cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Co Koker
Həyatının son illərində tez-tez xəstələnirdi. 2014-cü ilin 17 sentyabrında Billi Coel səhnədə çıxış edərkən Kokerin səhhətinin qənaətbəxş olmadığını və onun adının "Rok-n-rol şərəf zalı"na daxil edilməli olduğunu bildirmişdi. Müğənni 22 dekabr 2014-cü ildə ABŞ-nin Kolorado ştatının Krouford şəhərində ağciyər xərçəngindən vəfat etmişdir.
Diskoqrafiya
thumb|Co Koker 1970-ci ildə • 2
The Eminem Show
The Eminem Show Eminemin dördüncü stüdya albomudur. Albom 2002-ci ilin ən çox satan albomu oldu. 2003 Qremmi mükafatlarında İlin Albomu mükafatı üçün namizəd oldu və "Ən yaxşı rep albomu" mükafatını üst-üstə qazanan üçüncü albomu oldu. ABŞda 9.7 milyon nüsxə sataraq RIAA tərəfindən Almaz olaraq sertifikatlşdırılan albom, 20 milyondan çox nüsxə satıb. 2003-də Rolling Stone jurnalının Tarixin ən böyük 500 albomu siyahısında 317-ci sırada yer almışdır.
Vüsal Mustafayev
Vüsal Sədaqət oğlu Mustafayev (d.16 noyabr 1983-cü il, Bakı) - Azərbaycan teatr və kino aktyoru.
Həyatı
Mustafayev Vüsal Sədaqət oğlu 1983-cü il noyabr ayının 16-da Sumqayıt şəhərində anadan olub. 2000-ci ildə Həzi Aslanov adına 22 nömrəli məktəbin 11-ci sinfini bitirib. 2001-ci ildə Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetinin teatr və kino fakültəsinə qəbul olub və 2005-ci ildə həmin universiteti bitirib.
2006-cı ildə Azərpaşa Nemətovun dəvəti ilə Azərbaycan Teatr Xadimlər İttifaqında hazırlanmış bir neçə tamaşalarda rol alıb. 2008- 2011-ci illərdə Sumqayıt Dövlət Musiqili Dram Teatrında aktyor işləyib. 2011-ci ilin yanvar ayından Azərbaycan Akademik Milli Dram Teatrında aktyor işləyir.
Mükafatları
2011-ci il fevral ayının 2-də Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin qərarı ilə "ilin gənc aktyoru"  adına layiq görülüb. 10 may 2022-ci ildə və 6 may 2023-cü ildə Prezident Mükafatına layiq görülmüşdür.
Əhməd Vəliyev
Əhməd Vəliyev — Odlar Yurdu Universitetinin rektoru, Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin III (2005–2010) və IV (2010–2015) çağırış deputatı, Fizika-riyaziyyat elmləri doktoru, professor, "Şöhrət" ordenli. Amerika Riyaziyyatçıları Cəmiyyətinin və Nyu-York Elmlər Akademiyasının üzvü Sosial və pedaqoji Elmlər Akademiyasının həqiqi üzvüdür. Yeni təhsil texnologiyalarının tətbiqindəki nailiyyətlərinə görə Fransa İqtisadiyyatına Yardım Assosiasiyasının qızıl medalına layiq görülmüşdür.
Həyatı
Vəliyev Əhməd Abdulkərim oğlu 29 noyabr 1946-cı ildə Qazax rayonunun Alpout kəndində anadan olmuş, 1964-cü ildə orta məktəbi bitirərək həmin ili Azərbaycan Dövlət Universitetinin "Mexanika-riyaziyyat" fakültəsinə daxil olmuşdur. Ali təhsilini başa vurduqdan sonra Azərbaycan Xalq Təsərrüfatı İnstitutunun riyaziyyat kafedrasında laborant, baş laborant, laboratoriya müdri, müəllim, baş müəllim, dosent vəzifələrində çalışmışdır.
Fəaliyyəti
1990–1997-ci illərdə Bakı Sənaye-Pedaqoji texnikumunun direktoru vəzifəsində işləmişdir. 1995-ci ildə direktoru olduğu texnikumun bazasında Odlar Yurdu Universitetini yaratmışdır. Əhməd Vəliyev: fizika-riyaziyyat elmləri namizədi, fizika-riyaziyyat elmləri üzrə fəlsəfə doktoru (Ph. D), fizika-riyaziyyat üzrə elmlər doktoru elmi dərəcələrini və dosent, professor elmi adlarını almışdır. Amerika Riyaziyyatçıları Cəmiyyətinin və Nyu-York Elmlər Akademiyasının üzvü Sosial və pedaqoji Elmlər Akademiyasının həqiqi üzvüdür. Əhməd Vəliyev yeni təhsil texnologiyalarının tətbiqindəki nailiyyətlərinə görə Fransa İqtisadiyyatına Yardım Assosasiyasının qızıl medalına layiq görülmüşdür. İxtisası üzrə əllidən çox elmi məqalə, bir elmi monoqrafiya, onlarla dərslik və dərs vəsaitinin, siyasi publisistika janrında yazılmış "Bəsirət ünvani" adlı kitabın müəllifidir. Kitab latın və ərəb qrafikası ilə Azərbaycan dilində, 2003-cü ildə isə ingilis dilində çap olunmuşdur. Bundan başqa, Əhməd Vəliyev "Adının sahibi" kitabının da müəllifidir. Əhməd Vəliyev III və IV çağırış Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinə deputat seçilmişdir. Milli Məclisin Elm və Təhsil məsələləri daimi komitəsinin üzvüdür. Eyni zamanda Azərbaycanla Almaniya, Litva, Çexiya, Türkiyə, Şimali İrlandiya, Gürcüstan Parlamentlərarası dostluq qrupunun üzvü və Cənubi Afrika dostluq qrupunun rəhbəridir. Əhməd Vəliyev 2005-ci ildən Millət vəkili və 1997-ci ildən Odlar Yurdu Universitetinin rektorudur.
Ailəsi
Ailəlidir, 2 oğlu, 1 qızı, 8 nəvəsi vardır. Böyük oğlu Samir Vəliyev ölkənin ən gənc hüquq elmləri doktoru və professorudur, Qızı Vəfa Vəliyeva həkim, doktorant, kiçik oğlu Munir Vəliyev isə iqtisadçı, iqtisadiyyat üzrə fəlsəfə doktorudur(Ph. D).
Təltifləri
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 25 noyabr 2016-cı il tarixli Sərəncamı ilə Əhməd Vəliyev "Şöhrət" ordeni ilə təltif edilmişdir.
Cennifer Uorns
Cennifer Uorns - ABŞ musiqiçisi və aranjimançısı. Müğənni kimi, o, daha çox əsərlər üzərində etdiyi qeyri-adi interpretasiyalar ilə tanınıb.
Dərman çödükotu
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Soyulan
Soyulan kəndinin əsil adı Soylan, yerli tələffüzü Soylandır. Yerli məlumata görə, yaşayış məntəqəsini Ermənistanın Soylan kəndindən köçüb galmiş ailələr saldığı üçün belə adlandırılmışdır. Miqrant toponimdir.
Vilyam Prokter
Vilyam Prokter — Procter & Gamble şirkətinin əsasını qoymuş sahibkarladan biri.
Yənekəy (Əbyəlil)
Yənekəy kəndi (Йәнекәй) - Rusiyanın Başqırdıstan Respublikası Əbyəlil rayonu Bayım kənd sovetliyinə daxil olan kənd.
Əhali
2002-ci il ümumrusiya siyahıya alınmasına görə Başqırdıstan Respublikası Yənekəy kəndinin milli tərkibi: başqırdlar 99 %.
Çayqıraq
Çayqıraq — Azərbaycan Respublikasının Masallı rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Əhali
Əhalinin sayı 1554 nəfərdir. (2017)
Din
Kənddə Çayqıraq kənd məscidi dini icması fəaliyyət göstərir.
Senecio glabrifolius
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Kent Music Report
Kent Music Report — David Kent tərəfindən 1974 - cü ildə yaradaılmış nüfuzlu Avstraliya hit paradı.
Krivaya dili
Krivaya dili (Крива коса) — qumun toplanması nəticəsində Azov dənizinin şimal-şərq sahillərində formalaşan dil.
