cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Zond adaları
Zond adaları (, sun. Kapuloan Sunda) — Cənub-Şərqi Asiyada Malay və Yeni Qvineya yarımadaları, eləcə də, Hind və Sakit okeanları arasında geniş arxipelaq. Tərkibinə bir neçə böyük və minlərlə kiçik ada daxildir. Bu adaların çox hissəsi İndoneziyaya, Kalimantan adasının şimal hissəsi isə Şərqi Malayziyaya, çox da böyük olmayan bir hissəsi isə Bruney dövlətinin ərazisini təşkil edir. Timor adasının bir hissəsi isə 2002-ci ildən etibarən Şərqi Timor dövlətinə aiddir.
Bir gecədə baş verdi (film, 1934)
"Bir gecədə baş verdi" — 1934-cü ildə Frank Kepka tərəfindən çəkilmiş bu  ABŞ filmi ekssentrik komediya elementlərindən istifadə olunan ilk filmdir. Filmdə varlı cəmiyyətdən olan ərköyün bir qızın (Klodett Kolber) atasına boyun əyməmək üçün evdən qaçması və bu səyahətdə fəndgir bir jurnalistə (Klark Qeybl) aşiq olması canlandırılır. Filmin süjeti Samuel Hopkins Adams tərəfindən 1933-cü ilin avqustunda qələmə alınan "Gecə avtobusu" (Night Bus) adlı qısa hekayəyə əsaslanır. AKFD-nın 1934-cü ildə 1930 istehsal kodu tətbiqinə başlamasından əvvəl çəkilmiş sonuncu romantik komediyalardan biridir. Belə ki, film artıq 1934-cü ilin əvvəlində (22 fevral) nümayiş etdirilmişdi.
Vladislav Qədirov
Vladislav Əziz oğlu Qədirov (doğ. 20 avqust 1970, Bakı, Azərbaycan SSR, SSRİ) — hücumçu mövqeyində çıxış etmiş sovet, və Azərbaycan futbolçusu. Azərbaycan milli futbol komandasının keçmiş üzvü. SSRİ idman ustası (1987).
Bir gecədə baş verdi (film, 1934)
Bir gecədə baş verdi Oskarın Böyük 5 mükafatını (ən yaxşı film, aktyor, aktrisa, rejissor və ssenari) alan ilk film idi. Bundan sonra bu mükafatlara cəmi iki film; Ququ quşu yuvasının üzərindən uçarkən (1975) və Quzuların səssizliyi (1991) layiq görülmüşdü. 1993-cü ildə Bir gecədə baş verdi ABŞ Milli Film Arxivində Konqres Kitabxanası tərəfindən "mədəni, tarixi və estetik əhəmiyyətinə görə" müdafiə üçün seçildi. 2013-cü ildə film geniş bərpaya məruz qaldı.
Süjet
Son dərəcə varlı olan Aleksandr ərköyün və anasız böyümüş qızı Ellenin (Elli) sərvət ovçusu "Kral" Ustli ilə evlənməsinə qarşıdır. Atasının evliliyin ləğv edilməsi israrlarına görə Elli evdən qaçır və Nyu Yorka, yeni həyat yoldaşının yanına getməyi, daha sonra isə atasıyla onu görüşdürüb barışdırmağı planlaşdırır. Nyu Yorka gedən avtobusda o, işdən yenicə atılmış qəzet işçisi Piter Uorn ilə tanış olur. Elli kimliyini büruzə verməsə də Piter tezliklə onu tanıyır və ona belə bir təklif irəli sürür: Əgər Elli ona qəzet üçün xüsusi bir hekayə verə bilsə Piter onun həyat yoldaşının yanına sağ-salamat çatdıracaq. Əks halda, yerini atasına bildirəcəkdir. Elli Piterin təklifini qəbul edir.
Vladislav Qədirov
Klub karyerası
1988-1991-ci illər ərzində Bakının "Neftçi" komandasının heyətində çempionat oyunlarında 93 oyun keçirib, 11 qol vurub. 1988-ci ildə bu komandanın heyətində Federasiyalar Kubokunun finalçısı olub.
Bir gecədə baş verdi (film, 1934)
Süjet
Səyahətin yekununa az qalmış, bir gecə Elli Piterə onu sevdiyini etiraf edir. Piter ilk başda Ellini rədd etsə də bir az götür-qoydan sonra onu sevməyə qərar verir və bəzi işləri yerinə qoymaq üçün Elli gecə yatarkən qısa müddətliyinə qaldıqları mehmanxananı tərk edir. Gecə mehmanxanın sahibəsi Piterin maşınının yerində olmadığını görür və pul ödəmədən onların aradan çıxacaqlarını düşünərək Ellini mehmanxanadan qovur. Piterin onu orada yalqız qoyub tərk etdiyini sanan Elli atasına zəng vuraraq onu gəlib götürməsini istəyir.
Vladislav Qədirov
Klub karyerası
1992-ci ildə Rusiyanın "Saxalin" klubuna keçib. İki il ərzində bu komandanın heyətində çempionat oyunlarında 74 oyun keçirib, 54 qol vurub. Qədirov "Saxalin" klubunun tarixində ən çox qol vurmuş futbolçudur.
1995-ci ildə "Neftçi"yə qayıtsa da, burada cəmi 2 oyun keçirdikdən sonra yenidən Rusiyaya qayıdıb və Nijni Novqorod şəhərini təmsil edən "Lokomotiv-NN" komandasına keçib. Lakin bu komandanın heyətində rəsmi görüşlərdə debüt etmədən "Arsenal Tula" komandasına transfer olunub.
1996-1997-ci ilərdə "Spartak Ryazan", 1998-ci ildə isə "Lada-Energiya" komandalarında çıxış edib.
1998-ci ildə Azərbaycana qayıdıb və "Bakı Fəhləsi" komandasının heyətində futbolçu karyerasına son qoyub.
Milli karyerası
1987-ci ildə SSRİ yığma komandasının heyətində Kanadada keçirilmiş 17 yaşlı futbolçular arasında dünya çempionatının qalibi olub.
Vladislav Qədirov 13 dekabr 1994-cü ildə Avro 1996-nın seçmə oyunu çərçivəsində Fransa milli komandasına qarşı keçirilmiş görüşdə Azərbaycan milli futbol komandasının heyətində debüt edib. Oyun Fransa yığmasının 2:0 hesablı qələbəsi ilə yekunlaşıb.
Qədirov 1994-1996-cı illər aralığında formasını geyindiyi Azərbaycan milli futbol komandasının heyətində ümumilikdə rəsmi görüşlərdə 10 oyun keçirib.
Məşqçilik karyerası
2006/07 mövsümündə Azərbaycan Birinci Liqasında çıxış edən "Standard Sumqayıt" komandasında baş məşqçi kimi çalışıb.
2009-cu ilin aprel ayında 19 və 21 yaşlılardan ibarət Azərbaycan yığmalarının seleksiyaçı məşqçisi təyin olunub.
2010/11 mövsümündə Bakının "Rəvan" komandasında baş məşqçi çalışıb və komandasını yüksək liqaya yüksəldib. 2011-ci ilin may ayında "Rəvan"ın idman direktoru təyin olunub. 2011-ci ilin sentyabr ayında "Rəvan"ın baş məşqçisi postunda Bəhmən Həsənovu əvəzləyib. 2012-ci ilin fevral ayında istefaya göndərilib.
Kaliforniya Texnologiya İnstitutu
Kaliforniya Texnologiya İnstitutu (qısa adı: Kaltek) — Amerika Birləşmiş Ştatlarının Kaliforniya ştatının Pasedena şəhərində yerləşən ali təhsil müəssisəsi. İnstitutda təbii elmlər və mühəndislik sahəsinə xüsusi diqqət yetirilir. Kaliforniya Texnologiya İnstitutu NASA-nın Cet Propuljon laboratoriyasını idarə edir. İnstitut təxminən 2100 tələbəsi (900 tələbə və 1200 aspirantı) olan kiçik bir ali məktəb olsa da, dünyanın ən yüksək reytinqli ali məktəbləri sırasındadır.
