cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Alatoran (roman)
İlk nəşr edildiyi dövrdə roman tənqidçilər tərəfindən əsasən müsbət qarşılanır. Tənqidçilər romanı tez-tez “insanın ruhunun daxilinə sızan qaranlıq romantika” kimi təsvir edirlər və "yeniyetmələrin seksual hisslərini və yalnızlıqlarını yaxşı əks etdirməsi”ni qeyd edirlər. Digər tərəfdən, tənqidçilər qeyd edirlər ki, Bellanın Edvardla tanış olması səhnəsi “obrazın özündən daha magik” təsvir edilib və Bella zəif qadın obrazıdır.
Alatoran romanının film adaptasiyası 2008-ci ildə təqdim edilib. Film böyük kommersiya uğuru əldə edərək, bütün dünyada $392 milyondan çox gəlir əldə edib, əlavə olaraq, Şimali Amerikada DVD satışlarından 2009-cu ilin iyuluna kimi $157 milyon gəlir əldə edib.
Süjetin xülasəsi
Uzun müddət axtardıqdan sonra Bella öyrənir ki, Edvard vampirdir, lakin yalnız heyvan qanı ilə qidalanır. Onlar bir-birlərinə aşiq olurlar və Edvard Bellanı vampir ailəsi Karlayl, Esme, Elis, Casper, Emmet və Rozali ilə tanış edir. Bir qədər sonra şəhərə köçəri vampirlər Ceyms, Viktoriya və Loran şəhərə gəlir. Edvardın insanı müdafiə etməsi izləyici vampir Ceymsi əsəbləşdirir və o, Bellanı incitmək qərarına gəlir. Edvard və ailəsi Bellanı qorumaq üçün həyatları ilə risk etsələr də, Ceyms onu qaçıraraq anası ilə birgə yaşadığı Feniks şəhərinə gətirir. Ceyms hücum edərək Bellanın biləyindən dişləyir, lakin Kallenlər ailəsinin digər üzvlərindən daha sürətli olan Edvard Bella ölməmiş özünü hadisə yerinə çatdıra bilir. Ceyms öldürülür, Edvard Ceymsin zəhərini Bellanın qanından soraraq onun vampirə çevrilməsinin qarşısını alır. Bella gözünü açdıqda hospitalda olur, anası bütün gecə Edvardın onun yanından ayrılmadığını deyir. Forksa dönən Bella və Edvard məktəb şənliyində rəqs edərkən, Bella Edvarda vampir olmaq istədiyini deyir. Film sevgilisi Ceymsin qisasını almaq istəyən Viktoriyanın onları güdməsi ilə başa çatır.
İnkişaf
Stefani Mayer qeyd edir ki, “Alatoran”ı yazmaq ideyası onda 2 iyun, 2003-cü ildə gördüyü yuxudan sonra yaranmışdır. Yuxu insan qız və onu sevən vampir oğlan haqqında idi. Bu yuxu əsasında Mayer ilk olaraq romanın 13-cü fəslini işləmişdi. İlk öncə əsər Forks adlandırılmışdı və bu adın “Alatoran” olaraq dəyişdirilməsini naşir tələb etmişdi. Əsəri işlədiyi müddətdə o, obrazlarına ad da seçməmişdi və romanı yazarkən onları “o” (he, she) adlandırırdı. Daha sonra “Şarlotta Brontenin Mr. Roşesteri” və “Ceyn Ostinin Mr. Ferrarsı” ona kişi obrazı üçün Edvard adını seçməyə kömək olmuşdur, qız qəhrəmanını isə o, öz övladı üçün seçdiyi İzabella adı ilə adlandırmışdır. Rozali və Casper isə orijinalda Karol və Ronald adlandırılmışdı.
Mayer, hekayənin əvvəlini düşünmədən, 13-cü fəsildən başlayaraq davam edir və ardıcıllıqla fikirləşdiklərini anladırdı. Sonuncu fəsil isə elə hey uzanırdı. O, həmçinin romana uzun bir epiloq da yazmışdı. Bu hissəni tamamladıqdan sonra yazıçı müəyyən etmişdi ki, əslində heykayənin əvvəli haqqında deyiləcək o qədər də sözü yoxdu və yalnız beş və ya altı fəsil yaza bilər. Buna görə də, fəsil nömrələməsi dəyişdirilmişdi. Üç ayın tamamlanmasında Mayer öz yuxusunu böyük bir romana çevirə bilmişdi, lakin, düşünürdü ki, “Alatoran”ı heç vaxt nəşr etdirməyəcək və onu yalnızca özü üçün yazıb. Cəmiyyətdən təcrid olunmuş çalışmalarla keçən yaydan sonra, 29 avqust 2003-cü ildə o, romanın əlyazmasını tamamlamışdı.
Əlyazmanı oxuyan bacısı romanın möhtəşəm olduğunu bildirmiş və onu ədəbi agentliklərdən birinə satmağı məsləhət görmüşdü. On beş ünvana bu haqqda müraciət edilməsinə baxmayaraq, onlardan beşi müraciəti cavabsız qoymuş, doqquzu cavab vermiş və həmin cavablardan yalnız sonuncusu, “Yazıçılar Evi”ndən Codi Remerin cavabı müsbət olmuşdu. Redaktə zamanı romanın iyirminci fəsili, Emmetə ayı hücum etməsi səhnəsi və epiloqun bəzi hissələri ixtisar edilmişdi.
Üz qabığı
Stefani Mayer qeyd edir ki, kitabın üz qabığındakı alma Yaradılış kitabındakı qadağan olunmuş meyvəni simvolizə edir. Bu, romanın əvvəlində istinad edildiyi kimi Yaradılış 2:17-də qadağan olunmuş Yaxşı və Pis haqqında Bilik Ağacının meyvəsinə bənzədilən Edvard və Bella sevgisini simvolizə edir. Mayer həmçinin qeyd edir: “Əgər sən onu dişləsən geniş bacarıqlarını kəşf edərsən və ya dişləməkdən imtina edərək hamının bildiyi təhlükəsiz və sakit həyat seçərsən.” Alternativ üz qabığnda filmdə əsas obrazları canlandırmış Kristen Stüart və Robert Pattinsonun şəkilləri var.
Heydər İsayev
Həyatı
Heydər İsayev 1936-cı ildə Naxçıvan şəhərində dünyaya gəlib. 1954-cü ildə Naxçıvan şəhər 6 nömrəli orta məktəbi bitirib. 1959-cu ildə Məşədi Əzizbəyov adına Azərbaycan Neft və Kimya İnstitutunun geoloji-kəşfiyyat fakültəsinin məzunu kimi Əli Bayramlıya (indiki Şirvan şəhəri) neftçıxarma üzrə operator göndərilib, mühəndis, baş mühəndis vəzifələrində işləyib.
1962-ci ilin dekabrında Azərbaycan Neft və Kimya İnstitutunun problem laboratoriyasında mühəndis vəzifəsinə təyin olunub. 1964-cü ildə institutun əyani aspiranturasına qəbul edilib. Qısa müddətdə tədqiqatını başa vuraraq namizədlik dissertasiyasını uğurla müdafiə edib (1966). Geologiya-mineralogiya elmləri namizədi alimlik dərəcəsi alan Heydər İsayev Moskvada fransız dili kursunu bitirdikdən sonra Əlcəzairə mütəxəssis kimi işə göndərilir, buradakı ali məktəbdə əvvəlcə müəllim kimi çalışır, sonra geologiya və neft kafedrasına rəhbərlik edir. 1971-ci ildə Azərbaycana qayıtdıqdan sonra Az.NKİ-nin xarici vətəndaşların təhsili üzrə fakültəsinin dekanı olub, bir il sonra prorektor vəzifəsinə təyin edilib. 20 elmi əsərin müəllifi olan Heydər İsayev rus, fransız dillərində sərbəst danışırdı.
Alatoran (roman)
Nəşri
2008-ci ilin oktyabrında “Alatoran” “USA Today”in “Son 15 ilin ən çox satılan kitabları siyahısı”nda 26-cı yerdə qərarlaşdı. Daha sonra kitab həm də, 2008-ci ilin ən çox satılan, 2009-cu ilin isə ikinci ən çox satılan kitabı olmaqla, yalnız davamı olan “Yeni ay” kitabından geridə qaldı.