Dilin ərazisi inzibati cəhətdən Dones vilayətinin Novoazov rayonu Sedovo kənd sovetliyinə daxildir. 2014-cü ilin avqust ayından Ukrayna faktiki olaraq bölgəyə nəzarət etmir. Dil Mariupoldan 50 km, Belosaray dilindən isə 100 km aralıda yerləşir. Dənizin daxilinə doğru 9 km uzanır. Sahəsi 5 ha-dır. Şərq hissəsi olduqca dərin sahil xəttinə malikdir. Qərb hissə dayazlığı ilə seçilir, burada qamış və yosunlar yayılmışdır. Burada on minlərlə quş yumurta qoyur. Burada Qağayı, Qutan və b. quşları müşahidə etmək olar.
Krivaya dili yerli əhəmiyyətli təbiət abidəsidir. Status 11 yanvar 1978-ci ildə verilmişdir. Ərazi landşaft parkı ərazisinə daxildir («Meotida»).
Portal (memarlıq)
thumb|[[Şartr kafedral kilsəsinin portalı]] Portal ( — qapı, darvaza) — iri tikililərin arxitektur tərtibata malik əsas girişi. Adətən detallı ornamentlərlə işlənmiş geniş çərçivəyə malik olur, amma sadə tərzdə də hazırlana bilər.
Ceyms Qembl
Ceyms Qembl — Procter & Gamble şirkətinin əsasını qoymuş sahibkarladan biri.
Portal (memarlıq)
"Portal" anlayışı həm də kaminin dekorla işlənmiş ön hissəsini və tunnellərin giriş-çıxışlarını ifadə etmək üçün də işlədilir.
Məzmun
Azərbaycanda haşiyəli, sivri açırım içərisində yerləşən kiçik girişdən ibarət, incə bəzəkli portal kompazisiyası tətbiq olunmuşdur. Yaxın və Orta Şərq memarlığında yayılmış qoşa minarəli portal kompozisiyasının Azərbaycanda yarandığı ehtimal edilir.
İsaak Brodski
İsaak İzraileviç Brodski — rus rəssamı, RSFSR əməkdar incəsənət xadimi (1932). Tanınmış rəssam, SSRİ xalq rəssamı Viktor Oreşnikov onun şagirdi olmuşdur.
Portret və kompozisiyalar
thumb|İsaak Brodski. "[[26 Bakı komissarı|26 Bakı kommisarının güllənməsi".|250x250px]] thumb|Lenin Smolnıda|left
Proporsional seçki sistemi
Proporsional seçki sistemi — səslərin ayrı-ayrı şəxslərə deyil, partiyalara verilməsi. İlk dəfə olaraq 1889-cu ildə Belçikada tətbiq olunub.
Dağıstan çöl siçanı
Dağıstan çöl siçanı — gəmiricilər dəstəsinin (Rodentia) dağ siçanları fəsiləsinin boz siçanlar cinsindən heyvan növü.
Baş Qafqaz silsiləsi və Kiçik Qafqazda Microtus dagestanicus (Dağıstan çöl siçanı) endemik hesab olunur.(Qromov, Erbaeva, 1995).
İnkarvilleya
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Növləri
[[SS 2 (*
Şəhər bağında xalq gəzintisi (film, 1898)
Şəhər bağında xalq gəzintisi — 1898-ci ildə çəkilmiş qısametrajlı sənədli film.
Məzmunu
Müşahidə manerasında lentə alınmış bu kinosüjetdə Bakıdakı Mixaylov bağında (indiki Əliağa Vahid bağında) qıtlıqdan zərər çəkənlərin nəfi üçün mayın 31-də Bakı elmi foto dərnəyi tərəfindən təşkil olunmuş xalq gəzintisi öz əksini tapmışdır.
Kinolent xronikal informasiya janrına aiddir. Burada müxtəlif zümrələri təşkil edən adamlar təqdim olunmuş, tamaşaçılarda Bakı həyatı və şəhər əhalisi haqqında müəyyən təsəvvür yaradılmışdır.
Film haqqında
Kinosüjet Bakıda V. İ. Vasilyev-Vyatskinin teatr-sirkində iyunun 21-də göstərilmişdir.
Tafta (parça)
right|250px|thumb|Taftadan tikilmiş qadın yubkası
Tafta — ipəkdən hazırlanan parça növü. Saya və naxışlı olur.
"Tafta" sözünün izahını İranda olan yer adı ilə bağlayırlar, ehtimal ki, parçanın adı da burdan götürülüb. Tafta, sapının zərif tovluluğu, sıxlığı, davamlılığı, naxışlarının sadəliyi, rəng harmoniyasının ifadəli həlli ilə həmnövlərindən fərqlənən, xalq məişətində istifadə olunan ipək toxumadır. Azərbaycan milli toxumalarından olan tafta hələ XV-XVII əsrlərdə Avropa və Rusiyada böyük şöhrət tapmışdı.
XIX əsrdə Şuşa, Şamaxı və onun ətraf kəndləri tafta parça istehsalında Zaqafqaziyada birinci yeri tuturdu. Bu zaman Şamaxıda ən çox qırmızı, sarı, yaşıl, göy və s. rəngli zolaq və millərdən ibarət dama-dama naxışlı tafta parçalar daha çox istehsal edilirdi.
I Was Only Nineteen
"I Was Only Nineteen", "Only Nineteen" və ya A Walk in the Light Green – Avstraliya folk qrupu Redgumun ən məşhur mahnısı.
Tafta (parça)
Ən sıx toxumada dörd əriş sap götürülürdü. Bu cür kip toxunuşlu tafta parça xalq arasında "Çarta tafta" adlanırdı. İşığa çox davamlı olan bu toxumanın eni bir və ya bir yarım çərək, uzunluğu isə tələbatından asılı olaraq müxtəlif olurdu. Tafta parça bəzən çox incə, yarıtovlu ipəkdən toxunduqda onun sapları-lifləri tez qırıla bilirdi. Buna görə də, bəzi yerli toxucular buna "Şaxısındı tafta" da deyirdilər.
Bora (raket)
Bora — Türkiyə istehsalı olan qısa mənzilli ballistik raketdir. Döyüş raketi Roketsan şirkəti tərəfindən hazırlanaraq 2017-ci ildən xidmətə qəbul edilmişdir. INS və GPS başlıqlı olub, Belarus istehsalı olan MZKT-7909 8x8 yük maşını ilə daşınır. İxrac versiyası Kaan adı ilə tanınır. Daha uzun bir mənzilli bir versiyası olan Bora-2 isə hazırlanma mərhələsindədir. Lülə çapı 610 mm, döyüş başlığının çəkisi 470 kq, mühərriki TMZ-84631.10, əməliyyat mənzili 280 km, maksimum sürət 70 km/s, mərminin hədəfdən yayınma payı 30–50 m təşkil edir.
Senecio aristianus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Tonqa
Tonqa (ton.: Tonga, ), rəsmi adı — Tonqa Krallığı (ton.: Puleʻanga Fakatuʻi ʻo Tonga, ) — Sakit Okean hövzəsinin Polineziya sahəsində yerləşən dövlət. Şimalda Samoanın ərazi su hövzəsi, şərqdə Niuenin ərazi su hövzəsi, qərbdə Ficinin ərazi su hövzəsi ilə həmsərhəddir. Sahil su xətti — 419 km. Tonqa eyniadlı arxipelaqın 177 adasında yerləşib. Amma bu adaların ancaq 36-da əhali məskunlaşmışdır.Quru ərazisi — 750 кm². Əhalisi — 119 min 009 nəfər. (2008-ci il rəqəmi). Paytaxtı — Nukualofa(əhalisi 30 min). İdarəetmə forması - kontitusiyalı monarxiya. Ali qanunverici orqan - qanunverici məclis (bir palatalı parlament). Ali icraçı orqan - hökumət. Din- protestantizm. Milli bayram - müstəqillik günü- 4 iyun (1970). Polineziya dillərinin çoxunda Tonga sözü «cənub» deməkdir. . thumb|Tonqanın yerli əhalisi
Coğrafiyası
Qərbdə yerləşmiş adalar vulkanik, şərqdəkilər mərcan mənşəlidir. Mərcan adalarının səthi təpəvarıdır. Burada maksimal hündürlük 200 m-dən artıq deyildir. Vulkanik mənşəli adalarda isə maksimal hündürlük 1125 m-dir. Tonqa adalarının iqlimi tropik dəniz tiplidir. Adalarda ilin ancaq iki mövsümü: isti və rütubətli keçən yay ( dekabr-may), mülayim və nisbətən quraq keçən qış (may- noyabr) hiss olunur. Adalara 1200-2000 mm yağış düşür. Vulkan mənşəli adalarda çox məhsuldar, qırmızımtıl, mərcan mənşəlilərdə isə vulkan külündən yaranmış torpaqlar üstünlük təşkil edir. 200-ə qədər adanın ancaq ikisindən kiçik çay axır. Vulkanik mənşəli adalarda tropik meşələr bitir.