Tarixi
Kaliforniya Texnologiya İnstitutunun əsası peşə məktəbi kimi 1891-ci ildə Pasedenada yerli biznesmen və siyasətçi Amos G.Trup tərəfindən qoyulmuşdur. Məktəb 1921-ci ilə qədər Trup Universiteti, Trup Politexnik İnstitutu və Trup Texnologiya Kolleci kimi tanınmışdır.
Cənubi Kaliforniyanın çiçəklənən iqtisadiyyatı və tərəqqisi sayəsində institut 1920-ci ildə özünün yüksək inkişafı dövrünə qədəm qoymuşdur. 1923-cü ildə institutun əməkdaşı R.E.Milikan fizika elmi sahəsində Nobel mükafatı ilə təltif olunmuşdu. 1925-ci ildə isə məktəbdə geologiya kafedrası açılmış, Harvard Universitetinin tarix, hökumət və iqtisadiyyat fakültəsinin sədri Vilyam Munro işə qəbul edilmiş, bəşəriyyət və ictimai elmlər fakültəsi yaradılmışdı. 1926-cı ildə burada aeronavtlar məktəbinin yaradılmışdır. Teodor von Karman bu işə cəlb edilib. Karman 1926-cı ildə Reaktiv təkan laboratoriyasını yaradaraq institutun dünyanın raket elmi mərkəzinin ayrılmaz bir hissəsinə çevrilməsində mühüm rol oynayıb. 1928-ci ildə isə Tomas Hunt Morqanın rəhbərliyi altında biologiya fakültəsinin əsası qoyulub. ABŞ-də dövrünün ən məşhur bioloqu olan Tomas Hunt Morqan irsiyyətdə gen və xromosomların rolunu kəşf etmişdi. 1930-cu ildə professor Corc Mak Qinitin hamiliyi ilə Korona del Marda Kerkof Marin laboratoriyası yaradıb. 1928-ci ildə isə Palomar rəsədxanası fəaliyyətə başlamışdı.
R.E.Milikan "icraçı şuranın sədri" (prezidenti) kimi 1921-ci ildən 1945-ci ilə qədər fəaliyyət göstərmişdi. Onun nüfuzu o qədər yüksək olub ki, hətta institutu "Milikanın məktəbi" adlandırmlışlar.
Müasir dövrdə Kaltek kiçik, lakin diqqəti cəlb edən bir təhsil ocağıdır. Təxminən 293 professoru, 66 tədqiqat fakültəsi, 104 görkəmli professor heyəti, 5000 doktoru olan Kaltek İnstitutu özəl təhsil müəssisəsi kimi Təsisçilər heyəti tərəfindən idarə olunur.
Akademik bölmələr
İnstitut aşağıdakı bölmələrdən ibarətdir:
Yataqxana sistemi
XX əsrin əvvəllərindən Kaltekdə tələbələrin qaldıqları yataqxanaların tələbə-qardaşlıq klublarına çevrilməsi qərara alınıb. Beləliklə, burada 4 tələbə şəhərciyi tikilib. 1960-cı ildə əlavə 3 şimal tələbə şəhərciyi salınıb.
Tədris
Kaltek İnstitutunda oxumaq heç də asan deyil. Hətta burada oxumaq digər Amerika universitetlərində oxumaqdan çətin hesab edilir. Tələbələr az bir zaman ərzində kifayət qədər çox informasiyanı mənimsəməlidirlər. çox zaman bu prosesi "nəhəng su kəmərindən su içmək" prosesi ilə müqayisə edirlər. Kaltekdə təhsil həyatını çox zaman bir aforizmlə səciyyələndirirlər: "Təhsil, yuxu, ictimai həyat: üçündən ikisini seç". Ali məktəbin ən məşhur fakültəsinin fizika fakültəsi olmasına baxmayaraq, son zamanlar rektor Şamo Kaltekin reytinqini biologiya sahəsində də yüksəltməyə çalışır. Tədris ocağında fənlərarası proqram olan "Hesablama və neyron sistemlər" də tədris olunur.
Fakültələr
Kaltek hər bir tələbə və aspiranta bir neçə ixtisaslaşmada təhsil təklif edən altı bölmədən ibarətdir:
Tələbələr üçün proqram
Digər Amerika ali məktəblərindən fərqli olaraq, Kaltek tələbələri 4 il deyil, 5 il təhsil alırlar. Kaltekdə tədris olunan ixtisaslar əsas və əlavə ixtisaslara bölünmür. Tələbələr bir və ya iki fənn üzrə müxtəlif bölmələrdə ixtisaslaşa bilərlər.
Kaltek dəqiq elmlər üzrə icbari kurs proqramları ilə digər ali məktəblərdən seçilir. Bütün tələbələr 5-3 semestr riyaziyyat, diferensial bərabərlik və statistika, 5 semestr fizika, kvant mexanikası, 2 semestr kimya və 3 semestr biologiya keçirlər. Bütün tələbələr tədrisin 2 semestrini laboratoriya şəraitində aparmalı, 12 semestr humanitar və ictimai elmlər sahəsində kurs keçməlidirlər.
Burada tədris proqramlarının ağırlığına baxmayaraq, çox az sayda tələbə institutdan çıxır, yaxud da digər institutlara göndəriş alır. İlk iki semestrdə tələbələrə məqbul və qeyri-məqbul qiymətlər verilir ki, bu da məktəbdən universitetə keçid faktorunu bir qədər yüngülləşdirir. Burada tələbələr yarışmır, ev tapşırıqlarında bir-birinə kömək edir. Beləliklə, yaxşı oxumayan tələbələr də materialı mənimsəyə bilir və geriləmirlər.
Kaltek İnstitutunun tələbələrinin əksəriyyəti tədqiqat işlərində iştirak edir. Bu, əksər hallarda Yay tədqiqat işləri proqramı çərçivəsində həyata keçirilir. Tələbələr müvafiq tədqiqat işlərini dərs ili ərzində də apara bilərlər. Onlar tədqiqat işlərində professorlarla birgə işləyirlər və onların yazdıqları işlərin demək olar ki, əksər hissəsi qrantlar qazanır.
İnstituta qəbul
Kaltek İnstitutuna qəbul rəqabət əsasında aparılır. ABŞ-dən və dünyanın hər bir yerindən Kaltek İnstitutuna oxumağa gəlirlər. Bu tələbələr elmə olan qeyri-adi maraq və bacarıqlarını bölüşür, dərin elmi biliklərə yiyələnirlər. Tələbələrə instituta qəbul üçün ərizə formasını doldurarkən diqqətli olmaq və bütün suallara tam cavab vermək tövsiyə edilir. çünki Kaltek İnstitutunda oxumaq istəyən hər bir tələbənin ərizəsinə diqqətlə baxılır.
Dünya elminə verdiyi töhfələr
İnstitutun məzunları sırasında elm və texnologiya sahəsində əldə etdiyi uğurlarına görə müxtəlif Nobel laureatları var. Robert A. Milikan 1923-cü ildə fizika, Tomas Hunt Morqan 1933-cü ildə fiziologiya və tibb, Edvin M. Mak Millan 1951-ci ildə kimya, Corc Bidl 1958-ci ildə fiziologiya və ya tibb sahələrindəki xidmətlərinə görə təltif ediliblər.
Hamının istifadə etdiyi qlobal informasiya məkanı olan İnternetin yaradılması da məhz institutun adı ilə bağlıdır. 2 sentyabr 1969-cu ildə 20 tədqiqatçıdan ibarət qrup Kaliforniya İnstitutunda Len Klyanrokun laboratoriyasında toplaşaraq, təxminən uzunluğu 3 metr olan kabel vasitəsilə bir kompüterdən digər kompüterə məlumat göndərməyə başlamışdır. Bununla da İnternetin prototipi olan "Arpanet" şəbəkəsinin yaradılması prosesinin əsası qoyulub. XX əsrin 90-cı illərində isə Avropa Nüvə Tədqiqatları Mərkəzinin fiziki Tim Bernes-Li məsafədə olan məlumatlara yeni və olduqca daha asan çıxış üsulunu, yəni qlobal şəbəkəni icad edəndən sonra isə İnternetdən kütləvi istifadə imkanı yaranıb.
