cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mount & Blade
Genişləmələr
Warband, TaleWorlds tərəfindən Mount & Blade üçün yaradılan ilk genişləmə paketi olub, ictimaiyyətə ilk dəfə dekabr 2009 tarixində elan edilmişdir. Tək oyunçulu ilk oyunun əksinə, Warband istifadəçiyə çox oyunçulu bir oynanış təqdim etməkdədir. Mount & Blade: Warband, Paradoc Interactive tərəfindən 30 mart 2010-da satışa çıxarılmışdır.
With Fire & Sword, "TaleWorlds"ün icazəsi və dəstəyi ilə, Rus firması Sich Studio tərəfindən inkişaf etdirilən, Mount & Blade dünyasını istifadə edən bir genişləmə paketidir. With Fire & Sworddakı hadisələr Nobel mükafatlı yazar Henrik Senkeviçin eyni adlı kitabından götürülmüş olub, XIII əsr Avropasında baş verməkdədir. Mount & Blade: Atəş və Qılınc, Paradoks İnteraktiv tərəfindən 3 may 2011-də satışa çıxarılmışdır.
Həmçinin oyunun internetdən indirilən əlavə paketləri də vardır. Bu paketlər "Warband" və "Atəş və Qılınc" üzərinə yazılıb oynana bilər. Oyunun öz təqdim etdiyi redaktor sayəsində istifadəçilər tərəfindən müxtəlif ssenarilər yaradıla bilər. (məs. Osmanlı modu)
Yarıdıcı qrup
Oyun Dizaynı Kodlama 3B Dizayn və Modelləmə Animasiya Qrafik dizayn
Seyfi Mehrəliyev
Seyfi Seyid oğlu Mehrəliyev — Sosialist Əməyi Qəhrəmanı.
Həyatı
1900-cü ildə Zərdab rayonunun Dəli Quşçu kəndində anadan olmuşdur.
1931-ci ildən 1971-ci ilədək Dəli Quşçu kəndində, o vaxtkı "Bakı fəhləsi" kolxozunda sıravi kolxozçu, çoban və briqadir işləmişdir.
1941–1945-ci illər müharibəsi dövründə gecə-gündüz çöllərdə çalışmış, faşizm üzərində qələbə naminə hər cür əziyyət çəkmiş, fədakarlıqlar göstərmiş, döyüşən ordunun ərzaq və geyimlə təchiz olunmasına böyük töhfələr vermişdir.
Mükafatları
1948-ci ildə qoyunçuluq sahəsində qazandığı çox yüksək nəticələrə və heyvandarlıq sahəsində göstərdiyi bacarıq və qabiliyyətə görə Seyfi Mehrəliyev 1949-cu ildə Sosialist Əməyi Qəhrəmanı fəxri adına layiq görülmüşdür. O, əmək cəbhəsində fədakarlığına görə Lenin ordeni və çoxlu medallarla da təltif edilmişdir.
Argentit
Argentit ( — gümüş) — argirit-mineral. Tərkibi gümüş-sulfid (Ag2S). Sinqoniyası kubikdir. Kristallarında az rast gəlinir. Əsasən, püruz, kiçik damarlar, dendritlər əmələ gətirir. Rəngi qurğuşunu-bozdan dəmiri-qarayadəkdir. Metal parıltılıdır. Sərtliyi 2 - 2,5, xüsusi çəki (Sİ) 7,4. Polimetal yataqlarinda, əsasən qalənitlə birlikdə tapılır. Gümüş filizinin əsas (tərkibinin 87,1%-i) mineraldir. Azərbaycanda əsas yatağı Gümüşlüdür. Mehmana, Filizçay və s. yataqlarda da var.
Saab 210
Saab 210 Draken (Çərpələng), J 35 qırıcı təyyarəsinin yaradılması üçün cüt delta qanad konsepsiyası üçün yaradılmış bir test təyyarəsidir. Saab şirkəti tərəfindən həyata keçirilmiş Draken adlandırmasından əlavə heç bir zaman rəsmi olaraq adlandırılmasa da, Saab 35 prototipinin ilk uçuşundan sonra rəsmi olmayan ləqəbi Lilldraken (Kiçik çərpələng) adı ilə xatırlanmışdır. İlk uçuşunu 21 yanvar 1952-ci ildə həyata keçirmişdir.
Nümayiş etdirilən təyyarə
Təyyarə hal-hazırda Linköpingdəki hərbi hava qüvvələri muzeyi olan Flygvapenmuseumda nümayiş etdirilir.
SSRİ Generalissimusu Stalin (orden)
SSRİ Generalissimusu Stalin ordeni — 1953-cü ildə Stalinin vəfatından dərhal sonra onun şərəfinə yaradılması nəzərdə tutulan, lakin SSRİ-nin yeni rəhbəri Nikita Xruşşovun həyata keçirdiyi yeni siyasət və şəxsiyyətə pərəstiş kultunu tənqidə məruz qoymasından sonra layihələndirilməsi dayandırılan orden.
Cəmi 4 nümunəsi hazırlanmışdır ki, onlarda da qiymətli metallardan istifadə edilməmişdir. Layihəyə görə ordenin qızıl və platindən hazırlanması nəzərdə tutulmuşdu.
Ordenin bir nümunəsi 2007-ci ildə Nyu-Yorkda təşkil olunan hərracda 67,5 min dollara satılmışdır.
Yunan-roma güləşi
Yunan-Roma güləşi — güləşin dünyada geniş yayılmış bir növüdür. Müxtəlif ölkələrdə, ayrı-ayrı güləşçilər bir çox fəndlərdən istifadə edirdilər. Müasir güləşçilər də bu fəndlərin bəzilərindən istifadə edirlər. Klassik güləşməni götürək. Onu qabaqlar Yunan-Roma güləşi adlandırırlar. Bu güləş indi də qədim yunanların və romalıların güləşini xatırladır. Xüsusi geyimli güləşçilər xalça üzərinə çıxıb, bir-birinin əlini sıxır və güləşməyə başlayırlar. Məqsəd rəqibin kürəyini yerə vurmaqdır. Buna “təmiz qələbə” deyirlər. “Təmiz qələbə” mümkün olmayanda xal hesabı ilə qalib gəlmək olar. Xallar hər bir uğurlu fənd üçün verilir.
Ağ ayı
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Şimal Buzlu okeanın sahillərində və üzən buzlar sahələrində yaşayır. Rəngi sarımtıl-ağdır. Bədəninin uzunluğu 2-2.5 m. Ağ ayı quruda yaşayan yırtıcı heyvanların içində ən böyüyüdür, onun orta kütləsi 400 kq-a yaxındır. Lakin əgər ayı yaşlıdırsa və qışa piy toplayıbsa, onun kütləsi 800 kq-dan çox ola bilər. O yuvasını sahildəki qar çöküntüləri içində qazır. Yuvasına 2-3 metr uzunluqda girişi qarla tutulmuş boru aparır. Dekabr-yanvar aylarında ayının övladları dünyaya gəlir. Ayı balaları çox kiçik doğulur, uzunluğu 30 santimetr olur. Yazda təhlükəsizlik üçün dişi ayı balaları ilə sahildə yaşayır və ya buzun üstündə üzürlər. Yayda onlar hətta Şimal qütbə çatırlar. Əsasən suitilərlə qidalanırlar. Ağ ayılar yaxşı üzürlər, suda isə balıq tuturlar.
Qlobal istiləşmə ağ ayıların yarıdan çoxunu məhv edə bilər. Ümumdünya Vəhşi Təbiət Fondunun mütəxəssisləri xəbərdarlıq edirlər: Arktik buzların əriməsi ağ ayılar üçün o qədər öldürücü olacaq ki, 2050-ci ildə Rusiyanın şimal sahillərində və Alyaskadakı ağ ayılar məhv olacaqlar.
İndi dünyada 20-25 min arası ağ ayı var. Alimlərin proqnozlarına görə, 40 il müddətində onların üçdə ikisi yox olacaq.
Ağ ayılar əsasən Rusiya, Qrenlandiya, Norveç, ABŞ, Kanada və Alyaskada yaşayırlar.
Ümumdünya Təbii Mühit Fondunun Berinq dənizi üzrə proqram direktoru Marqaret Ulyams deyir ki, iqlim dəyişikliyi özü bir çox şeylərin dəyişməsində də böyük rol oynayır. Məsələn, ağ ayılar quruya çıxmağa, quruda daha çox vaxt keçirməyə başlayırlar. Həmin vaxtsa ayıların ovlanmasına daha çox şərait yaranır.
