cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Məryəmnoxuduyarpaq topulqa
Botaniki təsviri
Möhkəm, yumru çətirinin buğumlu zoğları olan, hündürülüyü 1,5-2 m-dək çatan koldur. Yarpaqları enli-uzunsov-yumurtavari, ucu biz, bünövrəsi yumru və ya dar, kənarı mərkəzinədək bütöv, ayanın ucunda cüt dişlidir. Uzunluğu 3,5 sm-dən 4,5 sm-dəkdir. Yarpaqların üst tərəfi parlaq yaşıl rəngli, alt tərəfi göyümtüldür. Mayda-iyunda çiçəkləyir, iyulda-avqustda meyvə verir. Ağ çiçəkləri 6-20 ədəd çiçəkli qalxanvari çiçək qruplarına yığılmışdır. Çiçək saplaqları çılpaqdır. Meyvələri-xırda, hamar, qonur, qanadlı toxumları olan çılpaq yarpaqcıqlıdır.
Ekologiyası
Şaxtaya davamlı koldur.
Azərbaycanda yayılması
Azərbaycanın bəzi bölgələrində park və bağlarda mədəni şəraitdə becərilir.
İstifadəsi
Dekorativ və balverici bitki kimi istifadə edilir.
Pakistanın general-qubernatoru
Pakistan General Qubernatoru —1947-ci ildə ölkənin müstəqilliyindən olan Britaniya monarxının Pakistandakı nümayəndəsi idi. 1956-cı ildə Pakistan respublika elan edildikdə, general-qubernatorluq ləğv edildi.
Metyus Bitenkort
Metyus Bitenkort da Silva (28 İyun 1995 – 28 Noyabr 2016) — Sadəcə Metyus Bitenkort kimi də tanınan, Şapekoense klubunda çıxış etmiş Braziliya futbolçusudur. O, klubda yarımmmüdafiənin sağ cinahında oynayırdı. Bitenkort Şapekoenseyə Hoffenhaym 1899 FK klubundan icarəyə verilmişdir. O, komandanın ən gənc üzvlərindən biri idi. Bitenkort LaMia Hava Yolları reys 2933-ün 28 noyabr 2016-cı ildə qəzaya uğraması nəticəsində həlak olanlardan biri olmuşdur.
Şəxsi həyatı
Metyus Bitenkort Gillerme Bitenkortun cavan qardaşıdır.
Karyera statistikası
27 dekabr 2014-cü il məlumatlarına əsasən.
Valhalla (krater)
Valhalla — Yupiterin peyki Kallistoda yerləşən, Günəş sistemindəki ən geniş çoxhalqalı zərbə krateridir. Krater Norveç mifologiyasında ölümdən sonra döyüşçülərin qoyulduğu salon olan Valhallanın adı ilə adlandırılmışdır.
Valhalla kənardan 360 km məsafədə yerləşən parlaq bir mərkəzi bölgədən, daxili silsilə və nov zonasından və mərkəzdən təxminən 1900 km-ə qədər uzanan xarici halqalardan ibarətdir. Bu quruluşu zərbənin ardınca kraterin mərkəzinə doğru sürüşərək kövrək litosferin altından çıxan yarı maye və ya maye materialdan yarana bilər.
Formalaşması
Valhalla quruluşu ehtimal ki, nəhəng bir zərbə nəticəsində meydana gəlmiş və peykin xarici litosferini deşmiş, daha yumşaq bir materialdan ibarət olan təbəqəyə daxil olmuşdur. Bu zaman ortaya çıxan maddə isti buz və ya hətta bir maye okean ola bilər və bu məlumatlar maqnitometrik araşdırma vasitəsilə əldə edilə bilər. Çoxhalqalı bir quruluşun meydana gəlməsi, zərbə nəticəsində qazılan boşluğu doldurmaq üçün litosferin altındakı yumşaq material mərkəzə axdıqdan sonra, kövrək xarici qabıqla təsirindən qaynaqlanır. Valhalla quruluşunun mütləq yaşı məlum deyil, lakin təxminən 2 ilə 4 milyard il arasında olduğu düşünülür.
Quruluşu
Valhalla təxminən 3800 km diametri ilə Kallisto və Günəş sistemindəki ən böyük çoxhalqalı kraterdir. Karter Voyager zondları tərəfindən 1979–80-ci illərdə kəşf edilmişdir. Geoloji baxımdan Valhalla üç zonadan ibarətdir: mərkəzi zona, daxili silsilə-nov zonası və xarici nov zonası.
Daxili zona təxminən 360 km diametrində yüksək albedolu çevrə şəkilində zərbə formalaşmasıdır. Mərkəzi zonadakı səth nisbətən hamar və hərəkətli bir görünüşə malikdir. Bəzi Qalileo görüntülərindən əldə edilən yüksək qətnamə ilə Valhallanın mərkəzi hissəsi qaranlıq, hamar düzənliklərlə əhatə olunan ərazi kimi görünür. Daxili silsilə və nov zonası mərkəzi palimpsesti əhatə edir. Daxili nov zonası Valhalla mərkəzindən 950 km uzanır.
Xarici nov zonası 1500–1900 km radiusuna malikdir. Onun xarici sərhədi yaxşı müəyyən edilməmişdir. Voyacerin təqdim etdiyi şəkillərə görə burada Qalileonun göstərdiyi kimi vulkanik axınların və ya digər endogen fəaliyyətlərin əlamətləri yoxdur. Beləliklə, Valhalla formalaşmasındakı bütün strukturlar zərbə və ya tektonik mənşəlidir.
Bədii ədəbiyyatda
Kim Stenli Robinsonun "Galileyin Yuxusu" (2009) əsəri 29-cu əsrdə Valhallanın ətrafında qurulmuş böyük bir şəhərin ətraflı təsvirini ehtiva edir. Eyni şəhər, Robinsonun "2312" romanında da qısaca xatırlanır.
Dərbəndin işğalı
Arxa plan
1722-ci ilin avqustunda rus ordusu sürətlə Dərbəndə doğru irəliləməyə başladı. Bu yürüş boyunca rus ordusu həmçinin yerli əhali ilə də başa çıxmalı idi. Dərbəndin ələ keçirilməsi rus ordusu üçü mühüm strateji əhəmiyyət daşımaqda idi. Bu şəhərin ələ keçirilməsindən sonra Xəzər dənizi boyunca sahil şəhərləri ələ keçirilə bilərdi. Dərbənddən sonra ələ keçirilmə növbəsi Bakı şəhərində idi, lakin hava şəraitinə görə bu yürüş həyata keçməsi və növbəti ilə qədər ertələndi.
İşğal
Həştərxandan yola çıxan I Pyotr süvarilərlə birlikdə quru yolu ilə, donanma isə dəniz yolu ilə Dərbəndə doğru irəlilədi. 25 iyul 1722-ci ildə I Pyotr Səfəvi şahına məktub yazdı və bu məktubda onun torpaqlarını işğal etməyə gəlmədiyini, sadəcə onlara problem yaradan, rus tacirlərinin canına və malına qəsd edən üsyançıları cəzalandırmağa gəldiyini bildirdi. 5 avqustda yola çıxan ru sordusu Dərbəndə qədər bəzi müqavimətlə qarşılaşdı. Bu müqaviməti təşkiledən əsas qüvvə Osmanlı imperiyasına bağlı yerli bəyliklər idi. Bu hücumlar dəf edildikdən sonra 23 avqustda Dərbənd döyüşsüz şəkildə ruslara təslim oldu. Mənbələrdə bu hadisə bu cür qeyd olunur:
şəhərin valisi bizi qarşıladı və şəhərin açarını təqdim etdi.
