cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Məhəmmədqasım ağa Sarıcalı-Cavanşir
Həyatı
Məhəmmədqasım ağa təxminən 1844-cü ildə vəfat edib.
Ailəsi
Məhəmmədqasım ağa Tiflisli vəzir Mirzə Rəbinin qızıyla, Əsəd bəy Sarıcalı-Cavanşirin qızı Xədicə bəyimlə, Qəhrəman bəyin qızı Hüsnücahan xanımla dünya evinə girmişdi. 103. Bu nikahlardan Nəcəfqulu ağa, Paşa ağa, Kərim ağa, Qasım ağa adlı oğulları, Böyükxanım bəyim, Cahan bəyim adlı qızları olmuşdu.
Yelizaveta Valua
Valualı Elizabet (d. 2 aprel 1545 - ö. 3 oktyabr 1568) — Fransa kralı II Henri və xanımı Ketrin Medici nin böyük qızı, İspaniya kralı II Filipp in isə üçüncü xanımı.
Enteroskopiya
Enteroskopiya — nazik bağırsağın birbaşa görüntülənməsi üçün endoskopdan istifadə edilən prosedur.
Etimoloji cəhətdən bu söz potensial olaraq hər hansı bir bağırsaq endoskopiyasına (entero-±skopiya) aid ola bilər, lakin idiomatik olaraq kolonoskopiyadan (yoğun bağırsaq endoskopiyası) fərqli, şərti olaraq nazik bağırsaq endoskopiyası ilə məhdudlaşır.
Növləri
Enteroskopiyanın müxtəlif növləri var:
Nazik bağırsaq tez-tez patologiyanın mənbəyi ola biləcəyi üçün endoskopiyası faydalı diaqnostik və müalicəvi vasitə ola bilər.
Üst endoskopiya adlanan ozofaqoqastroduodenoskopiya nazik bağırsağın ilk seqmentinə, onikibarmaq bağırsağa qədər uzanır, lakin jejunum və ileum üçün başqa üsullar tələb olunur. Nazik bağırsağın vizuallaşdırılması, nazik bağırsağın daha distal bölgələrinə çatmağın fiziki çətinliyi səbəbindən uzun müddət qastroenteroloqlar üçün problem yaratmışdır.
İkiqat balonlu enteroskopiya
İkiqat balonlu tip kimi enteroskopiyanın yeni formalarının meydana çıxması ilə bütün traktın vizuallaşdırılması ən azı bəzi hallarda hələ də texniki cəhətdən çətin olsa da, nəhayət praktiki reallığa çevrilir.
Ənənəvi qastroskoplar ümumiyyətlə təcrübəli endoskopistlərin əlində proksimal və distal onikibarmaq bağırsağı vizuallaşdıra bilər, lakin alətin uzunluğuna görə məhduddur. Uşaq kolonoskopları və ya bəzən standart qastroskoplardan daha uzun olan xüsusi enteroskoplar nazik bağırsağın proksimal hissəsini vizuallaşdıra bilər. Bu üsul təkan enteroskopiyası adlanır. Yetkinlərdə orta hesabla 4–6 m. olan nazik bağırsağın uzunluğuna görə təkan enteroskopiyası nazik bağırsağın böyük hissələrini adekvat şəkildə görmək üçün hələ də effektiv deyil.
Simsiz kapsul
Simsiz kapsul endoskopiyası bütün nazik bağırsağın görüntülənməsi üçün seçilən endoskopik müayinə kimi özünü təsdiqləyib. Xəstə 11×26 mm. ölçüsü olan video kameranı udur və təxminən 8 saat ərzində video simsiz olaraq xəstənin taxdığı qəbulediciyə ötürülür. Prosedura ağrısızdır, xəstələr tərəfindən yaxşı qəbul edilir və çox yüksək dəqiqlik təmin edir. O, biopsiya əldə edə bilməməsi ilə məhdudlaşır və buna görə də sırf diaqnostik vasitə hesab olunur.
Bu problemlərin bəzilərini aradan qaldırmaq üçün tək və ikiqat balonlu endoskopiya da daxil olmaqla yeni üsullar işlənib hazırlanmışdır, lakin prosedurun müddəti və dərin sedasiya və ya ümumi anesteziya ehtiyacı ilə məhdudlaşır.
Spiral enteroskopiya
Spiral enteroskopiya — enteroskopu nazik bağırsağın dərinliyinə qədər irəliləmək üçün fırlanan enteroskopa bərkidilmiş yuxarı spirallarla üst borudan istifadə edən yeni bir texnikadır.
Bu 3 enteroskopiya platformasının hər biri eyni dəqiqliyi və səmərəliliyi təmin edir, lakin geniş istifadə oluna bilmir.
Mülki müdafiə
Mülki müdafiə — dinc dövrdə və ya müharibə dövründə əhalinin və ərazinin təhlükəsizliyinin təmin edilməsi məqsədilə dövlət hakimiyyəti orqanları, hüquqi və fiziki şəxslər tərəfindən həyata keçirilən tədbirlər sistemidir.
Qarışıq turşu
Hazırlanma qaydası
Hazırlamaq üçün göy bibər, göy pomidor, kök, 4 yerə bölünmüş kələm götürülür, doğranılır və bankalara yığılır, aralarına albalı, heyva, üzüm yarpaqları yığılır ki, turşunun (şorabanın) dadını yaxşılaşdırsın. Üstündən 5 litr suya duz tökülür. Bir neçə gündən sonra artıq duzlu suyu boşaltmaq lazımdır. Bunu günaşırı etməklə 1 həftədən sonra turşunu yoxlayırlar, xarab olmuşlarını götürürlər. Belə şorabanı sirkə ilə də hazırlamaq olar. Onda 1,5 litr suya 1 litr sirkə və 400 qram duz götürmək lazımdır.
Villendorf Venerası
Villendorf Venerası — 7 avqust 1908-ci ildə arxeoloqlar Josef Szombathy, Hugo Obermaier və Josef Bayer tərəfindən Willendorf yaxınlığındakı paleolit ​​sahəsində aparılan qazıntılar zamanı İohan Veran və ya Cozef Veram adlı işçi tərəfindən tapılmışdır. Heykəl indi Avstriyanın Vyana şəhərindəki Təbiət Tarixi Muzeyində saxlanılır.
Haqqında
İlk dəfə on doqquzuncu və iyirminci əsrin əvvəllərində aşkar edilmiş oxşar heykəllər arxeologiyada ənənəvi olaraq "Venera heykəlcikləri" adlandırılır, çünki şişirdilmiş cinsi xüsusiyyətləri olan çılpaq qadınların təsvirləri erkən doğuş tanrısını, bəlkə də bir ananı təmsil edir. Bəzi alimlər Venera terminologiyasını rədd edir, əvəzinə heykəlciyi "Qadın" və ya "Villendorflu Qadın" adlandırırlar. Villendorf Venerasının mənşəyi, yaranma üsulu və ya mədəni əhəmiyyəti haqqında çox az şey məlumdur ; lakin o, Avropanın Paleolit ​​dövründən salamat qalan çoxsaylı " Venera heykəlciklərindən " biridir.
Termogen bakteriyalar
Termogen bakteriyalar – böyümə və fəaliyyəti prosesində özündən ətraf mühitə xeyli istilik (+70-80 °C-dək) ayıran bakteriyalar. Termogen bakteriyalara yüksək temperaturda inkişaf edən bakteriyalar aiddir. Üzvi maddələrlə zəngin olan torf, meşə döşənəyi, peyin və quru otda çoxalır, onların populyasiyalarının ən intensiv böyüməsi 50 °C-dən yüksək temperaturda gedir. Termogen bakteriyalar öz mühitinin yanmasına özü «səbəbkar»” ola bilər.
Böyük Qama
1878-ci ildə Britaniya Hindistanının Pəncab əyalətinin Amritsar rayonunun Cabboval kəndində anadan olub. Bəkş 1910-cu il oktyabrın 15-də ağır çəkidə dünya çempionatının versiyasına layiq görüldü. 52 ildən çox davam edən karyerasında məğlub olmayan o, bütün zamanların ən böyük güləşçilərindən biri hesab olunur. 1947-ci ilin avqustunda Britaniya Hindistanı Hindistan dominionuna və Pakistan dominionuna bölündükdən sonra Qama Pakistanı seçdi və burada 23 may 1960-cı ildə Lahorda öldü.
