cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Yoluxucu qastroenterit koronavirusu
TGEV-nin ümumi quruluşuna töhfə verən zülallar sünbül (S), zərf (E), membran (M) və nukleokapsid (N) daxildir. Alfakoronavirus 1 növünə aid olan digər koronaviruslara Pişik koronavirusu, Pişik yoluxucu peritonit virusu və İt koronavirusu daxildir.
Biologiya
Koronaviruslar TGEV ailəsinə aiddir. Sinifüstü Alfakoronavirus sinifi isə Alfakoronavirus 1-dir. Bu müsbət tək telli RNT genomu olan bükülmüş bir virusdur. TGEV-də fosfoprotein (N), ayrılmaz membran zülalı (E1) və böyük glikoprotein (E2) olan üç əsas struktur zülal var. N zülalı genom RNT-ni kapsullaşdırır, S proteini isə viral proqnozlar əmələ gətirir.
Təxminən 8000 nukleotidin 3 seqmenti subgenomik RNTləri kodlayır. Genomun qalan hissəsi viral replikazı kodlayır. 5 'dən 3'ə qədər olan üç ən böyük gen ardıcıllığı E2 ilə E1'dən N'ə qədər olur. Strukturla əlaqəli olmayan təxminən yeddi digər açıq ox çərçivəsi var. Ox çərçivəsi genlər arasında çox az üst-üstə düşür və sıx bir yerdə yerləşir. Bir genom ölçüsü və bir neçə subgenom ölçülü RNT-lərin transkripsiyası üçün mənfi bir ip sintez olunur.
E2 zülalı, virusun səthindən ləçək şəklində 20 nm uzunluğunda bir proyeksiya meydana gətirir. E2 proteininin sitoplazmasına daxil olmasına kömək edərək patogenezə yerləşir. Golgidə zülalın qlikozilasiyasından sonra protein yeni virusa daxil olur. E2 zülalının daxilində bir neçə funksional sahə var. C-terminalında 20 qalıq hidrofob seqmenti lipid membranındakı zülalı lövbərləyir. Zülalın qalan hissəsi iki hissəyə bölünür, virusun içərisindəki hidrofilik uzanır və yağ asilləşdirmə yerləri olan bir sisteinlə uzanır. E1 zülalı əsasən lipid zərfinə daxil olur və buna görə virus quruluşunda vacib rol oynayır. E1 zülalı, IFN kodlayan genlərin induksiyasına səbəb olan lenfosit membranı ilə qarşılıqlı əlaqəyə girir.
S zülalı hüceyrə reseptoru olan porcin aminopeptidase N (pAPN) ilə qarşılıqlı təsirə girirək, girişinə kömək edir. Eyni hüceyrə reseptoru da İnsan Koronavirusu üçün keçərlidir. S sünbül zülalındakı bir domen pAPN tərəfindən tanınır və icazə verilməyən hüceyrələrə PAPN-nin transfeksiyası baş verir və onları TGEV ilə yoluxdurur.
Morfologiya
TGEV morfologiyası əsasən elektron mikroskopiya üsulları ilə müəyyən edilib. Morfologiyası, səthi proqnoza və bir zərfə sahib olduğu üçün miksovirus və onkogen virusa bənzəyir. Virusların ölçüsü 100 ilə 150 nm arasında dəyişən dairəvi forması var. Proyeksiyalar əsasən çox dar bir sap ilə bağlanmış ləçək şəklində olur. Proyeksiyalar virusdan çox asanlıqla ayrılır və yalnız müəyyən ərazilərdə olur.
Patologiya
TGEV əsasən donuzlara yoluxur. 1 həftədən kiçik pigletlərdə ölüm nisbəti 100% -ə yaxındır. TGEV'nin patologiyası digər koronaviruslara bənzəyir. Virus özü tərəfindən yoluxduqdan sonra, kiçik bağırsağın hüceyrə astarında çoxalır, bu da udma hüceyrələrinin itirilməsinə səbəb olur və bu da villi qısalmasına səbəb olur. Bundan sonra yoluxmuş donuzlar qida həzm etmək qabiliyyətini azaldaraq və susuzluqdan ölürlər.
Mühəndislik TGEV koronavirusu
Yoluxucu qastroenterit koronavirusu ekspressiya vektoru kimi hazırlanıb. Vektor transkripsiyanı tənzimləyən ardıcıllıqla (TRS) yaşıl flüoresan zülal ilə idarə olunan qeyri-mənfi 3a və 3b ORF ilə əvəz olunub. Yaranan quruluş enteropatogenlaşır, lakin böyüməsi azalır. Bu əvəzlənən virusla hüceyrələrin infeksiyası heteroloji zülala qarşı xüsusi bir laktogen immun cavabı alır. Bu vektorun tətbiqi peyvənd və ya hətta gen terapiyasının inkişafında rol oynayır. TGEV genomunun mühəndisliyi üçün motiv odur ki, koronavirusların böyük genomları var, buna görə xarici genlərin daxil edilməsi üçün yer var. Koronaviruslar tənəffüs aparatını da yoluxdurur və onlardan antigenləri həmin bölgəyə yönəltmək və bəzi immun reaksiyalar yaratmaq üçün istifadə edilə bilər.
Lotus incanus
(Lotus incanus) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Vitsenhauzen
Vitsenhauzen — Almaniyanın Hessen torpağının Kassel inzibati dairəsində şəhər. Sahəsi 126.69 km2, əhalisi 15864 nəfərdir (2006).
Taraba ştatı
Taraba ştatı  — Nigeriyanın Şimal-şərqi geosiyasi zonasında ştat.
Adı
Ştatın adı onun ərazisində axan Taraba çayından gəlir.
Fatimə (film, 1988)
Məzmun
Burada Əlcəzair xalqının müstəmləkəçilik buxovlarından azad olunması uğrunda apardığı mübarizədən danışılır.
Film haqqında
Kütləvi səhnələrdə Şamaxı rayonu kənd sakinləri və Azərbaycan Dövlət İncəsənət Universitetinin tələbələri iştirak etmişlər.
Film rejissor Dedo Mate-Koconun və operator Xud Bucamanın diplom işidir.
Kərəmli (Kəlbəcər)
Kərəmli — Azərbaycan Respublikasının Kəlbəcər rayonunun Kərəmli kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.
Yaylaqlar
Yelliyal yurdu, Zərnişan bulağı yurdu, Seyidlər yurdu, Çöplügöl yurdu, Babakişilərin yurdu, Dükanlar yurdu, Qaraqaya yurdu, Göyxır yurd, Daşağıl yurdu, Seyidölən yurd, Yəhər yurd, Suçıxan yurd.
Bulaqlar
Məmmədxan bulağı, Qoşabulaq, Hovuz bulaq, Babalı bulağı, Rza bulağı, Baldırğanlı bulaq, Züleyxa bulağı, Mehdinin bulağı.
Məşhur yerlər
Ərikli,Ərikliocagi-Pir, Pirpəyə,Uzundərə,Çayyeri,Soltanbəyin yurdu, Ədilbəyin yurdu,Mehtibəyin yurdu,Əliuçan,Qoşdaş,Soltanbəyin Çinarlari 1200 yaş,Nəbidərəsi, Temirin yurdu, Qaradaş, Qumqazılan, Alıyevli qışlağı, Burunctapı, Qaraağac, Xanların gölü, Calaqlıq, Məmmədxanın düzü, Quyulugüney, Gillər, Şişqaya, Kolavatın döşü, Almədətli, Ciqrayeri,(Ciqarayeri Tütün əkilən yer)Sılıflı, Gərəkçay, Ağdaban çayı, Torağaçay, Dəyirmanın yanı, Gölpəyə, Güllübağ, Təkarmud, Sarıuçuq, Yalyeri, Toxmaçar, Humayın düzü, Bağ, Şirəligöl, Qozlupəyə, Ocağınyanı, Gərayın çəpəri, Yanıq, Gölləklər, Ağbulaq, Zərifli, Qarabulaq, Siçanli yurdu,Kurqan,Qaraqaya dağı, Atyolu, Zəlligöl, Zəligölü.
