cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tekumse lənəti
Tekumse lənəti, həmçinin ABŞ prezidentlərinin lənəti, prezident lənəti kimi də tanınır - vaxtilə ölmüş şauni tayfasının hindu döyüşçüsü olan Tekumse tərəfindən ağların danışıqları pozmasına görə, lənət haqqında əfsanə. Lənət hər 20 ildən bir seçilən ABŞ prezidentinin öldürülməsi və yaxud prezidentlik səlahiyyətləri vaxtı ölməsini özündə əks etdirmişdir.
Birinci nəsildən başlayaraq seçildiyi illərin sonu sıfırla bitən 3 prezidentdən başqa qalanlarının hamısı vəzifəsini icra edərkən ölmüşdür.
Bir neçə mənbəyə əsasən bu lənət yeddinci nəsilə qədər öz təsirini göstərir.
Birinci nəsil - Uilyam Harrison - 1840-cı ildə prezident seçilmişdir. 4 aprel 1841-ci ildə sətəlcəm xəstəliyindən ölmüşdür
İkinci nəsil - Avraam Linkoln - 1860-cı ildə preziden seçilmişdir. 14 aprel 1865-ci ildə teatrda Konfederativ Ştatlarının tərəfdarı tərəfindən sui-qəsd nəticəsində öldürülmüşdür
Üçüncü nəsil - Ceyms Qarfild - 1880-ci ildə seçilmişdir. 19 sentyabr 1881-ci ildə vağzalda ruhi xəstə tərəfindən öldürülmüşdür
Dördüncü nəsil - Uilyam Mak-Kinli - 1900-cu ildə yenidən prezident seçilmişdir. 14 sentyabr 1901-ci ildə sərgidə anarxist tərəfindən öldürülmüşdür
Altıncı nəsil - Franklin Ruzvelt - 1940-cı ildə yenidən prezident seçilmişdir. 12 aprel 1945-ci ildə beyninə qan sızmasından ölmüşdür
Yeddinci nəsil - Con Kennedi - 1960 -cı ildə seçilmişdir. 22 noyabr 1963-cü ildə Li Harvi Osvald tərəfindən sui-qəsd nəticəsində öldürülmüşdür
Səkkizinci nəsil - Ronald Reyqan - 1980-ci ildə prezident seçilmişdir. İlk dəfə olaraq, qanuna uyğunluğu pozdumuşdur. 1981-ci ildə ona qarşı təşkil olunmuş sui-qəsddən sağ çıxdı. 1989-cu ildə sağ-salamat şəkildə vəzifəsindən getdi
Doqquzuncu nəsil - Corc Uoker Buş - 2000-ci ildə prezident seçilmişdir. Qanunauyğunluğa əsasən, bu lənət ona təsirini göstərməli idi. 2005-ci ildə prezidentə Gürcüstanda olduğu zaman sui-qəsd təşkil olunsa da, (qumbara atmışdılar) bu uğursuzluqla nəticələndi. Özünün ikinci prezidentlik müddətini bitirdi və hal-hazırda firavan həyat sürür
Terminalia parviflora
—  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Azərbaycan Bədii Tərcümə və Ədəbi Əlaqələr Mərkəzi
Azərbaycan Bədii Tərcümə və Ədəbi Əlaqələr Mərkəzi — Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin nəzdində fəaliyyət göstərən Bədii Tərcümə və Ədəbi Əlaqələr Mərkəzi Nazirlər Kabinetinin 1989-cu il 6 mart tarixli qərarı ilə yaradılıb. alt=Dünya ədəbiyyatı"dərgisinin sayları|thumb|Dünya ədəbiyyatı"dərgisinin sayları
Tarixi
Mərkəzin ilk sədri tanınmış türkoloq alim Aydın Məmmədov olub. 1991–2014-cü illərdə Mərkəzə yazıçı Afaq Məsud rəhbərlik edib və 1989–2014-cü illərdə onun baş redaktorluğu ilə Mərkəzin rüblük nəşri olan "Xəzər" jurnalı işıq üzü görüb. 2014-cü ildən 2021-ci ilədək Bədii Tərcümə və Ədəbi Əlaqələr Mərkəzinə şair, tərcüməçi, esseist Səlim Babullaoğlu rəhbərlik edib. Mərkəz 1991–2007-ci illər ərzində 70-ə yaxın tərcümə əsərini ayrıca kitab kimi çap edib. 2014-cü ildən "Dünya ədəbiyyatı" Bədii Tərcümə və Ədəbi Əlaqələr Mərkəzinin nəşri kimi dərc edilib.
2021-ci ilin iyul ayından Bədii Tərcümə və Ədəbi Əlaqlər Mərkəzinin sədri tərcüməçi, dramaturq Vaqif Əlixanlıdır.
Dərginin qurucusu və ilk baş redaktoru Səlim Babullaoğlu, hazırkı baş redaktoru ədəbiyyatşünas, tərcüməçi Seyfəddin Hüseynlidir. Dərginin 2014–2017-ci illər ərzində Ukrayna, Rusiya, Oman, İran, İngiltərə ədəbiyyatları xüsusi sayı, "Dünya dramaturgiyası xüsusi buraxılışı" işıq üzü görüb. Bədii Tərcümə və Ədəbi Əlaqələr Mərkəzi 2014–2017-ci illərdə Ukraynanın "Vsesvti" jurnalı, Omanın Mədəniyyət Assosiasiyası, İranın Mədəniyyət Mərkəzi, Azərbaycan-Rusiya Mədəniyyət və Həmrəylik Mərkəzi, Serbiya və Moldova Yazıçılar İttifaqları, başqa təşkilatlarla əməkdaşlıq barədə Memorandum imzalayıb. 2014-cü ildən Bədii Tərcümə və Ədəbi Əlaqələr Mərkəzinin daha nəşri kimi yenilənmiş "Ulu Çinar" jurnalı (Türk xalqları ədəbiyyatı toplusu) işıq üzü görməyə başlayıb. Jurnalın baş redaktoru şair, tərcüməçi Elxan Zaldır.
Mərkəz "ATV Kitab" seriyası ilə əməkdaşlıq edir və bu əməkdaşlıq çərçivəsində dünya xalqları ədəbiyyatalarından onlarla kitab işıq üzü görüb. Bədii Tərcümə və Ədəbi Əlaqələr Mərkəzi eyni zamanda bir çox beynəlxalq ədəbi tədbirlərin təşkilatçısıdır. 2015-ci ildə ilk dəfə təşkil olunan I Bakı Beynəlxalq Poeziya Festivalı da bu sıradandır.
Bürhani-Tərəqqi
Bürhani-Tərəqqi — 1906–1911-ci illərdə Həştərxanda müəyyən fasilələrlə nəşr olunan, daha çox dini məqalələr çap edən qəzet.
Azərbaycan Bədii Tərcümə və Ədəbi Əlaqələr Mərkəzi
Tarixi
2019-cu ildə onun rəhbərliyi ilə dahi Azərbaycan şairi Nəsiminin anadan olmasının 650 illiyi ilə əlaqədar şairin ilk dəfə rumın dilində "Ənəlhəqq" (Sunt purul adevar) — 650 misralıq qəzəl və rübailərindən ibarət kitabının tərcüməsi və nəşri gerçəkləşib.
Bürhani-Tərəqqi
İlk nömrəsi 1906-cı il iyunun 8-də çıxmışdır. Naşiri və redaktoru Mustafa Lütfi İsmayılov Şirvanski idi. Qəzetdə yerli müəlliflərlə yanaşı N. Nərimanov da iştirak etmiş, "Elmi və fənni" mövzularda bir sıra məqalələr ("Tibb və islam" və b.) dərc etdirmişdir. Qəzetdə M.Ə. Sabir, M. Hadi və başqaları da öz əsərlərini çap etdirmişlər. 1907-ci ilin iyun ayının axırlarında qəzetin nəşri dayandırılmışdır. Təxminən bey ay sonra 1907-ci il 18 noyabrda qəzetin növbəti nömrəsi buraxılmışdır.
Enerjinin saxlanması qanunu
Enerjinin saxlanması qanunu – təbiətdə ümumi qanunlarından biri (saxlanma prinsipləri).
