cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ban Çan
Stray Kids
3Racha alt qrupu 2016-cı ilin sonunda Cənubi Koreyanın Seul şəhərində yaradıldı. 18 yanvarda Ban Çan və Stray Kids-in digər üzvləri So Çanbin və Han Çisun, yeddi parçadan ibarət ilk qarışıq olan Mixtape-i SoundCloud-da yayımladılar. Peşəkar səviyyədə öz musiqilərini yazmaq və istehsal etmək bacarıqlarına görə dərhal dinləyicilərdən təriflər aldılar. Çan ilk genişləndirilmiş oyunları olan 3Days-ın nümayişindən əvvəl JYP Entertainment tərəfindən Stray Kids adı altında yadılan bir reallıq şousunun üzvü olaraq elan edildi. Ban Çan şouda iştirak edəcək üzvlərin seçilməsindən də iştirak etmişdir. Stray Kids-in yayımı zamanı 3Racha bir neçə fərdi single çıxardı və 20 dekabrda, Stray Kids şousu bitdikdən bir gün sonra yaxınlarda buraxdıqları bütün mahnıların bir araya gətirildiyi Horizon adlı genişləndirilmiş bir oyun nümayiş etdirdilər.
25 mart 2018-ci ildə Stray Kids qrupunun üzvü olaraq "I am not" mahnısı ilə rəsmi çıxışını etdi.
Hörümçək-adam: Kainatların toru
Hörümçək-adam: Kainatların toru — 2023-cü il ABŞ istehsalı kompüter animasiyası, superqəhrəman filmi. "Marvel Comics" qəhrəmanı Mayls Moralesin yer aldığı film "Columbia Pictures" və "Sony Pictures Animation" ilə "Marvel Entertainment"in birgə istehsalıdır. "Sony Pictures Releasing" şirkəti tərəfindən yayımlanan film "Hörümçək-adam: Hörümçək-kainatına doğru" animasiya filminin davamıdır. Filmin rejissoru Joaquim Dos Santos, Kemp Powers və Justin K. Thompson, ssenari müəllifləri Phil Lord, Christopher Miller və David Callaham-dır. Şamik Mur Mayls Moralesi, digər personajları Hayli Steynfald, Brayan Tayri Henri, Luna Loren Vekes, Ceyk Conson, Ceyson Şvarsman, İssa Rey, Karan Soni, Deniel Kaluya və Oskar Ayzek səsləndirib. Filmdə Mayls Morales, Hörümçək-qadın (Qven Steysi) ilə birlikdə macəra axtarışı üçün digər kainatlara səfər edir, burada o, Hörümçək-adam 2099-un (Miqel O-Hara) rəhbərlik etdiyi "Hörümçək cəmiyyəti" ilə tanış olur.
Sony 2018-ci ildə ilk film buraxılmazdan əvvəl, rejissorlar və ssenaristlər ilə birlikdə "Kainatların toru" üzərində işləməyə başlamışdı. Onlar daha çox Mayls və Qvenin münasibətinə fokuslanmışdılar. Film ilk olaraq 2019-cu ilin noyabrında elan edildi, animasiya işləri 2020-ci ilin iyun ayında başladı. Film 140 dəqiqəlik müddəti ilə ABŞ studiyası tərəfindən istehsal edilən ən uzun animasiya filmidir.
"Hörümçək-adam: Kainatların toru"nun ilk premyerası 30 may 2023-cü ildə Los-Ancelesdə yerləşən "Regency Village Theatre"də baş tutdu, ardınca beynəlxalq olaraq 2 iyunda buraxıldı. 100 milyon dollarlıq büdcə ilə çəkilmiş film, dünya miqyasında 389 milyon dollardan çox gəlir əldə etdi və bununla 2023-un çox gəlir əldə edən filmlərindən biri oldu. Filmin davamı "Spider-Man: Beyond the Spider-Verse" 29 mart 2024-cü ildə buraxılması planlaşdırılır, bununla yanaşı hazırda başqa bir spin-off filmi "Hörümçək-qadın" üzərində işlər davam etməkdədir.
Semyon Kirsanov
Semyon İsakoviç Kirsanov (doğum soyadı — Kortçik; ) — rus-sovet şairi, nasir, jurnalist, hərbi müxbir.
Nina Duvakina
Nina Duvakina (, 2 fevral 1963, Sosnovka kəndi, Kemerovo vilayəti, Rusiya) — xakas şairi, yazıçısı, publisisti, tərcüməçi və naşiri, M.Qorki adına Ədəbiyyat İnstitutunun məzunu, Rusiya Yazıçılar Birliyinin üzvü.
Həyatı
Nina Maksimovna Duvakina 2 fevral 1963-cü ildə Kemorovo vilayətinin Sosnovka kəndində fəhlə ailəsində doğulmuşdur. Milliyyətcə xakas türküdür. İlk təhsilini doğulduğu kənddə almış, 1986-cı ildə Novosibirsk Elektrotexnika İnstitutunu bitirmişdir. İnstitutu bitirdikdən sonra Novosibirskdə (1980-1982), Altay vilayətinin Slavqorod rayoununda (1987-1988), Xakasiya Respublikasının Çernoqorsk şəhərində (1990-1996) şöbə müdiri, müxbir, müəssisə direktoru və başqa vəzifələrdə çalışmışdır.
N.F.Katanov adına Xakasiya Dövlət Universitetinin Filologiya və Mədəniyyətlərarası Əlaqələr İnstitutunun ədəbiyyat bölümündə aspirantura təhsili almışdır. Ədəbi tənqid və ədəbiyyatşünaslıqla bağlı bir sıra araşdırmaların müəllifidir. 2000-ci ildən Xakasiya Elmlər Akademiyasının Dil və Ədəbiyyat İnstitutunda elmi işçi kimi fəaliyyət göstərməkdədir.
1998-2002-ci illərdə Moskvada M.Qorki adına Ədəbiyyat İnstitutunda qiyabi təhsil almışdır. 2005-ci ildə Abakanda “Briqantina” kitab nəşriyyatını təsis etmiş və onun direktoru seçilmişdir. Həmin dövrdən başlayaraq xakas ədəbiyyatının nəşri, tədqiqi və təbliğində mühüm rol oynamışdır. Xüsusilə, gənc yazarların əsərlərinin nəşri və uşaq ədəbiyyatının yayınlanmasında ciddi əmək sərf etməkdədir. Rusiya Yazıçılar Birliyinin üzvüdür. Hazırda Xakasiya Respublikasının paytaxtı Abakan şəhərində yaşayır.
Yaradıcılığı
Əsərlərini xakas və rus dillərində yazan Nina Duvakina bədii yaradıcılığa Xakasiyanın Çernoqrsk şəhərində yazıçı Georgi Morozovun rəhbərlik etdiyi “Qığılcım” ədəbi birliyində fəaliyyət göstərdiyi illərdə başlamışdır. 1987-ci ildən mətbuatda dərc olunur. İlk yazıları “Ədəbi Abakan”, ”Çubuq” və başqa dərgilərdə yayınlanmışdır. Onun yaradıcılığında poeziya və nəsr aparıcı yer tutur. Bununla yanaşı, ədəbi tənqid və publisistika sahəsində də xeyli əsərin müəllifidir. Abakanda nəşr olunan “Sənin haqqında” (1998), “Şeirlər və hekayələr” (1999), “Üfüqlərin o tayına boylanmaq” (1999) və başqa poeziya və hekayələr kitablarının müəllifidir.
Brigitta Nilsen
Brigitta Nilsen — ABŞ aktrisası, müğənnisi və modelidir. Arnold Şvartseneggerin birinci, Silvestr Stallonenin isə keçmiş ikinci həyat yoldaşıdır.
Famil
Famil — ad.
Nabi Keyta
Nabi Keyta — İngiltərə Premyer Liqasında çıxış edən Liverpulun futbolçusu.
Nambarın Enxbayar
Nambarın Enxbayar (Намбарын Энхбаяр; d. 1 iyun 1958, Ulan-Bator, Monqolustan) — Monqolustan prezidenti (2005-2009).
