cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Taksi
Eyni zamanda həm yük, həm də sərnişin daşıyan taksilər də var. Taksi kimi seriya ilə buraxılan, həmçinin konstruksiyasında talsiyə məxsus xüsusiyyətlər nəzərə alınmış xüsusi avtomobillərdən istifadə olunur. İlk taksilər Londonda 1903-cü ildə işləməyə başlamışdır. Taksi dayanacaqlarında xüsusi işarələr qoyulur, bəzən dayanacaqlar rabitə vasitələri olan dispetçer məntəqələri və siqnalizasiya qurğuları ilə təchiz olunur. Marşrut taksiləri də var. Bəzi şəhərlərdə "ekspres-taksi" adlanan nəqliyyat hərəkəti təşkil olunur. Belə taksilər dayanacaqlara daxil olmur, şəhər daxilində hərəkət edərək sərnişinləri küçənin istənilən yerində maşına mindirir.
Davud Səfiyarov
Haqqında
Davud Səfiyarov 1875-ci ildə Bakı şəhərində yoxsul bir ailədə anadan olmuşdur. Atasını erkən itirən Davud anasının himayəsi altında böyümüşdür. Bakıda ağır ehtiyac içərisində yaşayan ailə 1884-cü ildə Şamaxıya köçdü. Burada mədrəsədə oxuyan Davud bir neçə il ərzində türk və fars dillərini mükəmməl öyrəndi. Davud Səfiyarov xanəndə kimi ilk dəfə Şamaxıda Mahmud ağanın məclislərində çıxış etmişdir. 1896-cı ildə Mahmud ağa vəfat etdikdən sonra Davud Bakıya köçdü. Burada Cabbar Qaryağdı oğlu ilə yaxından tanış oldu. 1905-1915-ci illər ərzində Bakıda verilən teatr tamaşalarının fasilələrində və "Şərq konsertləri"ndə Azərbaycan xanəndələri ilə birlikdə Davud Səfiyarov da çıxış etmişdi.
1912-ci ildə Davud Səfiyarov məşhur Azərbaycan müğənniləri - Keçəçi Məhəmməd, Cabbar Qaryağdı oğlu, Məşədi Məmməd Fərzəliyev ilə birlikdə səsini vala yazdırmaq üçün "Sport-Rekord" şirkəti tərəfindən Varşava şəhərinə dəvət edilir. Burada Davud tarzan Qurban Pirimovun və kamançaçı Saşa Oqanezaşvilinin müşayiəti ilə on iki muğam, on təsnif və altı qədim Azərbaycan mahnısını oxuyub qrammafon vallarına yazdırmışdı. O, "Qatar", "Osmanlı", "Mənsuriyyə" muğamlarını, "Səttar xan", "Neçin gecikdin", "Nəbi", "Namidani-cidar" təsniflərini adamı heyrətə gətirən şövqlə oxuyardı. İstedadlı xanəndə Davud Səfiyarov 1917-ci ildə həlak olmuşdur.
Cavid Çələbiyev
Cavid Çələbiyev — Azərbaycanlı boksçu. Cavid Çələbiyev 2013-cü ildə Qazaxıstanın Almatı şəhərində baş tutan Dünya Çempionatında qızıl medal qazanıb.
Həyatı
Cavid Çələbiyev 17 may 1992-ci ildə Azərbaycanın paytaxtı Bakı şəhərində anadan olub.
Karyerası
Cavid Çələbiyev birinci böyük uğurunu 2013-cü ildə Qazaxıstanın Almatı şəhərində qazandı. O, Dünya Çempionatında qızıl medalına layiq görüldü. Cavid Çələbiyev 56 kq. çəki dərəcəsində birinci görüşdə Tacikistanlı Oraz Avzalşoyevi 2-1 hesabı ilə məğlub etdi. Daha sonra 1/16 final mərhələsində Cavid Çələbiyev, Monqolustanlı Nyambayaryn Tögstsogt ilə üz-üzə gəldi və rəqibini 2-1 hesabı ilə məğlub etdi. 1/8 final mərhələsində vəsiqə qazanan Cavid Çələbiyev bu mərhələdə Keniyalı Benson Giçaru ilə qarşılaşdı və rinqdən 2-1 hesablı qələbə ilə ayrıldı. Daha sonra 1/4 final mərhələsində Cavid Çələbiyev Hindistanlı Şiva Tapa ilə üz-üzə gəldi və 3-0 hesablı qələbə ilə yarım-finala adladı. Bu mərhələdə o, yerli boksçu Qazaxıstanlı Kayrat Yerəliyevə 2-1 hesabı ilə qalib gəldi və finala adladı. Finalda Cavid Çələbiyev Rusiyalı Vladimir Nikitin ilə qarşılaşdı və 3-0 hesabı ilə qalib gələrək 2013 Dünya Çempionatının qızıl medalını qazandı.
Rio-de-Janeyro Olimpiadası
Cavid Çələbiyev 2016-cı ildə XXXI Yay Olimpiya Oyunlarına vəsiqə qazanmaq üçün Türkiyənin Samsun şəhərində keçirilən Avropa Olimpiya Təsnifat turnirində iştirak etdi. O, 56 kq. çəki dərəcəsində 1/8 final mərhələsində Moldovalı Vyaçeslav Qojanı tam qələbə ilə məğlub etdi və 1/4 final mərhələsinə vəsiqə qazandı. Bu mərhələdə o, Bolqarıstanlı Stefan İvanovu 3-0 hesabı ilə məğlub etdi və yarım-finala adladı. Yarım-finalda Cavid Çələbiyev Ermənistanlı Aram Avagyan ilə üz-üzə gəldi. Cavid Çələbiyev erməni rəqibini rinqə çıxmaqa peşman etdi. O, Aram Avagyanı 3-0 hesabı ilə məğlub etdi və finala adladı. Finala vəsiqə qazanan Cavid Çələbiyev final görüşünün nəticəsindən asılı olmayaraq XXXI Yay Olimpiya Oyunlarına vəsiqə qazandı. Qeyd edək ki Cavid Çələbiyev finalda Böyük Britaniyalı Qais Aşfaqı 3-0 hesabı ilə məğlub etdi və turnirin qızıl medalını qazandı.
Təltifləri
2022-ci ilin dekabr ayında “Tərəqqi” medalı ilə təltif edilib.
Svitvoter (Vayominq)
Svitvoter Rayonu (ing. Sweetwater County) — Vayominq, ABŞ-də yerləşən rayon. ABŞ Siyahıyaalma Bürosunun verdiyi statistik məlumatlara görə 2000-ci ildə bu rayonun əhalisi 37 613 nəfər olmuşdur.
Rayonun paytaxtı Qrin-River şəhəridir.
Helios
Helios, Elios ( yunan mifologiyasında günəş tanrısı. Titanlardan Hiperion ilə Teyanın oğludur, Eos və Selenanın qardaşı. Helios təsvirlərdə göylərdən okean sahillərinə enən dörd qanadlı at qoşulmuş cəng arabasında, başına işıq saçan çələng qoymuş, uzun gözqamaşdırıcı libasda, yaraşıqlı kişi obrazında göstərilir. Əfsanəyə görə o hər şeydən xəbardar olarmış və pis və yaxşı hadisələrin şahidinə çevilərmiş. Məhz Persefonanın qaçırdanı anası Demetraya o nişan vermişdir.
Rhodanthe polyphylla
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Trebişov
Trebişov — Slovakiyanın şərqində Şərqislovak düzənliyində yerləşən kiçik şəhər. Əhalisi 22 min nəfərə yaxındır (2002-ci il).
Şəhər parkı
Trebişov parkı 62 ha ərazidə yerləşir. Park XVIII əsrdə, o zamanın "ingilis ruhunda" salınmışdı. Parkda əkilən ağaclar dünyanın müxtəlif yerlərindən gətirilmişdi.
Əhali
{|
Əhalinin etnik mənsubiyyəti
(2001-ci ilin statistik məlumatlarına əsasən)
Əhalinin konfessional mənsubiyyəti
(2001-ci ilin statistik məlumatlarına əsasən) və digərləri (reformatorlar, yevangelik kilsəsi v.d.)
İbtidai məktəblər
thumb|Qorki adına ibtidai məktəb
Xarici keçidlər
.
Polimorf marşansiya
—  aləminin  şöbəsinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Bu bitki başqa bitkilərlə rəqabətdən kənar olaraq əsasən rütubətli yerlərdə, yanğın baş vermiş ərazilərdə, daşların üzərində inkişaf edir.