Dərbənddəki hakiomiyyət nümayəndəli rus ordusuna qarşı qonaqpərvər davranırdılar, bunda əsas məqsədləri Rusiya dövləti ilə yaxşı münasibətlər qurma istəkləri idi. Dənizdə başlayan tufana görə ərzaq daşıyan rus donanması cidi ziyan gördü. Bundan sonra yürüşü müvəqqəti dayandıran I Pyotr Həştərxana geri döndü. Dərbənd yürüşün əsas məqsədlərindən biri idi və I Pyotrun planlarına görə gələcəkdə başqa bölgələrin ələ keçirilməsində də açar funksiyasını oynamalı idi. Həmçinin bu şəhərin rus tacirlərinin şərq mallarını alaraq qərbdə satmalarında əsas vasitəçi bölgələrdən biri olması planlanmaqda idi.
Nəticə
Yeni Səfəvi şahı II Təhmasibin nümayəndəsi İsmayıl Mirzənin 1723-cü ildə Peterburqda imzaladığı müqaviləyə görə Səfəvilər əfqan üsyançılara qarşı göndəriləcək yadım qarşılığında Dərbənddən Gilana qədər Xəzər sahili vilayətlərin rusların əlinə keçməsinə razılıq verirdilər. Lakin bu müqavilənin şərtlərindən xəbər tutan II Təhmasib müqaviləni ratifikasiya etmədi və buna görə də, edam ediləcəyini bilən nümayəndə İsmayıl Mirzə Səfəvi imperiyasına geri dönmədi.
Bir müddət də Səfəvi torpaqlarını əldə saxlayan rus qoşunları ilkin mərhələdə Rəşt müqaviləsi, ikinci mərhələdə isə Gəncə müqaviləsi ilə 1722-1723-cü illər yürüşündə əldə etdikləri bütün torpaqları geri qaytardılar.
Ərvah Səbzəvar dərəsi
Ərvah Səbzəvar dərəsi — İranda dərə. Dərə Çah Suxtə kəndindən 3 km cənub-qərbdə və Səbzəvardan 55 km cənubda yerləşir. Geoloji cəhətdən bu vadidə Dördüncü dövr çöküntüləri ilə mergel və konqlomeratın növbələşməsi burada müəyyən formasiyaların yaranmasına səbəb olmuşdur. Vadidə mövsümi şəlalələr mövcuddur. Vadinin ucunun bir hissəsində vadi o qədər dar və dəhşətli olur ki, bəzən iki nəfər o hissədən keçə bilmir. Ərvah Səbzəvar dərəsində maral kimi heyvanlar yaşayır. Bundan əlavə, dərədə su eroziyasının nəticəsində daş sütunlar yaranmışdır.
Fuad Məhərrəmli (əsgər)
Fuad Füzuli oğlu Məhərrəmli (10 may 2001, Bəyimsarov, Tərtər, Azərbaycan — 29 sentyabr 2020, Füzuli, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələri'nin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Fuad Məhərrəmli 10 may 2001-ci ildə Tərtərdə anadan olub. Əslən Kəlbəcər rayon Qamışlı kəndindən idi.
Hərbi xidmətləri
2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Fuad Məhərrəmli Füzuli döyüşlərində savaşıb. 29 sentyabr 2020-ci ildə Füzuli rayon istiqamətində yaralı yoldaşlarını xilas edərkən minamyot zərbəsindən şəhid olmuşdur. Ramanıda dəfn edilmişdir..
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı verilmiş tapşırıqları şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Fuad Məhərrəmli ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Füzuli rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 25.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Fuad Məhərrəmli ölümündən sonra "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Cüzeppe Meattsa
Cüzeppe Meattsa — İtaliyalı keçmiş futbolçu, ikiqat dünya çempionu.
Daha çox "İnter" klubundakı çıxışları ilə tanınır. "İnter"in heyətində İtaliya A Seriyasında 365 oyunda 243 qol vurub.
İtaliya millisində 33 qol vurub və Luici Rivadan sonra İtaliya millisinin ikinci ən yaxşı bombardiridir.
Milan şəhərində San Siro kimi tanınan stadion Cüzeppe Meattsanın adını daşıyır.
Bioqrafiya
Cüzeppe Milanın məşhur Porta Romana məhəlləsindəki Via San Luicidə, Annibale Meattsa və Ersiliya Borcinin ailəsində anadan olub. Atası Birinci Dünya Müharibəsindən qayıtdıqdan qısa müddət sonra, müharibədə aldığı yaralardan ölür. Peşəkar futbolçu olana qədər Meattsa bir çörək sexində işləyib.
Karyerası
14 yaşında Cüzeppe "Maestri Kampionezli" adlı bir kluba qatılır. Orada demək olar ki, bütün mövqelərdə oynayır (qapıçı istisna olmaqla).
1924-cü ildə azarkeşi olduğu "Milan" klubuna keçmək istəyir. Ancaq "Milan" onun tez tez cəzalanmasına görə transfer etmir. Belə olanda Meattsa "İnter"ə keçir. Bu klubun gənclər komandasında oynayaraq ardıcıl iki dəfə — 25/26 və 26/27 mövsümlərində — regional çempionatın qalibi olur.
1940-cı ildə "Milan"a keçir. "Milan" ilə 42 oyunda meydanda olaraq 11 dəfə fərqlənir.
Daha sonra hər birində bir mövsum olmaqla "Yuventus", "Vareze" və "Atalanta" klublarında oynayır. 1946-cı ildə isə "İnter"ə dönərək karyerasını burda bitirir. A seriyasında son matçını 1947-ci ilin iyununda "Bolonya" klubu ilə qarşılaşmada ilə oynayır.
Milli komanda
9 fevral 1930-cu ildə Romada İsveçrə ilə matçda İtaliya yığmasında debüt edir.
1934 Dünya Kubokundan sonra 23 yaşlı Meattsa İtaliyanın ən populyar futbolçusu olur. Bunun nəticəsində mal və xidmətlərin reklamı üçün futbol ulduzlarından istifadə ənənəsi onunla başlayır. Meattsa ətriyyat məhsullarının reklamını edir..
1937-ci ildə milli komandada ilk dəfə kapitan sarğısını taxır.
20 iyul 1939-cu ildə Helsinkidə Finlandiya Milli komandasına qarşı oyunda İtaliya Millisində son oyununu keçirir.
Oyun Stili
Meazza, o dövrlər üçün reaktiv bir sürət olan sürətli futbolçu sayılırdı. O 12 saniyədə 100 metr məsafəni futbol butsı ilə qaçırdı.
Bundan əlavə, topla necə davranacağını hamıdan yaxşı bilirdi. Zərif bədən quruluşu ilə qeyri-adi dərəcədə yüngül ayaqlı, asanlıqla havaya qalxır və heç kimin təkrarlaya bilməyəcəyi fəndlər edirdi.
Futbolçunun ləqəbi "Balilla" idi.
Uğurları
İtaliya Millisi
Fərdi
Teymur Hüseynov (xalq komissarı)
Həyatı
Teymur Hüseynov 1892-ci ildə Şamaxıda doğulmuşdur. 1911-ci ildə Zaqafqaziya Müəllimlər Seminariyasından məzun olmuşdur. 1917–1919-cu illərdə Tiflis Aleksandr Müəllimlər İnistitutunda təhsil almışdır. Daha sonra Azərbaycan Dövlət Universitetinin tibb fakültəsinə daxil olaraq 1926-cı ildə oradan məzun olmuşdur.
