransisko məbədinin saxlanması üçün vəsait toplamaq istəyirdilər. Prabhupada həvəslə Nyu Yorkdan uçmağa və konsertdə iştirak etməyə razılıq verdi.
Sem Spirstra "Grateful Dead" qrupunun meneceri Rok Skalli ilə şəxsən tanış idi və bu, ona bu məşhur San-Fransisko qrupunun konsertində iştirakını təşkil etməyə kömək etdi. Scalli və "Qreytful Ded" qrupunun köməyi ilə kişnaçılara konsertdə "Biq Brozers" və Holdinq Şirkəti qruplarının iştirakını təmin etmək müəssər oldu. Melani Naqelin, təşəbbüsü ilə o zaman hələ heç kəsə məlum olmayan "Mobi Qreyp" qrupu da konsertə dəvət edildi dəvət edildi. Allen Qinzberq də tədbirdə iştirak etməyə və Prabhupadanı konsert tamaşaçılarına təqdim etməyə razılıq verdi. alt=A scanned newspaper page with a title "The New Science" and a futuristic drawing of a man|right|thumb| 1967-ci ilin yanvarında San Francisco Oracle -da nəşr olunan Mukundanın "Yeni Elm" məqaləsi. Konsert üçün "Avalon " rəqs zalı seçilmişdi. Heyt-Eşberi hippiləri arasında qarşıdan gələn konsertə maraq oyatmaq üçün Mukunda məşhur qeyri-rəsmi psixoloqiya yönümlü San Francisco Oracle qəzetində "Yeni elm" adlı məqalə dərc etdirdi. O, oxucuları Prabhupa tərəifndən təbliğ olunan "Hare Krişna" mantrasının tərənnümü və rəqslər hatha və raca yoqadan və ya ЛСД təsiri altında Əli Əkbər Xana qulaq asmaqdan daha effektivlidir.
Prabhupada 17 yanvar 1967-ci ildə San-Fransiskoya uçdu. Hava limanında onu Allen Йinsbergin köməyi ilə təşkil edilmiş parlaq ziyafət gözləyirdi. Qinsberg, Mukunda və digər ardıcılları ilə birlikdə Prabhupadanı "Hare Krishna" mantrasını oxuyan 50-dən çox hippi qarşılaşdı. Bir neçə gün sonra San Francisco Chronicle "Svami hippi çarlığında — müqəddəs San-Fransiskoda məbəd açır" adlı məqalə dərc etdi. Məqalə belə başlayırdı: "Dostu, şair Allen Qinzberq tərəfindən onun dininin ən mühafizəkar nümayəndəsi adlandırdığı Hindistandan olan müqəddəs insan dünən San Fransisko hippilərinin sığınacağında missionerlik fəaliyyətinə başladı . alt=A scanned image of the Mantra-Rock Dance listed in the San Francisco Oracle|left|thumb| San Fransisko Oracle -da Mantra-Rok rəqsinin anonsu, yanvar 1967 Konsert 1967-ci il yanvarın 29-da bazar günü axşam baş tutdu. Saat 8-ə qədər 3000-dən çox adam gəldi və "Avalon" tam doldu. Məşhurlardan LSD- nin qabaqcılları Timoti Liri və Owsli Stenli  təşrif buyurmuşdular. alt=A color photo of a beige four-storied building with arched windows and ornate roof|right|thumb| 2011-ci ildə "Avalon" Rəqs zalıl Krişnaçılar səhnəyə ilk çıxanlar oldu və hind melodiyasında "Hare Krişna" mantrasını oxudular. Kişilər sehrbaz Merlinin paltarlarını, qadınlar isə sari geyinmişdilər. Səhnədə və otağın hər tərəfində buxur çəkilirdi. Orada olanların əksəriyyəti narkotikin təsiri altında idi, lakin buna baxmayaraq, zalda sakitlik hökm sürürdü. Çoxrəngli işıqlar ətrafda yanırdı, parlaq rəngli əkslər tavan, divar və döşəmə boyunca hərəkət edirdi. Divarlara Krişnanı və onun həyatından epizodları əks etdirən slaydlar əks olunmuşdu: "Krişna və Arcuna arabanı sürərkən; Krişna kərə yağını oğurlayarkən; Krişna qasırğa şəklini almış şeytanı öldürən zaman; Krişna fleyta çalır". Krişnaçıların ardınca Mobi Qreyp çıxış etdi.
