cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tor: Raqnarök
Post-prodakşn
2017-ci ilin fevralında daha əvvəl də Vaytiti ilə birlikdə işləmiş Reyçel Haus filmdə kiçik rol aldığını açıqlamışdır. Filmin əlavə çəkilişləri 2017-ci ilin iyulunda üç həftə ərzində Atlantada keçirilmiş, bu zaman həm də titrlər arası səhnələr çəkilmişdir. Titrlər arası səhnələrdən birində qəhrəmanlar, üçüncü və dördüncü Qisasçılar filmlərinin əsas mənfi personajı olması gözlənilən Tanosun “Sanctuary II” adlı gəmisi ilə qarşılaşırlar. Digər titrlər arası səhnə isə Qrandmasterlə əlaqəlidir. Qoldblum və Vaytiti səhnənin bir neçə variantını çəkmişdilər ki, həmin variantlardan birində də Sakaar milli himni səsləndirilmişdir. Atlantada həm də Asqard aktyorlarının “Tor 2: Zülmət aləmi” filmində baş verən hadisələr əsasında tamaşa göstərmələri səhnəsi çəkilmişdi. Məlum oldu ki, Neyl həmin tamaşada Odini, Krisin qardaşı Lyuk Hemsvort isə Toru canlandırmışdır. Ardıcıllığı şərh edən Vaytiti bildirir ki, “Əgər mən Loki olsam və Asqardı idarə etsəydim özüm haqqında pyes yazar, daha sonra hər kəsi onu izləməyə məcbur edərdim, beləcə özümü məşhurlaşdırardım." Lokini canlandıran aktyor rolu üçün o, həqiqətən də gülməli birini axtarırdı, bu zaman Kris Hemsvort Mett Deymonun namizədliyini təklif edir. Həmin zaman Nyu-Yorkda olan Deymon kameo rolunda çəkilmək üçün Atlantaya uçur.
Tor və Lokinin Odini tapması və Helanın Myölniri məhv etməsi səhnələri də yenidən çəkilmiş və məkan dəyişdirilmişdir. Əvvəlcə həmin səhnənin Nyu-York döngələrindən birində baş verməsi planlaşdırılsa da, Vaytiti belə qərara gəlir ki, ətraf mühit izləyicilərin fikrini hisslərin ardıcıllığından yayındıra bilər və buna görə də həmin səhmələr Norveçə keçirilmişdir. O, hiss edir ki, bu, “filmi daha sanballı göstərməyə kömək edəcək, Odinin hekayə xəttini daha autentik edəcək və izləyiciyi digər hissələri bir bütöv kimi qavranılan filmdən dincəlməyə şərait yaradacaq.” Əlavə çəkilişlərin tamamlanmasına kimi Vaytitinin ilk versiyasında film iki saat qırx dəqiqə davam edirdi, sonradak kəsilərək 90 dəqiqəyə kimi azıldılmış və əlavə çəkkilişlərlə bir qədər artırılacağı düşünülmüşdür. Lakin, 2017 Komik-Kon panelindən sonra filmdən çıxarılmış bir çox zarafatların geri qaytarılmasına qərar verilir və yekun nəticədə film 2 saat 10 dəqiqə davam edir. Coel Neqron və Zene Beyker filmin montaj işlərini həyata keçirmişdir. Hansı zarafatların filmdə saxlanması qərarının alınması məsələsini Vaytiti “çox çətin idi..filmin əvvəlində bəzi zarafatlar gülməli olsa da, sonra heç gülməli deyildi” deyə təsvir edir və deyir ki, film, lazım olmayan yerlərdə gülməli alınırdı, sonda belə qərara gəldik ki, zarafatlar filmin bəzi hissələri üzərində təcrübəni davam etdirək. “Raqnarök”dan həm də o bəlli olur ki, “Tor” filmində görünən Sonsuzluq əlcəyi saxta imiş. Fayqi fikri inkişaf etdirərək deyir ki, o, ''““Tor” filminə pasxa yumurtası kimi əlavə edilmişdi, çünki, o zaman Marvel bütün personajları bir yerə toplamağa və birinci fazanı yekunlaşdırmağa çalışırdı. Lakin, “Qisasçılar” filminin çıxmasından sonra studiya “Qisasçılar: Sonsuzluq savaşı” planları üzərində işləməyə başlayır və belə qərara gəlinir ki, “Tor”da görünən əlcək həqiqi ola bilməz, buna görə də daxili nəzəriyyə formalaşdrılaraq onun saxta olması qeyd edilir; bu, “Raqnarök”da onun saxta olmasını göstərən səhnənin yaradılmasına gətirib çıxardı.”''
Vizual effektlər
270px|thumb|right|Valkiriyalarla bağlı xatirə səhnəsinin real (yuxarıda) və effektlər verilmiş (aşağıda) çəkilişi Filmin vizual effektləri “Industrial Light & Magic”in San-Fransisko və Vankuverdəki studiyaları tərəfindən “Base FX”, “Animatrik”, “Virtuos”, “Framestore”, “Method Studios”, “Digital Domain”, “Rising Sun Pictures”, “Luma Pictures”, “D Negative”, “lloura”, “Imagine Engine”, “Trixter”, “The Secret Lab”, “Whiskey Tree Inc.”, “Fin Designs + Effects” və “Perception” studiyaları ilə birlikdə işlənmişdir. Previzualizsiya işləri isə “The Third Floor” və “Day for Nite” tərəfindən həyata keçirilmişdir.
“Rising Sun Pictures” “Raqnarök” üçün 170-dən çox vizual effekt hazırlamışdı. Onlar, Valkiriyalarla bağlı xatirə səhnəsinin hazırlanmasında iştirak etmiş, səhnənin çəkilməsi üçün hərəkət tutma üsulu və qrafik təsvir birləşdirilmiş, həmçinin, hər saniyədə 900 kadr sürətliyi və lazımlı işıq-kölgə effektlərinin yaradılması üçün xüsusi 360° işıqlandırma sistemindən istifadə edilmişdir. “Rising Sun Pictures” həm də Hela ilə bağlı müxtəlif CGI effektlərinin yaradılmasında iştirak etmiş, onun saçlarının buynuza çevrilməsi və Myölnerin Nyu-Yorkda məhv edilməsi səhnələri üzərində çalışmışdır. Həmin səhnənin yeri Nyu-Yorkdan Norveçə dəyişdirildiyində “Rising Sun Pictures” sarayda döyüş səhnələri ilə məşğul olduğuna görə Myölnerin Norveçdə məhv edilməsini “ImageEngine” şirkəti hazırlamışdır.
Əvvəlki filmlərdə Halk rolunu canlandırmış ILM “Raqnarök”da Halkın danışmasına görə, personaja daha çox üz mimikaları əlavə etmişdir. ILM-in vizual effektlər üzrə supervayzeri Çad Veybi qeyd edir ki, ''“Biz yenidən işə başladıq və Mark [Ruffalo] yeni Meduza yaratmağa başladı. Biz tam hərəkət diapazonundan istifadə edərək Meduza ilə təxminən 90 müxtəlif mimika tuta bildik, bu kitabxana əsasında bütün insani hisslər spektorunu vizual əks etdirmək imkanı qazandıq."'' Halkın yaradılması üçün yaşıl rənglə boyanmış aktyor personajın hərəkətlərini təkrarlamışdır ki, bu da rəssamlara onun surətinin yaradılmasına kömək etmişdir. Bundan əlavə, Kris Hemsvortla qarşlıqlı səhnələrdə beş fut boyu olan kaskadyor Pol Lov onun qabağında durmuşdur ki, halkın kaskadyorları düzgün ölçü götürə bilsinlər.
“Framestore” əsasən, 263 personaj, maşınlar və digər texnikanın daxil olduğu klimatik döyüş səhnələrinin hazırlanmasına cavabdeh idi. Luma Pictires Korq və Miek personajlarının yer aldığı 8 səhnə üçün 200 çəkiliş həyata keçirmişdir. Filmin açılışında Torun Muspelheymdə Surturla qarşılaşması və sonda nəhəng Surturun yaradılması üçün “Method Studios” 450-dən çox çəkiliş həyata keçirmişdir. “Double Negative” Sakaar planetinin ladşaftını vı zibillik mühitini yaratmışdır.
