cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Matara
Etimologiyası
Şəhər həmçinin «Maqa Tota» və ya Maqa-pattana adlanmış — Böyük bərə. «Maqatota» sözü tamil sözü olan «maqa etara»dan formalaşmış və mənası böyük dayazlıq deməkdir. İndi Nilvala çayı Matara şəhərini kəsib keçir. Keçmişdə isə şəhərin bu hissəsi daha geniş olmuş və bərələr hərəkət etmişdir. 1673-cü ildə hollandiyalı nazir Filipp Baldey şəhəri «Mature» adlandırmış, 1681-ci ildə Robert Noks isə «Matura» adından istifadə etmişdir. 1744-cü ildə Qeydt şəhəri «Maderon» adlandırmış.
Tarixi
Matara tarixən Ruquna Krallığının bölgəsi hesab olunur. Bu krallıq Şri-Lankanın üç krallığından biri idi. Buddizim rahibi Şri Raqula Teranın ehtimalına görə Kral Veerabamapanam Mataranı paytaxt elan etmiş və şəhəri Mapatuna adlandırmışdır. Şəhər mərkəzində ki, qədim məbəd krallar tərəfindən inşa olunmuş və müasir dövrdə buddistlərin müqəddəs məkanlarından biri hesab olunur.
XVI və XVIII əsrlərdə Matara portuqalların və hollandların hakimiyyəti altında idi.
1756-cı ildə hollandlar Şir-Lankanın Dəniz Əyalətini işğal etmiş və bölgəni dört inzibati dairəyə ayırmışdılar — Sabaraqamuva, Sat Korli, Satara Korele və Matara. Bu dairələrin içində Matara daha böyük əraziyə sahib idi. Kral Dqarmapalın hollandlara verdiyi sənəddə Matara rayonunun ərazisi Şri-Cayavardenepura-Kottedən Valave Qanqa çayına kimi göstərilirdi.
Etnik tərkibi
Matara şəhərinin etnik tərkibində əsas üstünlük sinhallara məxsusdur. XVI və XVII əsrələrdə bu bölgəyə Ərəbistandan ticarət məqsədi ilə larakallar (mavrlar) köç etmişdilər.
Zamiaceae
—  sinfinin  dəstəsinə aid bitki fəsiləsi.
Cinsləri
Fəsiləyə 9 cins və 216 növ daxildir.
Kürdüstan Universiteti Həvler
Kürdüstan Universiteti Həvler (UKH) — İraq Kürdüstanının Ərbil şəhərində təhsil müəssisəsi. UKH Kürdüstanda açılan beşinci dövlət universiteti olmuşdur. 2006-cı ildə təsis edilmişdir. Kürdüstan Universiteti Həvler 2018-ci ildə regionda ən yaxşı universitet seçilmişdir.
Elm və Kosmos Muzeyi
Elm və Kosmos muzeyi  — İspaniyanın Makaroneziya Kanar adalarında, Tenerife adasındakı San Cristobal de La Laguna şəhərində yerləşən astronomiya, texnologiya və elm muzeyidir. Tenerife Şurası, Tenerife Muzeylər və Mərkəzlər Təşkilatına aiddir. Muzey 1993-cü ildə Şura və Kanar Adaları Astrofizika İnstitutunun təşəbbüsü tərəfindən açılmışdır. Kanar adalarının və Makaron arxipelaqının əsas astronomiya və elm muzeyi hesab olunur.
Tarixi
Bina memarlar Jordi Garcés və Enric Sòria tərəfindən dizayn edilmiş, muzey isə Enrik Franç tərəfindən hazırlanmışdır. Muzey yarım ulduz formasındadır və La Laqunada IAC-a bitişik yerləşir. Muzeyin yaradılmasına Kanar Adaları Astrofizika İnstitutu və Tenerife Şurası kömək etmişdir. 11 may 1993-cü ildə keçirilən açılış mərasimində rus kosmonavtı Sergey Krikalev iştirak etdi və 6 iyul 1993-cü ildə Asturiya Şahzadəsi tərəfindən ziyarət edildi. Hazırda muzeyin direktoru Hector Socas-Navarrodur (11 aprel 2019-cu ildən).
Sərgilər
Muzey müasir elm muzeyi kimi dizayn edilmişdi, displeylərlə interaktivlik vasitəsilə elmi ünsiyyətə yönəlmişdir. Astronomiyaya meylli olmaqla bütün elmləri əhatə edir. Onun Yerin fırlanması, günəş fəaliyyəti (günəş ləkələri və alovlar daxil olmaqla), qara dəliklər ətrafındakı orbitlər, eləcə də qolun prinsipləri, cib telefonunun necə işləməsi kimi daha ümumi elmi mövzuları əhatə edən daimi sərgisi var. Burada həmçinin Böyük Kanar Teleskopu və Teide Rəsədxanası kimi teleskopların modelləri olan astronomiya otağı var. O, 2800 ulduz göstərmək üçün GOTO GE II proyeksiya sistemi və müxtəlif şoular nümayiş etdirən Digistar 5 rəqəmsal proyeksiya sistemi olan 6,5 metr (21 fut) planetariyə malikdir. Muzey meydanı Ayda Montes Teneriffin koordinatları ilə çəkilmiş radio teleskopu, həmçinin kiçik teleskop və Analemmatik günəş saatına malikdir. Burada müntəzəm söhbətlər olan bir auditoriya var, həmçinin astronomik gecələr və düşərgələr təklif edir.
Əməliyyat
Muzey Cabildo de Tenerife və Tenerife Muzeyləri tərəfindən idarə olunur. Tenerife Tramvayının 1-ci xətti Elm Muzeyinin dayanacağı muzeyin dərhal kənarındadır. Çərşənbə axşamından şənbə gününə qədər saat 9:00-dan 20:00-a qədər, bazar, bazar ertəsi və bayram günlərində isə 10:00-dan 17:00-a qədər açıqdır. 2019-cu ildən etibarən ümumi qəbul xərcləri 5 avrodur (rezidentlər üçün 3 avroya endirilib), tələbələr və təqaüdçülər üçün 3,50 avroya qədər endirimlə (həmin rezidentdirsə 2 avro), cümə və şənbə günləri saat 16:00-dan 20:00-a qədər və bayram günləri pulsuzdur. Planetariumun giriş haqqı 1 avrodur.
Davud Paşa
Davud paşa Osmanlı dönəmində Gəncə bəylərbəyi, Şirvan bəylərbəyi
Davud Paşa Yeniçəri silahdar ağası olup Zilhiccə 998'de (Oktyabr 1590) Gəncə bəylərbəyi və Şaban 1002'də (Aprel-May 1594) Van, Zilqədə 1003' də (Temmuz 1595) Şirvan, 1004 də (1596) Şehrizor valisi olub sonra vəfat etti.
Elli Bruk
Ellison Bruk Hernandes — ABŞ müğənnisi.
Paflaqoniyalı Aleksandr
Paflaqoniyalı Aleksandr və ya Abonotixli Aleksandr — Qədim Roma yalançı peyğəmbəri, orakulu. Satirik Lukian onu Qlikon kultunun banisi adlandırır. Lukianın Aleksandr haqqında yazdıqlarının doğruluğu tez-tez şübhə altına alınır, lakin Mark Avreli və Lusi Verin dövründə zərb edilən, üzərində Aleksandrın təsviri olan sikkələr həmin dövrdə Aleksandrın təsirinin əhəmiyyətliliyindən xəbər verir.
