cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Elmar Hüseynov
Elmar Hüseynov (tam adı: Elmar Sabir oğlu Hüseynov; 17 iyul 1967, Bakı, Azərbaycan SSR, SSRİ — 2 mart 2005, Bakı, Azərbaycan) — azərbaycanlı müstəqil jurnalist, "Qızıl qələm" və Həsən bəy Zərdabi mükafatı laureatı, "Monitor" jurnalının yaradıcısı və baş redaktoru. Hüseynov kəskin araşdırmaları ilə tanınan və hakimiyyəti sərt tənqid edən jurnalist idi.
Kumpir
thumb|right|250px|Kumpir [[Orta Doğu Teknik Universitetində]] Kumpir — Anadolunun bəzi yerlərində "kartof" sözünün qarşılığı olaraq istifadə edilməklə yanaşı, əslində bişmiş kartofun əzilməsi ilə hazırlanan bir yemək növüdür.
Təməl olaraq kartof xüsusi sobada bişirildikdən sonra qabığı yarılır. Çox vaxt daxili miqdarını artırmaq üçün bir başqa kartof da kəsilərək içinin yarısı və ya hamısı buna əlavə olunur. İçərisinə duz və kərə yağı və ya marqarin əlavə olunub qarışdırılaraq əzilir. Klassik olaraq qabığının içərisində servis edilir. Ümumiyyətlə sadə formasının üzərinə müxtəlif məzələr və souslar qoyurlar.
Ən məşhur servisi zamanı kartofa rəndələnmiş kaşar pendiri də qarışdırılır, qaynadılmış sosiska kartofun içərisinə doğranır və üzərinə rus salatı qoyulur. Bunlardan başqa qarğıdalı, zeytun, noxud, göbələk və ya müxtəlif məzələrlə, ya da ağız dadına görə müxtəlif inqrediyentlərlə də hazırlana bilər. Əksər hallarda daha da ləzzətli olması üçün ketçup və mayonez kimi souslarla təqdim edilir.
Elmar Hüseynov
Elmar Hüseynov ailəli idi. Ölümündən sonra həyat yoldaşı və Aslan adlı bir oğlu qalıb. Atası qətlə yetiriləndə Aslan 1 yaş, 4 aylıq idi. 2006-cı ilin sonlarında jurnalistin ailəsi Norveçdən siyasi sığınacaq alaraq, bu ölkəyə mühacirət ediblər.
Həyatı
245px|thumb|left|Hüseynov bir müddət [[Rusiyada Boquçan SES-də ixtisası üzrə çalışıb. ]] Elmar Hüseynov 17 iyul 1967-ci ildə Bakıda anadan olub. 1983-cü ildə Əzizbəyov rayonundakı 234 saylı orta məktəbi bitirib və elə həmin il Azərbaycan İnşaat Mühəndisləri Universitetinə daxil olub. 1985–1987-ci illərdə sovet ordusunda xidmət edib.
O, 1992-ci ildə Azərbaycan İnşaat Mühəndisləri Universitetini mühəndis-hidrotexnik ixtisası üzrə bitirib. Bir müddət ixtisası üzrə Azərbaycanda Xudafərin SES-in tikintisində və Rusiyada nəhəng Boquçan SES-in tikintisində çalışıb.
Elmar Hüseynov 1995-ci ildə Rusiyadan Azərbaycana qayıdıb və burada jurnalist fəaliyyətinə başlayıb. Çox keçmədən "Zerkalo" qəzeti ilə əməkdaşlıq etməyə dəvət olunub.
Elə həmin ildə Elmar Hüseynov "Trend" Analitik İnformasiya Agentliyini və həftəlik "Alver" qəzetini yaradır. O, 1996-cı ildə "Geoiqtisadi araşdırmalar mərkəzi"nin yaradılmasında iştirak edir. Elmar Hüseynov 1996-cı ildə ayda bir dəfə çıxan "Monitor" ictimai-siyasi jurnalını təsis edir. Bu jurnalın materialları kəskin tənqidi və cəsarəti ilə seçilirdi.
1998-ci ilin yazında Bakı şəhər məhkəməsi üç tarixçinin iddiası əsasında Elmar Hüseynovu "Azərbaycan millətini təhqir etməkdə" ittiham edib və "Monitor" jurnalını 16 min manat cərimə edib. Jurnal cəriməni ödəyə bilmədiyindən fəaliyyətini dayandırmalı olub.
1998-ci ilin avqustunda Elmar Hüseynov həftəlik "Bakı bulvarı" qəzetini, 1999-cu ilin noyabrında isə həftəlik "Bakinskie vedomosti" qəzetini təsis edir. "Bakinskie vedomosti" qəzeti hədələr nəticəsində ancaq səkkiz nömrə çap edə bilir.
2000-ci ilin fevralında Hüseynov həftəlik "Monitor weekly" jurnalının baş redaktoru və naşiri olur. Bu jurnalın yalnız on nömrəsi işıq üzü görür. Ciddi təzyiqlərdən sonra jurnalın yayımı dayandırılır. Elmara isə vergidən yayınma faktı ilə bağlı cinayət işi açılır, lakin vergi orqanları vergidən yayınma faktını sübut edə bilmədiyindən işə xitam verilir.
6 sentyabr 2001-ci ildə Bakı Şəhər İcra Hakimiyyətinin başçısı Hacıbala Abutalıbovun "şərəf və ləyaqətinin təhqir olunması və böhtan" iddiası əsasında məhkəmə "Bakı bulvarı" qəzetinin bağlanması barədə qərar qəbul edib. Qəzetin naşiri Elmar Hüseynov isə altı ay müddətinə azadlıqdan məhrum edilib. Amma bir ay sonra beynəlxalq təşkilatların və ictimaiyyətin təzyiqi ilə azadlığa buraxılıb.
Elmar Hüseynov və onun əməkdaşları bir neçə ay işsiz qalıb. 2002-ci ilin aprelindən isə Hüseynov yenidən "Monitor" jurnalını buraxmağa başladı. Jurnal ilkin olaraq aylıq, sonra isə həftəlik formatda nəşr olundu. 2005-ci ilin yazında "Monitor" jurnalı artıq Azərbaycanda ən nüfuzlu nəşrlərindən biri idi.
Şəxsi həyatı
Elmar Hüseynov 2002-ci ildə Rüşanə Hüseynova ilə ailə həyatı qurub. Cütlüyün 29 oktyabr 2003-cü ildə Aslan adlı oğulları dünyaya gəlib. Aslanın adı azərbaycanlı hüquqşünas Aslan İsmayılovun şərəfinə qoyulub. Rüşanə Hüseynova Elmardan sonra ikinci dəfə ailə həyatı qurmayacağını bildirib.
Elmar Hüseynovun ölümündən bir il sonra ailəsi Norveçdən siyasi sığınacaq alaraq, bu ölkəyə mühacirət ediblər. 2023-cü ildə — 17 ildən sonra Rüşanə Hüseynova oğlu, 17 yaşlı Aslanla birlikdə Azərbaycana qayıdıb. Onlar Elmar Hüseynovun məzarını ziyarət etməklə yanaşı, Şuşaya da səfər ediblər.
Qətli
245px|thumb|left|Cinayətdə "[[PSM" markalı tapançadan istifadə olunub. ]] Elmar Hüseynov sifarişli hesab olunacaq qədər planlı bir sui-qəsd nəticəsində qətlə yetirilib. Çoxsaylı ölüm təhdidləri alan 37 yaşlı jurnalist, 2005-ci il martın 2-də, saat 21:00 radələrində, işdən evə qayıdarkən yaşadığı Bakı şəhəri, Nizami rayonu Qara Qarayev küçəsi 39 nömrəli evin üçüncü mərtəbəsində naməlum şəxs tərəfindən yaxın məsafədən odlu silahdan açılmış atəş nəticəsində dünyasını dəyişib.
Hüseynova yeddi güllə atılıb. Ekspertizanın nəticələrinə görə, atılan yeddi güllədən biri havaya atılıb, ikisi bədəninə sürtülərək yan keçib, dörd güllə isə bədəninin müxtəlif nahiyələrinə dəyib. İki güllə Elmarın qarnına, biri ürəyinə, biri isə ağzına vurulub. Ürəyinə dəyən güllə Hüseynovun həyatına son qoyub.
