cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Uşaqlıq (anatomiya)
Uşaqlığın topoqrafiyası
Qeyd olunduğu kimi, uşaqlıq kiçik çanaqda düz bağırsağın önündə, sidikliyin arxasında orta xətdə, frontal istiqamətdə yerləşmişdir. Ayaq üstə durmuş vəziyyətdə və sidiklik ilə düz bağırsaq boş olan zaman, uşaqlığın normal vəziyyəti belədir: bütövlüklə önə mailidir və eyni zamanda cismi ilə boynu arasında önə bükülmüşdür, belə ki, dibi önə, sidikliyə doğru baxır. Uşaqlığın ön maili olmasına – anteversio və önə bükülməsinə – anteflexio deyilir. Demək, uşaqlıq normal halda anteversio-anteflexio vəziyyətində durur. Əksər hallarda, uşaqlıq bir qədər yan tərəfdə mail olur; buna lateroversio deyilir. Uşağlığın sağ tərəfə mail olması (dextroversio), sol tərəfə mail olmasından (sinistroversio) daha çox təsadüf edilir.
Uşaqlığın belə bir vəziyyəti xüsusi fiksasiya aparatından asılıdır. Uşaqlığın fiksasiyasında möxtəlif üzvlər iştirak edir: periton, uşaqlıq bağları və əzələlər, çanaq fassiyası, uşaqlıq yolu və çanaq dibi. Uşaqlığın fiksasiyasında ən əsas rol, onun uşaqlıq yolu və lig. cardinale uteri vasitəsilə çanaq dibinə bağlanması oynayır. Bu bağ sıx birləşdirici toxumadan təşkil olaraq, uşaqlığın enli bağının əsasında çəkilmişdir. Bu bağda lifli toxumadan başqa saya əzələ lifləri və damarlar vardır.
Lig. cardinale frontal istiqamətdə duraraq uşaqlığın yan tərəflərə doğru hərəkətinə mane olur və həm də aşağı tərəfdən çanağın xüsusi fassiyası (fascia pelvis) ilə birləşir. Uşaqlıq bağlarından və əzələlərindən lig. teres uteri uşaqlığın atxa tərəfə əyilməsinə və mm.rectouterini ön tərəfə hərəkət etməsinə mane olurlar.
Uşaqlıq anteversio-anteflexio vəziyyətində olduqda ən yuxarı nöqtəsi kiçik çanaq girəcəyindən 2 sm aşağı, dördüncü oma fəqərəsi bərabərliyində olur. Uşaqlıq dibi ilə uşaqlığın dəliyi təxminən bir səthdə (birinci büzdüm fəqərəsindən keçən üfüqi səthdə) olub, boynu kiçik çanağın dal hissəsində və dibi ön hissəsində yerləşmişdir.
Uşaqlığın yaş xüsusiyyəti
Yeni doğulmuş qızların uşaqlığı sidiklik kimi böyük çanaq boşluğunda və uşaqlıq boruları ilə yumurtalıqları qalça çuxurlarında yerləşir. Uşaqlıq boynu cisminə nisbətən uzun (təxminən uşaqlığın 2/3 -nə bərabərdir) və özü də çox qalındır; cismi yastılaşmış və rudiment halda, divarları nazik və dibi yastıdır. Selikli qişada olan plicae palmatae artıq dərəcədə inkişaf etmiş və uşaqlığın bütün nahiyəsini tutmuşdur, uşaqlıq yolu hissəsi az inkişaf etmiş olur. 9-10 yaşına qədər uşaqlıq zəif inkişaf edir; 12 yaşından sonra sürətlə böyüməyə başlayır: cismi uzanır, divarları qalınlaşır, boşluğu və dibi müəyyən şəkil alır, selikli qişa büküşləri hamarlaşır. Büluğa çatdıqda uşaqlıq cisminin uzunluğu boynuna bərabər olub, uşaqlıq yolu hissəsi böyüyür və uşaqlıq dəliyi girdə çuxurcuğa bənzəyir.
Doğmamış cavan qadının uşaqlığı büluğa çatmış qızın uşaqlığından fərqlənmir. Doğmuş qadının uşaqlığının ölçüləri böyük, cismi boynundan uzun, boşluğu geniş və oval şəklində olur, uşaqlıq dəliyi köndələn yarıq şəklini alır; bu yarıq uşaqlıq yolu hissəsini ön və dal dodaq – labium anterius et posterius olmaq üzrə iki hissəyə bölür. Ön dodaq dal dodaqdan uzun olur.
Qocalıq dövründə uşaqlığın ölçüləri kiçilir, boynu atrofiya olur, portio vaginalis yavaş-yavaş kiçilir və nəhayət itir, divarları nazikləşir, vəziləri reduksiya edir, selikli qişası öz rəngini itirir və epitel hüceyrələrinin kirpikləri tökülür.
Vaskulyarizasiya və innervasiyası
250px|thumb|left|Uşaqlıq və yumurtalıq arteriyaları 300px|thumb|right|Uşaqlığın və yumurtalığın vaskulyarizasiyası Uşaqlıq bir cüt Uşaqlıq arteriyaları – art-ae uterinae ilə qidalanır. Bunlar daxili qalça arteriyasından müstəqil bir surətdə və yaxud göbək arteriyası ilə bir yerdə başlayırlar və uşaqlıqdan başqa enli və girdə bağların, uşaqlıq borularının, yumurtalıqların və uşaqlıq yolunun qidalanmasında iştirak edirlər.
Uşaqlıqdan venoz qan venalar vasitəsilə əzələ qişasının xaricində olan uşaqlıq venoz kələfinə (plexus venosus uterinus) yığışır və buradan üç yol ilə axır: 1) uşaqlığın yuxarı hissəsindən – yumurtalıq venasına, 2) uşaqlıq boynunun yuxarı hissəsi ilə cisminin aşağı hissəsindən – uşaqlıq venasına və 3) uşaqlıq boynunun aşağı hissəsi ilə uşaqlıq yolundan daxili qalça venasına axır. Uşaqlığın venoz kələfi aşağı tərəfdə düz bağırsağın və sidikliyin venoz kələfləri ilə anastomozlaşır.
Uşaqlığın dibindən və qismən cismindən gələn limfa damarları uşaqlıq borusundan və yumurtalıqdan gələn limfa damarları ilə birləşərək yumurtalıq arteriya və venaları ilə bərabər yuxarı doğru gedir və bel limfa düyünlərinə açılır. Uşaqlıq dibindən yığılan limfanın bir hissəsi girdə bağ ilə gedərək qasıq limfa düyünlərinə tökülür. Uşaqlığın boynundan və qismən cismindən başlayan limfa damarları uşaqlıq arteriyası ilə gedərək daxili qalça, düz bağırsaq və oma limfa düyünlərinə açılır.
Uşaqlıq iki mənbədən sinirlərini alır: simpatik sinirlərinin aşağı qarınaltı kələfdən və parasimpatik sinirlərinin II, III,IV oma sinirlərindən (nn. splanchnici pelvini) qəbul edir. Bunlar uşaqlıq boynu ətrafında kələf (plexus utero vaginalis) əmələ gətirir. Bu kələfdə bir neçə simpatik qanqlion vardır.
Qasımlı (Sarvan)
Əhalisi
2002-ci il yanvar tarixinə olan məlumata görə 2921 nəfər
Havay antisiklonu
Havay antisiklonu- Daimi subtropik antisiklonlardan biridir.Sakit okeanın şimal hissəsində subtropik və tropik enliklərdə yerləşir.Havay antisiklonun Mərkəzi Havay adalarından şimalda yerləşir və burada yanvarda təzyiq 764 mm iyulda 768mm-ə bərabərdir.
Andrea Mantea
Andrea Mantea - tanınmış fotomodel, musiqiçi
Həyatı
Andrea Mantea 1986-cı il sentyabrın 20-də Rumıniyanın paytaxtı Buxarest şəhərində anadan olub. Əsl adı Andrea Kərimlidir. Bioqrafiyasında atasının adı haqda məlumat olmasa da, azərbaycanlı olduğu bildirilir.
