cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Timotesubani monastırı
Tarixi
Kilsənin içərisində yerləşən freskalar 1970-ci illərdə E. Privalova və həmkarları tərəfindən təmizlənmiş, üstündə tədqiqat işləri aparılmışdır. Dünya Abidələr Fondu və Semyuel Henri Kress Fondu nun yardımıyla 2000-ci illərdə freskalar üzərində sürətli bir şəkildə bərpa və konservasiya işləri aparılmışdır.
Memarlıq xüsusiyyətləri
Kilsə günbəzli bir tikiliyə və çəhrayı daşdan hazırlanmış yunan xaçı planı dizaynına malikdir, şərqə doğru istiqamətləndirilmiş üç apsida çıxıntısı var. Kilsənin günbəzi sərbəst şəkildə və qurbangah çıxıntısına əsaslanır. Daha sonra iki biri cənubə, digəri isə qərbə istiqamətləndirilmiş portal əlavə edilmişdir.
Kilsənin daxili ən gec 1220-ci illərdə freskalarla ekstensiv şəkildə bəzədilmişir. Timotesubanidəki rəsmlər ikonoqrafik proqramının canlılığı və mürəkkəbliliyinə görə diqqət çəkir.
Şabalıdı qaratoyuq
(Turdus rubrocanus) — fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Həştadsər vuruşması
Xilafətin məşhur sərkərdələrindən Məhəmməd ibn Hümeydin komandanlıq etdiyi 150 minlik ərəb ordusu xürrəmilərin əsas iqamətgahı olan Bəzz qalasını tutmağı qarşıya məqsəd qoymuşdu. Babəkin komandanlıq etdiyi üsyançılar iyunun 3-də düşmənə qəflətən ağır zərbə vurdular. Məhəmməd ibn Hümeyd döyüş zamanı öldürüldü. Təqribən 30 min döyüşçü itirən ərəb qoşunu geri çəkilməyə məcbur oldu.
Acanthospermum
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Həmədan yaxınlığında döyüş
Həmədan yaxınlığında döyüş — 25 dekabr 833-cü ildə baş vermiş döyüş.
Turdus kessleri
—  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Nəcməddin Sadıkov
Nəcməddin Hüseyn oğlu Sadıkov və ya Sadıqov — Azərbaycan Respublikası Silahlı Qüvvələrinin keçmiş Baş Qərargah rəisi, general-polkovnik (2005).
Ərdəbil yaxınlığında döyüş
Ərdəbil yaxınlığında döyüş — 16 iyul 919-cu ildə baş vermiş döyüş
Strateq
thumbnail
Strateq — Qədim Afinada sərkərdə.
E.ə. VI əsrin sonlarından hər il on strateq seçilirdi. Bu vəzifələri tutmaq hüququna yalnız ilk üç dərəcədən olan varlı və zəngin vətəndaşlar malik idilər. Strateqlər polisin (şəhərin) siyasətinə böyük təsir göstərir və onu idarə edirdilər.
Şahin Cəbrayılov
Şahin Cəbrayılov — aktyor.
Həyatı
Şahin Cəbrayılov filmlərdə əsasən epizodik rollarda çəkilmişdir. "Kökdən düşmüş piano", "Qatarda", "Topal Teymur", "Yol əhvalatı", "Alman klinikasına şəxsi səfər", "Qızıl uçurum", "Özgə ömür" və s. bir çox kino və teatr tamaşalarında yaddaqalan obrazlar yaratmışdır. Ən yaddaqalan obrazı "Kökdən düşmüş piano" tamaşasındakı Nərimandır.
Təxminən 12 il səhhətində yaranan ciddi problemlər üzündən səhnədən uzaqlaşan aktyor beyin iflici diaqnozu ilə Mərkəzi Neftçilər Xəstəxanasına yerləşdirilsə də sonradan müalicəsini evdə davam etdirmişdir.
5 sentyabr 2007-ci ildə infarkt keçirən aktyor dünyasını dəyişib.
Oğlu aktyor Elşən Cəbrayılovdur.
Salvia adoxoides
(Salvia adoxoides) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Videooyun yayımı şirkəti
Videooyun yayımı şirkəti və ya videooyun nəşriyyatı — videooyun yayımlayan şirkətlərə verilən ad. Yayım şirkəti videooyunun yaradılışına və satışına görə məsuliyyət daşıyır. Böyük yayım şirkətləri həmçinin, onların yayımladığı oyunları yayır. Daha kiçik biriləri onlar üçün oyunu yaymaq üçün başqa şirkətlər üçün ödəyir. Yayım şirkətləri həmçinin, oyunların surətlərini düzəldir və təlimatı yazır.
Akademiya
Akademiya — müəyyən sahə üzrə ali və əlavə təhsil prоqramlarını həyata keçirən, fundamental və tətbiqi elmi tədqiqatlar aparan ali təhsil müəssisəsi ; eramızdan əvvəl IV əsrdə qədim yunan filosofu Platon tərəfindən Afina şəhəri yaxınlığındakı bağlarda əsası qoyulmuş fəlsəfi məktəbin ilk adı. Bu məktəb yunan mifik qəhrəmanı Akademin şərəfinə salınmış bağda təsis olunmuşdur.
Qədim Yunanıstanda idealist fəlsəfənin mərkəzi.
Müasir dövrdə bir çox elmi-tədqiqat idarələri, tədris və incəsənət xarakteri daşıyan bir çox müəssisələr akademiya adlandırılır.
Acanthostyles
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Turdus feae
(Turdus feae) — fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Kilsə
Kilsə — Xristianlığın ibadətlərinin və digər bəzi dini vəzifələrin yerinə yetirilməsi üçün nəzərdə tutulmuş ictimai bina, məbəd.
Salvia aerea
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Achnophora
Növləri
Bir növü məlumdur: Achnophora tatei. Cənubi Avstraliyada Kenquru adası üçün endemik növdür.
NGC 114
NGC 114 — Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktika. Göy üzündə Balina bürcü istiqamətində yerləşir. SB0 tipli. tərəfindən ildə 27.94 sm (11 düymə) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
Turdus obscurus
(Turdus obscurus) — fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Dırnıs məscidi
Tarixi
Kənddə həcminə görə ən iri məscid olduğundan el arasında Böyük məscid adlanır. Came məscididir. Girişi qərbdəndir. Qadınlar üçün giriş şərq tərəfdəndir. Таvan 5x2=10 dirəyin üstündə dayanıb. Şərq və şimal divarın qarşısında qadınlar üçün ikinci mərtəbə-balkon düzəldilib. Şərq divarda 3, qərb divarda 2, cənub divarında isə 3 böyük pəncərə var.
Məscidin dirəklərindən birinin sütun başlığı üzərində qara rənglə yazılan kitabədən aydın olur ki, məscid hicri 1339-cu ildə (1920-21) təmir olunmuş, təmir işlərini Ordubadlı usta Həsən həyata keçirmişdir. 1999-cu ildə əhalinin vəsaiti ilə yenidən təmir olunmuş, bu zaman məscidin qərbdən giriş qapısının qarşısında balkon düzəldilmiş və minarə hörülmüşdür. Memarlıq-konstruktiv quruluşuna görə XVII əsrə aid edilir.
Biyi (Alye)
Biyi  — Fransa da kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. Varen-syur-Alye kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Vişi.
INSEE kodu — 03029.
Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 840 nəfər təşkil edirdi.
İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 566 nəfər (15-64 yaş) arasında 409 nəfər iqtisadi cəhətdən, 157 hərəkətsiz (fəaliyyət göstərici 72.3%, 1999-cu ildə bu 68.3%) idi. Fəal olan 409 nəfərdən 371 nəfəri (199 kişi və 172 qadın), 38 nəfəri işsizdir (14 kişi və 24 qadın). 157 hərəkətsiz 40 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 72 nəfər təqaüdçü, 45 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
Allahlı (Xudafərin)
Allahlı - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Xudafərin şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 115 nəfər yaşayır (27 ailə).
