cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Köşki balaban
Köşki balaban — Azərbaycanda ən çox yazqabağı (bayramqabağı) günlərdə əsasən uşaq və gənclər arasında, geniş şəkildə oynanılan qədim oyunlarından biridir.
Ümumi məlumat
Bir müddət bundan əvvəl bayramqabağı günlərdə, şənliklərdə, yığıncaqlarda Azərbaycanın çox yerlərində, xüsusən Araz çayı qıraqlarında böyük yaşlı uşaqlar və cavanlar dəstə-dəstə toplanıb köşki balaban oyununu oynayardılar.
Oyunun qaydaları
Onlardan qüvvətliləri 5–7 nəfər birinci cərgəni düzəldib əllərini bir-birilərinin çiyninə qoyub durardılar. İkinci cərgə 3–5 nəfər olub birincilərin çiyninə çıxıbdurardılar. Üçüncü cərgə isə 2–3 nəfərdən ibarət olub ikinci cərgənin çiyni üstə çıxırdılar. Sonra bir yerdə köşki balaban mahnısını oxuyub dolanardılar.
Köşki balaban Araza baxar, Arazın suyu gözlərdən axar. Ay Araz, quru, axma bir zaman, Ay bizi oda yandırıb yaxan. Köşki balaban Araza baxar, Arazın suyu gözlərdən axar, Ay canım Araz, ay gözüm Araz, Sən dayanmasan, mən odlanaram.. Gün batan zaman qəlbim daralır, Bağrım olur qan, rəngim saralır, Baxıram sənə hava qaralır. Köşki balaban Araza baxar, Ay canım Araz, ay gözüm Araz, Sən dayanmasan, mən odlanaram.
Bu oyunda oyunu bacarmayanlar oyundan kənarlaşdırılırdı. Qalan oyunçular oyunun sonunadək oynayır. Oyunda qələbə qazanmaq, eləcə də uduzmaq kimi qaydalar yoxdur.
Atsuyoşi Furuta
(d. 27 oktyabr 1952) — keçmiş Yaponiya futbolçusu.
Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 32 oyun keçirib.
Təzəkənd Şeyxülislam (Məlikan)
Təzəkənd Şeyxülislam — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Məlikan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 149 nəfər yaşayır (38 ailə).
Ageratina astellera
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Müştərək Xüsusi Əməliyyatlar Komandanlığı
Müştərək Xüsusi Əməliyyatlar Komandanlığı (ing: Joint Special Operations Command, qısaca JSOC), ABŞ Xüsusi Əməliyyatlar Komandanlığına tabe olan və bütün dünyadakı terror hücrələrinin müəyyən edilməsi və məhv edilməsi ilə məşğul olan bölmədir.. 1980-ci ilin dekabr ayında yaradılan bölmənin qərargahı, Amerika Birləşmiş Ştatlarının Şimali Karolina əyalətindəki Fort Bragg adlanan yerdə yerləşir. Komandanlığı Raymond A. Tomas tərəfindən həyata keçirilir.
Zəncan
Zəncan — Azərbaycanın ən böyük mahallarından biri olan Xəmsə mahalının mərkəz şəhəridir. Şəhər dəniz səviyyəsindən 1600 m hündürlükdə yerləşir.
Zəncanın ətrafında mis, qızıl, civə və sairə qiymətli yataqların olması digər tərəfdən Yaxın, habelə Orta Şərqlə mühüm ticarət yollarının üstündə yerləşməsi onun tarixən ictimai-iqtisadi yüksəlişinə şərait yaratmışdır. Mənbəyini Sultaniyyə dağlarından alan Qızılüzən çayı ilə birləşən Zəncan çayı Xəmsə mahalını bol su ilə təmin edir. Zəncanda olan əkin yerləri, bağ və bostan sahələri bu çaydan başqa bir neçə kiçik çay vasitəsiylə də suvarılır.
Zəncan ərazisi qədim dövrlərdən özünün geniş çəmən əraziləri və otlaqları ilə məşhurdur. Olduqca böyük yeraltı və yerüstü sərvətlərə malik olan bu yerdə, yaşayış üçün lazım olan bütün nemətlər kifayət qədər mövcuddur. Zəncan ətrafında buğda, arpa, düyü və digər dənli bitkilərlə birlikdə müxtəlif növlü, habelə olduqca keyfiyyətli meyvələr də yetişdirilir.
Tarixi
Zəncan şəhərinin bina edilməsi tarixi hələlik dəqiq müəyyənləşdirilməmişdir. İran alimləri buna cəhd etməmişlər. Azərbaycan alimlərinin isə bu şəhərin tarixini yerindəcə araşdırmağa imkan verilməmişdir. Lakin bir sıra yazılı mənbələrdə bu şəhərin qədim adına təsadüf olunur. Belə ki, Ptolomey Atropatena ərazisində olan bir sıra qədim şəhərlərlə (Qazaka, Fraaspa, Fanaspa) yanaşı Aqnazana şəhərinin də adını çəkir. Aqnazana Zəncan şəhərinin qədim adıdır. Şəhər Atropatenanın müstəqilliyi, həmçinin Parfiya və Sasanilər dövlətindən asılılıq dövründə Azərbaycanın görkəmli şəhərlərindən olub.
Zəncan şəhəri ərəb işğalı dövründə də öz strateji əhəmiyyətini saxlaya bilmişdi. Şəhərin abadlığı və aktiv ticarət həyatı haqqında ərəb mənbələri qiymətli məlumatlar verirlər.
Ərəblər Babəkə qarşı vuruşarkən Zəncanın strateji mövqeyindən istifadə etmişlər. Bu dövrün ən mühüm ticarət yollarından biri Zəncan şəhərini Ərdəbil vasitəsiylə Muğan, Şabran və Dərbəndlə, digəri isə Ərdəbil vasitəsiylə Bərzand, Varsan, Beyləqan, Bərdə, Gəncə, Tiflis şəhərləri ilə birləşdirirdi. Zəncanı Xəzər dənizi rayonları və Həmədanla birləşdirən yollar da əhəmiyyətli ticarət yolları idi.
Ərəb coğrafiyaşünası İstəxri yazır ki, Zəncandan Tus səhrasına bir, oradan Xunəyə bir, Xunədən Qızılüzən körpüsünə iki, oradan Ərdəbilə qədər olan yolun uzunluğu isə iki mərhələdir.
Azərbaycanın başqa qədim şəhərlərində olduğu kimi, Zəncanda da vaxtilə qala divarları olmuşdur. Həmin qala divarlarının qalıqları hazırda da qalmaqdadır.
Monqolların Azərbaycan yürüşü zamanı Zəncan şəhəri əvvəlki əhəmiyyətini itirir.Bu dövrdə Elxanilər tərəfindən Sultaniyyə şəhərinin salınması, istər-istəməz Zəncan şəhərinin ictimai-iqtisadi əhəmiyyətini azaldır.
Zəncan haqqında məlumat verərkən Həmdullah Qəzvini yazır: " Zəncan şəhərinin əsası Sasanilər sülaləsinin banisi Ərdəşir Papakan tərəfindən qoyulmuşdur (Lakin bu fikrin tam əksinə olaraq hələ Atropatena dövründə Zəncan artıq sayılıb-seçilən şəhərlərdən biri idi). Vaxtilə Zəncan şəhərinin ətraf divarlarının uzunluğu 10000 addıma brabər idi. Lakin monqolların hücumundan sonra şəhər xeyli dağıdıldı. Zəncan şəhəri yüz para kəndə malik olmaqla 12000 dinar vergi verirmiş. Şəhər bol suya, müxtəlif meyvə ağaclarına malikdir. Burada üzüm, alma, keyfiyyətli pambıq və düyü yetişdirilir."
Görkəmli şəxslərdən Şeyx Əxi Fərəc Zəncani, Usta Əbdülqafar Səkkak və İsa Kaşaninin türbələri bu şəhərdədir.
V.V.Bartoldun qeyd etdiyinə görə orta əsrlədə Zəncan şəhərinin 20000 əhalisi vardı.
XIX əsrin ortalarından başlayaraq isə Zəncan Babilər hərəkatının mərkəzinə çevrildi. Güney Azərbaycanın bir çox şəhərlərində olduğu kimi 1847-ci ildə Zəncan əhalisi də ümumxalq hərəkatına qoşularaq şəhər hakimini qovmuşdu.
