cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Qədim Afina
Afinada quldarlıq demokratiyası
E.ə. V əsrdə Afinada ali hakimiyyət ayda 3–4 dəfə çağrılan xalq yığıncağına məxsus idi. Yığıncaq qanunlar qəbul edir, xəzinəni ixtiyarında saxlayır, müharibə və sülh məsələsini həll edir, strateq və başqa vəzifəli şəxsləri seçirdi. Qərarlar səs çoxluğu ilə qəbul olunurdu. 500 nəfərdən ibarət şura xalq yığıncağına kömək edirdi. Xalq yığıncağı demosun mənafeyini müdafiə edənləri vəzifəyə seçirdi. E.ə. 443-cü ildə strateq vəzifəsinə görkəmli dövlət xadimi Perikl seçildi. O, ömrünün sonuna kimi 15 il dalbadal strateq oldu. Perikl varlı ailədən olmasına baxmayaraq demokratiyanı müdafiə edirdi. Perikl dövrünün ən görkəmli elm və mədəniyyət xadimlərini müdafiə edirdi. Parfenon məbədi və digər möhtəşəm abidələr onun dövründə tikilmişdi. O, yoxsulların pullu vəzifələrə seçilməsinə nail oldu. Afinada dövlətin bu cür idarə olunması demokratiya adlanırdı, bu da "demosun hakimiyyəti" demək idi. Afina demokratiyası qullar üzərində quldarların hakimiyyətini təmin edirdi. Bu demokratiya quldarlıq demokratiyası idi. Perikl dövründə demokratiya özünün ən yüksək mərhələsinə çatdı. Afinada ata-anası afinalı olanlar vətəndaş sayılırdı. Qullar, Afinaya gəlmələr və onların övladları Afina vətəndaşı ola bilməzdilər, demokratiyanın bəhrəsindən istifadə etmək hüquqları yox idi.
Afinanın izdihamlı və səs-küylü yeri aqora idi. Səhər çağı aqorada ticarət başlanırdı. Axşama yaxın ticarət dayandırılır, əhali yenilikləri öyrənmək üçün buraya gəlirdi. Əhali burada xalq yığıncağında və məhkəmələrdə baxılacaq işlər haqqında bildirişlə tanış olur, yeniliklərdən xəbər tuturdular. Aqoraya hamı — varlı da, yoxsul da gəlirdi. Yaşlı kişilər və gənclər gimnaziyalarda məşhur alimlərin mühazirəsini dinləyir, gimnastika ilə məşğul olurdular. Böyük bir binada musiqiçilər və müğənnilər yarışırdılar.
№5, 1948.
№5, 1948. əsəri 1948-cı ildə abstrakt ekspressionizm hərəkatına öz töhfələrini vermiş amerikalı rəssam Cekson Pollok tərəfindən çəkilmiş
Yonava
Yonava — Litvanın ikinci ən böyük şəhəri.
Adı
Şəhərin adı Litva mənşəli şəxs adındandır.
Emin (müğənni)
Emin Araz oğlu Ağalarov, səhnə adı: Emin — bəstəkar, müğənni, biznesmen. Azərbaycanın xalq artisti (2018).
Həyatı
Emin Ağalarov 12 dekabr 1979-cu ildə Bakıda anadan olub, 4 yaşından Moskvada yaşayır. Təhsilini İsveçrədə və ABŞ-də alıb. Marymount Manhattan College (Nyu-York) bitirib və "Maliyyə sahəsində biznes-menecment" diplomu var. . Rusiyada bizneslə məşğul olur və GQ jurnalının 2011-ci ildə "İlin İş Adamları" namizədləri arasından birinci yerə çıxmışdır.
Sahibkarlıq fəaliyyəti
Crocus Group adlı Rusiyanın ən iri developer şirkətlərindən birinin vitse-prezidentidir. .
Bu kommersiya layihələrinə başçılıq edir:
Musiqi karyerası
Emin ABŞ-də olarkən musiqiyə marağı başlayıb. Xüsüsən Frenk Sinatra, Elvis Presli və özünün müəllimi kimi tanıtdığı Müslüm Maqomayev onun kumirləri arasındadır. 2006-cı ildə onun ilk Still adlı ingiliscə albomu çıxıb və albomla eyni adı daşıyan mahnı hitə çevrilib. Bu albomda o həm də bəstəkar kimi özünü göstərib. 2007-ci ildə İncredible adlı albomunu çıxardıb ki albomdakı Don't Cry mahnısı Нулевой Километр filminin saundtrekində yer alıb. Daha sonra isə Elvis və Frenk coverlərindən ibarət olan Obsession və Moskvadaki konsertinin DVD-sini də satışa çıxartdığı Devotion albomu satışa çıxıb.
Emin 2010-cu ildə artıq Avropaya musiqisini tanıtmaq qərarına gəlir və Wonder albomunu Britaniyada satışa çıxarır, Obvious mahnısını This Morning adlı verlişdə ifa edir. Əksər mahnılarının müəllifidir. Avropada xüsüsəndə Rusiya, Ukrayna və Azərbaycanda konsertlər verməyə davam edir.
Emin Ağalarovun Giving İn, Don't cry, Wonder, Falling, Any time you fall, Obvious, Stick together, Still, Make the world go away, Just for one night klipləri var.
27 may 2018-ci ildə Azərbaycan Respublikasının xalq artisti fəxri adına layiq görülmüşdür.
Şəxsi həyatı
İş adamı Araz Ağalarovun oğludur və Azərbaycan Respublikasının prezidenti İlham Əliyevin 2015-ci ilə kimi kürəkəni olub. 30 aprel 2006-cı ildə Leyla Əliyeva ilə evlənib. Mikayıl və Əli adında əkiz oğlanları var. Leyla Əliyeva və Emin Ağalarov "Stick Together" adlanan klipdə bir yerdə yer alıblar.
Hələ ki, evliliyin pozulmaması üçün çalışırıq. Mənim səyahətlərim çox olur, biz ayrı şəhərlərdə yaşayırıq, oğullarım Bakıda yaşayır.
Az sonra Leyla Əliyeva öz İnstagram səhifəsindən onun Eminlə nikahı son illər formal xarakter daşıdığını təsdiqləyib, Boşanmağımızı rəsmiləşdirməyin vaxtı çatıb və mən nikahımızı pozmaq qərarına gəldim, yazdı.
Mariyampole
Mariyampole — Litvanın yeddinci ən böyük şəhəri.
Çahargah (Qürvə)
Çahargah — İranın Kürdüstan ostanı Qürvə şəhristanının ərazisinə daxil olan kənd.
Mariyampole
Adı
Şəhərin adı Litva mənşəli şəxs adındandır.
Siz
Siz  — Fransa da kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Seryezya kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Burk-an-Bres.
INSEE kodu — 01106.
Coğrafiyası
thumb|200px|left|Kommunanın xəritəsi Kommuna Paris şəhərinin 410 km cənub-şərqində, Lion şəhərindən 65 km şərqdə və Burk-an-Bres şəhərindən 45 km cənub-şərqdə yerləşir.
Əhalisi
2010-ci ildə əhalinin sayı 324 nəfər təşkil edirdi.
Neft Daşları
Neft Daşları — Azərbaycan Respublikasının daxilində, Bakının Pirallahı inzibati ərazi vahidində qəsəbə. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 21 dekabr 2012-ci il tarixli, 519-IVQ saylı Qərarı ilə Bakı şəhəri Xəzər rayonunun Neft Daşları qəsəbə inzibati ərazi dairəsi tərkibindəki Neft Daşları qəsəbəsi Bakı şəhəri Pirallahı rayonunun inzibati ərazi bölgüsünə daxil edilmiş, Neft Daşları qəsəbə inzibati ərazi dairəsi Bakı şəhəri Xəzər rayonunun tabeliyindən çıxarılaraq Bakı şəhəri Pirallahı rayonunun tabeliyinə verilmişdir.