Polimorf marşansiya 15-20 sm uzunluğunda olub, lentşəkilli, dixotomik (haçavari) budaqlanmışdır. Tallomunun orta hissəsindən qalınlaşmış damar keçir, alt tərəfindən isə rizoidlə sıx örtülü olur. Tallomun üst hissəsi epidermis ilə örtülü olur, onun altında isə rombşəkilli hava kameraları yerləşir. Kameralar rəngsiz bir qat arakəsmə ilə ayrılırlar. Hər kameranın üst tərəfində dəlik vardır ki, o da 4 cərgədə düzülmüş 12 hüceyrə ilə əhatə olunmuşdur. Bu hüceyrələr həmin dəliyin diametrini tənzimləyə bilmədiyindən ağızcıqlar həmişə açıq qalır və qaz mübadiləsini həyata keçirir. Hava kameralarının alt tərəfində çox qatlı, əsasən nişasta tərkibli toxuma yerləşir. Tallomun alt tərəfindən nazik divarlı örtücü parenxim toxumadan sadə və dilcikşəkilli rizoid əmələ gəlir. Dilcikşəkilli rizoidlər əvvəlcə canlı olub, tallomla bərabər inkişaf edir, uzunıluğu 2 sm-ə çatır. Onların daxili qatından kiçik ölçülü dilciyəoxşar zoğ əmələ gəlir ki, (“dilcikşəkilli rizoid” sözü buradan yaranmışdır) sonradan zoğun zirvəsində olan qılaf əriyərək plazmanın tamlığını pozur və hüceyrələr ölməyə başlayır. Dilcikşəkilli rizoidlər kapilyarlıq prinsipi ilə rütubəti qəbul edir. Sadə rizoidlər tallomun böyümə nöqtəsinə yaxın damarların hər iki tərəfində əmələ gəlir, inkişaf edərək torpağa sancılıb suyu və suda həll olmuş mineral maddələri sorur, həm də böyümə nöqtəsini rütubətli torpağa yaxınlaşdırır. Bu rizoidlərin divarları hamardır və canlıdır. Dilcikşəkilli rizoidlərin kənarlarında birqat pulcuq – amfiqastr yerləşir. Amfiqastr böyümə nöqtəsini müdafiə edir və rizoidləri talloma sıxır.
Çoxalması
Marşaniya mamırlarının əksəriyyəti ikievli bitkidir. Polimorf marşansiya da ikievli bitki olub, sporlarla və vegetativ yolla (törəmə tumurcuqlarrı) çoxalır. Müxtəlif tallomlarda xüsusui ayaqcıqların üzərində olan lövhəciklərdə anteridi və arxeqonilər formalaşır. Anteridi daşıyan ayaqcığın ucundakı lövhəcik üstdən azca basıqdır, kənarı yarımdairəvi dişlidir. Anteridilərin divarları birqat hüceyrədən təşkil olunmuşdur. Yaz və yay aylarında tallomun üst tərəfində 8 şüalı löpvhəciyin yuvacığında yerləşərək qurumaqdan qorunurlar. Spermatogen toxumanın hər hüceyrəsindən 2 ədəd ikiqamçılı spermatozoid əmələ gəlir. Xematoksis nəticəsində sulu mühitdə spermatozoidlər lövhəciklərin üzərinə çıxaraq su damcıları vasitəsilə dişi talloma yaxınlaşır və arxeqoniyə düşür.
Arxeqonilər ilk vaxtlar tallomun üst tərəfində çoxşüalı lövhəciyin üzərində yerləşir.
Lövhəciyin kənarları aşağıya doğru əyilmiş ulduzabənzər bölünmüşdür və yaşıl rənglidir. Arxeqonilər lövhəciyin alt tərəfinə, qarın hissəsi ilə birləşərək yerləşir və onların boğaz hissəsi aşağıya doğru vəziyyətdə durur. Arxeqonilər yetişərkən onların ayaqcıqları qısalır, şüalı lövhəcik ayaqcığa doğru sıxılır. Əmələ gələn kapilyar boşluğunda ikiqamçılı spermatozoidlər su ilə birlikdə alt tərəfdən arxeqoniyə doğru qalxır.
Arxeqoni ağızcıq, qarıncıq və boğaz hissədən ibarətdir. Boğaz hissəsində 4-5 ədəd boğaz-kanal hüceyrəsi olur, bu da arxeqoni yetişərkən əriyərək tərkibi alma turşusu olan seliyə çevrilir, spermatozoidləri cəlb etməyə, həm də onun sürüşməsinə xidmət edir. Spermatozoid boğaz kanalının seliyində hərəkət edərək arxeqoninin qarın hissəsində olan bir ədəd təknüvəli yumurtahüceyrəni mayalayır. Mayalanmış yumurtahüceyrədən ziqot əmələ gəlir. Ziqotun inkişafı nəticəsində arxeqoninin ayaqcığı uzanır, sporoqoniyə çevrilir. Sporoqoninin qutucuğu xaricdən arxeqoninin qarın hissəsinin divarı ilə örtülərək mühafizə rolunu yerinə yetirir. Sporoqoninin qutucuğunun içərisində olan arxespor hüceyrələr bölünərək ana hüceyrəni, ana hüceyrələr reduksion yolla ikiyə bölünərək haploid hüceyrəni, haploid hüceyrələr isə kariokinetik yolla bölünüb spor tetradasını əmələ gətirir. Sporlar yayda yetişir, sporoqoninin qutucuğu üst tərəfdən açılır və qutucuğun daxilində olan elaterlər vasitəsilə ətrafa yayılır. Rütubətdən asılı olaraq elaterlər burulmuş və ya spiral şəklində olur. Sporlar xaricdən ekzina, daxildən intina qatına malikdir. Ətrafa yayılmış sporlar rütubətli şəraitə düşdükdə onların ekzina qatı dağılır. İlk əvvəl sapabənzər şəkil alır, sonradan bölünmə nəticəsində protonema inkişaf edir və qametofit nəsil əmələ gətirir. Qametofit nəsil sporofit nəsil üzərində üstünlük təşkil edir.
Marşansiyada vegetativ çoxalma xüsusiləşmiş törəmə tumurcuqlarla gedir. Onların tallomun üst tərəfində xüsusi yerdə - səbətciklərin içərisində əmələ gəlir. Hər törəmə tumurcuq yumru lövhəcik şəklində olub, kənarlarında böyümə nöqtəsi olan ayaqcıqların üzərində inkişaf edir. Törəmə tumurcuqlar tam inkişaf etdikdən sonra ayaqcıqdan qopur və əlverişli şəraitə düşərək cücərib ana fərdə oxşar fərd əmələ gətirir. Marşansiya cinsinin bəzi nümayəndələrində tallomun alt tərəfində yumrular əmələ gəlir ki, bu da yeni bitkinin əmələ gəlməsinə başlanğıc verir.
Verona
Verona — şimal-şərq İtaliyanın Veneto regionunda (27.12.2008 etibarıyla) 265.410 əhalisi olan bir şəhərdir. Verona Veneto regionunda olan yeddi vilayətdən biri olan Verona vilayəti mərkəzidir. Verona şəhəri şimal-şərq İtaliyanın ən əhəmiyyətli turizm mərkəzlərindən biridir. Bunun başlıca səbəbi mədəni, arxitektura və tarixi əsərləridir, vilayət içində təşkil edilən bir neçə əhəmiyyətli beynəlxalq sərgi və yaz aylarında Klassik Romalılardan qalma qədim Arena da göstərilən teatr və opera təmsilləridir.
Veronada olan tarixi binaların dəyərləri və əhəmiyyətləri səbəbindən Verona şəhəri YUNESKO-nun Dünya Mirasları siyahısına daxil edilmişdir. Veronada klassik Roma dövründən qalmış və orta əsrlərdə istifadə bir çox abidə əsər var. Bunların başında yaz mövsümündə açıq havada opera və teatr səhnələnməsi üçün istifadə edilən Arena məhkəmə Romalılardan qalma anfi binası gəlir. Orta Çağlarda inşa edilən binalar 1117deki böyük zəlzələ yıkılmakla birlikdə, şəhərin Romenesk tipli arxitekturaya əsasında yenidən abadlıq edilməsi Veronada çox əhəmiyyətli Orta Çağların son dövrlərindən qalmış bir çox abidə quruluşun və şəhər meydanının olmasına gətirib çıxarmışdır.