"Avalon"a gələn Prabhupada toplaşmış tamaşaçıların alqışları və dəstəkləyici qışqırıqları altında səhnəyə çıxdı və Allen Qinsbergin yanında onun üçün xüsusi hazırlanmış yastıqda əyləşdi. Qinsberg Hare Krişna mantrasını tərənnüm etmək təcrübəsindən danışdı və Prabhupadanı tamaşaçılara təqdim etdi, Hare Krişna mantrasını ən çox ehtiyac duyulan yerə — Aşağı İst-Sayda gətirmək üçün Hindistandakı dinc və sakit həyatını tərk etdiyinə görə yaşlı svamiyə təşəkkür etdi. "LSD-dən çıxaraq öz şüurunu sabitləşdirmək və yeni "uçuşlara" hazırlaşmaq istəyənlər üçün" Qinsberg krişnaçıların San-Fransisko məbədində "erkən səhər kirtana"larını tövsiyə etdiş Daha sonra şair sözü Prabhupadaya verdi, o, Hare Krişna mantrasının hekayəsini qısaca danışdı və Qinsberqi səhnədən onu oxumağa dəvət etdi. "Sadəcə olaraq səs vibrasiya daxil olmağı və rahatlaşmağı" rica edən Qinsberg sitara, tambur və zərb alətlərinin müşahiyəti ilə fisharmoniyada ifa edərək hind motivləri əsasında "Hare Krişna" mantrasını oxudu. Proyektor mantra mətnini və Krişnanın 15 metrlik təsvirini idivarda işıqlandırdı. Yavaş-yavaş tamaşaçılar mahnı oxumağa başladılar. Krişnaçılardan biri, keçmiş nağara ifaçısı nağara çalırdı. Kirtanın tempi yüksəldi və tərənnüm bütün salonu doldurdu. Prabhupada oturduğu yerdən qalxdı, əllərini qaldırdı və orada olanlara qoşulmağa işarə edərək rəqs etməyə başladı. Bir çoxları yerlərindən sıçrayaraq Prabhupadanın nümunəsini izləyərək əllərini yuxarı qaldıraraq rəqs etməyə başladılar. Ümumi həvəsə qapılan Qreytful Ded, Biq Brozer, Holdin Kompani və Mobi Qreyp üzvləri musiqi alətlərində də ifa edirdilər. Prabhupada mikrofona oxudu və onun güclü dinamiklər tərəfindən gücləndirilmiş səsi bütün salonda əks-səda verdi. Kirtanın tempi getdikcə daha sürətli oldu. Tezliklə "dinamikası və minlərlə səsin xoru ilə gücləndirilmiş musiqidə boğulan mantranın sözlərini ayırd etmək demək olar ki, mümkün deyildi". Mahnı iki saata yaxın davam etdi. Sonda iştirak edən hər kəs yerə səcdə etdi (Hare Krişna məbədlərində ibadət zamanı adət olduğu kimi) və Prabhupada Sanskrit dilində dualar oxudu. Prabhupada getdikdən sonra Biq Brozer və Holdinq Kompanidən olan Cenis Collin səhnədə səhnədə çıxış etdilər.
Prabhubada kult qəhrəmanı və Ciqanatha psixodelik hit kimi: "Məhəbbət yayının" istisində İSKKON-un yüksəlişi
Mantra-Rock Dance San Fransisko Məbədinə kömək etmək üçün 2000 dollar topladı. Konsert sayəsində bir çox insan məbədin varlığından xəbər tutdu və orada gündəlik kirtanlara və mühazirələrə qatılmağa başladı. Krişnaçıların sıralarına əsasən hippilər və digər əks mədəniyyət gəncləri arasından yeni üzvlərin aktiv axını başladı. Krişnaçılar "Hər zaman uçuşda qalın. Əbədi səadəti kəşf edin"  (San-Fransisko məbədinin üzərində yazılmış plakat)  , şüarları ilə və "Svami Bhaktivedantanın sülh düsturu" qəbul edərək "Allahın müqəddəs adlarını tərənnüm etməyin sadə prosesi"ni qəbul edərək "sülh hərəkatını müqəddəsləşdirməyə" çağıran broşürlər paylamaqla cəlb edirdilər.
Bhaktivedanta Svami bir gecədə təbliğ etdiyi fəlsəfə və əxlaqi prinsiplərə münasibətindən asılı olmayaraq Heyt-Aşberi gənclərinin kult qəhrəmanına çevrildi. "Hare Krişna"nın oxuma və rəqs təcrübəsi müəyyən dərəcədə əks mədəniyyətin bütün təbəqələri (o cümlədən "Cəhənnəm mələkləri") sakinləri üçün onların xaotik və eklektik həyatında narkotiklərə praktiki alternativə və bir növ birləşdirici vasitəyə çevrildi. ISKKON-un populyarlığı getdikcə artdı və tezliklə mahnı oxuyan krişnalar Heyt-Eşberi şəhərinin ayrılmaz xüsusiyyətinə çevrildi.
Quru olmadan həyat yoxdur: ürək tutması və Hindistana həcc ziyarəti (1967)
1967-ci ilin mayında San-Fransiskodan Nyu-Yorka qayıtdıqdan qısa müddət sonra Bhaktivedanta kiçik infarkt keçirdi və xəstəxanaya yerləşdirildi. O, şagirdlərinə "Hare Krişna" mantrasını daim tərənnüm etməyi və onların sağalmaları üçün Krişnaya dua etməyi ttövsiyyə etdi. Onlar bunu sutkada 24 saat edirdilər. Qərb müalicə üsulları Bhaktivedantanın xoşuna gəlmirdi və o, Hindistana, Vrindavana getmək, orada Ayurveda reabilitasiyasından keçmək və isti və günəşli Hindistan iqliminin təsiri altında gücünü bərpa etmək istəyirdi. O, şagirdlərinə bildirdi ki, bu infarkt onun sonu olmalı idi, lakin onların səmimi dualarını eşidən Krişna ömrünü uzatmışdı. Bir az sağaldıqdan sonra Bhaktivedanta qısa müddətə San-Fransiskoya uçdu, sonra isə şagirdi Kirtanananda ilə birlikdə Nyu-Yorkdan keçərək Hindistana getdi. 1 avqust 1967-ci ildə o, Vrindavana gəldi və burada Kirtanananda üçün sannyalara (tərki-dünya həyatı) həsrolunma ayini keçirtdi.
