cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Onomakrit
Herodot Onomakrit haqqında
Herodotun sözlərinə görə, Pisistrat Onomakriti Museyin gələcək barədə fikirlərini bir araya gətirmək üçün işə götürmüşdür, ancaq Onomakrit mətnə ​​özünün uydurduğu saxta proqnozlarını əlavə etdi. Saxtakarlığın üstünü Las Ermionili açdı. Nəticədə Pisistratın oğlu Hipparx Onomakriti Afinadan qovdu. Sonradan Onomakrit Pisistratla barışdı. Herodotun fikrincə, Onomakritin gələcək barədə xəbərləri İran padşahı I Kserksin Yunanıstanla müharibəyə başlamaq qərarına təsir etdi.
Pavsani Onomakrit haqqında
Pavsani də Onomakritin Musey adından bir sıra saxtalaşdırılmış şeirləri yazdığı barədə xəbər verir.
Pavsaniyə görə, Onomakrit ilk orfik ilahiyyatçı və şair idi.
Lekko əyaləti
Lekko əyaləti — İtaliyanın Lombardiya regionunda əyalət.
Ağacvari hortenziya
(Hydrangea arborescens) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Təbii yayılması
Şimali Amerikada təbii yayılmışdır.
Botaniki təsviri
Hündürlüyü 2m, gövdəsi düz iri yarpaqlı koldur. Yumru çətirnin diametri 2 m-ə qədərdir. Yarpaqları yumurtaşəkilli və ya ellipsvari, diametri 8-15 sm, üstdən tünd yaşıl, altdan bozumtul rəngdədir. Zoğları bir az tüklü, alt tərəfi çılpaq, kənarları dişli, bünövrəsində ürəkşəkilli çöküntüsü vardır. 4 yaşından bol çiçəkləyir. Çiçəkləri qalxanvari çiçək qrupunda yerləşir, tacı ağdır. Uzun müddət iyundan sentyabr ayına kimi fasiləsiz çiçəkləyir. Çiçəklərin diametri 2 sm, çiçək qrupunun diametri 15 sm-ə qədərdir. Meyvəsi qutucuq, ölçüsü 3 mm-dir. Meyvələri oktyabrda yetişir. Vegetasiyası mayın ortasından oktyabra qədərdir. Toxumları xırda, qanadsızdır. Bitki qələmlərlə asanlıqla çoxalır. Qələmlər 100% kök atır. Həyat müddəti 50 ildir.
Ekologiyası
Soyuğa az davamlıdır. Quraqlığı sevmir. Torpaqda əhəngin olmasını digər növlərə nisbətən daha yaxşı keçirir. Torpaq yumşaq və rütubətli saxlanılmalıdır.
Azərbaycanda yayılması
Böyük Qafqazda, Lənkəranda, Astarada rütubətli bölgələrdə becərilir.
İstifadəsi
Tək və qrup əkinlərində çox effektli bitkidir.
Hydrangea aspera
—  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Lodi əyaləti
Lodi əyaləti — İtaliyanın Lombardiya regionunda əyalət.
Mantuya əyaləti
Mantuya əyaləti — İtaliyanın Lombardiya regionunda əyalət.
Milan əyaləti
Milan əyaləti — İtaliyanın Lombardiya regionunda əyalət.
NGC 2039
NGC 2039, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış ulduzdur. Göy üzündə Ovçu bürcü istiqamətində yerləşir. *Grp tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
Nazar Nacaryan
Nazar Najarian, həmçinin Nazo — erməni əsilli Livan biznesmeni və siyasətçisi, 11 iyun 2018-ci ildən 4 avqust 2020-ci ilə qədər "Əl-Kataib" partiyasının baş katibi. Nacaryan 4 avqust 2020-ci il tarixində, Beyrut limanında baş verən partlayışlar nəticəsində aldığı yaralardan vəfat etmişdir.
Keçmiş Livan Prezidenti Bəşir Cəmil Livanda vətəndaş müharibəsi zamanı ona "şəxsləri səfərbərliyə cəlb etmək" ilə vəzifələndirmişdir.
Tahir Tahirov
Həyatı
T.Tahirov 1973-cü ildə Azərbaycan Dövlət İncəsənət İnstitutunun rəssamlıq fakültəsini bitirmişdir. O, müxtəlif vaxtlarda Akademik Milli Dram Teatrında, Dövlət Gənc Tamaşaçılar Teatrında, Dövlət Rus Dram Teatrında bir çox tamaşaların bədii həllini vermişdir. O, bir müddət Dövlət Akademik Opera və Balet Teatrında quruluşçu rəssam vəzifəsində çalışmışdır. T.Tahirov Opera və Balet Teatrının səhnəsində F.Əmirovun "Sevil", "Min bir gecə", "Nizami", C.Verdinin "Travita" operalarına, Donisettinin "Arlekinada", P.İ.Çaykovskinin "Romeo və Cülyetta", T.Bakıxanovun "Xəzər balladası", X.Mirzəzadənin "Ağ və Qara", Q.Qarayevin "Leyli və Məcnun", "Don Kixot" baletlərinin səhnə tərtibatının və geyim eskizlərinin müəllifidir. T.Tahirov bir çox dövlət əhəmiyyətli tədbirlərin quruluşçu rəssamı olmuşdur. Onların sırasında Qanlı Yanvar hadisələrinin ildönümü, M.Dilbazi, S.Vurğun, Ə.Əliyev, Füzuli, Prezidentin and içmə mərasimi və başqaları vardır. 30 may 2002-ci ildə əməkdar rəssam, 25 iyun 2013-cü ildə xalq rəssamı adına layiq görülmüşdür.
Balto
Balto bir vaxtlar Alyaskada yaşayıb. Balto it olmuşdur. O 1919-cu ildə nomda (alyaskada) doğulmuşdur. O bir çox insanın həyatını xilas edib.
Epidemiya
1925-ci ildə nomda dəhşətli epidemiya yayıldı. Bu epidemiya bütün şəhəri xəstəliyə yoluxdurmuşdur. Həmin ildə nomdan nenenaya qatar göndərdilər. O qatar qarlı hava üzundən nenenaya çata bilmədi. Reyslər donmuşdu.Oraya it dəstasi göndərdilər. Baltoda burada idi. İtlər nenenaya çatıb dərmanları (antitoksin) götürüb noma çatdılar və neçə insanın həyatını xilas elədilər.
Balto 1933-cü il martın 14-də ABŞ-nin Ohayo ştatının Klivlend şəhərində ölmüşdür.
Nəriman Vəliyev
Vəliyev Nəriman Adil oğlu — professor.
Həyatı
Nəriman Vəliyev 1928-ci ildə Ermənistan SSR Eçmiədzin (indiki Masis) rayonunun Çobankərə kəndində anadan olmuşdur. İbtidai təhsilini rayonun Reyhanlı kənd orta məktəbində almışdır.
Babası Məmmədəli bəy Cəfər Ağa oğlu bölgənin çox nüfuzlu şəxslərindən olduğundan 1937-ci ildə Qazaxıstana sürgün edilmiş, bundan sonra atası Adil bəy təqiblərdən yaxa qurtarmaq məqsədilə ailəsini götürüb Gəncəyə köçmüşdür.
Nəriman Vəliyev orta təhsilini 1938-1941-ci illərdə Gəncə şəhərində Dəmiryolu məktəbində davam etdirmişdir. 1941-ci ildə ailəsi Ucar şəhərinə köçdüyündən orta təhsilini 1946-cı ildə burada tamamlamışdır.
1946-cı ildə Azərbaycan Dövlət Universitetinin coğrafiya fakültəsinə daxil olmuş və həmin fakültəni 1951-ci ildə bitirmişdir.
Əmək fəaliyyətinə də elə həmin il Azərbaycan SSR Elmlər Akademiyasının Coğrafiya İnstitutunda elmi işçi kimi başlamışdır. 1959-cu ildə dissertasiya müdafiə edərək coğrafiya elməri namizədi – alimlik dərəcəsi almışdır.
1960-cı ildən başlayaraq elmi və pedaqoji fəaliyyətini Azərbaycan Dövlət Universitetində davam etdirmişdir. 1963-cü ildə "Fiziki coğrafiya" kafedrasınin dosenti olmuşdur.