Tarixi
Arxeoloji tədqiqatlardan məlum olur ki, eramızdan iki min il əvvəl polineziyalılar Tonqa  adalarına gəlib çıxmış və orada məskən salmışlar. Bizim eranın X əsrində Tonqada tyi-tonqa adlanan müqəddəs rəhbərlərin hakimiyyəti qüvvətlənir. Avropalılara Tonqa adaları 1616-cı ildən məlumdur. Həmin il Holland dənizçiləri Tonqa adalarının bir neçəsini kəşf edirlər.1643-cü ildə məşhur dəniz səyyahı Abel Tasman Tonqatanu adasına qədər gəlib çıxır. Sonradan Tonqa adaları ingilis və ispan dəniz səyyahları tədqiqatçıları tərəfindən daha dəqiq öyrənilir. Tonqaya sahib olmaq uğrunda İngiltərə, ABŞ və Almaniya arasında mübarizə gedirdi. 1900-cu ildə İngiltərə Tonqanı öz protektoratı elan edir. 70 ildən sonra 1970-ci il iyunun 4-də onun müstəqilliyini tanıyır. 1975-ci ildən SSRİ ilə diplomatik əlaqələr yaradır.
Dövlət quruluşuna görə Tonqa krallıq şəklində idarə olunan konstitusiyalı monarxiyadır. Birliyin üzvüdür. Tonqanın ilk konstitusiyası 1975-ci ildə qəbul edilmişdir. Dövlət başçıları kraldır. Tonqada heç bir siyasi partiya və həmkarlar təşkilatı yoxdur. Tonqa krallığı 20 dövlətlə diplomatik əlaqə saxlayır.
Əhalisi
Tonqalılar vahid bir xalq kimi XIX əsrin ortalarına yaxın formalaşmışlar. İkinci dünya müharibəsindən sonra əhalisi sürətlə artır. 1850-ci ildə adalarda 18 min nəfər yaşayırdısa, 1950- ci ildə bu rəqəm 56 min nəfərə, sonrakı illərdə təbii artım daha yüksək olmuşdur. Kişilərin sayı qadınların sayından daha artıqdır. Əhalinin təqribən 70 % kənd yerlərində yaşayanlardır. Tonqada cəmi 3 şəhər var: paytaxtı Nykyalofa (əhalisi 28 min), Panqai(Lifuk adasında) və Nemafu (Babay adasında).
Dövlət dili
Tonqanın rəsmi dövlət dili tonqa və ingilis dilləridir. Polineziya dil ailəsinə mənsub olan tonqa dilinin yazılı əlifbası 1831-ci ildən fəaliyyət göstərir. Əhalisinin böyük əksəriyyəti xristiandır.
İqtisadiyyatı
İngiltərə, Avstraliya, Yeni Zelandiya və Okeaniyada yerləşmiş dövlətlərlə müntəzəm ticarət əlaqələri saxlayır. 1967-ci ilə qədər Tonqanın özünün pul vahidi yox idi. 1978-ci ildə paanqa (Tonqa dolları) adlanan pul vahidi qəbul edir. Ölkəyə daxil olan xarici valyutanın təqribən yarısı turizmdən yararlanır.
Tonqa iqtisadi cəhətdən zəif inkişaf etmiş aqrar ölkədir. Bu ölkədə müasir sənaye müəssisələri demək olar ki, yoxdur. 1970-ci ildən başlayaraq Tonqa hökuməti ölkə iqtisadiyyatını dirçəltmək üçün müəyyən tədbirlər həyata keçirir. Kokos palmasının plantasiya sahələrini genişləndirir, kənd təsərrüfatında məhsuldarlığı artırmaq, meşə sənayesi, balıqçılıq və və yüngül sənayenin inkişafını həyata keçirir. Kopra və banan əsas ixracat məhsullarıdır.
Xarici dövlətlərlə əlaqə ancaq hava və gəmi nəqliyyatıdır.
Ağkənd (Tərtər)
Ağkənd, Təzəkənd (?-2015) — Azərbaycan Respublikasının Tərtər rayonunun Dəmirçilər kənd inzibati ərazi vahidində kənd.
Tarixi
29 may 2015-ci ildə Dəmirçilər kənd inzibati ərazi dairəsi tərkibindəki Təzəkənd kəndi Ağkənd kəndi adlandırılmışdır.
Ağkənd kəndi İncəçayın sahilindədir. XX əsrin 20-ci illərində bir qədər yerini dəyişdiyindən Təzəkənd də adlanıb.
Balzam xınagülü
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Duqlas Adams
Duqlas Adams (11 mart 1952 – 11 may 2001) — məşhur ingilis yazıçı, ssenarist, publisist və dramaturq. Adams "Qalaktika üzrə avtostopla" kitab seriyasının müəllifi kimi tanınır.
Dadva
Dadva — Azərbaycan Respublikasının Masallı rayonunun Masallı şəhər inzibati ərazi dairəsində kənd. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 5 oktyabr 1999-cu il tarixli, 708-IQ saylı Qərarı ilə Masallı rayonunun Masallı şəhər inzibati-ərazi vahidi tərkibindəki yaşayış məntəqəsi Dadva kəndi adlandırılmış və rayonun yaşayış məntəqələri uçot məlumatına daxil edilmişdir. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 5 mart 2013-cü il tarixli, 590-IVQ saylı Qərarı ilə Masallı rayonunun Masallı şəhər inzibati ərazi dairəsi tərkibindəki Dadva kəndi ləğv edilərək Azərbaycan Respublikasının ərazi vahidlərinin Dövlət reyestrindən çıxarılmış, Dadva kəndinin 401,0 ha təşkil edən ərazisi Masallı şəhər inzibati ərazi dairəsi tərkibindəki Masallı şəhərinin inzibati ərazisinə birləşdirilmişdir.
Rorşax testi
Rorşax testi - (Rorschach testi, Rorşax mürəkkəb ləkəsi testi, Rorşarx texnikası yaxud qısaca mürəkkəb ləkəsi testi kimi də bilinir) ilə subyektlərin mürəkkəb ləkəsini qavramaları qeydə alınaraq və sonra psixoloji interpretasiyadan, kompleks  alqoritmlərdən yaxud hər ikisindən istifadə edilməklə subyektdə analiz aparılması imkanını verən psixoloji testdir. Bəzi psixoloqlar bu testdən fərdin şəxsi xarakteristikalarını və emosional fəaliyyətini tədqiq etmək üçün istifadə edirlər. O, əsas fikir pozğunluğunun (psixozun) aşkar edilməsi üçün təyinatlanmışdır, xüsusilə o hallarda ki, xəstələr öz düşünmə proseslərini açıq şəkildə təssəvür etməyə istəksiz olurlar. Testə yaradıcısı İsveçrəli psixoloq Herman Rorşaxın adı verilmişdir. Rorşax 1960-cı ildə ən geniş istifadə edilən proyektiv test idi. ABŞ milli tədqiqatında Rorşax ambulator əqli sağlamlıq vasitələrində istifadə edilən psixoloji testlər arasında 8-ci yerlə qiymətləndirilmişdir. O, Şəxsiyyətin Qiymətləndirilməsi üçün Cəmiyyətin (Society of Personality Assessment) üzvləri tərəfindən istifadə edilən ən geniş yayılmış ikinci testdir və 25% məhkəmə psixoloji dəyərləndirmə hallarında psixiatrlar tərəfindən tələb edillir, adətən MMPI (Minnesota Multiphasic Personality Inventory) və MCMI-III (Milon Clinical Multiaxial Inventory) testin batareyasına tez-tez daxil edilir.
