cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
İbrahim (Osmanlı imperiyası)
Səltənət illəri
1647-ci ildə Qara Musa Paşanın ölümü ilə sədrəzəm olan Həzərparə Əhməd Paşanın diqqətsiz və ədalətsiz davranışları əleyhində böyük üsyanı özü ilə gətirdi. Bu vaxt hürufilərin Sultan İbrahim əleyhinə yaydıqları böhtanlar da hədəfinə çatmışdı. Sonunda Həzərparə Əhməd Paşa əleyhinə olaraq başlayan üsyan, Sultan İbrahimin də taxtdan endirilməsiylə nəticələndi. Dönəmin güclü siyasi faktorlarından biri olan Kösəm Validə Sultanın da məsləhəti ilə üsyançılar I. İbrahimin böyük oğlu IV. Mehmedi taxta çıxardı. Üsyançılar və onların rəhbərləri olan Sofu Mehmed Paşa I. İbrahimi edam etdirdilər (18 avqust 1648). Devrilən sultan vaxtilə əmisi I Mustafanın dəfn edildiyi türbədə dəfn olundu. Sultan İbrahim dövründə dövlətin daxili suverenliyi qorunub saxlanmış, iqtisadi problemlər öz həllini tapmış, hətta xəzinə dolub daşmışdır.
Memarlıq
Sultan İbrahim dövründə tikilən memarlıq işləri : Topqapı sarayının içərisində tikilən Sünnət Otağı, Qəməriyə (İftar) yeri və sarayın arxa tərəfində dəniz sahilində tikilən Səbətçilər Köşküdür. Bu dönəmdə tikilən ən önəmli memari iş Ədirnədə Tunca çayı üzərində tikilən Səfərşah körpüsüdür.
Harran Ulu məscidi
Harran Ulu məscidi (digər adı Firdevs Məscidi) — Türkiyənin Harran şəhərində məscid.
Tarixi
Əməvi hökmdarı II Mərvan tərəfindən tikilmişdir. 1269-cu Monqollar tərəfindən dağıdılmışdır. Xarab vəziyyətdə olan məscid 800 ildən sonra 2019-cu ildə restavrasya olunmağa başlanmışdır.
Hamarburunlar
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinə aid heyvan fəsiləsi.
Lavanda
digər adları: rəngli ot; levanda; lavenda və s. —  fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Lavanda çoxillik ətirli ədviyyat bitkisidir. Bu bitkinin vətəni Aralıq dənizi sahilləri hesab olunur.Qədim Misirdə mumiyalaşdırma zamanı istifadə edilən maddənin əsas komponentlərindən biri olub. Bitkinin öz ətrini 3 min il saxlaya bilməsi məlumdur. Belə ki, 1922-ci ildə Misir fironu Tutanxamonun mumiyasından ətirli lavandanın qalıqları tapılmışdır.
Əhəmiyyəti
Lavanda bitkisinin bütün hissələrində efir yağları toplanır. Lakin çiçəklərdə onun miqdarı daha çox 0,8-3,0 %-ə qədərdir. Lavanda yağının əsas komponenti ( tərkib hissəsi) linalilasefat (30-56 %) və linalol (10-12 %) hesab edilir. Lavanda yağı və ondan alınan məhsullar (efir yağı, quru çiçək qrupu) ətriyyat - kosmetika sənayesində, qida və əczaçılıq sənayesində, tibdə və məişət kimyasında istifadə edilir. Lavanda yaxşı bal verən bitki hesab olunur və eroziya əleyhinə bitki kimi istifadə edilir.
Yayılması
Avropada lavandanı XVI əsrin axırlarında becərməyə başlamışlar. Rusiya ərazisinə lavanda XIX yüzilliyin ikinci yarısında gətirilmişdir. Lakin, ilk dəfə sənaye halında plantasiyalar şəklində becərilməsinə 1929-cu ildə Krımda başlamışlar. 1937-ci ildə lavanda Krasnodar vilayətində, 1945-ci il-lər Moldovada becərilməyə başlanmışdır. Onun ümumi əkin sahəsi 9 min hektara yaxın, məhsuldarlığı isə 20-30 s/ha - dır.
Argentina Konfederasiyası
Argentina Konfederasiyası 1831-1861 ci illərdə indiki Argentina ərazisində mövcud olmuş dövlət. (Confederación Argentina). 1831-1852 ci illərdə ölkə rəhbəri, diktator Xuan Manuel de Rasos olur. Ölkə rəsmi olaraq Buenos Ayres vilayət qubernatoru tərəfindən idarə edilirdi. 1861-ci ildə Pavon döyüşündən sonra konfederasiya rəsmən dağılır.
Deezer
Deezer — musiqi yayını ilə məşğul olan bir növ sosial şəbəkə. İstifadəçilərin aktiv və ya qeyri-aktiv olmalarından asılı olmayaraq musiqi dinləmələrini təmin edir. Deezer 30.000.000-dan çox lisenziyalı mahnıya, 30.000-dən çox radio kanalının yayınına və 12.000.000 istifadəçiyə sahibdir.
İstifadəçilər
2013-cü ilin sentyabr ayının məlumatına görə saytın 183 ölkədə istifadəçisi vardır.
The National
The National — 2014-ci ildə yaranmış Şotlandiya qəzetidir. Qəzet Şotlandiyanın iqtisadi-siyasi, sosial və mədəni həyatı barədə oxucuları məlumatlandırır.
Tarixi
The National özünü "Şotlandiyanın müstəqilliyini dəstəkləyən qəzet" kimi təsvir edir və qəzətin başlığında Şotlandiyanın xəbəri var.
Çuxurazəmi
Çuxurazəmi — Azərbaycan Respublikasının Şabran rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Tarixi
Çuxurəzəmi Şabran rayonunun eyniadlı inzibati ərazi vahidində kənd. Dağətəyi ərazidədir. Oykonim cuxur (çökək) və zəmi (fars. "yer") sözlərindən düzəlib (-ə burada bitişdirici saitdir), "cuxur yer, çökək yer" deməkdir. Kənd həqiqətən də çökək yerdə salınmışdır.
Əhalisi
Kəndin əhalisi 287 nəfər təşkil edir.
Təvəssül duası
Təvəssül duası bir neçə duanın adıdır. Amma bir dua bu adla daha məşhurdur. Bu Biharul-Ənvarda nəql olunan "Təvəssül"dür. Əllamə Məclisi bu dua haqqında buyurur: "Bu duanı səhabələrimizdən birinin müəllifi olduğu köhnə nüsxələrdən birində tapdım. O kitabda bu dua haqqında belə yazılmışdır: "Bu duanı Muhəmməd bin Babeveyh imamlardan nəql etmişdir. Mən bu duanı hər nə üçün oxudumsa elə həmin an duam müstəcəb oldu".
Təvəssül duaları
"Təvəssül" duası bir neçə duanı bildirir:
1. Məşhur təvəssül duası "اللَّهُمَّ إِنِّی أَسْأَلُک وَ أَتَوَجَّهُ إِلَیک بِنَبِیک نَبِی الرَّحْمَةِ…"cümləsi ilə başlayan
2. Kəfəminin "Bələdul-əmin" kitabında Fərəc duası adı altında bir dua nəql olunmuşdur və onun içində Təvəssül duası da zikr olunmuşdur.
3. Seyyid Əlixanın "Kəlimut-Tayyib" kitabında Şeyx Səhrəştinin "Qabusul-Misbah"dan nəql etdiyi Təvəssül duası
4. "Bələdul-əmin" kitabında bir başqa təvəssül duası zikr olunmuşdur. Şeyx Kəfəmi bu duanı imamlardan (ə)nəql olunan sənədsiz bir dua kimi tanıtmışdır. Bu duanı oxuyan insan duanın sonunda On dörd məsuma (ə) and verməklə hacətlərini Allahdan diləyir.
Məşhur Təvəssül duasının sənədi
Məfatihul-Cinan kitabında nəql olunan Təvəssül duasının mənbəyi "Biharul-Ənvar" kitabındandır. Bu duanı Muhəmməd bin Babeveyh Məsum İmamlardan (ə) rəvayət silsiləsi olmadan və sənədsiz nəql etmişdir. Əllamə Məclisi bu haqda yazır: "Bu duanı səhabələrimizdən biri tərəfindən yazılmış köhnə nüsxələrdən birində tapdım. O kitabda bu dua haqqında belə yazılmışdır: "Bu duanı Muhəmməd bin Babeveyh imamlardan (ə) nəql etmişdir. Mən bu duanı hansı hacətim üçüm oxudumsa həmin an müstəcəb oldu."