Azərbaycanın hidrologiya məktəbinin formalaşmasında N.Vəliyevin böyük xidmətləri var. O, 1973-1990-cu illərdə ADU-nun "Hidrologiya" (sonralar "Hidrometeorologiya") kafedrasinın ilk müdiri olmaqla gənc hidroloqların yetişməsinə böyük əmək sərf etmişdir. 1982-ci ildə SSRİ Nazirlər Soveti Ali Attestasiya Komissiyasının qərarı ilə ona professor elmi dərəcəsi verilmişdir.
N.Vəliyevin 60-dan çox elmi əsəri, o cümlədən, monoqrafiya, dərslik və dərs vəsaitləri keçmiş SSRİ-nin müxtəlif nəşriyyatlarında və elmi jurnallarında çap edilmişdir.
O, 1996-cı ildə Bakı şəhərində vəfat etmuşdir.
Blumea
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Növləri
[[SS 3 (*
Məhəmməd Verdizadə
Məhəmməd Səfər oğlu Verdizadə — Azərbaycan aktyoru.
Həyatı
Məhəmməd Verdizadə 1959-cu ildə Kəlbəcərdə anadan olmuşdur. Üç yaşında ikən ailəvi Laçına, oradan Yardımlıya köçmüş, buna görə də orta təhsilini 8-ci sinfə qədər Yardımlıda alıb. Şamaxıya köçdükdən sonra orta məktəbi orada bitirir. Əvvəlcə Xalq Təsərrüfatı İnsitutunda oxumağa başlayan aktyor, sonrada burada təhsilini yarımçıq qoyub İnsəcənət İnstitutuna daxil olur. 1976-1980-ci illərdə həmin institutda təhsil alır. Hələ II kursda oxuyarkən "Babək" filminin foto sınağında iştirak etmişdir. Çəkilişlər başlayan zaman Məhəmməd Verdiyev artıq III kursda təhsil alırdı. İnstitutu bitirdikdən sonbra bir müddət orada dərs deyir və Tədris Teatrında çalışır. Orada Elmira Məlikovanın rejissorluğu ilə hazırlanan Cəfər Cabbarlının "Aydın" tamaşasında Dövlət bəy rolunu ifa edir.
20 il müddətində Rusiyanın Tver vilayətində yaşamış və 2016-cı ildə Azərbaycana geri dönmüşdür.
Hendrick Motorsports
thumbnail|Jeff and Jimmie Hendrik Motorsports (HMS) və ya əvvəllər All-Star Racing kimi tanınan Rick Hendrik tərəfindən ABŞ-də təsis olunan avtomobil yarış komandasıdır. Hendrick Motorsports üç Truck Series sahibləri və sürücüləri titulları və bir Xfinity Series sürücü tacı ilə getmək üçün NASCAR rekordu olan 280 Cup Series yarışları və 14 Cup Series sahibləri və sürücüləri çempionluğunu qazandı. Bundan əlavə, komandanın 26 Xfinity Series yarışı, 26 Truck Series yarışı və 7 ARCA Racing Series yarış qalibi var.
NGC 182
NGC 182 — Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktika. Göy üzündə Balıqlar bürcü istiqamətində yerləşir. SBa tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 inç) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
Qrişin Şar çayı
Qrişin Şar çayı — Yeni Torpaq arxipelaqına daxil olan Şimal adasının şimal-şərqindən axan çay. İnzibati cəhətdən Arxangelsk vilayətinin Primorski rayonu ərazisinə daxildir. Çayın uzunluğu 27 km-dir.
Çay Şimal adası üzərini örtən buzlaqdan başlayaraq qərbdən şərqə doğru axır. Kara dənizinə daxil olan Natalii körfəzinə tökülür. 160 metrlik hündürlüyə malik ərazidə ensiz qayalı dərədən axır. Axarı boyunca bir sıra qol qəbul edir. Onlar arasında mənsəbə 7 km qalmış tökülən çay ən iri qoldur. Mənsəbində kiçik ada vardır.
Nordenşeld arxipelaqı
Nordenşeld arxipelaqı — Şimal Buzlu okeanın Kara dənizi akvatoriyasıbfa yerləşən arxipelaq. Arxipelaqın şərqdən qərbə uzunluğu 93 kilometr təşkil edir. Taymır yarımadası sahilində yerləşən Taymır körfəzindən şimal-qərbdə qərarlaşır. Nordenşeld arxipelaqından cənubda Taymır adası qərarlaşır. İnzibati cəhətdən Rusiyanın Krasnoyarsk diyarı Taymır Dolqan-Nenes rayonu ərazisinə daxildir. Arxipelaq öz növbədində 90 irili və xırdalı adalardan ibarətdir. Üstəlik bura bir sıra adalar qrupu daxildir: Vilkinski adaları, Şərq adaları, Litke adaları, Paxtusov adaları, Sivolko adaları. Adalar əsasən vulkanik suxurlardan ibarətdir. Bikti örtüyü zəyifdə olma mövcuddur. Əsasən arktik tundra hakimdir. arxipelaq öz adını qütb araşdırmaçısı olan Nils Adolf Erik Nordenşeldin adından götürülmüşdür.
Adaları
Arxipelaq öz növbəsində bir-birindən fərqlənən qruplara bölünür. Onlar adasında beş nisbətən iri qruplar vardır:
Litke adaları — irili-xırdalı 10 adadan ibarətdir. Arxipelaqa daxil olan ən şimal qrupdur. Adalar qrupu Fyodr Petroviç Litkenin şərəfinə adlandırılmışdır. Qrupa daxil olan adalar: Torosnı, Sofi, Sikora, Şileyko, Ermolov, Unkovski, Pedaşenko və Üç qardaş adaları.
Şərq adaları — 15 adadan ibarətdir. Adının arxipelıq şərqində yerləşməsinə görə almışdır. Qrupa daxil olan adalar: Tırtov, Jeleznyakov, Dejnyov adaları, Matros, Volna, Salome, Yevgeni Frodrov adaları, Nord, Bianki, Kamenistı, Leskinev və Dalnı.
Sivolk adaları — 17 adadan ibarətdir. Arxipelaqın qərb qurtaracağını təşkil edir. Qrupa daxil olan adalar: Lenin, Ermak, Kuçum, Sadko, Şuls, Mametkul, Vitte, Kovalevski, Ukramnı, Krasin, Brandvaxta, Savvı Loşkin, Vasilev, Qryada, Kazak, Ledokol, Makarov və Oktyabr.
Vilkiski adaları — 15 adadan ibarətdir. Bu adalar qrupunda arxipelaqın ən hündür nöqtəsi yerləşir. 107 metr hündürlüyə malik olan zirvə Çabak adasında yerləşir. Adalar qrupu qütb səyahətçisi Boris Andreyeviç Vilkiskinin şərəfinə adlandırılmışdır. Qrupa daxil adalar: Novıy, Strijev, Çabak, Sentralnı, Korsar, Qroznı, Tuqut, Peta, Smejnı, Şvesov, Cekman, Kamenistı, Ovalnı, Xovqard və Qerberştyn.
Araşdırılma tarixi
Arxipelaq ilk dəfə 1740-cü ildə Böyük Şimal ekspedisiyası zamanı Nikifor Çekinin rəhbərlik etdiyi qrup tərəfindən kəşf edilmişdir. Bu qrup Xritov Prokofeivi© Kaprevin dəstəsinə daxil idi. Adalar uzun zaman adsız qalmışdır. Ancaq 1893-cü ildə adaları Fristif Nansen özünün Fram gəmisində tətqiq etmişdir. O adaları Nils Adolf Erik Nordenşeldin şərəfinə adlandırmışdır.
1930-cu illərdə arxipelaq «Sedove» və «Torose» gəmiləri ilə təşkil edilən ekspedisilayar zamanı tətqiq edilmişdir.