Ağ ayılar bütün dünyada nəsilləri kəsilmək təhlükəsi qarşısında olduqlarından onların qorunması üçün 1973-cü ildə ağ ayılar haqqında beynəlxalq saziş imzalanıb.
Başt şəhristanı
Başt şəhristanı- İranın Kohgiluyə və Boyer-Əhməd ostanının şəhristanlarından biridir. Şəhristanın inzibati mərkəzi Başt şəhəridir. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhristanın əhalisi 22,170 nəfər və 4,309 ailədən ibarət idi.
Xırdaçiçək qalinsoqa
—  cinsinə aid bitki növü.
Senecio achilleifolius
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Bulbophyllum sessiliflorum
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Tətbiqi proqramlar
Tətbiqi proqramların funksiyaları
Tətbiqi proqramlar istifadəçinin aşağıda göstərilən işlərini yerinə yetirir:
Qeyd olunan funksialar tətbiqi proqramların "bacardığı" işlərdən yalnız bir hissəsidir.
Əminə Mehrişah Sultan
Əminə Mehrişah Sultan (1693 – 1732) Osmanlı padşahı III Mustafanın anası və sultan III Əhmədin arvadı.
Həyatı
Əminə Mehrişah Sultan fransız əsilliydi və əsl adı Janet olmuşdur. Oğlu III Mustafanın taxta çıxışını görməmiş və bu səbəbdən validə sultan ola bilməmişdir. İstanbul Əminönündəki Yeni Məsciddə Turhan Xədicə Sultan türbəsində dəfn edilmişdir.
Aglaia brassii
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Lucky Dime Caper
Lucky Dime Caper — 1991-ci ildə Sega oyun şirkəti tərəfindən yaradılan videooyun. Həcmi 8 bitdir.
Süjet
Bu oyun Donald Dak, onun bacısı oğlanları Hyui, Dyui və Lui və dayısı Skrucun macəralarından söhbət açır. Onlar Skrucun bankındakı kabinetində toplaşırlar. Skruc öz ilk 10 sentini göstərir. Sən demə, Magika de Spell hamısını güdürmüş. Onun ən böyük arzusu həmin qəpiyi ələ keçirmək idi. Onun qarğa görkəmli qardaşı Poe gəlib uşaqları oğurlayır. Daha sonra isə bacı oğlanlarını xilas etmək üçün Donald dünya səyahəti missiyasına göndərilir.
Qamet
thumb|263x263px|İnsan yumurtasına daxil olan bir insan sperması. Sperma insan yumurtasından təxminən 100.000 dəfə kiçikdir.
Qametlər — Qametlər (qədim yunan dilindən ετήαμετή qametdən "evlənmək" üçün) cinsi olaraq çoxalan orqanizmlərdə mayalanma zamanı başqa bir haploid hüceyrə ilə birləşən bir haploid hüceyrədir. Qametlər, bədənin reproduktiv hüceyrələri də adlandırılan cinsiyyət hüceyrələridir. Morfoloji cəhətdən fərqli iki növ cinsiyyət hüceyrəsi istehsal edən və hər bir fərdin yalnız bir növ istehsal etdiyi növlərdə, qadın yumurta adlanan daha böyük bir cinsiyyət hüceyrəsi istehsal edən hər hansı bir fərddir və kişi daha kiçik bir tip meydana gətirir. Sperma və ya sperma hüceyrələri hüceyrənin hərəkət etməsinə imkan verən quyruq şəklində bir quruluş olan flaqellum sayəsində kiçik və hərəkətlidir. Buna qarşı hər yumurta və ya yumurta hüceyrəsi nisbətən böyük və hərəkətsizdir. Qısacası, bir hüceyrə bir yumurta (qadın hüceyrəsi) və ya sperma hüceyrəsidir (kişi hüceyrəsi). Heyvanlarda yumurta dişilərin yumurtalıqlarında, kişilərin testislərində isə sperma yetişir. Mayalanma zamanı zamanı sperma və yumurta birləşərək yeni bir diploid orqanizm əmələ gətirir. Qametlər bir fərdin genetik məlumatlarının yarısını, hər növün bir dənə ağırlığını daşıyır və cücərmə hüceyrəsinin iki bölünməyə məruz qaldığı və dörd hüceyrənin əmələ gəlməsi ilə nəticələnən meyoz yolu ilə yaranır. Biologiyada istehsal olunan qamet növü cinslərini təyin edir. Bu, anizoqamiya və ya heteroqamiya nümunəsidir, qadın və kişilərin fərqli ölçülərdə cinsiyyət hüceyrələri meydana gətirdiyi bir vəziyyətdir (insanlarda belədir; insan yumurtası tək bir insan spermasının həcmindən təxminən 100.000 dəfə çoxdur). Bunun əksinə olaraq, izoqamiya hər iki cinsin, eyni ölçüdə və formada olan və cütləşmə növü üçün təsadüfi təyin edilmiş bir cinsiyyət hüceyrəsidir. Qamet termini Alman sitoloqu Eduard Strasburqer tərəfindən hazırlanmışdır In biology, the type of gamete one produces determines the classification of their sex. .
Oogenez, heyvanlarda qadın hüceyrələrinin əmələ gəlməsi prosesidir. Bu proses bir haploid yumurta meydana gətirmək üçün bir diploid birincil oositdə meydana gələn meyozu (mayotik rekombinasiya daxil olmaqla) əhatə edir. Spermatogenez heyvanlarda kişi cinsiyyət hüceyrəsinin əmələ gəlməsidir. Bu prosesə diploid birincili spermatositlərdə, haploid spermatozoa əmələ gəlməsi ilə meydana gələn meyoz da daxildir.
Bənzərsizlik
Bir hüceyrədən fərqli olaraq, bir fərdin diploid somatik hüceyrələrində spermadan bir xromosom dəstinin və bir xromosomun yumurtadan bir nüsxəsinin olduğu; yəni nəslin hüceyrələrində həm atanın, həm də ananın xüsusiyyətlərini ifadə edən genlər var. Sperma hüceyrəsi insan yumurtasından təxminən 100.000 dəfə kiçikdir.
Məməlilərdə və quşlarda cinsi təyini
İnsanlar və əksər məməlilər normal bir yumurtanın yalnız X xromosomunu daşıya biləcəyi XM cinsi təyinetmə sistemindən istifadə edir, sperma isə X və ya Y daşıyır, anormal bir sperma isə cinsiyyət təyin edə bilməz. xromosomlar, cüt XY və ya cüt XX; beləliklə, kişi sperma əmələ gələn hər hansı bir ziqotanın cinsini təyin edir. Ziqotanın iki X xromosomu varsa, qadına, X və Y xromosomu varsa, kişiyə çevriləcəkdir. Quşlarda qadın yumurtası ZV cinsi təyinetmə sistemi vasitəsi ilə nəslin cinsini təyin edir.
Süni hüceyrələr
Tədqiqatlar göstərir ki, süni hüceyrələr eyni cinsdən olan kişi cütlükləri üçün reproduktiv bir texnika ola bilər, baxmayaraq ki, hamiləlik zamanı surroqat anaya ehtiyac olacaqdır. Postmenopozal qadınlar yumurta istehsal edə bilər və süni hüceyrələri olan genetik baxımdan əlaqəli uşaqlara sahib ola bilərlər. Robert Sparrov Journal of Medical Ethics-də süni hüceyrələrdən alınan embrionların yeni qametlər meydana gətirmək üçün istifadə edilə biləcəyini və laboratoriyada bir neçə nəsil insan yaratmaq üçün bu prosesi təkrarlaya biləcəyini yazdı. Bu metod tibbi tətbiqetmə üçün hüceyrə xətləri yaratmaq və genetik xəstəliklərin irsi öyrənmək üçün istifadə edilə bilər. Əlavə olaraq, bu metod, istənilən genom üçün selektiv damazlıq və ya təbiətdə olmayan inkişaflar yaratmaq üçün rekombinant DNT texnologiyasından istifadə edərək bir insanı yaxşılaşdırmaq üçün istifadə edilə bilər.