III Pyotr
III Pyotr və ya Pyotr Fyodoroviç (Rusca: Пётр Фëдорович; ) — Rusiya imperatoru. Rus dilində çox az bilməsi və yürütdüyü Prussiya yönlü siyasətlə ölkədə sevilmədi. 6 aylıq səltənətin ardından taxtdan endirildi və ondan sonra taxta çıxan alman əsilli xanımı Yekaterina Alekseyevna tərəfindən planlanan sui-qəsdlə qətlə yetirildi.
Paflaqoniyalı Aleksandr
Lukianın Aleksandr haqqında yazdıqlarında xristianlar və epikürçülər onun xüsusi düşməni və nifrətinin əsas obyekti kimi təqdim edilmişdir. İctimaiyyətin fikri onun qurduğu kultu ifşa etmək istiqamətində inkişaf edən zaman Aleksandr xalqı qorxutmaq üçün elan vermiş və bildirmişdir ki, "Pont ona qarşı ən mənfur təhqirləri söyləməyə cəsarət edən ateistlər və xristianlarla doludur". Aleksandr əlavə etmişdir ki, "tanrının lütfünü arzulayanlar onları daşqalaq etməlidir".
III Pyotr
Ölkədə populyar olmamasına baxmayaraq 6 aylıq səltənətində bir çox reformasiya işləri gördü. Dini azadlıq elan olundu və icbari təhsil dəstəkləndi. Rus ordusunu müasirləşdirməyə cəhd etdi. Yürütdüyü sərt siyasətlə əhalinin nifrətini qazanan hərbi dəstəni ləğv etdi və torpaq mülkədarlarının məhkəmə qərarı olmadan kölələrini öldürmələrini qadağan etdi. Xələfi olan İmperatriça Yekaterina bu qərarların bəzilərini davam etdirsə də, bir hissəsini ləğv etdi. III Pyotrun, siyasi gücü əlində tutmağa çalışan ordu mənsubları və zadəganlar tərəfindən devrilən güclü bir çar və ya təsadüfən Rusiya taxtına oturan dəli və gücsüz biri olduğu hələ də mübahisə məsələsidir. Bununla yanaşı, şübhəsizdir ki, xələfi olan xanımı Böyük Yekaterina ərinin səltənətini kölgələdi.
İlk illəri
left|thumb|Çar Pyotrun xanımına fransızca yazdığı məktub Pyotr Fyodoroviç 21 fevral 1728-ci ildə Şlezviq-Holşteyn hersoqluğu nun paytaxtı Kil şəhərində dünyaya gəldi. Atası Çarlz Fridrix İsveç kralı XI Karlı n nəvəsi, anası Anna Petrovna isə Böyük Pyotr un ən böyük qızı idi. Dünyaya gəldikdən yalnız bir ay sonra anasını itirən Pyotr, 1739-cu ildə atasının ölümüylə hələ 11 yaşında ikən Çarlz Pyotr Ulrix adıyla Şlezviq-Holşteyn hersoqluğu nun taxtına əyləşdi. Xalası Yelizaveta Petrovna nın Rusiya taxtına əyləşməsinin ardından Pyotr Rusiyaya gətirildi və 7 noyabr 1742-ci ildə baş tutan rəsmi mərasimlə həm rus-pravoslav kilsəsi nə keçərək həm Pyotr Fyodoroviç adını aldı, həm də imperatriça nın yeganə vəliəhdi elan olundu. Bundan başqa, davam edən Rusiya-İsveç müharibəsi (1741-1743) əsnasında rus qoşunlarının Finlandiya ya girməsiylə 14 yaşlı Pyotr Finlandiya kralı elan edildi. Buna səbəb isə Finlandiya nı əlində tutan dayısı sonuncu İsveç kralı XII Karl ın vəliəhd buraxmadan vəfat etməsi idi. Finlandiya taxtına keçməsinin ardından həmin il İsveç parlamenti tərəfindən taxt vəliəhdi elan edildi. Ancaq Pyotrun eyni zamanda Rus taxtının vəliəhdi olduğundan xəbərsiz olan İsveç parlamentinin bu istəyi, İmperatriça Yelizaveta tərəfindən rədd edildi.
Bacısı oğlunu və yeganə vəliəhdini yanına gətirən İmperatriça Yelizaveta əvvəlcə onun təhsili ilə maraqlandı. Ardından yetkinlik yaşına çatdıqdan sonra onu alman əsilzadələrindən Sofiya Avqust la evləndirmək istədi. Əslində bu 2 gənc qohum idi: belə ki, Pyotrun babası IV Fridrix lə, Sofiya nın babası Kristian Avqust qardaş idi. Gənc qız dərhal Rusiyaya gətirildi və rəsmi mərasimlə rus-pravoslav kilsəsi nə keçərək Yekaterina Alekseyevna adını aldı. Cütlüyün toy mərasimi isə 21 avqust 1745-ci ildə Sankt-Peterburq da baş tutdu. Siyasi məqsədlərlə baş tutan bu evlilikdən hər iki tərəf narazı idi. Buna baxmayaraq vəliəhdin bu evlilikdən Pavel və Anna adlı 2 övladı dünyaya gəldi. Toy mərasiminin ardından 16 il boyunca Oranienbaum dakı sarayda yaşayan vəliəhd Pyotrun bu illər ərzində bir çox sevgililəri oldu (hətta bəzi mənbələrə görə xanımının da).
Xarici siyasət
Çar Pyotr taxta çıxdıqdan sonra (5 yanvar 1762) Yeddiillik müharibə yə son qoydu və bütün rus ordularını işğal bölgələrindən geri çəkdi. 5 may tarixində tərəflər arasında sülh bağlandı və Prussiya krallığı ilə münasibətlər yaxşılaşdı. Hətta Prussiya nın Avstriya ya qarşı mübarizəsində yardım olaraq 12 minlik rus ordusu göndərildi. Nəticədə Avropadakı siyasi tarazlıq dəyişdi. Berlini tərk edən rus ordusunun dəstəyini alan Prussiya kralı II Fridrix bölgədə gücləndi və 1762-ci ilin oktyabr ında Cənubi Sileziyanı işğal edərək Avstriyanı sülh bağlamağa məcbur etdi.
Eyni zamanda Şlezviq-Holşteyn hersoqu olan Çar Pyotr Şlezviq bölgəsini hersoqluğa tabe etmək məqsədilə Danimarkay a müharibə elan etmək niyyətində idi. Bu səbəblə rus orduları yavaş-yavaş sərhəd bölgələrinə göndərilir, digər tərəfdən İsveç və İngiltərə nin dəstəyi üçün elçilər göndərilirdi. Rus qoşunları tərəfindən həm hərbi, həm də iqtisadi blokadaya alınan Danimarka krallığı bu qarşıdurmada özünə müttəfiq tapa bilmədi. Bu səbəblə Hamburq birliklərini təhdidlə öz tərəfinə çəkməyə çalışdı. Danimarka nın bu hərəkətini müharibə səbəbi olaraq dəyərləndirən Çar Pyotr açıq-aşkar döyüş hazırlıqlarına başladı.
1762-ci ilin iyun unda general Rumyantsevin rəhbərlik etdiyi 40 minlik rus ordusu Pomeraniya da toplandı və II Fridrix in vasitəçiliyi ilə keçirilməsi planlanan sülh konfransına qədər heç bir hücum baş tutmadı. Ancaq konfransdan qısa müddət sonra Çar Pyotr taxtdan endirildi və konfrans baş tutmadı (9 iyul 1762). Beləliklə, Şlezviq məsələsi həll olunmadı.