Binələr-Qışlaqlar
Zəli göl binəsi, Qırmızı ferma binəsi.
Iphiseiodes kamahorae
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Fatimə binti Musa əl-Kazım
Fatimə binti Musa əl-Kâzım bilinən adıyla Fatimə Məsumə (Ərəbcə: فاطمة المعصومة, Farsca: فاطمه معصومه), Musa əl-Kazım və Nəcmə Xatunun qızı. Türbəsi İranın Qum şəhərindəki Fatimə-i Məsumə Türbəsidir.
Həyatı
Məsumənin adı Fatimədir. Bir neçə ləqəbə malikdir: Tahirə, Həmidə, Barre, Rəşidə, Təqiyə, Nəqiyə, Raziyə, Mərziyyə, Seyyidə, Uhtu Rza, Məsumə, Əhli-beyt Kəriməsi, Sitti, Fatimeyi-Kubra.
Fatiməyi Məsumə qardaşını görmək üçün hicrətin 201-ci ilində Mədinədən İrana gəldi. Məşhəd şəhərinə gedərkən İranın Savə şəhərinə çatanda xəstələndi. Qum şəhərinə çatdıqdan 17 gün sonra 28 yaşında vəfat etmişdir.
thumb|Fatiməyi Məsumənin Türbəsi thumb|[[Fatimə-i Məsumə türbəsi (1955)]]
Vəfat tarixi haqqında dəqiq bir məlumat yoxdur, ancaq yeni mənbələrə görə, hicrətin 201-ci ilində Rəbiülaxır ayının 10 və ya 12-də vəfat etmişdir.
Fatiməyi Məsumənin məzarının ziyarətinin fəzilətli olduğu barədə Məsum İmamlardan bəzi hədislər nəql olunmuşdur. Cəfər Sadiqdən rəvayət olunan bir hədis belədir: "Allahın bir hərəmi var və o yer Məkkədir. Rəsulullahın bir hərəmi var və o yer Mədinədir. Möminlərin əmirinin bir hərəmi var və o yer Kufədir və biz Əhli-beytində bir hərəmi var və o yer Qumdur."
Həzrət Məsumənin (ə) həyatına qısa bir baxış
201-ci hicri-qəməri ilində yəni imam Rzanın (ə) Mərvə sürgün edildiyindən bir il sonra Həzrət Fatimeyi-Məsumə (ə) öz qardaşları ilə birlikdə imamı və qardaşı imam Rizanı (ə) görmək və beyətini təzələmək üçün yola düşdü. Savə şəhərinə çatanda bir dəstə Əhli-beyt düşməni və Abbasi hökumətinin məmurları xanımın tərəfdarlarına hücum etdilər.
O Həzrətin karvanından 23 nəfər şəhid oldu. Tədqiqatçı alim Cəfər Mürtəza Amilinin nəzərinə əsasən həzrət Məsumə (ə) da bir əhli-beyt düşməninin əli ilə zəhərləndi. Ətrafdakıların şəhadəti, xanımın özünün zəhərlənməsi Quma dönməsinə səbəb oldu (ümumiyyətlə Abbasi hakimiyyəti imamı görməyə gedən bütün karvanları təzyiqə məruz qoyurdu.
Əvvəldə qeyd etdiyimiz kimi Qum əhli-beyt tərəfdarlarının pənahgahı idi və xanım da oraya getməyi məsləhət gördü). Xanım buyurdu: "Məni Qum şəhərinə aparın, çünki atamın belə buyurduğunu eşitdim: Qum şəhəri bizim tərəfdarlarımızın mərkəzidir."
Beləliklə, karvan Quma tərəf hərəkət etdi. Qum şəhərinin böyükləri xanımın Quma gəlməsini eşitdikdə şad oldular və o Həzrətin görüşünə çıxdılar.
Əşəri sülaləsinin böyüyü Musa ibn əl-Xəzrəc o alicənab qadının dəvəsinin yüyənindən tutub aparmağa başladı. Xanım camaatın gurultulu şad səs-küyü hərə daxil oldu və Musa ibn əl-Xəzrəcin evində onun üçün ayrılmış mənzilə yerləşdi.
Çünki Yəzid imam Hüseyni (ə) mənfi çöhrə kimi tanıtmaq istədikdə Həzrət Zeynəb (ə) öz əsirliyi, nitqi və Yəzidin nöqsanlarını söyləməklə onu ifşa etdi və həqiqəti xalqa çatdırdı.
Həzrət Məsumə də (ə) ona bənzər bir iş gördü. Çünki Məmun imam Rzanı (ə) zorla Xorasana aparmış, lakin xalqın gözündə imama çox ehtiram göstərdiyini nümayiş etdirmişdi.
Həzrət Məsumə (ə) öz gəlişi ilə Məmunun imamı zorla apardığını ifşa etdi. Xanım vəfat etdi. Ona qüsl verib, kəfənə bürüdülər, lakin dəfn etmək istədikdə gördülər ki, xanımı dəfn etmək üçün ona məhrəm olan kimsə yoxdur.
Çox götür-qoydan sonra Qadir adlı təqvalı və pak bir qocanı bu iş üçün məsləhət gördülər. Lakin nə Qadir, nə də başqa mömin və saleh müsəlmanlar bu əzəmətli xanımı dəfn etməyə layiq deyildilər.
Çünki əhli-beytin (ə) Məsuməsini məsum imam dəfn etməli idi. Camaat həmin saleh qocanın gəlməsini gözləyirdi ki, birdən qumsallıqdan iki süvarinin onlara tərəf gəldiyini gördülər.
Cənazəyə çatanda atdan düşüb, cənazəyə namaz qıldılar və Rəsulallahın (s) reyhanəsinin pak cismini əvvəlcədən hazırlanmış sərdabədə dəfn etdilər.
Sonra isə heç kimlə bir kəlmə də kəsmədən atlarına minib getdilər və onları heç kəs tanımadı. Ayətullah Fazil Lənkəraninin fikrincə o iki nəfərin məsum imam olmaları heç də zəif fikrə oxşamır.
Beləliklə də, o böyük islam banisinin pak türbəsi əhli-beyt aşiqlərinin qəlbinin qibləsinə çevrildi və vilayət vurğunlarının şəfa evinə döndü. (Əlbəttə o xanımın Quma gəlməsini bir az fərqli şəkildə də nəql etmişlər. Belə ki, Qum böyükləri xanımın Xorasana yola düşdüyünü eşidib Savəyə getdilər ki, xanımı Quma dəvət etsinlər. Hadisənin sonrası eynidir.)
Həzrət Məsumənin fəzilətləri
Həzrəti Məsumənin (ə) fəzilətləri çoxdur. Lakin biz onların bəzisinə işarə edirik. Biz xanımın Quma gəlmə tarixini oxuyanda görürük ki, on yeddi günlük qaldığı yerdə dərhal özü üçün bir ibadətgah düzəldir və öz Yaradanı ilə minacata başlayır.
Bu xanımın ibadətə nə qədər aşiq olduğunu və Allah-Təala ilə söhbətə və rabitəyə nə qədər əhəmiyyət verdiyini göstərir. Bundan əlavə xanım ravi və mühəddisə (hədis nəql edən) olmuş və bir çox mühüm hədislər o həzrətin vasitəsi ilə gəlib çatmışdır.
Qazi Nurullah Şüştəri yazır: "İmam Cəfər Sadiq (ə) buyurub: "Agah olun. Allahın bir hərəmi vardır və o Məkkədir. Peyğəmbərin bir hərəmi vardır və o Mədinədir.
