cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kayli Minouq
İctimai imici
People jurnalında qeyd edilir ki, Minouq "zərif qadının obrazını və dünya pop-ulduzu statusunu özündə birləşdirməyi çox gözəl bacarır". Jurnalın şərhçisinin fikrincə, müğənni həmişə "gözəl paltarlardan" geyinib və onun geyimində "təkrarolunmaz incəlik", "ayaqqabıların və ya kəmərin qəribə seçimi" olub. BBC News-dan Fiona Prior qeyd edib ki, "dizaynerlər onun üçün paltar yaratmaqla dəridən-qabıqdan çıxırdılar". Dizayner Piter Morrisi belə bir fikirlə bölüşdü ki, dizayner geyimlərini geyinən bir çox insanlardan fərqli olaraq, Minouq ətrafdakılarda təəssürat yaratmaq üçün həmişə özünüifadə məqsədi ilə geyim seçirdi. Stilist Nikol Boniton-Haynsa görə "onun geyim üslubundakı təkamül əsasən insanın təkamülü ilə yanaşı baş vermişdir. Şirin bir gənc qızdan, o seksual, özünə güvənən bir qadına çevrildi. Bütün bunlar həqiqət idi, o gözümüzün önündə böyüdü".
Karyerası boyunca Kayli Minouq tez -tez Madonna ilə müqayisə olunur. 1991-ci ildə müğənninin "Minogue Rhythm of Love" turu Blond Ambition World Tour Amerika ulduzları turu ilə güclü oxşarlıqlara malik olması səbəbiylə tənqidçilər Kaylini özünü Madonnaya oxşatmağa çalışdığı üçün tənqid etdilər. Eyni zamanda, The Telegraph qəzetində Minogue və Madonnanın musiqidə və geyimdə oxşar üslublara sahib olduğunu qeyd edən Keti Makkeyb "etapaj baxımından onlar pop mədəniyyətinin şkalasının fərqli uclarında olduqlarını" yazırdı. Onun fikrincə Minouqun klipləri kimisə şoka sala bilər, amma dünyanın heç bir sənətçisi Madonna qədər din və siyasət mövzusunda polemikaları qızışdırmır. Sadəcə Madonna qaranlıq, Kayli isə işıqlı bir qüvvədir. Rolling Stone jurnalı irəli sürdü ki, Amerika Birləşmiş Ştatları istisna olmaqla, Minouq bütün dünyada "Madonna ilə rəqabət edən bir parlaq sima" hesab edilir. Madonna kimi, Minouq də virtuoz ifaçı deyildi, amma trendləri ustalıqla təxmin edirdi. Minouq özü Madonna barədə bu sözləri deyirdi: "Onun bütün dünyadakı, pop musiqisi və modadakı böyük təsiri, onun yaratdığı tendensiyalardan kənarda qala bilməyəcəyimi göstərirdi. Madonnaya həqiqətən heyranam, amma o hər şeydən əvvəl mənim kimi ifaçıları çətin vəziyyətə saldı: Madonna artıq edilə biləcək hər şeyi etmişdi ". O həmçinin bunları dedi: "Madonna bir pop kraliçasıdır, mən isə bir şahzadəyəm və bundan çox məmnunam". right|thumb|210x210px| Londonda [[Madam Tüsso muzeyində Minoqun mum heykəli]] Müğənninin dünya şöhrəti onun mum və bürüncdən olan bir neçə obrazı ilə sübut olunur. 2007-ci ilin yanvar ayında Minouqun dördüncü mum heykəli Madam Tüsso Muzeyinə təqdim edildi: yalnız II Yelizavetanın bundan daha çox sayda heykəli var idi. Elə həmin ay Uembli Arenanın "Şöhrət Meydanı"nda müğənninin əlinin bürünc tökmə izi peyda oldu. 23 noyabr 2007-ci ildə Melburnda daimi sərgidə Minouqun bürünc bir fiquru təqdim edildi.
Minouq uzun illər yaşadığı və işlədiyi Britaniyada 2001-ci ildə Uels Universitetinin akademiki Terri Breverton tərəfindən tərtib edilən Uelsin bütün zamanların ən böyük qadınlarının siyahısına başçılıq etdi. 2010-cu ilin mart ayında, məşhurların tanınması ilə bağlı Millward Brown firmasının araşdırmasında müğənni "Britaniyadakı ən nüfuzlu məşhur" oldu. Bu şirkətin baş direktoru Mark Hasek belə şərh etdi: "Kayli çox vaxt Britaniyada demək olar ki, özününkü sayılır. İnsanlar onu tanıyır, sevir və ətrafı xeyirxah maraqla əhatə olunur".
Populyar mədəniyyətə təsiri
Kayli Minouq pop musiqisində bir neçə epitetə layiq görülmüşdür. 2000-ci ildə  qəzetində yazırdılar: "Uzun vaxtlar öncə, Britni Spirs, Kristina, Cessika yaxud Mendi peyda olmazdan əvvəl, çartların liderliyində Avstraliyalı müğənni, pop şahzadə Kayli Minouq idi. Hələ 1988-ci ildə onun "I Should Be So Lucky" adlı sinqlı beş həftə ardıcıl olaraq birinci yerdə olmaqla Britaniya hit-paradlarında onu ən uğurlu ifaçı edib". Yaradıcı direktor Uilyam Beyker "Better the Devil You Know" haqqında danışaraq onu belə şərh etdi: "Mahnı rəqs meydançalarına yaxşı keçid etdi və Kaylinin diskonun yeni kraliçası kimi uzunmüddətli liderliyinin carçısı oldu". The Guardiandan Everett Tru deyir ki, "Can' t Get You Out Of My Head" mahnısının uğuru pop musiqisinə "ciddi" tənqidçilərin münasibətini dəyişdirdi: indi prodüserlər tərəfindən uydurulmuş sənətkarlıq postmodern hörmət qazanmışdı, süni (qadın) pop musiqisini isə "əsl" (kişi) rokuna bərabər tuturdular; hər iki janrda güclü və zəif cəhətlər tapırlar. AllMusic' in saytından Con O 'Brayen  albomlar toplusu haqqında bildirib ki, "diskdə onu bütün dövrlərin ən yaxşı pop şahzadələrindən biri elan etmək üçün kifayət qədər məqam var". Tim Sendra The Best of Kylie Minogue toplusunu nəzərdən keçirərkən Minouqu "dövrünün ən yaxşı pop müğənnisi" adlandırdı. Mətbuatda da müğənni bəzən "Pop musiqisinin ilahəsi/Pop ilahəsi"adlandırılır.
2012-ci ilin iyun ayında Official Charts Company bütün zamanların ən uğurlu single ifaçılarının reytinqini dərc etdi; Kayli Minouq bu siyahıda 12-ci yeri tutdu. Həmin ilin oktyabrında Minouq Böyük Britaniyada kommersiya baxımından ən uğurlu qadın ifaçıların reytinqində üçüncü yeri tutdu; onun sinqlları 10,2 milyon nüsxədə satıldı. Britaniya Fonoqram Assosiasiyasının məlumatına görə, Minouq cəmi 27 sertifikatlaşdırılmış mahnıya malikdir. Billboard jurnalının məlumatına görə, 2013-cü ilə qədər bütün dünyada müğənninin 70 milyondan çox mahnısı satılıb. Digər mənbələrə görə, satılan mahnıların sayı 60 milyon nüsxədən artıqdır. 1988-ci ildə Kayli Minouq debüt albomu Britaniya hit-paradlarına başçılıq edən ən gənc qadın ifaçı oldu. 2004-cü ildə Minouq Avstraliya Səsyazma Sənayesi Assosiasiyasının (ARIA) hit-paradlarında lider olan ən çox sinql sayı rekorduna sahib idi. Ümumilikdə onların sayı doqquza bərabər idi.