Xəzərin dibində neftin olması qədim vaxtlardan məlum idi. Bir çox tarixçilərin, səyyahların əsərlərində dəniz səthi üzərində mazutlu daşların görünməsi, suda qaz qabarcıqlarının çıxması təsvir edilmişdi. Dənizin həmin hissəsinin “Qara daşlar” adlandırılması da məhz bununla əlaqədar idi. Yerli sakinlər su üzərinə yayılmış nefti vedrələrlə yığıb istifadə edirlərmiş. Sakit, küləksiz günlərdə dənizə yanan bir kağız düşəndə həmin yer bir an içində alova bürünərmiş. Gecələr bu mənzərə daha cazibədar olurmuş. Bayram günlərində və ya hörmətli qonaqlar gələndə bu möcüzəli atəşfəşanlıq məxsusi nümayiş etdilər, hamını heyrətləndirərdi.
Ümumi məlumat
Neft Daşları dünyanın ilk neft platformasıdır. Neft Daşları şəhər tipli qəsəbədir və Bakının Pirallahı rayonunun ərazisinə daxildir. Xəzər dənizi səthindən azca görünən "Qara qayaların" ətrafında tikilmişdir. Abşeron yarımadasından 42 km cənub-şərqdə yerləşən bu qəsəbə dənizin dibinə bərkidilmiş metal dirəklərin üstündəki estakadalar üzərində dəniz səthindən bir neçə metr hündürlükdə tikilmişdir.
Tarixi
Hələ XIX əsrin əvvələrində (1798-ci ildə) Xəzər dənizindən (Bibi-Heybət) ilk neft alınmışdır. Ancaq sənaye istehsalı yalnız 1925-ci ildə başlamışdır. Bakı buxtasında dənizin bir neçə metr dərinliyində və ağac dirəklərin üstündə yerləşən cəmi bir quyu qazılmışdı. Sonralar Abşeron yarımadasının sahil zonasında neft və qaz ehtiyatları olan Pirallahı-Dəniz, Gürgən-Dəniz, Banka-Darvin yataqları işlənməyə başlamışdır. Bu yataqlar şərti olaraq, dəniz yataqları adlandırıla bilər, çünki onlar öz başlanğıcını qurudan götürürlər. Neft Daşlarının (Bakının 110 km-də) isə quru ilə heç bir əlaqəsi yoxdur. Neft Daşlarının yerində olan daşlı, qayalı sahəni ram etmək cəhdi ilk dəfə 1948-ci il noyabrın 14-də hava şəraiti pis olan bir gündə olmuşdur. Bortunda görkəmli neftçi-geoloq, bacarıqlı istehsalat təşkilatçısı, respublikanın Əməkdar mühəndisi, SSRİ-nin Fəxri Neftçisi, SSRİ Dövlət Mükafatı laureatı, geologiya-mineralogiya elmləri doktoru, professor Ağa Qurban oğlu Əliyev, görkəmli Azərbaycan geoloqu Ə.Əliyev və buruq üzrə mütəxəssis, 1947-ci ildə yaranmış Azneftkəşfiyyat təşkilatının rəhbəri S.Orucov olan kiçik bir gəmi (Pobeda) adacıqlara yaxınlaşdı və mütəxəssislər kiçik bir adaya düşdülər. Onlar burada ilk qazma qurğusunu və qazma briqadası üçün cəmi 14 m kv. olan evcik tikdilər. 7 noyabr 1949-cu ildə Neft Daşlarında 942 m dərinlikli 1№-li quyu (Qala lay dəstəsindən) gündəlik 100 t hasilatla istismara daxil oldu və dənizdə neftçıxarmanın əsası qoyuldu. Yatağı kəşf edən geoloq Ağa Qurban Əliyev olmuşdur. Sosialist Əməyi Qəhrəmanı, Mixail Kaveroçkin 1949-cu il noyabrın 7-də neft verən ilk quyunu həmin bu sahədə qazmışdır. Neft Daşlarını fəth edənlərin bir çoxu 1951-ci ildə birinci dərəcəli SSRİ Dövlət mükafatına layiq görüldülər.
Neft Daşlarında Neft və qaz hasilatı
Neft Daşlarında o dövrdə dünyada böyük neftçıxarma kompleksinin yaradılmasının təməl daşını görkəmli sənaye təşkilatçısı, alim, mühəndis, "Azərdənizneft" birliyinin rəisi olmuş S.A.Orucov qoymuşdur. Onun qəti inamı və yüksək tələbkarlığı işlərin sürətinin lazımi səviyyəsini təmin etmişdir. Neft Daşlarında neft və qaz hasilatının təşkili aşağıda göstərilən bir çox mürəkkəb məsələlərin həllini tələb edirdi: Neft və qaz quyularının qazılması və mənimsənilməsi; neftin mədəndaxili nəqli, yığılması və sahilə nəql edilməsi; estakadaların tikilməsi, energetika bazasının yaradılması; laya təsir üsullarının tətbiqi üçün qurğuların tikilməsi və istismarı; mal, material və avadanlıqlann qəbulu və saxlanması; yaşayış obyektlərinin inşası; şirin su və ərzaq problemləri; nəqliyyat vasitələrinin təmini; sosial məsələlərin həlli və sairə. Neft Daşlannda neft və qaz hasilatının artırılmasında L.A.Məclumov, S.A.Orucov və Y.Ə.Səfərov tərəfindən təklif olunan böyük qabaritli blok-özül "MOS" müstəsna rol oynadı. Sonradan "MOS" tipli konstruksiyanın "Dənizneft) və "Dəniz MOS" bloklar təkmilləşdirildi. Bu konstruksiyalar Neft Daşlan akvatoriyasında neft və qazın intensiv çıxanlmasına imkan vermişdir.
Neft Daşlarında quyuların istismarı
Neft Daşlannm istismara verildiyi vaxtdan indiyə qədər yüzlərlə hasilat və suvurma quyusu qazılmışdı. Neft Daşlarında neft və qaz quyuları qazma sahəsində maili istiqamətləndirilmiş quyular topasunu elmi əsaslandırılmış sürətli tikintisi layihəsi işlənmiş və həyata keçirilmişdir. Quyulan qazmada mütərəqqi texnologiya, quyu lüləsinin səmərəli konstruksiyası və qazma məhlullarının resepturası, maili istiqamətləndirilmiş lülələrin qazma parametrlərini asan idarəetmə üsulu, ikinci lülənin kəsilmə dərinliyini müxtəlif sürətdə dəyişdirmə üsulu, etibarlı maddi-texniki təminat şəraitinə hazırlıq — köməkçi işlərə sərf olunan vaxtın azaldılması üzrə kompleks tədbirlər işlənib tətbiq edilmişdir.
Neft Daşlarında yataqlar
Neft Daşlarında Avropada ilk dəfə olaraq dərinliyi 3183 m, mailiyi 2040 m olan quyu rekord sürətlə qazılaraq Avropa rekordu qazanmışdır. Neft Daşlan yatağında ən böyük hasilat 1967-ci ildə olmuşdur — 7,6 mln. ton 1970-a illərdə Neft Daşları kimi unikal bir yataqda neft hasilatının azalmağa başlaması istisnara yeni yataqların verilməsini tələb edirdi. Belə yataqlardan biri də Neft Daşlarının yaxınlığında yerləşən 28 Aprel (indiki Günəşli )	yatağı idi. Bu rayonda dənizin dərinliyindən 80–160 metr olması səbəbindən hidrotexniki qurğuların layihələndirilməsi və inşası ən böyuk problem idi. Nəhayət, "Dənizneftqazlayihə" DETLİ-nin apardığı çox gərgin iş öz bəhrəsini verdi. 1978-ci ildə bir saylı dərin dəniz stasionar özülünün (DDÖ) inşası başa çatdırılaraq qazma işlərinə başlanıldı və 1979-cu ildə qazması qurtaran ikinci quyudan 300 ton/gün miqdarında yüksək keyfiyyətli neft axını alındı. Beləliklə, "28 Aprel", müstəqilliyimizi qazandlqdan sonra isə "Günəşli" adı verilmiş yeni, çox böyük sənaye əhəmiyyətli bir yataq açıldı. Bu yatağın abadlaşdırılması işləri çox böyük sürətlə aparıldı. İlk vaxtlar "Günəşli"də çıxarılan bütün neft "Neft Daşlan"mn yığım, hazırlama və nəql sisteminə keçirildi, ilk dövrlərdə burada Neft Daşlarında 1 mədənin tərkibində bir sahə, daha sonra isə müstəqil mədən təşkil edildi. Artıq "Günəşli"də 1989-cu ilin axırlarında 10 ədəd DDÖ-dən qazılan 100-dən çox quyu fəaliyyət göstərirdi, illik hasilatın həcmi isə 6,0 min tona yaxın idi. 1990-cı ilin yanvar ayında "Neft Daşlan" NQÇl-nin Güneşli yatağında yerləşən mədəni ləğv olundu. Yeni "28 may" adına NQÇİ-i yaradıldı. Neft Daşlan NQÇİ-də Neft Daşlan yatağı ilə bərabər Palçıq Pilpiləsi yatağı da istismar olunur. Hər iki yataq mürəkkəb geoloji quruluşlu olmaqla, yüksək karbohidrogen ehtiyatlanna malikdirlər.
