cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Çəmənlikdə səhər yeməyi (tablo)
Dəstəkləyənlər
thumbnail|150px|Eduard Mane tərəfindən çəkilən Emil Zolya portreti ([[1868). Zolyanın Manenin yaradıcılığında diqqətini cəlb edən ən mühüm məqam rəssamın hər hansısa tablosunda rənglərin ahəngdarlığı və qədim dövrlərə aid təsvirlərin müasirliyə yaxın formada verilməsi idi. ]] Əsər barədə cəmiyyətin kübar hissəsində yaranan narazılar qrupuna qısa zaman ərzində əsər tənqidçiləri də qoşuldu. Əsərin bayağı olması, reallığı əks etdirməməsi və ya əxlaqsızlığı təbliğ etməsi kimi iddialar daha çox səslənirdi. Eduard Maneni dəstəkləyənlərdə vardı. Maneni ilk dəstəkləyənlərdən biri gənc yazıçı və tənqidçi Emil Zolya olmuşdur. Çəmənlikdə səhər yeməyi tablosunun qalmaqalı bitməmiş Maneninin digər bir əsəri olan Olimpiya mübahisələrə yol açdı. Emil Zolya cəmiyyət tərəfindən qəbul edilməyən rəssamın lehinə yerli qəzetlərdə silsilə məqalələr yazmağa başladı. Zolya insanlara Manenin tablolarına başqa gözlə baxmağı məsləhət görür və tablolara qarşı olan iddiaları rədd edirdi. Emil Zolya tablo haqqında bir sıra yazılarında fikir bildirsə də, onun əsərə aid olan bu yekun fikrində məsələyə daha ətraflı toxunmuşdur:
İvan Mazepa
İrsi
Onun portreti 10 qrivna əskinasında və poçt markasında təsvir edilmişdir.
Xançoban mahalı
Xançoban mahalı — Şirvan xanlığının bölgələrindən biri. Şamaxı, Ağsu, Kürdəmir və İsmayıllı rayonlarının ərazisində mövcud olmuşdur.
İvan Mazepa
Filmoqrafiya
thumb|150px|"Getman Mazepa üçün dua" filminin afişası, rejissor Yuri İlyenko|alt=|rightİvan Mazepa haqqında rus və Ukrayna kinorejissorları tərəfindən bir sıra filmlər çəkilmişdir. Bunlar aşağıdakılardır:
Çəmənlikdə səhər yeməyi (tablo)
Dəstəkləyənlər
Tabloda görünən əsas mənzərə yaxın tanışların yuyunduqdan sonra çəmənlikdə nahar etmələridir. Rəssamın qadını çılpaq təsvir etməsi bəzi dairələrdə əxlaqdan kənar kimi qiymətləndirilmişdir. Əslində isə Eduard Mane öz təfəkkürünə arxalanaraq nadir sənət nümunəsi yaratmışdır. Düşünürəm ki, əsərin belə böyük fikir ayrılığına səbəb olması Manenin cəmiyyətin rəyini nəzərə almamasından irəli gəlir. Tablonu izləyərkən ona əxlaqsızlıq damğası vurmaq düzgün fikir deyil. Siz əsəri izləyərkən əsərə dar çərçivədən yanaşmayın. Sizin qarşınızda iki kişi ilə nahar edən əxlaqsız qadın təsvir edilməyib. Əsərdə rənglərin mükəmməl ahəngdarlığı, öndən verilən işıq effekti və arxada təsvir edilən gözəl təbiət mənzərəsinə fikir verin.
Xançoban mahalı
Tarixi
Müasir dövrdə İsmayıllı, Ağsu, Kürdəmir və Şamaxı rayonlarının ərazisini əhatə edən Xançobanı mahalı "qərbdə Girdimançay ilə, şərqdə Ağsu çayı ilə həmsərhəd olmuşdur". Xançobanı mahalına Veysəlli, Mərzili, Alpout, Gorus, Dəlilər və s. adlı kənd və obalar daxil idi. Bu mahala daxil olan Mərzili obası İsmayıl bəyə (Mustafa xanın qardaşına – N.B.) məxsus olmuşdur. Onlar Qarabağdan gəlmə olduqları üçün torpaqları yox idi. Xançobanı əhalisi rəncbərlik edir və əsasən maldarlıqla məşğul olurdular. Şamaxı xanları Xançobanı mahalından olduqları üçün bu obaların əhalisinə vergi təyin etməmişdilər. Bunun əvəzində Xançobanı mahalının sakinləri Mustafa xana onun tələb etdiyi qədər qoyun verirdilər. Sonralar bu cür vergi qaydası çar məmurlarını qane etmədiyindən 1820-ci ildə mahalın əhalisi üzərinə pulla ödənilən vergi qoymuşdular.
Legitimlik
Legitimlik — xalq tərəfindən hakimiyyətin tanınması deməkdir. Legitim hökuməti ədalətli sayaraq xalq ona tabe olur. Legitimlik və Leqallıq politologiyada fərqli anlamlardır. Hakimiyyətin leqallığı dövlətin hüquq normalarına əsaslanır. Legitimlik leqallıqdan fərqli olaraq hüquqi fakt deyil, sosial-psixoloji hadisədir. Dövlət hüququna görə konstitusiyaya uyğun hökumət legitim hökumətdir.
Xançoban mahalı
Tarixi
Burada 1821-ci ildə 46 obada (Axtaçı, Garıs, Qaraqoyunlu, Padar, Xəlilli, Kolanı, Məlikçobanlı, Şahsünlü, Ərəbxanədan, Müsküri, Ovculu, Mollalar, Göydəlləkli, Muradlı, Sığırlı, Qurd, Pirhəsənli, İlxıçı, Sarvan, Mustafalı, Binaslı, Çaylı, Qaraməmmədli, Ərəbuşağı, Dəlilər, Çovurqanlı, Adnalı, Bağırlı, Alpout, Əlicanlı, Nəmirli, Sorsor, Eldəlləkli, Xanazad, Şahsultanlı, Müskürlü Molla Qədim, Şıxlı, Axundlu, Çıraqlı, Axtaçı Salyan, Elli-Gözlü, Veysəlli, Mərzili Lələ Əhmədli, Qaraxanlı, Qaravəlli Ağaməmməd) 1492 ailə yaşayırdı. Mahalın naibi Məlik Umud idi.
Çəmənlikdə səhər yeməyi (tablo)
Dəstəkləyənlər
Eduard Maneni dəstəkləyənlərdən biri də dövrünün tanınmış şair-publisisti Stefan Malarme olmuşdur. Malarme əsərin Mane tərəfindən xüsusi üslubda çəkildiyini və reallığı tam əks etdirdiyini bildirmişdir. O, tabloda dini zəminli görüntü olmadığını, yalnız sıravi fransızların istirahət günlərindən birinin təsvir edildiyini deyərək, fikirləri ilə Maneni müdafiə etmişdir. Tablo haqqında dövrünün digər bir tanınmış şəxsi Zakeri Astruk da müsbət fikir söyləmiş və əsər haqqında olan iddiaları əsassız adlandırmışdır.
Manenin yaxın dostu, tanınmış fransız şairi Şarl Bodler modernizm cərəyanını daim dəstəkləmişdir. O, Mane tərəfindən yaradılan bu tablonun da modern mədəniyyətin nümunəsi olduğunu və burada başqa məna axtarmaqın yersiz olduğunu vurğulamışdır. Bodlerə görə, modern mədəniyyət öz orijinallığı ilə digər sənət nümunələrindən fərqlənməlidir. Çəmənlikdə səhər yeməyi tablosu da bu baxımdan fərqlənirdi. Maneni müdafiə edən nüfuzlu şəxslərin sayı artdıqca ona qarşı olan sərt tənqidlər zamanla yumşalmağa başlamışdır.
Legitimlik
Legitimlik səviyyəsi nə qədər aşağı olarsa, hakimiyyət bir o qədər tez-tez məcburiyyətə arxalanacaq.
Çəmənlikdə səhər yeməyi (tablo)
Əsas planda görünən çılpaq qadın
thumbnail|left|150px|Özü də rəssam olan Viktorina Möran Eduard Manenin səkkiz tablosu üçün pozada dayanmışdır. Otun üzərində səhər yeməyi  onun çılpaq formada poza verdiyi ilk əsər idi.
