cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Zenqyo
Radar tikintisinin planı
2005-ci ildə macar hökuməti planın icra edilməsinə cəhd göstərsələr də, yerli sakinlərin və yaşıl aktivistlərin sərt şəkildə narazılığına görə NATO RLS-i tikməkdən imtina etmişdir. Buna səbəb kimi yerli sakinlər radarın tikintisinin yol infrastrukturuna və dağlarda yaşayan, ciddi nəzarət altında qorunan növlərə zərər verə biləciyini göstərmişdir. Nadir növlərdən olan dərman pionu, meymun səhləbi, qızılı buten və digər növlər bu dağlarda bitir. Nadir gül növü sayılan dərman pionunun ümumi bitmə ərazisinin 90%-i bu dağın payına düşür. Son illərdə Zenqyoda radarın tikintisi planlarına qarşı aparılan mübarizələr macar ekoloji aktivistlərinin ən müvəffəqiyyətli aksiyalarından biri hesab olunur.
Hamza Yerlikaya
Həmzə Yerliqaya ; (3 iyun 1976-cı ildə, İstanbul, Türkiyə) — türk yunan-roma güləşçisi. İki qat Olimpiya çempionu, üç qat dünya çempionu, üç qat Dünya kubokunun sahibi, səkkiz qat Avropa çempionu. Yunan-roma güləşində dünyanın ən gənc çempionu. İdman karyerasını bitirdikdən sonra siyasi fəaliyyətlə məşğuldur. 2018-ci ildə idman naziri müavini təyin edilmişdir.
Bioqrafiyası
Güləş ənənələri olan ailədə anadan olub: atası güləşlə məşğul olub, qardaşı beynəlxalq yarışlarda çıxış edib, kursantlar arasında dünya və Avropa çempionu olub. Həmzə özü isə güləşlə 11 yaşından məşğul olmağa başlamışdır.
1996 Yay Olimpiya Oyunlarında Həmzə Yerliqaya orta çəkidə (82 kq) olimpiya çempionu oldu. Olimpiadadan sonra yarım ağır çəkiyə keçdi. 1997-ci ildə Dünya Kubokunu qazandı, Avropa çempionatını və Aralıq dənizi Oyunlarını qazandı və Dünya Çempionatında Sergey Sviruyaya uduzaraq ikinci oldu.
2000 Yay Olimpiya Oyunlarında 85 kq çəkidə ikinci dəfə olimpiya çempionu oldu. 2004 Yay Olimpiya Oyunlarında isə ancaq dördüncü yerlə kifayətləndi. 2008-ci il Olimpiadasına intensiv hazırlaşan zaman məlum oldu ki, boynundakı əməliyyatdan sonra tam sağalma baş verməyib. 2008-ci ilin aprelində güləşçi karyerasını bitirdiyini elan etdi.
2017 Afrika Millətlər Kuboku
Tarix
Bu turnirin qalibi Rusiyanın 2017 FİFA Konfederasiyalar Kuboku turnirində üçün uyğun olacaq.
On iki raund 3: Kilidlənmə
12 Raund 3: Kilidlənmə, 2015 -ci ildə ABŞ -da çəkilmiş olan bir filmdir. Baş rollarda WWE güləşçisi Dean Ambrose və Roger Cross oynamışdır.
Bəyanlı (Mahnişan)
Bəyanlı - İranın Zəncan ostanının Mahnişan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 214 nəfər yaşayır (36 ailə).
Tasi mədəniyyəti
Tasi mədəniyyəti - Yuxarı Misirdə aşkarlanmış ən qədim arxeoloji mədəniyyət olub, təxminən e.ə. 4500-cü ildə yaranmışdır.
Ümumi məlumat
Mədəniyyət öz adını dəfn artefaktlarının tapıldığı Nilin şərq sahilində, Asut və Axmim şəhərləri arasındakı Deir-Tasa ərazisindən götürmüşdür.
Tasi mədəniyyətinin əsas xarakterik göstəricisi yuxarı hissəsi və içi qara rəngdə olan ketamik qablardır. Ümumiyyətlə bu cür keramik qablar Qədim Misirdə sülalədən əvvəlki dövrün periodizasiyasını verməyə imkan verir.
Misiroloq Flinders Pitrinin yaratdığı xüsusi sistemlə sülalədən əvvəlki dövr aid istənilən keramikin təxmini tarixini vermək olar. Bu zaman artefaktın tutacaqlarına istinad edilir.
Arxeoloji qazıntılar nəticəsində bu mədəniyyətə aid məzarlıqlar tapılmışdır. Əldə edilən daşlaşmış skeletlər Merimde mədəniyyətinə aid skeletlərə oxşayır. Araşdırmalar göstərir ki, bu dövrün insanları dolixosefal, yəni uzunsov başlı, iri gövdəli olurlar. Badari, Amrat və Natufi insanları daha cılız formalı idilər.
Tasi və Badari mədəniyyətlərinin keramikaları arasında nəzərə çarpan fərqlərin olmaması səbəbindən Tasi mədəniyyəti Flinders Pitrinin sistemində 21-29 aralığında Badari mədəniyyəti ilə üst-üstə düşür.
Qleyvits təxribatı
250px|thumb|right|[[Üçüncü Reyxdə Qleyvits radio qülləsinin yeri (1937 sərhədləri)]] Qleyvits radio stansiyasına hücum və ya Qleyvits təxribatı, həmçinin "Konserva" əməliyyatı (Gleiwitz; Prowokacja gliwicka) — SS tərəfindən 31 avqust 1939-cu ildə Almaniyanın Polşaya hücumu üçün bəhanə yaratmaq üçün genişmiqyaslı "Himmler əməliyyatı" çərçivəsində həyata keçirilmiş Qleyvits (indiki Qlivise) şəhərində Alman radiostansiyasına Polşa tərəfinin hücumunun səhnələşdirilməsi.
Sərhəd münaqişəsinin planını Adolf Hitlerin əmri ilə Reyx Təhlükəsizliyinin Baş İdarəsinin rəisi Reynhard Heydrix və onun tabeliyində olan VI-F qrupunun rəhbəri (təxribat) SS Şturmbannfüreri Alfred Nauyoks hazırlamışdı. Təxribatın məqsədi Almaniyanın Polşaya hücumunun yalnız Almaniyanın Polşa tərəfinin alman sakinlərinə qarşı zorakılıq aktlarına reaksiya göstərməsi kimi təqdim etmək idi. 1939-cu ilin avqustunda Polşa ordusunun formasını geyinən SS döyüşçüləri Qleivitsa şəhərində alman radio yayımçısına hücum etdilər. Beynəlxalq ictimaiyyətə öldürülmüş "polyak əsgərlərin" meyitləri təqdim edildi. Əslində qətlə yetirilən "polyak əsgərlər" Zaksenhauzen həbs düşərgəsində ölən əsirlər idi. 1 sentyabr 1939-cu il tarixində Alman qoşunları Polşaya hücum etdi və İkinci Dünya Müharibəsi başladı.
SS-in Qleyvits təxribatına dair dəlillər SS Şturmbannfüreri Alfred Nauyoks tərəfindən 1945-ci ildə verilmişdir.
Tarixi
Birinci dünya müharibəsinin nəticələrindən biri də XVIII əsrin sonlarında süqut edən Polşa dövlətinin bərpası oldu. Bu dövlətin Baltik dənizinə çıxış əldə etdiyi “Polşa dəhlizi” Almaniya ərazisini ikiyə böldü: mərkəzi Köniqsberq (indiki Kalininqrad) olan Şərqi Prussiya Almaniyanın əsas ərazisindən ayrı düşdü. Bundan əlavə, Versal müqaviləsi əhalisinin böyük əksəriyyəti almanlardan ibarət olan “azad Dansiq şəhəri” adlı dövlətin yaradılmasını nəzərdə tuturdu. Ərazisi 1966 kv. km olan bu dövlətə polyakların Qdansk adlandırdıqları Dansiqdən əlavə 4 balaca şəhər, 252 kənd və 62 xutor daxil idi. Polşa Dansiqdə bir sıra imtiyazlara malik idi, həmçinin şəhəri beynəlxalq arenada təmsil edirdi.
