cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
DNT replikasiyası
DNT polimeraza
DNT polimerazları, hər növ DNT replikasiyasını həyata keçirən bir ferment ailəsidir. DNT polimerazları, bir qayda olaraq, yeni tellərin sintezini başlada bilməz, ancaq yalnız bir şablon iplə qoşulmuş mövcud bir DNT və ya RNT ipliyini uzada bilər. Sintezə başlamaq üçün astar adlanan qısa bir RNT parçası yaratmalı və DNT şablon zəncirinə bağlanmalıdır. DNT polimeraz, mövcud nükleotid zolağının ucunu uzadaraq yeni bir DNA zolağı əlavə edir, fosfodiester bağları yaradaraq matris zəncirinə bir-bir uyğun gələn yeni nükleotidlər əlavə edir. Bu DNT polimerləşmə prosesi üçün enerji, birləşdirilməmiş hər bazaya bağlanmış üç fosfat arasındakı yüksək enerjili fosfat bağlarının hidrolizindən gəlir. Onlara əlavə olunmuş fosfat qrupları olan sərbəst bazalara nukleotidlər deyilir; xüsusən üç əlavə fosfat qrupu olan əsaslara nukleodit trifosfatlar deyilir. Ümumiyyətlə, DNT polimerazları çox dəqiqdir, daxili səhv nisbəti hər 107 nükleotid üçün bir səhvdən azdır. Bundan əlavə, bəzi DNT polimerazlarının düzəltmə qabiliyyəti var; uyğun olmayan bazaları düzəltmək üçün böyüyən ipin ucundan nükleotidləri çıxara bilərlər. Nəhayət, replikasiya sonrası uyğunsuzluq təmir mexanizmləri, yeni sintez olunmuş DNT zəncirindəki uyğunsuzluqları orijinal zəncir ardıcıllığından ayırd edə bilməklə DNT-ni səhvlərə görə izləyir. Birlikdə, bu üç ayrı-seçkilik addımı, əlavə olunan hər 109 nükleotid üçün birdən az səhvin replikasiya dəqiqliyini təmin edir.
Replikasiya prosesi
DNT replikasiyası, bütün bioloji polimerləşmə prosesləri kimi, fermentativ olaraq kataliz edilmiş və koordinasiyalı üç mərhələdə baş verir: başlanğıc, uzanma və tamamlanma.
Başlanğıc
Bir hüceyrənin bölünməsi üçün əvvəlcə DNT-sini çoxaltmalıdır. DNT replikasiyası tamamən ya da olmayan bir prosesdir; təkrarlama başladıqdan sonra tamamlanmağa davam edir. Replikasiya tamamlandıqdan sonra, eyni hüceyrə dövründə yenidən baş vermir. Bu, təkrarlama kompleksinin başlanğıc bölgüsü sayəsində mümkün olur.
Uzanma
DNT polimerazının 5 '- 3' aktivliyi vardır. Sintez başlamazdan əvvəl bilinən bütün DNA replikasiya sistemləri üçün sərbəst 3'-hidroksil qrupu lazımdır. DNT sintezi üçün dörd fərqli mexanizm vardır :
Tamamlanma
Replikasiya zənciri, DNT-nin replikasiyası zamanı uzun, qıvrılmış bir DNT içində meydana gələn bir quruluşdur. İki spiral DNT-ni bir zənciri birləşdirən hidrogen bağlarını qıran helikazlar tərəfindən yaradılmışdır . Yaranan quruluşun hər biri bir DNT zəncirindən ibarət olan iki "diş" var. Bu iki iplik, DNT polimerazının tamamlayıcı nükleotidləri şablonlarla uyğunlaşdırdığı zaman yaradılacaq aparıcı və geridə qalan iplər üçün bir şablon rolunu oynayır.
Ciddi olmağın əhəmiyyəti (komediya)
Ciddi olmağın əhəmiyyəti və ya Ciddi olmaq nə qədər vacibdir (ing. The Importance of Being Earnest) — Oskar Vayldın komediyasıdır. Komediyanın adı kalamburdan ibarətdir. İngilis dilində "ciddi" mənasını verən Earnest sözü Ernest adı ilə eyni səslənir. Bu ad pyesdə iki obrazı təmsil edir. Onların heç bir ciddi insan deyillər.
Yazılışı və sonrakı taleyi
Tamaşanın əsas hadisəsi— iki eqoist, Cek Uorting və Alcernon Monkrifin iki qızla izdivacından bəhs edir. Süjet fars və melodramatik elementlərlə doludur — məsələn, hər iki qəhrəman sevdiyi qıza özünü bəyəndirmək üçün Ernest adlı şəxs olduqlarını iddia edirlər, lakin ifşa edilirlər. Finalda Cek və Aljernonun qardaş olduğu ortaya çıxdı, üstəlik onlardan birinin adı həqiqətən də Ernest imiş.
İlk baxışda Vayld bu tamaşada heç bir ciddi məsələyə toxunmur, amma əslində ədəbsizlik və riyakarlıq mövzuları mühüm yer tutur. Həmçinin siyasi mövzulardan da çəkinmir. K. Çukovski, "qıt həyatın poetik ifadəsi" ilə məşğul olan Sesili (Cekin şagirdi) obrazının əhəmiyyətini xüsusilə qeyd etmişdir.
Tamaşa az qalsın qalmaqalla başa çatacaqdı — Kuinsberri, Vayldın onun oğlu Alfredi yoldan çıxarmasından şübhələndiyindən tamaşanı pozmaq istəyir, amma dramaturq vaxtında polisi xəbərdar edir. Tamaşa tamaşaçılar və tənqidçilər tərəfindən hərarətlə qarşılandı.
Bernard Şou tamaşanı "son dərəcə gülməli", Herbert Uells "təzə", Uisten Oden "şifahi opera" adlandırdı. 1946-cı ildə Kral VI Georgi tərəfindən tamaşaya baxış, Vayldın həbsindən sonra əsəri üzərində uzun müddət qalan "rüsvayçılığa" son qoydu.
Müzikl
"Ciddi olmağın əhəmiyyəti" komediyası əsasında bəstəkar Vladimir Baskin və librettoçu Yevgeni Muravyov "Evlilik sənəti" müziklini yazmışdılar. Dzerjinsk Dram Teatrında (2016), Sverdlovsk Musiqili Komediya Teatrında (2017), A. Raykin ad. Sankt-Peterburq Estrada Teatrında (2017) səhnələşdirilmişdir.
Ekranlaşdırılması
Komediya dəfələrlə ekranlaşdırılmışdır, ən məşhurları:
Akiba məbədi
Haqqında
Məbəd və dağın adı yapon dilində eyni kancilərlə yazılsa da, dağ "Akiha", məbəd isə "Akiba" adı ilə tanınmışdır.
Məbəd VIII əsrin əvvəllərində yanğınlarla əlaqədar fəlakətlərdən qorunmaq məqsədilə tikilmişdir. 1868-ci ilə qədər bu məbəd bodhisattva Kannona həsr olunmuş Akiba buddist məbədi ilə assosiasiya olunurdu. Kannon şintoizm kamisi olan Kaqutsuçinin prototipi hesab olunur. Bu məbədin populyarlığı Edo dövründə Yaponiyanın şərqində artmış və Yaponiyada məbədin bir çox qolunun yaranmasına səbəb olmuşdur.
Hər ilin 15–16 dekabr tarixlərində məbəddə alov festivalı (himatsuri) keçirilir. Məbədin xəzinəsinə hamilər tərəfindən bağışlanmış 150-dən çox qılınc daxildir. Belə ki, yapon mifologiyasına görə İzanaqi Kaqutsuçini öldürmək üçün qılıncdan istifadə etmişdir.