Zəncan şəhəri həm də tarixi abidələrlə zəngindir və bu baxımdan da Azərbaycan tarixinin canlı səlnaməsidir. Şəhərdə yüzə yaxın karvansara, 20 hamam, 50-dən artıq məscid, çoxlu türbə və digər tarixi abidələr var.
Bulbophyllum cavibulbum
(Bulbophyllum cavibulbum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Arealı
Bulbophyllum cavibulbum növü Yeni Qvineya üçün endemik növdür.
Teslanın Kolumb yumurtası
thumbnail|Ümumdünya sərgisində Teslanın təqdimatı (1893) Nikola Tesla 1893-cü il Dünya sərgisində Kolumb yumurtası kimi yaradılan qurğusunu nümayiş etdirdi. Bu asinxron maşın və fırlanan maqnit sahəsi nümunəsi prinsiplərini izah və nümayiş etdirmək üçün istifadə olunmuşdu. Teslanın Kolumb yumurtası fırlanan maqnit sahəsində mis yumurta ilə Kolumb çevikliyini nümayiş etdirib. Yumurata giroskopun hərəkətinə görə dimdik dayanan əsas oxları ətrafında fırlanır.
Sirenlər
Sirenlər —  dəstəüstünə aid heyvan dəstəsi.
Qüvvətli antofora
Qüvvətli antofora (Anthophora robusta) — Antofora cinsinə aid növ.
Karib dənizi
thumb|250px|Karib dənizi Karib dənizi - Atlantik okeana daxil olan Qərb yarımkürəsində tropik dənizdir. Səthinin sahəsi 2 754 000 m², ən dərin nöqtəsi 7,686 metrdir. Cənubi Amerikanın sahilindədir. Вoğazları: Yamayka boğazı, Külək üstü boğaz.
Qüvvətli antofora
Təsviri
Uzunluğu 16-18 mm-dir. Üz, üst dodaqlar və üst çənələr sarı ləkəlidir. Döş tamamilə sıx, sarımtıl ağ tüklərlə örtülmüşdür. Qarıncığın ilk 2 tergiti qısa sarımtıl tüklərlə örtülüdür. Arxa ətraflarda “səbətciyin” tükləri ağ, qanadları isə şəffaf ağdır.
Yayılması
Cənubi Avropa, Kiçik Asiya, Qafqaz, Rusiya, Suriya, İsrail, İran, Türkmənistanda yayılmışdır. Azərbaycanda Şamaxı, Lerik, Naxçıvan MR-də rast gəlinir.
Həyat tərzi
Aşağı dağlıq çöl və yarımsəhra landşaftlarında rast gəlinir. Erkən yazda uçur. Daşlıq ərazilərdəki torpaqlarda yuva qurur. Daha çox paxlalıların üzərində qidalanır.
Sayı
Nadir rast gəlinən növdür.
Məhdudlaşdırıcı amillər
Yuvalarının dağıdılması, çiçəkləyən bitki sahələrinin biçilməsi və mal-qaranın otarılması nəticəsində azaldılması.
Qorunması üçün məsləhət görülmüş tədbirlər
Bu arıların yuvalama yerlərində əkin-şum işlərinin aparılmaması, kimyəvi dərmanlamanın qadağan edilməsi.
Afrotürklər
250px|thumb|right|[[Osmanlı ordusunda xidmət edən Afrika əsilli bir başıbozuk]] Afrotürklər və ya Qaradərili türklər— neqroid irqinə mənsub olan Türkiyə vətəndaşları. Zənci abxazlar kimi onların da mənşəyi Osmanlı İmperiyasında mövcud olmuş quldarlıq rejimi ilə əlaqəlidir. Belə ki, "afrotürklər" ifadəsi, əsas etibarilə, Osmanlı imperiyasının hökmranlığı dövründə qul olaraq gətirilən və ya öz istəkləri ilə Afrikadan Anadoluya və ya Kiprə gələrək məskunlaşan şəxslərin nəsillərinə verilən addır. Onların bir qismi sonradan ölkələrinə qayıtmış, qalanları isə Egey və Aralıq dənizi regionunda yerləşərək kənd təsərrüfatı ilə məşğul olmuş və kəndlər qurmuşdular. Afrotürklərin yaşlı nəsilləri özlərini ərəb adlandırsalar da, şəhərlərdə məskunlaşan gənc nəsil "Afrika əsilli" deməyə üstünlük verir.
Mitsunori Fuciquçi
(d. 17 avqust 1949) — keçmiş Yaponiya futbolçusu.
Afrotürklər
Tarixi
Osmanlı dönəmində Niger, Səudiyyə Ərəbistanı, Liviya, Keniya və Sudandan afrikalılar əsasən Zənzibar vasitəsilə Osmanlıya gətirilmiş və Dalaman, Manavqat, Çuxurova, Menderes və Gediz obalarında yerləşdirilmişdilər. Bəzi Afrika əsilli şəxslər isə 1923-cü il Türkiyə-Yunanıstan əhali mübadiləsi zamanı Kritdən gəlmiş və Egey regionunda, xüsusən də İzmirdə yerləşmişlər. Ayvalıkda yaşayan afrotürklər ata-babalarının yunanca danışdığını, türk dilini sonradan öyrəndiklərini qeyd edirlər.
Mitsunori Fuciquçi
Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 26 oyun keçirib, 2 qol vurub.
Afrotürklər
Tarixi
Bəzi mənbələr XIX əsrdə İzmirin Səbirdaşı, Dolapquyu, Tamaşalıq, İkiçeşməlik və Ballıquyu kimi bölgələrində yoxsul qaradərililərin yaşadığı məhəllələrdən xəbər verir. İzmirdə yaşayan afrotürklər 1960-cı illərə qədər afrikalıların milli bayramını "Dana bayramı" adı ilə qeyd edir, bahar şənlikləri təşkil edirdilər. Üç həftə davam edən şənlik zamanı qodyaların (Afrika cəmiyyətinin görkəmli nümayəndələri) yığdıqları pulla dana alınır və may ayının ilk şənbə günü qurban kəsilirdi. Hazırda bu bayram sadəcə iki gün qeyd olunur və qurban kəsilmir.
Osmanlı ordusunun sıralarında minlərlə qaradərili afrikalı xidmət edirdi. Ordu Osmanlı-Avstriya müharibəsi (1716-1718) zamanı 24,000 afrikalını Balkan yarımadasına göndərmişdi. Tarixdə ilk qaradərili pilotlardan biri Əhməd Əli Çeliktən Birinci Dünya müharibəsində Osmanlı hərbi hava qüvvələrində xidmət etmişdir.
Ageratina atrocordata
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Afrotürklər
Tarixi
Hazırda afrotürklər Egey regionunda, xüsusən də İzmir, Aydın və Muğlada yaşamaqdadırlar. Eləcə də Antalya və Adana illərinin bəzi qəsəbələrində də Afrika əsilli şəxslər yaşayırlar. Afrika köçkünlərinin nəslindən bəziləri qalıb bu ərazilərdəki əhali ilə qarışmış, bir çoxu daha böyük şəhərlərə köç etmişdir. Bu kimi faktorlar ölkədə afrotürklərin sayının müəyyənləşdirilməsini çətinləşdirir.
Yüzbaşkənd (Məlikan)
Yüzbaşkənd — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Məlikan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 1,699 nəfər yaşayır (384 ailə).
Digah (Lerik)
Digah — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 5 oktyabr 1999-cu il tarixli, 708-IQ saylı Qərarı ilə Lerik rayonunun Qosmalyan kənd inzibati-ərazi vahidi tərkibindəki yaşayış məntəqəsi Digah kəndi adlandırılmış və rayonun yaşayış məntəqələri uçot məlumatına daxil edilmişdir.
Bernar Pikar
Bernadr Pikar (doğum 11 iyun 1673-cü il, Paris, Fransa – ölüm 8 may 1733-cü il, Amsterdam, Niderland) – fransız oymaçı, oymaçı Etiyenne Pikartın oğlu.