Əs-Səlamə
Əs-Səlamə — Suriyada, Hələb mühafəzəsində Əzaz məntəqəsinin Əzaz nahiyəsində kənd. Kəndin əvvəlki adı "Sucu"dur. 2004-cü il siyahıyaalınmasına əsasən kəndin əhalisi 269 ailədə 728 nəfəri kişilər və 680 nəfəri qadınlar olmaqla cəmi 1.408 nəfərdir. Kəndin əhalisini türkmanlar təşkil edir. Kənd Hələb şəhərindən 45 km şimalda, Əzaz şəhərindən şimali–şərqdə, Suriya–Türkiyə sərhəd xəttinə olduqca yaxın (2–3 km) ərazidə, dəniz səviyyəsindən təqribən 560–570 metr hündürlükdə yerləşir.
Andrea Mantea
Həyatı
Andrea modellik karyerasına yeniyetmə yaşlarından başlayıb və bir neçə gözəllik müsabiqəsinin qalibi olub.
Andrea Manteanın ilk iş yeri doqquzuncu sinifdə oxuyarkən Buxarestdə işlədiyi bir restoran idi. Müştərilərdən biri onun nə qədər gözəl olduğunu görüb fiziki keyfiyyətlərindən istifadə etməyi təklif etdikdən sonra bu, onu modellərin dünyası ilə tanış edir. Beləliklə, Andrea moda kastinqlərində görünməyə başlayır. Bu təklifdən sonra İspaniyaya gedəndə heç 18 yaşı yoxdu.
Madridin striptiz və ya gecə klublarında ofisiant və rəqqasə işlədiyi vaxt məşhur ispan iş adamı Fransosko Roiqlə tanış olur. Andrea modelyer Pako Rabannonu Roiq vasitəsilə tanıyır. Rabanno ilə işləməyə başlayan gənc model tez-tez ispan jurnallarının üz qabığında görünməyə başlayır.
Andrea ilk dəfə 2006-cı ildə “Promotor” jurnalı üçün foto çəkdirib. Bundan bir neçə ay ərzində “Miss Playboy” yarışmasına qatılıb, ikinci yeri tutub. Bundan sonra məşhur “Libertatea” qəzetinin müsabiqəsində “Ən seksual qız” seçilib. Bu, Rumıniyanın ən gözəl qızlarından bəzilərinin bədənlərini tez-tez nümayiş etdirdiyi yerdir.
Andrea məşhur Hyu Hefnerin malikanəsində təşkil edilmiş “Playboy” təqvimi üçün seçilib. Həmin gecə çəkilən fotoları 2009-cu ildə Ukraynada “Playboy”un “qaynar nəşrlər” seriyasının başlanğıcı olub.
İyirmi yaşında İspaniyada məşhur geofizik Mioar Mantea ilə tanış olur və soyadını dəyişdirərək onunla evlənir. Bir müddət sonra ispan film rejissoru Pedro Almodovarla tanış olur və onun ekran əsərlərinə dəvət almağa başlayır. Aktrisa olmaq qərarı vermişdi. Almodovarın filmlərindən birində italyan fahişəsi obrazını canlandırır.
Karyerasında musiqiyə də yer ayıran Andrea 2009-cu ildə Rumıniyada ilk musiqi albomunu buraxıb.
Andrea Mantea bu gün Rumıniyada ən məşhur teleaparıcılardan biridir.
2005-ci ildə müxbir olaraq işlədiyi “Kiss” TV-də televiziya karyerasına başlayıb. Bundan sonra “Antena 1”də yayımlanan şou proqramın aparıcılarından biri olur. Mediadakı ilk uğurları onu Rumıniyanın ən reytinqli telekanalları və proqramları üçün qapıları üzünə açıb. Heç bir jurnalistika təhsili olmayan Andreanın televiziya karyerasında Türkiyənin məşhur “D” telekanalı da var.
Andrea 2014-cü ildə “Antena 1”də aparıcısı olduğu şou proqramının yayımı zamanı oğlu Davidin atası olan Kristian Mitreyaya aşiq olur. İkisi arasında qarışıq sevgi var idi. Onun sözlərinə görə, aralarındakı davalar hamiləliyinin altıncı ayında olanda başlayıb. Münasibətlərin getdikcə mürəkkəbləşdiyini görən Andrea onunla münasibətlərinə son qoyub.
Roy Piters
Roy Piters (12 iyun 1989) — Niderlandlı peşəkar kişi trek velosipedçisi. Piters Niderlandı beynəlxalq yarışlarda təmsil edir. Piters 2016 UEC Avropa Trek Çempionatında komanda yarışlarında da iştirak etmişdir.
Umbralar
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinə aid heyvan fəsiləsi.
1593-cü ildə teleportasiya olmuş əsgər əfsanəsi
1593 teleportasiya olmuş əsgər əfsanəsi — bir xalq əfsanəsinə görə, 1593-cü ilin oktyabr ayında İspaniya imperiyasının əsgərlərindən biri müəmmalı formada Maniladan Mexikodakı Plaza Mayora (indi Konstitusiya meydanı) teleportasiya olmuşdur. Əsgərin Filippindən gəldiyi iddiası, Qomez Perez Dasmarinasın aylar sonra bu xəbər ilə Sakit okeanı keçən bir gəmi sərnişini tərəfindən təsdiq edilməsinə qədər meksikalılar tərəfindən rədd edildi. Folklorist Tomas Alliboun Cenvayr 1908-ci ildə əfsanəni "Meksika şəhərinin əhalisinin bütün təbəqələri arasında aktual" olaraq təsvir etdi. XIX əsrdə yaşayan paranormal araşdırmaçılar, hekayəyə inam verən, teleportasiya və yadplanetlilər tərəfindən qaçırılma kimi açıqlamalar verdilər.
Hekayə
Əsgər 24 oktyabr 1593-cü ildə Filippinin Manila şəhərinin Ümumi kapitanlığının tərkibində Qubernator sarayını mühafizə edirdi. Daha əvvəlki gün qubernator Qomez Perez Dasmarinas, Çinli piratlar tərəfindən öldürüldü, lakin gözətçilər hələ də sarayı qoruyurdular və yeni bir qubernatorun təyin olunmasını gözləyirdilər. Əsgərlərdən biri əsəbi və tükənmiş hiss etməyə başladı. Divara söykəndi və dincəlmək üçün gözlərini bağladı.
Bir neçə saniyə sonra gözlərini açanda özünü Meksikada, okeanın minlərlə kilometr uzaqdakı digər sahilində tapdı. Ordakı bəzi mühafizəçilər onu səhv uniformada gördülər və onun kim olduğunu soruşmağa başladılar. Onda Filippin qubernatoruna edilən sui-qəsd Meksikadakı insanlara hələ də məlum deyildi. Teleportasiya olan əsgərin saray mühafizəçilərinin Maniladakı uniformanı geyindiyi və ölümünü bildiyi bildirildi. (Əslində, Perez Dasmanrinasda dənizdə Maniladan biraz uzaqda öldürüldü.)
Hökumət onu tərk edilmiş olduğuna görə və şeytanın köləsi olmaqla günahlandıraraq həbs etdilər. Bir neçə ay sonra, qubernatorun ölümü ilə bağlı xəbər Filippindən bir gəmi ilə Meksikaya çatdı. Sərnişinlərdən biri həmin əsgəri tanıdı və qubernatorun ölümündən bir gün sonra onu Filippində gördüyünü söylədi. Nəhayət, hökumət tərəfindən həbsxanadan azad edildi və evə getməsinə icazə verildi.
İnkişaf
Cenvayrın 1908-dəki hesabı, 1900-cü ildə "Un aparecido" başlığı altında dərc edilmiş "México viejo: noticias históricas, tradiciones, leyendas y costumbres" kolleksiyasında nəşr olunan, Meksikalı folklorşünas Luis Qonzales Obreqonun yaratdığı ispanca versiyaya əsaslanır. Obreqon, hekayəni gerçək olaraq göstərən İspaniya fatehlərindən olan Fray Qaspar de San Avqustinin hekayəsini 1698-ə qədər izləyir. San Avqustin əsgərə ad vermir və cadugərlik üçün nəqlini təsdiqləyir.