Heydər İsayev
Həyatı
1977-ci il aprelin 8-də Azərbaycan SSR Nazirlər Sovetinin qərarı ilə Azərbaycan SSR ali və orta ixtisas təhsili nazirinin birinci müavini təyin edilib. 1980-ci ildə bu vəzifədən azad olunub, yüksək təşkilatçılıq qabiliyyətinə görə bir sıra məsul vəzifələr ona tapşırılıb. 1980–1981-ci illərdə 26 Bakı komissarı Rayon Partiya Komitəsinin birinci katibi, Azərbaycan Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin elm və təhsil şöbəsinin müdiri işləyib.
Alatoran (roman)
Tənqidçilərin mövqeyi
200px|thumb|right|Romanın [[Azərbaycan dilində nəşrinin üz qabığı. Yay nəşriyyatı]] “Alatoran” ilkin olaraq tənqidçilər tərəfindən müsbət qarşılanmış və “Publishers Weekly” Mayeri “2005-ci ilin ən prespektivli yeni yazarlarından biri” adlandırmışdı. “The Times” romanı “yeniyetmələrin seksual hisslərini və yalnızlıqlarını mükəmməl əks etdirən əsər” kimi qiymətləndirir, Amazon.com isə romanı “çox romantik və qeyri-adi hissiyyatlı” adlandırır. “School Library Journal”dan Hillias J. Martin qeyd edir ki, “Realistik, incə, qısa, izlənməsi asan, Alatoran, insanları tamamilə mövzuya qərq edən bir əsərdir.”  “TeenReads”dən Nora Fiel yazır: “Alatoran sevgi və qorxunun həyəcanlı birliyidir.” “Publishers Weekly”də kitab haqqında nəşr edilmiş rəydə qeyd edilir ki, Bellanın “Edvarda uzaqdan təsir etməsi”, onların təhlükəli münasibətləri və “Edvardın daxili istəyi” yeniyetməlik dövründə insanların seksual hisslərinin alt-üst olmasının metaforik təsviridir. “Booklist”də yazılır: “Əsərdə bəzi qüsurlar vardır, məsələn, süjet dialoqlar vasitəsiylə xeyli uzadılır, obrazların sifət təsvirləri üzərində çox dayanılır, lakin qaranlıq romantikanı dəstəkləmək üçün edilmiş bütün bu gedişlər insanın ruhuna işləyir.” “The Daily Telegraph”dan Kristofer Midlton kitabı “qanlı yüksək məktəb draması” adlandırır və qeyd edir ki, “şübhəsiz ki, bu kitab onu oxuyan şəxslərdə ciddi təsir  buraxacaq.” “The Post and Courier”dən Cennifer Heyvs qeyd edir ki, “ “Alatoran” Stefani Mayerin ilk kitabıdır kİ, məni bu qədər dərindən sarsdı və mən öz kitabımı itirdikdən sonra, tanıdığım əv yaxın yeniyetməni çağıraraq, ondan kitabın nüsxəsini xahiş etdim.” “Suite101.com”dan Roberta Qoli romanı müsbət dəyərləndirir və qeyd edir ki, “romanın birinci yarısında demək olar ki, hərəkət yoxdur”, yazı “axıcıdır” və hekayə “maraqlıdır”. O, həmçinin, yeniyetmələrin duyğularını daha dəqiq təsvir etmək üçün əsas obrazlar arasındakı dərin hissi münasibətlərə də diqqət cəlb edir.
Heydər İsayev
Həyatı
1983–1988-ci illərdə Respublika Dövlət Texniki Peşə Təhsili Komitəsinin sədri olub. Tarixi təcrübə və ənənələrə əsaslanaraq ixtisaslı fəhlə kadrların hazırlığına rəhbərlik edib. Heydər İsayev Azərbaycan müəllimlərinin X qurultayında texniki peşə təhsilinin vəziyyətinə dair geniş məruzə edib.
1988-ci ilin oktyabrında müvafiq qərarla Azərbaycan SSR Maarif Nazirliyi, Ali və Orta İxtisas Təhsili Nazirliyi və Dövlət Texniki Peşə Təhsili Komitəsi birləşdirilərək, Azərbaycan SSR Xalq Təhsili Nazirliyinin yaradılması ilə əlaqədar Heydər İsayev işdən azad olunub.
Alatoran (roman)
Tənqidçilərin mövqeyi
“Kirkus Reviews” əsərə daha çox qarışıq rəy verərək, bildirir ki, ''“[Alatoran] mükəmməllikdən çox uzaqdır: Edvard bayronsayağı monster qəhrəman kimi təsvir edilir, Bella isə lazım olduğundan daha magik xarakterə malikdir. Buna baxmayarq, təhlükəli sevgi həvəskarları və dara romantika vurğunları çətin ki, bu əsərə qarşı müqavimət göstərə bilələr." “The New York Times”da nəşr edilmiş rəydə deylir: “ “Alatoran” romanının həsr edildiyi mövzu cazibədar və inandırıcıdır – kimin yaraşıqlı qəriblə fövqəladə sevgi haqqında fantaziyası yoxdu ki? – lakin, kitab bəzi hissələrdə həvəskar yazı tərzindən əziyyət çəkir. Bir qədər daha çox “göstərmək” və daha az “danışmaq” yaxşı ola bilərdi, xüsusilə, Edvardın sarsıdıcı gözəlliyi və Bellanın ölməz sevgisinə edilən həddəan artıq istinadların bir qədər ixtisarı çox yaxşı olardı.” Bir müddət sonra “Daily Telegraph”da qeyd edildi ki, “Mayerin bu qədər cəfəngiyyat uydura bilməsi heyranedicidir.”'' Elizabet Hendin “Washington Post”da nəşr edilmiş rəyində isə qeyd edilir ki, “Mayerin nəsri nadir hallrda yararlılıq dərəcəsindən yuxarı qalxır.”
Heydər İsayev
Həyatı
O, 1988–1991-ci illərdə Naxçıvan Vilayət Partiya Komitəsinin birinci katibi vəzifəsində çalışıb. 1991-ci ildən ömrünün sonuna kimi Azərbaycan Respublikası İqtisadiyyat Nazirliyində işləyib. Heydər İsayev 1999-cu ildə vəfat edib. .
Alatoran (roman)
Kitab yarışları
“Alatoran”, “dini dünyagörüşü” və "şiddət təsvirləri” səbəbiylə Amerika Kitabxanaları Assosasiyasının (American Library Association's (ALA)) 2010-cu ilin Ən Çox Müzakirə olunan Kitabların Onluğuna salınmışdır. 2009-cu ildə də roman "cinsəllik məzmunu”, “nəzərə alınmamış yaş həddi” və “dini dünyagörüşü” səbəbiylə eyni siyahıya salınmışdır.
Heydər İsayev
Mükafatları
Heydər İsayev səmərəli fəaliyyətinə görə "Qırmızı Əmək Bayrağı" və "Xalqlar Dostluğu" ordenləri ilə təltif edilib, Azərbaycan SSR və SSRİ Ali sovetlərinin deputatı olub.
Alatoran (roman)
Film
“Alatoran” romanının film adaptasiyası Summit Entertainment tərəfindən hazırlanmışdır. Ketrin Hardvik tərəfindən ekranlaşdırılmış filmdə əsas rolları Kristen Stüart və Robert Pattinson canlandırmışlar. Ssenari Melissa Rozenberq tərəfindən işlənmişdir. Film ABŞ kinoteatrlarında 21 noyabr 2008-ci ildə vizyona girmiş, 21 mart 2009-cu ildə DVD formatda satışa çıxarılmışdır. Avstraliyada DVD satışı 22 aprel 2009-cu ildə başlamışdır.
Pozitron
Pozitron — elektronun antimaddəsidir. Pozitron e^+ (ingiliscə - positron) elektronla eyni kütləyə və əks işarəli yükə malikdir. Başqa maddə və antimaddə hissəciklərində olduğu kimi elektron və pozitron bir biri ilə toqquşduqda annihilyasiya (latın: “nihil” – “heç nə” deməkdir), yəni yox olma hadisəsi baş verir.