Həyatı
Bernadr Pikar 11 iyun 1673-cü ildə Parisdə anadan olmuşdur. 1696-cı ildə Antverpə köçmüşdür. 1698-ci ilin sonunda Fransaya qayıtmazdan əvvəl Amsterdamda bir il keçirmişdir. 1708-ci ildə həyat yoldaşının ölümündən sonra o, 1711-ci ildə Amsterdama köçmüşdür. Burada o, protestant olmuş və yenidən evlənmişdir.
Yaradıcılığı
Onun əsərlərinin çoxu Bibliya və Ovid daxil olmaqla kitab illustrasiyalardır. Onun ən məşhur əsəri 1723-cü ildən hazırlamağa başladığı və 1743-cü ildə tamamladığı Cérémonies et coutumes religieuses de tous les peuples du monde əsəridir. Conatan I. İsrail Cérémonies-i “mümkün qədər həqiqi və obyektiv bütün müxtəlifliklərdə dünyanın inamlarını və dini ayinləri qeyd etmək üçün nəhəng cəhd” adlandırır. Pikarın heç vaxt Avropanı tərk etməməsinə baxmayaraq o, Hind heykəltəraşlıq kolleksiyasına girmiş və malik olduğu hesablara güvənirdi. Mətnin və qravürlərin on cild Cérémoniescomprises-un original Fransız versiyası
İsrail həmçinin qeyd edir ki, Pikar Parisi Prosper Marçandla tərk edib və Cérémoniesdə Yan Frederik Bernardla dini tolerantlığa öhdəliklə əməkdaşlıq edib, Pikart, Marçand və Şarlez Levyer “radikal Qugernot dərnəyi”nə aid idi.
Muzaların Məbədi
Bu, Ovidin 1733-cü ildə Niderland, 1738-ci ildə İngilis və 1742-ci ildə Zaçarias Şatelayn tərəfindən Fransız dilində nəşr edilmiş məşhur təmsillərindən ibarət illustrasiya kitabı idi. Oymaların fransız, ingilis, alman və niderland dillərində başlıqları var idi. Rəssamlara Mişel de Marolles, Bernard Pikart, Yaquez Favereau, Abraham van Diepenbeek və Kornelis Bloemaert daxil idi. Niderland dilində versiya 1968-ci ildə təkrar nəşr olunmuşdu.
Georgievka (Bakalı)
Georgievka — Başqırdıstan Respublikası nın Bakalı rayonu nda yerləşən kənd. Kənd Köhnə Şərəşle kənd şurası nın tərkibindədir.
Coğrafi yerləşməsi
Məsafələr:
Milli tərkibi
2002-ci ildə keçirilən Ümumrusiya əhalinin siyahıya alınmasına əsasən kənddə kryaşenlər (94 %) üstünlük təşkil edir.
Bruk Teylor
Bruk Teylor (18.8.1685, Edmonton — 29.12.1731, London) — ingilis riyaziyyatçısı.
Bioqrafiya
Teylor 1685-ci il avqustun 18-də Edmonton şəhərində anadan olub və 1701-ci ildə Müqəddəs İohan kollecinə daxil olub, 1709-cu ildə bakalavr dərəcəsi aldı və 1714-cü ildə hüquq doktoru oldu. London Kral Cəmiyyətinin üzvü (1712), funksiyanı qüvvət sırasına ayırmaq üçün ümumi düstur vermiş, simin rəqsinə dair məsələnin riyazi öyrənilməsinin başlanğıcını qoymuşdur. Sonlu fərqlər nəzəriyyəsinin öyrənilməsində böyük rolu olmuşdur. Teylor perspektiv, yırğalanma mərkəzi, mərminin uçuşu, maqitlərin qarşılıqlı təsiri, kapillyarlıq və s. sahələrdə də əsərlər yazmışdır. 150px|thumb|left|Methodus incrementorum directa et inversa, 1715
Xatirəsi
1935-ci ildə Beynəlxalq Astronomiya İttifaqı Teylorun adına ayın görünən tərəfində krateri adlandırıb.
Bulbophyllum cavipes
(Bulbophyllum cavipes) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Arealı
Bulbophyllum cavipes növü Sumatra üçün endemik növdür.
Tektonik çökəklik
Tektonik hərəkət nəticəsində Yer qabığı nda əmələ gəlmiş çökəklikdir. Tektonik çökəklikdə adətən çöküntü və vulkanogen süxurlar toplanır. Geosinklinal batıqlar, dağlararası çökəkliklər, habelə okeanların dərin çökəklikləri, kənar və daxili dəniz lərin çökəklikləri tektonik çökəklikdir.
Digov
Digov — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Əhalisi
Əhalisi 18 nəfərdir.
Toponimiyası
Lerik rayonunun Mistan inzibati ərazi vahidində yerləşən bu kənd Peştəsər silsiləsinin ətəklərindədir. Oykonim Digah coğrafi adının yerli tələffüz forması olub, "kənd yeri" mənasındadır.
Ağcaməşhəd Çahardoli (Məlikan)
Ağcaməşhəd Çahardoli — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Məlikan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 72 nəfər yaşayır (20 ailə).
Buruq
Buruq — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. Ərazisi 5 km² (504 ha), əhalisi 368 nəfər (2016). Etnik tərkibi: 85 % azərbaycanlı və qarışıq, 15 % talış. Adının mənası qədim talış dilində "isti yer", "güney" deməkdir. Kənddə Alihəmdəm, Qulamlı, Məcidli, Dadi, Bağırlı, Ağayarlı-Ruhullahlı və Cəfərli tayfaları yaşayır.Ağayarlı tayfasının qədim İran-Parfiya sülaləsi Mehranilər>dən gəldiyi güman olunur. Kənddə tayfa münasibətləri daim gərgin olmuşdur
Tarixi
Buruq kəndi XVIII əsrdən mövcud olsa da, onun ərazisində Paleolit və Tunc dövrü məskənləri aşkar edilmişdir.Belə ki, Gilgil, Xortaxaran, Haləsər, Kalannığıl, Sığəsər, Bicar və Loçığ kimi qədim yaşayış məskənlərinin tarixi min illərlə ölçülür. Kənd ərazisindəki toponimlərin əksəriyyəti talış dilindədir.
Coğrafiyası
Talışın orta dağlıq hissəsində yerləşən Buruq kəndi əsasən Neogen çöküntülərindən ibarət yamaclarda yerləşir. Ən hündür nöqtəsi Qızqotəpə 957 m-dir.Ərazisinin 15 %-i qiymətli Hirkan meşələri ilə örtülüdür. İqlimi mülayim-isti, rütubətlidir (600–800 mm). Çay şəbəkəsi sıxdır. Viləşin ən böyük qolu Şərətük burdan axır. Burada kiçik və gözəl dağ göllərinə rast gəlinir. Meşələrdə canavar, yenot,çaqqal, donuz, oxlu kirpi, dovşan və s, yaşayır.
Təsərrüfat
Qədimdən əkinçi-maldar olan Buruq əhalisi hazırda yalnız maldarlıq və qismən arıçılıqla məşğuldur. Maldarlıq əsas gəlir mənbəyidir. Sovet hakimiyyəti bitincə geniş ərazilərin üzüm plantasiyaları məhv edilmiş,təsərrüfat sıradan çıxmışdır.1999-cu ilin torpaq islahatı yarımçıq aparılmışdır.
Qaraçay-Çərkəz Respublikası
250px|right|frame|Qaraçay-Çerkesiya Respublikası 250px|thumbnail|right Qaraçay-Çərkəz Respublikası — Rusiya Federasiyasının tərkibində inzibati subyekt, Şimali Qafqaz Federal dairəsinin tərkibinə daxildir.
Tarix
Qaraçay-Çərkəz muxtar vilayəti 12 yanvar 1922-ci ildə təşkil edilmişdir. Muxtar vilayət kimi 12 yanvar 1922-ci il — 26 aprel 1926-cı il və 9 yanvar 1957-ci il — 30 yanvar 1990-cı il tarixlərində mövcud olmuşdur. 30 noyabr 1990-cı il tarixindən 1991-ci il iyul tarixinədək Rusiya SFSR tərkibində Qaraçay-Çərkəz SSR adı ilə mövcud olmuş, 3 iyul 1991-ci il tarixindən bəri isə Rusiya FR tərkibində Qaraçay-Çərkəz Respublikası adı ilə mövcuddur.