Elmar Hüseynovun atası Sabir Hüseynov və xanımı Rüşanə Hüseynova hadisədən az əvvəl işıqlarının, qətldən sonra isə mobil və şəhər telefonlarının kəsildiyini bildiriblər.
Dəfni
225px|thumb|right|Elmar Hüseynovun qəbirüstü abidəsinə həkk olunmuş "[[Monitor jurnalı|Monitor" jurnalı. ]]
Martın 4-də Elmar Hüseynovun dəfn mərasimi baş tutub. Dəfndən öncə Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının böyük zalında jurnalistlə vida mərasimi keçirilib. Elmar Hüseynovun Azərbaycanın dövlət bayrağına bürünmüş tabutu saat 12:00-dən başlayaraq ziyarət olunmağa başladı. Jurnalistlə vida mərasimə minlərlə adam gəlib. Onların arasında Azərbaycan və xarici kütləvi informasiya vasitələri, ictimai-siyasi, hüquq-müdafiə təşkilatları, xarici ölkələrin Azərbaycandakı səfirliklərinin nümayəndələri və hökuməti təmsil edən şəxslər də var idi.
Saat 15:00-da ziyarət sona çatıb və çıxışlar başlanıb. Mətbuat Şurasının sədri Əflatun Amaşov, "Monitor" jurnalının əməkdaşı Eynulla Fətullayev, ABŞ-nin Azərbaycandakı səfiri Rino Harniş və Azərbaycan Xalq Cəbhəsi Partiyasının sədri Əli Kərimli çıxış edənlər arasında olublar.
Bakı Şəhər İcra Hakimiyyəti təşkilatçılara qəbiristanlığa avtobuslarla getməyi təklif etsə də, mərasimdə iştirak edənlər bundan imtina ediblər. İnsanlar jurnalistin tabutunu Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasından qəbiristanlığa qədər çiyinlərində, piyada aparıblar. Elmar Hüseynov İkinci Fəxri Xiyabanda dəfn olunub.
Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin göstərişinə əsasən, dəfnin keçirilməsi üzrə bütün xərcləri Bakı Şəhər İcra Hakimiyyəti öz üzərinə götürüb.
Qatilinin tapılması
Qəsdən adam öldürmə faktına görə, Azərbaycan Respublikası Cinayət Məcəlləsinin 120.2.4 (xüsusi amansızlıqla qəsdən adam öldürmə) və 228-ci (qanunsuz olaraq odlu silah saxlama, daşıma və gəzdirmə) maddələri ilə cinayət işi başlanmış, Baş Prokurorluğun, Daxili İşlər və Milli Təhlükəsizlik nazirliklərinin təcrübəli əməkdaşlarından ibarət birgə istintaq-əməliyyat qrupu yaradılmışdır.
2005-ci il mayın 4-də Baş Prokurorluq, Daxili İşlər Nazirliyi və Milli Təhlükəsizlik Nazirliyi birgə bəyanat yayaraq, ictimaiyyətə məlumat verib ki, Elmar Hüseynovun qətlində Gürcüstan vətəndaşı olan Tahir Xubanovun iştirakı müəyyənləşib. Bəyanatda o da bildirilib ki, Tahir Xubanov hadisədən dərhal sonra Azərbaycanı tərk edib və bu səbəbdən onun barəsində beynəlxalq axtarış elan olunub. Həmçinin qeyd olunub ki, istintaq araşdırmaları ABŞ-nin Federal Təhqiqat Bürosu və Türkiyənin Mərkəzi Təhlükəsizlik İdarəsilə birgə əməkdaşlıq çərçivəsində aparılıb.
2005-ci il mayın 20-də istintaq qətldə şübhəli bilinən daha bir şəxsin adını açıqlayıb — yenə Gürcüstan vətəndaşı olan Teymuraz Əliyev.
2005-ci ilin may ayında Rəsmi Bakı Gürcüstan hakimiyyətinə müraciət edərək şübhəli bilinənlərin verilməsini tələb edib. Lakin 28 iyul 2005-ci ildə Gürcüstan Baş Prokurorluğu Tahir Xubanov və Teymuraz Əliyevi Azərbaycana təhvil verməkdən imtina edib. Tbilisi Bakıdan cinayət işinin materiallarını istəyib və təqsirləri təsdiqini taparsa, şübhəli şəxslərin saxlanılacağını və Gürcüstanda məhkəməyə çıxarılacağını bildirib. Rəsmi Bakı buna cavab verməyib.
26 iyul 2005-ci ildə Bakının Nizami rayon Məhkəməsi Tahir Xubanov və Teymuraz Əliyev üçün mobil telefon və nömrə almaqda təqsirli bilinən Turqay Bayramovu 2 il yarım müddətinə azadlıqdan məhrumetmə cəzasına məhkum edib. Bayramov cəzasını çəkdikdən sonra azadlığa çıxıb.
25 iyul 2006-cı ildə cinayətkar qrupa başçılıq etmiş Azərbaycan Daxili İşlər Nazirliyinin Cinayət-Axtarış İdarəsinin keçmiş əməkdaşı Hacı Məmmədov Ağır Cinayətlərə dair işlər üzrə Məhkəmədə Elmar Hüseynovu onun dəstəsinin öldürdüyünü bildirib. O, jurnalist Elmar Hüseynovu keçmiş İqtisadi İnkişaf Naziri Fərhad Əliyevin sifarişi ilə öldürdüyünü demişdir. Lakin Hacı Məmmədovun dedikləri istintaqda təsdiqini tapmayıb.
13 aprel 2017-ci ildə Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsi Elmar Hüseynovun qətli ilə bağlı istintaqa dair hökmündə, 4 əsas məqamı vurğulayaraq, Azərbaycanı jurnalistin yaşamaq hüququnu pozmaqda təqsirli sayıb. Qərara əsasən, Azərbaycan hökuməti mənəvi zərərə görə 20 min, hüquqi məsrəflərinə görə isə 10 min avro cərimələnib.
Elmar Hüseynovun qətlindən on səkkiz ildən də çox vaxt keçməsinə baxmayaraq, hökumət bu qətli adekvat şəkildə araşdırmayıb və qətlə görə heç kim məsuliyyətə cəlb olunmayıb.
Xatirəsi
29 mart 2005-ci ildə Elmar Hüseynov adına Fond yaradılıb. Təsisçiləri jurnalist təşkilatları olan fondun prezidenti Elmar Hüseynovun həyat yoldaşı Rüşanə Hüseynova seçilib.
2007-ci ilin oktyabrında ABŞ-nin Azərbaycan səfirliyi və "Elmar Hüseynov Fondu" jurnalistlər üçün "Elmar Hüseynov Mükafatı" təsis edib. Mükafat Fondunu ABŞ Dövlət Departamenti maliyyələşdirib.
2011-ci ildə azərbaycanlı jurnalist Azər Qaraçənli Elmar Hüseynova həsr etdiyi — "Elmar Hüseynov" adlı elektron kitabını təqdim edib.
2013-cü ildə "Art for Democracy" hüquq-müdafiə təşkilatı Elmar Hüseynovun xatirəsini əbədiləşdirmək məqsədilə ona mahnı həsr edib. "Tengri" rok qrupunun ifasında səslənən mahnı "Yad" adlanır.
2015-ci ildə azərbaycanlı rəssam və illüstrator Gündüz Ağayev "Təsəvvür et" adlı layihəsini təqdim edib. Bu layihədə o, uşaqların müxtəlif səbəblərdən yaşamalı olduqları faciəli və dəhşətli hadisələrə sülh və sevgi ilə dolu olan öz versiyasını təqdim edib. Layihədə Elmar Hüseynovla oğlu Aslana həsr olunan illüstrasiya da yer alıb.
2016-cı ildə Avropadan yayımlanan "Azərbaycan saatı" proqramı Elmar Hüseynov haqqında "Убийство слова" adlı sənədli film çəkib. Film jurnalistin qətlinin 11 illiyinə həsr olunub.
2018-ci ilin martında, Elmar Hüseynovun ölümünün 13-cü ildönümündə "Monitor" jurnalının xüsusi buraxılışının təqdimatı keçirilib. Jurnalda ictimai və siyasi xadimlərin jurnalistə həsr etdikləri məqalələr, onun haqqında xatirələr, həmçinin Elmar Hüseynovun Azərbaycan dilinə tərcümə olunmuş məqaləsi yer alıb.