Alatoran (roman)
Qrafik roman
15 iyul 2009-cu ildə “Entertainment Weekly” “Alatoran” romanının qrafik roman adaptasiyası üzərində işlər getməsi haqqında şaiyələri təsdiqlədi. Kitab koreyalı rəssam Yanq Kim tərəfindən hazırlanmış və Yen Press tərəfindən nəşr edilmişdir. Stefani Mayer kitabın hər səhifəsinə şəxsən rəy vermişdir. “EW” jurnalında qeyd edilir ki, “Kitabdakı təsvirlər Kristen Stüart və Rob Pattinsonun rəssam tərəfindən çəkilmiş görüntüləri olmamalı idi, burada yazıçının fantasiyaları və aktyorların real görünüşünün qarışığından əldə edilmiş təsvirlər təqdim edilir.” “EW” jurnalının 17 iyul 2009-cu il nömrəsində, Bella, Edvard və Ceykob obrazlarının yekun təsvirləri də təqdim edilirdi. Qrafik romanın birinci hissəsi 16 mart 2010-cu ildə satışa çıxarılmışdı.
Pozitron
Ümumi məlumat
Bulud kamerası
Bulud kamerası qaz və buxar qarışığı ilə doldurulmuş qabdan ibarətdir. Kosmik şüalarla Yer səthinə enən yüksək enerjili hissəciklər qaba daxil olur. Hissəciklər buxar mühitindən keçərkən yol boyu mühitin molekullarını ionlaşdırırlar. Buxarın soyuması həmin ionların üzərində çox kiçik damlalar yığışmasına səbəb olur və beləliklə hissəciyin keçdiyi yol aşkarlanır.
İlk bulud kamerasını Şotlandiyalı fizik C.T.R. Wilson 19-cu əsrin sonlarında Kavendiş laboratoriyasında hazırlamışdır.
Pozitronun kəşfi126x126px|thumb|right|Bulud kamerasında ilk pozitronun fotosuBritaniyalı fizik Pol Dirak (Paul Dirac) 1920-ci illərin sonunda elektronun davranışını tədqiq edərkən aşkar etdi ki, onun üzərində çalışdığı formulanın iki həlli var. Bu həllərdən biri mənfi yüklü hissəciyi təsvir etdiyi halda ikinci həll müsbət yüklü hissəciyə aid idi. Bu müəmma ancaq 1932-ci ildə həll olundu.
Rus fizik Dmitri Skobeltsın 1927-ci ildə kosmik şüa hissəciklərinin izlərinin fotolarını nümayiş etdirdikdən sonra amerikalı fizik Karl Anderson (Carl Anderson) 1930-cu ildə oxşar təcrübə aparmaq qərarına gəldi. Bu məqsədlə o, ölçüləri 17 x 17x 3 sm olan bulud kamerası (Wilson kamerası) quraşdırdı.
Anderson kosmik şüaların bulud kamerasındakı izlərini tədqiq edərkən müşahidə etdi ki, izlərdən bəziləri müsbət yüklü hissəciklərə məxsusdur. Sonrakı tədqiqatlar bu izlərin müsbət "elektrona" aid olduğunu göstərdi və tədqiqatçı 1932-ci ildə elektronla eyni kütləli və əks yüklü hissəciyi aşkar etdiyini bildirdi. Beləliklə ilk antimaddə hissəciyi kəşf edilmiş oldu. Müsbət “elektron” sonradan pozitron (ingilis: “positive electron” – “müsbət elektron” ifadəsinin qısa forması) adlandırıldı. Karl Anderson “pozitronu kəşf etdiyinə görə” 1936-cı il Nobel mükafatına layiq görüldü.
Xüsusiyyətləri
O, elektronla eyni kütləyə malikdir.
Pozitronun lepton nömrəsi -1-dir. Leptonlar – elektronun da daxil olduğu elementar hissəciklər qrupudur. Bu qrupa daxil olan hissəciklərin lepton nömrəsi 1, həmin hissəciklərə aid anti-hissəciklərin lepton nömrəsi -1-dir.
Davranışı
Pozitron antiatom daxilində370px|thumb|right|[[Almaniyada yerləşən DESY akseleratorunun qabarcıq kamerasında qeydə alınmış cüt yaranması. Foton (yaşıl) elektrona (göy) və pozitrona (qırmızı) çevrilir.]]Bir protondan ibarət nüvə və onun ətrafında dönən elektron hidrogen atomunu yaratdığı kimi, bir antiproton və onun ətrafında dönən pozitron antihidrogen atomunu yaradır.
İsveçrədə yerləşən Avropa Nüvə Tədqiqatları Təşkilatında (CERN) 1995-ci ildə belə antihidrogen atomları əldə edilmişdir.
CERN laboratoriyasında ksenon atomlarını antiprotonlarla bombardman etdilər. Antiprotonların ksenon atomunun nüvəsi ilə toqquşmasından çoxlu yeni hissəciklər, o cümlədən elektron-pozitron cütləri də yarandı. Beləliklə antiprotonların olduğu mühitdə antielektronlar (pozitron) meydana gəldi.
Cütlərin yaranması
Foton kifayət qədər enejiyə malik olduqda o, maddə tərəfindən udularaq əks işarəli hissəciklər cütü yarada bilər.
Ən çox öyrənilmiş cüt yaranması fotondan elektron-pozitron cütünün yaranmasıdır (ingiliscə - pair production və ya pair creation).
Annihilyasiya
130px|thumb|right|Elektron-pozitron annihilyasiyasını təsvir edən [[Feynman diaqramı]] Hissəcik öz anti hissəciyi ilə qarşılaşdıqda annihilyasiya (ingiliscə - annihilation), yəni bu hissəciklərin bir birini məhv etməsi hadisəsi baş verir və bu zaman enerji ayrılır.
Pozitronium
100px|thumb|left|Pozitronium
Pozitronium (ingiliscə - positronium) elektron-pozitron birləşməsidir və Ps kimi işarə olunur. e-e+  birləşməsində pozitron müəyyən mənada proton rolunu oynayır (hidrogen atomundakı kimi). Belə birləşmələr çox qısa ömürlü (saniyənin on milyonda biri qədər) olurlar.
Positroniumun annihilyasiya edərək qamma şüasına çevrildiyi müşahidə edilmişdir.
Pozitronun istehsalı
Bundan başqa, qeyri sabit elementlərdə (başqa sözlə, radioaktiv elementlərdə) gedən nüvə reaksiyası zamanı pozitron yaranır. Bu hadisə zəif qüvvənin fəaliyyətinin nəticəsidir. Pozitron ayrılması ilə nəticələnən nüvə reaksiyası β+ parçalanma adlanır. β+ parçalanma zamanı atomun nüvəsində proton W+ boson buraxaraq neytrona çevrilir. W+ -dan isə pozitron və elektron neytrino yaranır.
İstifadəsi
150px|thumb|left|Elektron-pozitron annihilyasiyası Pozitrondan tibbi müayinə məqsədləri üçün istifadə edilir. PET skan (Positron Emission Tomography – PET Scan) adlanan qurğu vasitəsilə orqanizmin iltihab olan sahələri müəyyən edilir. Müayinə aparmaq üçün pasientə (sağlamlıq üçün zərərsiz miqdarda) radioaktiv maddə qarışdırılmış qlyukoza iynəsi vurulur. Pasientin orqanizmində radioaktiv maddə parçalanmağa başlayır və pozitron emissiyası (ayrılması) baş verir. PET skan ayrılan pozitronları tutaraq müayinə edilən orqanın təsvirini yaradır. Bu təsvir həkimə orqanda çatışmazlıq olub olmadığını müəyyən etməyə imkan verir.
Pozitronlardan akseleratorlarda istifadə olunur. Belə qurğulardan biri İsveçrədə CERN-də yerləşir və Böyük Elektron-Pozitron toqquşdurucusu (Large Electron-Positron (LEP) collider) adlanır. LEP-də elektron-pozitron toqquşması vasitəsilə zəif qüvvə daşıyıcılarından biri olan Z boson əldə edilir.
Mənbələr
1.Дирак П.А.М. Принципы квантовой механики, перевод с англ., М.,1960.
2.Anderson C.D. “Science” 1932,V.76..N1967, p.233.
3.Anderson C.D. “Phys.Rev”, 1933, V.43, ser.2, N 6, p.491.
4.Мyakişev G.Ya, Buxovtsev B.B. Fizika kursu, 11-ci snif üçün dərslik. “Maarif” nəşriyyatı, Bakı-1992, səh.244-246.
5.Физический энциклопедический словарь. Москва, (1965), том.IV, стр.86.
