cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sevinc Abbasova
Elmi əsərləri
9.	Naxçıvan qadınlarının ictimai istehsala cəlb edilməsi məsələsinə dair. AMEA-nın “Elmi axtarışlar”ı. 2001, VI toplu, s.232-235 10.	Naxçıvanda qadın təhsilinin inkişafı (XX əsrin 20-30-cu illəri). Bakı Dövlət Universitetinin “Dil və ədəbiyyat” jurnalı. 2001, №2 (31), s.158-159 11.	Naxçıvan qadınları İkinci Dünya Müharibəsi dövründə Naxçıvan Dövlət Universitetinin “Elmi əsərlər”i. 2002, №9, s.113-115
12.	Böyük Vətən Müharibəsi dövründə Naxçıvan qadınlarının Muxtar Respublikanın ictimai-siyasi və sosial-mədəni həyatında iştirakı. Bakı Dövlət Universitetinin “Tarix və onun problemləri” jurnalı. 2002, №3, s.75-77
13.	Müasir dövrdə Azərbaycan qadınlarının sosial fəallığı problemi (Naxçıvan Muxtar Respublikasının materialları əsasında). AMEA-nın “Elmi axtarışlar”ı. (“Filologiya məsələləri”nin xüsusi buraxılışı), 2004, XI toplu s.77-81
14.	XX əsrin 30-cu illərində Azərbaycanda gənc qadın və qızların təhsilə, mədəni və ictimai həyata cəlb edilməsi təcrübəsindən. AMEA-nın “Elmi axtarışlar”ı. 2006, XXVII toplu, s.264-267
15.	Respublikanın mədəni quruculuq işlərində qadınların rolu (1993-2003 cü illərdə). Azərbaycan Respublikası Prezidenti yanında Dövlət İdarəçilik Akademiyası, “Heydər Əliyevin dövlətçilik irsi və müstəqil Azərbaycanın inkişaf modeli” mövzusunda doktorant və disertantların elmi konfransının materialları. Bakı: Mütərcim, 2012, s.249-255
16.	Müstəqil Azərbaycan qadınlarının ilk qurultayları qadın hərəkatının inkişafında yeni mərhələ kimi. Bakı Dövlət Universitetinin “Tarix və onun problemləri” jurnalı. 2013, №4, s.227-234
18.	Azərbaycan Respublikasında qadınların ictimai-iqtisadi fəallığı məsələləri. Naxçıvan Dövlət Universitetinin “Elmi əsərlər”i. 2013, № 2(53), s.96-103
19.	XVI əsr Osmanlı qaynaqlarında Naxçıvan və Duzdağ. Naxçıvan: ilkin şəhər və Duzdağ beynəlxalq simpozium. Naxçıvan: Əcəmi, 2013, s.75-86
20.	Qadınların ictimai istehsalata cəlb olunması: kəmiyyət və keyfiyyət dəyişiklikləri “işləyən ana” sovet gender kontarktı kontekstində (1970-1980-ci illərin əvvəlləri). Bakı Dövlət Universitetinin “Tarix və onun problemləri” jurnalının xüsusi buraxılışı.2014, s.120-125
22.	Heydər Əliyev və Azərbaycan Respublikasında Dövlət qadın siyasətinin əsas istiqamətləri. AMEA Naxçıvan Bölməsinin “Xəbərlər”i. 2014, cild 10, №1, s.83-93
24.	Ilham Aliyev and socio-political activity of women in Azerbaijan. Национальный Педагогичeckий Университет имени М.П.Драгоманова, Украинская Академия Наук, «Гiлея» науковой вестник, Киев, 2014, Выпуск №2(81), s.253-258
27.	Heydər Əliyev və Azərbaycan Respublikasında gender qanunvericiliyinin təşəkkülünün bəzi məsələləri (1993-1997-ci illər). Naxçıvan Dövlət Universitetinin “Elmi əsərlər”i. 2015, №2(67), s.106-112
28.	Heydər Əliyev və Azərbaycan Respublikasında hüquqi dövlət quruculuğunun əsas istiqamətləri. Azərbaycan Respublikası Prezidenti yanında Dövlət İdarəçilik Akademiyası, Dövlət idarəçiliyi: nəzəriyyə və təcrübə. Bakı: DİA-nın nəşriyyatı. 2015, №1(49), s.199-206
29.	Azərbaycan Respublikasında hüquqi dövlət quruculuğu kontekstində dövlət qadın siyasətinin institusional əsaslarının formalaşması (1998-2003-cü illər). İstanbul Aydın Üniversitesi Türkiye Araştırmaları Merkezi, “Küreselleşen dünyada kadın ve siyaset uluslararası kongresi” beynəlxalq elmi konfransın materialları. İstanbul, 2015, s.739-755
31.	XX əsrin 70-80-ci illərində Naxçıvan MR qadınlarının ictimai-iqtisadi və sosial-mədəni inkişafı məsələləri. AMEA Naxçıvan Bölməsinin “Xəbərlər”i. 2015, cild 11, №3,s.98-108
32.	Naxçıvanın Muxtariyyət Tarixinin Gender Aspektləri. Naxçıvanın Muxtariyyəti tarixi nailliyyətdir (04-05 iyul 2014-cü ildə keçirilmiş beynəlxalq konfransın materialları). Naxçıvan, 2015, s.127-131
33.	Involvement of women in social production: quantitative and qualitative changes in the context of the soviet gender contract "working mother" (1970 - early 1980s). The Caucasian International Research Center for Geohistory and Geopolitics. The Caucasus And The World International scientific journal. 2015, №20, s.127-130
34.	Azərbaycan Respublikasında qadın qeyri-hökumət təşkilatlarının yaranması və fəaliyyəti tarixindən (1991-1997-ci illər). Naxçıvan Dövlət Universitetinin “Elmi əsərlər”i. 2015, №6 (71), s.9-14
35.	Azərbaycan Respublikasında hüquqi dövlət quruculuğunun yeni mərhələsi. Azərbaycan Respublikası Prezidenti yanında Dövlət İdarəçilik Akademiyası, “Heydər Əliyev irsi və Azərbaycan Respublikasının davamlı inkişafı” mövzusunda doktorant və dissertantların elmi-praktiki konfransının materialları. Bakı: Təhsil, 2015, s.205-216
36.	İnsan hüquqlarının gender ölçülməsi: beynəlxalq qadın hüquqları institutunun inkişafı. Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetinin “Xəbərlər”i. 2014, №1, s.147-155
37.	The gender dimension of human rights: the development of the Institute for Internatinoal Women's Rights. The International journal of Human Resources Management. 2015, vol 26, Issue 22, s.70-87
38.	Azərbaycan Respublikasının sosial-iqtisadi inkişafı və qadınlar. Naxçıvan Dövlət Universitetinin “Elmi əsərlər”i. 2016, №6(75), s.56-65
39.	Azərbaycan Respublikasında qadın qeyri-hökumət təşkilatları yeni inkişaf mərhələsində (2007-2013-cü illər). Naxçıvan Dövlət Universitetinin Elmi əsərləri, Naxçıvan: “Qeyrət” nəşiriy-yatı, 2016, № 6 (79), s. 120-125
40.	Eynəli bəy Sultanovun Naxçıvan qadın hərəkatının formalaşmasında rolu. Naxçıvan Muxtar Resplikasının Ali Məclisinin Naxçıvan jurnalı, Naxçıvan: “Əcəmi” nəşiriyyatı, 2016, № 34, s.120-125
41.	“Kitabi-Dədə-Qorqud” dastanında qadın-ana kultu:qadınların döyüşlərdə iştirakı. Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası Naxçıvan Bölməsinin Xəbərləri, Naxçıvan: Tusi, 2016, cild 12 №1, s.252-256
42.	Formation of the institutional framework of the state policy regarding women in the Republic of Azerbaijan in the context of building the rule of law (1998-2003). BEST: International Journal of Humanities, Arts, Medicine and Sciences (BEST: IJHAMS) ISSN (P): 2348-0521, ISSN (E): 2454-4728 Vol. 4, Issue 11, Nov 2016, 61-68
43.	Azərbaycan Respublikasında qadın sahibkarlığının inkişafının bəzi məsələləri. Naxçıvan Dövlət Universitetinin Elmi əsərləri, Naxçıvan: “Qeyrət” nəşiriy-yatı, 2017, № 2(83), s. 101-108
44.	Heydər Əliyev və Türkiyə - Naxçıvan Əlaqələri (1991-1993). Ümummilli lider Heydər Əliyevin anadan olmasının 95-ci ildönümünə həsr edilən “Heydər Əliyev: multikulturalizm və tolerantlıq ideologiyası” mövzusunda birinci beynəlxalq elmi konfransın materialları, Bakı, 2018 s. 75-79
45.	Doğu kadının emansipasiyası. Nahçivan Özerk Cumhuriyeti deneyimi. IV. Uluslararası Hamza Nigârî, Azerbaycan Cumhuriyetinin kuruluşunun 100. Yilinda Türkiye Azerbaycan ilişkileri sempozyumu, Amasiya, 2018, s. 354- 363.