Represiyya məruz qalmışdır. 6 yanvar 1938-ci ildə ölmüşdür.
Siyasi fəaliyyəti
1926-cı ilədək Bakı Soveti İnzibati İdarə Şöbəsinin rəisi olaraq çalışmışdır. 15 may 1920-ci ildən Azərbaycan Kommunist (bolşeviklər) Partiyasının Mərkəzi Komitəsində şöbə müdiri, Azərbaycan SSR Mərkəzi İcraiyyə Komitəsində isə şöbə müdiri olaraq çalışmışdır.
Bir müddət Azərbaycan Xalq Torpaq Komissarı vəzifəsində çalışmışdır. Eyni zamanda o, Yeni Türk Əlifba Komitəsi sədrinin müavini də olmuşdur.
1920–1925-ci illərdə Gəncə Mahal Soveti İcraiyyə Komitəsinin sədri vəzifəsində çalışmışdır.
Ümumittifaq Kommunist (bolşeviklər) Partiyası Qafqaz Diyar Komitəsində şöbə müdirinin müavini vəzifəsində də çalışmışdır.
İctimai fəaliyyəti
Gürcüstan SSR və Gürcüstan Mərkəzi İcraiyyə Komitəsinin mətbu orqanı olan "Yeni yol" qəzetinə bir müddət Teymur Hüseynov baş redaktorluq etmişdir.
Harar
300px|thumbnail|right|Harar 2018-ci ildə Harar (Harer) — Efiopiyanın əsas islam şəhəri, daş divarlarla əhatə olunmuş məscidlər və rəngarəng bazarlar şəhəri, müsəlman elmi və məktəbləri mərkəzi.
Tarixi
Əsrlər boyu Harardan Şərqi Afrikanı ərəb dünyası ilə əlaqələndirən ticarət karvanları keçib.
Bu şəhərin çiçəklənmə dövrü XVI əsrdir. Şəhər o zaman böyük əraziyə malik, bugünkü Şərqi Efiopiyanı əhatə edən müstəqil Somali Sultanlığı olan Adalın paytaxtı olub, lakin vaxt ötdükcə Adal mövqelərini itirib. Hazırda Harara Efiopiya hökuməti nəzarət edir.
Cuqol
Şəhərin "Cuqol" adlandırılan köhnə hissəsi son 400 il ərzində çiçiəklənmə vaxtı qonşuların hücumlarından müdafiə üçün dörd metr hündürlüyə malik divarlarla əhatə olunub.
2006-cı ildə 82 məscidə malik Cuqol YUNESKO-nun Dünya irsi siyahısına daxil edilib.
300 ildən çox müddət ərzində köhnə şəhərə giriş qeyri-müsəlmanlar üçün bağlı olub. Burada mövcud ənənəyə əsasən, köhnə şəhərdə sakinlər evlərin xarici divarlarını müxtəlif əlvan rənglərə boyayırlar. Evlər üç növdə tikilib; bəziləri Qırmızı dəniz sahilindəki ənənəvi ərəb şəhərləri memarlığını xatırladır. Evlərin divarlarını kasalar, boşqablar və hörmə səbətlər bəzəyir.
NGC 1376
NGC 1376, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Eridan bürcü istiqamətində yerləşir. Sc tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 inç) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Pyazçal dərəsi
Pyazçal dərəsi — İranda dərə. Küləkçal dağına dırmaşma cığırından Küləkçala paralel zirvələrə və Darabad dərəsinin axırına qədər uzanır. Bu dərə demək olar ki, bütün il boyu yaşıldır və bulaqları bol suludur. Vadidə mal-qara, keçi və qoyun, eləcə də bir neçə vəhşi atlar var.
Paloma Kosta
Paloma Kosta   — Braziliyalı hüquq tələbəsi, sosioekoloq, velosiped fəalı, iqlim müəllimi və gənclərin səfərbərçisi. O, Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Baş Katibi Antoniu Quterreş tərəfindən İqlim Böhranı ilə Mübarizə və İqlim Dəyişikliyinin Qarşısının alınması üzrə Qlobal Fəaliyyət üzrə Gənclər Məsləhətçi Qrupuna təyin edilmiş yeddi gənc iqlim liderindən (18-28 yaş) biridir.
Fəaliyyəti
2019-cu ildə Paloma Kosta Qreta Tunberq ilə birlikdə Nyu-Yorkda İqlim Fəaliyyəti Sammitinin açılışında çıxış edir. Çıxışı bəziləri tərəfindən dindən kənar kimi qiymətləndirilən "Bizə duaya ehtiyacımız yoxdur, hərəkətə ehtiyacımız var" ifadəsi tənqidlərə səbəb olur.
Müsahibədə Kosta bildirir ki, “dünyada heç bir pul müqabilində” Amazonda meşələrin qırılmasına yardım edən bir şirkətdə işləyəcək. Üstəlik, mal əti tədarük zənciri ilə meşələrin qırılması arasındakı əlaqəni öyrənən kimi ət yeməyi dayandırmaq qərarına gəlir. O, həmçinin deyir ki, bacardıqca gündəlik gediş-gəlişi üçün velosipedindən istifadə edir, həmçinin bəzən əyləncələrə gedir. O, Angela Merkel və Mişel Baçelet ilə qısa söhbət etdiyini, öz ölkəsinin Jair Bolsonaru administrasiyasının heç bir nümayəndəsinin onuna söhbətləşmək istəmədiyini bildirir. Kosta Çili universitetində keçmiş mübadilə tələbəsidir və Çili Ali Məhkəməsində təlim keçmişdir. O, Instituto Socioambiental (Sosial-Ətraf Mühit İnstitutu), Engajamundo gənclər təşkilatı, həmtəsisçisi olduğu Ciclimáticos layihəsi və #FreeTheFuture hərəkatı ilə əlaqələndirilir.
Ultrasurf
Ultrasurf proqramı müxtəlif qoruyucu divarları keçərək istifadəçilərə internetə daxil olduqları ərazidə filtrasiya edilmiş məlumatlara daxil olmaq imkanı verir. Ultrasurf həmçinin istifadəçilərin IP-ünvanlarını gizlətməklə onlara onlayn kimliklərini qorumağa kömək edir. Bu proqramı istifadə edilib başa çatıqdan sonra ziyarət edilmiş səhifələrin tarixçəsini pozur.
Haqqında
Ultrasurf "Ultrareach Internet Corporation"-un məhsulu olub əsas etibarilə Çin internet istifadəçilərinin onlayn təhlükəsizlik və azadlığı üçün yaradılıb. Getdikcə Ultrasurf daha da məşhurlaşaraq dünyanın ən məşhur anti-senzura proqramına çevrilib. Hazırda milyonlarla insan onu onlayn kimliyini qorumaq və qoruyucu divarlardan yayınmaq üçün istifadə edir.
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Əlifba İslahatı Komissiyası
Əlifba İslahatı Komissiyası — Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Hökumətinin ölkə əhalisinin maarifləndirilməsini sürətləndirmək məqsədilə həyata keçirdiyi tədbir.