Legitimlik
Oyun nəzəriyyəsində qanuni hərəkət bu hərəkətə etiraz etmək hüququ və imkanı olan “oyunçuların” heç biri tərəfindən mübahisələndirilməyən hərəkətdir. Hərəkət subyekti onun etdiyi kimi hərəkət etmək hüququnu qorumaq üçün xüsusi səylər göstərməli olduqda, hərəkət qanuniliyini itirir.
Çəmənlikdə səhər yeməyi (tablo)
Əsas planda görünən çılpaq qadın
Çəmənlikdə səhər yeməyi tablosunda əsas planda görünən qadın Viktorina Möran adlı rəssamın pozası əsasında çəkilmişdir. Manenin yaxın dostu Teodor Dure öz xatirələrində hər iki şəxsin harada tanış olmaları barədə yazmışdır. Durenin sözlərinə görə, Manenin atası Avqust Mane Palais de Justins adlı mədəniyyət evində işləyirdi. Mane atasının işlədiyi yerə tez-tez gedirdi. Viktorina Möran isə gənc rəssam kimi mədəniyyət evinə gedərkən Mane ilə tanış olmuş və hər iki rəssamın ortaq fikirləri olduğu zamanla məlum olmuşdur. Viktorina Möran Çəmənlikdə səhər yeməyi tablosundan əvvəl bir neçə tablonun çəkilməsində poza vermişdir. Küçə musiqiçisi, Viktorina Möran ispan geyimində, Viktorina Möranın portreti kimi əsərlər Möranın iştirakı ilə çəkilən əsərlərdəndir. Eduard Mane öz tablolarında olan insan təsvirlərini əsasən tanışlarının, yazıçı dostlarının eskizlərindən çəkirdi. Emil Zolyanın portretinin çəkilməsini buna nümunə göstərmək olar. Mane Viktorina Möran istisna olmaqla, heç bir şəxsin eskizi əsasında bir neçə dəfə tablo çəkməmişdir.
Legitimlik
Politologiyada legitimlik siyasi-hüquqi məfhumdur ki, bir ölkə və ya dövlətin sakinlərinin, böyük qrupların, ictimai rəyin konkret dövlət və ya ölkədə fəaliyyət göstərən hakimiyyət institutlarına müsbət münasibəti, onların legitimliyinin tanınması deməkdir.
Çəmənlikdə səhər yeməyi (tablo)
Əsas planda görünən çılpaq qadın
1863-cü il Viktorina Möranın yaradıcılığında mühüm yer tutur. Möran Fransada məşhur rəssamlardan hesab olunmurdu. Onun kimi üslubda əsərlər çəkən rəssamların sayı da az deyildi. Bu ildə Möran ilk dəfə olaraq Manenin tabloları üçün çılpaq formada poza verəcəkdi. Çəmənlikdə səhər yeməyi  və Olimpiya əsərlərində Möran çılpaq çəkildi. Hər iki əsərin digər bir fərqli cəhəti isə Viktorina Möranın çılpaq olması ilə yanaşı, tək olmaması idi. Çəmənlikdə səhər yeməyi tablosunda Marenutun yanında dayanmış, iki şəhərli kişi obrazını isə Manenin qardaşları canlandırmışdır. Möranın çılpaq çəkildiyi hər iki tabloda qadınların bir-birinə oxşamaması fikri hələ tablonun çəkildiyi illərdə yaranmışdır. İddialara görə, Eduard Mane tablolarda ayrı-ayrı çılpaq qadınlar çəkmişdir. Tənqidçilər də tablolarda təsvir edilən qadınlara diqqətlə baxdıqda, onlar arasında bəzi fərqliliklərin olduğunu təsdiq etmişdir.
Legitimlik
Qanuniləşdirmə prosesi hakimiyyətin və ya siyasi liderin hərəkətlərinin ictimaiyyət tərəfindən tanınması prosesidir.
Çəmənlikdə səhər yeməyi (tablo)
Əsərin sərgilənməyə başlanması
Əsər ilk dəfə 1863-cü ildə Rədd edilənlər salonunda sərgilənmişdir. 1878-ci ildə Paris Orkestrının baritonu Jan Batist Feaur 4.000 frank ödəyərək əsəri satın almış və kolleksiyasına qatmışdır. Çəmənlikdə səhər yeməyi 1898-1900-cü illər arasında Paul Durand Ruel, 1900-1906-cı illərdə isə Moreau Nelatonun kolleksiyasında saxlanılmışdır. Əsər 1906-cı ildən sonra Nelaton tərəfindən Luvr muzeyinə bağışlanmışdır. 80 il müddətində Luvr muzeyinin müxtəlif salonlarında nümayiş olunan tablo, 1986-cı ildə Orse muzeyinin açılması ilə buraya göndərildi. Sonrakı illərdə əsər 1884, 1900, 1983, 1991, 1994 və 2005-ci illərdə müxtəlif salonlarda nümayiş edildi. 1983-cü ildə isə nümayiş edilməsi üçün ilk dəfə olaraq xarici ölkəyə Londona aparıldı. Əsər sonuncu dəfə 2008-ci ildə Picasso/Mane: Le Déjeuner sur l'herbe adlı sərgidə kütləvi nümayişə təqdim edilmişdir. Əsər sərgidə Pablo Pikassonun  Çəmənlikdə səhər yeməyi əsərinin sağında sərgilənmişdir.
Legitimlik
İnsanların inamının itirilməsi ilə hakimiyyətin delegitimləşməsi baş verir ki, bunun ifrat forması legitimlik böhranıdır. Bu vəziyyətə xalqın və siyasi elitanın maraqlarının toqquşması, hakimiyyət qolları arasında münaqişələr, millətçilik təhlükəsinin artması və s.
Çəmənlikdə səhər yeməyi (tablo)
Manenin təsirləndiyi əsərlər
thumbnail|180px|[[Tisian Veçellionun "Fiesta Campestre" adlı əsərində, iki çılpaq qadın və iki geyimli kişi təsvir edilmişdir. Manenin bu tablodan çox təsirləndiyi və Luvr muzeyində olarakən, oxşarını cəkdiyi məlumdur. ]] thumbnail|200px|left|[[Eduard Mane Çəmənlikdə səhər yeməyi tablosunun yaranma səbəbi kimi Rafael Santinin "Parisin günahı" qravürünü işarə etmişdir. Qravürün sağ tərəfində ki, şəxslərin oturuşları ilə, Manenin tablosundakı şəxslərin oturuşu eynidir.]] Eduard Mane Çəmənlikdə səhər yeməyi əsəri ilə Avropa rəsm tarixində dərin iz bıraxmışdır. Manenin təsirləndiyi əsərlərdən ikisi, Luvr muzeyində saxlanılır. Həmin əsərlədən biri "Fiesta Campestre" əsəridir. Əsərin Corcone aid olduğu ehtimal edilsədə, tarixi mənbələrdə müəllifi kimi Tisian Veçellio göstərilmişdir. Digər əsər isə Rafael Santinin hazırladığı, Markantonio Raimondinin yekunlaşdırdığı "Parisin günahı" adlı qravürdür.
Manenin əsəri ilə Tisian Veçellionun Fiesta Campestre əsəri arasında müəyyən oxşarlıq vardır. Hər iki əsərdə iki çılpaq qadın və iki geyimi kişi təsvir edilmişdir. Tizianonun təsvir etdiyi qadınlar pəridir və çılpaq olmaları, qadınların qeyir-adi gücə malik olduqlarını göstərir. XV əsrdə rəssamlar çılpaq qadın rəsimləri çəkməklə, onlara dini məna verməyə çalışırdılar. Mane əvvələrdə "Fiesta Campestre" əsərindən istifadə etmişdir. Tablonu Tisian Veçellio və Rafael Santinin əsərlərindən fərqləndirən əsas cəhət, digər iki əsərdən fərqli olaraq, "Çəmənlikdə səhər yeməyi" heç bir dini məna ifadə etməməsidir. Mane tabloda dini mənanın olmadığını tablonun sərgiləndiyi salonlardada bir neçə dəfə qeyd etmişdir. Mane öz fikirlərinin birində, əsərin dini məzmun daşımadığını əsas planda görünən qadına baxmaqla müəyyən etməyin mümkün olduğunu bildirmişdir. Digər tərəfdən əsərdə fete galante (tablolarda mistik xüsusiyyətlərin təsvir edilməsi) üslubuna yaxın olduğu fikirləridə mövcuddur.
Legitimlik
Siyasi legitimlik
Qanunilik ilk növbədə qanuniliklə eynidir. Politologiyada legitimlik hakimiyyətin əhali tərəfindən tanınması, qanunauyğunluq isə qanunauyğunluq, hüquq normalarına (qanun və ya qanunvericilik aktlarına) uyğunluqdur.