6.Rüstəmov S.S., Rüstəmov A.S., Rüstəmova Z.E. “Fizika”, abituriyentlər üçün vəsait, Baku-2010, “Şərq-Qərb” nəşriyyatı, (2010) səh.447.
Puan Maharani
Puan Maharani — İndoneziya siyasətçisi, 2014-cü ildən Coko Vidodonun Kabinetində İnsan İnkişafı və Mədəniyyət İşləri üzrə Əlaqələndirici naziri vəzifəsində olub. İndoneziya parlamentində ən böyük və prezidentin partiyası olan PDI-P üzvüdür.
2009-cu ildə seçkilərdən bəri Hökumət Nümayəndəsi Şurasının üzvü, 2012-ci ildən partiya fraksiyasının rəhbəri vəzifəsini 2014-cü il kabinetə təyin olunana qədər yerinə yetirmişdir. O, nazirlik vəzifəsinə təyin olunmuş səkkiz qadın nazirdən yeganə koordinasiya naziri olmuşdur.
O, keçmiş prezident və indiki PDI-P lideri Meqavati Sukarnoputrinin ən kiçik uşağı, yeganə qızı və İndoneziyanın qurucu prezidenti Sukarnonun nəvəsidir. Onun atası Tofiq Kiemas Xalq Məsləhət Şurasının sədri olaraq 2009-cu ildən etibarən 2013-cü ildə ölümünə qədər xidmət edib.
Erkən həyatı
1970-ci ildə Meqavatinin ilk həyat yoldaşı Surindro Supcarsodan iki uşağı var idi — o Biak yaxınlığında qəzaya uğrayıb öldü. Misirli diplomatla qısa bir ailə qurduqdan sonra Meqavati Tofiq Kiemasla evləndi və Maharani 1973-cü ildə anadan oldu. Prezident Sukarnonun 1965-ci il 30 sentyabr Suxarto tərəfindən devrilməsindən sonra Kiemas bir neçə il həbsxanada bir siyasi məhbus olaraq ailənin iqtisadi və sosial qarşılıqlı təsirlərini məhdudlaşdırdı.
Təhsili
Onun ilk 12 illik məktəbi Cikinidə başa çatdı və 1991-ci ildə İndoneziya Universitetinə kütləvi ünsiyyəti öyrənmək üçün daxil oldu. 1997-ci ildə məzun oldu.
Ailəsi
Puan biznesmen Hapsoro 'Xoşbəxt' Sukmonohadi ilə evləndi və iki uşağı var.
Karyerası
2008-ci ildə Meqavati onu Nqavidəki Şərqi Yava 2008 qubernator seçkiləri üçün təşviqat kampaniyası zamanı PDI-P-nin ictimai və qadınların gücləndirilməsi qanadının rəhbəri təyin etdi. Bundan sonra Maharani 2009-cu ildə Mərkəzi Yava seçki dairəsində (Surakarta, Sukoharco, Klaten və Boyolalini əhatə edən) və 242,504 səs qazanmışdı. İlk dövründə o, Tcahconu əvəz edən PDI-P fraksiyasının rəhbəri oldu. Daha sonra Tchaco Kumolo (Daxili İşlər Naziri olan) oldu. O, investisiya və kiçik və orta müəssisələrləri əhatə edən Xalq Nümayəndəsi Şurasının 6-cı komissiyasına təyin edilib. Bu dövrdə, o, 2013-cü ildə yanacağa qiymət artımı siyasətinə qarşı etiraz etdi.
Daha sonra 2014-cü il seçkiləri üçün mümkün bir PDI-P rəhbər namizədi və Coko Vidodonun (xalq arasında Cokovi adı ilə tanınan) başçı köməkçisi kimi qısa müddətə qoyuldu. Qəbul edilən seçkilərdə o, 326.927 səs qazanıb, ümumilikdə ikinci dəfə səs toplamışdır. Cokovinin Prabovo Subianto üzərindəki seçki qələbəsindən sonra o, kabinet naziri təyin edildi. Parlamentdə onun əvəzi olan Alfia Reziani yalnız 2016-cı ildə and içdi. O, yoxsulluq səviyyəsi və Cini indeksi nisbəti statistikası ilə yanaşı yüksələn İnsan İnkişafı İndeksinə işarə edərək vəzifəsi dövründə uğur qazanmışdı.
Ankaraspor
Ankaraspor (əvvəlki adı Osmanlıspor) — Türkiyənin paytaxtı Ankarada fəaliyyət göstərən peşəkar futbol klubudur. Hal-hazırda 2-ci Liqada çıxış edir.
Tarixi
Ankaraspor, 21 mart 1978-ci ildə Ankara Belediyespor adı ilə yaradılıb. 1994-cü ilə qədər dörd müxtəlif filialda fəaliyyət göstərmiş, 1994-cü ildə rəhbərlik dəyişikliyindən sonra kluba yeni filiallar əlavə edilmiş və lisenziyalı idmançıların sayı 2000-i keçmişdir.
1984-cü ildə adını Ankara Böyükşəhər Belediyespor olarak dəyişdirildi, 1998-ci ildə isə yenidən Böyükşəhər Ankaraspor olaraq dəyişdirildi. 2005-ci ildə klub rəhbərliyinin qəbul etdiyi qərar nəticəsində futbol şöbəsi Ankara Böyükşəhər Bələdiyyəsinin tərkibindən çıxarılaraq Ankaraspor A.Ş. adına uyğunlaşdırılmışdır. Beləliklə, “Ankaraspor” idman klubu deyil, futbol klubu kimliyini öz üzərinə götürüb. Ankaraspor 2004-05 mövsümündə tarixinin ən yaxşı mövsümünü keçirdi və Super Liqanı 48 xal toplayaraq 7-ci sırada tamamlayan komanda 2005-06 mövsümündən etibarən UEFA İntertoto Kubokunda 2-ci turdan qoşularaq Türkiyəni təmsil etmək hüququ qazandı. 2006-07 mövsümündə çıxış etdiyi İntertoto yarışlarında 1 qələbə və 1 məğlubiyyət əldə edib. 2006-07 mövsümünü 8-ci tamamlayan "Ankaraspor" liqanı orta pillələrdə bitirməyə davam edərək 2007-08 və 2008-09 mövsümlərini 10-cu olaraq tamamlayıb.
Liqalardan qovulma
Peşəkar Futbol İntizam Şurasının 15 sentyabr 2009-cu il tarixli və 15 saylı iclasında TFF statusu 18-ci və 76. Dəyişiklikdə "eyni liqada mübarizə apardığı Ankaraspor ilə Ankaragücü klubu arasındakı münasibətin idman yarışının qarşısının alınması, yarışların və liqanın bütövlüyünə, ictimaiyyətin liqanın dürüstlüyünə dair təsəvvürünə xələl gətirən xarakter daşıyır”. klubun qeydiyyatı haqqında əmr. Maddəyə uyğun olaraq, müvafiq beynəlxalq qaydalarda və qəbullarda müəyyən edilmiş meyarlar nəzərə alınaraq, Super Liqanın alt liqası olan 1-ci Liqaya endirilib. Bu qərardan sonra klub aşağı liqa qərarının ləğvi üçün TFF-yə qarşı iddia qaldırıb. TFF klubdan iddiasını geri götürməsini istəyib, lakin klub bu tələbi rədd edib. Bunun üzərinə TFF 5 avqust 2010-cu ildə klubun lisenziyasını ləğv etdi və klubu bütün liqalardan qovdu. Lakin 1 mövsümdən sonra, 29 iyun 2011-ci ildə klubun TFF-yə qarşı qaldırdığı iddianı geri götürməsi müqabilində qovulma qərarı ləğv edildi və klubun 1-ci Liqadan mübarizəni davam etdirməsinə qərar verildi. Lakin cəzalarının götürülməsinə baxmayaraq, klub liqada iştirak etməyəcəklərini açıqlayıb. Bununla belə, klub 2011-12 mövsümünü A2 Liqasında davam etdirmək qərarına gəlib və 2012-13 mövsümündə 1-ci Liqada iştirak edəcəyini açıqlayıb. TFF isə səhv qərar verdiyi üçün mərhələli şəkildə Ankaraspor'a ümumilikdə 21 milyon 865 min 92 TL təzminat ödəyib. Bundan əlavə, Gənclər İdman Nazirliyi klubunun 2009-10 mövsümlərində Super Liqadan aşağı liqaya düşdüyü və liqalardan qovulduğu 2010-11 mövsümlərində cəmi 2 milyon 193 min 242 TL qazandığı açıqlanıb.