Nataliya Qayoviç
Nataliya Qayoviç (d. 30 sentyabr 1983) — Ukrayna əsilli Azərbaycanı təmsil edən həndbolçu. Nataliya Qayoviç, Azərbaycan yığmasının heyətində 2017-ci ildə baş tutan IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarında qızıl medal qazanıb.
Karyerası
Nataliya Qayoviç, 2017-ci ildə Azərbaycan yığması ilə birgə IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarına qatıldı. Yarışların həlledici, final görüşündə Azərbaycan yığması, gərgin oyunun sonunda Türkiyə yığmasını 28:26 hesabı ilə məğlub etdi və IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarının çempionu oldu.
Salam kədər
"Salam, kədər!" (fransızca: "Bonjour tristesse") əsəri 1954-cü ildə Fransua Saqan (Françoise Sagan) tərəfindən yazılmışdır. Romanın başlığı Pol Elardın (Paul Éluard) "Sağol, kədər/Salam, kədər" misraları ilə başlayan şeirindən götürülmüşdür (şeirin adı: "À peine défigurée"). 1958-ci ildə Otto Preminger tərəfindən romana ingilis dilli film çəkilmişdir.
Bu romanı müəllif 18 yaşında olarkən yazmışdır və roman qısa müddət ərzində oxucular arasında böyük rəğbət hissi ilə qarşılanmışdır. Kitab 30-dan artıq dilə tərcümə olunmuş, 5 milyondan çox nüsxəsi satılmışdır. Əsərin baş qəhrəmanı Sesilya (Cécile) bütün gənclərin idoluna çevrilmişdir.
Le Monde qəzetinin 1999-cu ildə tərtib etdiyi "XX əsrin 100 kitabı" siyahısında bu əsərə də rast gəlmək mümkündür.
Altınbek Mamayusupov
Altınbek Mamayusupov (Алтынбек Мамаюсупов; ) — Türkdilli Dövlətlərin Parlament Assambleyası (TÜRKPA) Baş Katibi və Qırğızıstan Respublikası parlament nümayəndəsi.
Həyatı
Altınbek Mamayusupov 1981-ci ildə Qırğızıstanda anadan olmuşdur. Qırğızıstan Beynəlxalq Universitetində oxumuşdur. Buradan 2008 ildə məzun olmuşdur. Daha sonra Qırğız Respublikası Prezidenti yanında Dövlət İdarəçilik Akademiyasını 2012-ci ildə bitirmişdir. Eyni zamanda 2004-ci ildə Londonda yerləşən Aspekt Kaplan və 2005-ci ildə də Vestfild Biznes Məktəbini bitirmişdir.
Mamayusupov 2009-2013 illəri arasında Qırğız Respublikası Jogorku Keneşinin Protokol və işlər şöbəsində baş məsləhətçi, Protokol, Pasport və Viza xidmətinin müdiri, Beynəlxalq Əlaqələr və diplomatik Protokol şöbəsinin müdiri, Beynəlxalq Əməkdaşlıq şöbəsinin müdir müavini, Beynəlxalq əlaqələr şöbəsinin müdiri, Beynəlxalq Əlaqələr sektoru və Protokol bölməsinin müdiri vəzifələrində işləmişdir.
O, 1-ci dərəcə dövlət müşaviridir.
Mamayusupov qırğız, rus, ingilis və türk dillərini bilir.
Diplomatik karyerası
Altınbek Mamayusupov diplomatik xidmətə 2013-cü ildə başlamışdır.
2013-ci ildən 2017-ci ilə qədər Türkdilli Ölkələrin Parlament Assambleyası Baş Katibinin Müavini vəzifəsini davam etdirmişdir.
8 dekabr 2017-ci il tarixində Qırğızıstanın paytaxtı Bişkekdə keçirilən TÜRKPA yeddinci Plenar Sessiyasında 4 illik müddətə Baş Katib olaraq seçilmişdir.
Achnopogon
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Cığatay xanlığı
thumb|300px|right Cığatay xanlığı — Monqol hökmdarı Çingiz xanın nəslindən olan Çığatay xanın adını daşıyan dövlət.
Çingiz xan hələ sağlığında öz imperiyasını oğulları arasında bölüşdürmüşdü. Zəbt etdiyi Çin torpaqları olan Kaşğar ətrafı ilə Mavərünnəhrin böyük hissəsini Cığataya vermişdi. Cığatayın bu torpaqlarda 1227-ci ildə qurduğu dövlət 1370-ci ilə qədər mövcud olmuşdur. Cığatay xan böyük qardaşı Cuçi xanın və atasının ölümündən sonra xanədanın ən yaşlı üzvü idi.
Cığatay xanın 1241-ci ildə ölümündən sonra Cığatay xanlığı mərkəzi Monqol dövlətinə qarşı mübarizəyə başladı. Cığatayın nəvələri Algu, Kubilay xan ilə Arik Böge arasındakı hakimiyyət mübarizəsindən faydalanan Xarəzmşahlar, Qərbi Türkistanı və Əfqanıstanı torpaqlarına qatdılar. 1266-cı ildə taxta çıxan Mübarəkşah islam dinini qəbul edən ilk Cığatay xanı oldu. Ondan əvvəlki Cığatay hökmdarları şamanizm inancında idilər.
Cığatay xanlığının ən parlaq dövrü Kebek xanın xanlıq etdiyi dövrə (1318–1326) təsadüf edir. Kebek xan köçəri həyatını buraxıb saraylar tikdirmişdir. Bu dövrdə iqtisadiyyat inkişaf etmiş və ilk Cığatay pulu kəsilmişdir. Din baxımından islamlaşma və dil baxımından türkləşmə başlanmışdır. Ancaq bu vəziyyət soylar arasındakı siyasi qarşıdurmanın başlanmasına səbəb olmuşdur.
Əslində, Cığatay xan dövründə islamın dini vərdişləri qadağan edilmişdir, lakin Quru Hülakidən sonrakı xanlar Orta Asiyanın əksəriyyətini təşkil edən müsəlmanlarla yaxşı davranmağa başlamışdır. Mübarək şah müsəlmanlığı qəbul etsə də ondan sonrakı xanlar Kebek xana qədər buddist olaraq qaldılar. Monqol xanların ciddi islamlaşması isə Tarmaşirinin islamı qəbul etməsindən sonra başlamışdır.
Tarmaşirindən sonra Cığatay xanlığı, Duva xanın oğullarının hərb mübarizə meydanı olmudur. 1340-cı ildən sonra Cığatay xanlığı iki hissəyə — aralarında sərhəd Pamir dağları olamaqla şərqi və qərbi Cığatay xanlığına parçalandı, lakin sonra şərqdə taxta çıxan Tuğluq Teymur (1359–1370) qərb bölgəsini də ələ keçirərək Cığatay ulusunu yenidən birləşdirdi. Cığatay xanlığı Altışahr (Yarkənd xanlığı), Monqolustan və Uyğurustan olmaqla üç bölgəyə bölündü.
Vormsi
Vormsi (Vormsi, Ormsö) — sahəsinə görə Saaremaa, Hiyumaa və Muhu adalarından sonra Estoniyanın dördüncü böyük adasıdır. İnzibati cəhətdən Lyaenes qəzası ərazisinə daxildir.
Anna Həmidova
Anna Həmidova (d. 11 sentyabr 1981) — Azərbaycanı təmsil edən həndbolçu. Anna Həmidova, Azərbaycan yığmasının heyətində 2017-ci ildə baş tutan IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarında qızıl medal qazanıb.
Cığatay xanlığı
Bu ərəfədə Cığatay xanlığına bağlı Səmərqənd əmrinin xidmətində olan Şərqi Çiğatay mənşəli Barlas boyundan olan Teymur, əvvəl Səmərqəndi, sonra isə Cığatay torpaqlarını ələ keçirdi.