Termogen bakteriyalar
Termogen mikroorqanizmlər
Qıcqırma prosesində iştirak edən mikroorqanizmlər: bu zaman üzvi substratın oksidləşməsi gedir və çoxlu miqdarda istilik ayrılır
51829 Villimakkul
(51829) Willimacul — asteroid. Asteroid qurşağında yerləşən bu asteroid, 21 iyul 2001-ci ildə NEAT proqramı çərşivəsində Palomar Rəsədxanasında kəşf edilib. Asteroid 1 fevral, 2003-cü ildə Kolumbiya şattlının qəzası nəticəsində həlak olan Vilyam Makkulanın şərəfinə adlandırılıb.
Aerosmith
Aerosmith — 1970-ci ildə Stiven Tayler tərəfindən Bostonda qurulan ABŞ hard-rok qrupu.
Qrup haqqında
Qrupu Amerikanın ən böyük rok-n-roll qrupu adlandırırlar. Aerosmith; Led Zeppelin, Deep Purple kimi qruplarla birlikdə hard rok qabaqcıllarındandır. Aerosmith 1970-ci ildə vokalist Steven Tyler'in gitarist Joe Perry ilə bir dondurma mağazasında tanış olması ilə quruldu. Perri, Taylerə rok-caz birliyində iştirak etməsini təklif etdi. Tayler ilə Perri, yanlarına basçı Tom Hamiltonu da alaraq bir üçlü qurmağa qərar verdilər.
İlk konsertindən sonra adını Arosmith yerinə Aerosmith olaraq dəyişdirən qrup, müvəffəqiyyətiylə qısa zamanda Bostonun xaricinə çıxmağa başladı. Qrup Max Cansas City-də verdikləri konsertdən sonra "Columbia / CBS Records" ilə kontrakt imzaladı. Aerosmith, 2000-ci ildə VH1 kanalının "Hard Rokun ən böyük 100 Sənətçisi" siyahısında 11-ci sırada və Rolling Stone jurnalının "Bütün zamanların ən böyük 100 sənətçisi" siyahısında 57-ci sırada yer almışdır. Ayrıca Aerosmith, 66,5 milyonu ABŞ sərhədləri içində olmaq üzrə; satdığı 150 milyon ədəd albom ilə ən çox albom satan Amerikalı rok qrupudur.
1970-ci illər
Qrupun öz adını daşıyan ilk albomu "Aerosmith" 1973-cü ildə satışa çıxarıldı. Bu albomdan çıxan ilk single, «Dream On» başlanğıcda siyahılarda 59-cu sıraya qədər yüksəlmiş, 1973-cü ilin Aprel ayında isə 10-cu sıraya çıxmağı bacarmışdır.
Həm yavaş mahnıların, həm də bol ritimli rock and roll mahnıları nəticəsində qrupun şöhrəti 70-ci illərin ortalarında yaxşıca artmış və o illərdə bir çox uğur qazanmışlar. Birliyin ikinci albomu "Get Your Wings" (1974) tam 86 həftə siyahılarda qaldı. Bu albom prodüser Jack Douglas ilə hazırlanan ilk iş idi. Ölkədaxili verdikləri konsertlərlə qrup adını eşitdirməyə davam etmişdir. Əsl müvəffəqiyyətlərini isə 1975-ci ilin Aprel ayında satışa çıxan və dünya səviyyəsində 6 milyon satan "Toys In The Attic" albomu ilə qazanmışlar. Üçüncü albom "Rocks" 1976-cı ilin May ayında satışa çıxdı. Rocks, yalnız Amerikada 3 milyon satdı və albomlar siyahısında 5-ci sıraya qədər yüksəldi. Albomdan çıxan sinqılları, «Back In The Saddle» siyahılarda 40-cı sırada qala bildi.
1977-ci ilin əvvəllərində Aerosmith bir müddət ara verərək, sonrakı albomları üzərində çalışdı. Qrup yükləlişlərini, 1977-ci ilin Noyabr ayında satışa çıxardıqları "Draw The Line" albomuyla davam etdirmələrinə qarşı; tənqidçilər tərəfindən gözlənililən marağı görə bilmədi və Led Zeppelinin bir törəməsi olaraq xarakterizə edilməklə qaldı. Qrup, 1978-ci ildə Amerikada bir silsilə kiçik turne təşkil etdi.
1978-ci ildə, "Sgt. Pepper s Lonely Hearts Club Bant" adlı filmdə böyük müvəffəqiyyət qazanan mahnıları «Come Together» bəstələndi və performanslarının ardından qrupun 1973 və 1978 illəri arasında verdikləri konsertlərin bir toplusu olan və qrupun ilk canlı albomu olan "Live Bootleg" satışa çıxarıldı. Bu sırada Tayler və Perri arasında həlli tapıla bilməyən problemlər çıxmağa başladı.
Birlik 1979-cu ilin sonunda, işlərini daha əvvəldən bitirdikləri "Night In The Ruts" albomunu çıxardı. O sıralar Joe Perry, öz adını daşıyan qrupunu meydana gətirmək üzrə qrupdan ayrıldı. "Night In The Ruts", Aerosmith'in ən az satan albomları olaraq qaldı.
1980-ci illər
1980-ci ildə qrupa Jimmy Crespo qatıldı lakin, gitarist Brad Whitford "Whitsford-St. Holmes Bant" qrupunu qurmaq üzrə qrupdan ayrıldı.
Qrup üzvləri spirt və narkotik problemləri üzündən pərəstişkarlarının gözündə eniş yaşasalar da, 1980-ci illərin sonuna doğru rok tarixində ən gözə çarpan dönüşü reallaşdırdılar. Yeni gitaristlər Jimmy Crespo və Rick Dufay'ın da iştiraklarıyla qrup köhnə günləri xatırlamaq üzrə bir "Ən Yaxşılar" albomunu çıxardılar, albom 6 milyondan çox satdı. Yeni heyətiylə Aerosmith 1982-ci ildə "Rok In a Hard Place" albomunu satışa çıxardı. Albom siyahılarda 32-ci sıraya qədər yüksələ bildi. Lakin albom, qrupun digər albomlarının yanında çox da müvəffəqiyyətli ola bilmədi.
Sonralar Perry və Whitfordun qrupa qayıtması ilə "Back In The Saddle" turu reallaşdırıldı. Turun ilk konsertlərindən birində Steven Tyler'in səhnədə huşunu itirməsi, qrupun spirt və narkotiklə başının hələ də dərddə olduğunu göstərmiş oldu. Ertəsi il Aerosmith əsl heyətiylə 1979-cu ildən sonra hazırladığı ilk albom "Dona With Mirrors" satışa çıxarıldı. Bu albomda Aerosmith ilk dəfə "Geffen Records" ilə çalışmışdır. Albom, "Rok In A Hard Place" qədər müvəffəqiyyətli olmasa da qrupun canlandığının göstəricisi olmuşdur.
1986-cı ildə "Toys In The Attic" albomundakı «Walk This Way» mahnısının rap qrupu Run DMC ilə təkrar ifa olunmasının ardından beynəlxalq bir müvəffəqiyyət qazanılmış oldu. 1987-ci ilin Avqust ayında satışa çıxarılan "Permanent Vacation" albomu qrupun ən çox satan albomlarından biri oldu. Albomda «Dude (Looks Like A Lady)» mahnısı Amerika musiqi siyahılarında 14-cü sıraya qədər yüksəldi.
1988-ci ilin Avqust ayında, bir toplu albomu olan "Gems" satışa çıxarıldı. Eyni il MTV Musiqi Mükafatlarında "Ən Yaxşı Qrup" və «Dude (Looks Like A Lady)» klipiylə də "Klipdə Ən Yaxşı Səhnə Performansı" mükafatlarını Aerosmith aldı.
