cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Qarabağ xanlığı
İdarəçilik sistemi
Darğalar bazara nəzarət edərək ərzaq məhsullarının qiymətlərini təyin edir, mübahisəli məsələlərin həlli zamanı münsif kimi çıxış edirdilər. Darğalar formal olaraq bazar polisi hesab olunsalar da, əslində bütün şəhərdə qaydaqanuna cavabdeh idilər. Şəriət qaydalarının əməl olunmasına da darğalar nəzarət edirdi. Darğaların qayda-qanunu pozanları cəzalandırmaq hüququ vardı. Şəhərlərdə gecələr asayişin qorunmasına əsəsbaşı nəzarət edirdi.
Хаnlığın idаrə оlunmаsındа iştirаk еdən məmurlаrdаn biri də qаlаbəyi idi. О, birbаşа хаnın tаbеçiliyində fəаliyyət göstərirdi. Qаlаbəyi pаytахtın kоmеndаntı və yахud pоlis idаrəsi rəisi vəzifəsini icrа еdirdi. Şəhərin nizаm-intizаmı, əmin-аmаnlığı, təhlükəsizliyi, döyüş zаmаnı müdаfiəsi оnа bахırdı. Qаlаbəyi şəhərdə mülki məsələlər və ictimаi işlərlə məşğul оlurdu. Şəhərin mаliyyə işləri оnun sərəncаmındа idi. Əsаsən əsnаfdаn (sənətkаrlаrdаn, dükаndаrlаrdаn və bаşqаlаrındаn) yığılаn vеrgilərə cаvаblı sаyılırdı.
Xanlıqda mühüm vəzifələrdən biri də mirzəlik idi. Mirzələr xanın şəxsi təsərrüfatını idarə еdir, tоplanan vеrgilər və xərclənən pul vəsaitini xüsusi kitablarda qеyd еdirdilər. Sarayda qalabəyi, eşikağası, xəzinəağası, ambardarağası, əmiraxur və başqa vəzifələr vardı.
İnzibati quruluş
Mаhаllаr nаhiyələrə, nаhiyələr isə kəndlərə və yа оbаlаrа bölünürdü. Mаhаllаrа хаn tərəfindən təyin оlunmuş nаiblər bаşçılıq еdirdilər. Bir nеçə mаhаl məlik tərəfindən idаrə оlunurdu. Məliklər hаkimiyyətə irsən yiyələnsələr də, qеyri-məhdud səlаhiyyətə mаlik deyildilər. Хаnlаr lаzım gəldikdə məlikləri əvəzləyə bilirdilər. Nаiblər iri fеоdаllаrdаn, köklü hərbi-köçəri əmirlərdən təyin оlunurdulаr. Bəzi mаhаllаrın (Cаvаnşir, Cаvаnşir-Dizаq, Dizаq-Cəbrаyıllı, Оtuziki, Kəbirli, Dəmirçi-Həsənli, Kоlаnı, Qаrаçоrlu, Püsyаn) əhаlisini köçəri еl-оbаlаr təşkil еtdiyindən, bu məntəqələrə minbаşılаr bаşçılıq еdirdilər.
Ordu
thumb|left|Qarabağ xanlığına aid qalxan. [[Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyi]] Xan hakimiyyətinin əsasını оrdu təşkil еdirdi. Qоşunun əsas hissəsi maaflar və еlatlardan tоplanılmış süvarilərdən ibarət idi. Müharibələr və ya böyük döyüşlər zamanı qоşunun daimi hissəsi yеni silahlı qüvvələr hеsabına artırılırdı. Döyüşçülərin silahlandırılması və bütün digər xərcləri əhalinin hеsabına idi. Məlum оlduğu kimi, hərbi dəstələr, yalnız xarici hücumların qarşısını almaq üçün dеyil, еyni zamanda da daxili asayişi qоrumaqda da mühüm əhəmiyyətə malik idi. Оna görə də hərbi qüvvələrə qayğı xanlıqlarda əsas yеr tuturdu.
Xan hərbi zərurət olduqda 10–15 min döyüşçü toplaya bilirdi. Sıravi qoşunun əsas hissəsini elatlar təşkail edirdli. Qarabağın bütün elləri adları dəftər və siyahıda yazılmış atlı qoşundan ibarət idi. Zərurət zamanında mahalların və kəndlərin piyada tüfəngçiləri mahal naibləri ilə birlikdə qoşun sıralarına alınırdılar. Mir Mehdi Xəzani yazır: "İbrahimxəlil xanın… on iki minədək dəftəri-məxsusi qoşunu var idi ki, həmişə zira-hökmündə və adları siyahı vo dəftərdə yazılmış qoşun idi. Amma zərurət vaxtı öylə rəşid adamlar, çerik və tüfəngçi hazır olardılar".
Daimi silahlı qüvvələr müasir odsaçan silahlarla silahlanmışdılar. Bununla belə ata-babadan qalmış döyüş alətlərindən də istifadə olunurdu. Başlıca odlu silah növü "dayan-doldurum" adı almış tüfənglər idi. Qoşun on, yüz və min nəfərə ayrılırdı. Bu dəstələrə başçılıq edənlərə müvafıq olaraq onbaşı, yüzbaşı və minbaşı deyilirdi.
Elatlardan töycü pulu, məhsuldan malcəhət alınmırdı. Mahallardan və kəndlərdən isə hər il malcəhət və töycü toplanırdı. Dağıstandan muzdlu qoşun gətirildikdə muzdluların məvacibini ödəmək, onların ölmüş atmm əvəzini vermək üçün ellərdən də töycü pulu, sursat, taxıl, qoyun və mal-qara almırdı. Adları qoşun və nökər dəftərinə yazılmışlar vergidən azad (maaf) idilər. Xan onları taxıl, at və s. ilə təmin etdirirdi.
Etnik tərkib
170px|thumb|right|[[Azərbaycan milli geyimləri|Qarabağlı müsəlman xanımın geyimi, XVIII əsrin II yarısı, Azərbaycan Tarix Muzeyi]] Qafqaz Arxeoqrafiya Komissiyasının aktlarında müxtəlif illərdə Qarabağ xanlığında yaşayan əhalinin sayı haqqında məlumatlar öz əksini tapmışdır. General-mayor Kotlyarevskinin general Ritişevə göndərdiyi 30 sentyabr 1812-ci il 672 nömrəli raportda göstərir ki, Qarabağ Rusiya təbəəliyinə keçərkən Kotlyarevskinin keçirdiyi sorğuya əsasən 1805-ci ildə Qarabağda 10.000 ailə yaşamışdır. Həmin raportda bildirilir ki, polkovnik Aseyevin 1808-ci ildə general-feldmarşal Qudoviçə göndərdiyi cədvəldə Qarabağ xanlığı ərazisində 7.474 ailənin yaşadığı qeyd edilmişdir. General Yermolovun I Aleksandra ünvanladığı 4 mart 1817-ci il tarixli 32 nömrəli raportda deyilir: "Qarabağ 1805-ci ildə Rusiya təbəəliyinə qəbul ediləndə 10.000 ailədən ibarət idi. 1812-ci ii sayımına görə, Qarabağda "qarət edilmiş", əmlakından məhrum olmuş 3.080 ailə vardır". Həmin raportda verilən məlumata əsasən Qarabağın qalan əhalisinin bir hissəsi Qacarlar tərəfindən İrana köçürülmüş və ya özləri qaçmışlar. General Yermolov imperatora raportunda göstərir ki, yeni sayıma görə, Qarabağda 7.872 ailə qeydə alınmışdır.
Qarabağ xanlığında sosial-iqtisadi münasibətləri haqqında üçün ən mühüm mənbələrdən biri də 1823-cü ilin kameral təsvirləridir. 1823-cü ildə isə Qarabağda əhalinin sayı və milli tərkibinə görə, Azərbaycan türkləri 15729 ailə; оnlardan 1111 ailə şəhərlərdə 14618 isə kənddə yaşayırdı. Bu dövrdə Qarabağda Rusiya impеriyasının köməyi ilə gətirilib yеrləşdirilən еrmənilərin sayı isə 4366 ailə idi. Onlardan 421 ailə şəhərlərdə, 3945 ailə isə kəndlərdə yaşayırdılar. 1823-cü ilə kimi Qarabağa köçürülənlərin hеsabına əyalətdəki еrmənilərin sayı artıb 4366 ailəyə çatmışdır.
