cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Prokat
Prokat, yayıq (metallurgiyada) — prokat istehsalının məhsulları, qızmar və sojyr yayma üsulları ilə alınan metal məmulat (vərəq, zolaq, lent, rels, boru və s).
Prokat istehsalı
Prokat istehsalı poladdan və digər metaldan yayma yolu ilə müxtəlif məmulat və yarımfabrikat (prokat) alınması, habelə onların keyfiyyətini artırmaq məqsədilə təkrar emal edilməsi (termiki emal, örtük çəkmə və s.). Sənaye ölkələrində əridilən poladın 4/5 hissəsindən çoxu yayma üsulu ilə emal edilir. Prokat istehsalı adətən metallurgiya (az hallarda maşınqayırma) zavodlarında təşkil edilir və bir qayda olaraq (xüsusilə qara metallurgiyada) istehsal dövrünün sonuncu mərhələsi olur. Əsas prokat növlərinə aşağıdakılar aiddir: yarımməhsul və ya pəstah, vərəq və çeşid prokat, yayma boruları, maşın detalları pəstahları (xüsusi prokat növləri) — təkər, halqalar, oxlar, burğular, kürələr, dəyişən en kəsikli profillər və s. Ölçüləri göstərilməklə yayılan məmulatlar prokat çeşidi (sortamenti) adlanır. Prokatın əsas hissəsi azkarbonlu poladdan, bəzi hissəsi legirlənmiş va tərkibində karbonun miqdarı artırılmış (0,4%-dən çox) poladlardan hazırlanır. Əlvan metal (alüminium, mis, maqnezium, sink və onların ərintiləri) prokatları başlıca olaraq vərəq, lent və məftil şəklində istehsal olunur (əlvan metallardan boru və çeşidli profillər başlıca olaraq pressləmə yolu ilə hazırlanır).
Ataəmi Mirzəyev
Həyatı
Ataəmi Bala Baba oğlu Mirzəyev 25 may 1965-ci ildə Bakı şəhəri, Kürdəxanı qəsəbəsində anadan olmuşdur.
Preformizm
thumb|Jan Swammerdam, Miraculum naturae sive uteri muliebris fabrica, 1729 Preformizm — orqanizmlərin cinsiyyət hüceyrələrində rüşeymin inkişafını və ondan əmələ gələn orqanizmin əlamətlərini qabaqcadan müəyyən edən maddi strukturların olması haqqında təlim. 19 əsrin ikinci yarısında mayalanma və hüceyrə bölünməsi (mitozun) proseslərinin, həmçinin inkişaf mexanikasının öyrənilməsi preformizmin mahiyyətinin aydınlaşdırılmasına imkan verdi və orqanizm hissələrinin tamamilə yenidən törənməsi barədəki təlimin əsassız, qeyri-qənaətbəxş olduğunu aydın sübut etdi.
Ozi
Ozi  — Fransa da kommuna, Cənub-Pireneylər regionunda yerləşir. Departament — Averon. Rinyak kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Rodez.
INSEE kodu — 12016.
Kommuna təxminən Paris dən 490  km cənubda, Tuluza şəhərindən 125  km şimal-şərqdə, Rodez dən isə 27  km şimal-qərbdə yerləşir.
Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 878 nəfər təşkil edirdi.
İqtisadiyyatı
thumb|200px|left|Kommuna xəritəsi 2007-ci ildə 518 əmək qabiliyyətli insan (15-64 yaş) arasında 315 nəfəri iqtisadi cəhətdən fəal, 203 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 60,8%, 1999-cu ildə bu 63.1%). Fəal 315 nəfərdən 290 nəfəri (144 kişi və 146 qadın), 25 nəfəri işsizdir (10 kişi və 15 qadın). Aktiv olmayan 203 nəfər arasında 29 nəfər şagird və ya tələbə, 69 nəfər təqaüdçü, 105 nəfər digər səbəblərə görə hərəkətsizdir.
Acura
Acura — avtomobil istehsal edən Hondanın ayrı bir bölməsi. Acura, Avropanın istehsalçıları ilə ABŞ bazarında bərabər səviyyədə yarışan ilk Yapon premium markası oldu. Yeni avtomobillərin əsas üstünlükləri yenilikçi mühəndislik, yüksək keyfiyyətli və texniki avadanlıq və maksimum müştəri məmnuniyyətidir.
Adı və loqosu
Markanın adı dünyanın bir çox dilləri ilə ortaq olan latın dilindəki Aku (Acu) morfeminə əsaslanır. Bu dəqiqlik, etibarlılıq deməkdir. Bu morfemdən formalaşmış yeni söz Acura markasının təməl prinsipidir. Yeni markanın loqosu müasir mühəndislər tərəfindən istifadə olunan hissələrin dəqiq ölçülməsi üçün bir vasitədir - dəyişdirilmiş "A" hərfidir. Loqotipin məqsədi Acura avtomobilinin texniki və dizayn üstünlüyünü vurğulamaqdır.
Tarixi
Acura tarixi 1984-cü ilin fevral ayında - Honda yeni bir bazar seqmentinə daxil olmaq və yeni bir marka yaratmaq niyyətini təsdiqləyərkən başladı. 1984-cü ilin sentyabrında yerli, Channel II-nin yerini alan Acuranın rəsmi adı açıqlandı. 27 mart 1986-cı ildə ABŞ ərazisində Acura dilerlik fəaliyyətinə başladı - təklif etdiyi ilk modellər 3 və 5 qapılı idman avtomobilləri Integra və lüks sedan Legend idi. İl ərzində 52.869 avtomobil satılıb və diler şəbəkəsi 150 mərkəzə qədər genişlənmişdir. 1987-ci ilin yazında, Motor Trend-in nüfuzlu nəşrinin mükafatı - "Ən yaxşı xarici avtomobil"i Legend oldu. 1987-ci ilin iyun ayında satılan avtomobillərin sayı 100 min ədədi aşdı. 1988-ci ilin dekabrında, Acura dilerlərinin sayı 285-ə yüksəldi və Legend ABŞ-də ən çox satılan xarici avtomobil oldu. 1989-cu ilin fevral ayında, ilk Yapon superkar, orta mühərrik Acura NS-X Chicago Motor Show-da tanıdıldı və 1990-ci ilin avqust ayında satışa çıxdı. 1991-ci ilin noyabrında NSX "Automobile" jurnalının iki mükafatına layiq görülmüşdür: "Ən yaxşı avtomobil" və "İlin ən yaxşı dizaynı". 1995-ci ildə ABŞ-də Acura SLX markası altında ilk krossoverini təqdim etdi. 2000-ci ilin yanvarında Acura ilk orta ölçülü krossover - MDX - ABŞ-də təqdim edildi. Artıq standart avadanlıqda olan avtomobil üçüncü sıra oturacaqlar, ayrı iqlim nəzarəti tam sürətlə aparıldı. 2005-ci ilin yanvarında Acura, idman salonunun performansını və krossoverin funksionallığı və praktikliyini birləşdirən kompakt krossover RD-X konsepsiyasını təqdim etdi. 2009-cu ilin aprelində Nyu-York avtosalonunda eyni ilin dekabr ayında satışa çıxarılan təxribatçı krossover Acura ZDX təqdim edildi. 2012-ci ildə Şimali Amerika Beynəlxalq Auto Şouda yeni nəsil Acura NSX prototipi ilə təqdim edildi. Hibrit idman avtomobili bir benzin mühərriki V6 və üç elektrik mühərriki ilə təchiz olunub və SH-AWD xüsusi təkərli sürüş sistemi var.
Keçmiş Modellər
thumb|Acura TL
Türkiyəmspor Berlin FK
Türkiyemspor (Berlin) — Almaniyanın futbol klubu
Tarixi
4 aprel 1978-ci ildə Almaniyanın Berlin şəhərində yaradılmışdır. İlk adı BFC Izmirspor olmuşdur. Hazırkı adını 1987-ci ildən daşıyır. 1995/1996 mövsümündə Ümit Karan bu komandanın formasını geyinmişdir.
Sulfoksidlər
Sulfoksidlər – ümumi formulu R1R2SO olan üzvi birləşmələrdir.
Sulfoksid molekulalarının kimyəvi quruluşu
Sulfoksidlərin molekulasının quruluşu piramidanı xatırladır. Dimetilsulfoksid molekulası aşağıdakı xassələrə malikdir: Sulfoksidlərin İK-spektrlərində 1050-1060 SM-1 sahəsində olan udulma zolağı sulfoksidləri xarakterizə edir  və   S=O rabitəsinə uyğun gəlir.