1933-cü ildə hakimiyyətə gələn Hitler Versal müqaviləsinin bir sıra şərtləri kimi sözügedən status-kvo ilə də barışmaq niyyətində deyildi. Amma ilk vaxtlarda Polşa ilə münasibətləri korlamaq da istəmirdi. Buna görə ilk vaxtlarda Polşa ilə mehriban davranırdı, hətta 1934-cü ilin yanvarında iki dövlət arasında “Zor tətbiq etməmək haqqında” bəyannamə imzalandı. Sonrakı illərdə Dansiq almanları arasında nasistlərin nüfuzu xeyli artır, şəhər onların nəzarətinə keçir. Amma Hitler onlara Polşa əleyhinə heç bir aksiya keçirməməyi tapşırır. Fürer polyakları dəfələrlə əmin edir ki, Dansiqin statusunun dəyişdirilməsi ilə bağlı təklifləri heç zaman dəstəkləməyəcək. Polşa da bu illərdə Almaniyaya çox etibar edir. Hətta 1938-ci ildə Sudet böhranı zamanı Almaniyanın müttəfiqi kimi davranır, and gave Czechoslovakia a deadline of 28 September at 2:00 p.m. to cede the Sudetenland to Germany or face war. Çexoslovakiyaya qarşı ərazi iddiası irəli sürür və mübahisəli Teşin vilayətinin özünə birləşdirilməsinə nail olur.
1939-cu il yanvarın 5-də Polşanın xarici işlər naziri Yuzef Beki qəbul edən Hitler “kökə və qamçı” siyasətindən istifadə etdi. Dansiqin əvvəl-axır Almaniyanın bir hissəsi olacağını qeyd edən fürer özünə məxsus müstəsna yalançılıqla əlavə etdi: “İstənilən bütün hallarda Almaniya güclü Polşa dövlətinin mövcudluğunda maraqlıdır”.
Freestyle rep
Freestyle rep — Musiqi aləti və ya musiqi aləti olmadan improvizasiya üsulu. Mahnı sözləri müəyyən bir mövzu və ya struktur olmadan oxunur. Rep qarşılaşmalarında reperlər öz qabiliyyətlərini nümayiş etdirmək üçün sərbəst repdən istifadə edirlər. Ad verərək, üstü qapalı ya da başqa birilərinə söz vurulur. Ad verdiliyi an diss olaraq adlandırılır. Bu, adətən sərt olur və iynələyici olduğu üçün sərt ifadələrdən istifadə olunur. Əksəriyyətlə underground musiqi ilə məşğul olanların istifadə etdiyi növdür. Bu atışmalar Türk mədəniyyətindəki aşıq və Azərbaycan mədəniyyətindəki meyxana ilə bənzərlik göstərməkdədir.
Qleyvits təxribatı
Tarixi
Almanlar güman edirdilər ki, Avstriya və Çexoslovakiya ilə bağlı hallarda olduğu kimi Polşa da onların təzyiqinə davam gətirməyib sonda təslim olacaq və şərtləri qəbul edəcək. Amma polyaklar daha inadkar çıxdılar, sonrakı aylar ərzində heç bir hədə-qorxuya, basqıya boyun əymədilər. Berlin anladı ki, məsələni zor tətbiq etmədən həlli mümkün olmayacaq. Dünya ictimai rəyində haqlı tərəf olmaq üçün isə zor tətbiqinə bəhanə tapmaq lazım idi.
Hazırlıq
200px|thumb|right|Alfred Nauyoks 200px|thumb|right|Reynhard Heydrix (solda) və Karl Hermann Frank, Praqa Qalasında, 1941 "Konserva" əməliyyatı ideyası Reynhard Heydrixdə 1938-ci ildə Sudet böhranı dövründə yaranmışdı. Lakin Böyük Britaniya və Fransa Münhen müqaviləsini imzalayaraq güzəştə getdikləri üçün tətbiq olunmadı. 1939-cu il avqustun 10-da Reyx Təhlükəsizliyinin Baş İdarəsi (RSHA) rəisi Reynhard Heydrix SS şturmbannfüreri Alfred Nauyoksu yanına çağırdı. Heydrixin verdiyi tapşırıq “başqa bayraq altında” ümumi adı ilə məşhur idi. RSHA şefi divarda asılan xəritədə Nauyoksa Polşa ilə sərhəddən 10 km məsafədə Almaniya ərazisində yerləşən kiçik Qleyvits şəhərini göstərdi və buradakı radiostansiyaya hücum təşkil etməyi tapşırdı. Amma hücum polyaklar edibmiş kimi səhnələşdirilməli idi. Bununla da müharibəyə başlamaq üçün bəhanə qazanılacaqdı. Üstəlik, Polşanın günahkar kimi təqdim olunması onunla müttəfiqlik öhdəliyinə malik olan Fransanın müharibəyə qoşulmaqdan imtinasına səbəb ola bilərdi.
Əməliyyatda 6-7 nəfərin iştirak edəcəyi gözlənilirdi. Onlar radiostansiyanı ələ keçirməli, polyak dilində bir neçə dəqiqə danışmalı (bunun üçün qrupda polyak dilini bilən vardı) və havaya atəş açaraq binanı tərk etməli idilər. Gedərkən ortada bir sübut da buraxılacaqdı: polyak formasında olan cəsədlər. Polşa ordusunun formasını geyindiriləcək şəxslər Daxau həbs düşərgəsində qətlə yetirilmiş dustaqlar idi. Təxribatı həyata keçirmək üçün hərbi kəşfiyyatın rəisi admiral Vilhelm Kanarisdən Polşa hərbi forması istənildi. Kanaris aydınlıq üçün Baş qərargah rəisi Vilhelm Keytelə müraciət edir. Keytel də öz növbəsində deyinərək “belə şeyləri xoşlamadığını” bildirir, amma əmr Hitlerdən gəldiyinə görə edəcək bir şey olmadığını söyləyir. Kanaris də formaları verməli olur.
Birinci cəhd
Həmin günlərdə Fransanın Baş naziri Eduard Daladye Hitlerə yazdığı məktubda bildirirdi: “Əgər siz fransız xalqının şərəf duyğusunun almanlardakından az olduğunu düşünmürsünüzsə, Fransanın başqa dövlətlər, məsələn, Polşa qarşısındakı öhdəliklərə sadiq qalacağına şübhə etməyə bilərsiniz”.
Amma Hitler inanmadı və ya inanmaq istəmədi. Polşaya hücumun növbəti tarixi sentyabrın 1-nə təyin olundu.
İkinci cəhd
250px|thumb|right|Xatirə lövhəsi Avqustun 31-də Nauyoksun Qleyvitsdə qaldığı otel nömrəsinin telefonuna zəng gəldi. Dəstəyi qaldıran SS-çi “Nənə öldü” xəbərini eşitdi. Əməliyyata başlamaq olardı.
Yaxınlqıdakı Pohlom kəndində yaşayan Honiok polyak əsilli idi və Polşaya rəğbətini gizlətmirdi. Məhz bu amil onun üçün faciəvi nəticələndi. Belə birisinin radiostansiyaya hücumda iştirakının inandırıcı olacağını düşünən nasistlər onu bir gün əvvəl oğurlamışdılar. Təxtibatdan öncə isə narkotik inyeksiyası vasitəsilə huşsuz vəziyyətə gətirilən Honiok radiostansiyasının həyətində güllələndi.
Amma Honiok tək deyildi, başqa cəsədlər də vardı. Onlar müxtəlif əməllərə görə ölüm cəzasına məhkum edilən və çox güman ki, Dahau düşərgəsində saxlanılan məhkumlar idilər. Bu adamlar da Honiok kimi əvvəlcədən huşsuz vəziyyətə gətirilmiş, sonra güllələnmişdilər. Beləliklə, radiostansiyanın ətrafında guya döyüş getdiyi görüntüsü yaradıldı. Almanlar həmin cəsədlərə öz jarqonlarında “konserv” deyirdilər. Buna görə də bəzi ədəbiyyatlarda əməliyyat “Konserv" əməliyyatı adlandırılır..
Radiostansiyaya hücum həmin gün həyata keçirilən genişmiqyaslı “Himmler” əməliyyatının bir epizodu idi. Həmin gün bir xeyli daha kiçik təxribatlar hazırlanmışdı (polyak hərbi forması da Qleyvitsdə deyil, başqa təxribatlarda istifadə olundu). Bütün bunlar, dediyimiz kimi, müharibənin başlanması günahını Polşanın üzərinə qoymağa hesablanmışdı.