Cenvayr deyir ki, Obreqon 1609-cu ildə Antonio de Morqanın Perez Dasmarinasın ölümünün Meksikada həmin gün yayıldığını yazmışdır, buna baxmayaraq Morqanın bunun necə olduğunu bilmədiyini ifadə etmişdir. Xose Risal, İspaniya Filippinindən gələn digər bir çox möcüzəvi hekayəyə diqqət çəkir. Luis Vekman, İspan Mexikosu ilə əlaqəli olaraq eyni nöqtəni ortaya qoyur. Obreqonun varisi Artemio de Valle Arizpenin 1936-cı il kolleksiyası olan "Historias de vivos y muertos"-da "Por el aire vino, por la mar se fue" başlıqlı hekayənin bir versiyası mövcuddur.
Bir neçə yazıçı hekayə üçün paranormal versiyalar irəli sürmüşdür. Morris Cessap və Brinsli Li Poer Trenç yadplanetlilər tərəfindən qaçırılma ola biləcəyini, Kolin Vilson, və Qari Blekvud isə teleportasiya ola biləcəyini demişdir.
Bernen
Bernen  — Fransa da kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — İzer. Muayan Qrezivodan kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Qrenobl.
INSEE kodu — 38039. Kommunanın 2007-ci il üçün əhalisi 3007 nəfər təşkil edirdi. Kommuna dəniz səviyyəsindən 219 ilə 1200 qədər metr yüksəklikdə yerləşir. Kommuna Paris dən təxminən 480 km cənub-şərqdə, Lion dan 55 km cənub-şərqdə, Qrenobldan 45 km şimal-qərbdə yerləşir.
Əhalisi
Əhalinin dinamikası (INSEE) :
Umbra
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid heyvan cinsi.
Saşa Zvereva
Saşa Zvereva — rus müğənnisi, tele aparıcı, Demo qrupunun solisti.
Həyatı
Aleksandra (Saşa) Zvereva 1 mart 1981-ci ildə Potsdam şəhərində anadan olub. Saşa Moskvada yaşayır - onun iki uşağı var: qızı Vasilisa (2003) və oğlu Makar (2008). Saşa motosportla maraqlanır.
Mehriban Xanlarova
Xanlarova Mehriban Aslan qızı — Azərbaycan aktrisası. Azərbaycan Respublikasının əməkdar artisti.
Həyatı
Mehriban Xanlarova 1967-ci il avqust ayının 12-də Bakıda anadan olub. Yasamal rayonundakı 190 saylı orta məktəbi 1984-cü ildə bitirib. İki il Bakıdakı uşaq oyuncağı fabrikində işləyib. 1986-cı ildə Azərbaycan Dövlət İncəsənət İnstitutunun Dram və kino aktyorluğu fakültəsinə daxil olub. 1990-cı ildə görkəmli aktyor, xalq artisti Məlik Dadaşovun rəhbərlik etdiyi kursu qurtarıb.
Mükafatları
24 dekabr 2002-ci ildə Azərbaycan Respublikasının əməkdar artisti fəxri adına layiq görülüb. 9 may 2012-ci ildə, 30 aprel 2014-cü ildə, 6 may 2015-ci ildə, 6 may 2016-cı ildə , 1 may 2017-ci ildə , 10 may 2019-cu ildə , 7 may 2020-ci ildə , 7 may 2021-ci ildə və 6 may 2023-cü ildə Prezident Mükafatına layiq görülüb.
Mehriban Xanlarova 2018-ci ildə "Manqurt" tamaşasında ifa etdiyi Nayman Ana obrazına görə, Bişkekdə keçirilən Çingiz Aytmatovun 90 illik yubileyinə həsr olunmuş "Aytmatov və teatr" festivalında "İkinci planda ən yaxşı qadın rolu" nominasiyasının qalibi olub.
Qanlı bazar günü
Qanlı bazar günü — 1989-cu ilin 9 aprel tarixində Gürcüstan Sovet Sosialist Respublikasının paytaxtı Tbilisi şəhərində sovet hakimiyyətinə qarşı baş vermiş xalq üsyanı. Mitinqlər Abxaziyanın Gürcüstan SSR-in tərkibindən çıxmaq tələbindən sonra başlamışdı. Az sonra isə nümayişçilər Gürcüstanın müstəqilliyi barədə şüarlar səsləndirmişdilər.
Tərəflər arasında baş vermiş toqquşmalar nəticəsində 21 nəfər həlak olmuş, azı 100 nəfərə yaxın şəxs müxtəlif dərəcəli bədən xəsarətləri almışdır. 9 aprel tarixi bu gün Gürcüstanda Milli Birlik Günü kimi qeyd olunur və rəsmi olaraq milli bayram sayılır.
Lev Berq
Lev Semyonoviç Berq (1876-1950) — rus coğrafiyaşünası.
Həyatı
L.N.Berq 1876-cı ildə Moldoviyanın Bender şəhərində anadan olmuşdur. O, Kişinyovda gimnaziyanı qızıl medalla bitirmiş, 1894-cü ildə Moskva Universitetinin fizika-riyaziyyat fakültəsinin təbiət bölməsinə daxil olmuşdur. Ixtiologiya (balıqları öyrənən sahə) sahəsilə xüsusi maraqlanan Berq 1898-ci ildə universiteti bitirərək Qərbi Sibir göllərini öyrənməyi yola düşür. Özündən əvvəlki tədqiqatçılardan fərqli olaraq Sibir göllərinin səviyyəsinin qalxdığını müəyyən edib. Hərtərəfli biliyə malik olmasını nəzərə alaraq Berq haqqında müəllimi belə yazır: "Bütün bunları öyrənməyi və ciddi fikirləşməyi o nə vaxt çatdırırdı."
Boyxan
Boyxan - Külüg Bilgə xanın ölümündən sonra hakimiyyətə onun baş naziri Boyxan gəldi. Hakimiyyətinin ilk üç ilini Çin vassalı olaraq yaşayan xaqan sonra ondan müstəqil olaraq hərəkət etməyə başladı. Çinli şahzadə tələb etsə də, Çin imperatoru buna razı olmadı. Xaqan buna görə dəfələrlə Çinə yürüşlər etdi. 821-ci ildə Çinlə sülh imzalamağa ömrü çatmadan öldü. Yerinə Çindexan seçildi.
Lev Berq
Həyatı
Görkəmli alim göllərin öyrənilməsində xüsusilə maraqlı olmuşdur. Universiteti qurtarmaqla o, bir neçə il ərzində Aral dənizini, səhraların relyefini, İssık-Kul, Balxaş, Qərbi Sibir göllərini öyrənmişdir. Yazılmış əsərlər içərisində "Aral dənizi" kitabı xüsusi elmi əhəmiyyətə malikdir. Ilk dəfə olaraq Berq bu gölün müxtəlif dərinliklərində temperaturu öyrənmiş, axın istiqamətini, tərkibini müəyyən etmişdir. Ilk dəfə olaraq Aral gölündə müəyyən etdiyi duran dalğaları müəyyən etmiş və onu magistr dissertasiya müdafiəsinə təqdim etmişdir. Dmitri Nikolayeviç Anuçinin təklifi ilə Berqə coğrafiya elmləri doktoru alimlik dərəcəsi verilmişdir.
Azərbaycantelefilm
Azərbaycantelefilm — studiya
Tarixi
"Azərbaycantelefilim" Yaradıcılıq Birliyi Azərbaycanda sənədli film istehsalçılarından biridir. Birlik Azərbaycan Televiziyası QSC-nin strukturuna daxil olan hüquqi şəxsdir. Bədii və sənədli filmlərin istehsalı ilə məşğul olan Azərbaycan Televiziyası QSC-nin "Azərbaycantelefilm" YB yarandığı gündən maraqlı yaradıcılıq yolu keçib.