Müasir vəziyyəti
Kaliforniya Texnologiya İnstitutunun missiyası bəşəri bilikləri genişləndirmək və cəmiyyətə təhsillə inteqrasiya olmuş tədqiqatla fayda verməkdən ibarətdir. Bu təhsil ocağı elm və texnologiya sahəsində həlli vacib olan problemləri kollegial, elmlərarası bir atmosferdə araşdırır, öz tələbələrini cəmiyyətin yaradıcı və faydalı üzvlərinə çevirmək üçün fəaliyyət göstərir.
Xankəndi sualtı tikinti gəmisi
"Xankəndi" sualtı tikinti gəmisi — Azərbaycan Dövlət Xəzər Dəniz Gəmiçiliyinə aid olan gəmilərdən biri. Xankəndi şəhərinin adını daşıyır.
İnşası
"Xankəndi" sualtı tikinti gəmisi xüsusi olaraq BP şirkətinin sifarişi ilə Bakı Gəmiqayırma Zavodunda nəhəng "Şahdəniz-2" layihəsi çərçivəsində "Şahdəniz mərhələ 2" işlənilmə layihəsinin sualtı qurğularını quraşdırmaq üçün inşa edilmişdir. Belə ki, 17 aprel 2014-cü ildə "Bakı Gəmiqayırma Zavodu" MMC sualtı tikinti gəmisinin layihələndirilməsi və tikintisi barədə "Şahdəniz" qaz yatağının işlənilməsi və istismarı üzrə icraçı olan "BP Exploration" MMC ilə dəyəri 400 milyon dollara yaxın olan müqavilə bağlanmışdır.
"Xankəndi" sualtı tikinti gəmisinin iki iri gövdə bölməsi müvafiq müqavilə əsasında Sinqapurda inşa edilərək təhlükəsiz şəkildə Bakıya gətirilib və bu iki hissə Bakı gəmiqayırma zavodunda tikinti-quraşdırma sahəsinə çıxarılaraq inşası başa çatmış burun, yaşayış və idarəetmə blokları ilə birləşdirilib və müvafiq inteqrasiya işləri yerinə yetirildikdən sonra 2016-cı ilin mayında suya salınıb.
Bakı gəmiqayırma zavodunun yanalma körpüsündə "Xankəndi" gəmisinin bütün göyərtə avadanlığı — əsas qaldırıcı kran, köməkçi kranlar, o cümlədən helikopter meydançası quraşdırılaraq gəminin bütün sistemləri, avadanlığı və qurğuları tam inteqrasiya edilib, yoxlanılaraq işə salınıb və sazlanıb. İki ay ərzində açıq dənizdə bütün istismar sınaqları uğurla yerinə yetirilib. "Xankəndi" gəmisinin tikintisində ümumilikdə iki mindən çox insan çalışıb ki, bu işçilərin 75 faizini yerli, 25 faizini isə əcnəbi mütəxəssislər təşkil edib. Gəmi sifarişçiyə təhvil verilmək üçün tam hazır vəziyyətə gətirilib.
İstifadəyə verilməsi
6 sentyabr 2017-ci ildə gəmisinin təqdimat mərasimi olmuşdur. Mərasimdə Prezident İlham Əliyev, Azərbaycan Dövlət Neft Şirkətinin prezidenti Rövnəq Abdullayev, "BP-Azərbaycan" şirkətinin prezidenti Qəri Counz, "Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi" Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin sədri Rauf Vəliyev iştirak etmişlər. Dövlət başçısı "Xankəndi" sualtı tikinti gəmisinin rəmzi istismara verilməsini bildirən lenti kəsmiş və gəminin işə salınmasını bildirən düyməni basmışdır.
Texniki göstəriciləri
DNV GL Norveç və Almaniya təsnifat cəmiyyətinin nəzarəti altında tikilən bu nadir gəminin maksimal sürəti 13,5 knot, uzunluğu 155, eni 32, maksimal suya oturumu 7,5 və əsas göyərtəsinin hündürlüyü 13 metrdir.
Gəmi 3,5 metr hündürlüyündə böyük dalğalarda fəaliyyət göstərməsi üçün dinamik mövqeləndirmə sistemi, 600 metrədək sualtı əməliyyatlar aparmaq üçün 900 metrik tonluq əsas kranı, 18 nəfərlik iki dalğıc kapsulu sistemi, məsafədən idarə olunan iki aparatı, möhkəmləndirilmiş avadanlıq endirmə şaxtası və digər zəruri texnikalarla tam təchiz edilmişdir.
Sualtı tikinti gəmisinin ümumi çəkisi 17700 tondur və suya oturumu 6,5 metr olmaqla 5 min metrik tondan artıq yükgötürmə qabiliyyətinə malikdir.
175 nəfərlik kayutlarla təchiz olunmuşdur.
Kron
thumb
Kron, Kronos, Xronos (mənası "zaman" deməkdir) — qədim yunan mifologiyasında titan, səma tanrısı Uranın və yer ilahəsi Geyanın kiçik oğlu. Zamanın şəxsləşdirilmiş obrazıdır. Qədim Roma mifologiyasında Saturn (Saturnus) ,
Mənşəyi
Uran uşaqları dəhşətli və kinli olduqları, ona hörmətsizlik etdikləri üçün səltənətinin və taxtının devrilməsindən ehtiyat edərək onları Geyanın — yerin bətnində — zülmət Tartarda gizlətmişdir. Bətnindəki ağırlıqdan əzab çəkən yer uşaqlarını ata Urana qarşı üsyana çağırır. Geyanın bu çağırışına səs verən kiçik oğlu zaman — Kron olur. Qisas almaq üçün nəhəng oraq düzəldərək buludlar arasında gizlənərək Uranın yatmasını gözləyir. Kron atası Uranı oraqla cinsiyyət üzvünü kəsərək axtalayır. Nərilti çəkən Uran oğlu Kronu onun da öz övladlarından bunu görməsini deyərək lənətləyir. Kron buna əhəmiyyət verməyərək qardaş və bacıları titanları zülmətdən azad edir. Təkcə yüzqollulardan ehtiyat edərək onları tartarda saxlayır. Onun bu hərəkətinə tək Okean bəraət qazandırmır və ondan ayrılaraq yerin küncünə çəkilərək orada yaşayır. Kronun bu cinayəti dünyada bəd əməllərin meydana çıxmasına səbəb olur. Kronu cəzalandırmaq məqsədilə Niks bir sıra acıq, kədər, bədbinlik ilahələrini: Tanat — ölüm, Apate — yalan, Erida — qalmaqal, dəhşətli yuxu və s. dünyaya gətirmiş olur.
Uşaqları
280 px|thumb|left|[[Reya Kronosu aldadaraq ona, Zevsin yerinə bələnmiş daş yedirdir. ]] Tanrı Kron bir vaxtlar onun özünün atası Uranın hakimiyyətini ələ keçirdiyi kimi, uşaqlarının da onun hakimiyyətini ələ keçirə biləcəklərindən ehtiyat edərək onları udmuşdur. Bu səbəbdən Reya ilahəsi Zevsi Krondan gizlin olaraq Krit adasındakı Psixro mağarası adlanan bir yerdə dünyaya gətirmişdir. Reya əri Kronu aldadaraq ona yemək üçün Zevsi yox, bələnmiş daş parçasını vermişdir. Keçi Amalfeya körpə Zevsi əmizdirmiş, Kuretlər onu qorumuş və nimfa Adrasteya və İdeya isə onu Kretada balla bəsləyib böyütmüşlər. Mağaranı gözətçilər qoruyarmış və hər dəfə körpə Zevs ağlarkən, onlar nizələrini qalxanlarına vurub taqqıldadaraq onun səsinin Kron tərəfindən duyula bilməsinə mane olmuşlar.
Orucov
Orucov — Azərbaycan soyadı.
Kron
Uşaqları
Boyüyüb başa çatdıqdan sonra Zevs atası Kronu əvvəlcə daşı, sonra uşaqları qusaraq geri qaytarmağa məcbur edir. Qardaşları Aid və Poseydonun köməyi ilə atasını əl çəkməyə məcbur edərək onun taxt-tacına sahib olurlar. Beləki, bütün yer üzünün tanrısı Zevs, yeraltı dünyanın — cəhənnəmin tanrısı Aid, dənizlərin tanrısı isə Poseydon olur.