Vəsiqələr (qiymətli kağız)
Vəsiqələr — müəssisə tərəfindən öz səhmləri üçün buraxılmış call-opsionlardır. Onlar səhmdarlara adi səhmlərin yeni emissiyasına onların açıq yerləşdirilməsindən öncə abunə olmaq hüququ verir. Dövriyyədə olan hər bir səhm bir vəsiqə alır. Bir səhm müəyyən sayda vəsiqə+ abunə qiymətinə bərabər pul məbləğinə alınır. Yeni səhmlərə abunə qiyməti adətən buraxılma anına səhmlərin bazar qiymətindən aşağı təyin edilir.
Müddətinə görə vəsiqələr
Vəsiqələr adətən qısamüddətli olur (emissiya anından 2-10 həftə müddətinə) və onların icra müddətinə qədər sərbəst dövriyyədə olurlar. Müəyyən tarixədək köhnə səhmlər vəsiqələrlə birgə satılır, yəni səhmlərin alıcısı həm də vəsiqələr buraxılırsa onları da əldə edir. Bu tarixdən sonra səhmlər vəsiqəsiz və daha aşağı qiymətə satılır. Bəzən səhmlərin populyar buraxılışlarına vəsiqələr birjada, digər hallarda isə birjadankənar bazarda satılır.
Vəsiqələr səhmlərin bölünməsi və dividendlərin səhmlərlə ödənilməsindən müdafiə olunmayıblar.
Anna Arnautova
Anna Arnautova ( 1 iyun 2004) — Ukraynalı suya tullanan. Anna Arnautova Ukraynanı 2019-cu ildə XVIII Su idman növləri üzrə Dünya Çempionatında təmsil etdi.
Karyerası
Anna Arnautova birinci dəfə Dünya Çempionatına 2019-cu ildə qatıldı. O, Kvanjuda baş tutan XVIII Su idman növləri üzrə Dünya Çempionatında qadınlar 1 m tramplin yarışlarında təsnifat mərhələsində iştirak etdi. 210.70 xal toplayaraq 24-cü yeri tutdu və finala vəsiqə qazana bilmədi.
Messina
Messina — İtaliyanın Siciliya muxtar vilayətində ən böyük üçüncü şəhər. 243.000 əhalisi var.
Sərbəst mis
Sərbəst mis – Cu — Kubik sinqoniya. Rast gəlmə tezliyi şkalası: tez-tez rast gələn.
Növ müxtəliflikləri
Qızıllı mis (2-3 %-dək Au), vitneit (3 %-dək As)
Xassələri
Rəng – misi-qırmızı, çox vaxt əlvan oksidləşmə rəngləri alır; Mineralın cizgisinin rəngi – misi-qırmızı, parıltılı; Parıltı – metal; Şəffaflıq – qeyri-şəffaf; Sıxlıq – 8,5-9,0; S – 2,5-3,0; Ayrılma – yoxdur; Sınıqlar – qarmaqşəkilli, tikanlı; Başqa xassələr – çox döyülən və uzanandır, yaxşı elektrik keçiricisidir; Morfologiya – kristallar: nadir hallarda rast gəlir; heksaedrik və heksaoktaedrik; İkiləşmə: {111} üzrə təmas ikiləşmələri; Mineral aqreqatları: bütöv kütlələr, lövhəciklər, yastı və həcmi dendritlər, püruzlar, məftil şəkilli, çox vaxt burulmuş-məftilvari əmələgəlmələr, tozabənzər kütlələr, konkresiyalar, ağac üzrə, həmçinin kuprit, xalkozin və digər minerallar üzrə psevdomorfozalar.
Mənşəyi və yayılması
Müxtəlif mineraləmələgəlmə proseslərinin məhsuludur. Reduksiyaedici şəraitlərdə kristallaşır. Hipogen mis, əsas etibarilə, hidrotermal proseslərdə əmələ gəlir və əsasi süxurların (bazaltların) badamcıqlarını, boşluq və çatlarını doldurur, sement kimi konqlomeratlarda qeyd edilir. Hidrotermal mənşəli sərbəst misin ən iri yığınları Kivino yarımadasının (ABŞ-nin Miçiqan ştatında Yuxarı göl) effuzivləri içərisində yerləşir. Burada çəkisi 450 tona yaxın olan nəhəng külçə aşkar edilmişdir. Maqmatik mənşəli sərbəst misin kiçik dənələri bəzən əsasi və ultraəsasi süxurlarda qeyd edilir. Mis filizi yataqlarının oksidləşmə zonalarının aşağı hissələrində ilkin mis minerallarının dəyişilmə məhsulu kimi əmələ gələn hipergen mənşəli sərbəst mis ən geniş yayılmışdır. O, həmçinin çökmə süxurlarda sementləyici kütlə kimi qeyd edilir; misli qumdaşlarında rast gəlir; konkresiyalar və oduncaq üzrə psevdomorfozalar əmələ gətirir. Nadir hallarda səpintilərdə qeyd edilir. Ay qruntunda və meteoritlərdə mineralın nadir tapıntıları aşkar edilmişdir. BR: kuprit, malaxit, azurit, xalkozin, tenorit, bornit, sərbəst gümüş, kalsit, kvars, barit, seolitlər və b. Y: Kivino yarımadası (ABŞ-də Yuxarı göl); Korokoro (Boliviya); Montekatini (İtaliya) və b. Azərbaycanda Gədəbəy, Paraqaçay, Daşkəsən, Çıraqdərə, Katsdağ və b. yataqlarda, Naxçıvan çökəkliyində yerləşən Əsədkəf qrupuna aid olan bir sıra stratiform tipli filiz təzahürlərinin (Xalxal, Paiz, Qırxlardağ) misli qumdaşlarında və bəzi başqa məntəqələrdə qeyd edilmişdir.
Tətbiqi
Elektrotexnikada, maşın- və cihazqayırmada, metallurgiyada və sənayenin digər sahələrində geniş istifadə edilən misin mühüm filizidir.
İlham Ələkbərov
İlham Ələkbərov (İlham Xəyyam oğlu Ələkbərov; ) — AMEA Zoologiya İnstitutu, biologiya elmləri doktoru, professor, AMEA-nın müxbir üzvü (2007).
Həyatı
İlham Ələkbərov 1966-cı ildə Bakı şəhəri 134 saylı orta məktəbi, 1971-ci ildə S.M.Kirov adına Azərbaycan Dövlət Universitetinin (indiki BDU) Biologiya fakültəsini bitirmişdir. 1972-ci ildə AMEA Zoologiya İnstitutunun Hidrobiologiya laboratoriyasının aspirantı olmuş, 1977-ci ildə "Mingəçevir, Varvara və Ceyranbatan su anbarlarının plankton infuzorları" mövzusunda namizədlik (Bakı), 1988-ci ildə "Azərbaycanın daxili şirinsu hövzələrinin sərbəst yaşayan infuzorları" mövzusunda doktorluq dissertasiyasını (Leninqrad Dövlət Universiteti) müdafiə etmişdir. AMEA Zoologiya İnstitutu nəzdindəki D.01.071 Dissertasiya Şurasının sədri, AMEA — nın müxbir üzvü (2007), professordur (2009). Müxtəlif dövrlərdə Ali Attestasiya Komissiyasının Biologiya və kənd təsərrufatı elmləri üzrə Ekspert şurasının üzvü olmuşdur.
Elmi fəaliyyəti
Elmi fəaliyyətinin ilk dövrlərində Azərbaycan EA Fiziologiya İnstitunda baş laborant (1972), kiçik elmi işçi (1973), böyük elmi işçi (1981) vəzifələrində çalışmışdır. 1988-ci ildən AMEA Zoologiya İnstitutunda əmək fəaliyyətinə başlayan İ.Ələkbərov İnstitutun Protistologiya laboratoriyasının müdiri (1989) və elmi işlər üzrə direktor muavini (2007) vəzifələrində çalışmışdır. O, 10.02.2011-ci il tarixindən 15.03.2016-cı il tarixinə kimi AMEA Zoologiya İnstitutunun direktoru vəzifəsini icra etmişdir.
