cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Pünhan Əliyev
Döyüşlərdə iştirakı
1994-cü il dekabr ayının 10-da növbəti əməliyyat zamanı Pünhan Əliyev düşmən minasına düşərək şəhid olur.
Adının əbədiləşdirilməsi
Pünhan Əliyev Azərbaycanın ərazi bütovlüyü uğrunda gedən döyüşlərdə Vətən yolunda qəhrəmanlıqla şəhid olduğu üçün onun adı xalqımızın qan yaddaşında əbədi yaşayacaqdır.
Haqqında yazılan kitablar və video
thumb
Forçun kəpənəkçiçəyi
Forçun kəpənəkçiçəyi (Aconitum fortunei) - cinsinə aid bitki növü.
İzoximenlər
İzoximenlər– qışda orta temperaturu bərabər olan yerləri xəritədə birləşdirən xətlərdir.
Şimali Makedoniya milli futbol komandası
Şimali Makedoniya milli futbol komandası - Şimali Makedoniya Respublikasını beynəlxalq futbol turnirlərində təmsil edən milli futbol komandası.
Con Bekus
Con Bekus  —  kompüter elmləri sahəsindəki amerikalı alim, ilk yüksək səviyyəli proqramlaşdırma dilinin yaradıcıları qrupunun lideri, Bekus-Naura formasının ixtiraçısı — Formal dillərin sintaksisini müəyyənləşdirmək üçün ən çox yayılmış və universal notasiyalardan biri, Türinq mükafatı laureatı (1977).
ABŞ Milli Elmlər Akademiyasının üzvü (1974).
Bioqrafiyası
Filadelfiyada anadan olub, Uilminqton (Delaver) şəhərində böyüyüb, şəhərində yerləşən Hill məktəbini  bitirib. 1942-ci ildə Virciniya Universitetinə kimya bölməsinə daxil oldu, ancaq ikinci ildə itkin düşdüyü üçün xaric edildi. Bundan sonra ABŞ-nin Sakit Okean Donanmasına gətirildi, lakin fiziki müayinə zamanı sümük implantının quraşdırılması ilə uğurla əməliyyat olunan kəllə sümüyünün şişi aşkar edildi.
Çiçikuri monastırı
Çiçikuri monastırı — Keşikçidağ monastır kompleksinə daxil olan tarixi-memarlıq abidəsidir.
Tarixi
Yazılı mənbələr və elmi ədəbiyyatda abidə haqqında çox az məlumat qalmışdır. XVIII əsr Gürcüstan alimi Vaxuşti Baqrationi Keşikçidağ kompleksindən danışarkən (mənbədə David Qareci adı ilə) dörd abidə haqqında məlumat verərək David Qareci kilsəsinin (və ya David Qareci lavrasının) adını çəkir, arximandritin iqamətgahının Müqəddəs İohann monastırında olmasını deyir, əsas monastır kilsələrinin isə Çiçikuri və Baertuban olmasını qeyd edir.
Abidənin interyeri unikal freska rəsmləri ilə bəzədilmişdir. Çiçikuri monastırı Azərbaycan və Gürcüstan arasında mübahisəli ərazidə yerləşir.
Toz qasırğası
Güclü külək vasitəsilə böyük miqdarda torpaq hissəciklərinin və qumun sovurulub aparılmasıdır. Torpaq qasırğası bəzən milyon tonlarla tozu uzaq məsafəyə aparıb əkinlərin üzərinə tökür, yararlı torpaqları, bitkiləri məhv edir. Çöllərdə qoruyucu meşə zolaqları salmat və s. aqrotexniki tədbirlərə toz qasırğası ilə mübarizə aparılır.
Karakol kəpənəkçiçəyi
Karakol kəpənəkçiçəyi (Aconitum karakolicum) - cinsinə aid bitki növü.
Malta milli futbol komandası
Malta milli futbol komandası - Maltanı beynəlxalq futbol turnirlərində təmsil edən milli futbol komandası.
Bulbophyllum cordemoyi
Arealı
Bulbophyllum cordemoyi növü Reyunyon üçün endemik növdür.
Ageratina herrerae
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Qartal sütunu
220px|thumbnail|right|Qartal sütunu Qartal sütunu — Qatçina Saray parkında bağ-park tikilisidir. Bu abidə kiçik təpə üzərində  hündür tetraedr formasında olan pyedestalda yerləşən sütunu özündə təcəssüm etdirir. Sütunun zirvəsini mərmərdən olan qartal heykəli bəzəyir.
Bu sütun Silviya parkına gedən yolun ətrafında olan Amfiteatrın yaxınlığında yerləşir.
Tarixi
Qartal sütunu Saray parkının ən qədim park tikintilərindən hesab olunur. Sütun qraf Qriqori Orlovun Qatçinaya sahib olduğu vaxtlarda qoyulmuşdur. Buna görə də qartal təsvirinin onların ailə gerbində olması buna xarakterikdir.
Bu abidənin layihəsinin rəhbəri Antonio Rinaldi olmuşdur. Sütun Sankt-Peterburqda yerləşən İsaakiya kilsəsinin kontor emalatxanasında hazırlandıqdan sonra ilk əvvəl Çarskoye Seloya gətirilmiş, 1770-ci ildə isə pyedestal ilə birlikdə Qatçinaya gətirilmişdir.
Belə bir əfsanə mövcuddur ki, Qartal Sütununu imperator I Pavel tərəfindən oxla vurulmuş qartalın düşdüyü yerdə qurmuşdular. Lakin bu əfsanə həqiqət sayıla bilməz, çünki sütun Pavelin Qatçina sahib olmasından bir müddət əvvəl qoyulmuşdur.
Böyük Vətən müharibəsi zamanı sütun parkdakı bir çox başqa tikililər kimi güclü zərər çəkdiyindən, müharibədən sonra abidənin bərpa işləri aparılmışdır.
1980-ci illərin sonlarında abidə yenidən vandalizmə məruz qalmışdır. Belə ki yerli əhali bu abidəyə daşlar ataraq sütunun divarlarına ciddi zərər vuraraq qartalın qanadını dağıtmışdılar.
2011-ci ildə heykəlin qalıqları götürülmüşdür. Hal-hazırda sütunu heç nə bəzəmir.
Fonem
Fonem (φώνημα «səs»)— sözün mənasını dəyişən səsdir. Məsələn, tələ – dələ, zaman – saman, dağ – sağ, çağ – bağ – tağ, kal – kol və s.
Dilimizdə dil vahidləri müstəqil və qeyri-müstəqil olmaqla iki yerə bölünür. Müstəqil dil vahidləri (söz, cümlə) dilin formalaşmasında aparıcı rol oynayır. Qeyri-müstəqil dil vahidləri isə söz və ya cümlənin (müstəqil dil vahidlərinin) formalaşması vasitəsi kimi çıxış edir. Fonem belə bir qeyri-müstəqil dil vahidlərindən hesab olunur.
Azərbaycan dilinin fonem tərkibində 15 sait və 25 samit vardır. Bu 40 fonem Azərbaycan əlifbasında 32 hərflə işarə edilir. Azərbaycan dilində 9 qısa (i,ü,e,ö,ə,a,o,u,ı), 6 uzun (i:,e:,ö:,ə:, a:,u:) sait vardır. Uzun saitlər bu dil üçün səciyyəvi deyil, onlar demək olar ki, yalnız alınma sözlərdə çox az hallarda işlənir. Fonetik vurğu, bir qayda olaraq, sonuncu hecaya düşür. Fonematik vurğunun yeri sözün mənasından asılı olaraq dəyişmir: alma' — 'alma. Omoqraflarda vurğu mənanı dəyişir: 'alma-alma', g'əlin-gəl'in. Azərbaycan dilində söz əvvəlində işlənməyən 2 fonem var: ı saiti və ğ samiti.
Smooth Criminal
Smooth Criminal ( – "Qüsursuz Cinayət", oxunuşu: Smuz Kriminal) – Maykl Cekson tərəfindən 1987-ci ildə ifa edilən mahnı. Bu mahnı Maykl Ceksonun Bad albomuna daxil olan 7-ci mahnıdır. "Smooth Criminal" mahnısına uyğun olaraq "Ay piyadası" filmi çəkilmişdir. Mahnının nəqarəti "Annie are you ok?" sözlərindən ibarətdir.
