cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Qobustan-Abşeron fiziki-coğrafi rayonu
Temperatur rejimi və iqlimi
İl ərzində havanın mütləq minimal (18 - 22 °C) və mütləq maksimal (40-43 °C) temeraturunun amplitudu 65 °C-yə qədərdir. 10 °C-dən yuxarı orta sutkalıq temperaturun illik cəmi cənub-şərqi Qobustanda 4400 °C-dən çoxdur, ondan şimalda və şərqdə isə bu temperatur 3800 °C-yə qədərdir. 10 °C-dən yuxarı orta sutkalıq temeraturun cəmi gəstərir ki, Qobustan - Abşeron rayonu ərazisində olan yüksək istilik ehtiyatından kənd təsərrüfatı bitkiləri becərilməsində istifadə edilərsə, ondan yüksək məhsul götürmək mümkündür. Lakin buranın illik təbii yağıntısının azlığı (300 mm) və rayonun cənub-şərq hissəsində onun respublika ərazisi daxilində minimuma (200 mm-dən az) çatması burada təsərrüfatın genişləndirilməsinə ciddi maneə yaradır. İsti yarımildə (aprel-sentyabr) 100 mm-dən az, soyuq yarım ildə isə 150 mm-ə qədər yağıntı düşür.
Qobustan-Abşeron rayonunda il ərzində qar örtüyü olan günlərin sayı cənub-şərqdə minimal olub, 10 gündən az, şimal-qərbdə isə 20 gündən artıqdır. Bu, Qobustan-Abşeron ərazisindən qış otlaqları kimi istifadə etməyə geniş imkanlar yaradır. Odur ki, bu ərazi respublikamızın ən iri qış otaqlarından biridir. İl ərzində cənub-şərqdə nisbi nəmlik cüzi (20%), şimal-qərbdə isə zəifdir. (30-40%). İl ərzində (aprel-sentyabr) Qobustan-Abşeronda 50-yə qədər ağ yelli günlər olur. Bu isə təsərrüfata ciddi ziyanlar vurur. Əgər Qobustanda hakim küləklər qərbdən və şərqdən əsirsə, Abşeronda əksinə, şimaldan (xəzri) və cənubdan (gilavar) əsir.
Qobustan-Abşeron rayonunun ərazisi respublikamıza daxil olan (yerli hava şəraitindən başqa) 8 hava tipindən ən azı beşinin bilavasitə təsiri altındadır. Odur ki, Qobustan və Abşeron ərazilərində hava əsasən dəyişkən olur.
Daxili suları
thumb|[[Sumqayıtçay. Sumqayıt kanyonu.]] Ərazi ən az axım zonasına daxildir. Burada il ərzində axım 1 l/san km²-dən azdır. Qobustanın şimalında çay şəbəkəsinin sıxlığı 0,20 km/km²-ə çatırsa, onun cənub şərqində və Abşeronda bu rəqəm sıfra enir. Qobustan ərazisindən Sumqayıtçay, Pirsaatçayları keçir. Dövrü olaraq quruyan Ceyrankeçməz çayı Qobustan ərazisində formalaşır. Birinci hər iki çay ilin isti yarısında (xüsusilə iyul və avqust aylarında) quruyur. Ceyrankeçməz çayı isə yağış və qar sularıdan qidalandığından burada su ancaq ilin soyuq yarısında olur. Şıdırığı yağış zamanı Ceyrankeçməz çayından geclü su-palçıq axınlı sel keçir. Bu sellər təsərrüfata ziyan vurmaqla bəzən insan tələfatı ilə də nəticələnir.
Sular öz kimyəvi tərkibinə görə natrium-sulfatlıdır. Bəzi quru dərələrin suyu (xüsusilə ilin yay aylarında) çox acı olub istifadəyə tam yararsızdır. Suyu acı olduğundan dərələrin birini Acı dərə adalandırmışlar. Qobustanda üzə çıxan şirin qrunt suları ancaq onun şimal, şimal-qərb hissəsindədir. Ərazidə suların codluğu çox yüksəkdir.
Torpaq örtüyü
Qobustan-Abşeron ərazisi torpaqları şimal-qərbdən cənub-şərqə doğru tədricən dəyişir. Şimal-qərbdə relyefin qismən yüksəkliyi, illik yağıntıların qismən artıqlığı, ot örtüyünün olması burada şabalıdı və açıq-şabalıdı torpaqların yaranması ilə nəticələnmişdir. Cənub-şərqə doğru havanın temperaturunun artması torpağın qismən quru iqlim şəraitində formalaşmasına və qismən şorlaşmasına səbəb olmuşdur. Odur ki, həmin istiqamətdə şabalıdı, açıq-şabalıdı torpaqlar boz-qonur torpaqlarla, ondan şərqə isə (dəniz sahillərinə doğru) şorakətvari boz-qonur torpaqlarla əvəz olunur.
Təpəlik və yastanlararası çökəkliklərdə şoran və şoranvari torpaqlar yayılmışdır. Abşeron yarımadasının təpəlik və yüksək terras düzənliklərində boz-qonur torpaqlar inkişaf etmişdir. Yuxarıda adları çəkilən torpaqlarda süvarma tətbiq olduqda bir sıra kənd təsərrüfatı bitkilərinin (xüsusilə üzümçülük, bağçılıq, tərəvəzçilik, taxılçılıq) inkişaf etdirliməsi və yüksək məhsul alınması imkanı vardır.
Flora və faunası
Qobustan ərazisində, xüsusilə onun şimal-qərbində və cənub-qərbində yovşanlı, yovşanlı-şoranlı quru çöl bitkiləri, cənub-şərqində isə şoranotulu xırda kollu (kəngiz) yarımsəhra bitkiləri vardır. Abşeron yarımadasının mərkəz hissəsində efemerli, müxtəlif otlar, sahil zonası boyu isə qum bitkiləri yayılmışdır. Şor göllərin yerində və sahillərində, həmçinin tirəarası çökəkliklərdə şoranlıqlar vardır. Abşeron yarımadası bitkiləri bəzən yarımsavanna xarakterini daşıyır. Qobustanın şərq zonasında dar zolaq şəklində birillik şoran otlu sahələr (Bağaz düzü, Lökbatan-Sanqaçal düzü və s.) vardır.
Qobustan-Abşeronda çöl siçanı, qırmızıquyruq qum siçanı çox geniş yayılmışdır. Keçmişdə sürü ilə olan ceyranlardan indi əsər-əlamət qalmamışdır. Burada qırqovul və kəklik vardır. Bu ərazi əsasən qışlaq kimi istifadə olunur. Burada maldarlıq, suvarma əkinçiliyi, üzümçülük və bağçılıq ilbəil inkişaf edir. Zeytun plantasiyaları yüksək məhsul verir. Badam və püstə sahələridə yetərincə genişdir.
Məmməd Altunbay
Məmməd Altunbay — Azərbaycan əsilli Türkiyə hərbi və mülki pilotu. Gəncə üsyanının şahidi. Əslən Gəncə şəhərindən olan Məhəmməd Altunbəy SSRİ-yə məxsus təyyarəni əvvəlcə İrana və daha sonra Türkiyəyə qaçırmaqla bu ölkəyə mühacirət etmişdir.
Həyatı
thumb|right|220px|[[Azərbaycanlı mühacir pilot Məmməd Altunbay. Foto mühacirətə getmədən öncə çəkilib. (1936)]]
Məmməd Altunbay 1911-ci ildə Gəncə şəhərində Zərrabi məhəlləsində Qaçaq İbrahim in evində anadan olub. Altunbayın dəqiq doğum tarixi və doğum günü məlum deyil. Atası Gəncənin Qaramusalı kəndindən olub, şəhərdə Dərvişoğlu Qaçaq İbrahim kimi tanınıb, Çar Rusiyasına qarşı mübarizə aparıb. Anasının adı Bəyim olub.