İ.Ələkbərov 2001 – 2007-ci illərdə BP Azərbaycan Elmi tədqiqat və biomonitorinq qrupunda çalışmışdır, Azərbaycanda və xarici ölkələrdə keçirilmiş 20 elmi konqres, qurultay, konfrans və simposiumlarda iştirak etmiş, elmi məruzələrlə çıxış etmişdir. O cümlədən, Fransa (ELF şirkətinin dəvəti ilə; 1998), İngiltərə (BP şirkətinin dəvəti ilə; 2005), ABŞ (CRDF fondunun grant proqramı ilə; 2009), Almaniya — Fransa (DAAD fondunun grant proqramı ilə; 2009) və s. ölkələrdə birgə tədqiqatlarda iştirak etmişdir.
İ. Ələkbərov sərbəst yaşayan infuzorların təsnifatı və ekologiyası sahəsində tanınmış mütəxəssisdir. O, 40 illik elmi tədqiqatları dövründə Azərbaycan, Rusiya, Ukrayna və Orta Asiya ölkələrinin dəniz, şirinsu hövzələri və torpaqlarından tapılan 4 fəsilə, 18 cins və 100 — dən artıq infuzor və canaqlı amöblərin elm üçün yeni növlərinin təsvirini vermişdir. Onun biomüxtəliflik və taksonomik tədqiqatlarının nəticələri "Sərbəst yaşayan infuzorların atlası" monoqrafiyasında (2005) ümumiləşdirilmişdir.
İ.Ələkbərovun özü və yetirmələri tərəfindən yeni mütərəqqi metod-infuzor vasitəsi ilə Azərbaycanın su və torpaqlarında müxtəlif cirkləndiricilərin səviyyəsini müəyyən edən-infuzorlar vasitəsi ilə yeni bioindikasiya ekspress – metodu yaradılmışdır. İ.Ələkbərov 117 elmi əsərin, o cümlədən 1 monoqrafiya və 1 ixtiranın müəllifidir. Onun rəhbərliyi ilə 6 elmlər namizədi dissertasiyaları müdafiə edilmiş, 2 doktorant dissertasiya işini bitirmişdir. İ.Ələkbərov "Biomüxtəlifliyin problemləri" və "Son illərin ən yaxşı nəşrləri" (1992–1993-cü illərdə) Beynəlxalq Elm Fondu, 2004 və 2007-ci illərdə elmi layihələrin AMEF (Azərbaycan Milli Elm Fondu) tərəfindən keçirilən birinci və ikinci müsabiqələrinin qalibi, Rusiya Hidrobioloqlar Cəmiyyətinin üzvü, "British Museum (Natural History)" və "Turkish Journal of Zoology" beynəlxalq jurnallrının zoologiya üzrə ekspertidir.
İlk dəfə olaraq elm üçün dəniz sularında (Xəzər, Berinq və Çukot dənizləri, Atlantik okeanın Meksika körfəzi), Azərbaycan, Özbəkistan, Qırğızıstan və Tacikistanın şirin sularında, Azərbaycan, Karpat dağları, Sankt-Peterburq, Tyan-Şan və Sakit Okean adalarının torpaqlarında sərbəstyaşayan infuzorların 2 yeni fəsiləsi, 12 cinsi və 90 növü təsvir edilmişdir. Elm üçün ilk dəfə olaraq Azərbaycanın şirin sularında çanaqlı amöblərin 2 fəsiləsi, 6 cinsi və 32 növü təsvir edilmişdir. Dörd yeni sitoloji metod işlənib hazırlanmışdır ki, onlardan biri üçün müəlliflik şəhadətnaməsi əldə edilmişdir. Sərbəstyaşayan infuzorlar vasitəsi ilə qısa müddət ərzində hüceyrə səviyyəsində neft, ağır metallar və insektisidlərlə çirklənmənin dərəcəsini müəyyən etməyə imkan verən universal bioindikasiya metodu hazırlanmışdır. Bir qədər sonra isə nəticələrin dəqiqliyini artıran, paralel olaraq hüceyrə və populyasiya səviyyələrində toksiklik dərəcəsini müəyyən etməyə imkan verən vahid metod yaradılmışdır. İlk dəfə olaraq sərbəstyaşayan ibtidailərin "kosmopolitzm" nəzəriyyəsinin səhv olduğu sübut edilmişdir. Şəxsi məlumatlar əsasında ibtidailər ekoloji qruplara ayrılmış və onların rast gəlmə xüsusiyyətləri müəyyən edilmişdir.
Frimont (Vayominq)
Frimont Rayonu (ing. Fremont County) — Vayominq, ABŞ-də yerləşən rayon. ABŞ Siyahıyaalma Bürosunun verdiyi statistik məlumatlara görə 2000-ci ildə bu rayonun əhalisi 35 804 nəfər olmuşdur.
Rayonun paytaxtı Lander şəhəridir.
Ceff Bezos
Cefferi Priston "Ceff" Bezos (Jeffrey Preston "Jeff" Bezos; ) — Amazon şirkətinin qurucusu, rəhbəri və baş icraçı direktoru.
Həyatı
O, uşaqlıqdan texniki elmlərə maraq göstərib, iti zəkaya və güclü yaddaşa malik olub. Onda mühəndis-konstruktor istedadı daha güclü idi. Belə ki, altı yaşı olarkən buterbrod hazırlamaq üçün folqadan və çətirdən "günəş mikrodalğalı soba" düzəldib.
Ceff gənc yaşlarında olarkən ailəsi Mayamiyə köçür. Prinston Universitetində elektron mühəndisliyi üzrə təhsil alır. Universiteti bitirənə yaxın, Ceff proqramçı kimi çalışmağa başlayır. O, "Wall Street", "Fitel", "Bankers Trust" və "Shaw" şirkətlərində işləyib.
O, bir onlayn mağaza yaratmaq arzusunda idi. Ancaq bu layihə üçün maliyyə lazım idi. Ceff onun layihəsi ciddi qarşılanmadığından investor tapa bilmirdi. Yalnız valideynləri ona görə risk etmiş oldular. Beş il sonra Bezos artıq dünyanın zəngin insanlarından biri idi.
Bezos işə başlamamışdan öncə satış bazarını analiz edir və bu qənaətə gəlir ki, poçt vasitəsilə satılan mallar arasında kitabların satışı zamanı kiçik tələbatdan istifadə edilir. Çünki böyük kataloqları göndərmək baha başa gəlirdi. Bu tip informasiyaları internetdə yerləşdirərək asanlıqla geniş auditoriyaya çatdırmaq mükəmməl bir iş idi.
Amerikalı sahibkar, Amazon İnternet-mağazasının yaradıcısı Cefri Bezos (Jeffrey Bezos)  2000-ci ildə “Blue Origin” şəxsi aerokosmik şirkətini yaratmış və hal-hazırda bu şirkətin rəhbəri vəzifəsində işləyir. “Forbes” jurnalının 2010-cu il üçün nəşr etdiyi məlumatlara görə, Bezos 13,7 milyard ABŞ dolları ilə dünyanın 100 ən varlı şəxslərinin siyahısında 43-cü yeri tutur.
"Amazon.com"
1994-cü ildə şəxsi şirkətini – "Amazon.com"u təsis edir. Onda Ceff öz qərarını belə xarakterizə edir:
"Mən həqiqətən bu ağılsızlığı etməyə hazırlaşıram. Mən internet vasitəsilə kitabların satışı ilə məşğul olacaq şirkətin əsasını qoymaq niyyətindəyəm".
Qısa zaman ərzində "Amazon.com" artıq ABŞ-nin "Barnes & Noble" kimi ən böyük ənənəvi kitab satışı şirkətilə müvəffəqiyyətlə rəqabət aparırdı. Bu səbəbdən “Barnes & Noble” şəxsi internet mağazaları açır. Ceff Bezosun əsas uğuru müştərilərə fərdi yanaşmasında idi.
1999-cu ildə "Amazon.com"un satış həcmi 8 milyard dollara çatır. Həmin il "The Times" jurnalı onu "ilin adamı" adlandırıb.
Ceff Bezos əldə etdiyi uğurlarla kifayətlənməyib. XXI əsrin başlanğıcında o, yeni şirkət yaradıb: "Blue Origin". Şirkət zamanla kosmik nəqliyyat vasitələrinin və texnologiyaların hazırlanması ilə məşğul olur.
