cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Meta Platforms
Reklam verənlərin sayı
2015-ci ilin fevral ayında Facebook iki milyon aktiv reklamçıya çatdığını elan etdi və qazancın böyük hissəsi kiçik biznesdən əldə edildi. Aktiv reklamçı, son 28 gün ərzində Facebook platformasında reklam etmiş müəssisə kimi müəyyən edilmişdir. 2016-cı ilin mart ayında Facebook, 70%-dən çoxu ABŞ xaricindən olan üç milyon aktiv reklamçıya çatdığını elan etdi. Reklam qiymətləri auksionda reklam yerləşdirmələrinə və reklamın özünün potensial cəlb etmə səviyyələrinə əsaslanan dəyişən qiymət modelinə uyğundur. Google və Twitter kimi digər onlayn reklam platformaları kimi, reklamların hədəflənməsi ənənəvi media ilə müqayisədə rəqəmsal reklamın əsas üstünlüklərindən biridir. Meta-da marketinq baxış vərdişlərinə, bəyənmələrə və paylaşımlara və auditoriyanın satınalma məlumatlarına, yəni hədəf auditoriyaya və "oxşayan" auditoriyaya əsaslanan iki üsulla istifadə olunur.
Ofislər
ABŞ və Kanada xaricində olan istifadəçilər Meta-nın İrlandiyadakı törəmə şirkəti olan Facebook Ireland Limited ilə müqavilə bağlayır və bu, Meta-ya Avropa, Asiya, Avstraliya, Afrika və Cənubi Amerikadakı bütün istifadəçilər üçün ABŞ vergilərindən yayınmağa imkan verir. Meta, bütün beynəlxalq gəlirlərə görə 2–3% korporasiya vergisi ödəməyə imkan verən Double Irish tənzimləməsindən istifadə edir. 2010-cu ildə Facebook Hindistanın Haydarabad şəhərində dördüncü ofisini açdı, burada onlayn reklam və tərtibatçı dəstək qrupları yerləşir və istifadəçilərə və reklamçılara dəstək verir. Hindistanda Meta Facebook India Online Services Pvt Ltd. kimi qeydiyyatdan keçib O, həmçinin Dublin, Kaliforniya, İrlandiya, Ostin, Texas və Çittaqonqda dəstək mərkəzlərinə malikdir.
Verilənlər mərkəzləri
2019-cu ilə qədər Facebook 16 məlumat mərkəzini idarə edib. Şirkət 2020-ci ilə qədər 100% bərpa olunan enerji almağı və istixana qazı emissiyalarını 75% azaltmağı öhdəsinə götürdü. Onun məlumat mərkəzi texnologiyalarına Fabric Aggregator, daha böyük bölgələri və müxtəlif trafik modellərini yerləşdirən paylanmış şəbəkə sistemi daxildir.
Zatoka
Zatoka (Затока) — Ukrayna nın Odessa vilayəti nin Bilqorod-Dnestrovski rayonu nda yerləşən şəhər tipli qəsəbə. Məntəqə yerli bir çimərlik kurortudur. Əlavə olaraq, qəsəbədə Buqaz adlı kiçik bir dəniz limanı var. 2017-ci il də Zatokada 1,869 nəfər yaşayırdı.
Qəsəbə Dnestr estuarisi nin çayın Qara dənizə axdığı dil ində yerləşir. Qəsəbə Odessa şəhəri ndən 60 kilometr, Bilqorod-Dnestrovski şəhəri ndən isə 18 kilometr uzaqlıqla yerləşir.
Ərazi bölgüsü
İnzibati və ərazi baxımından Zatoka qəsəbəsi Bilqorod-Dnestrovski şəhər şurasının tərkibindədir. Zatoka qəsəbəsi üç əraziyə – "Limanski", "Solneçi", "Tsentralnıy" rayonlarına bölünmüşdür
Tarixi
Qəsəbənin yaxınlığında Tripol mədəniyyəti dövründən qalma bir abidə yerləşir. Zatoka qəsəbəsinin əsası 1827-ci il də qoyulmuşdur. Qəsəbədə bir mayak tikilmiş, ancaq 1851-ci il də baş vermiş bir qəzada məhv olunmuşdur. 1877-ci il də qəsəbə mayakı yenidən tikilmişdir. Əvvəlki mayakdan fərqli olaraq, bu mayakın hündürlüyü 16 metr idi. 1918-ci ilin mart ayında Bessarabiya Rumıniya Krallığı tərəfindən işğal, həmin ilin aprel ayında isə rəsmi olaraq ilhaq edilmişdir. 1940-cı ildə Bessarabiya SSRİ-nin bir parçası olmuşdur. 1941-ci ildə qəsəbə Rumıniya qüvvələri tərəfindən işğal edilmişdi. 22 avqust 1944-cü ildə Zatoka SSRİ qüvvələri tərəfindən azad edilmişdir. 1945-ci il də qəsəbədə yeni bir məktəb tikilmişdir. 5 dekabr 1955-ci il də qəsəbədə bir dəmiryol körpüsü tikilmişdir. 1989-cu il də qəsəbədə 686-ı kişi, 884-ü isə qadın olmaqla 1,570 nəfər yaşayırdı.
Siyasət
Ukrayna Respublikası öz müstəqilliyini 24 avqust 1991-ci il tarixində əldə etdikdən sonra, Nadejda Yarçeva qəsəbənin başçısı olmuşdur. 16 noyabr 2010-cu il tarixində Zatoka qəsəbə şurasının ilk iclası keçirilmişdir. İclasın sonunda Vasili İvanoviç Zvyaqinçev qəsəbənin yeni qəsəbə başçısı seçilmişdir.
Nəqliyyat
Qəsəbədən regional əhəmiyyət daşıyan Odessa–Bilqorod-Dnestrovski–İzmail magistrial yolu keçir. Qəsəbədə bir dəmiryol stansiyası var. Buradan Odessa, İzmail və Kiyev şəhərləri getmək mümkündür. Dəmiryol nəqliyyatı kənd həyatında mühüm rol oynayır.
Turizm
Sahilyanı qəsəbənin 50–150 kilometr qalınlığında və 17.5 kilometr uzunluğunda bir kvars çimərliyi olması Zatokanı regionun əsas turizm mərkəzlərindən biri etmişdir. Turistlərin əksəriyyəti Ukrayna, Moldova və Belarus vətəndaşları olur. Zatokada çoxlu dəniz attraksionları var. 2015-ci il dən bəri Zatoka "Z-Games" adlı bir idman və musiqi festivalına ev sahibliyi edir. 2017-ci il də Zatokanın "Limanski" rayonunda bir akvapark açılmışdır.
Əfqanıstan-Pakistan baryeri
Əfqanıstan-Pakistan baryeri — Pakistanın Əfqanıstanla 2,670-kilometr sərhəddi boyunca tikilən ayırıcı baryerdir. Baryer Dürand xətti vasitəsilə qanunsuz immiqrasiyanın qarşısının alınması üçün nəzərdə tutulmuşdur. Pakistan prezidentinin mətbuat katibi olmuş general-mayor Şaukat Sultan bildirdi ki, baryer sərhəd vasitəsilə Əfqanıstandan mücahidlərin sərhəddi keçməsinin qarşısını almaq məqsədi ilə tikilir. Baryerin tikintisi Amerika Birləşdirilmiş Ştatların maliyyə dəstəyi ilə həyata keçirilir.
Baryer
2005-ci ilin sentyabrında pakistanlılar bildirdilər ki, Əfqanıstanla sərhəd boyunca 2400 kilometr baryer tikməyə başlayacaqlar, mücahidlərin və narkotik alverçilərinin sərhəddi keçməsinin qarşısını almaq üçün. Pakistanın keçmiş prezidenti Pərviz Müşərrəf hətta sərhəddi də minalamağı təklif etdi.