Cenretlen burnu
Cenretlen (Йынрыльын) — Qayalıqdan ibarət olan burun Çukot dənizinin şimal-şərq sahillərində Neskenpilqin laqununun qərbində, Neşkan qəsəbəsindən 30 km aralıda yerləşir. Maksimal hündürküyü 71 metrdir.
Enerjinin saxlanması qanunu
Qanuna görə enerji bir formadan digər formaya çevrilərkən itmir və yenidən yaradılmır. Maddi sistem bir haldan digər hala keçdikdə onun enerjisinin dəyişməsi sistem ilə qarşılıqlı təsirdə olan cisimlərin enerjisinin artmasına və ya azalmasına ciddi uyğun gəlir. Enerjinin bir formadan digər formaya çevrilməsi prosesləri müəyyən miqdari ekvivalentlər ilə tənzimlənir.
Azərbaycan Bədii Tərcümə və Ədəbi Əlaqələr Mərkəzi
Tarixi
Bakıda Ukrayna, Moldova və İran ədəbiyyatı günləri, Kişinyov və Kiyevdə isə Azərbaycan ədəbiyyatı günləri təşkil edilib.
Cenretlen burnu
İnzibati cəhətdən Çukot Muxtar Dairəsi ərazisində yerləşir.
Otello (Vaşinqton)
Tarixi
1884-cü ildə iki qardaş olan Ben və Sem Haçinson adlı iki qardaş Krab su axınının kənarında ev tikdilər. Onlardan bir az sonra Tom MakManamon da buraya gəldi. 1901-ci ildə ilk mülk sahibləri meydana gəldi. 1904-cü ildə ilk poçt məntəqəsi quruldu.
Coğrafiyası
Ritsvil 49.82611°N, -119.17528°W (46.826111, -119.175278) kordinatlarında, Spokandan 160 km cənub-qərbdə, Sietldan 290 km şərqdə,  90-cı Ştatlararası Avtomagistraldan 40 km cənubda və 17-ci Vaşinqton Ştat Avtomagistralı ilə 26-cı Vaşinqton Ştat Avtomagistralının kəsişməsində yerləşir yerləşir. Ümumi ərazisi 9.87 km² olub, tamamilə quru ərazisindən ibarətdir.
Cenretlen burnu
Fauna
Burunda quş koloniyaları yuva qurur.
Otello (Vaşinqton)
İqlimi
Keppenin iqlimlər təsnifatına əsasən Otelloda yarımsəhra iqlimi mövcuddur. Orta illik temperatur 10.1 °C-dir. Ən isti ay İyul (orta aylıq temperatur 21.7 °C), ən soyuq ay Yanvardır (orta aylıq temperatur -1.7 °C). Ən yüksək temperatur 45.6 °C (5 avqust, 1961-ci il tarixində), ən aşağı temperatur isə -32.2 °C (2 fevral, 1950-ci il və 26 yanvar, 1957-ci il tarixlərində ) olmuşdur. Orta illik yağıntı miqdarı 207 mm-dir.
Enerjinin saxlanması qanunu
Bu qanunda maddi dünyanın vəhdəti özünü göstərir. Onun kəşfi ilə təbiətdə bütün fəaliyyətin vəhdəti mülahizəsi fəlsəfi mühakimədən çıxaraq elmi fakta çevrilmişdir.
Şiblyak
Balkan yarımadasında istisevən və quraqlığa davamlı kol bitkiləri fitosenozu. Şiblyak yarpağını tökən xırda sıx palıd ağaclarından, böyürtkən, itburnu və müxtəli kollardan ibarətdir.
Otello (Vaşinqton)
2010-cu il əhalinin siyahıyaalınması
2010-cu il əhalinin siyahıyaalınması məlumatlarına görə burada 7 364 nəfər əhali, 2 108 şəxsi təsərrüfat və 1 669 ailə vardı. Əhalinin sıxlığı 746.1 nəfər/km²-di. Burada 2 185 ev var və evlərin sıxlığı 221.4/km²-di. Əhalinin etnik tərkibini 53.4%-i Ağ amerikalılar, 0.5%-i Afroamerikalılar, 2.2%-i Hindilər, 1.2%-i Asiyalılar, 39.6%-i digər irqdən olanlar və 3.2%-i isə iki və daha artıq irqdən olanlar təşkil edirdi.
Sibir xalqları
thumb|Xantı - (Sibirin qədim yerli xalqlarından biri) qızları Sibir əhalisinin 9/10 hissəsini slavyan xalqları təşkil edir. Sibirin daimi qeydiyyatda olan 26 milyonluq əhalisinin 22 milyondan çoxunu ruslar, bir milyondan çoxunu isə ukraynalılar təşkil edir. Sibirin yerli xalqlarının sayı isə 1,3 milyondan artıqdır. 2009-cu il siyahıyaalınmasına görə müasir Sibirdə 40-a qədər yerli xalq yaşayır. Onların bəzilərinin məskunlaşdığı torpaqlar Avropa dövlətlərinin bir çoxunun ərazisindən böyükdür. Məsələn, Saxa Respublikasının (Yakutiya) ərazisi Fransanın ərazisindən 6 dəfə, buryatların yaşadığı ərazisi isə Böyük Britaniya torpaqlarından 1,5 dəfə böyükdür. Sibir xalqları öz saylarına görə 2 qrupa ayrılırlar: böyük və kiçik xalqlar. Buryatlar, yakutlar, tuvalılar, Sibir tatarları, xakaslar və altaylılar böyük xalqlar hesab olunurlar. Qalan xalqların hamısı Sibirin kiçik xalqları sayılırlar. Sibirin şimal-şərqində bir qrup eskimoslar (1500 nəfər) və aleutlar (500 nəfər) da yaşayır.
Azərbaycan Bədii Tərcümə və Ədəbi Əlaqələr Mərkəzi
Tarixi
2014-2022-ci illərdə Mərkəzin nəşri kimi fəaliyyətini davam etdirən "Dünya ədəbiyyatı" dərgisinin Türkiyə, İsrail, Pakistan, İngiltərə, Ukrayna, Rusiya, Serbiya, Moldova, Rumıniya, İran və Oman ədəbiyyatı xüsusi sayları, eləcə də elmi, dramaturji, esse, hekayə xüsusi sayları dərc edilib. 2022-ci ildən Səlim Babullaoğlunun təsisçisi olduğu "Dünya ədəbiyyatı" dərgisi Mərkəzin nəşri kimi dərcini dayandırıb və bilvasitə Azərbaycan Yazıçılar Birliyin nəşri kimi fəaliyyətə başlayıb.
Sibir xalqları
Sibir xalqlarının dil ailələri və dil qrupları
Sibir xalqları müxtəlif dil ailələri və dil qruplarına bölünürlər. Ən çox qohum dilli xalqlar Altay dil ailəsinə mənsub olan xalqlardır. Altay dil ailəsi 3 qrupa ayrılır: 1) Türk; 2) Monqol; 3) Mancur. Türk qrupu daha genişdir. Sibirdəki Altay Sayan xalqları (altaylılar 75 min) da bu qrupa daxildir. Türk qrupuna daxil olan Sibir xalqları aşağıdakılardır: tuvalılar, xakaslar, Qərbi Sibir tatarları, qaraqaslar, şorlar və dolqanlar, yakutlar. Bunların içərisində daha çox yakutlar üstünlük təşkil edir (360 min).
Sibirdəki monqol qrupu xalqlarından yalnız Baykal gölü ətrafında yaşayan buryatları (380 min) göstərmək olar. Bu baxımdan tunqus-macur qrupuna daxil olan xalqların sayı daha çoxdur. Bu qrupa tunquslar, lamutlar, nanaylar, ulçlar, negidallar, oroçlar, udegeylər, oroklar və mancurlar daxildir.
Sibirin bəzi xırda xalqları paleoasiyalılаr adlandırılır. Bu dil qrupuna Şimal-Şərqi Asiyanın bir çox xırda xalqları daxildir. Bunlar itelmenlər, çukçalar, koryaklar, yukagirlər və çuvanlardır.