Aconitum leucostomum
Aconitum leucostomum – Ağbığcıqlı akonit (Akonit, zəhərli akonit, kəpənəkçiçək)
Botaniki xarakteristikası
İri bitki olub, hündürlüyü 120–200 sm, möhkəm olub, şaquli və dik istiqamətdə yerləşən kökümsova malikdir. Aşağı yarpaqları uzunsaplaqlı, kökümsov ətrafında rozet əmələ gətirən və gövdə yarpaqları qısasaplaqlıdır. Bütün yarpaqları sıx, dəricikli, böyrəkvari-dairəvi, dərin kəsilmiş, yuxarı hissəsi çılpaq, güclü damarlı olub, qısa əyilmiş tükcükləri vardır. Hamaşçiçəkləri adətən qol-budaqlı, çılpaq və çoxçiçəkli olur. Çiçəkləri qeyri-düzgün, kasacığı tacabənzər, 5 sərbəst kasaşəkilli, yuxarı kasayarpaqları dəbilqəyə bənzərdir. Ləçəkləri nektarla örtülü, mahmızları nazik spiralşəkilli burulub bağlanmış olur. Çiçəkləri tutqun-bənövşəyidən, sarı rəngə qədər dəyişir. Meyvəsi üçyarpaqlı, metalabənzər tükcüklüdür. İyul-avqust aylarında çiçəkləyir, avqust-sentyabr aylarında isə meyvələri yetişir.
Dağ-meşə və subalp çəmənliklər, kolluqlar.
Yerüstü hissələri may-iyun aylarında, çiçəkləri isə vegetasiya fazasında toplanılır. Xammal torpaqdan 4–5 sm hündürlükdə yığılmalıdır. Toplanılmış xammal sutqa ərzində 3–10 sm ölçüdə hissələrə kəsilməli və qurudulmaya hazırlanmalıdır. Qurudulma günəş altinda 3–5 sm qalınlıqda sərilməli və ya 80°С temperaturada quruducu şkafda aparılmalıdır. Xammal qurudulduqdan sonra qablaşdırılmalıdır. Bu zaman bütün qaydalara riayət etmək lazımdır.
Bitkini ehtiyatla toplamaq lazımdır. Yeni yaranan pöhrələrinin məhv edilməsinin qarşısını almaq lazımdır. Xammalın təkrar toplanılması 3 ildən sonra mümkündür.
Xammal B siyahısında saxlanılmaqla, saxlama müddəti 5 ildir. Zəif iyli və təyin olunmayan dadlıdır.
Tərkibi və təsiri
Yerüstü hissələrinin tərkibində 0,5–4% deterpen alkaloidləri (lappakonitin, lappakonidin), vegetasiya müddəti qurtardıqdan sonra isə yeraltı orqanlarında bu alkaloidlər 4,9% olur. Bundan başqa izoxinolin alkaloidləri — koridin, saponinlər, kumarin və aşı maddələri vardır.
Antiaritmik preparatlar. Aklezin həb 0,025 q. Bundan başqa Karaol (Aconitum karacolicum Rapaics) və Cunqar (Aconitum soongaricum Stapf) növləri vardır ki, bu növlər Tyan-Şanın rütublətli dağ meşələrində rast gəlinir. Bu növlərdə deterpenin zəhərli alkaloidləri vardır. Cunqar akonitini (FS 42–269-72) çiçəkləmə dövründə toplayaraq cövhərini almaq lazımdır. Cövhərindən "Exinop" dərman maddəsi hazırlanır ki, bundan anginanın, xalq təbabətində isə xərçəng əleyhinə dərman kimi işlədilir. Güclü zəhərləyici dərmandır.
Antiaritmik, analgetik maddədir. "Allapinin" və "Aklezin" dərmanları keyfiyyətli antiaritmikdir.
Dövlət Turizm Agentliyi (Azərbaycan)
Azərbaycan Respublikasının Dövlət Turizm Agentliyi — Azərbaycan Respublikası Prezidentinin mədəniyyət və turizm sahəsində dövlət idarəçiliyinin təkmilləşdirilməsi ilə bağlı bəzi tədbirlər haqqında sərəncamına əsasən yaradılmış orqandır.
Tarixi
2018-ci il aprelin 24-də "Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin yeni tərkibi haqqında" Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2018-ci il 21 aprel tarixli Sərəncamına əlavələr edilməsi barədə sərəncamına əsasən Fuad Hümbət oğlu Nağıyev Azərbaycan Respublikası Dövlət Turizm Agentliyinin sədri təyin olunub.
Nurəngiz Gün
Nurəngiz Gün (21 sentyabr 1938, Bakı, Azərbaycan SSR – 20 dekabr 2014, Bakı, Azərbaycan) — Azərbaycan şairəsi, aktrisası, diktoru. Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü (?-2014)
Həyatı
Nurəngiz Gün 1938-ci ildə Bakı şəhərində anadan olmuşdur. Orta məktəbi bitirdikdən sonra 1 saylı Bakı Tibb Məktəbini, ADİU-i bitirmişdir.
Nurəngiz Gün Azərbaycan Televiziyasında diktor vəzifəsində çalışmış, Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetində səhnə danışığı və nitq mədəniyyəti kafedrasında müəllim işləmişdir.
Prezident təqaüdçüsü olmuşdur.
23 aprel 2014-cü ildə Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin (AYB) "Natəvan" klubunda Nurəngiz Günün 75 illik yubileyinə həsr edilmiş tədbir keçirilmişdir. Yubiley tədbirində Milli Məclisin deputatları, elm və mədəniyyət xadimləri, sənətkarın ailə üzvləri və ədəbi ictimaiyyətin nümayəndələri iştirak etmişlər.
Nurəngiz Gün 20 dekabr 2014-cü ildə 76 yaşında Bakı şəhərində vəfat etmiş, dekabrın 21-də Yasamal qəbiristanlığında dəfn olunmuşdur.
Ailəsi
Babası məşhur həkim Mirzə Ələkbər Hacızadə Əfəndi 1937-ci ildə repressiya edilmişdir.
Millət vəkili Jalə Əliyevanın anasıdır.
Yaradıcılığı
Oxucularla ilk görüşə "Ulduz" jurnalında dərc edilən "Tanrı" (1981) povesti ilə gəlmişdir.
Şairə Nurəngiz Günün eyni adlı poeması əsasında “Xocalı simfoniyası” filmi çəkilmişdir. 2010-cu ildə Xalq artisti Aygün Kazımova Aygün Səmədzadənin Nurəngiz Günün sözlərinə bəstələdiyi "Yol gedirəm" mahnısını ifa etmişdir.
Sahil Alahverdovi
Sahil Alahverdovi və ya Sahil Allahverdiyev  — Azərbaycan əsilli Gürcüstan boksçusu. 2020-ci il Tokio Yay Olimpiya Oyunlarının iştirakçısı.
Hacıman şəlaləsi
Hacıman şəlaləsi — Azərbaycan Respublikasının Ağsu rayonu, Hacman kəndi inzibati vahidliyində yerləşir. Şəlalə həmçinin Pirqulu Dövlət Təbiət Qoruğunun bir hissəsini təşkil edir.
Sahil Alahverdovi
Karyerası
5-ci sinifdə oxuyarkən boksla məşğul olmağa başlayıb. Boksçu kimi yetişməsində məşqçisi Füzuli Ələkbərovun böyük rolu olub.
2015-ci ildə Lvov şəhərində keçirilmiş yeniyetmələr arasında Avropa çempionatında 46 kq çəki dərəcəsində qalib olub. 2016-cı ildə Anapa şəhərində keçirilmiş gənclər arasında Avropa çempionatında gümüş, 2017-ci ildə Antalya şəhərində keçirilmiş gənclər arasında Avropa çempionatında isə qızıl medal qazanıb.
2019-cu ildə Minsk şəhərində keçirilmiş II Avropa Oyunlarında gümüş medal qazanıb.
2021-ci ildə Belqradda keçirilmiş dünya çempionatının yarımfinalında Tayland təmsilçisi Vuttiçay Yuraçaya məğlub olaraq, bürünc medalla kifayətlənib.
2022-ci ilin may ayında Yerevanda keçirilmiş Avropa çempionatında ardıcıl olaraq Ermənistan, Polşa və Bolqarıstan idmançılarına qalib qələrək qızıl medala sahib çıxıb. Sahil iyun ayında verdiyi müsahibədə Ermənistanda qazandığı qələbənin onun üçün xüsusi önəm daşıdığını, bununla ermənilərə azərbaycanlıların Ermənistanda da qalib olduqlarını göstərdiyini bildirib.