Mahnı haqqında
Smooth Criminal mahnısı Bad mahnısı ilə birlikdə ön plana çıxmış və dövrünün məşhur bir mahnısı olmuşdur. Mahnının fərqli versiyaları vardır. Uzun videoda mahnıya oynağalar edilmişdir. Rəqsçilərin motivasiyası üçün Michaelin fikri olaraq klipin ortasında musiqi kəsilər və hər kəs qışqırıqlar etməyə başlayarlar. Bu səhnə bitər və mahnı qaldığı yerdən davam edər. Uzun video Moonwalker-də iştirak etməkdədir. Smooth Criminal, bir hüquq terminidir. Tam tərcüməsi "Qüsursuz Cinayət" mənasındadır. Mahnıda pis cinayətlərə yer verilmişdir. Mahnının mövzusu, Enni adındakı bir qadının evinə girən bir günahkarın hücumuna uğraması və qaça bilməməsidir. "Moonwalker" filminin ana xətti də bu mahnı üstündədir. Jacksonun bu mahnıda inkişaf etdirdiyi Anti-Qravitasiya əyilməsi (ingiliscə:Anti-Gravity Lean) hərəkətinin sirri ayaqqabısındadır. Hərəkətin patenti Michael Jacksona aiddir. Smooth Criminal mahnısı 1989-cu ildə Brit Awards mükafatına layiq görülmüşdür.
Kompozisiyalarının siyahısı
CD side:
DVD side:
Solanum dimidiatum
(Solanum dimidiatum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Başqırdıstan ədəbiyyatı
Başqırdıstan ədəbiyyatı — Rusiya Federasiyasının Başqırdıstan Respublikasında başqırd şair və yazıçıların Başqırdıstan mədəniyyətinə, eləcə də dünya mədəniyyətinə bəxş etdikləri ədəbi-mədəni fikrin ən yaxşı nümunələri.
Speed Demon
Speed Demon — Maykl Ceksonun mahnısı.
Başqırdıstan ədəbiyyatı
Tarixi
1917-ci ilə qədər başqırd ədəbiyyatı tatar, daha sonra başqırd dillərində yaradılmış, folklor əsasında və regionun ümumtürk yazılı ədəbiyyatının təsiri ilə formalaşmışdır. Başqırd xalq ədəbiyyatı qəhrəmanlıq dastanları (kobayır), məişət mahnıları, nağıl və əfsanələrlə zəngindir. XIV əsrdən XX əsrin əvvəllərinə qədər şifahi poeziyanı sesenlər adlanan xalq şair və müğənniləri təmsil edirdilər. XVIII əsr başqırd seseni Salavat Yulayev öz yaradıcılığında folklorla yazılı ədəbiyyatın ənənələrini birləşdirmişdir. XIX əsr başqırd ədəbiyyatına həm sufizmin, həm də Avropa maarifçilik ideyalarının təsiri olmuşdur ki, bunun əsas aparıcıları M. Akmulla, M. Ümetbayev, Ş. Zəki idi.
XX əsrin birinci rübündə başqırd və tatar ədəbiyyatının görkəmli nümayəndəsi M. Qafuri vətənpərvərlik poeziyasının əsasını qoymuşdur. Bu illərdə başqırd nəsri inkişaf etmiş, roman janrı formalaşmış (Xayri Qaynan, “Dönüş”, 1928; İ. Nasıri, “Kudey”, 1936), povest və hekayələr (M. Qafurinin sosial-psixoloji "Ləkələnmişlər" povesti, 1926; S. Agişin satirik povestləri, A. Vali, Q. Qumər, X. Dövlətşina və b.-nın əsərləri) yazılmışdır.
Qafqaz gürzəsi
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü. Qafqaz muzeyinin direktoru müavini Aleksandr Nikolayeviç Kaznakovun şərəfinə adlandırılıb.
Görünüşü
Gürzənin uzunluğu 475 mm, dişilərdə — 600 mm təşkil edir. Quyruqları 7 — 8 sm olur. Başı kifayət qədər enli olur. Nadir hallarda bütünlüklə qara rəngli olanını görmək olar. Yuxarı hissəsi qara, boğazı ləkəsiz qara olur. Ümumilikdə isə qırmızı və narıncı rənglər üstünlük təşkil edir. Balalar isə qırmızı-qəhvəyi rəngdə olur. Erkəklər dişilərdən kiçik olur.
Yayılması
Böyük Qafqaz dağlarının cənub qərb ətəklərindən Abxaziya (Gürcüstan ərazisi), Acarıstan və Türkiyənin şimal şərqində rast gəlinir. Onları iki hissəyə bölmək olar: Şimali Kolxida və acar-lazistan.
Həyat tərzi
Əsasən dağ və ön dağlıq meşələrdə, subalp və alp ərazilərində yayılırlar. Hündürlüyü 2500 m olan ərazilərdə görünürlər. 0,3 — 0,5 h ərazilərdə 4 baş ola bilir. Aktiv dövrləri mart - noyabr aylarıdır. Dərinliyi 2 metr olan çatların arasında qışlayırlar. Əsasən gəmiricilər, kərtənkələlər və quşlarla qidalanırlar. Zəhəri insan üçün təhlükəlidir.
Qrenlandiya adası
Qrenlandiya — Dünyanın sahəsinə görə ən böyük adası Danimarkanın muxtar mahalıdır. Qrenlandiya həmdə sahəcə ən böyük inzibati ərazidir.Hərfi mənası "yaşıl ölkə" və ya "yaşıl yer" deməkdir. Adanın qərb və və cənub-qərbindən isti Qərbi Qrelandiya cərəyanı keçdiyinə görə sahilboyu ərazilərdə çəmənliklər əmələ gəlir. Ona görə də X əsrdə adaya gələn vikinqlər əraziyə belə ad vermişlər.
Normanlar tərəfindən adanın kəşfi
thumbnail|Kürən Erik|right|289x289px
thumbnail|Normanların Qrenlandiya və ona yaxın ərazilərə ehtimal olunan səfərləri|329x329px|left
Qrenlandiyanın kəşfi ilə bağlı müxtəlif məlumatlar var. Əsaslı faktlardan biri,Qrenlandiyanın island mənşəli norman Qunbern tərəfindən kəşf olunmasıdır(875-ci il). Ancaq başqa mənbələrdə göstərilən məlumatlara inansaq, Qrenlandiya bu tarixdən daha əvvəl kəşf olunmuş. Tanınmış qütb tədqiqatçısı Vilyarmur Stefanson göstərir ki, Qrenlandiya ola bilsin qədim yunan dənizçisi Pifeyin gördüyü "buzlu Tule ölkəsidir". Hansı ki,e.ə 325-ci ildə Pifey Şimali Avropaya səyahəti zamanı bu ərazinin mövcudluğunu öz yazılarıda göstərmişdir. Sonralar Firtof Nansen Pifeyin materyallarını geniş tədqiq etdikdən sonra bu qənaətə gəlmişdir; Pifeyin səyahəti Danimarka və Norveç sahillərindən çoxda uzağa keçməyib. Onun gördüyü buzlar isə Barens dənizi və Norveç dənizinin buzları olmuş. Stefansonun başqa ehtimalıda mövcuddur: Məlumdur ki,normanlara qədər İslandiya keltlər tərəfindən məskunlaşmışdır. Ola bilsin ki,onlar Danimark boğazına gədər üzmüş və Qrenlandiyanı görmüşdülər.
Ümumən üç qış keçirən Erik sonda İslandiyaya qayıtdı. Növbəti yay o artıq bu əraziləri koloniyalaşdırmaq məqsədi ilə səfərə çıxdı. Adanın Yaşıl torpaq adlandırması məqsədli idi. Erik düşünürdü ki,bu ad insanların ora can atmasına səbəb olacaq.