1990-cı illər
1991-ci ildə qrup ilk Grammy Mükafatını; «Janie's Got A Gun» mahnısıyla "Ən Yaxşı Rok Performansı" nominasıyasında aldı. Eyni il Aerosmith, Sony Records'la razılaşma imzaladı. Sentyabr ayında isə, "Boston Garden Hall Of Fame" mükafatını qazandı və «The Other Side»'a çəkdikləri kliplə də MTV'də "Ən Yaxşı metal / Hard Rok Video" mükafatını aldılar.
1993-cü ilin Aprel ayında, "Get A Qrip" albomu hazırlandı. Sinqllar «Livin' On The Edge», «Cryin», «Crazy» və «Amazing» bütün dünyada çox böyük müvəffəqiyyət qazandı. Albom Amerikada 7 milyon satarkən, Guns N' Roses kimi qruplarla baş etməyə çalışmışlar və bunu bacardıqlarını göstərmişlər.
1994-cü ilin noyabr ayında, çıxan "Big Ones" albomu ilə müvəffəqiyyətlərini davam etdirən qrup, 90-cı illərin ortasında təkrar Colombia Records'la razılaşma imzaladı və 1997-ci ildə "Nine Lives" albomlarını satışa çıxardılar.
1998-ci ildə Aerosmith, Simpsonlar'ın 200-cü seriyasında televiziyada görüldü və Avqust ayında Armageddon filminin soundtracki olan «I Dont Want A Miss A Thing» sinqlını satışa çıxardılar. Sinql, Amerikada musiqi siyahılarına 1-ci sıradan daxil oldu və 4 həftə boyunca 1-ci sırada qalarkən, İngiltərədə ilk 10'a girməyi bacardı. Oktyabr ayında qrupun canlı performanslarının toplusu olan "A Little South Of Sanity" albomu satışa çıxarıldı.
Hüseyn xan Şadlinski
Aslan Sultanın oğlu Hüseyn xan Şadlinski — Çar ordusunun əsgəri.
Həyatı
Rusiya ordusunda qulluq edib, rus-yapon müharibəsində Port-Arturun müdafiəsində iştirak edərək Müqəddəs Georgi ordeninə layiq görülüb.
NGC 6577
NGC 6577, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Herkules bürcü istiqamətində yerləşir. E1 tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Cavid Əliyev (əsgər, 1996)
Cavid Şaban oğlu Əliyev — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Cavid Əliyev 1996-cı il mayın 10-da Tovuz rayonunun Almalıtala kəndində anadan olub. 2002-2013-cü illərdə Tovuz rayonunun Almalıtala kənd tam orta məktəbində təhsil alıb. 2013-cü ildə Tovuz Dövlət Sosial-İqtisadi Kollecinin "Vergi işi" ixtisasına daxil olub. 1 il təhsil aldıqdan sonra 2014-cü ildə təhsilini yarımçıq qoyaraq hərbi xidmətə yollanır. Subay idi.
Hərbi xidməti
Cavid Əliyev 2014-2016-cı illərdə Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin Ağdam rayonunda yerləşən "N" saylı hərbi hissədə müddətli həqiqi hərbi xidmət edib. Azərbaycan Ordusu sıralarından tərxis olunduğdan sonra təhsilini başa vurub, daha sonra isə inşaat sahəsində çalışıb.
2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi üçün Vətən müharibəsi başlananda, Cavid Əliyev SHXÇDX-yə müraciət edib və müharibəyə yollanıb. Snayper olan və onlarla erməni hərbçini öldürən Cavid Əliyev, noyabrın 9-da Şuşanın azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə şəhid olub. Noyabrın 16-da Tovuz rayonunda dəfn olunub.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Cavid Əliyev ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Herat döyüşü (1729)
Herat döyüşü — 1729-cu il iyul ayında səfəvilər və Abdali əfqanları arasında baş verən döyüş
Döyüşə hazırlıq
Kafirqala zəfərinin xəbəri Nadir xana çatdıqdan sonra o, Hacı bəy Əfşara vaxt itirmədən abdali ordugahı və hisarına doğru hərəkət etməyi əmr etdi. Özü isə piyada qüvvələri ilə birlikdə süvarilərin ardınca yola düşdü. Qarşıdakı döyüş hər iki tərəf üçün həlledici əhəmiyyət kəsb edirdi. Hansı taktikanı seçməmişdən əvvəl Nadir düşmənin döyüşqabağı mövqelərini öyrəndi. Bunun üçün tanınmış sərkərdələrindən olan Niyazqulu bəy Qacarı, Səlim bəy Mərvini, Allahqulu bəy Əfşarı, Canəli bəyi və yüz nəfərlik bir dəstəni özü ilə götürüb əfqanlara yaxın olan bir nöqtəyə yollandı, oradan əfqanların qüvvələrini və döyüş mövqelərini müşahidə etdi. Nadir əfqanların döyüşqabağı düzülüşünə əsasən hansı taktikaya əl ata biləcəklərini müəyyənləşdirdi. Nadir belə bir qənaətə gəldi ki, əfqanlar uğur qazanmaq üçün bütün istiqamətlərdən hücuma keçməyi planlaşdırırlar. Onların bu niyyəti Nadirə də qoşununu müvafiq şəkildə qruplaşdırmağa imkan verdi. O, topçuları, zənburəkçiləri və tüfəngdarları dörd dəstəyə böldü və hər dəstəni bir istiqamətdə yerləşdirərək qoşunun dörd tərəfdən atəş müdafiəsini təmin etdi. Əfqanlar hansı istiqamətdən hücum edərdilərsə, həmin istiqamətdən Nadir qoşununun atəş zərbəsi ilə qarşılaşmalı olacaqdılar. O, üç min nəfərlik xüsusi bir dəstə yaradıb qoşunların mərkəzində yerləşdirdi və həmin dəstəyə tapşırıq verdi ki, əfqan süvariləri hansı istiqamətdən tüfəngdarların üstünə hücum edərsə, o istiqamətdən əfqanlara qarşı döyüşə qoşulsun. Bütünlükdə isə, Nadir öz qoşununu beş xətt üzrə eşelonlaşdırdı. Ön sırada toplar, ikinci sırada zənburəklər, üçüncü sırada cəzayirçilər (ağır tüfənglərlə silahlananlar), dördüncü sırada tüfəngdarlar (yüngül tüfənglərlə silahlananlar) və nəhayət beşinci sırada isə piyadalar mövqe tutdular. Mənbələrdə göstərilməsə də çox güman ki, süvarilər də arxa sıralarda mövqe tutmuşdular. Nadirin düşündüyü plana görə nəzərdə tutulmuşdu ki, əfqanlara ilk zərbəni topçular vursun. Əfqanlar böyük sürət nümayiş etdirib topçuların xəttini aşsaydılar onda zənburəklərin zərbəsi altına düşəcəkdilər. Zənburəkçilərin sırası da yarılsa idi, onda əfqanlar ağır və yüngül tüfənglərin atəşi altına düşməli idi. Əgər əfqanlar onların da sırasını yarıb Nadir qoşunlarının mövqelərinin mərkəzi hissəsinə yol tapsaydılar, onda piyadalar döyüşün ağırlığını öz üzərinə götürməli və əfqanların hücumunun qarşısını almalı idilər.