46.	Naxçıvan Muxtar Respublikasında qadınların sosial-iqtisadi tərəqqisi. Naxçıvan Dövlət Universiteti, Naxçıvan Muxtar Resplikasının 95 illiyinə həsr olunmuş respublika elmi konfransı, 2019, s. 26-33
47.	Naxçıvan - zəngin tarixin, islam mədəniyyətinin və çağdaş dəyərlərin paytaxtı. Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası Naxçıvan Bölməsinin Axtarışlar jurnalı, Naxçıvan: Tusi, 2019, cild 9 №1, 237-245
Zamin Balakişiyev
Zamin Dadaş oğlu Balakişiyev (27 aprel 2001; Sabirabad rayonu, Azərbaycan — 7 mart 2021; Bakı, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Zamin Balakişiyev 2001-ci il aprelin 27-də Sabirabad rayonunun Qaralar kəndində anadan olub.
Hərbi xidməti
Azərbaycan Ordusunun əsgəri olan Zamin Balakişiyev 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Suqovuşanın azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə savaşıb. Zamin Balakişiyev oktyabrın 8-də ağır yaralanıb və tibb müəssisəsinə yerləşdirilib.
Azərbaycanın Laçın rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 29.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Zamin Balakişiyev "Laçının azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Zamin Balakişiyev 2021-ci il martın 7-də müalicə aldığı tibb müəssisəsində şəhid olub. Zamin Balakişiyev martın 8-də Sabirabad rayonunda dəfn olunub.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Zamin Balakişiyev ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Suqovuşan qəsəbəsinin işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 05.11.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Zamin Balakişiyev ölümündən sonra "Suqovuşanın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Tanya Baramzina
Tanya Baramzina — İkinci dünya müharibəsi dövründə fəaliyyət göstərmiş sovet snayperi.
Alasığırçın
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid heyvan cinsi.
NGC 6179
NGC 6179, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Herkules bürcü istiqamətində yerləşir. C tipli. tərəfindən ildə 182.88 sm (72 inç) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin hökumətləri
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin hökumətləri — Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin Nazirlər Şurası Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin ali icra hakimiyyəti orqanı idi. Parlament qarşısında məsuliyyət daşıyırdı.
Haqqında
Azərbaycan Milli Şurasının fəaliyyət göstərmədiyi dövrdə qanunvericilik fəaliyyətini də yerinə yetirmişdir. Azərbaycanın müstəqilliyi haqqında İstiqlal Bəyannaməsinin 6-cı maddəsində göstərilirdi ki, "Məclisi-Məbusan toplanıncaya qədər Azərbaycan idarəsinin başında Şurayi-Milli və Şurayi-Milliyə qarşı məsul hökuməti-müvəqqəti durur". Milli Şura Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin birinci hökumət kabinəsini təşkil etməyi Milli Şuranın üzvü, bitərəf Fətəli xan Xoyskiyə tapşırdı.
İstiqlaliyyəti Bəyanatı
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti hökuməti 1918-ci il mayın 30-da radioqram vasitəsilə Azərbaycanın öz istiqlaliyyətini elan etməsi barədə dünyanın əsas siyasi mərkəzlərinə rəsmi bəyanatlar göndərdi. Həmin radioqramda yeni yaradılmış hökumətin müvəqqəti olaraq Yelizavetpolda (Gəncə) yerləşdiyi bildirilirdi. Azərbaycan Milli Şurası və hökuməti 1918-ci il iyunun 16-da Gəncəyə köçdü. İyunun 17-də Milli Şuranın ikinci iclasında Fətəli xan Xoyski Tiflisdə təşkil etdiyi hökumətin fəaliyyəti barədə qısaca məlumat verərək Şura üzvlərindən onun hökumətinin istefasını qəbul etməyi xahiş etdi. Uzun müzakirədən sonra iclas Azərbaycan Milli Şurasının buraxılması, bütün qanunverici və icraedici hakimiyyətin yeni yaradılacaq Azərbaycan Müvəqqəti hökumətinə verilməsi haqqında iki mühüm qətnamə qəbul etdi. 6 aydan gec olmayaraq Müəssislər Məclisinin çağırılması qərara alındı. hökumət qalan məsələlərdə bütün səlahiyyətlərindən istifadə etməkdə sərbəst idi. Azərbaycan Milli Şurası iyunun 17-də Fətəli xan Xoyskinin sədrliyi ilə Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin ikinci hökumət kabinəsinin tərkibini təsdiq etdi. Nazirlər Şurası və ayrı-ayrı nazirliklərin idarə aparatı yaradıldı. İyunun 27-də Azərbaycan dili dövlət dili elan olundu. Avqustun 28-də tədris müəssisələrinin milliləşdirilməsi haqqında qərar qəbul edildi. 1918-ci il sentyabrın 15-də Azərbaycan və türk hərbi qüvvələrindən ibarət Qafqaz İslam Ordusu Bakını daşnak-bolşevik qüvvələrindən azad etdi. Sentyabrın 17-də isə Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti hökuməti Bakıya köçdü. 1918-ci il oktyabrın 6-da Fətəli xan Xoyskinin təşkil etdiyi ikinci hökumətdə dəyişikliklər edildi və vəzifələr yenidən bölüşdürüldü. Müəssislər Məclisinin çağırılması işinin təşkili üçün Nazirlər Şurasının sədri, daxili işlər və xalq maarifi nazirlərindən ibarət komissiya yaradıldı. 1918 il noyabrın 9-da Azərbaycan hökuməti Fətəli xan Xoyskinin təqdimatı ilə ölkənin üçrəngli bayrağını təsdiq etdi.