Həmən yay 25 gəmi Breydi-fiyordundan Qrenlandiyaya səfərə çıxdı.Ancaq bunlardan 14 Qrenlandiyaya gəlib çata bildilər. Digərləri ya tələf oldu ya da geri qayıtdılar.Normanların o vaxtı adanın müxtəlif yerlərinə verdikləri adalar hal hazırda saxlanılmayıb.Ancaq arxeoloji tapıntılar əsasında müəyyən olunmuşdur ki,Erik-fyorduna o vaxtı normanlar Tunundlyarfik fyordu deyirdilər.Kürən Eriki birinci səfərində adanın qərbində 65°-59° ş.e ilə adanın şərqində 68°-59° ş.e arasında ki,ərazilər tədqiq etmişdir.İkinci səfəridə isə artıq ada haqqında yetərincə geniş məlumata malik idi. Atıq Qrenlandiyanın sərt iqlimi haqqında təsəvvür formalaşmışdır.
Normanlar tərəfindən formalaşdırılan bu kaloniya XV əsrın sona kimi mövcud olmuşdur.XI əsrdə,hansı ki,bu dövür koloniayanın çiçəklənmə dövürü idi,burda 10 000 əhali yaşayırdı.Onlar həm İslandiya ilə həmdə digər avropa ölkələri ilə ticarət əlaqələrin malik idilər. İl ərzində burya qida,geyim,silah gətirən beş-altı gəmi gəlirdi.Əvəzində isə morj dişi,xəz dəri və suiti yağı aparırdılar.
Norman mədəniyyətinin izlərinə həmdə Elsmir (ada)sında və Smit boğazı yaxınlığında rast gəlinir.Adanın mərəkəzi hissələri isə onlar üçün maraqsız idi.Səbəbdə ərazinin buz qatı ilə örtülməsi idi. Normanların XV əsrdən sonra tədricən məhf olmasınını ilk öncə Şimali Amerika və Avropanın iqlimin sərtləşməsi və Avropa ilə ticarət əlaqələrinin dayanması ilə əlaqələndirilər.
Danimarka müstəmləkəsi öncəsi tədqiqatlar
1576–1580-ci illərdə ingilis dənizçiləri dəfələrlə bu əraziyə səfər etmişlər.Əsas məqsədlərdən biridə Simal-Qərb dəniz yolunun kəşfi idi. İngilislərin bu fəallığı danimarkalıları narahat etməyə başladı və əraziyə bir neçə ekspedisiya göndərilidi ki,məqsədlərdən biridə burda norman koloniyasını axtarışı idi. 1605-ci ildə D.Xoll adanın cənub ucaqar nöqtəsinə gəlib çatdı,ən uzun və dərin Lindenov fyordunu kəşf etdi. Növbəti il isə adanın qərb sahillərinin 68°55’ ş.enliyinə kimi kartoqrafik təsvirini yaratdılar. Bundan sonra demək olar ki,qərbi avropa ölkələri Danimarkanın adaya olan hüququnu qəbul etməyə başladılar.
Ancaq ümumən adanın tədqiqatında ingilislər daha öndə olmuşlar.Henri Hudzon və Ulyam Baffinin Qrenlandiyanın tədqqiqatında böyük əməyi olmuşdur. Baffin normanlardan sonra ilk avropalı idi ki,Baffin dənizinin şimal hissəsinə gəlib çatırdı.O həmdə Smit boğazınıda kəşf etdi.
1670-ci illərdə artıq danimarkalılar adanın qərbində 78°30’ ş.enliyinə kimi üzə bildilər. Artıq adanın ümumi forması haqqında ətrafli məlumat formalaşmışdır. Bundan başqa məlum oldu ki.ada sahilləri zəngin balına, suiti və dəniz heyvanları ilə zəngindir.və bu səbəbdə adanın növbəti illərdə yenidən tədqiqatına maraq yaratdı və danimarkallılar tərəfindən müstəmləkə elan olunması ilə nəticələndi.
3 iyun 1721-ci ildə danimarkalı misyoner X.Eqede adanın qərb sahillərində məskunlaşdı. Tezliklə burda Qotxob şəhərinin əsasını qoydu.Bu şəhər sonradan Qrenlandiyanın paytaxtı olan Nuuk idi.Eqede burda həmdə yerli əhali olan eskimosların sayı,mədəniyyəti,məyşəti və dəniz ovçuluğu metodları barəsində geniş məlumat topladı.
Artıq XVIII əsrdə adanın qərb sahillərində danimarkanın ona yaxın ticarət məntəqəsi mövcud idi. 1776-cı ildən Danimarka adada olan ticarətin monopoliyaşdırılmasına qərar verdi.
XIX və XX əsrin əvvələrində ki, tədqiqatlar
Nuuk qəsəbəsi.1878-ci il.|thumbnail|295x295px|right Qrenladiyada danimarkalılar tərəfindən salınmış qəsəbələr burada balına ovçuluq sənayesinin inkişafına səbəb oldu.XVIII əsrdə Baffin dənizində nəyin ki,danimarka gəmilərinə,həmdə digər avropa ölkələrinin gəmilərinədə tez-tez rast gəlinirdi. Buna baxmayaraq yenədə adanın şimal ucqar əraziləri naməlum olaraq qalırdı.
1818-ci ildə ingilis D.Rossa şərqdən adanın buzlarla dolu şimal sahillərini dövr edərək Smit körfəzinə gəlib çatdı.Bununlada adanın qərb sahillərinin kəşfi yekunlaşmış oldu. Ancaq yenədə adanın şərq sahillərinin tədqiqatı ləngiyirdi. Səbəbdə il boyu bu sahillərinin qalın buz qatı ilə örtülməsi idi.Bura ancaq yayın sonunda yaxınlaşmaq mümkün olurdu. İlk belə yaxınlaşan dənizçilərdən biridə rus Pavkov olmuşdur.Hansı ki,1797-ci ildə adanın şərq sahillərinə yaxınlaşmışdır.
Danimarkalı tədqiqatçılar adanın daxilinın,onun buz örtüyünün öyrənilməsinə az diqqət ayırırdılar.Baxmayar ki,adanın tədqiqatın ilə məşğul olan geoloji və coğrafi kommisiyanın bu bir nömrəli vəzifəsi idi.Qrenlandiyanın buz örtüyünün tədqiqatı ilə ilk məşğul olan isveç səyyahı O.Nordenşeld olmuşdur. 1883-cü ildə o adanın qərb sahillinə yan almış və 120 km məsafəyə yaxın adanın daxilinə hərəkət etymişdir. Bu zaman o müşahidə etmişdir ki,ərazi 1510 m yüksəkliyə qalxır. Bu ərazidə düşərgə yaratdıqdan sondar daha 230 km irəlləmiş.Hündürlük artıq 1947 m çatmışdır. Nordenşeld sonda bu fikirə gəlmişdir ki,ərazi buz qatı ilə bütünlüklə örtülüdür və quru ərazi heç bir yerdə üzə çıxmır.
3 il sonra amerikan səyyahı R.Piri də adanın daxilınə doğru 180 km hərəkət etmişdir. Bu səfərlərdən sonra F.Nansen adanı qərbdən şərqə kəsib keçməyə qərar verir. 1888-ci ilə çox çətin keçən səyahət nəticəsində o Qotxoba(Nuuk) gəlib çatır və ordanda Norveçə qayıdır.
Müasir dövr
[[Alfred Vegener (sağda) və ekspedisiya yoldaşı.1930.|269x269px|thumbnail|right]] XX əsrin 20-ci və 30-cu illərindən sonra Qrenlandiya daha çox əhəmiyyət kəsb etməyə başladı. Şimalı Atlantika üzərindən həyata keçirilən hava marşurutları nəticəsində Qrenlandiyanın iki materika arasına əlverişli dayanacaq nöqtəsi olduğu üzə çıxdı.