Davud Paşayev
Davud Hüseyn oğlu Paşayev (19.7.1940, Ostaşovo, Moskva vilayəti — 6.4.2010, Moskva) — Rusiya dövlət atom gəmiqayırması mərkəzinin baş direktoru (1993–2004) və prezidenti (2004–2010), "Sevmaş" maşınqayırma zavodunun direktoru (1988–2004), Rusiya qəhrəmanı (1995), Rusiya Federasiyası Dövlət mükafatının ikiqat laureatı (2000, 2006).
Həyat və fəaliyyəti
Davud Paşayev 19 iyul 1940-cı ildə Moskva vilayətinin Ostaşovo kəndində anadan olmuşdur. Atası Hüseyn Kazım oğlu Paşayev milliyyətcə azərbaycanlı, anası Varvara Sergeyevna isə rusdur. Atası Vətənini ötən əsrin 20-ci illərinin əvvəlində tərk etmişdir. Moskva vilayətinin Ostaşevo kəndində sovxoza rəhbərlik etdiyi dövrdə onun və xanımı Varvara Sergeyevnanın oğlu olur və adını Davud qoyurlar. Ailə Böyük Vətən müharibəsinin əvvəlində Kirov vilayətinə köçür. Hüseyn Paşayev körpü inşa edir, həyətyanı təsərrüfatla məşğul olurdu.
1963-cü ildə Ural politexnik institutunu bitirmiş və SSRİ Gəmiqayırma Dövlət Komitəsinin təyinnaməsi əsasında "Şimal maşınqayırma müəssisəsi" istehsalat birliyinə işə qəbul olunmuşdur. 1988-ci ildə həmin istehsalat birliyinin — Rusiyada ən böyük atom sualtı gəmiqayırma mərkəzinin baş direktoru təyin edilmişdir.
1993–2004-cü illərdə "Sevmaş" və digər əlaqəli istehsalat müəssisələrini birləşdirən Rusiya dövlət atom gəmiqayırması mərkəzinin baş direktoru, 2004-cü ildə isə prezidenti təyin olunmuşdur.
Sankt-Peterburq Mühəndislik Akademiyasının həqiqi üzvü seçilmişdir.
2005–2008-ci illərdə Rusiya Federasiyasının Prezidenti yanında İctimai Palatanın üzvü olmuşdur.
6 aprel 2010-cu ildə Moskvada vəfat etmiş və Severodvinsk şəhər məzarlığında dəfn edilmişdir.
Gi Ru
Gi Ru — Fransalı futbol mütəxəssisi.
"24 yaşlı iddia" nəhəng kluba çevrildi
1938-ci il oktyabrın 18-də Fransanın Kolmar şəhərində anadan olan Gi Ru 14 yaşında ikən "Oser"də çıxış etməyə başlayır. O, vaxt bu klub Runun yaşadığı meşəliklərlə örtülmüş Oser şəhərini həvəskarlar liqasında təmsil edirdi. 9 il burada forma geyinir. Son dörd ildə isə komandasının kapitanlıq sarğısını daşıyır. Hər il həvəskarlar arasında çempion olsalar da, bu, komandanın üzvlərinə heç nə qazandırmır. Vəziyyəti belə görən 24 yaşlı Ru bir gün klubun rəhbərliyi ilə görüşür və deyir: "Bezmişik artıq. Hər il çempion olsaq da, irəliyə gedə bilmirik". Daha sonra isə o, rəhbərlikdən xahiş edir ki, onlara 3 ot örtüklü meydança və klub binası versinlər və gerisi ilə işləri olmasın. Klub bossları 24 yaşlı Runun dediklərini yerinə yetirirlər. Bununla da klubun sürətli yüksəlişinə start verilir.
"14 il də həvəskar dəstədə çalışdıq "Oser"lə. Yəni kubok matçlarını da əlavə etsək, ən azı iki min oyun keçirmişik. Amma nə fayda, kaş, indi min deyil, birinci matça çıxaydım!", – deyəcək qədər futbolu sevən insandır Gi Ru.
Loren Blan, Enzo Şifo, Taribo Vest, Antoine Sibiyerski, Səbri Ləmuşi, Stiv Marlet, Oliver Kapo, Æan-Alan Bumsonq, Məhəmməd Sissoko, Filip Mekseş, Cibril Sisse, Erik Kantona, Omar Vyenq. Siyahını bir qədər də uzatmaq olar. Adları çəkilən futbolçuların hamısını Ru yetişdirib. 40 min əhalisi olan Oserin baş keşiş tərəfindən qurulmuş gənclər üçün nəzərdə tutulan klubun yolu Gi ilə kəsişməsəydi, bəlkə də bu gün komanda həvəskar liqasında mübarizə aparırdı.
1970-ci ildə "Oser" üçüncü, 1974-cü ildə ikinci, 1980-ci ildə isə yüksək divizona çıxır. 1979-cu ildə isə komanda Fransa kubokunun finalına qədər irəliləməyə müvəffəq olur. Amma həlledici görüşdə "Nant"a yenilir. Liqa 1-də komandanın heyətində çıxış edən oyunçuların siyahısına baxın: Æol Bats, Andeyz Şamaç, Bruno Martini və Enzo Şifo. Bu oyunçular 24 yaşlı Runun ortaya çıxardığı gələcəyin ulduzları idi. 1983-84-cü il mövsümündə diqqətlər yenə "Oser" və Runun üzərində idi. Çünki dahi çalışdırıcının komandası Fransa çempionatını yalnız "Bordo" və "Monako"dan geri qalmaqla başa vurmuşdu. Partis Qarande 21 qolla çempionatın bombardiri, Æan-Mark Ferreri isə "Oser"in əsas milli komandaya verdiyi ilk oyunçusu olurdu.
1989-90-cı il mövsümündə Ginin rəhbərliyi altında komanda UEFA kubokunun 1/4 finalına çıxsa da, "Fiorentina"ya məğlub olaraq mübarizəni dayandırır.
1992-93-cü il mövsümündə isə "Oser" UEFA kubokuna 6-cı dəfə qatılaraq yarımfinala irəliləməklə tarixində ən böyük uğura imza atır. Hətta Almaniyada 0:2 hesabı ilə məğlub olduğu Dortmund "Borussiya"sının qapısından oserlilər "Abbe-Deşams" stadionunda iki cavabsız top vurmağı bacarır. Ancaq penalti seriyasında Stefan Mahçinin qeyri-dəqiq zərbəsi 6:5 hesablı nəticə ilə "Oser"i finaldan kənarda qoyur.
Amma növbəti il komanda Fransa kubokunun finalına çıxır və "Monpelye"ni 3:0 hesabı ilə məğlubiyyətə uğratmaqla kuboka sahib çıxır. 1996-cı il isə "qızıl dubl"la yadda qalır. Bu isə "Oser"in Çempionlar Liqasının 1997-98-ci il mövsümündə iştirak etməsi demək idi. "Ayaks" və "Qlazqo Rencers"i səfərdə məğlub edən fransızlar qrup mərhələsini adlayırlar. Həmin il "Oser"in qarşısını 1/4 finalda Çempionlar Liqasının qalibi olmuş Dortmund "Borussiya"sı kəsir. Bu ərəfədə onun ürəyində ağrılar baş qaldırır və bu səbəbdən də "Liverpul"da eyni aqibəti yaşayan həmyerlisi Æerar Ulye kimi ilyarım müddətə işindən ayrılmaq məcburiyyətində qalır. Uzun illər dostluq edən Ru ilə Ulyenin taleyindəki bənzərlik var. Hər iki mütəxəssis Korsika adasında birlikdə müalicə olunduqdan sonra köməkçilərinə tapşırdıqları komandaları geri alırlar.
Komanda Runun rəhbərliyi altında 2002-03-cü il mövsümündə Çempionlar Liqasında, 2003-04 və 2004-05-ci il mövsümündə isə UEFA kubokuna vəsiqə qazanır.