Əsas məşğuliyyətləri
Tundra ərazisində maralçılıq geniş yayılmışdır. Buryatlar daha çox əkinçiliklə məşğul olurlar. Cənubi Altayın və Sayanın türk xalqları (xakaslar və tuvalılar), əsasən, iri buynuzlu heyvanlar saxlayırdılar. Şimali Altayın türk əhalisi isə ovçuluqla məşğul olur. Əkinçilik təsərrüfatı Altaydan qərbə doğru yerləşən ərazilərdə Tomsk, İşim, Barabin və Tobol tatarları arasında yayılmışdı. Hazırda Sibir tatarları öz məişət və mədəniyyətlərinə görə qonşu ruslardan o qədər də fərqlənmirlər.
Etnoqrafik xüsusiyyətləri
Yakutlar balıqçılıqla da məşğul olurlar. Köçəri buryatlar və altaylılar isə əvvəllər daha çox alaçıqlarda yaşayırdılar. Altayların, buryatların, xakasların və yakutların başlıca yaşayış evi tipi altıbucaq evlər idi. Oturaq yakutlar və buryatlar isə ağac evlərdə yaşayırdılar. Primorsk əhalisi keçmişdə yalnız tüstü çıxmaq üçün bacası olan qapısız qazmalarda yaşayırdılar. Oraya nərdivanla çıxıb-düşürdülər. XIX əsrdə onlar maralçı qəbilələr sayağı yaranqalar tikməyi öyrənmişdilər. Onlar da iki qatlı xəz kisələrə bənzər paltar geyirdilər.
Cənubi Sibirin maldar əhalisinin geyimləri monqol geyimlərinə bənzəyirdi. Cənubi Altay maldarları isə uzun ətəkli kürklər geyinirdilər. Yakutların qadın bayram libası "sanqıyax" adlanan uzun ətəkli qollu xəz koftalardan ibarətdir.
Oturaq balıqçılar itlərdən nəqliyyat vasitəsi kimi istifadə edirdilər. Onlar mürəkkəb qoşqu üsulu ilə xizəklərə qoşulurdu. Amur və Ob balıqçıları balıq dərisindən şalvar və xalat tikir, qış paltarlarını isə xəz dəridən tikirdilər. Ovçu və ya maralçı tayfalar Yenisey çayı ilə Oxot dənizi arasında məskunlaşmışlar. Onlar evenglər, evenlər, dolqanlar, selkunlar və ketlərin bir hissəsidir. Geyimləri "mamitsa" adlanan xəz dəridən ibarətdir və bu başdan ayağa qədər geyinilir.
Bir-birindən təcrid edilmiş vəziyyətdə yaşayan Sibir xalqları arasında nəsli qəbilə münasibətlərinin qalıqları çox güclü idi. Məsələn, yukagirlərdə belə bir qayda var idi ki, gənclər gələcək qaynatasının evində bir müddət işləyərək onun qızı ilə evlənmək hüququ qazanırdı. Evlənən gənclər elə orada da yaşayırdılar. Bu tərzdə "işləyib ödəmə əsasında nikah" çukça və koryaklarda da qeydə alınmışdır. Ərin arvad tərəfə getməsi adəti XVII əsrdə itelmenlər arasında da vardı. Lakin Sibir xalqlarının əksəriyyətində patriarxal nəsli quruluş hökm sürürdü. Məsələn, nivxlərdə nəsil ata xətti üzrə hesablanırdı. Qədim Sibir xalqları arasında quldarlıq münasibətləri də saxlanılırdı. Qul edilmiş kişilər qadın kimi ev işlərində çalışırdılar. Lakin bеşinci nəsildə qul artıq azad edilirdi.
Dinləri
Keçmişdə Sibir xalqları arasında ən çox şamanizm dini yayılmışdı. Şamanlıq XVII əsrdə buryatlar arasında buddizm ilə əvəz olunmuşdu. Buddizm tuvalılar arasında, xristianlıq xakaslar və altaylarda əsas din sayılır. Qərbi Sibir tatarları XVI əsrdə müsəlmanlığı qəbul etmişlər.
Otello (Vaşinqton)
2010-cu il əhalinin siyahıyaalınması
2 108 şəxsi təsərrüfatın 57.8%-ində özləri ilə yaşayan 18 yaşından kiçik uşaq olanlar, 56.5%-ində evli ailə, 15.8%-ində əri olmayan qadın, 6.8%-ində arvadı olmayan kişi, 20.8%-ində isə ailəsi olmayanlar vardı. Şəxsi təsərrüfatın 17.1%-ində tək bir şəxs və 7.6%-ində isə tək yaşayan 65 yaşdan böyük şəxs vardı. Hər şəxsi təsərrüfatda ortalama 3.46 nəfər, hər ailədə isə ortalama 3.91 nəfər vardı.
Şəhər əhalisinin orta yaşı 25.6 idi. Əhalinin 37.9%-i 18 yaşdan kiçik, 11.1%-i 18-24 yaş arasında, 27.2%-i 25-44 yaş arasında, 15.6%-i 45-65 yaş arasında, 8.1%-i isə 65 yaşdan böyükdü. Əhalinin 50.4%-i kişi, 49.6%-i qadındı.
2000-ci il əhalinin siyahıyaalınması
2000-ci il əhalinin siyahıyaalınması məlumatlarına görə burada 5 847 nəfər əhali, 1 788 şəxsi təsərrüfat və 1412 ailə vardı. Əhalinin sıxlığı 752.5 nəfər/km²-di. Burada 1 864 ev var və evlərin sıxlığı 621.6/km²-di. Əhalinin etnik tərkibini 54.18%-i Ağ amerikalılar, 0.53%-i Afroamerikalılar, 1.01%-i Hindilər, 1.01%-i Asiyalılar, 0.09%-ni Okeaniya adalarından olanlar, 39.54%-i digər irqdən olanlar və 3.64%-i isə iki və daha artıq irqdən olanlar təşkil edirdi.
1 788 şəxsi təsərrüfatın 48.8%-ində özləri ilə yaşayan 18 yaşından kiçik uşaq olanlar, 60.6%-ində evli ailə, 13.5%-ində əri olmayan qadın, 4.9%-ində arvadı olmayan kişi, 21.0%-ində isə ailəsi olmayanlar vardı. Şəxsi təsərrüfatın 17.4%-ində tək bir şəxs və 7.2%-ində isə tək yaşayan 65 yaşdan böyük şəxs vardı. Hər şəxsi təsərrüfatda ortalama 3.24 nəfər, hər ailədə isə ortalama 3.66 nəfər vardı.
Şəhər əhalisinin orta yaşı 26.0 idi. Əhalinin 36.1%-i 18 yaşdan kiçik, 12.0%-i 18-24 yaş arasında, 26.3%-i 25-44 yaş arasında, 17.1%-i 45-65 yaş arasında, 8.6%-i isə 65 yaşdan böyükdü. Hər 100 qadına 103.3 kişi, yaşı 18-dən böyük hər 100 qadına isə 100.7 kişi düşürdü.
Hər şəxsi təsərrüfatın orta illik gəliri $30,291, hər ailənin orta illik gəliri isə $31,282 təşkil edirdi. Kişilərin orta illik gəliri $28,423, qadınların orta illik gəliri isə $21,455 olmuşdu. Şəhərdə adam başına düşən illik gəlir $11,409 olmuşdu. Ailələrin 18.4%-i, əhalinin isə 24.0%-nin gəliri yoxsulluq həddinin aşağısında idi, bunların isə 18.4%-ini 18 yaşdan kiçik olanlar, 24.0%-ini isə 65 yaşdan böyük olanlar təşkil edirdi.
Qardaş şəhərlər
Otello aşağıdakı şəhər ilə qardaş şəhər statusuna malikdir :
Covana de la Kruz
Covana de la Kruz (12 iyul 1992) — Perulu marafonçu. Covana de la Kruz Perunu 2016-cı ildə XXXI Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil etdi.
Karyerası
Covana de la Kruz birinci dəfə Olimpiya Oyunlarına 2016-cı ildə qatıldı. O, Braziliyanın Rio-de-Janeyro şəhərində baş tutan XXXI Yay Olimpiya Oyunlarında marafon yarışlarında qüvvəsini sınadı və məsafəni 2 saat 35 dəqiqə 49 saniyəyə qət edərək 157 marafonçu sırasında 36-cı yeri tutdu.