Fiziki xassələri
Sulfoksidlər rəngsiz, az uçucu maye və ya kristallik maddələrdir. Əksər üzvi həlledicilərdə həll olur. Kiçik radikallı sulfoksidlər suda həll olur. Bəzi sulfoksidlərin fiziki xassələri aşağıdakı cədvəldə verilmişdir:
Kimyəvi xassələri
Sulfoksidlər zəif əsaslardır,qüvvətli turşularla (HCl,HBr,HNO3) R2SO∙HCl tipli duzlar əmələ gətirir; müxtəlif reagentlərin təsiri ilə məs. H2O2, sulfonlara qədər RR'SO2 oksidləşir; reduksiyaedicilərin təsiri ilə (LiAlH4,NaBH4, H2 Pd-un ,dixlorboranın,üçxlorsilanın,Ph3P və b.) sulfidlər RR'S əmələ gətirir. Sulfoksidlərin aminlərin və amidlərin törəmələri ilə kondensləşməsi sulfimidlərin RR'S=NR ( R-alkil,aril) alınması ilə nəticələnir.Sulfoksidlərin nukleofil xüsusiyyətə malik olması, onların asanlıqla alkoksi-, hidroksisulfon əmələ gətirməsində özünü göstərir və bundan da benzil- və allilhaiogenidlərin və ya tozilatların  oksidləşməsində istifadə olunur.
Alınması
Sulfoksidlər adətən müvafiq sulfidlərin oksidləşməsi yolu ilə alınır. Oksidləşdirici kimi turş mühitdə hidrogen peroksid, azot oksidləri, hipoxlorid və digər oksidləşdiricilərdən istifadə olunur.
Portu
Portu — Lissabondan sonra Portuqaliyanın ikinci böyük şəhəridir. Şəhər Atlantik okeanı sahilində yerləşmişdir. Ayrıca şəhərin ortasından Douro çayı keçməkdədir.
Görməli yerlər
Burada qədimi qaladan yenidən tikilmiş Kafedra qurultayı, Kleriqoş mərmər qülləsi, fransiskant kilsəsi San-Fransişku, Maşadu-de-Kaştru Yepiskop sarayını gəzmək maraqlı olardı.
Portudan şimalda məşhur Braqa şəhəri yerləşir. Braqadan 55 km.-də Portuqaliyanın ziyarətgahı olan Bon-Jezuş-du-Monte yerləşir. Klisənin yanında balaca sovmələrlə (kiçik kilsələr) gözəl park, fəvvarələr və süni göllər yaradılıb. Şəhər özünün arxitektur abidələri – kilsələri, sarayları, balaca şəhərcikləri və fəvvarəli meydanları ilə fəxr edə bilər.
Portu şəhəri həm də şərablarıyla məşhurdur.
Ratifikasiya
Ratifikasiya – 1) dövlətin ali hakimiyyət orqanının dövlət və ya hökumət nümayəndəsi tərəfindən bağlanmış beynəlxalq sənədləri (müqavilə, saziş) təsdiq etməsi; 2) ali dövlət hakimiyyəti orqanı tərəfindən dövlətin müvəkkil şəxsinin imzaladığı beynəlxalq müqavilənin təsdiqlənməsi.
Artemisia sieberi
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Villemştad
Villemştad — Kürasaonun ən iri şəhəri və inzibati mərkəzi. Bu şəhər həmçinin Niderland Karibində ən böyük şəhərdir. Əhalisi 58 min nəfər (2003), şəhər aqlomerasiyası ilə birlikdə — 130 min nəfər.
Hollandlar Kürasao Karib adasında 1634-cü ildə təbii liman qurdular. Sonrakı əsrlərdə liman böyüməyə başladı və şhərə çox sayda niderlandlılar və yəhudilər köçməyə başladılar. Liman ətrafında varlı tacir şəhəri və işgüzar yaşayış kvartalları yaranmağa başladı.
Müasir şəhər tarixi kvartallarla yanaşı yeni tikililərlə və inzibati binalarla zəngindir. Villemştad Karib dənizi hövzəsinin vacib ticarət və işgüzar mərkəzidir. center|800px
Çiləxana (Kəleybər)
Çiləxana - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Kəleybər şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə yaşayışı yoxdur.
Coğrafi yerləşməsi
Əhər şəhristanının Kəlibər bölgəsinin Mərkəzi kəndistanında, Kəlibər qəsəbəsindən 15 km cənub-şərqdədir.
Mirzə Fərrux xan Qaffari
Mirzə Fərrux xan Qaffari — İranın ictimai-siyasi xadimi, diplomat.
Həyatı
Mirzə Fərrux xan Mirzə Məhəmmədmehdi xan oğlu 1812-ci ildə Kaşan şəhərində anadan olmuşdu. Ünlü Qaffari soyuna mənsubdur. Mükəmməl mədrəsə təhsili almışdı. Əminəddövlə ləqəbi daşıyırdı.
Mirzə Fərrux xan Qaffari Qacarlar dönəmində İranın Fransada vəziri-muxtarı (səfiri) olmuşdu.
Mirzə Fərrux xan Qaffari (1856–1857)-ci illər İran-Böyük Britaniya savaşına görə Londonlu diplomatlarla danışıqlar aparmışdı. İngilis diplomatı Stratford de Redklif ondan İranda İngiltərənin missiyasını genişləndirməsində yardımını xahiş etmiş, Mirzə Fərrux xan ona müəyyən bir cavab verməmişdi.
Mirzə Fərrux xan Qaffari 1871-ci ildə Tehran şəhərində vəfat edib.
Ailəsi
Mirzə Fərrux xan Qaffarinin Məhəmmədibrahim xan,Məhəmmədmehdi xan, Məhəmmədhüseyn xan, Məhəmmədhəsən xan adlı oğlanları vardı.
Çiləxana (Təbriz)
Çiləxana — İranın Şərqi Azərbaycan ostanında kənd. .
Coğrafi yerləşməsi
Təbriz şəhristanının Şəbustər bölgəsinin Səfiyan kəndistanında, Şəbustər şəhərindən 14 km şimal-şərqdədir.
Stokholm Müasir İncəsənət Muzeyi
Stokholm Müasir İncəsənət Muzeyi (Moderna Museet) - İsveçin paytaxtı Stokholmun mərkəzində, Şeppensxolmen adasında yerləşən muzey. Muzey 1958-ci ildə təşkil olunmuşdur.
Tarixi
Stokholm Müasir İncəsənət Muzeyinin direktoru Otto Skyöld olmuşdur. 1994-1998-ci illərdə muzeyin yeni binası Rafael Moneonun layihəsi əsasında tikilmişdir. Qalereyalardan biri Penso Pyano tərəfindən planlaşdırılmışdır. 2010-cu ildən muzeyə Daniel Birnbaum başçılıq edir. Əvvəllər əsas ekspozisiyalar pulsuz olmuşdur.
Muzeyin kolleksiyası
1993-cü ildə muzeydən Pikassonun 6 əsəri və Jorj Brakın 2 əsəri oğurlanmışdır, bu əsərlərin ümumi dəyəri 40 mln. funt-sterlinqdən artıq idi. Pikassonun oğurlanmış 3 əsəri sonralar tapılaraq muzeyə qaytarılmışdır.
Amblyseiulella xizangensis
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Girdəyarpaq şehçiçəyi
(Drosera rotundifolia) - cinsinə aid bitki növü.
Vindhuk
Vindhuk  — Namibiya ən böyük şəhəri və paytaxtı. Namibiyanın iqtisadi, siyasi və inzibati mərkəsi. Əhalisi — 334 580 nəfər (2012-ci il).
CE işarəsi
thumb|200px
1985-ci ildən bəzi məhsulların (23 mal qrupu) Avropa Birliyi ölkələrində satıla bilməsi üçün CE standartları tətbiq edilməyə başlanmışdır.