Joze Mourinyo
Joze Mario dos Santos Mourinyo Feliks və ya qısaca Joze Mourinyo — portuqaliyalı baş məşqçi və keçmiş futbolçu. Artıq Tottenhemin baş məşqçisidir. Bir çox oyunçu, məşqçi və idman şərhçiləri tərəfindən dünyanın ən yaxşı və ən uğurlu baş məşqçisi hesab edilir. 2015-ci ildə Portuqaliya Futbol Federasiyası tərəfindən Portuqaliyada "Əsrin məşqçisi" adına layiq görülüb. 2017-ci ildə UEFA-nın əsasının qoyulduğu 1954-cü ildən indiyə qədərki dövr ərzində fəaliyyət göstərmiş ən yaxşı 10 baş məşqçinin siyahısına düşməyi bacarmışdır. Elə həmin il futbol tarixində transferlərə 1 milyard funt-sterlinqdən çox xərcləyən ilk məşqçi olmuşdur.
Mourinyo peşəkar futbolçu karyerasına Portuqaliya İkinci Diviziyasında başlamışdır. O, Lissabon Texniki Universitetində "idman elmləri" ixtisası üzrə təhsil aldıqdan sonra Britaniyada məqşçilik kurslarında iştirak etmişdir. Lissabonda bədən tərbiyəsi müəllimi, gənclərdən ibarət klubda məşqçi, skaut və köməkçi məşqçi kimi işləmişdir. 1990-cı illərin əvvəllərində Portuqaliyanın Sportinq və Portu, həmçinin İspaniyanın Barselona klublarında baş məşqçi Ser Bobbi Robson un tərcüməçisi olmuşdur. Robson Barselonanı tərk etdikdən sonra onun postuna sahib çıxan Lui van Qaal ın dövründə də Kataloniya təmsilçisində fəaliyyətini davam etdirmişdir.
Mourinyo Benfika və Uniao de Leyria klublarında qısa, lakin uğurlu məşqçilik karyerası keçirmiş və çempionatı bu vaxta qədərki ən yüksək nəticələrlə tamamlamışdır. 2002-ci ildə Portu klubuna baş məşqçi kimi qayıdan Mourinyo 2003-cü ildə burada Portuqaliya çempionatı, Portuqaliya Kuboku və UEFA Avropa Liqası nın qalibi olmuşdur. Növbəti mövsüm ölkə çempionluğunu ikinci dəfə qeyd edən Mourinyo bu dəfə Portuqaliya Superkuboku və Avropanın ən nüfuzlu klub turniri olan UEFA Çempionlar Liqası nı qazanmışdır. 2004-cü ilin yayında Çelsi yə keçidinin ardınca 50 illik fasilədən sonra klub həmin dövr üçün rekord sayılan 95 xalla ölkə çempionu olmuş və İngiltərə Liqa Kuboku  nu qazanmışdır. 2006-2007-ci illər mövsümündə Çelsinin baş məşqçisi kimi həm FA Kuboku nu, həm də Liqa Kubokunu qazanmışdır. Mətbuatda yayılan məlumata görə 2007-ci ilin sentyabrında klubun sahibi Roman Abramoviç lə arasında yaranmış münaqişə nəticəsində Çelsini tərk etmişdir.
2008-ci ildə İtaliya A Seriyası nda mübarizə aparan İnter  ə keçmişdir. Burada olduğu ilk üç ay ərzində İtaliya Superkuboku nu qazanmış, həmçinin mövsümün sonunda İtaliya çempionu olmuşdur. 2009-2010-cu illər mövsümündə Mourinyonun başçılıq etdiyi İnter "qızıl het-trik" edərək bir mövsüm ərzində İtaliya A Seriyası, İtaliya Kuboku və UEFA Çempionlar Liqasını qazanan ilk italyan klubu kimi tarixə keçmişdir. O, bu nəticə ilə avrokuboklarda iki müxtəlif klubda çempion olan beşinci baş məşqçi olmuşdur. 2010-cu ildə ali futbol qurumu FİFA tərəfindən təqdim olunan "Dünyada ilin ən yaxşı məşqçisi" mükafatına layiq görülüb. 2010-cu ildə Real Madrid ə keçən Mourinyo ilk mövsümdəcə burada İspaniya Kral Kuboku  nun qalibi olmuşdur. Növbəti mövsüm İspaniya La Liqasının da qalibi olduqdan sonra ən azı dörd müxtəlif ölkədə (Portuqaliya, İngiltərə, İtaliya və İspaniya) liqa çempionu olan beşinci baş məşqçi olmuşdur. 2013-cü ilin iyun ayında Real Madridi tərk edən Mourinyo İngiltərəyə qayıtmış və ikinci dəfə Çelsi klubuna baş məşqçi təyin olunmuşdur. Bu dəfə də ilk mövsümdəcə ölkə çempionu olmasına baxmayaraq, növbəti mövsüm 17 dekabr 2015-ci il tarixində Çelsinin əldə etdiyi zəif nəticələrdən sonra vəzifəsini tərk etmişdir. Mourinyo 27 may 2016-cı ildə digər bir ingilis klubu Mançester Yunaytedin baş məşqçisi təyin olunmuşdur. 2017-ci ildə bu klubla Avropa Liqasını qazanmışdır. Amma Premyer Liqadakı ardıcıl uğursuzluqlara görə 2019-cu ildə istefaya göndərilmişdir.
Həyatı və təhsili
Mourinyo 1963-cü ildə Portuqaliya nın Setubal şəhərində anadan olmuşdur. Atası Feliks Mourinyo Belenenseş və Vitoriya klublarında peşəkar futbolçu kimi çıxış etmiş və Portuqaliya milli yığması na da bir dəfə dəvət almışdır. Zəngin ailədən olan anası Mariya isə ibtidai məktəb müəllimi işləmişdir. 1974-cü ilin aprel ayında Portuqaliyada baş vermiş Qərənfil inqilabı nəticəsində Antoniu di Oliveyra Salazar ın Estado Novo rejimi devrilmiş, nəticədə ailə Palmela yaxınlığında yerləşən malikanədən başqa hər şeyini itirmişdir.
Mourinyo atasının peşəsini davam etdirmək istəmiş, beləliklə Belenenseşin gənclərdən ibarət komandasına qoşulmuşdur. Peşəkar karyerasına atasının məşqçi kimi fəaliyyət göstərdiyi Rio Ave klubunda başlamış, bunun ardınca Belenenseş və Sezimbra klublarının da formasını geyinmişdir. Peşəkar futbolçuya lazım olacaq sürətə və fiziki gücə sahib olmasına baxmayaraq, o, futbol məşqçisi olmağa qərar verir.
Anası Mourinyonu biznes məktəbində qeydiyyata aldırsa da, o, məktəbi tərk edir və diqqətini idman sahəsinə yönəldir. İdmana olan marağı ilə Lissabon Texniki Universitetinin "idman elmləri" ixtisasına daxil olur. İngiltərə və Şotlandiya futbol assosiasiyalarının təşkil etdiyi məşqçilik kurslarında iştirak etdikdən sonra Şotlandiya milli komandası nın keçmiş baş məşqçisi Endi Roksburqun diqqətini çəkməyə başlayır. Mourinyo məşqçi nəzəriyyəsini motivasiya və psixoloji üsullarla qarışdırmaqla məşqçinin futbolda rolunu yenidən təyin etməyə çalışırdı.
Entuziazm
Həvəs — Psixologiyada güclü istək və həvəsi göstərən termindir. Başlanğıcda sözün coşğusu, tanrıya məxsus olan və ya onun təsiri altında olan bir vəziyyəti ifadə edir. Daha sonra, mərhum qədim dövrlərdən və demək olar ki, müasir dövrlərdən — mövzunun mülayim, gözəl gözəlliyini xarakterizə edən bir estetik kateqoriya. Beləliklə, Sokrat poetik ilham həvəsini düşündü. Entziazm Hal-hazırda, bəzi məqsədlərə nail olmaq üçün həvəslə məqsədəuyğunluq adlanır.
Xarakterik vəziyyətlər
üçün bir yol tapdıqda.
Entuziast
bir iş görən şəxs. hobbi və tikinti, idman və ya digər fəaliyyət növləri (istirahət deyil) ilə maraqlanan bir şəxs.
Nerey
Nerey - Yunan mifologiyasında çox sevilən və hörmət bəslənilən müdrik, ədalətli, dənizcilərin dostu, xoş xasiyyətli su aləmi (dəniz) tanrısı, Geya və Pontun böyük oğlu.
Doridanın əri nereidaların atası. Eyni zamanda Fetidanın əridir. Bəzi mənbələrə görə qazı sayılan Amfitrita Poseydonun arvadıdır.
Monfor (Yuxarı Provans Alpları)
Monfor  — Fransa da kommuna, Provans-Alp-Kot-d'Azur regionunda yerləşir. Departament — Yuxarı Provans Alpları. Volon kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Forkalkye.