2011-ci ilin yanvarında Minouq ən çox onilliklər ərzində albomları ardıcıl olaraq Britaniya hit-paradlarının ilk beşliyinə daxil olan müğənni kimi Ginnesin Rekordlar Kitabına daxil edildi. Həmin ilin noyabrında 25-ci ARIA Musiqi Mükafatlandırma müsabiqəsində müğənni daxil edildi. 2012-ci ilin fevralında VH1 kanalı Minouqa Musiqidə 100 Ən Məşhur Qadın siyahısında 47-ci və Video Dövrünün 50 Ən Böyük Qadını siyahısında 49-cu yerini verdi. 2016-cı ilin dekabrında Billboard jurnalı Minouqa bütün zamanların 18-ci ən uğurlu rəqs musiqisi sənətçisi yerini verdi. The Sydney Morning Herald-dan Paula Coy Minouqu "bütün zamanların ən uğurlu avstraliyalı qadın ifaçısı" adlandırdı. Kanal 4 müğənnini dünyanın ən böyük pop ulduzlarından biri adlandırdı.
Minouqun mahnıları tez-tez ən böyük musiqi siyahılarında və tanınmış nəşrlərin reytinqlərində ilk yerləri tuturdu. 2011-ci ildə müğənni ABŞ musiqi aləminin tarixinə daxil oldu: onun iki mahnısı, "Better than Today" və "Higher" eyni vaxtda Amerika rəqs çartının ilk üçlüyündə idi, hit-paradlarda isə müvafiq olaraq birinci və üçüncü sıraları tuturlar. Elə həmin il "I Should Be So Lucky" kompozisiyası Avstraliya Milli Foto və Audio Sənədlər Arxivinə daxil edildi. 2012-ci ilin yanvarında NME jurnalı "Can't Get Out Of My Head" sinqlını tarixdə dördüncü ən məşhur pop mahnısı olaraq sıraladı. PRS for Music sorğusuna görə, "Can't Get Out Of My Head" 2000-ci illərdə ən çox dinlənilən mahnı olub. 2016-cı ildə bu mahnı London Universiteti, Tübingen Universiteti və digər elmi mərkəzlərin alimlərinin araşdırmalarının nəticələrinə əsasən tərtib edilmiş ən çox asılılıq yaradan mahnılar siyahısında ikinci yeri tutmuşdur. Böyük Britaniyada 2001-ci ildə bu ölkədə üçüncü ən çox satılan sinql və ən çox dinlənilən mahnı seçildi. Musiqi xidməti Yahoo! Musiqi 2000-ci illərin ən çox satılan sinqlları siyahısında mahnını 20-ci yerdə yerləşdirdi. 2012-ci il etibarilə "Can't Get You Out Of My Head" mahnısı Böyük Britaniyada bütün zamanların ən çox satılan 100 sinqlı cədvəlində 72-ci yerdə idi. 2020-ci ilin may ayında The Guardian bu mahnını Böyük Britaniyanın Çartlarında Birinci Olmuş Ən Yaxşı 100 Sinqlı arasında 17-ci yerdə yerləşdirdi. , reytinqinə əsasən 2016-cı ildə Minoqun ümumi sərvəti 55 milyon funt-sterlinq idi.
Sevgi və ailə
Kayli Minouqun Avstraliyada operator işləyən Brenden adlı kiçik qardaşı və avstraliyalı müğənni və teleaparıcı Denni adlı kiçik bacısı var.
Sağlamlığı
2005-ci ilin may ayında 36 yaşlı Kayli Minouqa döş xərçəngi diaqnozu qoyuldu. Bununla əlaqədar olaraq, müğənni Showgirl: The Greatest Hits Tour turnesini dayandırmağa və Qlastonberi festivalındakı çıxışını ləğv etməyə məcbur oldu. Minoqun Melburnda xəstəxanaya yerləşdirilməsi və müalicəsi qısa müddət ərzində medianın ona daha çox diqqətini cəlb etdi. Xüsusilə, Avstraliyada o zamankı Baş nazir Con Hovard dəstək bəyanatı verdi Müğənninin fanatları və media nümayəndələri onun iqamətgahının həyətinə toplaşmağa başlayandan sonra Viktoriya ştatının baş naziri   <span class="ref-info" style="cursor:help;" title="ingilis dilində">)    beynəlxalq medianı xəbərdar etdi ki, Avstraliya məxfilik qanunlarına uyğun olaraq Minouq ailəsinin hüquqlarının pozulmasına yol verilməyəcək.
21 may 2005-ci ildə xəstəxanasında Minouq cərrahiyyə əməliyyatı keçirdi və qısa müddət sonra kimyaterapiya ilə müalicəyə başladı. 8 iyul 2005-ci ildə müğənni Royal Melbourne Uşaq Xəstəxanasının onkologiya şöbəsinə gələrək əməliyyatdan sonra ilk dəfə ictimaiyyət qarşısına çıxdı. Tezliklə o, Fransaya qayıdır və orada Parisin yaxınlığındakı Villejuifdə kimyaterapiya kursu keçir. 2006-cı ilin yanvarında onun mətbuat agenti Minouqun kimyaterapiya kursunun başa çatdığını elan etdi, lakin müğənni növbəti bir neçə ay ərzində müalicəsini davam etdirirdi. Müğənni Avstraliyaya qayıtdıqdan sonra xəstəliyindən danışaraq, kimyaterapiya müalicəsində sanki "nüvə bombasının partlayışını" yaşadığını dedi.
Xəstəliyi və müalicəsi haqqında ətraflı danışan Minouq bütün dünyada böyük rəğbət qazandı. 2008-ci ilin may ayında Fransanın Mədəniyyət Naziri   <span class="ref-info" style="cursor:help;" title="ingilis dilində">)    bunu belə şərh etmişdir: "Həkimlər indi hətta deyirlər ki, gənc qadınları daim yoxlanılmağa təşviq edən "Kayli effekti" var" . Oxşar diaqnoz qoyulan televiziya aparıcısı Culiana Rançiç Minouqun yaşadıqlarını "ruhlandırıcı hekayə" adlandırıb.
2011-ci ildə Kayli Minouq döş xərçənginin qarşısının alınmasının populyarlaşdırdığı üçün   <span class="ref-info" style="cursor:help;" title="ingilis dilində">)    fəxri doktoru dərəcəsini alıb.
Xeyriyyəçiliyi
right|thumb|255x255px| Kayli Minouq 2015-ci ildə [[San-Paulu Amfar qala konsertində]] Minouq xeyriyyə işlərində fəal iştirak edir. 1989-cu ildə müğənni Xeyriyyə kampaniyası "Band Aid II"-yə pul toplamağa kömək üçün "Do They Know It’s Christmas? " bəstəsinin yazılmasında iştirak edir. 26 dekabr 2004-cü ildə baş vermiş fəlakətli sunamidən sonra müğənni Taylandda bir həftə keçirir. 2008-ci ildə Minouq zorakılığa məruz qalmış uşaqlar üçün pul toplama kampaniyasına dəstəyini açıqladı, toplanan məbləğ Böyük Britaniyanın ChildLine xeyriyyə təşkilatlarına və Uşaqlara Zorakılığın Qarşısının Alınması üzrə Milli Cəmiyyətə bağışlandı. Mənbənin məlumatına görə, 93 milyon dollara yaxın vəsait toplanıb. Müğənni layihədə iştirakının səbəbi barədə danışarkən deyib: "Kiməsə zorakılığa məruz qaldığını söyləmək üçün özündə cəsarət tapmaq, uşağın verəcəyi ən çətin qərarlardan biridir".
2010-cu ilin əvvəlində Minouq və "Helping Haiti" qrupunun digər sənətçiləri Haitidəki zəlzələ qurbanlarına kömək üçün "Everybody Hurts" mahnısına kaver versiyasını hazırladı. 2011-ci ildə Yaponiyada Minoqun Afrodita Dünya Turu zamanı Honsyu adasının şərq sahillərində zəlzələ baş verdi. Bununla belə, müğənni orada çıxışını davam etdirəcəyini bildirib: "Bura konsertlə çıxış etməyə gəlmişdim və onu ləğv etməmək qərarına gəldim. Niyə buna qərar verdim? Bu barədə çox düşündüm və bu, asan qərar deyildi". Orada olarkən Minouq Avstraliyanın Baş Naziri Culiya Qillard ilə birlikdə Avstraliya səfirliyində keçirilən xeyriyyə tədbirinə qonaq kimi qatıldı.
2019-cu ilin iyul ayında Kayli Minouq və Qlastonberi Festivalındakı digər ifaçılar "birdəfəlik moda" ilə mübarizə çərçivəsində öz səhnə geyimlərini və konsert avadanlıqlarını Oksfam təşkilatına bağışladılar. 2020-ci ilin yanvar ayında Minouq və ailəsi Avstraliyada meşə yanğınlarının qarşısını almaq üçün dollar ianə etdilər. Elə həmin ilin noyabrında Kayli Minouq digər ifaçılarla birlikdə "BBC Children in Need" xeyriyyə təşkilatı üçün "Stop Crying Your Heart Out" adlı sinqlın çəkilişində iştirak etdi.