Bu kəlmə Conformité Européenne sözlərinin baş hərfindən əldə edilmiş və Fransız mənşəli sözdür. CE AB ölkələrində məhsullara sərbəst satılma, idxal və ixrac edilmə haqqı verməkdədir. Digər bir deyişlə məhsullar üçün pasport funksiyasını qazandıran bu işarə məhsulun keyfiyyətli olması mənasına gəlməməlidir. Əsas anlamı ətraf mühitə zərərli olmayan, insan və digər canlı organizminə zərər verməyən və nəzarətdən keçmiş məhsul kimi başa düşülən işarə istehsalçı firmaların özü tərəfindən etiketlənə bilməkdədir. Ancaq, daha sonra məhsulun üzərindəki CE işarəsinin standartlara uyğun olmadığı, yani malın gərəkli xüsusiyyətləri daşımadığı aşkarlandığı təqdirdə istehsalçı firma Avropa Məhkəməsinə dəvət olunmaqdadır. Saxtakarlığa yol verdiyi təsbit olunan istehsalçıya təzminat davası açılaraq ən sərt halda AB bazarında bir daha məhsul satması qadağan edilməkdədir.
Üçüncü dünya ölkələri olaraq tanınan az inkişaf etmiş ölkələr isə AB bazarına məhsul satmaq üçün bu standartlara əməl etmək məcburiyyətindədir. Eyni zamanda 3-cü dünya ölkələrindən məhsul idxal edildiyi təqdirdə məsuliyyəti idxalçı ölkə daşımaqda və o məhsulun standartlara uyğun olub-olmadığına nazarət etməlidir.
Bəzən firmalar tərəfindən məhsulların üzərindəki CE sertifikatı heç bir standart tətbiq edilmədən vurulması ilə bərabər, bəzən də bir sıra istehsalçı firmalar gərəksiz bəhanə ilə özlərinə bəraət qazandırmağa çalışmaqdadır. Məsələn, Çin öz məhsulları üzərinə eyni ölçüdə və eyni şəkilli etiket vuraraq AB bazarına ixrac etməyə başlaması bir müddət sonra narazılıqlara səbəb olmuşdur. Çünki, standartlara uyğun olmayan bu məhsulların üzərindəki CE etiketi qanunsuz idi. Ancaq, Çin istehsalçı firmaları CE etiketinə”China Export” (Çin İxrac Malı) şəklində açıqlıq gətirərək özlərinə bəraət qazandırmağa çalışmışlar.
Pərbikəs
Pərbikəs və ya Pərbiks  — İranda, Xuzistan ostanında, Həftkel şəhristanının Rüğeyvə bəxşinin Gəzin dehestanında kənd. 2011-ci il siyahıyaalınmasına əsasən kəndin əhalisi 5 ailədə 7 nəfəri kişilər və 9 nəfəri qadınlar olmaqla cəmi 16 nəfərdir. Kəndin əhalisi bəxtiyarilərrin Məkvəndi tayfasının Doşmənziyari tirəsinə mənsubdur, lur dilinin bəxtiyari dialektində danışırlar və şiə müsəlmandırlar.
Çan Day Kuanq
Çan Day Kuanq — Vyetnam Sosialist Respublikasının Prezidenti (2016–2018).
Çan Day Kuanq 2016-cı ildə Vyetnam Sosialist Respublikasının Prezidenti vəzifəsinə seçilib.
Ascari
Ascari Cars Ltd. (qısaca: Ascari) — Böyük Britaniyada yerləşən idman avtomobil istehsalçısıdır. Şirkət Hollandiyalı milyoner Zvart Klaas tərəfindən təsis edilib. Şirkət iki dəfə Formula-1 dünya çempionu olan Alberto Askarinin (1918-1955) adına layiq görülmüşdür. O, iki dəfə qalib gələn ilk sürücü oldu.
Çan Day Kuanq
Uzun müddət ağır xəstəlikdən əziyyət çəkən Çan Day Kuanq, 21 sentyabr 2018-ci ildə 61 yaşında ikən müalicə aldığı hərbi hospitalda vəfat etmişdir.
Lenka Dürr
Lenka Dürr – Almaniyalı libero.1990-cu ildə Almaniyanın Memmingen şəhərində dünyaya gəlmişdir.
Karyerası
2008-ci ildən etibarən Almaniya milli voleybol komandasının şərəfini qoruyur. 2007-ci ildə yeniyetmələr arasında dünya çempionatının qızıl medalını qazanmışdır. Karyerasının əksər hissəsini Rote Raben Vilsbiburq klubunda keçirmişdir. 2009-cu ildə isə dünya kubokunu bu səfər gənc milli komanda da qaldıraraq karyerasında daha bir mühüm titul qazanır. Həmçinin voleybolçu 2013-cü ildə Avropa çempionatının qızıl medalına yiyələnmişdir. Bundan sonra alman libero İqtisadçı klubunun diqqətinin çəkir və 2013-cü ildə Bakı klubuna transfer olunur.
Rivers ştatı
Rivers ştatı  — Nigeriyanın Cənub-cənubi geosiyasi zonasında ştat.
Hind rəqəmləri
Hind rəqəmləri — Hind-Ərəb rəqəm sistemində yer alır.
Prjevalski atı
thumb|280px|Prjevalski atı
Prjevalski atı (Equus ferus przewalskii) — atlar fəsiləsini cinsinə aid otyeyən təkdırnaqlı məməli heyvan. Mərkəzi Asiyada ilk dəfə N. M. Prjevalski (1879) təsvir etmişdir. Kəkilsiz, yalının dik və qısa, quyruğunun və həmçinin başının böyük olması ilə ev atlarından fərqlənir. Erkəklərinin bədəninin uzunluğu 2,3 m-dək, süysününün hündürlüyü 1,3 m-dək olur; dişiləri bir qədər kiçikdir. Cunqariya səhralarında yaşayırdı. Avropanın, Amerikanın bir sıra zooparklarında olan atlar əsl atların yeganə vəhşi növüdür. 5—20 fərddən ibarət sürülərlə yaşayırdı. Ev atları ilə cütləşdirildikdə məhsuldar nəsil verir.
Amblyseiulella yaeyamana
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Baccharis inamoena
Baccharis inamoena Baccharis inamoena Baccharis inamoena
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Vest Aylend
Vest Aylend — Avstraliyanın xarici ərazisi Kokos adalarının paytaxtı. Sahəsi 6,2 kv. km., əhalisi 120 nəfərdir.
Avstraliyaya qədər olan məsafə 2100 kilometrdir.
Rüğeyvə dehestanı
Rüğeyvə dehestanı — İranda, Xuzistan ostanının Həftkel şəhristanının Rüğeyvə bəxşində inzibati-ərazi vahidi. 2011–ci il siyahıyaalınmasına əsasən dehestanın əhalisi 825 ailədə 1.928 nəfəri kişilər və 1.959 nəfəri qadınlar olmaqla cəmi 3.887 nəfərdir. İnzibati cəhətdən 23 kəndi əhatə edir.
Malqoçoğlu ailəsi
Malkoçoğulları — adı Malkoç bəy olan və I Murad dövründən etibarən xüsusilə Balkan ölkələrinə edilən axınlarda iştirak etmiş, Türk mənşəli axıncı bəynin soyundan gələn ailə üzvlərinə verilən addır. Malkoçoğulları XIV, XV və XVI əsrlərdə fəal olmuş və apardıqları uğurlu axınlarla tanınmışdılar. Malkoçoğlu axıncıları Silistrə yaxın ərazidə yaşayırdılar.
Məlum olan Malkoçoğlu bəyləri qohumluq bağlılıqlarına görə bu şəkildədir:
Malkoç bəy
Sultan I Murad və İldırım Bəyazid zamanının komandanlarındandır. 1389-cu ildə I Kosovo müharibəsində sağ cinah oxatan komandiri kimi vuruşmuş, bu müharibədə oğlu Mustafa bəy də sol cinah oxatan komandiri kimi döyüşdə iştirak etmişdir. Tarix səhifələrində bu müharibədə adı Həmidoğlu Malkoç olaraq geçmişdir. 1396-cı ildə Niğbolu müharibəsində Osmanlı ordusunun sol qanadında komandir olaraq iştirak etmişdir. Malkoç bəyin türbəsi hazırda Bolqarıstan sərhədləri içərisində yerləşən Buryadadır (keçmiş adı Malkoçova). Malkoç bəyin Malkoçoğlu Mustafa bəy və Malkoçoğlu Mehmet bəy adlarında bilinən iki oğlu var.
