cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Naxçıvanın iqlimi
Atmosfer yağıntıları
Naxçıvan MR ərazisində yağıntı qeyri-bərabər paylanmışdır. Bu fərq ayrı-ayrı dağlıq qurşaqlarda özünü daha aydın göstərir. Arazətrafı maili düzənliklərdə də orta illik yağıntının paylanması eyni dərəcədə deyildir. Orta illik yağıntının miqdarı Culfada (712 m) 215 mm, Dərvişlərdə (900 m) 220 mm, Naxçıvanda (910 m) 251 mm, Ordubadda (928 m) 276 mm, Qıvraqda isə (910 m) 210 mm-ə bərabərdir. Göründüyü kimi, maili düzənliklərdə ən az yağıntı Qıvraqda, ən çox yağıntı isə Ordubadda müşahidə edilir.
Mütləq yüksəkliyi nisbətən az olan dağlıq sahələrdə (1000–1300 mm) ən çox yağıntı Şahbuzda (365 mm), ən az isə Cəhridə (276 mm) düşür. Yüksəkliklərlə yağıntı arasındakı əlaqə əyrisindən aydın olur ki, 1000 metr yüksəkliyə malik olan sahələrdə orta illik yağıntı 320 mm, 1500 m-də 470 mm, 2000 m-də 630 mm, 2500 m-də 750 mm, 3000 m-də 720 mm, 3500 m-də 640 mm-dir. Orta illik yağıntı təxminən 2500–3000 m-ə qədər tədricərı artır, ondan yuxarılarda isə yenidən azalmağa başlayır. Yüksək dağlıq qurşaqda yağıntılar 660 mm ilə (Biçənək 2100m) 768 mm (Kvanus 2500 m) arasında dəyişir.İllik yağıntının miqdarı ayrı-ayrı yüksəklik qurşaqları üzrə aşağıdakı cədvəldəki kimi paylanmışdır. Yuxarıdakı cədvəldən aydın olur ki, yağıntıların orta illik miqdarı Arazətrafı düzənliyə nisbətən (275 mm) alçaq dağlıq qurşaqda (331 mm) 56 mm, orta dağlıq (536 mm) qurşaqda 261 mm, yüksək dağlıq (707 mm) qurşaqda isə 432 mm artıqdır. Yağıntının miqdarı ancaq şaquli istiqamətdə, yəni düzənlik hissədən dağlara doğru deyil, həm də üfüqi istiqamətdə, yəni qərbdən şərqə doğru dəyişir. Belə ki, Naxçıvan MR-in qərb hissəsində təxminən 900'm mütlək yüksəklikdə düşən 250 mm orta illik yağıntı, Muxtar respublikanın şərqində 700 m mütləq yüksəklikdə, başqa sözlə, Arazboyu düzənliyin Dəstə və Ordubad düzlərində müşahidə edilir. Lakin bu fərq 1000 metrlik mütləq yüksəklikdə demək olar ki, tamamilə yox olur. Daha doğrusu, 1000 metrlik mütləq yüksəkliyin hər yerində demək olar ki, ildə 300 mm yağıntı düşür. 1000 metrdən yuxarı, 2000 metr yüksəkliyə qədər yağıntıların üfüqi istiqamət üzrə miqdarı təqribən bərabərdir. 2000–2500 m mütləq yüksəklikdə və ondan yuxarıda bu bərabərlik bir qədər pozulur. Bu, suayrıcından bəzi yerlərin alçaqda (2300 m-ə qədər), digər yerlərin isə yüksəkdə (3500 m-dən artıq) yerləşməsi ilə izah edilməlidir. İlin isti və soyuq dövrlərində yağıntı yüksəkliyin dəyişməsi ilə əlaqədar olaraq dəyişir. İsti dövrdə ən az yağıntı düzənlikdə (160 mm), ən çox isə 3000 m-də (420 mm) düşür. İlin soyuq aylarında ən az yağıntı isti dövrdə olduğu kimi düzənlikdə müşahidə edilir (160 mm), lakin ilin isti dövründən fərqli olaraq ən çox yağıntı 3000 m yüksəklikdə deyil, 2500 m yüksəklikdə (350 mm) düşür. Soyuq dövrdə 2000 metrlə 3000 metr arasında düşən yağıntı təqribən bir-birinə bərabərdir (300 mm).
İsti dövrdə yağıntıların aylar üzrə paylanması Yuxarıdaki cədvəldən göründüyü kimi, ilin isti yarısında bütün aylar üzrə ən çox yağıntı 3000 m-də (20–135 mm), ən az yağıntı isə 1000 m-də (7–50 mm) düşür. İyul və avqust aylarında 2500 metrdə yağıntının miqdarı 3000 m yüksəkliyin yağıntısına (20 mm və 23 mm) bərabərdir.
İlin isti dövründə bütün əraziyə ən çox yağıntı aprel və may, ən az yağıntı isə iyul və avqust aylarında düşür. Aprel və may aylarındakı yağıntı bitkilərin vegetasiya dövründə suya olan ehtiyacını ödəyir və əlavə su ehtiyatı yaratmağa imkan verir. İyul və avqust aylarında isə yağıntı az olduğuna görə əkinlərin becərilməsi tamamilə sün'i suvarmadan asılı olur. Hesablamalar göstərir ki, çoxillik dövr ərzində müşahidə edilən ən çox və ən az yağıntıların miqdarı nəzərə çarpacaq dərəcədə dəyişir. Culfada ən çox (çoxillik dövr ərzində) 355 mm, ən az 90 mm, Dərvişlərdə ən çox 385 mm, ən az 95 mm, Şahbuzda ən çox 545 mm, ən az 200 mm, Biçənəkdə ən çox 985 mm, ən az 410 mm və s. yağıntı müşahidə edilmişdir. Yağıntıların sutkalıq miqdarı da müxtəlifdir. Ən çox sutkalıq yağıntı Ordubadda 43 mm, Culfada 36 mm, Dərvişlərdə 33 mm və Naxçıvanda isə 32 mm qeyd edilmişdir. Ən çox sutkalıq yağıntı əsasən Arazboyu düzənlik rayonda olur. Leysan xarakteri daşıyan belə yağışlar zamanı çox hallarda yarğan və dərələrdən sel axır, təsərrüfata bəzən xeyli ziyan dəyir.
Qar örtüyü
Naxçıvan MR-də qar örtüyünün qalınlığı, yaranması və ərimə vaxtları müxtəlifdir. Qar örtüyünün yaranması orta hesabla alçaq dağlıq qurşaqda dekabrın 20-dən, orta dağlıq qurşağın aşağı hissəsində dekabrın 15-dən, yüksək dağlığın yuxarısında isə oktyabrın 15-dən başlayır. Qar örtüyü alçaq dağlıq qurşaqda ən tez noyabrın 15-də, orta dağlıq qurşaqda isə sentyabrın 15-dən yaranır. Davamlı qar örtüyünün əriməsinin orta vaxtı alçaq dağlıq qurşaqda fevralın 25-də, orta dağlıq qurşaqda aprelin 1-də, yüksək dağlıq qurşaqda isə mayın 1-də başlayır. Qurşaqlar üzrə qar örtüyü davamlı olan günlərin sayı da il ərzində müxtəlifdir. Arazboyu düzənlikdə qar örtüyü 40 gün, orta dağlıq qurşaqda 80 gün, yüksək dağlıq qurşaqda isə təqribən 200 gün davam edir. İl ərzində qar örtüyünün maksimum qalınlığından alınan orta hündürlük ən az düzənlik və alçaq dağlıq qurşaqda (15 sm), ən çox isə yüksək dağlıq qurşaqdadır (40 sm), orta dağlıq qurşaqda bu, 25–30 sm-ə çatır. Qar örtüyünün qalınlığı və davamlılığı kənd təsərrüfatı bitkilərinin inkişafında, səth və yeraltı suların artmasında, torpağın nəmliyinin çoxalmasında mühüm rol oynayır.