Bitkilər
Cinsi olaraq çoxalan bitkilərin də hüceyrələri var. Bununla birlikdə, bitkilərin diploid və haploid nəsillərinin növbələşməsi olduğundan bəzi fərqlər var. Çiçəkli bitkilərdə çiçəklər meyozdan mitoz yolu ilə qametlər istehsal edən bir haploid nəsil meydana gətirmək üçün istifadə edirlər. Dişi haploid yumurtalıq adlanır və bir çiçəyin yumurtalığı tərəfindən istehsal olunur. Yetkin vəziyyətdə, haploid yumurta, döllənməyə hazır olan qadın hüceyrələri istehsal edir. Kişi haploid, anterin yaratdığı polendir: tozcuq çiçəyin yetkin damğasını vurduqda, tozcuq borusu çiçəyə çevrilir. Daha sonra haploid polen mitoz yolu ilə sperma əmələ gətirir və mayalanma üçün buraxır.
Birinci dərəcəli Böyük Pyotr ordeni
Birinci dərəcəli «Böyük Pyotr» ordeni Rusiyanın Təhlükəsizlik, Müdafiə və Qanunçuluq Akademiyası tərəifndən təsis edilib. Ordenin verilməsi barədə qərar akademiyanın rəyasət heyətində çıxarılır.
Ordenin əsasnaməsində yazılıb ki, bu ordenlə hərbi, xidməti və vətəndaş borcunu yerinə yetirərkən fədakarlıq, igidlik, hünər və qəhrəmanlıq göstərən şəxslər təltif olunur. Orden Rusiya dövlətinin möhkəmələnməsində xidmət göstərənlərə verilir.
«Böyük Pyotr» ordeni ilə təltif olunanlar arasında Türkmənistanın birinci prezidenti Saparmurad Niyazov (sağlığında), Qırğızıstan prezidenti Kurmanbek Bakiyev də var.
Nizamnaməsində bildirildiyinə görə, Təhlükəsizlik, Müdaifə və Qanunçuluq Akademiyası elmi fəaliyyətlə məşğul olan ictimai birlikdir. 2000-ci ildə yaradılıb. Rusiyanın əksər vilayətində nümayəndəlikləri var. Akademiyanın prezidenti Viktor Qriqoryeviç Şevçenkodur.
Şeh
alt=Hörümçək toru üzərində şeh damcılarının gözəl görünüşü|thumb|237x237px|[[Hörümçək toru üzərində şeh damcılarının gözəl görünüşü]] Şeh – axşam, gecə və səhər tezdən müsbət temperaturda yer səthi, bitki və əşyaların üzərinə çökən su damlaları. Gecə şüalanma sı nəticəsində havanın soyuması və həmin səthdə su buxarının kondensasiya sından yaranır. Zəif külək li aydın havada şeh daha çox düşür. Mülayim enliklər də şeh gecə ərzində 0,1-0,5 mm, tropik lərdə 3 mm-dək yağıntı verir.
Şeh nöqtəsi
Şeh nöqtəsi mövcud su buxarı və sabit hava təzyiqinin təsiri ilə havanın doyma vəziyyətinə gəlməsi üçün tələb olunan temperatur dur. Nisbi rütubət 100%-dən az olduqda şeh nöqtəsi həmişə faktiki hava temperaturundan aşağı düşür. Nisbi rütubət 100%-ə bərabər olduqda isə faktiki hava temperaturu şeh nöqtəsinə uyğun gəlir və şehin əmələ gəlməsi üçün şərait yaranır.
Xarici keçid
Buludlar və yağıntı
Çiskin
Çiskin — narın yağışlı-dumanlı hava. Su damlaları kicik diametrli (0,05 mm-ə qədər) olur. Adətən laylı buludlardan çox xırda damcılar şəklində düşən yağıntıdır.
Acanthaster planci
Acanthaster planci — Acanthasteridae dəstəsindən dəniz ulduzu növü. Böyük və çox qollu olan bu dənzi ulduzu növü sərt mərcan polipləri ilə bəslənir. Üst hissəsi zəhərli tikanlarla örtülüdür. Dünyanın ən böyük dəniz ulduzu növlərindən biridir. Hind və Sakit okeanda, Qırmızı dənizdə və Afrikanın şərq sahillərindən Orta Amerikanın qərb sahillərinə qədər yayılmışdır. Bu bölgələrdə sərt mərcan riflərində yaşayır.
Çiskin
İstinadlar
Regen Regn
Acanthaster planci
Xüsusiyyətləri
thumbnail|left|Tailand sahillərində parlaq Acanthaster planci Acanthaster planci növünün gövdəsi tipik dəniz ulduzu tipindədir; mərkəzi disk və ondan çıxan qollardan ibarətdir. Bu növə xas xüsusiyyətlər isə disk şəklində gövdəsi, çox sayıda qolu, zərifliyi, qavrama qabiliyyəti, çox sayda tikanlarla örtülü olması və bədən kütələsinə nisbətən çox böyük mədəyə sahib olmasıdır. Qavrama qabiliyyəti hər qolun ucuna qədər uzanan iki sıra çox saylı ayaqcıqlar sayəsindədir. Bu növ ilk zamanlar simmetrik bədənə sahib olsa da, daha sonra qollarının artması səbəbi ilə simmetriyasını itirmişdir.
Yetkin Acanthaster planci 25-40 sm böyüklüyündədir, bəzən 80 sm böyüklüyünə çata bilirlər. Qısa və üçbucaq kəsikli 8-25 ədəd qola sahibdir; gənclərdə adətən 5, yaşlılarda 16 qol olur. Əsasən qəhvəyi və ya boz-yaşıl rənglərdə olur, amma bəzən parlaq rəngli nümayəndəlilərinə rastlamaq mümkündür.
Üzərindəki tikanlar tac əmələ gətirir. Tikanlar sərt və kəskindir, yumşaq səthləri asanlıqla dələ bilir. Dənizdən çıxarıldığında gövdə səthi yırtılaraq gövdə mayeləri xaricə axar və bədən içinə çökərək düzləşir.
Boyer-Əhməd şəhristanı
Boyer-Əhməd şəhristanı- İranın Kohgiluyə və Boyer-Əhməd ostanının şəhristanlarından biridir. Şəhristanın inzibati mərkəzi Yasuc şəhəridir. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhristanın əhalisi 212,552 nəfər və 43,490 ailədən ibarət idi.
Delta qanad
thumb|sağ|250px|Delta qanadlı [[Avro Vulcan bombardmançı təyyarəsi]] Delta qanad üçbucaq şəkilli qanadlara verilən addır. Delta adı, Yunan hərfi olan delta (Δ) hərfinin böyük yazısından meydana gəlmişdir. Delta qanadları ilk dəfə XVII əsrdə Reç Pospolita Kommanvelz ixtiraçısı Kazimierz Siemienowicz tərəfindən nəzərdən keçirilmişdir. Yataq quyruq qanadından istifadə etməyən Delta qanadlı təyyarələrin inkişafına İkinci Dünya Müharibəsindən sonra Almaniyada Neythen Woolford və SSRİ-də Boris İvanoviç Cheranovski rəhbərlik etmişdirlər, lakin öz modelləri olan playnerlər və təyyarələrdən heç biri geniş istifadə edilməmişdir.
Simax Şeyda
Simax Şeyda —Azərbaycan uşaq ədəbiyyatının tanınmış simalarından biri, Azərbaycan və İsrail Yazarlar Birliyinin üzvü, şair-dramaturq. SSRİ "Əmək veteranı" medalı laureatı
Həyatı
Simax Şeyda 1936-cı il iyunun 20-də Oğuz rayonunda anadan olub. 1940-cı ildə ailəliklə Gəncə şəhərinə köçüb. Burada Sabir adına 5 saylı orta məktəbin səkkizinci sinfini bitirdikdən sonra fəhlə-gənclər məktəbində təhsil alıb. Azərbaycan Dövlət Universitetinin kitabxanaçılıq fakültəsində təhsilini davam etdirib.
Simax Şeyda əmək fəaliyyətinə Gəncə şəhəri Rayonlararası Xalq Yaradıcılığı Evində teatr və təsviri incəsənət üzrə metodist kimi başlayıb. Orada baş metodist və direktor olub. Bakıda Azərbaycan Teatr Cəmiyyətinin xalq teatrları kabinetinin müdiri (1965–1990) və "Azərteatr" Yaradıcılıq İstehsalat Birliyində redaktor vəzifəsində çalışıb.