Malkoçoğlu Mustafa bəy
Malkoç bəyin oğludur. İlk olaraq 1389-cu ildə I Kosova müharibəsində atası Malkoç bəyin sağ cinahda döyüşdüyü orduda, sol cinah oxatan komandiri vəzifəsini icra edərək adını duyurmuştur. Əmir Teymurun Anadolunu işğal etdiyi zaman Sivas qalasının komandiri olmuşdur. 1400-cü ildə Teymurun Sivası mühasirə etməsində 3.000 nəfərlə 200.000 nəfərlik Teymur ordusuna qarşı qalanı 18 gün qəhrəmancasına müdafiə edən Mustafa bəy aclıq və susuzluğa dözməyib Teymurun canlarının bağışlayacağı vədi üzərində qalanı təslim etmişdir. Amma Teymur sözünü tutmayıb qala təslim edildikdən sonra bütün əsgərlərlə bərabər Malkoçoğlu Mustafa bəyi də öldürmüşdür.
Malkoçoğlu Bali bəy
Fateh Sultan Mehmetin qurdurmuş olduğu Enderun-u Hümayün adlı Saray Universitetində yetişən məşhur axıncı bəyi. Sultan II Bəyazid dövründə Silistre Bəylərbəyli olub. Cəsur və mərd, sadiq və qabiliyyətli bir komandirdi. Bir çox böyük xidmətləri olmuşdur. Özü Silistre Bəylərbəyi olduğu zamanlarda üsyan edən Eflak Voevodina qarşı göndərilən Osmanlı ordusunda xidmətlər göstərib. Yenə eyni bəylərbəyliyi zamanı Macarıstanda ordu yeridərək Varadin qalası ilə digər bir çox yeri tutmuşdur. Daha sonra Prut çayını keçərək Akkerman qalasını ələ keçirmək istəyən Buğdan Voyvodasını ordusu ilə məğlubiyyətə uğratdı. 1498-ci ildə 40.000 nəfərlik ordusu ilə Polşa üzərinə basqınlar edərək Varşava şəhərinə getmiş və böyük bir qələbə qazanmışdı. Bu axınları zamanı tam 10.000 əsir və bir çox hərb qəniməti ilə qayıtdı. Bu qənimət və əsirlərdən bir hissəsini seçərək, Kəndxudası Mustafa Bəy ilə Sultan II Bəyazidə göndərdi. Oğulları Əli və Tur Ali bəylər də özü kimi mərd və qəhrəman idilər. Böyük oğlu Əli bəy, Sofiya Sancakbəyliyi edib. Kiçik oğlu Tur Əli bəy isə, atasından sonra Silistre bəylərbəyi xidmətində olub. Sinan bəy adında bir oğlu da Ziya bəylərbəyi olmuşdur. Həmzə bəy adlı kiçik oğlu da alaybeyi ikən 1501-ci ildə gənc yaşda münaqişədə ölmüşdür. Bali bəy 1513-cü ildə vəfat edib.
Yamusukro
Yamusukro  — Kot-d'İvuarın paytaxtı. Əhalisi 242 744 nəfər (2010-cu il).
Malqoçoğlu ailəsi
Malkoçoğlu Ali bəy
Malkoçoğlu Bali bəyin oğludur. Sofiya bəylərbəyi olan Əli bəy də qardaşı Tur Əli bəy kimi bu müharibədə ölmüşdür.
Malkoçoğlu Atmalı bəy
Malkoçoğlu Bali bəyin oğludur. Silistre bəylərbəyii vəzifəsində işləmiş, 1514-cü ildə Çaldıran döyüşündə şəxsən Şah İsmayıl tərəfindən öldürülmüşdür.
Malkoçoğlu Damat Yəhya Paşa
1501-ci ildə II Bəyazidin qızı Aynışah Sultan evlənəndə Bali bəy adında bir oğlu vardı. II Bəyazidin qızı Aynışah'dan da Malkoçoğlu Əhməd bəy ilə Malkoçoğlu Mehmed bəy olmuşdur. 1480-ci ildə Bosniya bəyi, 1481-ci ildə Rumeli bəylərbəyi, 1504-cü ildə Kubbə Vəziri olub və 1506-cı ildə vəfat edib. Məlum olan 3 oğlu Malkoçoğlu Bali bəy (Silistre bəylərbəyi olan Balı bəy ən böyükləridir), Malkoçoğlu Mehmet bəy, Malkoçoğlu Əhməd bəydir. Bu komandirlərdən eyni zamanda Yahyapaşazadələr deyə bəhs edilir.
Yahyapaşazadə Malkoçoğlu Mehmed bəy
Malkoçoğlu Damat Yəhya Paşanın nəvəsi, Bali bəyin oğludur. Enderunda yetişmişdir. Varat bəylərbəyi olmuşdur. 1563-cü ildə Sultan Süleyman Qanuninin Zigetvar səfərində Gyula qalasını fəth etməklə vəzifəli Pərtəv Paşa ilə birlikdə 59 gündə qalanı təslim aldı. Həmin il Babofça qalasını fəth etdi. 1567-ci ildə Lələ Mustafa Paşa ilə birlikdə Yəməndə müharibədə iştirak etdi. 1570-ci ildə Kiprin fəthində Magosanın mühasirəsində vurularaq öldürülüb.
Qazi Kızan Mehmed Paşa
Malkoçoğlu Damat Yəhya Paşanın oğludur. Qazi Sultanzadə Mehmed Paşa kimi də tanınır. Qanuni Sultan Süleymanın bibisinin oğludur. 1526-cı ildə Mohaç alaybəyi, 1527-ci ildə Semendirə bəylərbəyii və həmin il Belqrad bəylərbəyi təyin olunmuşdur. 1529-cu ildə I Vyana mühasirəsində Bavyeranın mərkəzi Regensburg və Morovanın paytaxtı Brünnü faktiki olaraq ələ keçirildi. Çexoslavakiya bölgəsini işğal etdi. 1530-cu ildə Andrea Dorianın işğal etdiyi Moradakı Koron qalasını geri aldı. Həmin il Budini mühasirəyə alan Alman marşalını məğlub etdi. 1531-ci ildə Avstriya yürüşündə 15.000 əsirlə geri qayıtdı. Peçi Almanlardan geri aldı. 1535-ci ildə təkrar Semendirə bəylərbəyii oldu və 8 il vəzifəsini icra etdi. 1537-ci ildə Vertizo müharibəsində 45.000 nəfərlik Alman ordusunu məhv etdi. Bu qələbədə qardaşı Yahyapaşazadə Malkoçoğlu Əhməd Bəy ilə oğlu Şəfalı Arslan Paşa da vardı. 1538-ci ildə Boğdan yürüşünə qatılıb. 1541-ci ildə Budin yürüşünə qatılıb. 1543-cü ildə ölən qardaşıı Koca Bali Paşanın yerinə üçüncü Budin Bəylərbəyi oldu və 1548-ci ilə qədər bu vəzifəsini icra etdi. 1566-cı ildə Budində vəfat edib.
Yahyapaşazadə Malkoçoğlu Əhməd bəy
Malkoçoğlu damat Yəhya Paşanın oğludur. Lepanto bəylərbəyi kimi tanınır. 1537-ci ildə Vertizo müharibəsinə qoşuldu. 1543-cü ildə Belqrad bəylərbəyi oldu.
Şəfalı Arslan Paşa
Yahyapaşazadə Malkoçoğlu Mehmed bəyin oğulları Arslan bəy və Dərviş Bəy kimi tanınır. Arslan bəy, Şəfalı Arslan Paşa kimi tanınır. 1537-ci ildə Vertizo müharibəsinə qoşuldu. 1537-ci ildə Pojega bəylərbəyi oldu. 1565-ci ildə Budinin 14-cü bəylərbəyi oldu. O, eyni zamanda şairdir. 1566-cı ildə Sokollu Mehmed Paşa tərəfindən edam edilib. Ömər Seyfəddin Kötük adlı hekayəsində təsvir etdiyi Arslan Bəy bu kişidir.
Dərviş Bəy
Malkoçoğlu Damat Yəhya Paşanın nəvəsi, Mehmed bəyin oğludur.