Duanın məzmunu
Təvəssül duasının əsas məzmunu dua etmək və Allah dərgahından hacətlərin istənməsidir. Belə ki, dua zamanı Allahı on dörd Məsumun (ə) haqqına and verərək hacətlərimizi onların xatirinə rəvac tapmasını istəyirik. Bu cür istək və duanın şirkə heç bir aidiyyəti yoxdur, əksinə Allah dərgahında bu şəxslərin (məsumların(ə)) ən dəyərli məqama sahib olduqlarını göstərməkdədir.
Duanın oxunma vaxtı
Təvəssül duasının nə zaman oxunacağına dair dəqiq bir məlumat tapılmayıb ancaq müsəlmanlar adətən onu çərşənbə axşamı Xiftən namazından sonra dini məkanlarda toplu şəkildə oxuyarlar.
Ərəbcə
Sonra hacətlərini istə inşəAllah hacətlərin rəva olar. Daha sonra de:
يا سادَتي وَمَوالِيَّ اِنّي تَوَجَّهْتُ بِكُمْ اَئِمَّتي وَعُدَّتي لِيَوْمِ فَقْري وَحاجَتي اِلَى اللهِ، وَتَوَسَّلْتُ بِكُمْ اِلَى اللهِ، وَاسْتَشْفَعْتُ بِكُمْ اِلَى اللهِ، فَاشْفَعُوا لي عِنْدَ اللهِ، وَاسْتَنْقِذُوني مِنْ ذُنُوبي عِنْدَ اللهِ، فَاِنَّكُمْ وَسيلَتي اِلَى اللهِ وَبِحُبِّكُمْ وَبِقُرْبِكُمْ اَرْجُو نَجاةً مِنَ اللهِ، فَكُونُوا عِنْدَ اللهِ رَجائي يا سادَتي يا اَوْلِياءَ اللهِ، صَلَّى اللهُ عَلَيْهِمْ اَجْمَعينَ وَلَعَنَ اللهُ اَعْداءَ اللهِ ظالِميهِمْ مِنَ الاَْوَّلينَ وَالاْخِرينَ آمينَ رَبَّ الْعالَمينَ.
Ərəbcə oxunuşun transkripsiyası
Allahumə inni əs’əlukə və ətəvəccəhu iləyk. Binəbiyyikə nəbiyyr-rəhmət. Muhəmmədin səllallahu ələyhi və alih. Ya əbəl Qasimi ya Rəsulallah. Ya imamər-rəhmət. Ya səyyidəna və məvlana. İnna təvəccəhna vəstəşfə’na və təvəssəlna bikə ilallah. Və qəddəmnakə bəynə yədəy hacatina.
Ya əbəl Həsəni. Ya Əmirəl-mu’minin. Ya Əliyyəbnə Əbi Talib. Ya Huccətəllahi əla xəlqih. Ya səyyidəna və məvlana. İnna təvəccəhna vəstəşfə’na və təvəssəlna bikə ilallah.
Və qəddəmnakə bəynə yədəy hacatina.
Ya vəcihən indəllah, işfə’ ləna indəllah.
Ya Fatimətəz-Zəhra. Ya bintə Muhəmməd. Ya Qurrətə əynir-Rəsul. Ya səyyidətəna və məvlatəna. İnna təvəccəhna vəstəşfə’na və təvəssəlna bikə ilallah. Və qəddəmnakə bəynə yədəy hacatina.
Ya vəcihətən indəllah, işfəi’ ləna indəllah.
Ya Əba Muhəmmədin. Ya Həsən əbnə Əli. Əyyuhəl Muctəba yəbnə Rəsulullah. Ya Huccətəllahi əla xəlqih. Ya səyyidəna və məvlana. İnna təvəccəhna vəstəşfə’na və təvəssəlna bikə ilallah. Və qəddəmnakə bəynə yədəy hacatina.
Ya Əba Əbdillah. Ya Husəynəbnə Əli. Əyyuhəş-şəhidu. Yəbnə Rəsulillah. Ya Huccətəllahi əla xəlqih. Ya səyyidəna və məvlana. İnna təvəccəhna vəstəşfə’na və təvəssəlna bikə ilallah. Və qəddəmnakə bəynə yədəy hacatina.
Ya Əbəl Həsəni. Ya Əliyyəbnəl Husəyn. Ya Zəynəlabidinə. Yəbnə Rəsulillah. Ya Huccətəllahi əla xəlqih. Ya səyyidəna və məvlana. İnna təvəccəhna vəstəşfə’na və təvəssəlna bikə ilallah. Və qəddəmnakə bəynə yədəy hacatina.
Ya Əba Cəfərin. Ya Muhəmmədəbnə Əli. Əyyuhəl-Baqiru. Yəbnə Rəsulillah. Ya Huccətəllahi əla xəlqih. Ya səyyidəna və məvlana. İnna təvəccəhna vəstəşfə’na və təvəssəlna bikə ilallah. Və qəddəmnakə bəynə yədəy hacatina.
Ya Əba Əbdullah. Ya Cəfərəbnə Muhəmməd. Əyyus-Sadiqu. Yəbnə Rəsulillah. Ya Huccətəllahi əla xəlqih. Ya səyyidəna və məvlana. İnna təvəccəhna vəstəşfə’na və təvəssəlna bikə ilallah. Və qəddəmnakə bəynə yədəy hacatina.
Ya Əbəl Həsəni. Ya Əliyyəbnə Musa. Əyyuhər-Riza. Yəbnə Rəsulillah. Ya Huccətəllahi əla xəlqih. Ya səyyidəna və məvlana. İnna təvəccəhna vəstəşfə’na və təvəssəlna bikə ilallah. Və qəddəmnakə bəynə yədəy hacatina.
Ya Əba Cə’fərin. Ya Muhəmmədəbnə Əli. Əyyuhət-Təqiyyul-Cəvadu. Yəbnə Rəsulillah. Ya Huccətəllahi əla xəlqih. Ya səyyidəna və məvlana. İnna təvəccəhna vəstəşfə’na və təvəssəlna bikə ilallah. Və qəddəmnakə bəynə yədəy hacatina.
Ya əbəl Həsəni. Ya Əliyyəbnə Muhəmməd. Əyyuhəl Hadin-Nəqi. Yəbnə Rəsulillah. Ya Huccətəllahi əla xəlqih. Ya səyyidəna və məvlana. İnna təvəccəhna vəstəşfə’na və təvəssəlna bikə ilallah. Və qəddəmnakə bəynə yədəy hacatina.
Yarasalar
—  aləminin  tipinin  sinfinə aid heyvan dəstəsi.
Çiyin hissəsindən bazuya, oradan ikinci barmağa, daha sonra beşinci barmağa, bədənin yanları ilə arxa ətraflara və quyruğun ucuna qədər incə uçma pərdəsi uzanır. Yarasalar alaqaranlıq və gecə heyvanlarıdır. Bəzi bölgələrdə Gecəquşu adlandırılan bu heyvan çox yaxşı eşidir və dərisi vasitəsilə belə hiss edir. Yarasanın exolokasiya qabiliyyəti yaxşı inkişaf edib. Onlar getdiyi yerə müxtəlif səs dalğaları buraxır. Bu heyvan balalarına öz südünü verir. Əgər qanadları olmasaydı onları siçana oxşatmaq olardı.
Azərbaycan faunasında 3 fəsilə ilə təmsil olunmuşdurlar: nalburunlar, hamarburunlar , buldoqkimilər.
Təvəssül duası
Ərəbcə oxunuşun transkripsiyası
Ya Əba Muhəmmədin. Ya Həsənəbnə Əli. Əyyuhəz-Zəkiyyul-Əskəri. Yəbnə Rəsulillah. Ya Huccətəllahi əla xəlqih. Ya səyyidəna və məvlana. İnna təvəccəhna vəstəşfə’na və təvəssəlna bikə ilallah. Və qəddəmnakə bəynə yədəy hacatina.