Beynəlxalq reaksiyalar
Amerikalı müxbirlər ertəsi gün hadisə yerinə çağırıldı, lakin heç bir neytral tərəfin hadisəni müstəqil şəkildə ətraflı araşdırmasına icazə verilmədi və beynəlxalq ictimaiyyət hadisənin Alman versiyasına şübhə ilə yanaşdı.
Nəticəsi
Təxribatın almanlar tərəfindən törədilməsinin sübutu müharibə bitəndən sonra əldə edidi. Alfred Nauyoks 1944-cü ilin payızında amerikalılara əsir düşdü. O, Londona aparıldı və İngiltərənin Mİ-5 əks-kəşfiyyat idarəsi tərəfindən dindirildi. Onun ifadələrində ən çox maraq doğuran Qleyvits barədə etirafları oldu. Dünya ictimaiyyəti isə bu barədə Nauyoksun Nürnberq məhkəməsi zamanı verdiyi ifadəsindən sonra xəbər tutdu.
İkinci dünya müharibəsindən sonra Qleyvits Polşaya verildi və indi rəsmən Qlivits adlanır. Hərbi əməliyyatların başlanması üçün bəhanə kimi istifadə olunan radiostansiya qülləsi indi də mövcuddur və tursitlərin ən çox baş çəkdikləri yerlərdən biridir.
Populyar mədəniyyətdə
Bir neçə bədii filmdə hadisənin uyğunlaşdırılmış variantı lentə alınıb. Şərqi Almaniyanın DEFA studiyasında rejissor Gerhard Klein tərəfindən təxribatı canlandıran "Der Fall Gleiwitz" (Qleyvits hadisəsi) (1961) bədii filmi çəkilmişdir.
Rejissor Folker Şlöndorffun rejissoru olduğu "Qalay nağara" (1979) bədii və Cim Goddardın rejissorluğu ilə çəkilən "Hitlerin SS: Şərdəki Portret" (1985) televiziya filmləri qısa da olsa hadisə barədə məlumat verir.
Qleyvits təxribatından video oyununda da bəhs edilir. "Kod adı: Panzers" (2004), oyunu Polşa tarixində anti-Polşa saxtakarlığı əks olunduğundan ölkədə mübahisələrə səbəb olmuşdu.
Yelena Taryeva
Yelena Vladimirovna Taryeva — sovet teatr aktrisası, Azərbaycan SSR xalq artisti (1956).
Həyatı
Yelena Taryeva 8 sentyabr 1906-cı ildə Odessada anadan olmuşdur. Odessa, Moskva, Tiflis, Arxangelsk teatrlarında fəaliyyət göstərmişdir. 1938–1962-ci illərdə Azərbaycan Dövlət Rus Dram Teatrında işləmişdir.
Yelena Taryeva, əsasən, xarakterik yaşlı qadın rolları ifa etmişdir. O, 24 iyul 1962-ci ildə Bakıda vəfat etmişdir.
Zoofiliya
thumb|[[Hokusayın "Balıqçı arvadının yuxusu" rəsm əsəri. 1814-cü il]]
Zoofiliya (ζῷον — "heyvan" и  — "sevgi") — insan olmayan canlılara qarşı cinsi cazibə və ya cinsi hərəkət. Termin ilk dəfə 1894-cü ildə alman psixiatr Rixard von Kraft-Ebinq tərəfindən "Cinsi Psixopatiyalar" kitabında istifadə olunmuşdur.
Bəzi ölkələrdə heyvanlarla cinsi əlaqə qadağan olunmasa da, əksər ölkələrdə heyvanlara qarşı sui-istifadə təbiətə qarşı cinayətlərə dair qanunlara əsasən qanunsuzdur.
Futbol üzrə Danimarka çempionatı
Superliqa - Futbol üzrə Danimarka çempionatlarının ən yüksək liqası. Əsası 1991-ci ildə qoyulmuş və I divizionu əvəz etmişdir.
Format
Çempionat 14 komandadan ibarət olub üç dövrəli turnir şəklində keçirilir. İyulda startı verilən yarış mayda bitir. 26-cı turdan sonra klublar 2 hissəyə ayrılır. Turnir cədvəlində ilk 6 yeri tutan komanda Çempionlar qrupunda çıxış edir. Qalan 8 komanda isə bərabər saylı 2 qrupa bölünürlər. Çempionatın sonu Çempionlar qrupunda 4-cü yerin sahibi ilə ikinci səbətdəki hər bir qrupun ilk 2 komandası arasında Avropa liqasına vəsiqə uģrunda pley/off maçları oynanır. Bununla yanaşı ikinci səbətdə hər bir qrupda son 2 yerin sahibi çempionstds qalmaq uğrunda ev və səfərdə olmaqla qarşılıqlı oyunlar keçirilir. Məğlub olan 2 klub aşağı liqaya düşür. Hazır ki UEFA reytinqinə əsasən Danimatka Çempionlar liqasıda bir, Avropa liqasıda isə 3 təmsilçisi çıxış edir.
Karlota Joakina (İspaniya infantası)
İnfanta Şarlotta (Carlota Joaquina Teresa Caetana de Bourbon e Bragança) — Portuqaliya kralı VI Con un xanımı, İspaniya infanta sı.
Atası İspaniya kralı IV Karl, anası isə Parma hersoqu Filipp in qızı Mariya Luiza dır. Hələ 10 yaşında ikən 1785-ci ildə Portuqaliya kraliçası Mariya nın ikinci oğlu İnfant Con la evləndirildi. Evliliyin əsas səbəbi İspaniya və Portuqaliya arasında sülhü təmin etmək olsa da, Şarlotta gəlin gəldiyi sarayda və əhali arasında heç sevilmədi. Buna səbəb isə əri üzərindəki nüfuzundan istifadə edərək ölkədə ispanlar ın lehinə bir çox qərarı aldırması idi.
Portuqaliya nın Napoleon Bonapart tərəfindən işğal edilməsinin ardından 1807-ci ildə bütün Portuqaliya monarx ailəsi Braziliya ya qaçdı. Şarlotta burada qaldığı 14 il ərzində, taxtın varisi olan ərinə qarşı propaqanda apararaq onun Portuqaliya səltənətini idarə edə bilməyəcəyini iddia etdi. Bunda əsas məqsədi isə ərinin taxta çıxmasının ardından kral naibəsi olaraq dövlət idarəsini ələ almaq istəməsi idi. Üstəlik o, digər tərəfdən Napoleon Bonapart ın qardaşı Jozef in əlində olan İspaniya taxt-tacınz da göz -qoymuşdu.
1817-ci ildə oğlu Pedro nun Müqəddəs Roma imperatoru II Fransisk in qızı Leopoldino yla evlənməsinin ardından Portuqaliya monarx ailəsi Avropada müttəfiq qazanmağa başladılar. Daha sonra bütün ailə 1821-ci ildə Portuqaliyaya geri qayıtdı və Şarlotta gəldikdən dərhal sonra Queloz sarayına həbs edildi. Ömrünün son 9 ilini burada övladları tərəfindən tərk edilmiş vəziyyətdə keçirən Şarlotta 7 yanvar 1830-cu ildə burada vəfat etdi.
Keşlədə dəmiryol qəzası
Keşlədə dəmiryol qəzası — Bakı ilə Keşlə arasındakı dəmiryol qəzası.
İnfanta Mariya Amaliya
İnfanta Mariya Amaliya (María Amalia de Borbón y Borbón-Parma) – İspaniya kralı IV Karl ın qızı, İspaniya infantası.
Keşlədə dəmiryol qəzası
1930-cu illərdə Bakı ilə Keşlə arasında gecə iki qatar toqquşmuşdur. Qəza zamanı 2 qatar, 5-6 yük və sərnişin vaqonu yararsız hala düşmüşdür. Hadisə zamanı sərnişinlərdən 29-u ölmüş, 69-u isə ağır yaralanmışdır.
İnfanta Mariya Amaliya
Hələ 16 yaşında ikən 1795-ci ildə 40 yaşlı əmisi İnfant Antonio Paskal la evləndi. Cütlüyün ilk və yeganə övladı isə 1798-ci ildə ölü olaraq dünyaya gəldi. Doğum əsnasında tutulduğu infeksiya səbəbilə Mariya Amaliya doğumdan 2 gün sonra vəfat etdi.