1935—1999-ci illərdə Ruskiy adasında və 1940-1975-ci illərdə Tırtov adasında daimi olaraq qütb stansiyası fəaliyyət göstərmişdir. Hazırda arxipelaqda yaşayış yoxdur. Stansiyalar fəaliyyətini dayandırmışdır. 1993-cü ildə Arktika qurşağının qorunması məqsədi ilə burada qoruq yaradılmışdır. Arxipelaq Böyük Arktik qoruğunun ərazisinə daxildir
Alatoran (film, 2008)
Layihə üç il ərzində Paramount Pictures tərəfindən inkişaf etdirilirdi və bu zaman filmin məzmunu romanın məzmunundan əhəmiyyətli dərəcədə fərqlənirdi. Layihənin üç il ərzində eyni vəziyyətdə saxlanmasından sonra Summit Entertainment romanın istifadə hüquqlarını ələ keçirə bilmişdi. Melissa Rozenberq 2007-2008-ci il Amerika Yazıçılar Gildiyası tətilindən əvvəl romanın yeni ekran adaptasiyasını tamamlamışdır. Filmin əsas çəkilişləri 44 gün davam etmiş və 2 may 2008-ci ildə tamamlanmışdır. Çəkilişlər əsasən Oreqon ştatında aparılmışdır.
Alatoran filminin kinoteatr nümayişləri 21 noyabr 2008-ci ildə başlamış və dünya üzrə $393 milyondan çox gəlir gətirmişdir. Filmin DVD satışı 21 mart 2009-cu ildə başlamış və ilin ən çox satılan DVD-si olmuşdur. Film musiqiləri albomu 4 noyabr 2008-ci ildə satışa çıxarılmışdır. Alatoran filminin uğurundan sonra növbəti illərdə romanlar seriyasına daxil olan “Yeni Ay”, “Tutulma” və “Sübh” romanları da ekranlaşdırılmışdır.
Filmin xülasəsi
Anasının beysbolçu ilə evlənməsindən sonra, on yeddi yaşlı İzabella “Bella” Svon, atası Çarli ilə birgə yaşamaq üçün Vaşinqton yaxınlığındakı kiçik Forks şəhərinə köçür. Tezliklə məktəbdəki bir çox uşaqla dostlaşmasına baxmayaraq Kallenlərdən biri ilə arasında intriqa münasibəti yaranır. Məktəbdəki ilk günündə o biologiya dərsində Edvard Kallenlə yanaşı oturur, nə qədər münasibət qurmağa çalışsa da, Edvard bundan imtina edir. Bir neçə gün sonra diqqətsizlik edən Bella məktəbin həyətində avtomobil qəzası təhlükəsi yaşayır. Bu zaman qeyri-insani sürətlə hərəkət edən Edvard Bellanın yanına gələrək maşını geri itələyir və qızı xilas edir. Daha sonra bu hadisəni unutmağı Belladan xahiş edir və ondan uzaq durmağı məsləhət görür.
Uzun müddət axtardıqdan sonra Bella öyrənir ki, Edvard vampirdir, lakin yalnız heyvan qanı ilə qidalanır. Onlar bir-birlərinə aşiq olurlar və Edvard Bellanı vampir ailəsi Karlayl, Esme, Elis, Casper, Emmet və Rozali ilə tanış edir. Bir qədər sonra şəhərə köçəri vampirlər Ceyms, Viktoriya və Loran şəhərə gəlir. Edvardın insanı müdafiə etməsi izləyici vampir Ceymsi əsəbləşdirir və o, Bellanı incitmək qərarına gəlir. Edvard və ailəsi Bellanı qorumaq üçün həyatları ilə risk etsələr də, Ceyms onu qaçıraraq anası ilə birgə yaşadığı Feniks şəhərinə gətirir. Ceyms hücum edərək Bellanın biləyindən dişləyir, lakin Kallenlər ailəsinin digər üzvlərindən daha sürətli olan Edvard Bella ölməmiş özünü hadisə yerinə çatdıra bilir. Ceyms öldürülür, Edvard Ceymsin zəhərini Bellanın qanından soraraq onun vampirə çevrilməsinin qarşısını alır. Bella gözünü açdıqda hospitalda olur, anası bütün gecə Edvardın onun yanından ayrılmadığını deyir. Forksa dönən Bella və Edvard məktəb şənliyində rəqs edərkən, Bella Edvarda vampir olmaq istədiyini deyir. Film sevgilisi Ceymsin qisasını almaq istəyən Viktoriyanın onları güdməsi ilə başa çatır.
İnkişaf
thumb|right|220px|[[Bella Svon|Bella və Edvardın biologiya dərsi səhnəsi.]] thumb|right|220px|[[Edvard Kallen|Edvardın Bellaya vampir bacarıqlarını nümayiş etdirməsi səhnəsi.]] thumb|right|220px|[[Bella Svon|Bella və Edvardın çəmənlik səhnəsi.]] Stefani Mayer tərəfindən yazılmış paranormal sevgi romanı olan Alatoranın ekranlaşdırılması haqqında 2004-cü ilin aprel ayından Paramount Pictures'in MTV Films şirkəti ilə anlaşması  var idi. Lakin həmin şirkətin inkişaf etdirdiyi ssenari mənbə materialından xeyli fərqlənirdi. 2007-ci ildə Summit Entertainmentin yenidən kino industriyasına qayıtmasından sonra, bu şirkət romanın yeni adaptasiya ssenarisinin hazırlanması ilə məşğul olmağa başladı. İlk öncə 1998-ci ildə eyni adlı film istehsal etmiş Paramountdan adın istifadəsi hüququ alındı. Kompaniya filmi Mayerin romanlarının uğurunu təkrarlamaq üçün vasitə hesab edirdi. Beləliklə Ketrin Hardvik filmin rejissori, Melissa Rozenberq isə ssenari müəllifi kimi işə cəlb olundu.
Rozenberq avqustun sonlarına kimi ümumi inkişaf xəttini müəyyənləşdirmiş, sonrakı aylarda isə Hardviklə birgə ssenarinin yazılması işi ilə məşğul olmuşdu. Rozenberq Hardvikə deyir ki, “çox güclü inkişaf xətti alınıb və çoxlu parlaq ideyalarım var...Mən səhnələri tamamlamışam və onlara göndərmişəm ki, qeydlərini edib geri göndərsinlər.” Qarşıda Amerika Yazıçılar Gildiyasının tətili gözlənildiyindən, Rozenberq oktyabrın 31-nə kimi işləri tamamlamaq üçün var gücü ilə çalışır. Romanın uyğunlaşdırılması zamanı o, “yalnız bu işlə məşğul idi”. Romandakı bəzi obrazlar ssenaridə əksini tapmamış, bəziləri isə başqalarına uyğunlaşdırılmışdır. “Bizim əsas məqsədimiz kitabın məzmununu saxlamq idi” deyə Rozenberq qeyd edir və vurğulayır ki, “romanı sözbəsöz ssenariyə uyğunlaşdırmaq çətin olsa da, biz obrazlarıntaleləri, onların hissləri və emosiyalarını mümkün qədər olduğu kimi insanlara çatdırmağa çalışdıq.” Hadisələr Bellanın dilindən nəql edildiyinə görə, Hardvik Bellanın daxili dialoqlarının da ssenariyə daxil edilməsinə razılaşmış, həmçinin ssenarinin bəzi hissələrinin hazırlanmasında iştirak etmişdir.