Yavuz Əli Paşa
Malkoçoğlu nəslindən son olaraq tanınan şəxsdir. Çox cəsur, coşqun və dəli dolu bir insan olubdur. 1603-cü ilə qədər Misir Bəylərbəyliyi olub. Bu zaman 1603-cü ildə İstanbula çağırılıb və sədrəzəmliyə gətirildi. İlk iş olaraq İran məsələsini müzakirə edib. 1604-cü ildə Macarıstan səfəri əsnasında Sofiyada xəstələndi. Belqrada çatanda da vəfat etmişdir. Məzarı Yozgatın Yerköy ilçəsindədir. Malkoç (Yavuz) Əli Paşanın həyatı; Kəlamı və Dirildən təxəllüslü şairlər tərəfindən mənsur kimi yazılan və Süleymaniyyə kitabxanası, Halət Əfəndi bölümü no. 612-ci ildə olan qeydiyyatlı "Vekayi Əli Paşa" adlı miniatürlü Gazavatname əsərdə bildirilmişdir. XVII əsrdən bu günə çatan bu əsər iki nəfər tərəfindən birgə yazılmışdır və yazıçıların qələmə aldıqları bölümlərin ilk səhifələrində qızıl bəzək zəmin üzərində sərlövhələr var | Yavuz Ali Paşa].
Karakol
Karakol (Каракол) — Qırğızıstan Respublikasında şəhər. İssıkkul vilayətinin mərkəzi. Avtomobil yolları qovşağı. Yeyinti və yünkül sənayesi var. Tikinti materialları istehsal olunur. 1869-cu ildə salınmışdır.
Çiləxana (Sərab)
Çiləxana - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Sərab şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 93 nəfər yaşayır (14 ailə).
Coğrafi yerləşməsi
Sərab şəhristanının Mərkəzi bölgəsinin Ətraf kəndistanında, Sərab şəhərindən 13 km şimal-şərqdədir.
Molla Eyyublu
Molla Eyyublu — İrəvan quberniyasının Aleksandropol qəzasında, indiki Kalinino rayonunda kənd.
Tarixi
Rayon mərkəzindən şimal-şərqdə yerləşir. 31 dekabr 1937-ci ilə kimi, Kalinino rayonu təşkil edilənə qədər Cəlaloğlu (Stepanavan) rayonun tərkibində olmuşdur. Mənbələrdə kəndin digər adlarının Molla Eyyub, Molla Yublu, Norvruz xaraba olduğu da göstərilir.
Toponim eyyublu etnonimi əsasında əmələ gəlib «eyyublu tayfasından olan mollaya məxsus kənd» anlamını verir. Etnotoponimdir. Quruluşca sadə toponimdir.
Əhalisi
Kənddə 1886-cı ildə 58 nəfər, 1897-ci ildə 169 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır. 1918-ci ilin martında azərbaycanlılar deportasiya olunmuş, yalnız indiki Ermənistan sovet hakimiyyəti qurulandan sonra kənd sakinləri öz kəndlərinə dönə bilmişdir. Burada 1922-ci ildə 271 nəfər, 1926-cı 334 nəfər, 1931-ci ildə 382 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır. 1988-ci ilin axırlan 1989-cu ilin əvəllərində Ermənistan dövləti tərəfindən kəndin sakinləri tamamilə tarixi-etnik torpaqlarından deportasiya edilmişdir. İndi burada təkcə ermənilər yaşayır.
Mail.ru
mail.ru saytı Rusiyanın ən çox istifadə olunan saytdır. Mail.ru digər postsovet ölkələrində də geniş istifadə olunur.
Məşhurlaşması
Mail.ru-nun geniş istifadəçi auditoriyasına malik olması ilə bərabər, qalmaqallarda adının sadalanması da onun məşhurlaşmasına az səbəb olmayıb. Belə ki, Qırğızıstan hökumətinin Mail.ru-dan Qırğızıstan istifadəçilərinin elektron məktublaşma bazasını almaq istəməsi və bu mail xidmətinin həmin məlumatı verməsi həmin yazışmaların sahiblərinin təzyiqlərlə nəticələnməsinə səbəb olmuşdu.
Artemisia simulans
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Antiballistik raket
thumb|sağ|Aegis Ballistik Raketdən müdafiə sistemi
Antibalistik raket – ballistik raketlərə qarşı istifadə edilən döyüş raketi. Ballistik raketlər nüvə, kimyəvi, bioloji və ya adi döyüş başlıqları atmaq üçün istifadə edilirlər. Antiballistik raketlər isə bu raketlərə qarşı istifadə edilirlər.
Kredok boğazı
Kredok boğazı - Sakit okeanı ilə Xaurak körfəzini birləşdirir. Burada üç boğazdan biridir (ikisi isə Celliko boğazı və Kolvill boğazı). Boğaz Okslendən şimal-şərqdə yerləşir. Kredok boğazı Qreyt-Barrier adasını Little-Barrier adasından ayırır. Boğazın ən dərin yeri 120 m təşkil edir. Boğazın eni 100 km, uzunluğu isə 30 km-dir. Suları balıq və dəniz məhsulları ilə zəngindir.
Donatello
Həyatı
1386-cı ildə Florensiyada dünyaya gəlib. O, erkən intibah dövründə Donatello adıyla tanınırdı və İtaliyanın görkəmli rəssam-heykəltaraşı olmuşdur. Əsasən İncil motivləri əsasında hazırladığı heykəllər, barelyeflərlə məşhurdur.
Erkən dövr həyatı
Donatellonun atası, Niccolo di Betto Bardi "Florensiya yun darayıcılıları gildiyası"nın üzvü idi. 1386-cı ildə Florensiyada dünyaya gəlib. Donatello Martelli ailəsinin evində təhsil alıb. İlkin sənət təhsilini zərgər emalatxanasında aldıqdan sonra Lorenso Gibertinin studiyasında çalışır.
1404-1407-ci illərdə Fillipo Brunelleski ilə Romada bir sıra qazıntılar və axtarışlardan apardıqdan sonra onların hər ikisi xəzinə axtaran şəxs kimi nüfuz qazanır. Maddi təminatı üçün isə Donatello zərgər dükanında işləməyə başlayır. Qədim Roma mədəniyyətinin davamçısı olmağı 15-ci əsrdə İtaliyanın incəsənətində həll edici rol oynamışdır. Məhz bu dövrdə Brunelleski Panteonun günbəzi və digər Roma məbədlərinin ölçülərini hesablamışdır. Brunelleskinin inşa etdiyi binalar və Donatellonun hazırladığı heykəllər intibahın ən mükəmməl əsərləri hesab olunur və müasirləri arasında güclü təsir oyadır.
Florensiyadakı fəaliyyəti
Donatello Florensiyada Lorenso Gibertiyə Florensiya Baptisterisinin şimal divarına qoyulacaq müqəddəslərin heykəllərinin hazırlanmasında kömək edir. 1409-1411-ci illərdə müqəddəs İohanın oturmuş pozada təsvir olunan nəhəng heykəlini hazırlayır. 1588-ci ilədək köhnə kafedral cəbhəsində bir hissədə yerləşdirilir, sonradan Museo dell'Opera del Duomo-ya köçürülür. Bu sənət əsərində son dövr qotikanın formalaşmasında mühüm addım sayılır.
1411-1413-cü illərdə Donatello Müqəddəs Markın Orsanmikel kilsəsində yerləşdirilmiş heykəli üzərində çalışır. 1417-ci ildə zireh hazırlayanların konfreriyası üçün Müqəddəs Georginin heykəlini tamamlayır. Müqəddəs Georgi və əjdaha barelyefi baza üzərində qurulub. O, mərkəzi nöqtəli prespektivin ilk nümunəsi hesab olunur.
1415-1426-cı illər ərzində Donatello Florensiya kilsəsinin zəng qülləsində yerləşdiriləcək 5 heykəl düzəldib. Bunlar:
Onların hər birində klassik heykəl modeli və xarakterizə edilən ciddi portret detalları mövcuddur.
Paduedəki fəaliyyəti
Donatello 1444-cü ildə Qattamelatanın bürüncdən tökmə heykəlini hazırlamaq üçün Padueyə çağırılır. Hazırda bu heykəl Müqəddəs Antoni kilsəsinin qarşısında dayanır. İtaliyada bir daha bu qədər mükəmməl, canlı, nəhəng heykəl hazırlanmayıb. Heykəltaraş 1456-cı ilədək Paduedə fəaliyyət göstərir. Şagirdlərinin köməyi ilə Müqəddəs Antoni kilsəsinin bəzədilməsi üçün daha bir neçə sənət işi hazırlayır. Onların içərisində ən çox diqqəti cəlb edən barelyeflər olub. Barelyeflərin mövzusu Paduenin müqəddəslərinin həyatından alınıb. 1457-ci ildə Donatello yenə Florensiyaya qayıdır. Burada Müqəddəs İohan Baptistin heykəli üzərində çalışır. O, Baptisti bir çox relyeflərdə müxtəlif yaş qruplarında təsvir edir. Barcello muzeyindəki İohanın mərmər heykəli digərlərindən xüsusilə fərqlənir. Donatello eyni bir əsərdə eneji, müqəddəslik görkəmi, gücü birləşdirə bilirdi.