Cynometra suaheliensis
(Cynometra suaheliensis) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Naxçıvanın iqlimi
Mümkün buxarlanma və buxarlanma
Termik rejimin yüksəkliyinin təsiri nəticəsi olaraq, Naxçıvan MR ərazisində mümkün buxarlanma il ərzində düzənlik hissədə 1200–1400 mm arasında tərəddüd edir. Bu isə Qafqazda ən yüksək kəmiyyətdir. illik mümkün buxarlanma 1000 m yüksəklikdə 1120 mm-ə, 1500 m-də 860 mm-ə, 2000 m-də isə 640 mm-ə bərabərdir. Ondan yuxarı illik mümkün buxarlanma 500 mm-dən (2500 m) 320 mm-ə qədər (3500 m) enir. İsti dövrün buxarlanma buxarlanması illik mümkün buxarlanmanın əsas hissəsini təşkil edir. Məsələn, 1000 m yüksəklikdə illik mümkün buxarlanma 1120 mm olduğu halda, həmin yüksəklikdə ilin isti dövründə 1010 mm-ə çatır. Ərazidə atmosfer yağıntılarının xeyli azlığı burada buxarlanma miqdarının aşağı düşməsi ilə nəticələnir. Belə ki, Muxtar respublika ərazisində illik buxarlanma düzənliklərdə cəmi 160–200 mm-ə, 2500 m-də isə maksimuma — 380 mm-ə çatır. 3500 m-dən yuxarı o yenidən azalmağa başlayır (3500 m-də 280 mm). İsti dövrdə müşahidə edilən buxarlanma onun illik kəmiyyətinin 60–70 faizini təşkil edir. Yay aylarında buxarlanma minimuma (60–80 mm) düzənlikdə, maksimuma isə (180–190 mm) 2500 metr yüksəklikdə çatır.
Nisbi rütubətlənmə
Nisbi nəmlənmə yağıntının mümkün buxarlanmaya nisbəti olub, faizlərlə ifadə edilir. Naxçıvan MR-də nisbi nəmlənmə yüksəklikdən asılı olaraq dəyişir. İllik nisbi nəmlənmənin ən kiçik qiyməti düzənlik və alçaq dağlıq sahədə müşahidə edilir (20 faizə qədər). Orta dağlıq qurşağın mərkəz hissəsindəki geniş sahədə nisbi nəmlənmə 40–50 faizə çatır. Hündürlük artdıqca nisbi nəmlənmə də çoxalıb. 2000 m yüksəklikdə 110 faiz, 2500 m-də 150 faiz təşki) edir. 1500 m və ondan yuxarı hissədə illik nisbi nəmlənmə ilin isti yarısında olan nisbi nəmlənmədən orta hesabla 25–50 faiz artıqdır. Buxarlanma çatışmazlığı da Naxçıvan MR ərazisində eyni dərəcədə paylanmamşdır. Arazboyu düzənlikdə buxarlanma çatışmazlığı 1200–1100 mm-ə çatır. Belə maksimal buxarlanma çatışmazlığına Qafqazda ancaq Qobustanın cənub-şərq hissəsində rast gəlinir. Ərazinin atmosfer yağıntıları ilə rütubətlənmə dərəcəsini çatışmayan buxarlanma ilə daha aydın göstərmək mümkündür. Daha doğrusu, bu, mövcud termik şəraitdə mümkün buxarlanma ilə buxarlanma arasındakı fərqlə müəyyənləşdirilir ki, o da nəticədə suvarma normasını verir. il ərzində buxarlanma çatışmazlığı 1000 m yüksəklikdə 1500 m-ə nisbətən iki dəfə, 2000 m-ə nisbətən dörd dəfə, 3000 m-ə nisbətən isə 16 dəfə artıqdır. Bu fərq özünü ilin isti və yay dövründə də göstərir. Yay dövründə suvarma tədbirləri çox olduğu sahələrdə belə, buxarlanma çatışmazlığı 520–260 mm-ə çatır.
Külək rejimi
Naxçıvan MR ərazisində müşahidə edilən küləklər əsasən yerli küləklərdir. Onların istiqaməti çox hallarda mürəkkəb relyef quruluşundan asılı olur. Bəzən əraziyə müxtəlif tip hava kütlələrinin daxil olması nəticəsində bu ümumi qanunauyğunluq pozulur. Muxtar respublika ərazisində ilin soyuq dövründə əsasən şimal-şərq və şimal-qərb, ilin isti dövründə isə qərb və cənub küləkləri əsir. Yanvar ayında Arazboyu düzənlikdə şimal küləkləri 20–30 faiz təşkil edir. İyun-avqust aylarında qərb, cənub-qərb küləkləri 30–70 faizə, şimal-şərq və şərq küləkləri isə 0–4 faizə çatır. Yüksək dağlıq qurşaqda (2000–3200 m) ilin isti dövründə əsasən şimal, şimal-şərq və şərq küləkləri müşahidə edilir. Küləklərin istiqaməti dağlıq ərazidə dərələrin istiqamətinə uyğun gəlir. Arazboyu düzənlikdə isə dəyişkəndir. Muxtar respublika ərazisində ən güclü küləklər xüsusilə iyul-avqust aylarında şərq küləkləri, ən zəif küləklər isə şimal küləkləridir. Arazətrafı düzənlikdə ilin soyuq dövründə küləklərin sürəti 1–2 m/san, iyul-avqust aylarında 3–5 m/san çatır. Yüksək dağlıq qurşaqda ilin soyuq dövründə küləyin sürəti 3–7 m/san bərabər olur. Ağ yel və isti quru küləklər əsəndə havanın temperaturu 30 dərəcədən yuxarı qalxır, rütubət isə 30 faizdən aşağı enir. Bu növ küləklər Arazboyu düzənlikdə (aprel-sentyabr ayları ərzində) 50–70 gün, alçaq dağlıq qurşaqda 30–4,9 gün, orta dağlıq qurşaqda 10–29 gün, yüksək dağlıq qurşaqda isə 10 günə kimi müşahidə edilir. Yuxarıda qeyd etdiyimiz ayrı-ayrı iqlim ünsürlərinin təhlili bir daha göstərir ki, Naxçıvan MR-nin ərazisi yüksək termik şəraiti və cüzi rütubətlənməsi ilə respublikanın digər fiziki-coğrafi vilayətlərindən kəskin fərqlənir və Cənubi Qafqazda müstəsnalıq təşkil edir. Məhz buna görədir ki, ərazinin səth örtüyü quraqlığa davamlı bitkilərdən ibarətdir.
İqlim tipləri
Azərbaycan Respublikasının, o cümlədən Naxçıvan MR-in iqliminə və xüsusilə onun ayrı-ayrı ünsürlərinin səciyyəsinə bir sıra elmi məqalələr həsr edilmişdir. Nəticədə Naxçıvan MR-in iqlimini beş tipə ayırmışlar.
Mangifera monandra
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Naxçıvanın iqlimi
İqlim tipləri
Birinci tip yayı quraq keçən soyuq yarımsəhra və quru çöl iqlimidir. Arazboyunca yerləşən maili düzənlik və qismən alçaq dağlıq sahələri (600–1100 m) əhatə edən bu iqlim tipi daxilində orta illik temperatur 10–14 dərəcə, orta illik yağıntı 300 mm-ə qədər, mümkün buxarlanma isə 1200–1400 mm-ə qədərdir. Ən isti (iyul) ayın temperaturu 29 dərəcə, ən soyuq (yanvar) ayın temperaturu isə 3–6 dərəcədir. İldə qar örtüyü 20 gündən 40 günə qədər davam edir.
Yayı quraq və sərin keçən üçüncü iqlim tipi orta dağlıq qurşağın yuxarı, yüksək dağlıq qurşağın isə aşağı (1600–2600 m) hissəsini əhatə edir. Burada orta illik temperatur 6–10 dərəcə, ən isti (iyul) ayın temperaturu 15–20 dərəcə, ən soyuq ayın (yanvar) temperaturu isə mənfi 6–10 dərəcədir. İllik mütləq maksimum 37 dərəcəyədək, illik mütləq minimum isə mənfi 30 dərəcəyədək çatır. Orta illik yağıntının miqdarı ən azı 400 mm, ən çoxu isə 800 mm-dir. Bunun 300 mm-dən 400 mm-ə qədəri ilin isti yarısısında, 200 mm-dən 400 mm-ə qədəri isə ilin soyuq yarısında düşür.