4 futbolçu nəsli yetişdirdi
Ondan "Oser"in uğurunun sirrini soruşanlara isə həmişə belə cavab verib: "Səbəb gənclərdir. Son 20 ildə əlimin altından 4 futbolçu nəsli keçib. Hamısı "Oser"i zirvələrə qaldırmaqla yanaşı özləri dünya futbolunda sayılıb-seçilən oyunçular oldu". Doğrudan da, 17-18 yaşlı neçə-neçə gənc istedad məhz o, üzə çıxarıb. "Roma"ya 12 milyon avroya satılan Mekseşi təcrübəli mütəxəssis "Tuluza"dan hələ 15 yaşı var ikən almışdı. 1997-ci ildə "İnter"ə transfer olan Taribo Vesti isə Laqosda "kəşf edəndə" futbolçunun 19 yaşı olub. Və ya 1999-cu ildə "Monako"ya gedən Səbri Ləmuşi 1995-ci ildə "Oser"ə bəlkə də adını ilk dəfə eşidəcəyiniz klubdan "Olimpik Ales"dən keçmişdi. 1996-cı ildə "Srvena Zvezda"dan pulsuz aldığı Stev Marleti fransız çalışdırıcı 5 il sonra "Fulhem"ə 17 milyon avroya satmışdı. Eləcə də Sissoko və Bumsonq.
Gi Ru düz 44 il ərzində "Oser"in "sükan"ı arxasında çalışır. Komanda onun rəhbərliyi altında biri ikinci (1980), digəri isə birinci liqada (1996) olmaq şərti ilə iki dəfə çempionluğu bayram etməklə yanaşı, İntertoto (1997) və Fransa kubokunu muzeyinə aparıb (1994, 1996, 2003, 2005).
İllər sonra bu qədər müddət ərzində "Oser"in baş məşqçisi olacağına inanıb-inanmadığı ilə bağlı suala Gi Ru özünəməxsus tərzdə cavab verib: "Əslində, inanmazdım. Amma necə ki rahiblər özlərini qeyd-şərtsiz Tanrıya bağlayıblar, bax, mən də eləcə "Oser"ə bağlanmışam".
"Oser"də 44 il, "Lans"da 5 həftə
2005-ci ildə Ru ilə "Oser"in arasına ayrılıq düşdü. 890 oyun meydana çıxardığı komandadan ayrılmaq sözsüz ki, çalışdırıcı üçün çətin idi. Onu bu postda Æak Santini əvəz etdi. 2007-ci ilin iyununda isə Gi "Lans"ın "sükan"ı arxasına gətirildi. Amma klub onu baş məşqçi kimi sifariş etməkdə çətinliklə üzləşdi. Çünki Runun yaşı 65-i keçmişdi və Fransa Beynəlxalq Futbol Məşqçiləri Birliyi yaşı 65-i ötən məşqçilərin sifariş olunmasını qadağan etmişdi. Amma Gi çətinliklə də olsa, bu lisenziyanı aldı və "Lans"ın baş məşqçisi kimi işə başladı. Lakin onun buradakı karyerası cəmi 5 həftə davam etdi. 69 yaşlı mütəxəssisin rəhbərliyi altında komanda 5 oyuna çıxdı ki, bu görüşlərdə də aktivinə 2 xal və 1 top yazdıra bildi. Beşinci turda "Strasburq"a 1:2 hesablı məğlubiyyət Ginin getməsinə səbəb oldu. "Ayrılmaq mənim üçün ən dürüst davranış olacaq" – deyən Ru yaşlı olduğu üçün ona söz atanlara belə cavab verib: "General Şarl de Qoll mənim yaşımda prezident, Fransuz Mitterand isə ilk dəfə ölkə başçısı seçilmişdi. Elə isə, məni niyə yaşlı sayırsınız?"
Onun adına "Playstation" oyunu da var
Etdiyi oyunçu seçimi ilə dünyanın ən yaxşı skautu da hesab edilən Gi Ru artıq virtual aləmdə də məşhurdur. Belə ki, bir neçə il bundan əvvəl məşhur oyun şirkəti olan "Sony Playstation" Runun adını daşıyan yeni menecerlik oyunu icad etdi. İndi "Guy Roux Manager" adlı bu oyun dünyanın əksər ölkələrində maraqla oynanılır.
Bulbophyllum longiscapum
(Bulbophyllum longiscapum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Orucova
Orucova — Azərbaycan soyadı.
Ivesia callida
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Həzaracat
thumb|Həzara bayrağı
'''Həzaracat. Həzaristan ''' — Əfqanıstanın mərkəzində əsasən həzaraların yaşadığı tarixi ərazi.
Reya
Reya – qədim yunan mifologiyasına görə titan ilahə, Uran, və Geyanın qızı, titan tanrı Kronun həm bacısı həm də arvadı, İllahə Hestiya, Demetra, Heranın və tanrı Aid, Poseydon və Zevsin anasıdır.
İraqda qətlə yetirilmiş əcnəbi jurnalistlərinin siyahısı
İraqda qətlə yetirilmiş əcnəbi jurnalistlərinin siyahısı — İraqda peşə vəzifəsini yerinə yetirmiş əcnəbi media orqanlarının nümayəndələri müxtəlif qruplar tərəfindən fərqli səbəblərə görə edam edilmiş, bəzisi qaçırılaraq öldürülüb, bəzisi də peşə vəzifəsini yerinə yetirərkən baş vermiş partlayışlar nəticəsində həyatlarını itirmişlər.
Ivesia gordonii
(Ivesia gordonii) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Bulbophyllum longisepalum
(Bulbophyllum longisepalum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Riçard Kil
Riçard Kil (d. 13 sentyabr 1939, ABŞ - ö. 10 sentyabr 2014, ABŞ) — ABŞ aktyoru.
45 (film, 2009)
45 — 2009-cu ildə istehsal olunmuş Böyük Britaniya filmi.
Ivesia jaegeri
(Ivesia jaegeri) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Alisa xəyal güzgüsündə (kitab)
Alisa xəyal güzgüsündə ("Xəyal güzgüsündə, və Alisa orada nə tapdı") — uşaq kitabı ingilis riyaziyyatçısı və yazıçısı Luis Kerrollun 1871-ci ildə yazdığı "Alisa möcüzələr ölkəsində" kitabının davamı. Bu halda olsun ki, Alisanın eyni adda bir yox iki prototipi var: yazıçının tanışı Alisa Liddell (rus.) və onun uzaq qohumu Alisa Reyks (Alice Raikes).
Sujet
Balaca qız Alisa güzgünün içərisindən keçir və güzgünün arxasında şahmat taxtasından ibarət olan dünyaya düşür. Kitabda öncədən şahmat diaqramı (rus.), şahmat notasiyasının (rus.) elementlərindən istifadə edilən süjet və ağ və qara fiqurlar kimi təqdim olunan personajların siyahısı verilir. Güzgü arxasındakı otaqdan Alisa danışan çiçəklərin (rus.) güzgü arxası bağına düşür. Burada O, Qara Şahzadə ilə qarşılaşır və Ağ Piyadaya çevrilir. Daha sonra o qatarla 3-cü xananı keçir və bütün adların yox olduğu meşəyə çatır. Orada Trulala və Tralala əkizlərindən öyrənir ki, bütün baş verənlər Qara Padşahın yuxusudur. O Bəstəboy-gombul (rus.) dönmüş halda dükkanda yumurta alarkən Ağ Şahzadə ilə tanış olur. Bundan sonra o yeni meşəyə gəlir və şirlə təkbuynuzun döyüşünə şahid olur. Qara Cəngavərə əsir düşmək üzrəykən Ağ Cəngavər tərəfindən xilas olunur. Sonra O, 8-ci xanaya daxil olur və şahzadəyə çevrilir. Sonda isə onun səyahətinin bir yuxu olduğu aydın olur.
Personajlar
250px|thumb|right|Alisa Xəyal güzgüsündə
Əjdaha (Jabberwocky)
400px|thumb|right|Əjdaha ilə döyüş səhnəsi, Rəssam Con Tenniel
Əsasən süni sözlərdən ibarət olan şeir rus dilində Dina Arlovskayanın (rus.) tərcüməsində, "Alisa xəyal güzgüsündə" cizgi filmi sayəsində "Barmaglot" (rus.) adıyla daha yaxşı tanınır; Bu versiyadan əlavə, eyni dərəcədə maraqlı başqa tərcümələr də var.