Bhaktivedantanın Hindistanda qalması zamanı məlum oldu ki, ISKKON-un bu ilkin mərhələdə mövcudluğu tamamilə ondan asılıdır. Baxmayaraq ki, Bhaktivedantanın o vaxta qədər ISKKON-a cəlb etdiyi onlarla şagird və davamçı onun missiyasına səmimiyyətlə sadiq olsalar da, onun yoxluğunda həm missionerlik işini yerinə yetirməkdə, həm də verilmiş ruhani vədlərə əməl etməkdə özlərini tamamilə aciz və bacarıqsız hiss edirdilər. Bhaktivedanta 1967-ci ilin dekabrında Amerikaya qayıtdı və adi fəaliyyətinə davam etdi. O, müqəddəs mətnləri ingilis dilinə tərcümə etdi, yeni məbədlər açdı, yeni şagirdlərə həsrolunma keçirdirdi. Bhaktivedanta daha sonra İSKKON-un əsl doğuluşunun Hindistandan qayıtdıqdan sonra baş verdiyini söylədi.
Bhaktivedanta Hindistanda olarkən "Hare Krişna" mantrası Amerikanın geniş ərazilərində zəfər yürüşünü davam etdirdi. Xüsusilə, onun ritmik səsləri 1967-ci ilin oktyabrında Pentaqona yürüş zamanı Allen Qinsberq başda olmaqla, "Hare Krishna" mahnısını oxuyan minlərlə nümayişçi ilə rezonans doğurdu. Qinsberg və tərəfdarları Pentaqonun binasını "havaya qaldırmağa" və mantranı oxuyaraq "bütün pis ruhları" qovmağa ümid edirdilər. Lakin onların ümidləri özünü doğrultmadı: yürüş iştirakçıları Pentaqona daxil ola bilməmiş polis tərəfindən dayandırıldı.
1968–1971-ci illərdə missionerlik fəaliyyətlərinin icmal
Təxminən 1968-ci ilin ortalarından etibarən Bhaktivedantanın davamçıları öz müəllimlərinə "Prabhupada" (hərfi mənada "müəllimin ayaqları" və "dahinin ayaqları", həmçinin "ayaqlarında altında bir çox müəllimlər oturduğu biri" kimi tərcümə olunur) fəxri adı ilə müraciət etməyə başladılar. Bu titulu qaudiya- vayşnavizmdə tarixən ən görkəmli ruhani müəllimlərə verirdilər. Zaman keçdikcə bu epitet Bhaktivedanta Svaminin adının bir hissəsi oldu. Davamçıların ardınca Bhaktivedanta Svami bir çox alimlər tərəfindən Prabhupada adlandırılmağa başladı.
1960-cı illərin sonunda Prabhupada tərəfindən əsası qoyulan hərəkat coğrafi baxımdan genişlənərək Amerikada möhkəmləndi və missionerlik missiyası ilə Böyük Britaniya, eləcə də Almaniya və Fransa sahillərinə çatdı. 1960-cı illərin sonu və 1970-ci illərin əvvəlləri dövrü Prabhupadanın yeganə lider kimi ISKKON-un həyatında və inkişafında fəal iştirak etdiyi dövr idi. Onun həssas rəhbərliyi altında ISKKON açarya-təsisçi idarəetməni öz əlində möhkəm saxladığı beynəlxalq təşkilata çevrildi. 1968-ci ilin sonuna qədər Prabhupadanın ABŞ-da artıq 50-yə yaxın həsrolunma keçmiş şagirdi və 6 məbədi var idi. 1969-cu ilin martından 1971-ci ilin iyununa qədər krişnaçıların lideri öz ardıcıllarını ruhən qidalandıraraq və yeni məbədlər açmaqla çoxlu səyahət edirdi. Bu iki il ərzində o, Böyük Britaniya, Almaniya, Fransa, SSRİ, Hindistan, Avstraliya, Malayziya və Afrikaya səfər etmişdir. Onun səyləri ilə ISKKON ABŞ və Kanadadan çox-çox kənara yayıldı və "beynəlxalq fenomenə" çevrildi. Bu missioner uğuruna, xüsusilə, ISKKON və onun yaradıcısı haqqında, əsasən mediada müsbət tərəfdən işıqlandırılması kömək etdi. Mediada şərhçilər maraqla "rəngli əks-mədəniyyət yeni dini hərəkat" kimi təsvir edirdilər. 1970-ci illərin əvvəllərində zəfəran rəngli paltarları geyinmiş və "Hare Krişna" mantrasını oxuyan Prabhupadanın ardıcılları ABŞ-nin böyük şəhərlərinin küçələrində tanış mənzərəyə çevrilmişdilər. 1971-ci ildə jurnalist Piter Rouli "Amerikada yeni tanrılar" kitabında yazırdı:"Amerika yeni dinlərinin bəlkə də ən məşhuru 'Hare Krişna' hərəkatıdır. ABŞ-nin demək olar ki, bütün böyük şəhərlərində hind paltarları geyinmiş və ictimai yerlərdə mahnı oxuyan başı qırxılmış krişnaçıları görmək olar. Onlar televiziyanın və mətbuatın diqqətini cəlb etmiş, milyonlarla insan onları görmüşdülər."1971-ci ilin sonunda Prabhupadanın artıq 600-ə yaxın həsrolunma keçmiş şagirdi və ABŞ, Kanada və Avropanın bir sıra böyük şəhərlərində (Los Anceles və Berkli, Boston, Seattle, Boulder, Santa Fe, Columbus və Buffalo); və həmçinin Kanadada Vankuver və Monrealda, Avropada London, Paris və Hamburqda, Yaponiyada Tokioda məbədləri var idi.