INSEE kodu — 04127.
Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 388 nəfər təşkil edirdi.
İqtisadiyyatı
2007-ci ildə 237 yaşda olan (15-64 yaş arasında) 159 nəfər iqtisadi cəhətdən, 78 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 67,1%, 1999-cu ildə bu 68.1%). Fəal olan 159 nəfərdən 146 nəfər (73 kişi və 73 qadın) işləyir, 13 nəfər işsizdir (7 kişi və 6 qadın). Fəal olmayan 78 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 25 nəfər təqaüdçü, 28 nəfər digər səbəblərə görə hərəkətsizdir. .
Qazaxlar (Goranboy)
Qazaxlar — Azərbaycan Respublikasının Goranboy rayonunun Borsunlu kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.
Toponimikası
Qazaxlar kəndi Gəncə-Qazax düzənliyindədir. XVIII əsrdə Qazax mahalından köçmüş ailələrin məskunlaşması nəticəsində yaranmışdır. Bu adlarda qazax etnonimi əks edilmişdir. Kəndlarin əsasını həmin dövrdə Qarabağa gəlmiş qazaxlar qoyduğu üçün yaşayış məntəqələri belə adlanmışdır.
Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 374 nəfər əhali yaşayır.
Şəmsəddin Günaltay
Mehmet Şəmsəddin Günaltay — Türkiyə Respublikasının 8-ci baş naziri, tarixçi və keçmiş Türk Tarix Qurumunun başçısı.
Tayfa
Tayfa — sinifli cəmiyyətdən əvvəlki dövrdə adamların qohumluq münasibətinə, dil və ərazi ümumiliyinə əsaslanan birliyi; qövm/  Tayfa sözü ərəb mənşəli isimdir, "taifə"  kimi oxunur. Bu söz ərəb dilində təriqət, sekta və ya dini icmanı bildirmək üçün istifadə olunur. Ərəbcə qəbilədən böyük insan birliyinə əl-aşirə deyilir.
Tayfa insanların qəbilədən böyük olan birliyidir. Tayfa üzvləri qan qohumluğu ilə bir-birinə bağlı olur, bir neçə qəbilə və fratriyaya bölünür. Tayfa daxilində hər bir qəbilə müstəqil sosial istehsal vahidi olaraq qalır.
Tayfanın digər əlaməti ümumi ərazi, müəyyən iqtisadi birliyin, kollektiv ovçuluq və qarşılıqlı yardım ənənələrinin, vahid dilin (dialektin), endoqamiyanın olmasıdır. Tayfa təsərrüfat fəaliyyətinin, ibtidai mədəniyyətin inkişafına, adamların birləşməsinə, dilin təkmilləşməsinə kömək etmişdir. Tayfanı idarə etmək üçün tayfa şurası yaranmışdı. Hələ qəbilə dövründə tayfanın bəzi elementləri meydana gəlmişdir. Qəbilənin əsas əlaməti olan ekzoqamiya ən az iki qəbilə arasında daimi əlaqənin mövcudluğunu tələb edirdi.
Tayfanın erkən mərhələsinə Avstraliya aborigenlərini, son mərhələsinə isə Şimali Amerikanın hindi tayfalarını göstərmək olar. Tayfa sinifli cəmiyyətdə də mövcud idi. Mülki təbəqələşmə, əyanların və hərbi başçıların rolunun artması, tayfa ittifaqlarının yaranması tayfanın dağılmasına səbəb olmuşdur. Tayfa qalıqları quldarlıq, feodal və kapitalist münasibətləri dövründə də mövcud olmuşdur. Hazırda köçəri bədəvilər, tuareqlər, kürdlər, əfqanlar və b. xalqlar arasında tayfa münasibətləri qalmaqdadır.
Bulbophyllum aundense
Arealı
Bulbophyllum aundense növü Yeni Qvineya üçün endemik növdür.
Aytən Səfərova
Həyatı
Aytən Sədaqət qızı Səfərova martın 18-də Azərbaycanın Ağsu şəhərində anadan olub. 6 yaşından etibarən ailəsilə birlikdə Rusiyanın Tümen vilayətinin Nyaqan şəhərinə köçüb. Lakin bir neçə ildən sonra balaca qardaşı Arazın faciəvi şəkildə vəfatından sonra yenidən ailəliklə Azərbaycana qayıdıblar.
Əmək fəaliyyətinə "Ayna"-"Zerkalo" qəzetlərində başlayıb. 1998-ci ilin aprel ayından etibarən ANS ÇM radiosunda fəaliyyətə başlayıb. Əvvəlcə radioda xəbər buraxılışlarının və "İsti-İsti" verilişinin aparıcısı, daha sonra ANS TV-də "Pressing", "İç xəbər" və "Xəbərçi" verilişlərinin prodüseri, "İç xəbər" verilişinin müxbiri və aparıcısı, "Xəbərçi" verilişinin aparıcısı, prodüseri, Baş aparıcı-redaktoru vəzifələrində çalışıb.
2005-ci il yanvarın 28-də ailə qurub. 2006-cı il yanvarın 23-də Ayza adlı qız övladı dünyaya gəlib. Bir müddət televiziyadan ayrılsa da (analıq məzuniyyəti) 2007-ci ilin may ayında yenidən ANS TV-yə işə qayıdıb. Əvvəlcə ANS Press xəbər agentliyinin Baş redaktoru, daha sonra isə ANS ÇM radiosunun baş aparıcısı və "Hər səhər" informasiya-əyləncəli verilişinin aparıcısı vəzifəsinə çalışıb. Parallel olaraq həftəlik "Kökaltı" satirik verilişinin aparıcısı olub. "Kökaltı" proqramı Azərbaycanda analoqu olmayan bir layihə kimi tamaşaçılar arasında populyarlıq qazanmaqla yanaşı, Aytən Səfərovanı xalqa və geniş auditoriyaya tamamilə başqa bir prizmadan tanıdıb və daha çox sevdirib. Verilişin qonaqları ilə tamamilə fərqli üslubda, digər aparıcılardan kəskin fərqli şəkildə dialoq qurması A. Səfərovanın qısa vaxt ərzində tam fərqliliyini, dərin zəkalı, böyük söz ehtiyatına malik savadlı, haradasa "iynəli", düz sözü Sabirsayağı çatdıran jurnalist və aparıcı kimi fərqləndirməyi bacarıb. Məhz bu xüsusiyyətlərinə görə o, sadə insanlar arasında daha çox sevilməyə başlayıb. Layihə üç televiziya mövsümü ərzində populyar verilişlər arasında ən yüksək reytinqləri toplaya bilib. 2013-cü ildə layihədən "yorulması" səbəbindən A. Səfərova fəaliyyətini radioda "Hər səhər" verilişində davam etdirmək istəsə də, həmin ilin oktyabr ayında yenidən ANS TV-də aparıcılıq təklifini alaraq "Salam, Azərbaycan" səhər informasiya proqramının layihə rəhbəri və aparıcısı vəzifəsində çalışmağa başlayıb. Bu müddət ərzində onu geniş auditoriya qorxmaz, düz sözü deməyi bacaran, sadə insanların problemlərini qabardıb efirdə səsləndirən tək-tük aparıcılardan biri adlandıraraq hörmətli telejurnalist kimi qələmə verib. A. Səfərova sətiraltı, bəzən yumor və satira ilə cəmiyyətdə olan problemlər, sadə insanların müəyyən sahələrdə üzləşdiyi əngəlləri çatdırmağı bacaran, Azərbaycanda KİV-də söz azadlığının bariz nümusnəsi adlandırıblar. 2015-ci il sentyabrın 1-də A. Səfərova ANS TV-dən ayrılıb. Elə həmin vaxt da Azərbaycanın ən populyar telekanallarından biri, öz dəst-xəttilə seçilən "Azad Azərbaycan" telekanalından təklifi qəbul edərək bu teleşirkətlə əməkdaşlığa başlayıb.
2015-ci il oktyabrın 16-da Aytən Səfərova ikinci dəfə ana olub. Onun Raul adlı oğlu dünyaya gəlib. 2018-ci il dekabrın 1-də Aytən Piriyeva (Səfərova) üçüncü dəfə ana olub. Onun Nizami adlı oğlu dünyaya gəlib. 2019-cu ildə ikinci dəfə ailə həyatı qurduğu ərinin soyadı olan Piriyeva soyadına keçib.