Liqalara qayıt
Klubun liqalardan qovulmasından sonrakı 3 mövsümdə Ankaraspor liqalarda iştirak etməyib və 2013-14 mövsümündə Türkiyə Futbol Federasiyası tərəfindən yenidən 1-ci Liqaya daxil edilib. Üç illik fasilədən sonra peşəkar liqalara qayıdan Ankaraspor 1-ci Liqada 18 qələbə və 12 heç-heçə əldə edərək liqanı 66 xalla 4-cü pillədə başa vuraraq pley-offa vəsiqə qazanıb. Pley-off yarımfinalında Samsunspor'a 1-0 və 1-1 hesabı ilə qalib gəlib. 2014-2015-ci il mövsümündə Kayserispordan sonra 2-ci yeri tutaraq Super Liqaya yüksəlib.
aşağı liqaya düşmə
2015-2016-cı il mövsümünü 5-ci pillədə başa vuran klub UEFA Avropa Liqasında mübarizə apardığı 2016-2017-ci il mövsümünü aşağı liqadan 2 xal yuxarı başa vurub. Klubun fəxri sədri Melih Gökçək 2017-ci ilin oktyabrında Ankara Böyükşəhər Bələdiyyəsindən istefa verdikdən sonra klubun oyunlarını birdən-birə 4000 tamaşaçıdan azalması ilə orta hesabla 1900 tamaşaçı izləyib. Böyükşəhər Bələdiyyəsi dönəmində Melih Gökçekin transfer etdiyi bələdiyyə qaynaqlarının yeni bələdiyyə başçısı Mustafa Tuna tərəfindən kəsilməsindən sonra azalmağa başlayan Osmanlıspor 2017-2018 mövsümünün bitməsinə bir həftə qalmış 1-ci liqaya düşən üçüncü klub oldu.
2018-19 1-ci Liqa Mövsümünü 4-cü tamamlayan Osmanlıspor, play-off yarımfinal mərhələsində Qazişəhər Qaziantep komandasından penaltilər seriyasından kənarlaşdırıldı. İnzibati problemlər yaşayan və transfer qadağası səbəbindən heyətini gücləndirə bilməyən Osmanlıspor 2019-20 mövsümündə milli lisenziya şərtlərini yerinə yetirə bilmədiyi üçün 3 xal silmə cəzalandırılıb. Mövsümün sonunda 1-ci liqanı 30 xalla 16-cı yerdə tamamlayıb və iki mövsüm mübarizə apardığı 1-ci liqaya düşüb, lakin Super liqanın 21 komanda ilə oynanməsinə qərar verildikdən sonra 1-ci Liqada qalıb.
Liqa mübarizələri
2004-2010, 2015-2018
1997-2004, 2013-2015, 2018-2021
2021-
1996-1997
Uğurları
İkincilik (1): 2014-2015
Üçüncülük (1): 2003-2004
Play Off Yarı Final (1): 2018-2019
Çempionat (1): 1996-1997
Dörddəbir final (1): 2002-2003
Pepe (futbolçu)
Kepel Laveran Lima Fereyra vəya Pepe   Türkiyə Super Liqası təmsilçilərindən "Beşiktaş"ın və Portuqaliya millisinin müdafiəçisi. Pepe əslən braziliyalı portuqal futbolçudur.
Portu
thumb|Pepe Portu'da 2004-cü ildə Pepe 1 milyon avro qarşılığında "Portuqaliya"nın ən böyük klublarından olan "Portu"ya transfer olundu. Portuqaliyalı bu klubda özünü göstərdi.2004/2005 mövsümünə 2005-ci il UEFA Superkuboku finalı ilə başlayan Pepe 90 dəqiqə oyunda qaldı, lakin "Valensiya"ya 2-1 məğlub olub 2-ci oldular.Pepe ilk mövsümündə liqada 15 oyuna çıxdı və 1 qol atdı, 1 qırmızı vərəqə gördü. 2005/2006 mövsümündə liqada 24 oyuna çıxdı və ilk dəfə liqa çempionluğu yaşadı. Həmin il Portuqaliya Kubokunu da qazandı və final görüşündə 90 dəqiqə oynadı. Pepe 2006/2007 mövsümündə liqada 25 matçda 5 qol və 4 məhsuldar ötürmə ilə yadda qaldı. Pepe "Portu"da 6 kubok qazandı.
Real Madrid
thumb|Pepe Atletiko'ya qarşı 2007-ci ildə 30 milyon avro qarşılığında "Real Madrid" ilə 5 illik müqavilə imzaladı. Həmin mövsüm Aryen Robbendən sonra ən bahalı transfer oldu. İlk mövsümü o qədərdə yaxşı keçmədi. Pepe 2008/2009 mövsümünə yaxşı başladı. "Xetafe" ilə oynanan matçda qırmızı vərəqə gördü və 10 matç cəza aldı. Pepe bu cəzadan sonra 2009/2010 mövsümünə də yaxşı başladı. Lakin aldığı zədəyə görə liqada 10 oyuna çıxdı. 2010/2011 mövsümü Pepe üçün yaxşı keçdi.2011/2012 mövsümündə La Liqada 29 matçda oynayan Pepe 1 qol və 2 məhsuldar ötürmə ilə yadda qaldı. 2012/2013 mövsümündə isə yanvar ayına qədər heyətin əvəzolunmazlarından oldu. 2013/2014 mövsümündə "La Liqa"da 30 oyunda 4 qol atdı və 4 məhsuldar ötürmə etdi. Pepe 2014/2015 mövsümündə isə liqada 27 oyuna çıxdı 2 qol atdı və 2 məhsuldar ötürmə etdi. 2015/2016 mövsümünü 31 matçda 1 qol, 1 məhsuldar ötürmə ilə bitirdi. 2016/2017 mövsümü Pepenin bu klubda son mövsümü oldu. Mövsümü 18 oyunda 2 qol 1 məhsuldar ötürmə ilə sonlandırdı. Futbolçu bu illər ərzində 3 La Liqa (2008, 2012, 2017), 2 Kopa del Rey (2011, 2014), 2 İspaniya Superkuboku (2008-2012), 3 UEFA Çempionlar Liqası (2014, 2016, 2017), 1 UEFA Superkuboku və 2 dəfə də FİFA Klublararası Dünya Kubokunu qazandı.
Beşiktaş
Mövsüm əvvəlində "Real Madrid" ilə müqavilə yeniləməyən Pepe "PSJ", "İnter", "Yuventus" kimi klublarla görüşdü, ancaq o, "Beşiktaş"ı seçdi. Pepe 05.07.2017 tarixində İstanbula gəldi və həmin gün "Beşiktaş" bu transferi mətbuata bildirdi.
2017-2018
30.07.2017 tarixində "Beşiktaş" yoxlama matçında İspaniyanın "Real Betis" klubu ilə qarşılaşdı. Pepe bu oyunda ilk dəfə "Beşiktaş" formasını geyindi. Matç 1-1 hesabı ilə bitdi.
Türkiyə Super Kuboku
Pepe "Beşiktaş"dakı ilk rəsmi oyununa Türkiyə Super Kubokunun finalında "Konyaspor"a qarşı çıxdı. Beşiktaş rəqibinə 1-2 hesabı ilə məğlub oldu.