Parlamentin ilk iclası
1918-ci il dekabrın 7-də Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Parlamentinin ilk iclası keçirildi. Parlamentin rəhbər orqanları seçildikdən sonra hökumətin fəaliyyəti barədə məruzə üçün söz Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti hökumətinin sədri Fətəli xan Xoyskiyə verildi. O, öz hökumətinin çox mürəkkəb tarixi şəraitdə gördüyü işlər barədə geniş hesabat verdi. Fətəli xan Xoyski öz hökumətinin istefasını qəbul etməyi yeni yaranmış Parlamentdən xahiş etdi. Parlament ikinci hökumətin istefasını qəbul etdi. Yeni — üçüncü hökumət kabinəsinin təşkili və ona rəhbərlik yenə də Fətəli xan Xoyskiyə tapşırıldı. Dekabrın 26-da Fətəli xan Xoyski üçüncü hökumət kabinəsinin proqramı və tərkibi barədə Parlamentdə çıxış etdi. Müzakirələrdən sonra Parlament Fətəli xan Xoyski hökumətinə etimad göstərdi. 1919-cu ilin yanvar-fevral aylarında keçirilən Parlament iclaslarında Fətəli xan Xoyski hökuməti kəskin surətdə tənqid edildi və haqsız tənqidlərlə barışmayan Fətəli xan Xoyski hökumətin istefası barədə Parlamentə məktub göndərdi. Parlamentin fevralın 25-də keçirilmiş iclasında Xoyski hökumətinin istefası qəbul olundu və yeni hökumətin təşkilinə qədər onlardan öz fəaliyyətlərini davam etdirmək xahiş olundu. Yeni — dördüncü hökumət kabinəsinin təşkili Nəsib bəy Yusifbəyliyə tapşırıldı. 1919-cu il aprelin 14-də o, yeni yaratdığı kabinənin üzvlərini Parlamentə təqdim etdi.
Nəsib bəy Yusifbəylinin başçılıq etdiyi hökumət öz fəaliyyəti dövründə xaricdən Denikin ordusu, daxildən isə bolşeviklərin Azərbaycana qarşı törətdikləri təhlükələrlə üzləşmişdi. Bununla əlaqədar olaraq 1919-cu il iyunun 9-da Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti hökumətinin qərarı ilə 5 nəfərdən ibarət Dövlət Müdafiə Komitəsi yaradıldı. Komitənin tərkibinə Nazirlər Şurasının sədri, hərbi, yollar, xarici işlər və ədliyyə nazirləri daxil edildilər. 1919-cu il dekabrın 22-də özünün ikinci, Cümhuriyyətin isə sayca beşinci hökumət kabinəsini təşkil edən Nəsib bəy Yusifbəyli həmin hökumətə 1920-ci il martın axırına qədər başçılıq etdi. 1920-ci il martın sonunda Sovet Rusiyası tərəfindən xarici təhlükənin artdığı və işğal üçün zəmin hazırlayan daxili qüvvələrin fəallaşdığı şəraitdə Nəsib bəy Yusifbəyli hökuməti istefa verməli oldu. Yeni hökumətin təşkili Məmməd Həsən Hacınskiyə tapşırıldı. Onun parlamentdəki fraksiyalarla apardığı danışıqlar müsbət nəticə vermədi. Yaranmış əlverişli şəraitdən istifadə edən Sovet Rusiyasının 11-ci Qırmızı Ordusu beynəlxalq hüquq normalarını kobudcasına pozaraq və qabaqcadan hazırlanmış hərbi müdaxilə planına uyğun olaraq 1920-ci il aprelin 27-də Azərbaycanın sərhədlərini keçərək, Bakıya doğru hərəkət etdi. Sovet qoşunlarının hərbi müdaxiləsi nəticəsində Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti hökumətinin fəaliyyətinə son qoyuldu.
Birinci hökumət kabineti
28 may 1918 – 17 iyun 1918
İkinci hökumət kabineti
17 iyun 1918 – 7 dekabr 1918
1918 il sentyabrın 17-də Cümhuriyyət hökuməti Gəncədən Bakıya köçdükdən sonra, oktyabrın 6-da ikinci hökumət kabinetində dəyişikliklər edildi:
Üçüncü hökumət kabineti
26 dekabr 1918 – 14 aprel 1919
Dördüncü hökumət kabineti
14 aprel 1919–22 dekabr 1919
Beşinci hökumət kabineti
22 dekabr 1919 – 1 aprel 1920
1920 il fevralın 18-dən Mustafa bəy Vəkilov daxili işlər naziri, Məmmədhəsən Hacınski ticarət, sənaye və ərzaq naziri, martın 5-dən isə Nurməmməd bəy Şahsuvarov xalq maarifi və dini etiqad naziri olmuşdur. ,
Çumış
thumb|Obun hövzəsi|left Çumış çayı — Rusiyanın Kemerov vilayəti və Altay diyarı ərazisindən axan çay. Ob çayının sağ qolunu təşkil edir.
Hidrologiya
Çumış çayı əsasən qar suları ilə qidalanır. İllik su sərfiyyatı mənsəbə 74 km qalmış 146 m³/s təşkil edir. Çay noyabrın birinciyarısında donur. Aprelin ikinci yarısında isə buzdan azad olur.
Çumış çayında illik su sərfiyyatı (m³/san). Ölçmələr Talmenka hidrometroloji stansiyasında aparılmışdır 56 illik məlumat
Gəmiçilik
XXI əsrə olan məlumata görə Çumış çayında navuşiqasiya yoxdur. Ancaq XIX və XX əsrlərdə çayda sıx naviqasiya tətbib olunurdu.
XIX əsr və XX əsrin birici yarısı
XIX əsr və XX əsrin birici yarısı Çumış çayında atla hərəkətə gətirilən taxta barjalar mövcud olmuşdur. 1904-cü ilin yazında elədə böyük olmayan və Bodunova mənsub olan paraxod Zasevski kəndinə qədər hərəkət etmişdir. Paraxod özü ilə 30 sazemlik barjanı tartıb gətirməyə xidmət etmişdir. 1913-cü ildə Talmenka kəndinə Sedovun "Çumış" teploxodu qalxmışdır
XX əsrin ortaları
XX əsrin ortaları Ob çayının hövzəsinin rəhbərliyi kiçik çaylarda naviqasiyanın həyata keçirilməsini təmin edirdi. Yataq dərinləşdirmə tədbirləri sayəsində burada çəkici BV tipli gəmilər və sərnişin daşımağa istiqamətli Zarya teploxodları burada meşə məhsullarının və sərnişinlərin daşınmasını gerçəkləşdirirdi. Çaylarda görülən işlər çox çətin və əvəzi ödənilməyən bir iş olması müəyyənləşmişdi.
Yol infrastrukturu
1960-cı illərdə çay boyunca və iri məntəqələr arasında avtomobil yolları çəkilmişdir. Bu illərdə Biysk—Martınovo—Novokuznesk, Barnaul—Toqul—Matınovo və Barnaul—Zarinsk—Zalesovo yolları çəkilmişdir. Bundan sonra isə artıq dib dərinləşdirmə işləri tam dayandırılmışdır.
Hərəkət
Çumış çayında dayaz sularda üzən gəmilər ancaq Yelsovka kəndinə qədər hərəkət edə bilir.
Qolları
Mənsəbə olsn məsafə
Bolonyeze sousu
right|thumb|Bolonyeze sousu talyatelle ilə
Bolonyeze sousu (italyan dilində: Ragù alla bolognese, fransız dilində: Sauce bolognaise) - İtaliya mətbəxinə aid olan və ilk dəfə XVIII əsrdə Boloniya makaron evində meydana çıxan ətli sous. Bolonya sakinləri Bolonyeze sousunu adətən təzə talyatelle (makaron məhsullarından biri olan olan lapşanın bir növü) və tərəvəzdən hazırlanan lazanya ilə birlikdə süfrəyə verirdilər.
Bolonyeze sousu kartof püresi ilə birlikdə servis edilməsi hallarına da rast gəlmək mümkündür.