Yayı quraq və çox sərin keçən soyuq iqlim ancaq Zəngəzur silsiləsinin cənub-qərb yamacında yüksək dağlıq qurşağın demək olar ki, mərkəz zolağında 2600 m-lə 3200 m arasında yayılmışdır. Bu iqlim tipinin əhatə etdiyi ərazidə yağıntıların orta illik miqdarı 600–700 mm-ə qədərdir. Havanın orta illik temperaturu 1–3 dərəcə, ən soyuq ayın (yanvar) orta temperaturu mənfi 10 dərəcədən mənfi 13,dərəcəyədək, ən isti ayındakı isə (avqust) 8–12 dərəcədir. Qeyd etmək lazımdır ki, bu və bundan yüksəkdə yerləşən zonada müşahidə edilən ümumi radiasiyanın miqdarı (150–160 k/kal. kv.sm) bütün Cənubi Qafqaz üçün maksimum miqdar hesab olunur.
Ərazinin yüksək dağ zirvələrini (3200 m-dən yuxarı) əhatə edən dağ tundra iqlimi, qış və yayın soyuq olması və yağıntının bundan əvvəlki zonaya nisbətən azalması ilə səciyyələnir. Orta illik temperatur mənfi 3–8 dərəcə, ən soyuq ayın orta temperaturu mənfi 13–16 dərəcə, ən isti ayınkı isə 2–8 dərəcədir.
Mikania salicifolia
Mikania salicifolia Mikania salicifolia Mikania salicifolia
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Moreletina obruta
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Mister Heç kəs (film, 2009)
Mister Heç kəs — 2009-cu il istehsalı, Jaco Van Dormaelin rejissorluğunu etdiyi filmdir. Filmin baş rollarında Cared Leto, Diane Kruger, Rhys Ifans, Sarah Polley, Linh Dan Pham, Daniel Mays və Natasha Little iştirak etməkdədir.
Mövzusu
Başlıqda bəhsi keçən Kişi Heç kəs, 2092-ci ildə dünyada qalmış son ölümlü olan 117 yaşındakı Nemo adlı bir adam. Ölüm yatağındakı Nemo gənc bir uşaqkən bir peronda dayandığını xatırlayır. Qatar qalxmaq üzrədir. Anasıyla birlikdə mi getməli, yoxsa atasıyla mı qalmalıdır? Bu qərar, sonsuz sayda ehtimalı doğuracaq ... Və bir çox planet, iki ölüm və seviləcək qadınlar.
Nümunəvi məktəb (film, 1990)
Film haqqında
Film "Məişət Malları" İstehsalat Birliyinin sifarişi ilə çəkilmişdir.
Xan xan Bəsirəssəltənə
Xan xan Bəsirəssəltənə (1852-1922) — Mirzə Əli Siqqətülislamın yeznəsi (bacısının həyat yoldaşı), Müzəffərəddin şah Qacara yaxın olan saray adamlarından idi.
Anthemis rhodensis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Mangifera nicobarica
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
7 sentyabr
1901–cari
thumb|[[Mobutu Sese Seko]]
Xan xan Bəsirəssəltənə
1895-ci ildə, Müzəffərəddin şah Qacar ilə birlikdə Təbrizdən Tehrana gəlib və Müzəffərəddin şah Qacar padşah olandan sonra, şahın ən yaxın adamlarından oldu. 1896-1897-ci illərdə sarayda şahın xidmətçisi olmaqdan başqa, Tehranın ətrafında olan ellərin (Qaraçorlu eli, Xudabəndəli eli və Osanlu eli) başçısı oldu ki, əvvəllər Əminəssultanın qardaşı, Məhəmməd Qasim xan Vəkiləssəltənənin sahibliyində idi. 1898-ci ildə, Mirzə Əli Əsğər xan Əminəssultanın yenidən iş üstə gələndən sonra,yada Ruslar tərəfindən iş üstə gətirildiyəndən sonra, Bəsirəssəltənə Ərdəbilə sürgün oldu və bir daha Tehrana qayıtmadı, 1922-ci ildə və 70 yaşında vəfat etdi.
Uşaqları, soyadlarını "Bəsirpur" qoyublar.
Nəcməddin Məsud Gilani
Əmir Nəcməddin Məsud Gilani — Səfəvilər dövlətinin vəkili. Gilanlı idi.
Vəkilliyi
Əslən Rəşt dən olan bir zərgər idi. Cəmi 2 il vəkillik etmişdir. 1510-cu ildə vəfat edəndən sonra yerinə Nəcmi Sani kimi məşhur olan Əmir Yah Əhməd İsfahani gətirilmişdi.
Harri Stayls
Harri Stayls — ingilis müğənni, bəstəkar və aktyordur. Onun musiqi karyerası 2010-cu ildə Britaniyanın The X Factor musiqi yarışması seriyasında solo iştirakçı kimi başlamışdır.Yarışda məğlub olduqdan sonra o,2016-cı ildə qeyri-müəyyən fasiləyə getməzdən əvvəl bütün zamanların ən çox satılan oğlan qruplarından birinə çevrilən One Direction oğlan qrupuna qoşulmaq üçün geri qaytarıldı.
Stayls 2017-ci ildə Columbia Records vasitəsilə özünün debüt solo albomunu buraxdı. Albom, Böyük Britaniya və ABŞ-də bir nömrəli debüt etdi və ilin ən çox satılan on albomundan biri oldu, aparıcı sinqlı "Sign of Times", İngiltərə Singles Chart-da birinci yerə çıxdı. Onun ikinci albomu, "Fine Line (2019)" ABŞ Billboard 200-də ilk həftədə ingilis kişi sənətçinin ən böyük satışı ilə debüt etdi və 2020-ci ildə Rolling Stone jurnalının "Bütün zamanların 500 ən böyük albomu" sırasına daxil edildi. Albomun dördüncü mahnısı olan "Watermelon Sugar" adlı sinql ABŞ-də Billboard Hot 100-də birinci yeri tutdu. Staylsin üçüncü tammetrajlı albomu "Harry's House" 2022-ci ildə çıxacaq. O, Kristofer Nolanın 2017-ci ildə çəkdiyi döyüş filmi Dünkerkdə aktyorluq debütünü edib.
Stayls karyerası boyunca Brit Mükafatı, Grammy Mükafatı və Amerikan Musiqi Mükafatı da daxil olmaqla bir çox mükafat qazandı. Musiqi xaricində o, parlaq moda ilə də tanınır və Vogue jurnalının üz qabığında solo görünən ilk kişidir.
İlk İllər
Harri Edvard Stayls 1 fevral 1994-cü ildə İngiltərənin Vusterşir ştatının Reddiç şəhərində ev sahibəsi Anne Tvist (née Selley, keçmiş Cox) və maliyyə işçisi Desmond "Des" Staylsın oğlu olaraq anadan olmuşdur. O, uşaq olanda valideynləri və böyük bacısı Qemma ilə birlikdə Çeşirdəki Holms Şapel kəndinə köçdü. Valideynləri yeddi yaşında olanda boşandılar və anası daha sonra iş ortağı Con Koksla yenidən evləndi, baxmayaraq ki, onlar illər sonra boşandılar. 2013-cü ildə anasının 2017-ci ildə xərçəngdən vəfat edən Robin Tvist ilə sonrakı evliliyi sayəsində Staylsın Mayk adlı böyük ögey qardaşı və Emi adlı ögey bacısı var.
Harri dedi ki, o, "möhtəşəm uşaqlıq" keçirib və həmişə valideynləri tərəfindən dəstəklənib.Uşaq ikən babasının ona hədiyyə etdiyi karaoke aparatında coverlər oxuyub və ilk qeyd etdiyi mahnı Elvis Preslinin "The Girl of My Best Friend" mahnısı olub.Styles Holms Şapel Kompleks məktəbində oxudu,burada o, yerli "Battle of Bands" müsabiqəsində qalib gələn "White Eskimo" qrupunun aparıcı müğənnisi idi.16 yaşında Holms Şapelindəki "V. Mandevil" çörəkxanasında yarı zamanlı işləyirdi.