Mənbə materialının uyğunlaşdırılması
Alatoran filmi üzərində işləyən film yaradıcıları mümkün qədər romanın məzmununa sadiq qalmağa çalışırdılar və prodüsser Qreq Muradian bu haqqda deyir: “Bu çox vacibdir ki, biz kitabın ayrı-ayrı hissələrindən istifadə edərək, kitabdan çox-çox təsirli bir iş ortaya qoya bilək...Düzdü, bir hamımız ayrı-ayrı incəsənət sahələrinin təmsilçiləriyik, lakin hamımızın məqsədi ən yaxşı filmin ərsəyə gəlməsi üçün əlimizdən gələn hər şeyi etməkdir.” Adaptasiyanın uğurlu alındığına əmin olmaq üçün, Mayerlə sıx əlaqə saxlanılır, o tez-tez çəkiliş məkanlarına dəvət edilir, qeydlərini və iradlarını bildirməsi xahiş edilir, montaj zamanı isə uğurlu səhnələrin seçilməsində iştirak edirdi. Bu haqqda Mayer deyir: ''“Bu [mən və film yaradıcıları arasında] çox xoş bir iş birliyi idi və elə başlanğıcdan mən bunun adi iş olmayacağını hiss edirdim. Mənim ideyalarım onlar üçün həqiqətən də maraqlı idi” və “...onlar sanki məni qarmaqla işə bağlı saxlayır, işin hər mərhələsini izləməyə şərait yaradır və tez-tez soruşurdular 'Bu haqqda nə fikirləşirsiz?' ...Onlar mənim işin içinə girməyimə icazə verirdilər, 90 faiz təkliflərimi həyata keçirir və mümkün qədər romana sadiq qalmağa çalışırdılar.” Mayer adətən bir xəttin – kitabdan daha yaşı məlum olan “şir və çıraq” xəttinin saxlanmasına çalışırdı: "Melissanın [Rozenberq] götürdüyü yol, həqiqətən də filmin yaxşı səslənməsini təmin edirdi [...] lakin  problem onda idi ki, bu xətt insanların canına tam şəkildə hopa bilərdi [...] Lakin, mən dedim, 'Bilirsən, əgər sən bir şeyi götürsən və dəyişdirsən bu boşluqların yaranmasına səbəb olacaq."'' Mayer, vampirlərin dişləri və insanlarla qidalanmaları, kitabda ölümsüz olan obrazlar və sair dəyişdirilməməsi lazım olan xırdalıqların siyahısnı tərtib edib, bu siyahını əsas götürməyi təklif etdi və studiya bununla razılaşdı. Tənqidçilərin ortaq mövqeyi belədir ki, film yaradıcıları mətn materialının adaptasiyasının öhdəsindən uğurla gəliblər və film kitabdan xeyli təsirli alınıb və tənqidçilərdən biri qeyd edir ki, bəzi kiçik istisnalarla “Alatoran filmi, mənbə materialına sadiq qalınsa da, tamamilə mənbədən daha təsirli bir işin ortaya qoyulmasıdır.”
Mənbə materialı ilə film arasında məzmun fərqlərinin meydana çıxması film istehsalı prosesində tez-tez qarşıya çıxan haldır. Kitabdakı biologiya otağındakı səhnələrin müəyyən detalları kimi bəzi səhnələr də filmdə ixtisar edilmişdi. Hardvik deyir ki, ''“Ümumilikdə kitab 500 səhifədən ibarətdir – onun üçün xoşbəxt sonluqlu süd versiyası da seçə bilərdik.... Bizim artıq biologiya dərsində iki səhnəmiz var. Birinci səhnə onların münasibəti alınmır, ikinci dəfə isə onların arasında əlaqə yaranır. Film üzərində işləməyə başladıqdan sonra, eyni səhnə üzərinə təkrarən qayıtmaq istəmirsən.”'' Filmi daha dinamik etmık üçün, bəzi dialoqlarda da dəyişikliklər edilmişdir. Məsələn, filmdə Bella Edvara onun vampir olmasını bildiyini mistik görünüşlü çəmənlikdə deyir, romanda isə bu dialoq Edvardın maşınında olur. Biologiya dərsi səhnəsi filmə Bellanın Edvardın onu xilas etməsindən sonra Edvard haqqında fikirlərinin qarışmasını daha qabarıq göstərmək üçün əlavə olunub. Həmçinin qəbih vampirlər filmdə romandakından daha tez peyda olurlar. Rozenberq qeyd edir ki, ''“Kitabın sonuncu fəslinə kimi Ceyms və onun yoldaşlarını görmək olmur, lakin film ssenarisi üzərində işləyərkən bunu etmək istəmirsən. İnsanlarda məşum gərginliyi artırmaq üçün bu obraza ehtiyac yaranır. Biz onları və yarana biləcək təhlükələri başlanğıcdan göstərməyə çalışmışıq. Və bunlara görə mən hekayəni arxadan başlamışdım.”'' Rozenberq həmçinin kollecdəki bəzi insan obrazlarını da birləşdirmişdi. Məsələn, kitabdakı Loren Mellori və Cessika Stenli obrazları, filmdə Cessika obrazında, “insan xarakterlərindəki cütlüyü tamamlamaq üçün” isə Erik Yorki obrazı lazım olmuşdu. Muradian kitab və film arasındakı bu fərqliliklər haqqında deyir: ''“Məncə biz kitabın ən yaxşı və maraqlı hissələrindən yararlanaraq, yaxşı iş ortaya çıxarmağa nail olmuşuq. Bizim ən böyük tənqidçimiz olan Stefani Mayer deyir ki, yazılmış ssenarini bəyənir və biz hansı hissələrin saxlanıb, hansı hissələrin ixtisar edilməsində düzgün seçim etmişik.”''
Aktyor seçimi
Əslində Piter Façinellinin Karlayl Kallen roluna çəkilməsi nəzərdə tutulmamışdı. “Hardvik məni bəyənirdi, lakin studiya başqa aktyorun axtarışında idi” deyə Façinelli qeyd edir. Lakin naməlum səbəbdən bu rol üçün seçilən aktyor rolu oynamqdan imtina edir və rol Façinelliyə verilir. Eşli Qrinin Elis Kallen rolu üçün seçilməsi Alatoran fanatlarının tənqidinə səbə olmuşdu, çünki o kitabda təsvir edilən Elisdən 18 sm hündür idi. Həmçinin Mayer də qeyd edir ki, Raşel Ley Kuk onun fikirləşdiyi Elis obrazına uyğun gəlirdi. Niki Rid əvvəl “On üç” və “Doqtaun hakimi” filmlərində Hardviklə birgə çalışmışdı. Rid qeyd edir: ''“Mən onunla birgə işləməkdən imtina edə bilməzdim, çünki əvvəl biz birgə yaxşı işləmişdik. Mən bu dəfə də yaşı işləyəcəyimizə inanırdım.”''
Emmet Kallen rolu üçün aktyor seçimi edildikdə Kellan Lutz HBO-nun mini-serialı olan “Qatil Nəsli” serialının çəkilişləri üçün Afrikada idi. Filmin çəkilişləri başlayana kimi bu rol üçün aktyor seçimi davam etdi, sonda isə rol üçün seilən aktyor imtina etdi. Bu zaman seçimlərə qatılan Lutzu Oreqonda Hardvik özü qəbul etdi və şəxsən Emmet rolu üçün seçdi. Raşel Lefevre Hrdvikin aktyor seçdiyi bu rolu izləyirdi, çünki, o, qabaqda daha üç film üçün aktyor seçiləcəyini bilirdi və vampir rolunu canlandırmaq istəyirdi. O fikirləşdirdi ki, “vampirlər insan qorxusu və yaşamaq haqqında suallarının ən yaxşı metaforasıdır.” Kristian Serratos Cessika Stenli obrazı üçün seçimlərə qatılsa da, romanları oxuduqdan sonra Angela obrazını daha çox sevmiş və seçimlərdən keçərək bu obrazı canlandırmışdır. İki dəfə dinləmədən keçdikdən sonra Cessika Stenli obrazı Anna Kendrikə həvalə olunmuşdu.
Çəkiliş və sonrakı istehsal
Pattinsonun ilk dəfə Stüartı öpdüyü Ketrin Hardvikin evindəki yataqda Alatoran filminin ilk test çəkilişi keçirilmişdir. “Həmin yataq Pattinsonu indi olduğu adam etdi” deyə Rid qeyd edir. Vaxtilə həmin yataqda Evan Reyçel Vudun da ilk yoxlaması keçirilmiş və Hardvik onu Nikki Ridlə birgə “On üç” filmi üçün sınaqdan keçirmişdi. Yatağı haqqında sual verdikdə Hardvik deyir: ''“MTV gəlir və mənim evimdəki yataqda film çəkir. Bu əfsanəvidir.”'' Bir neçə həftəlik məşqlərdən sonra, filmin əsas çəkilişləri 44 gün davam etmiş və 2 may 2008-ci ildə tamamlanmışdı. İlk rejissorluq təcrübəsi olan “On üç” filmində etdiyi kimi, bu filmdə də, Hardvik “filmin daha yaxşı hiss edilmədi üçün” portativ kinomatoqrafiyaya üstünlük vermişdir. Mayer üç dəfə çəkiliş meydanını ziyarət etmiş və hekayənin müxtəlif aspektlərini müzakirə etmiş, eyni zamanda filmdə qısa kameo rolu canlandırmışdır. Vampir obrazlarını canlandıran aktyor heyətinin dərisini solğunlaşdırmaq üçün açıq havaya çıxmaları məhdudlaşdırılmış, eyni zamanda bu məqsədlə xüsusi qrim tətbiq edilmiş, onlara linza taxılmışdı: “Bizim qızılı rəngə ehtiyacımız var idi, çünki Kallenlərin gözləri qızılı rəng idi. Çəkiliş vaxtı biz acdıqda qara birini axtarmağa başlayırdıq.” deyə Façinelli qeyd edir. Bədən hərəkətlərini daha eleqant etmək üçün onlar üçün xüsusi rəqs məşqləri və psixi çalışmalar da təşkil edilmişdi.