Qarabağın xristian məlikliklərinə gəldikdə isə 1736-cı il Muğan qurultayından sonra Nadir şahın Qarabağ bəylərbəyiliyinə qarşı gördüyü cəza tədbirlərindən biri də Qarabağın beş məlikliyinə daxili idarəetmədə sərbəstlik verərək onların Qarabağ bəylərbəyinin tabeçiliyindən çıxarıb Azərbaycan vilayəti hakiminə tabe etdirməsi idi. Dizaq məliki Yegan Loridən qaçıb gəlmiş, Nadir şahın hakimiyyəti dövründə məlik rütbəsi almışdı. Vərəndə məliklərinin əsli Göyçədən idi, oradan qaçaraq gəlmişlər; Çiləbörd məliklərinin əsli Mağavizdən idi. Nadir şah Əfşarla Osmanlı sərkərdəsi Abdulla Köprülüzadə arasında olan döyüşdə şaha mühüm xidmət göstərdiyinə görə şah Çiləbörd məliki Allahquluya bəy rütbəsi vermişdi; Talış (Gülüstan) məliklərinin əsli isə Şirvandan gəlmə idi. Bir müddət Talış kəndində məskun olmuş məlik Usub Gülüstan kəndini zəbt edib ora köçmüşdü.
Bakı Atıcılıq Mərkəzi
Bakı Atıcılıq Mərkəzi — 2015 Avropa Oyunları ilə bağlı yarışların keçirildiyi obyektlərdən biri.
Bakı Atıcılıq Mərkəzinin tikintisinə 2014-cü ildə başlanılıb. Kompleksin açıq poliqonunda tamaşaçılar üçün oturacaqların sayı 500, qapalı yerdə isə tamaşaçı tutumu 1200 nəfərlikdir.
Kilid və açar (serial, 2020)
Kilid və açar () — Qabriel Rodrigezin eyniadlı komiksinə əsaslanan 2020-ci ildə çıxarılmış ABŞ istehsalı fantaziya, qorxu və dram teleserialı.
Metropolitan İşçi Şurası
Metropolitan İşçi Şurası - 1855-ci ilin mart ayında London Şəhristanı Şurasının qurulmasına qədər 1855-ci ildən London hökumətinin əsas idarəedici orqanı olmuşdur. Qurumun əsas məsuliyyəti uğur qazanan Londonun sürətlə böyüməsi ilə başa çatmasını təmin etmək və infrastruktur yaratmaq idi. O, seçilmiş orqan deyildi, təyin olunmuşdu. Hesabatlılığın olmaması, xüsusilə sonrakı illərdə, korrupsiyaya meyilliyi artırmışdır.
Beringiya bərzəxi
thumb|250px Beringiya — Biocoğrafi bölgə olaraq Avrasiyanın şimal-şərqi və Şimali Amerikanın şimal-qərbində yerləşirdi. Hazırkı Berinq boğazı, Çukot dənizi və Berinq dənizi akvatoriyasının müəyyən hissəsini özündə birləşdirirdi. Üstəlik Çukot yarımadası və Kamçatka (Rusiya), Alyaska ştatının (ABŞ) ərazisini özündə birləşdirirdi. Berinq və ya Beringiya adanı almış tarifdə suya bataraq yenidən üzə çıxan tarixi bərzəx. .
Tarixi
Alimlər müəyyənləşdirmişlər ki, Berinq boğazının yerində bərzəx olmuşdur və həmin bərzəx ən azı 8 dəfə üzə çıxaraq suyun dibinə gömülmüşdür. Hər dəfə materiklərin birləşməsi baş verərkən hər iki tərəfə heyvanlar miqrasiya etmişlər.
Ümumiyyətlə götürdükdə iki materikin birləşdiyi bu ərazini heçdə bərzəx adlandırmaq olmaz. Beləki onun şimaldan cənuba eni 2000 km təşkil edirmiş. Beringiya termini bərzəx anlamında ilk dəfə 1937-ci ildə isveç botanik və coğrafiyaçı Erik Hulten tərəfindən işlədilir.
Sonuncu dəfə materiklər 10–11 min il öncə ayrılmışdır. Bundan öncə bərzəx 15–18 min il mövcud olmuşdur.
Müasir araşdırmaçıların dediyinə görə Amerika və Asiya arasında bərxəğin tarixi boyu əlaqələr açıq olmuşdur. İki mil il əvvəl isə şimal və cənubdan iri Aysberlər sədd yaradaraq əlaqəni mümkünsüz etmişdir.
Böyük ehtimallar vardirki asiyadan amerikaya köç edənlər əraziyə daha önçə gələnlər idilər.
Bərzəxin itməsinə qədər sibirdə yaşıyan xalqların əcdadları keçidi keçərək Amerikada yeni xalqların meydana gəlməsinə vəsilə olmuşdurlar. Hindular — Polineziyalılar.
Boğaz formalaşdıqdan sonra isə əlaqələr müəyyən müddətə kəsulmişdir. Bununla belə bir müddət sonra su yolu və buzlarla əlaqə təmin edilmişdir. (Eskimoslar, Aleutlar).
Fəzl İbn Məhəmməd
Fəzl bin Məhəmməd (v. 1031, Gəncə) — 985–1031-ci illərdə Aran əmiri olmuşdur. İbn əl-Əsir və digər ərəb tarixçiləri kürd olduğu üçün onu "Kürd Fəzlun" adlandırmışdır. Fəzl sikkə kəsdirən ilk şəddadi əmiridir. Zərbxanası əvvəl Partavda (Bərdə) idi. Daha sonra Gəncəyə köçürüldü.
Fəzl bin Məhəmməd Rəvvadilərlə mübarizə aparmaq üçün Araz çayı üzərində körpü tikmişdir. İbn əl-Əsirə görə, Fəzl 1030-cu ildə xəzərlərə qarşı ekspedisiya aparmışdır, xəzərlərdən 10 min nəfər öldürülmüşdür. Xəzər xaqanlığı 969-cu ildə ruslar tərəfindən darmadağın edildiyinə görə bu xəzərlərin Qafqazda onların xələfləri kimi qıpçaqlar və ya peçeneqlər tərəfindən idarə edildikləri və ya İbn əl-Əsirin səhv etdiyi və ya "xəzərlər" sözünün çöldə yaşayan insanlar üçün ümumi bir termin olaraq istifadə edildiyi aydın deyil.
Fəzl 1031-ci ildə ölür və onun yerinə hakimiyyətə oğlu Əbülfəth Musa gəlir.
Ailəsi[redaktə | mənbəni redaktə et]
4 övladı vardı:
NGC 6340
NGC 6340, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Əjdaha bürcü istiqamətində yerləşir. S0-a tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Türkiyə Respublikası Mərkəzi Bankı
Türkiyə Respublikası Mərkəzi Bankı (Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası) — Türkiyə Respublikasının mərkəzi bankıdır. Onun vəzifələri arasında pul və məzənnə siyasətinin yürüdülməsi, Türkiyənin beynəlxalq rezervlərinin idarə edilməsi, eləcə də banknotların çapı və buraxılması, ölkədə ödəmə sistemlərinin yaradılması, saxlanılması və tənzimlənməsi yer alır. Türkiyə Respublikası Mərkəzi Bankı Türkiyədə qiymət və maliyyə sabitliyinə nail olmaq və qorumaq üçün qanunla tapşırılıb və bu məqsədlərə çatmaq üçün sərəncamında olan hər hansı bir siyasət alətini öz mülahizəsinə əsasən istifadə etmək səlahiyyətinə malikdir. Türkiyə Respublikası Mərkəzi Bankı 2006-cı ildən bəri tam inflyasiya hədəfləmə rejimini izləyir.