Mohito
right|thumb|250px|"Mohito" kokteyli Mohito — zəif alkaqollu içki; kokteyl.
"Mohito"nun vətəni Kuba hesab olunsa da, ilk dəfə 1980-ci illərdə ABŞ-də məşhurlaşıb.
"Mohito" kokteylinin əsasını ağ rom və nanə yarpaqları təşkil edir. Bu kokteyl həm də alkaqolsuz olur.
Hazırlanması
Limon iki hissəyə bölünür və onlardan biri daha bir neçə kiçik hissələrə doğranılır. Böyük bir qədəhə əvvəlcə şəkər tozu, sonra isə qabaqcadan iki yerə bölünən limonun bir parçasının şirəsini tökülür. Üzərinə bir neçə nanə yarpağı əlavə edilir. Bunların hamısını yaxşıca qarışdırılır və nanəni qaşıq vasitəsilə əzilir. Qədəhə xırda hissələrə ayrılan limon parçaları atılır. Onun 2/3-si buzla doldurulur. Daha sonra rom və soda bu qarışığa əlavə edilir. Ən sonda qədəh limon parçaları və nanə yarpaqları ilə bəzədilir.
Yunan üsyanı zamanı türk qətliamları
Müsəlman-türk qətliamları, türk qətliamları ya da türk qırğını, Osmanlı İmperiyasının dağılma və Rusiya İmperiyasının Qafqazda hakim olduğu dövrdə müsəlman olmayan etnik qruplar tərəfindən başda türklər olmaqla müsəlman əhaliyə qarşı etnik təmizləmə. Justin Makkarty bu hadisələrdən bəhs edərkən, öldürülənlərin əksəriyyətinin türkcə danışdığını bildirmişdir.
Makkarty, 1821-1822-ci illər arasında təxminən 5.5 milyon türkün Avropadan sürgün edildiyini və 5 milyondan çoxunun öldürüldüyünü ya da qaçarkən xəstəlikdən, aclıqdan öldüyünü təxmin etməkdədir. Etnik təmizləmə 1829-1830-cu illərdə serb və yunanların müstəqilliklərini qazanmalarının, 1877-1878-ci illərdə 93 Hərbinin, 1905-1907 I Rus inqilabı zamanı Qafqazdakı güc boşluğunun yaranmasının, 1912-1913-cü illərdə Balkan müharibələrinin, 1918-1920-ci illərdə Qafqazda yeni respublikalar yaranmasının, I Dünya Müharibəsi və sonrakı dövrdə erməni üsyanları, quldur dəstələri ilə Türkiyə İstiqlaliyyət Müharibəsi zamanı Anadolunun yunanlar tərəfindən işğalı nəticəsində meydana gəldi. Maykl Mann 1914-də, Karnegie Endovment adlı məruzəsində bu hadisələrin Avropada daha əvvəllər görülməmiş ölçüdə etnik təmizləmə olaraq ifadə etmişdi. XX əsrin əvəllərində Balkanların Osmanlı idarəçiliyindəki bölgələrdə 4.4 milyon türk yaşamaqda olduğu təxmin edilir. Mariya Todorovaya görə, XIX əsrin son 30 ilində bir milyondan çox müsəlman Balkanları tərk etmişdir. 1912-1926-cı illər arasında 2.9 milyona yaxın müsəlman ya öldürülmüş ya da Türkiyəyə köç etməyə məcbur edilmişdir. I Dünya müharibəsi və Türk İstiqlaliyyət müharibəsi zamanı Anadoluda 2.5 milyon türkün öldüyünə dair iddialar vardır.
XIX əsrin sonu və XX əsrin əvvəllərində erməni quldur dəstələri tərəfindən Qafqazda edilən qətliamların qurbanlarının sayı bardəə müxtəlif rəqəmlər səsləndirilir. Bu rəqəmlər təxminən 2.5 milyon həndəvərindədir. 1877-1878 Rus-türk müharibəsi zamanı Justin Makkarty 260 min insanın tleyinin naməlum olduğunu yazsa da, Kamal Karpat bu sayı 300 min göstərir.
Yunan müstəqillik hərəkatları
Yunan müstəqillik mübarizəsi dövründə, yunan əsgərlər tərəfindən bölgədə yaşayan türklərə və albanlara qarşı qətliamlar olmuşdur. Yunanıstanın hər yerində baş verən bu cür hücumlar zamanı Uilyam Oqden Nilesin yazdığına görə 3 min nəfərdən çox insan öldürülmüşdür.
Peloponnes
Peloponnesdə yaşayan türk və alban kökənli əhali, xüsusilə də yunan əsgərlərin üstün olduğu bölgələrdə qətliamlara məruz qaldı. Peloponnesdəki türk və alban topluluqları yox oldu. Tarixçilər bu müddətdə yarımadada ümumilikdə keşişlərin təşviqi ilə 20 mindən çox müsəlman-türkün öldürüldüyünü bildirir. Bəzi tarixçilər isə bu sayını 15 min olaraq göstərməkdədir. Lakin təkcə Tripoliçe qətliamında 35 min türkün öldürüldüyünə dair də məlumatlar vardır. Rus hərbiçiləri və yunanlar, 1770-ci ildə Mistras kəndində 400 türkü öldürmüşdür. Türk uşaqlar minarələrdən aşağı atılmışdır. Uilyam Oqden Nilesin bu üsyanlar zamanı tutduğu qeydlərə görə Patras kəndinin türk əhalisi də tamamən öldürülmüşdür. 1821, avqustda Monemvasia qəsəbəsinin türk sakinləri uzun müdət davam edən mühasirə nəticəsində aclıqla üzləşdilər. Hətta ac əhali meyidləri belə yeməyə çalışdı. Yunanların təslim olacaqları halda onları Anadoluya aparacağı vədinə qarşılıq şəhər təslim edildi. Türklərin bir çoxu öldürüldü. Bir qrupu insan yaşamayan adaya buraxıldı və sonda fransız bir tacir tərəfindən xilas edildilər. Uilyam St. Kleirə görə, "Peloponnesdəki soyqırım ancaq öldürəcək başqa türk qalmadığında sona çatdı."
Egey adaları
Yunanıstanın müstəqilliyini qazandığı dövrdə Egey adalarında da türklər öldürülmüşdür. 1821-ci ilin mart ayında, yunanlar tərəfindən Sakız adasına bir hücum təşkil edildi və türklər öldürüldü. Egey adaları Osmanlıya qarşı üsyan edən yunanlar, bölgədən keçən türk ticarət gəmilərinə və digər mülki gəmilərə belə hücumlar etdilər. Teodoros kolokotronis Hydra adasında 90-dan çox müsəlmanın öldürüldüyünü bildirir. Hydrada adanın müsəlman sakinlərinə edilən qətliamın xaricində bir gəmidəki bütün müsəlmanlar da öldürüldü.
Afina Olimpiya Stadionu
Afina Olimpiya Stadionu — Yunanıstanın Afina şəhərində yeləşən idman stadionu. Afina Olimpiya İdman Kompleksinin bir hissəsidir və 1896-cı ildə ilk müasir Olimpiya marafonu qızıl medalçısı Spiridon Luisin adını daşıyır. Stadion Yunanıstanın ən böyük iki idman klubuna - Panatinaykos FK və AEK Afina FK-na ev sahibliyi edir. Arena 2004 Yay Olimpiya Oyunlarında əsas stadion kimi xidmət etmişdir.