Daxili siyasət
Çar Pyotrun 186 günlük səltənəti boyunca hersoq olduğu illərdə hazırladığı və tədbiq etdiyi 220 yeni qanun qüvvəyə mindi. Bunlardan ən önəmlilərindən biri dini azadlıq elan etməsi oldu. Belə ki, bu addım o illərdə inkişaf etmiş Avropa ölkələrində belə atılmamışdı. Dövlət idarələrində rüşvətlə mübarizə aparıldı və Böyük Pyotr səltənətindən bəri fəaliyyətdə olan və xalqın nifrətini qazanan gizli polis təşkilatı ləğv edildi. Xələfi olan xanımı II Yekaterina dövründə isə bu qurum yenidən bərpa olundu. Zadəgan övladları üçün icbari təhsil tədbiq edildi və bəzi şəhərlərdə aşağı təbəqə üçün xalq məktəbləi açıldı.
Çar Pyotrun daxili siyasətindəki önəmli qərarlarından biri də 1762-ci ilin fevral ında qəbul edilən manifest oldu. Bu manifestə görə zadəganlar məcburi dövlət və hərbi xidmətlərdən azad edildilər və onlara ölkə xaricinə çıxma azadlığı verildi. Qərarın qəbul edildiyi gün parlament çarın qızıldan bir heykəlinin hazırlanmasına qərar versə də, bu təklif çar tərəfindən ləğv edildi.
Rusiya tarixindəki ilk dövlət bankı da məhz bu dövrdə açıldı. Zadəganların ticarət sahəsindəki monopoliyasını aradan qaldıraraq taxıl ixracını artırdı və şəkər idxalını qadağan edərək ölkədə kənd təsərrüfatını gücləndirməyi hədəflədi. Çar Pyotrun qısa səltənəti ölkədəki feodal-kəndli münasibətlərini də dəyişdirdi. Belə ki, ilk dəfə olaraq kəndlilərin torpaq sahibkarı tərəfindən öldürülməsi qadağan edildi. Digər tərəfdən saraydakı hərbi birliklər nəzarətə alındı və onlarla əlaqədar sərt tədbirlər görüldü.
Devrilməsi və ölümü
Çar Pyotra qarşı baş tutan saray çevrilişi xanımı Yekaterina Alekseyevna və saray hərbi alayının rəhbəri Aleksey Orlov tərəfindən tərtibləndi. Çar tərəfindən sərt nəzarət altına alınan 2 hərbi alayın yardımıyla 8 iyul gecəsi saray çevrilişi baş tutdu. Ələ keçirilən imperator dərhal Ropsa ya göndərildi və çox keçmədən burada müəmmalı şəkildə vəfat etdi. Rəsmi ölüm səbəbi isə şiddətli bağırsaq infeksiyası olaraq elan edildi. Cənazəsi 3 avqust da Sankt-Peterburq a gətirildi və Aleksandr Nevski Monastırına dəfn edildi.
III Pyotrun vəfatının ardından çarın ölmədiyinə və imperatriça tərəfindən həbs olunduğuna inanan bir qrup insan özünü Çar Pyotr olaraq qələmə verən 4 nəfərin rəhbərliyi ilə ayaqlandı. Bunlardan ən məşhuru isə 1774-cü ildə baş tutan kəndli üsyanı na rəhbərlik edən Yemelyan Puqaçov oldu. İmperatriça Yekaterina tərəfindən sərt şəkildə yatırılan üsyanın ardından ələ keçirilən üsyançılar Moskva da edam edildilər.
Yoris Qnanyon
Yoris Qnanyon (d. 13 yanvar 1997, Bondi, Fransa) — Liqa 1 təmsilçilərindən olan Renn klubunda müdafiəçi kimi çıxış edən peşəkar Fransa futbolçusudur.
Renn
Qnanyon Renn akademiyası vasitəsilə inkişaf etmişdir. Qnanyon Liqa 1-də debütünü 13 yanvar 2016-cı ildə etmişdir. O, bütün 90 dəqiqəni meydanda olmuşdur. Həmin görüşdə Renn Liqa 1 görüşündə Troya ilə 0-0 bərabərə qalmışdır. Qnanyon Liqa 1-də ilk qolunu 28 yanvar 2017-ci ildə Breton derbisində Nant klubu ilə qarşılaşmada 86-cı dəqiqədə vurmuşdur.
Milli karyerası
Qnanyon 25 mart 2017-ci ildə ilk dəfə Fransanın gənclər yığmasına çağırılmış və Fransa U-20 millisi ilə debüt etmişdir.
Bir müddətdən sonra Qnanyon valideynləri Kot-d'İvuar vətəndaşları olduqları üçün Kot-d'İvuar millisini seçmişdir. O, 19 may 2017-ci ildə ilk dəfə Kot-d'İvuar milli futbol komandasına çağırılmışdır.
Nanə efir yağı
Nanə efir yağı— nanə cinsinə aid bitkilərin hava hissələrindən olan efir yağlarının böyük qrupunun ümumi adı, ilk növbədə nanə və tarla nanə yağlarıdır.
Nanə efir yağının tərkibi
Tarla nanə yağı Tarla nanə yağı (Mentha arvensis L.) və ya Yapon nanəsi parfümeriya və kosmetika sənayesində (əsasən diş pastalarının bir hissəsi kimi) ən çox istifadə edilən yağlardan biridir. Mentolun yüksək tərkibi (bəzən 80%-dən çox) ilə seçilir Bu nanə bütün dünyada, ilk növbədə Çin və Braziliyada çox geniş şəkildə becərilir.
Aleksandra Pavlovna
Aleksandra Pavlovna (Rusca: Александра Павловна) (d. 9 avqust 1783 - ö. 16 mart 1801) — Rusiya imperatoru I Pavelin və Mariya Feodorovnanın ilk qızıdır.
Artur Melo
Artur Melo — İngiltərə Premyer Liqasında çıxış edən Liverpulun futbolçusu.
Yuxarı Çəmbərək
Yuxarı Çəmbərək - Yelizavetpol (Gəncə) quberniyasının Qazax qəzasında, indi Çəmbərək (Krasnoselo) rayonunda kənd.
Tarixi
Rayon mərkəzindən 7 km şimal-qərbdə yerləşir. Qafqazın 5 verstlik xəritəsində qeyd edilmişdir. Erməni mənbələrində Yuxarı Çambarək formasında qeyd edilir.
Toponim fərqləndirici əlamət bildirən yuxarı sözündən Azərbaycan dilində şam ağacın adını bildirən çam sözü ilə baraq türk etnonimindən  əmələ gəlmişdir. Etnotoponimdir.
NGC 6508
NGC 6508, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Əjdaha bürcü istiqamətində yerləşir. E0 tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Pedro Petrone
Pedro Petrone — Uruqvaylı keçmiş futbolçu, hücumçu. Uruqvay millisinin tarixinin ən yaxşı bombardirlərindən biridir. 1930 Dünya çempionu. İki qat Olimpiya çempionu - 1924 və 1928.
Karyera
Uruqvay çempionatında "Nasyonal" klubunun formasında 128 matç keçirmiş və 146 qol vurmuşdur. "Fiorentina" klubunda oynayaraq İtaliya çempionatında 44 oyunda 37 qol vurub. 1931/32 mövsümündə İtaliya çempionatının bombardiri olub.
Uruqvay millisində ilk matçını 4 noyabr 1923-cü ildə Paraqvaya qarşı (qələbə 2: 0), son matçını 18 iyul 1930-cu ildə Peru ilə ilk dünya çempionatının qrup mərhələsində keçirdib (qələbə 1: 0). Milli komandada 24 oyunda 28 qol vurub.
Ev (film, 2007)
Məzmun
Filmin işsiz qəhrəmanı (Rasim Cəfərov) Novruz bayramı ərəfəsində dostundan satmaq üçün 1000 ədəd səməni sifarişi alır. Qəhrəman sifarişi öz evində yerinə yetirir və xanım qəhrəmanla (Təranə Əliyeva) sevgi münasibətləri inkişaf etdikcə buğdalar da cücərməyə başlayır. Köhnə ata evi birdən-birə səmənilərlə dolu məkana çevrilir. Oğlanla qızın münasibətləri də bu səmənilərin fonunda inkişaf edir.