Döyüşün gedişatı
Döyüşqabağı mövqelərdə möhkəmləndikdən sonra Nadir iki gün əvvəlki döyüşlərdə xüsusi fərqlənmiş Niyazqulu bəyə tapşırıq verdi ki, bir dəstə ilə döyüş meydanına atılsın və əfqanları döyüşə girməyə sövq etsin. Niyazqulu bəyin irəli çıxması ilə əfqanlar tərəfindən də İsfəndiyar bəyin rəhbərliyi altında bir dəstə qabağa atıldı və bu dəstələr arasında döyüş başladı. Həmin dəstələr arasında döyüş bir saat davam etdi. Göstərilən vaxt ərzində əfqanların sayı artmağa başladı. Qarşı tərəfin sayının artmasının Niyazqulu bəyin dəstəsi üçün təhlükəli ola biləcəyini görən Nadir bu dəstəni geriyə çağırdı. Niyazqulu bəyin geri çəkilən dəstəsi əfqanlar tərəfindən təqib olundu. Bunun ardınca əfqanların əsas qüvvələri də döyüşə qoşulub Nadir qoşunlarının üzərinə hücuma keçdilər. Ola bilsin ki, Nadir Niyazqulu bəyin dəstəsini geri çəkməklə əfqanları daha irəli gəlməyə sövq etmək və bununla da onları top atəşinin təsiri altına salmaq istəyirdi. Əfqanlar irəliyə atılaraq Nadirin mövqelərinin ilk xəttinə, topların yerləşdiyi mövqelərə çatdılar. İtkilər verməsinə baxmayaraq əfqanlar böyük sürətlə hücumlarını davam etdirərək Nadirin nəinki topçularının, hətta zənburəkçilərinin və cəzayirçilərinin mövqelərini də arxada qoydular. Hər xətdə baş verən gərgin döyüşlər əfqanların müqavimətini qırmağa bəs etmədi. Nadirin bəlkə də gözləmədiyi halda əfqanlar tüfəngdarların da mövqelərini arxada qoyub qoşunların mərkəzinə qədər irəliləyə bildilər. Başlıcası isə əfqanlar bir neçə döyüş xəttini adlayaraq hələ də güclü döyüş aparmaqda davam edirdilər. Malik olduqları say üstünlüyü isə əfqanlara əldə edilən uğurları genişləndirməyə imkan verirdi. Döyüşün gedişində dəyişiklik yaradılmayacağı təqdirdə daha ağır nəticələr qarşıya çıxa bilərdi. Nadir üç minlik süvari dəstəsi ilə döyüş meydanının ən həssas nöqtəsinə atılıb əvvəlcə əfqanların qarşısını aldı, onlara ağır zərbə endirdi. Nəticədə əfqanların az bir hissəsi döyüşdən salamat çıxıb geri qaçmağa başladı. Nadirin əmri ilə onun sərkərdələri qaçan əfqanları təqib etdilər və onlara daha çox itkilər yetirdilər.
Nəticə
"Aləm Ara-ye Naderi"də mövcud olan məlumata görə, son dərəcə gərgin keçən bu döyüşdə Nadirin qüvvələrindən 280 nəfər, əfqanlardan isə 28 min nəfər həlak oldu. Nadirin ən istedadlı sərkərdələrindən olan Niyazqulu bəy də bu döyüşdə qarşı tərəfdən atılan güllənin qurbanı oldu. Bu sərkərdənin həlak olması Nadiri son dərəcə kədərləndirdi. Onun göstərişi ilə Niyazqulu bəyin cənazəsi Məşhədə göndərildi və İmam Rzanın məqbərəsi yanında dəfn edildi. Bu sərkərdənin yaxınları və qohumları isə Nadir tərəfindən maliyyə təminatına götürüldü. Əfqanlar üzərində qazanılan bu qələbə həm Nadir üçün, həm də Şah Təhmasib üçün əhəmiyyətli bir qələbə idi. Həmin qələbə ilə abdali əfqanlarına güclü zərbə endirildi və onların iradəsi qırıldı.
Dantenin yubileyi (film, 1978)
Dantenin yubileyi — yazıçı Anarın öz ssenarisi əsasında rejissor Gülbəniz Əzimzadə ilə birgə rejissoru olduğu film.
Məzmun
Bu, sənətə təmənnasız xidmət və məhəbbət haqqında poetik etirafdır. Film qocaman teatr aktyoru barəsində söhbət açır. Kəbirlinski (Həsənağa Turabov) epizod aktyorudur. İstedadı olmasa da teatra qəlbən bağlı adamdır. Həmkarları daim onunla zarafatlaşır, bəzən də sataşırlar. Nəhayət aydın olur ki, bu sakit, sadəlövh və gülməli adam əsl ziyalıdır, şəxsiyyətdir və milli mədəniyyət tarixinin bir parçasıdır.
Sponsor
Mərkəzi Televiziya (Moskva)
Buran (Ərdəbil)
Buran — İranın Ərdəbil ostanının Nir şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Coğrafi yerləşməsi
Mərkəzi şəhristanının eyniadlı bölgəsinin Nir kəndistanında, Ərdəbil şəhərindən 12 km cənub-qərbdə, Ərdəbil-Təbriz avtomobil yolunun üstündədir.
Əhali
2006-cı il siyahıya alınmaya görə kənddə 103 nəfər yaşayır (17 ailə).
Sesar Qaviria
César Augusto Gaviria Trujillo (d. 31 mart, 1947) iqtisadçı və Kolumbiyalı siyasətçi. 1990-1994-cü illərdə Kolumbiya prezidenti olmuşdur. 1994-2004-cü illərdə Amerika Dövlətləri Təşkilatı baş katibi, 2005-2009-cu illərdə Kolumbiya Liberal Partıyası sədri olmuşdur.
Meylisərvət Qadınəfəndi
Meylisərvət Qadınəfəndi (d. 21 oktyabr 1854 — ö. 3 dekabr 1903) — 33. Osmanlı sultanı V Muradın dördüncü xanımı.
Sesar Qaviria
Həyatı
Pereyrada anadan olan Gaviria ailəsi 30 ildən artıqdır ki, Kolumbiya siyasətində və iqtisadiyyatında mühüm fiqur olub. Sezar Qaviriya 1988-1997-ci illərdə Bancolombia-nın baş direktoru olmuş Xose Narces Qaviriyanın uzaq əmisi oğludur. Xose N. Qaviriya Sezar Qaviriyanı erkən uşaqlıqda Kolumbiya Konqresinə namizəd olmağa təşviq etmişdir. O, ilk dəfə 1974-cü ildə Konqresə seçilib. O, Virgilio Barko hökumətində əvvəlcə maliyyə naziri, sonra isə daxili işlər naziri vəzifələrində çalışıb. Tələbə ikən Qaviriya AFS Mədəniyyətlərarası Proqramları ilə ABŞ-da mübadilə tələbəsi olaraq bir il keçirdi. O, siyasətə gəlməzdən əvvəl 1960-cı illərdə And Universitetində təhsil alıb. Orada AIESEC-i yaradıb, sonra 1968-ci ildə Kolumbiyada AIESEC-in prezidenti seçilib. Bununla onun dövlət qulluğu karyerası başladı.
Meylisərvət Qadınəfəndi
Həyatı
Meylisərvət xanım 1854-cü ildə Batumidə əslən çərkəz olan ailədə dünyaya gəldi. Böyük bacısı dövrün Roma səfirinin xanımı idi. Bu səbəblə iki bacı gənclik illərini İtaliyada keçirdi. Burada 8 il boyunca bir neçə dil öyrənən Meylisərvət xanım daha sonra bacısıyla İstanbula döndü.
Sesar Qaviria
Siyasi karyerası
23 yaşında doğulduğu Pereyrada məclis üzvü seçildi və dörd ildən sonra şəhərin meri oldu. 1974-cü ildə o, 1984-85-ci illərdə prezidenti olduğu Nümayəndələr Palatasına seçildi. Üç il sonra o, Kolumbiya Liberal Partiyasının həmsədri oldu. Sezar Gaviria və Horacio Serpa. Qalanın 1989-cu ildə öldürülməsi ilə kəsilən prezidentlik kampaniyası zamanı Luis Karlos Qalanın debat rəhbəri idi. Bu faciədən sonra Qaviriya Qalanın siyasi varisi elan edildi. Bu kampaniya Pablo Escobarın hücumlarının hədəfi oldu; Gaviria, Cali'ye gedən Avianca 203 reysini götürməli idi. O, təhlükəsizlik məqsədi ilə təyyarəyə minməyib. Göyərtəsində 107 nəfərin olduğu təyyarənin partlaması nəticəsində göyərtəsində olan hər kəs həlak olub.