Tarix
Afinanın Marousi bölgəsində yerləşən stadion əvvəlcə 1980-ci ildə dizayn edilmiş və 1980–1982-ci illərdə inşa edilmişdir. 1982 Atletika üzrə Avropa Çempionatına ev sahibliyi etmək üçün vaxtında tamamlandı. 8 sentyabr 1982-ci ildə Yunanıstan Prezidenti Konstantinos Karamanlis tərəfindən açılışı oldu. Bir il sonra, 1983-cü ildə, Afina Olimpiya Stadionunda Hamburger FK və Yuventus FK arasında (1-0) 1983 Avropa Kuboku Finalına ev sahibliyi etdi. 1987-ci ildə stadionda Ayaks AFK la Lokomotiv Leypsiq FK arasında 1986–1987 Avropa Kuboklar Kuboku finalı keçirildi (1-0). Olimpiya stadionu UEFA kateqoriyalı dörd stadiondur və Yunanıstanın ən böyük stadionudur. 1994-cü ildə Afina Olimpiya Stadionu, 1994-cü ildə UEFA Çempionlar Liqasının ikinci finalına ev sahibliyi etdi, bu dəfə Milan FK və Barselona FK (4-0) arasında yarış keçirildi. Həmçinin, 1991 Aralıq dənizi Oyunları və 1997 Yüngül Atletika üzrə Dünya Çempionatının bir neçə tədbirinə ev sahibliyi edib, sübut etməyə çalışıb ki, Afina 1996 Yay Olimpiya Oyunlarını qazana bilmədikdən sonra böyük idman tədbirləri keçirməyə qadirdir, və 2004 Yay Olimpiya Oyunlarını uğurla keçirdi.
Santyaqo Kalatrava tərəfindən dizayn edilmiş 2004 Yay Olimpiya Oyunları və 2004 Yay Paralimpiya Oyunları üçün vaxtında geniş şəkildə təmir edilmişdir. Əlavələr edildikdən sonra Oyunların açılışı üçün vaxtında tamamlandı.Stadion rəsmi olaraq 30 iyul 2004-cü ildə yenidən açılmışdır. Burada yüngül atletika üzrə yarışlar və Olimpiya Oyunlarında futbol finalları, eləcə də Paralimpiya oyunlarında yüngül atletika üzrə yarışlar keçirilmişdir. 13 avqust 2004-cü ildə açılış mərasiminə və 29 avqust 2004-cü ildə 17 və 28 sentyabrda paralimpiya mərasimləri boyunca bağlanış mərasiminə ev sahibliyi etdi.
Dizayn
300px
Konsturksiyası
Olimpiya Stadionunun təməl daşı 7 yanvar 1980-ci ildə qoyulmuşdur. Tikintisi inqilabi xarakter daşıyırdı və tribunaları dəstəkləyən 34 sütun dəsti (hər biri 600 ton ağırlığında) üçün prefabrik metoddan istifadə edirdi. Aşağı hissədə təxminən 26 000 oturacaq örtülmüşdü, stadionun ən diqqət çəkən xüsusiyyəti, hər birinin 62 metr hündürlüyə malik olan işıqlandırma fənərlərini tutan dörd dirək var idi. Nəhayət 1982-ci ilin sentyabrında Afina Olimpiya Stadionunun açılışı oldu.
Təmir
Stadion 2002-ci ildən 2004-cü ilədək 2004 Yay Olimpiya Oyunları üçün məşhur dam əlavə edərək təmir edilmişdir. Afina Olimpiya Stadionunın mərkəzi çəmənliyi, içərisində termofil qazonun yetişdirildiyi təxminən 6.000 plastik qablardan ibarətdir. Qablar bitişikdir, ölçüləri 1,2*1,2 m-dir və iki yanal drenaj kanalı ilə əhatə olunmuş iki hektar düz bir sement səthində yerləşir. Çəmənliyin suvarılması, proqramlaşdırılmış suvarma üsulu ilə 35 avtomatik qaldırıcı su qurğusu ilə həyata keçirilir. Otuz dörd giriş qapısı tribunalara çıxışı təmin edir. Tək qapı nömrələri (1 -dən 35 -ə qədər) aşağıya və cüt ədədlərə (2 -dən 34 -ə qədər) yuxarı pilləyə aparır. Burada 18 və 36 nömrəli qapılar yoxdur, çünki iki video tablosu öz yerlərindədir. Stadionda 17 VIP qutu və 3 dayanacaq var. Dizaynına görə stadionun tribunaları 7 dəqiqə ərzində boşalma qabiliyyətinə malikdir.
Dam
Dünya şöhrətli ispan memar Santyaqo Kalatrava tərəfindən layihələndirilən dam 130 milyon avroya başa gəlib. İki nəhəng qövsün ümumi uzunluğu 304 m və maksimum hündürlüyü 72 m-dir. Damın ümumi çəkisi 18 700 ton, 25 000 kvadrat metr sahəni əhatə edən 5 000 polikarbonat panellə örtülmüşdür. Qərb qövsü son mövqeyindən 72 m, şərqdən 65 m aralıda yığılmışdı - hər ikisi daha sonra yerə sürüşdü. Dam 120 km/saata qədər olan küləklərə və 8 bal gücündə zəlzələyə davamlıdır.
Kirill Meretskov
Kirill Afanasyeviç Meretskov — Sovet İttifaqı marşalı (1944). Sovet İttifaqı Qəhrəmanı (1940).
Zəfər ruhu (film, 1989)
Zəfər ruhu — 1989-cu ildə çəkilən ABŞ filmi. Rejissoru Robert Milyon Yanqdır. Baş rolları Uillem Defo və Edvard Ceyms Olmos bölüşmüşdür. Ssenarisi əsl həyatda baş verən hadisələrə əsasən hazırlanıb. Filmin böyük hissəsində hadisələr Holokost zamanı Auşvitz həbs düşərgəsi ndə cərəyan edir. Filmdə yəhudi-yunan boksçu Salamo Arux un SS həbsxana gözətçilərinin əyləncəsi üçün məcburiyyət qarşısında digərləri ilə vuruşmasından danışılır. “Zəfər ruhu” filminə qədər heç bir filmin böyük hissəsi Auşvitz həbs düşərgəsi ndə çəkilməmişdir. Kostas Mendilor un ilk çəkildiyi filmdir.
Breitbart News
Breitbart News Network, daha çox Breitbart News, Breitbart və ya Breitbart.com olaraq tanınır — ABŞ konservativ şərhçi Endrü Breytbart tərəfindən 2007-ci ilin ortalarında yaradılmış ifrat sağ       xəbər, məqalə və şərh saytı. Ümumi olaraq, saytın jurnalistlərinin ideoloji cəhətdən hərəkət etdiyi düşünülür və məzmununun böyük bir hissəsi liberallar və ənənəvi konserativlər tərəfindən qadınsevməz, homofobik, ksenofobik və irqçi adlandırılmışdır. Saytda bir sıra konspirasiya nəzəriyyələri,   Çin əleyhinə ksenofobik nümunələr və qəsdən yanıldıcı məzmun dərc edilmişdir.
Zəfər ruhu (film, 1989)
Süjet
Saloniki, Yunanıstan da işləyən liman fəhləsi Salamo Arux un boksa dərin marağı var idi. 1943-cü ildə öz ailəsi və nişanlısı Alleqra ilə birlikdə tutuldu və Auşvitz ə gətirildi. Arux SS həbsxana gözətçilərinin əyləncəsi üçün digər məhkumlarla boks matçı edirdi. O bilirdi ki, əgər bu təklifdən imtina etsə, ailəsi cəzalandırılacaq; əgər matçlarda qalib gəlsə, ona əlavə rasion veriləcək, əgər məğlub olsa, qaz kamerası na göndəriləcək. Ətrafında ailəsi və dostları öldü və o, yalnızca öz sevgilisi Alleqra ilə tək qaldı. Sevgilisini həyatda tutmaq üçün əlindən gələni etməkdə qərarlı idi.
Breitbart News
COVID-19 qalmaqalı
"Breitbart News" 27 iyul 2020-ci il tarixində COVID-19 pandemiyası ilə əlaqəli şübhəli iddialar irəli sürən və hidroksixloroxini dərman olaraq reklam edən "Amerikanın Cəbhə Həkimləri" adlı bir qrupun iştirak etdiyi bir videonu birbaşa yayımlamışdır. Qrupa konservativ radiostansiyalarda və podkastlarda hidroksixlorokinin istifadəsini müdafiə edən, Tramp tərəfdarı olduğuiddia edilən Simon Qold rəhbərlik edirdi. Prezident Donald Tramp video silinməzdən əvvəl onun bir çox versiyasını öz Tvitter hesabında paylaşmışdır. Video COVID-19 dezinformasiya siyasətini pozduğu üçün Feysbuk, Tvitter və "YouTube" tərəfindən silinmişdir. Prezidentin oğlu Donald Tramp kiçiyə videonu paylaşdığı üçün Tvitterdə 12 saatlıq blok verilmişdir. Video silinməzdən əvvəl Feysbukda 14 milyon izlənmə sayına malik idi və 600 min dəfə paylaşılmışdı.