Filmin əsas səhnələri Portland, Oreqonda çəkilmişdir. Əsas təhlükəli səhnələr elə ilk çalışmalar zamanı çəkilmişdi. Çəkilişlərin birinci həftəsində tamamlanmış Ciqandet və Pattinsonun obrazları arasında balet studiosunda baş tutmuş döyüş səhnəsinin çəkilişləri zamanı kəndir bağlardan istifadə edilmişdir. Çünki, vampirlər romanda adi insandan xeyli güclü və sürətli təsvir olunub. Ciqandet bu səhnədə hərbi döyüş sənətinin müxtəlif sahələrindən istifadə etmişdir. Əsas obraz olan Bella bu səhnədə özündə olmur, filmdə hadisələr Bellanın dilindən nəql edilsə də, bu səhnə filmin yeganə illüstravtiv səhnəsidir. Patisson qeyd edir ki, kəndirdən asılı olduqda çəki balansını saxlamaq xeyli çətin olur, “çünki sən eyni zamanda savaşmalı da olursan.”
Gəlir
21 Noyabr 2008-ci ildə Alatoran yalnız bilet satışlarından $7 milyon gəlir əldə etmişdir. Fandango'nun onlayn bilet satışı siyahısında film ümumilikdə beşinci yerdə qərarlaşmış və yalnız növbəti il davamı çıxdıqdan sonra, siyahıdan kənarlaşmışdır. Disk satışı miqdarına görə isə yalnız Ulduz müharibələri. Epizod III: Sithin qisası (2005), Qara cəngavər (2008) və Harri Potter və Mələz Şahzadə (2009) filmlərindən geri qalmışdır. Təkcə açılış günündə film $35.7 milyon əldə etmişdir. Açılış həftəsinin sonunda ABŞ və Kanadada 3,419 kinoteatrda film cəmi $69.6 milyon əldə etmişdir ki, bu da orta hesabla hər teatra $20,368 min düşməsi deməkdir. ABŞ və Kanadada film $192,769,854, dünyada $199,846,771, ümumilikdə isə $392,616,625 gəlir gətirmişdir. Film eyni zamanda qadın rejissor tərəfindən çəkilmiş ilk həftəsində ən çox gəlir gətirən film olmaqla Dərin təsir (1998) filmini geridə qoymuşdur.
Tənqidçilərin mövqeyi
Alatoran filmi tənqidçilər tərəfindən müxtəlif rəylər almışdır. 204 tənqidçinin rəyinə əsaslanan Rotten Tomatoes filmə 49% “Rotten” reytinqi vermişdir ki, bu da təxminən 5.5/10 bal edir. Tənqidçilərin ortaq rəyini təsvir edən “Rotten”də qeyd edilir: “Böyük ekrana keçməsi ilə Alatoran sadiq fanatlarını sevindirmiş oldu, lakin bu hələ çox azdı.” Yüz tənqidçinin iştirakı ilə bal sistemi formalaşdırmış Metacritic filmə 37 tənqidçinin rəyi ilə 56 bal vermişdir. "New York Press" tənqidçisi Armond Vayt filmi “pop klassika reallığı” adlandırır və Hardvikin “Mayerin kitablar seriyasına Bronte-esque baxışı”nı hazırladığını qeyd edir. Filmə dörd üzərindən iki yarım ulduz verən Rocer Ebert yazır: ''“Mən adətən insanlardan gizli onların filmi kinoteatrlarda necə izlədiklərini müşahidə edirəm. Adətən insanlar söhbət edir, gülür və əylənirlər. Bu dəfə isə hamı özünü unutmuş və bütün diqqətini film üzərində cəmləşdirmişdi.” “Los Angeles Times”dan Kennet Turan yazır: “Alatoran vecsiz bir sevgi hekayəsidir. Onun axmaqlığı aydın görünür və insanı inandırmağa çalışır ki, guya səni gözləyən xüsusi sehrli biri var və sən nə vaxtsa onunla görüşəcəksən.” “USA Today” filmə dörd ulduz üzərindən iki ulduz verir, Klaudia Pyuiq isə yazır: “Mayer filmin hazırlanmasında iştirak etdiyini desə də, onun romanı, gülməli və tez unudulacaq bu filmdən xeyli dəyərlidir.” “Entertainment Weekly” filmə “B” reytinqi vemiş, Ouven Qleybermen isə Hardvikin rejissorluğunu dəyərləndirərək yazmışdır: “O, Mayerin romanını fırtınalı göy üzündə kağız parçasının oynadığı kimi oynatmış, hissləri qarıştırmış və anlaşılan vizual effektlər əlavə etmişdir.”''
Ev üçün buraxılış
Film DVD versiyada Şimali Amerikada 21 mart 2009-cu ildə satışa çıxarılmış və ilk gündə 3 milyon nüsxədən çox satılmışdır. Birləşmiş Krallıqda film 6 aprel 2009-cu ildə satışa çıxarılmışdır. Bonus olaraq DVD versiyaya 1-12 filmə daxil edilməmiş səhnə, musiqi videoları, səhnə arxası görüntülər, müsahibələr, Hardvik, Stüart və Pattinsonun şərhləri əlavə edilmişdir. Blu-ray versiyada film 21 mart 2009-cu ildən seçilmiş məntəqələrdə, 5 may 2009-cu ildən isə geniş satışa çıxarılmışdır. 2012-ci ilin iyuluna kimi film 11,242,519 nüsxə satılmış və $201,190,019 gəlir gətirmişdir.
Videooyun
Filmin mövzusu ətrafında Screenlife tərəfindən yaradılmış "Scene it? Twilight" oyunu 24 noyabr 2009-cu ildə Yaponiyanın Konami şirkəti tərəfindən Wii, Nintendo DS, PC və iPhone'da istifadə üçün istehsal edilmişdir.
Mükafatlar
Alatoran filmi təqdim edildikdən sonra bir çox mükafatlar və nominasiyalar qazanmışdır. 2009-cu ilin yanvarında Karter Byurvel Beynəlxalq Film Musiqisi Tənqidçiləri Assosasiyası tərəfindən İlin Film Musiqisi Bəstəkarı adına nominant göstərilmişdir. Robert Pattinson Bravo TV'nin “A-List Award” mükafatına layiq görülmüşdür. 2009-cu ildə Robert Pattinson və Teylor Lotner İlin Ən Yaxşı Sıçrayışı nominasiyasında “MTV Film Mükafatı”na namizəd olmuş, Pattinson mükafatı qazanmışdır. "Decode" Ən Yaxşı Film Musiqisi nominasiyasında mükafata namizəd olmuş, Alatoran filmi İlin Ən Yaxşı Filmi, Kristen Stüart İlin Ən Yaxşı Aktrisası, Stüart və Pattinson İlin Ən Yaxşı Öpüşü, Pattinson və Ciqandet isə İlin Ən Yaxşı Döyüş Səhnəsi nominasiyasında “MTV Film Mükafatı”na layiq görülmüşdür. Kristian Serratos Arxa Fonda Ən Yaxşı Aktrisa nominasiyasında “Gənc Aktyor Mükafatı”na layiq görülmüşdür. 9 avqustda baş tutmuş 2009-cu il “Teen Choice Awards” mükafatlarının təqdim edilməsi mərasimində Alatoran və heyəti ümumilikdə 12 mükafat qazanmış, onlardan 9-u filmin payına düşmüşdür. 2009-cu il “Scream Awards” mükafatlarının təqdim edilməsi mərasimində film 9 nominasiyada mükafata namizəd olsa da, 4 mükafat qazanmışdır. Qrim və saç düzümünə görə film “ALMA Awards” mükafatı qazanmışdır. Film, “Dünya Film Musiqisi Akademiyası”nın təqdim edilməsi mərasimində “Public Choice Award”a layiq görülmüş, Karter Byurvel isə yenidən İlin Bəstəkarı adına nominant olmuşdur. Ketrin Hardvik rejissor işinə görə “Young Hollywood Award” almışdır. 35-ci Saturn Mükafatlarının təqdim edilməsi mərasimində film İlin Ən Yaxşı Fentezi Filmi adını, eyni zamanda iki Qremmi mükafatı qazanmışdır.
