cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ryu Seun-Min
Karyerası
Daha sonra Ryu Seun-Min Cənubi Koreyanı 2012-ci ildə London şəhərində baş tutan XXX Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil edib və Komanda turnirində gümüş medalın sahibi olub.
Əhməd Tosun Paşa
Əhməd Tosun Paşa və ya Kavalalı Tosun Paşa (d. 1794 — ö. 28 sentyabr 1816) — Kavalalı ailəsinin banisi Mehmed Əli Paşanın ikinci oğlu.
Həyatı
1 mart 1811-ci ildə öndə gələn Məmlük bəylərinin qanlı bir şəkildə ortadan qaldırılmasının ardından Hicazda vəhhabi üsyanının yatırılması ilə vəzifələndirildi. Yeni bir Misir ordusunun qurulmasına çalışan fransız əsilli polkovnik Jozef Sevenin (sonradan Süleyman Paşa) yanında yetişən Əhməd Tosun Paşa, əmrindəki piyada qoşunla öncə Ciddə bölgəsinə daxil oldu. Məkkə 1813-cü ildə üsyançılardan təmizlənsə də, ayaqlanan vəhhabi dəstələri Diriyə qalası və ətraf bölgələrində möhkəmləndilər. Ardından atası Mehmed Əli Paşa əmrindəki Misir hərbi birlikləriylə 1813-cü ilin sentyabrında bölgəyə gəldi və başda Diriyə qalası olmaqla, üsyançıların bütün müqavimətini qırdı.
Ancaq çox keçmədən səhhəti pisləşdi və tutulduğu vəba xəstəliyindən sağala bilməyib 28 sentyabr 1816-cı ildə vəfat etdi.
Aleksandr Romanoviç
Aleksandr Romanoviç — Lipka tatarı əsilli hərbçi, süvari generalı. O, xidmət illəri boyunca həm Rusiya İmperator Ordusunda, həm də müstəqil Polşa ordusunda general kimi xidmət etmişdir.
Həyatı
Aleksandr Romanoviç 1 aprel 1871-ci il tarixində o dövrdə Rusiya imperiyasına tabe olan Polşanın Lida bölgəsi yaxınlığında yerləşən Oleksziszki məntəqəsində dünyaya gəlmişdir. Bu məntəqədə Romanoviç ailəsinin mülkü yerləşirdi. Onun ailəsi Lipka tatarı əsilli olmuş və XV əsrin sonlarında Reç Pospolita dövlətinin ərazisində məskunlaşmışdır.
Aleksandr Romanoviç orta təhsilini başa vurduqdan sonra Polotsk bölgəsində yerləşən Rus Ordu Kadet Korpusuna daxil olmuş və oradan 1890-cı ildə zabit kimi məzun olmuşdur. Buradakı təhsilini başa vurduqdan sonra Süvari Zabitləri Məktəbinə daxil olan Aleksandr Romanoviç 1892-ci ildə buradakı təhsilini də başa vurmuşdur. Elə həmin ildə də Rusiya İmperator Ordusuna peşəkar zabit kimi daxil olmuşdur.
1914-cü ildə Birinci Dünya müharibəsi başlayan zaman Aleksandr Romanoviç polkovnik rütbəsində rus ordusunda xidmət etməkdə idi. Rusiya İmperator Ordusunun Avropada xidmət edən bölmələrindən birinə aid olduğu üçün müharibənin ilk günlərindən döyüşlərdə iştirak etmişdir. Müharibənin ilk günlərindən Şərqi Prussiya cəbhəsində döyüşən Aleksandr öz bölmələri ilə birlikdə Kalisz bölgəsinə hərəkət etmiş və 1916-cı ildə burada olarkən almanların kimyəvi silahlarla olan hücumu zamanı zəhərlənmişdir. Zəhərlənməyə görə müalicə alıb sağaldıqdan sonra 1917-ci ildə general-mayor rütbəsinə yüksəldilmiş və Finladiyaya göndərilmişdir.
1917-ci ildə Rusiya imperiyası müharibənin də vurduğu fəsadlar nəticəsində dağıldı. Bir ildə baş vermiş iki inqilab Rusiyaya tabe olan ərazilərdəki xalqların azadlıq hərəkatlarını gücləndirdi. Nəticədə Polşa 1918-ci ildə müstəqilliyini qazandı. Elə həmin ildəcə Polşa ordusuna qatılan Aleksandr Romanoviç Polşa ordusunun ənənəvi bölmələrindən biri olan Tatar Uhlan bölməsinin komandiri təyin edildi.