2010–2015: The X Factor və One Direction
thumb|left|Harri (solda) 2011-ci ildə The X Factor Live Tour-da One Direction ilə Anasının təklifindən sonra, 11 aprel 2010-cu ildə Harri, Stiv Vonder-in "Isn't She Lovely" mahnısını ifa edərək, Britaniya televiziyasında yayımlanan The X Factor mahnı müsabiqəsinin yeddinci seriyasının solo iştirakçısı kimi dinlənildi.O, təlim düşərgəsinə qatıldı, lakin daha da irəliləyə bilmədi. Onun yaş qrupunda olan və eyni zamanda məğlub olan dörd nəfər Simon Kovel tərəfindən idarə olunan "Qruplar" kateqoriyasında yarışmaq üçün 2010-cu ilin iyul ayında qrup yaratmaq məqsədilə bir araya gətirildi.Harri, Nayl Horan, Liam Peyn, Luiz Tomlinson və Zeyn Malikdən ibarət qrup iki həftə məşq etdi; Harri qrup yoldaşlarına One Direction adını təklif etdi və onlarqrup üçün bu adı seçmək qərarına gəldilər.Onlar Böyük Britaniyada xeyli populyarlıq qazanmağa başladılar və canlı şouların ilk dörd həftəsi ərzində Kovelin müsabiqədəki son iştirakı oldu.Qrup sonda The X Factor finalına yüksəldi və üçüncü yeri tutdu. thumb|right|Harri 2014-cü ildə "Where We Are Tour" turu zamanı 2011-ci ilin yanvarında One Direction Kovelin "Syco Records" səsyazma etiketi ilə müqavilə imzaladı.Onların İngiltərədəki bir nömrəli debüt sinqlı "What Makes You Beautiful" və debüt studiya albomu "Up All Night" həmin ilin sonunda buraxıldı.Harri tərəfindən birgə yazılan üç mahnıdan ibarət albom One Direction-ı ABŞ-də debüt albomu bir nömrəyə çatan ilk ingilis qrupu etdi.Onların ardıcıl dörd studiya albomu — "Take Me Home (2012)", "Midnight Memories (2013)", "Four (2014)" və "Made in the A.M. (2015)"—hamısı Böyük Britaniyada bir nömrədə debüt etdi."Midnight Memories" 2013-cü ildə dünyanın ən çox satılan albomu idi və onu müşayiət edən "Where We Are Tour" 2014-cü ilin ən çox gəlir gətirən turu idi eyni zamanda bu tur vokal qrupu tərəfindən bütün zamanların ən çox gəlir gətirən turu olaraq qalır."Four"-un buraxılışından sonra One Direction "Billboard 200" albom cədvəlinin 58 illik tarixində ilk dörd albomu bir nömrədə debüt edən yeganə qrup oldu.Albomlar "Live While We're Young", "Little Things", "Best Song Ever", "Story of My Life", "Drag Me Down" və "History" kimi uğurlu sinqlların yaranmasına səbəb oldu.Harri, həmçinin Ariana Qrandenin 2014-cü il "My Everything" albomu üçün "Just a Little Bit of Your Heart" mahnısını yazmışdır.
Harrin təklifi ilə fanat bazasını "yormaq" istəməyən qrup "Made in the A.M." ilə bağlı tanıtım fəaliyyətlərini tamamladıqdan sonra 2016-cı ildə qeyri-müəyyən fasiləyə getdi.One Direction debütündən bəri dünya üzrə 70 milyon albom, o cümlədən ABŞ-də 7,6 milyon albom və 26 milyon sinql sataraq bütün zamanların ən çox satılan oğlan qruplarından birinə çevrildi. Qrup yeddi Brit Mükafatı, yeddi Amerika Musiqi Mükafatı, altı Billboard Musiqi Mükafatı və dörd MTV Video Musiqi Mükafatı da daxil olmaqla çoxsaylı mükafatlar topladı.
2016–2018: Harri Stayls və Dünkerk
Solo sənətçi kimi, Harri 2016-cı ilin ilk yarısında "Columbia Records" ilə səsyazma müqaviləsi imzalayaraq Cefri Azoffun "Full Stop Management" və istedad agentliyi "CAA-"ya qoşuldu. Təxminən bu vaxtlarda o, həmçinin "Erskine Records" adlı öz rekord leyblini işə saldı.Harrinin debüt albomu üçün qeydlər 2016-cı il ərzində Los-Ancelesdə, Londonda və Port Antonioda, Yamaykada aparıldı. 2017-ci ilin mart ayında o, ilk solo sinqlı olan "Sign of Times"ın aprelin 7-də çıxacağını elan etdi. Mahnı Böyük Britaniya Sinql Chart-da bir nömrəyə və Billboard Hot 100-də dördüncü yerə yüksəldi.thumb|left|2018-ci ildə Kolorado ştatının Denver şəhərində çıxış StaylsQlam rokdan təsirlənmiş yumşaq rok gücü balladası, David Bovinin işi ilə müqayisələr apardı. Rolling Stone "Sign of the Times" mahnısını 2017-ci ilin ən yaxşı mahnısı seçdi. Onun musiqi videosunda Harrinin su üzərində uçması və yeriməsi əks olunub və Britaniyada İlin Videosu nominasiyasında Brit Mükafatını qazanıb. Aprel ayında Stayls ABŞ-də "Saturday Night Live" verilişində musiqili qonaq oldu və Böyük Britaniyada "The Graham Norton Show"-da televiziya debüt solo performansını etdi.
Onun öz adını daşıyan debüt albomu 2017-ci ilin may ayında buraxıldı, bundan sonra o, Avstraliya, Böyük Britaniya və ABŞ daxil olmaqla, bir sıra ölkələrdə bir nömrəli debüt etdi. O, tənqidçilərdən ümumilikdə müsbət rəylər aldı və bir neçə nəşrin 2017-ci ilin ən yaxşı albomları siyahısına daxil edildi.Harri Stayls daha iki sinqlı təqdim etdi: "Two Ghosts" və "Kiwi".Albomun yazı və qeyd prosesini sənədləşdirən Harri Stayls: Albomun arxasında filmi may ayında eksklüziv olaraq Apple Music-də yayımlandı.Stayls Şimali və Cənubi Amerika, Avropa, Asiya və Avstraliyada çıxış edərək, 2017-ci ilin sentyabrından 2018-ci ilin iyuluna kimi ilk möhtəşəm konsert turu olan "Harry Styles: Live on Tour"-a başladı.
Stayls 2017-ci ilin iyulunda Kristofer Nolanın döyüş filmi Dünkerkdə II Dünya Müharibəsi zamanı Dünkerk evakuasiyasında Aleks adlı ingilis əsgəri canlandıraraq bədii filmdə debüt etdi.O, Fionn Vaythed, Tom Qlinn-Karni, Cek Lovden, Kennet Branaq, Sillian Merfi, Mark Raylans və Tom Hardi-nin daxil olduğu bir kadrla birlikdə göründü.Harri rolu "minlərlə gənc kişi" üzərində qazandı; Daha sonra Nolan etiraf etdi ki, o, Stayls-in şöhrətinin ölçüsündən xəbərsiz idi və "o rola gözəl uyğunlaşdığı üçün və həqiqətən də masada yer qazandığı üçün" çəkilib."The Daily Telegraph" kino tənqidçisi Robbie Kollin Staylsı "parlaq, mühakimə olunan və gözlənilmədən heç də sarsıdıcı olmayan performansına" görə təriflədi.
2017-ci ilin noyabrında BBC One, BBC-də Nik Qrimşounun təqdim etdiyi bir saatlıq televiziya proqramı olan "Harry Styles"-ı yayımladı. 2017 ARIA Musiqi Mükafatlarında Stayls Ən Yaxşı Beynəlxalq Sənətçi mükafatını aldı.O, dekabr ayında Ceyms Korden ilə "The Late Late Show" şousunun qonağı olub.Cek Antonoff və İlsey Cuber ilə birlikdə Stayls "Love, Simon (2018)" filminin saundtreki üçün Bleachers qrupunun ifa etdiyi "Alfinin Mahnısı (O qədər də Tipik Sevgi Mahnısı Deyil)" ( mahnısını birgə yazdı. O, həmçinin 2018-ci ilin oktyabrında premyerası olan və televiziya prodüseri Ben Uinstonla yaşadığı müddətdən ilhamlanan CBS kanalının "Happy Together" sitcomunda icraçı prodüser kimi fəaliyyət göstərmişdir. 2018-ci ildə Stayls italyan moda evi Gucci üçün modellik etməyə başladı, brend üçün bir neçə kampaniyada iştirak etdi.