Film musiqisi
2016-cı ilin avqustunda film musiqisinin yazılması Mark Mazersboya həvalə edilmişdir. Sintezləşdirilmiş film musiqisi Jan Mişel Jarrın işlərindən ilhamlanmışdır. Əgər “Queen” qrupunun solisti Freddi Merkuri sağ olsaydı rejissor Taika Vaytiti onladan film musiqisi üzərində işləməyi xahiş edərdi, çünki, “rəngarəng, cəsarətli kosmik macəra” filmi qrupun “hissləri”nə uyğun gəlir. "Led Zeppelin" qrupunun "Immigrant song" mahnısı, həmçinin Volter Şorf tərəfindən "Villi Vonka və şokolad fabriki" filmi üçün yazılmış "Main Title" ("Golden Ticket"/"Pure Imagination") musiqisi, Patrik Doylun “Tor”, Brayan Taylerin “Tor: aranlıq dünya” və “Qisasçılar: Altron dövrü”, Co Harnellin “İnanılmaz Halk” filmi üçün yazdığı "The Lonely Man" teması da filmdə istifadə olunmuşdur. Film musiqisi albomu “Hollywood Records” tərəfindən 20 oktyabr 2017-ci ildə, fiziki olaraq isə 10 noyabr 2017-ci ildə çıxarılmışdır.
Çıxarılması
240px|thumb|right| Ruffalo və Hemsvort filmin [[Avstraliya premyerasında ]] “Tor: Raqnarök”un dünya premyerası 10 oktyabr 2017-ci ildə Los-Ancelesin El-Kapitan kinoteatrında baş tutmuşdur. 13 oktyabr 2017-ci ildə Qold-Kostda filmin Avstraliya premyerası keçirilmişdir. Filmin Böyük Britaniya premyerası 24 oktyabr 2017-ci ildə, əlavə beynəlxalq çıxışı 25 oktyabrda , Avstraliya çıxışı isə 26 oktyabrda baş tutmuşdur. ABŞ və Kanadada film 3 noyabrda 4.080 kinoteatrda çıxarılmışdır ki, onlardan da 3.400-ü 3D, 381-i IMAX və IMAX 3D, 204-ü isə D-Box ekranlı olmuşdur. Filmin 1.187 IMAX ekranına bərabər olan beynəlxalq açılışı noyabr ayı üçün rekord olmuşdur. Filmin 28 iyul 2017-ci ildə DVD çıxışı planlaşdırılmışdır.
Marketinq
2016 San-Dieqo Komik-Kon Festivalında gladiator geyimli Halkın fiziki modeli təqdim edilmiş, konsept art və qaralama animasiya, həmçinin “Team Thor” adlı mokumentari nümayiş etdirilmişdir. Vaytiti tərəfindən çəkilmiş həmin videoda Tor və Bennerin “Kapitan Amerika: Vətəndaş müharibəsi” zamanı nə işlə məşğul olması göstərilmişdir. Qısa video bir ay sonra 2016-cı ilin avqustunda “Kapitan Amerika: Vətəndaş müharibəsi” ilə birlikdə onlayn yükləməyə çıxarılmışdır. “Team Thor: Part 2” 2017-ci ilin fevralında “Doktor Strenc”in ev üçün buraxılışı ilə birlikdə çıxarılmışdır. CinemaCon 2017 zamanı filmin çəkilişləri və konsept artı göstərilmişdir.
10 aprel 2017-ci ildə filmin ilk tizer treyleri çıxarılmışdır. “Screen Rant”dan Sendi Şafer qeyd edir ki, bu, film üçün “güclü başlanğıcdır”, çünki, “qısa zamanda film üçün yüksək göstəricilər əldə etmiş”, “Immigrant Song” mahnısı isə, filmin atmosferini çatdırmışdır. “The Verge”dən Çaym Qartenberq qeyd edir ki, “ekstravaqant kostyumlar, qəribə makiyajlar və 80-ci illərin parlaq rəngləri ilə bu, Marvelin bu vaxta kimi təqdim etdiyi ən qəribə film ola bilər.” “Nerdist”dən Maykl Arbetyer tizerdən razı qalaraq qeyd edir ki, “Bu vaxta kimi MKK heç bir filmi gözləmə şamını belə yandıra bilməmişd...onlardan heç biri bizim macəra janrına olan marağımızı hiss edə bilməmişdimi?” 24 saat ərzində tizerə 136 milyon dəfə baxılmış, bu nəticə ilə o, “Forsaj 8” (139 milyon) və “O” (197 milyon) filmlərinin nəticələrindən geri qalaraq üçüncü olmuşdur. Treyler Disney və Marvelin əvvəlki treylerlərini, o cümlədən, “Gözəl və bədheybət” (127 milyon) və “Kapitan Amerika: Vətəndaş müharibəsi” (94 milyon) filmlərinin nəticələrini geridə qoyaraq birinci olmuşdur. Treylerdə görünən Torun Halka “iş yoldaşı” deməsi səhnəsi həmin səhnənin çəkilməsi zamanı “Make-A-Wish Foundation” xeyriyyə fondunun təşkilatçılığı ilə çəkiliş meydanında olmuş uşaqlardan birinin təklifi ilə filmə əlavə edilmişdir.
Film üçün hazırlanmış kostyumlar 2017 D23 Expoda nümayiş etdirilmiş, həmçinin Vaytiti və aktyor heyətinin filmin təbliğatı ilə məşğul olduğu 2017 San-Diyeqo Komik-Konda sərgilənmişdir. Yeni treylerlə birlikdə filmdən eksklüziv kliplər təqdim edilmişdir. “/Film”dən Etan Anderton hiss edir ki, “filmin treylerində komediya və parlaq komiks ekşnının qarışıdırlması parlaq nəticə verib.” “Collider”dan Heyli Futş treylerə vurulduğunu bildirərək qeyd edir ki, “Vaytiti Torun fantastik və axmaq elementlərindən istifadə edərək kino yaradıb.” “io9”-dan Cermeyn Lussier qeyd edir ki, treyler “iki dəqiqə yarım davam edən yumor, dəlilik və möhtəşəmliklə doludur və bu vaxta kimi Marvel tərəfindən təqdim edilmiş ən yaxşı treylerdir.” Filmin posteri də rəğbətlə qarşılanaraq “olduqca təəccüblü”, “qəribə rəngarəng”, “mükəmməl simmetrik” və “şanlı” adlandırılmış, “Collider”dən Mett Qoldberq isə qeyd etmişdir ki, “posterdən bəlli olur ki, bu film əvvəlki iki filmdən tamamilə fərqli olacaq.” “comScore” və onun “PreAct” servisinin verdiyi məlumata görə, “Raqnqrök”un Komik-Kon təqdimatından sonra 17-23 iyul tarixləri arasında sosial mediada filmlə bağlı 264.000 yeni müzakirə başladılmış və “Raqnarök” həmin müddətdə ən çox müzakirə edilən film olmuşdur. Müzakirələr iki həftədən çox davam etdirilmişdir.
2017-ci ilin avqustunda Marvel Reno avtomobil istehsalçısı ilə yeni “Kwid” adlı modelin Braziliyada reklamı üçün əməkdaşlığa başlayır. Conatan Qurvitin rejissorluğu ilə San-Pauluda Halk şəhərə düşməyə çalışan kosmik peyki məhv edir. Reklam videosu üçün vizual effektləri isə “Framestore” hazırlamışdır. Bundan əlavə avqustda Marvel, “Dolby Laboratories”, “Synchrony Bank”, “American Association for the Advancement of Science” (AAAS), “Broadcom Masters” və “Society for Science & the Public”-lə birlikdə 15-18 yaşlı qızlar arasında "Superpower of STEM Challenge" adlı yarışma başlatdığını elan etmiş, yarışma iştirakçılarından “Do-It-Yourself” adlı original layihə əsasında digər insanlar tərəfindən də istifadə edilməsi mümkün olan və dünyanı bir qədər də təhlükəsiz, sağlam və xoşbəxt etməyə hesablanmış kəşfləri təqdim etmələri xahiş edilmişdir. Yarışmanın beş qalibinə “Walt Disney Studios” turu və “Synchrony Bank”dakı hesabda $500, əsas qalibə isə həm də “Disney Imagineering”lə birlikdə üç günlük Nyu-York turu, gənc insanlardan üç günlük peşəkar video dərsləri almaq imkanı hədiyyə edilmişdir. Qaliblərə həm də layihələrini “Good Morning America” verilişində təqdim etmək imkanı yaradılmışdır.