2009-cu ildə pakistanlılar yenidən bu baryeri tikməyə başlamağa qərar verdilər. Maliyyələşdirmə olmadığına görə sərhəd məntəqəsinin yalnız 35 kilometrini hasarlamağı bacardılar. 2011-ci ilin iyununda Pakistan ordusunun mətbuat katibi general-mayor Atar Abbas bildirdi ki, sərhəd zonasında 35 kilometr uzunluğunda baryerin tikilməsinə görə Pakistan hərbçiləri baryerin tikintisi vaxtı taliblərin fasiləsiz basqınlarına məruz qaldılar. Əfqanıstan baryerin tikintisi layihəsinin bahalığına əsas gətirib tikintidə iştirak etmədi.
Biometrik sistem
Pərviz Müşərrəfin hakimiyyəti dövründə biometrik sistemdən Pakistan​​ın sərhəd keçidlərində istifadə edilirdi. Əfqanıstan bu sistemin tətbiqinə qarşı etiraz edirdi. Sistem indiyə qədər işləyir.
Çin loxması
Çin loxması (ing:Bite of China Çin: 舌尖 上 的 中国; pinyin: Shéjiān shàng de Zhōngguó) Çin yeməkləri və onların bişirmə tarixinə dair sənədli televiziya serialıdır. Xiaoqing (陈晓卿), Li Lihong (李立宏) və Roc Çen (阿 鲲) tərəfindən bəstələnmiş orijinal musiqi və Çenin rejissorluğu ilə yayımlanmışdır. İlk dəfə 14 May 2012-ci ildə Çin Mərkəzi Televiziyasında yayımlandı və qısa müddətdə yüksək reytinq və geniş populyarlıq qazandı. 2011-ci ilin martında çəkilişlərə başlayan yeddi seriyalı sənədli serial, Çin, HonqKonq və Tayvan materikindəki 60-dan çox yerdəki müxtəlif növ qidaların arxasında tarixini və hekayəsini təqdim edir. Sənədli film həm də yerli mətbəxi tanımayanlara Çin qida mədəniyyətini tanıtmaq üçün bir vasitə kimi fəal şəkildə təşviq edilmişdir. Şen Hongfei və Çua Lam kimi müxtəlif məşhur aşpazlar layihənin məsləhətçiləri idi. Çen Xiaoqing, "Çəkmək istədiyimiz şey məşhur aşpazlar və məşhur yeməklər deyil, adi insanların evdə yemək bişirməyidir" dedi. Bu film Çin xalqına məxsus yüzlərlə ləzzəti, insanlarla qida arasındakı hekayəni göstərir və qida ilə cəmiyyətin münasibətini təsvir edir. Filmin vacib mövzusu Çinin "dəyişikliyi" dir. Çinin ənənəvi əkinçiliyini göstərməklə yanaşı eyni zamanda tamaşaçılara bir çox Çin ənənələrinin dəyişdiyi və filmdə görünən bəzi insanların son nəsil olma ehtimalı və bəzi təamların əsrlər boyu dəyişildiyi sənətkarlıqla bildirilmişdir. Yeddi bölümdən (əlavə treyler) ibarət olan Çin loxması filminin ikinci mövsümü 18 Aprel-6 İyun 2014 tarixləri arasında yayımlandı. Üçüncü mövsüm Bahar Şənliyi tətili zamanı 19–26 Fevral 2018-ci il tarixlərində yayımlanmışdır.
Tənqid
3-cü mövsümün 2ci bölümündə səsvermə, Huifanqın Xi'an'dakı bir toplumun Tan sülaləsindən başladığını göstərir. Bu qeyd tarixşünas Yu Gengzhe tərəfindən təkzib edildi. Yu Weibo-ya Huifangın hazırda yerləşdiyi yerin imperator gözətçilərinin kazarmaları ilə birlikdə Tangın Mərkəzi Katibliyi olduğunu şərh etdi və Song içində bir məscidin yerləşməsi ehtimal olunur.
Mübahisələr
Sənədli filmin afişasında görünən Çin rəsminin arxa planı Xu Qinsongun (许 钦松) müəllifi olduğu "Yağışlı bulud silsiləsi " (岭 云 带雨) olmuşdur. Əvvəlcə afişa dizayneri rəsmdən cənab Xu'nun icazəsi olmadan istifadə etdi, lakin bu müəllif hüququ məsələsi sonralar rəssam ilə sənədli filmin prodüseri arasında razılaşma yolu ilə həll edildi. Digər mübahisəli olan məsələ isə, dördüncü bölümdə təsvir olunan "dərman və qida eyni mənşədən qaynaqlanır" anlayışıdır və ənənəvi Çin təbabətinin risklərə toxunmadan yeməklərə inteqrasiya praktikasını tərənnüm edir.
Monqolustan memarlığı
200px|thumb|right|Monqolustanda yurd, məbəd və göydələn.
Monqolustan memarlığı — Monqolustan ərazisində formalaşmış memarlıq.
Dilolo gölü
Dilolo gölü - Anqolanın ən böyük şirinsulu gölü. Mexixo əyalətində yerləşir. Göl Zambezi hövzəsinin su sisteminin bir hissəsidir. Dəniz səviyyəsində 1445 metr yüksəklikdə yerləşən gölün uzunluğu 8–13 km, eni isə 4–5 km arasında dəyişir. Göl 1854-cü ilə kəşf olunmuşdur və bölgədə mühüm balıqçılıq mərkəzlərindən biridir.
Bahadur (Bostanabad)
Bahadur — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Bostanabad şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 41 nəfər yaşayır (8 ailə).
Samqyopsal
Samqyopsal (samɡjʌp̚sal) - Koreya mətbəxinin ən məşhur yeməklərindən biri. Donuz karkası, ədviyyat əlavə edilərək qril şəkildən bişirilir. Adətən axşam yeməyində yeyilir.
Hindistan rupisi
Hindistan rupisi (kod ISO 4217: INR) — Hindistanın pul vahidi.
Samqyopsal
Mənası
Yeməyin hərfi mənası "üç" (samq; 삼) "qat" (yop; 겹) "ət" (sal;살)deməkdir. Bəzən "odlusal"da (오겹살) rast gəlinir və beş deməkdir.
Hindistan rupisi
Valyuta məzənnəsi rejimi
thumb|right|100px|Hindistan rupisinin simvolu Hindistan rupisi ABŞ dolları ilə 1 ABŞ dolları = 64,47 Hindistan rupisi nisbətindədir.
Samqyopsal
Yayılması
Yemək donuz karkasından hazırlanır. Koreyada donuzun qiyməti fərqlidir. Onlar donuzu Belçika, Niderland və digər ölkələrdən gətirirlət. Ən ucuz donuz Koreyada yetişdiriləndir. 2006-cı ildə aparılan sorğuya əsasən bu yemək Koreyalıların ən sevimli yeməyidir (85%).
Qarnir
Samqyopsalla ən çox verilən qarnir salatdır (sançxu; 상추). Sançxu saltı pendirli sarımsaqlı salatdır. Bəzən ona tərəvəzdə əlavə edirlər və kkesip (kkesip; 깻잎)adlanır.
Qurugöl
Qurugöl - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının ərazisində yerləşən, adsız yüksəkliklərlə əhatələnmiş göl. Bostanabaddan 18 km şimal-qərbdə, Təbrizdən isə 40 km cənub-qərbdə yerləşir. Alyuvial çökəklikdə yerləşən göl, dəniz səviyyəsindən 1905 m hündürlüyə malikdir. Ətraf əraziləri bataqlıqlaşmışdır. Gölün sahəsi 129 ha, dərinliyi 5,0 m, həcmi isə 3 milyon kub. metr su tumumuna malikdir. Gölün qidalanmasında əsas rolu çaylar oynayır. Onlarda öz növbəsində qar suları ilə qidalanır. 23 iyun 1975-ci ildən Ramsar Konvensiyası ərazisinə daxil edilmişdir.
Yunan-erməni nəzəriyyəsi
Yunan-erməni, (həmçinin heleno-erməni kimi də tanınır) yunan və erməni dillərinin Proto-Hind-Avropa (PHA) dilindən sonrakı hipotetik müştərək əcdadı, statusu ital-kelt və ya daha az hipotetik Baltik-slavyan dilləri ilə müqayisə oluna bilər, əsasən etibarlı bir fərziyyə kimi qəbul edilir, lakin, bu barədə tam konsensus yoxdur. Hipotetik yunan-erməni dilinin ən erkən mərhələsi son proto-hind-avropa və yaxud da “yunan-erməni-aryan”dan bəlkə də bir qədər gec, lakin çox da fərqlənməyən bir formada eramızdan əvvəl 3-cü minilliyə aparılır.