Vormsi
Coğrafiyası
Ada Moonzund arxipelaqına daxildir. Baltik dənizinin şərqində qərrlaşır. Qərbində yerləşən Hiyumaa adasından 12 km enə malik olan Muhu boğazı ilə ayrılır. Sahəsi 93 km² təşkil edir. Ada əttsfında 30 yaxın kiçik adalar vardır. Onlarla birlikdə sahəsi 109 km²-dir. Ada dəniz dibinin 3000 il öncə səthə çıxması nəticəsində meydana gəlmişdir. Qərb və şərqi qayalıqdır. Yalnız Rumpo kəndində çimərlik mövcuddur.
Anna Həmidova
Karyerası
Anna Həmidova, 2017-ci ildə Azərbaycan yığması ilə birgə IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarına qatıldı. Yarışların həlledici, final görüşündə Azərbaycan yığması, gərgin oyunun sonunda Türkiyə yığmasını 28:26 hesabı ilə məğlub etdi və IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarının çempionu oldu.
Cığatay xanlığı
Cığatay xanlığının süqutuna baxmayaraq, çığataylılar XVII əsrin sonlarına qədər varlıqlarını davam etdirdilər. Tuğluq Teymur 1363-cü ildə oğlu İlyas xocanı Cığatay xanlığından asılı olan Şərqi Cığatayın xanı etmişdir.
Vormsi
Coğrafiyası
Ada ərazisi əsasən düzənlikdən ibarətdir. Maksimal hündürlüyü 10 metrdir. Ada əsasən Əhən daşından təşkil olunmuşdur. Butada çınqıllı və qumlu ərazilər mövcuddur. Daxili toz ağacı meşələri, sahil əraziləri isə qamışlıqlarla örtülüdür.
Cığatay xanlığı
Çağataylılar və Türk dili
On beşinci əsrdə Çağatayca (Çağatay Türkcəsinin) klassik bir yazı dili olaraq şəxsiyyət qazanmasında Ali Şir Nevâyî'nin əhəmiyyəti məlumdur. Neva əvvəlində və Nevâyî'nin çağında, Timurlular dövlətində Türkçe yazan sənətçilər azdır. Neva, Türkcəni ədəbi dil olaraq istifadə etməyən, Fars yazan çağdaşlarına çatar. Müasirləri Farscanın qarşısında ədəbi dil olaraq Türkcəni qeyri-kafi görmələrini tənqid; əgər əmək verilsə Türkcənin də Fars qədər, hətta daha çox izahat incəliklərinə sahib olduğunun görüləcəyini ifadə edər. Bu fikirlərini Muhakemetül-lugateyn'de görərik.
Vormsi
Tarixi
Ada haqqında ilk məlumat 1391-ci ilə aiddir. Demək olar ki, 19-cu əsr ərzində adada isveçli kolonistlər yaşamışdır. Onların ümumi sayları 3000 nəfər təşkil etmişdir. İkinci Dünya müharibəsi dövründə isveçlilər İsveçə köçürülmüşdür. Ondan sonra ada əhalisi 330 nəfər olmuşdur. Adada yerləşən yaşayış məntəqələrinin böyük hissəsi İsveç adlarıdır.
Əhalisi
Ada əhalisin ilk sakinləri isveçlilər olmuşdur. Adanın əsas yaşayış məntəqəsi Hullodur. 2013-cü il məlumatına görə ada əhalisinin sayı 416 nəfərdir.
Təbiəti
Burada 300-dən çox bitki bitki növü bitir. Adada üç sürünəm və üç suda quruda yaşayan növü vardır. Cəmi 25 növ məməlisi mövcuddur. Quşlara gəldikdə ada mühüm quş köç xəttinin üzərində yerləşir. Bu səbəbdən ada ərazisində 211 növ quşu müşahidə etmək olar.
Solğun qaratoyuq
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Emerald adası
Emerald adası — Avstraliyadan cənubda Sakit okeanın sularında (Cənub okeanı) yerləşmiş kabus adası. Ada ilk dəfə 1821-ci ildə kəşf edilmişdir. Bir müddət sonra isə ada aşkarlanmamışdır.
Açılış tarixi
Bir çox mənbələrdə adanın Antarktida və Avstraliya arasında, Makkuori adasından cənubda yerləşirdi. Adanın müşahidəsi 1821-ci ildə «Emerald» (Emerald) gəmisindən aparılmışdır. Emerald adasından aparılan müşahidədə adanın elədə böyük olmamasına baxmayaraq hündür olması qeyd edilirdi -57.5°N, 162°W.thumb|Emerald adası alman xəritəsində. 1912 il.
Ancaq 1840-ci ildə ABŞ araşdırma ekspedisiyasının (United States Exploring Expedition) Çarlz Vilks başda olmaqla apardığı araşdırmalar bir nəticə verməmişdir. Ernest Şekltonun apartığı 1909-cu il tətqiqatıda uğula nəticələnməmişdir. thumb|left|500px|Emerald və digər iki ruh-adanın axtarışı. 1909 il.(«Nimrod») Adaya heç kəs eniş etməmişdir. Bu səbəbdən onun duman yığınağı, optik illyuziya və ya iri ayzberq olması ehtimal edilir.
Ada xəritələrdə
Nəticəsin cəhdlərə baxmayaraq ada bir çox xəritələrdə təsvir edilmişdir: «Cənub yarımkürəsinin qütb ölkələri», fundamental Sovet «Antarktida Atlası» " xəritəsində təsvir edilmişdir. Onlar hətta 1987 il American Express xəritələrində belə təsvir edilmişdir.
Adanın ehtimal edildiyi ərazinin dibində abbisial düzənlik aşkarlanmışdır. Hazırda bü düz Emerald düzənliyi adlanır.
Salvia aethiopis
(Salvia aethiopis) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Amerika Hava Yolları reys 77
Amerika Hava Yolları reys 77, 11 sentyabr hadisəsinin bir parçası olaraq 11 sentyabr 2001-ci il tarixində Amerika Hava Yollarına məxsus Boeing 757-223 tipli təyyarənin Əl-Qaidə üzvü olan beş nəfər hava piratı tərəfindən qaçırılması və Pentaqona toqquşması ilə nəticələnən daxili reysidir. Təyyarə, Virciniyada yerləşən Pentaqon binası ilə toqquşmuşdur. Toqquşma nəticəsində təyyarədə olan beş terrorçu və altı ekipaj üzvü ilə birlikdə 64 adam və bundan əlavə Pentaqon binasındakı 125 adam həyatını itirmişdir.
Təyyarədə olan insanların milliyətləri
Qeyd: Təyyarədə olan 5 nəfər terrorçu bu siyahıya daxil deyil.
Achyrachaena
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Növləri
Achyrachaena mollis
Atalı (Xudafərin)
Atalı - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Xudafərin şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 85 nəfər yaşayır (19 ailə).
Turdus chrysolaus
(Turdus chrysolaus) — fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Bağışlı (Xudafərin)
Bağışlı - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Xudafərin şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 25 nəfər yaşayır (6 ailə).
Meraklı minik (jurnal)
200px|thumb|right|Avqust 2009 sayı
Türkiyə Elmi və Texniki Araşdırma Təşkilatı hazırladığı Türkiyənin ilk aylıq məktəb əvvəli elm jurnalıdır.
Yanvar 2007də nəşr həyatına başlayan Maraqlı Kiçik, hər ayın 1ində oxucularıyla görüşən 3-6 yaşa istiqamətli bir elm jurnalı. Jurnal, içindəki bir-birindən rəngli şəkil və fotoşəkil çəkər, təsir edici yazılar, maraqlı məlumatlar və əyləncəli fəaliyyətlərlə uşaqları elm dünyasında bir səfərə çıxarır.
Jurnalın, macəralarla dolu bu səfərdə uşaqlara yoldaşlıq edən qəhrəmanları Kiçik, Çakçak, Kırçıl, Karamel və Nüvə, oxucuları arxalarında sürüyərək hər ədəddə yeni bir mövzunu kəşfə çıxırlar.