Yarasalar
Onların Respublikanın ərazisində və landşaftlarda yayılması müxtəlifdir (Raxmatullina, 1995, 1996, 2000) (xəritə). 1700–2350 m hündürlüklərə qədər bütün landşaftlarda geniş yayılmış və fon (çox və adi saylı) növlərin siyahısına aşağadakılar aiddir: Pipistrellus pipistrellus (Pipistrellus pipistrellus), P. kuhlii (Pipistrellus kuhlii), Myotis blythii (itiqulaq şəbpərə), M. mystacinus (bığlı şəbpərə), Eptesicus serotinus (dağ gönlücəsi) və sayca onlardan geri qalmayan Rhinolophus hipposideros (kiçik nalburun), Rh. ferrumequinum (böyük nalburun). Yuxarıda qeyd olunan 7 növdən başqa arid landşaftlarda (yarımsəhralar, dağətəyi və dağüstü çöllər) nadir halda Barbastella leucomelas (Asiya enliqulağı), Eptesicus bottae (səhra yarasası) rast gəlir, yarasa əhalisinin əsasını isə Pipistrellus kuhlii (düzənliklərdə) və Pipistrellus pipistrellus (dağətəkləri və dağlarda) təşkil edir.
Nasional sosializm
250 px|thumb|Alman nasional-sosialistlərinin bayrağı
Nasional sosializm (Nationalsozialismus) və ya qısaca Nasizm — totalitar, ekstremist, ultrasağ, irqçi və antisemit alman ideologiyası , 1919-1945-ci illərdə mövcud olan hərəkat, faşizmin bir forması ; Nasional Sosialist Alman Fəhlə Partiyasının (NSDAP) ideologiyası; tarixdən məlum olan hərəkatların ən radikalıdır. Etnik millətçiliyi, "ari irqi" ideyasını, onun digər irqlərdən bioloji və mədəni üstünlüyünü, irqi antisemitizm ("semit irqi", yəni yəhudilər - "arilərin antipodu və əsas düşməni hesab olunurdu"), slavyanofobiya, "ari" (alman milli) sosializmi, antikommunizm, antiliberalizm, antidemokratiya ideyalarını özündə birləşdirir. Nasist Almaniyasının rəsmi siyasi ideologiyası      , Almaniyada nasist rejiminin (1933-1945) əsası olmuşdur.
Təvəssül duası
Ərəbcə oxunuşun transkripsiyası
Ya Vəsiyyəl Həsəni Vəl Xələfəl Huccət. Əyyuhəl Qaimul-Muntəzərul Məhdi. Yəbnə Rəsulillah. Ya Huccətəllahi əla xəlqih. Ya səyyidəna və məvlana. İnna təvəccəhna vəstəşfə’na və təvəssəlna bikə ilallah. Və qəddəmnakə bəynə yədəy hacatina.
Yarasalar
Həm arid, həm də mezofil landşaftlarda Rhinolophus mehelyi (Meheli nalburunu), Myotis emarginatus (Üçrəng gecə şəbpərəsi), Plecotus auritus (qonur palazqulaq), Nyctalus noctula (kürən axşam yarasası), Hypsugo savii (Hypsugo savii), Pipistrellus nathusii (Pipistrellus nathusii), Vespertilio murinus (ikirəng hamarburun) rast gəlir. Yayda 1200 fərddən ibarət toplular əmələ gətirən Meheli nalburunu və 30 fərdlik topalaşmaları olan kürən axşam yarasasından başqa onların hamısı demək olar ki, nadir və ya azsaylıdırlar.
Meşə landşaftlarında, əsasən də dağ meşələrində Miniopterus schrebersii (adi uzunqanad yarasa), Rhinolophus euryale (cənub nalburunu), Rh. blasii (Blazius nalburunu), Myotis nattereri (Natterer şəbpərəsi), Barbastella barbastellus (Avropa enliqulağı), Tadarida teniotis (enliqulaq bükükdodaq) məskən salırlar. Bu heyvanlara az hallarda rast gəlinir və sayları da azdır (yalnız birinci növdən başqa, onun Azıx-Kilit koloniyası 8–10 min fərddən ibarətdir). Myotis bechsteinii (Bexşteyn şəbpərəsi), Plecotus austriacus (boz palazqulaq), Nyctalus leisleri (kiçik axşam yarasası), Eptesicus nilssoni (şimal gönlücəsi) cəmi bir dəfə qeydə alınmışdır.
Kəlbətin
thumb|Su nasosu üçün kəlbətin Kəlbətin — müxtəlif tutucu səthlərə malik oynaqlı bərkidilmiş iki qoldan ibarət dəstəkli alətdir. Ondan çilingər, elektrotexnika, tibb və bərbərxana işlərində sıxmaq, tutmaq, dartmaq üçün alət kimi istifadə edirlər. O ling prinsipinə əsasən işləyir. Kəlbətinin qoları ling rolunu oynayır. Dəstək olan hissə adətən lingin üzün qolunu, dodaqlar yerləşən hissə isə qısa qolunu əmələ gətirir. Ling qanununa asasən dəstək sıxıldıqda əl ilə verilən qüvvə gücləndirilərək kəlbətinin dodaqları arasında tutulan əşyaya ötürülür.
Nasional sosializm
Nasional-sosializm öz məqsədinin qeyri-müəyyən uzun müddətdə firavan yaşamaq üçün lazım olan hər şeyə malik olan kifayət qədər geniş ərazidə (“minillik reyx”) “ari irqi” üçün “irqi cəhətdən təmiz” dövlətin yaradılması olduğunu bəyan edirdi.
Yarasalar
Pipistrellus pygmaeus (piqmey şəbpərə) bu yaxınlarda Qərbi Azərbaycanda və Lənkəranda qeydə alınmışdır (xəritə). Bütün yarasalar son dərəcə xeyirli heyvanlar kimi mühafizə olunurlar. Pipistrellus kuhlii sıxlığı çox olan Kür-Araz ovalığının bəzi məntəqələrində onlar bir gecədə 7,5 kq müxtəlif həşərat yeyirlər, bunu onların bütün aktiv olduqları dövr (8 ay) üçün hesablasaq bu rəqəm 1,8–2,4 ton edir. Lənkəran düzənliyində Pipistrellus kuhlii və Pipistrellus pipistrellus sıxlığı bir kv. km-də 1000 fərddən artıq olduğu məntəqələrdə onlar bir gecədə 30 kq qədər həşərat kütləsini məhv edir, onların bütün aktiv dövrlərində bu rəqəm 7 tona çatır. Həmin həşəratların 70 %-i bitkiyeyən və qansoran növlərdir.
Qoruma
Bat Conservation International kimi qurumların hədəfi yarasaların ekologiyada rolları və onlara mühitdən gələn təhlükələri haqqında hassaslığı qaldırmaqdır. Britaniyada bütün yarasalar qanunvericilik tərəfindən canlı təbiət və kənd yeri aktın atlında olaraq qorulur. Beləliklə, bir yarasana və ya yarasa yuvasına narahatlıq yaradan cərimələnə bilər. Malaziyanın Saravak ştatında bütün yarasalar 1998-ci ilin Canlı Təbiət Qoruması Fərmanı altında qorunur. Halbuki, saçsız yarasa (Cheiromeles torquatus) kimi növlər hələ də yerli cəmiyyətlər tərəfindən yeyilir. Müasir tarixdə insan fəaliyyatı nəticəsində bir sıra yarasa növünün nəsili kəsilmiş. Məsələn, Pipistrellus murrayi növünün nəsili kəsilməsi haqqında 2009-cu ildə elan olunub.
Nasional sosializm
Tarix
Beynəlxalq arenada bu tip hərəkatlar və rejimlər adətən totalitar ağalığı və təcavüzkarlığı ilə fərqlənirlər. Nasional Sosializm alman cəmiyyətinin müəyyən hissəsini Birinci Dünya müharibəsinin nəticələrinə və ondan sonrakı dövrdəki böhranlı proseslərə qeyri-adekvat sol mühafizəkar reaksiyasının təzahürüdür. Bu münasibət son nəticədə konqlomerat ideyalara: dövlət sosializminə, etatizmə, nasionalizmə, rasizmə, millitarizmə əsaslanan nasist idealogiyasının yaranmasına gətirib çıxartdı. Siyasi planda və praktikada bu özünü ölkədə bütün sahələrə nəzarət edən bir partiyanın və partiya-dövlət diktaturasının yaranmasına səbəb oldu. Cəmiyyətdə totalitar şəxsiyyətin xüsusi tipi yarandı, xüsusi sosial psixoloji mühit formalaşdı, şəxsiyyətin bütün mənəvi dayaqları da eroziyaya uğradı.