Seçki saxtakarlığı
2020-ci ilin avqust ayında "Breitbart" saytında yayımlanan bir məqalədə Miçiqan Ştat Katibi Cozelin Bensonun ştatın prezident seçkilərinin baş tutacağı tarixindən əvvəl mərhum seçicilərin 800-dən çox bülletenini rədd etdiyinə dair press-relizinə istinad edilmişdir. Məqalə bülletenlərin qanunsuz olaraq atıldığını və beləliklə seçkidə geniş miqyasda saxtakarlıq yaşandığını bildirən bir şəkildə yazılmışdır. Əslində, sözügedən seçicilər bülletenləri atdıqdan sonra vəfat etmişdir.
Azad tərbiyə
Azad tərbiyə — XIX əsrin ikinci yarısı–XX əsrin əvvəlində Qərb pedaqogikasındada konsepsiya.
Tarixi
Tərbiyədə ifrat fərdiyyətçilik, uşağın şəxsiyyətini boğmağa, onun həyat və davranışının bütün cəhətlərini məhdudlaşdırmağa əsaslanan tərbiyəni və sistematik təlimi qətiyyətlə rədd etmək azad tərbiyə üçün xarakterikdir. Uşağın bütün qüvvə və bacarığının qeyri-məhdud inkişaf etdirilməsi azad tərbiyə tərəfdarlarının idealı idi. Azad tərbiyə ideyaları Jan Jak Russonun pedaqoji görüşləri ilə sıx bağlıdır. Azad tərbiyənin ilk təbliğatçılarından biri İsveç qadın yazıçısı Ellen Key olmuşdur. "Uşaq əsri" (1900) kitabında o, uşaqlara sərbəst inkişaf hüququ veriməsinin, onların yaşlıların təzyiqindən qurtarılmasının, yalnız gündəlik həyatda zəruri şeylərin təlim olunmasının tərəfdarı kimi çıxış edirdi. Almaniya pedaqoqları Henrix Şarrelman, Frits Qansberq, Lüdvik Qurlitt və başqaları müəllim və şagirdlərə yaradıcılıq azadlığı, öz fərdiyyətini sərbəst ifadə etmək hüququ verilməsi tələblərini irəli sürürdülər. Onların fikrincə, heç bir pedaqoji sistem olmamalıdır, çünki hər hansı sistem müəllimi yaradıcı işdən məhrum edir, onu peşəkara çevirir.
XIX əsrin sonu–XX əsrin əvvəlində azad tərbiyə ideyaları anarxizm tərəfdarlarının – Rusiyadan Pyotr Kropotkin, S. For, eləcə də Fransadan Pol Roben və başqalarının pedaqoji görüş və fəaliyyətində əks olunmuşdu. Almaniya fərdiyyətçi pedaqoqlarından fərqli olaraq, anarxist pedaqoqlar azad tərbiyədə ictimai əmək aspektini ön plana çəkir, uşaqların könüllü əməkdaşlığına, onlarda qarşılıqlı yardımın inkişafına xüsusilə böyük əhəmiyyət verirdilər. Azad tərbiyənin təsiri ilə XIX əsrin sonu–XX əsrin əvvəlində burjua pedaqogikasında təlim-tərbiyədə uşaqların bilavasitə daxili maraq və tələbatını əsas götürən pedosentrizm konsepsiyası yarandı. Azad tərbiyəni müdafiə edən Avropa və Amerika pedaqoqlarının çoxu Russonun bu fikrini əsas götürürlər ki, tərbiyəçi əslində uşağa rəhbərlik etməli, lakin şagird bunu əsla sezməməlidir.
Rusiyada azad tərbiyə ideyalarını Lev Tolstoy inkişaf etdirmişdir. O, 1859-cu ildə azad tərbiyə prinsiplərinə əsaslanan məktəb açmışdı. Rusiyada 1905-1907 illər inqilabı dövründə, xüsusilə onun məğlubiyyətindən sonra Stanislav Şatski, İvan Qorbunov-Posadov, Aleksandr Zelenko, Nikolay Çexov, Konstantin Ventsel azad tərbiyənin tərəfdarı olmuşlar. Azad tərbiyə tərəfdarları belə hesab edirdilər ki, məktəblər şagirdlərin və onların valideynlərinin iştirakı ilə təşkil olunmalı, tədris məşğələləri uşaqların marağı əsasında qurulmalı və tamamilə fərdiləşdirilməlidir: müəllim və şagurdlər arasındakı bütün münasibətlər qarşılıqlı etimad və rəğbətə əsaslanmalı, müəllimlər təlim metodlarını seçməkdə və tətbiq etməkdə tam sərbəst olmalıdırlar.
Azad tərbiyə ideyaları demokratik əhval-ruhiyyəli Qərb ziyalılaırnın bir hissəsinin mövcud cəmiyyətə qarşı narazılığının ifadə formalarından biri idi. Anarxist pedaqoqlar azad tərbiyəyə cəmiyyəti uşaqların mənəvi və fiziki qüvvələrinin hərtərəfli inkişafını, onların yaradıcılıq fəallığını, müəllimlərin pedaqoji azadlığını təmin etmək yeni əsaslar üzərində dəyişdirmək vasitəsi kimi baxırdlar.
Hərəkatın müasir dövrdə nümunələrindən biri kimi Lenor Skenazinin "Free-Range Kids: Giving Our Children the Freedom We Had Without Going Nuts with Worry" (2009) kitabını göstərmək olar.
Yusuf Dəmir
Yusuf Dəmir (Yusuf Can Taşar, 2 iyun 2003, Vyana, Avstriya) — cinah mövqeyində oynayan türk əsilli avstriyalı futbolçu. Avstriya milli futbol komandasında və La Liqa təmsilçisi olan Barselona klubunda çıxış edir.
Rapid Vyana
26 may 2019-cu ildə Yusuf Dəmir Rapid Vyana ilə müqavilə imzaladı. Dəmir peşəkar debütünü 14 dekabr 2019-cu ildə Admira üzərində 3-0 liqa qalibiyyətində Rapid Vyana ilə etdi. 15 sentyabr 2020-ci ildə Dəmir UEFA Çempionlar Liqasının üçüncü təsnifat mərhələsində "Gent"ə 1-2 hesablı məğlubiyyətdə qol vurdu. O, 17 il, 3 ay və 10 gün sonra, Gerd Vimmerdən sonra UEFA Çempionlar Liqasında qol vuran ən gənc futbolçu oldu.
Barselona
2021-ci ilin iyulunda Barselona Yusuf Dəmiri Rapid Vyana-dan 500.000 avroya bir mövsümlük icarəyə götürdüklərini və gələcəkdə 10 milyon avroya Yusuf Dəmiri komandaya transfer edə biləcəklərini elan etdi.
31 avqust 2021-ci ildə Barselona, Yusuf Dəmiri, əsas komanda oyunçusu kimi qeydiyyatdan keçdirdi. O, daha əvvəl Usman Dembele-nin geyindiyi 11 nömrəli formanın sahibi oldu.
Talış folkloru
Talış folkloru — talış xalqının əmək fəaliyyətini, ayinlərini və məişətini, bayatılar, rəvayətlər, mərsiyələr, nağıllar, miflər, rəvayətlər, adət-ənənələr, lətifələr, atalar sözləri, məsəllər, tapmacalarını və s. özündə ehtiva edən şifahi xalq yaradıcılığıdır.
Tarixi
Tədqiqatçılar talış folkloru ilə hələ XIX əsrdə maraqlanmağa başlayıblar. Talış folkloru özünün ilk əksini 1842-ci ildə rus iranşünası Ə. Xodzkonun "Specimens of the popular poetry of Persia" və P. F. Riessin "Talış xalqı, onların həyat tərzi və dili haqqında" əsərində talış mahnılarından nümunələr dərc edilmişdir. Daha sonra müəllim Teymurbek Bayramalibekov 1894–1899-cu illər üçün " Qafqazın yerli və tayfalarının təsviri üçün materiallar toplusu "nda talış nağılları, əfsanələri və inancları öz əksini tapmışdır.