Keşlədə dəmiryol qəzası
Qəzaya Keşlə stansiyası işçilərinin səbəb olduğu aydınlaşdırılmışdır. Bu səbəbdən stansiyanın növbətçisi və 6 işçisi tutulmuşdur.
Xəyyat Mirzə
Xəyyat Mirzə — Azərbaycanın tanınmış aşıqlarından biri.
Həyatı
Mirzə Abbasqulu oğlu Mirzəyev 1885-ci ildə indiki Tovuz rayonunun Bozalqanlı kəndində dülgər ailəsində dünyaya gəlmiş, kiçik yaşlarında mollaxanada dərs almışdır.
Atası Abbasqulu onu dərzi yanına şagird qoymuşdur. Dərziliyi öyrənməklə yanaşı, onda şeirə, sənətə böyük maraq olmuşdur. Dərzi olduğundan şeirlərini də "Xəyyat" (dərzi) təxəllüsü ilə düzüb qoşmuş, xalq şeiri üslubunda yazıb yaratmışdır. Bozalqanlı Xəyyat Mirzə tə xəllüsü ilə tanınmışdır. Aşıq Hüseyn Bozalqanlı, Şair Vəli ilə deyiş mələri məşhurdur. Hazırcavablığı, istedadı ilə həmişə mühitin marağı na səbəb olmuşdur. Haqqında "Mirzə-Nazənin" dastanı yaranmışdır.
Xəyyat Mirzənin ilk kitabı 1966-cı ildə çap olunmuşdur.
Yusif Tlusten
Yusif İbrahimoviç Tlusten — adıge yazıçı. O, Rusiyanın Əməkdar Mədəniyyət Xadimi və Adıgey Xalq Yazıçısı adlarına layiq görülmüşdür.
Dadaş
thumb|right|[[Banqladeşdən olan qardaşlar.]] thumb|Bir çox genetik üz xüsusiyyətlərini paylaşan bioloji qardaşlar. Dadaş və ya Qardaş, bir ata-anadan, yaxud yalnız bir atadan və ya bir anadan olan oğulların bir-birinə, yaxud bacısına nisbətən hər biri. Bir və ya daha çox valideynləri digərləri ilə bölüşən kişi və ya oğlan.
Qara Drin
Qara Drin — Şimali Makedoniyada və Albaniyada çay. Mənbəyi Oxrid gölü olub, Şimali Makedoniyanın Struqa şəhərindən keçməklə Albaniyanın Kukes şəhəri yaxınlığında Ağ Drin çayı ilə birləşərək Drin çayını əmələ gətirir.
Ümumi məlumat
Çay Oxrid gölündən dəniz səviyyəsindən 695 metr hündürlükdən axır və göldən çıxan yeganə su mənbəyidir. Şimali Makedoniya ərazisində çay üzərində 2 böyük su anbarı tikilib: Qlobovise və Spile. Bənd üzərində SES fəaliyyət göstərir. Spile su anbarı Debar şəhərində Debar gölü ilə birləşir. Debar gölünə Qara Drinin əsas qolu olan Radika çayı tökülür. Su anbarından sonra Qara Drin bir neçə km Şimali Makedoniya ilə Albaniya sərhəddi boyu axaraq Albaniyanın Kukes və Dibra vilayətləri ərazisinə daxil olur. Çayın ümumi axın istiqaməti - şimaldı. Çayın su hövzəsinə Prespa gölü daxildir.
Avqust Voss
Həyatı
Kəndli ailəsində anadan olub. Tümen Müəllimlər İnstitutunu bitirdikdən sonra (1939) orta məktəbdə işləyib. 1940-cı ildən - Qırmızı Orduda. Böyük Vətən Müharibəsi illərində orduda siyasi işdə. 1945-ci ildə Latviya Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsində təlimatçı işləyib. 1945-1948-ci illərdə Sov.İKP MK yanında Ali Partiya Məktəbində oxuyub. 1949-cu ildə - Latviya Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin elm və universitetlər sektorunun müdiri, sonra P.Stuçka adına Latviya Universitetinin partiya təşkilatının katibi olub. 1950-1953-cü illərdə Sov.İKP MK yanında İctimai Elmlər Akademiyasının aspiranturasında təhsil almışdır. İqtisad elmləri namizədi (1953). 1953-1954-cü illərdə elm və mədəniyyət şöbəsinin müdiri, 1954-1960-cı illərdə Latviya Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin partiya orqanları şöbəsinin müdiri olub. 1960-1966-cı illərdə Latviya Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin katibi olub. 1966-cı il aprelin 15-dən 1984-cü il aprelin 14-dək - Latviya Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin birinci katibi. O, Moskvaya transfer olunan A.Y Pelşeni əvəzləyib. XXIV qurultayda İKP-nin XXII-XXIV qurultaylarının nümayəndəsi Sov.İKP Mərkəzi Komitəsinin üzvü seçildi. 7-11 çağırış SSRİ Ali Soveti Millətlər Şurasının (1966-1989) Latviya SSR-dən deputatı. 1984-cü il aprelin 11-dən 1989-cu il mayın 25-dək - SSRİ Ali Soveti Millətlər Şurasının sədri. 1971-1990-cı illərdə Sov.İKP Mərkəzi Komitəsinin üzvü. 1989-cu ildən - müttəfiq əhəmiyyətli fərdi təqaüdçü. Müasirləri onu latış və rusdilli əhali arasında yaxşı münasibətlər saxlamaq üçün məharətlə iş quran qətiyyətli və qətiyyətli xarakterli, əsl beynəlmiləlçi kimi xarakterizə edirdilər. O, latış dilində danışırdı, amma ictimaiyyət qarşısında danışmırdı. Moskvada Troekurovski qəbiristanlığında dəfn edilib.
Romen Bask
Romen Bask Azərbaycan Premyer Liqasında çıxış edən "Neftçi" klubunun keçmiş fransız peşəkar futbolçusudur.
Quevilly-Rouen
Bask, 29 iyul 2017-ci ildə FC Lorient ilə Liqa 2 1-1 bərabərə qalmaqla Quevilly-Rouen üçün peşəkar debüt etdi.
Neftçi
Bask, 15 iyul 2021 ci ildə Neftçiyə transfer oldu.Neftçiyə transfer olunduqdan sonra Neftçidə əsas heyət oyunçusu oldu.
İstinadlar
1."Ligue1.com - Fransa Futbol Liqası - Domino Liqası 2 - Mövsüm 2017/2018 - Həftə 1 - FC Lorient / Quevilly -Rouen Métropole"
İnterpapa (film, 2006)
Məzmun
Məqsəd (Fərda Xudaverdiyev) arvadı Qiyamət (Naibə Allahverdiyeva) və oğlu Söhbət (Tofiq Hacıyev) ilə sadə həyat yaşayır, lakin qəflətən rus qadından olan oğlu Maksim (Ülvi Mehdi) Rusiyadan atasını görməyə gəlincə işlər dəyişir…
Minsk Beynəlxalq Hava Limanı
Minsk Beynəlxalq Hava Limanı  — Belarusun əsas beynəlxalq hava limanı. Minsk şəhərindən 42 km şərqdə yerləşir. Belarusun milli bayraq daşıyıcısı Belavia və yükdaşıma olaraq xidmət göstərən TransAVIAexport Airlines, Genex və Rubystar Airways hava yollarının qovşağıdır.
Qafqaz Albaniyası: Əsrlərin dərinliklərindən gələn ölkə
"Qafqaz Albaniyası: Əsrlərin dərinliklərindən gələn ölkə" — Macarıstan etnoqrafı Peter Veres Tiborun 2021-ci ildə Qafqaz Albaniyası haqqında yazdığı kitab. Monoqrafiya Qafqaz tarixi ilə maraqlanan alimlər, tələbələr və digər şəxslər üçün nəzərdə tutulmuşdur.
Kurtlak çayı
Kurtlak çayı — Rusiyanın Rostov və Volqoqrad (108 km) vilayətləri ərazisindən axan çay. Çir çayının sağ qolunu təşkil edir. Çayın uzunluğu 150 kilometr, hövzəsinin sahəsi isə 2760 km² təşkil edir. Təpəli çöl ərazisindən axır. Vadisi elədə dərin deyildir. Yuxarı axarlarda paleoqen dövrünə axid çökmə suzurlardan ibarətdir. Platonov xutoru yaxınlığından təbaşir və qumluq ərazilərdən axır. Əkinçilikdə istifadə edilir.