Seylon çayı
Seylon çayı  — Şri-Lankada yetişdirilən çay. Seylon çayı Şri-Lankanın əsas gəlir mənbələrindən biridir. Bu ölkənin -nin 2%-ni təşkil edir. 2013-cü ildə Şri-Lankaya 1,5 milyard dollar vəsait gətirmişdi. Təxminən 1 milyona yaxın insan çay tarlalarında işləyir. Bundan əlavə, kiçik sahibkarlar tərəfindən çay əkilməsi minlərlə insan üçün yaşayış mənbəyidir. Şri-Lanka dünyanın dördüncü ən böyük çay istehsalçısıdır. 1995-ci ildə dünyanın çay ixracatının 23%-nə sahib olub. 2013-cü ildə çay hasilatı 340 milyon kiloqramı keçərək ən yüksək həddə çatmışdır.
Ölkənin mərkəzi dağlıqlarının rütubəti, sərin temperaturu və yağışları yüksək keyfiyyətli çay istehsalına kömək edən iqlimi təmin edir. Digər tərəfdən, Matara, Qalle və Ratanapura rayonlarında yüksək yağışlı və isti temperaturda olan aşağı yüksəkliklərdə istehsal edilən çay yüksək səviyyəli büzücü xassələrə malikdir. Çay biokütlənin istehsalı aşağı səviyyəli olan ərazilərdə daha yüksəkdir. Belə çay Orta Şərq ölkələrində məşhurdur. Çay sənayesi ölkəyə 1852-ci ildə gəlmiş Britaniya briqadası Ceyms Teylor tərəfindən 1867-ci ildə gətirildi. Kiçik vəziyyətdə çay əkilməsi 1970-ci illərdə məşhur olmuşdur.
Tarixi
Cinnamon Hindistanda hökumətin sponsoru olan ilk məhsul idi. Ada isə Hollandiyanın nəzarəti altında idi. Hollandiyanın qubernatoru İman Vilem Falkın idarəçiliyi zamanı 9067-də Kolombo, Maradana və Cinnamon bağlarında darçın ağacları əkilmişdir. İlk Britaniya qubernatoru Frederik Norz, xüsusi darçın plantasiyalarını qadağan etdi. Şərqi Hindistan üçün darçın əkinçiliyində monopoliya təmin etdi. 1830-cu illərdə İngiltərədə və Avropanın digər yerlərində yaşanan iqtisadi çöküş Seylonda darçın əkin sahələrinədə təsir etdi.
Tanış olun, Co Blek (film, 1998)
və deyir: Açıq qalın. Kim bilir? İldırım çaxa bilər.
Bill son bir neçə gündə getmək üçün əlindən gələni edərək, sonuncu günlərini bilib, hadisələrin sürətlə nəzarətindən çıxmamasını dayandıra bilməyəcək. Drew, Parrish Communications üçün təklif edən bir adamla gizli sui-qəsd qurur. Bill'in qəribə hərəkətlərini və açıqlana bilməyən müstəqilliyini, idarə heyətinin rəhbəri olaraq Bill'i səs vermək üçün razı salmaq üçün Joe'ya olan inamından yararlanır və Bill'in kürəkəni Quince tərəfindən özünə səhvən verilən məlumatları Bill'in sahib olduğu əlaqənin təsdiq olunmasını istəyir, qarşı çıxmağa qərar verir. Quince bədbəxtdir.
Susan qəhvəxanadan gələn gənc oğlan olduğuna inanan Joe'nun görünüşünü qarışdırır amma ona dərindən aşiq olur. Sevişdikdən sonra Joe Susan'dan soruşur: "İndi nə edək?" O cavab verir: "Bizə gələcəkdir". Bill qəzəbi və qız ilə olan əlaqəsi ilə qarşı-qarşıya qalır ancaq, Joe Susan'ı özü ilə birlikdə aparmaq niyyətinin olduğunu bildirir.
Son ad günü gələndə, Bill əsl sevginin və onun əhatə etdiyi hər şeyin xüsusilə doğruluq və fədakarlığın mənasını qəbul etməyə çağırır. Joe, öz arzularını bir kənara atıb Susan'ın həyatını yaşamağına icazə verməli olduğunu anlamağa başlayır. O, Bill'in şirkətinin nəzarətini ələ almasına kömək edir və Daxili Gəlirlər Xidmətinin nümayəndəsi olduğunu iddia edərək Drew'u həbs etdirməkdə hədələyərək Drew'un işəgötürən ticarət razılaşmalarını idarə heyəti şərhlərinə köməkçi olur.
Şənlik Billin caz musiqisi, tortu və sözləri ilə tam sürətlə davam edir. Öz sülhünü qızları ilə edir. O gündən bəri Susan Joe'ya onu sevidyini deyir.
Joe Susan'ın bilinməyən bir adamı sevdiyini, dediklərini reallaşdırmağı bir qədər azaldır. Hətta hislərini güclü bir şəkildə mənimsəmiş, gerçək şəxsiyyətinə intuitam görünməsinə baxmayaraq, Susan'a əslində kim olduğunu deməkdə çətinlik çəkir. Vəziyyətin ciddiliyini başa düşmək üçün mübarizə aparan Susan, Joe'nu ölüm kimi təsvir edə bilməz. Nəhayət deyir: "Sənsən. . . Sən Joe'san"."Qəhvəxanada tapdığın hər şeyə sahib olacaqsan" deyə söz verir. Aşağıda şənlik sürətlə davam edir, Bill isə yuxarıdakı təpəcikdə Bill titrəyərək deyir: " Qorxmalıyam mı?" Joe Bill'ə olan hörmətini göstərən "Sizin kimi bir insan deyil" cavabını verir. Atəşfəşanlıq yavaş-yavaş qutarır. Susan Joe ilə atasının görüşünü uzaqdan izləyir.
Joe tək başına, təəccüblə təkrar canlandığında, bu dəfə qəhvəxanadan gənc bir adam kimi təəccüblənir. Yaralı deyil və ora necə gettiyini açıqlaya bilmir. Susan atasının gettiyini düşünür və gənc oğlanla yaşadığı romantik qığılcımı yeniləyir. " İndi nə edək?" soruşur. Joe "Bu bizə gələcək", deyə cavab verir. İkisi şənliyin parıldayan işıqlarına tərəf enirlər.
= Rollar =
= Yerlər = William Parrish'in ölkəmizdəki mənzili səhnələrinin əksəriyyəti Rhode adasında Aldrich Sarayı'nda vuruldu. Penthouse interiors və Parrish Communications ofisləri Nyu-Cersidə Teaneck Armory-də tikilmişdir.
Susan və Qəhvəxanadan gələn gənc adamın görüştüyü ilk yer 2664 Broadway ve West 101-ci küçə, Manhetten Broadway Restoranıdır.
= Teatr kassası = Tanış olun, Co Blek 13 noyabr 1998-ci ildə çəkildi və çəkildiyi həftəsonu içərsində $15,017,995 dollar xərclədi. (11 / 13–15) The Waterboy'ın ikinci həftəsonu arxasında # 3, Axırıncı Yay Nə Etdiyini Hələ də, Bilirəm
Tanış olun, Co Blek, Ulduz Müharibələri: Epizod I — Fantom Təhlükəsi üçün treyler göstərən bir neçə filmdən biri idi:
Epizod I — Fantom Təhlükəsi, Star Wars pərəstişkarlarının,
bilet alıb, yalnız treyler göstərildikdən sonra buraxılacağını bildirdi.