Bornun mirası (film, 2012)
Bornun mirası (ing: The Bourne Legacy) və ya Bornun doğulması (Ru: Эволюция Борна) Ceyson Born film seriyasının spin-offu olan Tony Gilroy tərəfindən çəkilmiş döyüş filmidir və bu filmdəki hadisələr əvvəlki filmdəki hadisələrə paralel baş verir. Baş qəhrəman Aaron Kross rolunu Ceremi Renner canlandırmışdır. Film Erik Van Lastbaderin (Amerika yazıçısı Robert Ludlumun Ceyson Born seriyasını davam etdirən yaziicy) eyniadlı kitabının şərəfinə adlandırılmışdırsa da, həmin kitabdakı hadisələrə əsaslanaraq çəkilməmişdir.
Süjet xətti
Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsinin (MKİ) keçmiş muzdlusu Ceyson Bornun sərgüzəştləri hələ başa çatmayıb. Born həddindən artıq təhlükəli olduğundan təşkilat ondan əl çəkmək fikrində deyil. Ancaq bu dəfə “Tredstoun layihəsi deyil, onunla əlaqəli olan “tam məxfi” möhürlü başqa layihədən danışılır. MKİ-nin sözügedən bölməsi haqqında məlumatların kütləvi informasiya vasitələrinə sızmasından sonra təşkilat onların fəaliyyətinə işarə edən bütün dəlilləri, o cümlədən insanları bir-bir aradan götürür. Adı “qara siyahıda” olan keçmiş məxfi agent Aaron Kross sağ qalmaq üçün bu mexanizmə qarşı mübarizəyə başlayır. Bu işdə ona bilavasitə layihədə iştirak edən cazibədar həkim Marta Şerinq köməkçi olacaq.
Suliddin Həsənov
Suliddin Abbas oğlu Həsənov — Qarabağ müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Həsənov Suliddin Abbas oğlu 1972-ci il yanvar ayının 1-də Gədəbəy rayonun Qoşabulaq kəndində kolxozçu ailəsində anadan olub. 1980-ci ildə Gədəbəy rayonunun 2 saylı Qoşabulaq kənd orta məktəbinin 1-ci sinifinə gedib. 1990-ci ildə həmin məktəbin 10-cu sinifini bitirib. 1990–1991-ci illərdə Rusiyaya hərbi xidmətə gedib. Qayıtdıqdan sonra 1992-ci ildə könüllü olaraq Qarabağ hərbi hissəsinə döyüş bölgəsinə gəlib. 1993-cü il 17 oktyabrda Ağdamın Yusifcanlı kəndində şəhid olub. Qoşabulaq kənd 2 nömrəli orta məktəbi bitirdikdən sonra ali təhsil almaq üçün Bakıya yollanan Suliddin məqsədinə nail ola bilmir.
Təhsili
1980-ci ildə Gədəbəy rayonunun 2 saylı Qoşabulaq kənd orta məktəbinin 1-ci sinifinə gedib. 1990-ci ildə həmin məktəbin 10-cu sinifini bitirib. 1990–1991-ci illərdə Rusiyaya hərbi xidmətə gedib. Qayıtdıqdan sonra 1992-ci ildə könüllü olaraq Qarabağ hərbi hissəsinə döyüş bölgəsinə gəlib. 1993-cü il 17 oktyabrda Ağdamın Yusifcanlı kəndində şəhid olub.
Ölümü və dəfn mərasimi
Suliddin 1990–1991-ci illərdə Rusiyaya hərbi xidmətə gedib. Qayıtdıqdan sonra 1992-ci ildə könüllü olaraq Qarabağ hərbi hissəsinə döyüş bölgəsinə gəlib. 1993-cü il 17 oktyabrda Ağdamın Yusifcanlı kəndində şəhid olub. Daha sözlər də bir-birinə bənzəyir – torpaq uğrunda şəhid olan oğullarımızın boy-buxunu, baxışları kimi… Oktyabr ayının 17-də şəhidlərin sırasına daha bir igid oğlumuz Suliddin Abbas oğlu Həsənov da qoşuldu. O, 1972-ci ildə, Qoşabulaq kəndində kolxozçu ailəsində anadan olmuşdu. Qoşabulaq kənd 2 nömrəli orta məktəbi bitirdikdən sonra ali təhsil almaq üçün Bakıya yollanan Suliddin məqsədinə nail ola bilmir. Açıq-aşkar qanunsuzluğun, obyektivsizliyin dadını duyduqdan sonra doğma kəndlərinə istehsalata qayıdır. Qoşabulaq 2 nömrəli orta məktəbin direktoru Rəcəb Həsənovun dediklərindən: – Suliddin gözümüzün önündə böyüyüb. Demirəm ki, qeyri-adi uşaq idi. Ancaq onun özünəməxsus xüsusiyyətləri vardı. Əvvəla çox istiqanlıydı. Yoldaşlarına tez bir vaxtda isinişə bilirdi və dostluqda möhkəm idi. Həddindən artıq mülayim, eyni dərəcədə qorxmaz idi. Hər şeyi ürəyinə salardı. Bir müəllim kimi onu deyə bilərəm ki, oxuduğu on il ərzində məktəbdə elə hal olmayıb ki, kimsə Suliddindən narazı qalsın, istər məktəb yoldaşları, istərsə müəllim kollektivi. Biz Suliddinin simasında xalqımızın qeyrətli bir oğlunu itirdik. Bu itki təkcə onun qohumlarının yox, bütün Qoşabulaq camaatının qəlbini göynətdi. Hərbi xidmətini uzaq Sibirin şaxta-boranında başa vuran S.Həsənov torpaqlarımızın erməni caynaqlarında tapdalanmasına, ev-eşiyin dağıdılıb viran olmasına, qız-gəlinlərin namusunun tapdalanmasına dözə bilmirdi. Onun öz rayonu da erməni quldurları ilə həmsərhəd idi. Tez-tez qonşu kəndləri top-tüfəng, arteleriya atəşinə məruz qalırdı, ancaq Suliddin könüllü olaraq hərbi komissarlığa gəldi və Qarabağda vuruşmaq arzusunda olduğunu bildirdi. Həmin günü kiçik bacısı Güldanə belə xatırlayır: – Avqustun 18-də axşamüstü Suliddin evə gəldi. Qanı bərk qara idi. Soruşdum ki, nə olub? Heç nə demədi. Təzə paltarlarını geyinib evdən çıxdı. Rayon mərkəzində işi olduğunu bildirdi. Sən demə, komissarlığa gedirmiş… Suliddin Ağdam Yusifcanlı kəndindəki hərbi hissədə qulluq edirdi. Evə tez-tez xəbər göndərirdi. Oktyabrın 17-də Suliddin üç yoldaşı ilə növbədə dayanmışdı. Erməni quldurları qəfildən hücuma keçdilər. Qeyri-bərabər döyüşdə əsgərlərimizin dördü də yaralandı… Bir neçə saatdan sonra Suliddin əbədi olaraq gözlərini yumdu. İndi Qoşabulaqda bir igid uyuyur. Arzuları yarımçıq qal-mış igid. Ancaq bu gün olmasa da, sabah o arzuları Suliddinin özü kimi torpaq qayğısı, Vətən təəssübü çəkən əskər yoldaşları həyata keçirəcəklər. Qəm etmə, Abbas əmi, Zinyət xala! Fəxr edin ki, Suliddin kimi oğul böyüdübsünüz. Allah rəhmət eləsin. Qəbri nurla dolsun.
Ağdamkənd su anbarı
Ağdamkənd su anbarı — Azərbaycanın Ağdam rayonunda, Ağdamkənd kəndinin yaxınlıqlarında su anbarı. 1963-cü ildə istifadəyə verilmişdir. Suyunu Qarqarçaydan çəkilmiş kanaldan alır. Sahəsi 50 hektar, ümumi həcmi 1,6 milyon metr3, faydalı hcəmi 1,4 milyon m3-dur. SSRİ dövründə suvarmada istifadə edilirdi. 1993-cü ildə Ağdamkəndin işğalı ilə Ermənistan qüvvələrinin nəzarətinə keçmiş, 2020-ci ildə isə Vətən müharibəsi nəticəsində azad edilmişdir.
Blackpink videoqrafiyası
thumb|right|K-pop qız qrupu Blackpink, PUBG Mobile promosyonunda 2016-cı ildə YG Entertainment tərəfindən yaradılan Cənubi Koreyalı qız qrupu "Blackpink"-in videoqrafiyası aşağıda göstərilmişdir.