Qeydlər
<references group=Qeyd />
İqtisadiyyat və Humanitar Kolleci (BDU)
Bakı Dövlət Universitetinin nəzdində İqtisadiyyat və Humanitar Kolleci (Əvvəlki adı:Bakı Dövlət İqtisadiyyat və Humanitar Kolleci) — Azərbaycan Respublikası Təhsil Nazirliyinin tabeliyində olan orta-ixtisas təhsili müəssisəsi
Tarixi
26 avqust 2002-ci ildə Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin Qərarına əsasən Bakı Plan-Uçot Texnikumunun bazasında Bakı Dövlət İqtisadiyyat və Humanitar Kolleci yaradılmışdır.
11 iyul 2020-ci ildə Bakı Dövlət İqtisadiyyat və Humanitar Kolleci Bakı Dövlət Universitetinin nəzdində publik hüquqi şəxs statusuna malik olan İqtisadiyyat və Humanitar Kollecə çevrilmə yolu ilə yenidən təşkil edildi.
İxtisaslar
Kollecdə aşağıdakı ixtisaslar üzrə mütəxəssislər hazırlanır:
* Məktəbəqədər təlim və tərbiyə;
* Kitabxana-informasiya təminatı;
* Arxiv işi və kargüzarlığ;
* Mühasibat uçotu;
* Bank işi;
* Ətraf mühitin qorunması və təbii ehtiyatlardan səmərəli istifadə;
Senecio icoglossoides
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Fatma Nəslişah Sultan
Fatma Nəslişah Sultan — son Osmanlı padşahı VI Mehmed Vahidəddin və son xəlifə II Əbdülməcidin nəvəsi. Osmanlı Xanədan dəftərinə adı yazılan son Osmanlıdır. Misir kral naibi Məhəmməd Əbdül Moneimin xanımıdır. Onunla eyni illərdə yaşayan və Əbdülqadir Əfəndinin qızı olan Nəslişah Sultanla qarışdırılmaması üçün Böyük Nəslişah Sultan olaraq anılır.
Həyatı
4 fevral 1921-ci ildə anası Sabiha Sultanın Nişandaşındakı köşkündə dünyaya gəlmişdir. Atası son Osmanlı xəlifəsi Əbdülməcid Əfəndinin oğlu Ömər Fərrux Əfəndi, anası son Osmanlı sultanı VI Mehmed Vahidəddinin qızı Sabiha Sultandır. Dünyaya gəlişi 121 top atəşi və sultanın onun adına kəsdirdiyi sikkələrlə qeyd edildi. Daha sonra Xanzadə və Nəcla adlı iki bacısı dünyaya gəldi. Osmanlı ailəsinin sürgünə gedişinə qədər Dolmabağça sarayında yaşadılar.
3 yaşında ikən 3 mart 1924 tarixli qanunla sürgünə göndərilənlər arasında yer aldı. Ailəsi sürgünün ilk illərini Fransanın Nitsa şəhərində keçirdi. Burada ilk təhsilini aldı. Bundan başqa bacıları və Naciyə Sultanın övladları Mahpeykər xanım, Türkan xanım və Sultanzadə Əli bəylə birlikdə ögey ataları Mehmed Kamil bəy (Ənvər Paşanın qardaşı) tərəfindən Osmanlı türkcəsini öyrəndilər. Daha sonra ailəsiylə birlikdə Misirə getdi. Fransızca, almanca, ingiliscə və ərəbcə öyrəndi. 1940-cı ilin sentyabrında Misirin son hidivi Abbas Hilmi Paşanın oğlu Şahzadə Məhəmməd Əbdül Moneimlə evləndi. Bu nigahdan Şahzadə Abbas Hİlmi və İqbal Sultan adlı 2 övladı dünyaya gəldi.
Misirdəki 1952 tarixli çevrilişdən sonra əri "kral naibi" və Nəslişah Sultan Misirin "first lady"si oldu. Krallığın ləğvinə qədər bu vəzifədə qaldı. Ancaq cumhuriyyətin elanından sonra əri ilə birlikdə bəzi çevriliş cəhdlərinə adı qarışdı və aylarla davam edən məhkəmə prosesinin ardından Misirdən çıxmalarına icazə verildi. İkinci dəfə sürgün olunan Nəslişah Sultan əri ilə birlikdə Fransaya getdi və 1963-cü ilədək burada yaşadı.
1952-ci ildə Türkiyədə Osmanlı ailəsinə mənsub qadınların ölkəyə qayıtması barədə verilən qanundan sonra tez-tez vətənə gələn Nəslişah Sultan 1963-cü ildən Türkiyədə yaşamağa başladı. Yenidən türk vətəndaşlığına keçən Nəslişah Sultan "Osmanoğlu" soyadını aldı. Əri Məhəmməd Əbdül Moneim 2 dekabr 1980-ci ildə vəfat etdi və Misir hökumətinin icazəsiylə Qahirədə dəfn olundu.
Nəslişah Sultan isə 2 aprel 2012-ci ildə 91 yaşında vəfat etdi. Cənazəsi anası və qardaşının yanında Aşiyan məzarlığına dəfn olundu.
Kolik
Kolik ( (νόσος) — "bağırsaq sancıları/ağrıları", ) — bir-birinin ardınca sancı şəkilli kəskin ağrılar. Qarın boşluğu üzvlərinə müvafiq öd kisəsi daş(lar)ının öd axacaqlarını tutması nəticəsində meydana çıxan qaraciyər və pankreas, böyrək daş(lar)ının sidik axarlarını tutması nəticəsində meydana çıxan böyrək, bağırsaq keçməzliyi nəticəsində meydana çıxan bağırsaq sancıları ya kolikləri mövcuddur.
Veqa (buxarlı bark, 1873)
Veqa yelkənli buxarlı bark, balina ovlayan gəmi. Bu gəmidə Adolf Erik Nordenşyold başında olan, İsveçin arktika ekspedisiyası   1878-1879 illərdə ilk dəfə Avropa və Asiyanın şimal sahilləri boyunca şimal-şərq yollu ilə  Atlantik okeandan Sakit okeana keçdi. Avropanı dolanıb İsveçə qayıtdılar (bir qışlaqla)
Bark Norveç gəmi sahibi Pedersen sifarişi ilə Almaniyanın Bremerhaven şəhərində hazırlanıb və balina ovlayan gəmi kimi planlaşdırılmışdı. İlkin adı Yan Mayen idi. Gəmi böyük möhkəmliyə fərqlənirdi və Arktika şəraiti üçün xüsusi olaraq nəzərdə tutulmuşdu.
1878-ci ildə Nordenşyoldun hazırlaşdığı ekspedisiyası üçün alınmışdı və kral hərbi dəniz tərsanəsində avadanlığlarının təzələnməsinə məruz qalmışdı. Yenidən qurulmasından sonra gəminin heyəti 21 nəfərə qədər azaldılmışdı, gəmini İsveç Hərbi Dəniz Qüvvələrinin leytenantı L.A.Palander idarə edirdi.
Ekspedisiya zamanı gəmi heç bir xəsarət görmədi. Ekspidisiya bitəndən sonra balina ovlayan gəmi zavoduna satıldı və Qrenlandiya üçün 1903-cü ildə ,Melvill körfəzində batmayana qədər,fəaliyyət göstərirdi. thumbnail|center|Batdığı yer
24 aprel, 1930 ildə Stokholmda Kral təbii tarix muzeyi yanında abidə ucaldılmışdır.
Senecio calianus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Geymer
Geymer və ya oyunçu — müntəzəm olaraq kompüter oyunları oynayan şəxs. Geymerlər və onların sevdikləri oyun proqramları kompüterlərin aparat təminatının imkanlarının genişlənməsində başqa istifadəçilərin tələblərindən daha çox təsirli olur.
Dürriyə
Dürriyə — Azərbaycan Respublikasının Astara rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Astara rayonunun Pəlikəş inzibati ərazi vahidində kənd. Dağətəyi ərazidədir.