= Tənqidçilərin mövqeyi = Tanış olun, Co Blek tənqidçilərdən qarışıq fikirlər aldı, çoxu performansları tərifləyərk, filmin üç saatlıq uzunluğu, yavaş ilərləyişlər və ssenarini tənqid etdi. Rocer Ebert "Üç Başbarmaq Yuxarı" filmini çəkdi lakin, periferik hekayə xəttini sevmədi və həddən çox yoruldu. Rolling Stone'lu Peter Travers, Four Stars mükafatını aldı lakin, personajaların tək ölçülü olduğunu düşündü Enthoni Hopkins, performasnsına görə vahid tərif almışdı. Travers, Hopkins'in Bill Parrish'in filmdə yalnız tam fərqli bir xarakter olduğunu dedi. Mick LaSalle "Hopkins'in rolu qədər emosionallıqla dolu idi ki, ən kiçik anlar…düşüncə və hissi mürəkkəbliyi ilə zəngindir. Digər Tərəfdən Bred Pitt qarışıq fikirlər aldı, LaSalle performansının "pis" olduğunu deyir və Berardinelli bunu "çağırış" adlandırır. Tanış olun, Co Blek Ben "Johnno" Johnson'ın sevimli filmidir.
= Redaktə versiyası = Bill Parrish'in işini əhatə edən plan çizgisinin ən çox hissəsini kəsərək, televiziya və havayolu uçuşlarında iki saatlıq versiya göstərildi. Brest'in çəkdiyi bu filmin tənzimləmələri ilə lağ etdiyi və rədd etdiyi filmin rejissoru Hollivud'un ləqəbi Alan Smithee'yə dəyişdirildi.
= İstinadlar = "Film çəkmə yerləri". Imdb.com. Alındı 2017–05–07
"Joe Black Filminin Yerləri ilə tanış ol" ^. Film-locations.com. Alındı 2017–05–07.
1998-ci il noyabrın 13-dən 15-dək "Weekend Weekend Box Office" nəticələrinə keçin. Box Office Mojo. 2011–02–03. Alındı 2011–03–03.
"Peter Travers Review" -ə qayıdın. Rolling Stone Jurnalı. 1998–03–11. Alındı 2017–05–07.
^ "Roger Ebert Review" -ə qayıdın. Rogerebert.suntimes.com. Alındı 2011–03–03.
\ "Rəngsiz" Joe Black "/ Brad Pitt'in Ölümü ölümcül zəifdir amma Hopkins, həyatı həddindən artıq uzun bir romantizmə nəfəs alır". San Francisco Chronicle. 1998–11–13.Alındı 2017–05–08.
\ "Rəngsiz" Joe Black "/ Brad Pitt'in Ölümü ölümcül zəifdir amma Hopkins, həyatı həddindən artıq uzun bir romantizmə nəfəs alır". San Francisco Chronicle. 1998–11–13. Alındı 2017–05–08.
"Joe Black (United States, 1998) — James Berardinelli tərəfindən Kino İncelemesi" başlıqlı yazı. Reelviews.net. 1998. Alındı 2017–05–07.
"Joe Black ilə tanış ol" ^. RottenTomatoes.com. Alındı 2017–05–08.
"Joe Black ilə tanış olmaq üçün mükafatlar" a keçin. Imdb.com. Alındı 2017–05–07.
= Xarici linklər =
Əli Nəzmi
Məmmədzadə Əli Məhəmməd oğlu (Əli Nəzmi; ) – şair, ədəbiyyatşünas, tərcüməçi, 1934-cü ildən Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü.
Həyatı
Əli Nəzmi 1878-ci ildə Yelizavetpol (Gəncə şəhəri) yaxınlığındakı Sarov kəndində yoxsul ailədə doğulmuşdur. İbtidai təhsilini mollaxanada almışdır. Sonra rus-tatar məktəbində oxumuşdur. Atasının vəfatından sonra güzəranı ağır keçdiyindən doğma yurdu tərk edib Orta Asiyanın Buxara və Səmərqənd şəhəriərində iki il tacir dükanında şagird olmuşdur. Mütaliə yolu ilə təhsilini artırmış, klassik Şərq ədəbiyyatını dərindən öyrənmişdir. "Bikəs" təxəllüsü ilə şeirlər də yazmışdır.
Ədəbi fəaliyyətə 1904-cü ildə "Şərqi-Rus" qəzetində dərc etdirdiyi "Kənddə ibtida" adlı ilk şeri ilə başlamışdır. 1905-1907-ci illərin inqilabi hərəkatı onun yaradıcılığında dönüş yaratmışdır. Satirik şeirlərini "Məşədi Sijimqulu", "Kefsiz" və s. gizli imzalarla çap etdirmişdir. "Molla Nəsrəddin" ədəbi məktəbinin görkəmli nümayəndəsi kimi tanınmışdır. Felyeton və satirik şerləri satirik-yumoristik jurnallarda, xüsusən "Molla Nəsrəddin" jurnalında müntəzəm çap olunmuşdur. "İstibdad", "Qorxuram", "Olacaqmı", "Sizə nə", "Ey fuqəra", "Od tutub odlandı vətən" və s. şeirlərində mütləqiyyətə, müstəmləkəçilik siyasətinə, dini fanatizmə və geriliyə qarşı azadlıq ideyalarını təbliğ edir. Doğma kəndində təqib olunduğuna görə ailəliklə Gəncəyə köçmüş, burada xırda ticarətlə məşğul olmuşdur. Eyni zamanda öz satirik şeirlərini gizli imzalarla(A.S.Əlidəyənəkli, "Həcamətverdi", "Sərsəri", "Qanacaqsız", "Şəmşir", "Şəmşirək", "Peşiman qoca", "Gəncə Cavanları", "Müt-şair", "Şallax", "Kav-mahi", "Qoca zığ-zığ", "Papiros-çəkən" və s.) çap etdirir. Azərbaycanda Sovet hakimiyyəti yarandığı ilk gündən yeni cəmiyyətin tərəfdarı kimi fəaliyyət göstərmişdir. O, Gəncə məktəblərində müəllimlik etmiş, sonra "Yeni Gəncə" qəzeti redaksiyasında çalışmış (1924-1926), Bakıya köçüb "Kəndli" qəzeti və "Molla Nəsrəddin" jurnalı redaksiyasında məsul katib olmuşdur (1926-1931). Sonra təqaüdə çıxmışdır, həm də "Yeni yol", "Kommunist" qəzeti redaksiyalarında müxtəlif vəzifələrdə işləmişdir. İkinci Dünya müharibəsi dövründə alman faşizminə qarşı kəskin satirik əsərlərlə çıxış etmişdir. Nizami, Firdovsi, Krılov kimi sənətkarlardan tərcümələr etmiş, eyni zamanda qiymətli ədəbi-tənqidi məqalələr yazmışdır. "Keçmiş günlər" (1944) adlı mənzum xatirəsi XX əsr Azərbaycan ədəbiyyatı və mətbuatını öyrənmək üçün maraqlıdır.
1946-cı il yanvarın 4-də Bakıda vəfat etmişdir.
Yaradıcılığı
Əli Nəzmi "Molla Nəsrəddin" jurnalında Sabir kimi, fəal iştirak edən şairlərdən olmuşdur. C.Məmmədquluzadə şairin bu dövrdəki fəaliyyəti haqqında belə yazır: "O vaxt biz məcmuəmizin 12-ci nömrəsində "Quli-biyabani" sərlövhəli bir məqalə ilə varlılarımıza tənəli bir xitab dərc etdik. Ta ki ondan bir neçə vaxt sonra Sabirin "Təmeyi-nahar"ı bizim səsimizə səs vərdi. Burada Məşədi Sijimqulu kefsiz də meydana çıxdı və "pənah Allaha" – deyib, Sabirin "Tömeyi-nahar"ma cavab olaraq "Çayda çapan qardaşım, ağlama, ağları gör" mətləli şeirini göndərdi.