Həyatı
Nambarın Enxbayar 1 iyun 1958-ci ildə Monqolustanın paytaxtı Ulan-Bator şəhərində anadan olmuşdur.
Təhsili
İlk təhsilini Ulan-Batordakı rus dili təmayüllü orta məktəbdə almış, oranı bitirdikdən sonra 1975-ci ildə göndəriş ilə Moskva şəhərindəki Qorki adına Ədəbiyyat İnstitutuna daxil olmuşdur. 1980-ci ildə ali məktəbdən filoloq-tərcüməçi ixtisası ilə məzun olmuşdur. 1985-1986-cı illərdə Böyük Britaniyanın Lids Universitetində ingilis dili və ədəbiyyatı üzrə təhsil kurslarında təhsil almışdır.
Karyerası
1980-1990-cı illərdə Monqolustan Yazıçılar Birliyində tərcüməçi, redaktor, xarici əlaqələr şöbəsinin müdiri, İcraçı Katib vəzifələrində çalışmış, Monqolustan Tərcüməçilər İttifaqının vitse-prezidenti olmuşdur.
Siyasi karyerası
1990-1992-ci illərdə Mədəniyyət və İncəsənətin İnkişafı üzrə Dövlət Komitəsinin sədr müavini vəzifəsində çalışmışdır.
1992-ci ildə ilk dəfə olaraq ölkə parlamenti olan Monqolustan Dövlət Böyük Xuralının üzvü seçilmişdir.
1992-1996-ci illərdə Monqolustanın mədəniyyət naziri vəzifəsində çalışmışdır.
1996-1997-ci illərdə Monqolustan Xalq İnqilabı Partiyasının Baş Katibi və Parlament fraksiyasının rəhbəri olmuşdur. 1997-ci ildən 2005-ci ilə qədər Monqolustan Xalq İnqilabı Partiyasına rəhbərlik etmişdir. Qeyd olunan illər ərazində özünün son 75 ildə çətin dövrünü yaşayan Monqolustan Xalq İnqilabı Partiyası müxalifətdə olan siyasi qurum idi.
Nambarın Enxbayar 1997-2000-ci illərdə Parlamentin azlıq fraksiyasına da rəhbərlik etmiş və 2000-ci ildə keçirilmiş Parlament seçkilərində 76 deputat yerindən 72-nə sahib olmaqla partiyası qələbə qazanmışdır. Bundan sonra Nambarın Enxbayar Monqolustanın baş naziri seçilmişdir. O, baş nazir olduğu müddətdə o üç dəfə ardıcıl olaraq ilin adamı nominasiyasının qalibi olmuşdur.
2004-2005-ci illərdə Monqolustan Dövlət Böyük Xuralının spikeri seçilmişdir. 22 may 2005-ci ildə isə ölkə Prezidenti seçildikdən sonra və partiya sədrliyindən istefa vermişdir. 18 iyun 2009-cu ilə qədər bu vəzifədə olmuşdur.
Şəxsi həyatı
Rus və ingilis dillərini mükəmməl bilən Nambarın Enxbayar Plexanov adına Rusiya İqtisadi Akademiyasının Fəxri doktorudur. Monqolustanın ilk siyasi xadimidir ki, xarici ölkələrin rəhbərləri ilə rus və ingilis dillərində tərcüməçinin iştirakı olmadan danışır.
Ailəsi
thumb|Buş və Enxbayar cütlükləri Onongiin Tsolmon ilə ailəlidir. Onların bu nikahdan dörd övladı vardır. Övladlarının ikisi – 15 yaşlı qızı və 13 yaşlı oğlu Rusiya Federasiyasının Monqolustandakı səfirliyinin nəzdində fəaliyyət göstərən orta məktəbdə təhsil alırlar.
Verner fon Blomberq
Verner Eduard Frits fon Blomberq (Werner Eduard Fritz von Blomberg; ) — alman sərkərdəsi, Üçüncü Reyxin general-feldmarşalı (1936), 1933-1938-ci illərdə müdafiə naziri.
Fariz
Fariz — ad.
Fyodor
Fyodor – ad.
Hotakilər
Gilzay qiyamının səbəbləri
150px|thumb|Şah Sultan Hüseyn 17-ci əsrin sonu 18-ci əsrin əvvəllərində bütün Səfəvilər İmperiyası ərazisində feodal istismarın güclənməsi ilə əlaqədar olaraq bütün ölkəni xalq etirazları və üsyanlar dalğası bürüdü.
Dəmir adam 3
Dəmir adam 3 — Amerika istehsalı olan Marvel Kinematoqrafiya Kainatının yeddinci filmi.
Hotakilər
Gilzay qiyamının səbəbləri
Əfqanların ən nüfuzlu və güclü tayfası olan gilzaylar 1698–99-cü illərdə Qəndəhar hakimi Abdulla xanın əvəz olunması xahişi ilə şaha müraciət etdilər. Müraciət cavabsız qaldı. Onda qilzaylar - yenədə uğursuz olaraq - Kabilun moğol valisinə müraciət etdilər.
1704-cü ildə Qəndəhar ərazisinə bəluclar soxuldu. Onlar kəndləri yağmaladılar və Səfəvilərin onların yatırılması üçün göndərdikləri dəstəni darmadağın etdilər. Sağ qalanlar, yerli əhalinin qisasından qaçaraq Qəndəharın güclü istehkamlarının müdafiyəsinə sığındılar. İşlərin belə gedişi İsfahan sarayını narahat etməyə başladı, və bir az bundan  əvvəl Kirmanda bəluclara qarşı özünü yaxşı tərəfdən göstərən şah sərkərdəsi Qurqen xan göndərildi. Dəşti-Lüt səhrasının kənarı ilə keçən qısa yolla o Qəndahara gəldi və burada sərt şəkildə qilzayları yatırmağa çalışdı. Onlar, onlara qohum olmayan çoxlu yerli əhali də qoşulan üsyanla cavab verdilər. Bu üsyana, Hindistanla ticarətdən varlanan kələntər Mir Veys xan Hotaki başçılıq etdi. Qurqen xan böyük səylər nəticəsində üsyanı yatıra bildi.
Mir Veys İsfahandan qatı üsyançı kimi sürgün edildi, lakin rüşvət və hədiyələrlə səfəvi hakimlərini özünün suçsuz olması fikrini, eləcə də Qurqen xana qarşı şübhə oyada bildi. Qurqen xan neofit gürcü olduğuna görə sarayda buna inanan tapıdlı. Şah hətta Mir Veysin həcc ziyarətinə getməsində ona yardım etdi. Mir Veys isə Məkkədə müsəlman alimlərindən sünnü-əfqanların şiə-səfəvilərə qarşı mübarizəsi üçün fətva aldı. Qəndəhara qayıdaraq o özünə tərəfdarlar toplamağa başladı. 1709-cu ildə Qurqen xanın səhlənkarlığından yararlanan Mir Veys ona hücum etdi və öldürdü.
Şahın Mir Veysə danışmaq cəhdi baş tutmadı. O İsfahan vasitəçilərini zindana salırdı. Qəndahara Qurgen xanın qohumunun komandanlığı altında 12 minlik qızılbaş qoşunu göndərildi, lakin onlara qilzaylarla düşmənçilik edən əfqan tayfalarının köməyinə baxmayaraq, şəhərin uğursuz mühasirəsi nəticəsində 1711-ci ilin sonunda darmadağın edildi.
Abdali tayfası ilə münasibətlər
Heratda yerləşən abdali tayfası ilə Qəndəharda olan gilzayların münasibətləri gərgin olaraq qalırdı. Onların arasında həlledici döyüşün nəticəsində gilzaylar qalib gəldi Mahmud məğlub olan abdali tayfasının başçısının başını kəsib İsfahana şah Sultan Hüseynə göndərdi. Mahmud öz hərəkətlərini qiyamçı Əsədullanı cəzalandırmaq kimi izah etdi. Şah görünür bütün bunlara inandı və Mahmudu Qəndəharın Səfəvi valisi təyin etdi.