Film haqqında
Filmin layihəsi 2006-cı ildə "Yeni əsr. Yeni Gənclər. Yeni baxış" layihə müsabiqəsinin 3 qalibindən biri olmuşdur.
Çəkilişlər Bakıda aparılıb, 11 günə yekunlaşmışdır.
Filmin texniki təchizatı Butafilm kinoşirkətinə aiddir.
Dövlət filmə 30 min manat pul ayırmışdır.
Həlim Gəray
Krım xanı IV Səadət Gəray ın oğludur. Əmisi II Məngli Gəray ın hər iki səltənətində nurəddin ünvanı almışdır. 1756-cı ilin martında bilinməyən bir səbəblə vəzifədən alınan Arslan Gəray ın yerinə xan təyin edildi. Qardaşlarından Dövlət Gərayı kalqay, Mehmed Gərayı isə nurəddin təyin etdi.
Vəzifəyə gəldikdən sonra öz yaxın adamlarını və qohumlarını yüksək saray rütbələrinə təyin etdi. Ancaq təyin edilən şəxslərin bir çoxu yaxşı idarəçi deyildi və bu saray əyanlarıyla xanın münasibətlərini pisləşdirdi. Ayaqlanan saray əyanları və xidmətçilər Həlim Gərayı saraydan qovdular. Məsələyə Osmanlılar ın müdaxiləsi ilə əvvəlcə Arslan Gəray xanlığa gətirilmək istənilsə də, yerli tatar bəyləri bunu qəbul etmədi və onun yerinə qardaşı Krım Gəray ı xan seçdilər.
Olduqca yaşlı olan Həlim Gərayın İstanbul yaxınlığında Saracelində yaşamasına icazə verildi. Ertəsi il burada vəfat etdi.
Helme (Estoniya)
Helme,(alevik) Estoniyanın cənubunda Valqamaa əyalətindəki, Helme Paris qəsəbəsində kiçik bir bölgədir. Valqamaa -Pärnu yolu ilə (6-cı nömrəli) Tırva qəsəbəsindən cəmi 2 km (1 mil) şimal -qərbdə yerləşir. 2011-ci il siyahıyaalınmasında qəsəbənin əhalisi 167 nəfər idi.
Hindistan kinomatoqrafiyası
Hindistan yarımadasında istehsal olunan filmlərə hind kinosu deyilir. Amerika kino istehsalı ilə yanaşı, Hindistan kinosu rəqəmsal olaraq dünyada söz sahibidir. O, hətta 1980-ci illərdə gündə 3 film çəkməklə Amerika kinosunu da geridə qoymuşdur.
Yerli prodakşnlar
Hind kinosu müxtəlif yerli prodakşnlar üçün istifadə olunan bir anlayışdır. Bu prodakşnlarda adətən fərqli aktyorlar, mövzular və dillər olur. Bununla belə, fikir mübadiləsi həyata keçirilir. Bu prodakşnlardan ən önəmlisi və dünyada ən məşhuru Bollivuddur. Bundan əlavə, Kollywood, Tollywood və digər yerli prodakşnlar da mövcuddur.
Yelizaveta Petrovna
Yelizaveta Petrovna ((d. 29 dekabr 1709 — ö. 5 yanvar 1762) — 1741-ci ildən ölümünədək Rusiya imperiyasının imperatriçası olmuşdur. XVIII əsrin iki böyük Avropa müharibəsi zamanı ölkəni idarə etdi: Avstriya vərasət müharibəsi (1740–1748) və Yeddiillik müharibə (1756–1763). Ölümü əsnasında imperiya 16,200,000 km2 əhatə edirdi.
Yürütdüyü daxili siyasət nəticəsində zadəganlar hakimiyyətdə söz sahibi oldular. Mixail Lomonosovun Moskva Universitetini və İvan Şuvalovun Sankt Peterburqdakı İncəsənət Akademiyasını qurmaqda himayədarlıq etdi. Eyni zamanda ən sevimli memarı olan F. B. Rastrellinin xüsusilə Peterhofda inşa etdiyi barokko üslubundakı əsərləri maliyyələşdirdi. Sankt Peterburqdakı Qış sarayı və Smolnı kafedralı onun səltənətinin əsas memarlıq əsərləridir. Prussiyaya qarşı yürütdüyü sərt siyasətlə və səltənəti dövründə ölüm hökmü çıxarmamaqla tanınmışdır.
İlk illəri
Yelizaveta 29 dekabr 1709 tarixində Rus çarı I Pyotr və onun ikinci xanımı I Yekaterinanın qızı olaraq Moskva yaxınlığındakı Kolomonskaya mülkündə dünyaya gəlmişdir. Anası Yekaterina Alekseyevna I Pyotrun xidmətçilərindən olmuş, dəqiq məlumat olmasa da 23 oktyabr və 1 dekabr 1707 tarixləri arasında Sankt Peterburqdakı bir kilsədə gizlicə çarla evlənmişdir. Yekaterina çar üçün olduqca önəmli idi və buna görə də 9 fevral 1712 tarixində Sankt Peterburqdakı Müqəddəs İsaak kafedralında cütlük rəsmi şəkildə evləndi.
Atasının ən sevimli qızı idi. Həm fiziki, həm də xarakter baxımından atasına çox bənzəyirdi. Olduqca ağıllı olmasına baxmayaraq atasının sevimlisi olan bu balaca qızcığaz mükəmməl bir təhsil ala bilməmişdi. Çünki atasının artıq bir vəliəhdi və oğul nəvəsi var idi. Buna görə də qızlarından birinin və vaxtsa taxta keçəcəyinə inanmırdı. Bu səbəbdən qızların təhsili ilə heç bir təhsili olmayan anaları Yekaterina Alekseyevna məşğul olurdu. Yelizavetanın fransız dayəsi var idi və ona italyan, alman və fransız dillərini öyrətmişdi. Uşaqlığından bəri olduqca gözəl bir qız olan Yelizavetanın xarici görünüşü ilə bağlı ilk məlumat İngilis elçisinin qeydlərində yer alır: Açıq qəhvə rəngli saçları, iri mavi gözləri, gözəl və parlaq dişləri var. Nisbətən kök olsa da, sarayda gördüyüm ən kübar və ən yaxşı rəqs edən xanımdır. Almanca, italyanca və fransızca danışır, son dərəcədə xoş xasiyyətlidir.
Evlilik planları və şəxsi həyatı
]] I Pyotr səltənəti illərində imperiyanı Avropalaşdırmış, bu səbəblə öz qızlarını saray ənənələrinə zidd olaraq Avropanın kral sülalələrinə ərə vermək istəyirdi. Pyotrun yeganə oğlu olan Aleksey Pyotroviç zadəgan bir ailənın qızı olan Evdokiya Fyodorovnadan dünyaya gəlmişdi və bu evliliyin qarşısında heç bir maneə olmamışdı. Buna baxmayaraq Pyotr əvvəlllər xadimə olan bir qadınla evlənmiş və dünyaya gələn qızlarını da zadəganlarla evləndirmək istəyirdi. Ancaq Fransaya səfəri əsnasında qızlarından birini vəliəhd Lüdovikə təqdim etmiş, ancaq bu təklif Burbonlar tərəfindən olduqca istehza ilə qarşılanaraq qəbul edilməmişdi. Qısa zamanda gələn rədd cavabının səbəbi isə qızların anasının bir zadəgan olmaması idi.