1920–1930-cu illərdə talış folklorunun öyrənilməsinə yeni təkan verilmiş, yerliləşdirmə siyasətinin tərkib hissəsi kimi talış folkloru etnoqraflar tərəfindən öyrənilmiş, talış dili dilçilər tərəfindən öyrənilmiş, Talış texnikumu fəaliyyət göstərmiş, burada məktəblər yaradılmış, talış dilində, qəzetlər nəşr olunmuş, həmçinin talış dilində radio yayımlanmışdır.
1920-ci ildə "Talış diyarının tədqiqi cəmiyyəti" yaradılır. Talış şairi, folklorşünas Müzəffər Nəsirli bu cəmiyyətdə iştirak edir və talış dili və folklorunun tədqiqatçısı, iranşünas alim B. V. Miller ilə professor V. Xuluflu talış dilinin öyrənilməsi, folklor nümunələrinin axtarışı ilə bağlı elmi ekspedisiyalarda iştirak edirlər. M. Nəsirli özünün əsas əsərlərini talış folklorunun toplanmasına, onun mətbuatının əks olunmasına sərf etmişdir.
Talış qəzetləri ("Sya Tolış"), jurnallarda Ə. Xodzko, İ. N. Berezina, P. F. Rissa , Dorn , J. Morqan, B. V. Miller və digər müəlliflər çıxış edirlər.
1930-cu ildə məşhur iranşünas Boris Vsevolodoviç Miller "Talış mətnləri" klassik əsərində talış lətifələrini, hekayələrini, mahnılarını, nağıllarını, atalar sözlərini əks etdirərək kiçik talışca-rusca-fransızca lüğət tərtib etmişdir.
18 noyabr 1928-ci il Müzəffərə Nəsirli Bakıda Azərbaycan radiosunda çıxış edir və 4 talış mahnısı ifa edir. Həmçinin 1938-ci ildə Lənkəranda radio redaksiyasının təşkil olunduğu və ilk radio redaktoru Müzəffər Nəsirlinin olması barədə məlumatlar vardır.
Nəsirli " Sya Tolış " ("Qırmızı Talış") qəzetində "Talış folkloru haqqında bir neçə kəlmə" məqaləsi dərc etmişdir. Məqalədə o, xalqın folklorunu öyrənməklə tarixi və müasir həyatı daha yaxşı anlaya biləcəyimizi göstərir. O, talış folklorunun saxlanılması və ötürülməsində əhalinin qadın hissəsinin mühüm rolunu qeyd edir. Həmçinin məqalədə Nəsirli belə bir qənaətə gəlir ki, talış dilinin müxtəlif şivələrindəfolklor toplanarkən yazarkən dəyişdirilməyə məruz qalmadan, toplayanda ilkin şivəni əks etdirmək lazımdır. Talış folklor nümunələrinin itməməsi üçün Nəsirli onların toplanmasını, yazıya alınmasını, kitab və qəzetlərdə çap olunmasını, bununla da talış folklorunun populyarlaşdırılmasını təklif etmişdir.
Nəsirli 1931-ci ildə talış folklor nümunələrinin birinci hissəsini toplayır və "Talış mahnıları" kitabını nəşr etdirir. Nəsirli bu kitabı 1929-cu ildə hazırlamış, sonra Azərbaycan dilinə tərcümə edilmiş və 1931-ci ildə Azərbaycan Tədqiqatları Cəmiyyətinin sifarişi ilə nəşr edilmişdir. Kitabda kəndli həyatından tutmuş kommunist ideyalarının əks olunmasına qədər müxtəlif mövzularda talış mahnıları yer alıb.
1936–1938-ci illərdə Böyük Terror dövründə talış ziyalıları (Z. Əhmədxzadə, B. Mirsalayev, M. Nəsirli, Ş. Axundov) repressiyaya məruz qalmış, talış məktəbləri, qəzetlər bağlanmış, xalqın adı itmişdir. Bu dövrdən 1989-cu ilə qədər talışların azərbaycanlı adlandırılması əmri verildi. Müvafiq olaraq bu, folklora da öz təsirini göstərmiş, bu dövrdə talış folkloru Azərbaycan dilinə tərcümə edilərək "Azərbaycan folkloru", "Lənkəran-Astara folkloru" kimi təqdim edilmişdir. Hazırda da bəzən bu tendensiya davam edir və bəzi hallarda talış folkloru kitablarda "Cənub folkloru" kimi təqdim olunur.
SSRİ-nin dağılmasından sonra talışların mədəni fəaliyyəti daha da güclənmiş, talış nağıllarından, əfsanələrindən, mahnılarından, atalar sözündən, məsəllərindən nümunələr yenidən kitablarda çap olunmağa başlamış, talış qəzetləri açılmışdır. Talış folklorunun bir çox nümunələri Talış qəzetinin " Tolışi sədo ", " Tolış ", " Talış elçisi ", " Şavnışt " qəzetlərində öz əksini tapmışdır.
2010-cu ildə talış dilinin sosial-iqtisadi, tarixi, etnoqrafik, arxeoloji, ədəbi və linqvistik baxımdan tam öyrənilməsi və tədqiqi məqsədilə Talış Milli Akademiyası yaradılmışdır. Akademiyanın bülletenində talış folklor nümunələri, talışla bağlı nəşr olunmamış tarixi sənədlər və ilkin tədqiqatçıların əvvəllər nəşr olunmamış əsərləri dərc olunur.
Öz orijinallığını qoruyub saxlayan talış folklorunun bir sıra xüsusiyyətləri onu Gilan və Mazandaran əhalisinin folkloru ilə əlaqələndirir. Xüsusilə Mazandaralıların və Gilanların əfsanələrinə bənzəyən nağıl qəhrəmanlar – divlər haqqında talış əfsanələri, həmçinin "Şahnamə"dəki divlər haqqında hekayələr böyük maraq doğurur.
Mahnılar
Talış mahnılarının əsas növləri əmək, toy və məişət mahnılarıdır. Ən məşhur talış mahnıları "Zəngi Yarım", "Dilbar" ("Sevgili"), "Ai Lolo", "Dınyo" ("Sülh"). Müəllifin mahnılarından talış şairi Əli Nasirin şimal və cənub talışlarına həsr olunmuş "Gilyavo" ("Cənub küləyi") mahnısı məşhurdur.
Halay və Hollo  — Talış rəqs mahnıları. Halay yeddi cütdən, yəni 14 mahnıdan ibarətdir. Xarakterik bir xüsusiyyət: onları yalnız qadınlar ifa edirlər, buna görə də xalq arasında qadın mahnıları kimi tanınırlar, lakin dəlillər var ki, əvvəllər halay ifasında gənc oğlanlar da iştirak edib, dairəvi rəqsdə qarşı tərəfi təşkil ediblər. Dəyirmi rəqsdə hər sıranın başında əlində qaval olan daha təcrübəli ifaçı mahnının əsas mətnini oxuyur, ondan sonra qalanlar mahnının nəqarətini (məhniyəsə) təkrarlayırdılar. .
Halay özü toy mərasiminin iki mühüm mərhələsində — gəlinin toyunda "paltarı kəsən" və böyük bir kişi toyunda. Dövrün yeddi cütünün hər birinin məcburi izahat tələb edən öz yeri və xüsusi mənası var idi. Qədim talış folkloru Halayın həzin nəğmələrində özünü göstərir — bu rəqslər arxaikdir və başqa yerlərdə demək olar ki, unudulmuşdur, lakin onlar hələ də burada yaşayırlar və onun xüsusi növü — "yavaş Halay" (məsələn, "Ai lolo") yalnız talış folkloruna aiddir. .
Üzeyir Hacıbəyov talış xoru haqqında belə deyirdi: "Azərbaycan SSR-in indiki Lənkəran rayonu ərazisində yaşayan talışlar xor ifaçılığı formasına müəyyən rəngarənglik qatmışlar. Onlar xorları iki qrupa bölürdülər və birincisi melodiyanı uzun-uzadı bitirdikdə ikinci qrup həmin melodiyanın eyni ahənglə təkrarlanaraq içəri daxil olur. Xorlarda müğənnilər də var idi, xor yalnız solistin ifa etdiyi melodiyanın sonunu götürürdü. Kollektiv oxumada bəzən "zil-byam" adlanan texnikadan istifadə olunurdu: alçaq səslər yüksək səslərdən bir oktava aşağı oxuyurlar. "
Alola
Alola sətirdə 7 saitdən ibarət 2–3 misralı melodiyadan ibarət mahnı janrıdır. B. F. Millerin fikrincə, janr öz strukturuna görə Avestadakı qatlarla müqayisə edilir. İnkişaf zamanı gec Alola artıq 3–4 xətt formasına malikdir. Alola mövzusu adi həyata, sevgiyə, ictimai-siyasi hadisələrə təsir göstərir.