Əsas simaları
Bu ideologiyanın ən məşhur simalarından biri Adolf Hitler olmuşdur. Bu ideologiyanın inkişaf etməsində təkcə Adolf Hitlerin rolu olmamışdır. Bu işdə ona bir sıra şəxslər kömək etmişdirlər.
Təvəssül duası
Ərəbcə oxunuşun transkripsiyası
Dua edərək, öz hacətlərinizi Allahu-Təaladan (c.c.) diləyin. İnşə-Allahu-Təala (c.c.) qəbul olunar. Daha sonra aşağıdakı duanı oxuyun:
Əfqanıstanın daxili suları
Çayları
Hövzələr üzrə əsas göstəricilər. thumbnail|left|Kabul çayı.Calalabad yaxınlığında Çayların axım istiqamətinə görə Əfqanıstanda üç hövzə ayrılır: xarici, daxili və axarsız hövzə.
Təvəssül duası
Ərəbcə oxunuşun transkripsiyası
Ya sadəti və məvaliyyə inni təvəccəhtu bikum əimməti və üddəti liyovni fəqri, və hacəti iləllah. Və təvəssəltu bikum iləllah. Vəstəşfə’tu bikum iləllah. Fəşfəuli indəllah. Vəstənqizuni min zünubi indəllah. Fəinnəkum vəsiləti iləllah və bihubbikum və biqurbikum ərcu nəcatən minəllah. Fəkunu indəllahi rəcəm. Ya sadəti, ya ovliyaəllah səllallahu ələyhim əcməin. Və lənəllahu ə’daəllahu zalimihim minəl əvvəlinə vəl axirinə aminə rəbbəl aləmin.
Qəzvinoba
Qəzvinoba — Azərbaycan Respublikasının Masallı rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 5 oktyabr 1999-cu il tarixli, 708-IQ saylı Qərarı ilə Masallı rayonunun Türkoba kənd inzibati-ərazi vahidi tərkibindəki yaşayış məntəqəsi Qəzvinoba kəndi adlandırılmış və rayonun yaşayış məntəqələri uçot məlumatına daxil edilmişdir.
Yarasalar
Qoruma
Asiya və Sakit okeanın ətrafında yarasalar qida kimi istifadə olunur. Quam kimi yerlərdə yemək üçün ovlanan uçan tülkülərdə nəsli kəsilməyinin təhlükəsi yazaradılıb.
Nasional sosializm
Əsas simaları
Onlardan biri də Hitlerin 1920-ci ildən etibarən yaxın münasibətlər qurduğu ən yaxın dostlarından və köməkçilərindən biri olan Rudolf Hessdir. Həmçinin eyni zamanlarda tanış olduğu və məşhur 1923-cü ildə Münhendə təşkil olunmuş pivəxana üsyanı zamanı ona yaxından yardım etmiş olan Ernst Röhm, Herman Görinq və Henrix Himmler Alman Nasional Sosialist Fəhlə Partiyasının təşkilati işlərində mühüm rol oynamışdırlar.
Qəzvinoba
Əhalisi
14 may - 17 dekabr 1886-cı ildə ailələr üzrə aparılmış kameral siyahıyaalmaya əsasən Bakı quberniyası, Lənkəran qəzası, Ərkivan şöbəsi, Boradigah kənd cəmiyyətinə daxil olan Boradigah kəndində, həmçinin bu kənd sakinlərinin yeni saldıqları Qəzvinoba, Şatıroba, Babaser, Mollaoba və Tüklə kəndlərində toplam 291 evdə şiə təriqətli müsəlman talışlardan ibarət 2.628 nəfər (1.508 nəfəri kişilər, 1.120 nəfəri isə qadınlar) əhali yaşayırdı.
Nasional sosializm
Əsas simaları
Yozef Gebbelsin 1924-cü ildə partiyaya qatılması ilə partiya sürətli bir şəkildə inkişafa başladı. Ağlı, məntiqi və uzaqgörənliyi ilə heç də Hitlerdən geri qalmayan Gebbels qısa zaman ərzində partiyanın nüfuzunun yüksəlməsində və partiyanın böyüyərək 1933-cü ildə hakimiyyətə gəlməsində əvəzsiz rol oynamışdır.
Qəzvinoba
Əhalisi
Hazırda kənd əhalinin sayı 1398 nəfərdir.
Yarasalar
Mədəniyyətdə
thumb|upright|[[Fransisko Qoya, İdrakın yatması monstr yaradır, 1797]]
Nasional sosializm
Əsas simaları
Bu ideologiyanın anti-semit fikirlərinə və irqçi ideyalarına istiqamət verən şəxs Alfred Rozenberqdir. Son dərəcə olaraq qatı bir Alman irqçisi və milliyətçisi olaraq tanınmış olan Alfred Rozenberqin ən tanınmış işi "Der Mythus Des 20 Jahrhunderts"in ("XX əsrin mifi") və 1919–1933-cü illərdə yazdığı bəzi məqalələrinin toplandığı "Blut und Ehre" ("Qan və Qürur") adlı dörd cildlik əsəri də vardır. Onun görmüş olduğu ən böyük işlər isə 1934-cü ilə qədər fəaliyyət göstərmiş və nasional-sosialist sənət anlayışının təməllərini qoymuş olan Alman Mədəniyyətini Müdafiə Cəmiyyəti və İkinci dünya müharibəsi zamanı ələ keçirilmiş olan Şərq torpaqlarının naziri olmasıdır. O, xristianlığa qarşı barışmaz mövqeyi ilə seçilən və paqan mədəniyyətini yüksəltməyə çalışmış bir nasional-sosialist ideoloqudur. Belə ki, bu şəxs kilsələrin dəyişdirilməsinə, Skandinaviya mifologiyasına aid olan simvol və ritualların yenidən yayılmasına çalışmışdır. Alman irqinə ən böyük düşmən olaraq Semitləri, Rus tatarlarını, Yəhudiləri, Xristianlığı, Latın xalqlarını görmüşdür.
Təvəssül duası
Tərcüməsi
Bismillahir–rəhmanir–rəhim
Yarasalar
Mədəniyyətdə
Bəzi mədəniyyətlərdə yarasaların müsbət təsviri də var. Məsələn, Çində yarasaların xoşbəxtlik, sevinc və uğurnan ünsiyyəti var. Beş yarasa beş neməti təsvir edir: uzunömürlük, varlıq, sağlamlıq, kəramətlilik və sülhlü ölümü.
Diplomatik protokol
Diplomatik protokol - beynəlxalq ünsiyyətdə dövlətlər, hökumətlər, xarici işlər nazirlikləri, diplomatik nümayəndəliklər və rəsmi şəxslər tərəfindən icrası zəruri sayılan, beynəlxalq təcrübədə qəbul olunmuş qaydalar, ənənələr və şərtlərin toplusu. Lakin bütün sadalananlar heç bir dövlətin özunəməxsus adətlərini və milli ənənələrini inkar etmir.
Nasional sosializm
Əsas simaları
Həmçinin məşhur alman filosofu olan Martin Haydeqqer də bu ideologiyanın ən məşhur simalarından biri olmuşdur. O, "Metafizikaya giriş" adlı əsərində nasional-sosializmi "daxili bir həqiqət və böyüklük" kimi qiymətləndirmişdir. 1953-cü ildə özündən bu nasional-sosializmi tərifləyən sətirləri silməsi tələb edilmişdir, ancaq o, bu tələbi qətiyyətlə rədd etmişdir.
Təvəssül duası
Tərcüməsi
Ilahi mən Səndən istəyirəm və Sənin dərgahına üz gətirirəm Həzrət Mühəmməd (s) vasitəçi gətirirəm!.
Yarasalar
İqtisadiyyatda
Həşəratyeyən yarasalar fermerlər üçün pestisidlərdə lazımı azaltdığına görə xüsusilə faydalıdılar. Hesab olunub ki, yarasalar ABŞ kənd təsərrüfatı üçün 3,7 və 53 milyard $ saxlayır. Bu həmçinin ekologiyaya zərər verən və həşəratların gələn nəsillərində müqavimət yarada bilən pestisislərin həttən artıq işlənməsinin qarşısını alır.
Əfqanıstanın daxili suları
Xarici hövzə
Xarici axım hövzəsi ölkənin şərq hissəsini əhatə edir. Burdan axan Kabil və onun qolları, Keytu, Qumal, Kurram çayları xarici axım hövzəsinə aiddir. Bunların hamısı Hind çayına tökülür.