1724-cü ildə Pyotr hər iki qızını iki gənc şahzadə ilə nişanladı. Bu gənclər Şimali Almaniyada vaxtilə hakim olan Qolşteyn-Şlezviq ailəsinə mənsub idilər. Çarın böyük qızı Anna Petrovna Qolşteyn-Şlezviq hersoqu Çarlz Frederik ilə nişanlandı. Çarlz Frederik dayısının İsveç kralı seçilməsinin ardından üsyan başlatdı və məğlub olaraq Pyotrun dəvəti ilə Rusiya torpaqlarına qaçaraq burada sürgündə yaşadı. Bütün bunlara baxmayaraq bu gənc zadəgan ailəsində doğulmuşdu və valideynlərinin hər ikisi kral ailələri ilə qohum idi. Bir müddət sonra çarın kiçik qızı Yelizaveta da hersoqun yaxın qohumu olan Çarlz Avqust ilə nişanlandı. Anna Petrovnanın nikah mərasimi planlandığı kimi 1725-ci ildə baş tutdu. Ancaq Pyotr nikahdan bir neçə həftə öncə vəfat etdi. Yelizavetanın toy planları isə baş tutmadı. Çünki nişanlısı 31 may 1727 tarixində toy mərasimi baş tutmadan vəfat etdi. Bədbəxtlikdən Yelizavetanın anası İmperatriça Yekaterina da nişanlısından sadəcə iki həftə öncə 17 may günü anidən vəfat etdi.
1727-ci ilin yayında Yelizaveta artıq həm valideynlərini, həm də nişanlısını itirmişdi. Bundan başqa vəfat edən ögey qardaşının oğlu və ailənin yeganə kişi nümayəndəsi olan II Pyotr taxta keçmişdi. Buna görə də gənc Yelizavetanın evlənmə planları təxirə salındı. II Pyotrun 3 il sonra vəfat etməsi və ailənin ən böyük üzvü kimi əmisi V İvanın böyük qızı Anna İvanovnanın taxta keçməsi də Yelizavetaya sərf etmədi. Çünki artıq Yelizaveta gözdən düşmüş və taxtdan uzaqlaşmışdı. Artıq onunla evlənmək istəyən heç kəs yox idi. Gözəlliyi isə artıq heç bir önəm daşımır, hətta İmperatriça Anna tərəfindən qəzəblə qarşılanırdı.
Bu illər ərzində Yelizaveta saray əhalisi arasında bəzi şəxslərlə münasibət qurmuş, bunlardan ilki isə gənc bir qvardiyaçı olan Aleksis Şubin olmuşdur. Ancaq bu münasibət çox çəkmədi və İmperatriça Anna gənc qvardiyaçınını dilini kəsərək Sibirə sürgün etdi. Bu sevgililərdən yalnız biri — Aleksey Razimovski ömrünü davam etdirmişdir. Bəzi mənbələrdə Yelizaveta ilə bu gəncin gizlicə nikah bağladığı da göstərilir. Çünki gələcək illərdə Razimovski sarayda "Gecə imperatoru" olaraq tanınmış, hətta 1756-cı ildə marşal təyin edilmişdi. Ukraynadan gətirilən gənc və yaraşıqlı bir kəndli olan Razimovski Sankt Peterburqdakı kilsə xorunda oxuyurdu. Səsini bəyənən Yelizaveta isə onu saraya dəvət edərək öz xor orkestrına almışdı. Bu andan etibarən cütlük arasında güclü bir sevgi münasibəti olmuş, ancaq bu münasibət sadəcə saray şayəsi olaraq qalmışdır.
Naməlum illər
Aleksandr Menşikovun iqtidarda söz sahibi olduğu illər boyunca (1727-ci ilin sentyabrınadək) Yelizavetanın gənc və təcrübəsiz qardaşı oğlu II Pyotr ona qarşı mərhəmətli oldu. Qədim bir boyar ailəsi olan Dolqorukovlar isə Menşikovun yürütdüyü siyasətə qarşı çıxırdı. II Pyotrun bu ailəyə bağlılığı isə Aleksandr Menşikovun sonunu hazırladı. Nəticədə Aleksandr Menşikov vəzifədən alındı. Bütün mal-mülkü əlindən alınaraq ailəsi ilə birlikdə Sibirə sürgün edildi və burada 1729-cu ilin noyabrında vəfat etdi. Böyük Pyotra nifrət bəsləyən Dolqorukovların ilk işi isə onun qızını saraydan sürgün etmək oldu.
İmperatriça Annanın ölümündən sonra taxta V İvanın nəvəsi VI İvan çıxardılmış, ancaq körpə imperatorun yerinə imperiya onun anası Anna Leopoldovna tərəfindən idarə edilmişdir. Bu illərdə I Pyotrun qızı olaraq Yelizaveta saray mühafizəçiləri arasında nüfuz qazanmışdı. Ancaq naibə Anna Leopoldovnanın hakimiyyəti yüksək vergi və iqtisadi problemlərlə ön plana çıxmışdı. Hətta Anna Leopoldovnanın Fransaya qarşı yürütdüyü sərt tədbirlər səbəbilə Sankt Peterburqdakı Fransız səfirinin tərtibatı ilə naibənin əleyhinə bir saray çevrilişi də hazırlanmışdı. thumb|İmperatriça Yelizavetanın [[tacqoyma mərasimi, Moskva 1742]]
Hakimiyyəti
thumb|left|200px|İmperatriça Yelizaveta Petrovnanın portreti, [[Şarl Van Loo]]
Hakimiyyətə gəlişi
Nəhayət 25 noyabr 1741 tarixində gecə yarısı saray mühafizəçiləri hərəkətə keçdi. Dəmir zireh geyinən və yaxasına gümüş xaç taxan Yelizaveta saray mühafizəçilərinin qərargahına gələrək onlara səsləndi: Kimə qulluq etmək istəyirsiz: doğuşdan sizin hökmdarınız olan mənə mi, yoxsa mənim taxtıma göz dikənlərə mi ? Ardından mühafizə alayı Qış sarayına yürüdü və körpə imperatorla valideynlərini ələ keçirərək həbs etdirdi. Qan tökülmədən taxta keçən Yelizaveta o gecə and içərək səltənəti boyunca ölüm hökmü verməyəcəyinə söz verdi və bu sözünün üzərində ölümünədək dayandı.
33 yaşında nisbətən az təcrübə ilə taxta keçən Yelizaveta Petrovna imperiyanın ən çətin illərində hakimiyyətə gəlmişdi. İmperatriça olaraq elan edilərkən əvvəlki hökmdarların Rusiyanı fəlakətə sürüklədiyini də bildirmişdi. İlk iş olaraq dövlət idarəsindəki alman əsilli bir çox dövlət adamını vəzifədən alaraq sürgünə yolladı. 25 aprel 1742 tarixində isə tacqoyma mərasimi baş tutdu. Bu münasibətlə möhtəşəm şənliklər tərtib edildi və əfv elan olundu.
Bestuzev hadisəsi
Yelizaveta İmperatriça Annanın himayəsində fəaliyyət göstərən hökumət sistemini ləğv etdi və atasının səltənətində olduğu kimi senat quruldu. Bunun ardından İsveçlə davam edən müharibəni bitirmək üçün tərəflər 23 yanvar 1743 tarixində Turku şəhərində görüşdülər. 7 avqust 1743 tarixində imzalanan Abo sülhü ilə cənubi Finlandiya torpaqları və cənubi Danimarkadakı bir çox qala Rusiyaya verildi. left|thumb|234x234px|İmperatriça Yelizavetanın [[Sankt-Peterburq|Sankt Peterburq küçələrindəki gəzintisi]] Bu sülh müqaviləsi ilə qazanılan qələbədə yeni baş nazir Aleksey Bestuzev-Ruminin rolu böyük oldu. Taxta çıxdıqdan dərhal sonra xarici əlaqələr üzrə müşavir təyin olunan Aleksey Bestuzev-Rumin senatda Fransa-Prusiya ittifaqı əleyhinə çıxışları ilə məşhurlaşdı. Bununla yanaşı o illərdə Rusiya üçün ən doğru siyasət olan İngiltərə-Avstriya-Rusiya ittifaqını dəstəkləyirdi. Buna görə də tez-tez XV Lüdoviq və Böyük Fridrixin tərtiblədiyi sui-qəsdlərə məruz qalırdı.