Neft daşlarında Palçıq pilpiləsi
Palçıq pilpiləsi yatağında axtarış kəşfiyyat işlərinə 1952-ci ildən başlanmış, 1953-cü ildə 261 saylı quyudan fontan üsulu ilə 40 ton gündəlik hasilatla neft alınmışdır. Axtarış-kəşfiyyat işlərini genişləndirməklə yatağın geoloji quruluşu, neftli-qazlı sahələrin hüdudlan (yatağın uzunluğu 11 km, eni 2,5 km-dir), litoloji və fiziki xassələri öyrənilərək, 1968-ci ildə yatağın ehtiyatı hesablanmış, ən nəhayət, son ehtiyatın hesabatı "Dənizneftqazlayihə" DETLİ tərəfindən 2001-ci ildə aparılmışdır. Çıxanla bilən neft ehtiyatı 13,8 mln, ton hesablanmış, son neftvermə əmsalının 0,229-a çatdınlması 2002-ci ildə tərtib edilmiş işlənmə layihəsində öz əksini tapmışdır. İşlənmən başa çatdırılması 2030-cu ilə qədər davam edəcəkdir. Palçıq pilpiləsi yatağının sənaye əhəmiyyətli işlənməsi 1963-cü ildən başlanmış 2006-cı il tarixində 8,768 mln. ton neft, 613 mln.m³ qaz hasil edilmişdir. Cari neftvermə əmsalı 0,126-ya bərabər olmuşdur. Hələ 1943-cü ildə S.A.Orucovun təklifi və təkidi ilə "İzmail" neftdaşıyan lixterdən kran gəmisi kimi istifadə olunardı. Az sonra bir neçə gəmi də neftçilərin ixtiyarına verildi. 1951-ci ilin fevralında Neft Daşlarından neftlə dolu ilk tanker sahilə göndərildi.
Neft donanması
Neft və qaz yataqlarının kəşfiyyat və istismarında deniz neftçilərinə xidmət göstərmək məqsədilə keçmiş SSRİ Nazirlər Sovetinin qərarına əsasən 1949-cu ildə "Neft Donanması" idarəsi yaradılmışdı. 1953-cü ildə idarənin adı dəyişdirilərək "Xəzərdənizneftdonanma" idarəsi adlandırılmışdı. 1949-cu ildə 66 ədəd üzən vasitələr, az güclü yedək gəmiləri, yeni tikilmiş "Akademik Qubkin" və "Professor Qolubyatnikov" gəmiləri donanmanın tərkibinə qəbul edilmiş və Neft Daşlarının yaradılması zamanı qarşıya çıxan problemlərin həllində yaxından köməklik göstərmişdir. 1950-ci ildə "Azərbaycan" kran və "Bolşaya Volqa" yük gəmiləri donanmaya gətirilərək istifadəyə verilmişdir. 1963-cü ildə 600 nəfərlik "B.Babazadə", iki ildən sonra isə "Volqoqrad" sərnişin gəmiləri alındı ki, bu da Neft Daşlarına sərnişin daşınmasını təmin etdi. Hazırda həmin gəmiləri "Sabit Orucov" və "General M.Əsədov" sərnişin daşıyan gəmiləri əvəz edir. Dənizdə geniş miqyasda qazma işləri aparmağa imkan yaradan kran gəmiləri, dənizin 195 m və 300 m dərinliyində işləyə bilən boru- düzən "Süleyman Vəzirov" və "İsrafil Hüsey- nov" gəmiləri, 2500 t yükqaldırma imkanına malik "Azərbaycan" kran gəmisi, 18000 t ağırlığında özül, blok-modul daşıyan "STB-1" barjası, 300 m dərinlikdə sualtı işlər görmək imkanı olan "Akademik Tofiq İsmayılov" dalğıc gəmisi və s. xarici ölkələrdən alınıb "Xezərdənizneftdonanma" İdarəsinə verilmişdir. Onu da qeyd etmək lazımdır ki, Neft Daşlarında çıxarılan neft sahilə tankerlərlə daşınırdı. O zaman Neft Daşlan üçün tankerlərdən asılılıq ən çətin problem sayılırdı. Qasırğa zamanı tankerlər körpüyə yan ala bilmirdi, neft yığılırdı və quyuların bağlanmasının real təhlükəsi yaranırdı. 1980-ci illərin əvvəllərində Neft Daşlan ilə Dübəndi arasında diametri 377 mm olan 64 km-lik və diametri 500 mm olan 64 km-lik 2 sualtı neft boru kəməri çəkildi. Beləliklə də, Neft Daşlanndan və "28 may" NQÇİ-dən çıxarınlan neftin sahilə daşınması problemi həll olundu.
Səyyahlar Neft Daşları haqqında
Ərəb səyyahı Məsudi 915-ci ildə Bakıda ol¬duğu zaman belə yazır: "Bakıya gəmilər üzüb gəlir, burada ağ neft mənbələri vardır. Dünyada ağ neft hasil edən başqa belə bir yer yoxdur…".
Alman Enqelbert Kempfer 1684-cü ildə Bakı yaxınlığında yerin təkindən çıxaraq yanan, alovlanan tüstünü, buxarı təsvir edir, onlardan neft qoxusu gəldiyini, neftdən ayrılan qazdan peçlərdə və lampalarda alovu saxlamaq üçün istifadə olunduğunu qeyd edir və neft quyulan haqqmda yazır.
Rus sıyyahı M.Voynoviçin XVIII əsrdə Xəzər dənizini və Azərbaycanı öyrənmək üçün Rusiya buraya hərbi kəşfiyyat məqsədli bir neçə ekspedisiya təşkil etmişdi. 1701-ci ildə I Pyotrun əmrilə yaradılmış Xəzər donanmasında 1721-ci ildə artıq 120-ə qədər gəmi vardı. I Pyotrun sağlığmda Xəzər dənizinə bir neçə ekspedisiya göndərilmiş, dənizin və onun sahillərinin kifayət qədər dəqiq xəritəsi çəkilmişdir. Sonralar admiral M.Voynoviçin ekspedisiyası Xəzər dənizinin coğrafi və geoloji xarakteristikasını öyrənərək Renos (indiki Çilov) adası rayonunda dəniz səthində üzən neft təbəqəsinin təsvirini vermişdi. 1809-cu ildə Peter-burqda nəşr olunan lstoriçeski jumalın da yazılir ki, …Renos adası rayonunda dəniz suyu ağır və yağlıdır, kəskin neft qoxusu verir. Adanın yaxınlığında ekspedisiya iri neft gölməçələri də aşkar etmişdi.
Rus səyyahı A.S.Kriçavski 1776-cı ildə çap olunmuş Xəzərə seyahət kitabında məşhur rus səyyahı A.S.Kriçavski yazır ki, sakit dənizdə çıxıntılı qaya daşlarının ətrafinı yağlı maye ilə örtülü olması, suyun di¬bindən qaz qabarcıqlanın püskürməsi sahədə qaynayan vulkan kraterinə bənzəyirdi.