Şimal qütbü stansiyaları
Şimal qütbü stansiyaları Şimal Buzlu okeanının buz parçaları üzərində dreyf edən elmi stansiyalardır. Birinci stansiya 1937-ci il 21 mayda Papaninin ekspedisiyası tərəfindən təşkil olunmuşdur. O vaxtdan belə stansiyaların təşkili davam etdirilməkdədir. 1977-ci ildə “Şimal qütbü-22” stansiyası fəaliyyət göstərmişdir. Şimal qərb stansiyasının fəaliyyəti Şimal dəniz yolunun işi və havanın proqnozu üçün çox əhəmiyyətlidir.
Deep web
right|frameless|353x353px Deep web — məzmunu standart veb axtarış mühərrikləri tərəfindən indeksləşdirilməyən Ümumdünya hörümçək toru hissəsidir. Termini elmə ilk dəfə kompüterşünas alim Maykl K. Berqman 2001-ci ildə, axtarış-indeksləmə termini kimi gətirmişdir.
Brauzerlərin İnternetin ilk tarixlərindən indeksləşdirə bilmədiyi məlumatları ehtiva edən minlərlə əlaqədən ibarət olan bir sistemdir. Normal axtarış sistemləri ilə tapılmayan bütün saytlar Dark vebə daxil edilmişdir.
Veb saytlar müxtəlif səbəblərdən görünməməsini istəyə bilər. Misal üçün; Kitabxana arxivləri, dövlət və özəl şirkət məlumatları kimi hər kəs tərəfindən tez-tez görünməsi istənilməyən və ya indeksləşdirilməsi çətin olan məzmunu ehtiva etdikləri üçün Brauzerlərdə göstərilmək istəmirlər. Bunlardan başqa flash saytlar, ajax olan saytlar (jQuery ilə işləyən), şifrə ilə daxil edilmiş saytlar, ftp saytları da Brauzerlər tərəfindən oxunması çətin olduğundan Deep veb-ə daxil edilir. Forumlardakı və saytlardakı sistem və admin qovluqları da təhlükəsizlik zəifliklərindən qaçınmaq üçün axtarış nəticələrində avtomatik olaraq göstərilmir. Fərqli axtarış sistemlərindən istifadə edərək dərin şəbəkəyə çatmaq mümkündür və istifadəçi təhlükəsizliyi üçün bu keçidlər normal brauzerlərdə açılmır.
Kaliforniya Universitetinin bir araşdırmasına görə, 2001-ci ildə 7,5 petabayt məlumatın Dark webdə olduğu təxmin edilirdi.
Dərin veb adlanan bu sistemə qapalı dns yönləndirmələri ilə daxil olmaq mümkündür. Bu xüsusi hazırlanmış brauzerlər və ya əməliyyat sistemləri ilə mümkündür. Buraya yönləndirən linklər tez-tez dəyişir. Vpn Və TOR vasitəsilə daxil olumaq olar və içəridə illegal saytlar var.
Dərin vebdə qanunsuz məzmunu paylaşan bütün İnternet saytlarına Qaranlıq Veb (İngilis: Dark Web) deyilir. Ümumiyyətlə, Dərin veb yerinə Qaranlıq veb tərifi də istifadə olunur.
Aterinkimilər
—  aləminin  tipinin  sinfinə aid heyvan dəstəsi.
Deep web
Qaranlıq Veb bağlantılarında çox miqdarda yanal məlumat əldə edilə bilər. Qaranlıq vebdə məlumat / video / şəkil yükləmək bəzən qanunsuzdur, çünki bu linklərdə dövlət sirləri, mühüm şəxslərin xüsusi dəlilləri, narkotik ticarəti, qanunsuz silah satışı, qumar və saya bilmədiyimiz bir çox qanunsuz məzmun var.
Aterinkimilər
Aterina Xəzər dənizinin hər yerində yayılmışdır. Onlar əsasən dənizin sahil zonasında, az duzlu və şirinsu qatında, sürü halında yaşayırlar. Aterinaların səciyyəvi əlamətləri: - İri dişli ağızın, çox iri gözlərin bədən boyu, gümüşü zolağın olmasıdır.Aterinalar çox da böyük olmayan balıqlardır. Bədən uzunluğu 6-13 sm, kütləsi 2,7 - 13,5 q olur. 2-3 yaşında cinsi yetişkənliyə çatır. Suda temperatur 10-12°C olduqda kürü verməyə başlayır və bu proses bütün yay aylarında davam edir. Kürülərin səthində sap şəkilli çıxıntılar vardır ki, onların köməyi ilə otlara yapışır, Uzunluğu 4-12 sm olan aterina orta hesabla 360 ədəd kürü verir. Aterina pelagik balıqdır, dənizdə fəsillər üzrə yerdəyişməsi zəif öyrənilmişdir. Müxtəlif orqanizmlərlə - plankton, dib orqanizmləri, həşarat və başqa balıq sürfələri və s. ilə qidalanır.Vətəgə əhəmiyyəti olmayan çoxsaylı balıqdır, xüsusi ovu aparılmır, sahil ov alətləri ilə kilkə ovlayarkən aterina da oraya düşür.
Neoseiulus parvipilis
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Deep web
Terminologiya
"Dərin veb" terminlərinin "qaranlıq veb" ilə ilk qarışması 2009-cu ildə dərin veb axtarış terminologiyasının Freenet və darknet-də baş verən qeyri-qanuni fəaliyyətlərlə birlikdə müzakirə edildiyi zaman baş verdi. Bu cinayət fəaliyyətlərinə şəxsi parolların, saxta şəxsiyyət sənədlərinin, narkotiklərin, odlu silahların və s. ticarəti daxildir. O vaxtdan bəri, medianın qara bazar veb-saytı İpək Yolu (The Silk Road) ilə bağlı reportajlarında istifadə etdikdən sonra media qurumları ümumiyyətlə qaranlıq internet və ya darknet ilə sinonim olaraq "dərin internet"dən istifadə etdilər, bəziləri bu müqayisəni qeyri-dəqiq kimi rədd edir və nəticədə davamlı qarışıqlıq mənbəyidir. Simli müxbirlər Kim Zetter və Endi Qrinberq terminlərin fərqli modalarda istifadə edilməsini tövsiyə edin. Dərin veb ənənəvi axtarış mühərriki tərəfindən əldə edilə bilməyən hər hansı bir sayta istinad olsa da, qaranlıq veb dərin internetin qəsdən gizlədilmiş və standart brauzerlər və üsullarla əlçatmaz olan bir hissəsidir.
İndekslənməmiş məzmun
Berqman, "The Journal of Electronic Publishing" jurnalında dərc olunan dərin internetlə bağlı məqaləsində Jill Ellsworth-un 1994-cü ildə heç bir axtarış sistemində qeydiyyatdan keçməmiş vebsaytlara istinad etmək üçün Görünməz Veb terminindən istifadə etdiyini qeyd etdi. Berqman 1996-cı ilin yanvarında Frank Qarsianın məqaləsinə istinad etdi:
Bu, ehtimal ki, ağlabatan dizayn edilmiş bir sayt olardı, lakin onlar onu heç bir axtarış motorunda qeydiyyatdan keçirməkdən narahat olmadılar. Beləliklə, heç kim onları tapa bilməz! Sən gizləndin. Mən bunu görünməz İnternet adlandırıram. Invisible Web termininin digər erkən istifadəsi 1996-cı ilin dekabrında dərc olunmuş press-relizdə tapılan № 1 Dərin Veb proqramının təsvirində Personal Library Software-dən Bruce Mount və Metyu B. Koll tərəfindən edilmişdir.
İndi ümumi qəbul edilən xüsusi terminin ilk istifadəsi Berqmanın 2001-ci ildəki tədqiqatında baş verdi.
Ledqer kinə ağacı
(Cinchona ledgeriana) - cinsinə aid bitki növü.
İstinadlar
Cinchona ledgeriana Cinchona ledgeriana
Pyotr adaları
Cənub adası kifayət qədər kiçik adadır. Şimal adasından 9 km cənub şərqdə yerləşir.