"Barmaglot", bəlkə də dilin bütün qanunlarına riayət etməklə mövcud olmayan sözlərin dilə daxil edilməsi üçün edilən ən məşhur cəhddir. İlk bənd, demək olar ki, tamamilə mövcud olmayan sözlərdən ibarətdir.
Варкалось. Хливкие шорьки Пырялись по наве, И хрюкотали зелюки, Как мюмзики в мове.
О, бойся Бармаглота, сын! Он так свирлеп и дик! А в глу́ше ры́мит исполин — Злопастный Брандашмыг!
Но взял он меч, и взял он щит, Высоких полон дум. В глущобу путь его лежит Под дерево Тумтум.
Он стал под дерево и ждёт. И вдруг граахнул гром — Летит ужасный Бармаглот И пылкает огнём!
Раз-два, раз-два! Горит трава, Взы-взы — стрижает меч, Ува! Ува! И голова Барабардает с плеч!
Torqanadlılar
—  aləminin  tipinin  sinfinə aid heyvan dəstəsi.
Alisa xəyal güzgüsündə (kitab)
Əjdaha (Jabberwocky)
О светозарный мальчик мой! Ты победил в бою! О храброславленный герой, Хвалу тебе пою!
Ağsu FK
Ağsu FK — Ağsu Futbol Kulubu 2012-ci ildə yaradılıb. Klub ev oyunlarını öz şəxsi Ağsu şəhər stadionunda keçirir.
Torqanadlılar
Torqanadlılar dəstəsinin ümumi xaraqterik xüsusiyyətləri (morfoloji xüsusiyyərləri)
Torqanadlılar qanadlarının zəngin damarlanması ilə seçilən həşəratlar qrupudur.Bu həşəratlar nisbətən pis uçur, ağız aparatı gəmiricidir, imaqo xırda cücülər və çiçək tozcuğu ilə qidalanır. Sürfələr çox müxtəlifdir. Sisiridlərin (Sisyridae) sürfələri suda yaşayır, süngərlər və mamırlarla qidalanır. Qızılgözlər, qoniopterigidlər və hemerobiidlərin sürfə və imaqoları meşə və kənd təsərrüfatı zərərvericilərinin, xüsusilə də mənənələrin sayının təbii tənzimində mühüm təsərrüfat əhəmiyyətinə malikdirlər.
Alisa xəyal güzgüsündə (kitab)
Əjdaha (Jabberwocky)
Варкалось. Хливкие шорьки Пырялись по наве. И хрюкотали зелюки, Как мюмзики в мове.
Ağsu FK
Tarixi
2012-ci ildə yaradılmışdır. Adındanda görüldüyü kimi Ağsu şəhərinin futbol klubudur. Komanda yaradılanda ilk öncə həvəskar liqada oynayırdı. Amma o zaman qeyri-stabil heyətlə çıxış edirdi bu səbəbdən də klub tezliklə dağıdıldı. Lakin 2012-ci ildə tam heyətlə yaradılaraq 2012/2013 mövsümündə Azərbaycan Birinci Liqasında çıxış etməklə fəaliyyətə başladı. Çıxış etdiyi elə ilk mövsümdəcə 1-ci divizionun çempionu oldu. Lakin müəyyən səbəblərə görə Azərbaycan Premyer Liqasına yüksələ bilmədi. Amma AFFA-nın 2014-cü ildə qoyduğu yeni qərara əsasən 2014–2015 mövsümündə aşağı liqadan ilk 6 yeri tutan komanda Azərbaycan Premyer Liqasına yüksələcəkdi. Və növbəti mövsüm Ağsunun Azərbaycan Premyer Liqasında oynama şansı daha böyük idi. Ancaq sonradan bu qərar dəyişdi ve Premyer liqaya yalnız çempion olan komanda yüksələ bilərdi. Ağsu FK Azərbaycan Birinci Liqasında 4-cü oldu və Azərbaycan Premyer Liqasına yüksələ bilmədi. Ağsu FK-nun ölkə kubokunda hələki bəxti gətirmir. 2012–2013 mövsümündə Tərəqqiyə 3:1 hesabı ilə məğlub oldu və ölkə kubokundan kənar qaldı. 2013–2014 mövsümündə isə ölkə kubokunda 16/1 finalda Araz-Naxçıvan PFK-na əlavə vaxtda 0:1 hesabı ilə məğlub oldu və kubokdan kənarda qaldı. 2014–2015 mövsümündə Ağsu FK bu dəfə Premyer liqa təmsilçisi olan Qəbələ FK ilə 1/8 finalda görüşdü. Bu oyunda təcrübə öz sözünü dedi. Ağsu FK 3:0 hesabı ilə məğlub oldu.
Alisa xəyal güzgüsündə (kitab)
Əjdaha (Jabberwocky)
— Перевод Дины Орловской
Ağsu FK
UEFA Turnirlərində
Ağsu hələki Avropa arenasına çıxmayıb.
İvan Ostapenko
İvan Qriqoryeviç Ostapenko (1913 —1990) – Sovet İttifaqı Qəhrəmanı.
Ağsu FK
Komandanın heyəti
2013–2014 heyəti
Alisa xəyal güzgüsündə (kitab)
İllüstrasiyalar
Tenniel kliklərin kəsildiyi taxta çap lövhələrə illüstrasiyalar çəkdi. Lövhələrin kəsimi ilə o dövrdə Londonun ən yaxşı oymaçılarından birini — Edvard Delzel məşğul idi. O rəssama, lövhələri möhürlə korlamamağı, onlardan galvanoplastik tökmələr düzəltməyi tövsiyə etdi. Tenniel onun məsləhətinə əməl etdi, ancaq lövhələri yalnız son izlərin keyfiyyətində güclü pisləşmə səbəbindən xilas etmək mümkün oldu. Nə Tenniel, nə də Kerroll ortaya çıxan təsvirləri bəyənmədilər. Məhz bu səbəbdən kitabın ilk nəşri məhv oldu. Yalnız ikinci nəşr satışa çıxarıldı. Bu nəşrin illüstrasiyaları yeni nüsxələrdən istifadə etməklə hazırlanmışdı. Heç bir oymanın çap olunmadığı əvvəlki lövhələr isə Macmillan Nəşriyyat Evinin arxivlərinə göndərildi. Onlar 1985-ci ildə təsadüfən tapılıb ortaya çıxarıldı.
İvan Ostapenko
Həyatı
1913-cü ildə Kubanda Krosnadar diyarının Yeysk rayonundakı Qlafirofka kəndində anadan olmuşdur. Ata anasını çox erkən itirmiş Vanya 16 yaşında ikən Azərbaycana gəlmiş, rayonumuzdakı Nord-Ost Qoltuq kəndində balıqçılığa pənah gətirmişdir. Onun son döyüşü 1944-cü ilin şaxtalı dekabr gecəsində oldu. Tərkibində vuruşduğu batalyon Budapeşt yaxınlığında Dünay çayını keçmək və düşmən mövqeyini ələ keçirmək əmri almışdır. Güllə yağışı altında 25 qayıqdan qarşı sahilə yalnız iki qayıq çıxa bildi. 300 nəfərdən cəmi 40 nəfər sağ qalmışdı. Bölmə komandiri kiçik serjant İ.Q.Ostapenka da onların arasında idi. Düşmənlə əlbəyaxa vuruşda onlar qalib gəldilər. Bu döyüşdə İvan ağır yaralandı. Ruminyanın hərbi səhra qospitalının birində müalicə olunan Ostapenka ona Sovet İttifaqı adı verildiyini eşitsədə buna inanmadı və bunun başqa Ostapenka olduğunu düşündü. Evlərinə qayıdarkən arvadı Stepanida bu xəbərin doğru olduğunu bildirdi və ona göndərilmiş rəsmi sənədi ərinə verdi. İvan Qriqoriyeviç Ostapenka 1990-cı ildə vəfat etmişdir. Neftçala Mədəniyyət və İstirahət parkında onun büstü qoyulmuşdur.
Xrisippus
Xrisippus (yun. Χρύσιππος, ) – ellinizm dövrünün filosofu, stoa məktəbinin ardıcılı, Zenonun tanınmış öyrəncilərindən biri. Onun fəaliyyəti nəticəsində stoaçılıq sistemləşmiş bir təlim kimi ortaya çıxmışdır. Ona görə Xrisippusu stoa məktəbinin ikinci yaradıcısı sayırlar. Xrisippus çoxlu kitablar yazsa da, bizim zamanımıza onlardan bəzi fraqmentlər gəlib çatmışdır.