Meylisərvət Qadınəfəndi
Həyatı
Bacısı Sultan Əbdülməcidin qızı Rəfiyə Sultanla yaxın dost idi və Meylisərvətlə birlikdə bir neçə dəfə saraya qonaq çağırılmışdı. Buradakı saray həyatını sevən Meylisərvət xanım Rəfiyə Sultanın razılığı ilə onun sarayında qalmağa nail oldu. Bir neçə ay sonra bayram münasibətilə bacısının sarayına gələn Şahzadə Murad Meylisərvət xanımı görüb bəyəndi və bacısından istədi. Nəhayət 8 iyun 1874-cü ildə Dolmabağça sarayında cütlük evləndi və yeganə övladı olan Fəhimə Sultan 2 iyul 1875-ci ildə dünyaya gəldi. Ancaq saray ənənələrinə görə, vəliəhd şahzadənin yalnız 1 övladının olmasına icazə verilirdi. Şahzadə Muradın isə artıq bir oğlu və gizli saxlanılan bir qızı dünyaya gəlmişdi (Mehmed Səlahəddin Əfəndi və Xədicə Sultan). Bu səbəblə körpə saraydan uzaqda gizli saxlanıldı.
1901-ci ildə qızı Fəhimə Sultan evlənərək Çırağan sarayından ömürlük alındı və Meylisərvət xanım qızını bir daha görə bilmədi. Saraydakı şənliklər əsnasında ağır xəstələndi və yatalaq xəstəliyinə tutuldu. Getdikcə nitqini itirən Meylisərvət xanım sonda qızını Sultan Murada tapşıraraq son nəfəsini verdi.
Sovet Kürdüstanı (qəzet)
Sovet Kürdüstanı (, . ) — Azərbaycanda həftəlik qəzet. Əsası 1932-ci ildə qoyulmuşdur. Qəzet Laçın şəhərində, Azərbaycan dilində nəşr olunurdu. Kürdüstan qəzası qurulduqdan sonra qəzetin ilk redaktoru kürd dili müəllimi Brehime Məmmədov olmuşdur. Qəzet 13 iyul 1962-ci ildə fəaliyyətini dayandırmışdır.
Kraudfandinq
Kraudfandinqi həyata keçirmək üçün, əvvəlcə bir məqsəd göstərilməli sonra bu məqsədə çatmaq üçün lazımi miqdarda pul təyin olunmalı, bütün xərclərin hesablanması aparılmalı və kraudfandinq prosesinin gedişatı haqqında olan məlumat hər kəsə açıq olmalıdır.
Tarix
İnternet üzərindən keçirilən kraudfandinq, ilkin mərhələdə daha çox incəsənət və musiqi icmaları arasında məşhurluq qazandı. Musiqi sahəsində kütləvi maliyyələşmənin ilk diqqətəlayiq nümunəsi 1997-ci ildə oldu. İngiltərədən olan Marillion musiqi qrupunun fanatları, 1997-ci ildə Marillion qrupunun ABŞ turunu maliyyələşdirmək üçün internetdə təşkil etdikləri kampaniya nəticəsində $ 60 000 toplaya bilib. Bir müddət sonra, Marillion qrupu Anoraknophobia, Marbles və Happiness Is the Road kimi albomlarını yazmaq və təşviq etmək üçün artıq özü bu üsuldan istifadə etdi. Film sahəsində müstəqil yazıçı/rejissor Mark Tapio Kines 1997-ci ildə o dövrdə yarımçıq qalmış "Xarici Müxbirlər" filminin davamını maliyyələşdirmək üçün kraudfandinqdən istifadə etdi. Bunun üçün xüsusi veb-sayt yaratmış Mark Tapio Kines, filmini bitirmək üçün 1999-cu ilin əvvəlinə qədər, ən azı 25 fanatından $ 125 000 vəsait toplaya bildi.
2004-cü ildə, İngiltərənin Spanner Films şirkəti iqlim dəyişikliyi ilə bağlı "Axmaqlar əsri" adlanan filmin istehsalına başlamışdır. Frenni Armstronqun rəhbərlik etdiyi komanda, filmin istehsalı və tanıdılması üçün beş il ərzində (2004-cü ilin dekabrından 2009-cu ilədək) $ 1,000,000-dan daha çox pul yığmağı bacardı. Filmin çəkiliş heyətinin əmək haqqı çox az idi, lakin eyni zamanda heyət maaşdan əlavə kraudfandinq səhmləri adlanan qiymətli kağızlar da alırdı. Müqavilənin şərtlərinə görə, filmin yayımlandığı andan on il ərzində, kraudfandinqdə iştirak edən investorlara və çəkiliş heyəti üzvlərinə ildə bir dəfə royalti-dividendlər ödənilirdi.
1999-cu ildə Endi Uayt, İngiltərədəki freelancerlər üçün nəzərdə tutulmuş ticarət birliyini yaratmaq üçün 2000 podryatçılara müraciət edir. O, öz müraciətində ticarət birliyinin yaradılması üçün lazım olan £ 100 000 məbləğini toplamaq üçün hər bir podryatçıdan £ 50 dəyərində maliyyə bağışlanmasını xahiş edir. 5 günündən sonra artıq 2002 podryatçı pul köçürür və toplanılan məbləğə təşkilat yaradılır. Bu gün həmən təşkilatın üzvləri 14 mindən çox britaniyalıdır.
Hal-hazırda, kraudfandinqin dəstəyi ilə toplanılan məbləğlər xeyli artmışdır. 2012-ci ildə Double Fine Adventure və Wasteland 2 videooyun layihələri Kickstarter kraudfandinq saytı vasitəsilə hər biri $ 3 336 371 və $ 3 040 299 toplaya bilmişdir. Ümumi maliyyədə 87 mindən çox insan iştirak etmişdir.
Küçə fahişəliyi
200px|thumb|[[Turinin gecə həyatı]]
Kraudfandinq
Tarix
Kraudfandinq konseptinin 2000-ci illərdən öncə istifadəsinə baxmayaraq, bu sözün ilk dəfə işlənməsi 2006-cı ilin Avqust ayında qeydə alınmışdır.
Küçə fahişəliyi
Küçə fahişəliyi — seks işinin bir növü. Seks işçisi küçə künclərində gözləyərkən və ya küçə ilə gəzərkən müştərilərini ictimai yerlərdən və ya küçələrdən cəlb edir. Seksual hərəkət aktı müştərinin avtomobilində və ya yaxınlıqdakı küçədə, fahişənin evində və ya kirayə götürülmüş motel otağında da baş verə bilər.
Pul soyğunu (serial, 2017)
La casa de papel və ya beynəlxalq adı ilə Pul soyğunu – Aleks Pina tərəfindən yaradılmış 2017-ci il istehsalı İspaniya soyğun teleserialı. Serial İspaniyada 2 may 2017-ci ildən 23 noyabr 2017-ci ilə kimi bir mövsüm olmaqla iki hissəli yayımlanmış və 15 seriya davam etmişdir. Baş rollarda Ursula Korbero, Pako Tous və Alba Flores çıxış edirlər. 25 dekabr 2017-ci ildə serialın birinci hissəsi - 9 seriyası Netflix tərəfindən 13 seriya şəklində bütün dünyada buraxılmışdır. 2017-ci ilin sonunda Netflix serialın dünya üzrə rəqəmsal yayım hüquqlarını əldə etdi. Serialı 22 bölümdən daha qısa hissəyə bölən Netflix, birinci hissəni 20 dekabr 2017-ci ildə, ikinci hissəsini isə 6 aprel 2018-ci ildə yayımladı. 2018-ci ilin aprel ayında Netflix 16 yeni epizod sifariş edərək serialın büdcəsini əhəmiyyətli dərəcədə artırdı. 8 hissədən ibarət 3-cü hissə 19 iyul 2019-cu il tarixində nəşr edilmişdir. 8 hissədən ibarət 4-cü hissə 3 aprel 2020-ci ildə nəşr olundu. 3 sentyabr 2021-ci ildə Netflix-də serialın 5-ci və son hissəsinin ilk 5 seriyası yayımlandı. 3 dekabr 2021-ci il tarixində serialın 5-ci bölümünün son 5 bölümü yayımlandı və bununla da serial bitdi.