Tarix
Türkiyə ərazisində ilk sikkə 1326-cı ildə Osmanlı bəyliyi dövründə dövriyyəyə buraxılır. O dövrdə yalnız qiymətli metal kimi zərb olunmağa başlayan valyutanın digər ölkələrdə olduğu qədər geniş bir istifadə sahəsi yox idi. Yalnız ödəniş məqsədləri üçün istifadə olunan pullar dövlət tərəfindən çap olunurdu. 19-cu əsrdə, pulun funksional dəyişikliyinə və Osmanlı İmperiyasının artan borclarına paralel olaraq maliyyə agentlərinə ehtiyac getdikcə artır. 1840-cı ildə ilk türk əskinasları olan xəzinədarlıq banknotlarının buraxılışı başlayır. Xəzinə əskinasları 1862-ci ilə qədər dövriyyədə qalır. 1847-ci ildə Qalata bankirləri tərəfindən qurulan Bank-ı Dersaadet, İngiltərə Kralının fərmanı ilə 1856-cı ildə İngilis kapitalı ilə qurulan Osmanlı Bankına, daha sonra Bank-ı Osmani-i Şahaneye, ingilis və fransızların ortaqlığı ilə qurulmuşdur.
1847-ci ildə ilk Türk bankı Desraadet Bank qurulur. 1856-cı ildə mərkəzi bank rolunu oynayan İngilis-Fransız Osmanlı Bankı yaradıldı. 1863-cü ildə Mərkəzi Bankın funksiyaları və əskinas buraxmaq hüququ verildiyi Osmanlı Bankı qurulur. Birinci Dünya Müharibəsi dövründə bankın banknot buraxılışındakı inhisarı dayandırıldı və 1915-ci ildə dövlət banknotlarının buraxılışı başladı. 30 dekabr 1925-ci ildə Türkiyə Böyük Millət Məclisinin əskinaslarının dövriyyəyə buraxılmasına başlandı. 11 iyun 1930-cu ildə Böyük Bankın mərkəzi bankın yaradılması haqqında qərar qəbul edildi. 3 Oktyabr 1931-ci ildə, 1 yanvar 1932-ci ildə fəaliyyətə başlayan Türkiyə Cümhuriyyəti Mərkəzi Bankı quruldu/
Türkiyə Cümhuriyyətinin quruluşu ilə Osmanlı Bankına 1935-ci ilə qədər banknot buraxma səlahiyyət verilir. Bununla birlikdə, gənc Türkiyə Cümhuriyyəti özünün mərkəzi bankının olmamasını hiss edir. Bu məqsədlə müxtəlif ölkələrdən məmurlar və müəllim heyəti mərkəzi bank qurmağa dəvət edilir. Başlanğıcda Mərkəzi Bankın yaradılması üçün Osmanlı Bankının milliləşdirilməsi düşünülsə də, ölkənin iqtisadi şərtləri buna imkan vermir. O günün ardından yeni qurulan Türkiyə İş Bankı Türkiyənin mərkəzi bankına çevirmək istənilir. Bununla birlikdə, mərkəzi bankın müstəqil işləməli olduğu düşüncəsinin təsiri ilə Mərkəzi Bank 30 iyun 1930-cu ildə Rəsmi Qəzetdə dərc olunmuş 1715 saylı Mərkəzi Bank Qanununa paralel olaraq 3 oktyabr 1931-ci ildə fəaliyyətə başlayır.
Çovalan (Sərdəşt)
Çovalan — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sərdəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 128 nəfər yaşayır (17 ailə).
Arevaxaç
thumb|200px|right|Arevaxaç simvolu
Arevaxaç  — erməni simvollarından biri.
Qutan (Poldəşt)
Qutan - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Poldəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 269 nəfər yaşayır (89 ailə).
İsgəndəriyyəli Müqəddəs Katerina kilsəsi (Valletta)
İsgəndəriyyəli Müqəddəs Katerina kilsəsi — Maltanın paytaxtı Vallettada yerləşən Roma-Katolik kilsəsi.Kilsə, Malta İtalyan icmasının kilsəsi olaraq xidmət edir Beləliklə bura daha çox İtaliyanın Müqəddəs Katerina kilsəsi  kimi tanınır.
Tarixi
Kilsə 1576-cı ildə Müqəddəs Conun İtalyan cəngavərləri tərəfindən kilsə olaraq xidmət etmək üçün inşa edilmişdir. Auberge d'Italie -ə bitişik şəkildə inşa edilmişdir. Planların tərtib edilməsi Qirolamo Kassara tapşırıldı. Kilsə 17-ci əsrdə genişləndirildi. Mövcud kilsəyə səkkizguşəli bir kilsə daha əlavə edildi. Orijinal kilsə yeni kilsənin ziyarətgahına çevrildi. Kilsə 2001-ci ildən 2011-ci ilə qədər böyük bir yeniləmə keçirdi. Bu gün kilsə yenə də Maltadakı italyan icmasının kilsəsi olaraq xidmət edir.
Kilsə binası Malta Adalarının Mədəni Mülkiyyətinin Milli İnventarizasiyası siyahısında yerləşir.
Kraun-Prins-Federik adası
Kraun-Prins-Federik adası (Crown Prince Frederik Island) — Kanada Arktik arxipelaqının bir hissəsidir. Adada hazırda yaşayış yoxdur (2012).
Ənvər Məlikov
Ənvər Soltan oğlu Məlikov — Azərbaycan dövlət xadimi, Azərbaycan SSR yüngül sənaye naziri (1978–1982), Azərbaycan SSR Ali Sovetinin IX və X çağırış deputatı.
Həyatı
Ənvər Soltan oğlu Məlikov 1937-ci ildə qulluqçu ailəsində anadan olmuşdur. Ümumittifaq Toxuculuq və Yüngül Sənaye İnstitutunu bitirmişdir.
1956-cı ildən komvol kombinatı əyirici fabrikinin fəhləsi, növbə ustası, texniki nəzarət şöbəsinin rəisi, mühəndisi, sahə rəisi, fabrikin rəisi, kombinatın baş mühəndisi olmuşdur. Bakı zərif mahud kombinatının, sonra isə komvol kombinatının direktoru, Bakı Komvol-Mahud İstehsalat Birliyinin direktoru vəzifələrində işləmişdir. 1977-ci ildə Azərbaycan SSR yüngül sənaye nazirinin müavini, 1978-ci ildə isə yüngül sənaye naziri təyin edilmişdir.
Ənvər Məlikov 1965-ci ildən Sov.İKP üzvü olmuş, Azərbaycan Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin üzvlüyünə namizəd seçilmişdir. Azərbaycan SSR Ali Sovetinin IX və X çağırış deputatı olmuşdur.
Ghosts 'n Goblins
Ghosts 'n Goblins, Yaponiyada — Tokuro Fucivara tərəfindən yaradılmış və "Capcom" tərəfindən istehsal olunmuş qaç və vur platforma videooyun seriyası. Seriyadakı ilk buraxılış 7 iyul 1985-ci ildə oyun salonlarında buraxılan "Ghosts 'n Goblins" idi. Seriya sonradan müxtəlif şəxsi kompüterlərə, oyun konsollarına və mobil platformalara port edilmiş və buraxılmış, bir neçə sikvel və spin-off yaratmışdır.
Əsas seriyanın məzmunu cəngavər Arturun şahzadə Prin-Prini iblis kralı Astarotdan xilas etmək axtarışına yönəlmişdir. Əsas spin-offlara "Gargoyle's Quest" və "Maximo" oyun seriyaları daxildir.
Seriyanın ən son oyunu olan "Ghosts 'n Goblins Resurrection" 25 fevral 2021-ci ildə buraxılmışdır.
Dəşti (Sərdəşt)
Dəşti — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sərdəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 91 nəfər yaşayır (14 ailə).
Estoniyada islam
Estoniyada islam (Islam Eestis) — islam dini Estoniya Respublikasının ərazisində.
Müsəlmanların sayı
Estoniya əhalisinin siyahıyaalınmasına görə 2011-ci ildə bu ölkədə 1508 nəfər müsəlman qeydə alınmışdır.
Moret (kommuna)
INSEE kodu — 38263. Kommunanın 2012-ci il üçün əhalisi 399 nəfər təşkil edirdi. Kommuna dəniz səviyyəsindən 280 ilə 761 qədər metr yüksəklikdə yerləşir. Kommuna Paris dən təxminən 470 km cənub-şərqdə, Lion dan 75 km cənub-şərqdə, Qrenobldan 25 km şimal-qərbdə yerləşir.