2019–2021: Fine Line
Staylsın ikinci albomu Fine Line-dan aparıcı sinql olan "Lights Up", 2019-cu ilin oktyabrında Böyük Britaniyada üç nömrədə debüt etdi. Stayls noyabrda "Saturday Night Live"-də həm ev sahibi, həm də musiqili qonaq kimi çıxış etdi. Fine Line-dan olan ikinci sinql olan "Adore You" dekabr ayında buraxıldı, Böyük Britaniyada yeddinci nömrəyə və ABŞ-də altıncı nömrəyə yüksəldi.Həmin ay Stayls yenidən Ceyms Kordenin apardığı "The Late Late Show"-un qonağı oldu. thumb|left|2021-ci ildə Love On Tour-da çıxış edən Stayls Fine Line dekabrın 13-də buraxıldı. Albom, Malibu, Kaliforniyadakı Şanqri-La studiyasında Staylsın debüt albomunun arxasında eyni istehsal qrupu ilə yazılmış və "Harry Styles"-ə bənzər səsə malik olmaqla yanaşı, eyni zamanda funk və ruh elementlərini də özündə birləşdirmişdir.Albom tənqidçilərdən ümumiyyətlə müsbət rəylər aldı. "Fine Line" Böyük Britaniyada iki nömrəyə yüksəldi və Nielsen SoundSkan 1991-ci ildə satış məlumatlarını elektron şəkildə izləməyə başlayandan bəri ABŞ-də ingilis kişi sənətçinin ən böyük satış debütü kimi rekordu qıraraq, ABŞ siyahılarına başçılıq etdi.Staylsdan "heç vaxt sahib olmadığı oğlu" kimi bəhs edən müğənni-bəstəkar Stiv Niks, Fine Line-i Flitvud Mak-ın "Rumors" albomuna bənzətdi və bunun onu yeni musiqi yazmağa ruhlandırdığını şərh etdi."Rolling Stone" onu 2020-ci ildə "Bütün Zamanların Ən Böyük 500 Albomu" siyahısında 491-ci yerdə qərarlaşdırdı.Albomdan digər beş sinql, "Falling", "Watermelon Sugar", "Golden", "Treat People with Goodness" və başlıq treki buraxıldı. "Watermelon Sugar" Stayls-ın dördüncü Böyük Britaniyada ilk ona daxil olan sinqlı oldu və dördüncü sıraya yüksəldi, həmçinin ABŞ-də ilk bir nömrəli sinqlı oldu. Əvvəlcə 2020-ci ildə baş tutması planlaşdırılan "Love On Tour" adlı "Fine Line"-a dəstək turu, COVID-19 pandemiyası səbəbindən 2021-ci ilə qədər təxirə salındı.
2020 Brit Mükafatlarında Stayls Britaniya Kişi Solo Artisti və İlin Britaniya Albomu nominasiyalarına namizəd oldu.2020-ci ilin mart ayında o, "NPR Tiny Desk" konserti ilə çıxış etdi və iyulda o, Calm istirahət proqramı üçün "Dream with Me" adlı yuxudan əvvəl hekayəsini nəql etdi.Həmin ilin sonunda Stayls 48-ci Amerika Musiqi Mükafatlarında "Fine Line" üçün Sevimli Pop/Rok Albomu mükafatını, 34-cü ARIA Musiqi Mükafatlarında Ən Yaxşı Beynəlxalq Artist mükafatını və 27-ci Billboard-da Diaqram Uğur Mükafatını qazandı. Musiqi Mükafatları. O, həmçinin Variety-nin İlin Hit Yaradanı seçildi. 2021-ci ilin mart ayında keçirilən 63-cü İllik Qrammi Mükafatlarında o, Ən Yaxşı Pop Vokal Albomu (Fine Line), Ən Yaxşı Pop Solo Performansı ("Watermelon Sugar") və Ən Yaxşı Musiqi Videosu ("Adore You") üzrə üç nominasiya qazandı və Ən Yaxşı Pop Solo Performans nominasiyasında qalib gəldi. "Watermelon Sugar" həmçinin 2021-ci il mərasimi zamanı Stayls Britaniyada ikinci dəfə İlin Sinqlı mükafatını qazandı. 2021-ci il "Ivor Novello Mükafatları"-da "Adore You" Ən Çox İfa edilən Əsər mükafatını qazandı.Harri, 2021-ci ilin noyabrında buraxılan "Marvel Sinematik Kainatı" superqəhrəman filmi olan Əbədilər  filminin orta kredit səhnəsində Tanosun qardaşı Eros / Starfox rolunu oynadı.O, həmin ay öz kosmetik markası "Pleasing"-i satışa çıxardı.
2022: Harry's House və sonrakı aktyorluq rolları
Staylsın üçüncü studiya albomu "Harry's House"-dan "As It Was" adlı aparıcı sinql 1 aprel 2022-ci ildə buraxıldı.O, Böyük Britaniya və ABŞ hit-paradlarının üstünə çıxdı və onun hər iki ölkədə bir nömrəli ikinci solo sinqlı oldu. Stayls, həmin ayın sonunda, "Harry's House"-un 20 Mayda buraxılmasından əvvəl Koçella Valley Musiqi və İncəsənət Festivalına iştirak etdi. O, həmçinin Oliviya Uayldın rejissoru olduğu qarşıdan gələn psixoloji triller filmində Cek rolunu oynamağa hazırlaşır və 2012-ci ilə məxsus eyniadlı romandan uyarlanmış "My policeman" filmində baş qəhrəmanı canlandıracaq.
Yunis Vəlibəyov
Yunis bəy İldırım bəy oğlu Vəlibəyov (d. 1923, Ağdam- ö. 2000, Sumqayıt) — İkinci Dünya müharibəsinin veteranı.
Həyatı
Yunis İldırım bəy oğlu Vəlibəyov 23 avqust 1923-cu ildə Ağdam şəhərində anadan olub. Orta təhsilini 1930-1941-ci illərdə Ağdam 6 saylı orta məktəbdə alıb.
1941-ci ildə Ağdam Pedaqoji Texnikomunda katib vəzifəsində əmək fəaliyyətinə başlayıb və 1943-cü ildə həmin texnikomda işləyərkən Sovet Ordusunda hərbi xidmətə çağırılıb və  Şimali Qafqaz uğrunda gedən döyüşlərdə iştirak edib. Döyüş xidmətlərinə görə ,,Vətən müharibəsi,, ordeni, ,,Almaniya üzərində qələbə,, medalı ilə və yubiley medalları ilə təltif edilmişdir.
1945-ci ildə Qələbədən sonra ordudan tərxis olunmuşdur. 1946-cı ildə SSRİ Dövlət Bankının Ağdam şöbəsində əməliyatçı vəzifəsinə qəbul edilmişdir. 1947-ci ildə ali təhsil almaq üçün Bakı şəhərinə gəlmiş və Xalq Təsərrüfatı İnsitutu]]nun Ticarət-İqtisadiyat fakultəsinə daxil olmuşdur. 1951-ci ildə İnstitutu bitirdikdən sonra 1955-ci ilədək Azərbaycan SSR Ticarət Nazirliyində bir sıra vəzifələrdə işləmişdir.
1955-ci ildə Sumqayıt şəhərində yaradılmış ,,Sumqayıttorq,,a göndərilmişdir və həmin müəssisədə müxtəlif vəzifələrdə çalışmışdır.
1967-ci ildə ,,Sovet ticarəti əlaçısı,, nişanı ilə təltif edilmişdir. 1986-cı ildə həmin müəssisədən təqaüdə çıxmışdır. 2000-ci ildə Sumqayıt şəhərində vəfat etmişdir.
Mangifera odorata
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
VALL-İ (cizgi filmi, 2008)
VALL-İ — kompüter animasiyalı 2008-ci ilin elmi-fantastik filmi.
Cəmil Əhmədli
Əhmədli Cəmil Teymur oğlu (27 oktyabr 1931 – 9 fevral 2010) — fəlsəfə elmləri doktoru, professor, əməkdar elm xadimi. 1997-ci ildə Rusiya Pyotr Elmlər və İncəsənət Akademiyasının akademiki seçilmişdir.
Həyatı
Cəmil Əhmədli 1931-ci il oktyabrın 27-də Gədəbəy rayonunun Söyüdlü kəndində Mirzə Teymur Əhmədli adlı bir müəllimin ailəsində doğulmuşdur. 1938-ci ildə birinci sinifə gedən C. Əhmədli müharibə illərində, məktəblərin çətin fəaliyyət göstərdiyi dövrdə atasının yanında təhsil almışdır. 1948-ci ildə 10-cu sinifdə oxuyarkən respublikada keçirilən riyaziyyat olimpiyadasının qalibi olmuşdur. Həmin il yeni yaradılmış Moskva Fizika-Texnika İnstitutunun nümayəndəsi C. Əhmədlinin oxuduğu məktəbin buraxılış imtahanlarında iştirak etmiş və onun həmin instituta qəbul olunduğunu bildirmişdi, lakin maddi çətinliklərə görə Cəmil Əhmədli Moskvaya gedə bilmir, sənədlərini Azərbaycan Dövlət Universitetinin (indiki Bakı Dövlət Universiteti) fəlsəfə şöbəsinə verərək qəbul olmuş, həmin fakültəni fərqlənmə diplomu ilə bitirmişdir.