Məzmun
Professor ləqəbli sirli bir adam tarixdə ən böyük pul soyğununu həyata keçirməyi planlaşdırır. Bu böyük ambiasiyalı planı həyata keçirmək üçün itirməyə heç nəyi qalmayan, xüsusi qabiliyyətlərə malik 8 nəfəri soyğuna cəlb edir. Məqsəd İspaniya Kral Zərbxanasına basqın təşkil etmək və 2,4 milyard avro pul çap edib aparmaqdır. Bunun üçün onların 11 günə ehtiyacları var. Bu zaman müddətində komanda 67 girov və polislərlə də məşğul olmalıdır.
Netflix
Netflix serialın yayım hüquqlarını almış və 25 dekabr 2017-ci ildə birinci hissəsini bütün dünyada yayımlamışdır. Ancaq Netflix Spain vasitəsilə hər iki hissə buraxılmışdır. Birinci hissə 70 dəqiqəlik 9 seriyadan ibarət olsa da, Netflix seriyaların vaxtlarını kəsmiş və 13 seriya şəklində buraxmışdır. Hər seriyanın davametmə müddəti 40-50 dəqiqədir.
Cənubi Koreya uyğunlaşması
2020-ci ilin noyabr ayında Netflix şounun Cənubi Koreyaya uyğunlaşdırılmasını yaradacağını elan etdi. Money Heist: Korea - Joint Economic Area adlı 12 hissədən ibarət istehsal BH Entertainment və Contents Zium arasında əməkdaşlıq olacaq və rejissor Kim Honq-sun olacaq. Uyğunlaşmanın istehsalı Cənubi Koreyada COVID-19 pandemiyası səbəbindən təxirə salınıb.
Spin-off seriyası
2021-ci ilin noyabrında Netflix 2023-cü ildə buraxılması planlaşdırılan Berlin adlı spin-off seriyası yaradacağını elan etdi.
Xarici keçidlər
__INDEX__
Pifaqor
Həyatı və fəaliyyəti
Pifaqor haqqında bütün bilgilər onun ardıcılları tərəfindən verilmişdir. O, Samos şəhərində dünyaya gəlmişdir. Sonra isə Cənubi İtaliyanın Krotona şəhərinə köçmüşdür.
Bir çox araşdırmaçılar hesab edirlər ki, onun öz əsərləri olmamışdır. Ancaq antik tarixçi Diogenes Laertius yazmışdır ki, o "Tərbiyə haqqında", "Dövlət haqqında" və "Təbiət haqqında" adlı dövrümüzə gəlib çatmayan kitabların yazarı olmuşdur. Pifaqorun elmi bilgiləri qədim Babil və Misir kahinlərindən alması haqqında rəvayətlər də vardır. Belə ki, o, uzun illər səyahətdə olmuş, 30 il Misirdə kahinliyin sirlərini və hikmətini mənimsəmişdi. O, vətənə yetkin yaşında qayıtmış və Delfadakı Apollon məbədinin ali kahini olmuşdur. Bu, Qədim Yunanıstanda baş məbəd idi. Delfa alimləri bütün Yunanıstanda tanınmışdı.
Daha sonra Pifaqor Krotonada "Pifaqorçular ittifaqı (ya da məktəbi)" adlı dini-fəlsəfi cəmiyyət yaratmış və ona başçılıq etmişdir.
Ancaq bir sürə sonra Krotonada siyasi durum gərginləşmiş, şəhər sakinləri pifaqorçuların fəaliyyətindən ehtiyat edərək, bu məktəbi darmadağın etmişdirlər. Pifaqorun da o hadisələrdə öldürüldüyü güman edilir. Ancaq başqa xəbərlərə görə o, baş vermiş hadisələrdən üzülərək özünü aclığa məruz qoyaraq ölmüşdür.
Fəlsəfəsi və elmi
Pifaqor həm də ruhların bir bədəndən başqasına köçməsinə (reinkarnasiyasına) inanırdı. Onun fikrincə, hər şey müəyyən vaxtdan sonra dünyaya yenidən gəlir və əslində yeni olan heç nə yoxdur. Ruh günahların ağırlığına görə bədəndə qalmağa məhkumdur. Məqsəd də onu bədəndən azad etməkdir. Buna görə də, mənəvi həyat yaşamaq üçün ət və paxla kimi bəzi yeyəcəklərdən çəkinmək lazımdır. Burada isə qeyd etmək lazımdır ki, Pifaqorun bu kimi yanaşması ilə hind dünyagörüşü arasında bənzərliklər vardır.
Siyasi baxışları
Pifaqor və onun ardıcılları hakimiyyət məsələlərinə də diqqət yetirirdilər. Onların fikrincə, cəmiyyət hakimiyyətsiz yaşaya bilməz. Bu baxımdan da ən yüksək hakimiyyət tanrılara məxsusdur. Onlara hamı ibadət etməlidir. Tanrılardan sonra hökmdarlar, hörmətli insanlar, valideynlər və ən sonda qanunun aliliyi gəlir. Beləliklə, hakimiyyət iyerarxik sistemlə qurulmalıdır.
Dünyanın quruluşu haqqında
Pifaqorun və onun ardıcıllarının kosmoqonik baxışlarına görə, hər şey 4 ünsür: od, su, yer və havadan yaranmışdır. Yer isə kürə şəklindədir. O, sonsuz və əbədi boşluqdan yaranıb, o, boşluqla nəfəs alır. Bunun nəticəsi olaraq dünya genişlənir və daralır. Bu səbəbdən məkan, zaman, göy cisimləri və onların hərəkəti yaranır. Dünyanın mərkəzində od, baş tanrı Zeusun məbədi və təbiətin qanunu ("fatum" və ya "loqos") durur. Sonra isə oddan yaranmış və onun ətrafında fırlanan yer, planetlər və ulduzlar gəlir.
Beləliklə, Pifaqor və onun ardıcılları yeri kürə şəklində təsəvvür etmiş və onu kainatın mərkəzində yerləşdirmişdirlər. Bu baxışlar isə orta əsrlərin sonuna qədər dünya elmi və fəlsəfəsində qüvvədə olmuşdur. Ancaq sonra Nikolay Kopernik (XVI yüzillik) yer kürəsinin dünyanın mərkəzində olmasını inancını şübhə altına almışdır. Sonralar isə inkişaf edən elm sübut etmişdir ki, yer dünyanın mərkəzində yerləşmir.
Pifaqor, həm də "kosmos" anlayışını müasir anlamda, bütün dünyanı əhatə edən sonsuzluq mənasında işlətmiş, onun ahəngini və qanunauyğunluqlarını göstərməyə çalışmışdır.
Riyazi bilikləri
Pifaqorun çox maraqlı rəqəmlər fəlsəfəsi olmuşdur. O, hesab edirdi ki, dünya və çevrəmizdə olan şeylər heç də bizim gördüyümüz və duyduğumuz kimi deyildir. Onlar duyğularımızla yox, düşüncəmizlə qavranıla və anlaşıla bilər. Hər şeyin arxasında bir birlik durur. Əlbəttə, dağ dağdır, insan insandır, daş daşdır. Ancaq, bu kimi müxtəlifliyin bir başlanğıcı, birləşdirici nöqtəsi vardır. Bu da rəqəmlərdir. Onlar hər şeyin pərdə arxası və başlanğıcıdır, çünki istənilən şeyi rəqəmlə göstərmək mümkündür, hər şeyin rəqəmlə ölçülən ölçüsü vardır. Məsələn, suyun miqdarını litrlə, ağırlığın çəkisini kiloqramla, bitkilərin sayını ədədlə göstərmək olar. Deməli, rəqəmlər hər şeyin əsasında durur.
Beləliklə, dövrünün başqa filosoflarından fərqli olaraq Pifaqor hər şeyin ilkin səbəbini maddədə deyil, dərk olunmayan şeylərdə axtarırdı. Sonralar bu fikri Platon daha da inkişaf etdirərək ideyalar haqqında təlimlə çıxış etmişdir. Bu baxımdan Pifaqoru fəlsəfi idealizmin yaradıcısı hesab etmək olar. Ancaq onu da qeyd etmək lazımdır ki, bu kimi fikirlər ondan öncə Misir və Babil kahinlərinin arasında da yayılmışdır. Ehtimal olunur ki, Pifaqor mistikanı məhz onlardan öyrənmişdir.