Türkiyə Super Liqası
Pepenin "Beşiktaş"dakı ilk qolu isə gec gəlmədi. Türkiyə Super Liqasının 1. həftəsində Antalyasporla qarşılaşan Beşiktaşın ilk qolunu Pepe atdı.Beşiktaş rəqibini 2-0 hesabı ilə məğlub etdi. thumb|Pepe Beşiktaş'da
Milli komanda karyerası
thumb|Pepe Portuqaliya millisinin əsas futbolçularındandır 2007-ci ildən Portuqaliya millisinin formasını geyinən Pepe 88 oyunda 5 qol atıb. 21 noyabr 2007-ci ildə Pepe Finlandiya ilə qarşılaşmada ilk dəfə Portuqaliya millisində oyuna çıxdı. Kepel Laveran Lima Ferreyra "Avro 2008"-də Portuqaliyanın heyətində özünə yer tapdı. Futbolçu bütün oyunlarda oynadı. 7 iyun 2008-ci ildə Türkiyə ilə oynanılan qrup mərhələsinin ilk görüşündə millidəki ilk qolunu vurdu. Pepe çempionatın 23 nəfərdən ibarət ən yaxşı heyətində olmaq adını qazandı. O, "2010-cu il Dünya Kuboku"nda Braziliya və İspaniya ilə qarşılaşmalarda oynadı. "Avro 2012"-də Danimarkaya qarşı keçirilən qrup mərhələsinin ikinci görüşündə qol ilə yadda qaldı. Pepe oyunun ən yaxşısı seçildi. Pepe 2014-cü il Dünya Çempionatında Portuqaliyanın keçirdiyi üç oyunun ikisində çıxış etdi. Avro 2016-da Uels matçını çıxarmaq şərti ilə bütün matçlarda oynayan Kepel Laveran Lima Ferreyra Portuqaliya ilə bu çempionatın qalibi adını qazandı. 2017 FİFA Konfederasiyalar Kubokunda 3-cü olan heyətdə özünə yer tapan Pepe, yarım-final mərhələsindəki Meksika ilə qarşılaşmada bir qol atmağı bacardı.
Uğurları
Klub
Portuqaliya (1 kubok)
Portu (6 kubok)
Real Madrid (13 kubok)
Şəxsi
Senecio viminalis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Quramit
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Növləri
[[SS 2 (*
Bristol (Konnektikut)
Bristol — Amerika Birləşmiş Ştatlarının Konnektikut ştatının Hartford regionunda yerləşən şəhər. Şəhər əhalisi 26 noyabr 2009 tarixinin siyahıyaalınmasına əsasən 60,477 nəfərdir.
2010 siyahıyaalınması
14 mart 2010-cu il tarixində aparılan əhali siyahıyaalınmasına əsasən şəhər əhalisinin 17,353 nəfərdən, 7,405 evdən və 4,415 ailədən ibarət olduğu təsdiq edilib. Şəhərdəki əhalinin paylanması isə 97.7% ağ dərili, 0.3% yerli amerikalı və 1.4%-nin isə digər millətlərin mənsubu olduğu təsdiq edilib.
Nikolayev vilayəti
Mikolayev vilayəti — Ukraynanın cənubunda yerləşən vilayət.
Senecio violifolius
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Plectritis ciliosa
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Əziz
Əziz — kişi adı.
Savmak
Savmak —Bospor padşahlığında dövlət çevrilişi etmiş skif əyanı.
Həyatı
Bospor padşahlığının taxtına iddi edən və yerli skiflər tərəfindən dəstəklənən Savmak öz əli ilə V Perisadı öldürmüşdü.
Bu dövrdə II Tiqranla müttəfıq olan Kiçik Asiyadakı Pont padşahlığının hökmdarı VI Mitridat Yevpatorun (e.ə. 132-64) fəal işğalçılıq siyasəti Roma imperiyasının şərq sərhədləri üçün təhlükə törədirdi. VI Mitridat e. ə. 107-ci ildə Savmakın üsyanını yatırdıqdan sonra Bospor padşahlığını, Qara dəniz sahilindəki bütün yunan şəhərlərini həmçinin Kiçik Ermənistanı və Kolxidanı özünə tabe etmişdi. Lakin Roma imperiyasının şərq əyalətləri olan Qalatiya, Vifiniya, həmçinin Kappadokiya uğrunda mübarizədə ağır məğlubiyyətə uğramış, e.ə. 64-cü ildə Pont padşahlığının varlığına romalılar tərəfindən son qoyulmuşdu.
Afrika itüzümü
(Lycium afrum) - cinsinə aid bitki növü.
Besim Bokşi
Karyerası
Besim 16 avqust 1930-cu ildə Yakova şəhərində anadan olmuşdur. O, hələ uşaq ikən valideynləri Albaniyaya köçdülər. İlk təhsilini Vlyora şəhərinin yaxınlığındakı Dukat kəndində almışdır. Bir neçə il sonra təhsilini Tiranada davam etdirdi.
1945-ci ildə Djakovitsaya qayıtmış və 1959-cu ilə qədər universitetdə təhsil almışdır, sonra Belqradda aspirantura dərəcsini bitirdi. 1961-1963-cü illərdə Yakova məktəblərinin birində alban dilindən dərs deməyə başladı. 1967-1973-cü illərdə Ali Pedaqoji Məktəbdə morfologiya fənnindən dərs demiş, eyni zamanda 1967-1971-ci illərdə bu məktəbin direktoru olmuşdur. O, həmçinin 8 ay Albanologiya Universitetində də işləmişdir. 1974-cü ildən Priştina Universitetində mühazirələr keçirdi. 1977-ci ildə Priştina Universitetinin filologiya elmləri doktoru dərəcəsini aldı. 2008-ci ildən 2011-ci ilə qədər Kosovo Elmlər və İncəsənət Akademiyasının vitse-prezidenti, sonra isə prezidenti olmuşdur.
Besim Bokşi 16 avqust 2014-cü ildə vəfat etdi.
Ariel (yuyucu toz)
Ariel — Procter & Gamble şirkətinə daxil olan yuyucu toz markası. Ariel Avropa ölkələri, Meksika, Braziliya, Türkiyə, Pakistan, Hindistan, Kolumbiya, Çili, Venesuela və Filippində əsas yuyucu toz markası hesab olunur.
Ariel ilk dəfə 1967-ci ildə Böyük Britaniyada satışa çıxarıldı. Ariel xüsusi ləkə çıxarma enzimləri ilə ilk yuyucu toz hesab olunurdu. Paltaryuyan maşınların dəyişməsi və daha da inkişaf etdirilməsi nəticəsində Arielin məhsullarında da dəyişikliklər edilid. 80-cı illərdən etibarən satışa çıxarılan məhsullar bol köpükləndiricilik xüsusiyyəti ilə fərqlənirdi.
2010-cu ildə Airel üçün hazırlanmış reklam çarxının hazırlanmasında Çarli Çaplin, Mahatma Qandi və Corc Buş kimi simalardan istifadə olunmuşdur.
Xarici keçidlər
Saytlar
Sosial şəbəkələr
Yevn
thumb|Siciliyada Yevnin heykəli Yevn (yun. - Eunus) (? - e.ə.132, Enna) - Siciliya adasında birinci qul müharibəsi nin rəhbəri (e.ə. 138-e.ə. 132).
Həyatı
Mənşəcə suriyalı idi. Üsyançılar onu Antiox adı ilə çar elan etmişdilər. E.ə. 132-ci ildə Roma konsulu Rupili tərəfindən əsir alınmış və həbsxanada işgəncə ilə öldürülmüşdü.
İstinadlar
Azərbaycan Sovet Ensiklopediyası
Pyotr Rıçkov
Pyotr İvanoviç Rıçkov (1 oktyabr 1712–15 oktyabr 1777)—Rusiya məmuru, coğrafiyaşünası və diyarşünası.
Həyatı
Pyotr İvanoviç Rıçkov 1 oktyabr 1712-ci ildə Rusiyanın Voloqda şəhərində anadan olmuşdu.1720-ci ildə atasının ticari işi ilə bağlı Moskvaya gəlmişdi. Burda qalaraq xarici dilləri və hesabdarlığı öyrənmişdi. 1730–1732-ci illərdə zavodlarda çalışmışdı. 1732-ci ildə Orenburq quberniyası dəftərxanasına başçılıq etmişdi.
Pyotr Rıçkov 15 oktyabr 1777-ci ildə Yekaterinburq şəhərində vəfat edib.
Ərəbxana
Ərəbxana — Azərbaycan Respublikasının Kürdəmir rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Toponimikası
Ərəbxana oyk. Kürdəmir r-nunun Mollakənd i.ə.v.-də kənd. Şirvan düzündədir. Əsl adı Ərəb Xanədandır. Oykonim ərəb etnoniminə xanədan (İran dillərində "ev, mənzil"; "nəsil") sözünü əlavə etməklə yaranmışdır, "ərəb nəsli, ərəb evi" mənasındadır. Ermənistanın Gorus r-nunda da Ərəbxana adlı kənd olmuşdur.
Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kəndə 982 nəfər əhali yaşayır.
Ən uzun gün (film, 1962)
Ən uzun gün ), orijinal adı "The Longest Day" olan 1962-ci ildə çəkilən film.