On mürəkkəb ləkəsi
Rorşaxın Rorşax Testi – Psixodiaqnostik Lövhələr-ində (Rorschach Test – Psychodiagnostic Plates, ) çap edilmiş, bütöv şəkil yaxud ən çox önə çıxan təfsilatlar üçün müxtəlif müəlliflərə uyğun tez-tez verilən cavablarla on mürəkkəb ləkəsi aşağıda verilmişdir.
Xlorpikrin
Xlorpikrin (PS) — İrritant, yaxud da qıcıqlandırıcı maddə. Gözyaşardıcı zəhərli maddə.
Xlorpikrin (CCI3NO2) – hələ 1848-ci ildən məlumdur. Xlorpikrin tənəffüs orqanlarını və gözün selikli qişasını qıcıqlandırır. Bundan əlavə xlorpikrin ürəkbulanma və qusma, yüksək qatılıqda isə boğucu təsir göstərir. Xlorpikrin təmiz halda rəngsiz, xoşagəlməz iyə malik mayedir. Xüsusi çəkisi 1,658 q/m³-dir. Texniki xlorpikrin isə sari-qəhvəyi rəngli mayedir. Xlorpikrinin qaynama temperaturu 1280 C-dir, suda çətin, üzvi həlledicilərdə isə yaxşı həll olur. Uçuculuq qabiliyyətinə malikdir. Onun buxarları 5,7 dəfə havadan ağırdır. Hətta suda qaynatdıqda belə o, parçalanmır.
Deqazasiya
qələvilərin və natrium sulfidin spirtdə və yaxud su-spirt məhlulları ilə mümkündür.
Qafqaz qar siçanı
Yayılması
Bu növün yaşayış ərazisi Qafqaz və ona bitişik Kiçik Asiya (Türkiyə) ilə məhdudlaşır. Azərbaycanın şimal-şərq hissəsində rast gəlinir. O cümlədən, Quba, Qusar və Xaçmaz rayonlarında təsadüf olunur. Bəzi məlumatlarda bu növün Girdmançay vadisində yayıldığı göstərilir.
Yaşayış yeri və həyat tərzi
Böyük Qafqaz Alp qurşağının qalaqlanmış daşlı ərazilərində yayılmışdır. Qafqaz qar çöl siçanı 850-900 m-dən 3000 m-dək meşə, subalp və alp qurşaqlarının daşlıqlarında, bəzi yerlərdə isə daimi qar xəttinə qədər yayılmışdır. Əsasən gecə aktiv olurlar.
Qorunması üçün qəbul edilmiş tədbirlər
IUCN siyahısına salınmışdır. Xüsusi mühafizə tədbirləri qəbul olunmayıb.
Qorunması üçün məsləhət görülmüş tədbirlər
Ekologiyası öyrənilmədiyinə görə qorunma tədbirləri hələ hazırlanmamışdır.
Yenikənd (Tərtər)
Yenikənd — Azərbaycan Respublikasının Tərtər rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 5 oktyabr 1999-cu il tarixli, 708-IQ saylı Qərarı ilə Tərtər rayonunun Səhlabad kənd inzibati-ərazi vahidi tərkibindəki yaşayış məntəqəsi Yenikənd kəndi adlandırılmış və rayonun yaşayış məntəqələri uçot məlumatına daxil edilmişdir.
Əhali
Əhalisi 422 nəfərdir.
Dyuk-of-Qloster
Dyuk-of-Qloster (îles du Duc de Gloucester) — Tuamotu arxipelaqının cənub-şərqində yerləşir (Fransa Polineziyası). Taitidən480 km cənub-şərqdədir. İnzibati baxımından Hao kommunasına daxildir.
Tarixi
Atoll 1767-ci ildə Fillip Karteret tərəfindən kəşf edilir.
Adi xınagülü
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
2014 Çimərlik futbolu üzrə Avropa kuboku
2014 Çimərlik futbolu üzrə Avropa kuboku — çimərlik futbolu üzrə 14-cü Avropa cempionatı. Yarışma 2014-cü il 28–31 avqust aralığında Azərbaycanın paytaxtı Bakı şəhərindəda keçirilmişdi. Çempionatda 6 komanda iştirak edirdi.
Qrup yarışması
Qrup birincisi olan komandalar Avropa kubokunun finalında oynamaq hüququ əldə edir. Qrupda ikinci yeri tutan komanda üçüncülük, 3-cü yeri tutanlar isə beşincilik uğrunda yarışmaya qatılır.
Bütün oyunlar Bakı vaxtı ilə başlayır (UTC+05:00).
Çempion
🇪🇸 — Çimərlik futbolu üzrə İspaniya milli komandası
Aşurbəyovlar
Erkən tarixi
Nadir şah 1740-cı ildə Azərbaycana gələndə Bakıda və ətraf kəndlərdə özünə arxa yaratmaq üçün əfşar türk tayfalarından bir çoxunu Sabunçu, Zabrat və Keşlə kəndlərində yerləşdirmişdi. Məhz Nadir şahın dövründə Aşur xan Cənubi Azərbaycanın Təbriz şəhərinin hakimi və Azərbaycanın sərdarı olub. Aşur xanın beş oğlu olub – Hacı İmamverdi bəy, Allahverdi bəy, Abdullah bəy, Danyal bəy, Əliyar bəy.
Çar dövrü
Teymur bəy, Hacı Əjdər bəy, Bəşir bəy, İsa bəy, Nəsrulla bəy, Hacı Mehdiqulu bəy, Əliabbas bəy, Ağası bəy, Mehdixan bəy, Əziz bəy, Hacı Əhmədağa bəy, İsa bəy, Hacı Nəcəfqulu bəy, Hacı Nəsir bəy, Aşurbəy, Zair bəy və Balacaxanım xanım həmin nəslin görkəmli nümayəndələridir. Onların bəziləri qardaş, bəziləri isə əmioğlu, bibioğlu və ya xalaoğlu olublar. 1828-ci ildə Rusiyanın Şimali Azərbaycanı işğal etməsindən sonra vəziyyət bir qədər dəyişir. Bəylərin və xanların hüquqları məhdudlaşdırılır. Lakin çar hakimiyyəti əhali arasında yaranan narazılığı gördükdə əhalinin ali təbəqəsi ilə bir qədər yumşaq davranmaq qərarına gəlir. Bu istiqamətdə atılan ilk və mühüm addım bəylərin iqtisadi və hüquqi vəziyyətinin tənzimlənməsi üçün müxtəlif komissiyalar yaradılması olur. Ali təbəqəyə mənsubluğun bilinməsi üçün bəylər özlərinə sonu "ov"la bitən "russayağı" soyadı qəbul etməli idilər. Həmin vaxtdan bəri bu nəslin nümayəndələri cəmiyyətdə Aşurbəyovlar soyadı ilə tanınırlar.
Sovet dövründə
1917-ci ildə və ondan sonrakı illərdə baş verən hadisələr Aşurbəyovlardan da yan keçmədi. Sovetləşmənin ilk günlərində Aşurbəyovlar öz evlərindən və sənaye müəssisələrindən məhrum olurlar. Bundan başqa, yeni hakimiyyət hər iki qardaşı(Əli bəy və Bala bəy) həbs edir. Yalnız Nəriman Nərimanovun köməyi ilə Bala bəy öz ailəsi ilə 1920-ci ildə Bakıdan İstanbula getməyə müvəffəq olur. Onun ailəsi İstanbulda 5 il yaşayır. Onun qızları Sara xanım, Sitarə, Məryəm fransız kollecində, oğlu Rəşad bəy isə Türkiyənin Qalatasaray kollecində təhsil almışdır.
Qalaktika üzrə avtostopla (romanlar seriyası)
«Qalaktika üzrə avtostopla» ingilis yazıçı Duqlas Adams tərəfindən yazılmış altı roman seriyasıdır.
Kroneker-Kapelli teoremi
Kroneker-Kapelli teoremi (ing. Rouché–Capelli theorem) — xətti cəbrdə teorem olub, əsas və genişlənmiş matrisləri ranqı verilmiş xətti tənliklər sistemində həllər sayını hesablamağa imkan verir. Teorem MDB məkanında Kroneker-Kapelli teoremi kimi tanınsa da, İtaliyada Rouché–Capelli teoremi, Fransada Rouché–Fontené teoremi, İspaniya və bir çox Latın Amerikası ölkələrində Frobenius teoremi kimi bilinir.