Amerikalı din tarixçisi kimi Tomas D. Hopkinsin qeyd etdiyi kimi :
"Rəqs edən ağ fillər": ISKKON-un ruhani evinə qayıdışı (1970–1971)
Qərbdə əhəmiyyətli uğur qazanan Prabhupada diqqətini Hindistan yarımadasının sahillərinə yönəltdi. İndi o, qlobal baxışının ikinci hissəsini reallığa çevirməyə hazır idi: hərəkatını bütün gücü ilə Hindistana qaytarmaq və Qərbdə hindu təbliğatının uğuru fenomeni ilə həmvətənlərinin qəlbini fəth etmək. O, ümid edirdi ki, bu, Hindistanı "əsl dini şüuru"na qaytarmağa kömək edəcək. thumb|Şrila Prabhupadanın Virvadanda, Radha Damodar Mandirdə otağı ISKKON-un öz ruhani evinə "qayıtması" 1970-ci ilin payızında Prabhupada Hindistana Benqaliyada (Çaytanyanın doğulduğu yer) Bombay, Vrindavan və Mayapurda monumental məbəd kompleksləri tikmək planları və ISKKON tarixində yeni mərhələni başlamaq məqsədi ilə səyahət edərkən başladı. Nəticədə, ISKCON ilə öz vətənində qaudiya vayşnava ənənəsi arasında qarşılıqlı əlaqə prosesi başladı.
Prabhupada on nəfərlik Amerika sannyasin şagirdindən ibarət qrupla Kəlküttəyə gəldi (sonralar onlara qərb krişnalarının xüsusi seçilmiş qrupu da qoşuldu) və onlarla Hindistana missioner turuna getdi. O vaxta qədər Hindistan qəti olaraq avropalaşm kursunu gğtürmüş və hər şeydə Qərbi təqlid etməyə çalışırdı. Buna görə də, Qərb materializmini rədd edən və hindu mədəniyyətini və dinini həvəslə qəbul edən Amerika və Avropa krişnaşılarının Hindistan torpağında peyda olması əsl sensasiyaya çevrildi və orada "əsl ruhani dirçəliş toxumu" səpdi.
1971-ci ilin payızında vətənində moizə işinin uğurundan ruhlanan Prabhupada bu dəfə təxminən 50 şagirddən ibarət qrupun müşayiəti ilə Hindistana ikinci təbliğ turuna çıxdı. Hindistana gəldikdən sonra Prabhupada və onu müşayiət edənlər Hindistan şəhərlərini "hucumla" almağa başladılar. Məsələn, Vrindavanada Prabhupadanı məşhur vətəndaşların iştirakı ilə rəsmi qəbul gözləyirdi. İSKKON-un yaradıcısı toplaşan kütləyə müraciət edərək birbaşa bildirdi ki, yerli sakinlər onun qərbli şagirdlərini əsl vayşnavalar kimi qəbul etməkdən çəkinməməlidirlər:"Biz Krişnanı hinduist və ya hindli kimi hesab etməməliyik. Krişna hamı üçündür. Bunu dərk edən bu əcnəbilər Krişna şüurunu qəbul edirlər. Nə qədər ki, biz özümüzü hindu, müsəlman və ya xristian hesab edirik, Krişna şüurundan söhbət gedə bilməz. Mənə qoşulan bu gənc kişilər və qadınlar və ya xanımlar və cənablar belə şəxsiyyətlərdən imtina etdilər. Onlar artıq amerikalı, kanadalı və ya avstraliyalı deyillər. Onlar özlərini Tanrı Krişnanın əbədi xidmətçiləri hesab edirlər."T. D. Hopkinsin qeyd etdiyi kimi, İSKKON-un Hindistana qayıdışı qaudiya-vayşnavizminə yeni nəfəs verən əlamətdar hadisə  idi. Bu qəbildən olan dini dirçəlişlərin tarixi presedentləri olmuşdur: Missionerlər vətənlərini tərk etmiş, xeyli sayda ardıcılları cəlb etmiş və öz icmalarına qayıdaraq onu dirçəltmiş və yeniləmişlər.
ISKKON-un Ali Şurası: rəhbərlik funksiyalarının şagirdlərə təhvil verilməsi (1970)
Sürətlə böyüyən hərəkata şəxsən rəhbərlik etmək Prabhupada üçün getdikcə çətinləşirdi. O bilirdi ki, ömrünün sonuna az qalıb və onun ölümü ilə xarizmatik rəhbərliyinin sonu gələcək. ISKKON-un formal idarəetmə strukturuna ehtiyac duyduğunu anlayan Prabhupada 1970-ci ilin iyulunda kollegial idarəetmə orqanı, ISKKON Rəhbərlik şurasını yaratdı və idarəetmə funksiyalarını onun üzvlərinə təhvil verdi və onlar ISKKON-un bütün dünya üzrə fəaliyyətlərinə nəzarət etməyə başladılar. Şura yarananda onun missiyası Prabhupadanın "iradəsinin icrası üçün alət kimi çıxış etmək" kimi müəyyən edilmişdi. Rəhbərlik şurasının yaradılmasına baxmayaraq, Prabhupada 1977-ci ildə ölümünə qədər hərəkatının idarə edilməsində fəal iştirak etməyə davam etdi.
Artan tənqid və müxalifət fonunda gələcək missioner uğurları (1972–1977)
1970-ci illərin əvvəllərində Prabhupada öz hərəkatının dünya qərargahını Mayapurda (Qərbi Benqalda Çaitanyanın doğulduğu yer) və Los Ancelesdə Amerika qərargahını yaratdı. 1970-ci illərdə İSKKON-un inkişafı əsasən yeni məbədlərin açılması və onların krişnalığı qəbul edən yeni ardıcılların artırılması ilə bağlı idi. Həmin vaxta ISKKON Amerika həyatında görkəmli və əlamətdar bir fenomenə çevrilmişdi. Krişnaçılar hər yerdə idilər: onlar şəhərlərin küçələrində öz rəngarəng ayinlərini mahnı və rəqslərlə qeyd edir, hava limanlarında ianə istəyirdilər. Prabhupada ardıcıllarının hər yerdə ekzotik iştirakı populyar mədəniyyətdə geniş şəkildə əksini tapmışdır.