“comScore” və onun “PreAct” servisinin verdiyi məlumata görə 21 avqustdan etibarən “Raqnarök” bir həftə ərzində yenidən sosial mediada ən çox müzakirə olunan film olmuşdur. Floyd Meyvezer və Konor MakQreqorun boks qarşılaşması ilə eyni gündə çıxarılmış Tor və Halkın döyüş klipi müzakirələrin çoxalmasına təkan vermişdir. “comScore” və onun “PreAct” servisinin verdiyi məlumata görə 25 sentyabrdan 15 oktyabra kimi “Raqnarök” sosial mediada ən çox müzakirə edilən ikinci film olmuşdur. Məzmun detallarınn açıqlanması və yeni kliplərin çıxarılması ilə əlaqədar olaraq 16 oktyabrdan etibarən “Raqnarök” yenidən ən çox müzakirə edilən film olmuşdur. Həmin dövrdə “Raqnarök” 1.65 milyon dəfə müzakirə edilmişdir. 6 oktyabr 2017-ci ildə “Hollywood Land”dəki “Sunset Showcase” kinoteatrında “Disney California Adventure” tərəfindən filmdən snik-pik nümayiş etdirilmişdir. 3D formatda təqdim edilən video ilə yanaşı həm də filmdə istifadə edilmiş kostyumlar sərgilənmişdir. Filmin ABŞ premyerasından qabaq Hemsvort, Hidlston, Blanşett, Qoldblum, Ruffalo və Rompson Ceyms Kordenin “The Late Late Show with James Corden” verilişinin qonağı olmuşlar. Əlavə təbliğat partnyorları arasında “Red Robin”, “United Healthcare” və “Screenvision Media” yer almışdır.
Tənqidçilərin mövqeyi
<div class="floatright" style="background-color:#EEEEEE;border:1px; font-size:90%; solid #C8C8C8;padding:1em;text-align:center"> 100px 120px 104px
95px 105px 120px Kris Hemsvort, Tom Hidlston, Tessa Tompson, Keyt Blanşett, Ceff Qoldblum,və Mark Ruffalo aktyor işinə görə tənqidçilər tərəfindən alqışlanmışdır. Rəy aqqreqatoru “Rotten Tomatoes” 310 rəy əsasında filmə 92% təravətli 7.5/10 bal verir. Sayt tənqidçilərinin ortaq rəyində bildirilir ki, “Həyəcanlı, gülməli və hər şeydən əvvəl həyəcanlı olan “Tor: Raqnarök” öz franşizası və Marvel Kinematoqrafiya Kainatı üçün yeni standartlar müəyyən edən rəngarəng kosmik macəra filmidir.” “Metacritic” 50 tənqidçinin rəyi əsasında filmə orta hesabla 73/100 bal verərək rəylərin əsasən müsbət olduğunu bildirir. “CinemaScore”-da keçirilmiş səsvermə nəticəsində izləyicilər A+ — F şkalası üzrə filmi A dərəcəsi ilə qiymətləndirmiş, bu nəticə ilə “Raqnarök” Tor trilogiyasının ən yaxşı filmi və MKK-nın bu dərəcəni almış 12-ci filmi olmuşdur.
“The Hollywood Reporter”dən Şeri Linden deyir ki, ''“Taika Vaytitinin rejissorluğu ilə ekstravanqard CGI dünyaların toqquşması əvvəlki filmlər, xüsusən “Zülmət aləm” tərəfindən yaradılmış təəssüratı tamamilə dağıdır. Yeraltı dünyalarda yaşayan nəhəng alovlu bədheybətlərə baxmayaraq, hətta əsas personajlar axmaq və gülməli olmaqla Key Blanşett və Ceff Qoldblumun eqidası altında qalırlar.” “TheWrap”dan Alonso Duralde yazır ki, “Həm hiss, həm də döyüş səhnələri o qədər yaxşı işlənmişdir ki, sizin kinoya superqəhrəmanların parlaq eskapizmi və ya sürətli ekşn üçün getmənizdən asılı olmayaraq, əmin olun ki, razı qalacaqsız.” “Rolling Stone”dan Piter Travers filmi ¾ balla qiymətləndirir, “Marvel filmlərinin ən əyləncəlisi” adlandıraraq dəyişən tonu rejisorluğunu qiymətləndirir, yumorun “Qalaktika keşikçiləri”'' filmi ilə oxşarlığını vurğulayır. “The San Francisco Chronicle”dan Mik LeSalli Hemsvort, Hidlston, Blanşett, Tompson, Qoldblum və Ruffalonun ifasını tərifləyərək, xüsusilə sonuncunun “öz personajı və ifasına əmin olduğuna görə təkrara yol vermir. “Chicago Sun-Times”dan Riçard Roper də filmi qiymətləndirir, aktyor heyətinin işini “əlamətdar” adlandırır və Vaytitinin rejissorluğunun “axmaq, şən və özünə istinad edən” olduğunu bildirir. O, həmçinin döyüş səhnələrində istifadə olunan musiqinin, xüsusilə Led Zeppelinin “Immigrant Song” mahnısının yaxşı uyğunlaşdırıldığını qeyd edir.
“RogerEbert.com”dan Mett zoller Seitz filmi ¾ ulduzla qiymətləndirir, Hemsvortun ifasını isə xüsusilə qeyd edir: ''“O, qırıb-dağıdarkən Kari Qrant xəcalət çəkir. Qismən düzxətli oynadıqda isə, onun reaksiyalarında yetkinlik hiss olunnur...Film təhlükədə olduqda məhz Hemsvortun xarizması üzərində dayanır və təəssüf ki, bu hal tez-tez baş verir.” “Los Angeles Times”dan Castin Çanq Blanşettin Hela rolunu qiymətləndirərək Malefisenta və Çernaboq kimi personajlarla müqayisə edir, ton baxımından isə “Fleş Qordon”, “Ulduz müharibələri” və “Villi Vonka və Şokolad fabriki”'' filmlərinə bənzədir. “The Daily Telegraph”dan Robbi Kollin filmi 4/5 balla qiymətləndirir, “Marvelin ən yaxşı filmlərindən biri” adlandırır, Mark Mazersbronun musiqisi və aktyorların ifasını qeyd edir. “Chicago Tribune”dan Maykl Fillips Hidlston və Tompsonun ifasını qeyd edir. O, Vaytitinin rejissorluq stilinin Edqar Raytın “parodik işləri” ilə müqayisə edir. “The Washington Post”dan Maykl O'Sullivan yazır ki, “Vaytiti “Raqnarök”də hərəkət və hisslərin yaxşı balansını nümayiş etdirir, Marvelin rəqibi DC-nin təqdim etdiyi “Ecazkar qadın” filmindən fərqli olaraq cizgi-nuar dramatikliyindən də uzaqdır.”
“Variety”dən Piter Debruc deyir ki, “Raqnarök ona görə Tor filmlərinin ən yaxşısıdır ki, digər filmlər çox axmaqdırlar”, lakin, Qoldblumun ifasını dəyərləndirərərk onu “filmin ən yaxşı hissəsi” adlandırır. “Time” jurnalından Stefani Zaxarek qeyd edir ki, “Tor:Raqnarök böyük kosmik maşınlar və səs-küylü döyüşlərlə o qədər doldurulub ki, filmin ifrat ekstravanqantlığı daha çox narkotik təsiri bağışlayır nəinki, həzz.” “The New York Times”dan Manola Darqis filmin məzmun hekayəsini “maraqsız döyüşlər toplusu” adlandıraraq qeyd edir ki, əvvəlki Tor filmlərindən fərqli olaraq Hemsvort “Raqnarök”da daha xoşbəxt və azad görünür ki, bu da cənab Vaytitinin əsas uğurudur.