1991 Aralıq dənizi Oyunları
1991 Aralıq dənizi Oyunları — 1991-ci ilin 28 iyun – 12 iyul tarixləri arasında Yunanıstanın Afina şəhərində keçirilmiş on birinci Aralıq dənizi Oyunları. Bu oyunlarda 18 ölkədən 2762 atlet iştirak etmişdir.
Qafqaz Albaniyası: Əsrlərin dərinliklərindən gələn ölkə
Məzmun
Monoqrafiya Cənubi Qafqazda mövcud olmuş Qafqaz Albaniyası dövləti haqqında məsələlərə toxunur. Müəllif əsərdə yazılı mənbələr, etnoqrafiya, linqvistika və digər sahələrdən istifadə edərək dövlətin siyasi tarixini, toponimlərin etimologiyasını, regiondakı tarixi prosesə təsir göstərən xalqların etnik mənşəyini araşdırır. Burada bütpərəst inanclar, xristianlığın formalaşması, Alban kilsəsinin beynəlxalq və mədəniyyətlərarası münasibətlərinə də toxunulmuşdur.
Nəşrlər
Əsər 2021-ci ildə Budapeştdə, "Z-füzetek Alapítvány" tərəfindən nəşr edilmişdir. Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin elan etdiyi "Şuşa ili" ilə əlaqədar tədbirlər planına müvafiq olaraq Azərbaycan Milli Kitabxanası tərəfindən Azərbaycan Respublikasının Mədəniyyət Nazirliyi ilə birgə həyata keçirdiyi "Azərbaycanı dünyaya tanıdaq" layihəsi çərçivəsində Qaçqınların və Məcburi Köçkünlərin işləri üzrə Dövlət Komitəsinin dəstəyi ilə nəşr olunan monoqrafiya dünyanın bir çox ölkələrinin kitabxanalarına göndərilmişdir. Kitab ABŞ Konqres Kitabxanasına, Los-Anceles Universitet Kitabxanasına, Fransa, Britaniya, İsveç, İspaniya, İsrail, Estoniya, Belarus, Bolqarıstan, Çexiya, Çin, Qətər, Latviya, Litva, Macarıstan, Moldova, Polşa, Rumıniya, Slovakiya, Türkiyə, Yunanıstan, Cənubi Koreya, Rusiya Milli və Dövlət, Pakistan Milli Kitabxanalarına, eləcə də Roma Milli Mərkəzi Kitabxanasına, Kanada Milli Elmi Kitabxanasına, Makedoniya Kliment Ohrid Universitet və Milli Kitabxanasına, Danimarka Kopenhagen Kral Kitabxanasına, Serbiya Matice adına Elmi İnstitutunun Kitabxanasına, Yaponiya Milli Parlament Kitabxanası daxildir.
NGC 5582
NGC 5582, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Çoban bürcü istiqamətində yerləşir. E4 tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Kurtlak çayı
Ümumi fiziki-coğrafi xüsusiyyətləri
Kurtlak çayı öz başlanğıcını Don cərgəsindən götürür. Başlandığı ərazi Volqoqrad vilayəti, Kletski rayonu Platov xutorunun şimal-şərqində yerləşir. Mənbəyinin hündürlüyü 160 metrdir. Əvvəlcə qərbə sonradan isə cənuba axır. Sağdan Salomakovka çayı İvanuşenski xutoru yaxınlığında ona tökülür. Buradan çay cənub-qərbə axır. Qusinski çayı töküldükdən çay qərbə istiqamətlənir. Rostov vilayətinin Sovetski rayonu Ruskaya kəndi yaxınlığında Çir çayına tökülür.
Kurtlak çayə Volqadonsk vilayətinin Kletski və Rostov vilayətinin Sovetski rayonu ərazisindən axır.
Su rejimi
Çay əsasən qar sulatı ilə qidalanır. Martdan maya qədər çayın hündürlüyü 2 metr artır. Son ən hündür səviyyə 4 aprel 2003-cü ildə qeydə alınmışdır. Yayda suyunun səviyyəsi azalır. Dekabrın ortaları və ya birinci yarısında donur. Dondan aprel ayının əvvəllərində azad olur.
Kurtlak ümumilikdə olduqca dayazdır. İllik su axarı 0,014 m³/il, su sərfiyyatı 0,44 m³/san təşkil edir. Çay üzərində bənd vardır ki, oda çayın axını tənzimlənir.
Bədii çoxvariantlılıq
Variantlılıq — şifahi ədəbiyyatda hər hansı əsərin (məsələn bayatının, nağılın, dastanın və ya aşıq şeirinin) ayrı-ayrı şəxslər tərəfindən söylənirkən mətnindəki müxtəliflik. Çoxvariantlılıq şifahi xalq ədəbiyyatı nı yazılı ədəbiyyatdan fərqləndirən əsas xüsusiyyətlərdən biridir. Məsələn, Aşıq Ələsgəri n "Düşdü" rədifli qoşmasında möhürbənd iki variantda mövcuddur.
Ələsgərəm, hər elmidən halıyam,
Gözəl, sən dərdlisən, mən yaralıyam
Dedim, sən təbibsən, mən yaralıyam.
Aşıq şeirində çoxvariantlılıq
Folklor umuzun digər janrları kimi aşıq şeirinin də müasir dövrdə toplanması gərəkli və vacib məsələlərdəndir. Məlumdur ki, folklor nümunələri, o cümlədən aşıq şeirləri dildən-dilə, ağızdan-ağıza keçir, onların müxtəlif variantları meydana gəlir. Belə ki, müxtəlif aşıqların və el şairlərinin yaradıcılıq irsi nə qədər toplanıb nəşr olunsa da, bu günkü zamanımızda da xalq arasında onların şeirlərinin müxtəlif variantları dolaşmaqdadır. Bu şifahi yaddaşa məxsus folklorlaşma prosesidir.
Aşıq Şəmşir yaradıcılığının çoxvariantlılığı
Bu sahədə xeyli təqdirəlayiq işlər görülmüşdür. Aşıq Şəmşir yaradıcılığa əsrin əvvəllərində başlasa da, əsərlərinin sistemli şəkildə toplanılıb nəşr edilməsi keçən əsrin 50-ci illərindən sonra daha sürətli getmişdir. Bu zamana kimi Şəmşir böyük yaradıcılıq yolu keçməsinə baxmayaraq, şeirləri ancaq xalq arasında oxunmuş, aşıqların ifasında yayılmışdır. Onun daha da məşhurlaşmasında, bütün Azər-baycanda tanınmasında xalq şairi Səməd Vurğunla məşhur görüşü böyük rol oynamışdır. S.Vurğun 1955-ci ildə Kəlbəcərdə olduğu zaman aşıqla yaxından tanış olmuş və əsərlərinin nəşr olunmasını məsləhət bilmişdir. Aşıq Şəmşir irsinin nəşri və tədqiqi tarixini şərti olaraq iki yerə bölmək olar: 1. Sovet dövründə apa-rılan nəşr və tədqiq işləri; 2. Müstəqillik dövründə aparılan nəşr və tədqiq işləri.
Qeyd etmək lazımdır ki, həm sovet dövründə, həm də müstəqillik əldə et-diyimiz dövrdən sonra aşığın əsərlərinin nəşri və tədqiqi sahəsində səmərəli işlər görülmüşdür. Aşıq Şəmşirin ilk dəfə olaraq şeirləri 1939-cu ildə M.H.Təhmasib və S.Məmmədovanın tərtib etdikləri «Aşığın səsi» kitabında nəşr edilmişdir.