1932–1937-ci illər arası Qrenlandiyanın Arktika sektoruna düşən hissəsində 130 ekspedisiya fəaliyyət göstərmiş,bunlardan 32 danimaraka,20 ingilis,16 amerika və 5 alman ekspedisiyası idi.Bu dövürlərdə ada da tədqiqat aparan ekspedisiyalardan diqqət çəkən alman Alfred Vegener idi. Vegener 3 dəfə ada da genişmiqyaslı tədqiqat aparmış,ilk dəfə sünü partalayışlar yaradaraq seysimik dalğaların köməyi ilə buz qatının qalınlığını təyin etmişdır. Hansı ki,əldə olunan nəticələr müasir rəqəmlərə çox yaxın olmuşdur. Bundan başqa adanın iqlimi və üst frin qatının strukturu,temperaturu haqqında dəyərli məlumat toplanmşdır. Təəssüf ki,3-cü tədqiqat zamanı Vegener və bir qrup ekspedisiya üzvüləri faciyəvi şəkildə həyatlarını itirmişlər.
İkinci dünya müharibəsi illərində adaya olan maraq azalsada yenədə bəzi tədqiqatlar aparılmışdır. 1942–1943-cü illərdə daha çox amerika tədqiqaçıları adada metroloji araşdırmalar aparmışdılar.
Müharibədən sonra,1948-ci ildə Danimarka adanın ən şimal hissəsi olan Piri torpağı yarımadasının tədqiqatına başladı. Həmən illər artıq adanın aerofoto çəkilişləri aparlmış,1:250 000 miqayaslı xəritələri hazırlanmşdır.1948–1951-ci illərdə adada diqqət çəkən tədqiqatlarda fransız P.E.Viktorun rəhbərliyi ilə həyata keçirilmişdir.
1953-cü ildə artıq Qrenlandiya Danimarkanın ayrılmaz hissəsi hesab olunmağa başlandı. 1979-cu ildən isə danimarka parlamentinin qərarı ilə özünüidarə etmə statusu aldı.
Coğrafi mövqeyi
thumbnail|Arktika və Qrenlandiya|350px|left Qrenlandiya Şimali Amerikanın şimal-şərq hissəsində yerləşir. Materikdən və Kanada Arktik arxipelaqında adanı şimaldan Smit boğazı, qərbdən Baffin dənizi və Devis boğazı ayırır. Cənubdnan adanı Labrador dənizinin suları Labrador yarımadasından ayırır. Şərqdən Qrenlandiya İslandiya ilə Danimark boğazı ilə sərhədlənir. Ada şimaldan cənuba doğru 2690 km uzanır. Ən enli yeri isə 1300 km-dir. . Adada yerləşən Morris Cesup burnu şimal qütbünə ən yaxın quru sahəsi hesab edilirdi.
Vyazovskie dağları
Syukeev dağları — Tatarıstanın Zelenodonski rayonu və Çuvaçiyanın Kozlov rayu ərazilərində, Volqa çayının sağ sahilində yerləşən dağlar. Dağlar qərbdən Çuvaşiyanın Kozlov şəhəri, şimaldan Volqa çayı, şərqdən Svyanqa çayı, cənubdan Sekerka çayı ilə əhatələnir. . Vyazovskie dağlarında təbiət abidəsi elan edilmiş, Sobakino gölü yerləşir.
Qrenlandiya adası
Faydalı qazıntıları
Qrenlandiyanın faydalı qazıntıları tam öyrənilməsədə,yenədə əminliklı demək olar ki,ada müxtəlif faydalı qazıntılarla zəngindir. Qədim kristallik suxurlardan tutmuş cavan vulkanik suxurlaradan təşkil olunmuş gioloji strukturda bir çox qiymətli mineral resurslara rast gəlinir. Adanın əsas faydalı qazıntılarından biri kriolit mineralıdır. Kriolit adanın cənub hissəsindədir.Bundan başqa qərbdə böyük mərmər yataqları və adanı əsas energetik resursu olan qonur kömür ehtiyatı var.
BRICS
thumb|right|250px|BRICS ölkələri thumb|right|250px| BRIC ölkələri başçıları 2008-də (CAR-sız) BRICS — beş sürətlə inkişaf edən ölkədən ibarət olan bir qrupdur. Üzvlər: Braziliya, Rusiya, Hindistan, Çin, Cənubi Afrika Respublikası (Brazil, Russia, India, China, South Africa, BRICS). 2011-ci ilə qədər təşkilatla bağlı BRIC abreviaturası istifadə olunurdu. BRIC-ə CAR-ın birləşməsiylə əlaqədar 18 fevral 2011-ci ildə, hind maliyyə nazirinin ərizəsi üzrə bundan sonra qrup BRICS adını daşımağa başladı. Goldman Sachs-ın fikrincə, 2050-ci ilə ümumi ölçü üzrə qrupun ölkələrinin iqtisadiyyatları dünyanın ən zəngin ölkələrinin iqtisadiyyatlarının ümumi ölçüsünü ötəcək.
Qrenlandiya adası
Relyefi
thumbnail|left|Qrenlandiyanın buz altı relyefi. Dördüncü dövrün əvvəllərində Qrenlandiyanın böyük hissəsi alcaq dağlıq relyefə malik idi. Buna səbəb də ərəzidə gedən güclü su erroziyası və tektonik proseslərin zəifləməsi idi. Adanın kaledon qırışıqlığına məruz qalmış şərq hissəsi nisbətən yüksək relyefə malik idi.
BRICS
BRICS üzvləri ən tez inkişaf edən böyük ölkələr kimi səciyyələnirlər. Əlverişli vəziyyət bu ölkələrə onlarda mövcudluğu resursların dünya iqtisadiyyatı üçün böyük miqdarda əhəmiyyətli təmin edir:
Qrenlandiya adası
Relyefi
Buzlaşma dövrünün başlanması ilə demək olar ki,bütün skulptur və akkumulyativ relyef formaları tədricən məhf oldular. Buzlaq örtüyünün güclü relyef yaratma fəaliyyəti olsada adada buzlaq-akkumuliyatif relyef formalarına az rast gəlinir. Buna səbəbdə Qrenlandiyanın büsbütün buz örtüyü altında uzun müddət qalmasıdır. Moren relyef formalarına daha çox adanın buzlaq sərhədlərində təsadüf olunur. Əsasəndə Piri torpağında.
Ada da geniş yayılmış relyef formalarından biri sahill terraslarıdır. Şimali-şərqi Qrenlandiyada 500–700 m hündürlüyə malik terraslar müşahidə olunur. Ancaq ümumilikdə adada daha alcaq hündürlüyə malik trraslar geniş yayılıb.(40–50 m). Terrasların əmələ gəlməsinin əsas səbəblərindən biri Dünya okeanının dördüncü dövürdə səviyyəsinin dəyişməsidir.
Hər Qrenlandiyaya yaxınlaşan kəs ilk növbədə sahil boyu uzanan Şxer tipli sahil görür. Eskimoslar bu tip əraziləri "umanaki" (Suiti ürəyi) adlandırırlar. Eni 20 km-dən çox olan bu zolaq adanın daha çox cənubi-qərb və cənubi-şərq hissələrini əhatə edir. Şxer zolağında formalaşan adaların hündürlüyü 100 m-dən yüksək olmur.
Qrenlandiyanın qərbində,şimalında və şərq sahillərində üstünlük təşkil edən relyef formalarından biridə fiordlardı.Eni 2–3 km-dən 10–20 km-dək olan fyordlar forma baxımdan dünyada olan digər fiordlardan fərqlənmirlər. Dərinliyi 700–800 m arasında dəyişir. Nadir hallarda daha dərin fiordlara rast gəlinir (1400 m). Adanın şərqində isə dünyanın ən uzun fiordu Skorsbi yerləşir. Uzunluğu 350 km olan firdun dərinliyidə böyükdür: 1450 m.
Çayların Qrenlandiyada ancaq sahil boyunda meydana gəlməsini qeyde etmək olar. Bu səbəbdəndə çayların yaratdığı relyef formalarına bu ərazilərdə rast gəlmək olar. Buzlağın sərhəddindən okeana kimi bu çaylar qum çöküntüləri gətirdiyindən onların yataqları böyük bir deltanı xatırladır. İ.İensen hesablamışdır ki, İstok fyorduna tökülən çayın 1 m³ suyun da 9 kq-a qədər çöküntü olur
Arktikada olduğu kimi Qrenlandiyada da yetərincə daimidonuşluq sahələri mövcuddur. Donuşluğun sərhəddi 60°-70°-ci ş.enliyındən keçir. Adanın demək olar ki, ¾ donuşluğa məruz qalıb. Belə ərazilər üçün soliflyukasiya hadisəsi xarakterikdir.