Pyotr adalarına həmdə daxildir: Dojdevoy, Vstreç, Kleşnya, Serpastı, Volnolomnı, Mnoqomısnı, Adsız, Andreya, Koşka, Qolaya Kosa.
Adaların iqlimi arktikdir. İl boyu ətrafı buzla örtülü olur. Ətrafında hərəkət edən iri buz parçaları olur. Bunun hesabına bir sıra heyvanlar adalara sərbəst şəkildə keçə bilirlər.
Adalar Şimal dəniz yolu üzərində yerləşir.
Baccharis cotinifolia
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Terminalia pellucida
(Terminalia pellucida) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Azərbaycan miniatürləri (film, 1971)
Azərbaycan miniatürləri qısametrajlı sənədli filmi rejissor Musa Bağırov tərəfindən 1971-ci ildə çəkilmişdir. "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında istehsal edilmişdir. Elmi-kütləvi film ən yaxşı nümunələri dünya sənəti xəzinəsinə daxil olan XIV-XVII əsrlər Azərbaycan miniatürü, bu sənətin inkişafı və təşəkkülü tarixi haqqındadır.
Məzmun
Elmi-kütləvi film ən yaxşı nümunələri dünya sənəti xəzinəsinə daxil olan XIV-XVII əsrlər Azərbaycan miniatürü, bu sənətin inkişafı və təşəkkülü tarixi haqqındadır.
Müxtəlif miniatür məktəblərinin (Təbriz, İsfahan, Qəzvin, Hindistan) işləri nümayiş etdirilərək filmdə bunların fərqləndirici cəhətləri də göstərilmişdir.
Filmin üzərində işləyənlər
Ssenari müəllifi: Oqtay Orucov Rejissor: Musa Bağırov Operator: N. Setxanyan
Mənbə
Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 235-258.
Həmçinin bax
Azərbaycan filmlərinin siyahısı 1971-ci ilin Azərbaycan filmləri 1970-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Nadir Sarıbacaq
Nadir Sarıbacaq (d. 14 sentyabr 1977, Ankara), teatr və kinoteatr aktyorudur.
Həyatı
2000-ci ildə Çanaqqala On Səkkiz Mart Universitetinin "Türk dili Müəllimliyi" fakultəsindən məzun olan Nadir Sarıbacaq,2000-2002-ci illərdə Ovçular Bələdiyyə Teatrında aktyorluq etmişdir. 2004-cü ildə Akademiya İstanbulun "Teatr" fakultəsini qurtardı. Daha sonra 2004-2006-cı illər ərzində Baxcaşəhər Universitetinin "İrəli Aktyorluq Magistr Proqramı"ndan məzun oldu. 2004-cü ildə qoşulduğu Samovar Kampaniyanın çoxlu teatr oyununda rol aldı.İndi isə Səyyar Səhnədə, Yeraltından Qeydlər adlı oyunu göstərilir. Üstəlik teatr aktyorluğu ilə yanaşı reklam, kinoteatr və televiziya işləri ilə də məşğuldur. 2012-2013-cü illərdə, EfLAtunfilm studiyasının hazırladığı və TRT 1 kanalında yayımlanan 32 seriyalı "Şubat" yəni Fevral adlı serialda "Duble" yəni Davud yadlı şəxsi oynamışdır.
Kartoqrafik proyeksiyalar
Kartoqrafik proyeksiyalar — Kürə və ya sferik formada olan yeri müstəvi üzərində təsvir etmək üçün istifadə edilən vasitələr.
Amanda O (teleserial, 2008)
thumb|Amanda O-nun [[Loqosu]] Amanda O — Argentina telenovellası. Məhz internet-televiziyası üçün çəkilmiş qısametrajlı komediya serialı. Baş rollarda - Nataliya Oreyro, Amanda O rolunda və Luçiano Kastro - Dante rolunda. Rusiyanın CTC kanalında 2010-cu ildə filmin rus versiyası çəkilmişdir. Filmin baş rolunu Anastasiya Zavorotnyuk. Rus versiyası şöhrət qazanmaması ilə əlaqədar olaraq efirdən çıxarılmışdır.
Kartoqrafik proyeksiyalar
Silindrik proyeksiya
Qlobus şəffaf silindrin daxilinə yerləşdirilir. Bu zaman Yer səthinin ekvatorboyu əraziləri silindrin səthinə toxunur. Toxunma xəttində bütün təhriflər sıfıra bərabər olur. Silindrik proyeksiyalarda, əsasən, dünya xəritələri, həmçinin evkatorboyu ərazilərin xəritələri çəkilir, paralel və meridian lar bir-biri ilə düz bucaq altında kəsişir.
Konus proyeksiya
Konus proyeksiyalarda xəritə tərtib olunarkən Yer kürəsi konusun səthi ilə ya bir paraleldə - 60° ş.e., ya da iki paraleldə - 47° şm.e. və 62° şm.e.-ləri arasında kəsişir və bu paralellər boyunca təhriflər olmur. Sıfır təhrif xətlərindən uzaqlaşdıqca təhriflər artır. Bu proyeksiyalarda qütbətrafı və mülayim enliklərdə yerləşən ərazilərin xəritələri tərtib edilir. Belə xəritələrdə paralellər qövsvarı, meridianlar isə bir mərkəzdən çıxan düz xətlər şəklində təsvir olunur.
Azimutal proyeksiya
Azimutal proyeksiyalar üçün köməkçi həndəsi səth kimi müstəvidən istifadə olunur. Müstəvinin kürəyə toxunma nöqtəsində təhrif olmur. Antarktida və Şimal Buzlu okeanının bu proyeksiyada tərtib edilən xəritələrdə paralellər çevrələr şəklində, meridianlar isə bir mərkəzdən çıxan radiuslar kimi təsvir olunur. Yarımkürələrin xəritəsi də azimutal proyeksiyada tərtib edilir.
Çoxüzlü proyeksiya
Çoxüzlü proyeksiyada Yer kürəsinin səthi kürə deyil, çoxlu sayda trapesiyalara bölünmüş çoxüzlü kimi qəbul edilir. Bu proyeksiyalar kiçik ərazilərin təsvirində, yəni, əsasən, topoqrafik xəritələrin tərtibi zamanı istifadə olunur. Xəritələrin miqyası böyük və orta, təhriflər isə çox az olur.
Təhriflər
Seçilmiş proyeksiyadan asılı olmayaraq kürəni müstəvi üzərində təsvir edərkən müəyyən səhvlər yaranır ki, buna təhriflər deyilir. Xəritədə 4 təhrif yaranır:
Təhriflər kəmiyyəti ilk növbədə miqyasdan asılıdır. Xəritə nə qədər kiçik miqyaslı olarsa təhrif bir o qədər çox olar. Bundan başqa təhriflər coğrafi obyektlərin ekvatora yaxınlığından da asılıdır. Ekvator ətrafında olan ərazilərdə təhriflər az müşahidə edilir. Ekvatordan qütblərə doğru uzaqlaşdıqca təhriflərin kəmiyyəti çoxalır. Buna görədir ki, xüsusən açıq dünya xəritəsində Qrenlandiya adası Avstraliyadan, Antarktida materiki isə Afrikadan böyük görünür. Halbuki, Qrenlandiya Avstraliyadan sahəcə 3.5, Antarktida isə Afrikadan 2 dəfə kiçikdir. Xəritədə qeyd edilən təhriflərin baş verməsinin səbəbi Afrika və Avstraliyanın ekvatora yaxın yerləşmələrinə görə bunlarda təhrifin az, Antarktida Qrenladiya isə qütbdə yerləşdiyinə görə təhrifin çox olmasıdır. Heç bir xəritədə ərazidə olan bütün coğrafi obyektləri göstərmək mümkün deyil. Buna görə də plan və ya xəritə tərtib edərkən məqsəddən asılı olaraq əsas obyekt göstərilir, 2-ci dərəcəli obyekt atılır. Buna kartoqrafik ümumiləşdirmə və ya generalizasiya deyilir. Generalizasiyanın kəmiyyəti xəritənin miqyasından asılıdır. Xəritə nə qədər böyük miqyaslı olursa, generalizasiya bir o qədər az müşahidə edilir. Təhrifin növünə görə kartoqrafik proyeksiyalar 3 cür olur:
Biql boğazı
Biql boğazı — Odlu torpaq arxipelaqına daxil olan əsas adanı Oste Navarino adasından və bir necə xırda adalardan ayırır. Boğazın sahillərində Usuaya, Puerto-Vilyams və Puerto-Toro kimi yaşayış məntəqələri vardır. Bu limanlar Cənub yarım kürəsində ən ucqar yaşayış yerləridir. Boğazın adlanmasına gəldikdə isə bu ad Çarlz Darvinnin Cənubi Amerikaya səyahətə gəldiyi gəminin adıdır. Uzunluğu 240 km, eni isə çox dar olub 5–6 km təşkil edir. Magellan boğazı kimi sakit axınlara malikdir. Buranın gözəl mənzərələri turistləri bura cəlb edir. Sularında suitilər, pinqivinlər və ən əsas Magellan pinqivininə rast gəlmək olar. 1978-ci ildə Çili ilə Argentina arasında boğazın yerləşdiyi ərazi üstündə münaqişə yaranır. 1985-ci ildə isə Vatikannın səyi sayəsində məsələ həll edilir.