Komissiyanın yaradılması
1919-cu il martın 21-də Cümhuriyyət Hökumətinin qərarı ilə Xalq Maarifi Nazirliyinə ərəb əlifbasının islahatı üzrə xüsusi Hökumət komissiyası yaratmaq və komissiyanın hazırladığı təklifləri baxılmaq üçün Nazirlər Şurasına təqdim etmək tapşırılmışdı. Bu qərara əsasən, Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Hökumətinin üzvü Xudadat bəy Məlik-Aslanovun sədrliyi ilə Xalq Maarifi Nazirliyi yanında ərəb əlifbasının islahatı üzrə xüsusi komissiya yaradılmışdı. Əlifba islahatı, hər şeydən öncə, maarifçilik, xalq təhsilinin milliləşdirilməsi sahəsində Hökumətin qarşısında duran vəzifələrin həyata keçirilməsinə birbaşa xidmət etməli idi. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Hökumətinin diqqət və qayğısı ilə fəaliyyət göstərən komissiya tezliklə bir neçə əlifba layihəsi hazırlayaraq Hökumətə təqdim etmişdi.
Həmin layihələr arasında müəllim Abdulla bəy Əfəndizadənin hazırladığı variant bəyənilmiş və yeni əlifba üçün əsas kimi qəbul olunmuşdu. A. Əfəndizadə əlifba islahatı, xüsusilə latın əlifbasına keçidin zəruriliyi ilə bağlı 1919-cu ildə Bakıda "Son türk əlifbası" adlı dərslik də nəşr etdirmişdi. Dərslikdə o, ilk dəfə olaraq, ərəb və latın əlifbalarını müqayisəli şəkildə vermiş, birincinin ana dilimizə uyğunsuzluğunu, ikincininisə daha münasib olduğunu zəngin dil faktları ilə əsaslandırmışdı. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Hökumətinin əlifba islahatı sahəsində həyata keçirdiyi ilk əməli addımlar Aprel işğalı nəticəsində yarımçıq qaldı.
Aprel işğalından sonra
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti dövründə artıq reallaşmaq ərəfəsində olan əlifba islahatı ideyasına 1921-ci ildə Sovet Azərbaycanında yenidən qayıdıldı. Bu məsələnin geniş müzakirəsindən sonra Nəriman Nərimanovun imzaladığı xüsusi dekretlə Azərbaycanda əlifba islahatı üzrə Yeni Türk Əlifba Komitəsi yaradıldı. Komitənin latın qrafikası əsasında hazırladığı Azərbaycan əlifbasının layihəsi ümumxalq müzakirəsi üçün "Yeni yol" qəzetində dərc edildi. Gərgin keçən və uzunmüddətli müzakirələrdən sonra 1929-cu ildən etibarən Azərbaycanda tamamilə latın əlifbasına keçildi. Bununla da Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin öz qarşısına qoyduğu müqəddəs amallardan biri də reallaşdırıldı.
Bu işdə Cümhuriyyət dövründə əlifba islahatları üzrə Hökumət komissiyasının üzvləri olan Xudadat bəy Məlik-Aslanovun, Həmid bəy Şahtaxtinskinin, Fərhad Ağazadənin, Azad bəy Əmirovun, Əhməd bəy Pepinovun və başqalarının səy və zəhmətləri az olmamışdır.
Şalqun (Sərab)
Şalqun - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Sərab şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 909 nəfər yaşayır (239 ailə).
Nuayan-d’Alye
Nuayan-d’Alye  — Fransa da kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. Suvinyi kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Mulen.
INSEE kodu — 03202.
Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 702 nəfər təşkil edirdi.
İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 415 nəfər (15-64 yaş) arasında 248 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 167 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 59.8%, 1999-cu ildə 58.3%). Fəal olan 248 nəfərdən 196 nəfər (108 kişi və 88 qadın), 52 nəfər işsiz (28 kişi və 24 qadın) idi. 167 hərəkətsiz 27 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 65 nəfər təqaüdçü, 75 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
Ümumdünya Kapoeyra Federasiyası
Ümumdünya Kapoeyra Federasiyası gənc təşkilatdır. Belə ki, o 2011-ci ildə yaradılmış və Estoniyada dövlət qeydiyyatından keçmişdir. Təşkilatın yaranmasını 18 iyun 2011-ci ildə, Bakı şəhərində keçirilmiş 3-cü ümumdünya kapoeyra forumunda iştirak edən bir sıra ölkələrinin kapoeyra təşkilatlarının nümayəndələri təklif etmişlər. Forum çərçivəsində əsasən beynəlxalq kapoeyra qruplarının hazırkı vəziyyəti haqqında, onların ayrı-ayrılıqda fəaliyyət göstərməsi və qrupların mövcud pərakəndə vəziyyətinin kapoeyranın inkişafının ləngitdiyi haqqında müzakirələr aparılmışdır. Uzun sürən danışıq və müzakirələrdən sonra forum iştirakçıları nəticəyə gəlmişdirlər ki, yeni dünya kapoeyra təşkilatının yaradılması və onun ətrafında bütün qrupların birləşdirilməsi hazırkı vəziyyətdən yeganə çıxış yoludur. Beləliklə forum iştirakçıları tərəfindən yeni dünya kapoeyra təşkilatının təsis olunması haqda qərar qəbul olunmuşdur.
Forumun ertəsi gün Bakı şəhəri, “Əl oyunları sarayı”nda Azərbaycan Respublikası Gənclər və İdman Nazirliyi, Bakı Şəhər Gənclər və İdman Baş İdarəsi, Braziliya Respublikasının Azərbaycandakı səfirliyi və Azərbaycan Kapoeyra Federasiyasının təşkilatçılığı ilə yeni yaradılmış Ümumdünya Kapoeyra Federasiyasının Beynəlxalq turniri keçirilmişdir.
4 noyabr 2011-ci il tarixdə təşkilat Estoniyanın paytaxtı Tallin şəhərində dövlət qeydiyyatından keçmişdir (qeydiyyat nömrəsi: 8033439.)
Ümumdünya Kapoeyra Federasiyası dünya, Avropa və digər beynəlxalq yarışlar təşkil edir.
Ümumdünya Kapoeyra Federasiyasının üzvləri əsasən "Capoeira Brasil", "MUZENZA", "AXE Capoeira", "Capoeira Berimba" kmi iri beynəlxalq kapoeyra qruplara mənsub olan milli federasiya və assosiasiyalardır.
Rəsmi vebsəhifə: https://capoeira.ws/
Qriqori təqvimi
Qriqori təqvimi — dünyanın əksər ölkələrinin, o cümlədən Azərbaycan Respublikasının rəsmi təqvimi. Papa XIII Qriqorinin göstərişi ilə tərtib olunmuşdur. Daha əvvəlki Yuli təqviminin islah edilmiş variantıdır. 4 oktyabr 1582-ci ildən tətbiq olunsa da ayrı-ayrı ölkələrdə bu təqvimə müxtəlif vaxtlarda keçilmişdir.
Qriqori təqvimi və Azərbaycan
14 fevral 1918-ci il tarixində Sovet Rusiyası Qriqori təqviminə keçmişdir. 1 may 1918-ci il tarixində isə Zaqafqaziya Demokratik Federativ Respublikasında Qriqori təqviminə keçilir və elan olunur ki artıq heç də aprelin 18-i yox, əslində, mayın 1-idir.
Şəkərdərə (Sərab)
Şəkərdərə - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Sərab şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 18 nəfər yaşayır (7 ailə).
Hayqır dərəsi
Necə formalaşdırmaq
Hayqır dərəsi Dəbin antiklinalının eni boyunca uzanır. Su eroziyasına görə genişlənmişdir. Vadinin hündür divarları və dibində axan çay turizmi üçün əlverişli ərazi yaratmışdır.