Məmməd gənclik illəri haqqında xatirələrində yazır:
Daha sonra Altunbay Odessa Ali Hərbi Hava Məktəbinə daxil olur, 1933-cü ildə buranı bitirir. SSRİ-nin bir sıra bölgələrində pilot kimi fəaliyyət göstərir, üç dəfə fəxri fərmanla təltif olunur. 1935-ci ildən etibarən Azərbaycanda repressiya dalğasının və bolşevik zülmünün güclənməsi fonunda Məmməd Altunbay ölkədən çıxmaq barədə qərar qəbul edir və bu məqsədlə eyni düşüncədə olan hərbiçilərlə tanış olur. Altunbayın xatirələrinə əsasən SSRİ-yə qarşı çıxan bir çox tanış və dostu hökumət tərəfindən güllələnmişdir və yerdə qalan 22 şəxslə bərabər imperiyanı tərk etmək barədə yekun qərar vermişdilər.
Hadisədən sonra SSRİ-nin Tehran şəhərində yerləşən səfirliyi vasitəsi ilə imperiya adından İran Şahına bir necə dəfə rəsmi nota göndərilir. Göndərilən nota mətnində Sovet ordusuna məxsus təyyarənin və fərrari pilotların ən qısa zamanda qarşı tərəfə təhvil verilməsi tələb olunurdu. SSRİ-nin İrana təziq göstərməsindən xəbər tutan pilotlar Buxara katibi və Türkiyə Respublikasının Tehranda yerləşən səfirliliyinin əməkdaşlarının vasitəsi ilə həbsxanadan qaçıb, Türkiyə səfirliyinə sığınmaq qərarına gəlirlər. Pilotların həbsxanadan qaçmasına səfirliyinin Osman Koçaoğlu adlı əməkdaşının da xüsusi xidməti olmuşdur.
Məmməd Altunbayın xatirələrinə əsasən qaçış planı ağır şərtlər altında həyata keçirilib və qaçış zamanı pilotlardan biri kommunist təşkikatlarının üzvləri tərəfindən küçədə güllələnərək öldürülüb. Hadisə gecəsi Türkiyə səfirliyinin köməkliyi ilə Məhəmməd Altunbay və digər bir pilot Tehran şəhərindən qaçmağa nail oldular. Şəxslər qaçan zaman kommunist dəstələri tərəfindən yaxalanmağ ehtimalını nəzərə alaraq üzərlərində olan Sovet vətəndaşlığına aid bütün sənədləri yandırmışdılar. Altunbay sənədlərin yandırılmasının onları xilas etdiyini bildirmişdir. Belə ki, qaçış gecəsi pilotlar bir dəstə kommunist tərəfindən sənədlərin yoxlanılması və ayaq üstü sorğu-sual üçün saxlanılmışdır.
Pilotlar səfirlik tərəfindən verilmiş passportların itirilməsini göstərən sənədləri kommunistlərə təqdim etdikdən sonra oradan uzaqlaşmağa nail olmuşdular. Altunbay kommunistlərin onlara inandığını və onları sənədləri itmiş Türkiyə Respublikasının vətəndaşları zənn etdiklərini bildirmişdir. Qaçaq pilotlar səkkiz həftə ərzində gecəli-gündüzlü bir çox təhlükələrdən, ağır mübarizələrdən keçməklə Bağdad şəhərinə çatmışdır. Bağdad şəhərinə olan məsafəni ölkədə qaçaq olduqlarından piyada və gizlənərək getmək məcburiyyətində idilər.
Bağdad şəhərində yerləşən Türkiyə səfirliyinin attaşesi Sahib İlkin tərəfindən qarşılanan pilotlar Türkiyəyə yola salınmaq üçün Bağdadın Kiçik Teleqraf qatar dayanacağına göndərilmişdir. Dayanacaqda Məhəmməd Altunbay və digər pilot gözlənilməz şəkildə ingilis zabitlərinin diqqətini cəlb etmiş və ingilislər onları beşinci alman polkuna mənsub casuslar olması şübhəsi ilə həbs etmişdilər.
Bağdad şəhərində yerləşən ingilis birlikləri geyimlərindən və danışıqlarından yerli cammaatdan fərqlənən bu iki şəxsi əvvəlcə Bağdad şəhərində yerləşən lokal həbsxanada, daha sonra isə ingilis qarnizonunun həbsxanasına göndərmişdir. Pilotlar barəsində aparılan istitaq yekunlaşdıqdan sonra Bağdad ingilis qarnizonunun komandirinin göstərişi ilə hər iki pilot casusluq ittihamı ilə ölümə məhkum edilmişdir.
Türkiyə səfirliyinin attaşesi Sahib İlkin pilotlar barəsində ölüm hökmünün çıxarılmasından xəbər tutandan sonra, diplomatik kanallar vasitəsi ilə məsələyə müdaxilə etməyə çalışır və aparılan uzun danışıqlardan sonra hər iki pilotun cəzasının ləğv edilməsinə və Türkiyəyə göndərilməsinə nail olur. Pilotlar 1941-ci idə Türkiyənin İstanbul şəhərinə göndərilmişdir.
Mühacir kağızında Altunbayın Türkiyəyə tək gəldiyi qeyd edilib. Sənəd 1943-cü ilin 25 may tarixindək doğum kağızı əvəzinə istifadə etmək üçün verilib. Sənədə Altunbayın şəkli də yapışdırılıb. Mühacir kağızı pilota 1942-ci ilin 25 mayında verilib. Sənədin üzərindəki möhürlərdən anlaşılır ki, Altunbaya mühacir olduğuna görə müxtəlif yardımlar edilib.
Altunbay Türkiyəyə gələn kimi pilot kimi fəaliyyətinə davam etməyə qərar verir. 1943-cü ildə bu məqsədlə Baş qərargahın sədrinə müraciət edir. Əskişəhər təyyarəçilik məktəbinə göndərilir. İmtahanlardan uğurla keçərək pilotluq sənədi alır. 1945-1960-cı illər ərzində Türk Hava Yollarında təyyarəçi işləyir.
Ədəbi fəaliyyəti
thumb|right|250px|Məmməd Altunbayın başına gəlmiş hadisələr əsasında [[1967-ci ildə Türkiyədə çəkilmiş 501 nömrəli hücrə filminin afişası. Film, Azərbaycanda SSRİ hakimiyyəti yaradıldıqdan sonra mühacirətdə olan azərbaycanlıların vətən sevgisindən və mübarizə ideyalarından bəhs edir.]]
Məmməd Altunbay Türkiyədə olduğu dövrdə ədəbi və kino mühiti ilə daha yaxından məşğul olmaq imkanı qazanmışdır. Altunbay ilk iş kimi xatirələrini çap etməyə qərar verir. 1953-1954-cu illərdə İstanbulda Hürriyyət və Yeni səhər qəzetlərində xatirələrini Türk təyyarəçisi Məhəmməd Altunbay Rusiyadan necə qaçdı? və Cəhənnəmdə gördüklərim başlıqları ilə 8-9 ay ərzində yayımlayır.
1960-1963-cü illərdə Altunbay Amerika Birləşmiş Ştatlarının Mərkəzi Avropada yerləşən Azadlıq radiostansiyasının Azərbaycan şöbəsi ilə əməkdaşlıq edir. 1963-cü ildə yenidən Türkiyəyə qayıdır.
Bu dövrdə Altunbay həyatı ilə bağlı film çəkir:
Altunbay kommunizmi anlatmaq üçün 33 şəhərdə 180-dən artıq konfransda çıxış etmişdir. Türk dünyasının mədəniyyətini Türkiyədə tanıtmaq üçün bu ölkələrdə çəkilən filmləri Türkiyədə yayımlayır. İbn Sina adlı özbək, Dədə Qorqud və Nəsimi adlı Azərbaycan, Yaşamaq eşqilə dolu bir qadının həyatı və Könüllər şahı adlı uyğur filmlərini kommunizm əleyhinə çəkilmiş Macarıstan alovlar içində filmlərini tamaşaçılara təqdim edir.
Türkiyəyə gəldikdən sonra Altunbay yenidən ailə həyatı qurur. Ankaralı Tiftikçizadələrin ailəsindən Məlahət xanımla evlənir. Altunbay Azərbaycan Kültür Dərnəyinin qurulmasında yaxından iştirak etmişdir. Türk izi, Mücahit jurnalları ilə əməkdaşlıq edir.