Topluya sənətkarın yeddi qoşması və bir divanisi daxil edilmişdir. Kitabın sonunda aşıqların həyatı haqqında qısa bioqrafik məlumat verilmişdir. Burada Şəmşirin təvəllüd tarixi haqqında yanlış məlumat getmiş və aşığın 1903-cü ildə Kəlbəcərin Ağdaban kəndində anadan olduğu göstərilmişdir. Halbuki Aşıq Şəmşir 1893-cü ildə Kəlbəcərin Dəmirçidam kəndində anadan olmuş, 1903-cü ildə isə Ağdabana köçmüşdür. 1956-cı ildən başlayaraq Şəmşirin şeirləri müxtəlif mətbuat orqanlarında çap olunmuşdur. Əsərlərinin nəşri və öyrənilməsi aşığın sağlığından başlayaraq indiyədək maraqlı bir inkişaf yolu keçmişdir. «Şeirlər» adlı ilk kitabı 1959-cu ildə O.Sarıvəllinin tərtibi və redaktorluğu ilə işıq üzü görmüşdür.
Aşıq Şəmşir irsinin nəşri və tədqiqi tarixinin ikinci mərhələsində müstəqillik dövründə diqqəti cəlb edən hadisələrdən biri 1996-cı ildə Q.Şəmşiroğlu və F.Quliyevin toplayıb tərtib etdikləri «Öyüdlər» kitabının çapı oldu.
Mirzə Bayramov
Mirzə Əhməd oğlu Bayramov — şair, 1939-cu ildən Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü.
Həyatı
Mirzə Bayramov 1888-ci il mayın 5-də Azərbaycanın Tovuz rayonunun Cilovdarlı kəndində yoxsul kəndli ailəsində doğulmuşdur. 1896-1899-cu illərdə mollaxanada oxumuşdur. Lakin kiçik yaşlarından şifahi xalq ədəbiyyatına, musiqiyə, el havalarına ciddi maraq göstərmişdir. 12 yaşından Aşıq Hüseyn Bozalqanlının şagirdi olmuş, 1905-ci ildən sərbəst aşıqlıq etmişdir. İlk mətbu əsəri 1932-ci ildə "Allahsız" jurnalında (№10) çıxan "Bitdili busatı" şeridir. Bundan sonra dövri mətbuatda, dərsliklərdə müntəzəm çap olunur. 1927-ci ildə Qazaxda aşıqlar yığıncağında birinci yer tutduğuna görə ona bir dəst kostyum və pul mükafatı verilmişdir. 1928-ci ildə Bakıda I Aşıqlar qurultayında çıxışı yüksək qiymətləndirilmişdir. 1938-ci ildə Moskvada Azərbaycan ədəbiyyatı və incəsənəti ongünlüyünün iştirakçısı olmuşdur. Böyük Vətən müharibəsində sazı və sözü ilə ön və arxa cəbhədə bütün qüvvələri səfərbərliyə almaqda xalqa kömək etmişdir.
"1941-1945-ci illərdə Böyük Vətən müharibəsində fədakar əməyə görə" medalı ilə təltif edilmişdir..
Ernst Max
Ernst Max — Avstriya fiziki və filosofu.
Fizika elminə gətirdiyi yeniliklərlə tanınmışdır. Bu yeniliklərdən bəziləri Max rəqəmləri və şok dalğalarla əlaqəli olan elmi işlərdir. Onun məntiqi pozitivizmə, Amerika praqmatizminə böyük təsiri olmuşdur və tənqidinə əsasən Nyutonun zaman və məkan nəzəriyyəsi Albert Eynşteynin nisbilik nəzəriyyəsinin təməlini yaratdı.
Channel 3
Channel 3 — 26 mart 1970-ci ildə Taylandın ilk ticari televiziya kanalı olaraq fəaliyyətə başlayan bir Tay sərbəst televiziya şəbəkəsidir. Channel 3, BEC World Public Company Limited şirkətinin törəmə şirkəti olan BEC Multimedia Company Limited ("BECM") tərəfindən idarə olunur. Şəbəkənin mənzil-qərargahı Banqkokun Maleenond Towers-da yerləşir.
Adıge musiqisi
Adıge musiqisi— Adıgeya ərazisində formalaşmış musiqi.
Tarixi
Adıge musiqisində müxtəlif xarakterli və məzmunlu mahnılar, rəqs musiqisi əsas yer tutur. Xalq mahnıları, başlıca olaraq, diatonik səs sırasına əsaslanır. Kamıl (nəfəs aləti), şiçepşin (kamanlı alət), pxaçiç (zərb aləti) əsas musiqi alətləridir. XIX əsrdən qarmon geniş yayılmışdır. Oktyabr inqilabından sonra musiqi folkloru öyrənilir. Peşəkar musiqi, əsasən, mahnı janrı sahəsində inkişaf etmişdir.
Bazar quruluşu
Bazar quruluşu iqtisadi nəzəriyyədə — eyni məhsul istehsal edən şirkətlərin sayından asılı olaraq sənaye sahələrinin konfiqurasiyası.
Bazar strukturlarının növləri
Fərqli bazar strukturlarının fərqli olduğu əsas meyar bazarda istehsalçıların və istehlakçıların sayı və ölçüsü, satılan malların və ya xidmətlərin növü və onlar haqqında məlumatların mövcudluğu dərəcəsidir.
Qarabağ XIII əsrdən 1920-ci ilə qədər
"Qarabağ XIII əsrdən 1920-ci ilə qədər. Azərbaycan tarixinin açılması" — Almaniya tarixçisi Maykl Reynhard Hessin 2020-ci ildə Qarabağ regionu haqqında yazdığı kitab. Əsər Münhendə "Gulandot" tərəfindən nəşr edilmişdir. 2022-ci ilin fevral ayında kitabın İkinci Qarabağ müharibəsinin nəticələri ilə yenilənmiş 3-cü nəşri buraxılmışdır.
Məzmun
Kitabda Azərbaycan ilə Ermənistan arasında münaqişə nöqtəsi olan Qarabağ regionunu tarixi araşdırılır. Burada XIII əsrdə monqol və türk tayfalarının Cənubi Qafqaza gəlişindən 1920-ci ildə Azərbaycanda sovet hakimiyyətinin qurulması və ardınca Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayətinin qurulması əhatə edilir.
Adır
Adır — Fərqanə vadisini əhatə edən təpəli-uvallı dağətəyi sahələr. Nisbi hündürlüyü 100–400 metrdir. Dik yamaclı və çoxşaxəli yarğanlarla kəsilmişdir. Efemer bitkili yarımsəhra və səhra landşaftı var.
Tezlik
thumb|right|360px|Fərqli raqslərdə tezliklər. Aşağıdakı rəqslərdə tezliklər yuxarıdakılardan çoxdur.
Period
Period — bir tam rəqsə sərf olunan zamandır. Düsturla ifadəsi belədir:
burada T - period, t - zaman, N - rəqslər sayı, f isə tezlikdir.
Tezlik
yaxud, .
Burada T - period, N - rəqs sayı,t - zaman, f (yaxud n) isə tezlikdir. Tezliyin vahidi hers adlanır (Hs). Cisim 1 saniyədə 1 tam rəqs edirsə onun tezliyi 1 Hs-dir.
2005 Aralıq dənizi Oyunları
2005 Aralıq dənizi Oyunları — 2005-ci ilin 24 iyun – 3 iyul tarixləri arasında İspaniyanın Almeriya şəhərində keçirilmiş on beşinci Aralıq dənizi Oyunları. Bu oyunlar İspaniyada 1955-ci ildən sonra ikinci dəfə keçirilmişdir. Bu oyunlarda 21 ölkədən 3214 atlet iştirak etmişdir.
Müzəffər Nəsirli
Nəsirli Müzəffər Qasım oğlu — şair, 1940-cı ildən Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü.
Həyatı
1911-ci il sentyabrın 14-də İrəvan quberniyası Naxçıvan qəzasının Şahbuz rayonundakı Sələsüz kəndində fəhlə ailəsində doğulmuşdur. Sovet hakimiyyəti qurulduqdan sonra Naxçıvan şəhərində ibtidai təhsil almış, Naxçıvan Pedaqoji texnikumunu bitirmişdir (1926-1929). Bu vaxtdan əmək və yaradıcılıq fəaliyyətinə başlamışdır. Belə ki, 1929-cu ildə təyinatla Ordubad rayonun Vənənd kəndindəki kəndli gənclər məktəbinə müəllim göndərilir. 1930-cu ilədək burada işləyir. 1930-31-ci illərdə Noraşen (Şərur) rayonunun Qıvraq kəndində müəllim kimi çalışıb. 1931-32-ci illərdə İrəvan şəhərindəki Lenin adına fəhlə fakültəsində və kooperativ texnikumunda müəllim işləyib.