Fəlsəfəsi
Xrisippus daha çox məntiqi məsələlərə önəm vermişdir. O, başqa stoaçılar kimi hesab edirdi ki, fəlsəfənin üç istiqaməti vardır: məntiq, fizika və etika. Məntiq ritorika (söz ustalığı) və dialektikadan (mübahisə bacarığı) ibarətdir. Dialektika isə məna və səsə bölünür. Mənalar təsəvvürlər və onlara əsaslanan mülahizələrdən, cins və növlərdən, eləcə də sofizmlərdən ibarətdir. Səslər isə deyilən sözlər, cümlələrdir.
İvan Ostapenko
Həyatı
Kuban-Krosnodar diyarının Jersk rayonunun Qlafirovka kəndində anadan olmuş 16 yaşında Neftçala rayonunun Z.O.Qoltuq kəndində məskunlaşmış, balıqçılıqla məşğul olmuş, buradan cəbhəyə getmişdir. Budapeşt şəhəri uğrunda gedən döyüşlərdə göstərdiyi igidliyə görə Sovet İttifaqı Qəhrəmanı adını almışdır. 50-ci illərin sonunda Kuban şəhərinə köçmüşdür.
Alisa xəyal güzgüsündə (kitab)
Ədəbiyyatda reminisensiyaları
Rocer Jelyaznının "Kəhrəba krallığının salnamələri" (rus.) kitabında narkotikadan sərxoş olan baş qəhrəmanlar Luis Kerrollun bir çox personajını "həyata qaytarmışdılar". Hətda əjdaha ilə döyüş səhnəsi də var. O. Henrinin "Krallar və Kələm" (rus.) romanı adını "Morj və Dülgər" (rus.) haqqında şeirdən götürmüş və romanın müqəddiməsi isə "Dülgərin nağılı" adlanır. Con Rinqonun (rus.) "Kosmik köpüyün səyahəti"(ing.) adlı elmi-fantastik tetralogiyası "Alisa xəyal güzgüsündə" kitabının süjetinə və xüsusən də Əjdahayla döyüş şeirinə istinadlarla doludur. Məsələn, dörd romanın hər birinin adı şeirdən bir sətirdir.
Həmçinin Kerrollun ilk kitabı ilə əlaqəli olan çoxlu sayda istinadlar var.(rus.)
Musiqidə reminisensiyaları
Həmçinin Kerrollun ilk kitabı ilə əlaqəli olan çoxlu sayda istinadlar var.(rus.)
Kinodakı reminisensiyaları
"Pislik yuvası" qorxulu filmlər seriyasının ilk seriyasında Lyuis Kerrollun "Alisa"sına çox sayda bənzətmə var: baş qəhrəmanın adı Elis, daha dəqiq isə — Alisa; Boynunu vurmağı tələb edən Qırmızı Kraliça; virusun Ağ Dovşan üzərində sınanması; güzgüdən keçərək gizli laboratoriyaya girmək; Kraliçanın kompüterində şahmat lövhəsini göstərən məntiq inteqral sxem; Əslində kitabın özü filmin səhnələrindən birində nəzərə çarpır.
Xrisippus
Fəlsəfəsi
Mürəkkəb mülahizələri Xrisippus şərtilərə ( "günortadırsa, onda hava işıqlıdır" ), birləşdiricilərə ( "həm günortadır, həm də işıqlıdır" ), müqayisəlilərə ( "gün gecədən uzundur" ) və s. bölürdü. Bunlardan ən önəmlisi şərti olan mürəkkəb mülahizələrdir. Orada sonrakı iddia öncəkiyə zidd olmamalıdır. Məsələn, "günortadırsa, onda hava işıqlıdır" cümləsini təhlil etsək, onun həqiqəti əks etdirdiyini görərik. Çünki "hava qaranlıqdır" desək, bu "günortadır" iddiasına zidd olar. Mülahizələrdən çıxan nəticə yalnız onda həqiqi sayılır ki, o həqiqi önərmələrə (iddialara) söykənsin.
Yohanna
Yohanna Qudrun Yonsdottir (Jóhanna Guðrún Jónsdóttir; ) – müğənni.
Həyatı
Yohanna Qudrun Yonsdottir 16 noyabr 1990-cı ildə Danimarkanın Kopenhagen şəhərində anadan olmuşdur. Yohanna əsasən pop, soul, ballada, pop-rok və akustik musiqi janrlarında ifa edir. Danimarkada anadan olsa da, Yohannanın ailəsi tezliklə İslandiyanın paytaxtı Reykyavikə, oradan da Hafnarfyordur şəhərinə köçür. Artıq 10 yaşında olanda onun ilk albomu işıq üzü görür. 13 yaşınadək daha 2 albom buraxan Yohanna 2009-cu ildə “Is It True?” (“Bu həqiqətdirmi”) adlı mahnıyla İslandiyanı Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində təmsil edir və 218 xalla 2-ci olur. 2008-ci ildə Yohannanın “Butterflies and Elvis” (“Kəpənəklər və Elvis” adlı ilk professional albomu işıq üzü görür. Albom İslandiyada böyük rəğbətlə qarşılanır.
Torqanadlılar
Torqanadlılar dəstəsinin ümumi xaraqterik xüsusiyyətləri (morfoloji xüsusiyyərləri)
Torqanadlıların bütün dünyada təxminən 5937 növü təsvir edilmişdir. Bunlardan 469 növ qazıntı halında tapılmışdır. Torqanadlıların Azərbaycanda 8 fəsiləsi yayılmışdır: Chrysopidae, Hemerobiidae, Myrmeleonidae, Ascalaphidae, Dilaridae, Nemopteridae, Mantispidae, Osmylidae. thumb|Qarışqa aslanının yetkin fərdi (Foto İ.Q.Kərimova) Qarışqa aslanları torqanadlılar dəstəsinin növlərin sayına görə ən çoxsaylı fəsiləsi olub dünyada 2000-dək növü əhatə edir. Yetkin fərdi iynəcələrə bənzəyən, lakin onlardan morfoloji xüsusiyyətləri və uçuş strategiyasına görə fərqlənən tropik və mülayim qurşaqlarda geniş yayılmış yırtıcı cücülər qrupuna aiddir. Qarışqa aslanlarının sürfələri çox acgöz olub, qarışqalar, böcəklər, hörümçəklər və başqa buğumayaqlılarla qidalanır. Bu fəsilənin Dendroleontini və Myrmeleontini tribalarının bəzi növləri narın torpaqda və ya qumda konusşəkilli yuvalar qururlar. Əksər növlərdə isə sürfələr sərbəstgəzən olub, otların arasında və ya daşların altında gizlənərək şikarlarını güdürlər. Yetkin fərdlər gündüz və ya gecə, bəziləri isə həm gündüz, həm də gecə uçurlar və işığa cəlb olunurlar.
thumb|Qarışqa aslanının sürfəsi (Foto İ.Q.Kərimova) Hazırda müasir metodikaların tətbiqi ilə dünyanin bir sıra ölkələrində Nearktika və Neotropika qarışqa aslanları fəal surətdə tədqiq edilir. Kəpənəkkimilər və ya Askalafların – bütün dünyada 400-ədək növü təsvir edilmişdir. Keçmiş SSRİ-də 12 növ yayılmışdır. Fəsilə qədim Yunan mifologiyasına əsasən Troya ətrafında gedən döyüşlərdə iştirak etmiş Ares və Astiox allahlarının oğlu Askalafın şərəfinə adlandırılmışdır.