Təvəssül duası
Tərcüməsi
Ey Əbəl Qasim! Ey Rəsulullah! Ey rəhmət Imamı! Ey bizim ağamız və mövlamız! həqiyətən biz sənin vasitəçiliyin ilə Allah dərgahına gəlir, səni Allah dərgahında vasitəçi və şəfaətçi edib hacətlərimizi sənə təqdim edirik!. Ey Allah yanında uca məqamlı olan! Allah yanında bizə şəfi ol.! Ey Əbəl Həsən! Ey Əmirəl mö"minin! Ey Əliyyəbnə Əbi Talib! Ey bizim ağamız və mövlamız (ixtiyar sahibimiz), həqiqətən biz sənin vasitəçiliyin ilə Allah dərgahına gəlir, səni Allah dərgahında vəsitəçi edib hacətlərimizi sənə təqdim edirik!. Ey Allah dərgahında uca məqamlı və hörmət sahibi, bizə (günahlarımızın bağışlanması üçün) şəfaətçi ol!.
Ya Fatimeyi Zəhra! Ey Mühəmmədin qızı! Ey Rəsulu əkrəmin gözünün nuru! Ey bizim seyyidəmiz! Ey bizim ixtiyar sahibimiz!
Ey Allahın Öz bəndələri üçün höccət və dəlili! Həqiqətən biz sənin vasitəçiliyin ilə Allah dərgahına gəlir, səni Allah dərgahında vəsitəçi edib hacətlərimizi sənə təqdim edirik!. Ey Allah dərgahında uca məqamlı və hörmət sahibi, bizə (günahlarımızın bağışlanması üçün) şəfaətçi ol!.
Ey Əba Mühəmməd! Ey Həsən ibni Əli! Ey Müctəba! Ey Rəsulullahın oğlu! Ey Allahın xalqa hüccəti!. Ey bizim ağamız və mövlamız (ixtiyar sahibimiz), həqiqətən biz sənin vasitəçiliyin ilə Allah dərgahına gəlir, səni Allah dərgahında vəsitəçi edib hacətlərimizi sənə təqdim edirik. Ey Allah dərgahında uca məqamlı və hörmət sahibi, bizə (günahlarımızın bağışlanması üçün) şəfaətçi ol.
Ey Əba Əbdillah! Ey Hüseyn ibni Əli! Ey şəhid! Ey Rəsulullahın oğlu! Ey Allahın Öz bəndələri üçün höccət və dəlili! Ey bizim ağamız və mövlamız (ixtiyar sahibimiz), həqiqətən biz sənin vasitəçiliyin ilə Allah dərgahına gəlir, səni Allah dərgahında vəsitəçi edib hacətlərimizi sənə təqdim edirik. Ey Allah dərgahında uca məqamlı və hörmət sahibi, bizə (günahlarımızın bağışlanması üçün) şəfaətçi ol!.
Ey Əbəl Həsən! Ey Əli ibni Hüseyn! Ey Zeynəlabidin! Ey Rəsuli əkrəmin oğlu! Ey Allahın Öz bəndələri üçün höccət və dəlili! Ey bizim ağamız və mövlamız (ixtiyar sahibimiz), həqiqətən biz sənin vasitəçiliyin ilə Allah dərgahına gəlir, səni Allah dərgahında vəsitəçi edib hacətlərimizi sənə təqdim edirik. Ey Allah dərgahında uca məqamlı və hörmət sahibi, bizə (günahlarımızın bağışlanması üçün) şəfaətçi ol!.
Ey Əba Cəfər! Ey Muhəmməd ibni Əli! Ey Baqir! Ey Rəsuli əkrəmin oğlu! Ey Allahın Öz bəndələri üçün höccət və dəlili! Ey bizim ağamız və mövlamız (ixtiyar sahibimiz), həqiqətən biz sənin vasitəçiliyin ilə Allah dərgahına gəlir, səni Allah dərgahında vəsitəçi edib hacətlərimizi sənə təqdim edirik. Ey Allah dərgahında uca məqamlı və hörmət sahibi, bizə (günahlarımızın bağışlanması üçün) şəfaətçi ol!.
Ey Əba Əbdillah! Ey Cəfər ibni Mühəmməd! Ey Sadiq! Ey Rəsul əkrəmin oğlu! Ey Allahın Öz bəndələri üçün höccət və dəlili! Ey bizim ağamız və mövlamız (ixtiyar sahibimiz), həqiqətən biz sənin vasitəçiliyin ilə Allah dərgahına gəlir, səni Allah dərgahında vəsitəçi edib hacətlərimizi sənə təqdim edirik. Ey Allah dərgahında uca məqamlı və hörmət sahibi, bizə (günahlarımızın bağışlanması üçün) şəfaətçi ol!.
Ey Əbəl Həsən! Ey Musəbnə Cəfər! Ey Kazim! Ey Rəsuli əkrəmin oğlu! ey bizim ağamız və mövlamız (ixtiyar sahibimiz), həqiqətən biz sənin vasitəçiliyin ilə Allah dərgahına gəlir, səni Allah dərgahında vəsitəçi edib hacətlərimizi sənə təqdim edirik. Ey Allah dərgahında uca məqamlı və hörmət sahibi, bizə (günahlarımızın bağışlanması üçün) şəfaətçi ol!.
Ey Əbəl Həsən! Ey Əliyyəbnəl Musər Riza! Ey Rəsuli əkrəmin oğlu! Ey Allahın Öz bəndələri üçün höccət və dəlili! . Ey bizim ağamız və mövlamız (ixtiyar sahibimiz), həqiqətən biz sənin vasitəçiliyin ilə Allah dərgahına gəlir, səni Allah dərgahında vəsitəçi edib hacətlərimizi sənə təqdim edirik. Ey Allah dərgahında uca məqamlı və hörmət sahibi, bizə (günahlarımızın bağışlanması üçün) şəfaətçi ol!.
Ey Əba Cəfər! Ey Mühəmməd ibnə Əli! Ey Təqi! Ey Cəvad! Ey Rəsul əkrəmin oğlu! Ey Allahın Öz bəndələri üçün höccət və dəlili! Ey bizim ağamız və mövlamız (ixtiyar sahibimiz), həqiqətən biz sənin vasitəçiliyin ilə Allah dərgahına gəlir, səni Allah dərgahında vəsitəçi edib hacətlərimizi sənə təqdim edirik. Ey Allah dərgahında uca məqamlı və hörmət sahibi, bizə (günahlarımızın bağışlanması üçün) şəfaətçi ol.
Ey Əbəl Həsən! Ey Əliyyəbnə Mühəmməd! Ey Hadi! Nəqi! Ey Rəsul əkrəmin oğlu! Ey Allahın Öz bəndələri üçün höccət və dəlili! . Ey bizim ağamız və mövlamız (ixtiyar sahibimiz), həqiqətən biz sənin vasitəçiliyin ilə Allah dərgahına gəlir, səni Allah dərgahında vəsitəçi edib hacətlərimizi sənə təqdim edirik. Ey Allah dərgahında uca məqamlı və hörmət sahibi, bizə (günahlarımızın bağışlanması üçün) şəfaətçi ol!.
Ey Əba Mühəmməd! Ey Həsən ibni Əli! Ey Zəkiyy Əskəri! Ey Rəsul əkrəmin oğlu!. Ey Allahın Öz bəndələri üçün höccət və dəlili! Ey bizim ağamız və mövlamız (ixtiyar sahibimiz), həqiqətən biz sənin vasitəçiliyin ilə Allah dərgahına gəlir, səni Allah dərgahında vəsitəçi edib hacətlərimizi sənə təqdim edirik. Ey Allah dərgahında uca məqamlı və hörmət sahibi, bizə (günahlarımızın bağışlanması üçün) şəfaətçi ol!.
Əfqanıstanın daxili suları
Daxili hövzə
Daxili hövzənin çaylarının bir çoxu qumlu sahələrlə axaraq vahələrdə suvarmaya sərf edildiyindən dövlət sərhədinə qədər gəlib çatmır. Daxili hövzəyə aid olan ən böyük çaylar ölkənin şimalında Koçka və Kunduzdur. Amudəryaya tökülən bu çaylar sularını Aral dənizinə axıdır. Mürqab çayı Türkmənistan ərazisinə keçir və orda vahələrin suvarılmasında böyük əhəmiyyət kəsb edir. Hərirud çayı da vahələrin suvarılmasında böyük rol oynayır. Bu çay suyunun bir hissəsini Qaraqum səhrasında itirir.