Arxangel rayonu
Arxangel rayonu (Архангел районы) — Başqırdıstan Respublikasının ərazisinə daxil olan inzibati rayon. Rayonun inzibati mərkəzi Arxangelskoe kəndidir.
Coğrafi yerləşməsi
Başqırdıstanın mərkəzində, Ufa şəhəri yaxınlığında yerləşir. Dyoma çayının orta axarında qərarlaşır. Rayonun ərazisi 2422 km² təşkil edir. Rayon ərazisindən Karlaman — Beloresk— Maqnitoqorsk dəmiryolu və Ufa — Beloresk avtomobil yolu keçir. Karlaman — Beloresk— Maqnitoqorsk dəmiryolu xalq arasında "Başqırd BAM-ı".
Tarix
Arxangel rayonu 20 avqust 1930-cu ildə Başqırd Muxtar Sovet Sosialist Respublikası kantonları ləğv edərək yerində 48 rayon təşkil etməsi ilə təsis edilmişdir.
Anisley Qarsiya
Anisley Navarro Qarsiya — Kubalı suya tullanan. Anisley Qarsiya Kubanı 2019-cu ildə XVIII Su idman növləri üzrə Dünya Çempionatında təmsil etdi.
Pan
Pan — Yunan mifologiyasında meşə tanrısı. Hermesin oğlu. Qurşaqdan aşağısı keçi, yuxarısı isə insandır. Çənəsində keçi saqqalı, başında keçi buynuzları var. Çobanların havadarıdır, cinsi həzzi təmsil edir. Musiqini, mahnı oxumağı və rəqs etməyi çox sevən tanrıdır.
Anisley Qarsiya
Karyerası
Anisley Qarsiya birinci dəfə Dünya Çempionatına 2019-cu ildə qatıldı. O, Kvanjuda baş tutan XVIII Su idman növləri üzrə Dünya Çempionatında qadınlar 1 m tramplin yarışlarında təsnifat mərhələsində iştirak etdi. 213.25 xal toplayaraq 22-ci yeri tutdu və finala vəsiqə qazana bilmədi.
Arxangel rayonu
Əhali
Ümumrusiya siyahıya alınmasına Başqırdıstan Respublikası Arxangel rayonu ərazisin milli tərkibi: başqırdlar — 45,4 %, ruslar — 38,5 %, tatarlar — 10,6%, çuvaşlar — 2,4 %, digər millər — 3,1 %. Arx-Latış kənd sovetliyində kompaktr şəkildə latışlar yaşayır.
Pan
Pan insanlara gizlincə yaxınlaşıb qorxutmağı sevərdi. "Panic" sözü Panın adından törənmişdir.
Arxangel rayonu
İnzibati-ətazi vahidləri
Arxangel rayonunda 12 kənd inzivati vahidliyinə 71 yaşayış məntəqəsi daxildir.
Səhiyyə
Rayon ərazisində 124 yerlik xəstəxana, 250 yerlik poliklinika, 39 fledşer məntəqəsi vardır. 2009-cu ilə hər 10 min nəfərə 52,4 yataq, hər 10 min nəfərə 15,9 həkim düşür.
Görməli yerləri
Askinski buz mağarası, Klyukvennoe gölü, Arxangel Dövlət Yasaqlığı.
Afrodita
Afrodita (yun. Ἀφροδίτη; ἀφρός — köpükdən yaranmış) — Yunan mifologiyasında eşq, gözəllik və əyləncə ilahəsi. Simvolları qu quşu, sərçə və göyərçindir.
Ümumi məlumat
Qədim yunan mifologiyasında məhəbbət və gözəllik ilahəsi. Afrodita həmçinin məhsuldarlıq, bərəkət, əbədi bahar və həyat ilahəsi hesab olunurdu. Bəzi rəvayətlərə görə, Afrodita Zevsin və Diananın qızıdır. Başqa rəvayətlərdə isə onun dəniz köpüyündən doğulduğu qeyd olunur. Afrodita nikahın hamisidir. Kiçik Asiya ilahəsi Kibelaya yaxın olan Afroditanın arxaik xüsusiyyətləri daha mülayimdir. Afrodita Finikiya ilahəsi Astarta, Babil ilahəsi İştar və Misir ilahəsi İsida ilə eyniləşdirilirdi. Digər Olimpiya allahları kimi Afrodita da qəhrəmanlara hamilik edirdi. Troya müharibəsi zamanı Afrodita döyüşlərə müdaxilə etməyə cəhd göstərmiş və troyalılara yardım etmişdir. Kifera adalarında yerləşən Afrodita Uraniya ("Səmavi") məbədi yunanların ən qədim və müqəddəs ibadətgahı idi. Afroditaya sitayiş Yunanıstandan başqa Kiçik Asiya, Suriya, həmçinin Bibl şəhərində və Qara dəniz koloniyalarında geniş yayılmışdı. Qədim Roma mifologiyasında Venera ilə eyniləşdirilirdi. İkonoqrafiya. Afrodita Yunanıstanda arxaik və klassik dövrə aid bir çox əsərlərdə geyimli, e.ə. 4 əsrdən isə yarıçılpaq və ya çılpaq təsvir olunurdu. Antik sənətkarlar onun obrazında ideal qadın gözəlliyini təsvir etməyə çalışırdılar. Heykəltəraşlardan Alkamenin "Afrodita bağlarda" (e.ə. 5 əsrin 2-ci yarısı; əsərin Roma surəti Luvrda saxlanılır), Praksitelin "Knidli Afrodita" (e.ə. 350–340; 50-dən çox surəti mövcuddur), həmçinin "Miloslu Afrodita" və rəssam Apellesin "Anadiomenin Afroditası" (e.ə. 4 əsrin 2-ci yarısı; dövrümüzədək çatmamışdır) əsərləri məşhurdur. Afroditanın da təsvir olunduğu "Parisin məhkəməsi", həmçinin Afroditanın Areslə və Adonislə sevgisindən bəhs edən səhnələr antik dövrdən 19-cu əsrədək təsviri sənətdə ən çox yayılmış süjetlər idi (L.Kranax, Corcone, P.P.Rubens, A.Vatto, O.Renuar, P.Qogen və s.).
Doğulması
Afroditanın doğulması haqqında bir çox rəvayətlər mövcuddur. Rəvayətə görə Geya əri Uranın hərəkətlərindən təngə gələrək oğlu Korona onu cəzalandırmağı tapşırır. Kron atası Uranın axtalamaq məqsədilə cinsiyyət vəzisini əlindəki oraqla kəsərək dənizə atmışdır. Uranın törədicilik qabiliyyəti o qədər güclü olmuşdur ki, yerə düşən qan damcısından Erinlər və nəhənglər törəyir. Dənizə atılmış qanlı cinsiyət vəzisindən ağ köpük əmələ gəlir ki, ondan da Afrodita yaranmış olur. Digər bir rəvayətə görə Afrodita Zevs və Dionun qızı olmuşdur.
Məhəbbət və gözəllik ilahəsi
Afroditanın gücünın sirri onun hamıya o cümlədən tanrılara da eşq əhval ruhiyyəsi aşılamasında idi. Afrodita ən çirkin sayılan həmdə şikəst olan Hefestə ərə verilməsinə baxmayaraq, əri öz dəmirçixanada gecə-gündüz çalışarkən o, öz sevgisi ilə Ares, Poseydon, Hermes və digər tanrıların könlünü almşdır. Afrodita Poseydondan Siciliyanın çarı, oğlu Eriki və qızı Rodosu dünyaya gətirmişdir. Afrodita Dionisə qarşı da laqeyd qalmamışdır. Bur dəfə Dionis Hindistanda səfərdə olarkən, fürsətdən istifadə edərək Afrodita gənc Adonisi öz gözəlliyi ilə valeh edərək onunda kölnünü almışdır. Dionis geri dönərkən artıq Afrodita hamilə idi. Uşağın Dionisdən ya da Adonisdən olması məlum olmamışdır. Belə olan halda Hera ərinin nigahdan kənar olan uşaqları Dionis və Afroditaya nifrət etdiyi üçün, elə edir ki, onların çox eybəcər bir uşağı — Priap dünyaya gəlir.