Dağ yəhudisi olmasına baxmayaraq, Simax Şeyda həmişə Azərbaycan dilində yazıb, yaradıb. "Ədəbiyyat və incəsənət", "Azərbaycan pioneri", "Azərbaycan" qəzetlərində və "Göyərçin" jurnalı səhifələrində uşaq şeirləri, mənzum nağılları dərc olunub. Simax Şeyda uşaqların sevimli şairidir. Uşaqlar üçün qələmə aldığı beş mənzum pyes oxucular tərəfindən rəğbətlə qarşılanıb. Simax Şeydanın "Təyyarə", Mən balaca kosmanavtam", "Yaxşı qız", "Tülkü-tülkü- tünbəki", "Nəğməli meşə", son illər yazdığı "Kimin belə qızı var", Nağıl istəyən qız", "Yoxdur belə nənədən", "Qızım qızlar içində", "Topçu Həsən" və s. kitabları kütləvi tirajla nəşr olunub. Yazıçın bu günə kimi 24 kitabı işıq üzü görüb. Onlardan 11-i uşaqlar üçündür. Bu kitabların hər biri seçilmiş əsərlər adı ilə 5 cilddə çap olunub. Əsərlərini də iki dildə — həm Azərbaycan türkcəsində, həm də dağ yəhudilərinin dilində yazır. Azərbaycan klassik ədəbiyyatını dağ yəhudilərinin dilinə tərcümə edir və bütün dünyaya yayır. Onun tərcümələri Amerikada, Kanadada nəşr edilib. Nizami Gəncəvidən Əmirulla Gəncəviyədək 75 azərbaycanlı şairin şeirlərini dağ yəhudilərinin dilinə tərcümə edib, antologiya şəklində çap edib.
Uşaqlar üçün yazdığı şeirlərə bəstəkar Oqtay Zülfüqarov mahnılar yazıb. Bunlara "Təyyarə", "Mən balaca kosmonavtam" şeirlərini nümunə göstərmək olar. "Bir xoruzum var" adlı şeirinə də Yusif Əzimzadə mahnı yazmışdı. "Göyərçin" jurnalında həm şeirləri, həm də mahnılarının notlarını nəşr etdirmişdilər. Quba rayonundan olan Qod Mixaylov adlı həvəskar bəstəkar 20-dən artıq şeirinə musiqi yazıb. Mahnıların sözləri həm yəhudi, həm də Azərbaycan dilindədir.
16 iyul 2015-ci il Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət və turizm naziri Əbülfəs Qarayev Simax Şeydanı 79 yaşı tamam olması münasibətilə nazirliyin "Fəxri mədəniyyət işçisi" döş nişanı ilə təltif edib. .
Azərbaycan və İsrail Yazarlar Birliyinin üzvüdür,
Hal-hazırda Almaniyanın Münhen şəhərində yaşayır.
Qaziantep terror hücumu (2016)
Qaziantep terror hücumu — Türkiyənin Qaziantep şəhərində keçirilən toy məclisi zamanı baş vermiş terror hücumu. Hadisə 20 avqust tarixində yerli vaxtla saat 22:50-də Qaziantep şəhərinin Şahinbəyi bölgəsində keçirilən yerli toy məclisində yeniyetmə kamikadzenin özünü partlatması nəticəsində baş vermişdir.
Arxa plan
Terrorçular tərəfindən terror hadisəsinin törədiləcəyi yerin 2016-cı il 20 avqust tarixində saat 10:50 də təyin eldiyi təxmin edilir. Həmin gün şəhərin Şahinbəyli bölgəsində 200 nəfərin iştirakı ilə keçiriləcək toy məclisinin əraziyə yaxın yerdə yaşayan yerli kürd icmasının təşəbbüsü ilə keçirilirməsi planlaşdırılmışdı. Hadisə nəticəsində gəlin yara almadan xilas olsada, bəy ağır şəkildə qəlbə yarası almışdır. Türkiyə Təhlükəsizlik Qüvvələri hadisənin törədilməsində 2 qüvvənin şübhəli olduğunu elan etmişdir. İŞİD və PKK hadisənin əsas sifarişçilərindən hesab olunur. Hadisə baş verəndən sonra heç bir terror təşkilatı hadisə ilə bağlı məsuliyyəti öz üzərinə götürməmişdir. Türkiyə Respublikasının prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan hadisənin İŞİD tərəfindən yetişdirilmiş 12-14 yaşlı yeniyetmə tərəfindən törədildiyini bildirib. Hadisə nəticəsində toy mərasimində iştirak edən 50-dən çox şəxs həlak olub, 94 nəfər müxtəlif dərəcəli bədən xəsərətləri alıb.
Reaksiyalar
🇦🇿 - prezidenti İlham Əliyev Qaziantep vilayətində toy mərasimi zamanı törədilmiş dəhşətli partlayışla əlaqədar türkiyəli həmkarı Rəcəb Tayyib Ərdoğana başsağlığı verib. Prezident İlham Əliyev Qaziantep vilayətində toy mərasimi zamanı törədilmiş dəhşətli partlayış nəticəsində çoxsaylı insan tələfatı və yaralananlar barədə xəbərin onu çox sarsıtdığını bildirib. Dövlət başçısı partlayış nəticəsində həyatını itirənlərə rəhmət, yaralılara şəfa diləyib: “Biz bu amansız terror əməlindən, ölkənizdə xaincəsinə törədilmiş digər terror aktlarından son dərəcə hiddətlənir, terrorizmin bütün təzahürlərinə qarşı hamılıqla, qətiyyətlə və ardıcıl mübarizə aparılmasını vacib və zəruri hesab edirik. Bu faciə ilə əlaqədar Sizə, həlak olanların ailələrinə və yaxınlarına, bütün qardaş Türkiyə xalqına şəxsən öz adımdan və Azərbaycan xalqı adından dərin hüznlə başsağlığı verir, yaralananlara şəfa diləyirəm”.
Aglaia brownii
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Frank Riberi
Frank Riberi (, fransız deyilişi ; ) — Fransa futbolçusu.
Həyatı
Fransa millisinin və "Bayern" (Münhen) klubunun futbolçusu, 2012/2013-cü ilin Avropanın ən yaxşı futbolçusu seçimiş və Qızıl topa əsas namizədlərdən biri Frank Riberidir.
1983-cü ildə anadan olub. İki yaşında avtomobil qəzası keçirib. Qəza vaxtı maşının pəncərəsindən atılan Riberinin üzərində cərrahiyyə əməliyyatı aparılıb. İndi onun bədənində həmin qəzanın nişanələri hələ də qalır.
1996-cı ildə 13 yaşında olarkən Lill Futbol Akademiyasına daxil olur, lakin nəzəri bəhslərə marağı olmadığından 3 il sonra akademiyadan qovulub.
Hazırda isə Bilal Riberi iki uşaq atasıdır.
Sərbəst güləş
Sərbəst güləş — güləş növü.
Sərbəst güləş,güləşin iki qolundan biridir.Olimpiya oyunlarında idman növləri arasında yer tutur.Qədim tarixi dövürlərdən bu yana xalqımızın ata idman növü hesab olunan güləş bu gündə gənclərimiz arasında sevilir.Sərbest güləşdə əsas məqsəd rəqibin belini tez bir zamanda döşəyə vurmaq hədəf götürülür.Yunan-Roma güləşindən fərqli olaraq,rəqibin ayaqlarından tutaraq fənd tətbiq etmək olar.Həmçinin güləşçi öz ayaqlarından da badalaq atmaq üçün və ya çarpaz fəndlər tədbiq etməklə xal əldə edə bilər.Güləş Olimpiya ailəsinə 1904 cü-ildə qəbul olunub.2004 cü-ildən etibarən isə,qadınlarında güləş üzrə Olimpiya oyunlarında iştiraklarına icazə verilib.right|150px right|300px|thumb
İlk baxışdan klassik güləşməyə oxşayır. Lakin klassik güləşmədən fərqli olaraq sərbəst güləşmədə qarpız yemək, badalaq gəlmək, beldən aşağı yapışmaq olar. Sərbəst güləşmədə də bəzi xalqların güləş fəndlərindən istıfadə edilir.
Şahverdi xan Ziyadxanov
Şahverdi xan Ziyadxanov və ya Şahverdi xan Ziyadxan — Çar ordusunun və Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Ordusunun zabiti, İsmayıl xan Ziyadxanovun qardaşı.