Məzmunu
Normandiya əməliyyatı sırasında sivil xalqın yaşadıqlarından bəhs edir. Aktyor kadrında Richard Burton, John Wayne, Sean Conneri, Henri Fonda, Curd Jürgens, Robert Mitçem və Robert Wagner kimi ünlü aktyorlar yer alır. 179 dəqiqə uzunluğundakı filmin istehsalçısı ABŞ mənşəli 20th Century Fox şirkətidir.
Aqraxan yarımadası
Aqraxan yarımadası  (və ya, Üç-Kosa) — Alçaq yarımada olaraq Xəzər dənizinin Dağıstan sahillərində yerləşir. Terek çayının tarixi deltasında meydana gələn yarımada. İnzibati cəhətdən Mahaçqala şəhəri inzibati sovetliyinə daxiıdir.
Yarımadanın sahəsi 212 km², uzunluğu 50 km, eni isə 8 km təşkil edir. Ən hündür nöqtəsi Xəzərdən 10 metr yüksəklikdə yerləşir. Qərbdən Aqraxan körfəzinin suları ilə yuyulur.
Düynlər və şoranlıqlar ərazisinin böyük hissəsini əhatə edir. Əsasən yarımsəhra bitkiləri geniş yayılıb. Güçlü küləklər əsir.
Yarımada boyunca vaxtı ilə mövcud olan Sulak Lopatin dəmir yolunun qalıqlarına rast gəlmək olar. Ərazisi balıq ovu, turislərin dincəlmə yeri kimi məşhurdur. Üstəlik qaramalın otlaq yeri kimi istifadə edilir.
Yarımadanın şimalında Çeçen adası yerləşir. Adadan eyni adlı boğazla ayrılır.
Deportasiya
Deportasiya ( — qovulma, sürgün) — hansısa şəxsin və ya hansısa kateqoriyaya aid edilən şəxslər qrupunun məcburən, kanvoy altında digər dövlətə və başqa
yaşayış yerinə sürgün edilməsi. Deportasiya həm də müvafiq icazə olmadan dövlətin ərazisində olan xarici vətəndaşlara və "arzu olunmayan şəxslərə" münasibətdə tətbiq olunur. Mülki əhalinin de portasiyası işğalçı hakimiyyət orqanları tərəfindən dinc sakinlərin tutduqları ərazidən normal yaşayış üçün az əl verişli olan başqa rayona məcburi olaraq köçürülməsində, didərgin salınmasında ifadə olunur. Deportasiya həm müharibə şəraitində (əgər deportasiya düşmən dövlət tərəfin dən həyata keçirilirsə-müharibə cinayətləri kimi, həm də dinc şəraitdə baş verə bilər. Hər ikisinin qadağan olunma sına və imperativ norma kimi dövlətlərə şamil olunmasına baxmayaraq deportasiyalar yenə də baş verir. Deportasiyanın ictimai təhlükəliliyi əhalinin uzunmüddət olduğu qanuni yaşayış yerlərindən zorla çıxarılması ilə müşayiət olunan və insanların kütləvi şəkildə ev-eşiyindən, doğma torpağından, ölkəsindən qovulması ilə nəticələnən hərəkətlərlə xarakterizə olunur. Deportasiya məsələsində əsasən iki ifadəyə – "əhalinin qanuni yerləşdiyi yerlərdən başqa yerlərə qovma" və "digər məcburi hərəkətlələ didərgin salma" ifadələrinə diqqət yetirmək lazımdır.
Valeriana samolifolia
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Senecio viravira
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Parisdə gecəyarı (film, 2011)
Vudi Alenin 76 yaşında çəkdiyi 42-ci filmi. Bu rejissor qocalmaq bilmir. Nyu-York, London, Barselonadan sonra Vudi Allen bu dəfə
Parisə səyahət edib. Film Parisin gəzintisi ilə başlayır. Film başlayandan beş dəqiqə boyunca Parisin ayrı-ayrı yerləri göstərilir. Parisin gözəl mənzərələrini isə gözəl musiqi müşayiət eləyir. Film Amerikadan Parisə gələn iki sevgilinin həyatındandır. Daha doğrusu, yazıçı olmaq arzusunda olan və Paris küçələrində öz ilham pərisini axtaran Gil Pender adlı Amerikalı oğlanın başına gələn hadisələr təsvir olunub. Filmin əsas mövzusu isə yanlış zamanda yaşadığına inanan və keçmiş zaman üçün darıxan gənc yazarın Parisdə özünü kəşf etməsidir. Parisdə özünü yalnız hiss edən Gil, şəhəri gəzərkən keçmişə səyahət edir, öz xəyal dünyasını yaradır və 1920-ci illərin Paris mühitinə düşür. Dali, Pikasso, Heminguey, Fitzgerald, Jan Kokto, o dövrün Paris mühiti və Gil Pender. Bu insanlarla tanışlıq gənc yazarın həyatına və dünya görüşünə çox fərqli təsir göstərir. Nişanlısından istədiyi yaxınlığı görməyən Gil öz xəyal dünyasına qapılır, hətta bir eşq macərası da yaşayır.
Vudi Allenin ən böyük ustalığı onun filmlərinin ssenarisidir. "Parisdə Gecəyarısı" filmi də bu baxımdan alqışlanasıdır. 1920-ci illərin Paris mühiti, Dali, Pikasso, Heminquey kimin ağlına gələ bilərdi? Cavab birdir: Vudi Allenin. Filmə baxdıqdan sonra seyrcilərin çoxu o dövrün Parisinə səyahət etmək və o dövrdə yaşamaq xəyalı qura bilər. Axı yazmaq, yaratmaq üçün belə bir mühit hamıya lazımdır. Gertruda Steyni belə yaddan çıxartmayan Vudi Allen ədəbi mühiti bütün gözəlliyi ilə göstərib. Ernest Heminquey obrazındakı vecsizlik, Frensis Skott Fitsceraldın şıklığı yerli-yerindədir. Aktyor heyəti də çox rəngarəngdir. Ouen Vilson, Reyçel Makadams (Ratchel Mcadams), Marion Kotillar (Marion Cotıllar), Maykl Şin (Michael Sheen), Adrien Broudi (Adrien Broody) və Fransa prezidentinin həyat yoldaşı Karla Bruni (Carla Bruni). Ən çox təəccübləndirən isə Edrien Broudinin yaratdığı Salvador Dali obrazıdır. Əgər Parisi heç sevməyən insan varsa, o şəxs bu filməbaxdıqdan sonra yəqin ki fikir dəyişikliyi edəcək. 30 milyon dollarlıq büdcəsi olan film prokatlarda və reklamlarda 116 milyon topladı. Vudi Allen yaradıcılığının bütün detalları bu filmdə toplanıb. Maraqlı dialoqlar, qeyri-adi rejissor gedişləri və s.
Inga calanthoides
(Inga calanthoides) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Plectritis macrocera
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Sanna Nilsen
Sanna Nilsen — İsveç müğənnisi.
Həyatı
Nilsen Melodifestivalen 2014-ü qazanaraq 2014 Eurovision Mahnı Yarışmasında İsveçi "Undo" isimli mahnı ilə təmsil etməyə haqq qazandı. 2014 Eurovision mahnı Yarışmasının finalında isə 218 xalla 3-cü olmuşdu.
Əbədi həyat fontanı
“Əbədi həyat fontanı” həmçinin “Müharibə Memorial Fontanı”  və “Müharibə alovları içərisindən yüksələn sülh”  abidəsi kimi də tanınan, ABŞ-nin Ohayo ştatının Klivlend şəhərinin mərkəzində yerləşən heykəl və fontandır. 30 may 1964-cü ildə açılışı olmuş abidənin müəllifi Klivlend incəsənət İnstitutunun yetirməsi olan heykəltaraş Marşal Frederiksdir. Müharibə zamanı orduda xidmət etmiş, həlak olmuş və ya itkin elan edilmiş Böyük Klivlendlilərin şərəfinə ucaldılmış abidə Klivlend Mall parkı ərazisində yerləşən “Veterans' Memorial Plaza” binasının qarşısında ucalır.