Gündüz Abbasov
Gündüz Şəmsəddin oğlu Abbasov — Azərbaycan kino aktyoru, yazıçı, tərcüməçi və rəssam. Romantik obrazların ifaçısı kimi tanınmışdır.
Həyatı
Gündüz Abbasov 1930-cu ildə Bakının Dağlı məhəlləsində, Bakı kinostudiyasının direktoru Şəmsəddin Abbasovun ailəsində dünyaya gəlmişdir. Şəmsəddin Abbasovun həyat yoldaşı Mələk xanım dahi azərbaycanlı dramaturq Cəfər Cabbarlının qardaşı qızı idi. Uşaqlıqdan sənətə həvəs göstərən Gündüz 1952-ci ildə Bakı Rəssamlıq məktəbini, 1961-ci ildə Azərbaycan Dövlət Universitetinin jurnalistika şöbəsini bitirmişdi.
Ədəbiyyat sahəsinə böyük marağı olan Gündüz Abbasovun 1950–1960-cı illərdə "Papasının qızı", "Canlı körpü" və "Qanadlar" adlı üç kitabı çap olunmuşdu. Az müddət olsa da, Azərbaycan radiosunun gənclər şöbəsinin müdiri, sonra "Uşaqgəncnəşr" və "Azərnəşr" nəşriyyatlarının redaktoru, "Ədəbiyyat və incəsənət" qəzetində şöbə müdiri kimi vəzifələrdə çalışmışdır.
Gündüz Abbasovu kinoda "Onun böyük ürəyi" və "Bir qalanın sirri" filmlərində ifa etdiyi rollar məşhurlaşdırır. Bundan sonra ard-arda bir neçə filmdə çəkilən aktyor çəkildiyi filmlərdə müxtəlif planlı yaddaqalan xarakterik rollarda çəkilir. Aktyor ciddi rollarla yanaşı "Mozalan" kinojurnalının bir çox süjetlərində də iştirak etmişdi. Aktyorun çəkildiyi sonuncu film "Yuxu" filmi olmuşdu. Sağlığında filmi görə bilməsə də, yaratdığı Hidayət əmi obrazı tamaşaçıların yaddaşında hər zaman xatırlanır.
Gündüz Abbasov 1995-ci ildə 21 avqustda vəfat etmişdir.
Ailəsi
Gündüz Abbason iki dəfə ailə həyatı qurub. O, aktrisa Ofeliya Məmmədzadə ilə boşandıqdan sonra 1969-cu ildə Tamara Abbasova ilə 2-ci dəfə ailə qurub və bu nigahdan 2 övladı dünyaya gəlib.
Marina Tankaskaya
Marina Tankaskaya (d. 30 iyul 1983; Bakı, Azərbaycan) — Azərbaycanı təmsil edən həndbolçu. Marina Tankaskaya, Azərbaycan yığmasının heyətində 2017-ci ildə baş tutan IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarında qızıl medal qazanıb.
Karyerası
Marina Tankaskaya, 2017-ci ildə Azərbaycan yığması ilə birgə IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarına qatıldı. Yarışların həlledici, final görüşündə Azərbaycan yığması, gərgin oyunun sonunda Türkiyə yığmasını 28:26 hesabı ilə məğlub etdi və IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarının çempionu oldu.
Türkiyə Elmi və Texnoloji Tədqiqat Şurası
Türkiyə Elmi və Texnoloji Tədqiqat Şurası (Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu, TÜBİTAK) — 1963-cü ildə, Türkiyədə planlı iqtisadiyyat dövrünün başlanğıcında qurulmuşdur. Quruluş mərhələsində ən fundamental vəzifələri, xüsusilə təbiət elmlərində təməl və tətbiqli akademik araşdırmaları dəstəkləmək və gənc araşdırmaçıları təşviq etmək, etina etdirmək idi. Bu vəzifələri yerinə gətirə bilmək məqsədiylə, təməl elmlər, mühəndislik, tibb, əkinçilik və heyvandarlıq sahələrində dörd araşdırma qrupu (indi on araşdırma qrupunu ehtiva edən Araşdırma Dəstək Proqramları Başçılığı) ilə Elm Adamı Yetişdirmə Qrupu (indi Elm İnsanı Dəstəkləmə Dairə Başçılığı) yaradılmışdır.
Vahidlər
2007 eetibarilə təşkilatın bünyəsində saxladığı vahidlər:
Köməklər
Təşkilat gərək lisans təhsili və gərək də sonrasındakı işləri üçün T. C. yurddaşlarına maddi qaynaq təmin etməkdədir. 2005 ÖSSdə ilk 5000ə girən şagirdlərə, fizika, kimya, biologiya, molekulyar biologiya və genetik, riyaziyyat, sosioloji, iqtisadiyyat, psixologiya, fəlsəfə və tarix hissələrindən birinə yerləşmələri halında, aylıq 250 YTL qarşılıqsız təqaüd verilmişdir. 50i aşan növü olan TÜBİTAK təqaüdləriylə əlaqədar (miqdarlar və müraciət şərtləri kimi) detallar təşkilatın şəbəkə səhifəsindən öyrənilə bilər.
Ayrıca, doğrudan Türkiyədəki elm ictimaiyyətinə xitab edən 12 ədəd hakimli (Elmi Jurnal) çıxartmaqdadır.
Salvia africana-caerulea
(Salvia africana-caerulea) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Gəncə Şəhidlər Xiyabanı
Gəncə Şəhidlər Xiyabanı — Gəncə şəhərində Azərbaycanın müstəqilliyi və ərazi bütövlüyü uğurunda şəhid olanların dəfn olunduğu məzarlıq.
Tarixi
Gəncənin 4 saylı qəbiristanlığında yerləşir. 2012-ci ilə qədər Gəncə şəhəri Azərbaycan torpaqlarının ərazi bütövlüyü uğrunda 468 şəhid verib və 367 şəhid burda dəfn olunub. Xiyabanın 1000 kvadratmetrə yaxın ərazisində Gəncə şəhidlərinin xatirəsinə ucaldılan abidə kompleksinin hündürlüyü 18 metrdir
2020-ci il əvvəində Şəhidlər Xiyabanında 376 şəhidin, həmçinin 5 nəfər Azərbaycanın Milli Qəhrəmanının (Ənvər Arazov, Elbrus Allahverdiyev, Şahlar Hüseynov, İqor Makeyev, Pərviz Səmədov) və Gəncənin ilk qadın şəhidi Sevda Cabbarovanın məzarları var. Məzarlardan 49-u isə naməlumdur
Dəfn olunanlar
• 3
Lisey
thumb|Moskva şəhərində lisey Lisey (Λύκειον) — tədris müəssisəsi. Bir sıra Qərbi Avropa, Latın Amerikası və Afrika ölkələrində orta ümumtəhsil müəssisələri lisey adlanır.
Tarixi
İnqilaba qədərki Rusiyada imtiyazlı məktəb.
Davdan Bala (Xudafərin)
Davdan Bala - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Xudafərin şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 194 nəfər yaşayır (40 ailə).
Uyğur xaqanlığı
Uyğur xaqanlığı — 744–842cı illər arasında mövcud olan Türk dövləti.
Tarixi
Göytürk dövlətinin idarəçi zümrəsi olan Aşina ailəsinin dövləti dağıldığı anlarda uyğurların "əryin" deyilən rəhbərləri kiçik bir bəylik qurmuşdular. 630-cı ildə əryin olan Pusa son Şərqi Göytürk xaqanlığı xaqanı Kielinin oğlunun idarə etdiyi bir ordunu məğlubiyyətə uğratdı. Göytürk Dövlətinin müstəqilliyi itirdiyi 50 illik dövrdə, uyğurlar Doqquz Oğuz boylarını da tamamilə öz himayələrinə götürərək Tula Çayı sahilində bir bəylik qurdular. Çin tərəfindən dərhal tanınan Uyğur bəyliyi, Altay dağlarını da aşaraq Qərb Göytürk qolu olan On Oxlar ərazisinə daxil olacaq qədər güclənmişdi. Lakin Aşina ailəsindən Kutluq Xaqanın (İltəriş xaqan) 681-ci ildə Göytürk elini təkrar bir yerə toplaması nəticəsində uyğurlar, Göytürk birliyinə qatıldılar.