Askalaflar xarici görkəmcə qarışqa aslanlarına bənzəsələr də onlardan iri, qabarıq gözləri, uzun, ucu yumru bığcıqları ilə fərqlənir. Yalnız Braziliyada yaşayan və Albardiinae yarımfəsiləsinin yeganə nümayəndəsi olan Albardia furcata növündə bığcıqlar qısadır. Qalan bütün askalaflar uzun bığcıqları ilə xarakterizə olunurlar. Döşcük sıx tükcüklərlə örtülüdür. Qanadları açıq halda bədənin uzunluğu 35-55 mm-dir. Askalafların əksəriyyətinin qanadları enli və ləkəlidir. Qanadlarına görə bəzən askalafları kəpənəklərə bənzədirlər. Onlar gündüz və ya toranlıqda uçurlar. Həm sürfə, həm də imaqo yirticidir. Sürfələr qarışqa aslanlarının sürfələrinə bənzəyir. Lakin onlardan fərqli olaraq askalaflarda sürfənin başı ürəkşəkillidir, döşdə və bədənin arxa hissəsinin yan tərəflərində isə kiçik çıxıntılar vardır. Askalafların sürfələri bəzi qarışqa aslanları kimi torpaqda və ya qumda yuva qurmurlar. Onlar öz şikarlarını otların arasında və daşların altında gizlənərək tuturlar.
Dəvədəlləyinə bənzərlər və ya Mantispidlər – Neuroptera dəstəsinin növlərinin sayına görə çox da böyük olmayan fəsiləsidir. Bu fəsilənin bütün dünyada 400-dək növü təsvir edilmişdir. Növlərin əksəriyyəti əsasən tropiklərdə yayılmışdır. MDB respublikalarında 3 cinsdən 6 növ məlumdur. Avropada cəmi 5 növ məlumdur. Yetkin fərd şikarı tutmaq üçün uyğunlaşmış, iri güclü ön ətrafları və ön döşün uzunsov quruluşuna görə dəvədəlləklərinə bənzəyir. Mantispidlər bədən ölçülərinə görə xırda və orta ölçülü cücülər olub, ön qanadın uzunluğu 5-25 mm-dir. Ön ətraflar tutucudur. Bığcıqları qısa, təsbehşəkillidir. Qanadlar ensiz olub, aydın görünən pterostiqmaya malikdir. Ön qanadda 1-2 köndələn damarlar seriyası vardır. Ön döş nəzərəçarpacaq dərəcədə uzanmışdır. Yetkin fərdlər adətən çiçəklər üzərində oturaraq müxtəlif cücülərdən ibarət olan şikarını güdür. Sürfələr vəhşi arıların yuvalarında parazit həyat tərzi keçirərək hörümçəklərin yumurta baraması ilə qidalanır.
Azərbaycanın Myrmeleontidae, Ascalaphidae, Mantispidae faunasının tədqiqində qarşıya çıxan bir çox məsələlərin həllində naturalistik metodlardan başqa həmçinin yüksəktexnoloji metodların tətbiqi də tələb olunur. Növlərin, yarımnövlərin, formaların taksonomik analizi üçün indi yalnız fenotipik deyil, həmçinin genotipik nəticələrin də müqayisəli analizi lazımdır. Ənənəvi metodlara molekulyar analiz metodlarının da cəlb edilməsi polimorf növlərin daxilində yarımnövləri, forma və variasiyaları taksonomik cəhətdən dəqiqləşdirmək, onların areallarını, sərhədlərini müəyyənləşdirməyə imkan verəcəkdir.
Öyrənilmə dərəcəsi
Torqanadlılar Azərbaycanın demək olar ki, hər yerində yayılmışdır. Azərbaycan ərazisində bu dəstənin nümayəndələrinin yayılması üçün hər cür şərait vardır. Belə ki, Azərbaycan ərazisi üçün dağ massivləri, meşə, çöl, yarımsəhra zonaları, relikt və endemik flora və faunaya malik unikal ərazilər səciyyəvidir. Landşaftların belə uyğunluğu Azərbaycanda zəngin flora və faunanın formalaşmasına gətirib çıxartmışdır.
Azərbaycanda torqanadlılar dəstəsinin tədqiqinə XX əsrin 60-cı illərindən başlanılmışdır. Bu dəstənin Chrysopidae fəsiləsinin Chrysopiinae yarımfəsiləsi H.H.Qurbanov tərəfindən öyrənilmişdir. Müəllif Azərbaycanda qızıl gözlərin 28 növünün yayıldığını qeyd edir. Qalan fəsilələr üzərində respublikada tədqiqat işi aparılmamışdır.
Hazırda İ.Q.Kərimova tərəfindən Myrmeleontidae, Ascalaphidae və Mantispidae fəsilələri üzərində tədqiqat işləri aparılır və bu fəsiləyə aid materiallar (sürfə, pup və imaqo) Azərbaycanın Böyük Qafqaz, Kiçik Qafqaz, Kür dağarası çökəkliyi, Lənkəran, Naxçıvan təbii vilayətlərindən toplanmışdır.
Torqanadlılar dəstəsinin paleontoloji qalıqları
İlk torqanadlılar Yura dövrünə aid qalıqlardan məlumdurlar. Onların təsvirinə E.Hermar, Q.Hagen, X.Veynberqin işlərində rast gəlinir. Çox vaxt torqanadlılar qanadlarındakı zəngin damarlanmaya görə tarakanlar, termitlər kimi başqa həşrat qruplarına aid edilirdilər. Qazıntı halında tapılmış torqanadlılar barədə məlumatlar Yura dövrünə aid bir neçə torqanadlının təsvirini vermiş A.Handlirş tərəfindən ümumiləşdirilmişdir. Bundan başqa A.Q.Ponomarenkonun da Yura torqanadlılarının tədqiqində rolu böyük olmuşdur.
Təsnifatı
• 3
Bulbophyllum longispicatum
(Bulbophyllum longispicatum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Reytarlar
200px|thumb|alman reytarı, 1577 Reytar (reyter - "atlı") — XVI-XVII əsrlərdə Avropada muzdlu atlı alaylar. Müasirləri kirasirlərdən fərqli olaraq reytarlar əsasən odlu silaha üstünlük verirdilər.
Onların arsenalı bir neçə iri kalibrli tapançadan ibarət idi. Qılınc isə yardımçı səciyə daşıyırdı.
XVI əsrin 50-ci illərinin əvvəllərində reytarlar tamamilə soyuq silahdan imtina etdilər. Əvəzində odlu silahların sayı 3 dən beşə qədər artdı. Misal üçün kirasirlər ancaq bir cüt tapança daşıyırdılar. Tapançaların baha olması səbəbindən reytar xidmətinə daxil olanlara birdəfəlik əlavə ödənişlər edilirdi.
Rəqibləri də əsasən zirehli olduğundan reytarlar adətən düşmənə yaxın məsafədən atəş açırdılar. Rəqibə yaxınlaşmaq üçün yorğadan istifadə olunurdu, lakin əlverişli şəraitdə, əgər relyaf və intizam səviyəsi sıranın saxlanmasına imkan verirdisə, yüngülcə dördnala da çapırdılar. Odlu silahların doldurulması uzun vaxt apardığına görə, əsas taktiki fənd kimi, o zaman piyadaların arasında geniş yayılmış karakole taktikasından istifadə edirdilər. Belə ki, əskərlərin birinci cərgəsi yaylım atəşi verəndən sonra dərhal geriyə dönüb arxaya çəkilirdi və ən sonuncu cərgənin arxasına, silahları doldurmaq üçün, keçirdi. Həmin vaxt ikinci cərgə irəliyə çıxıb yeni yaylım atəşi açaraq eynən əvvəlki cərgənin hərəkətləri təkrar edirdi. Karakole üçün reytarlar, bir birinin ardınca hərəsi 20 atlıdan ibarət 10-15 sıraya düzülürdülər. Yaylım atəşindən sonra birinci cərgə iki hissəyə bölünürdü, bir hissəsi sağa arxaya, o biri hissəsi sola arxaya çəkilidilər.
Krım xanlarının siyahısı
Krım xanlarının siyahısı, 1441-1783-cü illərdə mövcud olmuş Krım xanlığı nı idarə edən və xan titulu daşıyan şəxslərin siyahısıdır.
Ronaldo (braziliyalı futbolçu)
Ronaldu Luis Nazariu di Lima (Ronaldo Luís Nazário de Lima; ) və ya qısa olaraq Ronaldo — Mərkəz hücumçusu mövqeyində çıxış etmiş braziliyalı futbolçu. Bir çoxlarının fikrinə görə tarixin ən yaxşı futbolçularından biri. .