Azpetrol
"Azpetrol Ltd" MMC — Azərbaycanda fəaliyyət göstərən neft-qaz şirkəti.
Rəhbərlik
"Azpetrol.Ltd MMC" şirkətinin Baş direktoru Məmmədov Ceyhun Əhməd oğlu-dur
Ümumi məlumat
alt=AZPETROL|thumb|AZPETROL yanacaqdoldurma məntəqəsi|300x300px "Azpetrol" şirkəti 1997-ci il iyulun 15-dən fəaliyyətə başlayıb. Şirkətin ilk yanacaqdoldurma məntəqəsi Bakı şəhərində istismara verilib.
Azərbaycanın iqtisadi məkanına daxil olan "Azpetrol Ltd." MMC-nin əsas fəaliyyəti yanacağın pərakəndə və topdan satışını yanacaqdoldurma və qazdoldurma məntəqələri şəbəkəsi vasitəsilə həyata keçirməkdən ibarətdir.
Hazırda Şirkətin Azərbaycanın əksər iqtisadi zonalarını əhatə etməklə ən müasir avadanlıqlarla təchiz olunmuş 100 yanacaqdoldurma məntəqəsi (YDM), 1 maye qazdoldurma məntəqəsi (QDM ), 4 STQ tipli (CNG) qazdoldurma postu (Sıxılmış təbii qaz), 4 LPG postu (Propan-Butan), 1 STQ tipli (CNG) terminalı və 17 elektromobillərin enerji ilə doldurulma postu fəaliyyət göstərir. Yanacağın keyfiyyətinin yaxşılaşdırılması və məntəqələrin fasiləsiz yanacaqla təmin edilməsi məqsədilə, 1999-cu ildə "Azpetrol"un müasir standartlara cavab verən Neftbazası istifadəyə verilib. Neftbaza Avropanın qabaqcıl ölkələrində istehsal olunmuş elektron avadanlıqlarla, yanğından mühafizə, təhlükəsizlik və yanacağın keyfiyyətinə nəzarət sistemləri ilə təchiz edilmişdir.
Şirkət yanacağın YDM və QDM-lərə fasiləsiz olaraq və vaxtında çatdırılması məqsədi ilə 1999-cu ildə yanacaqdaşıyan maşınların Avtoparkını istismara vermişdir. Beynəlxalq standartlara uyğun təşkil olunmuş həmin Avtoparkda 90 ədəd yanacaq daşıyan avtomobil istənilən vaxt yola çıxmağa hazırdır.
Həmçinin "Azpetrol"un Azərbaycanın ən iri işəgötürənlərindən biri olduğunu xüsusi ilə qeyd etmək vacibdir. Belə ki, hazırda Şirkətdə çalışan işçilərin ümumi sayı 3200 nəfərdən çoxdur.
Missiya və məqsəd
Yüksək keyfiyyət, halallıq, müştəri məmnunluğunun təmin edilməsi kimi keyfiyyətləri "Azpetrol" şirkəti yarandığı gündən özünün başlıca amalı hesab edilib. "Azpetrol" Şirkəti xüsusi ilə də regionlarda iş yerlərinin açılması hesabına əhalinin məşğulluğunun təmin edilməsini özünün prioritet istiqaməti kimi müəyyənləşdirib. Tutduğu vəzifədən, malik olduğu səlahiyyətdən asılı olmayaq əməkdaşlarımızın qarşısında qoyulan başlıca tələb - ciddi nizam-intizam, qarşılıqlı etimad və tələbkarlıq, peşə bilik və bacarıqlarıının daim təkmilləşdirilməsi, müştəri məmnunluğunun təmin edilməsini gündəlik işin şüarına çevrilməsidir.
Mükafatları
• "Azpetrol" şirkəti 2001-ci ildə "İlin Holdinqi" nominasiyasında "Uğur" mükafatına, 14 iyul 2002-ci ildə Nyu-Yorkda Keyfiyyət üzrə keçirilən XVI Beynəlxalq Konvensiyada Keyfiyyət nişanı və "Biznes Prestij" mükafatlarına layiq görülüb.
• Azpetrol "Caspian Energy İntegration Award" şirkəti tərəfindən 2008-ci ildə "İlin keyfiyyətli servis xidmətləri" nominasiyası üzrə, 2010-cu ildə isə "İlin ən yaxşı yanacaqdoldurma məntəqələri şəbəkəsi" nominasiyası üzrə "Uğur" mükafatlarla təltif edilib.
• 6 sentyabr 2010-cu il tarixdə Cenevrədə dünyanın 44 ölkəsinin iştirakı ilə keçirilən Keyfiyyət üzrə BİD (Business İnitiative Directions) Beynəlxalq Konvensiyasında "Azpetrol" şirkəti "Keyfiyyətə Görə Beynəlxalq Qızıl Ulduz" mükafatına layiq görülmüşdür.
• Bundan əlavə, Azpetrol 2011-ci ilin iyun ayında İngiltərənin Oksford ş. keçirilən "Liderlərin Oksford Sammitində" "Kraliça Viktoriya Xatirə Medalı" və dekabr ayında "İlin yanacaqdoldurma məntəqələri şəbəkəsi" nominasiyasında "Azeri Business Award" mukafatları ilə təltif olunmuşdur.
• 2012-ci ilin mart ayında şirkət "İlin yanacaqdoldurma məntəqələri şəbəkəsi" nominasiyasında "Caspian Energy İntegration Award" mükafatı ilə təltif edilmişdir, may ayında isə şirkət daha üç mükafat almışdir, belə ki, 4–5 may 2012-ci il tarixində Avropa Biznes Assambleyası (Europe Business Assembly) və İsveçrənin Keyfiyyət Standartları İnstitutunun (SİQS) İsveçrənin Montre şəhərində keçirilən "Montreux Business Matchmaking" tədbirində Azpetrol "Topdan və pərakəndə yanacaq satışı üzrə "Best Enterprise" ("Ən yaxşı müəssisə") mükafatına və diploma layıq görülmüş; B.İ.D. Beynəlxalq Keyfiyyət Konvensiyasının ABŞ-nin Nyu-York şəhərində 27–28 may tarixində dünyanın 76 ölkəsindən olan müxtəlif sahələrdə uğur qazanmış şirkətlərin keyfiyyət və üstünlüyə görə mükafatlandırma mərasimində Azpetrol Şirkəti xidmətdə keyfiyyət, liderlik, yeni texnologiya və innovasiyaların tətbiqinə görə platin kateqoriyasında "İnternational Quality Summit" mükafatına layiq görülüb.
• 2013-cü il 10–12 aprel tarixində Avropa Biznes Assambleyası (ing. Europe Business Assembly) və Britaniya Direktorlar İnstitutunun London şəhərində keçirilən Liderlər Sammitində (ing. Summit of Leaders) Azpetrol Şirkəti və Şirkətin baş direktoru Hüseynağa Rəhimov fəaliyyətində Avropa standartlarına uyğun intellektual və texnoloji yeniliklər tətbiqinə görə "Avropa keyfiyyəti" Beynəlxalq mükafatlarına (ing. European Quality Award) layiq görülüb.
• 2014-cü il 24–25 oktyabr tarixində Paris şəhərində Business Initiatives Directions (BID) Beynəlxalq Keyfiyyət Konvensiyasının dünyanın 51 ölkəsindən olan müxtəlif şirkətlərin nümayəndələrinin iştirakı ilə mükafatlandırma mərasimi keçirilib. Mərasimdə Azərbaycan şirkəti olan "Azpetrol" xidmətdə yüksək keyfiyyət, liderlik, yeni texnologiya və İnnovasiyaların tətbiqinə və inkişafına görə Diamond kateqoriyasında "World Quality Commitment (WQC) Award-2014" mükafatına layiq görülmüş, "Azpetrol" şirkətinin Baş direktoru isə "Diamond Circle of Quality Award" mükafatı alıb.