Polşa ordusu yarandığı ilk günlərdə Sovet Rusiyası ilə müharibə etməyə məcbur oldu. 1919-1921-ci illəri əhatə edən müharibə nəticəsində Riqa sülhü imzalandı. Sülhün şərtlərinə görə müharibənin qalibi Polşa oldu. Müharibə bitdikdən sonra Aleksandr Romanoviç ordunu tərk etmək qərarına gəldi. Ordudan ayrıldıqdan sonra öz ailə mülklərinin yerləşdiyi Oleksziszki məntəqəsinə geri döndü və burada yaşadı. Həyatının bu dövründə o, yerli müsəlman icmasının başçısı oldu. Daha sonra buradan Vilnoya köçdü və 14 noyabr 1933-cü ildə elə burada da vəfat etdi.
Cənubi Koreyada nəqliyyat
Koreyada nəqliyyat -
Koreya, böyüklüyü və qarışıqlığı ilə hər nə qədər xaricdən gələn turistlərin gözünü qorxutsa da, daxili nəqliyyat sistemi çox rahat və əlverişli olan bir ölkədir. Cənubi Koreya, hər mənada sənaye sıçrayışını etmiş və fərdə verilən dəyər baxımından, sivil olaraq çox inkişaf etmişdir. Koreyada günlük həyatın sferasında olduğu kimi, nəqliyyat sistemində də bu vəziyyət özünü büruzə verir. Koreya müharibəsindən sonra, müharibədən çıxmış, ən çətin günləri görmüş Asiyanın çalışqan əhalisi, infrastruktur və ölkənin yenidən qurulması baxımından demək olar ki, çox çalışdılar. Hər keçən gün inkişaf səviyyəsinin yüksəldilməsi istiqamətində addım atan Koreya, nəqliyyat məsələsində də əllərindən gələnin ən yaxşısını etməyə çalışdılar və bu inkişaf prosesini hələ də davam etdirirlər. Nəqliyyatın çox inkişaf etdiyi Cənubi Koreyada altı müxtəlif nəqliyyat növü mövcuddur. Bunlar: avtobus, metro, taksi, avtomobil, qatar və təyyarədir.
Avtobus
Koreyada iki növ avtobus mövcuddur: Şəhərdaxili avtobuslar və şəhərlərarası avtobuslar. Şəhərlərarası avtobuslar da özlüyündə 2 yerə bölünür. Birincisi, 100 km-ə qədər olan şəhərlərarası avtobus, ikincisi isə 100 km-dən çox olan ekspress avtobuslardır. Seulda 3 ekspress avtobus terminalı mövcuddur. Bunlar Seul ekspress terminalı, Donq Seul avtobus terminalı və Sanqbonq avtobus terminalıdır. Hər yerdə olduğu kimi burada da əvvəlcədən bilet sifarişi ilə fəaliyyət göstərirlər. Seulda 4 növdə avtobus fəaliyyət göstərir.
Magistral avtobus (mavi avtobuslar) – bu avtobuslar əsas avtobuslar sayılırvə şəhərətrafı bölgələri Seul ilə birləşdirir. Mavi rəng Seulun silüeti və Hanqanq çayı ilə təhlükəsizlik və azadlığı təmsil edir.
Şöbə avtobusu (yaşıl avtobuslar) – Seul şəhərindəki əsas metro stansiyaları və ya avtobus terminalını birləşdirmək üçün xüsusi avtobus şirkətləri tərəfindən çevik şəkildə idarə olunur. Bu avtobuslar yaşayış yerlərini, metro xətlərini və avtobus terminallarını birləşdirir. Yaşıl rəng şəhərin ətrafını əhatə edən dağların rəngini təsil edir.
Sürətli avtobus (qırmızı avtobuslar) – sürətli avtobuslar, xüsusilə Seul şəhər mərkəzi ilə digər şəhərlər arasında gedib-gələn sərnişinlər üçün  nəzərdə tutulmuş ekspress avtobuslardır. Qırmızı avtobus və ya elspress avtobus, daha az dayanacaqda dayandığı üçün, böyük məsafələri daha qısa müddətdə getməyi təmin edir. Qırmızı rəng sürət enerjisini təmsil edir.
Sirkulyasiya avtobusu (sarı avtobuslar) - əsas turizm, ticarət və biznes sahələrini birləşdirən Mərkəzi Biznes bölgəsində (Downtown sahəsi) fəaliyyət göstərir. Bu avtobuslar Seulun mərkəzinə, mavi avtobusların dayanacaqlarına və əsas dəmiryolu stansiyalarına həmçinin biznes, turizm və ticarət sahələrinin dayanacaqlarına və ya yaxınlığına gedir. Sarı rəng dinamik və səmimi bir görünüşü təmsil etdiyi üçün seçilib.