Siyasi quruluşu
Qanunvericilik orqanı Xalq Yığıncağı adlanır. Üzvlərinin sayı 73 nəfərdir. Xalq Yığıncağının üzvləri 4 ildən bir respublika əhalisinin 18 yaş və daha yuxarı qisminin ümumi, bərabər, birbaşa və gizli səsverməsi ilə seçilir.
Əhali
2002-ci ildə aparılmış rəsmi siyahıya almaya əsasən respublikada 439.470 nəfər əhali yaşayır.
İqtisadiyyat
Qaraçay-Çərkəz respublikası aqrar ölkəsidir. Təsrrüfatının əsas-kimya və neft-kimya, yeyinti və yüngül sənaye sahələri təşkil edir. Bununla yanaşı Qaraçay-Çərkəz respublikasında maşınqayırma və metal emalı (o cümlədən elekrotexnika, radiotexnika) tikinti materialları, ağac emalı, kömür və dağ mədən sənayesi inkişaf etmişdir. Onun energetikası Kuban çayının hidroenerji ehtiyatlarına əsaslanır. Sənayesi əsasən Çerkesk şəhərində mərkəzləşmişdir. Ən iri müəssisələri texniki rezin məmulatları, alçaq gərginlikli aparatlar, soyuducular istehsal edən müəssisələr, kimya, sement, süd zavodları, mebel, ayaqqabı, tikiş fabrikləri, ət kombinatlarıdır. Əkinçilik və heyvandarlıq Qaraçay-Çərkəz respublikasının kənd təsərrüfatının aparıcı sahələridir. Dənli bitkilər (buğda, qarğıdalı), texniki bitkilərdən (günəbaxan, şəkər çuğunduru) kartof, tərəvəz və yem bitkiləri əkilir. KubanKalauz suvarma sistemi kənd təsərrüfatının inkişafında mühüm rol oynayır. Dağ rayonlarında kənd təsərrüfatının əsasını iri buynuzlu mal-qara saxlanması və qoyunçuluq təşkiil edir. Bununla yanaşı burada quşçuluq və arıçılıq da inkişaf etmişdir. Nəqliyyatın inkişafı üçün dağlar böyük maneələr törədir. Ona görə də yollar adətən çay vadiləri boyu uzanır. Nəqliyyat hövzələrindən ən inkişaf etmiş avtomobil nəqliyyatıdır. Dəmir yollarının uzunluğu 70 km-ə qədərdir. Qaraçay-Çərkəz respublikasının dağlıq olması təbiətinin füsunkar olması, burada turizm və istirahət zonalarının inkişafına əlverişli şərait yaradır. Teberdə və Dombay beynəlxalq əhəmiyyətli kurort şəhəridir. Faydalı qazıntılarından (daş kömür), (qurğuşun), (sink), (mis), (sürmə), (əhəngdaşı), (mərmər) və s. çıxarılır. Respublika iqtisadi əlaqələrinin tərkibinə daxil olduğu Şimali Qafqaz iqtisadi rayonunun respublikaları və vilayətləri ilə həyata keçirir.
İsgəndərin atəşgahları dağıtdırması
İsgəndərin atəşgahları dağıtdırması — Nizami Gəncəvinin "İsgəndərnamə" poemasında təsvir edilmiş səhnə əsasında naməlum tərəfindən çəkilmiş rəsm əsəridir. Miniatürün daxil olduğu M-535 Xəmsə əlyazması Nizami Gəncəvi adına Milli Azərbaycan Ədəbiyyatı Muzeyində saxlanılır və "İsgəndərnamə"nin tarixi müəyyən olan ən qədim əlyazması hesab edilir. Nəfis şəkildə tərtib edilmiş bu nadir əlyazmada mövzu və tərtib baxımından fərqlənən çox maraqlı miniatür vardır.
Mövzu
Nizaminin “İsgəndərnamə” poemasında Daranı məğlub edib İranda hakimiyyəti ələ keçirmiş Makedoniyalı İsgəndər öz dinini yaymaq üçün yerli əhalinin istifadə etdiyi atəşgahları dağıtmağı əmr edir: İrana əmr etdi böyük İsgəndər, Atəşpərəstlikdən etsinlər həzər. Üz çevirsinlər qoy köhnə ayinə, Pərəstiş etsinlər Xosrov dininə.
Təsvir
Kompozisiyada Azərbaycan memarlığı üslubunda sxematik bir atəşgah təsviri fonunda iki insan fiquru verilmişdir. Bunlardan biri əlini qaldırmış əsgər, digəri isə əlində bir parça qızıl tutaraq diz çökmüş yerli sakindir. Atəşgah fiquru qarşısında daha dörd əsgər görünür. Miniatürün fonunda güclə sezilən mənzərə izləri vardır. Onun kompozisiyası əzəmətli, rəng çalarları parlaq və bir-birinə uyardır.
Tədqiqi
Sənətşünas B.Denike həmin miniatürdən bəhs edərək göstərir ki, ''“O, böyük tarixi və bədii əhəmiyyətə malikdir və bütün əlyazma möhkəm tədqiq və müqayisəli təhlil tələb edir. Yalnız o zaman bu miniatürrün mənsub olduğu məktəbi dəqiq təyin etmək mümkündür.” Sonra tədqiqatçı miniatürə qiymət verərək göstərir ki, «haqqında danışılan nümunə SSRİ-də Nizami poemalarını illüstrə edən miniatürlərdən tarixcə ən qədimidir, bütün dünyada isə üçüncü yeri tutur.”''
Atlanqaçlar
Atlanqaçlar —  dəstəüstünə aid heyvan dəstəsi.
Kap Vert yarımadası
Kap Vert yarımadası ( — yaşıl burun) — Afrikanın Atlantik okean sahillərində yerləşən yarımadası. Yarımadada Afrika materikinin ən ucqar qərb nöqtəsi olan Almadi burnu yerləşir. Yarımadanın cənub hissəsində seneqalın paytaxtı olan Dakar qəralaşır.
Coğrafiyası
Kap Vert yarımadası bir neçə keçmiş vulkanın adanın Dəniz cərəyanları vastəsi ilə toplanan qumun sayəsində materikə birləşmişdir. Yaeımada üçbucaq formaya malikdir. Bu ucu mic olan yarımada Almadi burnundan cənub-çərq istiqamətdə əyilir və gəmiçilik üçün əlverişli liman əmələ gətirir. thumb|300px| [[Dakar. İnzibati xəritə ]] Yarımadanın relyefi qayalıqdır. Materikə doğru isə qumluqlar üstünlıük təşkil edir. Paytaxtın qərb rayonlarında yerləşən Madlen adasında dünyanın ən kiçik milli parkı yerləşir. Digər adalarla buirlikdə UNESCO ümumdünya irsi siyahısına daxildir.
Tarixi
Avropalılara yarımada 1445-ci ildən məlumdur. Burada ilk dəfə Diniş Diaş olmuşdur. Portuqallar yarımadanı Kabo Verde yəni Yaşıl burun adlandırmışlar. Bunun səbəbi Qərbi Afrika sdahillərində sahara səhrasıına yaxın ərazidə palma ağaclarının əmələ gətirdiyi yaşıllıq olmuşdur. Portuqallar burada qitələr arası açıq liman təşkil edirlər. Bir müddət sonra isə bölgə Fransanın Qərbi Afrikadakı ekspansiyasının başlanğıc nöqtələrindən birinə çevrilir. Onlar 1857-ci ildə Dakar limanını inşa edirlər. 1902-ci ildən isə Fransız Qərbi Afrikasının paytaxtına çevrilmişdir.
Dakar şəhərində Dakar Beynəlxalq hava limanı yerləşir.
Ageratina ayerscottiana
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Hisao Sekiquçi
(d. 29 oktyabr 1954) — keçmiş Yaponiya futbolçusu.
Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 3 oyun keçirib, 1 qol vurub.
Əmirqayıb (Məlikan)
Əmirqayıb — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Məlikan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 357 nəfər yaşayır (81 ailə).
Gəndov (Lerik)
Gəndov — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
(Əslində talış sözü olub, "Qendov"--"təlx su" deməkdir. N.Tolışi)
Digovdərə
Əhalisi
Əhalisi 78 nəfərdir.