Gilzayların İsfahanı alması
İki ildən sonra eyni məqsədlər göndərilən daha bir qızılbaş korpusu darmadağın edildi. Sonrakı beş-altı il ərzində vəziyət köklü surətdə dəyişdi və İsfahan sarayı yeni Qəndahar hakimi Mahmudun qarşısında geri çəkilməyə başladı. 1719-cu ilin yayının axırında Mahmud qərbə yürüş etdi; 1722-ci ilin oktyabrında   İsfahana daxil oldu, və Səfəvi şahı Sultan Hüseyni taxtdan imtina etməyə məcbur etdi. Qəndahardakı hadisələrin inkişafı Heratdakı vəziyədə də təsir edirdi. Qilzayların təzyiqi nəticəsində Herat ətrafına köçmüş əfqan abdali tayfasının aristokratiyasının nüfuzu artırdı.
1720-1722-ci illərdə Mir Əşrəf əmisi oğlu Qəhdəhar əmiri Mir Mahmud Hotakinin İrana yürüşündə iştirak etmişdi.
1725-ci ilin aprelində Mir Əşrəh öz əmisi oğlu Mir Mahmud şaha qarşı İsfahanda sui qəsd təşkil etdi, o taxtdan salındı və öldürüldü. Mir Əşrəh özünü İranın yeni şahı elan etdi. O Mir Mahmuddan daha çevik siyasətçi idi və anlayırdı ki, ancaq əfqan tayfalarına dayanaraq İran üzərində hakim ola bilməyəcək. Mir Əşrəf orduda nizam intizam yaratdı, yerli aristokratiyanı öz tərəfinə çəkmək məqsədiyləyerli əhali üzərində talanları və zorakılığı dayandırdı.
Gilzayların osmanlılarla münasibətləri
1726-ci ildə İran şahı Mir Əşrəf əfqan ordusu başında, o zamana qədər Qəzvin, Təbriz və Həmədan daxil bütün Azərbaycanı tutan Osmanlılara qarşı çıxış etdi.
Bir sıra döyüşdən sonra Əşrəf Osmanlı ordusunun irəliləməsini dayandıra bildi. 1727-ci ilin sentyabrında Mir Əşrəf, Osmanlı imperiyasının Azərbaycanı, Kürdüstanı və Xuzistanı, eləcə də Zəncanı və Tehranı alması şərti ilə sülh sazişi bağladı.
Mir Əşrəf, İrana nəzarət edərək, heç də hər yerdə özünü hakim hiss etmirdi. Mazandaranda, hələ 1722-ci ildə özünü İran yeni şahı elan etmiş Sultan Hüseynin oğlu Səfəvi şahzadəsi II Təhmasib möhkəmlənmişdi. 1726-cı ildə Osmanlı ordusunun İsfahana yaxınlaşmasını görən Mir Əşrəf, II Təhmasibin atası əsir şah Sultan Hüseyni öldürtdürmüşdü.
Gilzayların məğlubiyəti
1726-cı ildə istedadlı sərkərdə Nadir xan gənc şahzadə II Təhmasibin qulluğuna girdi. Təhmasib Nadir xanı baş komandan təyin etdi və o dövlətin birləşdirilməsi işinə başladı. Nadir Sistanı, Xorasanı tabe etdi və Herata uğurlu yürüş etdi.
Hadir xanın hərbi uğurları əfqan hakimi Mir Əşrəfi narahat etməyə başladı. 1729-cu ildə Mir Əşrəf 50 minlik qoşun başında İsfahandan şimala tərəf hərəkət etdi. 29 sentyabr 1729-ci ildə Damğan civarındakı döyüşdə Nadirin 25 minlik qoşunu, 12 min adamını itirən Mir Əşrəfin sayca üstün qüvvələrini məğlub etdi. Əfqanlar darmadağın edildi və İsfahana çəkildilər. Nadir xan onları təqib edərək noyabrın 29-da onları Murçexurt kəndi yanında ikinci dəfə məğlub etdi. Mir Əşrəh İsfahanı tərk etdi və Şiraza çəkildi. II Təhmasib İsfahana daxil oldu və taxta oturdu. Dekabrda Nadir xan, şahı paytaxtda qoyaraq, əfqanları tamamilə dağıtmaq üçün ordu ilə Farsa doğru hərəkət etdi. Şiraz yaxınlığındakı döyüşdə Mir Əşrəf tamamilə darmadağın olaraq, əvvəl Lara qaçdı, ordan da Bəlucistana. 1730-cu ilin əvvəlində Mir Əşrəf şah bəlucistanlı xanlardan biri tərəfindən öldürüldü
Hotaki dövlətinin şahları
Mir Veys Hotaki 1709-1715
Əbdul Əziz Hotaki 1715-1717
Mahmud Hotaki 1717-1725
Əşraf Hotaki 1725-1730
Hüsseyn Hotaki 1725-1738
Bala Məhəllə-ye Çubar (Talış)
Bala Məhəllə-ye Çubar — İranın Gilan ostanının Talış şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Ceff Uinkott
Ceffri Hovard Piero Uinkott — ABŞ və Kanada döyüş ustası və aktyorudur. Taekvondo üzrə qara kəmərə layiq görülmüşdür. Bundan əlavə Ceff Şotokan karate və kunq-fu ilə sənətləri məşğul olmuşdur.
Bala Məhəllə-ye Çubar (Talış)
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 500 nəfər yaşayır (117 ailə).
Bernard Liç
Bernard Hovell Liç – yapon dulusçuluq sənətini tədqiq etməsinə görə tanınan ingilis dulusçu, keramikaçı, müəllif, filosof və yazıçı. O, Qərb dünyasını yapon dulusçuluq sənətinin müxtəlif üslubları ilə tanış etmişdir.
Həyatı
thumb|left|Liçin [[Sent-Ayvsda yerləşən dulusçuluq studiyasındakı bir rəfi.|170px]] Liç Honkonqda doğulmuş, təhsilini İngiltərədə almışdır. Sleyd İncəsənət Məktəbivə London İncəsənət Məktəbində təhsil aldıqdan sonra 1909-cu ildə Yaponiyaya getmiş, Yaponiyanı ofort texnikası ilə tanış etmişdir. Yaponiyada keçirdiyi 2 ilin ardından Kenzan məktəbinin 6-cı nəsildən olan ustasından dulusçuluq sənəti öyrənməyə başlamışdır. Kenzan məktəbi XVIII əsrin əvvəlində Kenzan Korinin qardaşı olan Kenzan Oqata tərəfindən qurulmuş dulusçuluq məktəbi idi. Liç və dostu Kenkiçi Tomimoto Kenzan dulusçuluğunun 7-ci nəslini təmsil etmək üçün sertifikat əldə etmişdirlər. Liç yapon dulusçuluq sənətinin müasir təmsilçisi olan Hamada Şoci ilə də yaxın münasibətlər qurmuşdur.
Liç və Hamada 1920-ci ildə İngiltərəyə gedərək Sent-Ayvsda "Leach Pottery" şirkətini qurmuş, Qərb dünyasında ilk dəfə Asiya stilində olan ənənəvi dulusçuluq sobası tikmişdirlər. Dünyanın müxtəlif yerlərindən olan peşəkar dulusçular və tələbələr dulusçuluq sənətini öyrənmək üçün Sent-Ayvs studiyasına gəlirdilər. 1956-cı ildə studiyanı Liçin üçüncü arvadı olan, Hamada ilə birlikdə Yaponiyada dulusçuluq sənətini öyrənən Cenet Darnell idarə etməyə başlamışdır. Liç 1929-cu ildə İngiltərənin Darlinqton şəhərində kiçik dulusçuluq studiyası da açmışdır.
Liç 18 ilini Yaponiyada keçirmiş, bu ölkəni dəfələrdə ziyarət etmişdir. Onun başlıca məhsulu seladon və Çin üslubunda olan temmoku kimi Asiyada təkmilləşdirilən daş keramikalar idi. Liç Raku üslubunda olan dulusçuluq sənətindən və çay mərasimi üçün istifadə olunan əşyalardan ilham götürmüşdü.