Dolğanlar
Dolğanlar (Dolğanca: һакалар, hakalar,, dulğannar, tıa kihiler) — Sibirdə yaşayan türk xalqlarından biri.
Çəmənlikdə səhər yeməyi (tablo)
Manenin təsirləndiyi əsərlər
Manenin iki rəssamın hansının əsərinə daha çox üstünlük verməsi barədə müəyyən fikirlər vardır. Yazılı mənbələrdə Manenin özü Tisian Veçellionun əsərlərinin vurğunu olduğunu qeyd etmişdir. Ancaq bu tabloda Rafael Santinin hazırladığı, Markantonio Raimondinin yekunlaşdırdığı "Parisin günahı" adlı qravürdən daha çox istifadə edilmişdir. Hər iki əsərdə olan böyük oşxarlıqlar, Manenin qravürə üstünlük verdiyini təsdiqləyir. Hər iki tabloda təsvir edilmiş çılpaq qadınların oturuşu eynidir. Manenin Rafael Santinin işinə müraciət etməsinin səbəbi onun məşhur şəxs olması deyildi, Rafael tərəfindən yaradılan qadın təsvirləri öz qüsursuzluqu ilə XIX əsrdə bütün Fransada məşhur olmasında idi. Rafael Santi tərəfindən yaradılan əsərlərdə çılpaq qadınlar nadir hallarda tənqiçilərin tənqidlərinə məruz qalırdılar. Bunun səbəbi həmin dövrdə çəkilən cılpaq qadınlar dini əhəmiyyəti ifadə edirdi. Eduard Manenin tablosunda isə heç bir dini məzmunun olmaması, dəfələrlə vurğulanmışdır. Rəssamın özü də bu barədə fikir bildirərək, əsərin dini məna ifadə etmədiyini bildirmişdir. Belə olan halda, tənqidçilər dini məna ifadə etməyən cılpaq qadının yalnız əxlaqsızlığı əks etdirdiyi açıq formada bəyan etdilər. Əsərin pornoqrafiya nümunəsi olması fikri, günü-gündən gücləndiyindən tablonun nümayişinin qadağan olunması barədə tələblər irəli sürülmüşdür. İddiaları gücləndirən faktlardan biridə, əsərdə təsvir edilən kişilər real şəxslər olması idi.
Legitimlik
Leqallıq və legitimlik arasında əlaqə
"Legitimlik" termini 19-cu əsrin əvvəllərində yaranıb və qəsbkarın hakimiyyətindən fərqli olaraq Fransada yeganə qanuni olan kralın hakimiyyətini bərpa etmək istəyini ifadə etdi. Eyni zamanda, bu söz başqa bir məna kəsb etdi - bu dövlət hakimiyyətinin və dövlətin ərazisinin beynəlxalq səviyyədə tanınması. Hakimiyyətin legitimliyi tələbi hakimiyyətin zorakılıqla dəyişdirilməsinə və dövlət sərhədlərinin yenidən cızılmasına, özbaşınalığa və oxlokratiyaya qarşı reaksiya kimi yaranıb.
Dolğanlar
Dolğanlar, Rusiyanın şimalında yerləşən Taymır yarımadası ətrafında yaşayan türk xalqıdır, Krasnoyarsk diyarının Taymır Dolğan-Nenets rayonunun əsas etnik toplumudur. 20-ci əsrə qədər Sibirdə əsasən köçəri, ovçu həyat sürürdülər.
Çəmənlikdə səhər yeməyi (tablo)
Oxşar tablolar
Eduard Manenin 1863-cü ildə qəbul edilmədiyi Paris Salonunda həmin il iyirmi altı cılpaq qadın rəsmi qəbul edilmişdi. 1861-ci ildə salona otuz iki, 1864-cü ildə isə qırxdan artıq əsər qəbul edilməsi salonun bitərəf mövqeyini şüphə altına alırdı. Salona qəbul edilən ən qalmaqlı əsər isə Aleksandr Kabanel tərəfindən çəkilən "Veneranın doğulması" tablosu olmuşdur. thumb|left|100px|[[Corcone tərəfindən 1507-ci ildə çəkilmiş Fırtına adlı tabloda cılpaq qadın və geyimli kişi təsvir edilmişdir.]]
Dolğanlar
Dolğanlar Saxada (Yakutiya)da yaşayan saxalarla (yakutlarla) çox yaxın qohumluq əlaqəsi olan bir xalqdır.
Legitimlik
Leqallıq və legitimlik arasında əlaqə
Hakimiyyətin legitimliyini siyasi elmdə də mövcud olan hakimiyyətin qanuniliyi anlayışı ilə qarışdırmaq olmaz.
Hövz mahalı
Hövz və ya Hovuz mahalı — Şirvan xanlığının inzibati ərazilərindən biri.
La Liqa 1931-32
La Liqa'nın bu sezonuna 1931-cu il noyabrın 22-də start verildi. Sezon 1931-ci il 3 aprel tarixində başa çatdı. 1931-32 sezonunda iştirak edən klublar:
Yekun cədvəl
3 RCD Español klubu CE Espanyol adını alıb.
4 Real Sosyedad became Donostia CF adını alıb.
5 Real Unión klubu Union Club Irún adını alıb.
Hövz mahalı
Tarixi
Ağsu və İsmayıllı rayonlarının ərazisində mövcud olmuşdur.
Çəmənlikdə səhər yeməyi (tablo)
Oxşar tablolar
"Çəmənlikdə səhər yeməyi" ilə müqayisə olunan bir digər əsər yenə Qustav Kubenin müəllifi olduğu Ornasda dəfn tablosu idi. Tablolar arasında ilk baxışdan heç bir oxşarlıq nəzərə çarpmır. Kurbenin əsərində vəfat etmiş şəxsin Ornasda dəfn edilməsi təsvir edilmişdir. Qadınların ağlaması fonunda, keşişin dua oxuması və dəfn ayinin icra edilməsi görünür. Diqqətdən yayınan tək məqam isə arxa sağ hissədə, xaçdan asılaraq edam edilmiş naməlum şəxsdir. Bu əsərdə Manenin əsəri kimi Paris Salonua qəbul edilərəkən ciddi problemlərlə qarşılaşmışdı. Jüri üzvüləri tablonun hansı janra aid olması haqqında, dəqiq fikirə qəlmədikləri üçün tablonun salona qəbul olunmama ehtimalı böyük idi. Bütün ehtimallara baxmayaraq, "Çəmənlikdə səhər yeməyi"ndən fərqli olaraq əsər salonda sərgilənmiş və nəticədə böyük qalmaqal yaratmışdır. Hər iki əsər arasında əsas oxşarlıq tablolarada realizm cərəyanın üstünlük verilməsidir. Kurbenin əsərində daha çox qəm kədar olduğu halda, Manenin əsərində isə ironiya vardır.
Manenin digər əsərləri ilə müqayisə
thumbnail|150px|left|Eduard Manenin ilk nude janrında çəkdiyi [[Pəri qızın təəccübü tablosu. Hər iki tabloda təsvir olunan qadınların düz istiqamətdə baxması tablolar arasında müəyyən oxşarlıqdan xəbər verirdi. ]]
thumbnail|200px|1862-ci ildə tamamlanan [[Tuileriesdə Musiqi 1863-cü ildə sənət əsərləri kolleksioneri Luis Martinetin şəxsi arxivində sərgiləndi. ]]
thumbnail|200px|[[1882-ci ildə çəkilən Folies-Bergèredə bar əsəri Eduard Manenin son şah əsəri hesab olunur. ]]
Dolğanlar
Əhali sayı
Rusiyanın 2002-ci il əhali siyahıya almasına əsasən, Rusiyada 7,261 dolğan yaşamaqdadır. Onların 5,517 nəfəri Krasnoyarsk diyarının Taymır Dolğan-Nenets rayonunda, qalan hissəsi isə digər bölgələrdə yaşamaqdadırlar.
Ukraynada isə 2001 Ukrayna siyahıya almasında cəmi 26 nəfər dolğan təsbit edilmişdir.
Dil
Əsas məqalə: Dolğan dili
Dolğan dili, türk dilləri ailəsinin sibir qrupuna daxildir, və xüsusiyyətlərinə görə saxa (yakut) dilinə ən yaxın dildir. Vaxtilə dolğan dili yakut dili ilə bir olub, lakin dolğanların coğrafi baxımdan yakutlardan uzaq yaşamaları onların dilinin müstəqil şəkildə inkişaf etməsinə və beləlikcə ayrıca bir dil halına gəlməsinə səbəb olub.