Cəmil Əhmədli 1953-cü ilin yayında SSRİ Elmlər Akademiyasının Fəlsəfə İnstitutunun aspiranturasına müsabiqə yolu ilə imtahan verərək qəbul edilmişdir. 1956-cı ildə Akademik Teodar Oyzermanın rəhbərliyi ilə "Azadlıq və zərurət" mövzusunda dissertasiyasını müdafiə edərək, fəlsəfə elmləri namizədi alimlik dərəcəsini almışdır. 1960-cı ildə Bakıda nəşr edilən "Azadlıq və zərurət" (rus dilində) kitabı mövzuya dair keçmiş SSRİ məkanında ilk monoqrafiya idi.
1954–1956-cı illərdə Moskva Dövlət Universitetində, 1958–1962-ci illərdə Azərbaycan Sənaye İnstitutunda, 1963–1972-ci illərdə Bakı Ali Partiya Məktəbində, 1959–1974-cü illərdə Azərbaycan SSR EA-nın Aspiranturasında fəlsəfə kursundan dərs demişdir.
1957-ci ildə Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Fəlsəfə və Hüquq İnstitutunda elmi katib kimi fəaliyyət göstərmiş, baş elmi işçi, şöbə müdiri vəzifələrində işləmişdir. 1958-ci ildən etibarən "Materialist dialektikanın qanun kateqoriyası" mövzusu üzərində çalışmış, 1963-cü ildə 20 çap vərəqi həcmində 2 böyük monoqrafiya çap etdirir. 1964-cü ildə bu əsərlər filosofun doktorluq dissertasiyasının əsasını təşkil etmişdir.
1966-cı ildə bərpa edilən Azərbaycan Xalq Təsərrüfatı İnstitutunun Fəlsəfə kafedrasının müdiri olan C. Əhmədli 1990-cı ilə qədər orada müdir vəzifəsində çalışmışdır. 1990-cı ildən 2000-ci ilə qədər Bakı Dövlət Universitetinin Fəlsəfə və sosiologiya kafedrasının müdiri vəzifəsində işləmişdir. ,
Cəmil Əhmədli 2010-cu il fevralın 9-dan 10-na keçən gecə dünyasını qəflətən dəyişib. Xırdalan qəbiristanlığında torpağa tapşırılıb.
Qoşqar Əhmədovunn qardaşıdır.
Elmi fəaliyyəti
Cəmil Əhmədlinin təşəbbüsü və rəhbərliyi ilə 1969-cu ildə Azərbaycanda ilk sosioloji laboratoriya yaradılmışdır. Laboratoriyanın əməkdaşları fəaliyyət göstərdikləri 15 il ərzində 10-a yaxın aktual mövzu üzrə tədqiqat keçirmiş, 100-dən çox kitab, elmi məqalə çap etdirmiş, 10-dan çox beynəlxalq konfransların təşkilatçıları, iştirakçıları olmuşlar.
Cəmil Əhmədlinin rəhbərliyi ilə fəaliyyət göstərən laboratoriya işçilərindən 6 nəfər namizədlik dissertasiyasını və onlardan 3 nəfəri doktorluq dissertasiyasını müdafiə etmişdir.
C. Əhmədli 16 monoqrafiyanın, 400-dən artıq məqalənin müəllifidir. O 12 doktor, 100-ə yaxın namizəd yetirmişdir. İdrak nəzəriyyəsi problemləri, fəlsəfi kateqoriyalar və prinsiplər problemi, müasir təbiətşünaslığın fəlsəfi problemləri, Elmi Texniki İnqilabın mahiyyəti və sosial nəticələri problemi istiqamətlərində elmi fəaliyyət göstərmişdir. Alim "Azərbaycan Sovet Ensiklopediyası"nda 54 məqalənin müəllifidir.
Cəmil Əhmədlinin həyat və fəaliyyətinin əsas tarixləri, əsərlərinin siyahısı haqqında məlumatları əks etdirən "Biblioqrafik göstərici" kitabı 2001-ci ildə çapdan çıxmışdır.
10 fevral 2011-ci ildə AMEA-nın Fəlsəfə və Hüquq İnstitutunda Cəmil Əhmədlinin xatirəsinə həsr edilmiş gecə keçirilmişdir.
İsa ibn Şeyx
Əbu Musa İsa ibn əş-Şeyx bin əs-Səlil əz-Zühli əş-Şeybani (Ərəbcə: عیسی ابن شیخ (d. ? - ö. 883) — Abbasi valilərindən.
Həyatı
Şeybanilərin Azərbaycanda yerləşmiş olan Rəbiə qoluna mənsubdur. Şeyx deyə məşhur olan atasının adı Əbdürrəzzaq və ya Əhməd olaraq qeyd edilir. İsanı tarix səhnəsinə çıxaran hadisə xəlifə Mütəvəkkil-billah dönəmində (847-861) meydana gəldi. Babəklə iş birliyi qurduğu üçün Samərrada həbs edilən Rəbiə qəbiləsinə mənsub Məhəmməd bin Bəis həbsdən qaçıb Mərənd qalasına sığınınca Mütəvəkkil-billah onu yaxalamaq üçün Buğa əs-Səğirin (Kiçik Buğanın) başçılığında bir ordunu Mərəndə göndərdi. İsa ibn Şeyx də bu orduda vardı. Buğa əş-Şərabi, İbn Bəis ilə eyni qəbiləyə mənsub İsanı ona elçi olaraq göndərdi. İsa, İbn Bəisin adamlarının bir çoxunun onlara aman verilməsi qarşısında təslim olmasına şərait yaratdı. Təslim olmayıb qaçan İbn Bəis yaxalanaraq Samərraya götürüldü.
Təbəri, İsa ibn Şeyxin 251-ci (865-ci) ildə Müvəffəq adlı bir Xarici ilə savaşaraq onu əsir aldığını, daha sonra da xəlifə Müstəin-Billahdan bizanslılara qarşı mübarizə etmək üzərə ona əsgər və təchizat göndərilməsini, ayrıca Sur şəhəri hakiminin yardımçı olmasını istədiyini, Müstəin-Billahın da bunu qəbul etdiyini bildirir. Bu bilgidən İsanın Suriyada sərhəd-sınır bölgələrində vəzifə aldığı anlaşılır.
Xəlifə Mötəz-Billah taxta çıxdığında (866) aralarında Fələstin valisi İsa bin Şeyxin də olduğu bir qrup vali ona biət etmədi. Bunun üzərinə xəlifə, İsa ibn Şeyx üzərinə Dəməşq valisi Nəvşəri bin Tacikin komandasında bir qüvvə göndərdi. İki ordu İordaniyada savaşa tutuşdu. Çətin çarpışmalardan sonra məğlub olan İsa Fələstinə qaçdı, oradan da Misirə keçdi. İsa Misirə çatdığı sırada Mötəzzin bir elçisi Misirə gəlib vali Yəzid bin Abdullah və məiyətindəkilərdən Mötəz üçün biət aldı. Biət edənlər arasında İsa ibn Şeyx də vardı.
İsa ibn Şeyx bu olaydan sonra Misirdən ayrılaraq Fələstinə getdi və Rəmlə ilə Lüd arasında tikdirdiyi sarayına yerləşdi; ardından da İraqa döndü. Qısa bir müddət sonra Mötəz tərəfindən Rəmlə valiliyinə təyin edildi (1 zilhiccə 252 / 13 dekabr 866). İsanın bu təyin üçün nüfuzlu türk əmiri Buğa əş-Şərabiyə (Kiçik Buğaya) 40.000 dinar ödədiyi və ya ödəməyi təahhüd etdiyi qeyd edilir.
Bir rəvayətə görə isə 253-cü (867-ci) ildə Misirdən Samərraya olduqca yüklü pul-para ilə gəlmiş, Hicazdakı qarışıqlıklardan dolayı Misirə yerləşən Həzrət Əli övladından yetmiş nəfərlik bir qrupu Samərraya gətirip Mötəzzə təslim etmiş, bu xidmətinə qarşılıq Fələstinə vali təyin edilmişdir.