Əhalisi
Əhalinin dinamikası (INSEE) :
Atatürk abidəsi (Sarayburnu)
Sarayburnu Atatürk Abidəsi — İstanbul Bələdiyyəsi tərəfindən avstriyalı heykəltaraş Henrix Krippel tərəfindən hazırlanan Türkiyənin ilk abidə heykəli. Heykəl Türkiyədə qoyulan heykəl eyni zamanda ilk Atatürk heykəldir. Abidə Mustafa Kamal Atatürkün, Türkiyə İstiqlaliyyət müharibəsini başlatmaq üçün Samsuna getmək məqsədilə yola çıxdığı yerdə qoyulmuşdur. Abidə, 3 oktyabr 1926-cı ildə dövrün bələdiyə sədri, Emin Erkul (1924–1928) tərəfindən açılmışdır.
Tarix
Abidə Sarayburnu Parkında yerləşir. Buraya bir Atatürk heykəlinin dikilməsi fikri dövrün Bələdiyyə Sədri, Emin Erkul aiddir. Bələdiyyə Məclisi tərəfindən də icazəsi verilən bu təklifin gerçəkləşdirilməsi üçün bir komissiya qurularaq işlərə başlanmışdır. Heykəlin hazırlanması heykəltaraş Henrix Krippelə həvalə edilmişdi. Heykəlin hazırlanmasına 15.000 türk lirəsi xərclənmişdir. Heykəl sənətçinin Vyanada yerləşən atelyesində, tökümüdə Vyanada Birləşmiş Mədən müəssisələrində hazırlanmış, parçalar halında Türkiyəyə gətirilmiş və heykəltaraşın nəzarəti altında yerinə oturdulmuşdur. 25 avqust 1925-ci ildə hazırlanmasına başlanan abidə, 3 oktyabr 1926-da mərasimlə açılmışdır. İstanbul sakinləri abidəyə büyük maraq göstərmiş və gecənin gec saatlarına qədər insanlar seyrə gəlmişdir. Atatürk, heykəlin açılışından sonra bələdiyyə nümayəndələrinə göndərdiyi teleqrafda bunları söyləmişdir: Möhtərəm İstanbul Xalqının ilk dəfə heykəlimi tikmək surətiylə göstərdiyi yüksək qədirşünaslıqdan və yüksək həvəslə izləmə münasibətiylə nəcib hissiyatdan dolayı səmimi təşəkkürlərimi ərz edirəm. Sözün bundan sonrası heykəltaraşlarındır.
Abidənin heykəltaraşı Henrix Krippel, Ankaradakı Zəfər Abidəsi, Samsundakı Qürur Abidəsi və Konyadakı Atatürk abidəsinə də imzasını atmışdır. Abidənin son illərdə baxımsız qalması mübahisə mövzusu olmuşdur.
Xüsusiyyətləri
right|thumb|220px|[[Sarayburnu parkında Atatürk abidəsinin arxadan görünüşü]] Atatürkün Türkiyə İstiqlaliyyət müharibəsi üçün Samsuna gedərkən İstanbuldan hərəkət etdiyi yerə qoyulan abidə, mərmər qaidə və bürünc heykəl olmaqla iki qisimdən ibarətdir və İki pilləli platforma üzərində qoyulmuşdur. Qaidənin üç tərəfinə bürünc medalyon şəklində yazılar həkk edilmişdir. Fəqət artıq bunların heç biri mövcud deyil.
Atatürk, qaidə üzərinde sivil geyimli dövlət adamı görkəmində görünür. Atatürkün sol əli belinə qoyulmuş, sağ əlini yumruq formasında sıxaraq aşağıya doğru uzatmış, başı dik, qaşları azca çatılmış, gözləri azca qısılmış; dinamik duruşu ilə qərarlı bir ifadə içində görünür.
Heykəlin qaidəsinin önündə xəttat Kamil Akdikin yazısı ilə "tarixi mənimsəmə 1336", arxa üzündə heykəlin qoyulma tarixi olan 1926, yan tərəfində isə Cümhuriyyətin elan tarixi yazılmışdır.
Baxımsız dövrü
Türkiyədə qoyulmuş ilk Atatürk heykəli olan bu abidənin görünüşü 2004-cü ildən etibarən dəmir lövhələrlə məhdudlaşdırılmışdır. Marmaray proyektinin həyata keçirildiyi dönəmdə zərər almaması məqsədilə ətrafı bağlanmışdır. Heykəlin kirli və paslanmış vəziyyətdə idi. Marmaray proyektinin 29 oktyabr 2013-də tamamlanmasına rəğmən heykəlin çevrəsi dəmir lövhələrlə qapalı idi. Buna cavab olaraq 2018-ci ildə Cümhuriyyət Xalq Partiyası hərəkətə keçdi və heykəlin çevrəsində bələdiyyə tərəfindən təmir işlərinə başlandı.
Türkmənistan Dövlət Tibb Universiteti
M.Qarıyev adına Türkmənistan Dövlət Tibb Universiteti  — Türkmənistan Respublikasında tibbi profilli ali təhsil müəssisəsi. Türkmənistan Səhiyyə və Tibb Sənayesi Nazirliyinə və Təhsil Nazirliyinə tabedir.
Tarixi
Universitet 29 dekabr 1931-ci ildə Türkmənistan Dövlət Tibb İnstitutu adı ilə qurulmuşdur. 1981-ci ildə "Xalqlar Dostluğu" ordeni ilə təltif olunduqdan sonra Xalqlar Dostluğu ordenli Türkmənistan Dövlət Tibb İnstitutuna çevrildi. İnstitut bu adı 1997-ci ilə qədər daşıdı, həmin il yenidən Türkmənistan Dövlət Tibb İnstitutu adlandırıldı. .
27 Avqust 2010-cu il tarixində Türkmənistan Prezidenti Qurbanqulu Berdiməhəmmədovun fərmanı ilə Türkmənistan Dövlət Tibb İnstitutu ləğv edildi və bunun əsasında Türkmənistan Dövlət Tibb Universiteti yaradıldı ki, bu da keçmiş institutun bütün binalarının, əmlakının və avadanlıqlarının yeni Universitetə köçürülməsi ilə onun qanuni varisi oldu. 1 sentyabr 2010-cu ildən Universitet Səhiyyə və Tibb Sənayesi Nazirliyinin binası və bir sıra tibb müəssisələrinin yaxınlığında, "tibb şəhəri" adlanan ərazidə, Arçabil prospektində yerləşən yeni bir binada məskunlaşıb.
Universitetin əsas vəzifəsi Türkmənistanın tibb müəssisələrini və əczaçılıq müəssisələrini yüksək ixtisaslı həkim və mütəxəssislərlə təmin etməkdir. Bundan əlavə, universitetin işinin vacib bir istiqaməti xəstəliklərin diaqnozu və müalicəsi üçün yeni metodların inkişafı, Türkmənistanda səhiyyə müəssisələrinin fəaliyyətinin elmi bazasının təkmilləşdirilməsidir.
Fakültələr
Universitetin açılışı zamanı 1 sentyabr 2010-cu il tarixində təlim-tədris əsasən 5 fakültədə keçirilirdi: tibb, pediatriya, stomatoloji, əczaçılıq, tibbi və profilaktik. Bir ildən sonra 2011-ci ilin sentyabrında universitetdə İdman Tibb Fakültəsi açıldı. 2012-ci ildə həkimlərin aspirantura hazırlığı və təkmilləşdirilməsi fakültəsi, həmçinin hərbi tibb fakültəsi tədrisə başlamışdır. 2015-ci ildə Dövlət Tibb Universitetində "Sanitariya və Epidemioloji Xidmət" istiqamətində tədrisə də start verildi.
Universitetin mərkəzləri
Universitetin tərkibində aşağıdakı mərkəzlər fəaliyyət göstərir:
Fəxri mükafatları
1981-ci ildə institut "xalq sağlamlığı, tibb elminin inkişafında və yüksək ixtisaslı mütəxəssislərin hazırlanmasında xidmətlərinə görə "Xalqlar Dostluğu" ordeninə layiq görülmüşdür.
2011-ci ildə universitet Avropa Keyfiyyət Assambleyasının “Yüksək keyfiyyətli təhsil xidmətlərinə görə” nominasiya komitəsi tərəfindən “Avropa keyfiyyəti” mükafatını almışdır.