Etimologiyası
Toponim talışca "Dıriyə" kimi tələffüz olunur. Tədqiqatçıların fikrincə, bu oykonim Talış dilindəki dü/dı (iki) və riyə (yol, cığır) sözlərindən ibarət olub, "iki yol ayrıcında salınmış kənd" mənasındadır.
Polad Bəylərov
Polad Bəylərov — Qarabağ müharibəsi şəhidi.
Polad Bəylərov 1970-ci ildə Laçın rayonun Alxaslı kəndində anadan olub. Alxaslı kənd orta məktəbini bitirib. Sovet ordusu sıralarında xidmətini başa vurub vətənə dönəndə artıq Qarabağ müharibəsi başlamışdı və Polad könüllü olaraq Milli Ordu sıralarına qatılaraq düşmənə qarşı igidliklə vuruşub.
Çubakka
Chewbacca, "Chewbacca" Ulduz müharibələri filmində xəyali obrazdır. O, Wookieedir, Kashyyyk planetindən hündür, tüklü və ağıllı növdür. Chewbacca, Han Solo'nun sadiq dostudur və Solo nin uzay gəmisində, Minilliyin Falconda, birgə pilot olaraq xidmət edir. Əfsanənin əsas filmlərində, Chewbacca, rolu III-dən VII epizodlarda Peter Mayhew tərəfindən ifa olunub. ''VII epizoddan etibarən [./https://en.wikipedia.org/wiki/Joonas_Suotamo Joonas Suotamo] tərəfindən ifa olunub. Suotamo [./https://en.wikipedia.org/wiki/Star_Wars:_The_Last_Jedi Star Wars: The Last Jedi], [./https://en.wikipedia.org/wiki/Solo:_A_Star_Wars_Story Solo: A Star Wars Story] və [./https://en.wikipedia.org/wiki/Star_Wars:_The_Rise_of_Skywalker Star Wars: The Rise of Skywalker] filmlərində də həmin rolu canlandırıb. Obraz həmçinin televiziya,kitab, komiks və video oyunlarda da yer alır.''
Polad Bəylərov
1992-ci ilin iyul ayının 31-də Laçın uğrunda gedən döyüşdə şəhid olub. 1993-cü ildən Laçın rayon Alxası kənd orta məktəbi Polad Bəylərovun adını daşıyır.
Bakıda Şəhidlər Xiyabanında dəfn olunub.
Cülyen Lametri
Cülyen Ofre de Lametri — fransız teoloq-alim.
Həyatı
O, əvvəlcə Parisdə, sonra isə Leydendə tibb təhsili almışdır. Lametri ləqəbi ilə yaşadığı məlum olduqdan sonra onu Hollandiyadan da çıxarırlar. II Fridrixin dəvəti ilə o, Berlinə gəlir və Berlin Universitetində elmi fəaliyyətini davam etdirir. Lametri sensualizmi Dekartın insan davranışının maşınabənzər olması ideyası ilə birləşdirir. O hesab edirdi ki, Dekartın iki substansiya ilə bağlı ideyası ilahiyyatşıları aldatmaq üçün işlənilmiş “stilistik hiylədir”. Lametri materialist olaraq göstərirdi ki, ruh və bədən ayrılmazdır. O, bir həkim kimi müəyyənləşdirmişdi ki, güclü qızdırma nəticəsində qan dövranı onun ruhi vəziyyətinə və fikri fəaliyyətinə təsir göstərir. Lametriyə görə, ruh mövcuddur, lakin o, bədəndən ayrılmazdır. İnsanın fəallığının mənbəyi tələbatlardır. O, ilk dəfə tələbat anlayışını irəli sürür, psixoloji və bioloji tələbatları ayırır.O. eyni zamanda ilk dəfə olaraq diqqət problemini tədqiq edir, onun ayrıca psixi proses olduğunu göstərir. O, həm də qeyd edir ki, diqqət digər idraf proseslərini yaxşılaşdırır.
Tofiq İbrahimov
Tofiq İbrahimov (tam adı: Tofiq Hüseyn oğlu İbrahimov; ) — Ağdaş Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı.
Həyatı
Tofiq İbrahimov 1954-cü il yanvarın 1-də Azərbaycan Respublikasının Qəbələ şəhərində anadan olmuşdur. 1970-ci ildə Qəbələ şəhər 1 saylı orta məktəbini, 1975-ci ildə Azərbaycan Dövlət Universitetini (Bakı Dövlət Universitetini), sonra ikinci təhsil kimi Təfəkkür Universitetinin hüquq fakultəsini bitirmişdir.
Ailəlidir, üç övladı var.
Siyasi fəalliyəti
Tofiq İbrahimov 2004-cü ilin mart ayının 26-da Azərbaycan Prezidentinin sərəncamı Qəbələ Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı təyin edilmişdir. O, Azərbaycan Prezidentinin 4 mart 2010-cu il tarixli sərəncamı ilə vəzifəsindən azad edilmişdir.
4 mart 2010-cu ildən 14 aprel 2012-ci ilə kimi Lənkəran Şəhər İcra Hakimiyyətinin başçısı vəzifəsində çalışıb.
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 14 aprel 2012-ci il tarixli Sərəncamı ilə Ağdaş Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı təyin olunmuşdur.
Yeni Azərbaycan Partiyasının üzvüdür.
Qocamtıl qaytarma
Qocamtıl qaytarma — Hündürlüyü 50 sm-ə qədər, gövdəsi düz qalxan, yarıdan yuxarısı budaqlanan yumşaq boztükcüklü olan çoxillik ot bitkisidir. Kökümsovu yalançı zoğların qonur rəngli qalıqları ilə örtülmüşdür.
Yarpaq
Kökətrafı və aşağı yarpaqları uzun saplaq üzərindədir, barmaqvari bölünmüşdür, 5-7 ədəd yarpaqcıqlıdır; yuxarı yarpaqları qısa saplaq üzərindədir, 3-5 ədəd yarpaqcıqlıdır; yarpaqcıqlar uzunsov-əksinəyumurtaşəkillidir, qaidə hissəsinə doğru uzun pazvaridir, üst tərəfdən seyrək basıq tüklü, alt tərəfdən boz sıx keçə-tükləri vardır.
Meyvə
Meyvələri uzununa qırışlıdır, kiçikdir; sütuncuğun uzunluğu meyvənin uzunluğu qədərdir.
Çiçəkləməsi
İyun
Meyvə verməsi
İyun-Avqust.
Azərbaycanda yayılması
BQ (Quba), Kür düz., KQ şimal, Nax. dağ., Lənk. dağ. Orta dağ qurşağına qədər.
Yaşayış mühiti
Quru otlu yamaclarda,kolluqlarda, meşənin kənarlarında rast gəlinir.
Qaram masala
thumb|right|250px|Qaram masala right|thumb|Qaram masala tərkibi (saat istiqamətində): Qara istiot dənəsi, [[cövüz|meys,cövüz qabığı, darçın, mixək, qəhvəyi hil, cinnamon, mixək, cövüz, yaşıl hil]] Qaram masala (गरम मसालाdən, garam ("isti") və masala (ədviyyələr qarışığı)) — Şimali Hindistan və digər Cənubi Asiya mətbəxlərində yayılmış olan döyülmüş (üyüdülmüş) ədviyyat qarışığı.
Kolokas (Əbyəlil)
Kolokas kəndi - Rusiyanın Başqırdıstan Respublikası Əbyəlil rayonu Askarovo kənd sovetliyinə daxil olan kənd.
Əhali
2002-ci il ümumrusiya siyahıya alınmasına görə Başqırdıstan Respublikası Kolokas kəndinin milli tərkibi: başqırdlar 97 %.
Coğrafi yerləşməsi
Məsafələr:
Adı
Kəndin adı onunyaxınlığından keçən çayla bağlıdır.
Çabua Amirecibi
Həyatı
Amirecibinin ən məşhur romanlarından biri "Data Tutaxşia"ya film də çəkilib.
Əsər inqilabaqədərki Gürcüstan cəmiyyətindən bəhs edir. İki qardaşın mürəkkəb münasibətləri, həqiqət axtarışları, taleləri haqdadır.
Zadəgan nəslindən olan, düşündüyünü deməkdən çəkinməyən Amirecibi sovet dövründə təqib edilib.