Müasir dövürdə də adanın relyefinin formalaşması davam edir. Bu prosesdə əsas qurunun şaquli hərəkətləri rol oynayır. Ölçmə işlərinin nəticəsinə görə Qrenlandiyanın cənub hissələri 15 ildə 15 sm enir.
Buzlaqlar və aysberqlər
thumbnail|right|Nunatak thumbnail|left|Aysberq Müasir hesablamalara görə buz örtüyü 1834 min.km²-dir. Buz qatının qalınlığı adanın mərkəzində 3300 m-dir. Cənubda və qərbdə buzun qalınlığı 600–1000 m arasında dəyişir. Mərkəzi buzlaq örtüyünün relyefi yekcinsdir. Düz və zəif dalğalı buzlaq örtüyü yüzlərcə kilometir uzanır. Nadir hallarda buzlaq üzərində şiş uclu dağ zirvələrinə — nunataklara rast gəlinir.
Aysberqlər adətən yay aylarında meydana gəlir; qışda fyordlarda buz dilinin hərəkəti dayanır. Qış mövsümündə adətən qərbə olan Böyük Katyak buzlaöından aysberqlər əmələ gəlir. Qrenlandiya aysberqləri qeyri-müəyyən formaya malik olub yüksək hündürlüyə və az enliliyə malidirlər. Daha çox 60–70 m hündürlüklü aysberqlər müşahidə olunsada, bəzən 135 metrə çatan aysberqlərdə qeydə alınır. Onların ağırlığı 15–17 min ton olur.
İqlimi
Qrenlandiyada iqlim şərtləri yeterincə müxtəlifdir. Buna səbəb də adanın böyük ölçüyə malik olması və meridian boyu uzanmasıdır. Əgər adanın cənub qurtaracağı mülayim dəniz iqlimi zonasında yerləşirsə, şimal sahil əraziləri artıq arktik iqlimə aiddir.
Atmosfer sirkulyasiyası
Arktik hava kütlələrinin daha isti mülayim enliklərin havası ilə yaratdığı hava cəbhəsi ada üçün çox xarakterikdir. Qərbi, cənubi və şərqi Qrenlandiyanın sahillərində havanın siklonik sirkulyasiyası il boyu üstünlük təşkil edir. Qşda bu siklonlar daha böyük ölçüyə çatır. Hava kütlələrinin soyuması daha çox qışda qeydə alınır. Hansı ki, adanın mərkəzində,buzlaq üzərində temperatura — 60 °C-yə düşür. Başqa xarakterik əlamət adada güclü küləklərin il boyu davam etməsidir. Adanın müxtəlif ərazilərində küləyin orta aylıq sürrəti 9 m/san −4 m/saniyə arasında dəyışir. Fön burada tez-tez müşahidə olunur. Qışda fön havanın 30–40° dərəcə istinməsinə səbəb olur.
Moldova milli futbol komandası
thumb|300px
Moldova milli futbol komandası — Moldovanı beynəlxalq futbol turnirlərində təmsil edən milli futbol komandası.
Morfem
Morfem (yun. morphe - forma) — sözün leksik və ya qrammatik mənası olan hissəsi (kök, şəkilçi, yaxud önşəkilçi). Termin elmə Boduen de Kurtene tərəfindən daxil edilmişdir.
Dilin mənalı hissələri, yəni kök, leksik və qrammatik şəkilçilər ayrı-ayrılıqda morfem adlanır. Sözün quruluşunu öyrənmək üçün onu tərkib hissələrinə ayırırlar. Sözün ayrılıqda işlənə bilən və leksik mənaya malik olan hissəs kök adlanır. Sözün kökü ∏ işarəsi ilə göstərilir. Sözün ayrılıqda işlənə bilməyən və leksik mənası olmayan hissəsi isə şəkilçi adlanır.
Kuznetsov kəpənəkçiçəyi
Kuznetsov kəpənəkçiçəyi —  cinsinə aid bitki növü.
Strukturlaşmış kabel sistemi
Strukturlaşmış kabel sistemi, kompüter infrastrukturunun qurulması və ya geniş telekommunikasiya infrastrukturudur ki, bu da standartlaşdırılmış kiçik elementlərdən (strukturlaşdırılmış) ibarətdir.
Ageratina hidalgensis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Türkiyə ilçələri
Türkiyədə 1999-cu ildə Düzcənin il statusuna yüksəldilməsi ilə birgə 81 il və bunlara bağlı cəmi 923 ilçə var:
Adana
Afyonkarahisar
Ağrı
Ağsaray
Amasya
Ankara
Antalya
Ərdəhan
Artvin
Aydın
Balıkəsir
Bartın
Batman
Bayburt
Bingöl
Bitlis
Azərbaycan Pauerliftinq Federasiyası
Pauerliftinq Federasiyası — Azərbaycanda pauerliftinq idmanının inkişafı üçün yaradılmış federasiya.
Tarixi
2011-ci ildə dünya çempionatının 2013-cü ildə Azərbaycanda keçirilməsi üçün namizədliyimiz verilib. Yekun qərar 2012-ci ildə Las-Veqasda keçiriləcək mundial zamanı veriləcək.
Türkiyə ilçələri
Bolu
Azərbaycan Pauerliftinq Federasiyası
Tarixi
Hal-hazırda Azərbaycan Pauerliftinq Federasiyasına polis zabiti, idmançı Ələddin Əliyev başçılıq edir.
Federasiya Qeyri-olimpiya idman federasiyasıdır.
Türkiyə ilçələri
Burdur
Norveç milli futbol komandası
Norveç milli futbol komandası - Norveçi beynəlxalq futbol turnirlərində təmsil edən milli futbol komandası.
Türkiyə ilçələri
Bursa
Çankırı
Çorum
Dənizli
Diyarbakır
Düzcə
Ədirnə
Elazığ
Ərzincan
Ərzurum
Əskişəhər
Qaziantep
Girəsun
Gümüşxanə
Hakkari
Hatay
İğdır
İsparta
İstanbul
İzmir
Qəhrəmanmaraş
Karabük
The Way You Make Me Feel
The Way You Make Me Feel — Maykl Ceksonun "Bad" albomundakı mahnılardan biri.
Türkiyə ilçələri
Karaman
Qars
Solanum douglasii
(Solanum douglasii) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Atsuşi Uçiyama
(d. 29 iyun 1959) — keçmiş Yaponiya futbolçusu.
Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 2 oyun keçirib.
Bulbophyllum coriaceum
(Bulbophyllum coriaceum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Türkiyə ilçələri
Kastamonu
Kayseri
Kırıkkale
Kırklareli
Kırşəhər
Kocaeli
Konya
Kütahya
Malatya
Manisa
Mardin
Mersin
Muğla
Muş
Nevşehir
Ordu
Osmaniyə
Rize
Samsun
Siirt
Şırnak
Sivas
Təkirdağ
Tokat
Trabzon
Tuncəli
Uşaq
Van
Yalova
Yozqat
Zonquldak
Ageratina hirtella
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Mehdi İskəndərli
Mehdi İskəndərli (Mehdi Nəsir oğlu İskəndərli; ) — Azərbaycan dermatoloqu, veneroloqu və dermatoveneroloqu.
Həyat və fəaliyyəti
Mehdi İskəndərli 1985-ci ildə Sumqayıt şəhərində anadan olmuşdur. 2003-cü ildə orta təhsilini tamamlamış, 2003-2009-cu illərdə Azərbaycan Tibb Universitetində ali təhsil almışdır. 2011-2015-ci illərdə Türkiyənin İzmir şəhərindəki Egey Universitetinin Tibb Fakültəsinin Dəri və Zöhrəvi Xəstəliklər kafedrasında rezidentura keçərək dermatoveneroloq ixtisasına yiyələnib. Türkiyədə, Avropada, Kanadada və ABŞ-də təşkil olunan beynəlxalq konfranslarda, seminarlarda və kurslarda iştirak etmiş, konfranslarda məruzələr etmişdir. Məqalələri Avropanın, Türkiyənin və digər ölkələrin nüfuzlu elmi-tibbi jurnallarında dərc edilib. Türkiyənin, Avropanın və ABŞ-nin dermatovenerologiya cəmiyyətlərinin təqaüdləri ilə təltif olunub. Türkiyənin, Avropanın və ABŞ-nin dermatovenerologiya cəmiyyətlərinin üzvüdür.