Blumeopsis
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Alfred Tennison
Alfred Tennison, I Baron Tennison (ingiliscə: Alfred Tennyson, 1st Baron Tennyson) - Böyük Britaniyada viktorian dövrünün ən məşhur şairlərindən biri.
Pol Rusesabacina
2004-cü ildə çəkilmiş "Ruanda oteli" filmi onun soyqırım dövründəki fəaliyyətini əks etdirir.
2021-ci ilin sentyabrında Pol Rusesabagina, prokurorluqdan ömürlük istədiyi terrorizmdə günahlandırıldı.
Hamid Azayev
Hamid Hadidoviç Azayev — Teatr və kino aktyoru. X.Nuradilov adına Çeçenistan Dövlət Dram teatrının aktyorudur. Çeçen-İnquş MSSR-in əməkdar artisti, Çeçenistanın xalq artistidir.
Həyatı
5 mart 1948-ci ildə Qazaxıstanın Semipalatinsk vilayətinin Novopokrovski rayonunun Alekseyevka kəndində anadan olmuşdur. 1967-ci ildə Çeçen-İnquş MSSR-in Dışne-Vedeno kəndində orta məktəbi bitirmişdir. 1973-cü ildə Rusiya Teatr İncəsənəti İnstitutunu bitirmişdir. Həmin ildən indiyə kimi Çeçenistan Dövlət Dram teatrında işləyir.
Meroe
Meroe (meroitcə və ya,  Meruvah və  Meruvi, ) — Nilin şərq sahilində, Sudanın Şendi şəhəri yaxınlığındakı Kabuşiya stansiyasından təxminən 6 km şimal-şərqdə, paytaxt Xartumdan təxminən 200 km şimal-şərqdə yerləşən qədim şəhər idi. Saytın yaxınlığında Baqraviya adlı bir qrup kənd var. Bu şəhər eramızın dördüncü əsrində dağılana qədər bir neçə əsr boyu Kuş krallığının paytaxtı olmuşdur. Paytaxt Meroe olduğu dövrdə krallığa daxil olan müasir Butana bölgəsinə "Meoe adası" adı verilmişdi.
Meroe şəhəri Butananın yaxınlığında idi. Butanada başqa iki Meroit şəhəri daha var idi: Musavvarat əs-Sufra və Naqa. Bu ərazilərdən birincisinə, Fars şahzadəsi Kambiz tərəfindən bacısının şərəfinə Meroe adı verilmişdi. Şəhər əvvəlcə ölkənin əsl qurucusunun şərəfinə Saba adını daşıyırdı. Səba və ya Seba eponimi isə Xuşun oğullarından birinə verilmişdi. Butana bölgəsinin qərbində və Butananın sərhəddində çox sayda Meroit bölgəsinin olması inkişaf etmiş regionun əsasının qoyulması baxımından əhəmiyyətli idi. Bu yaşayış məntəqələri dövlətin gücünün məskunlaşma üzərində tətbiqini nümayiş etdirir.
Tarixi
link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Amanitore_bust.jpg|left|thumb|Hökmdarın barelyefi. Amanitore adlı Meroe kandakası Meroe, təxminən e.ə. 800 – b.e. 350-ci illərdə Kuş krallığının cənub paytaxtı olmuşdur. Qismən korlanmış Meroit kitabələrinə görə şəhərin adı Medevi ya da Bedevi idi. Qazıntılar Qərb qəbiristanlığı adlanan yaşayış məntəqəsinin yaxınlığında Napata dövrünə (e.ə. 800–280) aid əhəmiyyətli, yüksək rütbəli Kuş dəfnlərinə dair sübutlar aşkar etdi. Meroit dövrünün əvvəlindən, xüsusən Arakamaninin hakimiyyətindən (e.ə. 280) etibarən kral məzarlığı Napatadan (Cəbəl-Barkal) Meroeyə köçürüldükdə şəhərin əhəmiyyəti tədricən artdı. Eramızdan əvvəl V əsrdə Yunan tarixçisi Herodot buranı "böyük bir şəhər … digər Efiopiyalıların ana şəhəri olduğu deyilir." kimi təsvir etmişdir. Meroe şəhəri, Nil çayı vadisindəki illik daşqın və Meroit krallığına xas olan dulusçuluq və dəmir istehsalına kömək edən Niger kimi bir çox böyük çay sisteminə qoşulma səbəbi ilə çox böyük əhəmiyyətə sahib olan orta Nil boyunca yerləşirdi.
Romanın Misiri fəth etməsi, Roma hüdudlarından kənarda yerləşən Meroenin sərhəd zərbələri və hücumlarına səbəb oldu. Eramızdan əvvəl 23-cü ildə Misirin Roma valisi Qay Petroni Meroit basqınlarına son qoymaq üçün və Nubianın Misirin cənubuna hücumuna cavab olaraq Nubiyanı işğal etdi. O, geri qayıtmazdan əvvəl bölgənin şimalını qarət etdi və Napatanı geri qaytardı. Nubiyalılar cavab olaraq, Misirin aşağı sərhəddini keçdilər və Misir şəhərlərindən bir çox heykəl (digər şeylər arasında) talan etdilər. Roma qüvvələri sonradan heykəllərin bir çoxunu geri aldı, digərləri isə Avqust və kral Amanirena arasında imzalanan sülh müqaviləsindən sonra geri qaytarıldı. İmperator Avqustun heykəlindən talan edilmiş baş məbədin pilləkənləri altında basıdırılmışdı və indi Britaniya Muzeyində saxlanılır.
Roma ilə Meroe arasındakı növbəti qeyd edilmiş əlaqə eramızın 61-ci ilin payızında baş vermişdir. İmperator Neron, bir tribunanın və iki senturionun rəhbərlik etdiyi, imperator əsgərlərindən ibarət bir qrupu bu ölkəyə göndərdi. Onlar, Meroe şəhərinə çatdılar və Sudd bataqlıqlarına rast gələnə qədər Ağ Nilə boyunca yollarına dəvam etdilər. Bu hadisə Romanın Afrika qitəsindəki sərhəddini qeyd etdi.
Sivilizasiya
link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Archaeological_Sites_of_the_Island_of_Meroe-114973.jpg|alt=Pyramids of Meroe — Northern Cemetery|thumb|Meroe ehramları – Şimal qəbiristanlığı Meroe, sərvəti dəmir sənayesi, habelə Hindistan və Çinin iştirak etdiyi beynəlxalq ticarət üzərində mərkəzləşmiş, inkişaf edən bir krallığın mərkəzi idi. Meroedəki metal emalının, kürə və domna peçi vasitəsilə davam etdirildiyi güman edilir. Arçibald Seys, şəhərin, geniş dəmir istehsalı və ticarəti ilə əlaqədar olaraq "Afrikanın Birminhemi" adlandırıldığını bildirilmişdir.
Meroit imperiyası daxilində istehsalın mərkəzləşdirilmiş nəzarəti və müəyyən sənətkarlıq və istehsal sahələrinin bölgüsü, dəmir sənayesi və dulusçuluğun ən böyük diqqəti qazanması ilə siyasi baxımdan əhəmiyyətli olmuş ola bilər. Daimi və az daimi kənd təsərrüfatına uyğun yaşayış məntəqələri ilə savanna mühitinə uyğunlaşdırılmış Meroit yaşayış məntəqələri, yağıntılı ərazilərin istismarına və savannaya uyğunlaşmış yaşayış formalarına aid edilə bilər.