Daha sonra uyğurlar və Doqquz Oğuz Boyları, Göytürklərin çöküşündə əhəmiyyətli rol oynadılar. Orxon-Yenisey abidələrində onların qiyamları haqqında xeyli çox məlumat var. Məsələn dövlətin ən güclü xaqanı olaraq gözə dəyən Qapağan xaqan Doqquz Oğuz boylarından Bayırkuların pusqusunda öldürülmüşdür. Göktürk Dövlətinin çöküşü zamanı, 740-cı illərdə Uyğurlar Göytürklərin əleyhinə yenidən gücləndilər. Göytürklərin yaxşıca zəiflədiyindən faydalanan uyğurlar, Basmıl və Qar boylarıyla ittifaq yaradaraq son Göytürk xaqanları Ozmış və Pomeini öldürdülər. Əvvəlcə Basmıl rəhbərini xaqan elan edən uyğurlar, pillə olaraq istifadə etdikləri bu xaqanı öldürərək öz yabguları Qutluq Bilgə Kül xaqanı Göytürklərin (Hunların da) paytaxtı olan Ötükəndə xaqan elan etdilər (745-ci il). Beləcə Ötükəndə Uyğur Xaqanlığı dövrü başlandı.
Orxon Çayı sahilində Ordubalıq şəhərini paytaxt seçən ilk Uyğur xaqanı Qutluq Bilgə Kül xaqan iki illik bir hökmdarlıqdan sonra 747-ci ildə öldü. Yerinə oğlu Bayan Çur (747–759) xaqan oldu. Bayan Çur Orxon-Selenqa çayları arasındakı Şinesisi gölü yaxınlığında "bengü daş"ı tikdirdi. Buna görə əvvəlcə aralarında həmişə yaxşı münasibətlər olan Doqquz Oğuz boylarını məğlub etdi. Ardından Orxon-Ötükən bölgəsinin ətrafına köçən və türkcə danışan boyları nəzarət altına almaq siyasəti həyata keçirməyə başladı. Bu məqsədlə, şimalda Yenisey çayı ətrafındakı qırğızlarla, Altay dağları ilə Tanrı dağları arasında olan Qarlar ilə və onlara kömək edən daha qərbdəki türkişlərlə, Yenisey, Obi və İrtiş çayları arasında olan Basmıl, Doqquz Tatar və Çiklərlə döyüşmüş, bunların hamısını öz Xaqanlığına tabe etdirmişdir.
Uyğur xaqanlığı yerləşix həyata keçmex nəzərinde Türklərə qabaqcıl oldu. Bütün Türk dövlətlərine təsiri oldu. Mədəniyyət mərhələsində bir çox ilk Uyğurlarda yaşandı. İctimai həyətte bir çox siyəsi fikir ve din, xoşgörüşlə qarşılanırdı. Çox sayda səyyah Uyğurlar haqqında heyranlıqla bəhs etmişdir. 779-cu ildə Tun Bağa Tarxan hakimiyyətə gəldi. İqtisadiyyat gücləndi. Sonrakı illərdə uyğurların tərkibindəki qəbilə və tayfalar hakimiyyətə tabe olmurdular. Bunun nəticəsində IX əsrin ortalarından başlayaraq Uyğur xaqanlığı zəifləməyə başladı. Qırğızların başladığı üsyan bu zəifləməni daha da gücləndirdi. Qırğızlar 842-ci ildə Uyğurları məğlub etdi. Sağ qalanlar isə şimal-şərqi Mancuriyaya qaçdılar.
Çerdın
Çerdın — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər Perm diyarının tərkibinə daxildir
Tehran konfransı
Tehran konfransı — 1943-cü il 28 noyabr - 1 dekabr tarixlərində Antihitler koalisiyası liderlərinin - İosif Stalin (SSRİ), Franklin Ruzvelt (ABŞ) və Vinston Çörçill (Böyük Britaniya)nın, iştirakı ilə keçirilmiş konfrans.
İkinci dünya müharibəsinin gedişində diplomatik mübarizədə Tehran konfransı xüsusi yer tutur. Müharibənin gedişində əsaslı dönüş başa çatdıqdan sonra antihitler koalisiyasının əsas dövlət başçılarının - Stalinin, Ruzveltin və Çörçillin iştirakı ilə 1943-cü il noyabrın 28-dən dekabrın 1-dək Tehran konfransı keçirildi. Avropada ikinci cəbhənin açılması haqqında məsələ konfransın işində mühüm yer tuturdu. Bu, müttəfiqlər arasında ən kəskin məsələlərdən biri idi. Məsələnin müzakirəsi müttəfiqlər arasında fikir müxtəlifliyini göstərdi. Çörçillin ikinci cəbhənin Aralıq dənizindən və Balkanlardan, Ruzvelt və Stalin isə Avropanın şimalından açılmağı təklif edirdilər. Lakin Çörçill planı həyata keçmədi, ikinci cəbhəni 1944-cü ilin mayında “Overvold” adı altında Fransanın şimalında açmaq barədə qərar verildi.
Müttəfiq dövlətlər Türkiyənin antihitler koalisiyası tərəfindən müharibəyə qoşulmasına dair tədbir görəcəkləri barədə razılığa gəldilər. Stalin Yaponiyanın bitərəflik haqqında sovet-yapon müqaviləsini pozmasını əsas götürərək Almaniya məğlub edildikdən sonra Yaponiyaya müharibə elan ediləcəyini bildirdi.
Konfransda Almaniyanın taleyi məsələsi müzakirə edildi. Üç dövlət başçısı Almaniyadan bir daha yeni müharibə törənməməsi üçün tədbirlər görəcəklərini bildirdilər. Ruzvelt Almaniyanı 5 dövlətə bölməyi təklif edirdi. Çörçill bu təklifi bəyəndi.
Turdus atrogularis
—  fəsiləsinin  cinsinə aid quş növü.
Tehran konfransı
Konfransın gedişində, 1 dekabrda Ruzveltlə söhbətində Stalin müharibədən sonrakı dövrdə beynəlxalq mühasibətləri tənzimləmək üçün bir beynəlxalq təşkilatın yaranmasını təklif etdi, lakin bu konfransda hər hansı bir beynəlxalq təşkilatın yaradılması barədə qərara qəbul edilmədi.
Tehran konfransı müttəfiq dövlətlərin müharibənin tezliklə qurtarmasına yönəldilən birgə səylərini nümayiş etdirdi. Konfransın böyük tarixi əhəmiyyəti oldu. O, faşist blokunun böhranının dərinləşdirilməsində mühüm rol oynadı.
Anastasiya Metelska
Anastasiya Metelska (d. 9 mart 1992) — Ukrayna əsilli Azərbaycanı təmsil edən həndbolçu. Anastasiya Metelska, Azərbaycan yığmasının heyətində 2017-ci ildə baş tutan IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarında qızıl medal qazanıb.
Karyerası
Anastasiya Metelska, 2017-ci ildə Azərbaycan yığması ilə birgə IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarına qatıldı. Yarışların həlledici, final görüşündə Azərbaycan yığması, gərgin oyunun sonunda Türkiyə yığmasını 28:26 hesabı ilə məğlub etdi və IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarının çempionu oldu.
Divano
Divano – Eric Levinin 2000-ci ildə Era musiqi layihəsi adından çıxardığı Era 2 adlı albomdan olan sinql. Mahnının musiqisi Eric Leviyə məxsusdur, sözləri isə Bibliya mətnləridir. Mahnıya həmçinin kli də çəkliib.