Araz (Beyləqan)
Araz — Azərbaycan Respublikasının Beyləqan rayonunun inzibati ərazi vahidində qəsəbə.
Amblyseiulella hyauliangensis
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Mazaçço
Mazaçço (Masaccio; ) — görkəmli italyan rəssamı, Florensiya rəssamlıq məktəbinin ən böyük nümayəndəsi.
Florensiyalı boyakar Mazaçço Erkən İntibahın ilk nümayəndəsi, Cotto ənənələrini qəbul etmiş, xətti perspektiv prinsiplərindən istifadə etmişdir.
Həyatı
Mazaçço adlanan Tomazo di Covanni di Simone Kassai (1401–1428), İntibah dövrü dahi İtaliya rəssamlarından biri olub, renessans ənənələrinin əsasını qoyan, kvatroçento dövrünün boyakarlığının islahatçısı idi. O, 21 dekabr 1401–ci ildə Valdarno San Covannidə anadan olub. Mazaççonun bioqrafi (katibi), renessans dövrünün rəssamı Corco Vazari (1511–1574) yazırdı ki, Mazaçço ("Yöndəmsiz") ləqəbi ona ətraf həyata diqqətsiz olduğu üçün verilmişdi. Müəllimləri olmasalar da, Brunelleski və Donatello ilə təmasda olması Mazaçço üçün əsl məktəb olub.
Avropa incəsənətində ilk çılpaq insan bədəninin realist təsvirini vermiş Mazaçço "Adəm və Həvvanın cənnətdən qovulması", "Vergi" və başqa əsərlərində bir sıra mühüm sənətkarliq problemlərini həll etmişdir. Qərbi Avropa rəssamlığında ilk dəfə o, fiqurlarla mənzərə fiqurlarla memarlıq arasında vəhdət yaratmış, onları sərbəst və təbii halında göstərmişdir.
Aleksandr Karelin
Aleksandr Aleksandroviç Karelin (rus. Алекса́ндр Алекса́ндрович Каре́лин; d. 19 sentyabr 1967, Novosibirsk, SSRİ) — bütün zamanların ən böyük klassik (Yunan-Roma güləşi) güləşçisi hesab olunan keçmiş sovet və rus idmançısı, dövlət və siyasi xadimi, beş çağırış Rusiya Federasiyası Dövlət Dumasının millət vəkili. Vahid Rusiya siyasi partiyasının Ali Şurasının üzvü. SSRİ-nin əməkdar idman ustası (1988), Rusiya Federasiyasının Qəhrəmanı (1996).
Qibtə olunası idman həyatı olan, klassik güləşin əfsanəsi Aleksandrın zəngin titul siyahısına nəzər salaq: 3 dəfə Yay Olimpiya Oyunlarının qalibi (1988, 1992, 1996, çəkisi 130 kq-a qədər), 9 qat dünya çempionu (1989-1991, 1993-1995, 1997-1999), 12 qat Avropa çempionu (1987-1991, 1993- 1996, 1998-2000), Sidneydə keçirilən 2000 Yay Olimpiya Oyunlarının gümüş mükafatçısı, 1988-ci ilin gənclər arasında dünya çempionu; ölkə daxili yarışların - güləş üzrə SSRİ, MDB və Rusiya çempionatlarının 13 dəfə çempionu (1988-2000), 1989-cu il Mütləq Dünya Çempionu Kubokunun qalibi. Dörd dəfə - 1989, 1990, 1992 və 1994-cü illərdə planetin ən yaxşı döyüşçüsü olaraq "Qızıl kəmər" mükafatının sahibi. IV beynəlxalq "Aleksandr Karelin mükafatı" turnirin qalibi (1995). İvan Poddubnı-nın xatirəsinə həsr olunmuş beynəlxalq turnirin 6 qat çempionu. Dünyada ilin ən yaxşı idmançısı və 2 dəfə ən yaxşı rus idmançı seçilən Karelin bütün karyerası ərzində 888 qələbə qazanmış yalnız 2 dəfə döşəyi məğlub halda tərk etmişdir. XX əsrdə dünyanın ən yaxşı 25 idmançısı siyahısına seçilmişdir. 13 il keçirdiyi heç bir döyüşdə uduzmayan Karelinin adı bu kateqoriyada Ginnesin Rekordlar Kitabına daxil edildi. 6 il iştirak etdiyi heç bir döyüşdə rəqibinə 1 xal belə verməyən Karelinlə hətta döyüşməkdən belə imtina edən rəqiblər olmuşdu.
Başlanğıc
Karelin dünyaya gələndə çəkisi 5,5 kq olub. Aleksandr Karelin 13 yaşında (bu vaxt artıq onun boyu 178 sm, çəkisi 78 kq idi) doğma şəhərində - Novosibirskdə idmanla məşğul olmağa başladı. 1981-ci ildə Elektrotexnika İnstitutunun klassik güləş bölməsinə yazılır.
Stereometriya
Planimetriyadan fərqli olaraq stereometriyada düz xətlərin daha bir qarşılıqlı vəziyyəti - çarpaz düz xətlər mövcuddur. Planimetriyada müstəvi üzərində olan fiqurların xassələri öyrənildiyi halda, streometriyada fəza fiqurlarının xassələri öyrənilir. Stereometriyaya aid məsələlər demək olar ki müxtəlif planimetriyanın qanunları mövcud olan müstəvilərə baxılma yolu ilə həll edilir.
Homindan
Qomindan və ya Homindan ( — Çin Milliyətçi Partiyası) — Tayvandakı Çin Respublikası siyasi partiyası. İdeologiyaları antikommunizm və Çinin təzə birləşməsidir. 1894-cü il noyabrın 11-də Çin İntibah Cəmiyyəti kimi təsis edilmişdir. 2006-cı ildə 1,089,000 üzvü var idi. 2008-ci il yerli seçkilərində qalib gəldi. Rəsmi rəngi mavidir.
Tarixi
Homindanın ideoloji və təşkili mənşəyi 1894-cü ilində o vaxt Havay Respublikasının paytaxtı olan Honolulu şəhərində Çinin Dirçəliş Üçün Cəmiyyətinin banisi və Çin milliyətçisinin tərəfdarı olan Sun Yatsenın işlərindən gəlir.
Milliyətçi Partiya Pekin şəhərindəki Huquan Gildiya Sarayında Çinin ilk milli seçkilərdə iştrak məqsədi ilə birləşən beş kiçik partiyasının birləşməsi nəticəsində 1912-ci ilin avqustun 25-də yaradılıb.
Playa-del-İnqles
thumb|240px|right thumb|240px|right
Çilənab (Əhər)
Çilənab - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Əhər şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Playa-del-İnqles
Playa-del-İnqles (Playa del Ingles) — Qran-Kanariya ərazisində yerləşən kurort ərazisi.
Ümumi məlumat
thumb|right|180px Bu ərazinin adının yaranmasının müxtəlif versiyaları vardır. Belə ki, XX əsrin əvvəllərində burada fransız qadın dincəlirmiş. Yerli əhali onu ingilis hesab etdiyindən çinərliyə bu cür ad vermişlər. Çimərlik uzununa uzanan qumlu dyunlarla zəngindir. Çimərlik San-Aqustindən başlayaraq Maspalomasa qədər uzanır. Ərazi 1960-cı illərə qədər səhralıq olmuşdur. Bundan sonra burada genişmiqyaslı tikinti işləri aparılmış və kurort zonası salınmışdır. Playa-del-İnqlesdə 2013-ci ilə olan məlumata görə əhalisi 7,515 nəfər olmuşdur.
Çilənab (Əhər)
Coğrafi yerləşməsi
Əhər şəhristanının Vərzəqan bölgəsinin Üzümdil kəndistanında, Vərzəqan qəsəbəsindən 14 km şimal-şərqdədir.
Li Çayld
Li Çayld (əsl adı Cim Qrant) - ingilis yazıçı. İlk romanı "Döşəməni öldürmək" (Killing Floor) Antoni mükafatına layiq görülmüşdür. Əsasən psixoloji romanlara üstünlük verir.