Yelizavetanın dəstəyi ilə baş nazir qısa zamanda bir çox uğura imza atdı. Onun qüsursuz siyasəti və 30 minlik ordunu Reyn sahillərinə göndərməsi nəticəsində Avstriya vərasət müharibəsini (1740–1748) bitirən Aaxen sülhünü sürətləndirdi. Nəticədə A. B. Rumin İsveçlə olan münaqişəyə son qoydu, imperatriça ilə Vyana və London sarayını barışdırdı. Yelizavetanın dəstəyi olmadan baş nazirin bütün bunları həyata keçirməsi demək olar ki, mümkün deyildi.
Bütün bunlara baxmayaraq 14 fevral 1758 tarixində Aleksey Bestuzev-Rumin vəzifədən alındı. Gələcəkdə II Yekaterina olaraq taxta çıxan Yekaterina Alekseyevna hadisələri aşağıdakı kimi qeyd edir:Bütün mükafatlarından və rütbələrindən azad edilən baş nazir könülsüz də olsa, vəzifədən alındı. Hətta sarayda gəzən şayələrə görə, istehfa vərəqini işgəncə ilə imzalayıb. thumb|İmperatriça Yelizaveta Petrovna at belində, 1743
Yeddiillik müharibə
Yelizaveta səltənətinin digər mühüm məsələsi isə Yeddiillik müharibə oldu. 16 yanvar 1756 tarixində bağlanan Vestminster müqaviləsi ilə Yelizaveta İngiltərə və Rusiya arasında bağlanan bütün müqavilələri ləğv etdi. II Fridrixə olan şəxsi nifrəti səbəbilə Prussiyaya qarşı cəbhə alan Yelizaveta imperiya üçün təhlükəyə çevrilən bu məsələni aradan qaldırmaq istəyirdi. Yelizaveta Versal sülhü bağlayaraq Fransa və Avstriya ilə Prussiya əleyhinə ittifaq qurdu. Plana əsasən 17 may 1757 tarixində 85 minlik rus ordusu Köniqsberqə yürüdü.
Nə Çarski Seloda imperatriçanın ürəkgetməsi (19 sentyabr 1757) ilə başlayan ağır xəstəliyi, nə Bestuzevin vəzifədən gedişi, nə də Sankt-Peterburqda xarici qüvvələrin yaratdığı intriqalar rus ordusunun qələbəsinə (12 avqust 1759) mane ola bildi.
Qlikon
Qlikon — təbabət tanrısı Asklepinin insan başlı ilan və ya at yallı şir şəklində təcəssümü. Qlikon kultu II əsrdə yalançı peyğəmbər Abonotixli Aleksandr tərəfindən təqdim edilmişdir. Arxeoloji tapıntılara əsasən, Antonin Piy və Mark Avrelinin hakimiyyəti illərində Roma imperiyasında Qlikon təsviri olan sikkələr geniş yayılmışdır.
Lukianın Aleksandr haqqında yazdıqlarında xristianlar və epikürçülər onun xüsusi düşməni və nifrətinin əsas obyekti kimi təqdim edilmişdir. İctimaiyyətin fikri onun qurduğu kultu ifşa etmək istiqamətində inkişaf edən zaman Aleksandr xalqı qorxutmaq üçün elan vermiş və bildirmişdir ki, "Pont ona qarşı ən mənfur təhqirləri söyləməyə cəsarət edən ateistlər və xristianlarla doludur". Aleksandr əlavə etmişdir ki, "tanrının lütfünü arzulayanlar onları daşqalaq etməlidir".
Yeddisu bəbirləri (aerobatika eskadronu)
Yeddisu bəbirləri — Qazaxıstan Hərbi Hava Qüvvələrinə məxsus aerobatika eskadronudur. Uçuşlar üçün Su-27 təyyarələri istifadə olunur. Qrup 2012-ci ildə qurulmuşdur. Komanda Rus Cəngavərləri aerobatika komandasının yerli variantıdır və ondan fərqli olaraq ölkə xaricində uçuşlar həyata keçirmir.
Arslan Gəray
Arslan Gəray — XXXIX Krım xanı.
Krım xanı II Dövlət Gərayın oğludur. Əmisi I Qaplan Gərayın səltənətində 1734-cü ildə nurəddin, qardaşı II Fateh Gərayın səltənətində isə kalqay ünvanı aldı. Əmisi oğlu II Səlimin ani ölümünün ardından Krım xanlığına təyin olundu (29 may 1748). Qardaşı Krım Gərayı nurəddin, əmisi II Fatehin oğlu Səlim Gərayı isə kalqay təyin etdi.
Rus işğallarının ardından darmadağın edilən Krımı abadlaşdırmağa çalışdı. Xan sarayına yeni bölümlər inşa etdirdi. Perekop, Arabat və digər mühüm qalaları gücləndirdi. Məscidlər, mədrəsələr və bulaqlar inşa etdirdi. Sərhəd boylarında ruslara qarşı ani basqınlar tərtibləmiş, rusların onu Osmanlı sarayına şikayət etməsinin ardından bu basqınlar sonlanmışdır. Reç-Pospolita və Rusiya ilə sülhü qoruduğu üçün Osmanlı sultanı tərəfindən xilat hədiyyə edilmişdir. Ancaq bilinməyən bir səbəblə 1756-cı ilin martında vəzifədən alındı.
1758-ci ildə Həlim Gərayın yerinə xan təyin edilmək istənilsə də, yerli tatar bəyləri buna qarşı çıxdı və onun yerinə qardaşı Krım Gərayı xan seçdilər. 1767-ci ildə İstanbulda xan təyin edildi. Kalqay olaraq oğlu Dövlət Gərayı, nurəddin olaraq isə Qaplan Gərayı təyin etdi. 3 ay sonra Krıma doğru yola çıxsa da, indiki Moldova ərazisində vəfat etdi. Cənazəsi Bağçasaraya aparılaraq orada dəfn olundu.
Sakit Allahverdiyev
Həyatı
Sakit Allahverdiyev 24 dekabr 2001-ci ildə Ağstafa rayonunun Tatlı kəndində dünyaya göz açmışdır. 2007-2018-ci illərdə Qazax rayon Elşən Cəfərov adına Çaylı kənd 2 nömrəli tam orta məktəbdə təhsil almışdır.
Hərbi xidməti
2020-ci ilin yanvar ayında Azərbaycan Respublikası Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidmətinin Qazax Rayon Şöbəsi tərəfindən Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinə həqiqi hərbi xidmətə çağırılmışdır. Hərbi xidmət müddətində Sakit təlim tapşırıqlarını yerinə yetirmiş, hərbi təlim toplantılarına qatılmışdır.