Mahne
Mahne — məhəbbət poeziyası kimi səciyyələnən xalq poeziyasının elementidir. Mahne ayrılığın acısından, xəyanətdən, paxıllıq əzabından danışır, böhtançılara meydan oxuyur. Mahne 11 mürəkkəb dörd sətirli bəndlərdir.
Mahne mövzusu üç ümumi qrupdan ibarətdir:
Talış məhnesində əmək fəaliyyətini müşayiət edən bütöv bir tarla mahnısı var — "tukə mane". Belə nəğmələr çəltik əkini və biçini zamanı çəltik sahələrində oxunurdu.
Nağıllar
Talış nağılları — talış xalqının şifahi yaradıcılığı nümunələridir. Hər bir xalqın nağıl və əfsanələri digər şifahi xalq yaradıcılığı nümunələri kimi onun etnik şüurunu təcəssüm etdirən mənəvi mədəniyyətin mühüm tərkib hissələrindən biridir. Bu günə qədər gəlib çatmış talış nağılları və əfsanələri öz köklərini Avestadan götürərək, tarixin qatlarından keçərək talış mədəniyyətində çox yüksək yer tutur. Oxucuları insan ləyaqətini, mənəvi dəyərlərini və dövrümüz üçün xüsusilə aktual olan saf məhəbbət hissini qorumağa çağırır, xeyirxahlıq və humanizm prinsiplərini daim yüksəltməyi tövsiyə edirlər.
Əfsanələr
Talış əfsanələrində uzaq antik dövrdə yaradılmış və qədim zamanlardan bizə gəlib çatmış folklor əsərlərində talış xalqının milli, dövrü xarakter daşıyan, humanizm ideyalarını bəşəriyyətə gətirən əsas əxlaqi vərdişləri, bu gün son dərəcə tələb olunan sevgi və xeyirxahlıq təsvir edilmişdir.
Atalar sözləri
Talış atalar sözləri həyatın müxtəlif anlarından toplanmış müdrikliyi əks etdirir. Atalar sözləri müxtəlif mövzuları əks etdirir, dostluğu, düzgün ticarəti, bir-birinə hörməti, qadına, övlad əxlaqını, vətənə məhəbbəti və s.
Tapmacalar
Tapmacalar tapmaca yaradan insanların təfəkkürünün canlılığını əks etdirən çox maraqlı folklor elementidir.
Talış tapmacaları :
Bir kişi hasara söykənib dayanır
Cibləri isə darçınla doludur.
Ölçüsü kiçikdir,
(İynə)
Aşağıdan götürürsən — doludur,
Yuxarıdan götürürsən — boşdur.
(Şlyapa)
Burada qışqırır, orada döyüşür.
(Silah)
Gecə-gündüz yoldadır
Amma heç vaxt yorulmur.
(Çay)
Alen-Giyom Bunyoni
Alen-Giyom Bunyoni — 23 iyun 2020-ci ildən etibarən Burundinin Baş naziri vəzifəsini icra edən Burundi siyasətçisi.
Həyatı
Bunyoni 23 aprel 1972-ci ildə Bujumbura-Meri əyalətində Kanyoşa kommunasında anadan olub. Burundi Universitetində təhsil alıb. 1994-cü ildə həmin universitetdən məzun oldu, lakin məzunluq gecəsinə qatılmadı. Prezident Melxior Ndadayenin öldürülməsindən sonra başlayan döyüşlərə qatıldı. Demokratiyanı Müdafiə Qüvvələrinin döyüş qüvvəsinin üzvü idi.
Siyasi fəaliyyəti
2003-cü ildə Demokratiyanı Müdafiə Milli Şurası — Demokratiyanı Müdafiə Qüvvələri siyasi koalisiyası Burundi vətəndaş müharibəsində digər döyüşçülərlə atəşkəsə nail oldu. 2004-cü ildən 2005-ci ilə qədər Bunyoni yeni polis qüvvəsinin baş müfəttişi isi. 2005-ci ildən 2007-ci ilədək Burundidə polis şefi vəzifəsində çalışıb.
2007–2011-ci illər arasında Bunyoni 2015-ci ildən 2020-ci ilə qədər ikinci dönəm tutduğu Daxili Təhlükəsizlik Naziri vəzifəsini icra etdi. 2011–2014-cü illərdə Alen-Giyom Bunyoni Daxili İşlər Naziri Ofisində Mülki İşlər Naziri Aparatının rəhbəri təyin edildi.
23 iyun 2020-ci ildə Burundi Parlamenti yeni seçilmiş Prezident Evarist Ndayişimiye tərəfindən Alen-Giyom Bunyoninin Burundinin 8-ci Baş naziri olaraq qəbul edilməsinə səs verdi. Elə həmin gün Burundi prezidenti tərəfindən təsdiqləndi və and içdi.
2023-cü ilin aprelində Burundi polisi Bunyoni axtarır, lakin onun gözlənilən həbsi barədə xəbərdarlıq edərək qaçır. İddia olunan faktlar məlum deyil. Nəhayət, aprelin 23-də, ad günündə həbs olundu..
Digər mülahizələr
Yuxarıda göstərilən vəzifələrə əlavə olaraq, Bunyoni müxtəlif beynəlxalq təhlükəsizlik vəzifələrindən məsul şəxs qismində çalışıb, o, 2007-ci ildə Birləşmiş Millətlər Təşkilatının sülh və təhlükəsizliyi təşviq edən elçilərindən biri idi. İnterpolda Şərqi Afrika Polis Komitələri Komitəsinə də rəhbərlik etmişdir.
Habil Haqverdiyev
Digər fəaliyyəti
İnstitut Həmkarlar Komitəsinin katibi.
Konstantin Rokossovski
Konstantin Konstantinoviç Rokossovski - sovet və polyak hərbi sərkərdəsi,  Sovet İttifaqı Marşalı (1944), Polşa marşalı (1949). 1945-ci ildə Qələbə paradına komandanlıq etmişdir. İkinci dünya müharibəsinin dahi sərkərdələrindən biridir. İki dəfə Sovet İttifaqı Qəhrəmanıdır (1944, 1945).
Həyatı
Konstantin Rokossovski 21 dekabr 1896-cı ildə Varşavada doğulmuşdur. Milliyətcə polyakdır.
İkiqat Sovet İttifaqı qəhrəmanı adı aldıqdan sonra doğum yeri kimi "Velikiy Luka"nı göstərməyə başlayır. Həmin yerdə Rokosovskinin büstü qoyulmuşdur. 27 dekabr 1945-ci ildə yazılmış qısa tərcümeyi-hala əsasən Rokosovski "Velikiy Luka"da anadan olmuşdur. Atası Ksaveriy Yozef Rokosovski Varşava dəmir yollarında müfəttiş olmuşdur. Atası onu Anton Laqun adına pullu texniki peşə məktəbinə göndərsə də, 1902-ci ildə atası vəfat edir. O zaman Rokosovskinin 6 yaşı var idi. Sonralar Konstantin şirniyyatşı köməkçisi, stomotoloq köməkçisi və daş yonan kimi işləmişdir. 1911-ci ildə anası vəfat etmişdir. Biliklərini artırmaq məqsədilə Rokossovski rusca və polyak dilində xeyli kitab oxumuşdur.
Sovet İttifaqı marşalı Konstantin Rokossovski (1896-1968) Azərbaycan SSR KP MK-ya məktubunda yazırdı:
"Cəsur şahinlərin hər zərbəsində, hünərvər sovet tankçılarının hər bir yürüşündə, alman faşistlərinin hərbi qüvvələri üzərindəki hər qələbədə uğurun mühüm bir hissəsi Bakı neftçilərinə məxsusdur".