Apuole
Apuole — Litvanın Klaypeda regionunun Skuodas rayonunda yerləşən tarixi kənddir. Aleksandriya inzibati ərazi vahididin tərkibinə daxildir. Kənd Şat və Lyubi çayları arasında, Skuodasdan 8 kilometr şərqdə yerləşmişdir. 2001-ci il məlumatlarına əsasən kənddə 132 nəfər yaşamışdır. 2011-ci il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, kənddə hal-hazırda 119 nəfər yaşayır. Kənd 854-cü ildə vikinqlərin hücumuna məruz qalmışdır. Apuole yazılı mənbələrə əsasən Litvanın ən qədim kəndi hesab olunur. 2004-cü ildən başlayaraq orta əsrlərdə baş vermiş tarixi döyüşün şərəfinə hər il "Apuole 854" festivalı keçirilir.
Tarixi
thumb|left|Apuole kurqanı Apuole Baltika xalqlarından olan kurşeylərin əhəmiyyətli şəhərlərindən biri olmuşdur. Qədim qalanın yerində hal-hazırda kurqan yerləşir. Arxeoloqlar bizim eramızın 1-ci əsrində tikilmiş taxta qalanı hələ də tarixi abidə kimi qoruyurlar. Arxeoloji tədqiqatlara əsasən, qalanın yaxınlığında böyük qəsəbə mövcud olmuşdur. Bu tikili kəndin inkişafının erkən mərhələsinə aid təsəvvürlər yaradır.
Rimbert öz "Müqəddəs Ansqarın həyatı" kitabında kurşeylər və vikinqlər arasında baş vermiş erkən münaqişələrdən söhbət açmışdır. 854-cü ildə kurşeylər İsveçə vergi ödəməkdən imtina etdilər və üsyana qalxdılar. Üsyançılar əvvəlcə Danimarkada yerləşən qalaya hücum etdilər. Danimarka hökuməti kəndi vergi ödəməyə məcbur etmək istəyirdilər. Yerli sakinlər qənimətlə birlikdə qalanı tutdular və qələbə qazandılar. Məğlub olduqlarını öyrəndikdən sonra İsveç kralı I Ulof Yer kürəsinə yayılmış kurşeylərin üzərinə böyük yürüş təşkil etdi. Apuoleyə hücumdan əvvəl isveçlilər Qrobinyunu işğal etdilər və yandırdılar. Rimbertin məlumatlarına əsasən, Apuolenin 15 min sakini səkkiz gün ərzində mübarizə apardılar. Amma sonra təslim olmağa qərar verdilər: qalada mübarizə aparan hər bir kurşeyli vergini gümüşlə ödəməyə məcbur oldular. Gələcəkdə vergi ödəyəcəklərinə zəmanət vermək üçün 30 girov verdilər.
Apuole adı yenidən 1253-cü ildə Riqa yepiskopu ilə Livoniya Ordeni arasında imzalanan müqavilədə yenidən xatırlanır. Həmin sənəddə Apuole insan yaşamayan yer kimi təsvir olunmuşdur. Ehtimal olunur ki, qala dağıdılmış və sakinlər daha təhlükəsiz yerlərə köçürülmüşdür. Kəndin adı yenidən XVII əsrdə xatırlanır. XIX əsrin sonuna yaxın burada yerləşən kurqan tarixçilərin və arxeoloqların diqqətini cəlb etməyə başladı. Birinci qazıntılar 1928-1932-ci illər aralığında Eduard Volter və Birger Nerman tərəfindən həyata keçirilmişdir.
Belarus dilləri
Belarus dilləri — Belarus Konstitusiyasına görə dövlətin rəsmi iki dili vardır: belarus dili və rus dili. Bununla birlikdə ölkədə hansı dildən istifadə edilmə dərəcəsi çox dəyişkəndir. Tarixən SSRİ-nin mövcudluğundan bəri, rus dilinin belarus dilindən daha üstün tutulduğu bir vəziyyət yaranmışdır. Hal-hazırda belarusların həyatının demək olar ki, bütün sahələrində rus dili üstünlük təşkil edir: rəsmi sənədlərin böyük əksəriyyəti rus dilində nəşr olunur, demək olar ki, bütün təşkilatlarda sənədlər rus dilindədir və əksər mətbuatda rus dili üstünlük təşkil edir.
Belarus dili saf formada gündəlik həyatda əsasən kənd yerlərində istifadə olunur. Belarus Respublikasının şəhər və paytaxtında, əsasən ziyalılar və cəmiyyətin vətənpərvər bir hissəsi tərəfindən istifadə olunur. Rəsmi sənədlərdə belarus dili, əsasən Mədəniyyət Nazirliyi tərəfindən istifadə olunur. thumb|309x309px|Belarus Respublikasında ev şəraitində istifadə olunan dillər. Əsas milli qruplar arasında belarus dili ən çox polyaklar arasında yayılmışdır (40.9% gündəlik həyatda belarus dilindən istifadə edir, 50.9% isə rus dilindən istifadə edir). Belaruslar müvafiq olaraq belarus dilindən 26.1%, rus dilindən isə 69.8% istifadə edir. Ən az belarus dilindən yəhudilər (2,0% / 95,9%) və ruslar (2,1% / 96,5%) istifadə edir. Belarusda qonşu dövlətlərin dilləri bu və ya digər şəkildə istifadə olunur: Polşa, Ukrayna və Litva. Polyak dili ən geniş yayılmış dildən biridir. Əsasən Qrodno və Brest bölgələrində, həmçinin Minsknin qərbində, yəni 1939-cu ilə qədər Polşanın tərkibində olan ərazilərdə yayılmışdır. Polyak dili rəsmi olmasa da, mediada istifadə olunur. Üstəlik polyak dilində məktəblər də vardır. Belarus müstəqillik qazandıqdan sonra, polyak dilinin rolu xeyli artmışdır. Qərbi Belarusun bir çox sakinləri bu və digər dərəcədə danışırlar. Belarus polyak dilinin inkişafında əlaqələndirici orqan Belarus Polyak Birliyidir.
Darvinizm
Darvinizm — Çarlz Darvinin baxışlarına əsaslanan, Yer kürəsində üzvi aləmin təkamülü nəzəriyyəsidir. "Biql" gəmisində 5 illik (1831-1836) dünya səyahətindəki müşahidələr, dövrün bioloji və seleksiya təcrübəsi nailiyyətlərinin ümumiləşdirilməsi təkamül nəzəriyyəsinin yaradılması üçün Darvinə əsas verdi. Darvin 1837-ci ildə təkamül nəzəriyyəsini işləməyə başalmış lakin onu ilk dəfə 1858-ci ildə Londonda, Linney cəmiyyətinin iclasında təbii seçmə nəzəriyyəsinin əsas müddəalarına dair məruzəsində təqdim etmişdir. Həmin iclasda çıxış edən A. Vollesin baxışları Darvinin baxışları ilə üst-üstə düşmüşdü. Lakin A. Volles etiraf etdi ki, Darvin təkamül nəzəriyyəsini ondan əvvəl daha dolğun və dərin işləmişdir. O, 1889-cu ildə çap etdirdiyi kitabını da "Darvinizm" adlandırmışdır. Darvinizm təlimində Ç. Darvin iki əsas dəyişkənlik tipinin olduğunu qeyd edirdi.
Darvin qeyri-müəyyən dəyişiklikləri təkamül üçün başlıca material mənbəyi sayırdı. Müasir biologiyanın müəyyən etdiyi kimi təkamül üçün material yalnız mutasiya və çarpazlaşma nəticəsində meydana çıxan mutasiyalar kombinasiyasına əsaslanan qeyri-müəyyən dəyişikiklər ola bilər. Orqanizmlərlə ətraf mühitin qarşılıqlı münasibəti yaşama uğrunda mübarizədə öz əksini tapır. Ç. Darvinə görə bu mübarizə bir növün bütün fərdləri üçün lazım olan həyat vasitələrinin (qida, işıq, sığınacaq, ərazi, hava, su) çatışmaması nəticəsində baş verir. Yaşamaq uğrunda mübarizədə məğlub olan fərdlər daha da zəifləyib nəsil törədə bilmir. Bu mübarizədən qalib çıxan daha doğrusu ətraf mühitə uyğunlaşa bilən fərdlər öz inkişaflarını davam etdirirlər. Eyni ərazidə yaşayan bir növün fərdləri arasında daima kəskin mübarizə gedir. Yuxarıda qeyd olunduğu kimi ətraf mühitə uyğunlaşa bilən fərdlər inkişaf edib yeni növ, və ya eyni növdə yeni əlamət yarada bilər. Əlamətlərin bu üsulla ayrılması divergensiya adlanır. Təkamülün əsas hərəkət verici qüvvəsi təbbi seçmədir. Təbbi seçmə isə yaşamaq uğrunda mübarizənin nəticəsidir. Çarlz Darvinin elmə əsas xidməti bu hərəkət verici qüvvənin kəşf etməsi olub.