G.V.Abix XIX əsrin ikinci yarısında görkəmli alim- geoloq G.Abixin təşəbbüsü ilə Xəzər dənizinin, Bakı rayonunun və bütün Abşeron yarımadasının fiziki-coğrafi və geoloji öyrənilməsi başlandı. 1846-cı ildə Bakı yaxınlığındakı neft- qaz yataqlarının tədqiq edən G.Abix Xəzərin dərinliklərində və adalarında böyük neft yataqlarının olduğu fikrini söylədi. 0,1864-cü il¬də Xəzər dənizinin və Abşeronun faydalı qazıntı ehtiyatlan haqqındakı tədqiqatlanmn nəticələrini dərc etdirdi. G.V.Abix Neft Daşlarının geomorfoloji izahını, sualtı daşlann yerləşmə şəklini göstərmişdir.
N.l.Lebedev 1898-ci ildə geoloq N.l.Lebedev zəngin neft yatağı olan Bibiheybət buxtası rayonunda dəniz dibindən neftçıxarma təklifini vermişdir. Dənizdə neft yataqlarının işlənməsi layihəsini işləyən ilk alim-geoloq isə D.Qolubyatnikov olmuşdur. O, apardığı böyük geoloji tədqiqatların nəticəsində aşkar edilmiş neft və qaz yataqlarının müqayisəli təsvirini vermişdir. Xüsusən onun Bibiheybət neft yatağının işlənməsi haqqındakı təklifləri çox qiymətli idi. Tarixi mənbələrdən bəlli olur ki, XVIII əsrin axırlarında Bibiheybət hövzəsinin sahilə yaxm hissəsində iki əl quyusu qazılmışdı. Başqa bir maraqlı məlumata görə, 1825-ci ildə Bakı sakini Qasım bəy Mənsurov dənizdən taxta ilə təcrid etdiyi sahədə qazılmış quyudan gündə 4–5 çəllək neft çıxarırmış.
V.Zqlenitskinin Əsrin sonlarında bir sıra mütəxəssislər dənizin dayaz yerlərində tikilmiş meydançalardan neft quyusu qazmaq üçün layihələr işləyirdilər. Onlardan birinin — V.Zqlenitskinin layihələri diqqəti daha çox cəlb edirdi. Lakin rəsmi dairələr bu layihələrin həyata keçirilməsinin mürəkkəbliyini, çox vəsait tələb etməsini göstərərək onları rədd edirdilər. Neft daşlarında layihələr Əsrin əvvəllərində Xəzər dənizinin dərinliklərindən neftçıxarma ideyası geniş yayıldı. Bu dövrdə 20-ə qədər layihə işlənib rəsmi təqdim olunmuşdu. 1909-cu ildə Bibiheybət buxtasının torpaqlanması başlandı və 350 ha sahə yalnız 20 ilə torpaqla örtüldü. XX əsrin 30-cu illərində Xəzər müxtəlif sahələrində axtarışlar, bununla yanaşı, müxtəlif texniki problemlərin həlli üzrə işlər aparılırdı. Dəniz geofizikasında yaradılan yeni texniki vasitələr, xüsusi gəmilərdən istifadə ilə çəkilmiş xəritələr, geoloji tədqiqatlar Xəzər akvatoriyasının çox hissəsində neftçıxarmanın perspektivli olmasım bir daha təsdiqlədi. Müəyyən edilmiş sahələrdə aparılan ilkin axtarışlardan sonra layihə işlərinə başlandı. Belə sahələrdən biri Pirallahı adasının şimalında, dənizin dərinliyi 7 m olan hissəsində idi. Burada neft layları 60 m dərinliyində yerləşirdi. Bu da xüsusi özüllər yaradılması zərurətini göstərirdi. 1932–1933-cü illərdə Bibiheybət buxtasında dərin quyular qazmaq üçün iki taxta özül tikildi. Sonralar, 1935–1936-cı illərdə Pirallahı adasının şimal-qərb hissəsində də özüllər tiki¬lir. Bunlardan qazılan quyular gündə 150–300 neft verirmiş. Lakin bu özüllər qısa bir müddət¬dən sonra sıradan çıxdığı üçün yeni texniki vasitələrin yaradılması tələb olunurdu.
N.S.Timofeyevin layihəsi üzrə 1938-ci ildə yenə Pirallahı adasımn şimalında fordi metal özül tikildi və kəşfiyyat işləri başlandı. Lakin II Dünya müharibəsinin başlanması dənizdə geoloji-kəşfiyyat işlərini 1944-cü ilə qədər da¬yandırdı. Buna baxmayaraq, elmi-tədqiqat işləri davam etdirilirdi. 1944-cü ilin 24 sentyabrında Ümumittifaq müsabiqə elan edildi. Müsabiqənin şərtlərinə görə, təklif olunan dəniz özülü uzun müddət çətin dəniz şəraitində, dərin sularda fasiləsiz qazma işlərinə imkan yaratmalı idi. Müsabiqədə qalib gəlmiş iri qabaritli LAM sistemli konstruksiya Oktyabr inqilabı Maşınqayırma zavodunda hazırlandı və Gürgan-dəniz yata¬ğında quraşdırıldı. Hələ XVII-XVIII əsrlərdə Xəzər dənizində işləyən ekspedisiyalar dəniz səthindən yuxarı çıxan qayalarda Qara Daşlar (indiki Neft Daşlan) adlanan daş adacıqlarda sakit havada təbii neft təzahürü görmüşdü. 1930-cu ildə akademik Y.M.Qubkin Neft Daşlarında olmuş və burada neftin mövcudluğu haqqında mülahizələr söyləmişdir. Geoloqlar aydınlaşdırmaq istəyirdilər ki, bu qayalar altında — yerin təkində sənaye əhəmiyyətli neft varmı, yoxsa uzun geoloji zaman müddətində bütün neft yer üzünə çıxıb tükənmişdir.
thumb|200px|right|Neft Daşları poçt markasında
Neft Daşları yatağının işlənilməsi
Neft və qaz yataqlarının işlənməsi çox mürəkkəb, çoxsahəli, geoloji və elmi-texniki-texnoloji bir prosesdir. Bu prosesin həyata keçirilməsi və idarə olunması müəyyən qanunauyğunluqlarla elmi sistem üzrə aparılır. Neft və qaz yataqlannm işlənilməsi bir sıra kompleks məsələləri, o cümlədən yataqların potensial ehtiyatlarının hesablanması, hasilat və suvurucu quyuların sayının təyin edilməsi və onların qazılması, quyuların istismar texnikası və texnologiyası, mədənlərin abadlaşdırılması, hasil edilən məhsulun yığılması, hazırlanması və istehlakçıya çatdırılması və digər məsələləri əhatə edir. Dənizdə neft-qaz yataqlarının axtarışı və işlənilməyə verilməsi ilə əlaqədar yuxanda göstərilən məsələlərə hidrotexniki qurğuların seçilməsi, layihələndirilməsi və quraşdınlması kimi mürəkkəb məsələ də əlavə olunur. 1940-cı illərin axırından başlayaraq, həm quru sahələrində, həm də dənizdə bir sıra yeni neft və qaz yataqlarının işlənilməsi geoloji-texnoloji layihələr əsasında aparılmağa başlanmışdır. İşlənmə prosesində çıxarılan hasilatın dinamikasında dövr, mərhələ müşahidə olunur;
İkinci mərhələ yataqda hasilatın nisbətən sabitləşməsi müşahidə olunur ki, bu da əsas etibarilə lay enerjisinin saxlanması məqsədilə onlara süni təsir üsullarının tətbiqi nəticəsində əldə edilir.
Üçüncü mərhələ yataqlardan çıxanlan hasilatın azalması dövrüdür ki, bu da lay enerjisinin azalması, quyuların məhsulunun sulaşması, onların fəaliyyətdən çıxması nəticəsində baş verir.