Salvia africana-lutea
(Salvia africana-lutea) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Medvedvisa
Medvedvisa (Medvednica ) — Zaqrebin şimalında yerləşən dağ massivi. Dağlıq mənzərələri il zəngin olan ərazi zaqreblilərin əsas istirahət bölgəsidir. Ərazisinin 63 % enli yarpaqlı meşələri ilə örtülmüşdür. Yüksəkliyə qalxdıqca isə bitki örtürünün tərkibi tədricən dəyişir. Massivin ən hündür nöqtəsi Sleme dağıdır. Dağın hündürlüyü dəniz səviyyəsindən 1033 m yükşəklikdə yerləşir. над уровнем моря. Zirvənin ətəyində Slemen Ana kilsəsi yerləşir. Zirvənin üzərində isə 169 metr hündürlüyə malik Zaqreb Teleqülləsi inşa edilmişdir. Şərq və şimal hissələrində müxtəlif xüsusiyyətlərə malik xizək terraslar vardır. Zirvəyə yol və kanat xətti keçir. Şimal enişində mövcud olan xizək meydancasında daimi olaraq beynəlxalq yarışmalar keçirilir.
Pattayya (film)
Pattayya — 2016-cı ildə istehsal olunan Fransa komediya filmi. Filmin rejissoru Frank Qastambiddir və 24 fevral 2016-cı il tarixində buraxılmışdır.
Məzmun
Frenki və Krimo öz kasıb məhəllələrini tərk edib, Tailandda yerləşən və məhşurcasına baxımsız qalan Pattayya kurortuna istirahətə getmək arzularında olurlar. Həmin yerə ucuza getmək üçün qısaboy bir şəxsə müraciət edirlər. Onlar Tailanda gedirlər, ancaq bu onların həyatındakı ən təhlükəli macəraya çevrilir.
Medvedvisa
Cənub ətəyində Medvedqrad qəsri vardır. Bu tikili XIII əsrdə Papa IV İnnokentin əmri ilə Zaqrebin dağıdılmasından sonra tikilmişdir. Medvedqrad 500 metr yüksəklikdə yerləşir. Medvedqrad qəsrindən Zaqrebə gözəl mənzərə açılır.
Pattayya (film)
Musiqi
Filmin musiqisi Kore tərəfindən istehsal edilmişdir. Musiqilərdə Gradur, Lacrim və Mac Tyer kimi Fransa repperləri var.
Medvedvisa
Medvednisa massivi ərasisi bütünlüklə qoruq ekan edilmişdir.
Achyrocline
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Turdus iliacus
—  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Şarl Qodişo Bopre
Şarl Qodişo Bopre  — fransız botaniki və bitki sistematiki.
thumb|Cycas undulata [[Desf.ex Gaudich.]] thumb|left|Uranie
Həştərxan xanlığı
thumb|right|300px|Həştərxan xanlığı Həştərxan Xanlığı (tatarca حاجی‌ ترخان خانلغی, Xacitarxan Xanlığı) — Qızıl Ordanın yıxılmasından sonra, Çingiz xanın oğlu Cucinin nəslindən olan Toxa Temür sülaləsindən Noyabr xan tərəfindən qurulmuş bir Türk dövləti.
Tarixi
1466 – 1554-cü illər arasında hökm sürmüş bir xanlıqdır, paytaxtı Həştərxan şəhəri olmuşdur. Krım xanlığı vasitəsiylə Osmanlı dövlətinin nüfuz dairəsinə girmişdir.
Rusiyanın Qazan və Həştərxan xanlıqlarını yıxaraq şərqə doğru genişləmə siyasətindən narahat olan Osmanlı Dövləti, (həm də Orta Asiyadakı türk xanlıqlarının kömək istəməsi səbəbindən) 1563-cü ildə Rusiyanı dayandırmaq üçün Həştərxana səfər planlaşdırmış, ancaq 1569-cu ildə həm ordu rəhbərləri arasında, həm də Krım Xanı ilə bu rəhbərlər arasında başlayan anlaşılmazlıqlar nəticəsində səfərdə istənilən nəticəyə nail olunmamışdır. Buna baxmayaraq Rusiyanın sülh istəməsi səbəbindən 1570-ci ildə yenə də Osmanlı və Orta Asiya türk xanlıqlarının xeyrinə bir müqavilə əldə edilə bilmişdir.
Bu gündə Həştərxan və ətrafında sıx türk əhalisi yaşayır.
Həştərxan Xanları
I. noyabr 1466–1490
Abbülkərim 1490–1514
Canı Gözət 1514–1521 (1474 −1476 Krım Xanı)
Hüseyn 1521 — ?
Şeyx Əhməd ? — 1525
II. Noyabr ? — 1532
İslam Giray 1531–1532 (1532 Krım Xanı)
Ağ Kubek (I dəfə) 1532–1533
Abdürrəhman (II dəfə) 1533–1537
Dərviş Qazi 1537–1539
Şeyx Heydər (Şeyx Əhmədin oğlu və Dərviş Qazinin atası)
Abdürrəhman (II dəfə) 1539–1543
Yağışçı 1546–1554
Dərviş Əli 1554–1557
Salvia alatipetiolata
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Nuri Sərinləndirici
Nuruyev Vüqar Rəşid oğlu və ya səhnə adı ilə Nuri Sərinləndirici — Azərbaycan və Rusiya musiqiçisi; estrada müğənnisi.
Həyatı
Nuri özü "Sərinləndirici" təxəllüsü haqqında demişdir: "Naxçıvanın Culfa rayonunda doğulub böyümüşəm. Uzun illərdir Rusiyada yaşayıram. Rusiyada ən çox öz həmyerlilərimizlə sıx əlaqə və ünsiyyətdə oluruq. Orda el şənlikləri və tədbirlərdə iştirak edəndə dostlarım deyirdilər ki, Nuri gəlsin oxusun sərinləyək (gülür). Elə bundan sonra elə mənə "Sərinləndirici" deməyə başladılar.
Karyerası
Ailədə musiqiçi olmamasına baxmayaraq Nuri 6 yaşından musiqiyə böyük maraq göstərib. 7 yaşında Nuri Culfa rayon musiqi məktəbinə (qarmon sinifi) daxil olub. Musiqi məktəbini bitirdikdən sonra Culfa rayonunda gənclərdən ibarət öz musiqi kollektivini yaradıb. 1995-ci ildə Bakıya gəlib və təhsilini Bakı şəhər Yasamal rayonunun 286 saylı orta məktəbində davam etdirərək, 11-ci sinifi də elə həmin məktəbdə bitirib. Məktəbdə təhsil aldığı müddət ərzində öz musiqi kolektivini yaradıb və məktəbdə konsertlərlə çıxış etməyə başlayıb.
Orta məktəbi bitirdikdən sonra Türkiyəyə, İstanbul şəhərinə gedib və orada Yılmaz müzik dərslik evində (musiqi akademiyası) 2 il təhsil alıb. 1999-cu ildə Hərbi xidməti yerinə yetirmək üçün vətənə qayıdıb. Hərbi orkestrdə qulluq edib. 2001-ci ildə hərbi xidmətini başa vurub.
2002-ci ildən Rusiya Federasiyasına gedən Nuri, hal-hazırda da Moskva şəhərində yaşayır və özünün rəhbərlik etdiyi musiqi kolektivi var.
Davdan Pain (Xudafərin)
Davdan Pain - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Xudafərin şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 67 nəfər yaşayır (12 ailə).
İmmiqrant (film, 1917)
Məzmun
Edna və onun anası immiqrant kimi paroxodla Nyu-Yorka gəlirlər. Çarli və Edna nahar zamanı tanış olurlar.