Marketinq strategiyası
Marketinq strategiyası (marketing strategy) — davamlı rəqabət üstünlüyünə nail olmaq kimi əsas məqsədi olan uzunmüddətli, perspektivli planlaşdırma yanaşmasıdır. Strateji planlaşdırma şirkətin məqsədlərinə nail olunmasına töhfə verən bazar yönümlü rəqabət mövqeyinin işlənib hazırlanması, qiymətləndirilməsi və seçilməsindən əvvəl şirkətin strateji başlanğıc nöqtəsinin təhlilini əhatə edir.
Strateji marketinq ayrıca bir araşdırma sahəsi kimi 1970-ci illərdə meydana çıxdı və ondan əvvəlki strateji idarəetməyə əsaslanırdı. Marketinq strategiyası marketinqin təşkilat və onun müştəriləri arasında əlaqə kimi rolunu vurğulayır.
Elçin Xəmmədov
Həyatı
Elçin Xəmmədov 1974-ci il yanvarın 21-də İmişli rayonu aşağı Sarxanlı kəndində anadan olub. Elçin Xəmmədov 1982 - ci ildə İmişli rayon aşağı Sarxanlı kəndində Əlixankişiyev adına tam orta məktəbdə təhsil alıb. Subay idi.
Hərbi xidməti
Elçin Xəmmədov 1993-ci ilin noyabr aylarında Qarabağ müharibəsində savaşıb.
Elçin Xəmmədov 1993-ci il noyabr ayında Ermənistan Silahlı Qüvvələri tərəfindən törədilən genişmiqyaslı təxribatın qarşısının alınması zamanı şəhid olub.
İstinadlar
Vətən müharibəsi şəhidlərinə həsr olunan kitabın təqdimatı keçirilib “Vətən Fədailəri :İmişli şəhidləri”
NGC 3566
NGC 3566, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış ulduzdur. Göy üzündə Kasa bürcü istiqamətində yerləşir. * tipli. tərəfindən ildə 66.04 sm (26 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Xarici keçidlər
NGC 3566
Fevral inqilabı
Fevral burjua-demokratik inqilabı və ya Fevral inqilabı — 1917-ci ildə Rusiyada çar mütləqiyyətini devirmiş ikinci inqilab.
Tarixi
Fevral inqilabı azərbaycanlıların siyasi fəallığını artırdı. Martın 27-də Bakı Müsəlman İctimai təşkilatlarının İcraiyyə Komitəsi yaradıldı. "Müsavat" partiyasının üzvü Məmməd Həsən Hacınski onun sədri seçildi. Yeni inqilabi şəraitdə Azərbaycan xalqının arzu və istəklərini müəyyənləşdirmək məqsədilə 1917 il aprelin 15–20- də Bakıda Qafqaz müsəlmanlarının qurultayı keçirildi. 1917 ilin mayında Moskvada Ümumrusiya müsəlmanlarının qurultayı oldu. Qurultay nümayəndələrinin əksəriyyəti Rusiya müsəlmanlarının milli-məhəlli muxtariyyəti ideyası lehinə səs verdilər.
1917 ilin yayı və payızında Rusiyada, o cümlədən Cənubi Qafqazda, xüsusən Bakıda siyasi qüvvələr arasında mübarizə kəskinləş məkdə idi. Azərbaycan milli hərəkatının aparıcı siyasi təşkilatı olan "Müsavat" partiyasının nüfuzu getdikcə artmaqda idi. Partiyanın 1917 ilin oktyabrında keçirilən 1-ci qurultayı Azərbaycanın ictimai həyatında əhəmiyyətli hadisə oldu. Qurultayın qətnaməsində partiyanın Mərkəzi Komitəsinə Azərbaycana muxtariyyət əldə edilməsi üçün bütün tədbirləri görmək və Mərkəzi Müsəlman Komitəsi qarşısında Azərbaycan Müəssislər Məclisini çağırmaq tələbini qoymaq tapşırılırdı. Fevral inqilabın ın qələbəsindən sonra Azərbaycanda milli hərəkatın daha kütləvi və siyasi səciyyə alması, konkret iqtisadi tələblər irəli sürülməsi, əhalinin bütün təbəqələrinin milli dövlətçilik ideyası ətrafında birləşməsi kimi yeni mərhələ başlandı.
Fevral inqilabından sonra "Hümmət" təşkilatının da fəaliyyəti gücləndi. İnqilabdan dərhal sonra Bakı və digər şəhərlərdə ikinci hakimiyyət orqanı kimi yaradılan Fəhlə və Əsgər Deputatları Sovetləri içərisində nisbətən nüfuzlusu Bakı Soveti hesab edilirdi. Bakı Sovetinin tərkibində azərbaycanlılar yox dərəcəsində idi. Sovetin tərkibi və rəhbər heyəti bütünlüklə ermənilərdən və ruslardan ibarət idi. 1917 ilin oktyabrında Rusiyada bolşeviklər hakimiyyət çevrilişi etdikdən sonra Bakı bolşevikləri eser-menşeviklərlə müsavatçılar arasında ziddiyyətlərdən istifadə edərək, Bakı Sovetində əsas vəzifələri asanlıqla ələ keçirə bildilər. Bakı Soveti bütün bölgədə təkhakimiyyətliliyə nail olmağa çalışırdı. Bu dövrdə Cənubi Qafqaz şərti olaraq iki hissəyə parçalanmışdı: Rusiya bolşeviklərinin dayağına çevrilməkdə olan Bakı şəhəri və Cənubi Qafqazın qalan ərazisi. 1917 ilin dekabrında V.Lenin S.Şaumyanı Qafqaz işləri üzrə xüsusi komissar təyin etdi. Lakin menşeviklər, sağ eserlər, "Müsavat", "Daşnaksutyun" partiyaları Rusiya bolşevik hökumətinin hakimiyyətini tanımaqdan imtina edərək, "Müstəqil Zaqafqaziya hökuməti" yaratmaq haqqında qərar qəbul etdilər. Noyabrın 15-də Zaqafqaziya Komissarlığı yaradıldı.
1917 ilin sonlarında baş vermiş mühüm hadisələrdən biri Umümrusiya Müəssislər məclisinə seçkilər keçirilməsi oldu. Cənubi Qafqaz dairəsi üzrə seçkilərdə bolşeviklər cəmi 4,4 faiz səs toplaya bildilər. Menşeviklər, müsavatçılar və daşnaklar isə 73 faiz səs qazandılar.
Ümumrusiya Müəssislər məclisi bolşeviklər tərəfindən buraxıldıqdan sonra, 1918 ilin fevralında Cənubi Qafqazdan seçilmiş deputatlar Zaqafqaziya seymini yaratdılar. Seymdə Azərbaycan siyasi partiyalarının 44 nümayəndəsi ar idi. Seymin azərbaycanlı üzvlərinə Cənubi Qafqaz Müsəlman Milli Komitəsi tərəfindən Azərbaycan Müəssislər Məclisini çağırmaq tapşırılmışdı.
Azərbaycan muxtariyyəti uğrunda mübarizə genişləndikcə, Azərbaycan milli hərəkatının artan nüfuzundan təşvişə düşən Bakı bolşevikləri, başda S.Şaumyan olmaqla, daşnaklarla ittifaqda 1918 ilin yazında dinc türk-müsəlman əhalisinə 406 qarşı kütləvi soyqırımı törətdilər. Nəticədə, bolşeviklər Bakıda hakimiyyəti müvəqqəti olaraq ələ keçirə bildilər (1918 il iyulun 31-dək). Türk-müsəlman soyqırımları Azərbaycan milli hərəkatını sarsıtmadı. Cənubi Qafqazın türk-müsəlman əhalisini fiziki cəhətdən məhv olmaq təhlükəsindən xilas etmək üçün müstəqil Azərbaycan dövlətinin yaradılması zərurəti meydana çıxdı. 1918 il mayın 28-də Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti elan edildi.