Gəlirləri
“Tor:Rqanarök” ABŞ və Kanadada $315.1 milyon, digər ərazilərdə $538.9 milyon, ümumilikdə isə $854 milyon gəlir əldə etmişdir. 2017-ci ilin sentyabrında “Fandango” tərəfindən aparılmış sorğu nəticəsində “Raqnarök” ilin ən gözlənilən filmi elan edilmişdir. 3 noyabr 2017-ci ildə film IMAX ekranlardan $25.4 milyon toplayaraq noyabr həftəsonu gəlirlərinə görə ən böyük nəticə göstərmiş “Doktor Strenc” filmini geridə qoymuşdur. İlk üç həftəsinin sonunda $650.1 milyon gəlir gətirən film “Tor” ($449.3  milyon) və “Tor 2: Zülmət aləmi” ($644.6  milyon) filmlərinin nəticələrini geridə qoymuşdur. “Raqnarök” 2017-ci ilin ən çox gəlir gətirmiş doqquzuncu filmi olmuşdur. “Deadline Hollywood” filmin büdcə və digər xərclərini hesablayaraq $174.2 milyon təmiz gəlir gətirdiyini bildirmiş və bu nəticə ilə 2017-ci ilin ən çox gəlirli blokbasterləri sırasında səkkizinci yerdə qərarlaşdırmışdır.
Balaş Abbaszadə
Balaş Abbaszadə (tam adı: Balaş Əlizaman oğlu Abbaszadə; ) — tarixçi-müəllim; yazıçı, jurnalist. Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin üzvü (1990); pedaqoji elmlər doktoru.
Həyatı
Balaş Abbaszadə 1950-ci il aprelin 20-də Bakı şəhərində anadan olub.
Bakı şəhəri Yasamal rayonu 21 nömrəli məktəbi bitirdikdən sonra ordu sıralarında xidmət etmişdir.
Azərbaycan Dövlət Universitetinin Tarix fakültəsini bitirib.
1980-ci illərdə Xanlar (indiki Göygöl) rayonunda məktəblərarası tədris-istehsalat kombinatının direktoru, daha sonra həmin rayonun Qarabağlar kənd orta məktəbinin direkotru, sonralar isə Maarif Nazirliyində inspektor, eləcə də şöbə rəisi vəzifəsində işləmişdir.
1989–cu ildə Elmira Qafarovanın əmri ilə Azərbaycan Respublikası Milli Məclisi sədrinin köməkçisi təyin edilib. 1996-cı ilə qədər həmin vəzifədə çalışıb. Bu dövrə Azərbaycan xalqının ümummilli lideri Heydər Əliyevin köməkçisi vəzifəsi də daxildir. 1990-cı il 20 yanvar gecəsi Elmira Qafarovanın səsləndirdiyi bəyənatın ərsəyə gəlməsində xidmətləri olmuşdur. Bəyənatın mətninin müəlliflərindən biridir. Bundan başqa 1991-ci il müstəqillik aktının hazırlanmasında da yaxından iştirak edib.
1996-cı ilin mayında, Milli Məclis sədrinin köməkçisi işləyərkən qondarma ittihamla həbs olunmuş və Bakı Şəhər Məhkəməsinin 3 aprel 1997-ci il tarixli hökmü ilə uzunmüddətli həbs cəzasına məhkum edilmişdir. Təyin olunmuş cəzanın təxminən üçdəbirini çəkəndən sonra o, prezidentin əfv fərmanı sayəsində 1999-cu il iyulun 11-də azadlığa buraxılmışdır. . Daha sonra həyatını təsisçisi olduğu Sirdaş qəzetinin fəaliyyətinə həsr edib. Azərbaycan, rus və çuvaş dillərini mükəmməl bilirdi.
7 may 2005-ci ildə vəfat edib.
Yaradıcılığı
Müntəzəm olaraq dövri mətbuatda müxtəlif mövzulu yazılarla çıxış etmişdir. 1990-cı ildə Azərbaycan Jurnalistlər Birliyinin üzv qəbul olunmuşdur.
1992-ci ildə "Sirdaş" adlı müstəqil qəzet təsis eləmişdir. Qəzetinin ayrı-ayrı buraxılışları yüz min nüsxə tirajla rus, fars, türk və erməni dillərində çap edilərək müvafiq ərazilərdə yayılırdı. Bu dillərdə Xocalı Soyqırımı həqiqətləri ilə bağlı yazılar dərc edilmiş və bu müxtəlif ölkələrdə pulsuz paylanmışdır. Devizi "Özünü tanı və özünü tanıt!" olan maarifçi missiyalı həmin qəzetə görə Balaş "Qızıl qələm" mükafatı almışdır. Azərbaycanda Heydər Əliyev haqqında yazılmış ilk kitabın (Günəş kimi parlaq) müəllifidir. Bundan başqa Heydər Əliyevə həsr olunmuş "Qətiyyətin təntənəsi" kitabının baş məsləhətçisi olub.
Elmi fəaliyyəti
2 il ərzində namizədlik və doktorluq dissertasiyalarını yazıb rusca müdafiə eləmişdi. Namizədlik dissertasiyasını Kiyevdə, doktorluq dissertasiyasını isə Daşkənddə müdafiə edib.
Əsərləri
Həm Azərbaycan və həm də rus dillərində çap olunmuş 10-dək publisistik kitabın, bir neçə metodik vəsaitin, tədris proqramının, sayı-hesabı bilinməyən qəzet-jurnal məqaləsinin müəllifi idi.
Ağ ciyərin ödemi
Ağ ciyərin ödemi – arterial kapillyarlardan süzülən mayenin miqdarı venoz kapillyarlarla və limfa sistemi ilə çəkilən mayedən artıq olduqda baş verən xəstəlik. Ağ ciyərin ödemi qan dövranının sol mədəcik tipli pozulması, böyrəklərin bəzi zədələnmələri və s. səbəblərdən inkişaf edir.
Əlamətləri
Təngnəfəslik, xırıltılı tənəffüs.
Müalicəsi
Ağ ciyərin ödemini törədən səbəblərin aradan qaldırılması, ağır hallarda sidikqovucu dərmanların, ürək preparatlarının (strofantin, korqlikon və s.) tətbiqi.
Rafael
Rafael — kişi adı.
Sifiddəşt
Sefiddəşt — İranın Çahar-Mahal və Bəxtiyari ostanının Bürucin şəhristanının Mərkəzi bəxşində şəhər. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhərin əhalisi 5,880 nəfər və 1,333 ailədən ibarət idi. Əhalisinin əksəriyyəti Qaşqay türklərindən ibarətdir, Qaşaqay türkcəsində danışırlar və şiə müsəlmandırlar.
Qızılqaz
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid heyvan cinsi.
Növləri
Qızılqazlar (qırmızı flaminqolar) nadir, sayı azalmaqda olan, qışlayan və köçəri növdür. Afrikadan tutmuş, Orta Şərq, Qafqaz, Avropanın Aralıq dənizi sahillərində yayılmışlar. Xəzərdə və bütün iri daxili su hövzələrində qışlayırlar. Ən stabil qışlama yerləri – Qızılağac körfəzi, Abşeron yarımadasının Şıx sahilləri, Dəvəçi limanı, Şirvan qoruğu, Kürün deltasından cənubda, Ağgöl, Sarısu və Kür-Araz düzənliyinin digər iri gölləri. Eləcə də İranda Urmiya və Maharlı göllərində. Duzlu göllərdə və dəniz körfəzlərində məskunlaşması yüksək duzluluğu olan sularda balıqların yoxluğu şəraitində qızılqazların əsas qidası xərçəngkimilərinin geniş yayılmasıdır. Dəniz körfəzlərinin açıq dayaz sahillərində, plankton və bentosla zəngin göllərdə yaşayır.
Çoxalması
Nadir hallar istisna olmaqla Azərbaycanda yuvalamır. 1955-ci ildə 13 cüt Salyan rayonunda Ağ-çala gölündə yuvalayıb. 1982-ci ildə Qızılağac körfəzində kütləvi yuvalaması müşahidə edilmişdir.