Hövz mahalı
Tarixi
Mahalın naibi Mərdan bəy idi.
Dolğanlar
Dil
Dolğan dilinin yazılışında kiril qrafikasından istifadə olunur. Dolğan dili Norilskiy, Pasinskiy, Avamskiy, Xatanqskiy və Popiqayskiy ləhçələrindən ibarətdir. Dolğan dilinə, yakut dilindəki kimi, onlarla birlikdə qonşu olaraq yaşadıqları evenk dilindən də çox sayda söz girmişdir.
Çəmənlikdə səhər yeməyi (tablo)
Manenin digər əsərləri ilə müqayisə
Eduard Mane Çəmənlikdə səhər yeməyi əsərindən əvvəl də çılpaq qadınların təsvirlərini çəkmişdir. Çılpaq qadınları ilk vaxtlar hamamxanada təsvir etməyə üstünlük verən rəssamın çəkdiyi ilk tablo da bu baxımdan fərqlənmir. Pəri qızın təəccübüManenin yaradıcılığında iki baxımdan böyük önəmə sahibdir. İlk olaraq bu əsər Manenin nyud janrında çəkdiyi ilk tablo idi. Digər tərəfdən isə tabloda rəssamın həyat yoldaşı Suzanna Lenhof təsvir olunmuşdu. Mane nyud janrında daha iki rəsm əsəri çəkdi. Əsərlərdən biri La Toilette adlı qravür idi. Mane sonrakı çılpaq təsvirli əsərlərində əvvəlki tablolardan fərqli üsluba müraciət etmişdir. Daha çox müasir üsluba üstünlük verən rəssam qısa zaman ərzində növbəti nyud janrlı əsərlərini çəkməyə başladı. Bu tablolara misal olaraq 1869-cu ildə çəkilən Çimərlikdə tablosu modern həyatı əks etdirirdi.
Hövz mahalı
İqtisadiyyatı
Hovuz mahalının sakinləri əkinçilik, bağçılıq, kömürçülük, ipəkçilik, kələğayı toxuculuğu, sərraclıq, çarvədarlıq, ticarət, misgərlik, dəmirçilik, papaqçılıq, dabbaqlıq, əyiricilik, xarratlıq, bənnalıq, boyaqçılıq, həkimliklə məşğul olurdular.
Çəmənlikdə səhər yeməyi (tablo)
Manenin digər əsərləri ilə müqayisə
Manenin piknik mənzərəli bir digər tablosu 1861-ci ildə çəkdiyi Balıq ovu adlı əsəridir. Xanımı Suzanna və oğulları Leon ilə birlikdə Mane bu əsərdə öz ailəsini təsvir etmişdir. Balıq ovu tablosunda Hollandiya və İtaliya rəsm məktəblərinin izlərini görmək olar. 1862-ci ildə tamamlanan Tuileriesdə musiqi tablosunda parkda pikniklə məşğul olan bir qrup insan təsvir olunmuşdur. Çəmənlikdə səhər yeməyi əsərini emalatxanasında çəkən Mane Tuileriesdə musiqi əsərini açıq havada çəkmişdir.
Manenin 1860-cı illərdəki ən məşhur və önəmli iki tablosu Çəmənlikdə səhər yeməyi və Olimpia tabloları hesab olunur. Hər iki əsər seksual cəhətlərin ön plana çəkilməsi və yenilikçilik ideyalarını açıq şəkildə təbliğ etdiyi üçün dövründə sərt şəkildə tənqid olunmuşdur. Rəssam məqsədyönlü şəkildə hər iki tabloda hansısa düşüncəni və ya əhvalatı nağıl etməkdən imtina etmişdir. Digər tərəfdən, Monenin həyatda belə bir mənzərə ilə rastlaşması barədə sadəcə mülahizələr vardır.
Manenin son tablolarından biri olan Folies-Bergèredə bar əsəri ilə Çəmənlikdə səhər yeməyi əsəri arasında müəyyən oxşarlıqlar vardır. Hər iki əsərdə təsvir olunan qadınların üz cizgiləri bir-biri ilə bənzərlik təşkil edir. Digər tərəfdən, barmen qadının arxasındakı güzgüdən görünün kütlə Çəmənlikdə səhər yeməyi tablosundakı personajların arxasındakı mənzərə ilə qarşılaşdırıldığında rəssamın üslubunun dəyişdiyi görünür. Sərt xəttlər və aydın şəkildə göstərilmiş mənzərə öz yerini detalları dəqiq göstərilməyən, bulanıq şəkildə göstərilmiş kütləyə verir. İki tablo arasında olan bu fərqlilik Monenin 1863 və 1881-ci illərdəki rəsmə baxış bucağının dəyişdiyini göstərir.
Dolğanlar
Dil
Dolğan dilindəki ilk şeir kitabı 1973-cü ildə nəşr olunan, dolğan əsilli sovet şairəsi Oqdo Aksyonovanın "Baraksan" əsəridir.
Çəmənlikdə səhər yeməyi (tablo)
Pablo Pikasso və Çəmənlikdə səhər yeməyi
thumbnail|200px|Pablo Pikasso Çəmənlikdə səhər yeməyi tablosunun mövzusu ilə bağlı [[1954-1970-ci illərdə 27 fərqli versiyasını və 140 eskizini çəkdi, üç kardon maketini hazırlamışdır]] Pablo Pikasso Qustav Kurbe, Ejen Delakrua, Edqar Deqa, Pyer-Ogüst Renuar və Pol Sezann kimi XIX əsr rəssamlarından təsirlənmiş və onların əsərlərini öz əlavələrini edərək yenidən çəkmişdir. Ancaq bütün rəssamlar arasında Pablo Pikassonu diqqətini Mane və onun Çəmənlikdə səhər yeməyi əsəri çəkmişdir. Pikasso Çəmənlikdə səhər yeməyi tablosunun 27 fərqli versiyasını və 140 eskizini çəkmiş, üç kardon maketini hazırlamışdır.
Dolğanlar
Din
Dolğanlar, rusların təsiri ilə xristianlığı qəbul edib, rus pravoslav kilsəsinə bağlanmışlar, ancaq (Sibirdə yaşayan bir çox xalqlardakı kimi) şamanizmə və qədim türk dini inanclarına aid bir çox amillər hələ də yaşadılmaqdadırlar.
Çəmənlikdə səhər yeməyi (tablo)
Pablo Pikasso və Çəmənlikdə səhər yeməyi
Pikasso bu tablo ilə ilk dəfə 1932-ci ildə maraqlanmağa başlamışdır. Rəssamın dostuna yazdığı bir məktubda Çəmənlikdə səhər yeməyi tablosundan bəhs etdiyi məlumdur. Pikasso Çəmənlikdə səhər yeməyi əsərində çox təsirlənmişdi. Bu səbəbdən öz Çəmənlikdə səhər yeməyi əsərini çəkməyə qərar verdi. Bu baxımdan Pikassonun ilk cəhti 1954-cü ilin 26 iyun-29 iyun tarixlərində oldu. Bu müddət ərzidə Pikasso dörd ədəd Çəmənlikdə səhər yeməyi tablosunun eskizini hazırladı. Pikasso ilk eskizlərində Manenin üslubuna toxunmadan işləyir, bir növ mövcud əsərin sürətini çıxarırdı. 1959-cu ildə doqquz eskiz daha hazırlayan Pikasso 1960-cı ildə ilk Çəmənlikdə səhər yeməyi əsərini çəkməyə başladı. O, digər nümunələrdə tabloda təsvir olunmuş şəxslərin yerlərini dəyişdirdi, rənglərlə oynadı və ən əsası təsvir olunan qadını kök göstərdi. 1961-ci ildə çəkilən növbəti tabloda Pikasso kişiləri Şaxta baba paltarında göstərmiş, daha sonrakı eskizdə isə bütün personajları çılpaq təsvir etmişdir. Pikasso hər üç şəxsin saç və geyimlərində müxtəlif dəyişikliklər aparmışdır. Bununla da, həmin dövrə qədər mövcud olmayan Çəmənlikdə səhər yeməyi tabloları yaranmışdır.