Metro
Ən inkişaf etmiş sistemlərdən biri metro sistemidir. Mərkəz və əlaqəli şəhər Seul daxil olmaqla digər şəhərlərə də metro ilə getmək mümkündür. Metro sistemində mərkəzdə 9 metro xətti və digər şəhərlərdə ayrı-ayrılıqda 4 və 3 metro xətti mövcuddur. Ölkədə yaşayan hər bir şəxsdə nəqliyyat kartı vardır. Hətta bu nəqliyyat kartlarını şəhər kartı olaraq da düşünə bilərsiniz. Çünki bu kartı, əgər içində kifayət qədər pul varsa, marketlərdəki xırda bazarlıqlar zamanı, qatar səyahəti zamanı və ya muzey girişlərində istifadə etmək də mümkündür. Bu kartlar yalnız metroda deyil, avtobuslarda da istifadə olunur. Metro, səhər saat 05:30-dan gecə yarısına qədər fəaliyyət göstərir. Metro rəsmi olaraq, 15 avqust 1974-cü ildə istifadəyə verilmişdir. Xəttin uzunluğu 331,5 km-dir. Şəhərin sərhədləri içərisindəki bütün xətlər nəzərə alındıqda, xəttin uzunluğu 1097 km-ə çatır.
Seul Metrosu
Seul Metrosu – Cənubi Koreyanın inkişaf etmiş bir iqtisadiyyata malik olduğu aydındır. Bu xüsusiyyətindən tam istifadə edərək, koreyalılar şəhərə səfər edən Seul sakinləri üçün müxtəlif imkanlar təqdim edirlər. Şübhəsiz ki, bunların ilki Seul Metrosudur. Yalnız Cənubi Koreyada deyil, Uzaq Şərqdə də aparıcı metro sistemlərindən biri sayılan Seul Metrosu, hər il milyardlarla sərnişinə xidmət göstərir. Bu mənada, Avropa və Amerikadakı şəhərlərin metroları ilə müqayisə olunan Seul Metrosu demək olar ki, hamısını geridə qoydu. Seul Metrosu, Seul şəhər mərkəzini və ətraf rayonları birləşdirən yüksək texnologiyalı nəqliyyat vasitəsidir. Bu sistemin sahibi Cənubi Koreya dövlətidir. Dövlət bu quruluşu hələ də özəlləşdirməyib. 20 ayrı marşrutu olan Seul Metrosu, şəhərin demək olar ki, bütün vacib yaşayış məntəqələri ilə əlaqəli gediş-gəlişləri təşkil edir. Bu səbəbdən Seulda yaşayanlar şəxsi avtomobilləri ilə yola çıxmaq məcburiyyətindən azad olurlar. İldə təxminən 3 milyard sərnişinə xidmət edən Seul Metrosu dünyanın ən işlək 10 metrosu arasında yer alır.
Qatar
Qatarlar, təyyarələri saymasaq, Koreyadakı ən sürətli nəqliyyat vasitəsidir. Ümumiyyətlə dəmiryolu stansiyaları olan yerlərdə avtobus və ya metro ilə digər yerlərə getmək imkanı mövcuddur. Koreyada şəhərlərarası səyahətlərdə istifadə olunan iki ayrı qatar sistemi mövcuddur. Onlardan biri ənənəvi Arirang A qatarları, digəri isə daha müasir bir sistem olan KTX yüksək sürətli qatarlarıdır. KTX, ölkənin ən məşhur dəmiryolu şirkətidir. Qatarlardakı səfərlər mümkün dərəcədə rahatdır. Hətta bəzi qatarlarda sərnişinlər üçün karaoke otaqları belə var. KTX Cənubi Koreyada Korail şirkəti tərəfindən idarə olunan yüksək sürətli dəmiryolu xidmətidir. Seul və Pusan arasında ilk tikintisi 1992-ci ildə başlanılmış və birinci hissəsi 2004-cü ildə başa çatmışdır.Qalan hissəsi isə 2010-cu ildə tamamlanışdır.