Əmir əl-mömininin bir hərəmi vardır və o Kufədir. Agah olun ki, mənim və mənim övladlarımın hərəmi Qumdur. Bilin ki, Qum kiçik Kufədir. Agah olun. Behiştin səkkiz qapısı var və onun üçü Quma açılır." Sonra imam buyurdu:
"Qumda mənim övladlarımdan Fatimə Musa (ə) qızı adlı bir xanım dünyadan köçəcək və onun şəfaətinin bərəkətindən mənim şiələrim hamılıqla behiştə daxil olacaqlar." (Məcalisül-möminin, c.1, səh.83,)
من زار المعصومه بقم كمن زارني
Bundan əlavə imam Riza (ə) özü o xanımın ziyarətini Sədə öyrətmiş və ona xanımı ziyarət edərkən "ey Fatimə, Allahın yanında mənə şəfaət elə" - cümləsini deməyi əmr etmişdir. Bu isə xanımın şəfaətçi olduğunu sübut edir. (Biharul-ənvar, c.102, səh.265-266)
Həzrət Məsumə (ə) Həzrət Zeynəbə (ə) bir neçə cəhətdən bənzəyir.
1. Hər iki xanım məsum imamın qızıdır. Zeynəb (ə) Əmir əl-möminin Əlinin (ə), Məsumə (ə) isə Musa ibn Cəfərin (ə) qızıdır.
2. Hər iki xanım məsum imamın bacısıdır. Biri Həsən (ə) və Hüseynin (ə), digəri isə imam Rizanın (ə) bacısıdır.
3. Hər iki xanım məsum imamın bibisidir. Biri imam Zeyn əl-abidinin (ə), digəri isə imam Cəvadın (ə) bibisidir.
4. Hər iki xanım Allahın höccəti və məsum imam tərəfindən təsirlənmişdir.
5. Hər iki xanım üç məsum imamın hörmətinə layiq görülmüşdür. Həzrət Zeynəb (ə) atası həzrət Əli (ə), qardaşı imam Hüseyn (ə) və qardaşı oğlu imam Zeyn əl-abidin (ə) tərəfindən, həzrət Məsumə isə babası imam Sadiq (ə), qardaşı imam Riza (ə) və qardaşı oğlu imam Cəvad (ə) tərəfindən möhtərəm sayılmışdır.
6. Hər iki xanım öz qardaşını çox sevirdi, Həzrət Zeynəb (ə) imam Hüseyni (ə), Həzrət Məsumə (ə) isə imam Rizanı (ə).
7. Hər iki xanım qardaşa olan məhəbbətin şiddətindən öz evlərini, yaşayışlarını, vətənlərini tərk edərək səfər əziyyətinə qatlaşdılar.
Həzrət Zeynəb (ə) Mədinədən İraqa, sonra isə Şama getdi. Həzrət Məsumə (ə) isə Mədinədən İrana, axırda isə Quma gedərək orada dəfn olundu.
8. Hər iki xanımın vətəni Mədinə olduğu halda qürbətdə dəfn olunublar. Həzrət Zeynəb (ə) Şam və ya Misirdə, həzrət Məsumə (ə) isə İranda.
9. Hər iki xanımın qəbri müsəlmanların ümumi ziyarətgahına çevrilib.
10. Hər iki xanımın iki ziyarət yeri vardır. Həzrət Zeynəbin (ə) həm Misirdə, həm də Şamda, həzrət Məsumənin (ə) isə həm Sittiyyə mədrəsəsində, yaşadığı və ibadət etdiyi Beytun-Nurda, həm də hərəmində ziyarət yeri vardır.
Həzrət Məsumənin kəramətləri
1. Xanımın hərəminin qapısının açarını saxlayan, hərəmin xidmətçilərindən, Qum alimlərindən biri və imam Həsən Əsgəri (ə) məscidinin imam-camaatının mükəbbiri olan bir şəxs deyirdi: "Soyuq qış gecələrinin birində yuxuda gördüm ki, Həzrət Məsumə (ə) mənə buyurdu: "Qalx minarələrdə çıraq yandır!"
Mən yuxudan oyandım, amma yuxuma fikir vermədim. Yatdım və yenə həmin yuxu təkrar olundu. Mən yenə fikir vermədim. Üçüncü dəfə yenə həmin yuxunu gördüm və mənə buyurdu: "Sənə demirəmmi, qalx minarədə çıraq yandır?" Mən bu dəfə qalxdım və səbəbini bilmədiyim halda minarələrdə çıraq yandırdım və qayıdıb yatdım.
Səhər oyanıb hərəmin qapılarını açdım. Günəş çıxandan sonra dostlarımla divar dibində oturub qış günəşinin altında söhbət etməyə başladıq. Birdən diqqətimi bir-biri ilə danışan bir neçə zəvvarın söhbəti cəlb etdi.
Gördüm ki, bir-birlərinə deyirlər: "Bu xanımın möcüzəsini gördünüz? Əgər dünən o qarlı və soyuq havada bu xanımın hərəminin işıqları yanmasaydı heç cür yolu tapa bilməyib çöldə qırılardıq!"
2. Məşhəd şəhərindən Əmir Muhəmməd Kuhi nəql edir: "Üç il idi ki, iflic olmuşdum və yeriyə bilmədiyim üçün əlil arabasında hərəkət edirdim. Dəfələrlə Məşhəd və Tehranın peşəkar həkimlərinə müraciət etsəm də, çarə tapmırdım.
Dua məclislərində iştirak edib imam Rizadan (ə) şəfa istəsəm də, xeyri olmurdu. Nəhayət, bir dəfə ailəm ilə birgə hərəmə getdik və mən yana-yana dedim: "Ağa! Axı siz qeyri-müsəlmanları məhrum etmirsiniz.
Bəs mən ki, sizi sevənlərdənəm, niyə mənə baxmırsınız? Ağa, ya mənə cavab verin, ya da Quma gedib bacınıza şikayət edəcək və onu vasitəçi edəcəyəm."
Sonra həzrət Məsuməyə (ə) xitabən dedim: "Mən sizin qardaşınızın qonşusuyam. Ailəm böyükdür. Bacardığım qədər düz olmuşam və ömrümdə xəyanət etməmişəm. Niyə mənə şəfa vermir?"
Bundan sonra məni yuxu tutdu. Yuxuda gördüm bir xanım mənə buyurdu: "Gərək Quma gələsiniz ki, mən sizə şəfa verəm." Mən dedim: "İndi ki, bizim evə gəlmisiniz, elə buradaca şəfa verin, mənim Quma gəlməyə pulum yoxdur." O xanım buyurdu: "Siz gərək Quma gələsiniz."
Mən Quma yola düşdüm. Quma çatdım, dəstəmaz alıb hərəmə getdim. İki nəfərdən qoluma girib, məni zirehin yanına aparmalarını xahiş etdim. Yorğun idim, odur ki, bir az dua edib yatdım.
Yuxuda gördüm ki, bir xanım mənə deyir: "Oğlum, xoş gəlmisən, daha şəfa tapdın, qalx, səndə heç xəstəlik yoxdur." Mən dedim: "Mən xəstəyəm və hərəkət edə bilmirəm!" O xanım mənə çay dolu bir piyalə verdi və buyurdu: "İç!" Mən çayı içdim. Birdən yuxudan oyanıb gördüm ki, ayaq üstə dura bilirəm. Qalxıb, müqəddəs zirehi öpməyə başladım."