Pikassonun bir neçə dəfə Çəmənlikdə səhər yeməyi mövzusunda işləməsinin bir neçə səbəbi vardı. Bu səbəblərdən ən önəmlisi o idi ki, Pikasso bu əsəri gördüyü əsərlərdən tamamilə fərqləndirir və bunu adi bir rəssam işi kimi qəbul etmirdi. Pikasso özü də etiraf edirdi ki, ən yaxşı Çəmənlikdə səhər yeməyi əsərini Mane çəkib, bu baxımdan Pikassoda müəyyən bir qısqanclıq da vardı. Mane tərəfindən çəkilən rəsmdə anlaşılmaz sirr, rəsmdə təsvir olunan məkanın gizliliyi, rənglərin ahəngi və yüksək zövq vardır. Ancaq Pikassonun bu qəbildən olan əsərlərində narahatçılıq, mərhəmətsiz bağışlar, sərtlik və zalımlıq görünür.
Buz səhrası
Buz səhrası
Buz səhra
Buz Səhra soyuq səhranın bir növü. Buz səhrası bitki örtüyünün olmaması, havanın alçaq temperaturu və mümkün fizioloji rütubətin çatışmaması ilə izah edilir. Buzlağın geniş məskəni olan Antarktida çox sayda buz var. thumb|right|Buz səhrası.
İsraildə din
thumb|300px|[[Yerusəlim şəhərində yerləşən Ağlama divarı və Məbəd dağı.]]
İsraildə din ölkənin həm mədəniyyətində, həm də əhalinin həyat tərzində mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Din İsrail tarixində daima mərkəzi rol oynamışdır. İsrail dünyada əhalisinin əksər hissəsi yəhudi olan yeganə dövlətdir. İsrail Mərkəzi Statistika Bürosunun 2011-ci ildə verdiyi məlumata əsasən əhalinin 75,4%-i yəhudi, 20,6%-i ərəb, 4,1%-i isə digər etnik azlıqlardan ibarət olmuşdur. Dini bölgü baxımından əhalinin 75,4%-i yəhudilərdən, 17,0%-i müsəlmanlardan, 2,1%-i xristianlardan, 1,7%-i druzlardan, qalan 4%-i isə bəhailik və ya digər dinlərə sitayiş edənlərdən ibarət olmuşdur.
İsraildə konstitusiya yoxdur. Ölkədə qanunlar "İsrailin əsas qanunları" ilə müəyyən olunur və bu, ölkədə konstitusiya rolunu oynayır. Həmin qanunlarda ölkə "Yəhudi dövləti" kimi adlandırılmışdır. İsrail qanunları rəsmi olaraq beş dini tanıyır ki, bunların da hər biri İbrahimi dinlər sırasına daxildir. Bu dinlər İudaizm, İslam, Xristianlıq, Druzizm və Bəhailikdir. Bunlardan başqa, qanunlar formal olaraq xristianlığın on başqa sektasını da tanıyır. Ölkədə yəhudilər və digər dini qrupların üzvləri arasında vəziyyət tez-tez gərginləşir.
İudaizm
İsraildə əhalinin əksər hissəsi yəhudilərdən ibarətdir. 2015-ci il hesablamalarına əsasən yəhudilər əhalinin 74,9%-ni təşkil edir.
İslam
Qüds bütün dünyada müsəlmanlar üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edən şəhərdir. Bu şəhər həm yəhudi məbədlərinin yerləşdiyi əsas şəhər kimi, həm də Səudiyyə Ərəbistanında yerləşən Məkkə və Mədinə şəhərlərindən sonra İslam dinində üçüncü müqəddəs şəhər hesab olunur.
İsraildə yaşayan müsəlmanların əksər hissəsi sünnilərdən ibarət olmasına baxmayaraq, Əhmədiyyə təriqətinin üzvləri də az sayda mövcuddur.
Xristianlıq
İsraildə yaşayan xristianların əksər hissəsi etnik ərəblərdir, qalan hissəsi isə fərqli ölkələrdən buradakı kilsələrdə və monastırlarda işləməyə gəlmiş insanlardır.
Xristian ərəblər ölkədə ən təhsilli qruplardan hesab olunur. Maariv qəzeti xristian ərəbləri "təhsil sektorunda ən böyük irəliləyiş" əldə etmiş qrup adlandırmışdır. Hesablamalara görə xristian ərəblər istər bakalavr, istərsə də elmi dərəcə əldə olunmasına görə nisbətdə İsraildə yəhudilər, druzlar və müsəlmanlara nisbətən daha yüksək nəticələr göstərmişlər.
Druzlar
İsraildə təqribən 102,000 nəfər druz yaşayır. Onların əksəriyyəti Hayfa və Əkka şəhərlərində məskunlaşmışdır. 1957-ci ildən etibarən İsrail hökuməti druzları ayrı etnik icma kimi qəbul etmiş və onlara özlərinə icma rəhbəri seçməyə icazə vermişdir.
Bəhailik
Bəhailiyin inzibati və mənəvi mərkəzi Hayfa şəhəridir. XX əsrin sonlarında İsraildə təqribən 10,000 nəfər bəhai yaşayırdı.
Spa konfransı
Spa konfransı — Ali Müharibə Şurası ilə Almaniya arasında Belçikanın Spa şəhərində 1920-ci ilin 5-16 iyul tarixlərində keçirilmiş konfrans. Əsas müzakirə mövzusu Almaniyanın hərbsizləşdirilməsi, müttəfiqlərə kömür göndərilməsi və Almaniyanın qalib dövlətlərə ödəməli olduğu təzminat məsələsi olmuşdur.
İştirakçılar
Spa konfransı Almaniyanın müharibədən sonra dəvət edildiyi ilk beynəlxalq konfrans idi. Müttəfiqlər düşünürdü ki, mübahisəli məsələlərdə məktublar və digər diplomatik vasitələrlə həll yolu tapmaqdansa, görüşüb müzakirə aparmaq daha məhsuldar olar. Buna görə konfransa Almaniya da dəvət edilmişdi. Konfransa İngiltərənin baş naziri David Lloyd Corc, Fransanın baş naziri Aleksandr Milyeran, Almaniyanı kansleri Konstantin Feyrenbax, həmçinin Britaniyanın və Fransanın Almaniyadakı səfirləri də qatılmışdı. Səfirlərə Berlində yerləşən Təzminat Komissiyası işlərinə nəzarət etmək tapşırılmışdı.
Danışıqlar
Versal sülh müqaviləsi imzalandıqdan sonra Avropada dövlətlərarası münasibətlərdə başlıca məsələ Almaniyanın tərksilah edilməsi və təzminat alınması idi. Spa konfransı da bu məqsədlə çağırılmışdı. Müttəfiqlər Almaniyadan Versal sülh müqaviləsinin şərtlərini yerinə yetirməyi tələb edərək onun qarşısında aşağıdakı şərtləri irəli sürürdülər:
Ordu məsələsi
Almaniya bu şərtləri qəbul etsəydi, onda 1920-ci ilin oktyabr ayının 1-dək 150 min ordu saxlaya bilərdi. 1921-ci ilin yanvar ayını 1-dən isə ordu 100 min nəfər olmalı idi. Almaniya bu şərtləri yerinə yetirmədikdə isə müttəfiqlər Almaniyanın yeni ərazilərini işğal edə bilərdilər. Almaniya şərtləri qəbul edərək 1920-ci ilin iyul ayının 9-da müvafiq protokolu imzaladı.
Azərbaycan nümayəndə heyəti konfransda
Konfransda artıq bolşevik işğalı nəticəsində süqut etmiş və mühacirətdə qalmış Ə.M.Topçubaşov başda olmaqla AXC-nin nümayəndə heyəti də iştirak edirdi. Nümayəndə heyəti müharibədə vurulan ziyana görə Azərbaycana təzminat verilməsi və bolşevik işğalına son verilməsi ilə bağlı məsələ qaldırsa da, istəyinə çata bilmədi.
Çanq adası
Çanq adası-(, буквально — "Слон")- Tailandın ən iri adalarındandır. İnzibati cəhətdən Trat əyalətinə daxildir.Bu adaya yaxınlığında olan bir çox kiçik adalar həmçinin Vay adası da daxildir.
Coğrafiyası
Çanq adası eyni adlı arxipelaqa aiddir. Sahəsi-215 km²-dir. Sahəsinə görə Pxuketa və Samuydan sonra Tailandın üçüncü adası hesab edilir. Adanın ən hündür nöqtəsi dəniz səviyyəsindən 743 m olub, Salakpxet dağındadır. Adanın əhalisi 2005-ci ilin statistik məlumatlarına görə 5356 nəfərdir. Əhali 8 kənddə yaşayır. Ada dənizkənarı Mu-Ko-Çanqın parkının bir hissəsidir. O, Hankonqdan 310 km məsafədə yerləşir.