Azərbaycan Ordusunun əsgəri olan Sakit Allahverdiyev 2020-ci il sentyabrın 27-dən Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi üçün başlanan Vətən müharibəsində iştirak etmişdir. Murovdağın, Füzulinin, Cəbrayılın, Xocavəndin və Şuşanın azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə vuruşmuşdur. Sakit Allahverdiyev 9 noyabr 2020-ci ildə Şuşa istiqamətində döyüş tapşırığının yerinə yetirilməsi zamanı həlak olmuşdur. 13 noyabr 2020-ci ildə Çaylı kəndinin qəbiristanlığında dəfn edilmişdir.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Sakit Allahverdiyev ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycan ərazilərinin işğaldan azad olunması zamanı döyüş tapşırıqlarını və xidməti vəzifələrini yerinə yetirən zaman fərqləndiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 30.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Sakit Allahverdiyev ölümündən sonra "Hərbi xidmətlərə görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Cəbrayıl rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Sakit Allahverdiyev ölümündən sonra "Cəbrayılın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Xocavənd rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Sakit Allahverdiyev ölümündən sonra "Xocavəndin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Füzuli rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Sakit Allahverdiyev ölümündən sonra "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Kəlbəcər rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Sakit Allahverdiyev ​ölümündən sonra "Kəlbəcərin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycan Respublikasının ərazi bütövlüyünün bərpa edilməsi uğrunda gedən döyüş əməliyyatlarında şəhid olmuş Sakit Allahverdiyev Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 05.11.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən ölümündən sonra "Azərbaycan Bayrağı" ordeni ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Şuşa rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 05.11.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Sakit Allahverdiyev ölümündən sonra "Şuşanın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Virtual Azerbaijan Group of Companies
Virtual Azerbaijan Group of Companies — 2014-cü ildən fəaliyyətə başlayan "Virtual Azərbaycan" şirkəti hazırda Azərbaycanda İKT sahəsində fəaliyyət göstərən şirkətlərdən biridir.
Haqqında
Azərbaycanın müxtəlif müəssisələrindəki biznes və dövlət idarəçiliyində görülən işlərin avtomatlaşdırılaraq məhsuldarlığının və effektivliyinin artırılması, həmçinin optimallaşdırılmasına xidmət edir. Bu hədəfə çatmaq üçün İnformasiya və Kommunikasiya Texnologiyalarından effektiv istifadə etməklə vaxta qənaət və daha səmərəli iş prosesi əldə edilir. 150px|thumb|right|Lisenziya Şirkət Azərbaycan Respublikasının Nəqliyyat, Rabitə və Yüksək Texnologiyalar Nazirliyinin “Fərdi məlumatların informasiya ehtiyatlarının formalaşdırılması və informasiya sistemlərinin yaradılması, onlara xidmətlərin göstərilməsi” lisenziyasına sahibdir.
Virtual Azerbaijan Group of Companies “İnformasiya-kommunikasiya texnolgiyaları ” standartlaşdırma üzrə Texniki Komitəyə (AZSTAND/TK 05) üzv təşkilatlardan biridir.
Şirkətdə 60-a yaxın xarici ölkələrdə İKT sahəsində qabaqcıl şirkətlərdə təcrübə qazanmış, beynəlxalq sertifikatlara sahib əcnəbi və yerli mütəxəssislər çalışmaqdadır.
Fəaliyyəti
Azərbaycanda respublika üzrə suvarma sularının ödənişlərinin yığılması məqsədilə Sudan İstifadəedənlər birliklərinin ödəmə sistemi üçün “SİB Payment System” adlı layihəni həyata keçirməkdədir.
Türkiyənin “SU YAPI” şirkətinin layihələndirdiyi “Yuxarı Şirvan kanalının yenidən layihələndirilməsi” layihəsi cərcəvəsində Yuxarı Şirvan kanalında en kəsiklərin alınması, plankotların hazırlanması, ortofoto və DEM-in alınmasında birgə fəaliyyət göstərməkdədir.
“Subartezianların Uzaqdan İdarə Edilməsi” layihəsi çərçivəsində respublika üzrə subartezianların uzaqdan idarəedilməsi məqsədilə artezianlara uzaqdan idarəedilməsini həyata keçirir.
"Virtual Azərbaycan Qrup of Kompani" şirkətinin "GoMap" naviqasiya sistemi ilə əməkdaşlığı çərçivəsində həyata keçirdiyi bir sıra MultiMedia məhsulları "Google Map" xəritəsinin görüntüsündən istifadə edilərək, Azərbaycan Respublikasının Prezidenti tərəfindən təsdiqlənmiş və A.R. Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi tərəfindən sifariş olunmuş milli resurs olan "GoMap" naviqasiya sistemində yerləşdirilib.
Şirkət eyni zamanda Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyi, Azərbaycan Respublikası Gənclər və İdman Nazirliyi, “Azərbaycan Hava Yolları” QSC (AZAL), “Azərbaycan Respublikasının İqtisadiyyat Nazirliyi”, Azərbaycan Futbol Federasiyaları Assosiasiyası, “Azərbaycan Meliorasiya və Su Təsərrüfatı” ASC, Dövlət Məşğulluq Agentliyi, Azərkosmos ASC , “Synergy Group” və “Gilan Holding” kimi maliyyə-sənaye qrupu ilə də yaxından əməkdaşlıq edib.
“Azərbaycan Turizm Assosiasiyası” ilə də əməkdaşlıq edən "Virtual Azərbaycan Qrup of Kompani" şirkəti eyni zamanda Azərbaycandakı turizm şirkətləri ilə də birgə bir sıra layihələr həyata keçirmişdir. Həyata keçirdiyi layihələr birbaşa olaraq turizm şirkətlərinin saytında yer almaqdadır.
Azərbaycanda ilk dəfə təşkil olunan “Formula 1” yarışı zamanı “Bakı Şəhər Halqası” ilə birgə əməkdaşlıq edən “Virtual Azərbaycan”, Azərbaycanda bu yarışın Video və Foto virtual turunu həyata keçirən yeganə şirkətdir. “YARAT Müasir İncəsənət Məkanı”, “Paşa Holding” və “SOCAR” kimi tanınmış şirkətlər üçün “application” hazırlayan "Virtual Azərbaycan Qrup of Kompani" şirkəti Azərbaycanda eksklüziv olaraq milli resurs olan “GoMap” naviqasiya sistemi ilə əməkdaşlıq edir.
Həmçinin şirkət, Azərbaycanın qədim tarixə malik regionlarının ərazisində olan, Azərbaycan xalqının milli-mənəvi dəyərlərini, tarixini özündə yaşadan abidələri, yurd yerlərinin virtual gəzintisini həyata keçirib. “Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi” ilə əməkdaşlığına uyğun olaraq, Nazirlik tərəfindən mühafizə edilən Azərbaycanın bir sıra tarixi və mədəni əhəmiyyətli dövlət tarix-memarlıq qoruqları virtuallaşdırılaraq izləyicilərin ixtiyarına verilib.
Şirkət Azərbaycan mədəniyyətinin təbliği məqsədilə bölgələrin icra hakimiyyətləri ilə birgə bir sıra layihələrə də imza atıb. Azərbaycan Respublikasının Nazirlər Kabineti yanında İçərişəhər Dövlət Tarix-Memarlıq Qoruğu İdarəsi, Gəncə Şəhər İcra Hakimiyyəti, eyni zamanda Tovuz, Qax, Zaqatala, Şəmkir, Xaçmaz rayonlarının icra hakimiyyətləri ilə birgə əməkdaşlıq edərək bölgələrin 360 dərəcəlik virtual tur çəkilişlərini həyata keçirmişdir.
Elektrik sayğacları üçün “Optik oxuyucu”
thumb|right|[[Virtual optik sayğac]] Mənbə
Optik oxuyucu vasitəsi ilə işıq sayğaclarından alınan məlumatlar avtomatik olaraq istənilən aidiyyatı qurumun serverində sinxron olaraq arxivlənir. Məlumatların ötürülmə prinsipi GSM və ya digər (Kabel, Wi-Fi, Lora RF ID, Bluetooth, TCP-IP, RS-485, RS-232, RS-422) rabitə üsulları ilə anlıq ötürülə bilir.