Rus-yapon müharibəsində və Birinci Dünya Müharibəsində iştirak edib. 1905-ci ildə Rus-yapon müharibəsi dövründə üzərində "İgidliyə görə" yazılmış dördüncü dərəcəli Müqəddəs Anna ordeni və üçüncü dərəcəli Müqəddəs Stanislav (qılınclarla və bantla birlikdə) ordeni ilə təltif edilib. Birinci Dünya Müharibəsi dövründə Vəhşi diviziyanın tərkibindəki Tatar süvari alayında komandirin köməkçisi təyin olunub. 1915-ci ildə düşmənə qarşı döyüşdə fərqləndiyinə görə üçüncü dərəcəli Müqəddəs Anna (qılınclarla və bantla birlikdə) ordeni ilə təltif olunub.
Azərbaycan Cümhuriyyəti ordusunda Podpolkovnik rütbəsində xidmət edib.
Həyatı və təhsili
Ziyadxanov Şahverdi xan Əbülfət ağa oğlu 3 oktyabr 1869-cu ildə Gəncə şəhərində anadan olub. Atası Əbülfət xan Gəncənin sonuncu xanı Cavad xan ın nəticəsidir. Gəncə gimnaziyası nı 1-ci dərəcə ilə Yelizavetqrad yunker məktəbini isə 2-ci dərəcə ilə bitirib.
Xidmətinin ilk illəri
Şahverdi xan xidmətə 1890-cı ilin noyabr ayının 29-da 44-cü Nijninovqorod draqun polkunun 3-cü eskadronunda sıravi kimi başlayıb.
1891-ci ilin avqust ayının 12-də yunker məktəbinə göndərilib. Əvvəlcə aşağı sinifə təyinat alsa da 14 iyul 1892-ci ildə isə yuxarı sinifə təyin olunub. Məktəbi 1 avqust 1893-cü ildə 2-ci dərəcə ilə estandert-yunker kimi bitirib yenidən alaya geri qayıdıb. 4 sentyabr 1893-cü ildə 5-ci eskadrona təyinat alıb. 15 yanvar 1895-ci ildə kornet rütbəsi alıb. 29 aprel 1895-ci ildə mühəndis-istehkamçı, dəmiryol və digər hərbi işlərə yiyələnmək üçün Tiflis quberniyası nın Tionetı kəndinin yaxınlığında yerləşən Qafqaz İstehkamçı Briqadasına ezam olunur. Kursu "çox yaxşı" qeydi ilə bitirdikdən sonra 1895-ci il sentyabrın 1-dən oktyabrın 23-ə qədər Qafqaz ehtiyat atlı alayının 2-ci dəstəsinə göndərilib.
1896-cı ildə 22 avqustdan 26 okyabra qədər Kuban vilayətinin Armavir kəndində yerləşən hərbi-atlı alayına ezamiyyətə göndərilib. 1896-cı il fevralın 5-də alayın 3-cü eskadronuna keçirilib. 1898-ci ilin iyul ayının 14-dən 24-ə dək 2-ci eskadrona müvəqqəti komandanlıq edib. 1898-ci ilin mart ayının 15-də poruçik hərbi rütbəsi alıb. 1898-ci ilin 27 avqustundan 1 oktyabradək Bakıda yerləşən hərbi-atlı alayda ezamiyyətdə olub. 1899-cu il oktyabrın 1-dən 13-ə qədər və sentyabrın 18-dən noyabrın 9-a qədər alayın altıncı eskadronuna müvəqqəti komandanlıq edib.
Rabiyə Şərmi Sultan
Rabiyə Şərmi Sultan (Osmanlıca: رابعه سلطان 1698–1732) Osmanlı padşahı I Əbdülhəmidin anası və Sultan III Əhmədin arvadı.
Şahverdi xan Ziyadxanov
Xidmətinin ilk illəri
1902-ci il iyunun 15-dən 23-ə qədər Aleksandropol a zabitlərin hərbi-səhra səfərinə ezam olunub. 1903-cü il mart ayının 15-də ştabs-rotmistr rütbəsi alıb. Həmin ilin 29 mayından 1 iyununadək 2-ci eskadrona müvəqqəti komandanlıq edib.
Senecio acroleucus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Şahverdi xan Ziyadxanov
Rus-yapon müharibəsində
1904-cü ilin mart ayının 26-dan sentyabr ayının 6-a qədər Sibir Hərbi Dairəsinin tabeliyində Omsk şəhərində olub. Kurqan şəhərində formalaşdırılmış ehtiyat süvari dəstəsinə komandanlıq edib. 20 noyabr 1904-cü ildə I Sunjensk-Vladiqafqaz kazak alayına podyasavul rütbəsi ilə göndərilib. 27 dekabr 1904-cü ildə xidmət yerinə çatıb və ikinci yüzlükdə xidmətə başlayıb. 17 iyun 1905-ci ildən etibarən isə birinci yüzlükdə xidmətə başlayıb.
1905-ci il iyun ayının 20-də üzərində "İgidliyə görə" yazılmış dördüncü dərəcəli Müqəddəs Anna ordeni ilə təltif edilib. Həmin ilin 31 avqust tarixində isə yaponlarla döyüşdə fərqləndiyinə görə üçüncü dərəcəli Müqəddəs Stanislav ordeni (qılınclarla və bantla birlikdə) ilə təltif edilib.
Sonrakı dövr
Rus-yapon müharibəsi bitdikdən sonra 1905-ci il dekabrın 16-da 2-ci Dağıstan atlı alayına göndərilib. Daha sonra isə 1906-cı il aprel ayının 12-də 44-cü Nijeqorod draqun alayına təyinat alıb. 1907-ci ilin aprel ayının 11-də isə əvvəlki alayına qaytarılıb.
1908-ci il dekabrın 26-da ona 17-ci Nijeqorod draqun alayının 200 illiyi münasibətilə verilmiş döş nişanını gəzdirməyə icazə verirlər. 1909-cu il iyunun 25-də "Poltava döyüşünün 200 illiyinin xatirəsinə" medalı ilə təltif edilib. 1909-cu il oktyabrın 7-də ona "Şərqi Qafqazın fəth olunmasının 50 illiyi" yubiley döş nişanını gəzdirməyə icazə verirlər. 1910-cu il may ayının 5-dən oktyabr ayının 4-ə qədər 17-ci Nijeqorod draqun alayında ezamiyyətdə olub. 1910-cu il dekabrın 13-də Yelizavetpol qubernatorunun yanında xüsusi tapşırıqlar üzrə baş zabit təyin edilib. 1911-ci il fevralın 24-ü ordu atlı alayına təyin olunmaqla Daxili İşlər Nazirliyində xidmətə başlayıb. 1911-ci il dekabrın 6-da rotmistr rütbəsi alıb.
Birinci Dünya Müharibəsində
1914-cü il sentyabrın 27-də mərkəzi qərargahın generalı general-mayor A.Arxangelski Yelezavetpol qubernatoru Q.Kovalyova teleqramla məlumat verir ki, 26 sentyabrda verilmiş yüksək əmrə görə Şahverdi xan Ziyadxanov Vəhşi diviziyanın tərkibində yaradılmış Tatar atlı alayının komandirinin köməkçisi təyin edilir. 2 zabit, 3 hərbi məmur, 1 alay mollası, 575 atlı, 68 mülki şəxsdən ibarət Tatar süvari alayının komandiri podpolkovnik P.Polovtsov, onun köməkçiləri V.Staroselski və Ş.Ziyadxanov təyin olunurlar. Alayın tərtibi birbaşa süvari rotmistri, Şahverdi xana tapşırılır.
Cənub-qərb cəbhəsindəki döyüş əməliyyatlarında iştirak edib. 1915-ci il fevral ayının 14-də Cənub-qərb cəbhəsi ordularının baş komandanı N.İvanovun 154 nömrəli əmri ilə düşmənlə döyüşdə fərqləndiyinə görə üçüncü dərəcəli Müqəddəs Anna ordeni (qılınclarla və bantla birlikdə) ilə təltif edilib.
1915-ci il aprelin 30-da Prut çayının yanında yerləşən Nepolkuts kəndində düşmənlə gedən döyüşdə başından ağır kontuziya alaraq Tiflis şəhərinə evakuasiya edilib.