O dövrdə dəmir dünyanın ən vacib metallarından biri idi və Meroit dəmirçiləri dünyanın ən yaxşılarından idi. Meroe həmçinin, tekstil və zərgərlik məhsulları da ixrac edirdi. Onların toxuculuqları pambıq üzərində qurulmuşdu və bu məhsul üzərində işləmək Nubiyada, e.ə. 400-cü illər ətrafında ən yüksək nailiyyətə çatmışdı. Bundan əlavə, Nubiya qızılla çox zəngin idi. Misirdə qızıl mənasını verən nub sözünün Nubiya adının mənbəyi olması mümkündür. Afrikanın daha cənubundan gələn "ekzotik" heyvanların ticarəti də onların iqtisadiyyatının başqa bir xüsusiyyəti idi. link=https://az.wikipedia.org/wiki/%C5%9E%C9%99kil:Meroitic.png|alt=|left|thumb|255x255px|Meroit yazısı Dəmir ticarətindən başqa, dulusçuluq da Meroe krallığında geniş yayılmış və məşhur bir sənaye idi. Zərif və işləməmli əşyaların istehsalı orta nildə güclü bir ənənə idi. Bu cür məhsulların böyük ictimai əhəmiyyət daşıdığına və dəfn mərasimlərində istifadə edildiyinə inanılır. Meroit imperiyasına gətirilən malların uzun tarixi və sonrakı paylanması Meroit dövlətinin ictimai və siyasi işlərinə fikir verir. İstehsalın başlıca müəyyənedicisi torpaqla əlaqəli siyasi gücdən daha çox işçi qüvvəsinin olması ilə əlaqələndirildi. Hakimiyyət əraziyə yox, insanların idarə olunması ilə əlaqəli idi.
Meroit imperiyasına gətirilən malların uzun tarixi və sonrakı bölüşdürülməsi Meroit dövlətinin ictimai və siyasi işləri ilə bağlı fikirlər təqdim edir. İstehsalın başlıca müəyyənedicisi torpaqla əlaqəli siyasi gücdən daha çox işçi qüvvəsinin olması ilə əlaqələndirilmişdir. Hakimiyyət ərazi ilə yox, insanların idarə olunması ilə əlaqəli idi.
Krallığın ən yüksək zirvəsində Meroe hökmdarları Nil Vadisini şimaldan cənuba, 1000 km-dən çox məsafədəki bir əraziyə nəzarət etdilər.
Meroe kralı, səlahiyyətlərini yalnız Kraliça Ana və ya bacısı olan Kandake ilə bölüşən avtokrat bir hökmdar idi. Bununla birlikdə Kraliça Ananın rolu hələ də qaranlıq qalır. İdarəetməni təşkil edən şəxslər arasında xəzinədarlar, möhür daşıyıcıları, arxiv müdirləri və baş katiblər də var idi.
Ümumdünya irsi
Meroenin arxeoloji obyektləri, 2011-ci ilin iyununda UNESCO-nun Ümumdünya irsi siyahısına daxil edilmişdir.
Komarov hafı
Komarov hafı — pulcuqqanadlılar dəstəsinin haflar fəsiləsinə aid növ. Nadir növdür.
Təsviri
Qanadları açıq halda 70-75 mm-dir. Ön qanadları yaşıl olub, üzərindən krem rəngli köndələn xətt keçir, kənarı zeytuni-yaşılıdır. Arxa qanadları sarı, kənarı qonurdur.
Yayılması
Kiçik Asiya, Türkiyə, Şimali İran, Əfqanıstan, Türkmənistan, Cənubi Qafqaz, Azərbaycanda isə Araz çayı vadisi, Talış (Zuvand Dövlət Təbiət Yasaqlığı), Şamaxı (Pirqulu).
Həyat tərzi
Friqanoid bitki olan traqakantın yayıldığı quru dağ çölləri kəpənəyin yaşayış sahələridir. Kəpənəklər mayın sonu – iyunun əvvəllərində uçur, ildə bir nəsil verir. Gündüzlər sığınacaqlarda gizlənir. Gecələr isə fəaldır, xüsusilə gecə yarısından sonra. Tırtılları iyulda və avqustun əvvəlində gecələr südləyən bitkisinin yerli növləri ilə qidalanır, gündüzlər daş və kəsək altında gizlənir. Torpaq içərisində puplaşır və qışı orda keçirir.
Sayı
Lokal, azsaylı növdür. R.Əffəndi tərəfindən 4 kəpənəyi qeydə alınmışdır.
Məhdudlaşdırıcı amillər
Kənəklərin yayıldığı ərazilərdə torpağın əkin və otlaq sahələrinə çevrilməsi, ot örtüyünün biçilməsi.
Qorunması üçün qəbul olunmuş tədbirlər
Azərbaycan Qırmızı Kitabının I nəşrinə daxil edilmişdir.
Qorunması üçün məsləhət görülmüş tədbirlər
Kəpənəyin yayıldığı ərazilərə monitorinqlərin təşkili. Bu ərazilərdə yasaqlıqların təşkili. Kəpənəyin süni surətdə artırılaraq təbiətə buraxılması. Kolleksiyaçılar tərəfindən tutulmasının qarşısının alınması.
Xumar Qədimova
Xumar İttifaq qızı Qədimova (26 aprel 1966, Qazax rayonu) — Azərbaycanlı estrada müğənnisi, bəstəkar, Azərbaycanın əməkdar artisti (2017).
Həyatı
Bu günə kimi 100-dən çox musiqi əsələri səsləndirib, Azərbaycan ədəbiyyatının klassiklərinin və Nazim Hikmət, Yunus Əmrənin şeirlərinə mahnılar bəstələyib və ifa edib. 2007-ci ildə Türkiyənin Maslak şəhərində yerləşən TİM konsert sarayında "Bir Can Turkiyə-Azərbaycan" adlı solo konsertlə çıxış edib.
Eyni zamanda Xumar Qədimovanın bəstələdiyi mahnıları Türkiyənin məşhur müğənnisi Kibariye, Yıldız Tilbe və başqaları ifa edib.
3 mart 2017-ci ildə Azərbaycan Respublikasında mədəniyyət sahəsindəki səmərəli fəaliyyətinə görə Azərbaycanın Əməkdar artisti fəxri adına layiq görülmüşdür.
Albion
thumbnail
Albion — Britaniya adalarının (İrlandiya istisna olmaqla) qədim adı.
Adın mənşəyi
Albion adı ilk dəfə olaraq e.ə. VI əsrdə qədim yunanların, o cümlədən yunan coğrayafiyaşünası Ptolemeyin əsərlərində çəkilmiş, sonralar isə qədim Roma və orta əsrlər ədəbiyyatına keçmişdir. Kral Artur haqqında əfsanələrdə də bir çox hallarda Albion ifadəsindən istifadə olunmuşdur. Fərziyyələrə görə Albion kelt və ya latın (albus - ağ və ya alb - qaya: Duvr yaxınlığındakı əhəngdaşı qayalıqlarının rəngindən götürülmüşdür) mənşəli sözdür. Alba eyni zamanda müasir şotland dilində Şotlandiyanın adıdır.
Britaniyalılar üçün Albion adı yüksək məna kəsb edir, digər ölkələrdə isə daha çox istehza məqsədi ilə izah olunur. Keçmişdə Britaniya diplomatiyasını səciyyələndirmək üçün "məkrli Albion" ifadəsindən istifadə olunurdu.
Bir sıra mənbələrbə Britaniyanın "Dumanlı Albion" adlandırılmasının əsas səbəbi ilin əksər günlərində adanın dəniz səviyyəsindən aşağı hissəsinin dəniz dumanı ilə əhatə olunmasıdır.
Banan şirniyyatı
thumb|250px|Banan şirniyyatı
Hazırlanma qaydası
Əvvəl yağ yumşaldılır və unla ovulur. Xamanın üzərinə sirkə, çay sodası əlavə edib yaxşıca qarışdırın. Sonra yağlı una xamanı qatıb xəmir yoğurun. Xəmirdən 30-32 dənə kiçik kündə hazırlayın.