• 2014-cü il 16 dekabr tarixində "JW Marriott Hotel Absheron Baku" mehmanxanasında keçirilən "Azeri Business Award" Milli Mükafatının qaliblərinin təqdimat mərasimində "Azpetrol" şirkəti "Müştəri məmnunluğu və yüksək keyfiyyət" nominasiyası üzrə "Azeri Business Award-2014" Milli mükafatına layiq görülüb.
• 2015-ci ilin 16–17 aprel tarixində "Современная АЗС" jurnalının 2015-ci ilin mart ayında keçirdiyi MDB məkanında "Ayın ən yaxşı yanacaqdoldurma məntəqəsi" müsabiqəsində "Azpetrol" şirkətinin H.Əliyev prospekti 108 ünvanında yerləşən yanacaqdoldurma məntəqəsi qalib olub. 16–17 aprel tarixlərində Moskva şəhərində "Müasir yanacaqdoldurma məntəqəsi və neftbaza" mövzusunda keçirilən 12-ci beynəlxalq konfrans-sərgidə müsabiqənin qalibi Diplomu Şirkətə təqdim olunub.
• 11 mart 2015-ci il tarixində "Four Seasons" mehmanxanasında keçirilən "Caspian Energy Award-2015" mükafatının təqdimat mərasimində "Azpetrol" şirkəti növbəti dəfə "İlin yanacaqdoldurma məntəqələri şəbəkəsi" nominasiyası üzrə "Caspian Energy Award-2015" mükafatına layiq görülüb.
• 2018-ci il sentyabr ayının 20-də Bakıda 7-ci Beynəlxalq Caspian Energy Forumu keçirilib. Həmin Forumda "Azpetrol Ltd" MMC – "İlin yanacaqdoldurma məntəqələri şəbəkəsi" nominasiyası üzrə "Caspian Energy Award — 2018" mükafatına layiq görülüb.
• 2020-ci il dekabrın 23-də "Caspian European Club"da "Casipan Business Award — 2020" beynəlxalq mükafatının təqdimetmə mərasimi keçirilib. "Caspian European Club" da təşkil edilmiş mərasimdə ölkə iqtisadiyyatının inkişafına xüsusi töhfə vermis şirkətlərə "Caspian Energy Award – 2020" beynəlxalq mükafatı təqdim edilib. Belə ki, "İlin yanacaqdoldurma məntəqələri şəbəkəsi" nominasiyası üzrə "Azpetrol Ltd" MMC "Caspian Business Award – 2020" mükafatına layiq görülüb.
• Yarandığı gündən öz fəaliyyətini dünya standartlarına uyğun qurmağa və müştərilərinə yüksək xidmət göstərmək amalı uğrunda əhəmiyyətli addımlar atan "Azpetrol Ltd" MMC 11 dekabr 2020-ci il tarixində Almaniyanın "TÜV Thüringen e.V." şirkəti tərəfindən (İSO 9001–2015) Keyfiyyət İdarəetmə Sistemi, (İSO — 14001:2015) İş Sağlamlığı və Təhlükəsizliyi İdarəetmə Sistemi və (İSO — 45001:218) Ətraf Mühit İdarəetmə Sistemləri Sertifikatlarına layiq görülüb. Sertifikatların müddəti 22 iyun 2023-cü ilə qədərdir.
Iphiseiodes setillus
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Stilyan Qrozdev
Stilyan Rosenov Qrozdev (27 iyul 1999) — Bolqarıstanlı kişi ağır atlet. 62 kq çəki dərəcəsində yarışır və beynəlxalq yarışlarda Bolqarıstanı təmsil edir. Stilyan Qrozdev dünya çempionatlarında iştirak etmişdir. Son dəfə 2015 Ağır atletika üzrə Dünya Çempionatında mübarizə aparmışdır.
Fəhlə həyatının başlanğıcı (film, 1979)
Məzmun
Film Yeni Bakı Neftayırma Zavodunun gündəlik həyatından, burada işləyən əməkçilərin qayğılarından, gənc fəhlələrin əməyə alışmalarından və onların mənəvi tərbiyəsindən danışır.
Ekranda əmək veteranlarının öz təcrübələrini gənc fəhlələrə necə öyrətmələri ilə, çilingər Yaşar Nəbiyev, "Peşəsinin ustası" müsabiqəsinin qalibi, laborant Tatyana Katkova, Sosialist Əməyi Qəhrəmanları, 42 saylı qurğunun rəisi Mirzə Baba Abutalıb oğlu, operator O.Savkina, gənclərin hamisi Y.Hüseynov və S.Əsədovla tanış oluruq.
Kinokamera 19 saylı peşə-texniki məktəbdə dərs keçilməsini, neftayıranların ELOU AVT qurğusunda əmək növbəsində durmalarını da lentə almışdır.
Film haqqında
Film Azərbaycan Nazirlər Sovetinin sifarişi ilə çəkilmişdir.
İdştayn
İdştayn — Almaniyanın Hessen torpağının Darmştadt inzibati dairəsində şəhər. Sahəsi 79.6 km2, əhalisi 25696 nəfərdir (2005).
Abdulla Muxtarov
Abdulla İbrahim oğlu Muxtarov — Fizika-riyaziyyat elmləri doktoru, professor, AMEA-nın müxbir üzvü.
Həyatı
24 dekabr 1918-ci ildə Dağıstan Muxtar Respublikasının Rutul rayonunun Saxur kəndində anadan olmuşdur. Azərbaycan Dövlət Universitetinin Fizika fakültəsini bitirmişdir. Fizika-riyaziyyat elmləri doktoru, professordur. Milliyətcə saxurdur. Bakı Dövlət Universitetinin professoru, Evli idi. İki övladı var. 17 may, 2013-cü ildə vəfat edib.
Elmi əsərləri
Xarici ölkələrdə 50-yə yaxn elmi əsəri çap edilmişdir. Əsas elmi nailiyyətləri aşağıdakılardır:
Iphiseiodes zuluagai
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Othonna triplinervia
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Vaduts
Vaduts — Lixtenşteynin paytaxtı.
Fəhlə vüqarı (film, 1975)
Məzmun
Filmdə təkcə Azərbaycanda deyil, bütün Sovet İttifaqında yaxşı tanınan neft maşınqayırma müəssisəsi — "Bakı Fəhləsi" zavodunun fəaliyyətindən danışılır.
Rhus copallina
(Rhus copallina) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Ümumi yayılması
Rusiya, Türkiyə, İraq, İran, Orta Asiya, Kipr, Livan, Suriya, İsrail, İordaniya, Əfqanıstan, Azor və Kanar adalarında təbii arealı vardır.
Polder
thumb|right|Noordoostpolderin kosmosdan çəkilişi,[[Hollandiya(595.41 km²)]]
Polder —( holl. polders - bəndlə əhatələnmiş sahə ) Niderland, Danimarka, Almaniya, ABŞ, Polşa və Yaponiyanın okean və dəniz səviyyəsindən alçaqda yerləşən ovalıqların qurudulmuş və mənimsənilmiş sahəsi.
Bu ərazilər əvvəllər dənizin dibi olmuşdur. Sonralar bu ərazilərdəki sular qurudulmuş və antropogen mənşəli düzənliklər yaradılmışdır. Polderlərdə suyun səviyyəsi drenaj və dənizin və çayların basmasından süni tirələr, bəndlər, dambalar ilə qorunur. Bu torpaqlar yüksək məhsuldarlığı ilə seçilən ərazilərdir.
Rhus crenata
(Rhus crenata) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Iphiseius degenerans
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
V Vaxtanq
V Vaxtanq yaxud I Şahnəvaz xan — Muxrani qolundan ilk Kartli çarı.
Həyatı
Çar I Rüstəm tərəfindən 1653-cü ildə vəliəhd təyin edilmişdi. II Abbas ona Şahnəvaz adını vermişdi. 1658-ci ildə çar elan olunmuşdu.