Hər romanında keçmiş ABŞ polisi olan Cek Riçerin başına gələn macəralardan bəhs edilir.
Həyatı
1974-cü ildə Şeffild Universitetinin hüquq fakültəsinə daxil oldu. Amma daha sonra teatr ilə məşğul olmağa başladı. Hüquqdan məzun olduqdan sonra televizor kanalı prodüsseri kimi işləməyə başladı.
Qrantın həyat yoldaşı Ceyn Nyu-Yorkludur və həmçinin Qrant Aston Villa klubunun fanatıdır.
Televizor kanalında karyerası
İngiltərədəki ITV-nin bir hissəsi olan Mançestrdaki Qrenada kanalının aparacısı kimi işləməyə başladı. 1977-1995-ci illərdə burada işlədi.
Bakı Hava Hücumundan Müdafiə Dairəsində spartakiada (film, 1961)
Məzmun
Film Bakı Hava Hücumundan Müdafiə zabitlərinin idman yarışları haqqındadır.
Li Çayld
Romanları
Li Çayld Barri mükafatını alarkən|thumb
Bakı Hava Hücumundan Müdafiə Dairəsində spartakiada (film, 1961)
Filmin üzərində işləyənlər
Operator: Vladimir Konyagin, Leonid Koretski
Thimphu
Thimphu (ཐིམ་ཕུ་, ཐིམ་ཕུག་) — Butannın paytaxtı.
Əhalisi 79 185 nəfərdir (2005-ci il), 2012-ci il qiymətləndirilməsinə görə — 99 021 nəfərdir. Vanq Çu çayının qərb sahilində, dəniz səviyyəsindən 2400 metr hündürlükdə yerləşir.
thumb|center|880px|Thimphunun yuxarıdan panoram görünüşü
Andrea Mantenya
Andrea Mantenya Paduya məktəbinin nümayəndəsidir. Mantenya yaradıcı bir şəxsiyyət kimi bir tərəfdən antik sənətin, diğər tərəfdən isə vaxtilə Paduyada işləyən Cotto, Paolo Uçello və Donatellonun, yəni Florensiya boyakarlıq ənənələrinin təsiri altında formalaşmışdı. Mantenya Renessans dövrünün ən mahir ustalarından idi və bunu "Ölmüş İsa peyğəmbər" adlı tablosu parlaq şəkildə subut edir. Paduya hökmdarı Lodoviko Qonzaqanın sarayının tavanında çəkdiyi freskada balkondan əyilib aşağı baxan personajları və yuxarıdakı səmanı elə təsvir edib ki, sanki saray divarları göylərə ucaldılmışdır.
thumb|200px|“Ölmüş İsa peyğəmbər” (1500)
Əlişir Nəvai
Əlişir Nəvai — özbək əsilli şair, filosof. Nizami Gəncəvinin davamçılarından biri.
Həyatı
Əlişir Nəvai 9 fevral 1441-ci ildə Herat şəhərində anadan olmuşdur. Atası Siyasetddin Kiçkinə Bahadır Teymuroğullarına mənsub aristokrat ailənin başçısı idi və Xorasan əmiri Əbül Qasım Baburun xidmətində dayanırdı. Ana tərəfdən ulu babası Əbu Səid Çiçək isə Mirzə Bayqaranın bəylərbəyi idi.Əsl adı Nizaməddin Əlişir olan Nəvai Mirzə Bayqaranın nəvəsi Hüseyn Bayqara ilə birlikdə böyümüş və təhsil almışdır. Daha sonralar Hüseyn Bayqara Teymurilər dövlətinin hökmdarı olan zaman uşaqlıq dostu Nəvaini özünə köməkçi etdi. Ona möhürdarlıq, divanbəyliyi və sonra da "əmir" rütbəsini verdi. Dövrünün tanınmış alim və şairlərindən biri olan Hüseyn Bayqara və Əlişir Nəvai Heratı dövrün ən böyük mədəniyyət mərkəzinə çevirdilər. Nəvai yaxşı bir dövlət xadimi olduğunu da göstərmişdir. Yalnız elm və sənət ardınca deyil, ölkənin mədəni hala gəlməsində, texniki sənətlərin inkişafında və iqtisadiyyatının güclənməsində də böyük xidmətləri olmuşdur. Zamanın bəstəkar və rəssamlarını ən çox təşviq və himayə edənlərdən biri də Nəvai olmuşdur. Ancaq onun əsas böyük xidməti "Türkçülük" və "Türk dilçiliyi" sahəsində olmuşdur və bu baxımdan misilsizdir.
Türk dilinin üstünlüyü:
thumb|200px|Nəvainin türbəsi Əlişir Nəvai ərəbcə və farsçanı ana dili kimi bilir,öz dövründə bu dillərdə ən gözəl əsərləri yaza biləcək qədər incəliklərinə vaqif idi.Əsrlərə örnək olacaq əsərləriylə bunu sübuta yetirmişdi.Ancaq o dövrün dəbinə uyaraq ərəb dilində və xüsusilə fars dilində yazan Türk şairlərinə qarşı çıxır,Türk dilinin əcnəbi dillərin kölgəsində qalmasına qarşı üsyan edirdi. Nəvai Türk dilinin bir məcazlar,cinaslar,qafiyələr və fellər dili olduğunu,səs və məna incəlikləriylə çatdırılan qüdrətli ifadə imkanlarının fars dilindən üstün olduğunu bilir,bunu sübut etmək istəyirdi.Ona görə milli və yüksək bir ədəbiyyat,ancaq milli şüur və milli zövqün inkişaf etdirildiyi bir dildə yaradılırdı."Mühakəmət-ül-Lüğəteyn" adlı əsərini bu məqsədlə meydana gətirmişdi. Amma onun Türkcə anlayışı fanatik bir pantürkçülük deyildi.Ortaq bir İslam mədəniyyətinə sahib olan millətlərin bir-birindən söz almaları təbii idi və başqa cür ola bilməzdi.O da lazım bildiyi və çox işlənən sözləri almış,amma buları Türk dilinin kök sözləri kimi işlətmişdi.O,ədəbi əsərlərin doğrudan doğruya farsca yazılmasına qarşı çıxır,şairləri,ədibləri Türk dilinin on səkkiz min aləmdən daha yüksək göylər,ucalıqlar,fəzilətlər,incəliklər xəzinəsinə dəvət edirdi. Türklərlə əcəmlər eyni həyat şəraitində,eyni mühitdə və Türk hakimiyyəti altında yaşadıqları halda,böyüklü-kiçikli,bilikli-biliksiz hər Türkün fars dilində öyrənə bilməsi,ancaq farsların (əcəmlərin) Türk dilində öyrənməmələri,bu dildə yazmamaları Türkün əcəmdən daha üstün,ağıllı yaradıldığını göstərir. Əlişir Nəvai qarşılaşdırmasında fars dilində olan bütün anlayışların Türk dilində də olduğunu,ancaq Türk dilindəki çox gözəl,dərin mənalı anlayışların əcəm dilində olmadığını,Türkcədəki incə fellərin əcəmcədə (farscada) qarşılıqsız olduğunu söyləyir və buna yüzlərcə nümunə gətirir.Fellərdə olduğu kimi,başqa sözlərdə də Türk dilinin farscaya görə zəngin anlayışlarla dolu olduğunu söyləyir,çoxlu misal gətirir.
On beşinci əsrdə Çağatayca (Çağatay Türkcəsinin) klassik bir yazı dili olaraq şəxsiyyət qazanmasında Əlişir Nevâyî'nin əhəmiyyəti məlumdur. Neva əvvəlində və Nevâyî'nin çağında, Timurlular dövlətində Türkçe yazan sənətçilər azdır. Neva,Türkcəni ədəbi dil olaraq istifadə etməyən, Fars yazan çağdaşlarına çatar. çağdaşlarının Farsçanın qarşısında ədəbi dil olaraq Türkcəni qeyri-kafi görmələrini tənqid; əgər əmək verilsə Türkcənin də Fars qədər, hətta daha çox izahat incəliklərinə sahib olduğunun görüləcəyini ifadə edər.