Həzrət Məsumədən hədislər
1. İmam Rizanın (ə) qızı Fatimə (ə) imam Musanın (ə) qızları Fatimə, Zeynəb və Umm-Gülsümdən (ə), onlar imam Sadiqin qızı Fatimədən (ə), o, imam Baqirin qızı Fatimədən (ə), o, imam Səccadın (ə) qızı Fatimədən (ə), o, imam Hüseynin (ə) qızları Fatimə və Səkinədən (ə), onlar Fatimeyi-Zəhranın (ə) qızı Umm-Gülsümdən (ə) və o da Fatimeyi Zəhradan (ə) belə nəql edir ki, həzrət Fatimə (ə) üzünü camaata tutub buyurdu: "Rəsulallahın (s) Qədir-Xum günü "Kimin mən mövlasıyamsa (rəhbəriyəmsə), Əli də (məndən sonra) onun mövlasıdır (rəhbəridir)" dediyini unutdunuzmu? Unutdunuzmu ki, Peyğəmbər buyurdu: "Ya Əli, sənin mənə nisbətin (bağlılığın) Harunun Musaya nisbəti kimidir."" (əl-Qədr, c.1, səh196)
2. Həzrət Fatimeyi Məsumə (ə) imam Sadiqin (ə) qızı Fatimədən, o imam Baqirin (ə) qızı Fatimədən, o, imam Səccadın (ə) qızı Fatimədən, o, imam Hüseynin (ə) qızı Fatimədən, o, Əmir əl-mömininin (ə) qızı Zeynəbdən və o da Fatimeyi-Zəhradan (ə) nəql edir: "Rəsulallah (ə) buyurdu: "Bilin, hər kəs Ali-Muhəmmədin (s) məhəbbəti ilə ölsə, şəhid olmuşdur."" (Əl-lulu-ul əs-səminə, səh217)
Amanoa strobilacea
(Amanoa strobilacea) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
İcraçı direktor
İcraçı direktor — şirkətin rəhbərlərindən biri, direktor və baş direktor vəzifələrinə uyğundur. Bəzi şirkətlərdə bu vəzifələr paralel fəaliyyət göstərir.
Manowar
"Manowar",1980-ci ilin axırlarında yaranmış bir heavy metal musiqi qrupudur.Qrupun adı Joey DeMaionun (qrupun qurucusu) da bir müsahibədə dediyi kimi: həyatın hər gün davam edən mübarizə olmasından ilham alaraq "man of war" şəklində qurmuşlar. Üstəlik Manowar bir növ müharibə gəmisidir. "Manowar" daha çox inandıqları mifolojik tanrılarla əlaqəli mahnılar yazıb,heavy metal mədəniyyətini əks elətdirən bəstələr hazırlamaqdadır. Manowarın müharibədən bu qədər çok bəhs etmələri və mahnılarının həddindən artıq sərt olması bəzi dedi-qodulara səbəb olmaqdadır. Məsələn "Manowar"ın mahnıları həddindən artıq motivasiya edici olduğundan Amerikalı əsgərlərə dinlədilməkdədir. Bundan başqa "Manowar" haqqında faşist ifadələri gəzmiş ancaq "Manowar" mahnıları əsgərlərə dinlədilməsi üçün yazmadıqlarını söyləmişlər.
Qrupun mahnı sözləri əksəriyyətlə fantastik və mifoloji mövzuları, xüsusilə Skandinaviya mifologiyasında əsas alır. Amma "Triumph of the Steel" albomunun hamısı Truva döyüşünü mövzu almışdır. 1984-cü ildə qrup daha əvvəl bir neçə dəfə yeniləməyi sınadığı "ən yüksək səsli performans rekordu"nu 139 desibel ilə yeniləyərək Ginnesin Rekordlar Kitabına girmişdir.
Damotu
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Lotus japonicus
(Lotus japonicus) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
İstinadlar
Lotus corniculatus var. japonicus ミヤコグサ
Aslandaşı adası
Aslandaşı adası — Azərbaycan Respublikası sularında, Xəzər dənizinin Abşeron arxipelaqına daxil olan kiçik ada. Çilov adasının yaxınlığında yerləşir. Adada mayak vardır.
Fəhlə dialoqu (film, 1979)
Məzmun
Film neft mədən avadanlığını yaradanlar — "Bakı Fəhləsi" Birliyi, Leytenant Şmidt Adına Maşınqayırma Zavodu, P.Montin Adına Zavod haqqındadır.
Filmdə Bakı müəssisələrində istehsal edilən neft mədən avadanlığının Qərbi Sibirin ağır şəraitində, Tümen neftçilərinin yanında necə işləməsi barədə söhbət gedir.
Iphiseiodes metapodalis
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Qusardağ
Qusardağ - Əsgəran r-nunda dağ adı. Xankəndində yerləşdirilmiş Sunca Qusar alayının adı ilə bağlıdır.
Belçikada holokost
thumb|28 oktyabr 1940-cı ildə [[Belçikada qəbul edilmiş anti-yəhudi qanunları haqqında məlumat verən fransızdilli bildiriş.]] Belçikada holokost — Nasist Almaniyası tərəfindən işğal edilmiş Belçikada 1940–1944-cü illərdə yəhudilərin və qaraçıların təqib edilməsi və məhv edilməsi.
Müharibənin başlanğıcında Belçika əhalisinin çox böyük hissəsi katolik idi. Bu dövrdə əhalisi 8 milyon olan Belçikada yəhudilərin sayı 70–75.000 nəfər idi və Belçikada qeyri-xristian əhalinin ən böyük təbəqəsini təşkil edirdilər. Yəhudilərin məskunlaşdığı əsas şəhərlər Antverpen, Brüssel, Şarlerua və Leyj idi. Yəhudilərin böyük əksəriyyəti Almaniya və Şərqi Avropada təqiblərə məruz qalanlardan ibarət idi və çox az qismi Belçika vətəndaşlığını ala bilmişdi.
Belçikanın işğalından qısa müddət sonra Hərbi Hökumət 1940-cı ilin oktyabrında anti-yəhudi qanunlarını verdi. Belçika Sədrlər Komitəsi hər hansı anti-yəhudi tədbirindən ötrü əməkdaşlıq etməkdən imtina etdi və Hərbi Hökumət əlavə qanunlar verməkdə həvəssiz görünürdü. Almaniya hökuməti yəhudilərin ticarət fəaliyyətlərini mənimsəməyə və yəhudiləri dövlət xidmətindən uzaqlaşdırmağa başladılar. 1941-ci ilin aprelində Almaniyanın səlahiyyətli şəxslərinin əmri olmadan flamand kollaborasionistlər Antverpen şəhərində iki sinaqoqu çapıb-taladılar və Antverpen qırğınında baş rabbinin evini yandırdılar. Almanlar ölkədə Yudenrat — Belçika Yəhudilərinin Assosiasiyasını (BYA; ) yaratdılar. Yəhudilər bu assosiasiyaya qoşulmağa məcbur idilər. 1942-ci ildəki yəhudi sualının son həllinin bir hissəsi kimi Belçika yəhudilərinin təqibi kəskinləşdi. 1942-ci ilin mayından etibarən yəhudilər ictimaiyyət arasında seçilmək üçün sarı Davud ulduzu taxmalı idilər. BYA-nın tərtib etdiyi qeydlərdən istifadə edərək almanlar yəhudiləri Ümumi Hökumətdəki (Polşanın işğal olunmuş hissəsi) həbs düşərgələrinə göndərməyə başladılar. Qeydiyyat siyahılarından seçilən yəhudilər Mexelen tranzit düşərgəsində olmalı idilər. Daha sonra onlar qatarla müxtəlif həbs düşərgələrinə (böyük hissəsi Auşvitzə) göndərildi. 1942-ci ilin avqustundan 1944-cü ilin iyuluna kimi təxminən 25.000 yəhudi və 350 qaraçı Belçikadan deportasiya edildi; həbs düşərgələri müttəfiqlər tərəfindən azad edilənə qədər onlardan 24.000-dən çoxu öldürüldü.