Eyni zamanda, 1970-ci illərin ortalarına qədər ISKKON-un sosial hərəkat kimi artım tempi nəzərəçarpacaq dərəcədə yavaşlamışdı. Krişnaçılar öz sıralarına getdikcə daha az yeni adeptləri cəlb edirdilər. 1970-ci illərdə İSKKON-un böyümə sürətini məbədlərin sayının artım dinamikası ilə qiymətləndirmək olar: 1970-ci ildə 32, 1972-ci ildə — 63, 1975-ci ildə isə 75. E. B. Rochford-a görə, 1975-ci ildə ABŞ-nin 30 şəhərində Krişna məbədləri və moizə mərkəzləri fəaliyyət göstərirdi. O dövrdə Kanadada 6, Qərbi Avropada 11, dünyanın digər yerlərində (Avstraliya, Afrika, Asiya və Latın Amerikası) 29 İSKCON yığıncağı var idi.
Ross Endryu qeyd etdiyi kimi, Prabhupada öz ardıcıllarının dinə gəlmədən əvvəlki həyatları ilə müqayisədə "inanılmaz dərəcədə yüksək imtina səviyyəsi" nümayiş etdirəcəyini gözləyirdi. 1970-ci illərdə hərəkata qoşulmaq maddi dünyada həyatdan tamamilə imtina etmək, aşramda məskunlaşmaq və tam vaxtını ISKKON qurucusunun missiyasına həsr etmək demək idi. 6–12 aydan sonra yeni adeptlər ömürlük əhdlər verərkən Prabhupadadan ruhani həsrolunma aldılar. Aşramı tərk etmək ruhani süqut hesab olunurdu. Bu, krişnaçılarda "son dərəcə dualistik dünyagörüşü" verdi ki, burada fərdin ruhani kvalifikasiyası yaşadığı yerə əsaslanırdı: aşramda və ya ondan kənarda.
R. Endryuya görə, Prabhupadanın ISKKON-un sürətli inkişafı üçün düsturu iki əsas prinsipə əsaslanırdı: mümkün qədər çox yeni adeptləri cəlb etmək və onları ISKKON sıralarında saxlamaq. Prabhupada həmçinin krişnalığı qəbul edənlər üçün ruhani tərəqqiyə zəmanət verən iki əsas dini fəaliyyət növünü müəyyən etdi: Krişnaçı ədəbiyyatının kütləvi şəkildə yayılması və ritual məbəd ibadəti.
Prabhupadanın 1970-ci illərdəki həyat tərzi onun Aşağı İst-Saydda təvazökar ilk günlərindən kəskin şəkildə fərqlənirdi. İndi onun hər arzusunu yerinə yetirən qulluqçular və katiblər daim onu müşayiət edirdi. Onlar Prabhupadaya yemək bişirib xidmət edir, onu üzünü qırxır, masaj edir, paltarlarını yuyub ütüləyir, onu dəbdəbəli avtomobillərə mindirir və maliyyə işləri ilə məşğul olurdular. ISKKON məbədlərinə missioner turları zamanı Prabhupada xüsusilə şagirdləri tərəfindən onun üçün hazırlanmış dəbdəbəli otaqlarda qalırdı. Buna baxmayaraq, Prabhupadanın həyatı o dövrün digər məşhur gurularından daha sadə idi. Həmçinin, ilahi avatarlar olduğunu iddia edən digər hind gurularından fərqli olaraq, Prabhupada təvazökarlıqla özünü Tanrının xidmətçisi və ya nümayəndəsi kimi adlandırırdı.
1970-ci illərdə Prabhupada o qədər məşğul oldu ki, onun şagirdləri ilə şəxsi təmasda olmaq üçün praktiki olaraq heç bir imkanı yox idi və bir çox şagirdin onunla şəxsi təmasda olmaq şansını əldə edə bilmədilər. Çox vaxt Prabhupada şagirdliyə qəbul etmək üçün həsrolunma mərasimlərində belə iştirak edə bilmirdi və "məsafədən həsrolunma" adlanan sistemindən istifadə edirdi: gələcək şagirdlər ISKKON-un yaradıcısından məktub alırdılar, orada o, onların yeni sanskrit adlarını sadalayır və onların mənasını izah edirdi.
Prabhupada şagirdləri ilə fəal yazışmalar aparırdı. İlk illərində bunu şəxsən, sonralar isə katibləri vasitəsilə edirdi. Tələbələrinə göstəriş və tövsiyələr verməklə, onları danlayaraq və ruhlandıraraq, onların həyatında "güclü ata varlığını" təmin etmişdir. Fransine Danerin qeyd etdiyi kimi, Prabhupada əslində Allah və öz ardıcılları arasında vasitəçi kimi xidmət edirdi. Şagirdləri ilə müəyyən məsafə saxlayaraq, o, bununla da onların qəlbində özünə daha da böyük sədaqət ruhlandırdı, onlar üçün Allahın özünə bənzər, əlçatmaz ata şəxsiyyəti olaraq qalırdı. Öz ardıcıllarına onları "evə, Allaha qayıtmağa" vəd edərək, Prabhupada onlar üçün "güc, məhəbbət və sığınacaq"ın təcəssümü, "insanda ilahiliyin" modeli idi. İSKKON-un yaradıcısının tələbələri qarşısında qoyduğu bütün sərt tələblərə baxmayaraq, onların qəlbləri ona sevgi və hörmətlə dolub-daşırdı.