1916-cı il sentyabrın 15-ə olan vəziyyətə görə rotmistr Şahverdi xan Ziyadxanov Qafqaz hərbi dairəsinin qərargahına tabe olan ehtiyat hərbi süvari dəstəsinin tabeliyində olub.
Azərbaycan Cümhuriyyətində
Şahverdi xan öz xidmətini Tatar Atlı Alayının tərkibində davam etdirərək Əlahiddə Azərbaycan Korpusu nda sonra isə Azərbaycan Cümhuriyyətinin ordusu nda xidmət edib. 1919-cu il fevralın 3-ə olan formalaşn Azərbaycan ordusunun siyahısında podpolkovnik rütbəsində olması qeyd olunub. 1919-cu ilin fevral ayının 4-də maddi texniki təminatın qəbulu üzrə yaradılmış komissiyanın sədri təyin edilib. Azərbaycan Cümhuriyyəti nin hərbi qurumunun 1919-cu il aprel ayının 17-də verdiyi əmrdə qeyd olunub ki, Ziyadxanov türklər tərəfindən ölkədə qalmış hərbi əmlakın nümunəvi şəkildə ordunun balansına keçirib. 1919-cu ilin mart ayınnı 29-da III Şəki Atlı Alayına təyinat alıb. Həmin ilin may ayının 11-də Atlı Alayın müvəqqəti komandanı general-mayor Amaşukeli Mərkəzi qərargaha raportla müraciət edib:
Xan-Ziyadxanov 1919-cu ildə iyunun əvvəlində Gəncədə öz hərbi vəzifəsini yerinə yetirərkən tif xəstəliyindən dünyasını dəyişib (bəzi mənbələrdə 6 və ya 9 iyun, sentyabrda verilmiş bir əmrdə isə onun ölüm tarixi 8 may göstərilib ). Müvəqqəti olaraq hərbi nazir vəzifəsini icra edən general Şıxlinski, onun ordu qarşısındakı xidmətlərini nəzərə alaraq, onun ailəsinə xəstəliklə bağlı olan xərclərinin, dəfn xərclərinin və eləcə də birdəfəlik 5.000 rubl pulun verilməsini əmr edir. Bundan başqa Şıxlinski onun ailəsinə təqaüdün təyin edilməsi üçün Parlamentə müraciət etməyi də öz üzərinə götürür.
Ailəsi
Şahverdi xan Ağca bəyim Məhəmməd ağa qızı Abraxanova ilə ailə qurub. Övladları haqqında heç bir məlumat yoxdur.
Atası Əbülfət ağa Ziyadxanov — Cavad xanın nəvəsi. 1843-cü ildə Gəncədə doğulmuşdur. Bəhmən mirzə Qovanlı-Qacarın qızı Azərhümayun xanım Qovanlı-Qacar ilə ailə qurmuşdu.
Anası Azərhümayun xanım Qovanlı-Qacar — Qacar şahzadəsi, xəttat. Azərhümayun xanım Bəhmən mirzə qızı Şuşa şəhərində anadan olmuşdu. Onu Şahzadə xanım kimi tanıyırdılar. Şahzadə xanım xəttat idi. Şаhzаdə хаnım Əbülfət ağa Ziyadxanov ilə аilə qurmuşdu.
Onların bu evlilikdən İsmayıl xan, Şаhvеrdi хаn, Adil xan аdlı оğullаrı, Sultаn bəyim, Fəхritаc bəyim, Şirin bəyim, Хırdа bəyim, Qəmərtаc bəyim аdlı qızlаrı vаrdı.
Mükafatları
Rus-yapon müharibəsi və Birinci Dünya Müharibəsi ndə döyüşlərdə fərqləndiyinə görə təltif edildiyi ordenlər.
Fillər
Fillər (Elephantidae) — Məməlilər sinfinin xortumlular dəstəsindən fəsilə. Bitkilərlə qidalanan Fillər quruda yaşayan ən böyük məməli heyvanlardır, yəni bala doğurur və onu südlə bəsləyir. Fillərin böyük cüssəsindən dolayı ovçusu yoxdur. Şirlər ancaq bala, xəstə, yaxud çox yaşlı filləri ovlaya bilirlər. Dişi fillər sürü halında yaşayır və bu baxımdan sosial canlılar olaraq qəbul olunurlar. Erkək fillər cinsi yetişkənliyə yetişəndə qruplara atılır. Erkək fillər də bəzən sürülər şəklində də yaşayır.
Onların tük örtüyü seyrəkdir, sadəcə quyruğun ucunda bir qədər sıx və uzundur.
Afrika fili
Hazırda Afrikada cəmi 600 min fil yaşayır, ancaq hər il onların sayı 38 min azalır. Fillərin azalmasının əsas səbəbi onların dişlərinə görə qanunsuz yolla ovlanmasıdır. Fillərin bala vermə səviyyəsinin azalması da nəzərə alınarsa, ən gec 15 ildən sonra Afrikada fillərin nəsli kəsiləcək. Afrika filinin dərisi qalındır, Hindistan filindən cüssə və qulaqlarının eni baxımından daha böyükdür.
Hindistan fili
Hindistanda və Şri-Lankada yaşayırlar. Dərisi hamardır. Boyları 10 metrə çatır.
Fiziologiyası
Tənəffüs sistemi — 2 ağciyəri var.
Həzm sisteminə ağız, udlaq, qida borusu, mədə, qaraciyər bağırsaqlar daxildir. Həzm sistemi ağızdan başlayır. Ağız suyu ilə islanmış qida dişlər vasitəsilə əzilərək üyüdülür. Sonra qida borusu vasitəsilə ağızdan mədəyə ötürülür. Mədədən bağırsağa gedən qidanın tərkibi bağırsaqda sorulur.
Afrika savanna fili
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Fillər
Fiziologiyası
İfrazat sistemi — sidik kisəsi daxildir.
Qan-damar sistemi — ürək və ondan çıxaraq bütün bədəni əhatə edən damarlardan ibarətdir.
Sinir sistemi
Cinsiyyət sistemi
Skeleti
"Təbəssüm" ordeni
Təbəssüm Ordeni — böyüklərin göstərdiyi mehribanlıq, dostluq və səbrə görə uşaqlar tərəfindən dünyada verilən yeganə orden.
Bəhməi şəhristanı
Bəhməi şəhristanı- İranın Kohgiluyə və Boyer-Əhməd ostanının şəhristanlarından biridir. Şəhristanın inzibati mərkəzi Likək şəhəridir.2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhristanın əhalisi 35,067 nəfər və 6,583 ailədən ibarət idi.
"Təbəssüm" ordeni
Mükafat 1968-ci ildə "Polşa kuryeri" jurnalı tərəfindən təsis edilib. 1979-cu ildə isə BMT tərəfindən təsdiq olunub. Hazırda orden dünyanın ayrı-ayrı ölkələrindən 50 nəfər böyükdən ibarət müstəqil Təbəssüm Ordeninin Kapitulası tərəfindən təqdim edilir. Təqdimetmə mərasimində Kapitula Təbəssüm Ordeninin kavalerini sarı gülümsəyən günəş rəmzi ilə bəzəyir. Bundan başqa, təqdimetmə zamanı əsas şərtlərdən biri də kavalerin üzündə təbəssümlə bir stəkan limon şirəsini içməsidir. Qeyd edək ki, bu mükafatı alanlar sırasında Hillari və Bill Klintonlar, Papa II İohann Pavel, İsveç şahzadəsi Silviya, Tereza Ana və başqa məşhur şəxslər də var.
Kapitula tarixində Polşa tərəfindən "Təbəssüm Ordeni"nə layiq görülən ilk azərbaycanlı Ələkbər Hüseynovdur. Uşaqların sevimlisi Ələkbər əmi kimi tanınan aktyor və rejissor Ələkbər Hüseynov uşaqlara gülüş və xoş əhvali-ruhiyyə bəxş etdiyi üçün bu mükafata layiq görülüb. Mükafatın təqdimetmə mərasimi 2007-ci il martın 13-də Rəşid Behbudov adanı Mahnı Teatrında keçirilib. Mükafatı xüsusi olaraq bu məqsədlə Bakıya gələn Təbəssüm Orbeni Kapitulasının sədri Marker Mixalak şəxsən təqdim edib.
Ağvani
Ağvani və ya Ağvan — Ermənistanın indiki Sünik mərzində kənd. Çarlıq dövründə keçmiş Yelizavetpol (Gəncə) quberniyasının Zəngəzur qəzasına, sovet dövründə isə Kapan (Qafan) rayonuna aid idi.