Çarli gəmi sərnişinləri ilə kart oyunu oynayır və qalib gəlir. Oyunçulardan biri Ednanın xəstə anasının pullarını oğurlayır. Sonra isə bu pulları Çarliyə uduzur. Edna hamıya bildirir ki, onların pulları oğurlanıb. Çarli qazandığı bütün pulları ona verir.
Gəmi Nyu-Yorka gəlib çatır. Mühacirət idarəsi sərnişinlərin sənədlərini yoxlamağa başlayırlar. Bir qədər keçdikdən sonra Çarli şəhərin küçələrilə avara-avara gəzdiyi göstərilir. O, acdır, yemək istəyir, lakin bunun üçün pulu yoxdur. Təsadüfən restoranın qabağında yerdən qəpik tapan Çarli onu cibinə qoyur və restorana daxil olur. Hətta onun xəbəri belə yoxdur ki, cibində deşik var və qəpik küçədə qalıb.
O, restoranda yemək sifariş verərkən Ednanı görür. Qadın ağlayaraq anasının vəfat etdiyini deyir. Çarli onu öz masasına dəvət edir və ona da paxla sifariş verir. Onlarınsa heç birinin pulu yoxdur.
Abbas Zəryab
Abbas Zəryab — Azərbaycan əsilli tarixçi, tərcüməçi, ədəbiyyat professoru və İranoloq. O, bir neçə kitabın müəllifidir. Onun həmçinin Məhəmmədin həyatı və digər mövzular barədə İran ensiklopediyasında məqalələri nəşr edilmişdir. Bu ensiklopediyaya bəzən İranika da deyilir.
İmmiqrant (film, 1917)
Məzmun
5 ofisiant yemək yeyib pulunu verməyən müştərinin üstünə düşüb onu döyürlər. Yekəpər ofisiant onu sifətindən vurur və restorandan çölə atır.
Ozan Çobanoğlu
Ozan Çobanoğlu — Türk Aktyorudur. Murad Çobanoğlunun oğludur.
İmmiqrant (film, 1917)
Məzmun
Elə bu zaman xoşbəxtlikdən Çarli və Ednanın masasına bir rəssam əyləşir. Rəssam onlara iş vermək istəyir. Rəssam bu iş təklifindən sonra öz sifarişinin pulunu verir və Çarli ilə Edna üçün də müəyyən qədər pul qoyub gedir. Bu məbləğ Çarlinin öz sifarişinin pulunu ödəməyə bəs edir.
Abbas Zəryab
Təhsili
Orta məktəbə doğulduğu yerdə getmişdir. Orta məktəbdə istedadına görə seçilən Abbas Zəryab məktəbi bitirdikdən sonra Almaniyada ali təhsil almaq üçün təqaüd qazanmışdır. O, doktorantura təhsilini Mayns Universitetinin Tarix kafedrasında almışdır. Onun elmi işinin mövzusu Əmir Teymurun xələflərinin hakimiyyəti dövrü olmuşdur. O, bu dövrü Rarix-i-Kəbir Cəfəri əsəri əsasında tədqiq etmişdir.
Abbas Zəryab Azərbaycan, ərəb, fars dilləri ilə yanaşı alman, ingilis və fransız dillərini də bilirdi.
Fəaliyyəti
O, İranda Konqres kitabxanasının və Tehran Universitetinin Ədəbiyya kafedrasının rəhbəri olmuşdur.
İmmiqrant (film, 1917)
Məzmun
Filmin sonunda onlar nikah bağlamağa gedirlər.
Abbas Zəryab
Fəaliyyəti
1962–1964-cü illərdə professor Valter Bruno Henninqin dəvəti ilə Berkli Kaliforniya Universitetində fars dilini və ədəbiyyatını tədris etmişdir. Onu universitetdə daimi olaraq saxlamaq istəsələr də, Abbas Zəryab vətənində yaşamaq istəməsinə görə geri dönmüş və Tehran Universitetində çalışmağa başlamışdır.
İmmiqrant (film, 1917)
Film haqqında
Film 1998-ci ildə Milli filmlər reyestrinə daxil edilmişdir.
Ozan Çobanoğlu
Həyatı
6 Fevral, 1980-ci ildə Türkiyənin Qars şəhərində anadan olub.
Hacettepe Universiteti Dövlət Konservatoriyasının Teatr Fakültəsindən 2004-cü ildə məzun olmuşdur. İzmir və Ankara Dövlət Teatrlarında vəzifə aldıqdan sonra 2005-ci ildən etibarən Konya Dövlət Teatrlarının heyətli kadrıdır. Samanyolu TV də Tək Türkiyə serialında baş rol alıb.
Abbas Zəryab
Fəaliyyəti
Onun yazılarına Franklin Leviz, Carlz Melvill, Maykl Vickens, Xuan Kol, Kamran Ekbal, Lutz Rixter-Bernburq, Jozef van Ess kimi tarixçilər tərəfindən istinadlar verilmişdir. Charles Melville,
Əsərləri
İran ensiklopediyasında dərc edilənlər:
ĀḠĀJĪ BOḴĀRĪ
ĀḠĀJĪ
BOKAYR B. MĀHĀN
Chobanids
EDUCATION v. THE MADRASA IN SHI'ITE PERSIA
IRAQ — FROM THE MONGOLS TO THE SAFAVIDS
Bukayr B. Maham Marvazi
Digərləri:
Fakhr Razi und die Frage des Seins
Ein Wiederaufgefundnes Werk Abu Hayyan al-Tanhidis
Struggle of Religious sects in the Ilkhanid Court
Farsca
Abbas Zəryab farsca 100-dən çox məqalə nəşr etdirmişdir.
Achyropappus
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Hiperlipidemiya
Hiperlipidemiya- - qanda Triqliseridlərin və xolesterinin həddindən artıq yüksək cəmləşməsidir. Lipid piyin digər adıdır. Lipidlər bədəndə asanlıqla yığılır və enerji mənbəyi kimi istifadə olunur. Xolesterin qaraciyərimizdə yediyimiz yağlı yeməklərdən əmələ gələn yağlı kimyəvi maddədir (lipid). Xolesterin qanda müəyyən miqdarda olur. Sağlam qalmağınız üçün insana bir qədər xolesterin lazımdır. Xolesterin qanda lipoproteinlər adlanan hissəciklərin bir hissəsi kimi daşınır. Triqliseridlər bədəndə olan əsas piy formasıdır. Omba, bud və ya mədə nahiyyəsində piy toplanması haqqında fikirləşdikdə, triqliseridlər haqqında fikirləşirsiniz. Yeməyimizin tərkibində olan triqliseridlər həzm prosesinin və yağların parçalanmasının son məhsuludur. Yediyimiz hər bir yemək - karbohidratlar, yağlar və ya zülallar - dərhal orqanizimdə istifadə olunmursa triqliseridlərə çevrilir. Onlar kürəciklərə çevrilib qanda xolesterin kimi lipoproteinlərlə daşınır. Qida qəbulu gecikən halda piy hüceyrələri (dəri altı piy hüceyrələri) triqliseridlərdən enerji mənbəyi kimi istifadə edir. Hiperlipidemiya bir çox hallarda həddindən artıq çox çəkili və ya qeyri-sağlam qidalanan insanlarda aşkar olunur. Bu həmçinin həddindən çox spirtli içki qəbul edilməsinin nəticəsi də ola bilər. Bəzi hallarda hiperlipidemiya irsi, yəni genetik faktorlarla bağlı ola bilər. İrsi hiperlipidemiya təxminən 500 nəfərdən 1 nəfərdə hiperlipidemiyanın səbəbidir. Həmçinin şəkərli diabet və bir sıra digər xəstəliklər səbəbindən lipidlərin (yağların) metabolizminin pozulması da hiperlipidemiyaya səbəb ola bilər. Bu cür hallarda hiperlipidemiya ikincilidir. İkincili hiperlipidemiyaya səbəb olan xəstəliklər aşağıdakılardır:
Acilepidopsis
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.