Lev Berq
Həyatı
Berq V.V.Dokuçayevin təbii zonalar haqqında təlimini təkmilləşdirərək "Sovet Ittifaqının coğrafi zonaları" və "SSRInin təbiəti" kitablarını yazmışdır. Berqə görə coğrafiyanın əsas öyrənmə obyekti təbii landşaftdır. Coğrafiya təbii landşaftlar arasında təbii sərhədləri müəyyən etməklə onlarıq inkişaf xüsusiyyətlərini və qarşılıqlı təsir nəticəsində formalaşmasını öyrənir. Yer kürəsinin düzənlik sahələri Berqə görə aşağıdakı landşaft zonalarına bölünür: tundra, mülayim qurşağın meşə zonası, meşə-çöl, çöl, Aralıq dənizi zonası, yarımsəhra, mülayim qurşağın səhra zonası, subtropik meşələr zonası, tropik zonanın səhraları, tropik zonanın çölləri, tropik zonanın meşə-çöl zonası (savanna), rütubətli meşələr zonası. Landşaftın təsvirini verməklə yanaşı Berq hər bir coğrafi zonanın iqlimi, relyefi, torpaq-bitki örtüyü, heyvanat aləminin də coğrafi zonallıq üzrə paylanması qanunauyğunluqlarını izah etmişdir.
Azərbaycantelefilm
Tarixi
Azərbaycan Televiziyasında bədii filmlərin istehsalına 1960-cı ildən başlanılıb. O dövrün bədii televiziya filmləri kino filmlərindən həcminə görə xeyli fərqlənirdi. Bu filmlər əsasən 2-4 hissəli olurdu. Televiziya ekranının kiçikliyini nəzərə alaraq iri planlar üstünlük təşkil edirdi, ümumi planlara az yer verilirdi. SSRİ-nin müxtəlif respublikalarından fərqli olaraq Azərbaycan televiziyasında ilk bədii televiziya filmi "Aygün" 9 hissədən ibarət idi. 1961-ci ildə Rauf Kazımovski öz ssenarisi əsasında Azərbaycan Televiziyasında 1 hissədən ibarət "Korun mahnısı" kinosüjetini çəkdi. Müğənni və aktyor Məmmədəli Əliyev İçərişəhərin fonunda H.Cavidin "Şeyx Sənan" tamaşasından kor ərəbin mahnısını ifa etmişdir. Bu kinosüjeti milli televiziyamızda çəkilmiş ilk musiqi klipi hesab etmək olar. Bundan sonra Rauf Kazımovski "Körpə", "Yun şal", "Poçt qutusu", "Bəşir Səfəroğlu", "Aktrisanın təbəssümü", rejissor Kamil Rüstəmbəyov "Zəncirlənmiş adam" və s. bədii filmlərinə quruluş verdilər.
Lev Berq
Həyatı
Görkəmli alim və tədqiqatçının "Iqlimşunaslığın əsasları", "Iqlim və həyat" adlı əsərləri daha böyük elmi əhəmiyyətə Mali kdirlər. O, yer kürəsini iqlim zonalarına və vilayətlərə bölməklə iqlimin getdikcə dəyişməsi fikrini irəli sürür, başqa alimlərdən fərqli olaraq Orta və Mərkəzi Asiyada quraqlaşma prosesisinin getməməsinin izahını verir. Berqin bir sıra işləri Orta Asiyaya həsr olunmaqla buranın iqlimi, torpaq örtüyü, qumlu-gilli-şorakətli-daşlı səhraları səciyyələndirilmişdir. O, işlərinin böyük bir hissəsini coğrafiyanın tarixinə həsr etmiş, tarixi sənədləri öyrənməklə Berinq boğazının ilk tədqiqatçıları haqqında, Berinqin ekspedisiyası, Kamçatkanın aşkar edilməsi, Yakutiyanın (Saxa), Türkmənistanın öyrənilməsinə aid əsərlər yaratmışlar. Əsər lərin bir hissəsi isə N.M.Prjevalski, Mikluxo-Maklay, D.N.Anuçinə hər olunmuşdur. "Ümumittifaq coğrafiya cəmiyyəti 100 ildə" kitabında isə coğrafiyaçıların nailiyyətləri öz əksini tapmışdır. Ölümündən bir qədər əvvəl uşaqlar üçün "Böyük rus səyyahları" əsərini yazmaqla gənclər arasında böyük hörmət qazanmı şdır.
Azərbaycantelefilm
Tarixi
1965-ci ildə rejissor Rasim İsmayılov öz ssenarisi əsasında "Danışan işıqlar" ilk televiziya cizgi filmini çəkdi. Dörd il sonra "Qırmızılar, qaralar və başqaları" adlı ikinci cizgi filmini çəkdi. Beləliklə Azərbaycan televiziyasında cizgi filmlərin müntəzəm istehsalının əsası qoyuldu.
İstehsal etdiyi filmlərin mövzusu şirkətin bədii şurası tərəfindən qəbul olunur. İllik istehsalın həcmi 14 saatdır. Elmi-kütləvi, etnoqrafik janrda çəkilmiş filmlərin istehsalına üstünlük verən birliyin, bədii-müsiqili filmlərin istehsalına da imkanı var. Azərbaycanın tarixi, folkloru, memarlığı, mədəniyyəti, ümumilikdə insanları filmlərin əsas mövzusudur. Mövzular əsasən 3 istiqamətdə formalaşır: Azərbaycan təbiəti, Azərbaycan tarixi, Azərbaycan insanı. Bu günə qədər "Azərbaycantelefilm" Yaradıcılıq Birliyində 800 saat həcmində sənədli televiziya filmləri istehsal edilib və AzTV ilə nümayiş olunub. Bu filmlərin 500 saata qədəri kinolentə çəkilib, qalanı isə videofilmlərdir.
Umbra pygmaea
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Nadir Əliyev
Nadir Məmmədağa oğlu Əliyev — film direktoru, direktor müavini, icraçı prodüser, inzibatçı, ikinci rejissor.
Həyatı
Nadir Əliyev 1952-ci ildə Bakıda anadan olub. 1970-ci ildən kino sahəsində fəaliyyət göstərən Əliyev, Ümumittifaq Dövlət Kinematoqrafiya İnstitutunda kino direktor fakültəsində təhsil alıb. Kinoya olan marağı uşaqlıq illərinə təsadüf edən direktorun izlədiyi "Uzaq sahillərdə" filmi onu bu sahəyə yönəlməyə sövq etmişdir. Uzun müddətdir "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında çalışır. Xarici film istehsalçılarının "Qafqaz rəsmləri" (2000, rejissor Ştefan Tolts / Almaniya) filminin direktoru, "Yaz ərəfəsi" (2001, rejissor Filip Bayon / Polşa, Fransa) filminin direktoru, "Dronqo" (2002, rejissor Zinoviy Royzman / Rusiya) serialının icraçı prodüseri, "Rus tərcüməsi" (2006, rejissor Aleksandr Çernyayev) serialının direktoru, "Sovet dövrünün parkı" (2006, rejissor Yuli Qusman / Rusiya) filminin icraçı prodüseri və aktyoru, "Vəsiyyət ilə nikah" (2009, rejissor Vasili Serikov) serialının direktoru kimi çalışıb. 2005-ci ildə "Əməkdar mədəniyyət işçisi" adına layiq görülmüşdür.
Mina xanım Mirzəyeva
Mina xanım Mirzəyeva — Azərbaycanın ilk ziyalı qadınlarından biri, pedaqoq.
Həyatı
Mina xanım Mirzəyeva Tiflis şəhərində anadan olmuşdur. Gimnaziyada təhsil almışdı. Sankt-Peterburq Universitetini tamamlamışdı.
Mina xanım Mirzəyeva 1923-cü ildə "Şərq qadını" jurnalının redaksiya heyətinin üzvü idi.
Mina xanım Mirzəyeva Sovet dönəmində qadın fəallarından idi. "Mina xala" kimi tanınırdı.
"Başda Ceyran Bayramova və onun yaxın köməkçiləri Mina xala, Məsmə Məmmədova, Hökumə Məmmədova, Mələknisə Məlikova olmaqla, klub rəyasət heyətinin bir neçə fəalı qərara alırlar ki, qadınları kluba cəlb etmək üçün müsahibə, ucadan qiraət, yığıncaqlardan başqa, onları tikiş emalatxanasının işinə geniş şəkildə cəlb etmək vacibdir. Bu işin təməlini elə o bir neçə qadın qoydu, onlar ərləri və atalarından gizli evdən öz tikiş maşınlarını gətirdilər və kiçik tikiş emalatxanası təşkil etdilər. Bir neçə gündən sonra, elə həmin qadınlar, birinci olaraq savadsızlığın ləğv edilməsi kurslarına yazıldılar. Bir neçə aydan sonra müdavimlər imtahan verməli idilər. Bu zaman şayiə yayıldı ki, yaxşı qiymət alanları kəndə işə göndərəcəklər.