Təltifləri
Liç dulusçuluq sənətindəki yaradıcılığına görə bir çox mükafata layiq görülmüşdür: Amerika Dulusçuluq Cəmiyyəti tərəfindən Binns medalına layiq görülmüş, Milanda Qızıl medalla təltif edilmiş, İngiltərənin Cənub-Qərb Universiteti tərəfindən fəxri doktorantura dərəcəsi almışdır. 1966-cı ildə Yaponiya hökuməti tərəfindən ikinci dərəcəli "Müqəddəs xəzinə" ordeni ilə təltif edilmişdir.
Kitabları
Liç Hamada və Yanaqi Soetsu ilə birlikdə xalq sənətini tanıtmaq üçün hərəkat qurmuş, Yanaqinin xalq incəsənətinin estetikası haqqında olan kitabını "Naməlum sənətçi" (1972) adı altında ingiliscə nəşr etdirmişdir. 1975-ci ildə Hamadanın xatirəsini yad etmək üçün "Hamada, dulusçuluqçı" kitabını yazmışdır. Bu kitablardan əvvəl isə 1940-cı ildə "Dulusçunun kitabı", 1950-ci ildə isə "Dulusçunun portfoliosu" adlı işini nəşr etmiş, bu kitablarda estetik baxışları və dulusçu olması haqqında məlumatlar paylaşmışdır.
Liç növbəti illərdə "Kenzan və onun ənənəsi" (1966), "Dulusçunun sənəti" (1967), "Şərq və Qərbin o tərəfində" (1978) adlı kitablar yazmışdır.
NGC 491
NGC 491, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Heykəltəraş bürcü istiqamətində yerləşir. SBb tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 inç) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Perinyi (Alye)
Perinyi  — Fransa da kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. Lapalis kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Vişi.
INSEE kodu — 03205.
Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 442 nəfər təşkil edirdi.
Alim Qurbanov
Alim Qurbanov (5 dekabr 1977-ci ildə Bakıda anadan olub) — Azərbaycan Premyer Liqası təmsilçilərindən olan Xəzər-Lənkəran klubunda yarımmüdafiəçi kimi çıxış etmiş peşəkar Azərbaycanlı futbolçudur.
Perinyi (Alye)
İqtisadiyyatı
2007-ci ildə 291 nəfər yaşda olan (15-64 yaş arasında) 201 nəfər iqtisadi fəal, 90 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 69.1%, 1999-cu ildə bu 69.7%). 201 fəal 186 nəfərdən (111 kişi və 75 qadın), 15 nəfəri işsizdir (8 kişi və 7 qadın). 90 hərəkətsiz 18 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 37 nəfər təqaüdçü, 35 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
Şahin (Marvel Comics)
Sem Uilsonun dayısı oğlu Cim Uilson Halkın yaxın köməkçisi olmuşdur. Cimin atası Qideon Uilson Qamma korpusuna qoşulmuşdur. Semin Pol və Derleyn Uilson adlı valideynləri və Sara Kasper adlı bacısı var.
Şahin Marvel Kinematoqrafiya Kainatının personajlarından biridir. Entoni Maki personajı "Birinci qisasçı: Başqa müharibə" (2014), "Qisasçılar: Altron dövrü" (2015), "Qarışqa-adam" (2015), "Birinci qisasçı: Qarşıdurma" (2016), "Qisasçılar: Sonsuzluq savaşı" filmlərində canlandırmışdır.
Yaradılması
thumb|left|Şahinin göründüyü ilk buraxılış. "Captain America" #117. Şahin əsas ABŞ komikslərində peyda olan ilk afroamerikalı superqəhrəman, həmçinin superqəhrəman adında "qara" sözü olmayan ilk qaradərili superqəhrəmandır. İlk dəfə "Captain America" komiksinin 117-ci sayında (sentyabr 1969) peyda olmuşdur. Marvel Comics ondan öncə uydurma Afrika ölkəsi Vakandadan olan Qara pantera personajını təqdim etmişdi. Ümumiyyətlə götürdükdə, komikslərdə ilk qaradərili personaj Dell Comics tərəfindən 1965-ci ildə təqdim olunan Lobo personajıdır.
Personaj əvvəlcə Nyu-Yorkun Harlem rayonunda Qırmızıqanad adlı şahin saxlayan adsız sakin kimi təqdim olunmuşdu (Sem Uilson adı növbəti buraxılışın 5-ci səhifəsinə qədər çəkilməmişdir). 1970-ci illər boyunca Kapitan Amerika və Şahin bir komanda olmuşdurlar və "Captain America" komiksinin #134–192 və 194–222 (fevral 1971 – iyun 1978) sayları "Captain America and the Falcon" başlığı ilə buraxılmışdır. 186-cı sayda yazıçı Stiv İngelhart personajın keçmişini yeniləmişdir.
Şahin 62–64-cü saylarda (avqust-oktyabr 1978) Müdafiəçilər komandası, 183–194-cü saylarda (may 1979 – aprel 1980) Qisasçılar komandasına qoşulmuşdur. O, həmçinin 2012-ci ildə Marvel NOW! yenilənməsi zamanı Qisasçıların üzvü idi. 16 iyul 2014-cü ildə Sem Uilsonun yeni Kapitan Amerika olacağı açıqlanmışdır. 2015-ci ilin oktyabrında Sem Uilsonun Kapitan Amerika olduğu yeni komiks seriyası başlamışdır.
Bioqrafiya
Samuel Tomson Uilson Nyu-Yorkun Harlem rayonunda tanınmış nazir Pol Uilson və Derleyn Uilsonun oğlu kimi dünyaya gəlib. Uşaqlığı şən keçir və quşlara xüsusi marağı olur. Göyərçinlərə təlim keçməyə başlayır və Harlemdə ən böyük göyərçin qəfəsinə sahib olur. Buna baxmayaraq, gəncliyində tez-tez irqçiliklə qarşılaşır. 16 yaşında kilsəyə qoşulmaqdan imtina edir və düşünür ki, dini adamlar olan valideynləri ona qarşı çıxacaqlar. Lakin valideynləri etiraz etmək əvəzinə onu dini və teoloji kitablarla təmin edirlər. Növbəti gecə məhəllədəki bir döyüşə girişən atası öldürülür. İki il sonra anası bir soyğunçu tərəfindən qətlə yetirilir. Keçmişini unutmaq üçün Sem cəmiyyət könüllüsü olmaqdan imtina edir. Los-Ancelesə gedir və qanqster üzvi və cinayətkar olur.
Rio-de-Janeyro şəhərinə uçarkən təyyarəsi Sürgün adasında qəzaya uğrayır. Bu ada İkinci dünya müharibəsində Qırmızı kəllə ilə əməkdaşlıq etmiş Sürgünlər tərəfindən idarə olunan adadır. Onlar Qırmızı kəllənin xəyanətinə məruz qalırlar və bu adada gizlənməyə məcbur olurlar. Uilson adada güclü əlaqə qurduğu Qırmızıqanad adlı şahinlə qarşılaşır.
Kapitan Amerikaya qarşı gələn Qırmızı kəllə reallığı dəyişdirə bilən Kosmik kubdan istifadə edir və nəticədə Uilson quşları kontrol etmək bacarığına malik olur. Daha sonra Uilsonun cinayətkar kimi keçmişini silir. Kapitan Amerika Uilson ilə dostlaşır və onu Şahin adı ilə döyüşməyə razı sala bilir. Stiv Rocers və Sem Uilson Sürgünləri və Qırmızı kəlləni məğlub etmək üçün birlikdə xeyli məşq edirlər. Beləliklə, Şahin Kapitan Amerikanın ən yaxın silahdaşına çevrilir, onunla birlikdə döyüşməyə başlayır, hətta Kapitan Amerikanın öldüyünə inandığında onun şəxsiyyətini götürür.
Daha sonra Şahin Qara panteradan kömək alır və Qara pantera uçması üçün ona qanadlar düzəldir.