Ammonium sulfat
Ammonium sulfat — (ammonium sulfat, ammonium sulphate), (NH4)2SO4 qeyri-üzvi ikili birləşmə, kükürd turşusunun ammonium duzudur. Rəngsiz şəffaf kristallardır (və ya ağ tozdur), qoxusuzdur. Ammonium sulfat, sulfat turşusunun ammonyak məhluluna təsiri və digər duzlarla mübadilə reaksiyaları ilə əldə edilir. Gübrə kimi, sulfat turşusu istehsalında, qida sənayesində, biyokimyada zülalların təmizlənməsində, suyun xlorlanmasında qatqı olaraq istifadə olunur. Ammonium sulfatın toksikliyi çox azdır.
Fiziki xüsusiyyətləri
Saf ammonium sulfat - rəngsiz şəffaf kristallardır, əzilmiş formada - ağ tozdur. Hiqroskopliyi azdır.
Rombi sistem, kosmik qrup Pnma, hüceyrə parametrləri a = 0.7782 nm, b = 0.5993 nm, c = 1.0636 nm, Z = 4 kristallarını əmələ gətirir.
Sıxlığı (20 °C-də) - 1.766 q / sm3-dir. Suda həll olması (q / 100 ml)-dir : Digər həlledicilərdə həll olma (q / 100 q): Bəzi metalların (alüminium, dəmir və s.) duzları ilə ammonium sulfat ikiqat duzlar əmələ gətirir, məsələn alüm, Mor duzu.
Kimyəvi xüsusiyyətləri
147 °C-yə qədər qızdırıldıqda ammonium sulfat aşağıdakı sxemə uyğun olaraq müvafiq hidrogen sulfat NH4HSO4 və ammonyakda parçalanır:
İstilik 500 °C-dən yuxarı olduqda ammonium hidrogen sulfat anhidridi, ammonyak və suya ayrılaraq qaynayır:
Ammonium sulfat, kalium permanqanat kimi güclü oksidləşdirici maddələrlə molekulyar azota oksidləşir.
Alınması
Laboratoriyada konsentrat ammonyak məhlulu üzərində konsentrat kükürd turşusunun təsiri ilə əldə edilir.
Bu reaksiya, ammonyakın turşularla qarşılıqlı təsirinin bütün digər reaksiyaları kimi, bərk formada həll olunan maddələr əldə etmək üçün bir cihazda həyata keçirilir.
Kimya sənayesində ən çox istifadə olunan ammonium sulfatın alınmasının əsas üsulları arasında aşağıdakılar var: kükürd turşusunun sintetik ammonyakla neytrallaşdırılması prosesi;
Təmizlik
Texniki ammonium sulfat tez-tez dəmir sulfat ilə çirklənir., Dəmir duzları ammonium sulfatla birlikdə kristallaşaraq Mor duzunu meydana gətirdiyindən, sadə yenidən kristalizasiya ilə ondan təmizlənmək mümkün deyil.
Karyakinə görə, preparatı təmizləmək üçün onun 150 q-nı 260 ml distillə edilmiş suda həll edir, qaynadana qədər qızdırılır, 1-2 q ammonium peroksodisulfat əlavə edilir və dəmir (II) dəmirə (III) tamamilə oksidləşənə qədər qaynadılır. Oksidləşmənin tamlığı süzülmüş nümunəyə kalium heksasyanoferrat (III) (qırmızı qan duzu) məhlulu əlavə etməklə yoxlanılmalıdır - nümunənin mavi rəngi dəmirin natamam oksidləşməsini göstərir və bu halda təmizlənmə prosesi təkrarlanmalıdır.
Bütün dəmirin üçvalentə keçidindən sonra, güclü ammonyak məhlulu güclü qələvi reaksiyaya əlavə olunmalı və süzülməlidir. Nəticədə əldə edilən məhlul maye kristallı məhlulun tutarlılığına qədər buxarlandırılır və otaq tempraturunda soyudulur. Kristallar qıf ilə süzülür və və bir neçə dəfə distillə edilmiş su ilə yuyulur.
Yaranan reaktivin tərkibində heç bir şəkildə ayrılmayan 0,2% -ə qədər kalsium sulfat ola bilər.
Broussard və Cri-cri
Broussard və Cri-cri (başqa adıyla ) indiyə qədər gördüyünüz ən qəribə aerobatika komandalarından biridir. Komandanın debütü 1993-cü ilə təsadüf edir. Uçuşlar üçün Max Holste MH.1521 Broussard və ən kiçik 2 mühərrikli təyyarə olan Colomban Cri-cri istifadə olunur. Komandanın fərqliliyi onda ibarətdir ki, Cri-cri özü havalanmır. Aviaşou təyyarənin üstünə quraşdırılmış Cri-Cri ilə havaya qalxması ilə başlayır və ayrılmazdan əvvəl bir neçə fiqur həyata keçirilir. Daha sonra havada Cri-cri ayrılır və birlikdə uçuş həyata keçirirlər. Təyyarənin başqa təyyarə üstündə havaya qalxması daha əvvəl 1939-cu ildə "Short Mayo" və "Short Mercury" təyyarələri ilə hayata keçirilib.
Ammonium sulfat
Tətbiqi
Ammonium sulfat həm yaz, həm də payız aylarında tətbiqi effektivdir, həmçinin tərkibində kifayət qədər kükürd olmayan torpaqlarda vegetasiya dövründə bəsləmə zamanı effektivdir. Ammonium sulfatın istifadəsi kənd təsərrüfatı məhsullarının keyfiyyətini artırır, şumluq torpaqlardan qidalandırma elementlərinin yuyulmasının azalmasına və bitkilərin sağlam şəraitdə yetişməsinə səbəb olur.
Ammonium sulfatın istifadəsi intensiv bitkiçilik şəraitində torpaq məhsuldarlığının əsas proseslərindən biri olan kənd təsərrüfatı bitkilərinin otlaq və kök qalıqlarının destruksiyasının effektivliyini artırır. Tukosmeslər üçün idealdır.
Komponent olaraq viskoz lifinin istehsalında da istifadə olunur. Biyokimyada ammonium sulfat ilə yenidən, zülalların təmizlənməsi üçün yayılmış bir üsuldur.
Qida sənayesində qida qatqısı E517 olaraq qeydiyyata alınmışdır.
Ammonium sulfat ammonizasiya ilə suyun xlorlanması texnologiyasında istifadə olunur - xlordan bir neçə saniyə əvvəl təmizlənmiş suya qatılır. Xlor ilə xloraminlər əmələ gətirir, sərbəst xloru bağlayır, bunun sayəsində insan orqanizmi üçün zərərli olan xlorunun əmələ gəlməsi xeyli azalır, xlor istehlakı azalır və su borularının korroziyası azalır.
Ammonium sulfat quru toz yanğınsöndürənlərin və yanğın gecikdiricilərinin bir hissəsidir.
Bundan əlavə, elektroliz yolu ilə manqan istehsalında, ammonium-alüminium alüm, korund istehsalında istifadə olunur.
Təhlükəsizliyi
Normal şəraitlərdə aşağı toksikdir, alışmır və partlayıcı deyil.
İnsanlara təsiri
Ammonium sulfat insanlar üçün təhlükəsiz olaraq tanınır və Rusiya, Ukrayna və AB ölkələrində qida qatqısı olaraq istifadə olunur. Ammonium sulfat duz əvəzedicisi kimi istifadə olunur və qida qatqısı npmrəsi E517-dir. Qida sənayesində ammonium sulfat qatqısı un və çörək məhsullarının keyfiyyətinin yaxşılaşdırılmasında istifadə edilir, eyni zamanda həcmini artırır, mayalandırmada, stabilizator və emulqator kimi istifadə olunur.
M2 xətti (İstanbul metropoliteni)
M2 xətti — İstanbul metropolitenində yer alan dəmiryol xətlərindən biri. 2000-ci ildə istifadəyə verilmişdir. Xəttin yalnız Haliç stansiyası yerüstüdür, digər 15 stansiya yeraltıdır. Planlaşdırılan və davam edən stansiyalar istifadəyə verildikdə, İncirlidən Çayırbaşıya qədər uzanacaq və cənub-şimal istiqamətində İstanbulu kəsərək 22 stansiyaya sahib olacaqdır. M2 xətti ilk dəfə 2000-ci ildə Taksim və Levent arasında 5 stansiya ilə istifadəyə verildi və son olaraq Yeniqapı stansiyası istifadəyə verildi. Xətt tez-tez, təxminən 3 dəqiqədən bir işləyir.