Məşədi Sijimqulunu ilk dəfə məcmuəmizdə nəzm ilə danışdıran, onun təbi şeirini büruzə vərən haman "Tömeyi-nahar" olubdur... Haman M.Sijimqulu ki, öz dediyinə görə "Molla Nəsrəddin"in bu vaxtadək bircə nömrəsini də başdan-ayağa oxumamış keçirməyibdir. Sabirin bundan da qiymətli qeyri əşarına mütəəssir olmayıb, – nə qədər ki, "Tömeyi-nahar"ına olub, ona bir neçə aydan sonra cavab vərməyi özünə borc bilibdir.
Nədir burada şairi mütəəssir edən? Əlbəttə ki, Mollanın mövzusudur".
Əli Nəzmi şeirə 1903-cü ildən başlasa da, "Molla Nəsrəddin"də ilk dəfə nəsr ilə, felyetonları ilə iştirak etmişdir. Jurnalın 11-ci nömrəsində Əli Nəzminin "Əlidəyənəkli" imzası ilə bir kiçik məktubu dərc olunmuşdur. Burada gəncəli quşbaz Hacı Hüseynin oğlu ilə rəftarından bəhs edilir. Hacının oğlu ağacdan dolaşa tutmaq istəyəndə yıxılır, qıçı sınır. Atası bu əhvalatdan xəbər tutub gəlir, oğlundan ilk soruşduğu bu olur: " – Oğul, necəsən? – Quş cibində ölməyib ki? Sağdırmı?"
Jurnalın 14-cü nömrəsində Əli Nəzmi bir kitab-firuşun "Molla Nəsrəddin"dən şikayətini yazmışdı: "Ey Molla Nəsrəddin kişi, bəs deyilmi bu qədər mərdiməzarlıq?... Üç il-dir ki, məndə olan kitablar heç satılmır..." Cameüd-dəvat – 50 cild, "Təbiri-xab-30 cild...". "Molla Nəsrəddin", 1906, №7, səh.6.
Müəllif bu məktubunda jurnalın mövhumata və mövhumat kitablarına qarşı ardıcıl, şiddətli mübarizəsini nəzərdə tutur. İstər bu məktubda və istərsə quşbaz oğlunun əhvalatında müəllifin qələmindəki məharət, incəlik və satira aydın hiss olunmaqdadır.
Əli Nəzmi də Sabir kimi "Molla Nəsrəddin"in vəzifəsini, məqsədini çox gözəl başa düşmüşdü. Bu jurnal həm məqsədi, həm də dili, üslubu ilə xalqa yaxın olan, xalqın ruhunu ifadə edən yazılar tələb edirdi. Əli Nəzmi də belə yazıların müəllifi idi. Onun on-on beş sətirdə yazdığı duzlu məkrub "Molla Nəsrəddin"ə bütün bir ictimai lövhə verirdi. "Cavan ilə Hacı Ağanın şirin söhbəti" adlı məktubunda köhnəpərəst bir varlının xeyir işlərə münasibətini təsvir edirdi. Təsvir ancaq mükalimələrdən ibarətdir. Bir gənc maarifçinin sualına cavab vərən Hacının danışığı, onun simasını, şüurunu və mühakimə dairəsini müəyyən edirdi.
Əli Nəzmi jurnaldakı fəaliyyəti ilə şeirdə də məharət sahibi olduğunu isbat etdi. Demək olar ki, mövzu dairəsi etibarilə şair, Sabirdən seçilmirdi. Köhnəpərəst hacıları, kərbalayıları, istismarçıları, avam, nadan valideynləri, xalqı aldadan falçı, cindar və dərvişləri, Məhəmmədəli kimi şahları, xəsis və mənfəətpərəst "millət xadimləri"ni, "intelli-gentləri" həcv edən şeirlərində tamam Sabir ruhu vardır. C.Məmmədquluzadə göstərir ki: "Molla Nəsrəddin"ə yaraşan şivənin məzəliliyi və duzluluğunda, məharət və lətafətdə Sabirə yavuq gələn və ona əvəz olan – birinci Məşədi Sijimqulu Kefsiz olubdur." İmza atılmasa Sabir ilə Əli Nəzminin şerlərini biri-birindən ayırmaq çətin imiş.
M.Ə.Sabirin vəfatından sonra istər "Molla Nəsrəddin"də və istərsə "Məzəli", "Zənbur", "Tuti" və s. kimi gulgu mətbuatında ("Şimşirək", "Şəmşir" və s. imzalarla) ən yaxşı satirik şeirlər yazan Əli Nəzmi olmuşdur.
Sabir ədəbi məktəbi, xüsusilə 1906-1916-cı illər arasındakı on il müddətində ən yüksək mərhələsini yaşayırdı. Bu dövrdə zahirən yazıçıların işi asan idi, çünki mövzu, hədəf aydın, istiqamət məlum idi. Lakin bu zahirən belə görünür. Əslində sənətkarın işi bu vəziyyətdə daha çətin olur. Bir halda ki, eyni mövzu bir neçə yazıçı tərəfindən və dəfələrlə işlənir, o mövzunu təzədən və yeni bir qələm sahibinin işləməsi müstəsna güc, ilham və yenilik hissi tələb edir. Sabir kimi nəhəng bir sənətkarın qarşısına çıxmaq və onun işlədiyi mövzuları yazmaq əlbəttə ki, Əli Nəzmi üçün asan deyildi. Əli Nəzmi isə qorxmadı. Sabirlə olan məslək birliyi, onun da qələmini Sabir istiqamətinə uyğunlaşdırdı. Əli Nəzminin cəsarəti, qələmə aldığı mövzulara sərbəst və müstəqil yanaşması, təsvirlərində kitaba yox, həyata əsaslanması onun müvəffəqiyyətinə səbəb oldu.