Kareliya Respublikası
Kareliya Respublikası — Rusiya Federasiyası subyektlərindən biri.
Coğrafiya
Respublikanın ərazisi 172.4 min kvadrat kilometrdir.
İqtisadiyyat
Respublika ərazisinin 85%-i meşələrlərdən ibarət olduğu üçün taxta-şalban ixracatı əhəmiyyətli bir yer tutur.
Eduard Turner Bennet
Eduard Turner Bennet (6 yanvar 1797 – 21 avqust 1836) – İngilis zooloqu və yazıçısı. Botanik Con Cozef Bennetin böyük qardaşı.
Corc Akerlof
Corc Akerlof  — amerikalı iqtisadçı. 2001-ci ildə Maykl Spens və Cozef Stiqlitslə birlikdə İqtisadiyyat üzrə Nobel mükafatına layiq görülmüşdür. Corc Akerlof Berkli Kaliforniya Universitetində iqtisadiyyat professorudur. Corc Akerlofun atası İsveç, anası isə yəhudi əsillidir.
Corc Akerlof Lavrensvil məktəbindən məzun olmuş və 1962-ci ildə Yel Universitetində magistr dərəcəsinə yüksəlmişdir. 1966-cı ildə Massaçusets Texnologiya İnstitutunda doktorluq dərəcəsinə yüksəlmiş və London İqtisadiyyat məktəbində işləməyə başlamışdır.
Corc Akerlofun həyat yoldaşı Canet Yellen San Fransiskonun Federal Ehtiyat Sisteminin rəhbəridir və Berkli Kaliforniya Universitetində iqtisadiyyat professorudur. Canet Yellen həmçinin Bill Klintonun İqtisadi Məsləhət Şurasında da işləmişdi.
Ageratina baccharoides
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
The Beach Boys
The Beach Boys (az: Çimərlik oğlanları) — 1961-ci ildə yaradılan ABŞ mənşəli rok qrupu. Dünyanın ən yaxşı vokal qruplarından biridir. Bu qrup üç qardaş və məktəb dostlarının yaratdığı Pendletones adı ilə musiqiyə başlamışdır. 1961-ci ildə oxuduqları Surfin adlı mahnı 1959-cu ildə bir təyyarə qəzasında dünyasını dəyişən Badı Holinin xatirəsinə ilk dəfə səhnəyə çıxmışdır.
1966-cı ilə qədər 11 albom çıxardan qrup, 1966-cı ildə bütün dünyada gəlib-keçmiş ən yaxşı albom olaraq qəbuk olunan Pet Sounds albomunu çıxardaraq The Beatlesın hegemonluğuna son qoymuşlar.
Toyohito Moçizuki
(d. 18 sentyabr 1953) — keçmiş Yaponiya futbolçusu.
Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 2 oyun keçirib.
Bulbophyllum centrosemiflorum
(Bulbophyllum centrosemiflorum) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Arealı
Bulbophyllum centrosemiflorum növü Yeni Qvineya üçün endemik növdür.
Is It True?
"Is It True?" 2009 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində İslandiyanı təmsil edən Yohannanın oxuduğu mahnıdır. Mahnının sözləri və musiqisi Óskar Páll Sveinssona aiddir.
Badminton Europe
Badminton Europe (BE) — Avropada badminton üzrə rəhbər orqandır. Təşkilat Ümumdünya Badminton Federasiyasına (BWF) tabe olan beş qitə təşkilatından biridir. Hal-hazırda təşkilatın 51 üzvü var. Təşkilat 27 sentyabr 1967-ci ildə Almaniyanın Frankfurt şəhərində qurulmuşdur.
Halabın
Halabın — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Əhalisi
Əhalisi 33 nəfərdir.
Həmçinin bax
Geskon
Haftoni
Harput
200px|thumbnail|right|Harput köhnə bir rəsmi. Qalanın cənub yamacındakı bu yaşayış yerləri indiki vaxtda yox olmuşdur. 200px|thumbnail|right 200px|thumbnail|right|Harput'ta Erməni baqqal Hovhannes'in dükanı. Harput Elazığda olan bir antik şəhərdir. E.ə. XX əsrdən qalıqlar var. Antik Harput yaşayış sahəsi, bir açıq hava muzeyi kimidir. Muzeyi, qalası, məscidləri, kilsəsi və buzlu mağarasıyla indiki vaxtda bir turizm mərkəzidir.
Maykl Spens
Maykl Spens Prinston Universitetindən fəlsəfə üzrə məzun olmuşdur. 1966-cı ildə Oksford Universitetində Rodos Skolarşip təqaüdünü qazanmış və orada riyaziyyat üzrə təhsil almışdır.
Qurzebaş (Bakalı)
Qurzebaş — Başqırdıstan Respublikasının Bakalı rayonunda yerləşən kənd. Kənd Tuktaqul kənd şurasının tərkibindədir.
Coğrafi yerləşməsi
Məsafələr:
Milli tərkibi
2002-ci ildə keçirilən Ümumrusiya əhalinin siyahıya alınmasına əsasən kənddə başqırdlar (96 %) üstünlük təşkil edir.
Çoey Sato
(d. 15 aprel 1951) — keçmiş Yaponiya futbolçusu.
Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 1 oyun keçirib.
Cücələrim (mahnı)
Cücələrim — uşaq mahnısı.
Haqqında
"Cücələrim"in qəribə taleyi olub. Mahnı yazılandan düz 10 il sonra məşhurlaşıb. 1949-cu ildə bəstəkar Qəmbər Hüseynli şair Tofiq Mütəllibova bir musiqi dinlədir və ondan xahiş edir ki, buna söz yazsın. O dönəmlər uşaq şeirləri yazan Tofiq Mütəllibov musiqiyə söz yazıb verir Qəmbər Hüseynliyə. Mahnının ilk ifaçısı, deyilənə görə, indi Muğam Teatrının direktoru çalışan Arif Qazıyev olur.
Mahnının ulduzu düz 10 il sonra parlayır. 1959-cu ildə Moskvada keçirilən Azərbaycan incəsənəti dekadasında "Cücələrim"i indi hamımızın tanıdığı aktrisa və rəssam-florist Suqra Bağırzadə oxuyur. Mahnı "ura "yla qarşılanır və tezliklə dillər əzbərinə çevrilir, sovetlər məkanını aşaraq bütün dünyaya yayılır. Müxtəlif dillərə (100-dən çox dilə !) çevrilir. Hətta "Dünyanın ən yaxşı uşaq mahnıları" albomuna daxil edilir.
Vaxtilə Azərbaycan kino xadimləri Fransada olarkən, dünya şöhrətli Charlie Chaplin (Çarli Çaplin) gələnlərin Azərbaycandan olduğunu biləndə piano arxasına keçib "Cücələrim"i ifa edib və qonaqlara üz tutub deyib: "Demək, siz bu melodiyanın vətənindənsiniz?! Məndən o bəxtəvər bəstəkara salam yetirin!".
"Bəxtəvər bəstəkar"sa Bakıda adidən-adi, sadədən-sadə həyatını yaşayırdı… Nə şöhrət, nə də sərvət dalınca qaçırdı. Heç elə bil o dünya şöhrətli mahnını yazmamışdı… Yenə də gözəl mahnılar bəstələyirdi. Onun "Ay işığında" mahnısı öz ölkəsində sevilə-sevilə oxunurdu. "Muğana ceyran" mahnısı isə nəinki böyüklərin, elə uşaqların da sevimlisiydi.