Hakimiyyəti
1660-cı ildə Araqvi eristavı I Zaalı öldürtmüşdü. 1661-ci ildə oğlu I Arçili İmereti taxtına gətirmişdi. 1664-cü ildə I Arçili həm də Kaxetiya taxtına gətirdi. II Abbasdan sonra Səfəvi taxtına Şah Süleyman Səfəvi (II Səfi) çıxdı. Şah Süleyman (1666 - 1694) 1674-cü ildə yenidən Kaxetiyaya qayıdan İraklini yanına çağırtdırdı. Şahın İraklini Kaxetiyaya hakim təyin edəcəyindən qorxuya düşən Şahnəzər xan (I Arçil) atası Şahnəvaz xanla məsləhətləşmədən İmeretiyaya qaçdı. Hadisələri diqqətlə izləyən Süleyman şah, Şahnəvaz xanı təcili olaraq yanına çağırtdırdı. Şahnəvaz xan yolda vəfat etdi və onu Qumda, mənəvi atası Rüstəm xanın (I Rüstəm) yanında dəfn etdilər.
Ailəsi
2 dəfə evlənmişdi. İlk həyat yoldaşı Rodam Orbeliani, ikinci həyat yoldaşı isə Mariam idi. Övladları:
Sinek
Sinek - rok qrupudur. Onların musiqi alternativi rokun və pop musiqisinin sintezidir. Qrup beş musiqiçidən - Adem Polat, Uğur Koçoğlu, Gökhan Çevir, Sabri Uluhan və Gökhan Taşkın ibarətdir. Uğur Koçoğlu qrupun solistidir.
Turəngtəpə
thumb|Turəngtəpə.
Turəngtəpə İranın tarixi yerlərdən biridir. Turəngtəpə ki, Qorqan düzündə, şimali İranda arxeoloji site, Qorqan şəhərində təxminən 17 km şimal-şərq. Ən qədim neolit ​​və Kalkolitik dövrlər üçün site tarixdə qalır. Saytın tunc həll hissəsi 1900 BC vasitəsilə təxminən 3100-2900 e.ə. təsadüf edir. 1841-ci ildə, site, bəzi material (qızıl gəmilər daxil olmaqla) (Sultan Məhəmməd Şah Qacar​​) üçün göndərdi, Klement tərəfindən müayinə edildi olan Avgust (CA) de site ilkin müasir maraq piquing, Bode. İlk müasir qazıntılar İncəsənət Atkinz Muzeyi tərəfindən sponsorluq 1931-ci ildə Frederik Vulsin tərəfindən aparılmışdır. Boz məmulatları saxsı site aşkar. [7] ortalarında 20-ci əsrdə site (təpə) təxminən 30m hündürlükdə idi. 1959-cu ildə, Jan Deshayes (1924-1979) sayt yenidən keşfedilen və müntəzəm qazıntılar 1979-cu ilə qədər sonra başladı.
Sultanmurad (Avurğazı)
Sultanmurad  — Başqırdıstan Respublikası nın Avurğazı rayonu nda yerləşən kənd. Kənd Stepanovka kənd şurası nın tərkibindədir.
Coğrafi yerləşməsi
Məsafələr:
Əhali
2002-ci ildə keçirilən Ümumrusiya əhalinin siyahıya alınmasına əsasən kənddə tatarlar (79) üstünlük təşkil edir.
Almatı
Almatı (1921-ci ilədək — Vernı, orta əsrlərdə — Almatu) — Qazaxıstanın ən böyük şəhəri və 1927-1997-ci illərdə ölkənin paytaxtı. Əhalisi 2 milyon nəfərdir).
Qazaxıstanın cənub şərqində yerləşən Almatı şəhəri, 1854-cü ildə Rusların şərqdə sərhəd qalası olaraq qurduqları şəhərdir və 2020-ci il 1 sentyabr statistikasına əsasən 1.955.080 nəfər əhalisi ilə Orta Asyanın ən inkişaf etmiş beynəlmiləl şəhəridir. Bir çox ticarət mərkəzi, restoranları, otelleri və kazinoları ilə varlı həyat tərzi ilə seçilir. Öncəki adı Alma Ata olan şəhər Alatau Dağları platosunda yerləşir. Bütün Qazaxıstanda olduğu kimi, Almatıda da ana dil qazaxca və ruscadır. Qazaxıstanın 1991-ci ildə Sovet İttifaqından müstəqillik əldə etməsindən sonra, Almatı şəhəri Qərb bazarlarına açılıb, çox sürətli inkişaf etmişdir. Almatı köhnə paytaxt olmasına baxmayaraq (indiki paytaxt Astana şəhəridir), hələ də ölkənin mədəni, iqtisadi və ticarət mərkəzi olaraq qalır.
Təbiəti
Almatı şəhəri qış turizmi üçün ideal yerdir. Çimbulak qış turizm mərkəzi dəniz səviyyəsindən 3163 metr yuxarıda yerləşir. Çimbulak turizm mərkəzinin yanında yerləşən Böyük Almatı Gölü görməli yerlərdən biridir. Bundan başqa Almatıda təxminən 16 milyondan artıq ağac var.
Muzeylər və abidələr
Mərkəzi Muzeydə Qazaxıstan tarixi ilə bağlı eksponatlar mövcuddur. Panfilov Parkında, II. Dünya Müharibəsində həlak olanların xatirəsinə yanar alov və abidə görməyə dəyər, qüdrətli abidələrdir
Yol planlaması
Almatının mərkəzində çox düzgün yol planlaması var. Bütün küçələr paralel və perpendikulyar şəkildə salınmışdır. Küçənin bir tərəfində binalar tək nömrəli, qarşı tərəfdə da cüt nömrəlidir. Bir ünvanı izah etməyin ən asan yolu, gediləcək yer üzrə kəsişən küçələrin adlarını söyləməkdir. Almatı Qazaxıstanın ən böyük şəhəridir.
Melano Melanson
Melano Co Melanson (d. 1 noyabr, 1974-cü il, Massaçusets ştatı, Midlseks, Vubern) — Massaçusets ştatı, Middlesex qraflığı, Voburnadan olan itkin düşmüş bir yeniyetmə. O, 27 oktyabr 1989-cu ildə bir ziyafətdə olarkən itib. Əvvəlcə müstəntiqlər onun Floridaya qaçdığına inanırdılar. Lakin, həm rəhbər orqanlar, həm də xüsusi müstəntiq tərəfindən aparılan sonrakı araşdırmalar heç bir nəticə vermədi.
Melano Melansonun itkin düşməsi
O, valideynlərinin mütəmadi dava etməsi və narkotik maddə asılılığı səbəbindən əvvəllər evdən qaçmışdı. Melanson itkin düşdüyü vaxt nənəsi ilə birlikdə yaşayırdı, bununla belə, valideynləri ilə əlaqə saxlayırdı. O, 27 oktyabr 1989-cu ildə bir şənlikdə iştirak etmək istədi.
İtkin düşdüyü gün Melanson və dostu məktəbdən erkən ayrılıb evə getməyə qərar verdilər. Həmin gecə o, nənəsinə dostunun (dostu qapı qonşusu idi) evində gecələyəcəyini dedi. Melanson şənlikdə iştirak edə bilmək üçün belə hekayədən istifadə etdi. Şənlik bir sənayə parkının yaxınlığındakı meşəlik ərazidə keçirildi. Melanson orada ən gənc qonaq idi. O, beş oğlan dostunun olduğu bir qrupla getdi. Şənlik növbəti gün səhərə qədər bitmədi. Melansonu tanıyan heç kim onun şənlikdən qayıtdığını görmədi və ya eşitmədi.
28 oktyabr günortadan sonra Melansonun ailəsi onun şənlikdə olduğunu bildikdən sonra onlar, demək olar ki, çata bildikləri hər kəsə zəng etdilər. Onlar Melansonun harada olduğu barədə heç nə öyrənə bilmədilər. Sonda valideynləri Melansonun itkin düşdüyünü xəbər verdilər.
Polis onun axırıncı dəfə tanıdığı iki oğlanla göründüyünü müəyyən etdi. Onlar onun başına nə iş gələcəyi ilə bağlı ziddiyyətli hekayələr danışdılar. Oğlanlardan biri də onu 28 oktyabr səhərin erkən saatlarında yolun başında gördüyünü söylədi.