Tarix və linqvistika
Hipotez; Bu, danimarkalı linqvistik Holger Pedersenin 1924-cü ildəki əsərinə əsaslanır və o həmin əsərində, yunan və erməni dilləri arasında mövcud olan omonim sözlərin sayının erməni və digər Hind-Avropa dilləri ilə müqayisədə xeyli çox olduğunu bildirir. Antoine Meillet 1920-ci illərin ortalarında, “Erməni və yunan dili” ilə bağlı morfoloji və fonoloji tədqiqatlarından sonra, erməni və yunan dillərinin müştərək əcdadının proto-hind-Avropa dilinin içərisində coğrafi baxımdan çox yaxın və yaxud da bitişik dialektlər olduğunu irəli sürmüşdür. Meilletin fərziyyəsi onun “Esquisse d'une grammaire comparée de l'arménien classique” kitabı ilə məşhurlaşdı.
Dilçi Georg R. Solta; o, proto-yunan-erməni səhnəsini qəbul edəcək qədər uzağa getmir, lakin leksik və morfoloji cəhətdən yunan və erməni dillərinin bir-birinə yaxın dillər olduğu qənaətinə gəlir. Erik Hamp; Yunan-erməni fərziyyəsini dəstəkləməklə yanaşı, erkən proto mərhələnin (Heleno-erməni) mövcudluğunu proqnozlaşdırır. Ceyms Klakson isə hesab edir ki, yunan-erməni alt qrupu üçün sübutlar zəif və qeyri-müəyyəndir və erməni dili təklif olunan daha böyük “yunan-erməni-aryan” dil ailəsinə aid olunmalıdır.
Fərziyyənin qiymətləndirilməsi zəif sübut olunmuş Frig dilinin təhlili ilə əlaqələndirilir. Yunan dili ilk dövrlərdən müşahidə edilib, eramızdan əvvəl III minilliyə aid olunan proto-yunan dilinin etibarlı şəkildə yenidən yaradılmasına imkan verir, lakin bu erməni dilinin erkən tarixi qaranlıq və müəmmalıdır. Bu dilə məxsus hesab edilən ən erkən yazılı mətnlər isə eramızın V əsrinə mənsub hesab edilən Mesrop Maştots tərəfindən tərcümə edilərək yazılmış erməni dilindəki bibliya tərcümələridir. Erməni dilinin yunan və iran dilləri ilə uzunmüddətli əlaqəsinin izlərini göstərən çoxlu alınma sözlər mövcuddur və erməni dili xüsusilə satem dildir.
Tənqidlər
Bir çox müasir dilçilər yunan və friqiya dillərinin erməni dilinə yaxınlığını şişirdən yunan-erməni fərziyyəsini rədd etmişdirlər.
Həmçinin bax
Erməni-friqiyalılar
NGC 7468
NGC 7468, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Peqas bürcü istiqamətində yerləşir. E1/P tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Skorsbi körfəzi
Skorsbi körfəzi — Qrenlandiyanın şərq sahillərində yerləşən fiord. Qrenland dənizinin böyük bir fiord sistemini təşkil edir. Ununluğu 110 km, sahəsi isə 38.000 km² ərazini əhatə edir. Əsas hövzədə dərinlik 400–600 m, maksimal dərinlik isə 1,450 m-ə qədər çatır. Dünyanın ən böyük və ən uzun fiord sistemlərindən biridir. Tektonik çuxurun dəniz suyu ilə dolması sayəsində meydana gəlmişdir. Oktyabrdan iyuna qədər buzla örtülü olur. Fiordda çoxlu sayda ada vardır. Fiord şotlnad balina ovçuları, ata və oğul Skorsbilərin şərəfinə adlandırılmışdır. Onlar fiordu 1822-cü ildə kəşf etmişlər. Skorsbi sahilində yerləşən yeğanə daimi yaşayış məntəqəsi İtoqqortoormiitdir. Burada 2010-cu il məlumatına görə 469 nəfər yaşayır.
Coğrafiyası
Sahilləri əsasən dağlıq sahələrlə əhatələnmişdir. Ofiord və Fonfiord arasındakı sistemin ən böyük adası Milne Torpağı. Kiçik fiordları:
İbrahim Rəisi
Həyatı
Seyid İbrahim Rəisi olaraq tanınan Seyid İbrahim Rəisus-sadat 14 dekabr 1960-cı ildə Məşhədin Noğan məhəlləsində dünyaya göz açmışdır. Rəisi ibtidai məktəbi bitirdikdən sonra Qum elmi hövzəsində təhsilə başlamışdır. O, həmçinin, Şəhid Mütəhhəri adına universitetdə fiqh və fakültəsinin doktoranturasını da bitirmişdir. 20 yaşında Kərəc şəhərində vəzifəsində çalışan Rəisi, Həmədan şəhərində də eyni postda fəaliyyət göstərmişdir. 25 yaşında Tehrana köçərək, paytaxtın baş müstəntiqinin əvəzi olaraq fəaliyyətinə davam etmişdir. O 1988-ci ildə İranda siyasi və ideoloji məsələlərə görə həbs olunanların işilə bağlı təşkil olunmuş 4 nəfərlik heyətin üzvü olmuşdur.
Ayətullah Seyid Əli Xameneinin rəhbərliyə başlaması ilə Seyid İbrahim Rəisi, Tehranın baş prokuroru olaraq təyin olunmuşdur. Rəisi, 1994-cu ildə ölkənin müfəttişlik təşkilatının müdiri olaraq seçilmiş və 10 il boyunca bu vəzifəsində qalmışdır. 2004-cü ildən 2014-cü ilədək ölkənin ədliyyə qüvvəsinin birinci müavini və 2014–2015-ci illərdə isə ölkənin baş prokuroru postunda fəaliyyət göstərmişdir. O 2015-ci ildən etibarən, ölkənin Ali Dini Rəhbəri tərəfindən ruhanilərə özəl məhkəmənin rəhbəri olaraq təyin olunmuşdur. 2006-cı ildən etibarən Cənubi Xorasan şəhərinin Xobreqan məclisində olan nümayəndəsidir. O Mübariz Ruhanilər Cəmiyyətinin də üzvü olmaqla yanaşı, Xobreqan məclisinin əsas idarə heyətində yer alır.
Prezident seçkiləri
18 iyun 2021-ci ildə İran İslam Respublikasında keçirilən 13-cü Prezident seçkilərinin ilk rəsmi nəticələrinə görə mühafizəkar namizəd Rəisi 29 milyon səsdən 17 milyon 900 minini qazanaraq seçkidə qələbə qazanmışdır.
Başsız (Bostanabad)
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 545 nəfər yaşayır (92 ailə).
Qurbanalı Alıyev
Qurbanalı Vəlican oğlu Alıyev — Azərbaycan SSR Ali Sovetinin XI çağırış deputatı.
Həyatı
Qurbanalı Alıyev 1924-cü il iyul ayının 14-də Şamaxı rayonu Ovçulu kəndində anadan olmuşdur. Orta təhsilini bitirdikdən sonra 1942-ci ildə Şamaxı rayonu M.Əzizbəyov adına kolxozda əmək fəaliyyətinə başlamış bir müddət sonra isə təşkilatçılıq bacarığı ilə fərqləndiyi üçün həmin kolxozda briqadir olmuşdur. Özünün əməksevərliyi, təşəbbüskarlığı, təşkilatçılığı və bacarıqlı rəhbər keyfiyyətləri ilə seçldiyi üçün 1948-ci ildə Şamaxı rayon Bağırlı Kənd Soveti İcraiyyə Komitəsinin sədri vəzifəsinə seçilir. 1949-cu ildə Kommunist Partiyası sıralarına daxil olur. 1950-ci ildə Qurbanalı Alıyev M.Əzizbəyov adına kolxozun sərdi vəzifəsinə seçilir.