Qəmbər 1916-cı il aprelin 16-da Gəncədə dəmirçi ailəsində dünyaya gəlib. Kiçik yaşlarından atası Məşədi Muxtarı itirmişdi. O dönəmlərin Gəncə musiqi mühiti çox zəngin idi. Əfsanəvi Məşədi Cəmil Əmirovun şəhərində tez-tez adlı-sanlı xanəndələr – Cabbar Qaryağdıoğlu, Seyid Şuşinski, Bülbül, Malıbəyli Həmid, Xan Şuşinski, Qurban Pirimov qonaq olurdu. Qəmbər Hüseynli də belə bir mühitdə böyüyür və təbii ki, musiqiçi olmağa qərar verir. 1927-ci ildə Gəncə orta ixtisas musiqi məktəbinin tar sinfinə, 1929-cu ildə Gəncə Pedaqoji Texnikumuna daxil olur. Sonralar Azərbaycanın böyük bəstəkarı olan Fikrət Əmirov və misilsiz tarzən Zərif Qayıbovla birgə təhsil alır. "Rast"ı, "Şur"u, "Zabul segah"ı tarda məharətlə ifa etməsi ilə şəhərdə tanınır. Tələbəykən aşıq və el havalarını toplayıb nota alır…
1934-cü ildə istedadlı gənci Bakıya göndərirlər. Qəmbər Bakı Musiqi Texnikumunda tanınmış pedaqoq A.S.Şvartsın violonçel sinfində təhsil alır. Daha sonra qabiliyyətini görüb bəstəkarlıq şöbəsinə keçirirlər. O, pedaqoq Buruşteynin sinfində oxuyur. Cəfər Cabbarlının sözlərinə "Tellər oynadı" romans-mahnısını da bu illərdə bəstələyir. Mahnı çox sevilir. Qəmbər HüseynliQəmbər Hüseynli
1939-cu ildə bəstəkarı Şuşa Musiqi Texnikumuna direktor göndərirlər. Qəmbər orada da ürəklə çalışır. Amma bir ildən sonra onu təzədən Bakıya çağırırlar. O, filarmoniyanın nəzdində fəaliyyət göstərən Azərbaycan Xalq Çalğı Alətləri Orkestrində dirijor köməkçisi çalışır, həm də Üzeyir bəyin məsləhətilə həmin illərdə yaranan Sazçı Qızlar Ansamblının təşkilatçısı və bədii rəhbəri olur.
1951-ci ildə Qəmbər yenidən A.Zeynallı adına Bakı Orta İxtisas Musiqi Məktəbinin bəstəkarlıq şöbəsində – bu dəfə professor B.İ.Zeydmanın sinfində təhsil almağa başlayır. Üç ildən sonra şair Mirmehdi Seyidzadənin librettosu əsasında "Qızıl quş" operasını (diplom işi) yazır və 1954-cü ildə məktəbi bitirir. "Cücələrim" artıq çoxdan yazılmışdı…
Qəmbər Hüseynli cəmi 45 yaşında (1 avqust, 1961-ci il) dünyadan köçüb. "Cücələrim" mahnısının triumfunu – misilsiz zəfərini görəndən 2 il sonra sakitcə həyata gözlərini yumub. Atası kimi onu heç xatırlamağa gücü çatmayacaq kiçik oğlu var idi. Amma özündən sonra elə böyük bir əsər qalıb ki, adını yüzillərcə yaşadacaq… Sağ oldu, ya olmadı, onu "bəxtəvər bəstəkar" adlandıracaqlar. Gəncəli Məşədi Muxtarın bəstəkar oğlunun adı "Cücələrim"lə bütün dünyanı gəzməyə davam edəcək.
Cücələrim
Cib-cib cücələrim. Cib-cib-cib-cib cücələrim. Mənim qəşəng cücələrim, Tükü ipək cücələrim.
Gözləyirəm tez gəliniz, Göy çəməndə dincəliniz. Ay qəşəng cücələrim, Tükü ipək cücələrim, Mənim göyçək cücələrim.
Cib-cib cücələrim. Cib-cib-cib-cib cücələrim.
Nə yesəniz mən verərəm, Su verərəm, dən verərəm Ay qəşəng cücələrim, Tükü ipək cücələrim, Mənim göyçək cücələrim.
Arzum budur boy atasız, Ananıza tez çatasız. Ay qəşəng cücələrim, Tükü ipək cücələrim, Mənim göyçək cücələrim.
Aygün Kazımova versiyası
Azərbaycanı Respublikasının Xalq Artisti Aygün Kazımova, 4 dekabr 2017-ci ildə mahnını gürcü bəstəkar Kaxaber Tsiskaridze-nin aranjemanında təqdim etmişdir.
Video Klipi
Mahnıya klipi rejissorlar Anar Hüseynov və Kamran Aydınov lentə almışdır. Aygün Kazımova klipdə modelyer-dizayner Rüfət İsmayılın geyimlərindən istifadə etmişdir. Aygün Kazımovanın saç və makiyajını stilist Ruxa etmişdir.
Almaniya universitetlərinin siyahısı
Almaniyanın ali təhsil ənənəsi — Avropada ən qədim və zəngin universitet ənənələrinə malikdir. Ən qədim alman ali məktəbi 1386-cı ildə yaradılmış Heydelberq Universitetidir. Bir çox universitetlərin artıq yüzillik tarixi vardır. Məsələn, Leypsiq Universiteti 1409-cu ildə yaradılıb, Rostok Universiteti isə 1419-cu ildə yaradılıb.
Almaniyada təqribən 140 universitet var ki, doktorant mərhələsində təhsil verir. Bura 10 özəl və 11 kilsə universiteti daxil deyil.
Eyni zamanda hal-hazırda digər ölkə ərazisində yerləşən alman universitetləri də vardır. Məsələn, Praqadakı Karlov Universiteti. Həmçinin, 14-15-ci əsrlərdə yaransalar da sonradan bağlanaraq, müasir dövrdə yenidən açılan universitetlər də vardır. Məsələn, Köln, Erfurt və Vürsburq universitetləri.
Eyni zamanda, 1960-cı ildə yaradılmış universitetlər də vardır. XIX əsrdən başlayaraq alman universitetləri üçün təhsil səviyyəsi idealını tapmaq əsas sayılırdı. Bu məsələ ilk dəfə ciddi şəkildə Humbolt Universitetində qoyulmuşdu. Bu universitetdə ikinci dünya muharibəsinə qədər Maks Plank, Albert Eynşteyn və Maks Veber dərs deyirdilər.
Almaniya universitetləri ümumi profilli (Universitaten) və texniki universitetlərə (Technishe Universitaten); ali məktəblər — texniki (Teсhniche Hochschulen) və tətbiqi elmlər məktəbinə (Fachhochschulen); humanitar ali məktəblərə bölünürlər.
Beynəlxalq reytinqlər
"QS" dünya universitetlər reytinqinə və "Times" ali təhsil üzrə dünya universitetləri reytinqinə əsasən:
RD = reytinqə ümumiyyətlə düşməyib və ya ilk 200-lüyə düşməyib.
Ageratina barbensis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Harri Potter və Fəlsəfə Daşı (film musiqisi)
"Harri Potter və Fəlsəfə Daşı" (ABŞ, Hindistan və Pakistanda "Harri Potter və Sehrbaz Daşı") film musiqisi albomu 30 oktyabr 2001-ci ildə satışa çıxarılmışdır.
Musiqi
Film musiqisi Con Vilyams tərəfindən yazılmış və səsyazma zamanı orkestra rəhbərliyi də bəstəkar özü etmişdir. Con Vilyams tərəfindən bəstələnmiş musiqi, 74-cü Oskar Mükafatlarının təqdim edilməsi mərasimində Ən Yaxşı Orijinal Film Musiqisi Nominasiyasında mükafata namizəd göstərilmişdir.
Film musiqisinə bir çox xarakterlərə xas mövzular (leytmotiv) daxildir ki, onların da bəzilər sonrakı filmlərdə də, xüsusilə "Sirrli otaq" filmində istifadə olunmuşdur. Həmin mövzulara iki Voldemort mövzusu, iki Hoqvarts mövzusu, Çəp xiyaban mövzusu, Qviddiç mövzusu, uçuş mövzusu, dostluq mövzusu və filmin əsas mövzusu ("Hedwig's Theme") daxildir. Əsas mövzu Harri Potter filmlər seriyasına daxil olan bütün filmlərdə, demək olar ki, dəyişilməz şəkildə istifadə edilmişdir. 14 dekabr 2001-ci ildə film musiqisi albomu "Canadian Recording Industry Association" tərəfindən qızıl sertifikata (50.000 satış göstəricisi ilə) layiq görülmüşdür. "Recording Industry Association of Japan" da albomu qızıl sertifikata (100.000 satış göstəricisi ilə) layiq görmüşdür.