Silahlı üsyan təşkilatçılığında suçlanıb.
İki dəfə vətən xaini elan edilib, güllələnmə cəzası alıb, 3 ay ölüm kamerasında yatıb.
Ona kəsilmiş həbs cəzası hökmlərini toplayanda 83 il edir.
Əsərlərinə senzorlar daim problem yaradıb.
70-ci illərin ortalarında "Data Tutaxşia"nı çapa təqdim edəndə də belə demişdi: "İnanmıram ki çap edəsiniz, amma 15 ildən sonra bu əsər klassika olacaq".
Amma əsər işıq üzü görür və dərhal bestsellerə çevrilir.
Amirecibi öz ideallarına xəyanət etməyib.
Senecio ilicifolius
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Döyüş əməliyyatları
250px|thumb|right|Xəndək müdafiəsi, 1915-ci il Birinci Dünya müharibəsi. Döyüş əməliyyatı — Silahlı Qüvvələrin bölmələrinin (qüvvələri), birləşmələrinin və birliklərinin, ayrı-ayrı döyüş silahları, xüsusi təyinatlı qüvvələr və hərbi hissələr tərəfindən döyüş tapşırıqlarını yerinə yetirmək üçün qüvvə və vasitələrin mütəşəkkil istifadəsi, yəni əməliyyat, taktiki və operativ səviyyədə müharibə aparılmasıdır.
Hərbi əməliyyatların növləri - hava hücumundan müdafiə (hava hücumundan müdafiə), hərbi hava qüvvələri (hərbi hava qüvvələri), donanma (donanma), quru qoşunların (qüvvələrin) hərbi əməliyyatları və s. aid edilir.
Tərkibi
Əsas növləri:
Kömək edən qüvvələr:
Həm də ərazi və ilin fəsillərinə görə fərqlənirlər (bölünür):
Özünə məxsus xüsusiyyətləri
Müasir zamanda döyüş əməliyyatları aşağıdakı xüsusiyyətlərlə xarakterizə olunur:
Silah və hərbi texnikanın döyüş xüsusiyyətləri döyüş əməliyyatlarının təşkilinin keyfiyyətini və effektivliyini müəyyənləşdirir.
Kontinental blokada
300px|thumb|Avropa 1811 ci il: {{legend|#6B6BE6|[[I Fransa İmperiyası}}{{legend|#8695E1|Asılı ölkələr}}{{legend|#A9A9D8|Qitə təcridində iştirak edən ölkələr.}}]] Kontinental blokada — 1806 − 1814 cü illərdə fransız imperatoru Napoleonun öz rəqiblərinə qarşı (1801-1814 cü illər ingilis-fransız müharibəsi) apardığı iqtisadi və siyasi təcrid siyasəti. Əvvəl 8 fevral 1807-ci ildə Prussişe Eylau döyüşü və sonra 14 iyun 1807-ci ildə Friedland döyüşünün ardınca 7 iyulda Fransa Russiya və Prussiya arasında Tilsit sülhü bağlanılır. Tilsit sülhü — Fransa ilə Rusiya arasında sülh müqaviləsi sayılır. 1807-ci ilin iyununda Fridland yaxınlığında fransızlarla döyüşdə rus qoşunları məğlub olur. İyul ayında isə Tilsitdə Rusiya ilə Fransa arasında sülh müqaviləsi imzalanır. Müqaviləyə əsasən, Rusiya Napoleon Bonapart tərəfindən Avropada həyata keçirilmiş dəyişiklikləri tanımağa və İngiltərəyə qarşı kontinental blokadaya qoşulmağa məcbur oldu. Bu sülh Prussiya üçün bir fəlakət idi. Prussiya Elbadan qərbdəki ərazilərindən yeni yaradılmış Vütenberq krallığının xeyrinə məhrum olmuş olur. Polşa əyaləti isə Varşava Böyük hersoqluğuna çevrilir. Beləliklə Prussiya ərazisinin yarısını itirmiş olur eyni zamanda daha yüksək təzminat ödəməklə yanaşı kiçik ordu saxlamaqla kifayətlənməli olur.
1809-cu ildə Fransaya döndükdən bir qədər sonra Avstriya ordusu Avstriya-Teşen hersoqu Karlın başçılığı ilə Bavariya üzərinə hücuma keçir. 21 may 1809-cu ildə Napoleon qüvvələri Vyananın cənub-şərqinə toplayır. Aspern-Esslinq döyüşündə avstriyalılar fransızların qarşısını kəsirlər. Bu döyüş Napoleonun ilk məğlubiyyəti kimi tarixə düşür. Vaqram döyüşündə isə fransızlar məğlubiyyətin əvəzini çıxmış olurlar. Şönbrunn sülhünə görə Avstriya Dalmasiya, Mərkəzi Xorvatiya və Küstenlandı itirmiş, ordusunun sayını 150 min nəfərə endirməya, "Kontinental blokada siyasəti"nə qoşulmağa məcbur edilmiş və Fransanın müttəfiqinə çevrilmiş olur.
Liberal demokratiya
Liberal demokratiya, cəmiyyət tərəfindən qəbul görən hər cür siyasi görüşün bir dam altında uzlaşaraq ümumi mənada xalqın mənfəətləri üçün lazım olan hər cür istiqamətdə gedə bilən bir rəhbərlik siyasəti modelidir.
Bu gün dünyada suveren olan və bir ideal olaraq ucaldılan demokratiyanın başına "liberal" ön adının əlavə olunması ilə yaranan "liberal demokratiya" ayrı bir başlıq altında araşdırılmağı haqq etməkdədir.
Liberal demokratiyanın bütün dünyada görülən ortaq tətbiqlərinə görə, təməl xüsusiyyətləri belə sıralana bilər:
İndiki vaxtda ən inkişaf etmiş Liberal Demokrat quruluş Avropa Birliyidır.
Rizvan Paşayev
Paşayev Rizvan Teymur oğlu — fizika-riyaziyyat elmləri doktoru, professor.
Həyatı
Rizvan Paşayev 25 dekabr 1949-cu ildə Qubadlı rayonunun Tatar kəndində anadan olmuşdur. Orta məktəbi Zəngilan rayonunda bitirmiş, 1968-1974-cü illərdə BDU-nun mexanika-riyaziyyat fakültəsində oxumuşdur. Təhsilini başa vurduqdan sonra Tətbiqi riyaziyyat və kibernetika fakültəsində işləməyə başlamışdır. Əvvəlcə hesablama maşınları laboratoriyasının müdiri, sonra isə müəllim, baş müəllim, dosent, professor vəzifələrində çalışmışdır.
1981-ci ildə namizədlik dissertasiyasını müdafiə edərək fizika-riyaziyyat elmləri namizədi adını almışdır. 1989-2000-ci illərdə Tətbiqi riyaziyyat və kibernetika fakültəsinin dekanı seçilmişdir.
1998-ci ildə Rusiyanın Novosibirsk Dövlət Universitetində doktorluq dissertasiyasını müdafiə edərək fizika-riyaziyyat elmləri doktoru alimlik dərəcəsi almışdır.
R.Paşayevin xidmətləri yüksək qiymətləndirilmişdir. O, dəfələrlə Təhsil Nazirliyinin və BDU-nun Fəxri Fərmanları ilə təltif olunmuş, 2000-ci ildə ölkə Prezidentinin fərmanı ilə "Tərəqqi" medalına layiq görülmüşdür.
2002-ci ildə yeni yaradılmış "İqtisadi informatika" kafedrasına müdir, 2005-ci ildə isə yenidən Tətbiqi riyaziyyat və kibernetika fakültəsinə dekan seçilmişdir.
80-dən çox elmi əsərin müəllifidir, bunlardan 6-sı dərs vəsaitidir. Onun rəhbərliyi ilə 5 nəfər fizika-riyaziyyat elmləri namizədi alimlik dərəcəsi adını almışdır.
Fizika-riyaziyyat elmləri doktoru, professor Rizvan Paşayev 58 yaşında vəfat etmişdir.