Yuxarıda göstərilmiş elmi-tədqiqat və praktiki işlərin icra edilməsi və eyni zamanda yeni quyuların da qazılması nəticəsində yataqların (fərdi yataqların) qeyri-müəyyənliyinin kəskin azaldılmasına, bu isə ikinci mərhələnin daha səmərəli həyata keçirilməsinə imkan verməlidir. Neft Daşlannda 12 lüləlik əlavə bir platformanın tikintisi planlaşdırılır. Ondan 60 quyunun qazılacağı nəzərdə tutulur. Bu DSP yatağın ikinci nəfəsini açacaqdır və əfsanəvi Neft Daşlarının cavanlaşdınlmasl üzrə işlərin əsas hissəsini təşkil edəcəkdir.
1949-cu ildən burada 1940 quyu qazılmışdır, 160 mln ton neft, 12.3 mlrd m kub. qaz əldə edilmişdir. Bu gün orada 377 quyu fəaliyyətdədir və hər biri sutkada orta hesabla 5 t. neft verir. Hər gün Neft Daşlarında 5–6 yeni quyu qazılır və bunların hərəsisin ilk dövrdə sutkada 15–16 ton neft verməyə imkanı var. Bu göstərici Çıraq-1 stasionar platforması ilə müqayisədə (sutkada 2 min t), əlbəttə, çox deyil. Ancaq yaddan çıxarmaq lazım deyil ki, Azərbaycanda neft sənayesinin inkişafına məhz Neft Daşları təkan verdi.
Bu gün
Bunun nəticəsində bu gün Azərbaycanda 1994–2020-ci illərdə bağlanmış 17 iri neft sazişlərinin həyata keçirilməsi uğrunda dünyanın 14 ölkəsi, 37 xarici neft kampaniyaları işləyir. Qeyd etmək lazımdır ki, "Azəri", "Çıraq", neft ehtiyatı 640 mln t., qaz 100 mlrd m kub, qaz kondensatı 700–150 mln t olan "Günəşli", təbii qaz ehtiyatı 100 mln t olan karbohidrogen struktur bloku D222 sazişlərində "Lukoyl" da iştirak edir. Azərbaycanın "ARDNK" və Rusiyanın "Lukoyl" arasında əlaqələrin daha da genişlənməsi üçün 1999-cu ildə Bakıda memorandum imzalanmışdır. Ancaq bunların hamısı Neft Daşlarından başlamışdır. 2015-ci ildə “Neft Daşları”nda 438 neft quyusundan gündəlik 2600 ton “qara qızıl” hasil edilib.
Maraqlı faktlar
1999-cu ildə dünya ekranlarına çıxan və Ceyms Bondun sərgüzəştləri silsiləsindən növbəti film olan Dünya kifayət deyil filminin bəzi kadrları Neft Daşlarında lentə alınmışdır.
Aldaşın
Aldaşın — İranın Ərdəbil ostanının Sərein şəhristanı, Ab-e Garm kəndistanı ərazisinə daxil olan kənd. 2006-cı il siyahıya alınmaya görə kənddə 695 nəfər yaşayır (146 ailə).
Fəxrabad (Qürvə)
Fəxrabad — İranın Kürdüstan ostanı Qürvə şəhristanının ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 215 nəfər yaşayır (48 ailə). Əhalisini kürdlər təşkil edir.
Eyvaz Kərimov
Kərimov Eyvaz Əzizağa oğlu — Qarabağ müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Kərimov Eyvaz Əzizağa oğlu 10 dekabr 1975-ci ildə Biləsuvar rayonu Amankənd kəndində anadan olub. 1994-cü il aprel ayının 27-də Ağdamın Güllücə kəndində qəhrəmanlıqla şəhid olmuşdur.
Təltifləri
Amankənd kənd tam orta məktəbi Eyvaz Kərimov adını daşıyır.
Avstraliya-Asiya Aralıq dənizi
Avstraliya-Asiya Aralıq dənizi — Sakit okeanın Avstraliya və Asiya arasındakı dəniz hövzələri qrupunun ümumi adı. Ən böyük dənizləri: Cənubi Çin, Yava, Sulavesi, Sulu, Flores, Banda, Arafur və Timor. Ümumi sahəsi təqriən 8 milyon km2-dir. Dərinliyi 8,547 metrə qədərdir.
Arzu-Qəmbər dastanı
250px|thumb|right|"Arzu-Qəmbər" dastanı Arzu-Qəmbər dastanı— İraq-Türkman və Azərbaycan folklorunda ən məşhur dastan
Nomikosun binası (Taqanroq)
Nomikosun binası — Rostov vilayəti Taqanroq şəhəri ərazisində yerləşən tarixi arxitektur bina. XIX əsrin ikinci yarısında inşa edilmişdir. Bina Taqanroq şəhəri Qreçeskaya küçəsi, 53 ünvanında yerləşir. Regional əhəmiyyətli mədəni irs siyahısına daxildir.
Tarixi
Qreçeskaya küçəsi, ev 53 ünvanında yerləşən bina XIX əsrim dördüncü yarısında inşa edilmişdir. Bina II gildiya taciri Nikolay Mixayloviç Lombakonun ailəsi üçün nəzərdə tutulmuşdur. Onun həyat yoldaşı Pavlina Vasilivna olmuşdur. Onların çoxlu sayda uşaqları vardı. Onların ilk övladı 31 yanvar 1867-ci ildə doğulmuşdur. İlk oğlunun adı Vasili olmuşdur. Bir necə ildən sonra isə qızlatı Mariya doğulmuşdur. 1866—1867-ci illərdə binanın mülk sahi sahibi dəyişir. Bu zaman bina Anton Fmitrievuç Nomikosun həyat yoldaşı Kalomir Vasilevnaya məxsus olmuşdur.
Anton və Kalomirin ailəsi çox uşaqlı olmuşdur. Oda məlumdur ki, onların Vasili, Kaliop, Yekaterina, Mixail, Yevangekiya və Aleksandra adlı övladları olmuşdur. Kalomira Nomikos binanın inşasına böyük diqqət ayrır. Onun əri şəhərdə makaron biznesi ilə məşğul idi. Üstəlik onun 1882-ci ildə inşa etdirdiyi un dəyirmanı vardı. Onun istehsal etdiyi məhsullar dəfələrlə mükafatlara layiq görülmüşdür
Nomikosun binası 1925-ci illərə qədər Nomikosun vərəsələrinə məxsus olmuşdur. 1941-ci ildə tikili ictimai binaya keçmişdir. 1992-ci ildə regional əhəmiyyətli mədəni irs siyahısına daxildir.
Təsviri
Bina iki mərtəbədən ibarət edir. Tikili kərpiç stilinə sahibdir. Küçənin küncündə yerləşir. Mərtəbələr arasında karnizlər vardır.
NGC 6284
NGC 6284, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış kürəşəkilli ulduz topasıdir. Göy üzündə İlandaşıyan bürcü istiqamətində yerləşir. IX tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Kamalabad-i Şahabiyə (Qürvə)
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 180 nəfər yaşayır (42 ailə). Əhalisini kürdlər təşkil edir.
Pediatrik neyrocərrahiyyə
Pediatrik neyrocərrahiyyə sinir sistemi, beyin və onurğa beyni ilə əlaqəli cərrahi prosedurları özündə cəmləşdirən və operativ nevroloji xəstəlikləri olan uşaqları müalicə edən neyrocərrahiyyənin alt ixtisasıdır.
Tarixi
1929-cu ildə Harvi Kuşinq və Frank İnqreham tərəfindən əsası qoyulan Boston Uşaq Xəstəxanası ABŞ-də uşaqlar üçün ixtisaslaşdırılmış neyrocərrahiyyə xidməti göstərən ilk xəstəxana idi.
2009-cu il etibarı ilə ABŞ-də 200-dən az uşaq neyrocərrahı var idi. Onların təxminən 80%-ni kişilər təşkil edirdi. Son 25 ildə uşaq neyrocərrahiyyəsi proqramını 391 həkim bitirib. Onların yalnız 70%-i böyüklər üçün neyrocərrahiyyədən ilk növbədə uşaq neyrocərrahiyyəsinə yönəlib. Onların təxminən 70%-i isə akademik tibbdədir.