Əvvəllər bu həyəcan doğurdu, lakin sonra entuziastlar tapıldı. Onlar bəyan etdilər ki, burada qorxulu heç bir şey yoxdur. Qadınlar həyəcanla deyirdilər – kluba gəldik, emalatxana təşkil etdik, savadsızlığımızı ləğv etdik, bəs sonra? Axı, digər qadınlara da kömək etmək lazımdır.
İmtahanlar üğürla verildi və məzunların birinci qrupu, böyük inqilabi iş – azərbaycanlı qadının cəmiyyətimizin tamhüquqlu üzvünə çevrilməsinə nail olmaq üçün respublikanın qəzalarına yollandılar. Mina xala Şamaxı qəzasına, Məmmədova Məsmə Xızıya, Ələkbərova Tahirə Göyçay qəzasına, Ağayeva Xanım Lənkəran qəzasına, Əsgərli Bilqeyis Quba qəzasına, Əliyeva Xanım Naxçıvan diyarına, Məmmədova Hökumə Şuşa qəzasına yollandılar.
Tarix heç zaman bu təvazökar, cəsarətli, çətinliklərdən qorxmayan, ürəklərinin səsi ilə Azərbaycan qadınları arasında partiya-siyasi və mədəni tərbiyəvi iş aparan kommunist qadınların adlarını unutmayacaq.
Yerlərinə çatan kimi, onlar qızğın surətdə fəaliyyətə başladılar. Əli Bayramov adına klubda ictimai-siyasi fəaliyyətə başlayan, istedadlı təşkilatçılara çevrilən qadınlar bunlar idi: Xavər Şabanova-Qarayeva, Məsmə Xala Ələkbərova, Mina Mirzəyeva, Hökumə Məmmədova, Q.Qədirbəyova, B.Qafarova, M.Mirqədirova, Fatma Hacıyeva, B.Məmmədova, S.Əyyubova, Susanna Mnatsakanova, Bilqeyis Həşimzadə, Sara Talıblı, Ruqiyyə Əzimova və bir çox başqaları.
1925-ci il mayın 26-da Əli Bayramov adına klubun akt zalında klubun 5 illik yubileyi münasibətilə təntənəli iclas keçirildi".
Mina xanım Mirzəyeva pedaqoq kimi Darülmüəlliamatda çalışırdı. 1926-cı ilin sentyabrında Mədinə xanım Qiyasbəyli köhnə ziyalı nəslinə mənsub olduğuna görə müdirəlikdən götürürlər. Onun yerinə partiyaçı Mina xanım Mirzəyeva təyin edilir.
Maxnatkin burnu
Maxnatkin burnu  — Barens dənizinə daxil olan Kola körfəzinin cənub-şərqində yerləşən burun. Körfəzin mərkəzi, Murmansk şəhərinin isə şimal hissəsində yerləşir. XX əsrin birinci yarısında burunda finlərə aid Moxnatkino yaşayış məntəqəsi vardı. Hazırda isə burunda «Rosneft» şirkətinə aid «Moxnatkina Paxta» adlı neft terminalı vardır.
Məhəmməd İqbal
Məhəmməd İqbal (Urduca: محمد اقبال, Hindcə: मुहम्मद इक़बाल; 9 noyabr 1877 – 21 aprel 1938) — Pakistan şairi, filosofu, siyasətçisi.
Həyatı
Məhəmməd İqbal 1873-cü ildə Pəncab əyalətinin Siyalkut kəndində sufi ailəsində anadan olmuşdur. İlk təhsilini dini elmlər və Qurani Kərim üzrə almışdır. Mədrəsə təhsilini bitirdikdən sonra, ərəb və fars dili müəlliminin məsləhətilə müsəlman хalqlarının ədəbiyyatına maraq göstərən Iqbal Lahurda ali təhsilini başa vurduqdan sonra Şərq dilləri fakültəsində müəllim işləmişdir.
Məhəmməd İqbalın " Müsəlman hind mücahidləri " təxəllüsü ilə yazdığı şerləri Hindistandakı müsəlmanların ingilis müstəmləkəçilərinə qarşı mübarizəsinə təkan vermiş, Pakistanın müstəqil bir dövlət halına gəlməsinə dolayı olaraq stimul olmuşdur. Onun bu sahədə M. Akif Ərsoya bənzədilməsi də təsadüfi deyildir. Məhəmməd İqbal uzun sürən xəstəlik nəticəsində 1938-ci il aprel ayının 21-də vəfat eтmişdir.
Asetofenon
Asetofenon (metilfenilketon) - ümumi formulu C6H5COCH3 olan üzvi birləşmədir.
Kimyəvi xassələri
Asetofenon alkilaromatik ketonlara məxsus bütün xassələrə malikdir. Metil qrupunda olan hidrogenlər kifayət qədər mütəhərrikdirlər. Belə ki, Asetofenon xlorlaşdırdıqda α- xlorasetofenon ClCH2COC6H5 əmələ gəlir; kroton kondenslənməsindən dipnon  və trifenilbenzol əmələ gəlir. Asetofenon NaNH2 iştirakında enolyat CH2=C(ONa)C6H5 əmələ gətirir ki, sonuncu da xlorkarbon turşusunun efirləri ilə asilləşərək CH2=C(C6H5)OCOOR efirlərinə çevrilirlər. Asetofen aromatik nüvədə əvəzetmə reaksiyalarına qabildir, məsələn, nitrolaşdıqda m-nitroasetofenon əmələ gətirir. Özünə NaHSO3 birləşdirmir. LiAlH4-ün təsirindən və ya mis-xrom katalizatoru üzərində hidrogenləşdirdikdə α-feniletil spirtinə C6H5CH(OH)CH3 reduksiya olunur.
Alınması
Asetofenonu sənayedə aşağıdakı üsullarla alırlar: Benzolun asetilxloridlə və ya sirkə anhidridi ilə AlCl3 və ya FeCl3 iştirakında Fridel-Krafts reaksiyasından (Çıxım 85%); etilbenzolun hava oksigeni ilə 115-1200C-də (kat.-Co, Cu, Mn, Ni, Pb, və ya Fe benzoatlar) maye fazada oksidləşməsindən 80% çıxımla (əsas əlavə məhsul-16% çıxımla α-feniletil spirtidir).
Tətbiqi
Asetofenon və onun törəmələri, məsələn, p-metilasetofenon CH3COC6H4CH3 (ərimə t-ru 230C, qaynama t-ru 2270C; d420=1,002, nD20=1,5335; küsdüm ağacı iyisi verir),  p-metoksiasetofenon CH3OC6H4COCH3 (ərimə t-ru 390C, qaynama t-ru 2580C; d420=1,082; günçiçəyi iyisi verir) ətriyyatda istifadə olunur. Asetofenon yuxugətirici xassəyə malikdir.
Antyokiya
Antyokiya  — Kolumbiyanın departamentlərindən biri, ölkənin şimali-qərb hissəsində yerləşir. İnzibati mərkəzi-Medellin şəhəridir.
Coğrafiyası
Kolumbiya nın departamentləri arasında 6-cı böyük ərazidir. Departamentin 80%-i dağlıq ərazilərdir.
Departamentinin ən böyük çayları, Maqdalena və Kaukadır.
Meşə ərazinin 50%-ni əhatə edir. Qərb Kordilyer şərq yamacları külək tutmayan quraq, meşələr isə 2500 metr yüksəkliydən başlayır. Mərkəzi Kordilyer yamacının hər iki tərəfi tropik meşələrlə örtülmüşdür.
Medellində orta temperatur 20-21 °C-dir. İllik 1500-2000 millimetr yağıntı düşür.
İnzibati bölgüsü
Antyokiya 9 regiona bölünür:
Novumbra hubbsi
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Bexşteyn şəbpərəsi
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü. Yarasa alman naturalisti Yohan Bexşteynin şərəfinə adlandırılıb.