Qurbanalı Alıyev çalışdığı sahə üzrə təhsilini 1950-ci ildə Gəncə şəhərində fəaliyyət göstərən rəhbər və idarəetmə sahəsi üzrə kadrlar hazırlayan mərkəzdə almışdır. 1960-ci ildə Şamaxı Zoobaytar Texnikumunu bitirmiş və Şamaxı rayonu Hacıqədirli kəndində yerləşən Həzi Aslanov adına kolxozda zootexnik işləmişdir. 1960-cı ildən 1966-cı ilə qədər uğurla Şamaxı rayonu Göylər Kənd Soveti İcraiyyə Komitəsinin sədri vəzifəsində çalışmışdır. 1966-cı ildən ömrünün sonuna qədər Şamaxı rayon Bağırlı Kənd Soveti İcraiyyə Komitəsinin sədri olmuşdur.
1985-ci ildə Q.Alıyev Şamaxı rayon 413 nömrəli Göylər seçki dairəsi üzrə on birinci çağırış Azərbaycan SSR Ali Sovetinin deputatı olmuşdur.
O, 1989-cu ilin fevral ayında Rusiyanın Moskva şəhərində qəflətən vəfat etmişdir. 1989-cu il fevral ayının 9-da Şamaxı rayonu Ovçulu kənd qəbirsanlğında dəfn edilmişdir.
Təltifləri
Qurbanalı Alıyevin dövlət qulluqçusu kimi fədəkar əməyi həm Azərbaycan SSR, həm də SSRİ dövləti tərəfindən layiqincə qiymətləndirilmişdir. O, işlədiyi müddət ərzində aşağıdakı orden və medallarla təltif olunmuşdur.
Azərbaycan toyuğu (cins)
Azərbaycan toyuq cinsi — Azərbaycan toyuq cinsi yumurtalıq istiqamətli cinsdir. Azərbaycanın yerli isti iqlim şəraitinə davamlıdır. Hər toyuqdan ildə orta hesabla 120–150 ədəd yumurta almaq mümkündür. Yumurtanın çəkisi 50–60 qram olur. Yumurtadan cücə çıxma faizi yüksəkdir. Fərələr 4–5 aylığında yumurta verirlər. Xoruzların diri kütləsi 2,5–3 kq, toyuqlarınki isə 1,8–2.5 kq arasında dəyişir. Yetişdirmə şəraitindən asılı olaraq eksteryeri və məhsuldarlıq göstəriciləri müxtəlif olur. Xəstəliklərə davamlı olduğuna görə, həyətyanı təsərrüfatlarda yetişdirilir. Azərbaycan ərazisində geniş ərazidə yayılmışdır. Ətinin dadlığına və yumurtasının qidalılığına görə seçilir. Dənə az tələbkardır. Çoxlu ot yeməsi ilə seçilir. Rəngi qəhvəyi, qonur və çil-çil ola bilir.
Quşçu (Urmiya)
Quşçu — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Urmiya şəhristanının Ənzəl bəxşində yerləşən bir şəhərdir. 2006-cı ilin siyahıya alınması əsasında bu şəhər 2,832 nəfər və 828 ailədən ibarət idi .Əhalisinin əksəriyyəti azərbaycanlılardan ibarətdir və Azərbaycan dilində danışırlar.
Başsız Ucan (Bostanabad)
Başsız Ucan — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Bostanabad şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 466 nəfər yaşayır (81 ailə).
Gülaxar (Bostanabad)
Gülaxar — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Bostanabad şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 813 nəfər yaşayır (158 ailə).
Binəköhül (Bostanabad)
Binəköhül — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Bostanabad şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Şövt
Şövt — İran ın Qərbi Azərbaycan ostanı nın şəhərlərindən biri və Şövt şəhristanı nın inzibati mərkəzidir. 2016-cı ilin siyahıya alınması əsasında bu şəhər 25,381 nəfər və 7,219 ailədən ibarət idi.
Binəköhül (Bostanabad)
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 646 nəfər yaşayır (143 ailə).
Şövt
Əhalisinin əksəriyyəti azərbaycanlılar dan ibarətdir və azərbaycan dili ndə danışırlar.
Coğrafi yerləşimi
Şövt şəhəri Zəgmar çayından 4 kilometr cənubda yerləşir. Şimal-qərbdən Maku, şimal-şərqdən Puldəşt (Ərəblər), cənub-qərbdən Siyahçeşmə (Qaraeyni) və cənub-şərqdən Qaraziyaəddin şəhərləri ilə qonşudur.
NGC 1437A
NGC 1437A, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Eridan bürcü istiqamətində yerləşir. SBd tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 inç) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Səlim xan (Şəki xanı)
Səlim xan — Şəki xanı; iki dəfə − birinci dəfə 1795-1797, ikinci dəfə isə 1805-1806-cı illərdə, hər dəfə də 2 ildən də az müddət ərzində hakimiyyətdə olmuş, lakin xan olmaq uğrunda mübarizəsini sonra yenə də davam etdirməsi səbəbindən, adı XIX əsrin birinci rübündə daha uzun müddət ərzində, vaxtaşırı olaraq dövrün siyasi gündəmlərində hallanmışdı. Şəki xanlarından Məhəmmədhüseyn xanın oğlu, Hacı Çələbi xanın nəticəsi, Məhəmmədhəsən xan ilə Fətəli xanın atabır qardaşı, Hüseyn xanın isə atası idi.
Səlim xan Şəki xanı ikən hakimiyyətini möhkəmləndirmək və düşmənlərinə qarşı hərbi dəstək almaq üçün əvvəl xanlığını Rusiya imperiyasının tərkibinə qatmışsa da, bacısının Qarabağda ruslar tərəfindən öldürülməsindən sonra, dərhal Şəki xanlığı ərazisindəki rus qoşununu bu ərazidən çıxartmış, bundan 4 ay sonra əks-hücuma keçən ruslara silahlı müqavimət göstərmiş, lakin sonda məğlub olaraq İrana qaçmışdır. O, hakimiyyətini geri qaytarmaq ümidiylə bir neçə dəfə İrandan silahlı dəstə ilə Şəkiyə yürüş etsə də uğur qazana bilməyərək geri çəkilmiş, bir müddət İranda yaşadıqdan sonra Türkiyəyə getmiş və 12 aprel 1826-cı il tarixdə Osmanlı İmperiyası ərazisindəki Kir şəhərində vəfat etmişdir. Bundan az sonra, elə həmin ilin 11 avqust tarixində isə Səlim xanın oğlanlarından biri - Hüseyn xan, Şəki xanı ola bilmiş, lakin onun hakimiyyət dövrü də çox çəkməmiş, cəmi 3 aya yaxın davam etmişdir.
Şəki xanı olmasına qədər qardaşı Məhəmmədhəsən xanla münasibətləri
Mənbələrdə Səlim xanın həyatının Şəkidə hakimiyyətə gəlişinə qədərki dövrü haqqında demək olar ki heç bir məlumat yoxdur. Bircə o göstərilir ki Səlim xan sələfi olan qardaşı Məhəmmədhəsən xanın onu “birütbə” saxlamasını və digər qardaşı Fətəli xanın gözlərini çıxartdırmasını gördükdən sonra “Şəki vilayətinin bəylərindən özünə yoldaş eləyib, tarixi-islamiyyə 1199 (1784/1785) olanda” (digər bir mənbədə 1795-ci illin mart ayında ) Şəkidən Cara qaçmış və qardaşını devirmək əzmiylə orada özünə qoşun toplamışdı. 1795-cı ilin son aylarında isə qardaşı Məhəmmədhəsən xan Şəki qoşunu ilə Muğanda – orada qışlayan İran şahı Ağa Məhəmməd şah Qacarın sərəncamında, olarkən Səlim xan Əliskəndər Hüzzatinin başçılıq etdiyi Car və Avar qoşunu ilə Cardan Şəkiyə doğru hərəkət edir. Məhəmmədhəsən xan bunu bilən kimi Ağa Məhəmməd şahdan da əlavə qoşun götürüb Səlim xanı qovmaq üçün Şəkiyə qayıdır. İki qardaş arasında ən şiddətli döyüş Göynük kəndi yaxınlığında baş verir, Səlim xan məğlub olub geri çəkilir. Məhəmmədhəsən xan isə Nuxaya qayıdır, lakin sonra Xaçmaz mahalının Tərkeş kəndində onu gözləyən Dəvəli Mustafa xan Qacar adlı İran sərkərdəsinin yanına getdikdə, sonuncu adı çəkilən, şahın sifarişinə uyğun olaraq, onun gözlərini çıxartdırır və özünü də dustaq edərək Təbrizə göndərir. Məhəmmədhəsən xana qarşı belə aqressiv münasibətin səbəbi isə güman edildiyinə görə bu ola bilərdi ki, onun tərəfində Göynükdə vuruşmuş iranlılardan ölən və yaralanan çox olmuşdur.