Nəticə
2009-cu ilin yazında yerli hakimiyyət orqanları bu işin yenidən başladığını elan etdilər və olun həll etmək üçün lazım olan məlumatlara 5000 dollar mükafat təklif etdilər. 2012-ci ildə bu işə cəlb olunan bir həkim Melaniyanı tapmağa kömək etmək üçün “Decomposition Odor Analysis” (DOA)adlı yeni bir elmi metoddan istifadə etdi.
Polis indi Melansonun iyrənc bir oyun qurbanı olduğuna inanır. Onun nənəsi və valideynləri artıq vəfat ediblər.
Qaraisa
Qaraisa - Tiflis quberniyasının Loru-Pəmbək qəzasında, indi Kalinino rayonunda kənd.
Tarixi
Rayon mərkəzindən 10 km cənub-qərbdə yerləşir. 1937-ci ilə kimi Cəlaloğlu (Stepanavan) rayonunun tərkibində olmuşdur. 1937-ci il dekabrın 31-də Kalinino rayonu yarandıqdan sonra Cəlaloğlu (Stepanavan) rayonunun indiki ərazi bölgüsündən çıxarılmışdır.
Toponim üçoxlara mənsub qara isalı türk tayfasının adı əsasında əmələ gəlmişdir. Etnotoponimdir. Quruluşca sadə toponimdir.
Ermənistan prezidentinin 19.IV.1991-ci il fərmanı ilə kəndin adı dəyişdirilib Meğvahovit qoyulmuşdur.
Əhalisi
Kənddə 1922-ci ildə 128 nəfər, 1926-cı ildə 163 nəfər, 1931-ci ildə 196 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır.
1950-ci ilin sonlarında İlməzli sovetliyinə tabe edilmişdir.
1988-ci ilin axırlarında azərbaycanlılar Ermənistan dövləti tərəfindən tarixi-etnik torpaqlarından deportasiya olunmuşdur. İndi ermənilər yaşayır.
Karlos Ruis Safon
Karlos Ruis Safon (25 sentyabr 1964, Barselona) İspaniya yazıçısı. Əsasən roman janrına üstünlük verir.
Romanları 45 ölkədə 30-dan çox dilə tərcümə olunub. Xavyer Syerra və Xuan Qomez Xurado ilə birlikdə müasir İspaniya ədəbiyyatının ən tanınmış simalarından biridir.
Rhus delavayi
(Rhus delavayi) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Laplandiya
right|thumb|upright=1.4|Laplandiya Laplandiya  (Saam dili Sápmi, Sámeednam, Lappi, Lappland и Lapland) — Şimali Avropada yerləşən tarixi-mədəni region, əhalisi saamlardır(qədim adı — loparlar, lapladlılar).
Şaxta Babaların vətəni
Bəzi inanclara görə Laplandiya şaxta babaların vətənidir.
Coğrafiyası və iqlimi
Əsasən soyuq iqlimlidir. Burada normal iqlim −20 dərəcədir. Ən böyük yüksəklik 340 metrdir. Ərazisinin 60%-i küknar meşələridir. Burada ağ ayı, çaqqal, bayquş kimi heyvanlar və quşlar mövcuddur.
Əhalisi
Burada 78 nəfər adam yaşayır. Onlar balıqçılar,eskimoslar,dənizçilərdir.
Tarixi
Bura ilk insanlar 1300-cü ildə gəlmişdilər.
İqtisadiyyatı
Bura balıqçılıq üçün əlverişli yerdir.Lakin burada telekanal,radio,nəşriyyat,xəstəxana və digər şeylər yoxdur.
Dini və dili
Burada müxtəlif dinli insanlar yaşadığı üçün rəsmi dini yoxdur.Rusiyanın tabeliyində olduğu və eskimosların bir qisminin yaşaması səbəbindən eskimos və rus dilinin qarışığından yeni bir mürəkkəb dil yaranmışdır.
Fəxri keşikdə (film, 1938)
Məzmun
Film Azərbaycanda yanğından mühafizə dəstələrinin yaradılmasının XX ildönümünə həsr edilmişdir.
Ratingen
Ratingen — Almaniyanın Şimali Reyn-Vestfaliya torpağının Düsseldorf inzibati dairəsində şəhər. Sahəsi 88.72 km2, əhalisi 91408 nəfərdir (2009).
Takehiro Kasay
Takehiro Kasay (12 noyabr 1993) — Yaponiyalı kişi ağır atlet. 69 kq çəki dərəcəsində yarışır və beynəlxalq yarışlarda Yaponiyanı təmsil edir. Takehiro Kasai dünya çempionatlarında iştirak etmişdir. Son dəfə 2015 Ağır atletika üzrə Dünya Çempionatında mübarizə aparmışdır.
Lyublyana
Lyublyana (Ljubljana) − Sloveniyanın paytaxtı. Əhalisi 247,000 nəfərdir. Şəhər icra başçısı Zoran Yankovic-dir. Əhalinin etnik tərkibini əsasən Sloven dilində danışan Slovenlər təşkil edirlər 87%. Xristianlığın Katolik məzhəbinin üzvləri 39.2% təşkil edirlər. Dinsizlər şəhərin 30.1%-ni təşkil edirlər. Ateistler isə 18.7%, Pravoslavlar 5.5%, Müsəlmanlar 5%
Qısa məlumat
Sloveniyanın ən böyük şəhəri və paytaxtıdır. Ölkənin tam ortasında. 300.000 əhalisi ilə bir paytaxt üçün çox kiçik. Tipik bir Avropa şəhəridir. Şəhər mərkəzindən keçən bir çay və ətrafında pozulmadan qorunmuş köhnə Avropa arxitekturasında olan strukturlar var. 18-ci və 19-cu əsrlər ətrafında Lyublyanada böyük bir zəlzələ baş vermiş və bütün binalar dağılmışdır. Həmin tarixlərdə bütün binalar təkrarən tikilmişdir. Buna görə şəhərin mərkəzindəki bütün binalar eyni dövrün arxitekturasını əks etdirir. Ayrıca şəhərin mərkəzi Preseren Trgdə tapılan 3 körpü Lyublyananın ən işlək yeridir. Bunların bir az irəlisində tapılan əjdaha körpüsündəki Əjdaha və bu körpünün yolunun davamında təpənin üzərinə tikilmiş olan Lyublyana qalası, şəhərin əsas abidələrindəndir.
Yarımburqaz mağarası
Yarımburqaz mağarası — dünyanın ən qədim mağaralarından biridir.
Coğrafi mövqeyi
Mağara İstanbulun mərkəzindən təqribən 22 km şimal-qərbdə; Altınşəhərin 1 km şimalındadır. Cənubundakı Küçükçekmece Gölünün şimal sahilindən 1.5 km uzaqlıqdadır. Mağaraya Halkalı-Altınşəhərdən gələn quru yolla getmək çox rahatdır.
Tədqiqi
İlk dəfə Abdullah Bəy tərəfindən XIX əsrin ortalarında elm dünyasına təqdim olunan Yarımburqaz mağarasındakı ilk dövr arxeoloji qazıntıları Şövkət Əziz Kansunun başçılığı altında, Kılıç Köktenin nəzarəti ilə 1963-cü ildə aşağı mağaranın giriş hissəsində aparılmışdır. Daha sonra 1964 və 1965-ci illərdə Kansu, Kökten və N. Dolunayın başçılığı altında mağara hissələrə bölünərək daha sistemli bir şəkildə araşdırılmışdır. 1966-ci ildən 1986-ci ilə qədər mağaranın müxtəlif səbəblərlə dağılması kimi bir çox səbəblərə görə 1986-cı ildə İstanbul Universiteti; Ədəbiyyat Fakültəsi; Prehistorya elmi tədqiqatçılarından olan Mehmet Özdoğanın başçılığı altında; ikinci dövr Yarımburgaz qazıntıları həyata keçirilmişdir. Bu qazıntılar nəticəsində mağaranın ən qədim sakinlərinin Alt Paleolit dövrünə aid olduğu aşkar edilmiş və bundan sonra da üçüncü dövr qazıntıları başladılmışdır. Bu qazıntılar İstanbul Universiteti Ədəbiyyat Fakültəsi Prehistorya elmi tədqiqatçılarından olan Güven Arsebükün başçılığı altında; ABŞ Berkeleydəki Kaliforniya Universiteti Antropologiya sahəsi tədqiqatçılarından F. Clark Howellın qatılmasıyla; hər iki universitetin ortaq layihəsi olaraq 1988-1990-cı illərdə həyata keçirilmişdir.