Təvəssül duası
Tərcüməsi
Ey mənim ağalarım və ixtiyar sahiblərim, mən sizi Allah dərgahına yaxınlaşmaq üçün vasitəçi etdim, Ey mənim imamlarım ehtiyac və yoxsulluğ günü (Qiyamət) üçün zəxirəm və sizin vasitənizlə Allaha təvəssül etdim, sizi Allah dərgahında şəfaətçi etdim, bəs mənim üçün Allah yanında şəfi olun,! Allah yolunda günahlarımdan mənə nicat verin,! Həqiqətən mənim Allah dərgahına getmək üçün vasitəçilik fəqət sizə məhəbbət bəsləyib, sizə təqərrüb etməklə Allah yanında nicat tapmağa ümid bəsləyirəm. Bəs Allah yanında mənim ümidim olun!, Ey mənim ağalarım,! Ey Allah övlüyaları! (Allahın salavatları onlara həmişə olsun) Və Allah onlara zülm edən, Allah düşmənlərinə əvvəldən axıra kimi lənət etsin. Amin ya Rəbbəl aləmin!
Əfqanıstanın daxili suları
Axarsız hövzə
Axarsız hövzə ölkənin cənub-qərb, cənub və həmçinin şimalın bəzi sahələrini əhatə edir.
Çayların qidalnama mənbələri
thumbnail|left|Amudərya çayı.Əfqanıstan və Tacikstan arasında olan körpü. Əfqanıstanda çayların qidalanma mənbəyinin buzlaqlar olduğu güman edilirdi. Sonrakı tədqiqatlardan aydın olmuşdur ki, Hindiquş dağlarındakı buzlaq sahələri ancaq Pənc və Konər çayları hövzəsini, qismən də Kabilin sol qollarını qidalandırır. Pənc çayında su sərfi qışda minumum, iyul və avqustda dağlarda qar intensiv əriyən zaman maksimum həddə çatır. Sutoplayıcı sahəsi hündür olmayan ərazilərdən axan çaylar isə əsasən yağış suları ilə qidalanır. Yağış suları ilə qidalanan çaylar ancaq mart-may aylarında bolsulu olur.Çaylarda su orta səviyyədə olan dövrdə, yəni payızda, yağıntı demək olar ki, düşmür. Qışda dağların qarı hələ əriməmiş Əfqanıstanda axım əmələ gətirən başlıca amil yeraltı sular hesab olunur.
Su sərvəti ilə Əfqanıstanın şərq və cənub-şərqi nisbətən yaxşı təmin olunmuşdur. Burdan axan Kabil çayı Əfqanıstanın məhsuldar Kabil və Cəlilabad vahələrini suvarır, Amudərya ölkənin bəyük çayı sayılır. O, yuxarı axında Pənc adlanır. Amudəryanın Kokca və Surhab (Konduz) adlanan qolları vardır.
Gölləri
Əfqanıstanda göl azdır. Ölkənin çimal-şərqində, Hindiquş dağlarında əsrarəngiz təbitə malik dağ gölləri vardır. Bunlardan Sarıgül, Şiva, Bəndi-Əmir xüsusilə əhəmiyyətlidir. Ucqar cənub-qərbdə yayada quruyan Saberi, Həməksar, Hamun duzlu gölləri mövcuddur.
Su anbarları
thumbnail|left|Bənd-Əmir su anbarı Ölkədə həm Sovet İtifaqı dövründə, həm də müasir dövürdə tikilmiş çoxlu su anbarları var. Sahəsinə və gücünə daha böyük olanlar bunlardı:
2. Qargha su anbarı
3. Şah va Arus su anbarı
4. Bənd-Əmir su anbarı
5. Dəhlə su anbarı
Diplomatik protokol
Beynəlxalq təşkilatlarda üzvlük, zirvə toplantıları, beynəlxalq konfranslar və s. diplomatik prokolsuz keçinə bilməz.
Diplomatik protokolun tələblərinə erinasızlıq, ən xırda ehtiyatsızlıq bəzən dövlətlər arasındakı əlaqələrin kəsilməsi, hətta müharibə şəraitinin yaranması ilə müşahidə oluna bilir.
Diplomatik protokolda hər bir dövlətin rəmzlərinə hörmətlə yanaşılması birbaşa dövlətin suverenlik hüququna hörmətin təzahürüdür. İkinci tərəfdən dövlətin bərabərhüquqlu olduğu diplomatik protokolun demək olar ki, əksər elementlərində təsbit olunur. Xüsusilə qəbullar zamanı diplomatik nümayədəliklərin başçılarının və diplomatik heyətin üzvlərinin müvafiq ardıcıllıqla əyləşməsinin müəyyənləşdirilməsi qaydaları, diplomatik korpusda başçılıq (duayen), beynəlxalq müqavilələrin imzalanması zamanı növbəlilik (alternat) qaydası, eləcə də beynəlxalq konfranslarda sədrlik buna misal ola bilər.
Dövlətin aktiv və passiv səfirlik hüququ da diplomatik protokolla tənzimlənir. Səfir təyin olunması zamanı aqreman tələbi, etimadnamə təqdim olunması mərasimi, səfərlərin təşkili qaydaları ikitərəfli razılıq əsasında baş verir.
18 mart 1815-ci imzalanmış Vyana Reqlamenti diplomatik protoklun ümumi qaydalarını müəyyənləşdirən ilk sənədlərdən biri hesab olunur. Bir qayda olaraq həmin vaxtdan ağsaqqallığın növbəli şəkildə, diplomatik nümayəndəliyin başçısının öz funksiyalarını icra etməyə başladığı gündən həyata keçirilməsi qərara alındı. Vyana Reqlamenti ilk dəfə diplomatik nümayəndələrin vahid beynəlxalq dərəcələrini unifikasiya etmiş və dövlətlərin diplomatik praktikasına daxil etmişdir.
Knin qalası
Knin qalası ( hr. Kninska tvrđava) -Xorvatiyada ən yüksək dağın (Dinara) və Krka çayı mənbəyinin yaxınlığında yerləşir. Xorvatiyada ikinci ən böyük və ən mühüm müdafiə qalasıdır. Qala 9-cu əsrdə tikilmiş, hazırkı vəziyyəti 17-ci və 18-ci əsrlərdə formalaşdırılmışdır. 1076-cı ildən, Xorvatiyanın Kralı Demetrius Zvonimirin hakimiyyəti dövründə başçılıq etdiyi Xorvatiya Krallığının siyasi mərkəzi kimi xidmət etdiyi dövrdə zirvəyə yüksəldi.
Yerləşməsi və təsviri
Dalmatiadan Xorvatiya və Bosniyaya qədər gedən əsas nəqliyyat dəhlizində yerləşir. Knin qalası, dağın ətəklərində olduqca erkən formalaşmış Xorvatiyanın Knin şəhərindən 100 metr (328 fut) yüksəklikdə, Spas dağının üstündə yerləşir. Arxeoloji qazıntılar bu ərazidə məskunlaşmanın 6-cı əsrə aid olduğunu göstərir. Dənizdən 345 metr (1,132 fut) yüksəklikdə yerləşib, 470 metr (1540 fut) uzunluqda və 110 metr (361 fut) genişlikdədir. Tikinti materialının əskik olması səbəbindən binanın orijinal görünüşü tamamilə məlum deyil. tikinti yüksək divarlarla əhatə olunmuşdur. Qala üç hissədən ibarətdir: şimal, orta və cənub. Qala hər bir hissəsi boşluqlar və silah çuxurları ilə qorunur və şəhərin qapıları və qaldırılan körpüləri ilə digər hissələrə qoşulur. Son araşdırmalara görə, şimal hissəsinin formalaşması 8-ci əsrin ortalarından XI əsrin axırına qədər davam etmişdir. Qalanın qapıları palıd ağacından olub dəmir barmaqlıqlarla möhkəmləndirilmişdir. Əsas giriş darvazası isə Barokko arxitekturalı dəmir qapılardan ibarətdir. Şimal hissəsinin, sol tərəfində, qubernatorun binası var idi; bu gün köhnə şəhər binasıdır. St. Barbara Kilsəsində zəng saxlanılır – hansı ki, 1994-cü ildə, II İohann Pavelin Knin'de qaldığı zaman tərəfindən hədiyyə edilmişdir.