Hindistan–Qazaxıstan münasibətləri
thumb|280px|Qazaxıstan Prezidenti Nursultan Nazarbayev, Hindistan Respublikasının Baş naziri Narendra Modi. Astana 8 iyun 2017 thumb|280px|Qazaxıstan Prezidenti Nursultan Nazarbayev və Hindistan Respublikasının Baş naziri Narendra Modi EXPO 2017-nin açılışında. Astana 9 iyun 2017
Qazaxıstan–Hindistan münasibətləri — Hindistan və Qazaxıstan arasında ikitərəfli diplomatik əlaqələr 22 fevral 1992-ci ildə qurulmuşdur.
Tarixi
Qazaxıstan ilə Hindistan arasında birbaşa diplomatik əlaqələr qurulmamışdan əvvəl, Qazaxıstan SSR-in də daxil olduğu Hindistanla SSRİ arasında diplomatik əlaqələr mövcud idi. Qazaxıstanla Hindistan arasında diplomatik əlaqələr 22 fevral 1992-ci ildə qurulmuşdur. 1992-ci ilin eyni ayında Qazaxıstan Respublikası ilə Hindistan Respublikası arasında ticarət-iqtisadi əlaqələr, elm və texnologiya sahəsində əməkdaşlıq haqqında Saziş və Respublikaların Hökumətləri arasında əməkdaşlıq haqqında Saziş bağlanıldı. mədəniyyət, incəsənət, təhsil, elm, kütləvi informasiya vasitələri və idman sahəsi. 9 dekabr 1996-cı ildə Qazaxıstan Respublikası Hökuməti və Hindistan Respublikası Hökuməti arasında İnvestisiyaların Təşviqi və Qarşılıqlı Müdafiəsi haqqında Saziş, həmçinin ikiqat vergitutmanın qarşısının alınması və vergidən yayınmanın qarşısının alınması, gəlir və kapital vergilərinə görə haqqında Konvensiya imzalanmışdır. 2002-ci ildə Nursultan Nazarbayev Hindistana rəsmi səfər etdi və həmin il Hindistanın Baş naziri Atal Bihari Vacpai, Qazaxıstanın keçmiş paytaxtı Almatıda Asiyada Qarşılıqlı Fəaliyyət və Etimad Tədbirləri Konfransında iştirak etmişdir.
İkitərəfli əlaqələrin inkişafı
2003-cü ildə Hindistan və Qazaxıstan arasında ticarət dövriyyəsi 78 milyon 910 min dollar təşkil etmişdir. Ticarəti inkişaf etdirmək üçün hər iki ölkə Hind-Qazaxıstan Birgə İş Şurasını yaratdı. Hindistan, Kurmangazi neft yatağından pay ala bilməsə də, Hindistan Neft və Təbii Qaz Korporasiyası Satpayev yatağından pay almaq niyyətindədir. Qazaxıstan milli şirkəti KazmunayGas, ONGC-yə Satpayev və Maxambet yataqları arasında seçim təklif etdi və Hindistandan Atyrau və Axtau bölgələrində neft-kimya sənaye layihələrində iştirak etməsini istədi. İki ölkə eyni zamanda geniş əməkdaşlıq və informasiya texnologiyaları, kosmik tədqiqatlar, bankçılıq və ikitərəfli ticarəti artırmaq üçün səylər göstərməyə çalışdı. Hindistan, Qazaxıstana 1.000.000.000 ABŞ dolları məbləğində kredit təklif etdi, sonuncu isə Hindistan şirkətlərinə əhəmiyyətli vergi güzəştləri etdi. Qazaxıstan, etibarlı ticarət yolu təmin etmək və Qazaxıstanın Hindistanın isti su limanlarına ticarət və dəniz yolu ilə çıxışı təmin etmək üçün Hindistana nəqliyyat dəhlizi yaratmaq üçün İran və Türkmənistanla çoxtərəfli müqavilə bağlamağa çalışdı.
Hindistan, böyük enerji ehtiyaclarını ödəmək üçün sivil nüvə gücünü təmiz bir alternativ olaraq inkişaf etdirməyə çalışır. Qazaxıstanda nüvə enerjisi üçün lazım olan bir çox urana malik olduğu üçün Hindistan Qazaxıstanla möhkəm əlaqələr qurur. Hindistan, Qazaxıstan Prezidentini 2009-cu ilin yanvar ayında Nyu-Dehlidə Respublika Gününü qeyd etməyə dəvət etdi.
NGC 2346
NGC 2346, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış planetar dumanlıqdır. Göy üzündə Təkbuynuz bürcü istiqamətində yerləşir. PN tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Əli Məhərrəmov (əsgər)
Əli Kamal oğlu Məhərrəmov (15 aprel 2001, Mirzalıbəyli, Bərdə, Azərbaycan — 27 sentyabr 2020, Füzuli, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələri'nin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Əli Məhərrəmov 15 aprel 2001-ci idlə Bərdə rayonunun Mirzalıbəyli kəndində anadan olub.
Hərbi xidmətləri
2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Elçin İsmayılov Füzuli döyüşlərində savaşıb. 27 sentyabrda Füzuli rayonu Horadiz qəsəbəsində şəhid olmuşdur. Bərdədə dəfn edilib.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı verilmiş tapşırıqları şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Əli Məhərrəmov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Füzuli rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 25.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Əli Məhərrəmov ölümündən sonra "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Dişli topulqa
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Ekologiyası
Çəmənlərdə, kolluqlarda, çöllərdə, qayalıqlarda, dağlarda bitir.
Azərbaycanda yayılması
Böyük və Kiçik Qafqaz, Naxçıvan MR təbii halda rast gəlinir.
İstifadəsi
Dekorativ bitkidir. Tək və qrup əkinlərində istifadəsi məqsədyönlüdür.
Şeyxsərcin (Sərab)
Şeyxsərcin - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Sərab şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 216 nəfər yaşayır (38 ailə).
Aylton Sezar Cunior Alves da Silva
Aylton Sezar Cunior Alves da Silva (18 Noyabr 1994 – 28 Noyabr 2016) — Sadəcə Aylton Kanela kimi də tanınan, Şapekoense klubunda çıxış etmiş Braziliya futbolçusudur. O, klubda hücumçu mövqeyində çıxış edirdi. 28 noyabr 2016-cı ildə Aylton Kanela Şapekoense klubunun xidməti heyəti ilə birlikdə LaMia Hava Yolları reys 2933 ilə uçarkən təyyarənin Kolumbiyanın La Yunion şəhərinin Serro-Qordo kəndində qəzaya uğraması nəticəsində həlak olmuşdur.
Obinyi (Alye)
Obinyi  — Fransa da kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. Qərbi Mulen kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Mulen.
INSEE kodu — 03009.
Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 736 nəfər təşkil edirdi.
İpoxondriya
İpoxondriya — artıq dərəcədə əsassız narahatlıq halıdır və xəstədə şəfasızlığı barədə fikirlər yaradır. Müstəqil xəstəlik olmasa da, bir çox psixi pozulmaların əlaməti kimi meydana çıxır.