2012-ci ildə universitet Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının Dünya Tibbi Təhsil Müəssisələri Kataloqu - "İbn Sina"nın əsas bazasına daxil edilmişdir.
Allahverdi kəndi (Poldəşt)
Allahverdi - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Poldəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Coğrafi yerləşməsi
Maku şəhristanının Pildəşt bölgəsinin Gəclat kəndistanında, Pildəşt qəsəbəsindən 40,5 km cənubdadır.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 269 nəfər yaşayır (55 ailə).
Kərimabad (Poldəşt)
Kərimabad - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Poldəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 74 nəfər yaşayır (20 ailə).
Halis Bayancuq
Halis Bayancuk və ya Əbu Hanzala  — İŞİD ilə əlaqədə olduğu iddiası ilə həbsdə olan zazaəsilli imam.
Həyatı
Bayancuq Türkiyənin Diyarbəkir şəhərində Bingöldən gələn zaza ailəsində anadan olmuşdur. Onun atası Hacı Bayancuq, digər adı ilə "Hafiz" "Kürd Hizbullahı"nın siyasi qanadının lideri olmuş və hazırda ömürlük həbs cəzasındadır. 1998-ci ilə qədər Halis gəncliyini Diyarbəkirdə keçirmişdir.
O, 2011-ci ildə "Əl-Qaidə" ilə əlaqəyə görə yenidən həbs edilmişdir. Bayancuq bomba planlaşdırmaqda şübhəli bilinən əlli nəfər ilə birlikdə həbs edilmişdi. O, 24 yanvar 2013-cü ildə prokurorlar sübut çatışmazlığı səbəbindən yenidən onu mühakimə edə bilmədikdən sonra sərbəst buraxılmışdır.
8 mart 2017-ci ildə yenidən həbs olunmuş və Ankara valisini təhdid etməkdə ittiham edilmişdir. 2017-ci ilin noyabr ayından etibarən Ankarada İŞİD tərəfdarı olan mədrəsədə dərs verməkdə ittiham edilərək həbsdədir. Sakarya məhkəməsi 28 iyun 2018-ci ildə onu 12 il 6 ay müddətinə azadlıqdan məhrum etmişdi, lakin 2019-cu ilin avqustunda İstanbul məhkəməsi hökmü ləğv etmiş və işi yenidən baxılması üçün Sakaryaya göndərmişdi. Sakarya məhkəməsi mübahisəli qərarla Bayancuqun 9 aprel 2020-ci ildə azadlığa buraxılmasına qərar vermişdir. O, eyni gün Türkiyə cəmiyyətində onun işini digər siyasətçi və akademiklərdən biri ilə müqayisə edən səs-küydən sonra yenidən həbs edilmişdir.
2020-ci ilin sentyabrında Bayancuq 12 il 6 ay müddətinə azadlıqdan məhrum edilmişdir. Vəkili onu müdafiə edərək qeyd etmişdir ki, Bayancuqun demokratiyanın kafirlər üçün olduğunu və cəmiyyətin Quran prinsipləri ilə idarə olunmasını istədiyi zaman sadəcə Quranın verdiyi siyasi çərçivəyə riayət etdiyini və İŞİD doktrinasına tabe olmayacağını müdafiə etmişdir.
Halis müxtəlif videolarda İŞİD ilə hər hansı əlaqəni rədd etmiş və terror təşkilatlarının üsullarını pisləmişdir.
Mikayıl Əlibəyli
Əlibəyli Mikayıl Xalıqverdi oğlu — Əsgər, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Əlibəyli Mikayıl Xalqverdi oğlu 23 dekabr 1992-ci ildə Mingeçevir şəhərində anadan olub.Yevlax Rayon Balçılı tam orta məktəbini bitirib. Təhsilini bitirdikdən sonra Sumqayıtda hərbi xidmətdə olub.<ref name=":1">*{{cite web |url        = http://www.gedebey-ih.gov.az/userfiles/files/%C5%9Eehidlerimiz.doc {{Vebarxiv|url=https://web.archive.org/web/20160806080117/http://gedebey-ih.gov.az/userfiles/files/%C5%9Eehidlerimiz.doc |date=2016-08-06 }} Xidmətdən sonra bir müddət Bakı şəhərində şirniyatçı kimi çalışıb.Daha sonra Mingeçevirdə çörəkçi kimi fəalliyət göstərib.Müharibə başlamazdan əvvəl sentyabrın 21 -də hərbi təlimlərə qatılıb.Oktyabrın 6-ı sonuncu dəfə anası ilə danişıb. 7 oktyabr Füzuli ügrunda gedən döyüşlərdə başından qəlpə yarası alaraq şəhid olub.
Mükafatları
Vətən uğrunda medalı
Estoniyada din
thumb|[[Tallində yerləşən Müqəddəs Nikolay kilsəsi]] Estoniyada din (Religioon Eestis) — Estoniya Respublikasının ərazisində din.
İslam
Estoniya əhalisinin siyahıyaalınmasına görə 2011-ci ildə bu ölkədə 1508 nəfər müsəlman qeydə alınmışdır. Paytaxt Tallinin Keevise küçəsi 9 ünvanında Tallin məscidi yerləşir.
Ənvər Altaylı
Ənvər Altaylı, sovetoloq və köhnə Türkiyə dövlət təhlükəsizlik orqanı işçisi. 1990-cı illərin əvvəllərində Sovetlər İttifaqının dağılması ilə yaranmış vəziyyətdə Orta Asiyada türk respublikalarının təşkil edilməsində iştirak etmişdir.
Təhsili
1958–1961-ci illərdə Bursa İşiqlar Hərbi liseyində təhsil almışdır. Lakin Tələt Aydəmirin dövlət çevrilişinə cəhdi zamanı 1439 hərbi kursantla birlikdə həbs edildi. Bundan sonra 1963–1967-ci illərdə Ankara Universitetində hüquq təhsili almışdır. Həmçinin, sonralar Linz Universitetinin Şərqi Avropa bölməsində dil kursları keçmiş, Şərqi Avropa Universitetində və Köln Universitetində hüquq təhsili almışdır.
Həbsi
Türkiyədə dövlət çevrilişinə cəhddən sonra kütləvi həbslər zamanı həbs edilənlərdən biri də Ənvər Altaylıdır. O, FETÖ-nun Orta Asiya qolunun rəhbəri Mustafa Özcan ilə əlaqədə olmaqda və ona FETÖ-nün Orta Asiyada təşkilatlanmasına kömək etməkdə ittiham olunurdu. İstintaq zamanı Mustafa Özcanla tanışlıqlarının olmasını qəbul etsə də, FETÖ ilə heç bir əlaqəsinin olmamasını və onların dövlət çevrilişinə cəhd edəcəyini düşünmədiyini bildirmişdir.
Kitabları
Həmçinin onun haqqında da İrfan Ülkü tərəfindən kitab yazılmışdır:
Körpübasar mahalı
Körpübasar mahalı — indiki Ermənistanda mövcud olan azərbaycanlıların yaşadığı mahal. Körpübasar mahalı İrəvan xanlığının tərkibinə daxil olmuşdur. Sonra mahal ərazisinsə Eçmiədzin qəzası təşkil olmuşdur. thumb|right|300px|İrəvan xanlığının mahalları.
Dağıdılmış kəndlər
1826–1828-ci illər Rusiya-İran və 1828–1829-cu illər Rusiya-Türkiyə müharibələri nəticəsində Körpülü mahalında dağıdılmış kəndlərin siyahısı 1. Teymurxan Kolanısı, 2. Ağdamar, 3. Qaraqışlaq, 4. İnəkli, 5. Çobanı, 6. Arpahəvəsik, 7. Haçabağ, 8. İlançalan, 9. Anberd.