Tarixi
Xorvatlar bu qalanı, viran qalmış Roman qəsəbəsində məskunladıqdan sonra inşa etməyə başladılar. Qala sahibləri daima qala dizaynını yaxşılaşdırdılar ki, bu zamanın müdafiə ehtiyaclarına uyğun gəlsin. Qalada bir neçə mərasim salonu və Xorvat hökmdarlarının sarayı var idi. Qala 14-cü əsrdə kiçik və böyük bir şəhərə bölündü.Kiçik şəhər əsasən müdafiə məqsədləri üçün istifadə edilirdi və böyük şəhərlərdə isə evlər tikilmişdi ki burada qubernatorlar, yepiskoplar qalırdı. Qalanın ən qədim sahəsi şimal tərəfində yuxarı şəhərdir, orta və aşağı şəhərlər isə Orta əsrlərdə tikilmişdir. XV əsrdə, Osmanlı İmperiyasının Avropaya yönləndiyi bir dövrdə, qala girişinin möhkəmləndirilməsi üçün əlavə bir sıra müdafiə divarları qurulmuşdur. 1522-ci ilin mayında Osmanlı qüvvələri Knin qalasını mühasirəyə aldı və bu döyüş 29 may 1522-ci ildə Osmanlıların qələbəsi ilə sona çatdı.
Aquilegia grata
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
ÜDM həcminə görə ölkələrin siyahısı (AQP)
thumb|500px|Ölkələrin ÜDM həcminə görə dünya xəritəsi, 2019 [[Beynəlxalq Valyuta Fondu|BVF]] Bu məqalədə Ümumi Daxili Məhsulun (il ərzində ölkənin sərhədləri çərçivəsində istehsal olunan son məhsulların və xidmətlərin toplam dəyəri) həcminə görə ölkələrin sıralandığı 3 siyahı yer alıb. Siyahılar Beynəlxalq Valyuta Fondu, Dünya Bankı və ABŞ Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsi tərəfindən tərtib olunublar. Rəqəmlər alıcılıq qabiliyyəti pariteti əsasında hesablanaraq alınmışdır.
1. BVF. Bu siyahı Beynəlxalq Valyuta Fondunun hesablamalı nəticəsində tərtib olunub. Siyahıda BVF-in 187 üzvündən 182-si haqqında məlumat verilir. Bundan əlavə BVF-in üzvü olmayan Çin Respublikası və Honkonq (Çin Xalq Respublikasının tərkibinə daxildir) haqqında da məlumat təqdim edilib. BVF-in üzvü olan dövlətlərdən ABŞ ilə əlaqələndirilən rus. Palau, Marşall adaları və Mikroneziya Federativ Ştatları haqqında, eləcə də San-Marino və faktiki olaraq dağılmış Somali haqqında məlumat yoxdur. Eləcə də ümumən dünya haqqında və Avropa İttifaqı haqqında hesablamalar göstərilib.
2. Dünya Bankı. Siyahı Dünya Bankının hesablamalı nəticəsində tərtib olunub. Bu siyahıda 192 BMT üzvü olan dövlətlərdən 178-ə aid, eləcə də Makao və Honkonqa aid məlumat var. Siyahıda Avropa İttifaqının və dünyanın ÜDM-unun həcmi göstərilib.
3. ABŞ Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsi. Bu siyahıda Faktlar kitabıing.. dərc olunan Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsinin hesablamaları yer alıb.
BVF və Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsinin hesablamaları 2011-ci ilə, Dünya Bankının hesablamaları isə 2010-cu ilə aid edilir (məlumatın bir qismi daha öncəki illərə aiddir). ÜDM həcmi beynəlxalq dollarlar ilə ölçülür.
Dəhnə (Şabran)
Dəhnə — Azərbaycan Respublikasının Şabran rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Tarixi
Dəhnə Dəvəçi rayonunun Çuxurəzəmi inzibati ərazi vahidində kənd. Oykonim ərazidəki Ağzıbirçala gölünün mövqeyi və ya eyniadlı dağın adı ilə bağlıdır.
Aquilegia nuragica
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Ling
thumb|Qolları müxtəlif uzunluqda olan ling Ling — tərpənməz dayaq ətrafında fırlana bilən bərk cismdir. Dayaq nöqtəsindən kənarda olan tərəflərə lingin qolları deyilir.
İşləmə prinsipi
250px|thumb|Lingin sxemi. Tarazlıqda
Lingin işləmə prinsipi enerjinin saxlanması qanununa əsaslanır. Qolu \Delta h_1 məsafəsinə gətirmək üçün yük tərəfindən təsir edən qüvvə aşağıdakı işi görməlidir:
Digər tərəfdən baxdıqda, qoyulan qüvvə bu işi görməlidir:
burada: \Delta h_2 — lingin qolunun ucu hissəsindəki yerdəyişməsidir. Burada F_2 qüvvəsi təsir edir. Qapalı sistem üçün enerjinin saxlanması qanunun doğru olması üçün hər iki tərəfdə görülən işlər bərabər olmalıdır, yəni:
Hakodate
Hakodate - Yaponiyada şəhər. Hokkaydo prefekturasında yerləşir. Oşima subprefekturasının paytaxıdır. 677.77 km² əraziyə malik olan şəhər Hokkaydo prefekturasının üçünçü böyük şəhəridir.
Əlqənib
Əlqənib Peqas bürcündə dəyişən ulduz.
Krista Sieqfrids
Krista Sieqfrids — 4 dekabr, 1985-ci ildə anadan olmuş Finlandiyalı müğənni.
Krista Sieqfrids 2013 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində Finlandiyanı "Marry Me" mahnısı ilə təmsil edib.
Biokonversiya
Biokonversiya – (conversio) canlı orqanizmlərin fermentlərinin iştirakı ilə bir qrup birləşmələrin digərinə çevrılməsi prosesidir.
Antonov A-40
Antonov A-40 Krılya tanka (ru: Антонов А-40 Крылья танка, “qanadlı tank”) - Antonov şirkəti tərəfindən hazırlanmış Sovet tanklı playner layihəsi idi. Layihə, hər hansı bir tankın hava qüvvələrini və ya partizanları dəstəkləmək üçün bir təyyarənin köməyi ilə döyüş bölgəsinə endirilməsini nəzərdə tuturdu. Bir prototipi 1942-ci ildə sınaqdan keçirildi və istifadəsi imkansız olduğu üçün layihə ləğv edildi.
Biokonversiya
Biohumusun üstünlükləri
Bu üstünlüklər sayəsində qruntun məhsuldarlığı artır, kulturların böyümə prosesləri aktivləşir və  məhsuldarlığı artır.
Antonov A-40
Tekniki xüsusiyyətləri
Mənbə:
Biokonversiya
Biohumusun üstünlükləri
Vermicompostlar, ekoloji cəhətdən faydalı olmağından başqa, iqtisadi cəhətdən də faydalıdır: 1 ton tullantıdan təxminən 600 kq ekoloji cəhətdən təmiz gübrə əldə etmək mümkündür, qurdlardan əldə edilən biokütlə yem maddəsi və ya dərman preparatları kimi istifadə edilə bilər.
Nəticələr
Ədəbiyyat
Adnan Hacızadə
Adnan Hikmət oğlu Hacızadə — bloqqer.
Həyatı
Adnan Hacızadə 13 iyul 1983-cü ildə Bakı şəhərində doğulub. Bakı Avropa liseyini bitirib. 2000-ci ildə Qafqaz Universitetinə daxil olub, bir il sonra ABŞ-nin Riçmond Universitetinə transfer olub, burada siyasətşünaslıq üzrə bakalavr təhsili alıb, 2005-ci ildə Bakıya gəlib, Xəzər Universitetinin hüquqşünaslıq fakültəsində bakalavr dərəcəsi alıb.
Adnan Hacızadənin Amerikadan qayıdışı Azərbaycanda Parlament seçkiləri ilə eyni dövrə düşür. Adnan müxalifətin mitinqlərində yenə də sıravi kimi iştirak edir.
Həmin dövrdə "Ol!" Gənclər Hərəkatını yaratmaq ideyası müzakirə olunur. 2006-cı ildə "Ol!" yaranır.
2007-ci ldə hərbi xidmətdə olmuşdur. 2008-ci ildə hərbi xidmətdən qayıtdıqdan sonra "BP" ictimayyətlə əlaqələr şöbəsində öz işini davam etdirir.