Mənbə
thumb|center|700px|Biql boğazı
Antigen
thumb Antigenlər (yunan dilindən “anti” - əks + “genes” – doğan) - orqanizm üçün yad cisim olub, özünə qarşı spesifik immun reaksiyası yaradan maddələrdir. Bu reaksiyanın nəticəsi kimi orqanizm tərəfindən anticimlər sintez olunur. Antigenlər və antitellər həm in vitro, həm də in vivo daxilində bir-birinə qarşılıqlı təsir etmək qabiliyyətinə malikdirlər. Canlı orqanizmlərin bütün makromolekulyar komponentləri antigen xüsusiyyətinə malikdir. Antigenlər müəyyən bir növün bütün fərdləri, yaxud bu növün müəyyən bir qrupunun bəzi fərdləri üçün ümumi ola bilər. İmmun reaksiyası yaratmaq qabiliyyəti və yaratdığı reaksiyaların forması (antitel yaratmaq, hüceyrə immuniteti, allergiya və s.) fərqli ola bilər. Antigenlər yalnız, onların öz təsiri altında yaranmış anticisimlərlə birləşə bilir.
Xassələri
Antigenlər yad cismlik dərəcəsindən, kimyəvi təbiətindən (zülal, yaxud polisaxarid), dozasından və orqanizmə hansı formada daxil olmasından və s.-dən asılıdır. Antigenlər antitelllərlə və hüceyrə ilə öz molekullarının bir-birinə toxunan müəyyən bir hissəsi vasitəsilə qarşılıqlı təsirə məruz qalırlar. Antigenlərin yad cisim təbiətinin təyini, onun “özününkü”, yaxud “özgəninki” olmasını müəyyənləşdirmək canlı orqanizmlərə məxsus universal xüsusiyyətlərdən biridir. Bu xüsusiyyət orqanizmlərin tamlığını qoruyur. Əks halda yaşamaq qeyri-mümkün olardı. Canlı varlıqlara xas antigenlər müxtəlifliyinin mövcudluğu hər bir növün bioloji fərdiliyini müəyyən edir. Antigenlərin müxtəlifliyi sonsuzdur. Belə ki, təkcə məməlilər sinfi daxilində 106-dan çox antigenlər müxtəlifliyi mövcuddur. Antigenlərin növ, yaxud qrup mənsubiyyətinin təyini infeksion xəstəliklərin diaqnostikasında, qan köçürmədə, məhkəmə təbabətində geniş istifadə olunur. Vaksinlərin və zərdabın hazırlanması işində müdafiə antigenlərinin təyini, sintezi və s. çox mühüm rol oynayır.
SENTO
thumb|280px|SENTO üzvü olan ölkələr Mərkəzi Müqavilə Təşkilatı və ya SENTO, 1958-ci ilədək Bağdad paktı — Böyük Britaniya və ABŞ-nin təşəbbüsü ilə yaradılan, 1955-1979-cu illərdə Yaxın və Orta Şərq ölkələrini birləşdirən hərbi-siyasi blok. Təşkilatın üzvləri Böyük Britaniya, Fransa, Türkiyə, İran, İraq (1958-dək) və Pakistan idi. ABŞ formal olaraq təşkilata üzv olmasa da, 1957-ci ildən onun əsas komitələrinin iştirakçısı olmuşdur.
SENTO-nun əsası 24 fevral 1955-ci ildə Bağdadda İraq və Türkiyə arasında imzalanan hərbi paktla qoyulmuşdur. Aprelin 4-də Böyük Britaniya, 23 sentyabrda Pakistan, 3 noyabrda isə İran bu pakta qoşuldular. 1958-ci ildə İraq blokdan çıxdığını elan etdikdən sonra, 1959-cu ildə ABŞ-la İran, Pakistan və Türkiyə arasında birbaşa və ya dolayı "kommunizm aqressiyası"na qarşı əməkdaşlıq barədə ikitərəfli müqavilələr imzalandı. Bu müqavilələr SENTO-nun fəaliyyət göstərdiyi ərazilərdə sovetpərəst, qərb əleyhdarı və digər təxribatçı qüvvələrə qarşı həlledici rol oynayırdı.
XX əsrin 60-cı illərində və 70-ci illərinin əvvəllərində SENTO-ya üzv olan ölkələr arasında fikir ayrılıqları yaranmışdır. Bloka üzv olan müsəlman dövlətləri İsrailin ABŞ və digər qərb dövlətləri tərəfindən dəstəklənən fəaliyyətini tənqid edərək blok daxilində iqtisadi əməkdaşlığın gücləndirilməsini təklif edirdilər.
1961-1979-cu illərdə təşkilatın mərkəz-qərargahı Ankarada yerləşirdi. Hərbi blok 1979-cu il İslam inqilabından sonra İranın, ardınca isə Pakistanın blokdan çıxması ilə fəaliyyətini dayandırmışdır.
Şimal dəniz yolu
thumb|Mavi SSRİ-nin Şimalında; Barens, Kara, Laptevlər, Şərqi Sibir, Çukot və Berinq dənizlərindən keçib, Sovet İttifaqının Avropa və Uzaq Şərq limanlarını, habelə Sibirin böyük çaylarının mənsəblərini vahid ümumittifaqdəniz nəqliyyatı sistemində birləşdirən dəniz yoludur. Şimal dəniz yolu uzunluğuna görə uzunluğuna görə Cənub yolundan, yəni Cəbəlüttariq boğazınan-Süveyş kanalından keçib gedən və ya Ümid burnunu dolaşıb gedən yoldan xeyli qısadır.
Paskal (proqramlaşdırma dili)
Paskal dili – 1971-ci ildə professor Niklaus Virt (Niclaus Wirth) tərəfindən yaradılmışdır. Dil fransız riyaziyyatçısı və filosofu Blez Paskalın (Blaise Paskal) şərəfinə adlandırılmışdır və qısa zaman içində universitetlərdə istifadə edilən proqramlaşdırma dili halına gəlmişdir.
Paskal dilinin bir sıra xüsusiyyətləri onun biznes və sənaye sahələrində geniş tətbiqinə gətirib çıxarmışdır. Modula və Modula-2 dilləri Paskal dili əsas götürülərək inkişaf etdirilmişdir.
Lazarus – Free Pascal kompilyatoruna proqram təminatı hazırlamaq üçün ödənişsiz yayılan proqramlaşdırma mühiti. Qrafik interfeysli Delphi-proqramlarını Linux, FreeBSD, Mac OS X, Microsoft Windows əməliyyat sistemlərinə asanca keçirməyə imkan verir.
Dilin xüsusiyyətləri
Paskal dili yeni başlayan şəxslər üçün daha böyük əhəmiyyət kəsb edir.Proqramlaşdırmaya yeni başlayan şəxslərin bu dildən başlamaları məsləhət görülür.