Güclər
Peyda olduğu ilk illərdə Şahin quşu Qırmızıqanad ilə güclü zehni əlaqəsinin olduğu göstərilmişdir. "Captain America" komiksinin 174-cü sayında Professor İks tərəfindən bu əlaqənin telepatik olduğu deyilmişdir. Daha sonra məlum olmuşdur ki, bu telepatik əlaqənin səbəbkarı Kosmik kubdan istifadə edən Qırmızı kəllədir.
Şahin sadəcə Qırmızıqanad ilə deyil, digər quşlarla da əlaqə saxlaya bilir. Bunlardan əlavə, quşların yaddaşını oxuya bilir, keçmişdə nələr gördüklərini görə bilir.
Şahin həmçinin döyüş sənətləri ustasıdır. Stiv Rocers tərəfindən cüdo və karate təlimi alıb. Kapitan Amerikanın qalxanından istifadə edəcək qədər bacarıqlıdır.
Şahinin orijinal qanadları jetlə dəstəklənmiş, çıxarıla bilən, yüngül titaniumdan hazırlanmış qanadlardır. Qanadların üstündə yerləşən günəş panelləri günəş enerjisini elektrikə çevirir. Qanadlar "Captain America and the Falcon" komiksinin 2-ci sayında məhv edilmişdi (2004).
Sofiya Universiteti
Ali mükafatı
Sofiya Universitetinin ali mükafatı "Mavi Lent Fəxri Nişanı"dır. Bu mükafatın verilməsi haqqında qərar həmin universitetin 2012-ci il 19 dekabr tarixində keçirilmiş Elmi Şurasının toplantısında qəbul edilmişdi. Bu mükafatın laureatları aşağıdakılardır:
Xarici əlaqələri
2013-cü ilin may ayında Sofiya Universitetinin rektoru professor İvan İlçev ilə Bakı Slavyan Universitetinin rektoru professor Kamal Abdulla arasında Sofiya Universitetində Azərbaycan Dili və Mədəniyyəti Mərkəzinin yaradılması ilə bağlı saziş imzalanmışdır.
Nəşirvan Mustafa
Nəşirvan Mustafa — kürd əsilli İraq siyasətçisi və yazıçısı.
Erkən illəri
Nəvşirvan Mustafa 22 dekabr 1944-cü ildə İraqın Süleymaniyyə şəhərində anadan olmuşdur. O, Süleymaniyyədəki Kral Faysal Məktəbində təhsil almış və kiçik yaşlarında xüsusi müəllimlər tərəfindən xarici dillərdən dərs almışdır. Mustafa Bağdad Universitetində siyasi elmlər üzrə təhsil almışdır.
Siyasi fəaliyyəti
O, 1960-cı ildə Kürdüstan Demokrat Partiyasına (KDP) qoşulmuş, orada gənclər şöbəsində çox fəal olmuşdur. Mustafa siyasi büroda Bərzaninin əleyhdarları ilə müttəfiq olmuş və KDP parçalanmadan əvvəl partiyanı tərk etmişdir. 1970-ci ildə Bağdad İnqilab Məhkəməsi Mustafaya ölüm hökmü çıxarmışdır. Nəticədə, o, Avstriyaya sürgünə getmiş və burada Vyana Universitetində beynəlxalq hüquq təhsili almışdır.
1975-ci ilin iyununda Cəlal Tələbaninin ümumi rəhbərliyi altında Mustafanın da tərkibində olduğu "Komala" Əli Əskərinin rəhbərlik etdiyi Kürdüstan Sosialist Hərəkatının birləşməsi nəticəsində yaradılmışdır. Mustafa 1970-ci illərin sonundan 1990-cı illərin əvvəllərinə qədər Peşmərgə qüvvələrinin komandanı olmuş, İraqın BƏƏS ordusuna qarşı gerilla müharibəsinə rəhbərlik etmişdir. Daha yaxşı təchiz edilmiş İraq ordusuna ciddi ziyan vurulduqdan sonra BƏƏS hökuməti kimyəvi silahlardan istifadə etməyə başlamışdır. Sinir-paralitik maddələr və xardal qazı kimi bioloji silahlardan istifadə edən Səddam Hüseyn 1987-ci ilin əvvəlində Ənfal əməliyyatına start vermişdir.
1991-ci ilin yazında Mustafa planını işə salmış və 7 martda Raniyə şəhərini İraq qüvvələrinin əlindən almışdır. O, 21 mart 1991-ci ildə Kərkük döyüşü ilə sona çatan əməliyyata rəhbərlik etmişdir. Mustafa üsyanın təşkilatçısı hesab edilir. Onun siyasi fəaliyyəti nəticəsində Kürdüstan Regional Hökuməti qurulmuşdur.
Şəxsi həyatı
Nəşirvan Mustafa ana dilləri soran və kurmanc ilə yanaşı, ərəb, fars, ingilis və alman dillərini də mükəmməl bilirdi. O, 1982-ci ildə ailə həyatı qurmuş, iki oğlu və bir qızı var. Mustafa 19 may 2017-ci ildə, 72 yaşında Süleymaniyyə şəhərində xəstəlikdən vəfat etmişdir.
Odoyev
Odoyev — Rusiyanın Tula vilayətinin qərb hissəsində şəhər tipli qəsəbə (1959-cu ildən), Tula vilayətinin Odoyevski rayonunun inzibati mərkəzi. Eyniadlı bələdiyyə quruluşunu, tərkibində yeganə yaşayış məntəqəsi kimi şəhər qəsəbəsi statusu ilə Odoyev fəhlə qəsəbəsini təşkil edir. Əhalisi 5,445 nəfərdir (2021).
Karla Olivares Sousa
Karla Olivares Sousa ( Karla Olivares Souza, ) — meksikalı aktrisa, müğənni və modeldir. ABC-nin "How to Get Away with Murder" (Cinayətdən necə yayınmaq olar?) serialında Lorel Kastillo/Kastiyo ( Laurel Castillo) rolunda çəkilərək, məşhurlaşıb.
Odoyev
Upa çayının sol sahilində, Tula şəhərinin regional mərkəzindən 75 kilometr cənub-qərbdə, P139 Belev–Tula avtomobil yolunun üzərində yerləşir. Arsenyevo dəmir yolu stansiyası kənddən 24 kilometr cənubdadır.
Karla Olivares Sousa
Həyatı
Karla Sousa Mexiko şəhərində anadan olub. Atası Çilidən, anası isə Meksikadandır. 1993-cü ildə 7 yaşlı Karla "Aspen Extreme" filmində çakilmək üçün dəvət alır. Elə bu filmdən başlayaraq Karlanın sənətə marağı başlayır. Nəticədə valideynləri qızının təhsilini fikirləşərək onu Fransaya və İngilitərəyə göndərirlər. İngiltərədə Kral Mərkəzi Nitq və Dram Məktəbində (Royal Central School of Speech and Drama) təhsil alıb. Rusiyada ən yaxşı aktyor məktəblərindən biri olan Moskva şəhərində yerləşən Moskva İncəsənət Teatrı şirkətinə təqaüd aldı.
Odoyev
İqtisadiyyatı
Odoyevdə fəaliyyət göstərən sənaye müəssisələri arasında konserv və yağ zavodları da var.
Karla Olivares Sousa
Həyatı
Sənətini 2009-cu ildə "Sevgi yayı" (Verano De Amor) Meksika serialında çəkilərək başlayır. Sonradan "Şimal qəhrəmanları" (Los Héroes del Norte) və "Klinika" (La Clinica) kimi komediya serialarında ( Situation Comedy) çəkilməyə başladı. Daha sonra uğur qazanmış "Biz zadəganlarıq" (Nosotros, los Nobles) və "Təlimatlar daxil deyil" (No se aceptan devoluciones) filmlərində də çəkilib. Sənətini ABŞ-da davam etdirmək üçün, 2014-cü ildə Sousa Los-Anceles-ə köçür. Eyni ildə də Şonda Rayimsin "How to Get Away with Murder" ("Cinayətdən necə yayınmaq olar?") serialında əsas qadın rollarının birini alır. Karla ispan, ingilis, fransız dillərində səlis danışır. 2014-cü ildə Sousa Marşal Trenkmana ərə gedir. Cütlüyün 2 uşağı var. Qızının adı Xianadır (aprel 2018), oğlunun adı isə Lukadır (12 iyun 2020).