Azərbaycan Sahibkarlar Konfederasiyası
Haqqında
ASK Azərbaycan Respublikasında İşəgötürənlərin ictimai birliyi olub, mülkiyyət və təşkilati-hüquqi formasından asılı olmayaraq (dövlət büdcəsindən maliyyələşən təşkilatlar istisna olmaqla), sahibkarlıq fəaliyyəti ilə məşğul olan hüquqi və fiziki şəxslərin könüllülük əsasında faəliyyətini əlaqələndirən, onların hüquqi və iqtisadi mənafelərini müdafiə edən, özünüidarəedən, ictimai-faydalı məqsədləri daşıyan, öz fəaliyyətinin əsas məqsədi kimi gəlir əldə etməyi nəzərdə tutmayan qeyri-kommersiya, qeyri-hökumət təşkilatıdır.
ASK Azərbaycanda sosial-iqtisadi siyasətin müəyyənləşdirilməsi və əmək münasibətlərinin tənzimlənməsi üçün 26 may 2008-ci il tarixdə üçtərəfli qaydada Nazirlər Kabineti, Həmkarlar İttifaqları və ASK arasında imzalanmış Baş Kollektiv Sazişdə işəgötürənlərin təmsilçisi kimi sosial tərəfdaş olaraq öz üzərinə düşən vəzifələri layiqincə yerinə yetirir.
Konfederasiyanın Azərbaycanın 5 rayonunda bütün respublikanı əhatə edən regional nümayəndəliyi fəaliyyət göstərir.
Fəaliyyəti
Konfederasiya öz Nizamnamə məqsədlərinə uyğun olaraq aşağıdakı vəzifələri həyata keçirir:
Bakı Sənaye-Pedaqoji Kolleci
Bakı Sənaye-Pedaqoji Kolleci (əvvəlki adı: Bakı Sənaye-Pedaqoji Texnikumu) — Azərbaycan Respublikası Təhsil Nazirliyinin tabeliyində olan orta-ixtisas təhsili müəssisəsi Hal-hazırda Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Kollecinə qoşu
Tarixi
Əvvəlki adı Bakı Sənaye-Pedaqoji Texnikumu olmuş və 16 iyun 2010-cu ildən Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin Qərarına əsasən hazırkı ad ilə adlandırılmışdır.
Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 3 fevral 2016-cı il tarixli, 30 nömrəli Qərarına əsasən Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Kollecinə qoşulmuşdur.
İxtisaslar
Kollecdə aşağıdakı ixtisaslar üzrə mütəxəssislər hazırlanır:
İstinadlar
sayt : http://bakspk.az/
Trend İnformasiya Agentliyi
Trend İnformasiya Agentliyi — 1995-ci ildə Elmar Hüseynov tərəfindən təsis olunmuş müstəqil informasiya agentliyidir. Xəzər regionunun, Cənubi Qafqazın və Mərkəzi Asiyanın xəbərlərini işıqlandırır. "Trend"in baş ofisi Azərbaycanın paytaxtı Bakıda yerləşir.
Xristian Volf
Xristian Volf — 18-ci əsrdə yaşamış alman filosof və psixoloq idi.
Trend İnformasiya Agentliyi
Trend İA-nın tərkibində Azərbaycan, rus , ingilis , fars və türk dillərində xidmətlər faəliyyət göstərir. Beləliklə də, xəbərlər xidməti praktiki olaraq bütün dünya auditoriyasını əhatə edir. Xidmətlər regiondan, xüsusilə də Azərbaycan, İran, Qazaxıstan, Türkmənistan, Özbəkistan, Qırğızıstan, Tacikistandan xəbərlərin verilməsinə diqqət ayırır.
Xristian Volf
Fəaliyyəti
XVIII əsrdə psixologiya elmində o, xüsusilə seçilirdi. İlahiyyat, riyaziyyat və fəlsəfə öyrənən Volf 1703-cü ildə Leypsiq Universitetində müəllimlik edir, 1706-cı ildə riyaziyyat kafedrasının professoru vəzifəsini tutur. Volfun ən böyük xidmətlərindən biri latın terminlərini alman psixoloji terminləri elə əvəz etməsindədir. Avropada psixologiya termininin yayılması da onun adı ilə bağlıdır. Volf həm də "qabiliyyətlərin psixologiyası" nəzəriyyəsinin müəllifidir. Bu nəzəriyyəinin əhəmiyyəti ondadır ki, insanın müxtəlif psixi keyfiyyətlərinin elmi əsasları verilir. Qabiliyyətlətin psixologiyasının mühüm müddəalarından biri də idrak prossesinə rasionalist yanaşma ilə başlıdır. Volfa görə, ruhun inkişafı ğrylərin əksolunma surəti ilə bağlıdır. Dumanli olan hissi idrak, ayıdn və dəqiq olanlar əqli idrak səviyyəsində qavranılır. Lakin bu təsəvvürlər statik deyil, hər bir təsəvvür insanın istəkləri ilə müşayət olunur. Əgər obyektin təsviri razılıq hissi ilə bağlıdırsa, ruh onu saxlamağa çalışır. Narazılıq hissi isə əksinə.
Volf psixi hadisələrin müxtəlif təsnifatını verir, qruplara ayırır. Qabiliyyətlərlə bağlı təlimlər də bütün psixi proseslərin obyektiv şərhinin verilməsinə cəhd göstərilmişdir. O, hesab edirdi ki, beyində gedən proseslər əzələ hərəkətini yaradır və buna müvafiq olaraq arzu və iradi impulslar meydana çıxır. Beləliklə, bir tərəfdə fiziki hadisələr zəncirvari düzülür, digər tərəfdə isə psixi olanlar. Bu sıralar bir-biri ilə qarşılıqlı şəkildə bağlıdır. Əvəllər isə fiziki və psixi olanlar paralel şəkildə, bir-birində ayrılıqda təqdim olunurdu.
Trend İnformasiya Agentliyi
Regionun əsas siyasi və iqtisadi, sosial əhəmiyyətli, təcili xəbərləri portalda açıq şəkildə yerləşdirilir. Regionda biznes üçün və biznes haqqında xəbərlər, iqtisadi təhlillər, neft və qaz xəbərləri, müxtəlif sektorların monitorinqi təqdim olunur.
Nailiyyətlər
Trend İnformasiya Agentliyi "Made in Azerbaijan" brendinin fəal işıqlandırılmasına görə Azərbaycan İqtisadiyyat Nazirliyinin mükafatına layiq görülüb.
Azərbaycan Banklar Assosiasiyası 2017-ci ildə "Trend" agentliyini əsas media tərəfdaşı kimi mükafatla təltif edib.
Trend İA Azərbaycan və digər ölkələr arasında münasibətlərin möhkəmlənməsinə verdiyi töhfəyə, mədəniyyət və incəsənət, iqtisadiyyat, neft-qaz, bank, idman sahələrində, o cümlədən Birinci Avropa Oyunlarının (2015), eləcə də İslam Həmrəyliyi Oyunlarının (2017) fəal işıqlandırılmasına görə dəfələrlə mükafatlandırıb.
Trend İA Azərbaycanın bank və kredit sektorunun fəal işıqlandırılmasına görə "Zərdabi" mətbuat mərkəzinin diplomu ilə təltif edilib.
Trend İnformasiya Agentliyi 2016, 2017, 2018-ci illərdə "Rusiya-Azərbaycan əməkdaşlığının dəstəklənməsi və inkişafına yaradıcı töhfəsinə görə" Rusiyanın Bakıdakı İnformasiya-Mədəniyyət Mərkəzinin Fəxri diplomu ilə təltif olunub.
Trend İnformasiya Agentliyi 2014-cü ilə nüfuzlu "Uğur" milli mükafatı ilə təltif olunub. Bu mükafat hər il iqtisadiyyat və biznesin inkişafında və möhkəmlənməsində vacib rol oynamış şirkətlərə müxtəlif nominasiyalarda təqdim olunur. Trend İnformasiya Agentliyi “İnformasiya-analitika sahəsinə beynəlxalq miqyasda töhfəsinə görə” nominasiyasında "Uğur" mükafatına layiq görülüb.
Trend İnformasiya Agentliyi 2012-ci TÜRKSOY Beynəlxalq türk mədəniyyəti təşkilatının türk mədəniyyəti dünyasında təbliğatına töhfəsinə görə təşkilatın xüsusi nətbuat mükafatına layiq görülüb.