Sintaksisi
Program sözü ilə proqramın adı elan olunur. Bu Paskal dili üçün çox da əhəmiyyətli deyil. Bu barədə biraz daha sonra. begin sözü ilə proqramın icrasına başlayırıq və end ilə bitiririk. İndi isə sadə bir proqram yazaq.
program MyFirstProgram(output);
var name:string;
begin
write('Adınızı daxil edin: '); read(name); write('Salam, '+name+'!');
end.
İndi isə izah edək. Artıq sizə aydındır ki, proqram sözü ilə proqramımıza ad veririk. Və sonra dəyişənləri elan edirik. Bizim misalda name dəyişənini elan edirik. Dəyişənlərin elan edilməsi, onların tipi, identifikatorlar haqqında daha geniş məlumat sonra. Deməli name dəyişənini elan edirik. Daha sonra begin sözü ilə proqrama başlayırıq. Və write; operatoru ilə Adınızı daxil edin: ekranda çap olunur. Bundan sonra read; operatoru ilə isə ekranda daxil etdiyimiz məlumatları name dəyişəninə mənimsədirik. Daha sonra artıq sizə məlum olan write; operatoru ilə əvvəlcə Salam, sonra isə name dəyişənində olan məlumat, yəni sizin daxil etdiyiniz məlumat(adınız) çap olunur. Sonra isə ! işarəsi. Bura qədər aydın oldusa, artıq bu sizin Paskaldakı ilk proqramınızdır.
Dəyişənlərin və onların tipinin elan edilməsi
Paskal dilində dəyişənləri elan etmək üçün var operatorundan istifadə olunur. Bu zaman onun tipini yazmaq vacibdir: var i : integer; ch : char; Paskal dilində dəyişəni elan edərkən mütləq onun tipi də müəyyən olunmalıdır. Bizim misalda i dəyişəni tam tipli, ch isə simvol tiplidir.
Bundan başqa bir neçə eyni tipli dəyişənləri etmək üçün onları vergül ilə də birləşdirmək olar. var i, j, k : integer; letter, ch : char; Bu misalda i, j, k dəyişənləri tam tipli, letter, ch isə simvol tipli olur.
Paskal dilində bir çox dəyişən tipi var. Hələ ki bunların hamısını deyil, daha çox lazım olanları barədə yazacağam. Daha sonra hamısı barədə ətraflı məlumat verərəm. Paskalda dəyişənin tipini elan etməyin bir yolunu artıq bilirsiniz.
var x,y,z : integer;
Bunu başqa cür də etmək olar.
type number=integer; var x,y,z : number;
Şeir
Şeir (شعر) — ritmik vəzndə ahəngdar poetik əsər, nəzmə çəkilmiş bədii əsər. Bədii təfəkkürün nəzmlə yazılan ifadə forması. Şeir – fikri sözlə, obrazlı, qafiyələnmiş və ahəngdar bir şəkildə ifadə etmək sənəti, müəyyən məzmuna malik, ahəngdar, vəznli sözlər. Sözün bədii cəhətdən ifadəli olması üçün rəngarəng təsvir vasitələrindən geniş istifadə edilməsi, axıcılıq, musiqililik şeirdə səciyyəvi xüsusiyyətlərdir. Şeirdə cümlənin ayrı-ayrı hissələri arasında müəyyən qayda və ölçü ilə fasilələr olur, lazımi sözlər vurğularla qabarıq surətdə nəzərə çatdırılır, bəzi sözlər qəsdən təkrar edilir, sözün tərkibindəki səslərin ahəngcə bir-biri ilə uyğunlaşmasına xüsusi fikir verilir.
Şeir adətən bir-biri ilə qafiyələnən sətirlərə bölünür. Şeirdə bu cür sətirlər misra adlanır. İki misra birləşərək bəzən beyt, dörd misra isə bənd yaradır. Azərbaycan şeirində bəndlərdə misraların sayı bir çox hallarda dörddən çox (məsələn, Səməd Vurğunun "Azərbaycan" şeirində bəndlər beşmisralıdır) və ya dörddən az da ola bilər (məsələn, Mikayıl Müşfiqdə üçmisralı bəndlər).
Şeir sözünün mənası
Şeiriyyət ərəbcə incəlik, ahəngdarlıq, gözəllik deməkdir. Həqiqi şeir ciddi ədəbi-poetik qanunlar əsasında yaranır. Ahəng, qafiyə, ölçü, bölgü şeirin təşkilinin ən əsas əlamətlərindən hesab olunur. Şeir sözü (yunanca stikhos) cərgə, düzülüş, qayda-qanun mənasını verib, ölçülü, ritmik, güclü emosional nitq deməkdir.
Azərbaycan dilində şeir
Azərbaycan dilində şeir üç vəzndə yazılır: heca, əruz və sərbəst.
Əruz vəznində şeir
Məndə Məcnundan füzun aşiqlik istedadı var, Aşiqi-sadiq mənəm, Məcnunun ancaq adı var. (Məhəmməd Füzuli)
Sərbəst vəzndə şeir
Yeri, yeri, qara paltarlı qadın, kiri, kiri, qara paltarlı qadın. Bəsdir başdaşımı basdın bağrına, bu qəbir də min qəbirdən biridir. Bütün məni ağlayanlar kiridi, sən də kiri, qəbrim damır, ağlama! (Ramiz Rövşən)
Honkonq Universiteti
Honkonq Universiteti — Asiyanın ən nüfuzlu universitetlərindən biridir. Universitet Çinin Honkonq şəhərindəki Pokfulam ərazisində yerləşir.
Tarixi
Honkonq Universitetinin təməli 16 mart 1910-cu ildə həmin dövrdə Honkonq qubernatoru olan Frederik Luqard tərəfindən qoyulub. Universitetin yaradılmasında məqsəd çinli gənclərin istifadəsinə ən müasir ali təhsil müəssisəsini vermək olub. Universitetin rəsmi açılışı 11 mart 1911-ci ilə təsadüf edir, 1887-ci ildən fəaliyyət göstərən Tibb Kolleci də həmin il universitetə birləşdirilir. Bir il sonra universitetdə mühəndislik və incəsənət fakültələri açılır. 1916-cı ilin dekabrında Honkonq Universiteti 23 tələbə və 5 fəxri məzunla ilk yığıncağını keçirir.
Yaradılmasından on il keçdikdən sonra - 1921-ci ildə universitetə ilk qız tələbələr qəbul edilir. 1927-ci ildə burada çin Tədqiqatları Məktəbi yaradılır. 1937-ci ildə universitetin Kraliça Mariya hospitalı açılır və həmin vaxtdan bu günədək universitet xəstəxanası kimi fəaliyyət göstərir. İkinci Dünya müharibəsinədək təhsil ocağında dörd fakültə - incəsənət, mühəndislik, tibb və elm fakültələri mövcud olub. Həmin dövrdə universitet kampusunun və tədris proqramlarının təkmilləşdirilməsini planlaşdırsa da, müharibənin başlaması buna mane olur və yapon işğalı dövründə Honkonq Universiteti fəaliyyətini dayandırmaq məcburiyyətində qalır.
Yarandığı gündən universitet Honkonqun novator ruhunu özündə təcəssüm etdirir. Bu gün də təhsil müəssisəsi müxtəlif sahələr üzrə intellektual sıçrayışlar edir, dünyəvi elmi tədqiqatlar aparır. 2011-ci ildə universitetin 100 illik yubileyinin təntənəli qeyd olunması ilə əlaqədar ciddi hazırlıq işləri aparılır və bu məqsədlə əsas kampusun qərbində yeni Centennial kampusu tikilir.
Büdcə və təhsil haqqı
Honkonq Universiteti bir çox Qərb universitetləri ilə müqayisədə dövlət tərəfindən yüksək səviyyədə maliyyələşməsi ilə seçilir. 1991-ci ildən başlayaraq Tədqiqat Qrantları Şurası (RGC) bu ali təhsil müəssisəsinə 893 milyon Honkonq (HK) dolları dəyərində vəsait ayırıb. Universitet müəllimlərin əməkhaqqının çoxluğuna görə hətta ABŞ-nin özəl universitetlərini qabaqlayaraq dünyada ön sıralardan birini tutur.