Yuri Lossmann
Yuri Lossmann — Estoniyalı yüngül atlet. Yuri Lossmann 1920-ci ildə Antverpen şəhərində baş tutan V-ci Yay Olimpiya Oyunlarının gümüş medalçısıdır.
Kroneker-Kapelli teoremi
İfadəsi
Hər hansı n dəyişənli xətti tənliklər sisteminin həlinin olması üçün onun əsas A matrisinin ranqının genişləndirilmiş  [A|b] matrisinin ranqına bərabər olması zəruri və kafi şərtdir.
Yuri Lossmann
Həyatı
Yuri Lossmann 4 fevral 1891-ci ildə Estoniyanın Kabala şəhərində anadan olmuşdur.
Kroneker-Kapelli teoremi
İfadəsi
Tənliyin həlli olduqda:
Yuri Lossmann
Karyerası
Yuri Lossmann 1920-ci ildə Belçikanın Antverpen şəhərində baş tutan V-ci Yay Olimpiya Oyunlarının yüngül atletika yarışlarında iştirak etdi. Yuri Lossmann marafon yarışlarında 2 saat 32 dəqiqə 35 saniyə nəticə ilə yalnızca Finlandiya idmançısından geri qalaraq 1920 Yay Olimpiya Oyunlarının gümüş medalını qazandı.
Kroneker-Kapelli teoremi
İstinadlar
Soustava lineárních rovnic
Yuri Lossmann
Karyerası
4 ildən sonra isə Yuri Lossmann VI-cı Yay Olimpiya Oyunlarında Parisdə karyerasının sonuncu Olimpiadasında mübarizə apardı. Bu səfər Yuri Lossmann marafon yarışlarını 2 saat 57 dəqiqə 54 saniyə nəticə ilə 10-cu yerdə başa vurdu.
Yuri Lossmann 1 may 1984-cü ildə 93 yaşında İsveçin Stokholm şəhərində dünyasına dəyişdi.
Minas Gerais Federal Universiteti
Minas Gerais Federal Universiteti ( və ya qısaca UFMG) — Braziliyanın Belo Horizonte şəhərində yerləşən dövlət universiteti.
Astan Şahverdiyev
Həyatı
Şahverdiyev Astan Nüşrəvan oğlu 15 fevral 1947-ci ildə Füzuli şəhərində anadan olmuşdur.
1964-cü ildə Cəbrayıl rayonunun Böyük Mərcanlı kənd orta məktəbini bitirmiş və həmin ildə də Azərbaycan Neft və Kimya İnstitutuna qəbul olmuş, 1970-ci ildə institutu bitirmişdir.
1972–1974-cü illərdə hərbi xidmətdə olmuşdur.
1978-ci ildə Azərbaycan Texniki Universitetinin aspiranturasına daxil olmuş və 1981-ci ildə İstilik fizikası üzrə namizədlik dissertasiyası müdafiə etmişdir.
1982-ci ildə müsabiqə yolu ilə Azərbaycan Texniki Universitetinin "İstilik texnikası və istilik qurğuları" kafedrasına assistent vəzifəsinə seçilmişdir.
Şahverdiyev elmi fəaliyyətimi davam etdirərək 1992-ci ildə Moskva Energetika İnstitutunda doktorluq dissertasiyası müdafiə edib, texnika elmləri doktoru alimlik dərəcəsi və 1994-cü ildə professor elmi adı alıb. 1995-ci ildə Nyu-York Elmlər Akademiyasının həqiqi üzvü seçilmişdir.
2001-ci ildə Azərbaycan Texniki Universitetinin "İstilik və soyuqluq texnikası" kafedrasının müdiri vəzifəsinə seçilmişdir.
1998-ci ildən 2003-cü ilə kimi Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Ətraf Mühit və İnkişaf Proqramının Azərbaycan ofisində koordinator vəzifəsində işləmişdir. 2004-cü ildən UNESCО-nun EURONETRES bərpa olunan enerji resursları üzrə işçi qrupun və idarəedici Komitənin üzvü olmuşdur. Avropa ölkələri universitetləri üçün nəzərdə tutulan "Günəş enerjisi" dərsliyinin müəlliflərindən biridir.
ABŞ, Kanada, Hindistan, Misir, İsveçrə, Almaniya, İngiltərə, İtaliya, Şotlandiya, Portuqaliya, Çin, Rusiya, Türkiyə, Slovakiya, Yunanıstan, Özbəkistan, Belarus, Ukrayna, Fransa və s. ölkələrdə keçirilən Beynəlxalq konfrans, simpozium və assambleyalarda məruzələrlə çıxış etmişdir.
Azərbaycan Texniki Universitetinin nəzdində fəaliyyət göstərən Doktorluq Müdafiə Şurasının sədr müavini və bir neçə il Azərbaycan Respublikası Prezidenti yanında Ali Attestasiya Komissiyasının Ekspert Şurasının üzvü olmuşdur.
İngilis və rus dillərini bilirdi.
2003-cü ildən Yeni Azərbaycan Partiyasının üzvü idi.
2005-ci ildə Milli Məclisə seçkilərdə iştirak edib və 120 saylı Cəbrayıl-Qubadlı seçki dairəsindən deputat seçilib. Daha sonra 2010 və 2015-ci il seçkilərində də eyni dairədən parlamentə seçilmişdir.
2018-ci ildə aprelin 15-də Qusarın Çiləgir kəndində ürək tutmasından vəfat edtmişdir. Bakıda "Qurd qapısı" qəbiristanlığında dəfn edilib.
Mükafatları
Elm sahəsində Z. Tağıyev adına mükafatın laureatıdır.
Ailəsi
Evli idi. 2 övladı var.
Hülpə
-  fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Növləri
[[SS 2 (*
Redgum
Redgum — Avstraliya folk və siyasi musiqi qrupu.
Bibiheybətdə neft fontanı yanğını (film, 1898)
Bibiheybətdə neft fontanı yanğını — qısametrajlı sənədli film. Rejissor Aleksandr Mişon tərəfindən 1898-ci ildə çəkilmişdir. Bu, reportaj manerasında çəkilmiş, hadisəli informasiya janrının bütün tələblərinə cavab verən xronikal filmdir.
Məzmun
İyulun 27-də gecə Bibiheybətdə, Bakı taciri, milyonçu Y. V. Vişaunun mədənində yanğın baş verir. Yanğın fontan vuran 32 saylı quyunu bürüyür, sonra da yaxınlıqdakı buruqlara keçir. Demək olar ki, mədənin yarısı-milyon pud nefti olan anbar, 9 buruq od tutub yanır.
Bütün bu dəhşətli hadisə kinosüjetdə öz əksini tapmışdır. Bu, reportaj manerasında çəkilmiş, hadisəli informasiya janrının bütün tələblərinə cavab verən xronikal filmdir.
Veysəloğlu
Veysəloğlu — Pərakəndə, topdansatış,distribusiya,logistika, istehsalat sahələrində 19 mindən artıq əməkdaş sayı ilə Azərbaycanın qeyri-neft sektorunda. ixtisaslaşmış Azərbaycan şirkəti.