Sayı
Azərbaycanda qışlayan qızıl qazların sayı XX əsr ərzində 10 dəfə düşmüşdür. Məsələn, Qızılağac körfəzində 1933-1934-cü illərdə qış mövsümündə 20 mindən artıq, 1956-cı ilin dekabrında – 5 min, 1957-ci ilin fevralında güclü şaxtalardan sonra – 400-ə kimi, 1976-1977-ci illərdə – 200, 1979-cu ilin yanvarında – 200, 1982-ci ildə – 150, 1993-cü ildə – 800, 1994-cü ildə – 2800 quş müşahidə olunmuşdur.
Sayının dəyişilməsinin əsas səbəbi, yəqin ki Xəzərin səviyyəsinin dəyişilməsi ilə bağlıdır. 1978-ci ildən başlayaraq Xəzərin səviyyəsinin qalxması ilə əlaqədar qızıl qazların toplanma yerləri vaxtaşırı olaraq dəyişilir, yeni yerlər əmələ gəlir, köhnələri isə su altında qaldığı üçün qışlamağa yararsız olur.
Yuvaları
Qızılqazların yuvaları vulkan şəklindədir. Yuva quran qızılqazlar palçıq, kiçik daş parçaları və tökülmüş lələklərdən istifadə edirlər. Maraqlısı odur ki, quşun istifadə etdiyi bu qarışıq çox tez quruyur. Yuva 30 santimetr hündürlüyündə olur. Yuvanın hündür olması su yüksələrkən yumurtanı sudan qoruyur.
Formaları
Qızılqazların pərdəli ayaqları üzmələrini asanlaşdırır. Ayaqların yastı və geniş olması sayəsində qızılqazlar yumşaq palçıq üzərində belə batmadan asanlıqla gəzirlər.
Yəqin ki, fotolarda təkayaqlı qızılqazlara rast gəlmisiniz. Alimlərin gəldiyi qənaətə görə, qızılqaz quşlarının təkayaqlı duruşu onlara daha az güc sərf etməyə imkan verir. Belə ki, təkayaqlı duruş zamanı quşun sərf etdiyi enerji ikiayaqlı duruşa sərf edilən enerjidən daha azdır. ABŞ elmi qrupunun gəldiyi nəticəyə əsasən, tək ayaq üstə duran qızılqazın əzələləri, demək olar ki, heç bir gərginliyə düşmür – əksinə, quşun əzələləri dincəlir. Bu səbəbdən qızılqazlar tək ayaq üstündə durarkən, hətta mürgüləyə də bilirlər.
Digər elmi qrupların fərziyyələrinə görə isə, təkayaqlı duruş quşlara bədən temperaturunu qoruyub saxlamağa imkan verir.
Bulbophyllum prianganense
(Bulbophyllum prianganense) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Buta (film, 2011)
Buta — rejissor İlqar Nəcəfin filmi.
Eddi İsrafilov
Eddi İsrafilov — Azərbaycanlı futbolçu. Hal-hazırda Azərbaycan Premyer Liqasında çıxış edən Neftçi klubuna məxsusdur. 2015-ci ilin yanvarında Azərbaycan millisində çıxış etməyə razılıq verib.
Buta (film, 2011)
Məzmun
Filmin titrləri: Buta-xalçaların, parçaların, freskaların üzərində naxış. Məlum olmayan zamanlarda yaranıb. Çoxmənalı simvolikaya malikdir. Buta-gül qönçəsi, meyvə toxumu, günəş, su damlası, alov dili-bir sözlə çox şey deməkdir. Onun əsas mənası isə həyatdır.
Erkən yaşlarından valideynlərini itirən Buta (Tofiq Əliyev) (7yaş) ucqar dağ kəndində nənəsi ilə birgə yaşayır. Onun ağıllı düşüncə tərzi və hərəkətləri yaşıdları tərəfindən qısqanclıqla qarşılanır. Buta, həmyaşıdlarının təzyiqlərinə və zorakılığına məruz qalır. Belə ağır günlərin birində, onun köməyinə qoca (70 yaş) (Rafiq Əzimov) gəlir. Bu o qocadır ki, uzun illər öncə kənddə taxıl dəyirmanını işlədirdi. Və kənddə keçirilən covkan oyununun qalibi olardı. O, (qoca) cavanlığda kənddə sevdiyi qızı ona vermədikləri üçün, kəndi tərk edərək getmişdi. Biz filmin sonuna yaxın bilirik ki, qocanın cavanlıqda sevdiyi qız, Butanın hal-hazırda birgə yaşadığı nənəsi (Kimyaxanım Daşdıyeva) olmuşdur. Hansı ki, Buta bundan xəbərsizdir. Qoca kənddən gedəndən sonra, dəyirman xarabalığa çevrilmişdi. O, dolanışıq üçün, kənddən 35–40 km aralıda olan, köhnə sabun fabrikindən duru sabun (maye) alaraq, onu kənddə satıb dolanır. Və dəyirmanı yenidən düzəltmək barəsində düşünmür. Butanın, Qoca ilə tanışlığı, onun həyatını tədricən dəyişməyə başlayır. Qoca Butaya psixoloji dəstək verərək, onu yavaş-yavaş yetimlik və tənhalıq sindromundan çıxarmağa başlayır. Bu aralarda, Buta maraqlı bir vəziyyət ilə qarşılaşır. Belə ki,o (Buta) qonşu kəndin dəyirmanından, eşşəyin belində evlərinə qayıdarkən, torpaq yolla onların kəndinə doğru qalxan qəribə bir avtomobil görür. Və heç vaxt görmədiyi bu maşın, onun böyük marağına səbəb olur. Maşının sürücüsü ilə tanış olandan sonra, məlum olur ki, bu adam böyük şəhərdə nəhəng bir sabun firmasının meneceridir (Elnur Kərimov). Və onu ucqar kəndlərə, firmanın sabun məhsullarını yaymaq üçün göndəriblər. Menecer söhbətin əvvəlində Butaya adi, savadsız kənd uşağı kimi yanaşır. Lakin Buta ilə olan söhbətin bir məqamı onda (Menecer) hədsiz iz buraxır. Və onun qüruruna hörmət edir. Hər fürsətdə, Butanın yanına qaçan Gülyanaq (6yaş) onunla dost olmağa can atır. Lakin onun bu hərəkətini, Buta laqeyd qarşılayır. Və hər dəfə də onu özündən uzaqlaşdırmağa çalışır. Gülyanağı özündən uzaqlaşdırmağının ən böyük səbəbi, Gülyanağın böyük qardaşı (Əzim 8 yaş) ilə kənddə olan soyuq münasibətidir. Əzim kənddə olan həmyaşıdları arasında ən davakar uşağdır. O, (Əzim) uşaqlar arasında tez-tez keçirilən xoruz döyüşünün həmişə qalibi olur. Əlləri arxada və tək ayaq üstə keçirilən xoruz döyüşü, Əzim üçün su içmək kimi bir şey olmuşdur. Hətta o, qonşu kənddən döyüşmək üçün gələn uşaqları da məğlub edirdi. Bütün bunlar onun (Əzim) mütləq hakimiyyətinin göstəricisi ola bilərdi. Lakin, bir nəfər ilə döyüşməmişdi. Butanı hər dəfə döyüşə təhrik etmək istəməsi bir fayda vermirdi. Bacısı Gülyanağın Butanın yanında tez-tez görünməsi isə onu daha da özündən çıxarırdı. Və ara-sıra aralarında baş verən qarşıdurmalar, həlledici döyüşə zəmin yaradırdı. Buta döyüşə laqeyd yanaşırdı. Eyni zamanda, təkliyi onda müəyyən bir qorxu yaradırdı. Ağır günlərin birində, Qocanın ona yaxınlaşması və onunla danışması Butada azacıq ümid yaradır. Qoca Butaya mənəvi kömək olur. Və sanki, Buta daxilən böyüyür.
Eddi İsrafilov
Klub karyerası
Eddi 2005-ci ildə 13 yaşında Milanın Futbol Akademiyasına qoşuldu, ancaq iki il sonra "La Moyenera" klubuna keçdi. 2010-cu ilin yayında Eddi "Real Mursiya" komandasına qoşuldu.
Eddi komandada debütünü 8 may 2011-ci ildə etdi. O, Sequnda Divizya B-də ev oyununda meydana çıxdı, bu oyunda Eddinin komandası 2-1 hesabı ilə qalib gəldi. O Terkera Diviziyasında Real Mursiya İmperial komandası ilə bir neçə il keçirdi.