D. Q. Meltonun qeyd etdiyi kimi, 1970-ci illərin ortalarına qədər qərb ictimaiyyətinin Prabhupada və onun hərəkatına münasibəti müsbət idi. Mətbuat İSKKON-un yaradıcısına müsbət yanaşır, onu maraqlı yeni fiqur, kiçik, ekzotik dini hərəkatın lideri kimi təsvir edirdi. Xəbərlərdə jurnalistlər krişnaçıları, onların etiqadlarını və qəribə dini ayinlərini orijinal şəkildə təsvir etməyə çalışdılar. Burada daha çox maraq ruhu üstünlük təşkil edirdi, düşməçilik demək olar ki, yox idi. Bütün dini qruplar arasında krişnaçılar "ən çox görünən" və "ən rəngarəng və dərhal tanınan" və "ən çox yumor və satira hədəfi"  idi.
Krişnaçıların aktiv missioner fəaliyyəti, onların "ailə bağlarından və dəyərlərindən qəti şəkildə imtina etmək" praktikası ilə birlikdə Prabhupada ardıcıllarının ailə üzvlərinin mənfi reaksiyasına səbəb oldu. İş o yerə çatdı ki, narazı valideynlər krişnaçıları (adətən həddi-buluğa çatmış) aşramlardan qaçıran və yenidən proqramsızlaşdırma yolu ilə onları "normal həyata" qaytarmağa çalışan deprogrammerləri işə götürməyə başladılar. Onların əlinə düşən krişnaçı nikahdan kənar sekslə məşğul olduqda, ət yeməyə, spirtli içkilər içməyə və cinsi əlaqəyə girməyə başladığı halda, "mühafizəkar xristian deprogrammerləri" tərəfindən həyata keçirilən proqramsızlaşdırma uğurlu sayılırdı. Klaus Klostermeyer xristian-antikultistlərin sıralarında bu "inqilabi mühafizəkarlığın" səbəbini belə izah edir ki, İSKKON-dan fərqli olaraq Qərbdəki ənənəvi dini təşkilatlar öz tərəfdarlarını belə sərt əxlaqi prinsiplərə əməl etməyə ruhlandırmaq iqtidarında deyildilər.
Prabhupada onun hərəkatına edilən hücumlardan heç də ruhdan düşmürdü. D. G. Melton qeyd etdiyi kimi, o, missionerlik fəaliyyətini inamla davam etdirərək, ISKCON-u "özünün bu dünyadan köçməsinə" hazırlayırdı. ISKKON-nun yaradıcısı ölümünə qədər səyahətə, mühazirə oxumağa, inzibati funksiyaları yerinə yetirməyə, ömrünün sonuna kimi vaxtının çox hissəsini tutmağa başlayan yazı və tərcümə fəaliyyəti ilə məşğul olmağa davam etdi. 1967–1977-ci illər arasında Prabhupada on dörd dəfə dünyanı dövr etdi, 100-dən çox yeni məbəd açdı, bir çox məşhur insanlarla tanış oldu və minlərlə şagirdə həsrolunma keçirtdi.
Ölüm
Prabhupada altı aylıq xəstəlikdən sonra 14 noyabr 1977-ci ildə bazar ertəsi axşam vəfat etdi. O, son günlərini Vrindavandakı Krişna-Balarama məbədinin ərazisində yerləşən mənzillərdə şagirdlərinin əhatəsində keçirmişdir. Prabhupada şagirdləri tərəfindən oxunan kirtanın sədaları altında öldü. Noyabrın 15-də onun cəsədi Vrindavan küçələri ilə palankenin üzərində aparılaraq Krişna-Balarama məbədinin həyətində dəfn edildi. Sonradan bu yerdə mərmər məqbərə (samadhi) ucaldıldı.
Nirvanadakı problemlər: Liderin ölümündən sonra ISKKON-da sarsıntılar
1970-ci ildə Prabhupada ISKЛON-un Rəhbərlik Şurasını formalaşdırdı və ölümündən qısa müddət əvvəl bütün hakimiyyəti tamamilə onun üzvlərinə təhvil verdi. Prabhupadanın tədbirlərinə baxmayaraq, 1977-ci ilin noyabrında onun ölümü İSKKON-da kəskin hakimiyyət böhranına səbəb oldu, bu da təşkilat daxilində vəziyyəti xeyli dərəcədə qeyri-sabitləşdirdi və onun inkişafında dönüş nöqtəsi oldu. "Postxarizmatik" problemlər qismən ondan irəli gəlirdi ki, (digər xarizmatik dini liderlər kimi) Prabhupada "bədənini tərk etdikdən" sonra hərəkatı kimin və necə idarə etməli olduğuna dair şagirdlərinə dəqiq və aydın göstərişlər qoymamışdı.