Poeza
Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 118 nəfər təşkil edirdi.
İqtisadiyyatı
2007-ci ildə 86 yaşında (15-64 yaş arasında) 62 nəfər iqtisadi fəal, 24 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 72.1%, 1999-cu ildə 77.1%). Fəal olan 62 nəfərdən 54 nəfəri (27 kişi və 27 qadın), 8 nəfər işsiz (5 kişi və 3 qadın) idi. 24 fəaliyyətsiz 7 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 12 nəfər təqaüdçü, 5 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
Türkmənistanda turizm
Türkmənistanda turizm — son illərdə sürətlə inkişaf edən Türkmənistan iqtisadiyyatının əsas sahələrindən biridir. Xaricdən gələn turistlərə viza tətbiq olunur. Yerli əhali ilə ünsiyyət qurmaq, bir sıra obyektlərin fotoşəkillərini çəkmək imkanları əhəmiyyətli dərəcədə məhduddur.
Viza
Hər bir turist Türkmənistana girməzdən əvvəl viza almalıdır. Turist vizası almaq üçün bütün əyalətlərin vətəndaşlarına ev sahibi turist təşkilatının yazılı ərizəsi və ya şəxsi müraciəti lazımdır. Almaniya, İran, ABŞ, Avstraliya, Böyük Britaniya, Belçika, Fransa və İtaliyadan olan turistlər Türkmənistana ən çox maraq göstərirlər. 2012 -ci ildə Türkmənistana gələn turist istiqamətindəki üç lider dövlət aşağıdakılardır:
Gömrük qaydaları
Yerli valyutanın idxalı və ixracı qadağandır. Türkmənistana gəldikdən sonra xarici valyuta bəyan edilməlidir. Bəyannamədə göstərilən məbləği aşmayan məbləğ çıxara bilərsiniz. Şəxsi istifadə üçün nəzərdə tutulmuş əşyaların, habelə 200-ə qədər siqaret və ya 200 qrama qədər tütünün (16 yaşdan yuxarı olanlar üçün), 2 litrə qədər hər hansı spirtli içkilərin (21 yaşdan yuxarı insanlar üçün) gömrük idxalına icazə verilir.
Xəyallar hara gətirə bilər (film, 1998)
Xəyallar hara gətirə bilər — Riçard Metisonun eyniadlı əsəri əsasında Vinsent Uord tərəfindən çəkilmiş fentezi-dram filmi.
Türkmənistanda turizm
Gömrük qaydaları
Silah, sursat və narkotik vasitələrin idxalı və ixracı qəti qadağandır.
Xəyallar hara gətirə bilər (film, 1998)
Film ən yaxşı vizual effektlər nominasiyasında Oskar mükafatının laureatı olmuşdu.
Türkmənistanda turizm
Gömrük qaydaları
Bu məhsulların: pirotexniki məhsullar, sağdan idarə olunan nəqliyyat vasitələri, hər növ spirtli içkilərin istehsalı üçün nəzərdə tutulmuş qablaşdırma materialları, uşaq pnevmatik tapançalar, revolverlər, plastik və digər güllələrin buraxıldığı avtomatik maşınlar, pornoqrafik, çap, film, video və audio məhsullar idxalı qadağandır.
Xəyallar hara gətirə bilər (film, 1998)
Məzmun
Dörd il sonra Kris də avtomobil qəzasına düşərək dünyasın; dəyişir. Ruhu arvadı Enninin yanında qalır, Enni bunu hiss edir, lakin psixikası dözmür. Buna görə Kris onu tərk edir və cənnətə düşür.
Bir müddət sonra tam tənhalığa dözə bilməyən Enni intihar edir. Bu ölümcül günaha görə onun ruhu cəhənnəmə düşür. Bundan xəbər tutan Krisin ruhu arvadını axtarmağa başlayır.
Türkmənistanda turizm
Gömrük qaydaları
Xalçaların, zinət əşyalarının, musiqi alətlərinin, incəsənət və arxeoloji eksponatların götürülməsi yalnız onların alınmasının qanuniliyini təsdiq edən sənədlər olduqda mümkündür. Türkmən xalçalarını Türkmənistandan ixrac etmək üçün Aşqabaddakı Türkmən Xalça Muzeyindən xalçanın heç bir tarixi dəyərinin olmadığı və xalçanın ölçüsündən asılı olaraq vergi ödəməli olduğunuz barədə arayış almalısınız.
Ölkənin nəqliyyat imkanları
thumb|Türkmənistan milli hava yollarına məxsus Boinq 777 Türkmənistana səyahətlərin çoxu ölkənin paytaxtı Aşqabada və ya dənizkənarı Türkmənbaşı şəhərinə daxil olmaqla başlayır. Aşqabadda Türkmən Hava Yolları şirkətinin yerləşdiyi Aşqabad Beynəlxalq Hava Limanı var. Hava limanı Lufthansa, S7 Airlines, Türk Hava Yolları, Flydubai, Belavia, Uzbek Airlines və China Southern Airlines şirkətlərindən təyyarə qəbul edir. Türkmənistanda daha üç hava limanı (Türkmənabad, Marı və Türkmənbaşı) beynəlxalq statusa malikdir.
Mövcud məhdudiyyətlər səbəbindən daxili uçuşlar üçün biletlər ayrılmadan 14 gün əvvəl rezervasiya oluna və ya alına bilməz.
Valyuta və mübadilə
Türkmənistanda hazırkı pul vahidi Türkmənistan manatıdır. Xarici valyuta məhdudiyyətsiz miqdarda idxal edilə bilər, ancaq mütləq bəyan edilməlidir. Türkmənistanda məzənnə sabitdir və qara bazarla rəsmi valyutadəyişmə məntəqələrinin məzənnəsi arasındakı fərq bir o qədər böyük deyildir. VISA, Maestro, MasterCard beynəlxalq ödəniş kartları bütün ölkə üzrə ödəniş üçün qəbul edilir.
Görməli yerləri
thumb|Nisadakı Parfiya qalaları|right|300 px
Mərv
Bir zamanlar Böyük Səlcuqlu dövlətinin (, Marv, Çince: 木鹿, Mulu), paytaxtı Mərv şəhəri Türkmənistan sərhədləri içində tarixi İpək yolu güzərgahı üzərində qurulmuş bir çöl şəhəridir. Bu şəhər bəzi qaynaqlarda Mərvi-Şahcəhan da adlanırdı.
Badxız qoruğu
Badxız təbiət qoruğu və Badxız dağlığı Paropamiz dağətəyi və Hindiquş dağlarının şimal hissəsini əhatə edir. 1935-ci ildə qurulub. Bu qoruqda 40 növ məməli, 250 növ quş, 34 növ sürünən var. Bunların arasında Orta Asiya maralları, Türkmən dağ qoyunları, qulan, zolaqlı kaftar, vaşaq, bəbir, qısa barmaqlı qartal var.
Balkan vilayəti
Balkan vilayətində turizmin əsas mərkəzləri, Parau kəndi və müqəddəs Xakberdi-Axun yaxınlığında yerləşən Parau-Bibi türbəsidir (X-XI əsrlər). Həmçinin səhrada bir hissəsi duz və digər hissəsi şirin su olan Yasqa gölüdür.
Böyük Balkan və Kiçik Balkan dağ silsilələrində şəlalələr, kanyonlar, alpinistlər arasında tanınan zirvələr var və bir çox nadir heyvan növləri yaşayır.
Dehistan
X əsrin Şir-Kəbir məqbərəsi olan böyük Məşat qəbiristanlığından və X-XV əsrlərə aid Missiriya şəhərinin xarabalıqlarından ibarət qədim şəhərdir. Eramızdan əvvəl III əsrin sonlarında qurularaq və Xarəzmşahlar sülaləsinin hakimiyyəti altında çiçəkləndi. Dehistan antik dövrün çiçəklənən şəhərlərindən biri idi.