2009-cu ilin mayın 28-də "ADR bizi birləşdirir!" aksiyasının müəllifi də Adnan Hacızadə idi. Həmin gün 16 nəfər gənci bir neçə saatlığa həbs elədilər.
İctimai fəaliyyətə 2003-cü ilin prezident seçkiləri vaxtı başlayıb. Bu dövr ərzində, heç bir siyasi partiyanın üzvü olmamış və heç vaxt siyasi iddia irəli sürməmişdir. Fəaliyyəti dövründə insanları tolerantlığa, qeyri-zorakılığa, maariflənmə və təhsilə səsləyərək ölkənin demokratik inkişafı üçün şəbəkələşmə kimi ən sivil metotlardan istifadə etmişdir.
2009-cu ilin iyulun 8-də Adnan Hacızadə özündən başqa altı dostu ilə bir yerdə "Livan" restoranının barında baş vermiş olaya görə 2 ay həbs olunmuşdur.
2010-cu il noyabrın 18-də Bakı Apelyasiya Məhkəməsində hakim Sahibxan Mirzəyevin sədrliyi ilə həbsdə edilmiş blogger Adnan Hacızadənin vaxtından əvvəl azadlığa buraxılması ilə bağlı Qaradağ rayon Məhkəməsinin çıxardığı 26 iyul tarixli qərardan verdiyi apelyasiya şikayəti üzrə məhkəmə baxışı keçirilib. Adnan Hacızadənin şikayəti təmin edilib və onun bundan sonrakı 7 ay 21 günlük cəzasından şərti azad edilməsi və məhkəmə zalından azadlığa buraxılması barədə qərarını elan edib.
Qəriblik
Qəriblik — Azərbaycan Respublikasının Şabran rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Aquilegia pubescens
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Əlfəqqə
Əlfəqqə (Gemma, Şimal Tacının α-sı) Şimal Tacı bürcündə ən parlaq ulduz. Yerdən məsafəsi 75 işıq ili, yaxud 22,9 parsekdir.
Viktor Seryogin
Viktor Seryogin — Qarabağ müharibəsi şəhidi, Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı.
Döyüşlərdə iştirakı
Qarabağ müharibəsində adı hər kəsə məlum olan Viktor sərrast atəşlərlə erməni işğalçılarının zirehli texnikalarını sıradan çıxarar, erməni yaraqlılarının postlarına od ələyərdi. Dəfələrlə atəşə tutulmasına baxmayaraq vertolyotu təmir etmiş yeni uçuşlar həyata keçirmişdi. Viktor Ağdərə, Şuşa, Ağdam səmasında özünəməxsus izlər qoymuşdu. Dinc sakinləri dəfələrlə xilas edərək təhlükəsiz əraziyə daşımışdı. O, 28 yanvar 1992-ci il dinc sakinləri təhlükəsiz yerə apararaq Ağdam-Şuşa istiqamətində hərəkət edirdi. Erməni yaraqlıları qəfil olaraq vertolyotu atəşə tutdular, Viktor alova bürünmüş vertolyotu kənara yönəldərək insanların tələf olmasının qarşısını ala bildi, özü izə heyətlə birlikdə qəhrəmancasına həlak oldu.
Ailəsi
Ailəli idi, iki övladı qalıb.
Milli Qəhrəman
Azərbaycan Respublikası prezidetninin 25 noyabr 1992-ci il tarixli 337 saylı fərmanı ilə Seryogin Viktor Vasilyeviç ölümündən sonra "Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı" adına layiq görülmüşdür.
Bakı şəhərinin Şəhidlər xiyabanında dəfn edilib
Əlfərd
Əlfərd (Hidranın α-sı) — Hidra bürcündə ən parlaq ulduz. Parlaq nəhəngdir, Günəşdən 400 dəfə böyükdür.
Azərbaycan Mədən Fəhlələri Həmkarlar İttifaqının IX qurultayı (film, 1925)
Azərbaycan Mədən Fəhlələri Həmkarlar İttifaqının IX qurultayı qısametrajlı sənədli filmi rejissor Pavel Velski tərəfindən 1925-ci ildə çəkilmişdir. AFKİ və "Kino-Mədənçi" Studiyası nın istehsalıdır. Reportaj səpgisində olan filmdə SSRİ Mədən Fəhlələri Həmkarlar İttifaqı Azərbaycan şöbəsinin IX qurultayı, ayrı-ayrı natiqlərin çıxışları, "Azneft" fəhlələri və rəhbərlərinin ordenlərlə təltif edilmələri öz əksini tapmışdı
Məzmun
Reportaj səpgisində olan filmdə SSRİ Mədən Fəhlələri Həmkarlar İttifaqı Azərbaycan şöbəsinin IX qurultayı, ayrı-ayrı natiqlərin çıxışları, "Azneft" fəhlələri və rəhbərlərinin ordenlərlə təltif edilmələri öz əksini tapmışdır.
Filmin üzərində işləyənlər
Rejissor: Pavel Velski Operator: İvan Tartakovski
Yeni Suraxanı türbəsi
Abidə Bakının Yeni Suraxanı kəndi yaxınlığındadır. Türbə neft mədənlərinin yaxınlığında yerləşir. Türbəni tədqiq edən tədqiqatçı alim Məşədixanım Nemət e.ə.1-ci əsrin əvvəllərindən Yerusəlimdən (Qüdsdən) ilk xristian missionerlərinin Xəzər dənizi ilə gəlib Abşeronda məskunlaşması ilə bağlı məqaləsində abidəni o dövrlə əlaqələndirir. Qaya üzərində, 2-3 metr yüksəklikdə yerləşən türbə düzbucaqlı formaya malikdir.
Marry Me
Marry Me — (Azərbaycanca: Mənimlə Evlən) Finlandiyanın 2013 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsindəki mahnısı.
Buldoqkimilər
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinə aid heyvan fəsiləsi.
Ümumi təsviri
Fəsilənin nümayəndələri əsasən kiçik, nadir hallarda isə iri yarasalardır. Başı enli və yastıdır. Üst dodağı sallaq ətli büküşün içərisinə yığılmış, üzəri sərt qıllarla örtülmüşdür. Qulaqları önə uzanmış və başın üst səthi səviyyəsində yerləşmişdir. Qulaqları enli və qalındır. Çox vaxt iç kənarları ilə başın üzərində bitişir.
Qanadları ensiz və itidir. Yoğun əzələli quyruğu, az qala yarıya qədər omaarası pərdədən kənara çıxır. Traqusu qısa və enlidir. Boynunun ətrafında iri dəri qırışlar vardır.
Yayılması
Yer kürəsinin tropik və subtropik vilayətlərində yayılmışdır. Şərq yarımkürəsində Aralıqdənizi ölkələrində, Asiya, Afrika və Avstraliyanın tropik və subtropik qurşaqlarında rast gəlinir. Qərb yarımkürəsində cənubi Argentina, Çilidən ABŞ mərkəzi ştatlarına və Qəraib dənizi hövzəsinin adalarına qədər yayılıb. Fəsilənin 85 – yə yaxın müxtəlif nümayəndələri 12 cinsdə birləşir. Qafqazda bir cins və bir növlə təmsil olunmuşdur. Hər yerdə arealın hüdudlarında nadirdir.
Qızılqazma (Şabran)
Qızılqazma — Azərbaycan Respublikasının Şabran rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Təklə (Masallı)
Təklə — Azərbaycan Respublikasının Masallı rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Əhalisi
Əhalisi 1779 nəfərdir.
Toponimikası
Təklə kəndi Lənkəran ovalığındadır. Oykonim Səlcuqların təklə tayfasının adı ilə bağlıdır. Əvvəllər Türkiyədə yaşamış təklə tayfası Qazı xanın başçılığı ilə 1540-cı Təklə Mirzəbaba ildə I Təhmasibin (1524—1576) itaətini qəbul etmiş şahsevənlərin tərkibinə daxil olunmuşdu. XIX əsr mənbələrinə görə, təklələr Mil və Qarabağ düzlərində 14 tirə və müxtəlif nəsillərdən ibarət idilər. Sonralar onlar bir neçə qola ayrılmışdılar. Azərbaycan ərazisində təklə etnonimi vasitəsilə yaranmış oronimlər də mövcuddur: Təklə dərəsi (Masallı rayonu), Təklə dağı, Təklə təpəsi (Cəlilabad rayonu) və s.
Din
Kənddə "İmam Əli" məscidi dini icması fəaliyyət göstərir.
Aquilegia saximontana
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.