Birinci hakimiyyət dövrü (1795-1797)
Məhəmmədhəsən xanın kor edilməsi və Təbrizə göndərilməsi nəticəsində onunla hakimiyyət davası edən qardaşı Səlim xanın Şəki xanlığında hakimiyyətə yiyələnə bilməsi üçün gözlənilməz fürsət yarandı. Əlbəttə ki Səlim xan bu imkandan yararlandı, o, Nuxaya gəldi və hakimiyyətə yiyələndi.
Şəkidə tərtib olunmuş maddeyi-tarixlərdə Səlim xanın Şəkidə birinci dəfə hakimiyyətə gəlməsi tarixi belə göstərilir:
1796-cı ilin əvvəllərində Ağa Məhəmməd şah Qacar İrana çəkildi. Əvəzində isə Cənubi Qafqaza şimaldan general Valerian Zubovun başçılığı altında rus qoşunları yeridildi. Ruslar Xəzərsahili əraziləri tutduqdan sonra Gəncəyə doğru hərəkət etdilər. Cavad xan müqavimət göstərməyib qalanı onlara təslim etdi. Bu arada – 18 iyul tarixində, rus hərbi düşərgəsinə gəlmiş Səlim xanın nümayəndəsi Səlim xanın xahişini çatdırdı ki, bir nəfər hörmətli şəxsi göndərsinlər və o, yəni Səlim xan, həmin hörmətli şəxsin qarşısında xalqla birlikdə Rusiyaya sədaqət andı içmək istəyir. General Valerian Zubovun rus çariçası II Yekaterinaya göndərdiyi 5 avqust tarixli məktubundan məlum olur ki, tezliklə o, Səlim xanın xahişini yerinə yetirmiş, Səlim xan isə Sədaqət andı mətnnini  imzalamışdır.
Lakin az müddət sonra – elə həmin ilin sonlarında, II Yekaterina vəfat etdi, onun yerinə taxta çıxan I Pavel isə beynəlxalq vəziyyətlə əlaqədar olaraq rus qoşunlarını Cənubi Qafqazdan geri çağırdı. Bundan sonra – 1797-ci ildə, Ağa Məhəmməd şah Qacar ikinci dəfə Cənubi Qafqaza yürüşə başladı. O, birincici yürüşü zamanı kor etdirdiyi sabiq Şəki xanı Məhəmmədhəsən xanı da özü ilə götürmüşdü. Məlum olduğu kimi, bu yürüşü zamanı – iyun ayında, Ağa Məhəmməd şah Şuşa qalasında öz adamlarının sui-qəsdi nəticəsində öldürüldü. Ölümündən təxminən 1 ay əvvəl isə o, sabiq Şəki xanı Məhəmmədhəsən xanı yenidən Şəkidə hakimiyyətə gətirmişdi. Bunun dəqiq vaxtı isə Şəkidə tərtib olunmuş maddeyi-tarixdə belə göstərilir:
Amma digər mənbələrdə Məhəmmədhəsən xanın yalnız Ağa Məhəmməd şah Qacarın ölümündən sonra, özü də Şamaxı xanı Mustafa xanın köməyi ilə ikinci dəfə Şəkidə hakimiyyətə gətirilməsi göstərilir.
Şəkidə təkrarən hakimiyyətə gəlməsi üçün siyasi mübarizəsi
1801-ci ildə Gürcüstan Rusiya İmperiyasına birləşdirildi və bundan sonra rusların Cənubi Qafqazda hegemonluğu gündən-günə artmağa başladı. Onlar 1804-cü ilin əvvəlində Gəncə xanlığını işğal etdikdən sonra isə Şəki xanlığı qərbdən daha çox rus hakimiyyəti altında olan ərazilərlə əhatə olundu.
Belə bir şəraitdə Səlim xan Şəkidə bir daha hakimiyyətə gəlmək üçün rusların dəstəyindən istifadə etmək istəyirdi. O, bu məqsədlə Rusiya qoşunlarının Gürcüstandakı baş komandanı knyaz Pavel Sisianova məktublar yazdı. İlk məktubu imzasız olduğu üçün knyaz Pavel Sisianov onu cavablandırmağı özünə yaraşdırmayıb, bu işi – yəni cavab yazmaq işini, polkovnik Pavel Karyaginin öhdəsinə buraxdı. Sonuncu adı çəkilən isə Səlim xan üçün “imzasız məktuba Rusiyada heç kimin hörmət etmədiyini” vurğulamaqla, həm də ona məsləhət görmüşdü ki “əgər nəyəsə nail olmaq istəyirsə, yaxşı olar ki Tiflisə gəlsin”. Lakin Səlim xan Tiflisə getmədi, əvəzində dəstək üçün Şamaxı xanı Mustafa xana müraciət etdi. Mustafa xan isə Səlim xanın təklifindən öz məqsədi üçün istifadə etmək istəyirdi. Polkovnik Karyaginin 12 mart 1805-ci tarixli raportunda xatırlanır ki, raport yazılan vaxtdan bir müddət əvvəl,
Raportda təsvir edilən hadisələrin nə vaxt başlayıb nə vaxt bitdiyini bilmək üçün isə aidiyyatı olan digər məlumatlara da diqqət yetirilməsinə ehtiyac var. Məsələn, Fətəli xanın oğlu Kərim ağa Şəkixanovun yazdığına görə onun atası “iki-üç ay” xanlıq etmiş, Səlim xan isə Nuxaya heç də təntənəli şəkildə yox, əslində gizlincə gəlmiş və gecə vaxtı Nuxa qalasını qoruyan bəylərin Fətəli xana xəyanəti nəticəsində xəlvəti olaraq qalaya daxil olmuşdur. Pavel Sisianov isə Səlim xana yazdığı 28 yanvar 1805-ci il tarixli məktubunda Mustafa xanın Nuxaya öz naiblərini göndərməsi, Şəki xanlığını Səlim xana vermək istəməməsi, Fətəli xanın Nuxada xan olması barədə yayılan şayiələrdən təəssüfləndiyini və bu şayiələrin doğru olmaması üçün dua etdiyini, növbəti – 25 fevral, 1805-ci il tarixli məktubunda isə Səlim xanın yenidən Nuxada xan olmasına görə sevindiyini və bu münasibətlə onu təbrik etdiyini bildirmişdir. Beləliklə, aydınlaşır ki bu hadisələr, o cümlədən Fətəli xanın xanlıq dövrü, raportda təsvir edildiyi kimi heç də bir-iki gün ərzində başlayıb sona çatmadığı kimi, Kərim ağa Şəkixanovun yazdığı kimi də heç də iki-üç ay davam etməmiş, təxminən, bir aya yaxın müddət ərzində baş vermişdir.
İkinci hakimiyyət dövrü (1805-1806)
Necə ki Səlim xanın Şəkidə xan olması ruslar tərəfindən sevinclə qarşılanmışdı, eləcə də bundan sonra ruslar Səlim xanın hakimiyyətdə qalması üçün ona dəstək nümayiş etdirdilər. Məsələn, Səlim xanın Şəkidə ikinci dəfə xan olmasından az sonra Şamaxı xanı Mustafa xan Şəki xanlığına yürüş edərkən Səlim xan rusların hərbi yardımından istifadə etmişdir. Başqa sözlə, Pavel Sisianov Səlim xana yazdığı 19 mart 1805-ci il tarixli məktubunda Səlim xanın sərəncamına Yelisavetpoldakı rus ordusundan mayor Yakimovun başçılığı altında 300 nəfər və 2 top göndərilməsi barədə göstəriş verdiyini, növbəti, 3 aprel tarixli məktubunda isə həmin hərbi yardımın nəticəsi olaraq, Mustafa xanın Şəki torpağında məğlubiyyətə uğramasını qeyd etmişdir.