Həbs olunması
27 iyun 1937-ci ildə "sinfi sayıqlıq hissini itirdiyiə görə" kommunist partiyası sıralarından xaric edilir. Şəxsi işində onun K.A. Çaykovski ilə əlaqəli olması ilə bağlı məlumat qeyd edilmişdi. 22 iyul1937 -ci ildə Qızıl Ordudan kənaşlaşdırılır. Kəşfiyyat qərargahının rəisi ifadəsində bildirmişdir ki, Rokosovski 1932-ci ildə yapon hərbi missiyasının rəhbəri Mititaro Komatsubara ilə görüşmüşdür. 1937-ci ildə Rokosovskinin yapon və polyak kəşfiyyatı ilə əlaqəli olması ilə bağlı şərlənərək Leninqradda (indiki Sankt-Peterburq) həbs edilir. Rokosovskini kötükçəsinin sözlərinə əsasən o, həbsdə işgəncələrə məruz qalmışdır. Onun bir neçə dişini vurub salmış, qabırğalarını sındırmış, ayaqlarına çəkiçlə vurmuşlar.
Əhmədov
Əhmədov — Azərbaycan soyadı.
Məmmədəli Sidqi Səfərov
Məmmədəli Sidqi Səfərov (tam adı: Məmmədəli Məhəmməd Tağı oğlu Səfərov; ) — müəllim, yazıçı, jurnalist. "İrşad" qəzetinin əməkdaşı (1906–1908), "Molla Nəsrəddin"in müvəqqəti redaktoru (1910–1911) olmuşdur.
Həyatı
Məmmədəli Sidqi Səfərov 1888-ci ildə Ordubad şəhərində məşhur maarifçi ədib Məhəmməd Tağı Sidqinin ailəsində dünyaya göz açmışdır. Ailə çoxuşaqlı olmuşdur. Ordubadda qısa müddətdə müəllim kimi şöhrətlənən Məhəmməd Tağı Sidqi 1894-cü ildə Naxçıvan şəhərinə dəvət olunmuş, maarifçilik fəaliyyətini burada davam etmişdir. Məmmədəli Sidqinin qeydlərindən öyrənirik ki, atası əvvəlcə Naxçıvana tək gəlmiş, bir il sonra, yəni 1895-ci ildə onu da yanına gətirərək "Məktəbi-tərbiyə"də təhsil almağa qoymuşdur. Ailə isə 1896-cı ildə Naxçıvana köçmüşdür.
1894–1900-cü illərdə "Məktəbi-tərbiyə"də ilk təhsilini almış, sonra isə Naxçıvan şəhər rus-müsəlman məktəbində oxumuşdur. Tərcümeyi-halında yazır: "Mən o zaman 6 sinifli şəhər məktəbində rus dilində oxuyurdum. O zaman mənim 16 yaşım hələ tamam olmamışdı. Atamın vəfatından sonra mən hələ iki il o məktəbdə oxumalı idim. Naxçıvan camaatı və atamın yaxın dostları ailəmizin başsız qaldığını nəzərə alaraq, öz aralarında pul topladılar və atamın yaxın dostlarından Şahbaz ağa Kəngərlinskiyə tapşırdılar ki, mən məktəbi bitirib işləyənə qədər ailəyə dayaq olsun". Sonra Məmmədəli Sidqi təhsilini tamama yetirmiş, imtahan verərək müəllimlik hüququ qazanmış və 1906-cı ildən etibarən Naxçıvan şəhərində, Şahtaxtı, Qıvraq və Qahab kəndlərində müəllimlik etmiş, qısa müddətdə bacarıqlı pedaqoq kimi tanınmışdır.
1906–1907-ci illərdə Naxçıvan şəhərində müəllim işlədiyi zamanlarda azadlıq hərəkatında iştirak etmiş, bəzi həmfikirləri ilə birlikdə gizli yolla siyasi məzmunlu intibahmnamələr hazırlayıb yaymışlar. 1907-ci ilin əvvələrində evində polislər tərəfindən mühasirəyə alınaraq axtarış edilmiş və heç bir şey tapılmadığına görə toxunan olmamışdır. Lakin yoldaşları Boqoslavski, onun bir nəfər gürcü yoldaşı və iki nəfər naxçıvanlı (Heydər Məmmədov və Nəcəfqulu Nəcəfov) həbsə alınıb sürgün edildilər. Məmmədəli Sidqini isə Naxçıvan məktəbindən çıxarıb kənd məktəblərinə müəllimliyə göndərdilər.
Çarizmin yerli məmurları azadfikirli bir gənc pedaqoq və qələm əhli kimi Məmmədəlidən şübhələnir və onu gözdən qoymurdular. Bir qədər sonra o, evinin axtarılmasını əldə bəhanə edilərək 1910-cu il iyun ayının 1-dən vəzifəsindən kənar edildi. Beləliklə Məmmədəli Sidqi çox sevdiyi müəllimlik peşəsindən uzaqlaşdırılır.
1911-ci ildə bir müddət Aşqabadda müəllimlik edir. Sonra Vətənə dönərək Bakıda və Bülbülə kəndində müəllimlik edir, eyni zamanda, mətbuat, teatr sahəsində çalışır, səmərəli fəaliyyət göstərirdi. "Nicat" mədəni-maarif cəmiyyətinin üzvü olmuşdur. Məmmədəli Sidqi 1916–1917-ci illərdə Bakıda "Sovqat", 1918-ci ildə "Açıq söz" kimi mətbuat orqanlarında mütərcimlik etmiş, Bakı aktyorlar ittifaqında katib və suflyor işləmişdir.
Sovet dövründə Məmmədəli Sidqi Azərbaycan Dövlət Teatr Truppasında inzibatçı, suflyor, "Kommunist" qəzeti redaksiyasında mütərcim kimi fəaliyyət göstərmiş, Azərbaycan zəhmətkeş və ədib şairlət ittifaqının katibi olmuşdur. Onun 1923-cü ildə "Kommunist" qəzeti redaksiyasında xronika şöbəsinin müdiri işləməsi də bəllidir. Həmin illərdə Azərbaycan Xalq Maarif Komissarlığında məlumat şöbəsinin müdiri kimi də fəaliyyət göstərmişdir. Həmçinin bir müddət "Sosialist Sumqayıtı" qəzetinin redaksiyasında da məsul işdə çalışmışdır.
Görkəmli ziyalı Məmmədəli Sidqi Səfərov 1956-cı ildə vəfat etmişdir. "Ədəbiyyat və incəsənət" qəzetinin 1 aprel 1956-cı il tarixli sayında başsağlığı dərc edilmişdir.
Fəaliyyəti
1905-ci ildən etibarən Məmmədəli Sidqi mətbuata müxtəlif yazılar göndərirdi. Xüsusən Bakıda çıxan "Həyat" və "İrşad" qəzetlərində onun bir sıra maraqlı yazıları dərc olunmuşdu.
Mirzə Cəlil Məmmədquluzadə 9 iyun 1910-cu il tarixli məktubunda Məmmədəlini Tiflisə "Molla Nəsrəddin" jurnalının idarəsində işləməyə dəvət etmişdir. Məmmədəli Sidqi ədibin şəxsi həyatında və "Molla Nəsrəddin"in tarixindəki ən mürəkkəb, ağır illərdə jurnalda bilik, bacarıq və istedad göstərmişdir. Mirzə Cəlil sonralar da Kəhrizli kəndində, başqa şəhərlərdə olanda Məmmədəli Sidqi ilə işgüzar əlaqə saxlayır, məktublaşır, göstərişlər verirdi. Xəstə M.Ə.Sabir Tiflisdə Mirzə Cəlilin evində yaşayanda, Məmmədəli Sidqi ona çox yaxşı qayğı göstərən, qulluğunda dayanan cavanlardan idi. Məmmədəli Sidqi üçün jurnalda ən çətin, məsul işlər maliyyə, senzura, gələn yazıları seçib növbəti sayda vermək idi. Cavanlığına baxmayaraq o, Mirzə Cəlilin daimi köməyi, işgüzar məktubları sayəsində bu işlərin də öhdəsindən gələ bilirdi. Məsələn, 25 avqust 1911-ci il məktubunda ədib ona yazırdı: "Jurnal gəldi. Yaxşı çıxıb. Səy elə ki, bu ay qalanları da çıxsın. Üzeyirlə bu kağızın içində 6 manat göndərdim. Cəlil".