Avaza
Xəzər dənizinin şərqindəki kurort zonası Türkmənbaşı şəhərindən on iki kilometr aralıda yerləşir. Əsas istiqamət yay çimərlikləri, habelə görməli yerlər və əyləncə turlarıdır. Turistlər üçün otellər Avazanın hər tərəfində yerləşir. Otellər fərqli siniflərə aiddir. Divarlarla əhatə olunmuş və dənizə bitişik geniş ərazisi olan sadə kottec kompleksləri var. Sahil zolağıda qumludur.
Otellər
Türkmənistanda ümumi tutumu 8,5 min yataq olan 83 otel var ki, onlardan 35 -i Aşqabadda yerləşir.
Turizm İnstitutu
Türkmənistan Dövlət Turizm və İdman Komitəsi yanında Türkmənistan Milli İdman və Turizm İnstitutu yaradıldı. İnstitutun rektoru Alladurdı Sarıyevdir.
Vəliy
Vəli ( , cəm , ʾawliyāʾ , "hakim", "qoruyan" kimi müxtəlif tərcümə edilən ərəb sözü. Müsəlmanlar tərəfindən ən çox müqəddəs, " Allahın dostu" mənasında istifadə olunur.
Tərif artikli (ərəbcə: ال ) əlavə olunarsa, Allahın adları ndan biri (ərəbcə: الْولي ) alınır; "Köməkçi, Dost" deməkdir.
Xristian müqəddəs in İslam ekvivalenti olaraq vəli “xüsusi ilahi lütf... müqəddəsliklə qeyd olunan” və “Allah tərəfindən seçilmiş və möcüzələr kimi qeyri-adi hədiyyələrlə təchiz edilmiş” təsvir edilir.
Övliya təlimi ilkin İslam tarixinin çox erkən mərhələlərində Quranın bəzi ayələri və bəzi hədislərə istinad etməklə müsəlman alimləri tərəfindən irəli sürülmüşdür
Övliya məzarları, Müsəlman dünyasının hər yerində xüsusən eramızın 1200-cü ilindən sonra bərəkət axtaran müsəlman kütlələri üçün ziyarət mərkəzlərinə çevrildi.
İlk müsəlman hagioqrafiyaları İslam mistik təsəvvüf hərəkatının sürətlə yayılmağa başladığı dövrdə yazıldığından, sonralar ortodoksal sünni İslamda böyük övliya sayılan şəxsiyyətlərin əksəriyyəti Bəsrəli Həsən (vəfatı 728), Farkad Səbahi (ö. 729), Davud Tai (ö. 777–781), Rabia (ö. 801), Maruf Kerhi (ö. 815) və Bağdadlı Cüneyd (ö. 910) erkən sufi mistikləri idi.
XII əsrdən XIV əsrə qədər təsəvvüf ilə övliyalara ehtiram həm xalq, həm də hökmdarlar arasında müəyyənləşdi.
Bu dövrün təqvasının ümumi ifadələrində vəli “mənəvi kamillik .. təfəkkür sahibi olmaq” kimi başa düşülürdü.
Övliyanın varlığı və möcüzələrinə inanmaq Təhəvi və Nəsəfi kimi dövrünün aparıcı sünni əqidə müəllifləri tərəfindən ortodoks İslam üçün bir “şərt” kimi təqdim edildi.
Ənənəvi İslamda öndə gedən övliyalar Peyğəmbərin səhabələri, canişinləri və davamçılarıdır. Bundan əlavə, İslamda peyğəmbərlər və elçilər də tərifə görə müqəddəs sayılırlar; Sünni inancın ümumi prinsipi olaraq, Peyğəmbərlər bütün bəşəriyyətin ən böyüyü olaraq normal övliyalardan daha yüksək məqama ucaldılır. Bir sözlə, “hər peyğəmbər övliyadır, lakin hər övliya peyğəmbər deyildir” inanılır.
Sünni və şiə müqəddəslərinin ənənəvi ideyası və onlara pərəstiş müasir dünyada sələfilik, vəhhabilik və İslam modernizmi kimi puritanist və dirçəlişçi islam hərəkatları tərəfindən etiraz edilir. Bu hərəkatların inkişafı həm də dolayı yolla əsas müsəlmanlar arasında müsəlman müqəddəslərinin qəbul və ehtiramını “ qəbuledilməz sapma ” kimi qəbul etmə meylinə səbəb oldu.
Maqliç (qəsr)
Magliç ― Serbiyada, Kralyevo şəhərindən təxminən 20 km məsafədə yerləşən 13-cü əsrə aid qəsr. Qəsr İbar çayının ətrafından döbdüyü, çaydan təxminən 100 m yüksəklikdə yerləşən təpənin üstündədir. Qala əvvəllər Böyük Morava vadisi ilə Kosovo-Pole şəhərlərini birləşdirən yeganə yolu qoruyurdu. Qəsrin adı seb dilində "duman" mənasını verən "Maqla" sözündən götürülüb.
Tarix
thumb| Magliçin qala divarlarının daxili|left Maqliç 13-cü əsrin ilk yarısında ya Stefan Nemaniç ya da oğlu I Stefan Uroş tərəfindən inşa edilmişdir. Qala iki mühüm monastırı: Sopoçani və Studenitsa monastırlarını qorumaq və gələcəkdə Serbiya torpaqlarına daha dərin monqol hücumunun qarşısını almaq üçün inşa edilmişdir. Serbiya imperiyası dövründə Magliç orada yaşayan məşhur aqioqraf və regioqraf olan baş yepiskop II Danilonun iqamətgahı idi.
Osmanlı imperiyası 20 iyun 1459-cu ildə Smederevonu tutduqdan sonra Magliçi işğal etdi və qəsr Osmanlı-Müqəddəs İttifaq müharibəsi dövründə serblər tərəfindən geri alınana qədər osmanlı hakimiyyəti altında qaldı. Serb qiyamının məğlubiyyətindən sonra tərk edilmiş qala yenidən Osmanlı türkləri tərəfindən tutuldu.
Memarlıq
Qala, divarları ilə birləşdirilmiş yeddi qüllədən və bir zindan qülləsindən ibarətdir. Qüllələr Balkan yarımadasındakı üç tərəfi möhkəm, daxili tərəfi isə taxta çəpərli orta əsr qalaları üçün tipikdir. Qəsrin darvazası şimala tərəf baxır. Maqliç qəsrinin içərisində saray, kazarma və Müqəddəs Corc kilsəsinin qalıqları mövcuddur. Qalada həmçinin böyük bir su anbarı və quyu da var. Qalanın cənub hissəsində hücumlardan daha yaxşı qorunmaq üçün bir-birinin yaxınlığında üç qüllə qoyulmuşdur.
İndiki vəziyyəti
Qala Birinci Dünya müharibəsindən sonra qismən bərpa edilsə də, əsas bərpa 1980-ci ilin sonunda edilmişdir. Bu bərpa zamanı əsasən bürclərdəki taxta döşəmələr və divarlar boyunca çəkilmiş taxta hasarlar bərpa edilmişdir. Bu çəpətlər bu gün potensial bir təhlükədir, çünki bəziləri çürümüşdür.
2010-cu ildə Magliçin yerli ianələr və İtaliyanın maliyyə dəstəyi ilə bərpa ediləcəyi açıqlanmışdır.
Verner fon Frits
Verner fon Fritç (, 4 avqust 1880; Benrath, Düsseldorf - 22 sentyabr 1939; Praqa, Varşava) — alman zabiti və Nasist Almaniyasının generalobersti.
Həyatı
18 yaşında Almaniya İmperator Ordusuna (Reichsheer) daxil oldu və üstün hərbi keyfiyyətləri ilə Alman Baş Qərargahının diqqətini çəkdi. 1901-ci ildə, 21 yaşında olanda Prussiya Hərbi Akademiyasına (Preussische Kriegsakademie) göndərildi. 1911-ci ildə Baş Qərargah rəisi vəzifəsinə leytenant (Oberleutnant) rütbəsində təyin edildi. Birinci Dünya müharibəsi dövründə onun əhəmiyyəti tədricən artdı və aldığı digər mükafatları arasında 1-ci dərəcəli Dəmir Xaç medalı və qara yarıqlı döş nişanı medal daxildir.