Film musiqisi Londondakı "Air Lyndhurst Studios" və "Abbey Road Studios"da yazılmışdır. Billboard 200 hit-paradında 48-ci yerdın daxil olan albom "Top Soundtracks Chart"da ikinci yerə kimi yüksələ bilmişdir.
Digər təsirləri
"Hedwig's Theme" filmlər seriyasının leytmotividir.. Tez-tez filmlər seriyasının əsas musiqi mövzusu adlandırılan bu mövzu "Harri Potter və Fəlsəfə Daşı" film musiqisi albomuna "Prologue" adı ilə daxil olmuşdur. Həmin musiqinin konsert aranjimanı həm də filmin titrlərində istifadə olunub. "Hedwig's Theme" Harri Potter filmlər seriyasının film musiqisi Patrik Doyl, Nikolas Huper və Aleksadr Desplat tərəfindən bəstələnmiş filmlərində də əsas leitmotiv mövzu kimi istifadə olunmuşdur. Bu musiqi həmçinin, musiqisi Ceyms Hanniqan tərəfindən bəstələnmiş dörd Harri Potter video-oyunlarında da istifadə olunmuşdur. Populyar mədəniyyətdə xüsusi status qazanan "Hedwig's Theme" rinqton, treyler musiqisi və digər multimedia formalarında geniş yayılmışdır.
Haran
Haran — Azərbaycan Respublikasının Lerik rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Əhalisi
Əhalisi 85 nəfərdir.
Relyefi
Lerik rayonunun Kirəvud inzibati ərazi vahidində yerləşən bu kənd dağətəyi ərazidədir.
Həmçinin bax
Geskon
Corc Maykl
Yorgos Kiriakos Panayotu və ya məşhurlaşdığı adı ilə Corc Maykl — iki Qremmi mükafatı sahibi yunan əsilli məşhur ingilis müğənnisi, vokalist və bəstəkar. Corc Maykl musiqi tarixindəki ən uğurlu müğənnilərdən biri hesab olunur.
Vladimir Smirnov
Vladimir Vasilyeviç Smirnov — Azərbaycan SSR Mərkəzi Statistika İdarəsinin ilk rəhbəri.
Xəritə
thumb|300 px|Dünyanın fiziki xəritəsi
Xəritə — Yer kürəsi və ya digər planetlərin bütövlükdə və ya ayrı-ayrı hissələrinin iki və ya üçölçülü şərti işarələrlə kiçildilmiş təsviridir. Xəritənin məqsədindən və miqyasından asılı olaraq, orada təsvir olunacaq obyektlərin seçilməsinə və ümumuləşdirilməsinə kartoqrafik generalizasiya deyilir.
Bulbophyllum cephalophorum
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Arealı
Bulbophyllum cephalophorum növü Filippin üçün endemik növdür.
Xəritə
Təsnifatı
Ərazi əhatə etməsinə görə xəritələri 3 qrupa bölürlər:
Məzmununa görə xəritələr ümumcoğrafi və tematik xəritələrə bölünürlər.
Şıxəli Dadaşov
Şixəli Dadaşov (tam adı: Dadaşov Şixəli Ələsgər oğlu;) — neftçi, SSRİ dövlət mükafatı laueratı
Xəritə
Təsnifatı
Xəritələr bir çox xüsusiyyətlərinə görə bir-birindən fərqlənir. Miqyasına görə xəritələr şərti olaraq 3 qrupa bölünür:
Şıxəli Dadaşov
Həyatı və təhsili
Dadaşov Şixəli Ələsgər oğlu 10 yanvar 1913-cü ildə Bakı şəhərində anadan olmuşdur. 1935-ci ildə Azərbaycan Sənaye İnstitutunu bitirmişdir.
Xəritə
Təsnifatı
Xəritə tərtib etmək üçün əvvəl Yer planetinin forma və ölçüləri təyin olunur, planetin fiziki səthi həndəsi baxımdan öyrənilir, formaca "geoid" olan Yer planeti həndəsi fiqur olan Yer ellipsoidi ilə əvəz olunur. Daha sonra riyazi metodlarla yer ellipsoidi müstəvi üzərinə köçürülür. Xəritənin hər bir nöqtəsinə Yer üzərində yalnız bir nöqtə uyğun gəlir.
Şıxəli Dadaşov
Əmək fəaliyyətinə
Əmək fəaliyyətinə 1934-cü ildə Bakıda "Əzizbəyovneft"in qazıma kontorunda başlamışdır. 1942-ci ildə Türkmənistan SSR-in neft sənayesində çalışmışdır. 1942-48-ci illərdə "Türkmənneft" tresti qazıma kontorunun baş mühəndisi, 1948-60-cı illərdə "Türkmənneft" birliyinin rəis müavini, 1960-76-cı illərdə rəisi olmuşdur. 1976-78-ci illərdə "Türkmənneft" istehsalat birliyinin baş direktoru vəzifəsində işləmişdir.
Xəritə
Təsnifatı
İzoxətlər üsulundan istifadə etməklə ərazidə havanın temperaturunun, təzyiqinin, yağıntıların paylanmasının, buxarlanmanın miqdarının və s. təsvir etmək üsulları ilə tanış olmaq mümkündür.
Areal üsulu ilə isə hər hansı bitki, heyvan növünün yayıldığı sahələri təsvir etmək olar.
Hərəkət üsulu isə daha çox məlumatverici xüsusiyyətə malikdir. Belə ki, küləklərin, hava kütlələrinin, səyahətçilərin marşrut xətləri və s. mətn olmadan müəyyən edilir.
Nöqtələr üsulu isə obyektin həm yayılma arealı, həm də kəmiyyət göstəricisi haqqında məlumat verilir.
Xəritənin məqsədindən və miqyasından asılı olaraq orada təsvir olunacaq obyektlərin seçilməsinə və ümumiləşdirilməsinə kartoqrafik generalizasiya (ümumiləşdirmə) deyilir.
Kartoqrafik proyeksiya
Qlobus meridian və paralellərin yaratdığı dərəcə torunu, xəritə üzərindəki coğrafi enlik və uzunluğun əmələ gətirdiyi kartoqrafik şəbəkəyə çevirmənin riyazi üsulu kartoqrafik proyeksiya adlanır.
Proyeksiyalar hamısı təhriflidir – onların birində ölkənin ölçüləri, digərlərində isə forması həqiqətə uyğun olmur.
İstifadə olunan köməkçi həndəsi səthdən asılı olaraq kartoqrafik proyeksiyalar dörd sinifə bölünürlər:
Xəritə tərtib edərkən onun proyeksiyasını hesablamaq və qurmaq üçün istifadə edilən miqyasa baş miqyas deyilir. Xəritənin istənilən nöqtəsində kiçilmənin həqiqi nisbətini yəni, xüsusi miqyası hesablamaqla, xəritədəki obyektlərin və məsafələrin Yer üzərindəki həqiqi ölçülərini təyin etmək olar.
Xüsusiyyətlərinə görə xəritələr
Xəritələr xüsusiyyətlərinə görə aşağıdakı kimi təsnif edilirlər.
Enes Kanter
Enes Kanter (Enes Kanter; doğulub 20 may 1992-ci il, Sürix, İsveçrə) — türk basketbolçusu. Son vaxtlar NBA-da Boston Seltiks komandasında oynamış. 2011-ci ildə keçirilən NBA Draftın birinci raunduna 3 nömrə ilə seçilmişdir.
Xəritə
Xüsusiyyətlərinə görə xəritələr
Onlar üç qrupa bölünürlər:
Enes Kanter
Bioqrafiyası
2006-2008-ci illərdə Fənərbaxça Ülker gənclər komandasında oynamışdır. Sonra 2008-2009-cu il mövsümündə böyüklər komandasına keçdi, lakin nadir hallarda oynaya bildi. Komandanın ən azı doqquz matçında - dördü Avroliqada, beşi isə Türkiyə çempionatında oynamışdır. Fənərbaxça və Olympiakos Kanterə peşəkar müqavilələr təklif etdilər, lakin ABŞ-dəki kolleclərdən birində oynamaq istədiyi üçün imtina etdi.