Tarixçə
Xəttin tikintisi 19 avqust 1992-ci ildə başlamışdır. Birinci hissə tamamilə yeraltı idi. Tunellərin inşası 1995-ci ildə, bütün xətt isə 1999-cu ildə başa çatdırılmışdır. 2000-ci ilin oktyabrında xətt sərnişinlər üçün açıldı. Dördüncü Levent stansiyasından Taksim stansiyana qədər altı stansiyadan ibarət idi. 30 yanvar 2009-cu ildə xətti şimaldan üç stansiya ilə Atatürk Avtomobil sənayesi stansiyasına, cənubdan Şişli stansiyasına qədər uzatdı. Eyni zamanda, Türkiyə-Koreya şirkəti EUROTEM tərəfindən istehsal olunan qatarlar işə salındı. 2011-ci ilin yayına qədər Darüşşafaka və Hacı Osman stansiyaları tamamlandı və istifadəyə açıldı.
Şur (film, 1967)
Məzmun
Azərbaycan musiqisində yeddi əsas muğam vardır. Şur onların arasında əsas yerlərdən birini tutur. Şur xalq tərəfindən yüz illər əvvəl yaradılan Azərbaycan muğamıdır. Qəmgin, poetik və sadə melodiyalarını ilk olaraq çobanlar tütək sədaları altında oxuyardılar. XX əsrdə SSRİ xalq artisti, məşhur bəstəkar Fikrət Əmirov "Şur" və "Kürd ovşarı" simfonik muğamlarında xalqın bu gözəl yaradıcılıq nümunəsini yeni bir məna ilə səsləndirmişdir. Bəstəkarın bu əsərləri dünyanın ən gözəl orkestrlərində, Leopold Stakovski, Niyazi, Nikolay Anosov, Çarl Münş, German Abendrot, Xeşmet Sençeri kimi dirijorların idarəsi ilə səslənərək, Azərbaycan xalqının qədim melodiyalarını aləmə yaymışdır.
Betmen (film, 1989)
Betmen və ya Yarasa-adam — ABŞ rejissoru Tim Börton tərəfindən çəkilən ABŞ filmidir. Filmin baş qəhrəmanı Betmendir.
Məzmun
Kiçik bir uşaq olan Brüs Ueyn ana və atasının bir quldur tərəfindən öldürülməsinə şahid olur. Özünü Qotem şəhərini cinayətdən xilas etməyə həsr edər. Şirkətin iş adamı olan Ueyn, gecələri "Betmen" kostyumunu geyib günahkarları tutar. Bir neçə il sonra Qotem yeraltı cinayət dünyasının başına Karl Qrissom keçər. Yeni bölgə prokuroru Harvey Dent, Polis Komissarı Ceyms Qordon və bütün polis təşkilatının mübarizəsinə baxmayaraq şəhər cinayət dünyasından xilas edilə bilmir. Jurnalist Aleksandr Noks və fotoşəkilçi Viki Veyl gecələri ortaya çıxıb günahkarları öldürən və şəhərə qorxu yayan yarasa adamın izinə düşər. Viki və Noks, milyonçu Brüs Ueynin köşkündə təşkil etdiyi partiyaya araşdırma məqsədi ilə iştirak edirlər. Eyni gecə Karl Qrissom sağ qolu Cek Neyperi kimya fabrikinə göndərir. Polis bunu xəbər alıb oraya gedər. Cek bunun müdiri Qrissom tərəfindən təşkil edilmiş bir sui-qəsd olduğunu başa düşür.
Cek və qrupu polislər ilə qarşıdurmaya girir. Fabrikdəki vəziyyətdən xəbərdar olan Betmen fabrikaya gedir. Cekin üzü bir qəza nəticəsində yara alar və o bilinməyən bir kimyəvi maddənin içinə düşmək üzrəykən Betmen onun əlini tutur. Ancaq Cekin əli sürüşür və kimyəvi maddənin içinə düşür. Polisin arxasına düşdüyü Betmen farikadan çıxır. Cek qısa müddətdə xilas olur. Ancaq üzündə və bədənində qalıcı olaraq izlər qalır. Üzü ağappaq, saçları yaşıl olar və özünə xas bir gülümsəmə qazanır. Özünə "Coker" adını verir.
Qrissomu öldürdükdən sonra bir çox təməl məhsulun içinə öldürücü kimyəvi maddələr qoyur. Qotem xalqı təməl ehtiyaclarını qarşılaya bilmir. Sonda Betmen həmin kimyəvi maddəni tapır və bunu Viki Veylə verir. "Coker" Viki Veylə romantik bir yaxınlıq hiss etməyə başlayır. Brüs Ueyn uşaqlığında ana və atasını öldürən adamın "Coker" olduğunu başa düşür. "Coker" Qotem xalqını öldürmək üçün bir şənlik hazırlayır. Bu şənlikdə insanlara pul dağıdacağını söyləyir. Ancaq yanında gətirdiyi şarlar içində xalqı öldürəcək olan bir qaz vardır. Betmen "Coker"in planını pozur. "Coker" Viki Veyli yanına alıb bir binanın ən üst qatına çıxır. "Coker" Betmen ilə mübarizə etdikdən sonra zəng qülləsindən yerə düşür və ölür. Betmen Qotem xalqının yanında olacağını yazdığı bir mesajla çatdırır və Polis Təşkilatını özünə ehtiyacları olduğu anda çağırmaları üçün Yarasa siqnalını buraxır.
Tuysirkan şəhristanı
thumb|200px|Həmədan ostanının şəhristanlarıTuysirkan şəhristanı — İran İslam Respublikasının Həmədan ostanının şəhristanlarından biridir. İnzibati mərkəzi Tuysirkan şəhəridir. Şəhristanın digər şəhərləri arasında Sərkan və Fərəsfəc şəhərləri də vardırlar.
Nihilizm
Tarixi
Nihilzm başlanğıcını XII əsrdən götürsə də, XIX əsrdə daha geniş yayılmağa başlamışdır. İlk dövrlərdə, əxlaqi, mədəni və ilahi dəyərlərin heçliyi üzərində qurulan Nihilzm (XIX əsr) Rusyada daha çox populyar olmuşdur. Nihilzmi termin kimi ilk dəfə işlədən Fridrix Yakobi olmuşdur. F.H.Yakobidən sonra isə daha geniş araşdırmaları Danimarkalı filosof Seren Kierkoqr aparmışdır. Rusiyada isə ilk dəfə Nikolay Nadejdin "Nihilist yığıncağı" məqaləsində istifadə etmişdir. İvan Sergeyeviç Turgenyev "Atalar və oğullar" əsərində ilk dəfə nihilist obraz (obrazın adı Bazarov) yaratmışdı. Zaman keçdikcə Nihilzm rus gəncliyində, bir dəb şəklini almışdır. Sonradan böyük təzyiqlər görülmüş və dövlət tərəfindən qarşısı alınmağa başlamışdır. XIX əsrdən etibarən Nihilsm dünyada yayılmağa başlamış siyasi, fəlsəfi cərəyana çevrilmişdir.Nihilzm ən çox Fridrix Nitşse, Neyzen Tevfik, Ludviq Andres Feyerbax, Henri Bakl, Maks Stirner, Albert Kamyu, Artur Şopenhauer, Jan-Pol Sartre və Herbert Spenser tərəfindən qəbul olunmuşdur. Zaman keçdikcə artan Nihilizm cəryanı yeni məşhur simalar qazanmışdır. Sonralardan Nihilizmin məşhur simaları Fridrix Nitşseni nihilst kimi tanımamışdır. Buna misal olaraq J. Grenyer görə Nitşe heç bir zaman nihilist olmamışdır və bunu Güc İstənci kitabında qeyd etmişdir. Nihilzm sonralardan daha da genişlənmiş və təkminləşdirilmişdir. Nihilzmi ən çox düşündürən İlahi inanc məsələsinə vaxt keçdikcə həll yolu tapılmışdır. Belə ki, məşhur fransız yazar Albert Kamyu ona verilən İlahi suala 'Allahsız bir dünyanın təsəvvürü absurddur'(Çöküş romanında) demişdir. Lakin Sartrenin heç bir inancı olmaması və nihilst yazarların fərqli İlahi düşüncələri olması problem yaratmış, amma bu problemin həlli Haydeger tərəfindən həll olmuşdur. Haydeger Aqnostik Nihilzmi yaradaraq, Nihilizmdə İlahi tamlıq və ya heçliyə qarışmamasını irəli sürmüşdür.