Daha sonra rəqəmlər fəlsəfəsini Pifaqorun ardıcılları daha da inkişaf etdirmişdirlər. Pifaqor teoremi: Düzbucaqlı üçbucağın katetlərinin kvadratlarının cəmi hipotenuzun kvadratına bərabərdir
Həndəsi bilikləri
Eyni zamanda, rəqəmlər həndəsi mənada da anlaşılırdı. Nöqtə Bir rəqəmini ifadə edirdi. Bu rəqəm isə hər şeyin başlanğıcı və əsası hesab edilirdi. Pifaqor üçün Bir rəqəmi həm də Tanrıdır. Başqa şeylər isə müxtəlif rəqəmlərin cəmidir. Belə ki, iki nöqtədən düz xətt alınır, üç nöqtə isə artıq düz müstəvidir. Dörd nöqtə isə fəzadır. Bu rəqəm dörd ünsür olan od, yer, su və havanın təməlində durur ki, bu da hər şeyin başlanğıcında duran səbəbdir.
Düzbucaqlı üçbucağın tərəfləri arasındakı əlaqə həndəsənin əsas teoremlərindən biri: ayaqların uzunluqlarının kvadratlarının cəmi hipotenuzun uzunluğunun kvadratına bərabərdir.Hipotenuza düzəldilmiş kvadratın sahəsinin ayaqları üzərində qurulmuş kvadratların sahələrinin cəminə bərabər olması həndəsi bir həqiqət kimi də ifadə edilə bilər. Qarşı tərəf ifadəsi də doğrudur: iki tərəfinin uzunluqlarının kvadratlarının cəmi üçüncü tərəfin uzunluğunun kvadratına bərabər olan üçbucaq.
Rəhman Məmmədov (nazir)
Rəhman Əli oğlu Məmmədov — Naxçıvan Muxtar Respublikasının təhsil naziri, Naxçıvan Muxtar Respublikasının Atletika Federasiyasının sədri.
Haqqında
Rəhman Məmmədov Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Aparatının Humanitar siyasət məsələləri və ictimai təşkilatlarla iş şöbəsinin müdiri vəzifəsində çalışıb. Rəhman Əli oğlu Məmmədov Naxçıvan Muxtar Respublikasının təhsil naziri təyin edilib
Gülşad
Gülşad Xanım və ya Gülşad — azərbaycanlı şairə, aşıq.
Təxminən XVI əsrin sonu – XVII əsrin birinci yarısında yaşadığı güman edilən Gülşadın "Təsnifi-Gülşad" adlı əsərindən başqa əldə heç bir yazısı mövcud deyil.
Ədədin kvadratı
Kvadrat — ədədi özünə vurduqda alınan hasil onun kvadratı adlanır.
5²-görünüşü. Burada yuxarıdaki 2 ədədi kvadratın simvoludur. Misalda 5-in kvadratı yazılıb.
Ədədin kvadratı ardıcıllığı aşağıdakı ardıcıllıqla aparılır:
2 2
Dabanlı (Ərdəbil)
Dabanlı — İranın Ərdəbil ostanının Nir şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd. 2006-cı il siyahıya alınmaya görə kənddə 29 nəfər yaşayır (5 ailə).
Hasil
Hasil — vurma əməlində alınan rəqəmə deyilir. Məsələn: 6 ifadəsi 2 və 3 (həmçinin, 1 və 6) rəqəmlərinin vurulmasından, hasili x və (2+x) ifadələrinin vurulmasından alınmışdır.
Ömər Buludov
Ömər Buludov – Misli Premyer Liqasında çıxış edən Neftçinin futbolçusu.
Neftçi
Neftçidə ilk matçına 25 noyabr 2017-ci ildə keçirilən Neftçi-Keşlə matçında çıxıb. Matç Neftçinin 3–1 hesablı qələbəsi ilə başa çatıb. Neftçidə ilk qolunu 10 mart 2019-cu ildə keçirilən Sumqayıt-Neftçi matçının 87-ci dəqiqəsində vurub. Matç Neftçinin 1–2 hesablı qələbəsi ilə başa çatıb.
NGC 5559
NGC 5559, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Çoban bürcü istiqamətində yerləşir. SBb tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Kolumbiyada vətəndaş müharibəsi (1964–2016)
Kolumbiya vətəndaş müharibəsi — 1964-ci ildə başlanmış, 2016-cı ilin 21 iyununa qədər davam edib özünün aktiv fazasına 1966-cı ildə çatmış olan Vətəndaş müharibəsi. Müharibə Kolumbiya hökuməti ilə hərbi birləşmələr, cinayətkar sindikatlar və sol partizanlar (FARK, ELN) arasında ölkədəki hakimiyyəti ələ keçirmək uğrunda gedir. .
Belə düşünülür ki, bu müharibə tarixi La Violensiya müharibəsinin davamını təşkil edir. Bu müharibə Konservantlar və Liberallar arasında 1948-1958-ci illərdə baş vermişdir. Bu mübarizədə konservantların qələbəsi liberal və kommunist döyüşçülərin birləşərək Kolumbiya İnqilabçı Silahlı Qüvvələrinin (FARK) yaradılmasına təkan verir.
Kolumbiya Milli Araşdırmalar Mərkəzinin verdiyi məlumata görə bu konfliktin baş verdiyi 1958-2013 illər ərzində ölkədə 220,000 insan həlak olmuşdur. Onların 177,307 nəfəri mülki əhali olmuşdur. Bundan əlavə, bu müharibə ilə əlaqədar beş milyondan çox insan öz evini tərk etməyə məhkum olmuşdur.
2012-ci ildə FARK Kolumbiya hökuməti ilə danışıqlara başlamışdır. Bu da yaxın gələcəkdə bu vətəndaş müharibəsinin bitəcəyinə zəmin yaradır. 16 may 2014-ci ildə Kolumbiya və üsyançılar narkotiklərin qanunsuz dövriyyəsinə qarşı müştərək fəaliyyət göstərməyi öhdələrinə götürmüşlər.
Münaqişədən öncəki vəziyyət
thumb| Kolumbiyada hökm sürən hərbi münaqişələrin əsasında 1920-ci ildə Sumapas və Tekendamda baş vermiş aqrar qanunsuzluqlar dururdu. Kəndlilərin əsas mübarizəsi kofe plantasiyalarına xüsusi mülkiyyət statusunun alınması idi. Bu isə konservantlar və liberallar arasında uçuruma səbəb olmuşdur.
1948-ci ildə liberal sağçıların liderlərindən biri olan Xorxe Qaytanın öldürülməsi hərbi münaqişəyə səbəb olur. Boqotasoda (paytaxda) münaqişənin gedişində 4000-dən çox insan həlak olur. Ardından isə La Violensiya müharibəsinə gətirib çıxarır. Bu mübarizə Liberallar və Konservantlar arasında başlayır. Münaqişə 200,000-dən çox insanın həyatına son qoyur.
La Violensiya müharibəsinin bitməsi ilə özünümüdafiə qüvvələri və partizan dəstələrinin böyük hissəsi buraxılır. Bununla belə, bir necə Liberal və Kommunist qruplar kənd anklavlarında öz mövcudluqlarını qoruyub saxlayırdılar. Bu cür liberal qruplardan biri də «Kolumbiya İnqilabçı Silahlı Qüvvələri», və ya FARK (FARC) idi. Onlar Dumar Alhur tərəfindən 1950-ci illərdə yaradılmışdı.
Bundan əlavə, 1958-ci ildə iki partiyalı siyasi idarə sistemi yaradılır. Bu Konservantlar və Liberallar arasında təşkil olunan Milli Cəbhə olur. Ancaq bu anlaşma iki partiya arasında olan qarşılıqlı antoqoniz mövqelərə az təsir göstərdi.