Tarixi
Rayon mərkəzindən 30 km şimalda yerləşir. Erməni mənbələrində alban etnonimi ağvan formasında işlənir. Toponim ağvan (alban) etnonimi əsasında əmələ gələn etnotoponimdir. Quruluşca sadə toponimdir.
Texniki xidmət proqramları
Bu proqramlar (Norton Utilities, PC Tool Deluxe, Icecream Screen Recorder və s.) kompüterin ayrı-ayrı qurğularının normal fəaliyyətinin yoxlanmasını həyata keçirir. kompüterin işinə nəzarət etmək üçün müxtəlif üsullar mövcuddur. bu üsullardan bəziləri kompüterin aparat vasitələri ilə, bəziləri aparat-proqram vasitələri ilə, bəziləri isə proqram vasitələri ilə həyata keçirilir. proqramla nəzarət test proqramları və xüsusi nəzarət proqramları vasitəsilə həyata keçirilir. testlə yoxlama (testləşdirmə) kompüterin və onun ayrı-ayrı bloklarının işini yoxlayan test-proqramlar vasitəsilə yerinə yetirilir. ilkin test proqramları (testləşdirmə), adətən kompüterin daimi yaddaş qurğusunda saxlanılır və kompüter elektrik şəbəkəsinə qoşulduqda avtomatik olaraq işə düşür. xüsusi nəzarət proqramları kompüterdə məsələlərin həlli üçün tətbiq olunan proqramların icrası zamanı əvvəlcədən müəyyənləşdirilmiş vəziyyətlərin, asılılıqların və məhdudiyyətlərin ödənilib-ödənilməməsini yoxlayır. bütün hallarda nasazlıqların xarakteri, mənbəyi və bəzən də səbəbi haqqında ekrana məlumat çıxır.
2020
2020 (MMXX) — Qriqorian təqviminə görə Çərşənbə günü başlayan il. Bizim Era və Miladi tarixin 2020-ci ili. III minilliyin və XXI əsrin 20-ci ili. 2020-ci illərin 1-ci ili
Avqust
thumb|[[Beyrut limanında partlayışlar (2020)|Beyrut limanı partlayışdan sonra]]
Oktyabr
thumb|250x250px|Bərdə şəhəri raket hücumlarından sonra
Noyabr
thumb|255x255px|Şuşa döyüşü thumb|255x255px|Şuşanın işğaldan azad olunmasını qeyd edən Azərbaycan xalqı thumb|255x255px|Azərbaycan əsgərləri Kəlbəcər şəhərində
Yanvar
thumb|210x210px|[[Qasım Süleymani]] thumb|209x209px|[[Rocer Skruton]] thumb|204x204px|[[Cimmi Hit]] thumb|202x202px|[[Kobi Brayant]]
Mart
thumb|213x213px|[[Maks fon Südov]] thumb|202x202px|[[Betti Uilyams]] thumb|220x220px|[[Terrens Maknelli]] thumb|210x210px|[[Kşiştof Penderetski]]
Aprel
thumb|184x184px|[[Onor Blekman]] thumb|210x210px|[[Stirlinq Moss]] thumb|196x196px|[[Per Ulov Enkvist]] thumb|200x200px|[[İrfan Xan]]
May
thumb|210x210px|[[Litl Riçard]] thumb|211x211px|[[Oliver Vilyamson|Oliver İton Uilyamson]] thumb|210x210px|[[Corc Floyd]]
İyun
thumb|209x209px|[[Pyere Nkurunziza|Pyer Nkurunziza]] thumb|213x213px|[[Vera Linn]] thumb|212x212px|[[Karl Rayner]]
İyul
thumb|211x211px|[[Ennio Morrikone]] thumb|210x210px|[[Bencamin Mkapa]] thumb|210x210px|[[Oliviya de Hevillend]]
Avqust
thumb|208x208px|[[Adin Şteynzals]] thumb|210x210px|[[Çedvik Bouzman]] thumb|209x209px|[[Pranab Mukerci|Pranab Kumar Mukerci]]
Sentyabr
thumb|210x210px|[[Con Törner]] thumb|210x210px|[[Maykl Lonsdeyl]] thumb|209x209px|[[Yuko Takeuti]]
Oktyabr
thumb|210x210px|[[Mario Molina]] thumb|206x206px|[[Məsud Yılmaz]] thumb|212x212px|[[Şon Konneri]]
Noyabr
thumb|207x207px|[[Cerri Rolinqs]] thumb|209x209px|[[İriney (Serb patriarx)|İriney]] thumb|205x205px|[[Dieqo Armando Maradona]]
Dekabr
thumb|210x210px|[[Valeri Jiskar d'Esten]] thumb|210x210px|[[Barbara Vindzor]] thumb|208x208px|[[Pyer Buyoya]]
Nobel mükafatları
thumb|230x230px|Nobel mükafatı medalı
Eritrositlərin çökmə sürəti
thumbnail|EÇS ölçülməsi üçün tətbiq olunan Westergren metodu
Eritrositlərin çökmə sürəti - (EÇS) qandakı eritrositlərin çökmə sürətidir.
Bu qeyri-spesifik müayinə metodu iltihabi proseslərin mövcud olması barədə şübhələr olduqda və ya onların gedişini öyrənmək məqsədi ilə aparılır. Müayinəyə əsas göstərişlər iltihabi proseslər, infeksion xəstəliklər və profilaktika məqsədi ilə aparılan müayinə skrininqləri aiddir.
Metodun aparılması
EÇS Westergren metodu deyilən sedimentasiya ilə ölçülür. Bu zaman 1.6 ml qan 0.4 ml 3.8 faizli Natrium-sitrat məhlulu ilə qarışdırılır. Burada məqsəd, laxtalanmanın qarşısını almaqdır. Belə ki, sitrat ionları qanda laxtalanma üçün lazım olan kalsium (Ca) ionları ilə birləşib laxtalanma prosesinin qarşısını alır. Bu qarışıq 200 mm uzunluğundakı şüşə yaxud plastik sınaq borusuna tökülür. Bu zaman eritrositlər özlərinin ağırlıq qüvvəsinin təsiri altında çökməyə başlayır. Nəticə, adətən, bir saatdan sonra mövcud çöküntünün uzunluq ölçüsü ilə müəyyən olunur. İkinci göstərici olaraq iki saatdan sonra, gərəkli hallarda isə 3-cü göstərici olaraq 24 saat sonrakı uzunluq qeyd olunur.
Normal göstəricilər
EÇS qanın zülal tərkibindən, eritrositlərin miqdarından, forma və ölçülərindən, qismən də yaşdan və cinsdən asılıdır.
Bir saatdan sonra EÇS-in normal göstəriciləri belə olur:
Həsənəli xan Ziyadoğlu-Qacar
Həsənəli xan Ziyadlı-Qacar — 1755-ci ildən 1759-cu ilə qədər İrəvan xanlığı nın xanı.
Həyatı
Həsənəli xan İrəvan şəhərində Xəlil xanı n ailəsində dünyaya gəlmişdir. Onun ailəsi Qacar tayfası nın Qovanlı və ya Ziyadlı tirəsinə mənsub olmuşdur. O, hakimiyyətə 1755-ci ildə xalqın üsyan nəticəsində Xəlil xan Özbəyi devirməsindən sonra gəlmişdir. Ona bu işdə Azad xan Əfqan da yardım etmişdir. Bəzi qaynaqlarda göstərilir ki, 1755-ci ildə yerli feodallardan Həsənəli xan Ziyadlı-Qacar, Xəlil xan Özbəyi müdafiə edən Azad xanın İranda Kərim xan Zənd in yanında heç bir nüfuz sahibi olmamasından istifadə edib, İrəvanda saray çevrilişi edərək hakimiyyəti ələ aldı. Qaynaqların bildirdiyinə görə, artıq 1755-ci ildə İrəvanda hakimiyyət Həsənəli xan Qacara aid olmuşdu. O, Qacar tayfasının yerli sülaləsinin nümayəndəsi idi. İvan Şopenin məlumatına əsasən, Həsənəli xan Qacarın hakimiyyətə gəlməsindən etibarən İrəvanda xanlıq və ya hakimlik irsi xarakter almışdır.