Yaşayış yeri
Gecə şəbpərəsi meşə növü olub, Qafqaşda ancaq enliyarpaqlı meşələrdə rast gəlinir. Bexşteyn gecə şəbpərəsi yem üçün adətən gecə saatlarında meşə kənarlarına və ya talalara uçurlar. Əsasən yarpaq və ot üzərində olan həşəratlarla qidalanırlar. Onlarla dişi fərdlərdən ibarət olan balalama koloniyaları yaşlı ağacların oyuqlarında, nadir hallarda atılmış tikililərdə məskən salırlar.
Çoxalması
İyun-iyul ayının əvvəlində dişilər bir balası verir. Balalayan koloniyaların əsas xarakterik cəhətlərindən biri də onların tez-tez öz sığınacaq yerlərini dəyişməsidir. Bu səbəbdən onların bala vermək üçün seçdikləri yerdə ağac oyuqlarının çox olması vacibdir. Yeraltı mağaralar əsasən balavermədə iştirak etməyən fərdlərin qışlaması və yayda daldalanması üçün istifadə olunur. Bu növ yarasaların payız cütləşməsi dövründə yeraltı mağaraların rolu böyükdür. Bexşteyn gecə şəbpərəsi – oturaq növdür. Yəqin olunur ki, Qafqazda və Azərbaycanda gecə şəbpərələrinin əsas hissəsi qışı ağacların oyuğunda keçirirlər. 1986-cı ilin iyul ayının sonunda Xəzrada yarasaların sayı 30-a çatmışdır. 28 avqust 1988-ci ildə bu koloniyada 40-a yaxın fərd olmuşdur. 2007-ci ilin yayında uzunqulaq şəbpərəni bu ərazidə müşahidə etmək mümkün olmamışdır. 2010-cu ilin avqustunda isə sərdabədə 90-a yaxın fərd müşahidə edilmişdir.
Çindexan
Çindexan - hakimiyyətə atasından sonra gəlmişdir. Onun dövründə Çinlə sülh imzalanmışdır. İmperatorun qızı Taihe xatun ilə evlənmişdi. Tibetlilər bu evlilikdən narahat olmuş və Çinə hücum etmişdisə də müttəfiqlər bu hücumun qarşısını ala bilmişdi. 824-cü ildə xaqan öldü. Yerinə qardaşı Çjaolixan keçdi.
Bess (İzer)
Bess  — Fransa da kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — İzer. Le-Bur-d'Uazan kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Qrenobl.
INSEE kodu — 38040. Kommunanın 1999-cu il üçün əhalisi 130 nəfər təşkil edirdi. Kommuna dəniz səviyyəsindən 1228 до 3122 qədər metr yüksəklikdə yerləşir. Kommuna Paris dən təxminən 520 km cənub-şərqdə, Lion dan 130 km cənub-şərqdə, Qrenobldan 38 km şərqdə yerləşir.
Əhalisi
Əhalinin dinamikası (INSEE) :
Soğan tortu
250px|thumb|right|Soğan tortu
Soğan tortu (Zwiebelkuchen) — Maya və ya acıtmalı xəmir,soğan, bekon, krem və zirə toxumundan Almaniyada hazırlanan tort.
Ülkər Atəş
Ülkər Atəş — Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin, Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin üzvü, şair-publisist. "Beynəlxalq Əlillər Cəmiyyəti" İB-nin sədr müavini, "Əlillər dünyası" qəzetinin redaktoru. "Xatun", "Ozan", "Qızıl mikrofon", "Qızıl qələm" media mükafatları laureatı.
Yaradıcılığı
2003-cü il “Nurlan” nəşriyyatı tərəfindən buraxılmış “Ruhani Ədəbi Bədii Birliyi”nin çap etdirdiyi almanaxda 10 şeiri, 2008-ci ildə isə “Söz dünyası” adlı almanaxda 10 şeiri, Şəlalə Məhyəddinqızının müəllifi olduğu “Qaranlıqdan işığa – Ümnisə Musabəyli 110” adlı kitabında isə “Musabəyov ocağı” adlı poeması, 2013-cü ildə Ruhani Ədəbi Bədii Birliyinin “Əbədiyaşıl söz” adlı almanaxında isə 11 şeiri dərc olunmuşdur. 2006-cı ilin aprelində “Səbuhi” səsyazma studiyası tərəfindən “Mən bir xəyal ağacıyam” adlı poetik bir albomu işıq üzü görmüşdür. Şairin “İki dünya”, “Neynir məni bu dünya”, “Mübarək olsun” adlı şeir kitabları, “Mənbili, Nəmbili və Cümbülü” adlı uşaq şeirləri toplusu və “Dağların dağ övladı – Gədəbəy” adlı elmi monoqrafiyası işıq üzü görmüşdür. 2015-ci ildə "Ədalət qapısı" adlı kitabı çapdan çıxmışdır. Haqqında bir sıra məqalələr yazılmış, "Əsrin incilərindən - Ülkər Atəş" adlı kitab gənc alim Nərminə İsmayılovanın müəllifliyi ilə 2014-cü ildə çap olunmuşdur.
Novumbra
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid heyvan cinsi.
Sabah (yaradıcılıq birliyi)
"Sabah" yaradıcılıq birliyi — studiya
Tarixi
Rəhbər: Ramiz Həsənoğlu. Azərbaycan televiziyasının "Sabah" Yaradıcılıq Birliyi 15 fevral 1993-cü ildə fəaliyyətə başlayıb. Birlik əsas etibarilə televiziya tamaşaları, film-tamaşalar, bədii və sənədli televiziya filmləri, konsert və şou-proqramlar hazırlayır. İlk 10 ildə 26 televiziya tamaşası hazırlanıb. Eksperimental bir qurum kimi "Sabah"ın nəzdində təşkilatlanmış "Sınaq" studiyası efir vasitəsilə özünəməxsus teletamaşalar paradı keçirir.
Birliyin "Ac Həriflər" tamaşası "Humay" mükafatına layiq görülüb.
Zaqatala şəhər stadionu
Zaqatala şəhər stadionu - "Zaqatala" Futbol Klubunun ev oyunlarını keçirdiyi stadion.
Ümumi məlumat
Çoxfunksiyalı stadion Zaqatala şəhərinin Qaladüzü ərazisində 2,3 hektar sahədə, tam yararsız vəziyyətə düşmüş keçmiş şəhər stadionunun yerində tikilmişdir. Stadionun işçi layihə sənədləri "General Constuctions" şirkətinin sifarişi ilə Bolqarıstanın "Dyanamic Resorse" şirkətinin mütəxəssisləri tərəfindən hazırlanmışdır. İnşaat işləri baş podratçı Xəzər Gənclərin Elmi–Texniki Yaradıcılıq Mərkəzi tərəfindən yerinə yetirilmişdir.
Yerli və xarici subpodratçı şirkətlərin də iştirak etdikləri tikinti işlərinə 2006–cı ildə başlanılmış və 2008–ci ilin avqustunda başa çatdırılmışdır. Kompleksin tikintisinə 10 milyon manat vəsait xərclənmişdir. Çox da böyük olmayan ərazidə UEFA–nın tələblərinə uyğun olaraq, beynəlxalq səviyyəli oyunların keçirilməsi üçün 3500 yerlik, o cümlədən xüsusi qonaqlar üçün 181 yerlik birtərəfli tribunalar, ölçüləri 105×68 metr olan süni örtüklü əsas oyun, təbii örtüklü məşq meydançaları, müasir işıqlandırma qurğuları, elektron suvarma sistemləri, drenaj, yüngül atletika üçün qaçış yolları, elektron məlumat tablosu, əlillər üçün rampa və sanitariya qovşağı, biletlərin satış kassaları və yanğınsöndürmə maşınları üçün meydança, 300 kubmetrlik ehtiyat su anbarı, nasosxana və fərdi qazanxana tikilib istifadəyə verilmişdir.
Kompleksin birinci mərtəbəsi yalnız komandalar, həkimlər və məşqçilər üçün nəzərdə tutulmuşdur. Burada hər bir komanda üçün soyunub–geyinmə otaqları, sanitariya qovşaqları, masaj, həkim otaqları, dopinq laboratoriyası və jurnalistlər üçün otaq vardır. İkinci mərtəbədə internet–kafe, bar, xüsusi qonaqlar üçün kafe, üçüncü mərtəbədə isə jurnalistlər üçün lojalar, şərhçi otaqları yerləşir.