1960-cı illər
1960-cı illərin əvvəllərində Milli Cəbhəyə bağlı olan Kolumbiya ordusunun dəstələri kənd icmalarına basqınlar təşkil etməyə başlamışdılar. Onlar öz addımlarını onunla əsaslandırmağa calışırdılar ki, guya bu kənd icmaları quldur və kommunistlərin əsas toplaşma yerləridir. 1964-ci ildə ordu qüvvələrinin Marketaliya kənd icmasına təşkil etdiyi basqın FARK-ın yaradılmasına gətirib çıxardı. İcma ətrafında polis və ordunun təşkil etdiyi mühasirəyə baxmayaraq, Manuel Marulade mühasirədən qaça bilmişdir.
FARK kənd şəraitində Liberallar və Konservantlara qarşı uzun zaman apardığı mübarizədə kifayət qədər təcrübə toplasa da, Kolumbiya Milli Azadlıq ordusu və ELN isə bu mübarizədə yeni idilər. Üstəlik, onlar, əsasən, tələbə qarşıdurmaları zamanı yaranmışdılar və kiçik dəstələr şəklində xarizmatik liderin arxasınca irəliləmək xüsusiyyəti daşıyırdı. Onlar Azadlıq teologiyasının nümayəndəsi Kamilo Torres Restreponun başçılığı altında fəaliyyət göstərirdilər. Hər iki partizan qrup 1960-cı illərdə, əsasən, ölkənin müxtəlif bölgələrində bir-birindən ayrı şəkildə fəaliyyət göstərirdilər.
Kolumbiya hökuməti 1950-ci illərdən 1960-cı illərə qədər partizanlara qarşı çoxlu sayda reydlər təşkil etmişdir. Bu addımlar ABŞ və SRU tərəfindən dəstəklənirdi.
1998—1999
7 avqust 1998-ci ildə Andres Pastrana Aranqonun Kolumbiya prezidenti kimi andiçməsi baş tutur. Yeni prezidentin proqramının əsas məğzi uzun illər ölkədə davam edən konflikti sülh yolu ilə çözmək və ABŞ-nin dəstəyi ilə narkotiklərin qanunsuz dövriyyəsinə qarşı mübarizə aparmaq olmuşdur.
1999-ci ilin iyulunda Kolumbiya hərbçiləri Puerto-Leras şəhərinə hücum təşkil edirlər. Səbəb isə FARK-ın əsas düşərgələrinin məhz burada yerləşməsi olur. Bu məsələdə ABŞ Kolumbiya hökumətinə nəqliyyat təyyarələri və texniki materiallarla yardım göstərirdi. Kolumbiya hökumət qüvvələri 72 saat ərzində şəhəri atəş altında saxlayır və bombalayırdılar. Bu əməliyyat nəticəsində üç mülki şəxs ölmüş və bir necəsi yaralanmışdı. Üsyançılar şəhəri tərk etməyə məcbur olmuşdular. Onların çoxu ölmüş və yaralanmışdırlar. Hökumət bu əməliyyatın nəticəsini əhəmiyyətli qalibiyyət elan edir.
Münaqişədə Amerika Birləşmiş Ştatlarının rolu
Birləşmiş Ştatlar münaqişənin əvvəllərindən aktiv iştirak etmişdir. Hələ 1960-cı illərdə ABŞ Kolumbiya ordusunu ultrasağların yerləşdiyi kənd yerləri üzərinə hücum etməyə təhrik edirdi. Bu Amerika Birləşmiş Ştatlarının kommunizmə qarşı apardığı mübarizənin tərkib hissəsi idi.
Avstriyalı Anna (İspaniya kraliçası)
Avstriyalı Anna (d. 2 noyabr 1549 - ö. 26 oktyabr 1580) — Müqəddəs Roma imperatoru II Maksimilyan və əmisi qızı olan xanımı Avstriyalı Mariya nın qızı. 1570-ci ildə İspaniya kralı olan dayısı II Filipp lə evləndi və İspaniya kraliçası oldu. Bundan başqa ərinin 1580-ci ildə Portuqaliya taxtına keçməsiylə Portuqaliya kraliçası ünvanını da aldı.
Ancaq çox keçmədən səhhəti pozuldu və 26 oktyabr 1580-ci ildə ürək tutması səbəbiylə vəfat etdi.
Luici Negri
Luici Negri (5 noyabr 1947, Kodogno, İtaliya) — İtaliyalı siyasətçi və memar, Lega Nord Partiyasının üzvü.
Həyatı
1956-cı ildə Kodognoda anadan olmuşdur.
İraq–İsrail münasibətləri
İsrail–İraq münasibətləri — rəsmi diplomatik münasibətlərə malik deyillər. Səbəb isə İraqın İsraili hüququnu baxımından tanımamasıdır. İraq 1948-ci ildə yeni yaranmış yəhudi dövlətinə müharibə elan etdi və o vaxtdan bəri iki ölkə arasındakı münasibətlər ən yaxşı halda neytral olaraq qaldı. İraq ordusu 1967 və 1973-cü illərdə İsrailə qarşı bir sıra müharibələrdə iştirak etdi. 1981-ci ildə İsrail, İraqın yeni bir hücumundan qorxaraq, Bağdadın cənub-şərqindəki əl-Tuvaytda qurulan İraq nüvə reaktorunu, onun milli təhlükəsizliyinə təhdid olduğunu iddia etdi. İraq buna cavab vermədi. Körfəz müharibəsi zamanı İraq, o dövrdə İsrailin onun üçün heç bir təhlükə olmadığına baxmayaraq İsrailə 39 modifikasiya edilmiş Skat ballistik raketini atır. İsrail ABŞ-nin təzyiqi altında bu təxribata cavab vermədi.
İsrail müstəqilliyindən 2003-cü il İraq müharibəsinə qədər
İngilislər tərəfindən 1940-cı illərdə İraqdan çıxarılan keftin daşımnması üçün neft kəməri inşa edilmişdir. İraqın qərbindən Transiordaniya və Fələstinə qədər uznan bir kəmər idi. 1948-ci ildə İsrailin müstəqilliyini elan etdikdən sonra dərhal müharibə başladı: İraq, Transiordaniya və digər ərəb ölkələri İsrailə hücum etdilər. Bu boru kəmərinin bağlanmasına səbəb oldu və İraq neftinin daşınması Suriya vasitəsilə gerçəkləşdirilıməyə başlanıldı.
1948-ci ildən bəri İsrail və İraq barışmaz düşmənlərdir. Texniki olaraq Bağdad 1948-ci ildən bəri İsrail ilə davam edən müharibə vəziyyətindədir. İraq 1948 və 1967-ci illərdə İsrail ilə müharibələrə qoşun göndərdi. İraq 1973-cü ildə Yom Kippur müharibəsində Suriya ordusuna kömək etdi.
Hərbi fəaliyyət 1981-ci ildə Osirak nüvə reaktorunun məhv edilməsi ilə yendən alovlandı. İsrail Səddamın nüvə silahını inkişaf etdirmək üçün bu reaktordan istifadə edə biləcəyini bildirdi. İraq buna cavab vermədi.
Səddam Hüseyn ərəb dünyasında Fələstin tərəfdarı olduğu üçün böyükl hörmətə malik idi. Fələstin partizanlarını və hərbi təşkilatlarını dəstəkləyirdi. İkinci intifada zamanı İraq Fələstin şəhidlərinin ailələrinə, o cümlədən intiharçılara pul yardımı göndərdi.
Çan Van Hıonq
— Vyetnam Respublikasının (Cənubi Vyetnam) hərbi və siyasi lideri, Vyetnam Respublikasının prezidenti və baş naziri.
Turşu (qida)
thumb|right|Turşular
Çan Van Hıonq
Həyatı
İki dəfə Sayqonun meri seçilmişdir. 1960-cı ildə Nqo Din Zyemin prezidentliyi dövründə dövlət başçısını tənqid edən Karavel Manifestini imzaladığına görə həbs olunmuşdur. Bununla belə, o, prezident Nqonun öldürülməsi nəticəsində çevrilişin iştirakçılarını da tənqid edərək, bunu həyata keçirən generalların heç bir istedadı, mənəvi keyfiyyətləri və siyasi dəstəyi olmadığını qeyd etmişdir.