1942-ci ildən başlayaraq ümumi əhalinin içərisində Belçikada yəhudilərə qarşı göstərilən rəftara qarşı əleyhdarlıq gücləndi. İşğalın sonunda Belçika yəhudilərinin 40 %-dən çoxu gizlənirdi; onların çoxu centillər, əsasən isə katolik keşişlər və rahibələr tərəfindən gizlədilmişdi. Bəziləri isə müqavimət təşkilatlarıdan kömək alırdılar. Bu təşkilatlardan biri gizlənmiş yəhudiləri qida və sığınacaq ilə təmin edən Yəhudi Müdafiəsi Komitəsi (YMK; ) idi. Gizlənmiş yəhudilərin çoxu silahlı müqavimətə qoşuldu. 1943-cü ilin aprelində YMK Auşvitz həbs düşərgəsinə gedən İyirminci qatar hücum edərək deportasiya olunmaqda olan yəhudilərin bir hissəsini xilas edə bilmişdi.
Din və antisemitizm
thumb|200px|1875-ci ildə tikilmiş [[Böyük Avropa sinaqoqu|Böyük Brüssel sinaqoqu.]]
Müharibədən öncə Belçika əhalisinin çox böyük hissəsi katolik idi. Belçika əhalisinin 98 %-i xaç suyuna salınmışdı və evlilik mərasimlərinin təxminən 80 %-i ənənəvi katolik ənənələri ilə keçirilirdi. Siyasətcə də ölkədə Belçika Katolik Partiyası üstünlüyə malik idi.
Belçikada yəhudilərin sayı nisbətən az idi. Birinci dünya müharibəsindən öncə 8 milyon əhalinin cəmi 10.000 nəfəri yəhudi idi. İki dünya müharibəsi arasındakı dövrdə yəhudilərin Belçikaya miqrasiyası baş verdi. Belçikada yaşayan yəhudilərin sayı 1930-cu ildə 50.000 nəfərə, 1940-cı ildə isə 70–75.000 nəfərə çatmışdı. Miqrasiya edən yəhudilərin böyük hissəsi Nasist Almaniyasından və Şərqi Avropadan antisemitizm və yoxsulluq səbəblərinə görə qaçanlar idilər. Eyni zamanda, Belçikada təxminən 530 nəfər qaraçı yaşayırdı. Miqrant yəhudilərin çox az hissəsi Belçika vətəndaşlığı ala bildi və çoxu fransız və holland dillərini bilmirdilər. Yəhudilərin əsas məskunlaşdığı şəhərlər Antverpen, Brüssel, Şarlerua və Lyej idi. Bu şəhərlərin arasından Antverpen xüsusilə seçilirdi: Belçika yəhudilərinin yarıdan çoxu bu şəhərdə yaşayırdı.
İki dünya müharibəsi arasındakı dövrdə Belçikada faşist Yeni Sistem partiyalarının populyarlığı artmışdı. Ümumilikdə Belçikada Flamand Milli Birliyi, Flandriyada Verdinazo, Valloniyada Reksist partiyası ən əhəmiyyətli faşist partiyaları hesab olunurdular. Bu flamand partiyalar yəhudilərin qovulacağı "Böyük Holland Dövləti"nin qurulmasını dəstəkləyirdilər. İdeologiyası xristofaşizmə əsaslanan Reksist partiyası müstəsna dərəcədə antisemitik idi. Həm Flamand Milli Birliyi, həm də Reksist partiyası 1938-ci il seçkilərində antisemitik şüarlarla çıxış etdilər. Onların mövqeyi Belçikanın səlahiyyətli şəxsləri tərəfindən pislənirdi, amma III Leopold kimi görkəmli fiqurlar antisemitik mövqe sərgilənməkdə şübhələnirdilər. 1938-ci ilin iyununda qeyri-qanuni yollarla ölkəyə gələn yəhudilərin Belçika polisi tərəfindən yaxalanaraq Almaniyaya deportasiya olunmasına başlandı. 1938-ci ilin noyabrında baş verən "Kristal gecə" hadisəsindən sonra deportasiya dayandırıldı. 1938-ci ildən İkinci dünya müharibəsinin başlanğıcına qədər Belçikada zəifləyən faşist partiyalarının təsiri altında Belçika daha çox yəhudi qəbul etdi. Bu dövrdə "Sent-Luis" layneri vasitəsilə ölkəyə 215 yəhudi də gəlmişdi.
Alman işğalı
Müharibələrarası dövrdə Belçika yansızlıq nümayiş etdirməyə çalışdı. 1939-cu ildə Belçika ordusunun səfərbərlik edilməsinə baxmayaraq, 10 may 1940-cı ildə Nasist Almaniyası Belçikaya hücum etdi və ölkə müharibəyə daxil oldu. 18 gün davam edən kampaniyanın ardından Belçika ordusu baş komandan III Leopoldla birlikdə 28 mayda Almaniyaya təslim oldu. Belçika Fransanın Nor-Pa-de-Kale bölgəsi ilə birlikdə Belçika və Şimali Fransadakı Hərbi İdarəyə daxil edildi. Hərbi İdarə Vermaxtın bir hissəsini təşkil edirdi. Hərbi İdarə daha sonra Silahlı Qüvvələrin Baş komandanlığının sərəncamına verildi.
Erkən qırğın və təqiblər
thumb|1940-cı ilin oktyabrından başlayaraq [[Belçikada yəhudi ticarət müəssisələrini və mağazalarını fərqləndirmək üçün üçdilli (alman-holland-fransız) lövhələrdən istifadə olunmağa başlandı.]] 23 oktyabr 1940-cı ildə Alman Hərbi İdarəsi ilk dəfə olaraq anti-yəhudi qanunları qəbul etdi. 1935-ci ildə Almaniyada qəbul edilmiş Nürnberq qanunlarına oxşar olan yeni qanunlar Fransa və Niderlandda tətbiq olunmağa başlayan bənzər qanunlarla eyni vaxtda qəbul edilmişdi. 28 oktyabr qanunları yəhudiləri müəyyən peşələrlə (dövlət işləri də daxil olmaqla) məşğul olmağı qadağan edirdi və yerli bələdiyyədən qeydiyyatdan keçməyə məcbur edirdi. Eyni tarixdə Almaniya hökuməti kimlərin yəhudi kimi nəzərə alındığı barədə tərif verdi. Yəhudilərin sahib olduqları mağazaların və ticarət müəssisələrinin pəncərələrinə işarə qoyulmalı və yəhudilərin sahib olduğu mülklər qeydiyyata alınmalı idi. 1940-cı ilin iyununda artıq Lyej şəhərində yəhudi ticarət müəssisələrinin siyahısı tərtib olunmuşdu.
1940-cı ildə Almaniya hökuməti yəhudi ticarət müəssisələrini ləğv etməyə başladı. Bəzi müəssisələr arianizasiya adlandırılan prosesin bir hissəsi kimi almanların ixtiyarına verildi. 1942-ci ilə qədər yəhudilərin sahib olduğu 6.300 ticarət müəssisəsi ləğv edildi və 600 müəssisə arianizasiya edildi. Zəbt etmədən əldə olunan gəlir gözləniləndən çox az — 600 milyon Belçika frankı idi.
Ümumilikdə, 28 oktyabr 1940-cı ildən 21 sentyabr 1942-ci ilə qədər Hərbi İdarə tərəfindən 17 anti-yəhudi fərmanı verilmişdi.
Belçika Yəhudiləri Assosiasiyası
Belçika Yəhudiləri Assosisasiyası almanlar tərəfindən 1941-ci ilin noyabrından Belçika yəhudilərini idarə etmək üçün yaradılmış Yudenrat idi. Birbaşa almanlar tərəfindən nəzarət edilsə də, BYA yəhudilər tərəfindən idarə olunurdu və "təşkilati getto" rolunu oynayırdı: BYA vasitəsilə almanlar Belçika yəhudiləri ilə bir hissə kimi mübarizə aparırdılar. BYA Belçika yəhudilərinin qeydiyyata alınmasında əhəmiyyətli rola malik idi. Ümumilikdə, BYA tərəfindən 43.000 yəhudi qeydiyyata alındı. Bu rəqəmdə Belçika yəhudilərinin sadəcə yarısı göstərilmişdi və bu, cəmiyyətin təşkilata olan etibarsızlığı əks etdirirdi. Buna baxmayaraq, oberşturmbannführer Adolf Eyxman 1942-ci ilin yanvarında keçiriən Vanzee konfransında Belçikadakı yəhudilərin sayını göstərərkən bu rəqəmə istinad etdi.