Müharibələrarası dövrdə fon Fritsch Veymar Respublikasının Silahlı Qüvvələrində (Reichswehr) xidmət etmişdir. 1932-ci ildə Kurt von Schleicher tərəfindən general-mayor rütbəsinə qaldırıldı. Özünü perspektivli gənc zabit hesab edirdi. Nasistlər 1933-cü ildə hakimiyyətə gəldikdən sonra fon Fritsch nasistləri radikal bir qüvvə olaraq gördü və yeni rejimin radikal bir tərəfdarı oldu.
Adolf Hitler hakimiyyətə gəldikdən sonra, 1934-cü ilin yanvarında Prezident Paul von Hindenburq tərəfindən Quru Qoşunlarının Baş Qərargah rəisi təyin edildi. Hitlerin Silahlanma haqqında Bəyannaməsindən sonra 1935-ci ilin iyununda OKH komandiri oldu.
Hitler 5 noyabr 1937-ci ildə Üç Ordunun Baş Komandanlığına döyüş planını elan edərkən müdafiə naziri Verner fon Blomberqlə bu plana qarşı çıxmışdır. O, homoseksual olduğuna görə 1938-ci ilin martında OKH Baş Komandanlığından azad edilmişdir. Hərbi Məhkəmədə bəraət alsa da, orduya qayıtmamışdır.
1 sentyabr 1939-cu ildə İkinci Dünya müharibəsi başlayanda Polşa Kampaniyasına 12-ci Artilleriya alayının fəxri komandiri olaraq qatılmışdır. 22 sentyabrda Varşavanın Praqa bölgəsindəki döyüşlərdə ağır yaralanmış və müalicə olunmaqdan imtina edərək vəfat etmişdir.
Fritsch, İkinci Dünya Müharibəsində müharibədə öldürülən ikinci Almaniya generalı idi; Birinci SS komandiri Wilhelm Fritz von Roettig 10 sentyabr 1939-cu ildə Polşanın Opoczno şəhərində öldürülmüşdür. Fritsch hərəkatdə öldürülən ikinci general olduğundan, hadisə ciddi şəkildə araşdırılmışdır.
Tor: Qaranlıq dünya
Tor: Qaranlıq dünya —  ABŞ istehsalı  Marvel Kinematoqrafiya Kainatının səkkizinci filmi.
Rollarda
thumb|220x220px|Tor: Qaranlıq dünya filminin Bourni Uod, [[Surrey-dəki çəkiliş yeri]]
Sənan Məmmədli
Sənan Səlim oğlu Məmmədli — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin leytenantı, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Sənan Məmmədli 14 sentyabr 1997-ci ildə Tərtər rayonunun Qaradağlı kəndində anadan olub. 2016–2020-ci illərdə Heydər Əliyev adına Azərbaycan Ali Hərbi Məktəbində (AAHM) ali hərbi təhsil alıb.
Hərbi xidməti
Azərbaycan Ordusunun leytenantı olan Sənan Məmmədli 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Füzulinin, Cəbrayılın, Xocavəndin, azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə savaşıb. Sənan Məmmədli oktyabrın 15-də Hadrut istiqamətində gedən döyüşləri zamanı şəhid olub. Tərtər rayonunda dəfn olunub.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Sənan Məmmədli ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Xocavənd rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 25.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Sənan Məmmədli ölümündən sonra "Xocavəndin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycan Respublikası ərazilərinin işğaldan azad olunması zamanı döyüş tapşırıqlarını yerinə yetirərkən şəxsi mərdlik və igidlik göstərmiş Azərbaycan Respublikası Silahlı Qüvvələrinin hərbi qulluqçularının təltif edilməsi haqqında Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Sənan Məmmədli ölümündən sonra "İgidliyə görə" medalı ilə təltif edilmişdir.
Azərbaycan Respublikasının ərazi bütövlüyünün bərpa edilməsi uğrunda gedən döyüş əməliyyatlarında şəhid olmuş Azərbaycan Respublikası Silahlı Qüvvələrinin hərbi qulluqçularının təltif edilməsi haqqında Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 05.11.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Sənan Məmmədli ölümündən sonra 3-cü dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni ilə təltif edildi.
Ceyms Lyu
Ceyms Ceyn Fae Lyu - ABŞ döyüş ustası və aktyorudur. Ceyms kunq-fu sənətinin ustasıdır və şəxsi karatedə katalarını yaratmışdır.
TRT Belgesel
TRT Belgesel — Türkiyə Radio Televiziya Korporasiyasının sahibi və idarə etdiyi türk televiziyasıdır. Sənədli filmlər yayımlanır.
Cəhənnəmağzı mağaraları
Cəhənnəmağzı mağaraları — Türkiyənin şimalında, Zonquldak ilinin Qaradaəniz Ereğli ilçəsində yerləşən, yan-yana düzülmüş üç mağaradan ibarət mağara sistemi. Mağaralardan biri erkən xristianlıqda kilsə kimi istifadə olunmuşdur.
Cəhənnəmağzı mağaraları Ereğli muzeyinə bağlı arxeoloji ərazidir.
Mağaralar
İlk mağara iki hissəyə bölünmüşdür. Birinci hissənin döşəməsi orijinal bitkilərdən və həndəsi motivlərdən ibarət mozaika ilə döşənmişdir.Bölmədə sütunlar, kapitellər və yağ lampası üçün nişələr var. İkinci hissənin şərq divarında kiçik bir apsida açılmışdır və onun qarşısında pilləkənlər var. Çox qədim xristian kilsəsi olan bu mağara xristianlığın ilk illərində gizli bir ibadət yeri olaraq istifadə edilmişdir.
İkinci mağara yol kənarından təxminən 10 - 12 m yüksəklikdəki yamacda yerləşir. Bura yerli xalq tərəfindən "Böyük Yusif mağarası" adlanır. Yamacdakı dar bir girişdən başalayn 3 pilləli şaquli bir pilləkənlə çıxılan mağara, dağın içinə doğru 1.5 km irəliləyir. Daş hörgü izləri səbəbi ilə insanlar tərəfindən qazıldığı düşünülən bu mağara təxminən 400 m2 ərazini əhatə edir və iki ağır sütunla dəstəklənir.
Mifologiya
Yunan mifologiyasına görə, Cəhənnəmağzı mağaraları ilahi qəhrəman Heraklın ölülərin tanrısı və yeraltı dünyanın kralı Aidin iti olan Kerberi qaçırmaq üçün ölülər diyarına endiyi yerdir. Mağaraların antik dövrün ən əhəmiyyətli iki peyğəmbərlik mərkəzindən biri olduğu bilinir. Bunlardan digəri isə Yunanıstanın Delfi şəhərindədir.
Turizm
Mağaralar 2001-ci ildə ictimaiyyətə açılmışdır. Həm də dini bir məkanı olan mağara, yerli vaxtla 09–19 saatları arasında ziyarət üçün açıqdır. Mağara bazar ertəsi və həftə sonları bağlıdır. 2016-cı ildə mağaraları ümumilikdə 26 853 turistin ziyarət etdiyi bildirilmişdir. 2018-ci ilin ilk altı ayında mağaralar təxminən 13 000 yerli və xarici ziyarətçini cəlb etmişdir. Son beş ildə isə ziyarətçilərin sayı 140 000 civarında olmuşdur.
Konstantin Brankuzi
Konstantin Brankuzi  — Rumın mənşəli Fransa heykəltaraşı.
NGC 5249
NGC 5249, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Naxırçı bürcü istiqamətində yerləşir. S0 tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Klavdiya Rot
Həyatı
Klavdiya Benedikta Rot 15 may 1955-ci ildə Almaniyanın Ulm şəhərində anadan olmuşdur. O, Yaşıllar Partiyasının üzvüdür. Klavdiya Rot 2006-cı ildə Türkiyənin Diyarbəkir şəhərinə getmiş, bələdiyyə sədri Osman Baydəmirlə görüş keçirmişdir. Burada o, kürd münaqişəsinin həllinə demokratik yanaşma gözlədiyini bildirmişdir.