İranə Qasımova
İranə Qasımova (d. 9 mart 1991) — Azərbaycanı təmsil edən həndbolçu. İranə Qasımova, Azərbaycan yığmasının heyətində 2017-ci ildə baş tutan IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarında qızıl medal qazanıb.
Karyerası
İranə Qasımova, 2017-ci ildə Azərbaycan yığması ilə birgə IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarına qatıldı. Yarışların həlledici, final görüşündə Azərbaycan yığması, gərgin oyunun sonunda Türkiyə yığmasını 28:26 hesabı ilə məğlub etdi və IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarının çempionu oldu.
Durmuşxanlı (Xudafərin)
Durmuşxanlı - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Xudafərin şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Salvia albimaculata
(Salvia albimaculata) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Fələstin
Fələstin — Aralıq dənizinin şərqində, Yaxın Şərqdə, Fələstin torpaqlarının bir hissəsini əhatə edən coğrafi bölgə.
Etimologiya
Fələstin adı Aralıq dənizi ilə İordan çayının arasında qalan bölgəni adlandırmaq üçün ilk dəfə e.ə. 450 - b.e. 1948 illəri arasında istifadə olunan termin idi. Həmçinin bu bölgə müxtəlif zamanlarda Kanaan, Siyon, İsrail, Suriya Fələstni, Cənubi Suriya, Cand Fələstini, Outremer, Müqəddəs Torpaqlar və Cənubi Levant adlandırılmışdır. Fələstin terminin ixtiraçısı Roma imperatoru Adrianndır. Romalıların məqsədi yəhudilərin düşməni olan Filistines qəbiləsinin adını istifadə edərək İsrail torpaqlarını adlandırmaq və yəhudiləri bu torpaqlardan ayırmaq olmuşdur. "Fələstin" ivrit dilində "pliştim" sözündən yaranmışdır və "yad işğalçılar" deməkdir.
Dini mənbələrdə
thumb|
İslam dinində bura müqəddəs və mübarək yer sayılır. Burada Əqsa məscidi yerləşir. Müsəlmanların ilk qibləsi olmuş bu məscid Allah təala üçün yer üzündə tikilmiş ikinci məscid kimi qəbul olunur və İslam dinində müqəddəs sayılan məscidlər arasında 3-cü yerdədir. Bura İsra (Merac) ərazisi də adlanır. Axı, Məhəmməd peyğəmbər (s) məhz buradan göyə ucalmışdır. Eləcə də Fələstin Peyğəmbərlər Torpağı adını daşıyır. Çünki bir çox peyğəmbərlər dünyaya burada gözünü açmış, ömür sürmüş və burada da dəfn olunmuşdur. İslam dininə görə, bura həm mənşər (Allahın insanları diriltdiyi yer), həm də məhşər (Qiyamət günündə insanların toplandığı yer) yeri sayılır.
Fələstin xristian və yəhudilər üçün də müqəddəs yer sayılır. Yəhudilər belə hesab edirlər ki, bura onlara vəd olunmuş yerdir, tarixləri, keçmişləri buradan başlayır və bu torpaqa bağlıdır. Fələstin onların peyğəmbərlərinin uyuduğu torpaqdır. Yəhudilərin müqəddəs hesab etdiyi bu yerlərin mərkəzi isə Qüds və Xəlil şəhərləridir. Xristianlar da Fələstini öz dinlərinin nəşət etdiyi yer sayırlar. Çünki İsa peyğəmbər burada anadan olmuş və öz dəvətini burada aparmışdır. Xristianların ən böyük dini mərkəzləri Qüds, Beytləhm və Nasirə şəhərlərindədir.
Çin qaratoyuğu
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Fələstin
Tarix
thumb| Fələstin dünyanın ən qədim mədəniyyətə malik ölkələrindən sayılır. Son arxeoloji qazıntılar göstərir ki, Fələstin ərazisi insanın köçəri həyatdan oturaq həyata keçdiyi və əkinçiliyə başladığı ilk yerdir (təx.11000 il bundan qabaq). Burada eramızdan 8000 il qabaq dünyanın ən qədim şəhəri olan Ariha şəhəri salınmışdır. Fələstin müxtəlif mədəniyyətlərin bir-birilə qaynayıb-qarışdığı, çiçəkləndiyi bir ölkədir.
Fələstinin ən qədim sakinləri kənanilər sayılır. Onlar Fələstinə 4500 il bundan əvvəl Ərəbistan yarımadasından gəlmişdilər. O zamanlar bu ərazilər Kənanilər torpağı adlanırdı. Fələstinin indiki əhalisi əslində kənanilərin və bir-birilə qaynayıb-qarışmış, Aralıq dənizinin şərq sahillərində məskunlaşmış palestlər yaxud fələstinlilərin və ərəb qəbilələrinin nəsilləridir. Müxtəlif dövrlərdə fərqli-fərqli xalqların Fələstində hökmranlıq etmələrinə baxmayaraq yerli əhali heç vaxt öz doğma yerlərin tərk etməmişdir.
Müasir tarixi
thumb| Böyük Britaniya Birinci dünya müharibəsinin sonuna yaxın Fələstin ərazisini işğal etmişdi. Bu zaman Fələstində yaşayan 500 minlik əhalinin ancaq 5%-ni yəhudilər təşkil edirdilər. Buna baxmayaraq öz uzaqgörənliyi ilə seçilən ingilis hakim dairələri gələcəkdə Fələstini özlərinin etibarlı istinadgahına çevirmək üçün 1917-ci il noyabrın 2-də Balfur bəyannaməsi sənədini irəli sürdülər. Bu bədnam bəyannamədə Fələstində "yəhudi xalqı üçün milli ocaq" yaradıldığı elan edilirdi. ABŞ, Fransa və İtaliya dövlətləri də bu bəyannaməyə qoşuldular. bununla da İngiltərə Fələstində öz qoşunlarını saxlamağa və 1920-ci ildə Fələstin üzərində mandat hüququ almağa nail oldu. 1921-ci ildə İngiltərə burada Haşimilər nəslindən olan əmir Hüseynin başçılığı ilə Transiordaniya Əmirliyi də yaratmışdı. İngiltərə yəhudilərin Fələstin torpaqlarına kütləvi köçürülməsinə şərait yaratdı. Yəhudilərin kapital qoyuluşunu gücləndirmələri, çoxlu torpaq almaları və icarə etmələri nəticəsində ərəb-yəhudi münasibətləri kəskinləşdi. İngilislər bu münaqişədən ərəblərin milli-azadlıq hərəkatına qarşı bir vasitə kimi istifadə edirdilər.
Fələstin probleminin ortaya çıxması
thumb| Ümumdünya Sionist Təşkilatı 1895-ci ilin avqust ayında İsveçrənin Bil şəhərində Teodor Hartzelin başçılığı ilə yaradılmışdı. Ancaq bu təşkilat Birinci dünya müharibəsinin sonuna qədər heç bir əhəmiyyətli addım ata bilmədi.
Böyük Britaniya sionizm planını qəbul edərək, 1917-ci il noyabr ayının 2-də Fələstində yəhudi milli ocaqlarının yaradılmasını nəzərdə tutan Balfur bəyannaməsini çap etdirdi. İngiltərə ərəblərə şərif Hüseynin başçılığı ilə müstəqillik vermək kimi vədinə xilaf çıxaraq, 1918-ci ilin sentyabrında Fələstinin işğalını başa çatdırdı. Fələstini beynəlxalq əraziyə çevirməyi nəzərdə tutan Sayks Piko sazişinə (1916) görə, Suriya və İraq əraziləri İngiltərə və Fransanın nüfuz dairələrinə bölündü. 1920-ci ilin aprelində bağlanmış San-Remo sazişi ilə Böyük Britaniya Fələstində daha da möhkəmləndi. 1922-ci ilin iyulunda qəbul etdiyi özünün Fələstindəki mandatlıq hüququndan istifadə edən İngiltərə Balfur bəyannaməsində nəzərdə tutulanların icrasına başladı.