Tarixçə
Yaranması Pərakəndə, topdan satış distribusiya, logistika, istehsalat sahələrində Azərbaycan iqtisadiyyatına dəyər qatan Veysəloğlu Şirkətlər Qrupu 1994-cü ildə satış və distribütor şirkəti olaraq fəaliyyətə başlayıb. Həmin ilin 5 noyabr tarixində Türkiyədən TIR ilə Azərbaycana biskvit-peçenye kateqoriyasında ilk idxalı həyata keçirməklə "Veysəloğlu Distribusiya" şirkətinin əsası qoyulub. 1997-ci ildən etibarən öz fəaliyyətini genişləndirən şirkət hazırda dünyanın bir çox tanınmış markalarının 4025 çeşiddə məhsulunun ölkə üzrə distribusiyasını həyata keçirir. "Veysəloğlu Distribusiya" qida və qeyri-qida məhsullarının distribusiyası və pərakəndə satışı üzrə aparıcı mövqelərdən birinə malikdir. İnkişafı Veysəloğlu Şirkətlər Qrupu növbəti illərdə daha da genişlənərək fəaliyyət istiqamətini genişləndirməyə başlayıb. 2001-ci ildə isə Veysəloğlu Şirkətlər Qrupu "Ulduz" Şokolad Fabrikinin əsasını qoyub. Qənnadı məhsulları sahəsində “Milli brend” statusunu qazanan bu fabrik əsasən şokolad konfetləri, karamellər, qutu şokoladlar, draje və vafli məhsulları istehsal edir. Hazırda “Ulduz” şokoladları dünyanın 20-dən çox ölkəsinə ixrac olunur. 2010-cu ildə Şirkətlər Qrupunun ölkə xaricində ilk şirkəti – “VG” (l) fəaliyyətə başlayıb. 3500-dən çox satış nöqtəsi olan “VG” şirkəti Azərbaycan, Türkiyə, Rusiya, Polşa, Hindistan və digər müxtəlif ölkələrdən 30-dan çox istehsalçı ilə əməkdaşlıq edir. “VG” şirkətinin Tbilisi, Qori, Kutaisi və Batumi şəhərində 4 ofisi, Tbilisi və Kutaisidə isə 2 anbarı fəaliyyət göstərir. 2011-ci il mayın 7-də Veysəloğlu Şirkətlər Qrupu pərakəndə sektoruna ilk addım ataraq “Araz” markası altında fəaliyyət göstərən “AzRetail”i təsis edib. “Siz harada, “Araz” orada” sloqanı ilə fəaliyyət göstərən “Araz” supermarketlər şəbəkəsi ölkə üzrə 300-dən artıq mağaza ilə müştərilərinə xidmət edir. 2016-cı ildə əhalinin istehlak səbətini eyni büdcə daxilində daha çox məhsul təklif edərək genişləndirmək və yerli istehsalçıların öz məhsullarını şəbəkə marketlərdə satışa çıxara bilmələrinə şərait yaratmaq məqsədilə “Oba” endirimli satış (“discount-convinient”) şəbəkəsinin əsası qoyulub. Hazırda ölkənin bütün regionlarına yayılmış 1110-dan artıq mağaza ilə fəaliyyət göstərir. Həmin ildə ölkədə aparılan iqtisadi islahatlar fonunda Veysəloğlu Şirkətlər Qrupu təsis etdiyi “V-Trade” distribusiya vasitəsilə iri həcmdə şəkər, paxlalı məhsullar və digər təməl qida məhsullarının idxalını artıraraq, ölkədə qiymət sabitliyinə dəstək göstərib.
İnkişafı
Veysəloğlu Şirkətlər Qrupu növbəti illərdə daha da genişlənərək fəaliyyət istiqamətini genişləndirməyə başlayıb. 2001-ci ildə isə Veysəloğlu Şirkətlər Qrupu "Ulduz" Şokolad Fabrikinin əsasını qoyub. Qənnadı məhsulları sahəsində “Milli brend” statusunu qazanan bu fabrik əsasən şokolad konfetləri, karamellər, qutu şokoladlar, draje və vafli məhsulları istehsal edir. Hazırda “Ulduz” şokoladları dünyanın 20-dən çox ölkəsinə ixrac olunur. 2010-cu ildə Şirkətlər Qrupunun ölkə xaricində ilk şirkəti – “VG” (Veyseloglu Georgia) fəaliyyətə başlayıb. 3500-dən çox satış nöqtəsi olan “VG” şirkəti Azərbaycan, Türkiyə, Rusiya, Polşa, Hindistan və digər müxtəlif ölkələrdən 30-dan çox istehsalçı ilə əməkdaşlıq edir. “VG” şirkətinin Tbilisi, Qori, Kutaisi və Batumi şəhərində 4 ofisi, Tbilisi və Kutaisidə isə 2 anbarı fəaliyyət göstərir. 2011-ci il mayın 7-də Veysəloğlu Şirkətlər Qrupu pərakəndə sektoruna ilk addım ataraq “Araz” markası altında fəaliyyət göstərən “AzRetail”i təsis edib. “Siz harada, “Araz” orada” sloqanı ilə fəaliyyət göstərən “Araz” supermarketlər şəbəkəsi ölkə üzrə 300-dən artıq mağaza ilə müştərilərinə xidmət edir. 2016-cı ildə əhalinin istehlak səbətini eyni büdcə daxilində daha çox məhsul təklif edərək genişləndirmək və yerli istehsalçıların öz məhsullarını şəbəkə marketlərdə satışa çıxara bilmələrinə şərait yaratmaq məqsədilə “Oba” endirimli satış (“discount-convinient”) şəbəkəsinin əsası qoyulub. Hazırda ölkənin bütün regionlarına yayılmış 1110-dan artıq mağaza ilə fəaliyyət göstərir. Həmin ildə ölkədə aparılan iqtisadi islahatlar fonunda Veysəloğlu Şirkətlər Qrupu təsis etdiyi “V-Trade” distribusiya vasitəsilə iri həcmdə şəkər, paxlalı məhsullar və digər təməl qida məhsullarının idxalını artıraraq, ölkədə qiymət sabitliyinə dəstək göstərib.
2017-ci ildə isə Cənubi Qafqazda ən böyük distribusiya mərkəzlərindən olan “AVT Logistics”in əsası qoyulub. “AVT Logistics” 48 min kv. metrdən artıq qapalı anbarı, 500-dən artıq yük nəqliyyat vasitəsi ilə 12 mindən artıq fərqli ticarət nöqtəsinə məhsul çatdırılmasını təmin edir. “Araz” supermarketlər şəbəkəsi, “Oba” marketlər şəbəkəsi və “Veysəloğlu Distribusiya” şirkəti vasitəsilə müştərilərə təqdim olunan məhsulların təzəliyinin qorunması məqsədilə Veysəloğlu Şirkətlər Qrupu 2022-ci ildə soyuq logistika mərkəzini yaradıb. Məhəmmədi ərazisində yerləşən anbarda dondurulmuş, təzə ət və süd məhsullarını, həmçinin meyvə və tərəvəzi ən yüksək keyfiyyətlə saxlamaq mümkündür. Soyuq anbarın ümumi sahəsi 11,000 m²-dir. Müasir logistika mərkəzindən həftənin 7 günü boyunca 5000 mağazaya xidmət göstərilir. 2016-cı ilin fevral ayından müxtəlif şirniyyat və digər un məmulatlarını “Araz” supermarketlər şəbəkəsində müştərilərə təqdim edən “Xonça” Fabriki qurulub. Hazırda ümumi istehsal sahəsi 6230 kv2 metr olan “Xonça” əsasən şirniyyat, un məmulatları və yeməklərin istehsalı və satışı istiqamətləri üzrə fəaliyyət göstərir. Sadəcə Məmmədli ərazisindəki mətbəx gündəlik 10.000 porsiya yemək hazırlamaq potensialına malikdir. Veysəloğu Şirkətlər Qrupu 2021-ci ildən etibarən pərakəndə şirkətləri üçün meyvə-tərəvəzin birbaşa fermerdən alışını həyata keçirmək və tarladan rəfə məhsul çatdırmaq məqsədi ilə meyvə-tərəvəzin satın alınması fəaliyyətinə başladı. Bu təşəbbüs sayəsində yerli kənd təsərrüfatı subyektləri öz məhsullarını daha geniş satış şəbəkəsinə birbaşa təqdimetmə fürsəti əldə ediblər, həm də təbii, keyfiyyətli və münasib qiymətli məhsullar müştərilər üçün daha əlçatan olub. Şirkətlər Qrupu logistik əməliyyatların effektiv təşkili üçün ilkin mərhələdə kartof və soğanın qəbulu və saxlanılması məqsədilə Mingəçevir və Salyanda yerli saxlama məntəqələri yaradıb. 2022-ci ildə isə “Şəmkir Aqroparkı”nda Veysəloğlu Şirkətlər Qrupu üçün xüsusi məhsul qəbulu məntəqəsi yaradılması ilə həmin regiondakı kəndlinin məhsulunu satmaq üçün vaxt və pul sərf edərək Bakıya gəlməsinə ehtiyacı aradan qaldırılıb. 2022-ci ildə Veysəloğlu Şirkətlər Qrupu “Veysəloğlu-Rossmann” şirkətini qurub. Bununla da Azərbaycanda Almaniyanın “Rossmann” şirkətinin sağlamlıq və şəxsi qulluq məhsullarını xüsusi mağazalar vasitəsilə satışını həyata keçirməyə başlayıb.