2009-2010-cu tədris ilində Honkonq Universitetində yerli tələbələr üçün təhsil haqqı 42100, əcnəbi tələbələr üçün isə 100 000 HK dolları (təxminən 12900 ABŞ dolları) təşkil edib. Yataqxanaların birillik qiyməti 1200 ABŞ dolları dəyərindədir. ümumilikdə, tələbənin birillik xərcləri onun necə yaşamasından asılı olaraq, təxminən, 75000 HK dollarına (9700 ABŞ dolları) bərabərdir. Qarşılaşdıqları çətinliklərin həllində tələbələrə yardım edən Tələbə Təşkilatına üzv olmaq üçün onlar 240 HK dolları ödəməlidirlər.
Universitetə yüksək balla qəbul olmuş tələbələrə, təxminən, 1500 ABŞ dolları məbləğində təqaüd verilir. Yaxşı oxuyan tələbələr də təqaüd və yardımlar alırlar.
Universitet bu gün
Honkonq Universitetinin əsas kampusu Honkonqun mərkəzində 160000 m²-lik ərazidə yerləşir. Honkonqda Britaniyanın bu ərazidə müstəmləkəçilik etdiyi dövrlərə aid bir neçə memarlıq nümunəsi vardır. Universitetin binaları da bu nümunələrdəndir. 1910-1912-ci illərdə renessans üslubunda inşa edilən həmin binalar qırmızı kərpic və qranitdəndir.
Tibb kampusu əsas kampusdan 4,5 km cənub-qərbdə Sendi-Bey ərazisi yaxınlığında yerləşir. Burada Li Ka Şin Tibb Məktəbi, Kraliça Mariya hospitalı, Uilyam korpusu, Stomatologiya Məktəbi, Şahzadə Filip adına stomatoloji poliklinika mövcuddur. Həmçinin universitet 95000 m² ərazidə yerləşən Kadoorie Kənd Təsərrüfatı Mərkəzinə, d-Agilar yarımadasındakı Svaye Dəniz Elmləri İnstitutuna malikdir.
Honkonq Universitetində Memarlıq, İncəsənət, Pedaqogika, Dəqiq elmlər, Biznes və İqtisadiyyat, Mühəndislik, Sosial elmlər, Hüquq, Li Ka Şin Tibb, Stomatologiya məktəbləri fəaliyyət göstərir.
Magistrant və doktorantların təhsil aldıqları Ali Məktəb 1998-ci ildə yaradılıb. Məktəb Diplomdansonrakı Təhsil Şurası tərəfindən idarə olunur. Burada magistrant və doktorantlara qabaqcıl, eləcə də beynəlxalq təhsil təcrübəsi öyrədilir.
Peşə Təhsili və Fasiləsiz Təhsil Məktəbi Honkonqda bu sahə üzrə ən aparıcı təhsil mərkəzidir və hər il tələbələrə 1000-dən çox proqram təklif edir. Məktəb 1992-ci ildə Qiyabi Tədqiqat Departamentinin əsasında yaradılıb. Peşə Təhsili və Fasiləsiz Təhsil Məktəbinin binası universitetin əsas kampusunda yerləşir. Honkonqun müxtəlif rayonlarında məktəbin 11 korpusu mövcuddur.
Universitetin Kosmik Cəmiyyət Kolleci 2000-ci ildə yaradılıb. Burada əyani bölmədə 6000-dən çox tələbə təhsil alır.
Honkonq Universitetində 100-dən çox xüsusi ixtisaslaşmış tədris və tədqiqat institutu, mərkəzlər fəaliyyət göstərir - Asiya, Buddizm, Kütləvi İnformasiya Vasitələri, Kənd Təsərrüfatı, Dəniz elmləri, Şəhərsalma və Ətraf mühitin mühafizəsi, Genom Tədqiqatları, İntiharın tədqiqatı və qarşısının Alınması, İngilis mərkəzləri və s.
Honkonq Universiteti bir çox proqramlar həyata keçirir. Şanxay, çunsin, Şençjen və çinin digər şəhərlərində təhsil almaq üçün universitet altı proqram təklif edir. Honkonq Universiteti Şanxayda yerləşən Fudan Universiteti ilə birgə beynəlxalq MBA proqramı həyata keçirir, bu isə tələbələrin daha çox marağına səbəb olur. Honkonq Universiteti Prinston və Yel universitetləri, Massaçusets Texnologiya İnstitutu, Uorton Biznes Məktəbi və dünyanın digər ali məktəblərilə də beynəlxalq proqramlar həyata keçirir. Hər il bu universitetdə dünyanın bir sıra ali təhsil müəssisələrinin 1000-dən çox tələbəsi tədqiqat aparır. Müxtəlif dillərlə maraqlanan tələbələr üçün Qərbi Avropa, Yaponiya, Koreya, Rusiya və digər ölkələrdə yay proqramları təşkil edilir.
Honq Konq Universitetinin kitabxana sisteminə yeddi kitabxana daxildir. Kitabxanalar oxucuların istifadəsinə zəngin kolleksiya və geniş xidmət spektri təqdim edir. Kitabxana sistemində ümumilikdə 2,7 milyon çap edilmiş, 1,3 milyon elektron kitab, 44000 jurnal, mikrofilm, rəqəmsal resurs mövcuddur və bunların hamısı kitabxananın İnternet səhifəsində yerləşdirilib.
Universitetin əsas kitabxanasında 1,2 milyondan çox kitab var. Kitabxananın Hung On-K kolleksiyasına bütün sahələri əhatə edən Honkonq üzrə məcmuələr daxildir. Kitabxanada hər gün 24 saat fəaliyyət göstərən tədris mərkəzi mövcuddur. Universitetin əməkdaşları və tələbələrini geniş proqramla təmin etmək məqsədilə burada 120-dən çox kompüter terminalı fəaliyyət göstərir. Digər böyük kitabxana çin materialları kolleksiyaları, nadir əlyazmalar saxlanılan Pinq Şan kitabxanasıdır. Burada Asiya dillərində olan 852776 cild kitab var.
Beş ixtisaslaşmış kitabxana isə (Yu çun Keunq Tibb, Stomatologiya, Lui çe Vu hüquq, təhsil və musiqi kitabxanaları) aid olduqları məktəblərdə fəaliyyət göstərir. ümumilikdə, bu kitabxanalarda 471046 kitab mövcuddur.
Honkonq Universitetinin nəzdində tədrisin, tədqiqatların və idarəetmənin dəstəklənməsi məqsədilə kompüter mərkəzi fəaliyyət göstərir. Honkonq Universiteti onunla əlaqə yaradan hər bir şəxsin İKT biliklərinin təkmilləşdirilməsi, yeniliklərlə tanış edilməsi məqsədilə bu mərkəzdə kurs, seminar və müxtəlif proqramlar təşkil edir, eləcə də, Helpdesk vasitəsi ilə peşəkar məsləhətlər verir. Universitetin portal sistemi müəllim və tələbələrin geniş informasiya texnologiyalarına, resurslarına və veb-interfeysə çıxışını təmin edir. Qeyd edək ki, universitetin bütün kampusları yüksəksürətli İnternet şəbəkəsi ilə təmin edilib. Universitetin kompüter mərkəzi, kitabxana və Honkonq Universiteti mətbuatı bu təhsil müəssisəsinin intellektual fəaliyyətinin ən vacib hissəsi hesab edilir.
Honkonq Universitetinin üçmərtəbəli binada yerləşən Funq Pinq Şan muzeyi 1932-ci ildə tikilib. Funq Pinq Şan əvvəllər kitabxana kimi fəaliyyət göstərsə də, sonradan muzeyə çevrilib. 1953-cü ildə əsas kampusda universitet muzeyi və bədii qalereya yaradılıb. Bu, Honkonqda yerləşən ən qədim muzeydir. 1996-cı ildə universitet muzeyi və bədii qalereyaya Tsuy adlanan yeni bina əlavə edilib və köhnə muzey binası ilə körpü vasitəsilə birləşdirilib. Muzeylərdə, əsasən, keramika və tuncdan olan qədim əşyalar, rəsm əsərləri, neolit dövrü, Tsin sülaləsi dövrünə aid nümunələr saxlanılır.