25 avqust 2012-ci ildə Eddi ilk dəfə rəsmi oyunda meydana çıxdı. "Sportinq de Qiyon" klubuna qarşı 3-2 hesabı ilə qalib gəldikləri oyunda Eddi əvəzetmədən meydana daxil oldu. 26 yanvar 2014-cü ildə o ilk qolunu vurdu. "RCD Malyorka" ilə ev oyununda fərqlənərək hesabı 2-2 etdi.
1 sentyabr 2014-cü ildə Eddi La Liqada mübarizə aparan "Qranada" klubuna icarəyə verildi. O ilk debütünü 20 sentyabrda Atletik Bilbao ilə oyunda etdi. Oyunun 62-ci dəqiqəsində Ruben Roşinanı əvəz edərək meydana daxil oldu.
Eddi İsrafilov 5 yanvar 2022-ci ildən etibarən Neftçi klubunun şərəfini qoruyur. O, Neftçinin heyətində ilk rəsmi matçını 1 fevral 2022 ci ildə Azərbaycan Kubokunda Sabah klubuna qarşı keçirib. İlk dəfə isə 18 mart 2022-ci il tarixində Neftçinin 85-ci yubileyində Qəbələyə qarşı Azərbaycan Premyer Liqasında keçirilən matçda fərqlənib. O ilk qolunu matçın 7-ci dəqiqəsində vurub.Bu qol həmin matçda onun vurduğu tək qol deyil. O həmçinin matçın 90+4-cü dəqiqəsində də fərqlənməyi bacarıb. Beləliklə, həmin matçda Eddi yalnız Neftçidə ilk qolunu vurmayıb, həm də dubl edib.
Milli komanda karyerası
Eddinin atası Dominqo Paskual Anqolanın paytaxtı Luandada anadan olub. Anası İradə İsrafilova isə Bakıda anadan olub. Qaydalara əsasən, o hər iki ölkənin milli komandasında, həmçinin İspaniya millisinin heyətində çıxış edə bilərdi.
2013-cü ildə Eddi Qətər millisi ilə yoldaşlıq oyunu üçün Azərbaycan milli komandasının heyətinə çağırıldı. Lakin, o, klub öhdəliklərini əsas gətirərək təklifdən imtina etdi.
2015-ci ilin yanvarında Azərbaycan milli komandasının baş məşqçisi Robert Prosineçki Eddinin milli komandanın heyətində çıxış etməyə razı olduğunu bildirdi.
Paris Milli Təbiət Tarix muzeyi
Paris Milli Təbiət Tarix muzeyi aşagıdakı müəssisələrdən ibarətdir:
Muzeyin 1850 nəfər əməkdaşı vardır. Onlardan 500 nəfəri elmi işçilərdir.
Rafael Santi
Rafael Santi — məşhur italyan rəssamı. Raffaello, Raffaello Sanzio, Raffaello Santi, Raffaello de Urbino və ya Rafael Sanzio de Urbino kimi də tanınmışdır.
Həyatı
İtaliyanın Urbino şəhərində 6 aprel 1483-cü ildə anadan olub. Rafael İntibah hərəkətlərini erkən inkişaf etmiş bacarıqlı bir gənc olaraq görmüş, rəssamlığa on altı yaşında çəkdiyi "Həvvanın yaradılışı" və "Trinite" əsərləri ilə başlamışdır. Rafaelin atası olan Giovanni Santi də Urbino da rəssamlıq edirdi. Atası 1494-ci ildə ölüncə Rafael, öz evində xarici təsirlərdən uzaq bir şəkildə işlərini davam etdirdi.
200px|thumb
Rafael Florensiyaya gedincə özünü İntibahın içində tapdı. Leonardo da Vinçi və Mikelancelo təsirində qalaraq sənətinə yeniliklər qatdı. Florensiyada 1508-ci ilə qədər çəkdiyi rəsm əsərləri isə "Sikst Madonne", "La Belle Jandinière", "Madonna of the Chair" və "Entombmeut" olmuşdur. Rafael, Romada Papa II. Julius üçün işləyib. Romaya gəldiyi zaman, Mikelancelo, Julius'un etdirdiyi Sikst kilsəsinin bəzəyini çəkirdi. Rafael, burada ilk olaraq Papanın kitabxanasını dekorasiyaya etdi. Çəkdiyi teolojik, fəlsəfi, lirik hesabatlarında sükunət; rənglərdə ahəng; mövzularda aydınlıq və bir bütün ifadə hakimdir. Rafaelin gördüyü işlərdən biri də parça üzərinə qoyduğu bəzəklərlə, divar örtükləri hazırlamasıdır. 1513-1521 illəri arasında hazırladığı on ədəd böyük divar bəzəmə örtüləri, Sikst kilsəsində istifadə edilmişdir. 1514-ci ildə, Papa Leo Xin əmri altında da Saint Peter Bazilikasının baş memarı oldu. 37-ci ad günündə, 6 aprel 1520-ci ildə, Romada öldü. Rafael, Avropada klassik rəssamlığın əsasını qoymuşdur. Michelangelodan fərqli olaraq görünən hər şeyi bütün zənginliyi tabloya köçürmüş, tarixi və xristianlığa aid dini mövzulara sadiq qalmışdır.
Pelekanon döyüşü
Pelekanon döyüşü və ya digər adı ilə Maltəpə meydan müharibəsi – Osmanlı dövləti ilə Bizans imperiyası arasında baş vermiş döyüşdür. Osmanlının Kocaeli yarımadasındakı fəthləri və İznikin mühasirəsi səbəbiylə 10-11 iyun 1329-cu ildə Bizans imperatoru III Andronikos ilə Osmanlı hökmdarı Orxan Qazi arasında baş vermiş döyüş Osmanlı dövlətinin parlaq qələbəsi ilə nəticələnmiş və o günə qədər diqqət çəkməyən osmanlılar ön plana çıxmışdır.
Döyüş
Axşama qədər davam edən döyüşün bundan sonra da davam etməsini təhlükəli görən imperator qərərgahına döndüyü zaman Orxan Qazinin hücuma keçməsindən sonra Bizasn ordusunda təşviş meydana çıxdı. Bu əsnada yaralanan imperator dəniz yolu ilə Konstantinopola geri döndü. Ordusunun çoxu xilas ola bilmədi və məhv edildi.
Nəticə
Orxan Qazi bu qalibiyyətdən sonra həmin il içində təkrar İznik üzərinə hücuma keçdi. Artıq köməyə olan ümidini itirən İznik komandanı müəyyən şərtlər müqaiblində təslim oldu. Bununla da, İznik Osmanlı dövləti tərəfindən ələ keçirildi. Bir çox tarixçiyə görə, İznikin ələ keçirilməsi Osmanlı dövlətinin tarixində yeni mərhələnin əsasını qoymuş və gələcəkdə Konstantinopolun ələ keçirilməsinə doğru atılmış iri addımlardan biri olmuşdur.
Döyüşün qələbə ilə sonlanmasında Osmanlı ordusunun komandanı orxan Qazinin şəxsi hərbi bacarığı xüsusi rol oynamışdır.
Telefon kodu
Telefon kodu — şəhərlərarası və beynəlxalq telefon zənglərini qəbul etməyə imkan verən sistem. Nömrə ilə işarələnən kodlar konkret coğrafi yerləşməyə uyğun gəlir.Bunun üçün Telefon Nömrəsi
Jelena Rozga
Jelena Rozga — Xorvatiyalı müğənni.
Studiya işləri
2006 Oprosti mala [Croatia Records]
2011 Bižuterija [Hit Records]
2012 Best of [Croatia Records]
Amerika lamantini
Amerika lamantini — nəhəng su məməlisi, olaraq Lamantinlər fəsiləsinə daxil olan növ. Bu canlılar əsasən Şimali, Cənubi və Mərkəzi Amerika sahilləri boyunca Atlantik okean sularında yaşayırlar.