Mövcud olan kəndlər
1828-ci ildə Körpülü mahalında mövcud olan kəndlərin siyahısı 1. Qəmərli, 2. Xatınarx, 3. Mirzə Hüseyn, 4. Səfiabad, 5. Aralıx Kolanı, 6. Zeyvə, 7. Yasaxlı (Aşağı Aylanlı), 8. Əlibəyli, 9. Əbdurəhman, 10. Vağarşabad, 11. Kirampa, 12. Muğancıq, 13. Samanqar, 14. Aytaxt, 15. Körpəli, 16. Kürəkəndli, 17. Ağcaqala, 18. Qıznaüz, 19. Ağnatun, 20. Franqanots, 21. Tossuz, 22. Hacı Qara, 23. Molla Dursun, 24. Hacılar, 25. Ərəmli, 26. Ayarlı, 27. Qızıl Dəmir, 28. Üşəyən, 29. Əştərək, 30. Parpı, 31. Təkiyə, 32. Əkərək, 33. Batrınc, 34. Haxıs, 35. Pirəkən, 36. Ərkov, 37. Talış, 38. Talış Əkərək, 39. Kəlaşan, 40. Yeğvard.
Ay Tominaqa
–Yaponiya modeli və aktrisası.
Karyerası
Tominaqa Yves Saint Laurent, Gucci, Hermès, Tag Heuer, Banana Republic və Moschino brendlərinin kampaniyalarında iştirak etmişdir. 2004-cü ildə buraxılmış Pirelli təqvimində görünmüşdür. Hazırda Tokioda yaşayır və modelliklə yanaşı, televiziya, radio və başqa fəaliyyətlər ilə məşğul olur.
Şəxsi həyatı
2004-cü ilə bir yapon aşpazla evlənmişdir və 2005-ci ildə oğlu olmuşdur. Cütlük 2009-cu ildə boşanıb. Hal-hazırda Tokioda yaşayır.
Şirməhəmməd (Poldəşt)
Şirməhəmməd - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Poldəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 49 nəfər yaşayır (11 ailə).
NGC 2459
NGC 2459, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış açıq ulduz topasıdır. Göy üzündə Kiçik Köpək bürcü istiqamətində yerləşir. OCL tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Virgin Interactive
"Virgin Interactive" şirkəti "IBM PC", "Amiga", "ZX Spectrum", "Amstrad CPC", "C64", "Sega Master System", "Sega Mega Drive", "Sega Game Gear", "Super Nintendo Entertainment System" və "Sony PlayStation" kimi videooyun platformaları üçün oyun yayımlamışdır. Şirkət öz oyunlarının istehsalından daha çox başqalarının işlərinin yayımı ilə məşğul olsa da, öz oyunlarından bəziləri populyar olmuşdur.
2002-ci ilin may ayında şirkətin İspaniya filialı olan "Virgin Interactive España" Tim Çeyni tərəfindən satın alınmış və "Titus Software"in bir hissəsi olmuşdur.
Xanlar Bayramov
Xanlar Bayramov — telejurnalist, sənədli filmlər müəllifi, araşdırmaçı yazar.
Həyatı
Xanlar Cabbar oğlu Bayramov görkəmli jurnalist, telejunalist, araşdırmaçı yazar, bir çox sənədli filmlərin müəllifi. Xanlar Bayramov 1948-ci ildə Gədəbəyin Soyuqbulaq kəndində doğulub. Uşaqlığı orada keçib. Azərbaycana, onun təbiətinə, tarixinə dərindən bağlanıb. Onun milli ruhuna və tarixinə bağlılıq buradan qaynaqlanır. Sonrakı dönəm bütün araşdırma və yazılarında, sənədli filmlərində ana xətt vətən, onun tarixi şəxsiyyətləri, qəhrəman oğulları olmuşdu. Xanlar Bayramov həmçinin Azərbaycan Cümhuriyyəti, sovet dönəmi Azərbaycan siyasi mühacirəti, onların varisləri, sonrakı yaşamları ilə bağlı araşdırmaları ilə böyük iz qoyub. Rəfibəylilər, Yusifbəylilər, Şeyxzamanlılar, Xan Xoylular, Qacarlar, Ziyadxanlılar, Kazımbəylilər, Səfikürdlülər və s. soylarla bağlı ciddi araşdırmalar aparıb və bir çox qaranlıq məqamları üzə çıxarıb. "Gəncə üsyanı", "Dəli Alı", "Samuxlu Qaçaq Məmmədqasım"," Rəfibəylilər" və s. adlı sənədli filmlər hazırlayıb. Həmçinin "Gəncə üsyanı-1920", "Samuxlu Qaçaq Məmmədqasım" adlı kitab yazıb. 1992-ci ildə mühacirlərin sorağı ilə İstanbulda olub. Orada Hacıbaba Gəncəli-nin(Mehmetzadə) nəvəsi, həmçinin Hüseyinqulu Xan Xoylunun nəvəsi Kərim Mehmetzadə ilə, Nəsib bəy Yusifbəylinin qızı Zöhrə xanım Göygöllə, Əlimərdan bəy Topçubaşinin nəvəsi Zərifə Kürdəmirlə, Xudadat bəy Rəfibəylinin nəvəsi Aydın Aranla, Nağı Şeyxzamanlının oğlu Yavuz Keykurunla, Adil Xan Ziyadxanlının qızı Mahrux xanımla(Xan Xoylu), Gəncə üsyanın rəhbəri Cahangir bəy Kazımbəyli və Valiyyə Kazımbəylinin oğlu Ali Fərid Kazımbek-lə, Gəncə üsyanı da fəal rol oynamış Sarı Ələkbərın qızı Birliyant Aküzümlə görüşmüş onlardan və onlardan çox əhəmiyyətli məlumatları alıb Azərbaycana gətirmişdi. Həmçinin həmin görüşləri videolentə alaraq Azərbaycan tamaşaçısına o unudulmaz fədailərin varislərini tanıtmışdır. 1997-ci ildə yenidən Türkiyədə olmuş, Elazığ vilayətinə getmiş və Samuxlu Məmmədqasımı məzarı başında ziyarət etmişdi. Onun qardaşı Əsədlə de görüşmək imkanı bulmuşdu. 2008-ci ildə Azərbaycan Cümhuriyyətinin 90 illiyi ilə bağlı Yüksəl Bağırov tərəfindən hazırlatdırılmış "Azərbaycan Cümhuriyyəti liderlərinin Gəncədə qarşılanması" adlı böyük rəsm əsərinin təqdimatının əsaş təşkilatçılarından və tanıtımçılarından biri o idi. 2010-cu il 6 mart onun son sevincli günü oldu. Yazmış olduğu " Gəncə üsyanı — 1920" adlı kitabı həmin gün təqdim olundu. Həmin gündən 1 həftə sonra, 13 mart tarixində Xanlar Bayramov fiziki olaraq bizləri tərk etdi. Məzarı Bakıdadır. Xanlar müəllimin iki qızı var. Leyla və Lalə Bayramovlar. Lalə Bayramova-Cavadova Amerikada yaşayır. Böyük qızı Leyla xanım öz övladına Xanlar Bayramovun adını verib.
İncədərəsi (Poldəşt)
İncədərəsi - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Poldəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 84 nəfər yaşayır (17 ailə).
Degəh (Məlkari dehistanı)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 179 nəfər yaşayır (30 ailə).
London Şəhər Şurası
London Şəhər Şurası 1889-1965-ci illər arasında Londonun Şəhristanı üçün əsas yerli hökumət orqanı idi və Londonda ümumi bələdiyyə orqanı birbaşa seçilirdi. Şura bu gün daxili London olaraq bilinən ərazini əhatə edir və sonradan Böyük London Şurası ilə əvəz edildi. London şəhər Şurası dövrünün ən böyük, ən əhəmiyyətli və ən iddialı ingilis bələdiyyə orqanı idi.
Gevork Pamuqcıyan
Gevork Pamuqcıyan — erməniəsilli Türkyiə yazıçısı, tarix və bioqrafiya tədqiqatçısı.
Həyatı
Gevork Pamuqcıyan 23 fevral 1923-cü ildə İstanbulun Üsküdar rayonunun Quzguncuq səmtinin İcadiye məhəlləsində əslən Kayseridən olan bir ailədə anadan olmuşdur. Gevorkun atası Hacı Mikayıl Pamuqcıyan, anası Nazeli Lusararyandır. İbtidai təhsilini 1937-ci ildə Nersesyan-Yermonyan məktəbində başa vurmuş Gevork təhsilini Müqəddəs İosif Fransız Kollecində davam etdirmişdi. Onuncu sinfə qədər burada təhsilini davam etdirmiş Gevork 1945-ci ildə məktəbi yarımçıq qoymuşdur.