TuranBank
TuranBank 1992-ci il iyun ayının 12-də, Azərbaycanın dövlət müstəqilliyi bərpa olunduğu dövrlərdə yaranan ilk banklardandır. Bu gün Bank ölkə iqtisadiyyatının, regional ticarətin, sahibkarlığın və ümumilikdə ölkənin qeyri-neft sektorunun inkişafına özünün uğurlu layihələri ilə dəstək olan etibarlı, seçilən banklardan birinə çevrilib.
Fəaliyyəti ərzində TuranBank geniş təcrübə və müştəri etimadı qazanmış, yüksək keyfiyyətli xidmət və rəqabətqabiliyyətli məhsullar təklif edən universal bir banka çevrilmişdir.
Hazırda Bankımızın 16 satış nöqtəsi vardır ki, onların da 9-u regionlarda – Qazax, Ağstafa, Tovuz, Gəncə, Sumqayıt, Ağcabədi, Xaçmaz, Zaqatala və Cəlilabadda yerləşir.
Ağbayır
Ağbayır - Yuxari Qarabağın Arasbar nahiyəsində qışlaq və əkin yerinin adı.
Çjaolixan
Çjaolixan - hakimiyyətə qardaşından sonra gəlmişdi. Hakimiyyəti haqqında çox məlumat yoxdur. 833-cü ildə əyanları tərəfindən öldürüldükdən sonra hakimiyyətə Külüg Bəyin keçdiyi bilinir.
Ağbayır
Toponimikası
Ağbayır - Yuxari Qarabagın Arasbar nahiyəsində Cavanşir tayfasının Molla Fazilli oymağına məxsus qışlağın və əkin yerinin adı. Azərbaycan dilində ağ (süxurun rəngi) və türk dillərində bair “dağ tirəsi“ sözlərindəndir. Kəlbəcər rayonunda Çal Bayır, Şamaxı rayonunda Çil-Bayır, Laçın rayonunda Çal-Bayır (Daşbulaq kəndi ərazisində) və Bakı şəhəri ərazisində Bayıl və b. adlarla mənaca eynidir.
Dallia pectoralis
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Gürcüstan etirazları (2019)
Gürcüstan etirazları – Gürcüstanın paytaxtı Tbilisi şəhərində 2019-cu ilin 20 iyun tarixindən etibarən başlamış hökumət əlehinə xalq etirazları. Etirazların səbəbi Parlamentlərarası Pravoslav Assambleyasının (PPA) Tbilisidə keçirilən 26-cı Baş Assambleyası zamanı assambleyanın sədri, Rusiya Federasiyasının deputatı Sergey Qavrilovun Gürcüstan parlamenti spikerinin kürsüsündən nitq söyləməsi olmuşdur. .
Hadisə
Gürcüstanın paytaxtı Tbilisidə etirazlardan sonra 21 iyun tarixində parlamentin spikeri İrakli Kobaxidze istefa verib. Onun mənsub olduğu hakim Gürcü arzusu — Demokratik Gürcüstan partiyası onun qərarını xalq qarşısında məsuliyyətin nümayişi kimi dəyərləndirib. Cümə axşamı günü parlament qarşısındakı etiraz aksiyasında polislə toqquşması olub, yaralılar var və 240 nəfər xəstəxanalara aparılıb. Polis nümayişləri dağıtmaq üçün gözyaşardıcı qaz, su topları və rezin güllələrdən istifadə edib.
Pareyazavrlar
thumb|right|P. serridens Pareyazavrlar – kotilozavrlar yarımsinifindən nəsli kəsilmiş sürünənlər yarımdəstəsi. Son Perm dövründə yaşamışlar. Pareyazavrlar üçün qısa və enli kəllə, gicgah sümükləri üzərində çıxıntılar, diş tacı diş-diş olan dişlər, nəhəng ətraflar xarekterdir. Bəzilərində sümük lövhəciklərdən ibarət bel zirehi olmuşdur. Ölçüləri 1 m-dən 3 m-dək idi. Tipik nümayəndəsi skutozavrdur.
Gürcüstan etirazları (2019)
Hadisə
Hökumət üzvlərinin istefasını tələb edən mitinq iştirakçıları parlament binasına girməyə cəhd göstəriblər. Hadisələr nəticəsində 39 polis nəfəri və 30 etirazçı yaralanıb, Baş nazir Mamuka Baxtadze açıqlayıb. Etirazlara səbəb Tbilisidə keçirilən pravoslav ölkələrin parlamentlərarası assambleyasının sessiyası zamanı rusiyalı deputat Sergey Qavrilovun Gürcüstan parlamenti spikerinin kreslosunda oturması olub.
Parlamentdə təmsil olunan müxalif gürcü deputatlar bu hərəkətdən hiddətləniblər. Həmçinin Sergey Qavrilovun rus dilində çıxış etməsi də ölkədə Rusiya varlığına qarşı olan gürcü siyasətçilərin və vətəndaşları açıqlandırıb. Frans Press məlumat verib ki, parlament binası qarşısına toplaşmış 10 mindən çox etirazçı polis sipərini qıraraq Parlamentin spikeri İrakli Kobaxidze və digər rəsmi şəxslərin istefasını tələb ediblər.
Etiraz edənlərin bəziləri nümayişə Avropa İttifaqı bayraqları və Rusiya işğalçıdır şüarları ilə gəliblər. Polis səhərə yaxın etirazçıları Rustaveli prospektindən uzaqlaşdıra bilib.
Rusiyadan Gürcüstana uçuşların qadağan edilməsi
Gürcüstanın paytaxtı Tbilisi şəhərində 20 iyun, 2019-cu ildən etibarən başlamış etirazların etirazlar ardınca Rusiya aviaşirkətlərinə rusiyalıları Gürcüstana aparmaq qadağan edilib. Rusiya prezidenti Vladimir Putinin müvafiq fərmanı 8 iyul tarixində qüvvəyə minəcəkdir. Kreml saytında dərc olunmuş sənəd həmçinin Rusiya vətəndaşlarının geri qaytarılmasını nəzərdə tutur.
Sərnişin uçuşlarına dair qərar Gürcüstanda pravoslav ölkələrin parlamentlərarası assambleyasının sessiyası zamanı rusiyalı deputat Sergey Qavrilovun Gürcüstan parlamenti spikerinin kreslosunda əyləşməsi ilə bağlı yaranmış etirazlardan sonra qəbul edilib. .
Gürcüstan prezidenti Salome Zurabişvili Euronews telekanalına verdiyi müsahibədə Rusiyanın turist embarqosuna münasibət bildirib. Ölkə başçısı bildirib ki, siyasi fikir ayrılıqlarına baxmayaraq, Rusiyadan Gürcüstana gələn turistlərin sayı azalmamalıdır. Onun sözlərinə görə, rusiyalılar Gürcüstanı sevirlər və bu ölkəyə səfərlərdən imtina etməməlidirlər. Siyasətçilər isə problemin həlli üçün başqa yollar axtarmalıdırlar.
Bu məsələnin həlli Gürcüstanın ərazi bütövlüyünü tələb edir, lakin heç bir şeyə baxmayaraq turistlərin axını azalmamalıdır və bu, Gürcüstandakı dinc şəraitə təsir etməməlidir. - deyə Gürcüstan prezidenti Salome Zurabişvili öz müsahibəsində bildirib.
Səhra yarasası
Səhra gönlücəsi və ya Səhra yarasası (Eptesicus bottae) — Gönlücələr fəsiləsinə daxil olan yarasa növü.
Yayılması
Arktik bölgələrdən başlayaraq, Yunanıstanın Rodos adası, Misir, Ərəbistan yarımadası, Yaxın Şərq, Kiçik, Ön və Mərkəzi Asiya, Cənubi Qafqazdan şimal-qərbi Çin və şimali Pakistana qədər ərazidə rast gəlinir. Azərbaycanda 5 məntəqədə tapılmışdır (Qabırrı (İori) və Alazan çaylarının mənsəbi, Mingəçevir ətraflarında, Xaldan, Sabirabad və Qobustan qoruğu).