Kampimodromus aberrans
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Burberry
Burberry Group Plc — 1856-cı ildə İngiltərədə Tomas Börberi tərəfindən yaradılmış firma. Burberry geyim, parfümeriya və moda aksesuarları istehsalçısıdır.
Business Weekly'yə əsasən Burberry dünyanın 98-ci ən qiymətli brendidir.
Othonna umbelliformis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Kampimodromus adrianae
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Avstraliya Yaşıllar Partiyası
Avstraliya Yaşıllar Partiyası və ya Yaşıllar - Avstraliyada fəaliyyət göstərən siyasi partiya.
Salah
Salah — Qaraqoyunlu elinin kəndlərindən biri olaraq Ermənistan SSR-in İcevan (Karvansara) rayonunda, Tərsəçay sahilində, rayon mərkəzindən 15 km cənub-qərbdə meşə ilə örtülü səfalı bir yerdə azərbaycanlılar yaşamış kənd. Kəndin əhalisinin əhəmiyyətli bir hissəsi 1950-ci ildə qonşu Göyərçin kəndindən köçüb gələnlərdir. Azərbaycanlı əhalisi 1905-ci ildə 39, 1914-cü ildə 64, 1931-ci ildə 112 nəfər olub. Salah kəndindəki son azərbaycanlılar 1988-ci ildə faciəli olaylar zamanı kənddən bütünlüklə qovulmuş və orada ermənilər məskunlaşdırılmışdır. Kəndin adı 1991-ci ildə "Ağavnavank" olaraq dəyişdirilmişdir. Hazırda Tavuş marzına (vilayətinə) aid bir kənddir.
Tarixi
Salah kəndi Qafqaz və Zaqafqaziya diyarı idarəsinin dəyişdirilməsi haqqında 1867-ci il 9 dekabr tarixli çar fərmanı əsasında yaradılmış Yelizavetpol quberniyasının Qazax qəzasına aid olmuşdur. 1918-ci ildən 1920-ci ilə qədər Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin ərazisi daxilində mövcud olmuşdur. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin süqutundan sonra Qazax qəzasında hərbi inqilab komitəsi yaradıldı. Ermənistanda sovet hökuməti qurulduqdan (1920, 29 noyabr) sonra Qazax qəzası ərazisinin 44,5%-i, o cümlədən 1874-cü il inzibati bölgüsünə görə Azasu, Qaradaş, Qılınc kənd, Uzuntala, Baranin, Qalaçı, Kötikənd, Qoşqotan Külpi, Yeni Dilican, Köhnə Dilican, Karvansara, Qaraqoyunlu, Polad-Ayrım, Xaştar, Başkənd, Küləli, Mixaylovsk, Tatlıkənd, Tovuzqala kəndləri Ermənistanın tərkibində qaldı. Qazax qəzasının Azərbaycanın tərkibində qalan torpaqlarında Qazax, Ağstafa, Tovuz, Gədəbəy, Şamxor rayonları, Ermənistana verilmiş torpaqlarda isə Karvansara (İcevan), Çəmbərək (Krasnoselsk), Şəmşəddil, Dilican rayonları yaradıldı.
1988-ci ildə ancaq kənddə yaşayanları nəzərə alsaq, cəmi 300 ailədən ibarət olan Salah və Əmirxeyir kəndlərində doğulmuş olan 11 elmlər doktoru, 29 elmlər namizədi var idi. Bu rəqəm hər 7–8 ailəyə bir alim düşdüyünü göstərir. Bu, çox yerlərdə rast gəlinməyən, kifayət qədər yüksək göstərici idi.
Fərhad – portret cizgiləri (film, 1987)
Məzmun
Film-portret Azərbaycanın xalq artisti, görkəmli pianoçu, professor Fərhad Bədəlbəyli, onun yaradıcılıq axtarışları haqqındadır.
Abu Abdullah Ceyhani
Abu Abdullah Ceyhani (ابو عبدالله جیهانی; ) - fars əsilli bir dövlət adamı və coğrafiyaşünas olub və təqribən 914-922-ci illər ərzində Samanilər dövlətinin baş vəziri olub. Onun yazdığı əsər günümüzə gəlib çatmasa da bir çox sonrakı müəlliflərə öz təsirini göstərmişdir.
Rhus gerrardii
(Rhus gerrardii) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Birinci Milli
Birinci Milli — Azərbaycan Respublikasının Kəlbəcər rayonunun Milli kənd inzibati ərazi dairəsində kənd. Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin 25 may 1991-ci il tarixli, 123-XII saylı Qərarı ilə Kəlbəcər rayonunun Birinci Milli kəndi Sınıqkilsə kənd Sovetindən ayrılaraq, bu kənd mərkəz olmaqla Birinci Milli kənd Soveti yaradılmışdır. 1993-cü ildə Ermənistan Respublikası Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğal edilib. Kənd 25 noyabr 2020-ci ildə Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin uğurlu əməliyyatları nəticəsində Azərbaycana qaytarılıb.
Zəravənd
—  sırasının  fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Birinci Milli
Toponimikası
Tədqiqatçılara görə, toponimin ikinci komponenti yüryüklərin (Türkiyə) tərkibindəki milli tayfasının adı ilə bağlıdır. Yaşayış məntəqəsi 1920-ci illərdə İkinci Milli kəndindən ayrılmış ailələr tərəfindən salınmışdır.
Bar Rafaeli
İsrail və ABŞ-də Pilpel, Castro və Victoria's Secret kimi məşhur markaların kataloqlarında model kimi yer almışdır. Məşhur aktyor Leonardo DiKaprio ilə olan əlaqələri ilə gündəmə gəlmişdir. 2009-cu ildə Sports Illustrated Swimsuit Issue-də baş səhifədə yer almışdır.
Həyatı
Rafaeli, 4 iyun 1985-ci ildə israilli yəhudi ailə olan Rafael və Tzipi cütlüyünün uşağı olaraq dünyaya gəldi. Bar Rafaelinin üç qardaşı var. Anası Tzipi Levini 1970-ci illərdə İsraildə olduqca məşhur model idi. Bar Rafaeli modellik karoyerasına ilk olaraq hələ səkkiz aylıq uşaq olanda reklam kampaniyaları ilə başladı. 15 yaşında isə profesional model olaraq işləməyə başladı.
Kariyerası
Bar Rafaeli Elle, Maxim, Cosmopolitan, Vogue kimi olduqca məşhur jurnallarda yer aldı. Həmçinin Bonita de Mas, Victoria's Secret, Hurley International, Passionata, Pilpel, Agua Bendita kimi məşhur markaların üzü oldu. Həmçinin Rafaeli 2009-cu ildə Sports Illustrated Swimsuit Issue-nin baş səhifə modeli olmuşdur.
Qarakilsə (Loru)
Qarakilsə — İrəvan quberniyasının Aleksandropol qəzasında, indiki Kalinino rayonunda kənd.
Tarixi
Rayon mərkəzindən 15 km məsafədə yerləşir. Qafqazın 5 verstlik xəritəsində Qarakilis formasında qeyd edilmişdir.
Burada Qarakilsə adlı iki kənd olmuşdur: Böyük Qarakilsə, Kiçik Qarakilsə.
Erm. SSR AS RH-nin 25.l.1978-ci il fərmanı ilə kəndin adı dəyişdirilib Lernahovit qoyulmuşdur.
Əhalisi
Böyük Qarakilsədə 1831-ci ildə ermənilərdən başqa 8 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır.
Kiçik Qarakilsədə 1886-cı ildə yalnız 106 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır.
XIX əsrin 90-cı illərində azərbaycanlılar deportasiya edilmişdir. İndi burada yalnız ermənilər yaşayır.
Yaxşı, pis, zalım
Yaxşı, pis, zalım — Serco Leone tərəfindən vestern janrında çəkilmiş film. "Bir ovuc dollar" (1964) və "Bir neçə dollar üçün" (1965) filmlərilə başlayan trilogiyanın sonuncusudur.