Occam
Occam – paralel proqramlaşdırma üçün yüksək səviyyəli, prosedurlu dil. 1980-ci illərin başlanğıcında işlənib hazırlanıb. 14-cü əsr ingilis filosofu Okkamlı Uilyamın şərəfinə adlandırılıb. Occam dilinin təməl anlayışı hesablama prosesidir; prosesin əsas xarakteristikası ondan ibarətdir ki, o başladıla və sona çatdırıla bilər. Bu dildə bir neçə sadə proses təyin olunub: mənimsətmə prosesi, kanal vasitəsilə giriş və çıxış prosesləri (? və ! simvolları ilə göstərilir), SKIP və STOP formal prosesləri (birinci dərhal sona çatır, ikinci isə heç vaxt), taymerin və taymer ləngiməsinin oxunması prosesləri. Qalan bütün proseslər isə öncə təyin olunmuş proseslərdən iyerarxik qurma vasitəsilə alına bilər. Bu məqsədlə Occam dilində bir sıra proses konstruktorları vardır: SEQ (proseslərin ardıcıl yerinə yetirilməsi prosesini təyin edir), PAR (proseslərin paralel yerinə yetirilməsi prosesini təyin edir), eləcə də IF şərti proses, WHILE dövri proses, ALT proseslərin seçilməsi prosesinin konstruktoru. Mövcud qaydalara görə SEQ və ya PAR tipli mürəkkəb proses o zaman sona çatmış hesab olunur ki, onun təşkil edən bütün proseslər sona çatmış olsun. Proseslərə adlar verilə bilər və parametrlər verilməklə adına görə çağrıla bilər.
ALT count1 < 100 & c1 ? data SEQ count1 := count1 + 1 merged ! data count2 < 100 & c2 ? data SEQ count2 := count2 + 1 merged ! data status ? request SEQ out ! count1 out ! count2
Xarici keçidlər
Occam proqramlama dili
Meksika FİFA Klublararası Dünya Çempionatında
Bu məqalə Meksika klublarının FİFA Klublararası Dünya Çempionatındakı iştirakı haqqındadır.
Kolanı (Şahbuz)
Kolanı — Azərbaycan Respublikası Naxçıvan Muxtar Respublikasının Şahbuz rayonunda kənd.
Kolanı - Şahbuz rayonunda kənd. Rayonun mərkəzindən 10 km-ş.-də, Yevlax-Laçın-Naxçıvan avtomobil yolunun kənarında. Naxçıvançayın (Arazın qolu) sahilindədir. Əh. 1607 nəfər (2000): bağçılıq və heyvandarlıqla məşğuldur.
Toponimikası
Naxçıvançayın sahilində, ortadağlıq qurşqdadır. Kolanılar qədim türk tayfalarındandır. XVIII əsrin ortaları - XIX əsrin birinci yarısında Qarabağ xanlığında yaşayan kolanıların ərazisi Kolanı mahalıadlanırdı. XIX əsr Azərb. tarixçisi Mirzə Adıgözəl bəy Uşacıq kəndindən Göyçə sərhədinə qədər uzanan Tərtər çayı hövzəsini kolanıların məskəni adlandırırdı. XIX əsrdə Cavad qəzasında 282 ailəli Kolanı eli yaşayırdı. Sonralar onlar müxtəlif yerlərdə məskunlaşmışlar. Mənbələrə görə, Ağa Məhəmməd şah Qacarın Qarabağa hücumu zamanı Qarabağ elatlarının bir qismi, o cümlədən kolanılar köçüb Naxçıvanda, Şirvanda və b. yerlərdə məskunlaşmışlar.
İnzibati ərazi
Kolanı - Şahbuz rayonunda eyni adlı kəndin işərisində orta əsrlərə aid yaşayış yeri. 1990-cı ildə qeydə alınmışdır. Şahbuzdan 9500 m. Axtarışlar zamanı dağıdılmış tikinti qalıqları, boz və çəhrayı rəngli gil məmulatı (küpə və kasa tipli qab qırıqları və s. aşkar edilmişdir. Hazırda yaşayış yerindəki təpənin üstündə böyük məscid tikilmişdir. Tapıntılar 5-8 əsrə aid edilir.
Kolanılar - türk tayfası. Tədqiqatçıların ehtimalına görə, Kolanılılar xanlıqlar dövründə (18 yüzilliyin 1-ci yarısında) İran hökmdarı Nadir şah Əfşar Xorasandan köçürülmüşdür. Qarabağ xanlığının tərkibində Kolanı mahalı vardı. Naxçıvanda,Qarabağda, Şirvanda və Azərbaycanın dögər bölgələrində yaşamış Kolanılar əzasən, maldarlıqla məşğul olmuşlar. Naxçıvan MR-nın Şahbuz rayonundakı Kolanı kəndin adı Kolanılarla əlaqədardır.
Əhalisi
Əhalisi 1751 nəfərdir.
İnfrastruktur
Orta məktəb, musiqi məktəbi, mədəniyyət evi, kitabxana, xəstəxana, uşaq bağçası, rabitə şöbəsi var. Kənddən bir qədər aralıda Söyüdlü, c.q.-ndə isə Quzey orta əsr yaşayış yerləri və qəbiristanlıq var.
Kunyatay
Kunyatay (Cunhataí) — Braziliyanın Cənub regionunun Santa-Katarina ştatında yerləşən bələdiyyədir. 2006-cı il məlumatlarına əsasən bələdiyyənin əhalisi 1704 nəfərdir. Ərazisi 54,511 кm²-dir. Əhalinin sıxlığı 31,3 nəfər/кm²-dir. Bələdiyyə 29 sentyabr 1995-ci ildə yaradılmışdır.
Dendrobium thyrsiflorum
—  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
DC Comics
Nəşriyyatın adı hələ Betmen personajı yaradılarkən yer aldığı "Dedektiv komiksləri" ("Dedective Comics") seriyasının baş hərflərindən götürülmüşdür. Nəşriyyatın baş qərargahı 2013-cü ilə qədər Nyu Yorkda yerləşmiş, o tarixdən etibarən isə Kaliforniyanın Berbank şəhərində yerləşməkdədir.
DC Comics və Marvel Comics birlikdə 2008-ci ildə ABŞ-də çap olunan komikslərin 80 %-nin müəllifi idilər.
İmam Hüseyn məscidi (Yasamal)
"İmam Hüseyn" məscidi — Bakı şəhərinin Yasamal rayonunda yerləşən məscid.
Senecio reverdattoi
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
İstinadlar
Senecio reverdattoi Senecio reverdattoi Senecio reverdattoi
Təbriz Təbiət Tarixi Muzeyi
Təbriz Təbiət Tarixi Muzeyi — 1993-cü ildə Təbriz şəhərində yaradılıb. Muzeyin ekspozisiyasına müxtəlif botanik və zooloji eksponatlar daxildir. Burada dinozavr qalıqları da nümayiş etdirilir.
DC Comics
Tarix
3-cü komiks seriyası "Dedektiv komikslər" olmuşdur. Bu komiksin reklamı 1936-cı ilin dekabrında edilsə də, 1937-ci ilin martında çap olunmuşdur. 1939-cu ilin mayında komiksin 27-ci sayında Betmen personajının peyda olmasından sonra bu komiks xeyli məşhurlaşmışdır. Nəşriyyatın qurucusu Malkom isə nəşriyyatı tərk etmişdir. 1937-ci ildə nəşriyyat adını Dedective Comics almışdır.
İmam Hüseyn məscidi (Yasamal)
Tarixi
Hazırda İmam Hüseyn məscidi adlandırılan ibadət ocağında dövlət qeydiyyatından keçmiş dini icma fəaliyyət göstərir.
DC Comics
Tarix
Dedective Comics adı ilə ilk təsis olunmuş komiks "Əməliyyat komiksləri" olmuşdur. Bu komiks seriyasında ilk dəfə Supermen yer almışdır. Komiksin 1938-ci ilin iyun ayında nəşr olunmuş ilk sayı komiks dünyasına yenilik gətirmişdi. Bu komiksdə ilk dəfə "super qəhrəman" termini işlədilmişdi və komikslərdə ilk dəfə super qəhrəmanlar iştirak edirdi. Tezliklə nəşriyyat Qum-adam və Betmen kimi məşhur personajlarını yaratmışdır.