Məkirli Afrodita
Digər tanrılar kimi Afroditada öz qüvvəsini həm xeyir həm də şər məqsədlərə sərf etmişdir. Sparta çarı Tindareya onu lazımınca qiymətləndirmədiyinə görə elə edir ki, onun hər iki qızlarını yoldan cıxarır və onlar öz ərlərinə sədaqətsizlik göstərmiş olurlar. Afroditanın ən sevdiyi əməllərdən biri də Zevsi tez-tez yerə enməyə və insan cildli qadınlarla əlaqəyə girməyə vadar etməsi idi. Nəticədə Heranın Zevsə qarşı daha da hiddəti artmış olurdu. Bunun əvəzini çıxmaq üçün Zevs Afroditada, yaraşıqlı troyalı Anxizə qarşı ehtiras oyadır. Afrodita insan (qadın) obrazına girərək Anxizlə əylənmiş olur ki nəticədə o, Troya müharibəsinin ən dahi qəhrəmanlarından sayılan Eneyanın anası olmuş olur.
Erot
Afroditanı həməşə çoxlu rəfiqələri və köməkçiləri müşayət edərmiş. O, qızlara sevdiklərilə eşqibazlıq etməyi tövsiyə edərmiş. Oğlu Erot onu heç zaman tərk etməmişdir. Erot qızılı qanadlara malik, əlində ox və kaman tutmuş kiçik oğlan uşağı kimi təsvir edilir. O, öz sehirli oxu ilə tanrıların və insanların ürəklərini yaralayarmış və beləliklə sevgililəri cütləşdirərmiş.
Danakales
Danakales — 1728-ci ildə İrəvan əyalətinin Qırxbulaq nahiyəsində kənd adı.
Toponimikası
Danakales kənd adı Danaqalası adından təhrifdir. Toponimin "dana" hissəsinin mənası məlum deyil. XIX əsrdə Borçalı qəzasında Tanadaq, Ermənistanda Danasulağı və Danakeçidi, Gədəbəy rayonunda Danatəpəsi, Kəlbəcər rayonunda Danaörüşü topnimləri ilə sıra təşkil edir. "Dana" sözü "Kitabi Dədə Qorqud" eposunda "Tanasazı" toponimində də əksini tapmışdır. Albaniyada bir vəng Tapahat adlanırdı ("Alban tarixi", III kitab, 4-cü fəsil).
Padua
Padua (Pàdoa) — İtaliyaın şimal-şərq seqmentində, Veneto Bölgəsinə bağlı Padova vilayətinin mərkəz şəhəri. Bacchiglione çayı sahilində yerləşir. 312 000 əhalisi var.
Tarixi
Əfsanəyə görə Troyalı qəhrəman Antenor tərəfindən qurulan şəhər Roma dövründə Patavium adıyla adlandırıldı. Romalı tarixçi Liviusa görə adı qeydlərə ilk dəfə e.ə. 302də keçmişdi. Şair Dante bir müddət Padovada yaşamışdı. 1318də Karrara ailəsinin rəhbərliyinə girən şəhər 1405-1797 arasında Venesiya Respublikasının, 1815-1866 arasında da Avstriyanın suverenliyində qalmışdı. İtaliyanın müstəqilliyini məqsəd qoyan Risorgimento (Yenidən Yüksəliş) hərəkətində əhəmiyyətli rol oynadı. II Dünya Müharibəsi sırasındakı bombardmanları şəhərə böyük zərər verdi və Eremitani kilsəsindəki Andres Mantegna fresklerinin böyük hissəsinin yıxılmasına səbəb oldu.
Quruboğaz
Quruboğaz — İrəvan quberniyasının Eçmiədzin qəzasında, indiki Alagöz (Araqadz) rayonunda kənd.
Tarixi
Rayon mərkəzindən 15 km məsafədə yerləşir. 1972-ci ilə kimi Abaran rayonunun tərkibində olmuş, Alagöz (Araqadz) rayonu yaradıldıqdan sonra - 15 mart 1972-ci ildən sonra Abaran rayonunun inzibati - ərazi bölgüsündən çıxarılıb Alagöz (Araqadz) rayonunun inzibati ərazi bölgüsünə daxil edilmişdir.
Toponim türk dilində «bitkisiz, çılpaq, yaşıllıqsız», «quru daşlı düzənlik» mənasında işlənən quru sözü ilə Azərbaycan dilində «dərələrin, çayların baş tərəfi, çay ağzı», «iki dağ arasındakı dar keçid»mənasında işlənən boğaz sözünün birləşməsindən əmələ gəlmişdir. Relyef əsasında yaranan mürəkkəb quruluşlu toponimdir.
Quruboğaz dağı
Quruboğaz İrəvan quberniyasının İrəvan qəzasında, indi Abaran rayonunda dağ. Abaranın şimal-şərqində yerləşir. Oronim Azərbaycan dilində «bitkisiz, çılpaq, yaşıllıqsız» mənasında işlənən quru sözü ilə, iki dağ arasındakı dar keçid», «keçid» mənasında işlənən boğaz sözünün birləşməsindən əmələ gəlmişdir. «Boğaz» sözü həm də «dar yer» mənasında işlənir. Quruluşca mürəkkəb oronimdir.
Meyson Qrinvud
Meyson Uill Con Qrinvud (1 oktyabr 2001, Bredford, İngiltərə) — İngiltərə Premyer Liqası təmsilçilərindən olan "Mançester Yunayted" klubunda hücumçu kimi çıxış edən peşəkar İngiltərə futbolçusudur.
Qrinvud "Mançester Yunayted" klubunda 2019-cu ilin sentyabr ayında UEFA Avropa Liqasının qrup mərhələsində "Astana" klubuna qarşı oyunda qolla yadda qalmışdır. 17 yaş 353 günlüyündə qol vuran Qrinvud Avropa turnirlərində klubunun qol vuran ən gənc futbolçusu kimi tarixə düşmüşdür.
Erkən illəri
Qrinvud Halifaksda məktəb komandasında oynadıqdan sonra altı yaşında "Mançester Yunayted" klubuna qatılmışdır. Akademiyada çıxış edən oyunçu 16 yaşı olmağına baxmayaraq, 2017-18 mövsümündə U-18 komandasında çıxış etmiş və U-18 Şimali Premyer Liqa diviziyasında 21 oyuna 17 qol vuraraq bombardir olmuşdur. 2018-ci ilin may ayında Qrinvud Niderlandda təşkil olunan İCTG Kubokunda turnirin oyunçusu mükafatına layiq görülmüşdür.
2018-ci ilin iyul ayında Qrinvud mövsüm öncəsi hazırlıq mərhələsi üçün əsas komanda ilə Amerika Birləşmiş Ştatlarına yola düşmüşdür. 20 iyulda "Klub Amerika" klubuna qarşı oyunda 76-cı dəqiqədə Luk Şounu əvəz edərək debütünü rəsmiləşdirmişdir. Klubun üç gün sonra "San Xose Örskveyks" klubu ilə 0-0 bərabərə qaldığı oyunda Qrinvud meydanda olmuşdur. 2 oktyabrda Qrinvud klub ilə ilk peşəkar müqaviləsini imzalamışdır. Dekabr ayında Joze Mourinyo oyunçunu "Valensiya" klubu ilə UEFA Çempionlar Liqası görüşü üçün əsas komanda ilə məşqlərə çağırmışdır.
6 mart 2019-cu ildə Ule Qunnar Sulşerin rəhbərliyi altında "Pari Sen-Jermen" klubuna qarşı UEFA Çempionlar Liqası görüşündə 87-ci dəqiqədə Eşli Yanqı əvəz edərək rəsmi debütünü reallaşdırmışdır. Həmin görüşdə klub rəqibinə 3-1 hesabı ilə qalib gəlmişdir. 17 yaş 156 günlüyündə debüt edən Qrinvud Norman Vaytsayddan sonra klub tarixində Avropa turnirlərində meydana çıxan ən gənc ikinci futbolçu, Çempionlar Liqası erasında isə ən gənc futbolçu olmuşdur. Dörd gün sonra Premyer Liqada debütünü "Arsenal" klubuna qarşı görüşdə reallaşdıran oyunçu klubun ən gənc liqa debütantlarından biri olmuşdur.
7 mayda Qrinvud 2-ci Premyer Liqada aprel ayının futbolçusu seçilmişdir. Mövsüm sonunda Qrinvud hər il klubun akademiyasının ən yaxşı oyunçusuna verilən Cimmi Mörfi İlin Gənc Oyunçusu mükafatına layiq görülmüşdür.
12 mayda mövsümün son oyununda "Kardiff Siti"yə qarşı görüşdə Qrinvud ilk on birlikdə yer almış və klub rəqibinə 0-2 hesabı ilə məğlub olmuşdur.