Brendləri
Layihələri
Veysəloğlu Şirkətlər Qrupu 2013-cü ildən etibarən "Veysəloğlu Tələbə Təqaüd Proqramı"nı (VTTP) həyata keçirməkdədir. Təqaüd Proqramına əsasən şirkət əməkdaşlarının ölkə daxilində və xaricdə ali təhsil müəssisələrinə qəbul olmuş övladlarına təhsilə dəstək məqsədilə aylıq və illik təqaüdlər ödənilir. Həmçinin şirkətlər qrupunda əməkdaşların şəxsi və peşəkar inkişaflarına yönəlik təlimlər, müxtəlif tədris layihələrinin təşkili ilə məşğul olan "Veysəloğlu İnkişaf Mərkəzi" (VİM) fəaliyyət göstərir.
Dəlləkoba
Dəlləkoba — Azərbaycan Respublikasının Masallı rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 5 oktyabr 1999-cu il tarixli, 708-IQ saylı Qərarı ilə Masallı rayonunun Qızılavar kənd inzibati-ərazi vahidi tərkibindəki yaşayış məntəqəsi Dəlləkoba kəndi adlandırılmış və rayonun yaşayış məntəqələri uçot məlumatına daxil edilmişdir.
Cavanşir Paşazadə
Cavanşir Hümmət oğlu Paşazadə — Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin III çağırış, IV çağırış, V çağırış və VI çağırışların deputatı.
Həyatı
1953-cü il aprelin 12-də Lənkəran rayonunun Cil kəndində anadan olmuşdur. Azərbaycan Kənd Təsərrüfatı Akademiyasının Kənd təsərrüfatının iqtisadiyyatı və təşkili fakültəsini bitirmişdir. Fəlsəfə doktorudur. Rus, tacik və özbək dillərini bilir.
1972–1974-cü illərdə hərbi xidmət keçmiş, 1974–1976-cı illərdə Özbəkistanın Buxara şəhərində texnikumda təhsil almışdır. 1977-ci ildən Lənkəran Su Tikinti İdarəsində texnik, mühəndis, suvarma istehsalatında sahə ustası, sahə rəisi, tikinti trestində əmtəəşünas, usta işləmişdir. 1986-cı ildən Lənkəran Texniki Materiallar Bazasında mühəndis, neft məhsulları bazasında operator, paylayıcı briqadir, direktor müavini olmuşdur. 1992-ci ildən Lənkəran 3 saylı çay fabrikinin direktoru, 1998–2005-ci illərdə Qızılağac Dövlət Təbiət Qoruğunun direktoru vəzifələrində çalışmışdır.
Siyasi fəaliyyəti
Yeni Azərbaycan Partiyası Təftiş komissiyasının üzvüdür. III–VI çağırış Milli Məclisin deputatı olmuşdur. Azərbaycan-BƏƏ parlamentlərarası əlaqələri üzrə işçi qrupun rəhbəridir. .
Ob körfəzi
Ob körfəzi və ya Ob estuarisi — Kara dənizinin ən böyük körfəzi, Ob çayının Estuarisi olaraq Qdansk yarımadası ilə Yamal yarımadası arasında yerləşir. Estuaridən şərqdə Taz estuarisi yerləşir. Tazov estuarisi Taz çayının mənsəbini təşkil edir.
Körfəzin uzunluğu 800 km, eni 30 – 80 km, dərinliyi isə 25 m təşkil edir. İyulda buzdan azad olunduğu halda, oktyabrda isə buz bağlayır.
Əsas yaşayış məntəqəsi Novıy Port, Yamburq, Kamennıy burnu.
Estuarinin dibi lillidir. Sahil xətti isə qumsallıqdır. Sahillərində meşələrə rast gəlinmir. Qərb hissələri isə nisbətən hündürdür. Bataqlıqlaşmış ərazilər çoxdur. Estuaridə adalara ancaq çayların mənsəb hissələrində rast gəlinir. Buxta və körfəzləri azdır. Ən iri buxtası Naxodkadır.
Estuariyə Ob çayından başqa bir neçə çay tökülür. Cənub-şərqdən Nadım və Nıda çayları estuariyə axır. Yamal yarımadasından axan çaylar isə qısa olması ilə seçilirlər. Düzən ərazidən axdığından kiçik çay gəmiləri bu çaylarda sərbəst hərəkət edə bilirlər. Burada yerləşən çaylara misal kimi Oya, İvoçka, Zelonaya, Seyaxa və Yadanı göstərmək olar.
Estuari balıqları ilə zəngindir. Burada həm dəniz, həm də çay balıqlarına rast gəlinir: Nərə, Çökə, Lota lota, Siyənək, Muksun.
Dəlləkli (Masallı)
Dəlləkli — Azərbaycan Respublikasının Masallı rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Ob körfəzi
Araşdırılma tarixi
Rusların Ob estuarisi ilə tanış olmaları 1600-cü ilə təsadüf edir. 1601-ci ildə Berrzovadan Taz çayının mənsəbinə Savluka Puşkin və knyaz Masalski gəlmişlər. Arxangelsk, Mezen və Pustozerks sakinləri dəfələrlə Onestuarisini üzərək öz istədiyi məntəqələrə gedirdilər.
Dəlləkli (Masallı)
Əhalisi
Əhalisi 160 nəfərdir.
Ob körfəzi
Araşdırılma tarixi
1734-cü ildə leytenant Dmitriy Leonteviç Ovsin şimal ekspedisiyası zamanı Ob estuarisinin sahillərindən Yenisey çayının mənsəbinə qədər olan ərazilərdə araşdırmalar aparmışdır. 1738-ci ilin 8 avqust tarixində şturman Koşelevlə birlikdə bütün estuarininin sahillərini üzərək Kara dənizinə çıxır. Elə həmin ildə Şimal dənizlərində araşdırma aparan Malıqin Kara dənizinin körfəzlərini tətqiq edərkən Ob estuarisində olmuşdur. Leytenant Aleksey İvsnoviç Skrutov buzlar ilə mübarizə apararaq şimala üzmüş və Kara dənizinə çıxmışdır. 1828-ci ildə estuarinin qərb sahilinin sonuna kimi ştab-leytenant İvanov və İlya Avtonomoviç Berejnoy tərəfindən piyada şəkildə getmişlər. 1863-cü ildə M. K. Sidorov Ob estuarisi ilə Taz çayına üzmüşdür. 1877-ci ildə Avropadan gələn Luiza şxunu Ob estuarisinə daxil olaraq Tobolska yan almışdı.
1895 və 1896-cı ildə polkovnik-leytenant Vilkinskinin rəhbərliyi ilə "Leytenant Ovsin" və "Leytenant Skuratov", gəmilərində Ob estuarisini tətqiq etmişlər. Buradan məlum olmuşdur ki, estuari gəmiçilik üçün tam yararlıdır. Bircə Ob çayının mənsəbində dərinlik azdır.
Dəlləkli (Masallı)
Toponimiyası
Yaşayış məntəqələrini dəlləkli nəslinə mənsub ailələr saldığı üçün belə adlandırılmışdır. Etnotoponimdir.
Həmçinin bax
Jindi
Kıncıvo
Monidigah
Tanqutlar
Tanqutlar ( minya) — Tibet-Birma xalqı.
Tarixi
Tanqutlar haqqında Orxon-Yenisey abidələrində də məlumat var. "On yeddi yaşımda tanqutlara qarşı əsgər göndərdim, onları məğlub etdim". Salih Mütəllibov bu savaşın 711-ci ildə baş verdiyini təxmin edir. Tanqutlar da tibetlər və xotanlılar kimi türk ölkəsinə sonradan gəlib yerləşmişlər; "Çinə yaxın yerdə yaşayan bir türk boyu. Onlar öz əcdadlarının ərəblər olduğunu söyləyirlər«. Buradan belə bir nəticə çıxır ki, tanqutlar qismən türkləşsələr də, əslində tibetlilərə qohumdurlar. "Divan"da tanqutlarla Çin arasında yerləşən Katun sini (Xatun məzarı, çincə Ko-tun chen) şəhərinin bəyi ilə tanqutların savaşı haqda məlumat var. 1028-ci ildə baş verən bu savaşı tanqutlar qazanmışlar.