Təyyarə
Koreyadakı ən sürətli və bir qədər bahalı olan nəqliyyat vasitəsi təyyarələrdir. Ölkədə mərkəzdən başqa digər şəhərlər də daxil olmaqla 15 aeroport fəaliyyət göstərir. Başqa ölkələrdən, xüsusən də Avropadan gələn təyyarələrin eniş etdiyi və ən böyük hava limanı olan İnçon Aeroportu Seuldan 1,5 saat uzaqlığında olan İnçon şəhərində yerləşir.
Çatalcalı Həsən Paşa
Çatalcalı Həsən Paşa — I Əhməd, I Mustafa və IV Murad səltənətlərində müxtəlif vəzifələrdə xidmət edən Osmanlı dövlət xadimi.
Həyatı
Doğum tarixi bilinməsə də, Çatalcalı bir yeniçəri ağasının oğlu olduğu məlumdur. Əndərunda yetişdikdən sonra saray mətbəxində xidmət etməyə başladı. Bu vəzifədə ikən hərəm ağaları ndan Hacı Mustafa ağanın himayəsinə girdi və çavuşbaşı, 1615-ci ildə qapıçıbaşı, ardından baş miraxur vəzifələrinə gətirildi.
1626-cı ildə bəylərbəyi rütbəsi alaraq kaptan-ı dərya təyin olundu. Həmin il Sultan Əhmədin qızlarından Fatma Sultanla nigahlandı. 1627-ci ildə Qara dəniz sahillərini talan edən və İstanbul a qədər irəliləyən kazak quldurlarına qarşı səfərə çıxdı. Bu səfəri əsnasında Özi qalasını bərpa etdirən Həsən Paşa 7-8 min əsirlə İstanbul a qayıtdı və paytaxtda şənliklərlə qarşılandı.
1628-ci ildə Krım xanı təyin edilən Canıbəy Gəray ın Krıma təhlükəsiz bir şəkildə göndərilməsiylə vəzifələndirilən Həsən Paşa, dövrün bir digər yüksələn saray əyanı Rəcəb Paşa tərəfindən qısqanılırdı. Belə ki, Rəcəb Paşa da Osmanlı sarayının kürəkəni idi və bu yolla qısa zamanda yüksəlmişdi. Özi qalasının mühafizəsiylə vəzifələndirilən Murtaza Paşa və öz kəndxudası Əbdülfəttah ağanın da müxalif cəbhəyə keçməsiylə Həsən Paşa gözdən düşdü. Sədrəzəm Qazi Hüsrəv Paşa ya haqqında şikayət məktubları göndərildi və nəticədə 20 oktyabr 1630-cu ildə vəzifədən alındı.
Çox keçmədən bağışlandı və Budin bəylərbəyliyin ə təyin olundu. Ancaq hələ yolda ikən əsgər toplaması əmr edildi və bu səbəblə bir müddət Rumeli də qaldı. Məhz burada ikən Yenişəhər yaxınlığında anidən vəfat etdi (1 avqust 1631). Bəzi mənbələrdə onun ani ölümünün arxasında bacanağı və siyasi rəqibi olan Topal Rəcəb Paşa nın olduğu qeyd olunur. Cənazəsi İstanbula gətirilərək Gədikpaşa məhəlləsində (Fateh rayonu) inşa etdirdiyi məktəbin həyətinə dəfn edildi.
İstinadlar
<references group="" responsive="1">
Uels fiskal balansı
Uels fiskal balansı — Uelsdə dövlət gəlirləri və xərcləri arasında ümumi fərq. 1999-cu ildən 2022-ci ilə qədər Uelsdə dövlət xərclərinin vergi gəlirlərini aşması səbəbindən ölkədə mənfi fiskal balans var idi. 2018–2019 fiskal ili üçün fiskal kəsir Uelsin təxmin edilən ÜDM-nin təxminən 19,4 faizini təşkil etmişdir. Bütövlükdə Birləşmiş Krallıq üçün bu rəqəm 2 faizdir. Şərqi, Cənub-Şərqi İngiltərə və London istisna olmaqla, bütün Birləşmiş Krallıq ölkələri və regionlarında kəsir var. Uelsin adambaşına 4,300 funt sterlinq olan fiskal kəsiri adambaşına təxminən 5,000 funt sterlinq olan Şimali İrlandiya fiskal kəsirindən sonra iqtisadi rayonlar arasında ikinci ən yüksək olandır.