Deportasiyalar zamanı BYA-nın üzvü olan təxminən 10.000 yəhudi yaxalandı. SiPo-SD (Sicherheitspolizei und Sicherheitsdienst; "Təhlükəsizlik Polisi və İnformasiya Xidməti") tərəfindən yaxından nəzarət olunan Belçika Yəhudiləri Assosiasiyası Mexelendəki tranzit düşərgənin idarə olunmasında da məsuliyyət daşıyırdı. BYA yəhudiləri deportasiya məsələsində könüllü olmağa inandırmaqda əsas rolu oynayırdı, baxmayaraq ki, yəhudilər deportasiya olunacaq şəxslərin taleyinin mübahisəli olduğunu bilirdilər. 1942-ci ildə BYA-nın lideri Robert Holsinqerə qarşı təşkil olunmuş sui-qəsddən sonra assosiasiyaya olan inam azalmağa, şübhələr isə artmağa başladı.
Müharibədən sonra Belçika Yəhudiləri Assosiasiyasının liderləri holokostda iştirakçılıq ilə ittiham olundular və bəraət qazandılar.
Antverpen qırğını
14 aprel 1941-ci ildə "Ölümsüz yəhudi" filminin nümayişindən sonra Milli Flamand Birliyi, Volksverwering və Algemeene-SS Vlaanderen təşkilatlarından olan yarım-hərbi qüvvələr Antverpen şəhərində qırğın başlatdılar. Dəmir çubuqlarla silahlanmış dəstə şəhərdəki iki sinaqoqa hücum çəkib sinaqoqları yandırdılar və Tövrat əlyazmalarını küçələrə atdılar. Onlar daha sonra şəhərin baş rabbisi Markus Rottenburqun evinə hücum etdilər. Polislər və yanğınsöndürənlər çağırıldı, amma Almaniyanın səlahiyyətli şəxsləri onlara bu işə müdaxilə etməyi qadağan etdilər.
Sarı fərqləndirmə nişanı
150px|thumb|Taxılması 1942-ci ildən icbari olan sarı fərqləndirmə nişanının [[Belçika versiyası.]]
İşğal edilmiş Avropanın digər ölkələrində olduğu kimi Belçika yəhudiləri 27 may 1942-ci ildən icbari geyim olan sarı fərqləndirmə nişanı taxmalı idilər. Fərqləndirmə nişanının Belçika versiyasında qara "J" hərfi (fransız dilində "Juif", holland dilində "Jood" sözünün baş hərfi) və mərkəzdə sarı Davud ulduzu təsvir olunmuşdu. İctimaiyyət arasında olarkən nişan elə taxılmalı idi ki, rahatlıqla seçilə bilsin. Bu qaydalara riayət etməyənləri ağır cəzalar gözləyirdi. Qərar Belçikada ictimai qəzəbə səbəb oldu. Böyük risk olsa da, Brüssel və Lyej şəhərində belçikalı səlahiyyətli şəxslər fərqləndirmə nişanları paylamaqdan imtina etdilər və beləliklə, bir çox yəhudilərə gizlənmək üçün vaxt qazandırdılar.
Almaniyanın səlahiyyətli şəxsləri 1940-cı ildə Antverpen şəhərində yəhudiləri fərqləndirmə nişanı geyinməyi məcbur etməyə çalışdı, lakin bu siyasət qeyri-yəhudi vətəndaşların etiraz dalğasından və özləri nişanları taxmasından sonra dayandırıldı.
Deportasiya və məhv etmə
1942-ci ildən almanlar yəhudiləri Arbeitseinsatz ("əməyə cəlb etmə") siyasətindən istifadə edərək Almaniya fabriklərində işlətmək bəhanəsi ilə deportasiya etməyə başladılar. Yəhudilərin təxminən yarısı deportasiya üçün könüllü oldu (baxmayaraq ki, alman səlahiyyətli şəxslər tərəfindən məcbur edilmişdilər), lakin toplama işləri iyul ayının sonlarında başladı. Daha sonra almanlar yəhudilərin yaxalanmasında polislərə bel bağladılar.
Belçikadakı dövlətsiz yəhudiləri daşıyan ilk qatar 4 avqust 1942-ci ildə Mexelen tranzit düşərgəsindən Auşvitz həbs düşərgəsinə yola düşdü. Bu qatarı digərləri izlədi. Bu qatarlar yəhudiləri Şərqi Avropadakı ölüm düşərgələrinə aparırdı. 1942-ci ilin oktyabrından 1943-cü ilin yanvarına kimi deportasiya müvəqqəti dayandırıldı. Bu vaxta kimi 16.600 nəfər yəhudi 17 qatar səfəri vasitəsilə deportasiya edilmişdi. Belçika kraliçası Elizabetin müdaxiləsi nəticəsində bu ilk deportasiya dalğasında heç bir Belçika vətəndaşı yox idi. 1943-cü ildə deportasiya davam etdirildi. O zamana qədər ölüm düşərgələrinə deportasiyalar başlamışdı, lakin təxminən 2.250 Belçika yəhudisi Şimali Fransada Atlantik divarının tikintisi üzərində işləyən Todt təşkilatında işlədilmək üçün məcburi əməkçi qismində deportasiya edilmişdi.
Sentyabr ayında silahlı Valyutanın Müdafiəsi Komandirliyi birlikləri qiymətli əşyaları ələ keçirmək üçün evlərə qəfil hücum etdilər və elə həmin ay Belçika vətəndaşlığı əldə etmiş yəhudilər ilk dəfə deportasiya olundular. Valyuta Müdafiəsi Komandirliyi məlumat verən şəxslərin şəbəkəsinə güvənirdilər, həmin şəxslərə satdıqları hər şəxs üçün 100 və 200 Belçika frankı pul ödəyirdilər. Müharibədən sonra kollaborasionist Feliks Lauterborn məhkəmədə qeyd etmişdi ki, Antverpen şəhərində yaxalanmaların 80 %-i bu xəbərçilərin məlumatları əsasında həyata keçirilib. Ümumilikdə, 1943-cü ildə 6.000, 1944-cü ildə isə 2.700 yəhudi deportasiya olundu. İşğal altındakı Belçikada azadlıq hərəkatının başlamasına az qalmış ölkədəki qarışıq vəziyyətə görə deportasiya dayandırıldı.
Deportasiya olunmuş yəhudilərin faiz miqdarı yerlərə görə dəyişirdi. Ən yüksək göstərici Antverpen şəhərinə məxsus idi: bu şəhərdə yaşayan yəhudilərin 67 %-i ölkədən göndərildi. Bu göstəricinin daha aşağı olduğu şəhərlər Brüssel (37 %), Lyej (35 %) və Şarlerua (42 %) idi. Deportasiya olunmuş yəhudilərin aparıldıqları əsas yer işğal edilmiş Polşadakı Auşvitz həbs düşərgəsi idi. Az qismi Buhenvald və Ravensbrük həbs düşərgələrinə, eləcə də, Fransadakı Vittel həbs düşərgəsinə göndərilmişdi.
Ümumilikdə, 25.437 yəhudi Belçikadan deportasiya olundu. Onlardan ancaq 1.207 nəfəri müharibədən sağ çıxa bildi. Deportasiya olunmuş və öldürülmüş şəxslər arasında sürrealist rəssam Feliks Nussbaum var idi (9 avqust 1944-cü ildə öldürülüb).