Vəli Ləzgiyev
Vəli Ləzgiyev - Şair, Partizan
Banan şirniyyatı
Hazırlanma qaydası
İçlik hazırlamaq üçün kəsmiyin üzərinə şəkər əlavə edib, yaxşıca qarışdırın. Sonra yağ əlavə edib, mikserlə çalın və üzərinə un qatıb yumşaq xəmir alınana qədər qarışdırın. Kündələri banan formasında yayın, üzərinə uzunsov formada iç qoyub, qıraqlarını qatlayıb, səliqəli bükün. Şirin içi xəmirin içinə qoyduqda çalışın ki, bağlanma "tikiş"i aşağı olsun. Əlinizlə xəmirə banan forması verin. Bundan sonra sobada 180 dərəcədə 15-18 dəqiqə bişirin. Soyuduqdan sonra üstünə şəkər tozu səpin.
Vəli Ləzgiyev
Həyatı
Vəli Ləzgiyev 1909-cu ildə Qazax rayonunun Kəmərli kəndində anadan olmuşdur. “Səyyar” təxəllüsü ilə tanınırdı. İbtidai təhsilini Kəmərli kəndində almışdır. Qazax Pedaqoji Texnikumunu bitirərək orta təhsil almışdır.
Qazax Pedaqoji Seminariyasını müvəffəqiyyətlə bitirmişdir.
1938-ci ildə Tiflisdə iki illik Müəllimlər İnstitunu bitirib. Ərəb və fars dillərini bilirdi. Gürcüstanın rayonlarında müəllim, maarif şöbə müdri, inspektor və s.vəzifələrdə çalışmışdır.
1941-ci ildə Vətən müharibəsinə səfərbər olunmuşdur. II Dünya Müharibəsi illərində Almanlara əsr düşmüş, lakin əsirlikdən qaçaraq Şimali İtaliyada partizan Mehdi Hüseynzadənin “Partizan Hərakatı”na qoşulmuşdu.
Vəli Ləzgiyev 1968-ci ildə vəfat etmiş və Kəmərli kəndində dəfn edilmişdir.
Boeberastrum
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Sinif 83 (film, 2020)
Sinif 83 filmi — Rejissor Atul Sabarval tərəfindən ekranlaşdırılacaq 2020 Netflix internet serialıdır. Serial Unudulmuş ordu serialından sonra Xanın istehsal etdiyi ikinci filmdir.Serial şərəflə və əxlaqla yaşamağa mane olanlarla mübarizə aparan Polis Akademiyası müəllimi Bobbi haqqında danışır. Sinif 83 filmi Qan serialından sonra Şahrux və Qauri Xanın yaratdığı Red Chillies Entertainment ilə Netflix arasında olan ikinci əməkdaşlıq bəhrəsidir. Serialın çəkilişləri 2019-cu ilin mayında başlayıb.
Film heyəti və əlavə məlumatlar
Ssenari müəllifi:Racat Arora
İstehsalçı:Şahrux Xan,Qauri Xan,Qaurav Verma
Rejissor:Atul Sabarval
Bəstəkar:Roçak Kohli,Amartya Bobo Rahut,Vipin Mişra, V.Anand
Kinematoqrafiya:Mario Polyaçiç
Redaktor:Nirac Voraliya
Şirkət:Red Chillies Entertainment, Netflix
Ölkə:Hindistan
Rollarda:
thumb|291x291px|Bobbi Deol Bobbi Deol
Şriya Şaran
Priyanşu Çaterci
Amrita Puri
Pulkit Samrat
Anup Soni
Praşant Kumar
Satyadev Kançarana
Harş Çhaya
Pritvik Pratap
Bupendra Cdavat
Bretşneyder hortenziyası
(Hydrangea bretschneideri) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Təbii yayılması
Yabanı halda Çinin şimal əyalətlərində yayılmışdır.
Botaniki təsviri
Hündürlüyü 3 m olan koldur. Dağınıq budaqları enli, kürəvi çətir əmələ gətirir. Zoğları tükcüklüdür. Yarpaqları yumurtavari, tünd yaşıl, alt tərəfi tükcüklü, uzunluğu 12 sm-dir. Çiçəkləri əvvəlcə ağ, yayın sonuna yaxın qızarır və çətir çiçək qrupunda toplanır. Çiçək qrupunun diametri 15 sm-ə qədərdir. İyul ayında kütləvi çiçək açır. Meyvələri xırdadır. Zoğları qışda tamamilə oduncaqlaşır. Meyvələri quru qutucuqlardır və sentyabrda yetişir. Toxumlarla və qələmlərlə çoxaldılır.
Ekologiyası
Digər növlərdən fərqli olaraq daha çox şaxtaya və quraqlığa davamlıdır, yarımkölgə mühitini xoşlayır.
Azərbaycanda yayılması
Böyük Qafqazda, Lənkəranda təsadüf edilir.
İstifadəsi
Bu növ kolun yığcam formasına, dekorativ çətirinə, yaxşı zoğ əmələgətirmə qabiliyyətinə və hər il bol çiçəkləməsinə görə qiymətlidir. Çiçək qrupu kəsildikdən və qurudulduqdan sonra qış ərzində quru dəstələr kimi istifadə etmək olar. Qazonların mərkəzində tək və qruplarla əkilməsi üçün daha əlverişlidir.
NGC 3010A
NGC 3010A, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Böyük Ayı bürcü istiqamətində yerləşir. S tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 inç) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
Toyuq salatı
Xəmiri hazırlamaq üçün
150 qram una bir az duz, 75 qram şəkər, 15 qram kakao tozu və 75 qram yumuşaldılmış kərə yağını qatıb yaxşıca mikserlə çalın, sonra xəmiri əlinizlə yoğurun. Xəmiri dairəvi formaya yerləşdirib, çəngəllə bir neçə yerdən deşib 40 dəqiqə ərzində soyuducuya qoyun.
Mustafa Akıncı
Mustafa Akıncı (d. 28 dekabr 1947) — Şimali Kipr Türk Respublikasının 30 aprel 2015-ci ildən prezidenti.
Toyuq salatı
Xəmiri hazırlamaq üçün
Sobanı 200 dərəcədə qızdırın. Yerdə qalan unu 100 qram şəkər,artıq qalan kərə yağı, 15 qram kakao tozu və duz qatıb xəmiri qarışdırıb əlinizdə ovun.
Mustafa Akıncı
Həyatı
28 dekabr 1947-ci ildə Limasol şəhərində anadan olmuşdur.
Toyuq salatı
İçi hazırlamaq üçün
yerdə qalan şəkəri yumurtalarla çalın. Sonra üzərinə kəsmik, xama və nişastanı əlavə edib qarışdırın. Üzərinə giləmeyvələri də əlavə edin. Sonra xəmirin üzərinə alınan kəsmikli kütləni töküb üstünə ovulmuş xəmiri səpin. Sobada 60-70 dəqiqə ərzində bişirin. Bişmiş kəsmikli piroq duxovkanın qapısı açılmış vəziyyətdə 10 dəqiqə qalmalıdır.
Hydrangea chungii
—  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Boeberoides
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Növləri
Boeberoides grandiflora (DC.) Strother
NGC 183
NGC 183 — Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktika. Göy üzündə Andromeda bürcü istiqamətində yerləşir. E4 tipli. tərəfindən ildə 80.01 sm (31.5 düymə) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
Quba yorğası
Quba yorğası və ya Quba atı — Azərbaycanın yerli at cinslərindən biridir.
Yorğa yerişi ilə tanınmışdır. XIX əsrin sonunda, əsasən Quba (adı da buradandır), qismən də Bakı və Şamaxı qəzalarında yayılmışdır. Süysünün hündürlüyü 136 sm, bədənin çəpinə uzunuğu 136 sm, döş qucumu 157,2 sm, incik qucumunun çevrəsi isə 17,6 sm-dir. Rəngi əsasən kəhərdir. İlxı şəraitinə davamlı, konstitusiyası quru və möhkəmdir. Ayaqları qısa olduğundan sürətlə qaça bilmir. 1600 m məsafəni 3 dəqiqə 25,4 saniyəyə qət edir. Quba yorğası ərəb və "Terek" at cinsləri ilə yaxşılaşdırılır.
Hydrangea cinerea
—  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Boltonia
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Bengü
Bengü — türk pop müğənnisi.
Həyatı
Bengü 2 aprel 1979-cu ildə İzmirdə anadan olub. Musiqi ilə tanış olması məktəb illərindən başlayıb.