Səbəblər
Rus fizioloqu İ.P.Pavlov hesab edirdi ki, ipoxondriya baş beyin qabığının funksional aktivliyinin pozulması ilə əlaqədar baş verir. Rus psixiatrı Qilyarovski yazırdı:
Obinyi (Alye)
İqtisadiyyatı
2007-ci ildə 81 yaşında (15-64 yaş arasında) 62 nəfər iqtisadi cəhətdən, 19 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 76,5%, 1999-cu ildə 75.9%). Fəal olan 62 nəfərdən 48 nəfəri (24 kişi və 24 qadın), 14 nəfər işsiz (11 kişi və 3 qadın) idi. 19 hərəkətsiz 13 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 2 nəfər təqaüdçü, 4 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
İpoxondriya
Səbəblər
Xəstəliyin yaranmasına keçmişdə zorakılığa məruz qalma, uşaq vaxtı keçirilmiş ciddi xəstəlik, hiss və duyğularını ifadə edə bilməmək, ailədə ipoxondriyalı üzvün olması və xəstənin həmin halı uşaqlıqda müşahidə etməsi, daimi fiziki yüklənmə və sinir krizləri kimi hallar təkan verir.
Psixi xəstəliklərin müasir təsnifatında sayrışan ipoxondriya anlayışı yer alır. Onun əsas əlamətləri xəstənin sağlamlığına görə həyəcan keçirməsi, daim bədəninə “qulaq verərək” orqanizmdə gedən prosesləri analiz etməyə çalışmasıdır. Xəstə həddən artıq narahat olduğunu anlasa da, onu üzən sayrışan fikirlərdən xilas ola bilmir. Həmin hal çox vaxt hansısa tibbi reklamı izləyəndən, tibbi ədəbiyyat oxuyandan və həkimin düşünmədən səsləndirdiyi fikirdən sonra yaranır. Bəzən xəstəlikləri yeni öyrənməyə başlayan tibbi təhsil alan tələbələrdə də onu müşahidə etmək olur. Xarici faktorların təsirindən əlavə narahat xarakterin olması, yəni psixasteniya da ipoxondriyanın yaranmasına şərait yaradır.
Bəzən elə olur ki, xəstə ən kiçik fiziki diskomforta və ya qüsura çox ciddi reaksiya verir və ideal sağlamlığa nail olmaq üçün ağlasığmaz dərəcədə səy göstərir. Bu halda söhbət yüksək dəyər ipoxondriyasından gedir. Belələri çox zaman özlərinin tərtib etdiyi xüsusi pəhrizlərə əməl edir və ya sağlamlığını yaxşılaşdırmaq üçün fiziki hərəkətlər kompleksləri düşünür. Onlar özlərini xəstə hesab etməsələr də, həkimlər müalicədən imtina edəndə onları məhkəməyə verə bilərlər.
Sayıqlama ipoxondriyası isə xərçəng və ya QİÇS kimi ağır və müalicəyə tabe olmayan xəstəliyin olmasına əminlik halıdır. Həkimin xəstəni qorxulu patologiya olmadığına inandırmaq cəhdləri yalan kimi dəyərləndirilir. Həkimlər əməliyyata girməkdən imtina edəndə xəstə xəstəliyin müalicəsiz olduğu qənaətinə gəlir. İpoxondriyanın həmin növündə hallüsinasiyalar və sayıqlamalar olur, adətən şizofreniya, bəzən də dərin depressiyanı müşayiət edir.
Müayinə
İlk növbədə terapevtə müraciət edərək laborator analizlərdən, ehtiyac olarsa USM və rentgen kimi instrumental müayinələrdən keçərək cismani xəstəliyin olub-olmadığını müəyyənləşdirmək lazımdır.
Daxili orqanlarda patologiya aşkar olunmayanda və xəstənin narahatlığı azalmayanda psixoterapevtə müraciət etmək lazım gəlir. Həkimə müraciəti gecikdirmək olmaz, çünki fiziki xəstəlik olmasa da, ipoxondriya, xüsusən də depressiya ilə müşayiət olunduqda ağır nəticələrə səbəb ola bilər. Xəstə özünün sağalmaz xəstəliyinə düçar olduğuna inanaraq intihar edə bilər. Ona görə də müalicənin tez başlanılması lazımdır.
Müalicə
Nevrotik pozulma və psixopatiyanın müalicəsində trankvilizatorlar, yumşaq neyroleptiklər, depressiyalar zamanı antidepressantlar, şizofreniyada isə daha güclü neyroleptiklərdən istifadə olunur. Xəstələrə psixoterapiya seansları yardım edir.
Təbii müalicə
Müalicədə pişikotu, bədrənc otu, mayasarmaşığı qozaları kimi bitkilərdən istifadə olunur. Ümumi möhkəmləndirici vasitələrdən daha çox itburnu və aloe tətbiq olunur.
Hayqır SES
Hayqır SES — İranda su elektrik stansiyası. Bu SES Fars ostanının Firuzabad şəhərinin cənub-şərqində, Hayqır dərəsində, Firuzabad çayı üzərində yerləşir. Hayqır SES Firuzabad şəhərindən təxminən 40 km aralıda, bu şəhərdən Qirə gedən yolda yerləşir.
Regionu içməli su ilə təmin etmək, kənd təsərrüfatı və sənaye sahələrin dəstək olmaq, elektrik enerjisi istehsal etmək, daşqınlara nəzarət etmək məqsədilə tikilmişdir.
Hacı Mirhəşim Seyid
Hacı Mirhəşim Miryaqub oğlu Seyid və ya Mirhəşim Miryaquboğlu Seyidov – Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisi Aparatının Dövlət quruculuğu, inzibati və hərbi qanunvericilik şöbəsinin müdiri, 2-ci dərəcə dövlət müşaviri; hüquqşünas.
Həyatı
Hacı Mirhəşim Miryaqub oğlu Seyid 1962-ci il yanvarın 13-də Naxçıvan Muxtar Respublikasının Şərur (indiki-Kəngərli) rayonunun Xok kəndində anadan olmuşdur.
1995–2000-ci illərdə birinci çağırış Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin deputatı olmuşdur.
ABŞ–Suriya münasibətləri
ABŞ—Suriya münasibətləri — ABŞ və Suriya arasında iki tərəfli diplomatik münasibətlər. 1944-cü ildə ölkələr arasında diplomatik əlaqələr qurulmuşdur. 2012-ci il ABŞ-nin Qlobal Liderlik Hesabatına görə, Suriyadakı Vətəndaş müharibəsi dövründə edilən bir sorğu nəticəsində suriyalıların 29% -i ABŞ liderliyini təsdiqləyir, 40% -i rədd edir və 31% -i qeyri-müəyyən münasibət bildirir.
Hacı Mirhəşim Seyid
Həyatı
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 22 iyun 2016-cı il tarixli Sərəncamı ilə "Dövlət qulluğunda fərqlənməyə görə" medalı ilə təltif olunmuşdur.
ABŞ–Suriya münasibətləri
Tarix
1967-ci ildə Suriya Ərəb-İsrail müharibəsindən sonra ABŞ ilə diplomatik əlaqələrini kəsir. Münasibətlər 1974-cü ildə bərpa edilir. 1979-cu ildə Suriya Amerikanın terrorizmə sponsorluq edən ölkələr siyahısına daxil edilir, eyni ildə ona qarşı iqtisadi sanksiyalar tətbiq edir.
Hacı Mirhəşim Seyid
Həyatı
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 25 iyun 2009-cu il tarixli Sərəncamı ilə 3-cü dərəcə dövlət müşaviri, 19 iyun 2017-cı il tarixli Sərəncamı ilə 2-ci dərəcə dövlət müşaviri ixtisas dərəcəsi verilmişdir.