Görünüşü
Yetkin fərdin uzunluğu ortalama olaraq 3 metr təşkil edir. Bəzən isə uzunluqları 4,5 metrə çata bilir (quyruğu ilə birlikdə). Bu canlıların çəkisi 200–600 kq arasında dəyişir. Nadir hallarda çəkiləri 1 tona çata bilir. Dişilər erkəklərə nisbətdə uzun və ağır olur. Yeni doğulan körpənin uzunluğu 1,2–1,4 m və 30 kq çəkiyə malik olurlar. Yetkin fərdlərin rəngi mavi-boz çalarda olur. Balalar isə ilk aylarda tünd rəng çalarlarında olur.
Amerika lamantinlərinin ön ətrafları Dəniz pişiklərində olduğu kimidir. Arxa ətraf isə bu canlının su həyatı sürməsinin bariz nümusəsidir
Yayılması
Əsasən Atlantik okeanın Şimali, Cənubi və Mərkəzi Amerika sahillərində yayılmışlar. Arealın mişal sərhəddi Amerikanın Florida ştatı sahillərini təşkil edir. Onlara həmcinin Virciniya və Luiziana ştatları sahillərində belə müşahidə etmək olur. Karib dənizi sularında və Braziliyanın Mansanaras buxtası sahillərində müşahidə edilir. Okean dayazlıqlarında və sahilə yaxın kanal və çaylarda yaşaya bilirlər. Qida arxasınca köç edə bilirlər
Həyat tərzi
Amerika lamantini istər duzlu istərsə şirin sulu sahələrdə yaşaya bilirlər. Kanallar və çaylarla axın istiqaməyinə üzə bilirlər. Ləngliyi ilə fərqlənirlər. Onlar istər təmiz istərsə çirklənmiş sularda belə yaşayırlar. İri ölçüləri səbəbindən üzdükləri ərazilərdə suyun dərinliyi minimum 1–2 metr təşkil etmədi vacibdir. 3–5 metr dərinliklərdə sərbəst üzə bilirlər. 6 metdən dərin ərazilərə eniş təşkil etmirlər. Okeandan hətta 200 km aralıda Sent-Con çayında müşahidə edirlər.
Amerika lamantinləri əsasən düşmənləri olmayan ərazilərdə yaşadığından demək olar ki, müdafiə mexanizmləri yoxdur. Əsasən dəstə halında yaşamasa da sürülərə belə rast gəlinir.
Quyruqları əsasən sərbəst üzməsinə xidmət edir. Onlar həm gecə həm də gündüz aktiv olurlar. Yalnız bir necə saat dincəlirlər. Əla eşitmə qabiliyyətinə malik olurlar. Görmə qabiliyyətləri pis deyildir
Çoxalması
Tənha həyat sürsələrdə çütləşmə zamanı bir yerə toplaşırlar. Bu qruplarda 20 başdan ibarət dişi və erkək Amerika lamantini toplaşır. Erkəklər dişilər uğrunda mübarizə aparırlar. Bu zaman dişilər erkəklərdən qaçırlar. Erkəklərdə yetkinlik yaşına 9–10 ilində, dişilər isə 4–5 ilində çatırlar. Buna baxmayaraq dişilər 7–9 yaşında bala verirlər. Boğazlıq dövrü 12–14 ay davam edir. Əsasən bir bala versələrdə, iki balasının olması barədə məlumatlar vardır. Boğazlıq dövrləri arasında vaxt 3–5 il davam edir. Bala ölərsə bu vaxt qısala bilir. İlk 18 ay müddətində bala ana südü ilə qidalanır. 3 həftəliyindən etibarən artıq yosunla qidalsna bilirlər. Ana və bala arasında olan əlaqə bu canlıların ən sabit birliyidir. Bu birlik balanın yetkinləşməsinə qədər davam edir
Qidalanması
Bu növ lamantinlərin sifətləri aşağı sallanmış formadadır. Ola bilsin ki, bu onların qidalanması ilə əlaqədardır. Bu canlıların özünə məxsus xüsusiyyəti ondadır ki, onların yuxarı dodağı haçalıdır (dovşan dodaqlıq). Onlar həmcinin bitki köklərini belə dopara bilirlər. Bəzi lamantinlər həmcinin Onurğasızlar və Balıqlarla qidalanırlar.
Bulbophyllum praetervisum
(Bulbophyllum praetervisum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Karlos Latuff
Karlos Latuff (Carlos Latuff, 30 noyabr 1968) — Livan əsilli Braziliya karikaturaçısı. Onun karikaturaları əsasən anti-kapitalizm, anti-qloballaşma, anti-sionizm mövzularını əhatə edir.
Dəstna
Dəstna— İranın Çahar-Mahal və Bəxtiyari ostanının Kiyar şəhristanının Mərkəzi bəxşində şəhər. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhərin əhalisi 5,111 nəfərdən ibarət idi. Əhalisinin əksəriyyəti bəxtiyarilərdən ibarətdir, bəxtiyari dialektində danışırlar və şiə müsəlmandırlar.
Aperi sabiti
Aperi sabiti — riyaziyyatın sirli ədədlərindən biridir. Elektrodinamika sahəsində elektronun giromaqnetik əmsalının ikinci və üçüncü dərəcə hədləri ilə bərabər, bir çox fiziki məsələlərdə qarşılaşılan bu sabit, məxrəcində eksponensial funksiya mövcud olan inteqralların həllində də istifadə olunur. Debye modelinin ikiölçülü fəza üçün hesablanması buna misal olaraq göstərilə bilər. Sabit aşağıdakı kimi təyin edilir:
Burada ζ, Rieman zeta funksiyasını ifadə edir. Bu ədədin təxmini qiyməti belədir:
Osiloskop
Osiloskop və ya digər adıyla rəqsölçən - elektron ölçü və müşahidə vasitəsi. Gərginlik və cərəyan dəyərlərinin dəyişməsi ilə amplitudun zamana bağlı olaraq dəyişməsini qrafik halında göstərir. Bu qrafiklərdən siqnalın zərbə və boşluq müddətində, amplitudu, tezlik və periodu əldə edə bilir. Elektrik dövrələrindən çox, elektronik dövrələrdəki ölçülmələrdə istifadə olunur. Kvadrat və ya sinuzoidal girişli dövrələrin çıxışlarını və xarakteristikalarını aşkarlamaq üçün hazırlanmışdır.
Ebola virusu xəstəliyi
Ebola virusu xəstəliyi (, EVD) , həmçinin Ebola hemorragik qızdırması   kimi tanınır (, EHF, ) — kəskin viruslu yüksək yoluxucu xəstəlik. Nadir, lakin olduqca təhlükəli bir xəstəlikdir. Epidemiyanın başlaması Mərkəzi və Qərbi Afrikada qeydə alındı, ölüm 25–90% arasında dəyişdi (orta hesabla 50%). Hal-hazırda Ebola üçün etibarlı bir peyvənd yoxdur, ancaq ölkələr 2015-ci ildə yayıldığı üçün artıq peyvəndi ciddi qəbul etdilər.
Yayılması
— Ebola virusu insanlara əsasən qan və digər bədəndaxili mayelər, eləcə də virus daşıyıcısı olan heyvanlardan keçir. Yarasa, meymun və digər heyvan növləri virus daşıyıcısı ola bilər;
— Ebola insandan insana qan və digər bədəndaxili mayelərlə əlaqə yoluyla keçir;
— Dəfn mərasimlərində ölü insana toxunmaq yoluyla da virusa yoluxmaq mümkündür;
— Virusun inkubasiya müddəti (infeksiyaya yoluxma anıyla xəstəliyin əlamətlərinin müşahidəsi arasındakı müddət) 2 gündən 21 gün arasında dəyişə bilir;
— Qanlarında və daxili əzalarında virus daşıdıqları müddətcə insanlar infeksiya daşıyıcısı hesab olunur
Yoluxmanın əlaməti
İnfeksiyaya yoluxmanın ilk əlamətləri bədən hərarətinin qəfil yüksəlməsi, əzələ ağrıları, ümumi halsızlıq, başağrısı və boğaz iltihabıdır. Növbəti mərhələdə xəstədə qusma, ishal, bədəndə səpki, böyrək nasazlığı və qara ciyər fəaliyyətində problemlər müşahidə olunur. Bəzi hallarda xəstədə daxili və xarici qanaxmalar baş verə bilər. Hələ ki, bu infeksiyanın qarşısını ala biləcək heç bir müalicə və vaksin yoxdur.