Şəki xanlığının Rusiyanın tərkibinə keçməsi barədə Kürəkçay traktatını imzalaması
370px|thumb| [[Gələrsən-Görərsən qalası|“Gələsən-Görəsən” qalasının xarabalığı, 2011-ci il – Səlim xan 1805-ci ilin yayında, İrandan gözlənilən hərbi müdaxiləni məhz bu qalada dəf etmək fikrində idi. ]]
26 may 1805-ci il tarixdə Pavel Sisianovun Kürəkçay sahilində qurduğu düşərgədə Qarabağ xanı İbrahim xan Qarabağ xanlığının Rusiya İmperiyası tərkibinə keçməsi barədə Kürəkçay traktatına imza atdı. İbrahim xan Səlim xanın həm qayınatası, həm də bacısının əri idi. İbrahim xandan sonra Səlim xan da Pavel Sisianovun düşərgəsinə getdi və 2 iyun 1805-ci il tarixdə 2-ci Kürəkçay traktatını — Şəki xanlığının Rusiya İmperiyası tərkibinə keçməsi barədə sənədi imzaladı. İbrahim xan və Səlim xan Pavel Sisianovun düşərgəsinə hər biri 600 atlı ilə gəlmişdi və onların orada qaldıqları hər gün üçün 100 qızıl çervon pul xərclənilmişdi. Bundan başqa, ruslar İbrahim xana və Səlim xana əlavə olaraq pul və qiymətli hədiyyələr də təqdim etmişdilər.
Tezliklə — 22 iyul 1805-ci ildə isə rus çarı I Aleksandr Səlim xanın adına fərman verib, Kürəkçay traktatını təsdiqlədi və Səlim xana general-leytenant rütbəsi verdi. Bundan başqa, Çar Aleksandr Şəki xanlığının Rusiya İmperiyasının tərkibinə keçməsinin rəmzi olaraq, Səlim xana Rusiyanın gerbli bayrağı ilə bir qılınc da göndərdi.
Şamaxı xanı Mustafa xanla yeni münasibətləri
Pavel Sisianov Kürəkçay çayı sahilindəki düşərgəsində ikən Qarabağ və Şəki xanları kimi Şamaxı xanı Mustafa xanın da traktat imzalamasını istəmişdi, lakin Mustafa xan, o vaxt onun yanına getmədi. Bundan sonra Pavel Sisianov hesab etdi ki əgər Mustafa xan öz xoşu ilə xanlığını Rusiya İmperiyasının tərkibinə qatmaq istəmirsə, deməli, bunu ona zorla məcbur etmək lazımdır və Şamaxı xanlığına qarşı hərbi əməliyyatların başlanılmasına qərar verdi. Lakin Səlim xan Pavel Sisianov qarşısında Mustafa xanı yola gətirəcəyinə boyun olaraq hərbi əməliyyat barədə qərarının icrasını təxirə sala bildi. Bundan sonra Səlim xan oğlu üçün Mustafa xanın qardaşı qızına elçi göndərdi. Nəticədə iki keçmiş düşmən bir-biri ilə yaxınlaşdı və qohumlaşdı. Daha sonra Səlim xan Mustafa xanla onun Pavel Sisianovun yanına getməsi, traktat imzalaması üçün danışıqlara başladı. O, Mustafa xanın Pavel Sisianovun yanında olacağı müddət ərzində təhlükəsizliyinə əmin olması üçün hətta öz oğlunu da girov kimi ona verməyi vəd etmişdi. İki həftə keçdi, lakin Mustafa xan yenə də Pavel Sisianovun yanına getmədi. Səlim xan Mustafa xanı yola gətirmək üçün yenə vaxt istədi. Pavel Sisianov əlavə dörd gün də vaxt verdi. Bu müddət bitdi, lakin Mustafa xandan heç bir cavab gəlmədi. Onda Pavel Sisianov 10 dekabr tarixdə özü Mingəçevir keçidinə gəldi və Səlim xana göstəriş verdi ki, 500 Şəki süvarisi ilə Göyçaya − Şəki-Şirvan sərhədinə getsin. 12 dekabrda ruslar Mingəçevir keçidini keçib, Şəki xanlığının ərazisi ilə Şamaxı xanlığına doğru irəliləməyə başladılar və 23 dekabrda Yeni Şamaxının 5–6 km-liyində olan “Bəyim arx” deyilən yerə çatdılar. Buradan isə Mustafa xanın iqamətgahı olan Fitdağ qalasına istiqamət götürdülər. Rusların lap yaxınlaşdığını görən Mustafa xan Pavel Sisianovdan təhlükəsizliyinə yüksək təminat aldıqdan sonra onun yanına getdi və 6 yanvar 1806-cı il tarixində Şamaxı xanlığının Rusiyanın tərkibinə keçməsi barədə traktatı imzalamağa məcbur oldu.
Sambın Qonçiksumla
Sambın Qonçiksumla (Сэмбийн Гончигсумлаа; ) — Monqolustan bəstəkarı və dirijoru.
Səlim xan (Şəki xanı)
Ruslara qarşı çıxması
200px|left|thumb|Cənubi Qafqaz Səlim xanın hakimiyyətdə olduğu dövrə yaxın illərdə (1809-1817) Pavel Sisianov Şamaxı xanlığını Rusiya İmperiyasının tərkibinə qatdıqdan sonra, yürüşünü Bakı xanlığı istiqamətində davam etdirir, lakin 20 fevralda Bakı xanı ilə danışıqlar zamanı öldürüldü. Bundan sonra 14 iyunda, Qafqaz xəttində və Gürcüstanda Rusiya qoşunlarının baş komandanı vəzifəsinə İvan Qudoviç təyin olundu.
Sambın Qonçiksumla
Həyatı
Sambın Qonçiksumla 18 fevral 1919-cu il tarixində Monqolustanın Bayanxonqor şəhərində anadan olmuşdur. O, Ulan-Bator və İrkutsk şəhərlərində təhsil almışdır. Təhsilini tamamladıqdan sonra Qonçiksumla Monqolustanda tərcüməçi, müəllim və baytar olaraq çalışmışdır. O, 1943–1950-ci illərdə Moskva Dövlət Konservatoriyasında bəstəkarlıq və dirijorluq ixtisası üzrə təhsil almışdır. Qonçiksumla 1960-cı ilə qədər Ulan-Bator Dövlət Musiqili Teatrının dirijoru olmuşdur. Bir neçə opera və balet, simfoniya, fortepiano əsərləri və mahnıların müəllifidir. Sambın Qonçiksumla 25 fevral 1991-ci il tarixində, 72 yaşında Ulan-Bator şəhərində vəfat etmişdir.
Səlim xan (Şəki xanı)
Ruslara qarşı çıxması
Bu arada – iyun ayının 12-də, şahzadə Abbas Mirzənin başçılığı altında 20 minlik İran ordusu Şuşa qalasına yaxınlaşmışdı. Qaladakı rus qoşununun komandanlığı İbrahim xanın İrana meyl etməsindən şübhələnib, onu bəzi ailə üzvləri və qulluqçuları ilə birlikdə gülləboran etdilər. O cümlədən, İbrahim xanın arvadlarından biri – Səlim xanın bacısı da həmin qətliamda dünyasını dəyişdi. Rusların törətdikləri bu hadisəni və bacısının öldürülməsini bilən Səlim xanın reaksiyası isə sərt və qəti oldu – dərhal Şəkidəki rus qoşunlarını öz xanlığının ərazisindən qovdu.
Rus qoşununu Şəki xanlığı ərazisindən çıxarması
Bu zaman Şəki xanlığı ərazisində - Səlim xanın iqamətgahı olan Nuxa qalasından 20 verst (təxm. 21 km.) kənardakı hərbi düşərgədə, rusların 17-ci yeger alayının mayoru İvan Parfyonovun başçılıq etdiyi bir dəstə vardı. Dəstə Tiflis müşketyor alayından olan 285 nəfərdən ibarət idi və onların da istifadəsində 2 top vardı.