Məqalələri
Həmmüəllifliyi ilə beynəlxalq elmi-tibbi nəşrlərdə dərc olunmuş məqalələrin siyahısı (ixtisarla):
Aduqak adası
Samalqa adası (, bəlkədə ) — Aleut adaları qrupuna, Tülkü adalarına daxil olan ada. İnzibati baxımından Alyasaka ştatı, Qərbi Aleut adaları rayonuna daxildir.
Coğrafiya
Umnak adasından 8 km şimal-qərbdə yerləşir. Adanın uzunluğu 2 km-dir. Maksimal hündürlüyü isə 31 metrdir. Adanın ətrafını əhatə edən sular çoxlu sayda sualtı qayalıqlar səbəbindən gəmilər üçün çox təhlükəlidir. Aduqakda yox olmaq təhlükəsi qarşısında olan Şimal dəniz şirlərinə aid yataq vardır.
NTV Plus
NTV Plus - Qazprom Media-nın rəqəmsal peyk operatorudur. Eutelsat W4 36 ° şərqdən və 56 ° şərqdən Bonum 1 peyklərindən yayımlanır. Viaccess şifrələmə sistemini kanalları şifrələmək üçün istifadə edirlər. Operatorda kanallar SDTV və HDTV standartlarındadır. Bununla yanaşı, UEFA Çempionlar Liqasında və UEFA Avropa Liqasında oynanan bütün oyunları yayımlayan yeganə peyk operatorudur.
Bannoye gölü
Bannoye gölü (Başqırd dili. Мауыҙлы күле — «cadügər gölü», başqırd dili. Яҡтыкүл — «işıqlı göl»)- Başqırdıstanda yerləşən göldür. Hövzəsi Baykal gölünə daxildir. 1965-ci ildən təbiət abidəsidir.
Təsviri
Gölün sahəsi — 7,7 km², uzunluğu — 4170 m, orta eni isə — 1880 m-dir. Maksimal dərinliyi 28 m, orta dərinliyi isə 10,6 m-dir. Gölün ümumi həcmi 81,7 mln m³, hövzəsinin sahəsi isə 36,3 km²-dir.
Bannoye gölü tektonik mənşəli göldür. Bannoye gölü təkcə Zauralın daxilində deyil, həm də bütünlüklə respublikada ən dərin göllərdən biri hesab olunur. Gölün suyu şirin və şəffafdır. Sıldırımlı yerlərə, sərt qayalıqlara, qumlu sahillərə malikdir. Qərbdə basıq formadadır. Gölə Yangelka çayı tökülür. Çay Ural çayının sağ qoludur.
Adı
Bannoye gölünün adı ilə bağlı əfsanə vardır. Yemelyan Puqaçov bir gün döyüşdən əvvəl öz qoşununa yuyunmağı əmr edir. Ordu isə Bannoe gölündə yuyunur. Göl də adını buradan götürür.
Ehtimal olunur ki, Bannoye gölünün adı gündəlik həyatdan götürülmüşdür. Çünki gölün tarixən adı Yaktıkul gölü olub.
Rekreasiya
Göl və onun ətrafları əsas istirahət mərkəzlərindəndir. Gölün ətrafında sanatoriyalar və istirahət bazaları yerləşir. Dağ xizək mərkəzinə də rast gəlmək olar.
thumb|450px|none|Bannoye gölü. 2009-cu il
Alətşünaslıq
Alətşünaslıq — musiqişünaslıqğın bir bölməsi olub, musiqi alətlərinin, onların konstruksiyasını, tembr və akustik xüsusiyyətlərini, o cümlədən növlərinin təsnifatının öyrənilməsi ilə məşğul olur. Qərbi Avropa tədqiqatlarının modelinə görə, bu elm sahəsi "orqanologiya" adlanır.
Musiqi alətlərinin sistematik təsvirləri qədim dövrlərdən başlanmışdır ( Qədim Yunanıstanda Platonun, Aristoksenin, latın ənənəsində Sevilyalı İsidorun və başqalarının risalələrində qeyd olunur. Ərəb Şərqində musiqi alətlərinin təsnifatı və təsviri ilə Əl-Fərabi (X əsr) və Əbdülqadir Marağayi (XIV əsr) məşğul olmuşlar. Musiqi alətlərinin ilk sistematik və müfəssəl təsvirləri XVI və XVII əsrlərin alman musiqi nəzəriyyəçiləri tərəfindən verilmişdir. Onlar Sebastian Virdunqun ("Musica getuscht und ausgezogen..."), Martin Aqrikolanın "Musica instrumentalis deudsch" və Mixael Pretoriusun "Syntagma musicum" risalələridir. Rusiyada musiqi alətlərinin (o cümlədən, xalq çalğı alətləri) öyrənilməsinə Vladimir Odoyevski, D.İ.Rezvoy, Dmitri Yazıkov diqqət ayırmışdır. Musiqi alətlərinin sistematik öyrənilməsinə əhəmiyyətli dərəcədə tövhələri  həm də fransız usta Viktor-Şarl Maiyon vermişdir. Müasir dövrdə işlənən Hornbostel-Zaks sistemi (musiqi alətlərinin təsnifatı sistemi) XX əsrin əvvəllərində Erix Morits fon Hornbostel və Kurt Zaks tərəfindən araşdırılmış və tərtib edilmişdir.
Korbinian Burger
Korbinian Burger (27 aprel 1995-ci ildə anadan olub) — 3.Bundesliqa təmsilçilərindən olan Sonnenhof Qrosaşpax klubunda müdafiəçi kimi çıxış edən peşəkar Almaniya futbolçusudur.
Qroyter Fürth
Burger Bayern Münhen akademiyası vasitəsilə inkişaf etmişdir. 28 iyul 2017-ci ildə o, Qroyter Fürth klubuna transfer olmuşdur. O, peşəkar karyerasında debütünü 13 avqust 2017-ci ildə Morlautern klubuna qarşı oyunda etmişdir. O, 90 dəqiqə meydanda mübarizə aparmışdır. Almaniya Kuboku görüşündə Qroyter rəqibinə 5-0 hesabı ilə qalib gəlmişdir.
Sonnenhof
16 iyul 2018-ci ildə Burger Sonnenhof Qrosaşpax klubu ilə müqavilə imzalamışdır. Burger klub ilə debütünü 28 iyul 2018-ci ildə Karl Zeiss Jena klubuna qarşı oyunda etmişdir. O, 90 dəqiqə meydanda mübarizə aparmışdır. 3.Bundesliqa görüşündə Sonnenhof rəqibinə 2-3 hesabı ilə məğlub olmuşdur.
Klub
1 UEFA Avropa Liqası görüşləri daxildir. 2 Almaniya Superkuboku görüşləri daxildir.
«Bayern Münhen»
Habsburq monarxiyası
alt=|thumb|200x200px|Habsburq monarxiyasının bayrağı Habsburq monarxiyası — Habsburqlar sülaləsinin Avstriya budağının hakimiyyəti altında olan konqlomerat dövlətlərin qeyri-rəsmi adı.
Adətən Avstriya ersherosqu I Ferdinandın 1526-cı ildə Çexiya və Macarıstan taxtlarını ələ keçirməsindən 1804-cü ildə Avstriya imperiyasının yaranmasına qədər olan dövrlə əlaqəli olaraq istifadə olunur. "Habsburq monarxiyası" termini də 1276-cı ildən (Avstriyada Habsburg hakimiyyətinin başlanğıcı) 1918-ci ilə qədər (Avstriya-Macarıstanın süqutu) qədər geniş mənada istifadə edilə bilər. 1804-cü ilə qədər Habsburqların hakimiyyəti altındakı ərazilər vahid rəsmi ada malik deyildi.