Onun ilk şeiri  “Indi”  1927-ci ildə Naxçıvan Pedaqoji Məktəbinin naşir etdi salnamədə  çap olunmuşdur. Həmin illərdə Naxçıvan gənclər (komsomol) klubun nəzdində təşkil olunmuş “Qızıl qələmlər”  ədəbi birliyində fəal  iştirak etmiş, şerləri  yerli və mərkəzi mətbuatda çap edilməyə başlanmışdır. 1928 ci ildə Azərbaycan Proletar Yazıçıları Cəmiyyətinin katibi Süleyman Rüstəm Naxçıvana gəlmiş,  gənclər  içərisində yaradıcılığı ilə fərqlənən Müzəffər Nəsirli  Naxçıvan Proletar Yazıçıları Cəmiyyətinə katib seçilmişdir.
Tanınmış tarixçi Əli Əliyevin "Əlincə ömrü" kitabında Müzəffər Nəsirlinin əvvəllər "Asim" təxəllüsü ilə şeirlər yazdığı və hətta bir neçə yoldaşı ilə "pantürkist" kimi tənqid edildiyi vurğulanır. Görünür bundan çəkinən gənc şair sonradan Müzəffər Nəsirli kimi şeirlər yazıb.
Bundan başqa İlk şerlərini "Şərq qapısı" (Naxçıvan), "Qızıl şəfəq" (Yerevan) qəzetlərində dərc etdirmişdir. "Azadlıq günəşi", "Qanlı qanunlar", "İntiqam" adlı ilk pyeslərini qələmə almışdır. Naxçıvan və Qərbi Azərbaycan kənd məktəblərində müəllimlik etmişdir. 1932- 36-cı illərdə Azərbaycan Dövlət Pedaqoji İnstitutunun ədəbiyyat fakültəsində təhsilini davam etdirmişdir. Bundan sonra o, böyük həvəslə yazıb yaratmış, hekayə və şerləri “Gənc işçi”, “Yeni yol”, “Komsomol”, “Dan ulduzu”, “Qızıl Şəfəq” və başqa qəzet və jurnallarda nəşr olunmuşdur.
1936-cı ildən Yerevan Pedaqoji texnikumunda, 1938-1941-ci illərdə isə Ermənistan K(b)P MK-nın yanında Kommunist Universitetində və Yerevan Dövlət Pedaqoji İnstitutunda baş müəllim vəzifəsində çalışmışdır. İrəvanda nəşr edilən “Sovet Ermənistanı”  qəzetində fəal iştirak etmişdir. Ermənistan Yazıçılar İttifaqı yanında təşkil edilmiş Azərbaycan bölməsinin təşkilatçılarından biri olmuşdur.
İkinci Dünya müharibəsində ön cəbhədə olmuş, ağır yaralanmışdır (1941-1945).Qələmini silahla əvəz edən M.Nəsirli Şimali Qafqaz, Kuban, Ukrayna, Taman yarımadasında, Krımda ən qızğın döyüşlərdə zabit kimi iştirak etməsinə baxmayaraq, sevdiyi sənətindən ayrılmamışdır.O, bilavasitə döyüşçüləri ruhlandıraraq “Göyərçin”, Sevgilim”, “Cəbhəyə məktub”,   “Oxu bülbülüm, oxu”,  “Yadıma düşür”,  “Şəfəq”, “Səhra xəstəxanasında”, “Şineli sal üstümə”, “O, Qafqazdan gəlmişdi”  kimi yadda qalan şerlər yazmışdır. Tərxis ediləndən sonra Naxçıvan Dövlət Qiyabi İnstitutunda müdir müavini, eyni zamanda dil və ədəbiyyat fakültəsinin dekanı işləmişdir. 1950-ci ilin oktyabrından həmin institutda elmi-tədris işlər üzrə müdir müavini olmuşdur.
1954-cü ildən 1961-ci ilin aprelinə qədər Naxçıvan şəhər 4№-li orta əktbdə dərs hissə müdiri işləyib.
1961-ci il aprel ayının18-dən Azərbaycan Yazıçıları İttifaqının Naxçıvan şöbəsinin məsul katibi,  Naxçıvan Vilayət Partiya Komitəsi, Azərbaycan Yazıçılar İttifaqının plenum üzvü, Naxçıvan MSSR Ali Sovetində Maarif və mədəniyyət daimi komissiyasının sədri olub. Bir neçə dəfə Naxçıvan MSSR Ali Sovetin deputatı seçilib.
1971-ci ilin iyun ayında Azərbaycan Sovet yazıçılarının və SSRİ Yazıçılarının qurultaylarında iştirak etmişdir. Xidmətlərinə görə Azərbaycan Respublikası Ali Soveti Rəyasət Heyətinin Fəxri fərmanı, iki dəfə Naxçıvan MR Ali Soveti Rəyasət heyətinin Fəxri Fərmanı və on bir medalla təltif olunmuşdur.
Müzəffər Nəsirlinin “Mənim respublikam” (1958), “Yanar üfüqlər” (1968),  “Əsgər toqqası” (1973), “İki ürək” (1974), "Qaynar bulaq" (1978), “Oqni nad Araksom” (rusca. 1974) kitabları çapdan çıxıb
1980-ci il yanvarın 1-də vəfat etmişdir.
2010-cu ildə 100 illiyi münasibətilə Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram Teatrında ədibin "Qönçəbəyim nəğməsi" pyesi tamaşaya hazırlanıb.
Yaradıcılığı
Şairin yaradıclılğında hərbi vətənpərvərlik mövzusu  geniş yer tutur. O, “Qafqaz oğulları”, “Əkbər haqqında ballada”, “Atam haqqında ballada”, “Xatirə dəftəri”  adlı şerlərini yazaraq müharibənin dəhşətlərini, Azərbaycan oğullarının qəhrəmanlığını təsvir etmişdir. Bundan başqa "Partizan Əfruz", "Arpaçayın dastanı", "Atam haqqında ballada" və bir sıra poemalar qələmə almışdır. 1929-30-cu illərdə o, “Azadlıq günəşi”,  “Qanlı qanunlar”, 1960-cı illərdə isə 19-cu əsrdə Naxçıvanda yaşayıb-yaradan , Kəngəli xanı olan Ehsan xanın qızı Qonçabəyimin həyatından bəhs edən "Qönçəbəyim nəğməsi", sadə insanların məişət həyatını əks etdirən "Dürdanə", “Qırmızı geyimli qız”, “Məhəbbət qocalmır”  adlı dram əsərləri yazmışdır.
Orlovetsa mağarası
Təsviri
Mağaranın girişi Sumbulovats kəndinin üstündəki dik bir qayalıqda, dəniz səviyyəsindən 1056 metr yüksəklikdədir. Mağaranın ümumi dərinliyi təxminən 560 metr, araşdırılan keçidlərin ümumi uzunluğu isə təxminən 2500 metrdir.
Orlovetsa mağarasının xalqa cəlbedici olmasını təmin edən amillərdən biri də yuxarı və aşağı hissələrdə əmələ gələn stallaktik və stalaqmit formalaşmalarıdır. Mağaranın ətrafı gəzmək üçün, eləcə də yaxınlıqdan keçən təbii bulağın yaxınlığı piknik üçün əlverişlidir.
Orlevetsa mağarası sabit mikroiqlim ilə xarakterizə olunur. Burada temperatur bütün il ərzində yalnız 8.8 C, rütubət isə 90%-dən çoxdur.
Tarixi
İlk kəşfiyyat ekspedisiyası mağaraya 1975-ci ildə daxi olmuşdur və o vaxtdan bəri təxminən 2500 metrlik hissəsi tədqiq edilmişdir. Ekspedisiyalardan birində yaşı 16 000 il olduğu təxmin edilən mağara ayısının sümükləri, ətrafında isə tarixə qədərki dövrə aid balta qalıqları və keramika sınıqları tapılmışdır.
Mədəni əhəmiyyət
Orlovetsa mağarası 2011-ci ildən bəri Serb Respublikasının Mədəni, Tarixi və Təbii İrsin Qorunması üzrə Respublika İnstitutunun Qoruma İnstitutunun himayəsindədir və birinci dərəcəli mühafizə kateqoriyasına daxil edilmişdir. Qorunan ərazinin sahəsi 27,1 hektardır.