ABŞ–Suriya münasibətləri
Tarix
1990-2001-ci illərdə ABŞ və Suriya bəzi regional mövzularda əməkdaşlıq edir, lakin 2003-cü ildə münasibətlər yenidən pisləşir. ABŞ hökumətini narahat edən Suriya məsələləri: Suriya hökumətinin İraqa gedərkən Suriyadan tranzit bazası kimi istifadə edən xarici döyüşçülərlə döyüşməkdən imtina etməsi; Suriyalıların Səddam Hüseynin keçmiş rejiminin tərəfdaşlarını ölkədən deportasiya etməkdən imtina etməsi; Suriyanın Livanın işlərinə müdaxiləsi; fələstinli xadimlərə dəstək; insan haqları ilə əlaqəli vəziyyət; kütləvi qırğın silahlarına sahib olmaq istəyi. 2009-cu ilin əvvəlində ABŞ Suriyadakı siyasətini ölkədəki və bölgədəki dəyişikliklər fonunda yenidən nəzərdən keçirməyə başlayır və bu da iki ölkənin yenidən regional məsələlərin həllində işbirliyinə başlamasına səbəb olur. 2011-ci ilin mart ayında Dəra şəhərində bir qrup suriyalı tələbə evlərin divarlarında siyasi yazılar yazdıqlarına görə həbs olunurlar. Bundan sonra şəhərdə etirazlar başlayır. Suriya hökuməti etirazçılara güc tətbiq edərək reaksiya göstərir və nəticədə ölkə daxilində üsyanlar başlayır. Bu da sonucda genişmiqyaslı vətəndaş müharibəsinə çevrilir. ABŞ hökuməti dəfələrlə prezident Bəşər Əsədi istefaya getməyə və keçid hökuməti qurma imkanı verməyə çağırir. ABŞ-nin Suriya rejiminə qarşı sərt sanksiyaları Avropa, Asiya və Ərəb dünyasındakı ölkələrlə koordinasiyalı şəkildə həyata keçirilir.
Hacı Mirhəşim Seyid
Həyatı
Yeni Azərbaycan Partiyasının üzvüdür.
ABŞ–Suriya münasibətləri
İkitərəfli iqtisadi münasibətlər
2004-cü ildə Suriya ABŞ tərəfindən iqtisadi sanksiyalara məruz qalır və Amerika məhsullarının əksəriyyətinin bu ölkəyə ixracı qadağan olunur. 2008-ci ilin avqust ayında Amerika şirkətlərinin artıq Suriya neftinin istehsalında iştirak edə bilməyəcəyi yeni sanksiyalar paketi tətbiq edilir. 2011-ci ilin aprelində ABŞ hökuməti, insan haqlarının pozulmasında və Əsəd rejiminə dəstək verən şəxslərə qarşı əlavə sanksiyalar tətbiq edir.
Soltanabad (Sərab)
Soltanabad - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Sərab şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 356 nəfər yaşayır (64 ailə).
İsa Hüseynov (əsgər)
Həyatı
Hüseynov İsa Sahib oğlu 19 noyabr 2001-ci ildə Saatlı rayonunda anadan olub.
Ədəbiyyatda Heydər Əliyev obrazı: tarixi gerçəklikdən ideala (kitab)
Ədəbiyyatda Heydər Əliyev obrazı: tarixi gerçəklikdən ideala — akademik İsa Həbibbəylinin ideya müəllifliyi və ümumi redaktəsi ilə hazırlanmış ikicildli monoqrafiya.
İsa Hüseynov (əsgər)
Hərbi xidməti
Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri olan İsa Hüseynov 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Füzuli, Cəbrayıl, Şuşa istiqmətində gedən döyüşlərdə iştirak edib. İsa Hüseynov 9 noyabrda Şuşa şəhəri ərazisində döyüş tapşırığını yerinə yetirərkən düşmən tərəfindən atılan artilleriya mərmi-sinin partlayışı nəticəsində aldığı çox saylı qəlpə zədələnməsindən şəhid olub.
NGC 3291
NGC 3291, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış ulduzdur. Göy üzündə Kiçik Şir bürcü istiqamətində yerləşir. * tipli. tərəfindən ildə 30.48 sm (12 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Ədəbiyyatda Heydər Əliyev obrazı: tarixi gerçəklikdən ideala (kitab)
Kitabın təqdimatı Misir Mədəniyyət və Təhsil Əlaqələri Mərkəzində keşirilmişdir.
Birinci cild
İnstitutun elmi şurasının qərarı ilə çap olunan monoqrafiyanın birinci hissəsinin rəyçiləri professorlar Məmməd Əliyev və Məhərrəm Qasımlı, məsul redaktoru isə Tehran Əlişanoğludur. Birinci kitab 400 səhifə həcmində, altı fəsildən ibarətdir.
İkinci cild
2019-cu ildə çap olunan “Ədəbiyyatda Heydər Əliyev obrazı tarixi gerçəklikdən ideala” kitabının ikinci cildi Ümummilli Liderin ölkəmizdə siyasi hakimiyyətə başlamasının 50 illiyinə ithaf olunub.
İkinci kitabda, həmçinin
İkinci kitabın rəyçisi AMEA-nın müxbir üzvü Ərtegin Salamzadə, məsul redaktoru Tehran Əlişanoğludur.
Xarici keçidlər
“Ədəbiyyatda Heydər Əliyev obrazı: tarixi gerçəklikdən ideala” (ONLAYN OXU)
Qaraçuxa
Qaraçuxa — insanların bəxt hamisidir. İnsanın maddi durumu, onun işlərinin yaxşı gedib-getməməsi Qaraçuxanın fəaliyyəti ilə əlaqələndirilir. İnanca görə, Qaraçuxası oyaq olan insanın işləri yaxşı gedir. İşləri yavər gedən insan haqqında “qaraçuxan oyaqdır” deyilməsi də həmin təsəvvürdən irəli gəlir. Qaraçuxanın oyaq olması üçün gərək onun adı çəkilə, o yad edilə. Ona görə Azərbaycanın bir çox bölgələrində Qaraçuxaya Yasin oxutdurulur, yemək bişirilərkən Qaraçuxanın adına yeməyin içinə duz atılır. Qaraçuxanın adına bişirilmiş xörəkdən qapıya gələn fağır-füqəraya və ya kasıb ailələrə pay verilir. Bundan əlavə, Qaraçuxanı adı çəkilərkən salavat çevirməmək günah sayılır.
Mətnlərdə Qaraçuxa daim evlə bağlı olur. Onun damın üstündə yatdığı, evə girən zaman Qaraçuxaya salam vermək lazım olduğu qeyd olunur. Qaraçuxanın evi tərk etməsi isə o ailənin bəxtinin bağlanması kimi yozulur.