Belçikanın iştirakı
170px|thumb|1940-ci ilin oktyabrında qəbul edilmiş anti-yəhudi qanunları. Belçika faşist siyasi partiyalarının üzvləri fəal sürətdə yəhudilərin deportasiyasına kömək etməyə çalışırdılar. Flamand Milli Birliyi və Algemeene-SS Vlaanderen deportasiyaları təşviq edirdilər, bununla yanaşı Xalq Müdafiəsi kimi tanınan assosiasiya deportasiyalara kömək etmək və Belçikadakı antisemitizm tərəfdarlarını bir araya yığmaq üçün yaradılmışdı. İşğalın ilk dövrlərində onlar daha sərt anti-yəhudi qanunları üçün mübarizə apardılar. Həm Reksis partiyası, həm də FMB öz partiya qəzetlərində mütəmadi olaraq antisemitik məqalələr çap etdirirdilər.
Belçikalı səlahiyyətli şəxslərin (xüsusilə polis və təhlükəsizlik əməkdaşları) almanların işlərinə qarışması qadağan edilsə də, yəhudilərin yaxalanması zamanı polis və ya polislərin əmrlərə qarşı gəlməsi nəticəsində bir neçə insident baş verdi. 1941-ci ildə Antverpen şəhərində Belçika səlahiyyətli şəxsləri yəhudilərin Fransada məcburi əməyə çağırışını sürətləndirdilər. SiPo-SD Belçika rəsmilərini Fort Breendonkda həbsə salmaqla təhdid etdikdən sonra isə 1942-ci ilin avqustunda yəhudilərin toplanmasına kömək etdilər. Antverpen şəhərinin xaricində almanlar Belçika polisinə üçün təzyiq edirdilər. Brüssel şəhərində azı üç polis məmuru əmrlərə tabe olmadı və yəhudilərin yaxalanmasında kömək etdi. Tarixçi İnsa Meynen iddia edir ki, Belçikada həbs olunan yəhudilərin beşdə biri Belçika polisinin köməyi ilə yaxalanmışdı.
Buna baxmayaraq, Belçika polisinin holokosta kömək etməsinin ümumi rəddində səbəb kimi holokost dövründə Belçika yəhudilərinin nisbətən daha yüksək sağ qalma göstəricisi göstərilir.
Holokosta qarşı Belçikanın əleyhdarlığı
Deportasiyaların başlamasından və sarı fərqləndirmə nişanın taxılması barədə qanunun qüvvəyə minməsindən sonra yəhudilərə göstərilən rəftara qarşı Belçikanın müqaviməti 1942-ci ilin avqust-sentyabr aylarında özünü büruzə verməyə başladı. Deportasiyalar başlayanda yəhudi partizanlar Belçika Yəhudiləri Assosiyası tərəfindən yəhudilər haqqında tərtib olunmuş qeydləri məhv etdilər. Əsas hədəfi yəhudiləri gizlətmək olan ilk müqavimət təşkilatı Yəhudilərin Müdafiəsi Komitəsi 1942-ci ilin yayında quruldu. Solçu təşkilat olan YMK 4.000 uşaq və 10.000 yetkin insan üçün təhlükəsiz gizlənmə yeri tapdı. Təşkilat idiş dilində iki yeraltı qəzet çap etdirirdi: kommunizmi dəstəkləyən "Unzer Kamf" ("Bizim döyüşümüz") və sosialist sionizmi dəstəkləyən "Unzer Wort" ("Bizim dünya"). YMK gizlənmiş yəhudiləri dəstəkləyən onlarla müqavimət təşkilatlarından biri idi. Digər qruplaşmalar və ayrı-ayrı fərdlər gizlənmə yerləri tapmaqla və gizlənmiş şəxsləri qida və saxta sənədlərlə təmin etməklə məşğul idilər. Gizlənmiş yəhudilərin çoxu müqavimət hərəkatına qoşuldu. Azadlıq Cəbhəsi kimi solçu qruplaşmalar Belçika yəhudiləri ilə məşhur idi. Kommunist Silahlı Partizanlar təşkilatının Brüssel şəhərində böyük yəhudi bölməsi vardı.
Müqavimət hərəkatı 1942-ci ildə deportasiya proqramının başçısı Robert Holsinqerə qarşı təşkil olunacaq sui-qəsdin məsuliyyətini daşıyırdı. Aktiv kollaborasionist olan Holsinqer Avstriya yəhudisi idi və almanlar tərəfindən bu vəzifəyə seçilmişdi. Sui-qəsd BYA-nın rəhbərliyində dəyişikliyə səbəb oldu. BYA-nın başçısı daxil olmaqla beş yəhudi lider yaxalanıb Breendonkda həbsə atıldı, lakin ictimai etirazdan sonra azad edildilər. Altıncısı birbaşa Auşvitzə deportasiya olundu.
Belçika müqavimət hərəkatı deportasiya olunmuş yəhudilərin taleləri ilə yaxşı məlumatlanmışdı. 1942-ci ilin avqustunda (deportasiyaların başlamasından iki ay sonra) "De Vrijschutter" yeraltı qəzeti bunu bildirmişdi: "Onlar [deportasiya olunmuş yəhudilər] qruplar şəklində qaz kameralarında, digərləri isə pulemyotla öldürülürlər".
1943-cü ilin əvvəllərində Azadlıq Cəbhəsi Löven Katolik Universitetinin iqtisadçı akademiki Viktor Martini Köln Universitetindəki araşdırma vəzifəsindən istifadə edərək deportasiya olunmuş yəhudilər haqqında əlavə məlumatlar əlavə etmək üçün Auşvitzə göndərdi. Martin Auşvitzi ziyarət etdi və krematoriyaya şahidlik etdi. Martin almanlar tərəfindən yaxalansa da, qaça və tapdıqlarını 1943-cü ilin mayında YMK-nə bildirə bildi.
İyirminci qatara hücum
thumb|Belçika yəhudilərini Şərqi Avropadakı həbs düşərgələrinə göndərmək üçün istifadə olunmuş vaqon. Tikanlı məftildən də istifadə olunub. Bu nümunə [[Fort Breendonkda saxlanılır.]]
Belçika müqavimət hərəkatının ən tanınmış əməliyyatı holokost dövründə Auşvitzə gedən 20-ci qatara hücumdur. 19 aprel 1943-cü il axşamında qatar Flamand Barbantındakı Haaxt yaşayış məntəqəsinin yanından keçəndə zəif silahlanmış üç müqavimət hərəkatı üzvü qatara hücum etdi. 1.600 yəhudini daşıyan qatarı SiPo-SD təşkilatından olan 16 alman qoruyurdu. Hərəkat üzvləri qatarı dayandırmaq üçün qırmızı kağıza bürünmüş fənərdən (təhlükə siqnalı) istifadə etdilər və almanlar tərəfindən ifşa olunmazdan qabaq bir vaqondakı 17 məhbusu azad etdilər. Səyahət zamanı qatarın belçikalı maşinisti digərlərinin qaçmasını asanlaşdırmaq üçün qatarın sürətini qəsdən aşağı saxladı, nəticədə, daha 200 nəfər qaça bildi. Hücumu təşkil edən üç hərəkat üzvü işğalın başa çatmasındna əvvəl yaxalandı: Youra Livçits edam edildi, Jan Franklemon və Robert Maistriau həbs düşərgələrinə göndərilsələr də, müharibədən sağ çıxa bildilər.
İyirminci qatara hücum Belçikada müharibə dövründə holokost qatarına edilən yeganə hücum idi.
Passiv müqavimət
Almanların yəhudilərə göstərdikləri rəftar Belçikada ictimai müqavimətə səbəb oldu. 1942-ci ilin iyununda Almaniya Xarici İşlər Nazirliyinin Brüssel şəhərindəki təmsilçisi Vener fon Barqen belçikalıların nasist rasizm siyasətini "kifayət qədər anlamadıqlarınından" şikayət etmişdi.