Ümumi Məlumatlar
Fəlsəfədə nihilizm heç bir şeyin var olmadığını, heç bir şeyin bilinməyəcəyini müdafiə edən düşüncə tərzidir. Nihilizm həm bilik fəlsəfəsiylə, həm dəyər fəlsəfəsiylə,həm də varlıq fəlsəfəsiylə əlaqəli olan bir təlimdir. Nihilizm təlimi, bilik fəlsəfəsində hər cür biliyin bir aldanma olduğunu, biliyin mövcud olmadığını; əxlaq fəlsəfəsində insan hərəkətlərini tənzimləyən dəyərlərin olmadığını; varlıq fəlsəfəsində isə heç bir şeyin mövcud olmadığını müdafiə edir.
Erkən dövr Yunan filosofu Gorgias bu düşüncə tərzinin təmsilçilərindən biridir. Bir sofist olan Gorgiasın fikrincə heç bir şey mövcud deyil (hər kəsin üzərində birləşərək var deyə biləcəyi bir varlıq yoxdur), bir şey bir şəkildə var olsa belə, o bilinə bilməz, bir şey bir şəkildə var olsa və bilinsə belə bu məlumat başqalarına ötürülməz. Nümunədən də məlum olduğu kimi sofistlər varlığın bilinməyəcəyi şəklindəki düşüncələrini, dil və hissiyyat problemləri ilə əlaqələndirirlər. Onlara görə düşüncələrimizi ötürmək üçün istifadə etdiyimiz simvollardan ibarət olan dil güvənli deyil. İnsanlar arasında dil vasitəsilə qurulan əlaqə mütləq deyil, nisbidir. Hiss və qavrayışa söykənən biliklər də nisbidir. Bu halda onlara görə varlıqlar üzərində ortaq bir məna da olmayacaqdır.
Buna görə də insanlar güclü və zəiflərə bölürlər. Azad əxlaqı təyin edən amil, fərdin güclü və ya zəif olmasıdır. Mövcud əxlaq sistemini zəif insanlar yaradıblar, bu əxlaq sistemi qul əxlaqıdır. Qul əxlaqı insanın zəifliklərini ön plana çıxaran, yaşam gücünün əksilməsinə səbəb olan əxlaqdır. Bu əxlaqın qarşısında isə güclü insanların yaratdıqları aristokrat əxlaqı var. Aristokrat əxlaqı güc əsasında yaranan üstün insan əxlaqıdır. Üstün insan dövrünün hər cür üfunətli dəyərlərini rədd edən, özünü aşmış və yeni dəyərlər yaratma gücünə sahib insandır. Öz dəyərini özü yarada bilən insan öz əxlaqını da özü yaradır. Bu səbəbdən də universal əxlaq anlayışı ola bilməz.
Əlavə məlumat
Nihilizm və ya "Heçlik" 19-cu əsrin ortalarında Rusiyada, xüsusən gənc intellektual təbəqə arasında özünə tərəfdar toplayaraq yüksələn və bu səbəblə özünə böyük fəlsəfi axınlar arasında yer tapan bir fəlsəfi düşüncə tərzidir.
Latıncada “heç” mənasına gələn “nihil” sözündən yaranan nihilizm, günümüzdə bir çox spesifik alt qollara ayrılmaqla bərabər, ən məşhur tərifilə: hər şeyin mənadan və dəyərdən məhrum olduğunu müdafiə edən fəlsəfi baxışdır. Nihilistlər tanrının varlığını, iradənin azadlığını, biliyin imkanını, əxlaqı və tarixin xoşbəxt sonunu rədd edirlər.
Nihilizm; metafizik və əxlaqi gücləri heç sayan, mövcud olan dəyərlərə və nizama qarşı çıxan, heç bir iradəyə boyun əyməyən baxışların məcmusudur.
Betmen
Betmen, başlanğıcda Bet-men ( "Yarasa - adam") — DC Comics nəşriyyat evində buraxılmış ən məşhur komiks personajlarından biri. Bu superqəhrəman personaj rəssam Bob Keyn və yazıçı Bill Finqerin birgə müəllifliyi ilə yaradılmışdır. İlk dəfə 1939-cu ilin may ayında "Detektiv komiksləri" buraxılışının 27 nömrəli sayında dərc edilmişdir. Yaxın vaxtlara qədər Bob Keyn personajın əsas yaradıcısı hesab edilirdi, lakin aparılmış bir çox tədqiqatlardan sonra, 2015-ci ildə müəlliflik hüququ Bill Finqerə təqdim edilmişdir, çünki qəhrəmanın yaradılmasında Keynin töhfəsi olduqca əhəmiyyətsiz idi.
Nihilizm
Əlavə məlumat
Nihilizm; bilik fəlsəfəsi, əxlaq və siyasət sahəsində qəbul olunmuşdur. Nihilizm hər şeyi, hər həqiqəti və dəyərləri rəddetmə şəklində ortaya çıxmışdır.
Betmen
Betmenin orijinal tərcümeyi-hal versiyasında — baş qəhrəman, müvəffəqiyyətli sənaye sahibi, filantrop və qadınların sevimlisi olmuş milyarder Bryus Ueynanın gizli alter-eqosudur. Uşaqlıqda, öz valideynlərinin qətlinin şahidi olmuş, Bryus öz həyatını ədalət uğrunda cinayətin aradan qaldırılmasına və mübarizəyə həsr etməyə and içir. Özünü fiziki və mənəvi şəkildə hazırlayaraq, o, yarasanın stilizə edilmiş kostyumunu geyinərək və cinayətkarlarla qarşı durma üçün şəhərin küçələrinə çıxır. Betmen haqqında bəhs edən başlıca hadisələr, özündə Nyu-York və Çikaqo şəhərlərinin elementlərini birləşdirmiş uydurma Qotem şəhərində cərəyan edir. Bir neçə ikincidərəcəli personajların, həmçinin partnyoru olmuş Robinin, eşikağası Alfredin, polis komissarı Ceyms Qordonun və bəzən də superqəhrəman qadın Betgörlün birgə səyləri sayəsində, Betmen Qotem-Siti şəhər hakimiyyətinin satqın nümayəndələrinə, əxlaqsız cinayətkar cəmiyyətə, həmçinin Cokerin, İki Simalının, Zəhərli Sarmaşıq və Pinqvin adlı mənfi personajların üzv olduqları cani qruplara qarşı durur. Superqəhrəmanların əksəriyyətindən fərqli olaraq, Betmen fövqəltəbii qüvvəyə malik deyil, lakin öz intellekti, peşəkar döyüş sənəti bacarığı, elmdə və texnikada olan bilikləri, həmçinin dayanıqlı iradəsi ilə düşmənləri qorxutmağı və geri çəkilmələrinə müvəffəq olur. Daim qarşı durduğu cinayətkarlardan fərqli olaraq, Betmen heç vaxt heç kəsi öldürmür və qisasçılıqla məşğul olmur.
Yarandığı dövrdən etibarən, Betmen çox qısa bir zamanda geniş populyarlıq qazandı və eyniadlı şəxsi komiks silsiləsini nəşr etmək hüququnu əldə etmiş oldu. Vaxt ötdükcə baş qəhrəmanın müxtəlif izahlı versiyaları yaradılmağa başlandı. 1966-cı ildə "Betmen" teleserialının efirdə çıxışından sonra aktyor Adam Uest tərəfindən təcəssüm edilmiş Betmen obrazı çox illər boyunca komikslərdə istifadə olunurdu. 1980-ci illərdə Qara cəngavərə daha qorxunc zahiri görünüşün geri qaytarılması qərara alınmışdır və həmin yeni obraz, Frenk Millerin müəllif olduğu, 1986-cı ildə işıq üzü görmüş Batman - The Dark Knight Returns adlı mini komiks serialında öz əksini tapmışdır.