Əsərləri
Əlişir Nəvai 16-sı mənzum,16-sı mənsur olmaqla bir-birindən dəyərli 32 əsər yazmışdır.Çoxunun əlyazma nüsxələri kitabxanalarımızda saxlanılır.Bu əsərlərin hamısı məşhurdur,amma ən məşhurları "Mühakəmət-ül Lüğəteyn","Məcalisün-Nəfais" adlı əsərləriylə,beş məsnəvidən ibarət olan "Xəmsə"si və bütün şerlərini topladığı "Divan"lardır. "Mühakəmət-ül Lüğəteyn" adlı əsərində Türk və fars dillərini qarşılaşdırır.Türk dilinin və Türklərin əcəm dilindən və əcəmlərdən hansı baxımdan üstün olduğunu açıqlayır,sübuta yetirir. "Məcalisün-Nəfais" şairlər və ədiblər təzkirəsidir.Başqa cür desək,bir ədəbiyyat tarixidir və 15. əsrdə Türküstan və iranda yetişən şairlərin həyat və yaradıcılıqlarına dair dəyərli məlumatlar verməkdədir. "Xəmsə"sində "Fərhad və Şirin","Leyli və Məcnun" kimi mənzum romanları,Makedoniyalı İskəndərin həyatından bəhs edən "Səddi-İskəndəri",sasani hökmdarı Bəhram Gurun həyatından bəhs edən "Səbəy-Səyyarə" adlı tarixi əsərləri,əxlaq və təsəvvüfə dair fikirlərini əks etdirir.Divanlarında isə uşaqlığından etibarən yazdığı bütün şerləri toplanıb.Qəzəllər,müxəmməslər,rübailər,müstəzadlar ,müfrədlərdən ibarət bu şerlər Orta Asiya Türk dilinin ən gözəl nümunələridir.
Təsirləri
thumb|right|250|Əlişir Nəvai, miniatür, Herat məktəbi Əlişir Nəvainin şerləri həm yazıldıqları dövrdə,həm də sonralar bütün Türk dünyasında zövqlə oxunmuş,çox məşhur Türk şairləri onu örnək bilmiş,ona təriflər yazmışdır.15. əsrdə yaşamış böyük Osmanlı şairi Əhməd Paşa,16. əsrdə yaşamış və Azərbaycan ləhcəsiylə yazmış məşhur Füzuli Nəvaidən təsirlənmişlər. Bir çox Osmanlı ziyalısı,o cümlədən Yavuz Sultan Səlim Nəvainin heyranı idilər.18. əsrdə böyük divan şairlərimiz Nədim belə Nəvai dilində (Cağatay ləhcəsiylə ) şerlər yazmışdır.Türkiyəli bir çox şairlər Nəvainin şerlərinə nəzirələr söyləmişlər.Bu təsir Tənzimatdan sonra belə özünü göstərmiş,Ziya Paşanın "Xərabat" adını daşıyan üç cildlik antoloji əsərində Nəvainin şerlərinə xüsusi yer verilmişdir.Zəmanəmizdə yayılan bütün ədəbiyyat tarixlərində də Nəvai elmi,dini,sənəti,Türkçülüyü və təsirləri ilə yer tutur.
Dövlətyar xan Siyahmənsur
Dövlətyar xan Siyahmənsur (?-1592) — Qiyamçı.
Həyatı
Sultaniyyə, Sücas və Zəncan vilayətlərində siyahmənsur adlı kürd tayfası məskən saldı. Onlar Səfəvi ordusunun arxa cəbhəsini möhkəmləndirmək üçün Xorasandan bura köçürülmüşdülər. İki dövlət arasında müəyyən edilmiş yeni sərhədi qorumaq da onlara tapşırılmışdı. Həmzə mirzə Səfəvinin ölümündən sonra yaranmış qarışıq vəziyyətdən istifadə edən bu tayfanın başçısı Dövlətyar xan Səfəvilərə tabe olmaqdan boyun qaçırdı. Sədçasda qala tikdirərək oraya xeyli ərzaq və sursat topladı. Hətta I Şah Abbasın Qəzvində olmasından istifadə edən Dövlətyar xan öz ərazisini genişləndirməyə çalışdı, lakin onun bu cəhdi baş tutmadı. O, azərbaycanlıların  köməyindən  istifadə edə bilmədi. Onu əhatə edən "qiyamçı kürdlər" karvanların və tacirlərin sərbəst hərəkət etmələrinə ciddi mane oldular. 1592-ci ildə şah Qəzvində olarkən Dövlətyar onun yanına gəlmədi. I Abbas ona qarşı qoşun göndərdi, Dövlətyar əsir alınıb Qəzvinə gətirildi və orada siyahmənsur tayfasının digər başçıları ilə birlikdə edam edildi.
Bakı haqqında 10 dəqiqə (film, 1970)
Bakı haqqında 10 dəqiqə qısametrajlı sənədli filmi rejissor Oqtay Mirqasımov tərəfindən 1970-ci ildə çəkilmişdir. "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında istehsal edilmişdir. Kinooçerkdə şəhərimizin görməli yerləri, qədim və müasir Bakının möhtəşəmliyi və gözəlliyi, Bakılıların həyatı haqqında publisistik formada söhbət açılır.
Məzmun
Kinooçerkdə şəhərimizin görməli yerləri, qədim və müasir Bakının möhtəşəmliyi və gözəlliyi, Bakılıların həyatı haqqında publisistik formada söhbət açılır.
Filmin üzərində işləyənlər
Ssenari müəllifi: Oqtay Mirqasımov Rejissor: Oqtay Mirqasımov Operator: Rafiq Qəmbərov Bəstəkar: Rafiq Babayev
Mənbə
Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 235-258.
Həmçinin bax
Azərbaycan filmlərinin siyahısı 1970-ci ilin Azərbaycan filmləri 1970-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Pərəməç
Pərəməç və ya bəleş — tatar və başqırd mətbəxlərində bir tərəfdən deşik ilə hazırlanan ət pirojkisi.
Xəzər sarıbaşı
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Arealı
İranda, Qafqazda, Avropada və Orta Asiyada yayılmışdır. Xəzər dənizin Qafqaz sahillərində təsvir edilmişdir.
Botaniki təsviri
15-75 sm hündürlüyündə kolcuqdur. Çılpaq, əksər hallarda birillik, ağımtıl zoğlu, çox asan qırılan, oduncaqlaşmış gövdə və budaqlara malikdir. Yarpaqları növbəli düzülüşlü, çılpaq, zəif inkişaf etmiş, ətli, şirəli və ya kiçik yarpaqaltlığa malikdir. Pulcuqşəkilli çiçəkaltlıqlarının qoltuğunda üç-üç yerləşən çiçəkləri vardır. Meyvələrdə çiçəkyanlığı 4-5 künclüdür. Aprel ayında çiçəkləyir. Meyvələr dəyirmi ovalşəkillidir, uzunluğu 1-1,5 mm, üzəri qısa əmziklərə oxşar çıxıntılarla örtülüdür, oktyabr ayında yetişir.
Ekologiyası
Duza və istiyə davamlı bitkidir.
Azərbaycanda yayılması
Böyük Qafqaz, Kür-Araz ovalığı və Naxçıvanda təpəli şoranlıqlarda və şorlaşmış yerlərdə, səhra və yarımsəhralarda təsadüf edilir və seyrəlmiş təmiz cəngəlliklər əmələ gətirir. Abşeronda dənizkənarı ərazilərdə rast gəlinir.
İstifadəsi
Yanacaqda istifadə olunur. Bəzi heyvanlar tərəfindən yeyilir. Tərkibində az miqdarda alkaloidli maddələr vardır. Bu bitkinin yaşıl sabunla qarışığı insektisid xüsusiyyətlərinə malikdir. Yaşıllaşdırmada istifadə olunmur.
Vətəgə
Vətəgə — Azərbaycan Respublikasının İmişli rayon Sarıxanlı kənd inzibati ərazi vahidində qəsəbə.
Artemisia sinanensis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Villi Brandt
Villi Brandt — alman dövlət xadimi, 1969–1974-cü illərdə Almaniya Federativ Respublikasının Federal Kansleri, Nobel sülh mükafatı laureatı (1971).
Həyatı
Villi Brandt (əsl adı: Herbert Ernst Karl Fram) 18 dekabr 1913-cü ildə Lübekdə anadan olmuşdur.
RSD-10 Pioner
RSD-10 Pioneer ( az.: Raketa Sredney Dalnosti (RSD) “Pioneer”; ) nüvə döyüş başlığı daşıya bilən köhnə orta mənzilli ballistik raket. 1976-1988-ci illər arasında SSRİ tərəfindən istifadə edilmişdir. NATO kod adı SS-20 Saber idi.