Avrasiya Televiziya və Radio Akademiyas "RİA Novosti" agentliyi ilə birgə "Trend"i 2008-ci ildə Avrasiyanın ən dinamik inkişaf edən resursu kimi tanıyıb.
Trend İnformasiya Agentliyi 2009-cu ildə "İlin eksklüziv informasiya agentliyi" nominasiyasında "Brand Award Azerbaijan" mükafatı ilə təltif olunub.
Trend İnformasiya Agentliyi "Avrasiya regionunda vahid informasiya məkanının formalaşmasına və Azərbaycan-Rusiya əlaqələrinin inkişafına mühüm töhfəyə görə" "Tərəqqi" mükafatı ilə təltif olunub.
Trend İnformasiya Agentliyi bütün dünyadan 18 min çap orqanının və 15 minə yaxın internet saytının, çap KİV-lərinin nümayəndələrinin və digər oyunçuların daxil olduğu iri və nüfuzlu Ümumdünya Xəbər və Qəzet Assosiasiyasının (WAN-IFRA) assosiativ üzvü olub.
"Trend" Asiya və Sakit okean ölkələrinin İnformasiya Agentlikləri Təşkilatına (OANA) qəbul edilib.
Agentliyin mükafatları sırasında 2006-2007-ci illərdə Azərbaycanda "KİV sahəsində ən yaxşı şirkət" mükafatı var.
6 yanvar
1901–cari
thumb|ABŞ prezidenti [[Donald Trampın tərəfdarları ABŞ Konqresi binasına hücumu]]
thumb|[[Adriano Çelentano]]
thumb|[[Mikayıl Müşfiq]]
Ferenç Seçeni
Ferenç Seçeni — Budapeştdə Macarıstan Milli Kitabxanasının və Milli Muzeyinin təsisçisi. Kitabxana onun şərəfinə Milli Seçeni Kitabxanası adlandırılmışdır. İştvan Seçeninin atasıdır.
Rusiya mətbəxi
Tarixi
Qədimdə rus mətbəxinin əsasını müxtəlif suplar, sıyıqlar, xəmir məmulatları təşkil edirdi. XVIII əsrdə Fransadan dəvət olunan aşpazlar rus mətbəxinə sosiska, omlet, kotlet, kompot gətirdilər. Ukraynadan Rusiya mətbəxinə donuz və dana əti bulyonunda hazırlanmış borş daxil olur və bu günə kimi əsas yeməklərdən biri sayılır. Kartofun hələ geniş yayılmadığı dövrlərdə əsas qarnir şalğam (turp) sayılırdı. Tərkibinə xama və kəsmik əlavə olunan yeməklər rus mətbəxinin əsas atributlarındandır. Xaricdə rus mətbəxi, əsasən blinləri, kürüsü və pelmenləri ilə tanınır. Balıqdan müxtəlif yeməklər hazırlanır. Ən nəfis balıq çökə hesab olunur. Balıq suda bişirilib dəfnə yarpağı əlavə olunaraq uxa adlanan sup halında, qızardılmış, sobada bişirilmiş, içinə göbələk və müxtəlif yarmalar doldurulmuş halda süfrəyə verilir. Həmçinin qurudulmuş, hisə verilmiş, duza qoyulmuş müxtəlif balıq növləri də əsas menyuya daxildir. Balıq kürüsünü həm çiy, həm də bişirilmiş şəkildə yeyirlər. Rus mətbəxinin milli desertinə bişmiş alma və başqa bişirilmiş meyvələr daxildir. Bundan başqa, şirin un məmulatlarından qalac (kömbə) və pryanik məşhurdur.
Belşina FK
Tarixi
Klub "Şinnik" adı altında 1976-cı ildə yaradılmışdır. Komandaya yarandığı gündən yerli şinləri istehsal edən Belşina şirkəti sponsorluq edir. Klub daha çox Sovet dövründə BSSR Liqasında (Mogilyov vilayəti Liqasında mübarizə aparıb) çıxış etmişdir. Şinnik liqada iki dəfə çempion olmuş (1978 və 1987) və bir dəfə 1979-cu ildə Belarus SSR Kubokunun sahibi olmuşdur.
Şinnik 1992-ci ildə Belarus Birinci Diviziyasında mübarizə aparmış və 1994-cü ildə Premyer Liqasına vəsiqə qazanmışdır. 1996-cı ildə adı "Belşina" olaraq dəyişdirilmişdir. Klub ən yaxşı mövsümlərini 90-cı illərdə və 2000-ci illərin əvvəlində keçirmişdir. Belşina 2001-ci ildə liqanın çempionu olmuş, 1997-ci ildə isə mövsümü ikinci kimi başa vurmuşdur. Klub 3 dəfə (1997, 1999, 2001) Belarus Kubokunun qalibi olub.
Raşidi xilafəti
Rəşidi Xilafəti - İslam tarixində ilk 4 xəlifə – “Doğru idarə edilən” və yaxud “Rəşid xəlifələr” dövrünü əhatə edən müştərək bir termindir və Məhəmməd peyğəmbərin ölümündən sonra, 632-ci ildə əsası qoyulmuşdur (Hicri təqvimi ilə 11-ci il). Dövrünün zirvəsində, Xilafət şimalda Ərəbistan yarımadası və Levantdan Qafqaza qədər, qərbdə Misirdən indiki Tunis ərazisinə, şərqdə isə İran yaylağından Mərkəzi Asiyaya qədər uzanan geniş bir imperiyanı əhatə edirdi. Bu cəhətdən, Xilafət öz torpaq sahəsi ilə tarixin bu günə qədərki ən böyük imperiyası idi.
Mənşəyi
632-ci ildə, Məhəmməd Peyğəmbərin vəfatından sonra, ailəsinin başı onun dəfn mərasiminə qarışdığı bir zamanda, Mədinə ənsarları müsəlmanları idarə etmək üçün peyğəmbərin yerinə kimin ķeçəcəyini müzakirə ətdilər. Ömər və Əbu Übeydə ibn əl-Cərrah Əbu-Bəkrə öz sədaqətlərini vəd etdilər. Beləliklə, Əbu-Bəkr əs-Siddiq ilk "Xəlifə-i Resul-il-Lah" - “Allahın Rəsulu”nun davamçısı və ya xəlifə oldu və İslamın təbliği uğrunda mübarizəyə başladı.Əbu-Bəkr başlıca olaraq, Məhəmmədə sədaqət vəd etmələrinə baxmayaraq, ona heç nə borclu olmadıqlarını iddia edən ərəb qəbilələrini tabe etməli olacaqdı. Bir xəlifə olaraq Əbu-Bəkr hökmdar deyildi və nə o, nə də onun 3 xələfi belə bir titul tələb etmirdi. Daha dəqiq desək, onların seçilməsi və hökmranlığı bacarığa əsaslanırdı. Xüsusilə, sünnəyə əsasən, xəlifələrin dördü də evlilik vasitəsilə Məhəmməd peyğəmbərə bağlanmışdı. Onlar İslamı ilk qəbul edənlər idi və cənnətin açıqca vəd edildiyi 10 nəfər arasında idilər, birlik və dəstəkləri ilə Məhəmməd peyğəmbərin ən yaxın əshabələri olaraq onun tərəfindən yüksək qiymətləndirilirdilər və yaranmaqda olan Müsəlman cəmiyyəti daxilində onlara rəhbərlik rolu həvalə edilmişdi.
Sünnəyə əsasən, Rəşidi Xilafəti termini Məhəmmədin ölümündən sonra xilafətin 30 il yaşayacağı və daha sonra krallıqla davam edəcəyi ilə bağlı məşhur hədisindən meydana gəlib. Bundan savayı, Sunan Əbu-Davud və Musnad Əhməd-ibn-Hanbaldakı digər hədislərə əsasən, sonlara yaxın “Doğru idarə edilən Xilafət” Allah tərəfindən bir daha bərpa ediləcək.