Məzmun
Amerikada vətəndaş müharibəsi dövründə, quldur Tuko Ramirez (Zalım) Sarışın (Yaxşı) tərəfindən tutularaq dövlət adamlarına təslim edilir. Sarışın quldurun tutulmasına görə vəd edilən pulu alır. Buna baxmayaraq, o, Tukonu asılarkən kəndirə açdığı atəşlə ölümdən xilas edir.
Sentenza (Pis) isə Bill Karson adında böyük bir miqdarda qızılı gizlətmiş şəxsin izinə düşür. Tuko səhranın ortasında Sarışını öldürmək istəyərkən Bill Karsonla rastlaşırlar. Karson qızılları bir qəbirdə gizlətdiyini söyləmiş və oradaca vəfat etmişdir. Tuko yalnız qəbiristanlığın yerini, Blondi isə qəbirin adını bilirdi. Çətin vəziyyətdə olan bu iki adam məcbur olaraq düşmənçiliyə ara verərək qızılın izinə düşürlər.
Onlar təsadüfən Şimal bölgəsindəki Sentenzanın başçılığı altında olan düşərgədən keçərkən əsir düşürlər. Sentenza orada qızılın yerini bilənləri öyrənir və üç nəfər qəbiristanlığa doğru hərəkət edirlər.
Filmin sonunda kino tarixinin əfsanəvi görüntülərindən biri olan üçnəfərlik duel keçirilir. Bu dueldə sağ çıxan qızılı əldə edəcəkdir.
Klint İstvudun canlandırdığı Sarışın (Blondie) ləqəbi ilə gəzib-dolaşan kovboyun əsl adı film boyu səslənmir.
Veymar konstitutsiyası
thumb|Konstitutsiya broşür formasında. Konstitutsiyaya görə orta təhsilin sonunda o məktəblilərə paylanılmalı idi. Veymar konstitutsiyası və Alman Reyxinin konstitutsiyası - çox hallarda Veymar konstitutsiyası  adlanır. Konstitutsiyasa Almaniya nın Veymar Respublikası erası zamanı (1919-1933) istifadə edilmişdir. Konstitutsiya ilə Almaniya demokratik parlament respublikası elan edilirdi. Qanunverici orqan proporsional nümayəndələr əsasında seçilirdi. Minimum seçki yaşı 20 olmaqla ümumi seçkidən istifadə edilirdi. Nasistlər dövründə konstitutsiya texniki olaraq qüvvədə qalmışdır.
Konstitutsiyanın adı Alman imperiyası zamanı konstitutsiyannı adı ilə eyni idi. Alman dövlətinin rəsmi adı Deutsches Reich idi. Bu 1949-cu ilə qədər belə olmuşdur.
Haqqında
1919-cu il iyul ayının 31-də Alman Müəssislər Məclisi iclasın keçirildiyi yerin adına uyğun olaraq Veymar konstitutsiyasını qəbul etdi. Konstitutsiya avqustun 11-də qüvvəyə mindi. Ölkədə monarxiya quruluşu ləğv edildi. Yeni dövlət quruluşu yaradıldı. Konstitutsiyaya görə Almaniya federativ quruluşlu, prezidentli və parlamentli respublika oldu. Konstitutsiya yaradıcıları ölkənin əsas qanunu hazırlayərkən Fransa və İngiltərə nin təcrübəsini nəzərə almışdılar.
Ölkədə qanunverici hakimiyyət parlamentə məxsus idi. Parlamentin yuxarı palatası reyxsrat adlandırıldı. Reyxsratın yalnız veto qoymaq, referendum və konstitutsiya dəyişikliklərində iştirak etmək hüququ var idi. Onun tərkibinə əhalinin sayına uyğun olaraq torpaq landtaqlarının nümayəndələri daxil edilirdi. Parlamentin aşağı palatası reyxstaq adlandırıldı. Reyxstaqın 68 nəfər üzvündən 27-i prezident tərəfindən təyin olunurdu. O, qanunverici prosesə nəzarət edirdi. Parlament ümumi seçki yolu ilə 4 ildən bir seçilirdi. Seçib-seçilmək hüququ 20 yaş müəyyənləşdirildi. Konstitutsiyada reyxstaqa geniş səlahiyyətlər verildi. Bu səlahiyyətlərə xarici ölkələrlə əlaqələr saxlamaq, müstəmləkə məsələləri, mühacirət, müdafiə, nəşr, ittifaqlar yaratmaq, bank, ticarət, dəmiryolları, sənaye, sosial təminat, vətəndaş azadlıqları və s. daxil idi.
Konstitutsiyaya görə 7 ildən bir seçilən dövlət başçısı prezidentə böyük səlahiyyətlər verilirdi. O, beynəlxalq aləmdə ölkəni təmsil edirdi. O, parlamenti buraxa və qanunları ləğv edə bilərdi. Konstitutsiyanın 48-ci maddəsi ilə prezidentə ölkədə fövqəladə vəziyyət tədbiq etmək səlahiyyəti verilmişdi. Prezident partiyaların fövqündə duraraq respublika quruluşunun və imperiyanın bütövlüyünün təminatçısı oldu. Onun hökumətin başçısını təyin etmək və vəzifədən çıxarmaq səlahiyyəti var idi. Prezident eyni zamanda ölkənin silahlı qüvvələrinin ali baş komandanı vəzifəsini daşıyırdı.
Almaniya 18 torpaqdan ibarət oldu. Hər bir torpağın konstitutsiyası və hokuməti yaradılırdı. Veymar konstitutsiyası yerli qanunverici orqanlar olan landtaqları da formalaşdırdı.
Konstitutsiya vıtındaşlara geniş hüquqular verdi. Veymar konstitutsiyasında şəxsiyyətin hüquq və azadlıqları, ictimai, sosial-iqtisadi məsələlər təsbit edildi. Qadın və kişilər, başqa dilli əhalı, milli azlıqlar qanun qarşısında bərabər elan olundular. Şəxsiyyətin toxunulmazlığı, mənzil hüququ, yazışmaların məxfiliyi, söz, mətbuat, fəaliyyət azadlığı və cəmiyyətlər yaratmaq hüququ verildi. Kilsə dövlətdən ayrıldı. İcbari təhsil tətbiq edildi.
Veymar konstitutsiyası sosial istiqamətli, yeni tipli demokratik dövlət konstitutsiyası idi. Konstitutsiyanın yaradılması ilə klassik liberal konstitutsiya modelindən xeyli irəli gedildi.
Talnik (Avurğazı)
Talnik — Başqırdıstan Respublikasının Avurğazı rayonunda yerləşən kənd. Kənd Semenkin kənd şurasının tərkibindədir.
Coğrafi yerləşməsi
Məsafələr:
Milli tərkibi
2002-ci ildə keçirilən Ümumrusiya əhalinin siyahıya alınmasına əsasən kənddə çuvaşlar (97%) üstünlük təşkil edir.
Yadlaşma (fəlsəfə)
Yadlaşma anlayışı- Marksın nəzəriyyəsinin xüsusilə başlanğıc mərhələsində bariz bir prioritetə və əhəmiyyətə malikdir. Marksın ilkin yazılarında bu prioriteti və yadlaşma anlayışının müxtəlif məzmunlarda görmək olar. 1844-cü il Əlyazmalarını və Alman İdeologiyasını bu nöqtədə xatırlanmağa dəyər. İki cür yadlaşmadan danışmaq olar, Marksın bu çalışmalarında. Bunlardan birincisi təbiətdən qopma mənasındakı yadlaşma: insan, təbiətdən qoparaq mədəni-ictimai sahədə özünə ikinci bir təbiət qurmaq mənasında, təbiətə yadlaşır. Bu insan olması açıqlayan keyfiyyətinə müsbət qarşılanan yadlaşmadır, müəyyən bir müddət olaraq başa düşülür. İkinci yadlaşma isə, şəxsən kapitalist bazarın və kapitalist ictimai sistemin yaratdığı yadlaşmadır. Bunun nəticəsi kimi insan öz təbiətinə yadlaşır.