1977-ci ilin yayında artıq ağır xəstə olan Prabhupada 11 böyük şagirdini ritvik gurusu təyin etdi və onlara onun adından həsrolunma ayinləri keçirməyi tapşırdı. Prabhupadanın ölümündən sonra bu 11 şagird onları ruhani müəllim kimi qəbul edən hər kəsə dikşa (həsrolunma) təklif edərək adi quru kimi fəaliyyət göstərməyə başladılar. Bununla onlar özlərini Prabhupadanın ruhani davamçıları kimi görməyə başladılar və əvvəllər Prabhupadanın özünə göstərilən hörmət və ibadəti tələb etməyə başladılar. "Xələflər" dünyanı öz aralarında "zonalar" adlanan 11 bölgəyə böldülər. Bu "zon"ların hər birinin rəhbəri olmuş guru bütünlüklə "siyasi, iqtisadi və ruhani hakimiyyəti" öz əllərində cəmləmişdir. Öz "zonasının" ərazisində guru təbliğ etmək, yeni şagirdlərə həsrolunma ayinini keçirtmək və məbədlərin fəaliyyətinə rəhbərlik etmək üçün müstəsna hüquqa malik idi. Bu guruların bir çoxu "maariflənmiş liderlərdən daha çox avtokratlar kimi hökmranlıq edirdilər" və E. B. Rochfordun qeyd etdiyi kimi, de-fakto öz "zonlarında" müstəqil hərəkatlara rəhbərlik edirdilər. Bu sistem "zonal acharyalar sistemi" adlanırdı və 10 ildən artıq mövcud olmuşdur. Onun yaradılması Rəhbərlik Şurasının bürokratik gücü ilə "təşəbbüs gurunun" xarizmatik gücü arasında münaqişəyə gətirib çıxardı. Seçilmiş 11 nəfərdən bəzilərinin davranışı ilə odun üstünə yağ atırdı: onlar bir-biri ilə güc və təsir baxımından yarışır, eyni zamanda rəhbərlik etdikləri hərəkatda qurulan əxlaqi və mənəvi standartlara cavab verməyən həyat sürürdülər. Nəticədə, ISKKON Prabhupada tərəfindən seçilən 11 xələfin əksəriyyətinin cəlb olunduğu bir sıra gurultulu skandallarla sarsıldı. Hərəkatın bir çox yüksək vəzifəli üzvləri Prabhupadanın bu 11 gurunu heç vaxt öz varisləri kimi təyin etmədiyinə inanaraq, onların legitimliyini tanımaqdan imtina etdilər və hərəkatın sıralarını tərk etdilər. Nəticədə, İSKCON parçalanma astanasında idi və onun Qərbdə "Krişna şüuru"nu yaymaq missiyası təhlükə altında qaldı.
ISKKON bir sıra islahatlar və transformasiyalar nəticəsində yaranan çətinliklərin öhdəsindən gələ bildi. 1986-cı ildə ISKKON daxilində islahat hərəkatı başladı və bu, Rəhbərlik Şurasını guru institutunu islahat etməyə sövq etdi. Nəticədə "zonal acharyalar " sistemi ləğv edildi və gurların sayı kəskin şəkildə artdı: 1990-cı ildə 30-dan 60-a və 1993-cü ildə 80-ə qədər. 2005-ci ilə kimi ISKKON-da 80-dən çox guru var idi.
Din alimi və ISKKON-un islahat liderlərindən biri Uilyam Dedvaylerin qeyd etdiyi kimi: "Mübarizə və çətinliklərlə ISKKON öz məhdudiyyətlərini tanımağa və institusional səviyyədə özünütənqid və özünüislah strukturları yaratmağa məcbur oldu". Yucin Qallaher, öz növbəsində, ISKKON-da ilk "Prabhupadadan sonrakı" illərinin hakimiyyətdən sui-istifadə ilə keçməsi faktı, anti-kult hərəkatının ardıcılları üçün göydəndüşmə oldu. Onlar bildirirdilər ki, "sektanın" liderlərinin saxtakar və istismarçı idilər. Ancaq ISKKON məsələsində bu "fırıldaqçı kateqoriyaya" Prabhupadanın özü deyil, İSKKON-da baş verən qanunsuzluğa görə məsuliyyət daşıyan ruhani "varislərinin" birinci nəsli nəzərdə tutulurdu.
Prabhupada, elm və din: vedik ruhani elmi qərb materializminə qarşı
Prabhupada ilk dəfə özünün ilk nəşrlərində elm və din mövzusuna 1940-cı və 1950-ci illərdə Hindistanda "Back to Godhead" jurnalı üçün yazılmış məqalələrdə toxunmuşdu. Bu mövzu onun bu dövrdəki bir çox məqalələrinin mərkəzinə çevrildi. 1960-cı ildə Prabhupada elm və dinə dair əsas mətnini, "Başqa planetlərə asan səyahət" broşüratını nəşr etdi. Bu əsərdə o, hindu "ruhani elminin" Qərb materialist elmini və dinini necə əvəz edə biləcəyinə dair öz baxışını təsvir etdi.
Prabhupada müstəmləkəçi Hindistanda üzləşməli olduğu müasir Qərb dünyagörüşünü şiddətlə rədd edirdi. O (və ondan sonra və ardıcılları) Qərb elmini və bütün Qərb cəmiyyətini köhnəlmiş, çürümüş sistem hesab edirdi. Benjamin Zellerin fikrincə, Prabhupada "elmin uğurlarını və prestijini uyğunlaşdırmağa" və eyni zamanda "britaniyalıların Hindistana idxal etdikləri Qərb təbiətşünaslıq elminin dəyərini şübhə altına almağa" çalışırdı.