Habsburg imperatorluğu, İspaniya, İspaniya Hollandiyası, Franş-Konte, Lombardiya, Neapol krallığı, Siciliya, Sardiniya və İspaniyanın Amerikan mülkləri də daxil olmaqla Müqəddəs Roma İmperatoru V Karl hakimiyyəti altındakı dövlət qurumlarının məcmusuna istinad etmək üçün geniş istifadə olunur. Habsburq sülaləsindən olan monarxlar da 1439–1806-cı illərdə Müqəddəs Roma İmperatoru idilər. (1740–1745-ci illər istisna olmaqla).
Vistəhm
Vistəhm yaxud Bistam — Sasanilər dövlətinin hökmdarlığına iddiaçı, Bavinin nəvəsi.
İlkin dövrləri
Vistəhm və qardaşı Vinduyə İspahbudan sülaləsindən idilər, sərkərdə Bavinin nəvəsi olmaqla bərabər II Xosrovun dayıları idilər. Cənubi İraq bölgəsinin irsi hakimləri olub, imperiyada yüksək yerlərdə vəzifə sahibi idilər. Ataları Şapurun IV Hörmüz tərəfindən öldürülməsindən sonra Vistəhm onun torpaqlarını almışdı. Hörmüzün sərt siyasəti 590-cı ildə Bəhram Çubin üsyanına səbəb olmuşdu. Bəhram öz ordusu ilə Ktesifonu mühasirəyə alarkən Hörmüzün siyasətindən bezən Vistəhm və qardaşı Hörmüzü həbs edərək kor etdilər və II Xosrovu taxta çıxardılar. Lakin bunlar Bəhramı dayandıra bilmədi və qardaşlar Xosrovla birgə Azərbaycana qaçmağa məcbur qaldılar. Yolda Bəhram tərəfindən saxlansalar da Vinduyih özünü Xosrov kimi qələmə verərək qardaşının qaçmasına şərait yaratdı.
Blarafon döyüşü
591-ci ilin avqustu II Xosrov 12000 Erməni süvarisi, Vistəhm 8000 Azərbaycan əsgəri ilə Qazaka yaxınlığında Bəhram Çubini məğlub edərək yenidən şah oldu.
Üsyanı
Xosrov taxtı ələ keçirdikdən sonra Vinduyihi saray xəzinəsinin sədrliyinə, Vistəhmi isə Şərqin ispahbudanlığına - Təbəristan və Xorasan hakimliyinə təyin etdi. Lakin tezliklə atasının intiqamını almaq fikrinə düşən Xosrov Vinduyihin ölümünə fərman verdi. Vistəhm qardaşının öldürülməsini xəbərini alan kimi üsyana qalxdı və şahlığa iddia etməyə başladı. Vistəhmin Xosrova təhqiramiz məktubu haqqında Dinəvəri belə bir sitat gətirir:
"Sən taxta məndən daha layiq deyilsən. Mən isə İsgəndərə qarşı döyüşən Daranın oğlu Daranın nəslindənəm. Siz Sasanilər bizə kələklə üstün gəldiniz, haqqımızı əlimizdən aldınız və bizə ədalətsiz davrandınız. Sənin baban Sasan bir çoban idi." Üsyana dəstək toplamaq üçün Bəhram Çubinin bacısı Qordiya ilə evlənmiş, oğlu Şapuru isə öz ordusunun sipəhsaları təyin etmişdi. Ceyhundan Ərdəbilə qədər geniş bir ərazini idarə edən Vistəhm hətta şərqdə iki Eftalit knyazını da hakimiyyəti altına ala bilmişdi. Erməni mərzbanı IV Smbat Baqratuninin başçılığı altında ona qarşı Sasani ordusu göndərilmiş, Vistəhm müharibəni qazanmağa az qalmış, Priok adlı hun knyaz tərəfindən öldürülərək başı Xosrova göndərilmişdi.
Ailəsi
Oğulları Tiriyu və Vinduyə ərəblərə qarşı Sasani ordusunda sərkərdə olmuşlar. Yerinə qardaşı oğlu Fərrux Hörmüz keçmişdir.
Sokolkskaya volos
Sokolkskaya volos-(Sokolku pagasts) -Vilyansk əyalətinin 3 hissəsidir. Strupli kəndinin mərkəzində yerləşir.
Coğrafiyası
Əyalətin cənub-şərqində yerləşir. Şərqdə Sakstaqal Rezeknensk əyalətinin, cənubda Silmalsk Rezeknensk əyaləti, qərbdə və şimalda isə Vilyansk ilə Vilyansk əyalətinin şəhəri ilə sərhədlənir.
Əhali
2011 ci ildə əhali 745 nəfər olmuşdur. 70,60%-ni ruslar, 27,25%-i isə latışlardan ibarətdir.
Tetrsenakebis monasıtırı
Tetrsenakebis monasıtırı — Keşikçidağ monastır kompleksinə daxil olan tarixi-memarlıq abidəsidir. Abidənin adı ilk dəfə XX əsrin əvvəllərində nəşr edilmiş xəritədə qeyd edilir. monastırı Dodo mağara kilsəsindən qərbdə yerləşir.
Solanum marginatum
(Solanum marginatum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Qurdboğan kəpənəkçiçək
thumb| Aconitum lycoctonum subsp. vulparia
Rumıniya milli futbol komandası
Rumıniya milli futbol komandası - Rumıniyanı beynəlxalq futbol turnirlərində təmsil edən milli futbol komandası.
Jam
Jam — Maykl Ceksonun "Dangerous" albomundakı mahnılardan biri.
George Yonashiro
(d. 28 noyabr 1950) — keçmiş Yaponiya futbolçusu.
Zəkəriyyə Məmmədov
Zəkəriyyə Məhərrəm oğlu Məmmədov — AMEA Zoologiya İnstitutu, biologiya elmləri doktoru.
Həyatı
Zəkəriyyə Məhərrəm oğlu Məmmədov 1937-ci ildə Ordubad rayonunda anadan olmuşdur. Anası Məmmədova Səkinə Zəkərya qızı evdar qadın olub. Atası Məmmədov Məhərrəm Böyük Vətən müharibəsində həlak olub. 1964-cü ildə S. M. Kirov adına Azərbaycan Dövlət Universitetinin Biologiya fakültəsini bitirmişdir. 1960-cı ildən AMEA Zoologiya İnstitutunda işləyir. 1965-ci ildə "Entomologiya" ixtisası üzrə AMEA Zoologiya İnstitutunun əyani aspirantı olmuş, 1969-cu ildə "Naxçıvan MR şəraitində meyvə bitkiləri zərərvericilərinn parazitləri" mövzusunda namizədlik dissertasiyasını (Bakı), 1994-cü ildə isə "Azərbaycanda meyvə bitkilərinə zərərverən pucuqluqanadlıların parazitləri və onlardan bioloji mübarizədə istifadə olunma yolları" mövzusunda doktorluq dissertasiyasını (Bakı) müdafiə etmişdir.
1968–1971-ci illərdə "Bioloji mübarizə" laboratoriyasında kiçik elmi işçi, 1971–2006-cı illərdə həmin laboratoriyada böyük elmi işçi olmuş, 2006–2007-ci illərdə "Faydalı həşəratların introduksiyası və bioloji mübarizənin nəzəri əsasları" laboratoriyasının müdiri, 2007-ci ilin sentyabr ayından Zoologiya İnstitutunun elmi işlər üzrə direktor müavini vəzifəsində işləyib. Hal-hazırda laboratoriyada baş elmi işçi kimi fəaliyyət göstərir. 2020-ci il iyul ayının 21-i dünyasını dəyişmişdir.