Açıq elm
thumb Açıq elm — elmi tədqiqatları, onların nəticələrini profesional və ya sadəcə maraqlı olan bütün səviyyədə ictimaiyyətə çatdırmaq deməkdir.
Gevork Pamuqcıyan
Həyatı
Gevork əsərlərinin sonunda Gevork Pamukcıyan imzasından başqa Kim-Men-Pen, K.M.P., K.P., Gevork Mırayon, G.Mırayon, Hasmiq, K.Arkeos, Xarazan adları və abbreviaturaları da öz imzası kimi istifadə etmişdir.
Açıq elm
Açıq elmin elmi piratlıqdan fərqi
Açıq elm uğrunda hərəkatın populyarlığı getdikcə daha geniş vüsət alır. Elmi piratlıqdan fərqli olaraq onun tərəfdarları elmi informasiyaya leqal− açıq girişə keçməyə və məqalələri elə nəşrlərdə dərc etdirməyə çalışırlar ki, onları oxumaq və isdifadə etmək ödənişsiz və məhdudiyyətsiz olsun. Bu ideyanın tərəfdarları elmə girişin astanasını aşağı salmağı təklif edirlər, onlar belə hesab edirlər ki, hər bir arzu edən insan tədqiqatlarda iştirak etmək hüququna malik olmalıdır. Bu axında olan layihələri "vətəndaş elmi" (citizen sciense) və ya "elmi kraudsorsinq" adlandırırlar. Belə proqramlar çərçivəsində məsələn, kompüter oyunlarının isdifadəçiləri – iştirakçıları zülalın və ya RNT-nin lazımı konformasiyasının axtarışı ilə məşğul ola bilərlər, bununla da onlar peşəkar alimlərə kömək etmiş olurlar. Əgər onlar qiymətli bir kəşf etmiş olsalar – əsl elmi məqalənin həmmüəllifləri olarlar. Açıq girişə dəqiqləşdirilməyə ehtiyacı olan "xam" məlumatlar da qoyula bilər – məsələn, astronomik müşahidələr və ya genlərin oxunması.
Gevork Pamuqcıyan
Həyatı
Gevork Pamuqcıyan 23 sentyabr 1996-cı ildə, 73 yaşında İstanbulun Şişli rayonunun Fəriköy səmtində yerləşən Surp Aqop xəstəxanasında vəfat etmişdir.
Açıq elm
Açıq elmin tənqidi
Bu hərəkatın tənqidçiləri göstərirlər ki, belə məlumatlar zərərli isdiqamətə isdifadə oluna bilər – məsələn, təhlükəli virusların genləri haqqındakı məlumatlar bioloji silah yaradanlara komək edə bilər. Digər tərəfdən, arzu edən hər kəsə məqalələrin oxumaq hüququnun verilməsi siyasəti dərc etdirməzdən əvvəl öz nəticələrini daha diqqətlə əsaslı surətdə yoxlamaq zərurətinə gətirib çıxarır. Eləcə də açıq elm yeni, qeyri-standart həllərin axtarışına yardım edir, böyük həcmli məlumatların öhdəsindən gəlməyə və elmi cəmiyyət daxilində sürətli informasiya mübadiləsinə kömək edir. Elə görünür ki, açıq elm uğrunda hərəkat elmi piratlığa ziddir, ancaq görüşlərdəki bu fərq illuziyadır. Elmi piratların özlərinin qeyd etdiyi kimi onların fəaliyyətinin əsas məqsədi – nəşriyyatı elmi informasiyaya intellektual mülkiyyətin hüquq sxemlərinin çox köhnəldiyinə və tədqiqatın nəticələrini monopolizə etmək səylərinin baş tutmayacağına əmin etməkdir. Çünki proqramçılar istənilən qadağanı dəf etməyi öyrənirlər. Nəşriyyatlar pullu abunənin mənasız olduğunu dərk etdikdə dünya ümumi açıq giriş lisenziyasına keçəcəkdir. Qələcəyi acıq elm tərəfdarları və elmi (piratlar) məhz belə görürlər.
Olmaq və olmamaq (Ernest Heminquey)
Olmaq və Olmamaq Ernest Heminqueyin 1937-ci ildə Çarlz Skribnerin Oğulları tərəfindən nəşr olunmuş romanıdır. Kitab Florida ştatının Key West şəhərindən olan balıqçı gəmisinin kapitanı Harri Morqandan bəhs edir. “Olmaq və Olmamaq” Heminqueyin “ Bahar selindən” sonra ABŞ-da yazdığı ikinci romanı idi.
1935-1937-ci illər arasında arabir yazılan və İspaniya Vətəndaş Müharibəsi zamanı İspaniyadan irəli-geri səyahət edərkən yenidən işlənmiş roman 1930-cu illərdə Key West və Kubanı təsvir edir və həmin vaxt və məkan haqqında sosial şərh verir. Heminqueyin bioqrafı Jeffrey Meyers romanı yazarkən Heminqueyin İspaniya Vətəndaş Müharibəsində Respublikaçı fraksiyaya verdiyi dəstəyin məruz qaldığı marksist ideologiyadan çox təsirləndiyini təsvir etdi. Əsər qarışıq tənqidi qarşılandı.
Roman, Heminqueyin əvvəllər dövri mətbuatda dərc olunmuş iki qısa hekayəsindən (“Bir səfər” və “Təccarın qayıdışı”) başlanğıc fəsillərindən və daha sonra yazılan, təxminən üçdə ikisini təşkil edən bir novelladan qaynaqlanır. kitab. Hekayə müxtəlif vaxtlarda, müxtəlif personajlar tərəfindən müxtəlif nöqteyi-nəzərdən izah edilir və personajların adları həmin fəsli kimin nəql etdiyini göstərmək üçün tez-tez fəsil başlıqları altında verilir.
Xülasə
Heminquey Harrini Depressiya Dövrünün adi bir işçisi kimi təsvir edir, dəhşətli iqtisadi qüvvələr tərəfindən Kuba və Florida arasında qaçaqmalçılıqla məşğul olan qara bazar fəaliyyətinə məcbur edilir. Varlı bir balıqçılıq kirayəsi müştərisi ("Var olanlardan biri") üç həftəlik balıq ovu səfərindən sonra heç bir ödəniş etmədən Harrini itib-bataraq Harrini məhrum edir. Havanada ilişib qalan və ailəsini dəstəkləmək ehtiyacı ilə motivasiya edilən Harri daha sonra özü cinayətə üz tutur. O, çinliləri aldatmaq üçün taleyüklü bir qərar verirKubadan Floridaya keçmək istəyən immiqrantlar. Onları razılaşdırıldığı kimi daşımaq əvəzinə, o, çinli orta adamı öldürür və adamları Kuba sahilinə çıxarır. Harri, spirtli içkilər və Kuba inqilabçıları da daxil olmaqla, iki ölkə arasında müxtəlif növ qeyri-qanuni yükləri daşımağa başlayır. Bu hadisələr varlı yaxta sahiblərinin bərbad həyatlarını təsvir edən fəsillərlə növbələşir. Böyük Depressiya romanda əsas yer tutur, Key Westin yoxsul sakinlərini ("Yoxdur") əxlaqsızlıq və aclığa məcbur edir, onlar yerli olaraq " Conchs " adlandırılır.
Film Adaptasiyaları
Roman 1944 -cü ildə Humphrey Bogart və Lauren Bacallın baş rollarda oynadığı filmə uyğunlaşdırılmışdır. Rejissor Howard Hawks olan film, Vişi rejimi altında Ki-Uestdən Martinikaya hekayənin quruluşunu dəyişdirdi və süjetdə əhəmiyyətli dəyişikliklər etdi, o cümlədən iqtisadi bərabərsizlik və sinif münaqişəsi ilə əlaqəli mövzuları sildi və hekayəni romantik bir trillerə çevirdi. Harry Morgan və Marie Browning arasında gedən qığılcımlar. Bu, Boqart və Bakallın baş rollarda oynadığı 1951-1952-ci illərdə sindikatlaşdırılmış radio serialı Bold Venture üçün təsirlərdən biri idi.