Təbriz Təbiət Tarixi Muzeyi
Haqqında
Təbriz Təbiət Tarixi Muzeyi 1993-cü ildə İran Ətraf Mühit Nazirliyi tərəfindən yaradılıb. Muzeydə Şərqi Azərbaycan da və bölgədə yaşayan bir sıra məməlilərin, sürünənlərin, quşların və su canlılarının nümunələri nümayiş etdirilir. Bundan başqa canlıların yaşadıqları mühiti təsvir etmək üçün təbiət rəsmlərindən də istifadə olunub. Muzeyin ekspozisiyasına 38 növ məməli, 49 növ quş, 13 növ sürünən, 9 növ suda yaşayan canlıların nümunələri daxildir. Bundan başqa otaqlardan biri 50 milyon il əvvəl yaşamış Mezozoy dövrü nə aid dinozavrlara həsr olunub.
DC Comics
Tarix
22 fevral 2010-cu ildə "Əməliyyat komiksləri"nin ilk sayının nüsxəsi xərracda 1 milyon ABŞ dollarına satılmışdır.
İmam Hüseyn məscidi (Yasamal)
Tarixi
Məscid binasının təşəbbüskarı Hacı Baba Aşumov idi. Məscid Çəmbərəkənd məhəlləsində, amfiteatr yüksəkliklərində inşa edilmişdir.
1895-ci ildə Aşumov binanı tikməsi üçün Adolf Eichleri seçmiş və 1896-cı ildə məscid binasının tikintisi başa çatdırılmışdır.
Xalq buna “Aşumovun məscidi” adını vermişdir. Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin qərarına əsasən İmam Hüseyn məscidi “Yerli əhəmiyyətli tarix və mədəniyyət abidəsidir”
Memarlıq xüsusiyyətləri
Bakının yuxarı hissəsi, Poçtovaya 31-in tinində yerləşən Eyxlerin Aşumov məscidi (İmam Hüseyn məscidi — 1899-1909-cu illərdə tikilmişdir) şəhər inşaatında görkəmli nümunədir.
Sütunlu və çatma tağlı zalın üç nefli mühiti perspektivdə “canlı” orqanizm təsiri bağışlayır və ziyarətçi bu memarlığın sehrli təsiri altına düşür. Çoxsaylı işıq gözləri olan günbəz barabanla birlikdə memarlıq formalarının lokal halqasını pozaraq ibadət zalının kompoziyasını səsləndirir, eyni zamanda həcm və siluetlərin küçədəki fəza təsirini təmin edir.
Planın memarlıq həlli, eləcə də Aşumov məscidi binasının ümumi kompoziyası yüksək plastikası ilə seçilir. Daş divar və detallar mükəmməl şəkildə işlənilmişdir. Bakı binalarının tikinti keyfiyyətinə olan belə münasibət ənənəvidir və dövrümüzə qədər çatmış binalar buna sübutdur. İbadət zalının şərq fasadının qarşısında üzvi şəkildə geniş qalereya yerləşir. Qalereyaya iri formalı tağlı girişlər açılır. XIX-XX əsrlərin keçidində Bakı-Abşeron regionundakı dini tikililərin fasadında tağlı qalereyaların tətbiqi üsulundan fəal şəkildə istifadə edilirdi. Bakı memarlarının yaradıcılığında müşahidə olunan bu yeniləşmiş, memarlıq kompoziyası Şirvanşahlar Saray Kompleksinin Divanxanasındakı taxt sırası və onu əhatə edən həyətin təsiri altında formalaşmışdır. Milli memarlıq irsindən qaynaqlanan üsul və motivlərdən istifadə Qasım bəy məscidi (arxitektor Qafar İsmayılov, 1890-cı illər), mülki mühəndis Zivər bəy Əhmədbəyovun Təzə Pir məscidi (1905-1914-cü illər), Hacı Əjdər bəy Aşurbəyov məscidində (1912-1913-cü illər) müşahidə olunmuşdur.
Aşumov məscidinin şərq fasadı bütövlükdə şəhərə üz tutub və ərazinin relyefi sayəsində hündür stilobat üzərindədir. Cənubda məscidin memarlıq kompoziyasını yuxarıya doğru nazikləşən zərif minarə təşkil edir.
Bakı-Abşeron regionunun digər məscid minarələri ilə ümumi oxşar cəhətlərə malik olsa da, minarə fərdiliyi ilə seçilir.
Kordovanın müsəlman memarlığı Bakı mühitinə uğurla yavuşur. Vahid mənbələri olan və eyni üsullarla yaradılan memarlıq yerli tarixi mühitə uyğunlaşdırılmışdır.
Aşumov məscidinin yastı damı üzərində həcm-fəza kompoziyasında iki əks funksiyalı element çıxış etməkdədir: günbəz və minarə. Lakin onlar sinxron formada işləyərək, bir-birini tamamlayırlar. Minarə ənənəvi Abşeron üslubunda olsa da, günbəz Məmlüklər dövrünün ənənəvi Qahirə məscidlərinin forma və memarlıq fəndlərinin təsvirini əks etdirir.
Rafiq Tağı
Rafiq Tağı (tam adı: Rafiq Nəzir oğlu Tağıyev; ) — azərbaycanlı yazıçı-filosof, həkim-kardioloq.
Həyatı
Rafiq Tağı 1950-ci il avqustun 5-də Masallı rayonunun Xoşçobanlı kəndində anadan olub. 1966-cı ildə Masallı rayonu Təklə kənd orta məktəbini, 1972-ci ildə Azərbaycan Dövlət Tibb İnstitutunun müalicə-profilaktika fakültəsini bitirib. 1981–1983-cü illərdə Moskva Tibb İnstitutunun daxili xəstəliklər üzrə klinik ordinaturasında təhsil alıb. 1972–1974-cü illərdə Sabirabad rayonu Yolçubəyli kənd ambulatoriyasının baş həkimi, 1974–1979-cu illərdə Masallı rayonu Həsənli kənd xəstəxanasının baş həkimi vəzifələrində çalışıb. 1979-cu ildə Rusiyanın Kalinin vilayətinin Konakovo şəhər poliklinikasında sahə terapevti, 1979–1983-cü illərdə Moskvada 23 saylı Şəhər Klinik Xəstəxanasında, 1983–1990-cı illərdə Moskva Təcili və Təxirəsalınmaz Tibbi Yardım Stansiyasında, 1990-cı ildən Bakı Şəhər Təcili və Təxirəsalınmaz Tibbi Yardım Stansiyasında həkim işləyib.
Həbs olunması
2006-cı ilin noyabrında Bakıda nəşr olunan "Sənət qəzeti"ndə çap etdirdiyi "Avropa və biz" məqaləsinə görə həbs olunaraq, Bakı şəhəri Səbail rayon məhkəməsinin 2007-ci il 4 may tarixli hökmü ilə 3 il müddətinə azadlıqdan məhrumetmə cəzasına məhkum edilmişdir. O, Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 283-cü maddəsi (milli, irqi və dini ədavətin qızışdırılması) ilə təqsirli bilinmişdir. Azərbaycan Respublikasının prezidenti İlham Əliyevin 28 dekabr 2007-ci il tarixli əfv fərmanı ilə azadlığa buraxılmışdır.
Ölümü
Rafiq Tağı 2011-ci il noyabrın 23-də Bakının 1 saylı xəstəxanasında vəfat edib. Üç övlad atası idi.
Xatirəsi
Dalğa Gənclər Təşkilatı "Rafiq Tağı mükafatı" təsis etmişdir.
Yaradıcılığı
Rafiq Tağı ilk gənclik illərindən bədii yaradıcılıqla məşğul olub. 1968-ci ildə ilk şeiri Masallının "Çağırış" rayon qəzetində, "Fərqanə" adlı ilk hekayəsi 1977-ci ildə "Ulduz" jurnalında çap edilib. Çoxsaylı şeir, hekayə, esse, məqalə, oçerk və portret yazıları Azərbaycanın və xarici ölkələrin dövri ədəbi mətbuatında mütəmadi dərc edilib. Yazıları həmişə ictimai rezonans doğurub, ciddi polemikaya səbəb olub.
2004-cü ildə "Qafqazın qartalı Şaumyan belə…" (Səməd Vurğun) adlı essesinə görə 1988-ci ildən üzvü olduğu Azərbaycan Yazıçılar Birliyindən xaric edilib, 2006-cı ilin noyabrında "Sənət qəzeti"ndə dərc etdirdiyi "Avropa və biz" essesinə görə həbs olunub. 2011-ci ilin noyabrında bıçaqlanmasının da əsasən onun yaradıcılığı ilə bağlı olduğu ehtimal edilir. Yazıçı özü də xəstəxanada verdiyi müsahibələrində bu sui-qəsdin onun yazıları ilə əlaqəli olduğuna inandığını söyləyirdi.