İsa ibn Şeyx vali olunca Fələstinin tamamı ilə Dəməşq və çevrəsində hakimiyət qurdu. Suriyadan xəlifəyə götürülən mallara da əl qoydu. Mühtədi-Billah xəlifə olunca İsa ibn Şeyxə, Misir və Suriyadan ələ keçirdiyi pul-paraları ona göndərdiyi təqdirdə əhf ediləcəyini bildirdi. İsa xəlifənin istəyini rədd edərək zimmətinə keçirmiş olduğu 750.000 dinarı göndərmədi. Bunun üzərinə Mühtədi-Billah, Əhməd bin Tolunu İsanın üzərinə göndərdi. Ancaq bu sırada Mühtədi-Billah taxtdan endirildi və Mutəmid-Billah xəlifə oldu. Mötəmid-Billah da zimmətinə keçirdiyi pul-paranı iadə etməsi üçün İsaya elçilər göndərdi. İsa elçilərə bu pul-paranı ordusu üçün xərclədiyini söylədi. Xəlifə, Əhməd bin Tolunun Suriyaya müdaxiləsinə tərəfdar olmadığı üçün ona Misirə dönməsini bildirən bir məktub yazınca Əhməd bin Tolun Misirə döndü.
İsa ibn Şeyx əş-Şeybaniyə daha sonra xəlifə Mötəmid-Billahı tanıması şərtiylə Ərməniyə valiliyi təklif edildi. O da Suriya ilə bərabər eyni zamanda Ərməniyə valisi olacağını düşünərək bu önərini qəbul etdi. Fəqət Mötəmid-Billah, Amacur ət-Türkini Dəməşqə vali təyin etdi. Amacur Dəməşqə yaxınlaşdığında ona qarşı göndərilən İsa ibn Şeyxin oğlu Mənsurun başçılığındakı 20.000 nəfərlik ordunu məğlub etdi və Mənsuru öldürdü. Bu hadisəyə görə Suriya bölgəsi hakimiyətindən ümidini kəsən İsa təyin edildiyi Ərminiyəyə hərəkət etdi, Amacur da Dəməşqə hakim oldu (256/870). Yəqubi, İsanın cəmaziyəlaxir 257-ci (may 871-ci) ildə yanındakı bütün malları Amacura təslim etdiyini bildirir.
İsa ibn Şeyxin Ərməniyyədə hörmət-izzəti getdikcə azaldı, hatta Azərbaycandaki naibi belə 265-ci (878/79-cu) ildə onunla çatışmaya girdi. Erməni tarixçilərinin bildirdiyinə görə daha sonra Amidə getdi. Bu illərdə əl-Cəzirə və bəzi qonşu bölgələrə hakimiyət iddiasında olan İshak b. Kündacık ilə də aralarında çatışmalar oldu. İbn Kündacık, daha sonra İshaq bin Əyyub komandasındakı güclü bir Xarici qrupunu yenilgiyə uğratdı (266/879-80). Buna görə İshaq bin Əyyub, Amiddə olan İsa ibn Şeyx ilə Ərzəndə olan öz adamı Əbül-Mağra bin Musa bin Zürarədən yardım istədi. Bu arada xəlifə Mutəmid-Billah İbn Kündacıkı Mosul, Diyarırəbia və Ərməniyəyə vali təyin etdi. İsa b. Şeyx və digərləri, İbn Kündacıka onu yerlərində buraxması üçün 200.000 dinar göndərib barış təklifində bulundular. İbn Kündacık öncə bu təklifi rədd etdi. Ancaq Isa, İshaq və Əbül-Mağranın onunla savaşmaq üzərə toplandıqları xəbərini alınca qəbul etmək məcburiyyətində qaldı. Daha sonra İbn Kündacık ilə bu üçlü ittifaqın qüvvətləri arasında Nusaybində aparılan savaşı İbn Kündacık qazandı. Amidə qədər onları təqib etdi və mallarına əl qoydu (Ramazan 267 / aprel 881). Təbəri və İbnül-Əsir İsa bin Şeyxin ölüm tarihini 269 (882-83) olarak vərirlər. İbnül-Əsir onu Ərməniyə və Diyarbəkir valisi deyə tanıdır. İsanın ölümü üzərinə yərinə oğlu Əhməd geçdi.
Aerogel
thumb| Aerogel (Latın dili. aer – hava, gelatus – donmuş) – maye halı tamamilə qaz halı ilə əvəzolunmuş, gel şəklində materiallar sinfi. Bu tip materiallar möhkəmlik, şəffaflıq, istiyədavamlılıq, olduqca aşağı istilikkeçiriliciklə yanaşı, rekord aşağı sıxlıq xassəsinə malikdirlər. Amorf silisium oksid, silisium, alüminium oksid və həmçinin xrom oksid əsasında olan Aerogellər mövcuddur. 1990-cı illərin əvvəllərində karbon əsasında olan aerogelin ilk nümunələri əldə edilmişdir.
Strukturu
Aerogel məsaməli meteriallar sinfinə aiddir, bu sinif materiallarda basıqlıq ümumü həcmin ən azı 50% -ni təşkil edir. Adətən bu nisbət 90-99%a çatır, sıxlıq isə 1 -150 кq/м³ təşkil edir. Aerogelin strukturu ağacşəkilli tora bənzəyir. Bu tor 2-5 nm ölçülərində olan nanohissələrin və 100 nm öçülərinə kimi olan məsamələrin klasterlərə birləşməsindən ibarətdir.
thumb|
Tarix
Öz nəticələrini Nature jurnalında nəşr etmiş, Sakit Okean Kollecinin ( College of the Pacific) kimyaçısı Stiven Kistler tərəfindən kəşf olunduğu qəbul olunur.
Xassələri
Aerogel yüngül amma möhkəm penoplasta bənzəyir. Güclü təzyiq zamanı aerogel çatlayır, amma ümumülükdə aerogel çox möhkəm materialdır – öz çəkisindən 2000 dəfə böyük olan təzyiqə davam gətirə bilər. right|thumbnail
İstifadəsi
Hal hazırda NASA – nın "Stardust" (Kosmik toz) layihəsində kosmik toz tələsi üçün xammal kimi istifadə olunub.
Aerogel qaz və maye filtr kimi itifadə olunur. Aliminium nanohissələrinə malik dəmir oksid əsasında olan aerogel partlayıcı maddə kimi istifadə oluna bilər. (Lourens Livermor adına milli laboratoriyanın kəşfi, ABŞ). 2006-cı ilin əvvəllərində bəzi şirkətlər (United Nuclear və başqaları) aerogelin təşkilatlara və fiziki şəxslərə satışını elan etdi. Ölçüsündən və formasından asılı olaraq qiyməti 25$ (fraqment) 125$ kimi (ovuca yerləşəcək ölçüdə) təşkil edir.
Şərur Türk Liseyi
Şərur türk liseyi, Akademik Mahmudov adına Şərur Türk Liseyi — 1994-2014-cü illər arasında Şərurda fəaliyyət göstərmiş lisey. Naxçıvan Türk liseylərinin Şərur filialı idi.
Qızılquşkimilər
Qızılquşkimilərə Antarktida istisna olmaqla, dünyanın bir çox yerində rast gəlmək olur. Bu dəstəyə aid bir çox növün nəsli kəsilmək üzrədir. Azərbaycanda Falco cinsindən olan 8 qızılquş növü qeydə alınmış və bunlardan 7-si Azərbaycan Respublikasının Qırmızı Kitabıbın II nəşrinə daxil edilmişdir.
Şərur Türk Liseyi
Naxçıvan Türk liseyleri
Naxçıvan Türk liseyleri 1992-ci il oktyabr ayında, Ümumilli lider Heydər Əliyevin 1991 ci il noyabr ayında imzaladığı sərəncam əsasında fəaliyyətə başlamışdır. Naxçıvan Türk liseyləri dünyada türkiyə hüdudları xaricində fəaliyyət göstərən ilk türk liseyi olmuşdur. Zaman Təhsil şirkətinin nəzdində fəaliyyət göstərmiş və Naxçıvanda 3 təhsil müəssisəsi – Naxçıvan Türk liseyi, Şərur Türk liseyi və Ordubad Qız liseyi olaraq fəaliyyətdə olmuşdur. Naxçıvan Türk liseylərində ümumilikdə 21i Türkiyədən, 46sı Azərbaycandan olmaqla toplamda 67 müəllim çalışmışdır.