Sabirin "Dilbər" şeiri yadımızdadır. Əli Nəzmi də eyni istehza üsulu ilə, eyni yığcamlıqla bir müftəxorun təsvirini verir. Şeirinə "Tapmaca" adı qoyur: Sabirin "Ey pul" şeiri məşhurdur. Ümumiyyətlə, pul bu dövrdə qələm sahiblərinin diqqətini cəlb edən mövzu idi. Azərbaycanda kapitalizmin inkişafı əsrin ilk on illərində Bakıda sənayenin artması, kapitalın nəinki iqtisadi aləmdə, həm də məfkurə aləmində hakimlik etməsi ədəbiyyat xadimlərinə təsirsiz qala bilməzdi. Bu zaman pul hər şey idi! İstismar dünyasında pula "bütün müşkül işlərin açan" deyirdilər. Əli Nəzmi bu həqiqəti "Pul" adlı müsəddəsində çox parlaq bir şəkildə ifadə etmişdir. Əgər böyük Sabir bir pulpərəst, köhnə görüşlü kişinin pula necə sitayiş etdiyini göstərmişsə, Əli Nəzminin şeirində pul hökmranlığının özü, bir ictimai azar kimi təsvir olunur. Şair göstərir ki, "hər quru cismə can", "sahibu-hök-mi-rəvan", "zindeyi-cavidan", "amirü-şahu", "amiru-xan", "cinu, ləqəb, nişan"... hamısı ancaq, ancaq puldur. Müəllifın satirası burada müstəsna şiddət kəsb etmişdir. Gülüş ilə yanaşı göz yaşı, istehza ilə yanaşı təəssüf, tənqid ilə yanaşı məyusluq! ("Ay zəhrimar pul! Ay gidi pul!") Əli Nəzminin şerində pul, "məğlubedilməz" bir qüvvə kimi göstərilir. Bu acınacaqlı vəziyyətin səbəbləri şair üçün aydın olmasa da, fəlakətli nəticələri aydındır. Sabirin "Yat qal dala laylay" ruhunda yazılmış "Yat!" sərlövhəli şeirində şair müsəlman ətalətini satiraya tutur: "Dünya və axirət səadətinin yatmaqda" olduğunu düşünən və ömrünü yatmaqla keçirən, əsrin ən böyük ictimai hadisələrinə arı vızıltısı kimi baxan, dünyanı sarsıdıb kökündən dəyişən inqilablar ilə belə ayılmayan müsəlman Oblomovlarına qarşı bundan kəskin nə söz ola bilər? Şair cəhalət və qəflət yuxusuna dalmış həmvətənlərinə qəzəblənir. Bu qəzəb şairin ruhunda da, məntiqi silsilə təşkil edən məcazlarında da eyni şiddətdədir. Şair o qədər təsirlənmiş, o qədər həyəcanlanmışdır ki, sözünü sakit, soyuqluqla deyə bilmir; tənqid qəzəb ilə, gülüş kədər ilə qarışmış olur. Bu daxili həyəcan nəticəsində, bəzən özü hiss etmədən şəxsi kədərini bildirən misralar da yazır. Birinci beyt ilə ikinci beyti müqayisə edək: Axşam namazını tələsik qıl, yubanma, yat! Sol böyrün üstiinə uzanıb, qurdalanma, yat! Bu beyt nadan bir müsəlman mömünü haqqında təsəvvür verir. Bu mömün yeyən, yatan, bir də kor-koranə ibadət edən qafil adamdır. Ancaq ikinci beyt tamam başqa təsəvvür verir: Çoxdur məşəqqəti gözü açıqlığın, inan, Açsan gözünü, qəm görəcəksən, oyanma, yat! Bu çox mənalı, düşünməli beytdir. Bu sözü, bu xitabı avam möminə deməzlər. Bunu dərin düşünən, baxdığı, gördüyü hadisələri duya bilən, o zamanın bütün mütəfəkkirləri kimi kədərlənən, cəmiyyətin dərdini anlayan adama deyərlər. "Gözü açıqlıqda əzab duyan", "Gözünü açıb qəm görən" mömün deyildir. Burada şairin öz kədəri təzahürünü tapmışdır. Bu da yuxarıda dediyimiz kimi təsirdən, öz mövzusunu daxilən yaşamaqdan, ilhamın hərarətindən irəli gəlir. Ə.Nəzminin Sabiri xatırladan bir sıra şeirində bu hərarət açıq duyulur.
"İrsi-pədər", "Gülürəm", "Yorğun bir baxış" şeirlərində də cəhalət və nadanlığın ibrətli mənzərələri vərilmişdir. Ancaq bu şeirlərin hər biri şəkil, əda və ümumən sənətkarlıq cəhətindən birbirindən çox fərqlidir.
Əli Nəzminin bu dövrdəki şeirlərini oxuyanda köhnə dünyanın çirkin və acınacaqlı mənzərələri qəribə bir lövhə kimi təsəvvürdə canlanır. Bu yatanlara, saqqalı hənalı oğrulara, riyakar ruhanilərə, hiyləgər tacirlərə, şeytan ziyalılara baxdıqca gülür, həm də pərişan olursan. Sevinməli bir şey var ki, o da vaxtı ilə bu ictimai tüfeyliləri görən və ömrünü onlarla mübarizəyə sərf edən gözüaçıq, vətənpərəst, insanpərəst azadlıq sevən insanların varlığı və şərəfli əməyidir.
Əli Nəzminin əsərləri də belə bir əməyin məhsuludur. Şair, vətənində gördüyü cəhalət nümayəndələrindən əl çəkmir. Onların varlığı şairi rahat buraxmır, onlan döyəcləmək, qəflət yuxusundan oyatmaq istəyir. Onların təkfiri və hücumu Əli Nəzmini qorxutmur. Şair əmindir ki, bü gün də olmasa, sabah maarif işığı bütün qaranlıq guşələri işıqlandıracaq, günəş şüası yatanları oyadacaqdır.
Belə bir sabahın əlamətlərini hətta Əli Nəzminin satira qırmancını dadan məşədi və kərbəlayıların özləri də duymuşlar. Onlar "zəmanənin dəyişdiyini" görməyə bilməzdilər. "Dəyişilir" sərlövhəli müxəmməsində şair bu duyğunu və bunun ilk təsirlərini qələmə almışdır: Deməli, ömrünü yatmaqda keçirən və bunu həyat bilən adamların hamısı olmasa da, az bir qismi iyirminci əsrin təbəddülatını duymuşdur. "Müftahülfərəc" şeirində səbrə ümid bağlayanları, "Ədəbiyyat, yaxud minacat" satirasında qəzetlərdən qorxub küyə düşən köhnəpərəstləri, "Məzəli" şeirində Məhəmmədəli şahı tənqid atəşinə tutan şair, kütlələri sayıq salmaq üçün bu mənfur simaların bütün çirkin əməllərini açıb göstərir, camaatda onlara qarşı nifrət oyatmağa cəhd edirdi.
Əli Nəzminin şeir dili sadə, səlis, üslubu rəvan, ilhamı qüvvətlidir. O, öz şeirlərində həmişə sadəliyi saxlamağa çalışmışdır. Onda kitab dilinin təsirləri azdır. Bu təsir olsa-olsa ciddi, lirik ruhlu şeirlərdədir. Satirasında danışıq dili və canlı ifadə nümunələri daha çoxdur. Əli Nəzminin təsvirləri yığcam və əhatəlidir. O, vəziyyəti, xasiyyət və lövhəni bir və ya bir neçə söz ilə təsvir etməyi bacarır.
Əli Nəzminin "Sijimqulunamə"sində toplanmış əsərlərindən başqa jurnal və qəzet səhifələrində də bir çox şeirləri vardır.
Bobocan Qafurov
thumb|200px|50 [[somoni əskinasda Bobojon Qafurovun portreti]] Bobocan Qafurov  — Sovet dövlət və partiya lideri, tarixçi, Tacikistan Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin birinci katibi (1946-1956), SSRİ Elmlər Akademiyası Şərqşünaslıq İnstitutunun direktoru, tarix elmləri doktoru, SSRİ Akademiyasının akademiki Elmlər (1968). Tacikistan Qəhrəmanı (1997, vəfatından sonra).
Həyatı
Kəndli ailəsində anadan olub. Anası — şair Roziya Ozodru.
1935-ci ildə Moskvada Ümumittifaq Kommunist Jurnalistika İnstitutunu bitirib.
Siyasi fəaliyyəti
1932 -ci ildən Sov.İKP — KPSS üzvü. Tacikistan universitetlərində pedaqoji işlər görmüş və jurnalistika ilə məşğul olmuşdur. 1936 -cı ildə — "Qızıl Tacikistan" qəzetinin baş redaktor müavini. Eyni zamanda, 1936 -cı ilin oktyabrından Tacikistan Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin Təbliğat və təşviqat şöbəsinin mətbuat sektorunda rəhbər vəzifədə idi. 1937-ci ilin noyabrından — Tacikistan Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin mətbuat və nəşr şöbəsinin müdiri. "Behudoyoni Tokikiston" qəzetinin (Rusiya "Tacikistan Ateisti") baş redaktoru vəzifəsində çalışıb.