Rus hərb tarixçisi N.F.Dubrovinin yazdığına görə,
''Səlim xan İbrahim xanın öldürülməsindən xəbərdar olan kimi, mayor Parfyonovun yanına adam göndərib, təcili öz yanına gəlməsini istəyir. Səlim xanın göndərdiyi adam Parfyonova deyir ki, xan onunla təcili görüşmək istəyir, guya, iranlıların onun xanlığına yaxınlaşması barədə ciddi bir məlumat alıb və niyyəti də budur ki, rus dəstəsi ilə öz qoşununu birləşdirib sərhəddə doğru - düşməni qarşılamağa getsin. Parfyonov Səlim xanın dəvətini qəbul edir, bir adütant və 15 nəfər mühafizəçi kazak ilə birlikdə səhər tezdən düşərgəni tərk edir. Nuxaya 7 verst qalanda, Səlim xanın 3 min nəfərlik hərbi düşərgəsi ilə qarşılaşır. Qarşılaşdığı bu mənzərə onu iranlıların yaxınlaşması barədə şayiənin doğru olmasına daha da inandırır və heç nədən şübhələnmədən Səlim xanın hərbi düşərgəsinə gedir. Onu burada xanın məmurlarından biri qarşılayır, onunla müxtəlif məsələlər barədə 4 saat söhbət etdikdən sonra, adütantı ilə birlikdə öz çadırına dəvət edir, özü isə onların gəlişi barədə xana məlumat vermək adıyla çıxıb gedir. 1 saatdan sonra 100 nəfər silahlı şəkili onun mühafizəçi kazaklarına qəfildən hücum edirlər, bəzisini qılıncdan keçirirlər və bəzisini isə tərksilah edirlər. Şəkililər kazakların paltarlarını cırırlar, onları bir alt paltarında saxlayıb əllərini arxadan bağlayırlar və atlarını da götürürlər. Eyni vaxtda 6 nəfər əlində sıyrılmış xəncərlə Parfyonovun olduğu çadıra soxulur, onu da yerə yıxıb ağzını bağlayırlar, bütün qiymətli əşyalarını və pullarını götürürlər, əllərini arxadan bağlayıb, belə bir vəziyyətdə, piyada, qova-qova və güclü mühafizə altında Nuxa qalasına aparırlar. Lakin bir-neçə saat Nuxa qalasında zindanda saxladıqdan sonra yenidən həmin yerə - Səlim xanın düşərgəsinə, gətirirlər və burada axşam ona bildirirlər ki, onları azad edirlər, bu şərtlə ki, başçılıq etdiyi dəstəni Şəki xanlığı ərazisindən çıxartsın.''
Səhər rus hərbi düşərgəsi Şəki qoşunu tərəfindən mühasirəyə alınır və ruslardan tələb olunur ki, onlar həmin saat Şəki xanlığı ərazisini tərk etsinlər.
Beləliklə, Cənubi Qafqazda ilk dəfə olaraq rus qoşunu tutduğu mövqeni tərk etməyə məcbur edilir. Bu hadisə barədə Parfyonovun 24 iyun (Yuli təqvimi ilə: 12 iyun) tarixli raportunda məlumat verdiyini nəzərə alsaq, onun 23 iyun tarixində həbs edildiyini, rus qoşunlarının isə 1 gün sonra - 24 iyun tarixində, Şəki xanlığı ərazisini tərk etdiyini güman etmək olar.
Rus hərb tarixçisi bu hadisəni Cənubi Qafqazda qalibiyyətlə hərəkət edən rus ordusu üçün biabırçılıq kimi qiymətləndirmişdi.
Ruslarla toqquşma
Oktyabrın sonunda rus general-mayoru Pyotr Nebolsin böyük bir qoşunla Şəki xanlığının ərazisinə daxil oldu. Qoşunun şəxsi heyəti 26 zabitdən və aşağı rütbəli 886 nəfərdən ibarət idi və onların istifadələrində 5 top vardı. Bundan başqa, mayor Prosvirkin Sevastopol alayından 235 nəfərlə və 2 topla Mingəçevir keçidində, həmçinin Tiflis alayının mayoru Tokarev qarnizondan 875 nəfərlə Yelisavetpolda dəstək üçün hazır vəziyyətdə durmuşdular.
Rus hərb tarixçisinin yazdığına görə, Səlim xanın süvariləri Arvatanda rus hərbi düşərgəsinə lap yaxınlaşmışdılar, lakin hücum etməyə cəsarət etməyiblərmiş. Bu zaman General Nebolsin Səlim xandan tələb edir ki oğlunu “əmanət” versin, Səlim xanın cavab məktubunda isə müxtəlif məsələlərdən söhbət açılır, amma “əmanət” məsələsinə heç toxunulmur. Arvatandan Nuxaya doğru hərəkətə keçən general Nebolsin Əyriçay üstündəki körpüdə və Qışlaq kəndində şəkililərin ciddi müqaviməti ilə üzləşir.
Ruslar gecəni Nuxanın 1 verstliyində keçirirlər və səhər - 4 noyabr tarixində, döyüşü davam etdirib Nuxanı tuturlar. Səlim xan dağa qaçır.
Abbasqulu ağa Bakıxanovun yazdığına görə
"Səlim xan qabaqcadan Naibüssəltənədən (İran şahzadəsi Abbas Mirzədən) çoxlu pul almışdı, Car və Avar ləzgilərini gətirib, mükəmməl qüvvə ilə yerin çətinliyinə və lazımi hazırlığa arxalanaraq müqavimətə girişdi. Müharibə zamanı ləzgilər qaçdı..." .
Rus mənbəsinin verdiyi məlumata görə bu döyüşlərdə qarşı tərəfdən 500-dək adam öldürüldüyü halda, onlardan - yəni ruslardan, aşağı rütbəli cəmi 23 nəfər həlak olmuş, 4 zabit və aşağı rütbəli 27 nəfər isə yaralanmışdı.
Döyüşdən az sonra
250px|left|thumb|[[Nuxa qalası, XIX əsrə aid fotoşəkil. Bu qala vaxtilə Səlim xanın iqamətgahı idi və 4 noyabr 1805-ci il tarixdə ruslar tərəfindən doyüş yolu ilə tutulmuşdu. (1871-ci ildə çəkilmiş foto. Müəllif Yemakovdur. Şəklin neqativi Tbilisi Tarix Muzeyində, Yermakovun şəxsi arxivindədir. Fotonun azacıq fərqli bir nüsxəsi isə Bakıda Əlyazmalar İnstitunda saxlanılır. Hər iki yerdə şəklin altında rusca yazılmışdır: «Нуха; Мечеть и банья». Lakin Qala divarlarına bitişik tikilinin üzərində lövhə var və o lövhədə rusca yazılmışdır: «Цейхгауз елиcаветпольского местного батальона (Yelisavetpolun yerli batalionunun silah anbarı)», buna görə də şəkildəki qala Gəncə qalası da ola bilər.) ]]
Şəhər ruslar tərəfindən tutularkən, burada əvvəl onların özlərindən başqa kimsə gözə dəymirdi. Dağlara qalxmış əhalinin Səlim xan tərəfindən daha da uzaqlara deportasiya edlilməsinin qarşısının vaxtında alınması və dağlardakı adamların öz evlərinə qaytarılması üçün general Nebolsin mayor Solovyovun başçılığı altında 300 nəfərlik bir dəstəni 2 topla tez-tələsik dağlara göndərdi. Adamlar tezliklə dağlardan düşüb öz evlərinə qayıtdılar, şəhərdə və ətraf kəndlərdə həyat öz əvvəlki axarında davam etməyə başladı.