The Breaking Point (1950) adlı ikinci film versiyası Maykl Kurtiz tərəfindən çəkilib və baş rollarda Con Qarfild və Patrisiya Neal Morqanın partnyoru kimi Juano Hernandez çəkilib. Film hərəkəti Cənubi Kaliforniyaya köçürdü və Garfildi keçmiş PT Boat kapitanı etdi, lakin başqa bir şəkildə orijinal kitaba ən sadiqdir.
Silah qaçanları (1958) adlı üçüncü film versiyasını Don Sigel idarə edib və aktyor Boqart/Qarfild rolunda Audi Mörfi və alkoqolik köməkçi rolunda Valter Brennanın rolunda Everett Sloan oynayır, baxmayaraq ki, Sloane Brennanın şərhindən daha açıq komediya xarakteri daşıyırdı. Filmdə Eddi Albertin xarizmatik cani kimi cəsur bir performansı var. Pauline Kael və Bosley Crowther, sonluğun Con Hustonun Key Largo (1948) filmi üçün istifadə edildiyini iddia etdilər ; Kael həmçinin "One Trip Across"un The Gun Runners (1958) filminə çəkildiyini söylədi.
1987-ci ildə iranlı rejissor Nasser Taghvai romanı Kubadan Fars körfəzi sahillərinə aparan Kapitan Khorşid adlı milliləşdirilmiş versiyaya uyğunlaşdırdı.
Cheyenne televiziya şousunun 1-ci mövsümün 12-ci seriyası ("Rio Hondoda qəzəb") Köhnə Qərbdə Meksikada keçən eyni hekayənin daha qısa versiyasıdır.
Laysla de Oliveriya
Laysla de Oliveriya (; ) — kanadalı aktrisa.
Bioqrafiya
Oliveriya Ontario bölgəsinin Toronto şəhərində braziliya əsilli ailədə dünyaya gəlmişdir. Modellik karyerasına 14 yaşında başladı. Uşaq vaxtlarında həmişə aktrisa olmaq istəyirdi. Rosedale Heights incəsənət məktəbində dram və rəqs təhsili aldı. Universitetdə oxuyanda isə ilk aktrisalıq fəaliyyətinə başladı.
Bir neçə televiziya filmində rol aldıqdan sonra 2017-ci ildə Natti Zavitin romantik-dram janrlı "Tanış olma" filmində Emma rolunu canlandırdı. Filmin premyerası 1 dekabr 2018-ci ildə Vistler film festivalında baş tutdu.
2018-ci ilin avqust ayında Stiven Kinq və Co Hillin romanına əsaslanan Netflix qorxu filmi "Uzun otların içində" filmində Beki Demut rolunda yer aldı. Film 4 oktyabr 2019-cu ildə Netflix-də yayımlandı.
Oliveriya filmin çəkilişləri zamanı Torontoda olanda Atom Eqoyan ilə görüşdü. Beləcə "Fəxri qonaq" filminin baş rolu üçün seçildi. Filmin premyerası 3 sentyabr 2019-cu ildə Venedik film festivalında baş tutdu.
Oliveriya 2019-cu ilin fevral ayında eyniadlı komiksə əsaslanan Netflix serialı "Kilid və açar" serialında Doc rolunda yer aldı. Serialın ilk mövsümü 7 fevral 2020-ci ildə Netflix-də yayımlandı.
Estoniyada vergilər
Estoniyada vergilər — Estoniya Respublikasının vergi sistemi.
Rəsmi orqan
Ölkədə qanun çərçivəsində vergi və gömrük sahəsində nəzarət, məcbur­etmə səlahiyyətlərini həyata keçirən dövlət orqanı Estoniya Vergi və Gömrük Şurasıdır. Bu Şura Estoniya Maliyyə Nazirliyinin tərkibinə daxildir. Dövlət gəlirlərinin idarə edilməsi, dövlətin vergi və gömrük siyasətinin həyata keçirilməsi və iqtisadi fəaliyyətin təşviq edilməsi Şuranın əsas funksiyalarıdır.
2012-ci ildə Şurada 1555 əməkdaş çalışmış, onun vasitəsi ilə dövlət büdcəsinə 6,1 milyard dollar həcmində vəsait toplanmışdır. Bu vəsait birbaşa vergilərdən 10,8%, dolayı vergilərdən 47,6%, sosial fondlardan 40,5% və 1,1% isə digərlərindən ibarət idi.
Mənfəət vergisi
Digər Avropa İttifaqı ölkələrindən fərqli olaraq, Estoniyada qeyri-ənənəvi mənfəət vergi sistemi tətbiq olunur. Bu ölkədə mənfəət vergisi ilə bağlı ən mühüm cəhət budur ki, müəssisələr klassik şəkildə mənfəət vergisi ödəyicisi deyildir. Bunun əvəzinə müəssisələr mənfəətin bölüşdürülməsindən bölüşdürmə vergisi ödəyirlər. 2012-ci ildə bölüşdürmə vergisi bölüşdürülən xalis mənfəətdən 21/79 dərəcə – təxminən 26,6% ilə tutulur. Ümumi bölüşdürmə – bölüşdürmə üstəgəl bölüşdürmə vergisi məbləğindən isə 21% dərəcə ilə tutulurdu. 2015-ci ildən bu vergi 20/80 və ya 20% dərəcə ilə tutulması qərara alınmışdır. Digər tərəfdən, müəssisələr bölüşdürmə vergisindən başqa, ƏDV, topaq vergisi, aksizlər və sosial sığorta ödənişləri ödəyirlər.
Ölkə qanunvericiliyinə uyğun olaraq Estoniyada təsis edilmiş müəssisə rezident hesab olunur.
Estoniyada bölüşdürmə vergisinin ödəyiciləri aşağıdakı qurumlar hesab olunur:
Qeyd olunanlar rezident şəxslər olduqlarından qeyri-məhdud vergi öhdəliyi daşıyırlar. Qeyri-rezidentlərə münasibətdə isə yalnız Estoniya mənbəyindən olan gəlirlər üzrə vergi öhdəliyi yaranır. Qeyri-rezidentin daimi nümayəndəliyi rezident mənfəət vergisi ödəyiciləri kimi bölüşdürmə vergisinə cəlb olunur.
Rezident müəssisənin dünya üzrə əldə etdiyi gəlirlərin yalnız bölüşdürülən hissəsi bölüşdürmə vergisinə cəlb olunur. Müəssisə daxilində saxlanılan gəlir həmin vergiyə cəlb olunmur.
Bölüşdürmə vergisinə aşağıdakı gəlirlər qrupu cəlb olunur:
Qeyri-sahibkarlıq xərclərindən də bölüşdürmə vergisi tutulur. Bu cür xərclərə aşağıdakılar aiddir.
Fiziki şəxslərin gəlir vergisi
Estoniyada fiziki şəxslər milli səviyyədə gəlir vergisinin ödəyiciləridir. Ümumilikdə ailəli cütlüklərdən hər birinin, eləcə də uşaqların gəlirləri ayrıca vergiyə cəlb olunur, lakin cütlüklər birgə bəyannamə təqdim edə bilərlər. Ortaqlıqlar ayrıca vergiyə cəlb olunan şəxslər hesab edilir.
Fiziki şəxslər vergi ilindən sonrakı təqvim ilinin 31 martınadək vergi bəyannaməsini təqdim etməlidirlər. Rezident evli cütlüklər birgə bəyannamə təqdim edə bilərlər, bu zaman məcmu gəlir cütlüklər arasında yarı bölünür.
Gəlir vergisi il ərzində ödəmə mənbəyində tutulur və ya cari ödənişlər şəklində toplanır. Fərdi sahibkarlar əvvəlki vergi ilindəki vergi öhdəliyinin 1/4-i şəklində cari ödəmələr etməlidirlər. Ödəmə mənbəyində tutulmuş və ya cari ödəmələr şəklində ödənilmiş məbləğlər yekun vergi öhdəliyində nəzərə alınır.
Yekun vergi öhdəliyi üzrə gəlir vergisi hesabat ilindən sonrakı təqvim ilinin 1 iyul tarixinədək ödənilməlidir. Sahibkarlıq gəlirləri və kapital artımından gəlirlər üzrə son tarix isə 1 oktyabrdır. Artıq ödəmələr qaytarılır.
Fiziki şəxslər aşağıdakı şərtlərə cavab verdikdə rezident hesab olunurlar :