Şərur Türk Liseyinə qəbul
Naxçıvan Türk liseylərinin Şərur filialı olan Akademik Mahmudov adına Şərur Türk Liseyi 1994-2014-cü illər arasında Şərurda fəaliyyət göstərmişdir. Liseyə qəbul imtahan əsasında olmuşdur. İmtahanda 6cı sinifi bitirən hər bir şagirdin iştirak edə bilməsi nəzərdə tutulmuşdur. İmtahan riyaziyyat, məntiq və ana dili fənlərinə dair 100 sualdan ibarət olmuşdur. Qəbul imtahanlarında maksimum nəticə 2008-ci ildə qeydə alınmışdır.
Təhsil
Liseydə tədris dili Azərbaycan dili olmuşdur və xarici dil kimi məcburi olaraq ingilis və türk dilləri tədris olunmuşdur. Tədris mərhələsində həm Türkiyədən, həm də Azərbaycandan olan müəllimlər iştirak etmişdir.Tədris mərhələsində müasir tədris metodlarından və vasitələrindən istifadə olunmuşdur. Tədris otaqları komputerlərlə və projektorlarla təmin olunmuş və müasir təhsil standartlarına tam cavab vermişdir.Həmçinin korpusun bütün otaqlarında elektron lövhe üçün şerait var.Bütün fenlerin kabinetleri fealiyyet göstermişdir.
Kampus
Lisey kampusu 2 ədəd 4 mərtəbəli tədris binası, 3 mərtəbəli yataqxana və idman zalından ibarətdir.Fəaliyyətdə olduğu müddət ərzində kampus 24 saat lisey rəhbərliyi tərəfindən kameralarla nəzarət altında saxlanılmışdır.
Lisey nəzdində müasir standartlara cavab verən yataqxana fəaliyyət göstərmiş, bu da kənar rayonlardan gələn şagirdlərin yerlə təminatı problemini tam aradan qaldırmışdır. Yataqxananın verdiyi xidmətlərə gündə 3 dəfə yemək, camaşırxanadan və video otaqlarından istifadə və s. də daxil olmuşdur. Lisey şagirdlərinin 85 faizi yataqxana xidmətlərindən yararlanmışdır. Yataqxana xidmətləri üçün illik qiymət 200 AZN olmuşdur.
Uğurları
Fəaliyyətdə olduğu müddət ərzində məktəbin şagirdləri hər il beynəlxalq fənn olimpiadalarında və idman turnirlərində çıxış etmişlər. Qatıldığı yarışmalar və olimpiadalarda ŞTL Azərbaycan daxilində fəaliyyət göstərən 5 min lisey arasında 5ci sırada yer almışdır. Medalların əksəriyyəti riyaziyyat, fizika, kimya və bu fənlər üzrə olan müvafiq layihə olimpiyadalarında qazanılmışdır. 2009-cu ildə Türkdilli ölkələrin Naxçıvan sammiti zamanı Türkiyə Respublikası prezidenti Abdullah Gül liseyi ziyarət etmiş və keçirilən tədbirdə həmin il uğur qazanmış lisey şagirdlərini şəxsən mükafatlandırmışdır.
Əlavə maraqlar
Liseydə futbol, voleybol, basketbol, tennis, stolüstü tenis şahmat,trenajor, lanqırd klubları da fəaliyyət göstərmişdir.Liseyin idman komandaları qatıldıqları bir çox yarışları qələbə ilə başa vurmuşlar.Liseyin basketbol komandası qatıldığı Azərbaycan Super Liqasını 3cü olaraq başa vurub. Komandanın adı Naxçıvan Türk Liseyi-Tudor (NTL-Tudor) olmuşdur. Bu komandaya Azərbaycanın məşhur çay markası Tudor sponsorluq etmişdir və komanda Azərbaycan Super liqasında iştirak edən tek lisey komandası olmuşdur.
Bağlanması
Şərur Türk liseyinin fəaliyyəti, Azərbaycanda bütün digər türk məktəbləri kimi, 2014-cü ilin avqust ayında dayandırılmışdır.
Bəndə (musiqi qrupu)
Bəndə — Sumqayıt şəhərində yaranmış Azərbaycan rok qruplarından biri. 2008-ci ildən bugünəcən fəaliyyətdədir.
Qrupun tarixi
Qrup 2008-ci ildə Sumqayıt şəhərində Elçin Emin və Səttar Məhərrəmov tərəfindən qurulub. Müxtəlif problemlərlərə (maliyyə, məkan, musiqi təchizatları) baxmayaraq işinə davam eləyən qrup Şəhər Bağı (QorSad) Mədəniyyət Evini özünə məkan seçir. Bəzi təchizatlar isə İbrahim Emin (Yuxu, Sirr) tərəfindən təmin edilir. Zərbdə ifa üçün Şahin Şəmiyev dəvət olunsa da, Şahinin heç vaxt zərbdə ifa etməməsi səbəbindən bir az məşq etməsi lazım bilinir.
Vokal və qrupa ad axtarışı qrupun vaxtını çox alır; Belə ki, öncə Kamran daha sonra Fərid vokal olaraq qrupa dəvət olunsa da, istənilən nəticə əldə olunmadığı üçün onlarla yollar ayrılır. Sumqayıtın yerli televiziyası olan Dünya TV-də Ramin Quliyevin çıxışını görən Elçin qrupun digər üzvləri ilə Ramin Quliyevin qrupa vokalist olaraq dəvət olunması üçün məsləhətləşir və beləcə Ramin qrupda vokalist kimi fəaliyyət göstərməyə başlayır.
Helix texta
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Konstantin Qamsaxurdiya
Konstantin Qamsaxurdiya (gürc.კონსტანტინე გამსახურდია; ) — gürcü yazıçısı, fəlsəfə doktoru, Gürcüstan Milli Elmlər Akademiyasının akademiki(1944), Şota Rustaveli Adına Dövlət Mükafatının laureatı(1965).
Kurçaloyevski rayonu
Kurçaloyevski rayonu (Chech. Курчалойн кӏошт ) - Rusiya Federasiyasının Çeçenistan Respublikasının tərkibindəki inzibati ərazi vahidi və bələdiyyədir (bələdiyyə rayonu). İnzibati mərkəz Kurçaloy şəhəridir.
Konstantin Qamsaxurdiya
Həyatı
Konstantin Qamsaxurdiya 1893-cü ildə Köhnə Abaşa kəndində Simon Qamsaxurdiya və Elizabet Topuradzenin ailəsində doğuldu.Konstantine Simonun axrıncı, 9-cu oğlu idi. Əlifbanı kəndin klisə məktəbində öyrəndi. Sonra atası oğulları Konstantin və Venonu Senakinin kilisə məktəbinə qoydu. Konstantin 1904-cü ildə məktəbi bitirdi. Bundan sonra atası Konstantineyi qardaşı ilə birlikdə Ktuaisi Zadəgan Gimnazyasına yerləşdirdi, gimnaziyada oxuduğu illərdə o kəndi Abaşişiyə yanlız tətilllərdə gedirdi. Qamsaxurdiyanın Abaşadakı evi Konstantine 1911-ci ildə Ktuaisi Zadəgan gimnaziyasını bitirdi. O Peterburq,Köniqsberq, Leypsiq, Münhen, Berlin universitetlərində təhsil aldı. 1913-cü ilin yazında ölkəsinə müvəqqəti olaraq qayıtdı. Bu dəfə o, Kita Abaşidze tərəfindən qara daş sənayesi təqaüdünə təyin edildi və 1913-cü ilin oktyabrından 1914-cü ilin mart ayına qədər Moskva Universitetinin tarix və filologiya fakültəsində təhsil aldı. 1914-cü il yay fəslində təhsilini davam etdirmək üçün Almanyaya yollandı. Almaniyada keçən vaxtı ərzində yaradıcılıq fəaliyyəti ilə məşğul olmağa başladı. Qamsaxurdiyanın Abaşadaki evi|thumb|left|250px
Kurçaloyevski rayonu
Coğrafiya
Rayon Çeçenistanın şərq hissəsində, respublikanın dağətəyi zonasında yerləşir. Cənub-şərqdə Naji-Yurt rayonu ilə, şimaldan və şimal-şərqdən Qudermes bölgəsi ilə, qərbdən Şali bölgələri ilə və cənubdan Vedeno bölgəsi ilə həmsərhəddir.