Ağac sarmaşığı
Ağac sarmaşığı (Cobaea L.)-yabanı halda dağlıq,tropik meşələrdə bitən iri kol bitkisidir.Şaxələnmiş bığcıqları vaitəsilə bitkilərə sarmaşır.Ağac sarmaşığı yarasalar və ya iri gecə kəpənəkləri vasitəsilə tozlanır.Cinsin iki növü vardır:sallaqçiçəkli ağac sarmaşığı (C.penduliflora) və sarmaşan ağac sarmaşığı (C.scandens).Sarmaşan ağac sarmaşığı dekorativ gülçülükdə şaquli yaşıllaşdırmada geniş istifadə olunur.Ağac sarmaşığı gövdələri 3 m uzunluqda olan bitkidir.İlk istifadə edilən növün gülləri al-qırmızı rəngdə olub, diametri 9 sm-ə çatır.Mədəni formasının (C.scandens f.alba) sarı gülləri vardır.Gül və zoğları əvvəlcə yaşıl rəngdə,sonradan al-qırmızı olur.Ağac sarmaşığı şitil üsulu ilə yetişdirilir.Torpağı əkəndən sonra şitilləri sulamaq lazımdır.Ağac sarmaşığı lian bitkilərə aiddir.Onun inkişaf etməsi üçün taxta və metal konstruksiyalardan dayaq qurulur və buna əsasən müxtəlif kompozisiyalar yaradılır.Azərbaycanda təbii halda meşələrdə,mədəni halda isə yaşıllaşdırmada və parkların salınmasında istifadə olunur.
Göyçay bələdiyyələri
Göyçay bələdiyyələri — Göyçay rayonu ərazisində fəaliyyət göstərən bələdiyyələr.
Tarixi
Azərbaycanda bələdiyyə sistemi 1999-cu ildə təsis olunub.
Uilyam Horatio Pauel
Uilyam Horatio Pauel — Amerikalı teatr və kino sənətçisi.
Broadway səhnəsində uğurlu karyerasından sonra 1922-ci ildə Sherlock Holmes filmində kiçik bir rol ilə sinemaya addım atır. MGM ulduzu olaraq, Myrna Loy ilə birlikdə on dörd filmdə oynayıb. The Thin Man (1934), My Man Godfrey (1936), Life with Father (1947) adlı filmlərdəki performansı ilə 3 dəfə Ən yaxşı kişi roluna görə Oskar mükafatına namizəd göstərilib. O, təqaüdə çıxmasının 30-cu ilində, 1984-cü ildə Palm Springsdə ürəyinin dayanması səbəbilə 91 yaşında vəfat etdi.
Həyatı
1892-ci ildə Pittsburqda anadan olan Uilyam Pauel, Nettie Manila və mühasib işləyən Horatio Uarren Pauelin yeganə övladı idi. 1907-ci ildə gənc Uilyam ailəsi ilə birlikdə Missuri ştatının Kanzas Siti şəhərinə köçdü və dörd il sonra Mərkəzi Liseyi bitirdi.
Ölümü
Pauel təqaüdə çıxdıqdan təxminən 30 il sonra, 5 mart 1984-cü ildə 91 yaşında ürək çatışmazlığından Palm Springsdə, Kaliforniyada vəfat etdi. O, Kaliforniya ştatının Katedral şəhərindəki Səhra Memorial Parkında üçüncü həyat yoldaşı Diana Lyuis və yeganə övladı, oğlu Uilyam Devid Pauelin yanında dəfn edilib.
Paper
Paper — İslandiyanın 2017 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsindəki mahnısı.
Mahnını ifa edən müğənni Svala eyni zamanda mahnının island dilində olan versiyasını da ("Ég veit það") təqdim etmişdir. Mahnı Svala, Svalanın həyat yoldaşı Einar Eqilsson və eyni zamanda Lester Mendes, Lili Elise tərəfindən bəstələnmişdir.
Şəkilli kitab
Şəkilli kitab — vizual və şifahi hekayəni birləşdirən kitab növüdür. Əsasən mətn vasitəsilə izah edilən povestlə, bunu ilk növbədə ardıcıl şəkillər vasitəsilə edən komikslərdən fərqlənirlər və əsasən uşaqlara hədəflidirlər. Şəkilli kitablardakı təsvirlər yağlı boyalar, akril, akvarel və karandaş kimi müxtəlif vasitələrdə hazırlana bilər. Şəkilli kitablar çox vaxt uşaqlara dil inkişaf etdirməyə və ya dünyanı anlamağa kömək edən pedaqoji resurslar rolunu oynayır.
Hədəf auditoriyası
Şəkilli kitablar gənc uşaqlar üçün nəzərdə tutulub. Çoxları uşağın başa düşə biləcəyi, lakin mütləq oxuya bilməyəcəyi lüğətlə yazılmışdır. Bu səbəbdən, şəkilli kitabların uşaqların həyatında iki funksiyası var: böyüklər onları əvvəlcə kiçik uşaqlara oxuyur, sonra isə oxumağı öyrənməyə başlayan kimi uşaqlar özləri oxuyurlar.
Kateqoriyalar
Stol kitabları — kitablarla daha az diqqətli olmağa meyilli olan gənc uşaqlar üçün möhkəm kartonda çap olunmuş şəkilli kitablardır. Həm üzlük, həm də daxili səhifələr üçün kartondan istifadə olunur. Səhifələr xüsusi olaraq qatlanır və bir-birinə bağlanır.
Kaniçay (Qürvə)
Kaniçay — İranın Kürdüstan ostanı Qürvə şəhristanının ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 107 nəfər yaşayır (26 ailə). Əhalisini kürdlər təşkil edir.
Kövsər şəhristanı
Kövsər şəhristanı - Ərdəbil ostanı nın (vilayətinin) şəhristanlarından biri və Ərdəbil ostanında inzibati ərazi vahidi. Şəhristanın inzibati mərkəzi Givi şəhəridir.
thumb|Kövsər şəhristanının [[Ərdəbil ostanı ndakı yerləşimi]] 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhristanın əhalisi 27,472 nəfər və ya 16,085 ailədən ibarət idi. Əhalisinin əksəriyyəti azərbaycanlılardan ibarətdir və azərbaycan dilində danışırlar.
Ağaver (İğdır)
Ağaver — Türkiyənin İğdır ilinin İğdır ilçəsinə daxil olan kənd.
Tarixi
20 avqust 1745-ci ildə Nadir Şah ilə Osmanlıların "Vağaver" adı verilən yerdə döyüşməsi qeyd edilmişdir. 1901 və 1928-ci illərdə aparılaq qeydlərə görə kəndin adı ermənicədə "duz hörən" anlamına gələn "Ağaver" şəklinde keçir. 1960-cı ildən sonra adı "Çavuşbaxça" olaraq dəyişdirilir. Uzun illər bu adla qeydlərə keçir. 2010-cu ildə təkrar "Ağaver" olaraq adlandırılır.
Əhalisi
1886-cı il məlumatına görə kənddə 241 nəfər azərbaycan türkü yaşayırdı.
Yaddaşın dəyişməzliyi
Yaddaşın dəyişməzliyi (La persistència de la memòria) 1931-ci ildə sürrealizm cərəyanının ən məşhur nümayəndələrindən biri olan Salvador Dali tərəfindən çəkilmiş sürrealist rəsm əsəri.
1932-ci ildə 250 ABŞ Dolları qarşılığında satılan tablo,1934-cü ildən etibarən Nyu-Yorkdaki  National Museum of Art'da sərgilənməkdədir.
= Haqqında = Sürrealistik əsər əriyən cib saatlarını mövzu almaqdadır.Bu,Dalinin o illərdəki "yumuşaqlıq" və "sərtlik" anlayışına işıq tutmaqdadır.
Geniş bir qum çölü təsvir olunan əsərdə ki, əriyən saatlar ideyasını Dali avqust günəşi altında əriyən kamamber pendirindən götürüb. Əsəri zamanın dəyişməzliyi anlayışına protesto kimi də yozmaq mümkündür.