Xarici keçidlər
https://interaztv.com/society/21502
Fərruxşəhr
Fərruxşəhr— İranın Çahar-Mahal və Bəxtiyari ostanının Şəhrikürd şəhristanının Mərkəzi bəxşində şəhər. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhərin əhalisi 28,920 nəfər və 7,532 ailədən ibarət idi.
Anton Vayno
thumb|Anton Vayno Anton Vayno (, ; d. 17 fevral 1972, Tallin, Estoniya SSR, SSRİ) — Rusiya prezidenti Administrasiyasının rəhbəri (12 avqust 2016-cı ildən).
Həyatı
17 fevral 1972-ci ildə Estoniya SSR-in paytaxtı Tallində anadan olmuşdur.
1996-cı ildə Moskva Dövlət Beynəlxalq Münasibətlər İnstitutunu bitirmişdir.
Rusiyanın Yaponiyadakı səfirliyində, Xarici İşlər Nazirliyində işləmişdir.
2003-cü ildə Rusiya Prezident Administrasiyasına keçmiş və protokol xidməti İdarəsinə təyin olunmuşdur. O, bu idarədə müxtəlif vəzifələr tutmuşdur.
Putin prezident postunu Dmitri Medvedyevə ötürdüyü dövrdə baş nazir postuna keçəndə Anton Vayno Hökumət Aparatına təyin olunub, daha sonra aparat rəhbərinin müavini, baş nazirin protokol xidmətinin rəhbəri olmuşdur.
2012-ci ildə yenidən Putinlə Kremlə qayıtmış və Prezident Administrasiyasının rəhbərinin müavini təyin edilmişdir. 12 avqust 2016-cı ildə Administrasiyasının rəhbəri vəzifəsinə təyin olunana qədər həmin vəzifədə işləmişdir.
Qıvrımlələk qutan
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Təsviri
Rəngi bozumtul-ağdır. Dimdiyinin alt hissəsində boğaz kisəsi vardır. Qanadlarının ucu qaradır. Boynunun arxa hissəsində və başındakı lələklər bulanıq ağ rəngli qıvrım "papaqcıq" əmələ gətirmişdir.
Yayılması
Avropa, Asiya və Afrikada yayılıb. Azərbaycanda əsasən Xəzərin sahil sularında, Böyük və Kiçik Qızılağac körfəzlərində, Şirvan Milli Parkında, Araz dəryaçasında və Arpaçay su anbarında, Mahmudçala-Ağçala, Ağgöl və Sarısu göllərində qışlayır. Sarısu və Ağgöldə nəsil verib.
Yaşayış yeri və həyat tərzi
Balıqla zəngin olan iri su hövzələrində məskunlaşır. Cil, Alxovka, Kələdəhnə, Qarasu, Şilyan, Sor-sor, Mehman və s. göllərin qurudulması nəticəsində təbii yaşayış yerləri azalıb. Uçub gəlməsi və ötüb keçməsi payızda oktyabrın ortalarında, noyabrda, yazda isə martda olur. Gündüzlər fəal olur. Balıq yeyir. 3 yaşında cinsiyyət yetişkənliyinə çatır. Koloniya halında nəsil verir. Apreldə yuva tikir, yuvasında 2-3 yumurta olur. 40 günə qədər kürt yatır.
Sayı
Rusiyada qışın sərt keçdiyi illərdə şimaldan köçən fərdlər hesabına Azərbaycanda sayı artır. Qızılağac Dövlət Təbiət Qoruğunda qışda 1979-cu ildə 800, 1982-ci ildə 50, 1999-cu ildə 180, 2002-ci ildə 130, 2004-cü ildə 190, 2005-ci ildə 260, 2006-cı ildə 1225 fərdi, Kür çayının mənsəbində 2006-cı ildə 590, 2007-ci ildə 39, Ağgöldə 1989-cu ildə 5, 2009-cu ildə 11, Mahmudçala-Ağçala göllərində 1989-cu ildə 31 fərdi qışlayıb. Ağgöldə və Sarısuda 2005-ci ilə qədər hər il 10-15 cütü yuvalayıb. Son illərdə reproduksiya dövründə müşahidə edilməyib.
Məhdudlaşdırıcı amillər
1992-ci ilə qədər Xəzərin neft məhsulları ilə, daxili su hövzələrinin isə kənd təsərrüfatında istifadə olunan zəhərli kimyəvi maddələrlə çirkləndirilməsi nəticəsində yem ehtiyatının azalması, qanunsuz ovlanması, yaşayış yerlərində mühərrikli qayıqların fasiləsiz hərəkəti.
Qorunması üçün qəbul edilmiş tədbirlər
Ovlanması qadağandır. Qızılağac Dövlət Təbiət Qoruğu, Şirvan, Abşeron, Ağgöl Milli Parkları və su-bataqlıq sahələrində yasaqlıqlar təşkil edilməsi faydalı olub. CİTES, Bern, Bonn və Ramsar konvensiyalarına, AEWA sazişinə, Beynəlxalq Təbiəti Mühafizə İttifaqının Qırmızı Siyahısına, Naxçıvan MR-in (2006) Qırmızı Kitablarına daxil edilib.
Qorunması üçün məsləhət görülmüş tədbirlər
Sarısu gölünə və Kürün deltasına yasaqlıq statusunun verilməsi, qanunsuz balıq ovuna nəzarətin gücləndirilməsi və növün qorunmasının aktiv təbliği vacibdir. thumb|left|200px|Azərbaycan poçt markası, 2013
Şahid
Şahid (الشاهد) və ya tanıq, hansısa bir hadisəni görən ya bilən şəxs. Ədalət məhkəməsi araşdırmalarında bildiyi məlumatı söyləmək üçün əhəmiyyətlidir.
Azərbaycan Respublikasının Cinayyət-prossesual məcəlləsinə əsasən cinayət işi üzrə hər hansı əhəmiyyət kəsb edən hallardan xəbərdar olan şəxs ittiham tərəfindən ibtidai araşdırma və ya məhkəmə baxışı zamanı, müdafiə tərəfindən isə məhkəmə baxışı zamanı çağırılıb şahid qismində dindirilə bilər.
Gürcüstan tarixi memorialı
Gürcüstan tarixi memorialı – Tbilisi şəhərində, hündür təpə üzərində yerləşən və Zurab Seretelinin layihəsi əsasında hazırlanmış abidə kompleksi.
Tarixi
Zurab Seretelinin layihəsi əsasında işlənmiş abidə kompleksinin yerində ilkin olaraq İosif Stalinin 100 metrlik nəhəng heykəlinin ucaldılması planlaşdırılırdı. Lakin, ideya Stalin tərəfindən bəyənilmir. O, həmin ərazidə hansısa böyük layihənin gerçəkləşdirilməli olduğunu desə də, belə layihəni gerçəkləşdirəcək sənətkar olmadığını bildirir. Gürcüstan tarixinə həsr edilmiş dəbdəbəli abidənin yaradılmasından əvvəl 1980-ci illərin ortalarına kimi ərazi boş qalmışdır.
Memorialın inşasına iyirmi il (1985-2003) vaxt sərf edilsə də, o, hələ də tamamlanmamış olaraq qalmaqdadır. Patriarx bəzi lövhələrdə qeyri-dəqiqliklər müşahidə etmiş və bundan sonra, həmin lövhələr yenidən işlənməsi üçün sökülərək emalatxanaya göndərilmişdir.
Təsviri
Gürcüstan tarixi memorialı şəhər mərkəzindən 13 km aralıda, Tbilisi dənizi adlandırılan su anbarının sahilindəki hündür təpə üzərində yerləşir. Abidə dəniz səviyyəsindən 120 metr yüksəklikdə yerləşir.
Kompleks, hər biri 353 metr hündürlüyə malik olan 16 bədii tərtib olunmuş sütundan ibarətdir. Bürünc və misdən hazırlanmış sütunlar tematik barelyef və qorelyeflərlə bəzədilmişdir.
Hər sütun üç hissəyə bölünmüş, aşağıda Bibliya çarları, ortada Gürcüstanın tanınmış ictimai-siyasi xadimləri, yuxarıda isə məişət səhnələri təsvir olunmuşdur. Sütunlar elə düzlmüşdür ki kompleksə yuxarıdan baxdıqda xaç forması alınır.