Yaşayış yerləri
Onlara əsasən turay meşələrində, Azərbaycanın mərkəzi ərazilərində yarımsəhra landşaftlarında aşkar edilmişdir. Məskunlaşma yerləri yuyulma nəticəsində yaranan mağaralar və qaya çatlarıdır. Bu yarasalar daha çox Bozdağ silisiləsinin yeraltı mağaralarında və Qobustanda tapılırdı. Qobustanın Böyük-Daş silsiləsində, yay sığınacaqlarında aprelin sonlarından peyda olmuşlar, sentyabrın ikinci ongünlüyünə qədər böyük sayda qeyd olunmuşlar, oktyabrın əvvəllərində isə, tək-tək uçurdular.
Ənvər Həsənov
Həsənov Ənvər Cəfər oğlu — Azərbaycan aktyoru, rejissor, Azərbaycanın xalq artisti (2018), Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fərdi təqaüdçüsü (2023-cü ildən).
Həyatı
Ənvər Həsənov 17 avqust 1950-ci ildə Bakıda anadan olub. 7-ci sinfə qədər 190 saylı məktəbdə oxuyan Ənvər sonra Fəhlə Gənclər Məktəbinə keçir. Buna səbəb isə 1965-ci ildə Cəfər Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında Adil İsgəndərovun açdığı kino aktyoru kursuna daxil olması idi. 1969-cu ildə kinoaktyor kursunu bitirib. 1969–1973-cü illərdə M. A. Əliyev adına ADİİ-nun kino və dram aktyorluğu fakültəsində təhsil alıb. 1965-ci ildən "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında çalışır.
Ənvər Həsəov gənc yaşlarından kinolara çəkilməyə başlamışdır. Xüsusilə o, "Yeddi oğul istərəm" filmində Cəlal, "Dərviş Parisi partladır" filmində Şahbaz, "Babək" filmində Tərxan, "Atları yəhərləyin" filmində Sirac, "Uşaqlığın son gecəsi" filmində Murad və başqa maraqlı obrazlar yaratmışdır. O, həyat yoldaşı aktrisa Mömünat Qurbanova ilə "Dərviş Parisi partladır" və "Atları yəhərləyin" filmində rol almışdır. Rejissor kimi "Haray, Xocalım, haray", " Tələ" və Hacı Zeynalabdin Tağıyevdən bəhs edən "Sönməyən çıraq" sənədli filmini çəkmişdir.
Azərbaycan kino sənətinin inkişafındakı xidmətlərinə görə 18 dekabr 2000-ci ildə Azərbaycanın əməkdar artisti, 1 avqust 2018-ci ildə isə xalq artisti fəxri adlarına layiq görülmüşdür. 6 may 2023-cü ildə Azərbaycan mədəniyyətinin inkişafında xidmətlərinə görə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fərdi təqaüdünə layiq görülmüşdür.
Bessen (İzer)
Bessen  — Fransa da kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — İzer. Syud Qrezivodan kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Qrenobl.
INSEE kodu — 38041. Kommunanın 2012-ci il üçün əhalisi 127 nəfər təşkil edirdi. Kommuna dəniz səviyyəsindən 405 ilə 650 qədər metr yüksəklikdə yerləşir. Kommuna Paris dən təxminən 470 km cənub-şərqdə, Lion dan 70 km cənub-şərqdə, Qrenobldan 37 km qərbdə yerləşir.
Əhalisi
Əhalinin dinamikası (INSEE) :
Dalliya
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid heyvan cinsi.
Rindü-zahid
Rindü-zahid - Məhəmməd Füzuli tərəfindən, fars dilində yazılmış tərbiyyəvi xarakterli, nəsrlə yazılmış iki baxışın dialoqudur.
Haqqında
Füzulinin “Rindü-zahid” əsəri gənclərin və yeniyetmələrin peşə seçmələri, elm və təhsilə yiyələnmələri, tərbiyə məsələləri baxımından diqqəti çox cəlb edir. Əsər fars dilində ata və oğlunun mükaliməsi şəklində nəsrlə yazılmış irihəcmli bir hekayədir. Hər bir mükalimənin nəticəsi kiçikhəcmli şeirlə yekunlaşır. Əsəri diqqətlə oxuduqda gözümüz qarşısında dolğun pedaqoji mənzərə canlanır. Tarixin bütün dövrlərində və bu gün də cəmiyyət qarşısında duran gənclərin tərbiyəsi, elm, savad qazanması, peşəyə yiyələnməsi və gələcəyini müəyyən etməsi diqqət mərkəzində olmuşdur. “Rindü-zahid” əsəri də tamamilə bu məsələyə həsr olunmuşdur. Əsərdəki maraqlı cəhətlərdən biri budur ki, şair bütün bu tərbiyə məsələləri fonunda dövrünün eybəcərliklərini, adi adamların ağır vəziyyətdə yaşamasını, dövlət məmurlarının öz vəzifələrindən istifadə edərək çoxlu sərvət toplamalarını, xalqı soymalarını çox ustalıqla ifşa edir.
Əsərdə ikinci tərəfin-valideynin də rolu xüsusi qiymətləndirilir. Valideyn uşağı ancaq yedirib-içirməklə, geydirməklə, nəsihət verməklə kifayətlənməməlidir. Ona yol göstərməli, istiqamət verməlidir, nümunə olmalıdır. Həm də bu işdə bütün ailə iştirak etməlidir. Vay o bəndənin halına ki, adının baqı qalması üçün Bir ömür zəhmət çəkə övlad böyüdə Övladına gözəl tərbiyə əsər etməyə, Atasının adını batıra, abrını apara. Əsərdəki maraqlı cəhətlərdən biri də gənclərin tərbiyəsində müəllim-valideyn birliyi ilə bərabər mühitin, cəmiyyətin rolunun da əhəmiyyəti göstərilir. Rind atası ilə mübahisə edərkən deyir ki, mən hələ dünya ilə tanış deyiləm, gəl bir neçə qədəm gəzməkdə mənə yoldaşlıq et, mənə bilmədiklərimi öyrət. Beləliklə, onlar şəhərə çıxır, küçə və bazarı dolaşırlar. Nəhayət, böyük və gözəl bir imarət qarşısına gəlirlər. Zahid bildirir ki, bura Allahın evidir, səfalı sufilərin məbədidir. İblisin bu evə yolu yoxdur. Sən də buraya gəl, bu tayfanın söhbətlərinə rəğbət et ki, cəhalət qaranlığından qurtarasan. Rind bildirir ki, bura kamil adamların yeridir, kamal öyrənmək məktəbi deyil, ayıbdır ki, mənim küdurət tozum onların səfa səhifəsinə qonsun. Əgər bu məclisin əhli fəzl və kamal əhlidirsə, Niyə bu cəhalətlə ora gedib utanaq? Əgər hiyləgər, xudpəsənd və şərir adamlardırlarsa, Nə üçün gedib onların işinə şərik olaq? Onlar məsciddən uzaqlaşır, gəzə-gəzə gəlib başqa başı göylərə ucalan, gözəl binanın qarşısında dayanırlar. Burada insanlar yeyib-içir, vaxtlarını xoş keçirməyə çalışırlar. Rind buradan xoşu gəldiyini bildirir. Zahid deyir ki, bura şeytan işidir, üsyankarlığın sərçeşməsidir, onlar Allahın düşmənləridirlər. Rind soruşur ki, əgər bura şeytan yuvasıdırsa, nə üçün Allah buranı belə abad edibdir? Uzun mübahisədən sonra Rind atasının razılığı ilə meyxanaya girir. Bir qocadan soruşur ki, deyirlər meyxana şeytan işidir, sən nə deyirsən? Qoca ona bəzi möminlərin hiyləsini, huri-qılman sevdalarını aydınlaşdırır. Rind başa düşür ki, meyxana pak insanların yeridir, onu atasına da danışır, yenidən mübahisə edirlər, nəhayət, Zahid oğlunun fikri ilə razılaşır, məscid və meyxananın birliyini etiraf edir. “Axırda Zahid arif Rindin tənbehi ilə öz işlərinin aynasından riya tozunu sildi, Rind vaqif Zahidin nəsihəti ilə öz surəti-halını tövbə bəzəkləri ilə zinətləndirdi. Hər ikisi müxalifət və ziddiyyətdən əl çəkdilər. Vəhdət dərəcəsinə çatdılar və məhəbbət yolunu tutdular”.