Rəsmin mərkəzi hissəsində canavar və insan obrazının sintezini görürük. Tablonun sol hissəsində olan saatın üzərində isə ölümü və qadın cinsiyyət orqanını simvollaşdıran qarışqaları görmək mümkündü.
Firudin Köçərli
Firudin Qasım oğlu Köçərli (28 dekabr 1920, Gədəbəy — 2004, Bakı) – Azərbaycan filosofu, fəlsəfə elmləri doktoru (1966), akademik, AEA-nın həqiqi üzvü (1976), professor (1968).
Həyatı
Firudin Köçərli 1945-ci ildə Bakı Dövlət Universitetinin Tarix fakültəsinin nəzdində olan Fəlsəfə şöbəsinə daxil olmuşdur. Universitetdə Tələbə Həmkarlar Təşkilatının sədri seçilən Köçərli universiteti fərqlənmə diplomu ilə bitirmişdir.
Əmək fəaliyyəti
Firudin Köçərli 1953–1958-ci illərdə Azərbaycan Dövlət Universiteinin Fəlsəfə kafedrasının dosenti vəzifəsini icra etmişdir. O, 1958–1967-ci illərdə Azərbaycan Elmlər Akademiyasının Fəlsəfə sektorunun rəhbəri olmuş, 1967-ci ildən 1985-ci ilə qədər Fəlsəfə və Hüquq İnstitutunun direktoru vəzifəsində fəaliyyət göstərmişdir. Akademik ömrünün sonunadək bu institutda fəaliyyət göstərmişdir.
Elmi fəaliyyəti
Akademik Firudin Köçərlinin elmi-tədqiqat fəaliyyəti əsasən Azərbaycanda fəlsəfə və ictimai fikir tarixinin, dialektik və tarixi materializmin, etika və estetika problemlərinin tədqiqinə yönəldilmişdir. Azərbaycanın bir çox elm və mədəniyyət xadimlərinin fəlsəfi baxışlarına dair tədqiqatlar aparmış, həmin tədqiqatlırın nəticələri onun nəşr etdiyi kitab və monoqrafiyalarında öz əksini tapmışdır. Habelə F. Köçərlinin apardığı tədqiqatlar Moskvada nəşr olunan "SSRİ də fəlsəfə tarixi" adlı kitaba daxil edilmişdir.
Akademik F. Köçərli uzun illər SSRİ Fəlsəfə Cəmiyyəti Azərbaycan bölməsinin sədri olmuşdur. O, Çexoslovakiya, Kanada, Skandinaviya ölkələrində çıxışlar etmişdir.
Ailəsi
Firudin Köçərli Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının həqiqi üzvü, tarix elmləri doktoru, professor Tofiq Köçərlinin qardaşıdır.
Vəfatı
Firudin Köçərli 2004-cü ildə Bakı şəhərində vəfat etmişdir.
Sivryo-an-Domb
Talisyo  — Fransa da kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — En. Otvil-Lones kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Belle.
INSEE kodu — 01417.
Coğrafiyası
thumb|200px|left|Kommunanın xəritəsi Kommuna Paris şəhərinin 410 km cənub-şərqində, Lion şəhərindən 65 km şərqdə və Burk-an-Bres şəhərindən 45 km cənub-şərqdə yerləşir.
İqtisadiyyatı
2010-cu ildə əmək qabiliyyətli 192 nəfər arasında (15–64 yaş arasında) 146 nəfər iqtisadi cəhətdən fəal, 46 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici — 76,0%, 1999-cu ildə 70,4%). Aktiv 146 sakindən 139 nəfər (79 kişi və 60 qadın), 7 nəfər işsiz (3 kişi və 4 qadın) idi. 46 hərəkətsiz 11 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 22 nəfər təqaüdçü, 13 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
Ana Koloviç Lesoska
Ana Koloviç Lesoska — 2011-ci ildən bəri nəsli kəsilməkdə olan Balkan vaşaqı  da daxil olmaqla, nəsli kəsilməkdə olan növlərin qorunması üçün Mavrovski Milli Parkında hidroelektrik enerjisi üçün bəndlərin inşasına qarşı çıxan bir makedoniyalı bioloq. O, Şimali Makedoniya hökumətini milli parkda daha bənd tikintisini dayandırmağa razı salmağı bacarmış, bu da Dünya Bankı və Avropa Yenidənqurma və İnkişaf Bankından (AYİB) kreditlərin vereilməsinin dayandırılmasına səbəb olmuşdur. Biyoloq Ana Koloviç Lesoska 2010-cu ildə Mavrovoda su elektrik stansiyalarının inşası planlarını öyrənir. Bunlara 33 metr hündürlüyündə Başkov-Most və 70 metr hündürlüyündə Lukovo-Polyus bəndinin inşası daxil olduğunu müəyyən edir. "Eko-Svest" Makedoniya Ətraf Tədqiqat Mərkəzinin icraçı direktoru olaraq, digər qeyri-hökumət təşkilatları və fəalları ilə əməkdaşlıq edərək "Mavrovonu Xilas et" kampaniyasını başladır. 2011-ci ilin noyabr ayında Avropa Yenidənqurma və İnkişaf Bankına, Başkov-Most layihəsi üçün lazımi ekoloji qiymətləndirmədən borc təsdiq etdiklərini izah edərək şikayət verdir. AYİB-ın direktorlar şurasında təmsilçiləri olan ölkələrin səfirlərini maliyyələşməyə son qoymağa çağırır. Lesoska, hökuməti AYİB və Dünya Bankını layihələri bağlamağa çağıran bir vəsatət qaldırır və təxminən 100.000 imza toplayır. 2013-cü ildə Ana Kolovic, Avropadakı vəhşi yaşamın və təbii yaşayış yerlərinin qorunması haqqında Bern Konvensiyasına şikayət edərək, Boskov-Most hidroelektrik layihəsinin "vaşaqın varlığına mənfi təsir göstərə biləcəyini" izah edir. 2015-ci ilin dekabrında Bern Konvensiyası AYİB və Dünya Bankını maliyyələşdirməni dayandırması haqqınnda təzyiq edir. Dünya Bankı dərhal maliyyəni geri çəkir və ertəsi ilin may ayında Boskov-Most layihəsinin ekoloji icazəsinin ləğvi üçün məhkəmə qərarı verilir. AYİB 2017-ci ilin yanvar ayında maliyyələşdirməni ləğv edir.
Bu nailiyyətlərin nəzərə alınaraq 2019-cu ilin aprelində Ana Koloviç Lesoska dünyadakı altı ekoloq arasında Qoldman Mükafatına layiq görülür. O, Şimali Makedoniya tarixində ilk belə mükafat alan şəxs olur.
Kərimabad-i Əliverdi (Qürvə)
Kərimabad-i Əliverdi — İranın Kürdüstan ostanı Qürvə şəhristanının ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 274 nəfər yaşayır (70 ailə). Əhalisini kürdlər təşkil edir.
Sərvan Eyyubov
Sərvan Eyyubov (tam adı:Sərvan Yusif oğlu Eyyubov 2.11.1998, Böyük Pirəli, Qəbələ, Azərbaycan — 12.10.2020, Tərtər,Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin çavuşu, Vətən müharibəsi şəhidi.
Haqqında
Eyyubov Sərvan Yusif oğlu 2 noyabr 1998-ci ildə Qəbələ rayonunun Böyük Pirəli kəndində anadan olub.
Orta təhsilini Böyük Pirəli kənd orta məktəbində aldıqdan sonra təhsilini Qəbələ Peşə Məktəbində davam etdirib.