Səlim xanın yaxınları isə şayiə buraxmışdılar ki, guya o, bəzi bəylərlə birlikdə Arazın o biri tayına - Ərdəbilə qaçıb, amma ruslar dəqiqləşdirə bilirlər ki, əslində o, qohumu Şamaxı xanı Mustafa xanın yanında gizlənir. Ruslar Mustafa xana məktub yazıb tələb edirlər ki, Səlim xanı onlara təslim etsin. Mustafa xan isə öz növbəsində ruslara cavab yazır ki, Səlim xan onun ərazisini az müddət əvvəl tərk etmişdir. Sonra ruslar öyrənirlər ki Səlim xan Göynük kəndindədir. Ona imkan verirlər ki, ailəsi və yaxınları ilə birlikdə Kəldək kəndinə köçsün. Səlim xan noyabrın 11-də (Yuli təqvimi ilə oktyabrın 30-da) general Nebolsinin yanına məktubla bir adam göndərib xahiş edir ki, həmin adamı məktubla birlikdə Tiflisə yola salsın. Onun xahişi yerinə yetirilir. Lakin əvəzində Cənubi Qafqazdakı rus qoşunlarının Tiflisdə oturan baş komandanı Qraf Qudoviç Nebolsindən tələb edir ki, Səlim xanı ya tutsun, ya da tuta bilmirsə Kəldəkdən qovsun və onun Şəki xanlığı ərazisində yaşamasına imkan verməsin. Qraf Qudoviçin bu sərəncamından sonra Səlim xan Şəkidə çox qala bilmir və İrana gedir.
General Nebolsin Şəki xanlığının idarəsini müvəqqəti olaraq Fətəli xan və Məmməd ağaya tapşırmışdı. Əhali bu seçimdən razı idi, lakin bir çoxları Səlim xanın qayıdacağından ehtiyat edirdilər və həmin səbəbdən də xan üsul-idarəsinin tamamilə ləğv edilməsini istəyirdilər. Ona görə ruslar Səlim xanı bütün imtiyazlarından, o cümlədən general-leytenant rütbəsindən də məhrum etdilər ki camaat onun bir daha xan olmayacağına əmin olsun. Səlim xan isə İrana getdi.
Qraf Qudoviç Şəkiyə kimi xan təyin etmək barədə bir aydan çox fikirləşdi və nəhayət, dekabr ayında, keçmiş Xoy xanı Cəfərqulu xana - hansı ki Tiflisdə elə öz yanında idi, ona Şəki xanı olmağı təklif etdi. Cəfərqulu xan Qraf Qudoviçin təklifini məmnuniyyətlə qəbul etdi və Şəki xan təyin edildi.
Həyatının son 20 ili
Səlim xan hakimiyyətini geri qaytarmaq üçün bir neçə dəfə İrandan silahlı dəstə ilə Şəkiyə yürüş etmiş, lakin bu cəhdləri uğursuz olmuşdu.
1819-cu ildə isə Səlim xan artıq Türkiyədə - Ərzurum paşalığının ərazisində olub.
Ölümü
"Səlim xan Kir şəhərinə Anqyuri şəhərindən gəlib və Osmanlı limanlarından gəmi ilə Məkkəyə ziyarətə getməyə icazə alıb. Vəsiyyətinə uyğun olaraq, Şəkidən qaçaq düşənlərdən biri - küngütlü Çələbi əfəndi, onun yerinə Həccə gedir, Səlim xanın əmlakı isə arvadı ilə Anqyuridən İrandakı oğullarına göndərilib.
Ailəsi
Həyat yoldaşları:
Oğulları:
Qızları:
Xarakteri haqqında
XIX əsr Azərbaycan tarixçisi Abbasqulu ağa Bakıxanov Səlim xanın xarakterini belə təsvir edir:
Həsənköhül (Bostanabad)
Həsənköhül — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Bostanabad şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 60 nəfər yaşayır (13 ailə).
Puldəşt şəhristanı
thumb|Puldəşt şəhristanının [[Qərbi Azərbaycan ostanının çayları|Qərbi Azərbaycan ostanı ndakı yerləşimi]] Puldəşt (Ərəblər) şəhristanı (‎) — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının 17 şəhristanından biri və bu ostanda inzibati ərazi vahidi. Şəhristanın inzibati mərkəzi Puldəşt (Ərəblər) şəhəridir.
Şəhristan Azərbaycan Respublikası nın Naxçıvan Muxtar Respublikası nın Babək, Kəngərli və Şərur rayon ları ilə həmsərhəddir.
2016-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhristanın əhalisi 42,170 nəfər və 11,537 ailədən ibarət idi.
Əhalisinin əksəriyyəti azərbaycanlılar dan ibarətdir və Azərbaycan dili ndə danışırlar.
Etimologiyası
Şəhristan öz adını inzibati mərkəzi olan Puldəşt şəhəri ndən alır. Şəhərin əski adı Ərəblər olsa da sonradan 1938-ci ildə farslaşdırılaraq Puldəşt adı verilmişdir. Hazırki rəsmi adı olan Puldəşt farsca "körpü" mənasını verən "pul", və "düz, düzənlik, çöl" mənalarını verən "dəşt" sözlərindən ibarətdir; adın mənası "körpü yanında yerləşən düzənlik" kimi açıqlana bilər.
Həbib İsrafilov
Həbib Yusif oğlu İsrafilov — geologiya elmləri doktoru, professor.
İzatin
İzatin -Tribulin kimi də tanınan izatin, C8H5NO2 kiimyəvi formullu indoldan əldə edilən üzvi birləşmədir. Bu birləşmə ilk dəfə 1840-cı ildə Otto Linné Erdman[1] və August Laurent[2] tərəfindən indiqo boyasının nitrat və xrom turşuları ilə oksidləşməsi nəticəsində əldə edilmişdir. İzatin, Couroupita guianensis[3][4] cinsindən İzatis cinsinin bitkilərində, həmçinin insanlarda adrenalinin metabolik törəməsi kimi tapılan təbii məhsuldur.[5] Qırmızı-narıncı toz kimi görünür və o, adətən antitumorallar,[6] virus əleyhinə,[7] anti-HİV[8] və vərəm əleyhinə maddələr daxil olmaqla, geniş çeşidli bioloji aktiv birləşmələrin sintezi üçün tikinti bloku kimi istifadə olunur.[ 9] İzatin nüvəsi həmçinin “Maya mavisi” və “Maya sarısı” boyalarına rəng vermək üçün istifadə olunur.[10] Mündəricat
Stolle metodologiyası
Stolle proseduru həm əvəzlənmiş, həm də əvəz olunmamış izatinlərin sintezində Sandmeyer metodologiyasına ən yaxşı alternativ hesab olunur.[12] Bu halda birincili və ya ikincili arilaminlər oksalil xlorid ilə kondensasiyasından  xlorooksalilanilid aralıq məhsulu əmələ gəlir, sonra Lyuis turşusunun (məsələn, alüminium trixlorid, titan tetraxlorid, bor trifluorid və s.) iştirakı ilə tsiklləşə bilər.
Digər prosedurlar
N-əvəz edilmiş izatinlərin sintezinə daha yeni yanaşmalar kommersiyada mövcud olan əvəz edilmiş indolların və ya oksiindolların müxtəlif oksidləşdirici maddələrlə birbaşa oksidləşməsini nəzərdə tutur.
Reaktivlik
Aromatik halqanın, keton və γ-laktam hissəsinin olması izatinə həm elektrofil, həm də nukleofil kimi istifadə olunması üçün nadir potensial verir. Həqiqətən də o, N-əvəzetmələri, elektrofilik reaksiyalar kimi çoxlu sayda reaksiyalara məruz qalır: fenil həlqəsinin C-5 və C-7 mövqelərində aromatik əvəzetmə, C-3 karbonil qrupuna nukleofil əlavə, oksidləşmə, üzüklərin genişlənməsi. Bu unikal reaktivliyə görə izatin üzvi sintezdə ən qiymətli tikinti bloklarından biri hesab olunur.
N-Əvəzetmə
İzatin nüvəsinin N-funksionallaşması prosesi amin hissənin deprotonasiyası, müvafiq natrium və ya kalium duzunun əmələ gəlməsi və sonradan elektrofilin (məsələn, alkil və ya asil halogenidləri) əlavə edilməsi ilə asanlıqla əldə edilə bilər.
Digər tərəfdən, N-arilasiya adətən mis palladium katalizatorlarından istifadə edilrək aril halogenidləri ilə çarpaz birləşmə reaksiyaları ilə əldə edilir.[16][17]
On the other hand, N-arylation is usually achieved by cross-coupling reactions with aryl halides using copper al palladium catalysts.