Əbu-Bəkrin varisliyi
Məhəmməd peyğəmbərin ilk əshabələrindən olan Əbu-Bəkr ölümündən əvvəl sadəcə 2 il xəlifəlik etdi. Məhəmməd peyğəmbərin vəfatından sonra Əbu Bəkr, Ömər və onların 2 əshabəsi Məhəmməd Peyğəmbərin varisini seçmək üçün Saqifah yığıncağında toplaşdılar. Müsəlmanlar arasında “xəlifə” seçiminə görə mübahisə başladı. Məhəmməd peyğəmbər ilə 622-ci ildə köç etmiş Məkkə davamçılar ( Muhacir'i-lər və ya "Mühacirlər ") və Mədinəli davamçılarının ("Ansarlar") fikirləri üst-üstə düşmədi. Ənsarlar özlərini Məhəmmədin sadiq əshabları kimi elan edib, xilafət namizədliyinə Əbu Ubaidah ibn əl-Cərrahı irəli sürüblər. Sonda isə, Məhəmməd peyğəmbərin ən yaxın dostu Əbu Bəkr "Xəlifə" və ya "Məhəmməd-in varisi" xəlif adına nail oldu. Məhəmməd-in ölümündən sonra dövlət birliyi və sabitlik kimi problemlər ortaya çıxdı. “Ridda” yürüşü Peyğəmbərin həyatda olduğu zamanda başladı, lakin mürtədlərə qarşı müharibə onun ölümündən sonra başladı. Yürüş o qədər güclü idi ki, o bütün Ərəbistan tayfalarına təsir göstərdi. Lakin, Hicaz ( Məkkə və Mədinə ), Al-Taifin Sakif tayfaları və Omanın Əzd tayfaları istisna olmaqla. Bəzi qəbilələr isə Zəkat ödəməkdən imtina etmişdilər. Bir çox qəbilə liderləri peyğəmbərlik iddiasını irəli sürürdülər. Özünü Peyğəmbər kimi göstərən Asvad Ansi, Cənubi Ərəbistanı işğal etməyə qalxmışdı. Lakin, Yəmən valisi Firuz (fars müsəlman) 30 May 632-ci ildə Asvad Ansini edam etdi. Onun ölüm xəbəri Məhəmməd-in ölümündən sonra Mədinəyə çatdı. Mərkəzi Ərabistanda “saxta”, ”yalançı” Peyğəmbər olan Musailimanın başçılığı altında hərəkat başladı. Əbu-Bəkr ordusunu 11 hissəyə böldü. Ən güclü hissəsi və müsəlmanların əsas gücü, Xalid ibn əl-Vəlidin başçılığı altında idi. Bu korpus, üsyançı qüvvələrinə qarşı ən güclü mübarizə silahı kimi istifadə edilmişdir. Xalid ən çətin yerlərə göndərilir və Yamameyə daxil olmaqla, bütün döyüşlərdə qələbə qazanır. İl ərzində, “dönüklər”-ə (kafirlərə) qarşı hərbi əməliyyatlar davam edirdi. Bu hərbi əməliyyatlar Əbu Bəkr və birləşmiş ərəb qəbilələrinin qələbəsi ilə başa çatdı. “Mürtədlik üsyanı” hicri təqviminin  on birinci ilində tamamlandı. Üsyanlar yatırıldıqdan sonra, Əbu-Bəkr fəth müharibəsinə başladı. Əbu-Bəkr Sasanilər imperiyasının ən zəngin vilayəti olan, İraq ərazisindən başladı. Bundan sonra o, Suriyaya 4 qoşun göndərdi və 634-cü ildə Xalid ibn əl- Vəlidin ordusunu Suriya ərazisinə yolladı.
Ömərin varisliyi
Əbu-Bəkr məsləhətçilərinin şərtlərinə baxmayaraq, Öməri hərbi və siyasi şücaətinə görə onu xəlifə adına layiq görürdü. 634-cü ildə Əbu-Bəkrin ölümündən sonra onun vəsiyyəti yerinə yetirildi. Yeni xəlifə, səlifənin başladığı müharibəyə və fəthlərə davam etdi. Xəlifə Ömər Sasanilərə, Bizansa və Misirə qarşı müharibəni davam etdirdi. Bizans və Sasani dövlətlərinin çox güclü və varlı olduğuna baxmayaraq, onların arasında davamcıl, dağıdıcı münaqişə, hər iki tərəfi zəiflətdi. Beləliklə, İslam ordusu asanlıqla onlara qalib gəldi. 640-cı ildə Mesopotamiya, Suriya və Fələstin bütövlüklə Rəşidi Xilafətinin nəzarəti altında idi. 642-ci ildə Misir və 643-cü ildə bütün Fars İmperiyası İslam ordusu tərəfindən fəth edildi. Xilafətin sürətli genişləndirilməsi davam edərkən, Xəlifə Ömər Xilafətin siyasi quruluşunun əsasını qoydu. Verginin səmərəli sistemlə yığılması üçün o, “Divan” yaratdı. Hərbçilər birbaşa dövlətin nəzarəti və onun ödənişi altında idilər. Ömər fəth olunan torpaqlarda, qeyri-müsəlman əhalidən İslamı qəbul etməsini tələb etmir və hökuməti mərkəzləşdirməyə belə cəhd göstərmirdi. O, əhaliyə öz dinini, dilini ,ənənəsini qorumağa icazə verdi və onların idarə etmək sistemini dəyişdirmədi. Lakin, nizamlayıcı (qubernator) -“amir” və maaliyyə işlərinə baxan “amil” təyin etdi.
Xəlifə Ömərin qoyduğu əsaslara görə Məhəmməd-in əshabələrinin yaxşı yaşaması üçün Xilafət tərəfindən pensiya verilirdi.Dini tədqiqatlar, öz icmalarında və kənarda mənəvi rəhbərliyi davam etməyə imkan verirdi. Qeyd edək ki, Ömər İslam təqviminin təsisçisi idi. Hicri-qəməri təqvimində illər Hicrətin (Məhəmməd Peyğəmbərin Məkkədən Mədinəyə köçməsi Hicrət adlanır) başladığı gündən - 16 iyul 622-ci il tarixindən nömrələnir.
Osmanın seçilməsi
Ölümündən əvvəl, Ömər xəlifə təyin etmək üçün altı nəfərlik şura yaratdı. Şuranın üzvləri Ömər kimi, Qureyş qəbiləsindən idi. Komitə iki adam arasında seçim edirdi: Osman ibn Əffan və Əli ibn Əbu Talib. Əli Banu Həşim sülaləsinin Qureyş qəbiləsindən idi (Məhəmməd Peyğəmbər eyni qəbilədən idi ). O, Məhəmməd-in əmisi oğlu və kürəkəni idi. Osman isə Əməvi sülaləsinin Qureyş  qəbiləsindən idi.
Osman, xəlifə kimi on iki il fəaliyyət göstərdi. O, xəlifəliyin birinci yarısında Rəşidun xilafətində ən məşhur xəlifə olduğunu üçün bundan həzz alırdı. Lakin xəlifəliyin ikinci yarısında narazılıqlarla üzləşdi.
Misirlilərin başçılığı ilə Əlinin ətrafında müxalifət cəmləşmişdi. Buna baxmayaraq, o, xəlifə olaraq, Osmanın yerinə keçmişdi. Daxili çətinliklərə baxmayaraq, Xəlifə Osman, Ömərin başladığı müharibələri davam etdirdi. Rəşidiyyə ordusu Bizansdan Şimali Afrikaya qədər olan ərazini, İberiya yarımadasının sahil ərazilərini,eləcə də Rodos və Kipr adalarını ələ keçirdi. Hətta, İspaniyaya yürüş etdi. Eləcə də, Siciliyaya 652-ci ildə basqın edildi. Rəşidiyyə ordusu bütün Sasani İmperiyasını ələ keçirdi və onun şərq sərhədlərini İnd çayına qədər uzatdı.
Osmanın ən uzun davam edən işi "Quran-i-Kərim"-ə sonuncu dəfə düzəliş vermək idi. Osmanın səlahiyyəti ilə buradaki fonetik işarətlərə rəbhərləri ilə yazılmağa başladı və beləliklə, qeyri-ərəb dilli insanlar Quranı heç bir çətinlik olmadan anlamağa başladılar. Əlinin təfsir etdiyi Quranın yandırılması və itməsi bu proses zamanına təsadüf edilir. Bundan əlavə, qədim Müsəlmanlar Qurandakı dəyişikliklərlə bağlı şikayət etmədilər. Həmçinin, köhnə əlyazmalar, o zamandan bu günə qədər hələ də mövcüddur.