1941 - 1944 — Tacikistan Sov.İKP Mərkəzi Komitəsinin təbliğat katibi, 1944 - 1946 - ikinci katib, 1946 - 1956 — Tacikistan Sov.İKP - KP Mərkəzi Komitəsinin birinci katibi. Eyni zamanda, 1948-ci ildən 1951-ci il aprelinədək Tacikistan Sov.İKP Stalinabad vilayət komitəsinin birinci katibi idi.
Sov.İKP-in XIX (1952) və XX (1956) qurultaylarında Sov.İKP Mərkəzi Komitəsinin üzvü seçildi. 2-5, 7-ci çağırış SSRİ Ali Sovetinin deputatı. B. Qafurov partiyanın əsas ideoloqu, Siyasi Büro üzvü M. A. Suslovla sıx dostluq əlaqələri saxlayırdı.
Konstantin Qavriş
Konstantin Viktoroviç Qavriş — inzibatçı, kompüter xidməti üzrə mütəxəssis, "Tərəqqi" medalı laureatı (2016).
Həyatı
Konstantin Qavriş 29 iyul 2016-cı ildə Azərbaycan kinematoqrafiyasının inkişafında xidmətlərinə görə "Tərəqqi" medalı ilə təltif edilmişdir.
Müqəddəs Dmitri Rostovski qalası
Müqəddəs Dmitri Rostovski qalası — Rusiya imperiyası ərazisində müdafiə təyinatı ilə inşa edilən qala. Rostov-na-Donu şəhərinin adına bu qalanın adından törəmişdir. Bu qala heç bir hərbi əməliyyatda istifadə edilməmişdir. 1835-ci ildə qalanın bütün mülkü Anapaya köçürülmüşdür. Qalanın qalıqları XIX əsrin sonları tamamən dağıdılmışdır.
Yerləşməsi
Qala ərazisi indiki Çexov və Krepostnı xiyabanları, Qorki və Stanislavski küçələri arasında yerləşir.
Tikintisi
1740-ci illərdə Temernis gömrükxanasının təhlükəsizliyini təmin etmək məqsədi ilə Müqəddəs Anna qalasındanda güçlü qalanın inşasına ehtiyat qalmışdır. 1744-cü ildə kapitan Sipyaqin əlverişli razi barəfə məruzə etmişdir. Rusiya senatı göndərilən yeddi layihəni üəbul etməmişdir. Bundan sonra iki layihə üzərində (daş və torpaq qalanın inşası) işlər gedir. 20 dekabr 1760-cı ildə Müqəddəs Anna qalasının qarnizonu əraziyə köçürülür. Yelizaveta Petrovna qalanın Müqəddəs Dmitri Rostovski adlandırılması barədə əmr verir. 1761-ci ilin 23 sentyabrda qalanın təməli qoyulur. Tikinti işlərinə Aleksandr İvanoviç Riqelman rəhbərlik etmişdir. Tikinti işlıri 1763-ci ildə başa çatmışdır.
Təsviri
Qalanın ərazisində 28 əsgərlik yataqxanalar, artileriya və silat otaqları, zabitlər üçün evlər və s tikililər vardı.
В 1768 году население крепости превысило пять тысяч человек.
Abidə
Qalanl inşa edənlərin şərəfinə 15 dekabr 2009-ci ildə abidə qoyulmuşdur. Abidə Rostov-na-Donu məhərinin 260 illiyində Bolşoy Sadovnaya küçəsi və Krepostnı xiyabanının kəsişdiyi ərazidə qoyulmişdur. Abidədə inşaatçı Aleksandr İvanoviç Riqelman, qalanın ilk komendantı Somov, ataman Danila Yefremoviç Yefremov və tacir Xastanovun heykəlləri əks olunmuşdur.
Məhbubkəndi (Pərsabad)
Məhbubkəndi — İranın Ərdəbil ostanının Pərsabad şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 620 nəfər yaşayır (110 ailə).
NGC 1338
NGC 1338, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Eridan bürcü istiqamətində yerləşir. Sb tipli. tərəfindən ildə 80.01 sm (31.5 inç) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
İsmayıl Salmanov
İsmayıl Rəhman oğlu Salmanov — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən Müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Salmanov İsmayıl Rəhman oğlu 17.05.1997-ci il tarixində anadan olub.
Xarici keçidlər
Dayısının qisasını alan qəhrəmanımız — Şəhid İsmayıl Salmanov
Sadıq Hüseynov (kimyaçı)
Hüseynov Sadıq Cavad oğlu - görkəmli kimyaçı alim, əməkdar elm xadimi, professor
Çöhrəqoşa (Urmiya)
Çöhrəqoşa - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Urmiya şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 243 nəfər. yaşayır (61 ailə).
Maqsudlu-i Ülya (Pərsabad)
Maqsudlu-i Ülya — İranın Ərdəbil ostanının Pərsabad şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 496 nəfər yaşayır (98 ailə).
Gepard zenit-raket kompleksi
300px|thumb|[[Almaniya Silahlı Qüvvələrinə məxsus olan Gepard 1a2]]
35 mm-lik "Gepard" zenit-raket kompleksi
İstehsalçı ölkə: Almaniya
İstehsalçı fima: Krauss-Maffei Wegmann GmbH & Co KG
Tip: Özüyeriyən zenit-raket kompleksi
İstehsal tarixi: 1973 – davam edir
Xidmətə giriş ili: 1976
İstismar: 1976-cı ildən hal-hazırkı dövrə qədər
İstehsal sayı: 430 ədəd
Ölçülər
Ağırlığı: 47.3 ton
Uzunluğu: 6.55 m
Eni: 3.10 m
Hündürlüyü: 2.20 m
Müdafiə
Zireh qalınlığı: 30 mm polad
Tüstü bombaları
Performans
Dalış dərinliyi: 1 m
Xəndək keçmə: 3 m
Divar dağıtmaq: 1.15 m
Qalxma dərəcəsi: 60º
Motor: MTU MB 838 Ca M500 dizel
At gücü: 830 at gücü
Maksimal sürət: 65 km/saat
Mənzili: 550 km
Dayandırılması: fərdi burulma bar
Silahlanma
2 ədəd 35 mm-lik AZP-23 Oerlikon KDA avtomatik top Kalibr: 35 mm
Lülənin qalxma bucağı: −5º… +85º
Üfüqi tuşlama bucağı: 360º
Mərminin çıxış sürəti: 1175 m/saniyə
Atış tezliyi: 350–400 atış/dəqiqədə
Atəş məsafəsi: 4 km
Radar sistemi
Radar kompleksi: RPK-2
Radar: ön tərəfdə "MPDR-12" və arxa tərəfdə "Albis"
Avtomatik hədəf izləmə məsafəsi: 15 km
7.62 mm-lik "MG 3" pulemyotu Kalibr: 7.62 mm
Mərmi: 7,62×51 mm
Atış tezliyi: 1200 atış/dəqiqədə Güllənin başlanğıc sürəti: 820 m/saniyə
Atəş məsafəsi: 1.2 km
Maksimal atəş məsafəsi: 4 km
Eldar Abdullayev
Eldar Firuddin oğlu Abdullayev — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin baş giziri və hərbi tibb qulluqçusu, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Eldar Abdullayev 1982-ci il iyulun 23-də Sumqayıt şəhərində anadan olub. Ailəli idi. Aysu və Asya adında, həmçinin 2021-ci il fevralın 2-də dünyaya gələn Ahu adında üç qızı yadigar qaldı.