Tarixi
Fontan “Cleveland Press” qəzetinin təşəbbüsü və təşkilatçılığı ilə, müxtəlif vətəndaşlar, şirkətlər və təşkilatlardan toplanmış $250,000 hesabına ucaldılmışdır. Kompleksin mərkəzində yerləşən 11 metrlik (35 ft) bürünc insan fiquru müharibə alovunu qaçıraraq əbədi sülh üçün səmaya ucalır. Heykəlin təməlində dayanan bürünc sfera yer kürəsini təmsil edir. Coğrafi sivilizasiyaları təmsil edən dörd qranit qabartma sferanın ətrafında yerləşdirilib. Hövzədən 14 m (46 ft) hündürlüyə yüksələn mərkəzi fiquru abidənin müəllifi olan heykəltaraş Frederiks belə təsvir edir:
“Məhz mərkəzi fiqur memorial fontanın əsas mövzusunu ifadə edir, insanlığın ruhu məhz müharibə, vəba və digər dağıdıcı elementlərin əhatəsindən ucalır, bu zaman həyat yeni anlam ifadə edir. Ölüm üzərində yüksələn insan Tanrıya doğru istiqamətlənərək sülhə çatır.”
Fəvvarəni əhatə edən qranit lent üzərində çəkilmiş bürünc lövhə üzərində 1899-cu ildən 2014-cü ilə kimi müharibədə həlak olmuş 115 Böyük Klivlendlinin adı həkk edilmişdir. Onların arasında İspan-ABŞ müharibəsi, I Dünya müharibəsi, II Dünya müharibəsi, Koreya müharibəsi, Vyetnam müharibəsi, Körfəz müharibəsi və İraq müharibəsində həlak olmuş ABŞ hərbiçilərinin adları var. Bu adlar Böyük Klivlend Veteranları Memorial Zalında da yad edilir.
İthaf
1964-cü ildə ilk dəfə açılışı zamanı abidə üzərində 4155 ad var idi. Bunlar İkinci Dünya müharibəsi və Koreya müharibəsi zamanı həlak olmuş amerikaların adları idi. Yaxınlıqda Key tauerin inşası ilə əlaqədar olaraq yeraltı avtomobil dayanacağının inşası zamanı abidədə əsaslı yenidənqurma işləri aparılmış və 1991-ci ilin Veteranlar günündə abidənin yenidən açılışı olmuşdur. 2004-cü ildə abidəyə 1361 ad da əlavə edilmişdir ki, bunlar da İspan-ABŞ müharibəsi, Birinci Dünya müharibəsi, Vyetnam müharibəsi və İraq müharibəsində həlak olmuş Böyük Klivlendlilərin adları idi. Bu rəqəmə İkinci Dünya müharibəsi və Koreya müharibəsində həlak olmasları sonradan müəyyən edilmiş şəxslərin adları da daxil idi. 25 iyul 2014-cü ildə abidəyə daha 42 nəfərin adı əlavə edilmişdir ki, bunlardan da 33 nəfəri İraq müharibəsi, yerdə qalanları isə Vyetnam, Koreya və İkinci Dünya müharibəsində vəfat edənlərin adları idi.
İtüzümü
—  fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Senecio viridilacus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Bobbi Çarlton
Bobbi Çarlton — ingilis keçmiş futbolçu, 1966-cı ildə İngiltərə yığmasının tərkibində dünya çempionu və "Qızıl top" laureatı olmuşdur.
Karyerası
Ser Bobbi Çarlton 1953-cü ildə "Mançester Yunayted"in akademiyasına daxil olub. 1956-cı ildə "qırmızı şeytanlar"ın heyətində debüt edib. Komandanın heyətində 758 oyun keçirib və komanda üçün rekord sayda 249 qol vurub.
Son zamanlara qədər Çarlton həmçinin İngiltərə yığmasında qol rekordunu əlində saxlayırdı. O, 49 qol vurmuşdu. Onun rekordunu İsveçrə ilə oyunda Ueyn Runi qırdı. Qeyd edək ki, Runi Ser Bobbinin klub rekordunu da qırmağa ən yaxın namizəddir.
Stefan Kakaş
Stefan Kakaş — alman diplomatı, səfir.
Həyatı
Səfəvi diplomatı Hüseynəli bəy Bayatın Almaniyaya səfərindən sonra imperator II Rudolf (1552-1612) Osmanlı dövlətinə qarşı I Şah Abbasla danışıqlar aparmaq məqsədi ilə onu Səfəvilər dövlətinə göndərmişdi. Kakaşın başçılıq etdiyi səfirlik Moskva-Volqa-Xəzər yolu ilə 1603-cü il avqustun 8-ində Lənkərana çatdı. Kakaş Lənkəranda öldü və səfirliyə Tektander başçılıq etdi.
Inga canonegrensis
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Xələc (Ucar)
Xələc — Azərbaycan Respublikasının Ucar rayonunun Lək inzibati ərazi vahidində kənd. Şirvan düzü ndədir.
Əhalisi
Əhalisinin sayı 749 nəfərdir.
Tarixi
Oykonimlər Səlcuqoğlu tayfa birliyinə daxil olmuş xələclərin adından yaranmışdır. Yaxın Şərq in işğallarında (XII-XVIII əsrlər) iştirak etmiş xələclərin bir hissəsi indi də İran da və Türkmənistan ərazisində yaşayırlar.
Din
Kənddə Xələc kənd məscidi dini icması fəaliyyət göstərir.
Şəhristan
Şəhristan — İranda ostan daxilində inzibati bölgü. Şəhristanlar öz növbəsində bəxşlərə, bəxşlər isə dehistanlara bölünür. Bütün İran ərazisində 30 ostana daxil 324 şəhristan var. Şəhristanların icra səlahiyyətləri fərmandar tərəfindən yerinə yetirilir.
Syerra-Leone leonesi
Syerra-Leone leonesi — 100 sentə bərabər olan Syerra-Leonenin milli məzənnəsidir. 4 avqust 1964-cü ildə Qərbi Afrika funtunu əvəz etmişdir və məzənnəyə görə 1 funt 2 leoneyə bərabərdir. 1966-cı ilin 4 fevralına qədər leone tək qanuni ödəmə vasitəsi idi.
Hal-hazırda 1000, 2000, 5000 və 10 000 leonelik əsginaslardan və 10, 50, 100 və 500 leonelik sikkələrdən istifadə olunur.
Əsginaslar
Mübadilədə 2010-cu il buraxılışlı 1000, 2000, 5000 və 10 000 nominallı leonelərdən istifadə olunur. Bütün əvvəlki buraxılışların əsginasları mübadilədən çıxarılmışdır.
Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı
thumb|ÜST-nın bayrağı Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı — Səhiyyə təşkilatlarının beynəlxalq əlaqələrini təmin edən, dünya əhalisinin sağlamlığı ilə əlaqədar problemlərin həllinə çalışan BMT-nin ixtisaslaşmış qurumlarından biri.
1946-cı ildə Nyu-Yorkda keçirilən beynəlxalq səhiyyə konfransında yaradılmışdır. 7 aprel 1948-ci ildə təşkilatın nizamnaməsi qüvvəyə minminmişdir (həmim gün Ümumdünya Sağlamlıq Günü kimi qeyd olunur). Təşkilatın mənzil-qərargahı Cenevrədə yerləşir.
Üzv dövlətlərin sayı 190-dır. ÜST-nın əsas məqsədi "bütün dünyanı yüksək sağlamlıq həddinə çatdırmaqdır". ÜST-nın ali orqanı bütün üzv dövlətlərin iştirak etdiyi Ümumdünya Səhiyyə Assambleyasıdır. O, hər il çağırılır. Assembleya təşkilatın ümumi siyasətini, fəaliyyət istiqamətini müəyyənləşdirir, səhiyyə sahəsində proqramlar hazırlayır, İcraiyyə Şurasının və Baş direktorun hesabatlarını dinləyir, ÜST-nın büdcəsini müzakirə və qəbul edir.
Assambleyalararası dövrdə ÜST-nın fəaliyyətini Assambleya tərəfindən üç il müdətinə seçilən və 31 dövləti təmsil edən İcraiyyə Şurası həyata keçirir. İcraiyyə Şurası Assembleyanın qərarlarını həyata keçirir, onun gündəliyini hazırlayır, komitələr yaradır, fövqəladə xarakterli tədbirlər görür. ÜST-nın inzibati orqanı başda Baş direktor olmaqla, Katiblikdir.
Katiblik İcraiyyə Şurasına tabedir və onun rəhbərliyi altında fəaliyyət göstərir. ÜST-nın nəzdində altı regional təşkilat fəaliyyət göstərir.