Ageratina huahuapana
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Zəkəriyyə Məmmədov
Elmi fəaliyyəti
Z. M. Məmmədov 1965-ci ildən indiyə kimi Azərbaycanın bölgələrində meyvə və meşə ağaclarının zərərvericiləri və onların entomofaqlarının müxtəlif aqrosenozlarda yayılmasını, qida əlaqələrini, bioekoloji xüsusiyyətlərini, zərərvericilərin parazit və yırtıcılarını aşkar etməklə, onlara qarşı bioloji mübarizənin elmi əsaslarını işləyib hazırlamışdır. Tədqiqatlar əsasında alınan nəticələr kənd təsərrüfatı zərərvericilərinə qarşı mübarizədə tətbiq edilmişdir. Çoxillik tədqiqatlar nəticəsində meyvə bitkilərinə zərər verən 74 növ pulcuqqanadlı aşkar edilmişdir ki, bunlardan 16 növü Azərbaycan faunası üçün ilk dəfə qeyd olunur. Müəyyən edilmişdir ki, pulcuqqanadlıların 59 növü tumlu bitkilərə, 15 növü isə çəyirdəkli bitkilərə zərər verir. 10 növ zərərli pulcuqqanadlının 79 növ parazit cücü tərəfindən yoluxduğu aşkar edilmişdir. Parazitlərin 29 növü Azərbaycan faunası üçün ilk dəfə göstərilir. İlk dəfə olaraq Azərbaycanda 56 növ parazitin sahibi aşkarlanmışdır, bunlardan 12 növü Zaqafqaziya, 14 növü isə, keçmiş SSRİ ərazisi üçün yenidir. Zərərli pulcuqqanadlılara qarşı mübarizədə tətbiq olunmaq üçün 19 növ parazitin bioekoloji xüsusiyyətləri və yoluxduruculuq fəaliyyəti daha ətraflı verilmişdir. İlk dəfə olaraq alma və zolaqlı meyvə güvəsinə qarşı 3 növ parazitin laboratoriya şəraitində cənub anbar odlucası üzərində çoxaldılma yolları ageniaspis parazitinin isə alma güvəsinə və 2 növ yırtıcı həşəratın (suntomis, kolosoma) tək ipəksarıyana qarşı mübarizədə arealdaxili köçürmə üsulları işlənib hazırlanmış və tətbi olunmaq üçün Kənd Təsərrüfatı Nazirliyinə tövsiyə kimi təqdim edilmişdir.
Azərbaycanın Mil- Muğan zonasında pambıq sovkasının sayının tənzimlənməsində entomofaqların pambıq sovkasına qarşı inteqrasiya mübarizə üsulu təklif edilmişdir. İlk dəfə olaraq Azərbaycanda meşə ağaclarına zərərverən 37 növ ksilofaq və onları məhv edən 35 növ entomofaq aşkar edilmişdir ki, onlardan 7 növ ksilofaqın və 4 növ entomofaqın bioekoloji xüsusiyyətləri və təsərrüfat əhəmiyyəti öyrənilmişdir. 19 növ parazitin zərərvericilərə qarşı bioloji mübarizədə istifadə edilmsinin mümkünlüyünü qeyd etmişdir. Z. M. Məmmədov 95-ə yaxın elmi əsərin, o cümlədən 1 monoqrafiyanın (Azərbaycanda meyvə bitkilərinə zərərverən pulcuqluqanadlıların parazitləri və onladan biloji mübarizədə istifadə olunma yolları), 4 kitabçanın müəllifidir. Onun elmi və pedaqoji kadrların yetişdirilməsində xüsusi xidmətləri var. Hal-hazırda onun rəhbərliyi altında 5 aspirant müdafiə etmiş, 4 dissertant fəlsəfə doktoru və 1 dissertanat elmlər doktoru dissertasiyaları üzərində işləyir. O, 2003-cü ildən ADPU-nin biologiya fakültəsinin əyani və qiyabi şöbələrində bakalavr və magistrlərə ümumi entomologiyadan, ekoloji parazitologiyadan mühazirələr oxuyur və praktik təcrübə məşqələləri aparır. Respublikamızda və ondan kənarda simpozium və konqreslərdə dəfələrlə məruzə ilə çıxış etmişdir. Zoologiya elminin təbliğində və ətraf mühitin çirklənməsinin qarşısının alınmasında fəal iştirak etdiyinə görə, bir neçə dəfə "Maarifçilik və Bilik" cəmiyyəti tərəfindən tərifnamələrlə mükafatlandırılmışdır.
2004–2005-ci illərdə Respublikamızın meşə ərazilərində ziyanverici həşəratların kütləvi artımının qarşısının alınmasında dəyərli elmi və praktiki əhəmiyyət kəsb edən tədbirlərin həyata keçirilməsində fəal iştirak etdiyinə görə AMEA Rəyasət Heyətinin və Azərbaycan Ekologiya və Təbii sərvətlər Nazirliyinin Fəxri fərmanları ilə təltif edilmişdir. Elmi-tədqiqat işlərinin müasir səviyyədə yerinə yetirilməsinə görə institutun müdrəyiti tərəfindən dəfələrlə mükafatlandırılmış və "Əmək Veteranı" medalı ilə təltif edilmişdir. 2003-cü ildən AMEA Zoologiya İnstitutunda dissertasiya müdafiə şurasının üzvüdür. 2007-ci ilin sentyabr ayından Zoologiya İnstitutunun elmi işlər üzrə direktor müavini vəzifəsində işləyib. Hal-hazırda laboratoriyada baş elmi işçi kimi fəaliyyət göstərir.
Refat Mustafayev
Refat Şemsedin oğlu Mustafayev — II Dünya müharibəsi illərində Krımın yeraltı partizan hərəkatında regional partiya katibi və batalyon komissarı olaraq vəzifə yerinə yetirən krım tatarı əsilli kommunisti idi.
Həyatı
Refat Mustafayev 1911-ci ildə Tavrida vilayətinin Biyuk-Yanka kəndində anadan olub. İlk təhsilini də Biyuk-Yanka kəndində almışdır.
1984-cü ildə sürgündə olduğu Özbəkistan SSR-nin Əndican şəhərində vəfat etmişdir.
Fəaliyyəti
Ümumittifaq Lenin Kommunist Gənclər İttifaqına qoşulduqdan sonra partiya xətti ilə hərəkət etdi, 1940-cı ildə BKP (b) Krım regional komitəsinin katiblərindən biri oldu. İkinci Dünya müharibəsi başlayandan sonra Qırmızı Ordu sıralarına siyasi işçi kimi çağırıldı. Batalyon komissarı rütbəsinə layiq görüldü.
1944-cü ilin yanvar-fevral aylarında yaradılan Krım partizanlarının (komandir V. S. Kuznetsov) Şərq bölməsinin komissarı oldu. Karasubazar, Köhnə Krım və Sudak arasındakı meşələrdə fəaliyyət göstərdi.
Mükafatları
1943-cü ildə I dərəcəli "Vətən Müharibəsi Partizan" medalı ilə təltif edilmişdir. Lenin ordeni və ""Qırmızı Bayraq" ordeni"nə layiq görülsə də, Krım tatarlarının deportasiyası ilə əlaqədar bütün bunlar təxirə salındı.
Vulviç
Vulviç — London şəhərinin rayonu. Temza çayının cənubunda yerləşməsinə baxmayaraq, bir hissəsi çayın şimalındadır (bu yer Nyuhem mahalının bir hissəsidir). 1889-cu ilə qədər Kent vilayətinin bir parçası olmuş, London vilayətinin yaradılması ilə bura birləşmişdir. Bu bölgə, London Planında Böyük Londonun 35 böyük mərkəzindən biri kimi qeyd edilir.
Solanum parishii
(Solanum parishii) –  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Ageratina huehueteca
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Remember the Time
Remember the Time — Maykl Ceksonun mahnısı.
İbiş
İbiş — kişi adı.
Yaşayış məntəqələri
Ananqula adası
Ananqula adası (, Ananiuliak ) — Aleut adaları qrupuna, Tülkü adalarına daxil olan ada. İnzibati baxımından Alyasaka ştatı, Qərbi Aleut adaları rayonuna daxildir.
Coğrafiya
Umnak adasından 1,5 km cənub-qərbdə yerləşir. Adanın uzunluğu 2,3 km-dir. Maksimal hündürlüyü isə 54 metrdir.
Komenski Universiteti
Komenski Universiteti — Slovakiyanın paytaxtı Bratislava şəhərində yerləşən ali təhsil müəssisəsi. Universitet XVII əsrin məşhur müəllim və filosofu Jan Amos Comeniusin şərəfinə adlandırılıb.