Yəhudilərə qarşı ayrı-seçkilik işğal edilmiş Belçikanın bir çox aparıcı fiqurları tərəfindən pisləndi. 1940-cı ilin oktyabrında Belçika katolik keşişi, kardinal İozef van Ruy almanların siyasətini qınadı.
Van Ruy kilsənin resurslarından istifadə edərək yəhudilərin gizlənməsinə şərait yaratdı, amma nasistlərin kilsəyə təzyiq etməsindən narahat olan həmkarları tərəfindən almanları ictimai qınaq obyektinə çevriməsinin qarşısı alındı. Almanlar yerli hökumətə və belçikalı səlahiyyətli şəxslərə təsir göstərmək üçün 1942-ci ildən etiraz dalğası oyatmağa çalışdılar. Almanların tələblərini yerinə yetirməklə vəzifələndirilmiş Belçika Sədrlər Komitəsi anti-yəhudi qanunlarını tətbiq etməkdən imtina etdi. 1942-ci ilin iyununda Böyük Brüssel regionun 19 merinin iştirakı ilə keçirilmiş konfransda öz rayonlarında yəhudilər üçün sarı fərqləndirmə nişanları paylamağı rədd etdilər. Jozef Van De Meulebroekin başçılığı altında merlər böyük risk alaraq 5 iyunda Almaniyanın səlahiyyətli şəxslərinə qərarnaməyə etirazlarını bildirdikləri məktub göndərdilər. Brüssel, daha sonra Lyej şəhər şurasının sarı fərqləndirmə nişanları paylamaqdan imtina etməsi bir çox yəhudilərə deportasiyalar başlamazdan qabaq gizlənməyə vaxt qazandırmışdı.
Həmin il BYA-nın üzvləri kraliça Elizabetlə görüşdülər və ondan deportasiyalara qarşı dəstək olmasını istədilər. Kraliça Elizabet Belçika hərbi qubernatoru Aleksander fon Falkenhauzenə müraciət etdi. Falkenhauzen məsələni aydınlaşdırmaq üçün Eqqert Reederi təmsilçi qismində Berlinə — SS reyxsfüreri Henrix Himmler ilə görüşməyə göndərdi. Reyx Təhlükəsizliyinin Baş İdarəsi Elizabetin xahişini nəzərə alaraq güzəştlər tətbiq etdilər: Belçika vətəndaşlığı almış yəhudilərin deportasiya olunmaması və yəhudi ailələrinin dağıdılmaması qərara alındı. Belçikalıların qocaların məcburi əməkçi qismində deportasiya olunmasına etiraz etməsindən sonra Reyx Təhlükəsizliyinin Baş İdarəsi 65 yaşından yuxarı kişiləri və 60 yaşından yuxarı qadınları deportasiya etməmək tələbi ilə razılaşdı.
İrs və yaddaş
left|thumb|Holokost qurbanlarına həsr olunmuş memorial ([[Sxaerbek, Brüssel)]] Müharibədən sonra İsrailə emiqrasiya nəticəsində Belçikadakı yəhudi əhalinin sayı daha da azaldı: 2011-ci ilin məlumatına görə ölkədə 30.000–40.000 yəhudi yaşayır. Belçika yəhudilərinin böyük qismi hələ də Brüssel və Antverpen şəhərlərində məskunlaşıb, amma 1945-ci ildən sonra Gent, Konokke, Vaterloo, Arlon kimi yaşayış məntəqələrində də yəhudilərin sayı artmağa başlamışdır. Holokostdan sağ çıxa bilən tanınmış yəhudilər arasında 2013-cü ildə Nobel mükafatı laureatı olmuş Fransua Enqler və Avropa bayrağının dizaynından məsul olmuş tanınmış jurnalist Pol Levi var idi.
1995-ci ildə Belçika holokost rədd etmə qanununu qəbul edilmişdir. Bu qanun 1981-ci ildə ildə qəbul edilmiş və Bərabər-hüquqlu Məqsədlər və Rasizm Əleyhdarlığı Mərkəzinin yaradılmasına səbəb olmuş Belçika antirasizm qanundan sonra qəbul edilmişdir. Bərabər-hüquqlu Məqsədlər və Rasizm Əleyhdarlığı Mərkəzi Belçikada irqçiliyi və antisemitizmi tədqiq edir, eləcə də, holokost qurbanlarına kömək əli uzadır. Keçmiş Mexelen tranzit düşərgəsinin hissələri olmuş Breendonk və Dossin Barraksda holokosta həsr olunmuş muzey fəaliyyət göstərir.
2004-cü ildə Belçika senatı CEGES-SOMA təşkilatını holokostda Belçikanın iştirakına dair qəti tarixi hesabat təqdim etməklə vəzifələndirmişdir. "İtaətkar Belçika" adlı hesabat 2007-ci ildə nəşr olunmuşdur. Hesabat Belçika və digər ölkələrdə böyük marağa səbəb olmuşdur. Hesabatın tapıntıları ziddiyyətli idi. Onlar yəhudilərin deportasiyasında Belçika səlahiyyətli şəxslərinin və polislərinin iştirakının nə dərəcədə olduğunu vurğulamışdırlar.
2013-cü ilə qədər İsrail dövləti tərəfindən işğal dövründə yəhudiləri xilas etmək üçün öz həyatlarını riskə atdıqlarına görə 1612 belçikalıya "Dünya xalqları ədalətliləri" fəxri adı verilmişdir.
Tryodlaskaqi
Tryodlaskaqi yarımadası (Tröllaskagi) — İslandiya ərazisində yerləşən yarımada.
Tryodlaskaqi yarımadası İslandiyanın şimalında yerləşir. Şimaldan Qrenland dənizi, şərqdən Eyya-fiord, qərbdən isə Skaqa-fiordla əhatələnmişdir. Yarımadanın şərqində İslandiyanın ən böyük şəhərlərindən biri olan Akyureyri yerləşir.
Yarımada ərazisi bir dağlıq platodur. Ətaziində dəniz səviyyəsindən 1000 metr yüksəkliyi olan dağlar mövcuddur. Ən hündür zirvəsi Kerlinq vulkanı 1538 metr yüksəkliyə malikdir.
İri yaşayış məntəqələri ancaq sahil ərazilərində yerləşir. Ən iri yaşayış məntəqələri:Dalvik, Xofsous, Siqlyufordyur, Oulafsfordyur. Yarımada ərazisindən İslandiya dairəvi yolu keçir.
Gülxətmi
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Frends Arena
Friends Arena Stokholm da yerləşən arena.
Stadion 27 oktyabr 2012-ci ildə İsveçin Stokholm şəhərində açılıb. Arena İsveçdəki ən böyük arenalardan biridir. Böyük bir şousu ilə açılan arenanın ilk qonaqları Tommy Körberg, Danny Saucedo, Loreen və Agnes idi.
Blizkiy adası
Coğrafiyası
Kara dənizinin qərbində, Uzkiy körfəzinin şərqində, Oktyabr İnqilabı adasında 400 metr aralıda yerləşir. Ətrafında kiçik adalar vardır: Kolosov adaları 8,2 km cənub-qərbdə, Zabor adasından 4,35 km cənub-şərqdə, Pustoy adası 4,5 km şimal-şərqdə yerləşir.
Xüsusiyyətləri
Qərbdən-şərqə 1,75 km uzunluğa, 550 metr enə malikdir. Ən böyük ündülüyü 7 metrdir.
Othonna tortuosa
Othonna tortuosa Othonna tortuosa
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Salamandra ağacı
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Daşdələn
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Bu cinsə daxil olan bitkilər qayalıqlar arasında bitdiyinə görə daşdələn adlandırılmışdır (yunanca "saxum" - qaya deməkdir. Məlum olan 370 növdən gülçülükdə təxminən 80 növündən istifadə edilir. Onlardan ən geniş yayılanları aşağıdakılardır:
Iphiseiodes neonobilis
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Rhus aucheri
(Rhus aucheri) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.