Həsənəli xan Qacarın hakimiyyəti dövründə Kartli-Kaxeti çarlığı nın İrəvan üzərinə olan yürüşləri daha intensiv xarakter almağa başladı. Bu dağıdıcı yürüşlərim nəticəsi olaraq İrəvan xanlığı 1759-cu ildən etibarən gürcülərə xərac verməyə məcbur oldu. Bu xərac gürcü hökmdarı II İrakli nin xəzinəsinə göndərilirdi. İrəvan xanı II Heraklinin niyyətini əvvəlcədən görən Makulu Əhməd xan Bayatı şəhəri qorumaq üçün dəvət etdi və o, Xoy xanı Şahbaz xan ın xahişi ilə İrəvanlılara dəstək verməyə hazır olduğunu bildirmişdi.
Həsənəli xan Qacar 1759-cu ildə xəstəlik ucbatından İrəvan şəhəri ndə vəfat etmişdir. Onun ölümündən sonra hakimiyyətə qardaşı Hüseynəli xan Qacar gəlmişdir.
Kilsə ilə münasibətləri
Həsənəli xan Eçmiədzin katalikosluğuna vergi təyin etdi. Bundan əvvəl Azad xan Əfqan a və Xəlil xan Özbəy ə itaət edən "Üç kilsə" monastrının başçısı Aleksandr bu dəfə yeni xana tabe olub, ona yazılı surətdə xahişlə müraciət edərək bildirdi ki, Azad xan başqa monastrlardan vergi aldığı halda "Üç kilsə"ni həmişə vergi verməkdən azad etmişdir. Xahiş edirik ki, bizə də belə səlahiyyət verəsən. Həsənəli xan "Üç kilsə" monastrının xəlifəsi Aleksandrın xahişinə əməl etmiş və monastırı hər cür vergidən azad etmişdir. Həsənəli xanın bu barədə verdiyi fərmanına divanbəyiləri, Şeyx-ül-islam və digər müsəlman zadəganları və möhrlərini vurmuşlar. Bu da təsadüfi deyildi. Məsələ burasındadır ki, Çuxursəəd torpağında İrəvan xanlığı yaranar-yaranmaz özlərini çar adlandıran gürcü knyazlarından Kaxetiya hakimi II Teymuraz və onun oğlu Kartli hakimi II İrakli bu xanlığı zəbt etməyə çalışmışlar. Bu məqsədlə də onlar İrəvan xanlığının tərkibində olan və İrəvan xanına itaət edən "Üç kilsə" monastrının xəlifəsi-katalikosu ilə əlaqə saxlayır, İrəvan xanlarına onun əli ilə zərbə endirməyə çalışırdılar. Çox güman ki, bunu nəzərə alan İrəvan xanları, "Üç kilsə" rəhbərlərinə güzəştə gedirmişlər.
Ailəsi
Həsənəli xanın Məhəmməd xan, Məhəmmədəli xan adlı oğulları vardı.
Əhməd Abdinov
Abdinov Əhməd Şahvələd oğlu — Azərbaycan fiziki, Fizika-riyaziyyat elmləri doktoru (1978), professor (1981).
Həyatı
1968-ci ildə BDU-nun fiziki elktrnika kafedrasında aspiranturaya qəbul olunmuş, təhsilini Leninqradda (indiki Sankt-Peterburq) SSRİ EA Fizika və Texnika İnstitutunda davam etdirmişdir.
1972-ci ildən BDU-da elmi-pedaqoji fəaliyyət göstərir; fizika fakültəsinin dekanı (1988-89) olmuşdur. 1992-ci ildən fiziki elektronika kafedrasının müdiri və bərk cisim elektronikası elmi-tədqiqat laboratoryasının rəhbəridir.
Azərbaycan Respublikası Təhsil nazirinin müavini (1990-2000) olmuşdur.
Tədqiqatları qismən nizamsız yarımkeçirici sistem və materiallarda elektron hadisələrinin xüsusiyyətlərinin aşkar edilməsinə, belə sistemlərdə müxtəlif növ elektron proseslərinin mexanizmlərinin müəyyənləşdirilməsinə aiddir.
220-dən çox elmi əsərin müəllifidir, bir neçə müəlliflik şəhadətnaməsi var. 20-dən çox elmi əsəri xarici ölkələrdə çap olunmuşdur. 40-dan çox beynəlxalq və ittifaq əhəmiyyətli elmi konfrans, simpozium və konqreslərdə məruzələr etmişdir. Nyu-York EA-nın həqiqi üzvü seçilmişdir (1995). Elm Sahəsində Beynəlxalq Soros qrantına layiq görülmüşdür.
Vyetnam mədəniyyəti
Vyetnam mədəniyyəti — Hind-Çin yarımadasında Cənub-Şərqi Asiyada yerləşən Vyetnam Sosialist Respublikasının mədəniyyəti.
Xalqları
thumbnail|Milli geyimli gənc xanımlar thumbnail|Nişan mərasimi zamanı gəlinin ailəsinin bəy ilə görüşü Vyetnamlılar çox zəngin və unikal mədəniyyətə malik sülhsevər bir xalqdır. Vyetnamın əksər əhalisini vyetlər və 50-dən çox azsaylı xalqlar təşkil edir. Bunlar txay, txo, nunq, mionq, tiyam, kxmer, xaray, edə və başqa xalqlardır.
Arxeoloji qazıntılar
Aparılmış arxeoloji qazıntılar göstərir ki, vyetnamlıların çox qədim tarixi vardır. XX əsrdə artıq bütün dünyada tanınmış Xoabin mədəniyyəti mezolit dövrünə, Bakşon mədəniyyəti neolit dövrünə aid edilmişdir. Vyetnam ərazisində Alt paleolit dövrünə aid də arxeoloji mədəniyyət aşkar olunmuşdur.
Qədim əfsanə
Vyetnam haqqında əksər təsəvvürlər isə e.ə. 2000-ci ilə təsadüf edir.
Qədim bir əfsanəyə görə ölkənin hökmdarı əjdaha – imperator Lak Lonq dağlara gəzintiyə çıxaraq orada pəri quşu Aukoya rast gəlmiş, sevib ailə qurmuşlar. Əjdaha və pəri quşunun 100 uşağı dünyaya gəlmişdi. Onların yarısı əjdaha ata ilə düzənliyə, yarısı isə anası ilə dağlara getmişlər. Hər il harada olmağından asılı olmayaraq Aukonun əcdadları ruhlara sitayiş etmək üçün vətənlərinə dönürlər. Əfsanəyə görə vyetnamlılar bir anadan olan qardaşların əcdadlarıdır.
İncəsənət
Vyetnam ərazisindəki qədim sənət nümunələri e.ə. I əsrə aiddir. Vyetnam incəsənətinin çiçəklənmə dövrü Puatra dövlətinin yaranması ilə əlaqədardır. Bu, I minilliyin ortalarına təsadüf edir. Puatra kimi tanınan Mərkəzi Vyetnam incəsənətinə Hindistan, müəyyən dərəcədə isə Kxmer mədəniyyətinin təsiri olmuşdur.
Din
E.ə. III-II əsrlərdə dini-mifoloji görüşlərdən politeist sistem formalaşmışdı. thumbnail|Vyetnamda konfusi məbədi Eramızın ilk əsrlərindən Vyetnama Hindistandan buddizm fəlsəfəsi və Çindən konfusiçilik yayılmağa başlamışdır. Bunların birləşməsindən Çin daosizmindən kəskin surətdə fərqlənən daosizmin mistik görüşlər kompleksi yarandı.
Hazırda Vyetnamda müxtəlif dini inanclar mövcuddur. Burada əsasən buddizm, konfusiçilik və daosizm geniş yayılıb. Bu dinlər vyetnamlılar və burada yaşayan çinlilər arasında daha geniş vüsət alıb. thumbnail|Buddist məbədi Vyetnamda buddizmdən bir sıra təriqətlər yaranıb. Sinkreq sektalar arasında kao-day sektası yeni - 1926-cı ildə yaranıb. Bu təriqət özündə buddizmi, konfusiçiliyi, daosizmi və xristianlığı sintez edir. Bu təriqətin ardıcılları 2 milyon nəfərdir və əsasən ölkənin cənub rayonlarında məskunlaşıblar. Ölkənin cənubunda yerləşən digər bir sektanın – xoa-xaonun tərəfdarları 1,5 milyon nəfərdir.