Prabhupada Qərbə gələn kimi elm, din və onlar arasındakı münasibətlə bağlı mövqeyini formalaşdırdı. O, Hindistandan özü ilə bir broşür gətirdi və burada səfərinin əsas məqsədini belə təsvir etdi: "Allah haqqında elmi bilikləri bütün dünyaya yaymaq". Benjamin Zellerin fikrincə, məhz insanların "elmi cəhətdən Allahı tanımaq və bu prosesi başqalarına öyrətmək" inamı Prabhupadanın əsas ideyası idi və bu ideya onun qurduğu hərəkatı "formalaşdırırdı". Prabhupada və onun ardıcılları elmi paradiqmanı və qərb quruluşunu rədd edirdilər, lakin bununla yanaşı elmin konsepsiyasını heç də rədd etmirdilər. Bunun əvəzinə, onlar hindu ənənəsinə qərb ənənəsinə əvəz kimi baxır, qərb elmini onların nəzərində "daha dəqiq olan" sosial ehtiyaclara "qərb elminin empirizmindən və naturalizmindən" daha yaxşı cavab verən hindu mətnlərinə əsaslanan alternativ modeli əvəz etməyi qarşılarına məqsəd qoyurdular. Prabhupada və İSKKON ictimaiyyətə qərb elminin normalarına deyil, hindu mətnlərinə əsaslanan Allahı dərk etməyin ruhani biliyi və özlərini "elmi" yanaşmanı təklif edirdilər.
Prabhupada iddia edirdi ki, qaudiya-vayşnavizmini səmimi şəkildə öyrənən hər kəs orada insan və onun kainatdakı yeri ilə bağlı suallara digər dini ənənələr və "materialistik elm" tərəfindən verilən cavablardan daha mükəmməl cavabları tapa bilərdi. Digər hallarda Prabhupada qaudiya-vayşnavizmin özünün bir elm olduğunu bildirdi. Beləliklə, o, dəfələrlə vurğulamışdır ki, "Krişna şüuru" "özünü dərketmə elmidir". Prabhupada hesab edirdi ki, "Krişna şüuru" elm adlandırılmağa layiqdir, çünki o, Allaha sitayişin universal prinsiplərini öyrədir və "məzhəb doqmaları"ndan fərqli olaraq zamandan, məkandan və mədəniyyətdən asılı deyil. Bu ruhani elmin birinci prinsipini o, "mən"in bədəndən fərqli olması adlandırdı. Prabhupada xüsusi olaraq dedi: "Mən bu bədənəm, yoxsa başqa bir şey? Bu cavab verməyə çalışdığım ilk sualdır. Amma dinləyicilərimdən bəziləri bunun bir növ hind mədəniyyəti olduğunu düşünür. Bu hind mədəniyyəti deyil. Bu elmi fikirdir".
Prabhupada özünün "ruhani elmini" təbliğ edərkən, "materialist elmi" şiddətlə tənqid edərək, onu əxlaqsız və öz aldanmalarında israrlı adlandırırdı. Prabhupada və onun ardıcılları xüsusilə vurğulayırdılar ki, hökumət və nəhəng korporasiyalar tərəfindən maliyyələşdirilən elm insanların həyat keyfiyyətini yaxşılaşdıra və onları əzablardan azad edə bilməz. Prabhupadanın fikirləri elm və din arasındakı əlaqə sahəsində İSKKON-un rəsmi mövqeyini müəyyənləşdirdi: qərb elmi uğursuzluğa düçar oldu, onun yerini ISKKON tərəfindən təklif olunan daha ruahni alternativlə əvəz etmək lazımdır.
Prabhupada Darvinin təkamül nəzəriyyəsini "cəfəngiyyat" adlandıraraq rədd edir və Çarlz Darvin və onun ardıcıllarını "alçaqlar" adlandırdı. O, "böyük varlıq zəncirinin hindu versiyasını" təklif edir və Krişnanın kainatı bir neçə milyard il əvvəl yaratdığını və bütün bioloji növlərin onun tərəfindən eyni vaxtda yaradıldığını təbliğ edirdi. Amerikalı din tarixçisi C. Makenzie Braun qeyd edir ki, Prabhupada özü fikirlərini "vedik" adlandırsa da, onun anti-təkamül mövqeyi əsasən Vedalar və Upanişadlara deyil, qaudiya-vayşnavisamın əsas mətnlərinə — " Bhaqavad Gita "ya və " Bhaqavata Purana"ya əsaslanırdı. Prabhupada bu klassik sanskrit mətnlərini "vedalar" kateqoriyasına aid etdi və hesab edirdi ki, varlığın fiziki və ruhani sferaları haqqında yanılmaz həqiqətləri ifadə edirdi. O, bu "veda yazılarının" birbaşa təfsirində inad edərək, orada bəşər haqqında dəqiq tarixi və elmi biliklərin olduğunu iddia edirdi.
Klaus Klostermeier Prabhupadanın müasir elmə "kütləvi hücumunu" "qeyri-ixtisaslı" və "heyrətləndirici" adlandırır, xüsusən də nəzərə alınmalıdır ki, 19-cu əsrin sonlarından bəri digər görkəmli hind mütəfəkkirləri (Dayananda Sarasvati, Vivekananda, Aurobindo, Radhakrişnan, və başqaları Krişnamurti) hinduizmlə elm arasında ahəngdar əlaqənin mövcudluğunu hər cür sübut etməyə çalışmışdılar. Eyni zamanda, Klostermeyerin fikrincə, Prabhupadanın bu məsələ ilə bağlı mövqeyi davamlıdır və onu asanlıqla başa düşmək və izah etmək olar: onun müqəddəs kitabların " fundamentalist mütaliəsi" ona müasir elmin təbiətinə dair baxışları ilə güzəştə getmək imkanını vermədi. Klostermeyer eyni zamanda, Bhaqavata Purananı "rəngli kosmologiyası" ilə (bir növ elmi fantastika kimi qəbul edilən) təbliğ etməklə, Prabhupada və onun ardıcıllarının amerikalı gənclər arasında "anti-elm" və "anti-intellektual" meylləri təşviq edərək elmə deyil, elimi-fantastikaya maraq oyadırdılar.