Qaraçuxa adı Azərbaycanın Qarabağ, Salyan-Neftçala, Lənkəran-Masallı, Muğan bölgələrində işlənir, Şirvan, Şəki-Zaqatala bölgəsində bu personaj Naxış adı ilə tanınır. Funksional baxımdan bu personajlar bir-birinə bənzəyirlər, yalnız zahiri əlamətlərinə görə fərqlənirlər. Belə ki, Qaraçuxa bir qayda olaraq insanın özünə bənzəyən, çiynində qara çuxası olan bir varlıq kimi təsvir olunur. Personajın Qaraçuxa adlanması da, çox güman, buradan irəli gəlir. Qaraçuxa itən sürünün keşiyini çəkərək onun qurda-quşa yem olmasına qoymur, yiyəsiz sürüyə keşik çəkərək oğruların sürüdən qoyun oğurlamasına imkan vermir, axşamdan qalanan ocaq gecə alışdıqda ev yiyəsini səsləyib oyadaraq yanğının yayılmasının qarşısını alır və s. Naxışın zahiri əlamətləri haqqında isə dəqiq təsvir yoxdur. Qaraçuxa bir qayda olaraq insandan kənarda mövcuddur, naxışın isə bəzi mətnlərdə insanın daxilində, digərlərində ondan kənarda olduğu qeyd olunur. Məsələn, Bəxtlə Naxışın mübahisəsindən bəhs edən nağılda Naxış insanın daxilində təsvir olunur. Naxış insanın bədəninə daxil olduqda onun işləri yaxşı gedir, bədəni tərk etdikdə isə uğursuzluqlar başlayır. Hami ruhun insan bədənində olması arxaik mifoloji təsəvvürlərdə də mövcuddur. Şaman inanclarında altı növ ruh olduğu, bunlardan birinin də insanın bəxt ruhu olduğu qeyd olunur.
Tədqiqatçıların fikrincə, Qaraçuxa, Naxış mifonimləri Azərbaycan mühitində meydana çıxmışlar, bu personajların daha arxaik adı Cənubi Sibirin türk xalqları arasında qorunub saxlanmışdır. Sur, sülə, yula adı ilə tanınan həmin mifoloji personaj insanın bir neçə ruhundan biridir. O, inanın özünə bənzəyir və bədəndən çıxaraq gəzə bilir. Göyçə, Borçalı, Qazax bölgələri üçün xarakterik olan “sürün yerisin” və ya “sürün yeriməsin”, “Allah sur versin” alqış və qarğışlarında bu mifoloji personajın əski adı yaşamaqdadır (Ə.Əsgər).
Qaraçuxa haqqında təsəvvürlərə fərqli poetik formalar daxilində rast gəlinir. Bu tip mətnlərin böyük əksəriyyəti mifoloji rəvayətlərdir. Mifin təhrif olunmuş şəkli sayılan belə rəvayətlərdə hadisələr yaxın keçmişdə baş verir, hadisə şahidlərinin dilindən və yaxud onların tanıdığı hansısa bir şəxsin başına gələn hadisə kimi nağıl edilir. Nağıllarda da Qaraçuxa süjet yaradan bir personaj kimi çıxış edir. “Bəxtin axtarılması”, “Bəxtlə Naxışın mübahisəsi”, “Bəxtini yatıran insan”, “Yalançı falçı” kimi bir çox süjetlər məhz Qaraçuxa haqqında təsəvvürlər üzərində qurulmuşdur. Bundan əlavə, inamlarda, bayatılarda, digər janrlarda da Qaraçuxa haqqında təsəvvürlərə rast gəlmək mümkündür.
Xaqani Məmmədov (əsgər)
Xaqani Mürşüd oğlu Məmmədov (15 may 2000; Kürdəmir, Azərbaycan — 2 noyabr 2020; Xocavənd rayonu, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Xaqani Məmmədov 2000-ci il mayın 15-də Kürdəmir şəhərində anadan olub. Subay idi.
Hərbi xidməti
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Xaqani Məmmədov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Xocavənd rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 25.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Xaqani Məmmədov ölümündən sonra "Xocavəndin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Fransa-Qafqaz Komitəsi
Fransa - Qafqaz komitəsi - Azərbaycanın və Gürcüstanın Fransa tərəfindən tanınması üçün fəaliyyət göstərmiş qeyri-hökumət qurumu. thumb|[[Ceyhun Hacıbəyli]]
Yaranması
"Fransa-Qafqaz" komitəsi Azərbaycan və Gürcüstanla iqtisadi əlaqələr yatarmaqda marağı olan "Aique Navale Frans anse" cəmiyyətinin tərkibində yaranmışdı.
Yaranmasının səbəbi
Komitənin sədri Fransa parlamentinin üzvü, keçmiş ticarət naziri de Monzye Qafqaz respublikaları ilə, xüsusilə Azərbaycanla əlaqələrə böyük əhəmiyyət verirdi. Onun fikrincə, müsəlman ölkəsi olan Azərbaycan bütün İslam dünyası ilə əlaqələrin inkişafında mühüm rol oynaya bilərdi.
Animal Planet Germany
«Animal Planet Germany» — «Discovery Networks CEEMEA» şirkətinin sahibləndiyi və təbiət, heyvan və vəhşi həyatdan bəhs edən Almaniya telekanalı. Telekanal Almaniya, İsveçrə və Avstriyada yayımlanır.
Əlhambra sarayı
Əlhambra sarayı (قصر الحمراء, Alhambra) — İspaniyanın Qranada şəhərində yerləşən İslam mədəniyyətinin ən məşhur tikililərindən biri. Əlhambra sarayının tikintisinə 1232-ci ildə Qranada əmirliyinin əmiri Məhəmməd Bin Nəsr dövründə başlanmışdır. Sarayın daxili tərtibatı, Məhəmməd Bin Ahmerdən sonra hakmiyyətə gəlmiş, Əbu Abdullah Məhəmməd, Əbu Həccac Yusif və V Məhəmməd tərəfindən Əlhambra sarayına əlavələr edilmiş və tikilinin daxili və xarici genişləndirilmişdir.
Animal Planet Germany
Telekanalın açılması və «Premiere» platformasında yayımlanması haqqında razılıq 2003-cü ilin oktyabrında «Discovery Networks Deutschland» və «Premiere» arasında əldə olunmuşdur. Telekanal 31 mart 2004-cü il saat 21:00-da yayınlanmağa başlamışdır. Yeni «Animal Planet» loqosu 2008-ci ilin noyabr ayında qəbul olunmuşdur.
Əlhambra sarayı
Əlhambra sarayında tikinti işlərinin davam etdiyi müddətdə, Əndəlüs vilayətinin digər şəhərləri olan Kardoba və Seviliyada müsəlmanlara qarşı qətliamlar törədilmişdir. Əlhambra sarayının daxili tərtibatı mürəkkəb formada tikilmişdir. Sarayın daxilində yerləşən çox sayıda otaqların müxtəlif girişləri vardır. Sarayda onlarla hovuz, ziyafət zalı, bağçalar, fantanlar mövcuddur. Sarayın hündür dağın döşündə tikilməsi onu düşmənlərdən daim müdafiə etmişdir.
thumb|Əlhambra sarayı (2010)
Animal Planet Germany
30 iyun 2009-cu ildə kanalın əsas rəqibi «Nat Geo Wild» yayımını dayandırmışdır. Bu, iyul ayında kanalın «Sky Deutschland» platformasında yayımlanması üçün «Discovery Networks Deutschland» və «Premiere» arasında müqavilə imzalanmasına səbəb olmuşdur. Telekanal hal-hazırda «Unitymedia» rəqəmsal kabel şəbəkəsində mövcuddur.
Məmati Baş
Məmati Baş (– 7 iyun 2012, İstanbul) — Qurdlar Vadisi teleserialının uydurma personajlarından biri. Gürkan Uyğun tərəfindən canlandırılıb.
Türkiyədə uşaqlara "Məmati" adının verilməsi qadağan edilib.
Əsgəri Mükəlləfiyyət haqqında müvəqqəti qanun
Əsgəri Mükəlləfiyyət haqqında müvəqqəti qanun — Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətində orduya çağırış və hərbi səfərbərlik işini tənzimləyən hüquqi sənəd.