1980-ci ildən bəri mağaranın keçidlərinin bir hissəsi turistlər üçün açılsa da, 1992-ci ildən sonra müharibə səbəbiylə ziyarətlər dayandırılmışdı. Orlovetsa mağarası 2002-ci ildən etibarən yenidən turistlərə açılmışdır. Orlovetsa Serb Respublikasında turistlər üçün açıq olan yeganə mağaradır.
Fleş (Barri Allen)
Bartolomey Henri Allen — DC Comics tərəfindən nəşr edilən komikslərdə peyda olan uydurma superqəhrəman. İlk dəfə Showcase #4 (oktyabr 1956) komiksində təqdim edilən personaj Robert Kaniger və Karmayn İnfantino tərəfindən yaradılmışdır. Barri Allen, 1940-cı illərdə Cey Qarrik adı ilə təqdim edilmiş Fleş adlı superqəhrəman adını daşıyan ikinci şəxsdir. Onun gücü əsasən superinsan sürəti ilə bağlıdır. Personajın digər bacarıqları, o cümlədən vibrasiya yaradaraq əşyaların içindən keçməsi, molekullarının silkələnməsinə nəzarət etmə qabiliyyəti ilə əlaqəlidir. Fleşin geyindiyi parlaq qırmızı və qızılı rəngli kostyum küləyin təsiri və sürtülməyə qarşı davamlı materialdan hazırlanmışdır.
Barri Allenin klassik hekayələrində ilk dəfə DC Comicsin Multikainat nəzəriyyəsi təqdim olunmuş və sonrakı on illər ərzində DC hekayə xəttləri ardıcıllıqlarının yenilənməsi zamanı həmin nəzəriyyə böyük rol oynamışdır. Barri Allen həmişə DC-nin əhəmiyyətli yenidən yükləmələrində mühüm rol oynamış, "Sonsuz dünyalarda böhran" #8 (noyabr, 1985) nəşrində Multikainatı xilas etmək üçün özünü qurban verərək ölmüş və 23 il müddətində DC-nin adi sihahılarından silinmişdir. Personajın qayıdışı Qrant Morrisonun "Sonuncu böhran: Əclafların qisası" #3 (noyabr, 2008) krossoverində baş vermiş və burda onun bir bulanlıq təsviri yer almışdır. Tam həcmli qayıdış isə Ceff Consun "Fleş: Yenidən doğulma" #1 nəşri ilə başlayan altı nəşrlik limitli seriyası ilə baş tutmuşdur. Bundan sonra Barri Allen "Qaranlıq gecə" (2009), "Fleşpoint" (2011), "Konvergensiya" (2015) və "DC Rebirth" (2016) krossover hekayələrində açar rolunu oynamışdır.
Personaj həm də müxtəlif media sahələrinə uyğunlaşdırılmışdır. 1990-cı illərdə CBS telekanalının istehsal etdiyi "Fleş" teleserialında Barri Allen rolunu Con Uizli Şipp, 2014-cü ildən The CW telekanalında yayımlanan "Fleş" teleserialında isə həmin rolu Qrant Qastin canlandırmışdır. Alan Tudik, Corc İds, Ceyms Arnold Teylor, Taliesin Yaffe, DVayt Şultz, Maykl Rozenbaum, Nil Patrik Harris, Castin Çambers, Kristofer Qoram, Coş Kiton, Adam DeVayn və başqaları personajı müxtəlif animasiya filmləri və seriallarında səsləndirmişlər. DC Genişləndirilmiş Kainatına daxil olan "Betmen Supermenə qarşı", "İntiharçılar dəstəsi" və "Ədalət Liqası" filmlərində Barri Allen rolu Ezra Miller tərəfindən canlandırılmışdır.
Uydurma personaj bioqrafiyası
Polis kimyaçısı ("The Flash: Iron Heights" nəşrində onun peşəsi tibbi məhkəmə eksperti olaraq dəyişdirilir) olan Barri Allen, çox ləng adamdır və hər yerə gecikir, bu isə onun sevgilisi Ayris Vesti məyus edir. Bir gün gecə vaxtı işləyərkən şimşək kimyəvi maddələrlə dolu qutunu vurur və maddələr qarışaraq Barrinin üstünə dağılır. Bundan sonra Barri başa düşür ki, böyük sürətlə qaça bilir və müvafiq refleks və hisslərə malikdir. O, qızılı şimşək bəzəkli qırmızı kostyum geyinir (Fawcett Comicsin məşhur personajı Kapitan Marveli xatırladır), özünü Fleş adlandırır (uşaqlıq vaxtının sevimli komiks personajı Cey Qarrikin şərəfinə) və Sentral-sitidə cinayətkarlığa qarşı mübarizə aparmağa başlayır. Sentral-siti Universitetinin professoru İra Vest (Ayrisin atası) Barri üçün kostyum və Barrinin vətəndaş geyimində olduğu zaman kostumu saxladığı üzük hazırlayır. Barriyə lazım olduğu zaman kostyum üzüyün içindən çıxır, ehtiyac olmadıqla isə, xüsusi qaz vasitəsiylə kiçilərək yenidən üzüyün içinə yığılır. Bundan başqa, Barri kosmik qaçış lövhəsi icad edir ki, onun köməkliyi ilə də zaman səyahəti həyata keçirir. Allen xalq tərəfindən o qədər sevilir ki, bütün spidsterlər özlərini ona oxşatmağa çalışırlar və onunla yarışırlar. Betmen bir dəfə deyir ki, "Barri elə bir adamdır ki, valideynlərim qətlə yetirilməsəydi mən də belə biri olmaq istərdim."
Ədalət Liqası
200px|thumb|left|Cim Li – [[Ədalət Liqası, II cild #1 (noyabr, 2011). Barri Allen, Liqanın təməl üzvlərindən biridir. ]] "Justice League of America" #9 nəşrinə görə, Yer kürəsini işğal etməyi qarşısına məqsəd qoymuş yadplanetlilərin hücumundan sonra, Yerin bir neçə böyük qəhrəmanı – o cümlədən Allen – güclərini birləşdirməyə qərar verir.
Həmin illər ərzində Barrinin əvvəl Qara bülbül, daha sonra isə Zatannaya qarşı hissləri olsa da, o, ciddi münasibət haqqında fikirləşmir, çünki, həmişə ürəyinin dərinliyində Ayris Vesti sevdiyini başa düşür və sonradan onunla da evlənir. Allen Yaşıl Fənər Hel Cordanla dostluq edir və bu dostluq "Flash and Green Lantern: The Brave and the Bold" limitli seriyasının məzmununa çevrilir.
"The Flash" # 123 – "Flash of Two Worlds" adlanır – nəşrində Barri Dünya 2-yə səfər edərək, DC davamlılığının orijinal Fleşi olan Cey Qarriklə görüşür; məlum olur ki, Cey Qarrikin macəraları Dünya 1-də komiks kitabları kimi nəşr edilmişdir. Bu süjet xətti DC multikainatının əsasını qoymuş və Fleş nəşrlərində davam etdirilərək Dünya 1-in Amerikanın Ədalət Liqası və Dünya 2-nin Amerikanın Ədalət Cəmiyyəti arasında əlaqə yaratmışdır.
Faciə
Sevgilisi Ayris Vestlə evləndikdən sonra Barrinin alter eqosu onun həyat yoldaşına da bəlli olur, belə ki, Barri bu haqqda yuxuda danışmağa başlayır. Buna baxmayaraq, Ayris Barrinin sirrindən xəbərdar olmasını bildirmir və bir müddət sonra Morenonun dəstəyi ilə Barri özü, sirrini Ayrisə açır. Sonradan məlum olur ki, Ayris 30-cu əsrdən göndərilib və övladlığa götürülüb.
1980-ci illərdə Fleşin həyatı dağılmağa başlayır. Ayris Professor Zum (XXV əsrdən olan həmin supercani Ayrisi sevdiyinə görə Allenə qısqanır) tərəfindən qətlə yetirilir, Allen yenidən başqa bir qadınla evlənməyə çalışdıqda isə Zum əməlini təkrarlamaq istəyir. Allen Zumun qarşısını almaq üçün onun boynunu sındıraraq öldürməli olur. Təəssüf ki, Barri öz toy mərasiminə gəlib çata bilmir və onun həyat yoldaşı qəzəblənir.