İstifadə sferaları:
Sayğac istifadə edilən bütün sektorlar
Obrazlı Misal : Azərişıq ölkə üzrə sayğacların məlumatlarını birbaşa insan faktoru olmadan daxili sistemlərinə köçürə bilərlər. İnsan faktorunu minimuma endirib, neqativ halların (korrupsiya) qarşısı alına bilər. İntensiv sistemdə daim yenilənmiş məlumat əldə etmək olar.
Sistemin səmərəliliyi:
Ultrasonik
Mənbə
Ultrasonik su sayğacları, ultrasəs üsulu ilə su axını ölçməsini həyata keçirən bir sayğac növüdür. Heç bir mexaniki hissə yoxdur. Bütün ölçmə və hesablama prosesləri elektron şəkildə aparılır. Hesablama vahidi axın ölçməsini də həyata keçirir.
2- Mexanik və ultrasəs sayğacları arasındakı fərq nədir?
Mexanik və ultrasəs su sayğacları əsasən eyni funksiyanı yerinə yetirməsinə baxmayaraq ölçü sistemləri fərqlidir. Nəticədə ölçmə və hesablama məlumatları eynidir, lakin bu sistemlərin bir-birinə qarşı üstünlükləri və mənfi cəhətləri var. Hər dəfə ultrasəs su sayğacı daha yaxşı bir nəticə verəcəkdir. Mexanik sistemlərin zamanla çatışmazlıqlar göstərmə meyli olduğu bilinməlidir. Bu azaldılmış məbləğ gözlənilməzdir. Ultrasonik sistemlərdə bu çatışmazlıq nisbəti daha azdır və sayğac zamanla daha sabit və sabit işləyir.
Ümumiyyətlə, ultrasəs su sayğacları kənd təsərrüfatında suvarmada istifadə üçün çox faydalıdır. Ultrasonik su sayğacının ümumi üstünlükləri;
Meliorasiya və su təsərrüfatı obyektlərinin elektron kadastr məlumatı və xəritəsi
Elektron uçotunu aparmaq məqsədi ilə rəqəmsal kadastr xəritəsinin tərtib olunması mexanizmini müəyyən edir.
Subartezian quyularının PLC/SCADA sistemi ilə uzaqdan idarəedilməsi
Artezianların uzaqdan idarəedilməsi (PLC/SCADA)
Geniş bir əraziyə yayılan qurğuların vahid mərkəzdən komputer, mobil telefon və ya planşet kimi cihazlardan idarəetmə və nəzarət sisteminin yaradılmasını təmin edir.
Proqram təminatının əsas üstünlükləri aşağıdakılardır:
Sudan İstifadəedənlər Birlikləri - Ödəmə Sistemi
Sudan İstifadəedənlər Birliklərinin fəaliyyətinin genişləndirilməsi və təkmilləşdirilməsi, suvarma suyunun və su istifadəçilərinin uçotunun aparılmasında elektron uçotun tətbiqi, uçotun şəffaflığı, suvarma suyunun satışının həyata keçirilməsində nağdsız hesablaşmaya keçid üçün nəzərdə tutulmuş ödəmə sistemidir.
Proqram təminatının əsas üstünlükləri:
Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyinin sifarişi ilə aşağıdakı iri layihələri həyata keçirir:
Əmək münasibətləri və məşğulluq alt sistemi (ƏMAS) Əmək münasibətlərin, Elektron əmək müqaviləsinin yaradılması, Nazirliklərlə məlumat mübadilərinin, Özünəməşğulluğun, Fərdi məşğulluq proqramının, Əmək haqqının hesablanmasının və digər məlumatların avtomatlaşdırılması. Azərbaycan Respublikasının Məşğulluq Xəritəsi Ümumi göstəricilər, Demoqrafik göstəricilər, Məşğulluq göstəriciləri, Sosial göstəricilər, Peşələrin atlası kimi məlumatlar öz əksini tapacaqdır. Məşğul Şəxslərin Reysteri Muzdla işləyənlərin, sahibkarların, - Prezident tərəfindən təsdiqlənmiş məşğul şəxslərin, haqqı ödənilən vəzifəyə seçilənlərin, AZ Silahlı Qüvvələrində xidmət edənlərin, ailə kəndli təsərrüfatının üzvlərinin, mülkiyyətində kənd təsərrüfatına yararlı torpaq payı olan məşğul şəxslərin, Əyani təhsil alanların, -Azərbaycan Respublikasının ərazisində qanuni əsaslarla haqqı ödənilən əmək fəaliyyəti ilə məşğul olan əcnəbilər və vətəndaşlığı olmayan şəxslərin, Azərbaycan Respublikasının hüdudlarından kənarda qanuni əsaslarla əmək fəaliyyəti ilə məşğul olan Azərbaycan Respublikasının vətəndaşlarının reysterlərinin elektronlaşdırlıması
Roberto Firmino
Roberto Firmino — Səudiyyə Ərəbistanı komandası olan Əl-Əhli komandasında çıxış edən futbolçu.
Əlvida, Gülsarı (povest)
thumbnail|Povestə həsr olunmuş Qırğızıstan poçt markası (2009) Əlvida, Gülsarı — 1966-cı ildə yazıçı Çingiz Aytmatov tərəfindən yazılan povest.
Süjeti
Ötən payız Tanabay kolxoza gəlir, briqadir isə ona deyir: “Sizin üçün at seçmişik. Bir az yaşlıdı, amma sizin iş üçün yarayar.” Tanabay atı gördü, onun ürəyi bərk sıxıldı. “Belə çıxır ki, yenidən görüşdük.”- ata müraciət elədi.
İlk dəfə o Gülsarı ilə müharibədən sonra görüşmüşdü. Müharibədən azad olan Tanabay əvvəlcə dəmirçixanada işləyridi, sonra dostu Çoronun təkidi ilə dağlara ilxıçı işləməyə yollandı. Məhz orada o gözəl Gülsarını gördü. Keçmiş ilxıçı ona “əvvəllər belə ata görə baş kəsərlər” demişdi.
Payız da keçdi qış da. Gülsarı böyüyərək möhkəm ata çevrildi. Qaçmaq ehtirası onu günü-gündən bürüyürdü. Onun şöhrəti hər yana yayılmışdı. İnsanlar arasında Gülsarı haqqda deyərdilər: “Su dolu vedrə qoysan, bir damcı belə su tökülməz.”
Heç zaman Tanabay öz atının üzərinə kiminsə oturmasına izin verməzdi, hətta həmin o qadına da. May gecələrində onların gecə həyatı başlamışdı. Səhər sürü ilə məşğul olandan sonra o, Gülsarının üzərində Bübücangilə gedərdi. Gün çıxanda isə onlar yenidən ilxıda olan atların yanına qayıdardılar.
Bir gecə dəhşətli qasırğa oldu və Gülsarı ilə Tanabay ilxıya çata bilmədilər. Tanabayın xanımı isə gecədən qonşulara köməyə getmişdi. İlxı tapıldı, Tanabay isə evə sonradan gəlib çıxdı. O gün xanımı ona dedi: “Uşaqlar birazdan böyüyəcək, sən isə hələ də..”
Xanımı və qonşular dağılışdılar. Tanabay isə yerə yıxıldı. O üzü aşağı uzanıb, hönkür-hönkür ağlayırdı. O, utanc hissindən ağlayırdı.
Həmin ilin qışında Çoro kolxozu tərk etdi və onun yerinə yeni sədr gəldi. Yeni sədr Gülsarını özü minmək istəyirdi.
Gülsarını itirindən sonra Tanabay da ilxını buraxdı. O heç cür özünə gələ bilmirdi.