Xəritə
Məzmununa görə xəritələr
Məzmununa görə xəritələri iki böyük qrupa ayırırlar:
Enes Kanter
Kollej
Kanter ABŞ-yə getdi və Kaliforniyanın Simi-Velli şəhərinin Stounridj hazırlıq məktəbində oynamağa başladı. 14 aprel 2010-cu ildə Kanter Kentukki Universitetinə keçdi və NCAA-da çıxış etməyə başladı.
Xəritə
Məzmununa görə xəritələr
Ümumcoğrafi xəritələrdə Yer səthinin ümumi mənzərəsi əks etdirilir. Bu xəritələrin coğrafi məzmunu aşağıdakılardan ibarətdir:
Enes Kanter
NBA
2011-ci ildə 3 nömrə ilə NBA Draftına seçildi və Yuta Caz komandasına qəbul edildi. “Çox xoşbəxtəm, çox həyəcanlanıram. Mən Yuta pərəstişkarlarını tanıyıram, onlar dəlidirlər, mən onları sevirəm"dedi. "Pley-offda hər şeyi etməyə çalışacağam".
Xəritə
Məzmununa görə xəritələr
Tematik xəritələrdə hər hansı bir təbii komponent, hadisə (məsələn: metallurgiya sənayesi, iqlim, geoloji və s.) daha müfəssəl və konkret olaraq təsvir olunur. Belə xəritələrin adı, məzmunu, mövzusu müxtəlif olub yalnız bir məlumatı verir.
Enes Kanter
Türkiyə millisi
2009-cu ildə Kanter milli komanda ilə 18 yaşa qədər yeniyetmələr arasında keçirilən Avropa çempionatında birlikdə bürünc medal qazanaraq orta hesabla 18.6 xal və 16.4 ribaund qazanaraq Ən Dəyərli Oyunçu adını aldı. Türkiyədə keçirilən 2010 Dünya Çempionatında milli komanda üçün oynamaqdan imtina etdi. Atası bunu Kentucky Universitetində dərslərin ilk ayını qaçırmamaq məqsədi ilə etdiyini izah etdi.
Xəritə
Məzmununa görə xəritələr
Bir-biri ilə əlaqəsi olan bir neçə müxtəlif komponentlərin və ya hadisələrin təsvir kompleks xəritələrdə əks olunur.
Enes Kanter
Türkiyə millisi
2011-ci ildə Avropa Çempionatında Türkiyə millisinin şərəfini qorudu. 8 oyuna ortalama 17,8 dəqiqə meydanda qaldı. 9,6. xal və 3,9 top çaldı.
Siyası təqib
Gənclik illərində Kanter Fətullah Gülənin qurduğu Gülənçilik dini-ideoloji cərəyanı ilə maraqlanır. 2016-cı ilin iyulunda Türkiyədə dövlət çevrilişinə cəhdən sonra atası Mehmet Kanter açıq məktub yazaraq oğlundan imtina etdi, adının dəyişdirilməsini istədi və prezidentdən üzr istədi. Buna cavab olaraq basketbolçu yaxınlarından da imtina etdi. 2018-ci ilin iyun ayında atası 15 il həbs cəzasına məhkum edildi. 20 may 2017-ci ildə Kanterin pasportu Türkiyə hökuməti tərəfindən ləğv edildi, altı gün sonra həbs qərarı verildi, Kanter "terror qruplaşmasının" üzvü elan edildi. 2017-ci ilin sentyabr ayında Kanter özünü vətəndaşlığı olmayan şəxs elan etdi.
Duna Kolleci
Duna Kolleci (, tam adı Duna International College) xarici tələbələrin Macarıstanın və Slovakiyanın ali məktəblərinə daxil olması üçün özəl hazırlıq kursudur və Budapeşt şəhərində yerləşir. Bu təhsil müəssisəsi yalnız qeyri-dərəcə hazırlıq (foundation) proqramları təklif edir.
Vilhelm Kanaris
Vilhelm Frans Kanaris (Wilhelm Franz Canaris 1 yanvar 1887 – 9 aprel 1945) — Almaniya hərbi xadimi, admiral, Nasist Almaniyasında hərbi kəşfiyyat və əks-kəşfiyyat xidmətinin rəhbəri (1935–1944). İkinci Dünya Müharibəsinin sonuna yaxın britaniyalılarla əməkdaşlıq edərək alman müqavimətində iştirak etmiş və yəhudiləri Üçüncü Reyxdən xilas etməyə səy göstərmişdir. 1945-ci il aprelin 9-da edam edilmişdir.
Ailəsi
1887-ci il yanvarın 1-də Aplerbekdə (hazırda Dortmund şəhərinin bir rayonu) metallurgiya zavodunu idarəçisinin ailəsində anadan olmuşdur. Admiralın babası İoqan Yozef Kanaris Rur regionunda sənayenin öncüllərindən sayılır. Vilyamın özünün isə uşaqlıqdan dənizə böyük marağı var idi. 1938-ci ilə qədər özünü Yunan admiralı və azadlıq hərəkatının iştirakçısı Konstantin Kanarisin qohumu hesab edirdi. Sonradan əslində əcdadlarının Canarisi soyadı ilə Şimali İtaliyadan gələrək XVII əsrdə Almaniyada məskunlaşdığını və Lüteranlığa keçdiyini iddia edirdi. Bununla belə bir sıra tarixçilər hesab edir ki, Vilhelm Kanarisin Konstantin Kanaris ilə ümumi səcərəyə malik olması barədə yanılmamışdı, amma rəsmi ailə tarixi konyunktur səbəblərə görə dəyişdirilmişdir, çünki Almaniya Yunanıstana qarşı mübarizə aparan İtaliyanın müttəfiqi idi.
Günəşli şəlaləsi
Günəşli şəlaləsi — Lerik rayonu n Günəşli kəndin də yerləşən şəlalə.
Vilhelm Kanaris
Hərbi karyerasının başlanğıcı
1905-ci ilin aprelində "Ştayn" hərbi-təlim gəmisində kursant kimi Hərbi Dəniz Qüvvələrində xidmətə başladı. Kil şəhərindəki Dəniz Kursları Korpusundan məzun olmuşdur. 1907-ci ildən Cənubi Amerika ölkələrinə tur təşkil edən və ABŞ-yə səfər edən "Bremen" kreyserində xidmət etmişdir. 1910-cu ilin yanvarından "V-162" minadaşıyıcısında 2-ci komandir, 1911-ci ilin oktyabrından 1915-ci ilin martına qədər "Drezden" yüngül kreyserində xidmət etmiş və ingilislərlə olan Koronel və Folkland döyüşlərinin iştirakçısı olmuşdur. Mas-a Tera adası yaxınlığında gedən döyüşdə "Drezden"in batırılmasından sonra 1915-ci ilin martından avqustunadək Çilidə əsir düşərgəsində qalır. 1915-ci ilin avqustunda düşərgədən qaçır və həmin ilin oktyabrında Almaniyaya qayıdır. Cənubi Amerikadan geri dönərkən o, Böyük Britaniyanın Plimut da daxil olmaqla bir neçə limanında olur. 1915-ci ilin noyabr ayından kapitan leytenant rütbəsini daşıyır.
Günəşli şəlaləsi
Yerləşdiyi ərazi
Sıx meşənin dərinliyində yerləşir. 8 may 2007-ci ildə Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisinin qərarı ilə Lerik rayonunun Noda kənd inzibati ərazi dairəsi tərkibindəki kənd Günəşli kəndi adlandırılmışdır.
Vilhelm Kanaris
Hərbi karyerasının başlanğıcı
1916-cı ildən başlayaraq Almaniya kəşfiyyatının göstərişi ilə İspaniya və Portuqaliyada alman sualtı qayıqlarının tədarükünü təşkil edir. 1917-ci il 2 iyun- 11 sentyabr tarixləri arasında "U-16" sualtı qayığının komandiri olur. 1917-ci ilin noyabr ayından UC-27 nəqliyyat sualtı qayığının komandiri, 1918-ci ilin yanvarından U-34 sualtı qayığı və 1918-ci ilin mayından UB-128 komanda sualtı qayığına komandirlik edir. Döyüşlərdə fərqləndiyinə görə o, 1-ci və 2-ci dərəcəli Dəmir xaç ordeninə layiq görülür. Kanaris altı dildə səlis danışırdı, onlardan biri də ingilis dili idi.