2017-ci ildə həqiqi hərbi xidmətə yollanıb. Xidmətini çavuş olaraq başa vurub. 29 sentyabr 2020-ci ildə Vətən müharibəsinə kəşfiyyatçı olaraq qatılıb. 12 oktyabr 2020-ci ildə Tərtər istiqamətində şəhid olub. Qəbələ rayonu Böyük Pirəli kənd məzarlığında dəfn edilib.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Eyyubov Sərvan ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Taleh Kərimov (mayor)
Taleh Adil oğlu Kərimov — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin mayoru, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Taleh Kərimov 1985-ci il martın 6-da Sumqayıt şəhərində anadan olub. 1992–1995-ci illərdə Sumqayıt şəhərinin Corat qəsəbəsində 7 nömrəli tam orta məktəbdə, 1995–2003-cü illərdə isə Məhəmməd Füzuli adına Tibb, Humanitar və Texniki Təmayüllü "İstedad" Liseyində təhsil alıb. Ali təhsilini isə 2003–2007-ci illərdə Heydər Əliyev adına Azərbaycan Ali Hərbi Məktəbində (AAHM) "Kəşfiyyatçı" ixtisası üzrə alıb.
Hərbi xidməti
2007-ci ilin iyun ayından 2008-ci ilin iyun ayına qədər Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin Təlim və Tədris Mərkəzində "Zabit" ixtisası üzrə təlimlərdə olan Taleh Kərimov, 2008-ci ilin iyun ayından 2010-cu ilin mart ayına qədər Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin "N" saylı hərbi hissəsində Motoatıcı Taborun Qərargah rəisinin Kəşfiyyat üzrə müavini və Kəşfiyyat Taqım Komandiri vəzifəsində xidmət edib.
Taleh Kərimov 2010-cu ilin mart ayından 2014-cü ilin yanvar ayına qədər Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin "N" saylı hərbi hissəsində Motoatıcı Taborun Qərargah rəisinin Kəşfiyyat üzrə müavini və Kəşfiyyat Taqım Komandiri vəzifəsində, 2014-cü ilin yanvar ayından 2016-cı ilin yanvar ayına qədər isə Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin "N" saylı hərbi hissəsinin Kəşfiyyat bölməsinin və Kəşfiyyat rəisinin məlumatların toplanması üzrə rəisi vəzifəsində xidmət edib.
2016-cı ilin yanvar ayından 2016-cı ilin iyun ayına qədər Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin "N" saylı hərbi hissəsində Kəşfiyyat rəisi və Kəşfiyyat bölməsinin rəisi vəzifəsində xidmət edən Taleh Kərimov, 2016-cı ilin iyun ayından 2016-cı ilin noyabr ayına qədər Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin "N" saylı hərbi hissəsi Kəşfiyyat rəisi və Kəşfiyyat bölməsinin rəisi, 2016-cı ilin noyabr ayından 2018-ci ilin mart ayına qədər isə Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin 4-cü Ordu Korpusunda Kəşfiyyat şöbəsinin rəisinin məlumatların toplanması və təhlili üzrə müavini vəzifəsində xidmət edib.
Taleh Kərimov 2018-ci ilin mart ayından 2019-cu ilin noyabr ayına qədər Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin "N" saylı hərbi hissəsin Kəşfiyyat rəisi və Kəşfiyyat bölməsinin rəisi vəzifəsində xidmət edib. Taleh Kərimov 2019-cu ilin noyabr ayından Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin Kəşfiyyat Baş İdarəsinin Qoşun Kəşfiyyatı İdarəsinin Planlaşdırma və Əlaqələndirmə şöbəsində xidmət edirdi.
Vətən müharibəsi
Azərbaycan Ordusunun mayoru olan Taleh Kərimov 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Füzulinin, Cəbrayılın və Qubadlının azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə savaşıb. Taleh Kərimov oktyabrın 30-da Qubadlı döyüşləri zamanı şəhid olub. Sumqayıt şəhərinin Şəhidlər Xiyabanında dəfn olunub.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa edilməsində xüsusi xidmətlərinə və işğal olunmuş ərazilərin azad olunması zamanı düşmənin məhv edilməsi üzrə qarşıya qoyulmuş döyüş tapşırığını yerinə yetirən zaman göstərdiyi qəhrəmanlıq nümunəsinə görə, həmçinin hərbi qulluq vəzifəsini yerinə yetirən zamanı igidliyin və mərdliyin nümayiş etdirilməsinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 09.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Taleh Kərimov ölümündən sonra "Qarabağ" ordeni ilə təltif edildi.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Taleh Kərimov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Qubadlı rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 29.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Taleh Kərimov ölümündən sonra "Qubadlının azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
In Too Deep
In Too Deep — Serbiyanın 2017 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsindəki mahnısı.
Tiyana Boqiçeviç "In Too Deep" mahnısı ilə Serbiyanı Ukraynanın paytaxtı Kiyevdə keçirilən müsabiqədə təmsil etmişdir. Mahnı Borislav Milanov, Yoakim Persson, Yohan Alkenas və Lisa Dezmond tərəfindən bəstələnmişdir.
Çarlz Starkvezer
Çarlz Reymond Starkvezer — sevgilisi Keril Fyügeyt ilə birlikdə Nebraska və Vayominqdə 11 nəfəri öldürən amerikalı qatil və quldur ("qəzəbli qatil") idi.
İlk qətli
30 noyabr 1957-ci ildə Çarlz yanacaqdoldurma məntəqəsinə getdi və orada Keril üçün kreditlə yumşaq oyuncaq almaq istədi, lakin satıcı 21 yaşlı Robert Kolvert ondan imtina etdi. 1957-ci il dekabrın 1-də, günorta saat üçdə Çarlz 12 kalibrli ov tüfəngi ilə yanacaqdoldurma məntəqəsinə gəldi. Robert Kolvert bu zaman tək işləyirdi. Starkweather silahı maşında qoyub, bir qutu Camel siqareti alıb getdi, sonra silahı yenidən maşında qoyub geri qayıtdı, bir paket saqqız aldı və yenidən getdi. Üçüncü dəfə maşını daha uzaqda saxladı, başına papaq qoydu, üzünün bir hissəsini bandana ilə bağladı və silahı götürdü. Daha sonra o, yanacaqdoldurma məntəqəsinə gedib və silah gücü ilə Kolverti kassadan 100 dollar verməyə məcbur edib, sonra onu maşınına mindirib, boş yerə aparıb və düşürüb. Kolvert silahı götürməyə çalışdı, lakin döyüş zamanı tapança açıldı, yaralı Robert diz çökdü və Çarlz başından bir güllə ilə onu bitirdi.
Məhkəmə və hökm
Məhkəməsində Starkvezer 11 qəsdən adam öldürməkdə təqsirli bilinib. Məhkəmə, həmçinin quldurluq və iki avtomobil oğurluğunu da ittiham edib. Keril Fyüqeyt kömək etməkdə günahkar bilindi, lakin özü məhkəmədə Starkvezer-in onu girov saxladığını və onu öldürməklə hədələdiyini bildirdi. 21 noyabr 1958-ci ildə məhkəmə 19 yaşlı Çarlz Starkvezeri hökmdən bir dəfə şikayət etmək hüququ ilə ölüm cəzasına məhkum etdi. 15 yaşlı Keril Fyüqeyt ilk 15 il şərti azad edilmədən ömürlük həbs cəzasına məhkum edildi. 1959-cu ilin aprelində Starkvezer hökmdən apellyasiya şikayəti verdi və cəzasının ömürlük həbsə salınmasını istədi. O, vəkilin xidmətindən imtina edib və təkbaşına müdafiə edib. Məhkəmədə o, törətdiyi qətllərin əksəriyyətinin özünümüdafiə olduğunu sübut etməyə çalışıb. Lakin məhkəmə onun versiyalarına inanmayıb və hökmü qüvvədə saxlayıb. Çarlz Starkvezerin son yeməyi biftek və bir banka pivədən ibarət olub. Cinayətkar 25 iyun 1959-cu ildə səhər saat 0:01-də Nebraska Ştat Penitensiarında elektrik stulda oturmuşdu. O, son sözü rədd etdi və yalnız qollarının və ayaqlarının qayışlarını açmağı xahiş etdi. Üç saniyə ərzində onun bədənindən elektrik cərəyanı keçdi və 0:04-də edamda iştirak edən həkim onun öldüyünü bildirdi. Keril Fyüqeyt 1976-cı ilin iyun ayının əvvəlində sərbəst buraxıldı.