Rafiq Tağı "EQO" Yaradıcılıq Ordeninin, Azad Yazarlar Ocağının üzvü olub.
Xromistlər
— bioloji aləm. Xromistlər polifiletik qrupdur. 1981-ci ildə Tomas Kavalir-Smit tərəfindən təklif edilmişdir. Əvvəllər protistlərin yarımaləmi hesab edilirdi.
Xromistlər 3 qrupa bölünür:
Şavkat Mirziyayev
Şavkat Mirimanoviç Mirziyayev — Özbəkistanın prezidenti (14 dekabr 2016-cı ildən).
Həyatı
Şövkət Mirziyayev 24 iyul 1957-ci ildə Özbəkistan SSR-in Cizzəx vilayətinin Zaamin rayonunda anadan olmuşdur.
1976–1981-ci illərdə Daşkənd İrriqasiya və Kənd Təsərrüfatının Mexanikləşdirilməsi İnstitunda mühəndis-mexanik ixtisası üzrə təhsil almışdır.
Şövkət Mirziyayev 1981–1992-ci illərdə həmin institutda kiçik elmi işçidən başlayaraq, İnstitutun birinci prorektor vəzifəsinə qədər yüksəlmişdir.
Şövkət Mirziyayev 1992–1996-cı illərdə Daşkənd şəhəri Mirzə Uluqbəy rayonunun hakimi işləmişdir. 1996–2001-ci illərdə Cizak vilayət hakimi olmuşdur. 2001–2003-cü illərdə Səmərqənd vilayət hakimi vəzifəsində çalışmışdır.
Şövkət Mirziyayev 11 dekabr 2003-cü ildə Özbəkistanın Baş naziri vəzifəsinə təyin olunmuşdur. 14 dekabr 2016-cı ildən Özbəkistan Respublikasının Prezidentidir.
2021-ci ilin oktyabrında Şavkat Mirziyoyev yenidən Özbəkistanın prezidenti seçilib.
Xarici ölkələrə səfərlər
Prezident Şavkat Mirziyoyevin dövlət başçısı kimi xarici ölkələrə rəsmi səfərləri aşağıdakılardır.
Böyük dodaqlar
thumb|300px|Böyük dodaqlar (xarici dodaqlar) və [[vulva]]
Xarici dodaqlar (labia majora), vaginanı xarici tərəfdən örtən həssas bir toxumadır. Tüklər vardır, lakin labia minorda ümumiyyətlə tük yoxdur.
Qadınlarda cinsiyyət sisteminin xaricində yer alan ən əsas hissə üzəri tüklə örtülü olan, yuxarıdan başlayaraq aşağıda birləşən və cinsiyyət yarığını örtən böyük cinsiyyət dodaqlardır. Daxilində çoxlu tər və yağ vəzisi, sinir, qan damarı vardır. İç hissəsində tük yoxdur.
Birinci London konfransı (1921)
Birinci London konfransı (1921) - Birinci Dünya müharibəsinin bitməsindən sonra Almaniyanın ödəyəcəyi təzminatın və Yaxın Şərqdəki mürəkkəb vəziyyətin, eləcə də Türkiyə məsələsinin müzakirə edildiyi konfrans.
İştirakçılar
Konfransda iki türk nümayəndə heyəti iştirak edirdi. Ankara hökumətinin nümayəndə heyətinə Bəkir Sami, İstanbul hökumətinin nümayəndə heyətinə isə Tevfiq paşa rəhbərlik edirdi. İkinci heyət konfransda əsas rol oynamasa da, hər iki heyət razılaşdırılmış layihələrlə çıxış edirdi. Konfransda Türkiyənni tələbi bunlardan ibarət idi:
Danışıqlar
İtaliya kamalçılarla müqavilə bağlamağı müdafiə edirdi. Fransa baş naziri Aristid Brian da yumşaq mövqe tuturdu. İngiltərə nümayəndələri də türklərlə fərdi söhbətlərində razılaşmağa çalışırdılar. İngiltərənin baş naziri Lloyd Corc Bəkir Sami ilə görüşdükdə belə bir təklif irəl sürdü: Türkiyə Bakı neft mənbələri ilə birlikdə bütün Cənubi Qafqazı öz himayəsinə götürsün. Bu təklif Türkiyə-Rusiya münasibətlərini pozmaq üçün edilmişdi.
Aralarındakı ziddiyətlərə baxmayaraq İngiltərə və Fransa London konfransında vahid mövqedən çıxış etdilər. Martın 3-də onlar Almaniyaya bəyannamə təqdim etdilər. Bəyannamədə Versal müqaviləsinə əməl edilməsi tələb edilirdi. Almaniya mnartın 7-ə qədər bu bəyannaməni qəbul etməyəcəyi təqdirdə müttəfiqlər Reynin sağ sahilini tutmalı idi. Göstərilən müddətə razılıq verilmədiyindən müttəfiqlər Almaniyanın bir sıra ərazilərini tutaraq ona qarşı iqtisadi sanksiya tədbiq etdilər. Vasitəçilik barədə ABŞ-yə ünvanlanan xahişlər nəticəsiz qaldıqdan sonra Almaniya geri çəkilməyə məcbur oldu.
Nəticə
Martın 11-də Fransa və İtaliya türklərə, İngiltərə isə yunanlara aşağıdakı şərtlərin qəbulunu təklif etdilər: müttəfiq qoşunları İstanbuldan çıxarılır, müttəfiqlərin Türkiyədəki beynəlxalq maliyyə nəzarəti komissiyasında türklər də iştirak edir, İzmirdə türk suverenliyi saxlanılsa da, yunan qarnizonu qalır və s. Lakin həm türklər, həm də yunanlar bununla razı olmadığına görə konfrans uğursuzluqla bitir. Yunanlar hərbi əməliyyatları davam etdirdilər, türklər isə martın 16-da Rusiya ilə müqavilə imzaladı.
Sədənrud mahalı
Sədənrud və ya Sərdərin mahalı — Şirvan xanlığının inzibati ərazilərindən biri.
Tarixi
Ucar, Göyçay, Sabirabad, Kürdəmir və Ağdaş rayonlarının ərazisində mövcud olmuşdur.
Mahalın naibi Hacı Abdulla bəy idi.
Əhalisi
1821-ci ildə 9 oba (Muğanlı, Türkman, Müsüslü, Murtı, Xəlilli, Kürd, Şıxlı, Bağırbəyli, Cakirli) və 37 kənddə(Bərgüşad, Qaracallı, Şıxəmir, Hacalı, Şəkili, Yalmən, Dulusçu çarxı Yenikənd, Qaziyan, Bığır, Çiyni, Çaxırlı, Əlikəndi, Şıxbəy, Mollahacılı, Qaraxıdır, Danabasan Türkədi, Məlikkəndi və Alpı, Kəlbəndə, Qurd, Şaharxı, Ləki, Çərəkə, Bevdəvil, Kürdşaban, Alxasova, Qulabənd, Çayarxı, Pirkəndi Küçəgədi, Qarabucaq, Şıxnəsir, Alpout, Şəkər, Keşxurd, Ərəb, Ərəb, Bozavand) 1210 ailə yaşayırdı.
İqtisadiyyatı
Sərdərin mahalının sakinləri əkinçilik, maldarlıq, xalçaçılıq, üzümçülük və baramaçılıqla məşğul olurdular.
Kükü (Şahbuz)
Kükü — Azərbaycan Respublikası Naxçıvan Muxtar Respublikasının Şahbuz rayonunda kənd.
Toponimikası
Dərələyəz silsiləsinin cənub-qərb yamacındadır. Kənd ərazidən axan eyniadlı çayın adını daşıyır.
Əhalisi
Əhalisi 1517 nəfərdir.
Vasili Deqtyaryov
Vasili Degtyaryov silah konstruktoru və mühəndisi.
Töhfələri
alt=DP-28' in bir görseli|thumb|[[DP-28 pulemyotu]] alt=PPD-40' ın bir görseli|thumb|[[PPD-40 Yüngül pulemyotu]] alt=DS-39' un bir görseli|thumb|DS-39 pulemyotualt=DShK' nin bir görseli|thumb|[[DŞK|DShK ağır pulemyotu]]
Senecio coahuilensis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Dendrobium tetragonum
–   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.