David Vendetta
David Paparusso və ya DJ David Vendetta fransız DJ və prodüser.
Həyatı və yaradıcılığı
25 avqust 1968-ci ildə Fransanın Lotaringiya bölgəsində anadan olmuşdur. 2000-ci ildə DJ-lik dərsləri almışdır. Dünyanın bir çox məşhurları ilə çalışmışdır. Bunlara livanlı müğənni Haifa Wahbi, türkiyəli müğənni Hande Yener, xalq artisti Alim Qasımovu və bir çox ulduzları misal göstərmək olar. 2018-ci ildə Aygün Kazımovanın Duy albomundakı Duy mahnısını remiks etmişdir.
Kiçik Asiya qar siçanı
Kiçik Asiya qar çöl siçanı (Chionomys roberti), (Rodentia) dəstəsindan bir Məməli növü. Baş Qafqaz silsiləsi və Kiçik Qafqazda ''Ch. roberti'' (Kiçik Asiya qar çöl siçanı) endemik hesab olunur. Az təhlükə altındadır, mühafizəyə baxımlı növdür. Nadir, azsaylı, ümumi areal daxilində az öyrənilmiş növdür.
Təsviri
Bədəninin uzunluğu 160 mm, quyruq uzunluğu 84–98 mm, qulağı 17 mm, arxa pəncəsi 29 mm-ə qədərdir. Yaşlı fərdlərinin çəkisi 81 qr ətrafındadır. Rəngi kifayət qədər tünd, qonur və ya qonur-qəhvəyi, quyruğu kəskin ikirənglidir, tükü kobud, quyruğu nisbətən seyrək tüklərlə örtülmüşdür. Üst azı dişlərinin uzunluğu 7–8 mm, aşağı 7–8.2 mm. M1–3.0–3.16–3.5 mm.
Yaşayış yeri və həyat tərzi
Əsasən d.s-dən 3000 m yüksəklikdə qeydə alınır. Bataqlaşmış meşə qurşaqlarında təsadüf olunur. Bəzi məlumatlara görə, Katexçay boyunca yayılmışdır. Eygelisə görə, onların arealı şərqdə Kurmuxçaya qədər uzanır. Onlara d.s-dən 800–2000 m hündürlüklərdə rast gəlinir Azərbaycan faunasında göstərilir ki, yalnız Zaqatalada Katexçay sahili boyunca, meşə, subalp və alp qurşaqlarında yayılmışdır. Əsasən gecə aktiv olurlar, bəzən gündüzlər də fəal olurlar.
Azalma səbəbi
Təbii və antropogen amillər nəticəsində biotopların dəyişkənliyə uğraması. Qorunması üçün qəbul edilmiş tədbirlər: İUCN siyahısına salınmışdır. Yaşayış yerləri Zaqatala və İlisu Dövlət Təbiət Qoruqlarında mühafizə olunur. Qorunması üçün məsləhət görülmüş tədbirlər: Ekologiyası öyrənilmədiyinə görə qorunma tədbirləri hələ hazırlanmamışdır.
Olqa Rubtsova
Olqa Nikolayevna Rubtsova — SSRİ şahmatçısı və şahmat üzrə qadınlar arasında dördüncü dünya çempionu.
O, dörd dəfə SSRİ-də qadınlar arasında keçirilən çempionatın qalibidir (1927, 1931, 1937 və 1948). 1949–1950-ci illərdə keçirilən şahmat üzrə qadınlar arasında dünya çempionatında Lüdmila Rudenkodan 1 xal geri qalaraq, 2-ci yeri tutmuşdur. O, 1956-cı ildə Rudenkonu və Yelizaveta Bıkovanı qabaqlayaraq, dünya çempionu olmuşdur.
Şahmat sahəsində nailiyyətlərə görə "Qırmızı əmək bayrağı" ordeni ilə təltif edilib (1957).
Beynek Nadir Kitablar və Əlyazmalar Kitabxanası
Beynek Nadir Kitablar və Əlyazmalar Kitabxanası ( və ya qısaca: BRBL) Yel Universitetinde yerləşən və dünyanın nadir kitapları və əlyazmaları saxlanmış ən büyük kitabxanadır.
Bu kitabxananın inşaası Beynek ailəsinin maddi dəstəyi vasitəsilə mümkün olmuşdur. ABŞ-lı memar Qordon Banşaft tərəfindən dizayn edilən kitabxana Yel Universitetinin “Heuit Quadrenql” bölgəsində və ya digər adı ilə Beynek Meydanında yerləşir.
Altı mərtəbəli rəflərdən ibarət, kvadrat şəkilli və pəncərəsiz kitabxananın fasadı günəş işıqlarını əks etdirən şəffaf Dani mərməri ilə örtülmüşdür. Tikiliyə yer altında tikilmiş 3 mərtəbə də daxildir.
Beynek Nadir Kitablar və Əlyazmalar Kitabxanasında yerləşən və İsamu Noquçi tərəfindən dizayn edilən heykəllər zamanı (piramida), günəşi (dairə) və inkişafı (kub) əks etdirir. Kitabxanada ən əhəmiyyətli yer dünyada sadəcə 48 nüsxəsi olan Quttenberq İncilinin saxlandığı zaldır. Bundan əlavə kitabxanada iş otaqları, oxu zalları, kataloq otağı, mikrofilm otağı, ofislər, kitab anbarı yerləşir.
Tarixi
XIX əsrin sonlarında Yel Universitetindəki nadir kitablar əvvəllər Qədim Kitabxana kimi tanınan, indiki Dvayt Zalı rəflərində qorunurdu. 1930-cu ildə Sterlinq Memorial Kitabxanası açıldıqda kitablar da ora köçürüldü. 14 oktyabr 1963-cü ildə Beynek kitabxanası açıldı və kitablarda bu yerə daşındı. Həmin il kitabxanaya 3 yeni kolleksiya gətirildi: Amerika Ədəbiyyat kolleksiyası, Qərbi Amerika kolleksiyası və Alman Ədəbiyyat kolleksiyası. Daha sonra kitabxanaya Ceyms Marşal və Mari-Luiz Osborn kolleksiyaları gətirilib.
Qorunan kitablar
Beynek Nadir Kitablar və Əlyazmalar kitabxanasında Yeyl Universitetinin toplamış olduğu 1601-ci ildən əvvəl nəşr olunmuş bütün kitablar qorunur. Universitetin topladığı kitablar arasında Latın Amerikasında 1751-ci ildən əvvəl nəşr olunmuş bütün kitablar, Şimali Amerikada 1821-ci ildən əvvəl nəşr olunmuş kitablar, ABŞ-də 1851-ci ildən əvvəl nəşr olunmuş kitablar, Avropada 1801-ci ildən əvvələ aid nəşrlər də aiddir. Həmçinin Slavyan, Uzaq və Yaxın Şərq mədəniyyətlərinə aid XVIII əsr kitabları da burada mühafizə olunur.
Kiçik köstəbək
Kiçik köstəbək (lat. Talpa levantis), (Soricomorpha) dəstəsindan bir Məməli növü.Bütün Qafqaz və Kiçik Asiyanın ona həmsərhəd olan ərazisi üçün Talpa levantis (kiçik köstəbək) endemikdir.
Qısa təsviri
21 - 67 qramlıq, bədəninin uzunluğu 82 – 125 mm, quyruğunun uzunluğu 17 – 37 mm, pəncəsi 12 – 19 mm olan kiçik heyvandır. Dərisinin rəngi qara-boz, qara ilə qonuru çalardadır..
Yayılması
Qafqazda və Kiçik Asiyada məskən salmışlar. Azərbaycanda, bu növ Böyük Qafqazın Cənub makroyamaclarında və Alazan çayının hövzəsində qeyd olunmuşdur. Kiçik Qafqazda - Şəmkir, Murovdağ və Qarabağ dağ silsilələrinin Şimal yamaclarında geniş yayılmışdır. Göygöl ərazisində Ağstafaçay çaybasarında qeyd olunmuşdur. Böyük Qafqazda dəniz səviyyəsindən 600 – 2000 m hündürlüyündə rast gəlmək olar. Talış meşələrində və Lənkəran ovalığında dəniz səviyyəsinin 100 m hündürlüyündən başlayaraq 1700 m hündürlüyə qədər iri olmayan təcrid olunmuş koloniya şəklində yaşadıqları göstərilir.