Dublin Siti Universitetinin politoloqu Con Doylun fikrinə görə, müstəqil Uelsin "ilk günlərində" fiskal kəsir təxminən 2,6 milyard funt sterlinq olardı. Bu, 2019-cu ildə İqtisadi Əməkdaşlıq və İnkişaf Təşkilatına daxil olan ölkələr üçün orta hesabla 3,2%-ə bərabər olan ÜDM-in 3,4%-dən aşağısına bərabərdir. Kardiff Universitetində Uels İdarəetmə Mərkəzinin 2023-cü ildə apardığı araşdırma göstərir ki, kəsir "Müstəqil Uels üçün çətin iqtisadi perspektiv" deməkdir və burada konstitusiya müzakirələrinin fiskal reallıqları nəzərə almasını tövsiyə edilmişdir.
Fiskal kəsir
Hesablamalar ardıcıl olaraq Uelsin Birləşmiş Krallıqdan köçürmələr hesabına maliyyələşən böyük və davamlı fiskal kəsirə malik olduğunu göstərir. Uels, eləcə də İngiltərədə fiskal kəsir var, çünki hər iki ölkədə dövlət xərcləri toplanan vergi gəlirlərini üstələyir. Bəzi mənbələrdə bildirilmişdir ki, kəsir Uels kəsiri deyil, çünki Uelsin vergilər üzərində əhəmiyyətli səlahiyyətləri yoxdur və öz büdcəsini təyin etmir, çünki Birləşmiş Krallıq hökuməti bu fiskal səlahiyyətlərin çoxuna malikdir.
Uelsin xalis fiskal kəsiri 2020-ci ildə 14,4 milyard funt-sterlinqdən 2021-ci ildə 25,9 milyard funt-sterlinqə yüksəlmişdir. 2021-ci ildə Birləşmiş Krallığın bütün ölkələri və regionları, o cümlədən İngiltərənin Şimal-Qərbi 49,9 milyard funt-sterlinq dəyərində fiskal kəsirə sahib olmuşdur. Bu, Şotlandiyada 36 milyard funt sterlinq, Şimali İrlandiyada 18 milyard funt sterlinq, Londonda 7,2 milyard funt sterlinq dəyərində olmuşdur.
Biləsuvar (Puldəşt)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 402 nəfər yaşayır (90 ailə).
Ikarus
Ikarus, mərkəzi Budapeştdə olan, Macarıstanın avtobus şirkətidir. 1895-ci ildə Uhri Imre Kovács-és Kocsigyártó Üzeme adıyla qurulmuşdur.
Evelyn Hamann
Evelyn Hamann (6 Avqust 1942 - 28 Oktyabr 2007) — Alman aktrisa.
Çan Ye-Şu
Çan Ye-Şu (11 fevral 1979) — Çin Taybeyini təmsil edən stolüstü tennisçi.
Karyerası
Çan Ye-Şu Çin Taybeyini 2000-ci ildə Sidney şəhərində baş tutan XXVII Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil edib və fərdi turnirdə 17-ci, cüt turnirdə isə 5-ci pillənin sahibi olub.
Daha sonra Çan Ye-Şu Çin Taybeyini 2008-ci ildə Pekin şəhərində baş tutan XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil edib və Komanda turnirində 7-ci pillənin sahibi olub.
Karel Pik
Karel Pik (esperanto:  Karolo Piĉ  ; ) — Çexiya esperantisti. Esperanto Akademiyası nın üzvü, esperanto dilində qısa hekayələr, esse, şeir və roman yazan şair və yazıçı.
Karel Peak esperanto dilində yazan məşhur və nüfuzlu əsərlər müəllifi idi. O, esperanto dilinə çoxlu neologizmlər gətirdi və işlətdi, hansıların ki bir çoxu müzakirələrə səbəb olmuşdular. Neologizmlərdən başqa, esperanto dilinin eksperimental istifadəsi ilə də tanınırdı. Bəzi esperantistlərin sözlərinə görə, Pik təcrübələrində o qədər irəliləmişdir ki, esperanto əvəzinə özünün icad etdiyi başqa dili istifadə edirdi.
Onun ən məşhur əsəri, dilçilik təcrübələrini özündə cəmləşdirən "La Litomiŝla tombejo" (Litomişl qəbiristanlığı) (1981) adlı yarı avtobioqrafik romanıdır. Elə özü də, doğma şəhəri Litomişl da yerləşən həmin qəbiristanlığda dəfn olunmuşdur. Məzar daşının üzərində çex dilində "Esperantský spisovatel" ("esperanto yazıçısı") sözləri yazılmışdır.
Esperanto dilində yazan Şotlandiya yazıçısı, şair və tərcüməçi Uilyam Old Pikin romanını esperanto dilinin klassik əsərləri siyahısına daxil etmişdir.
Nəşrləri
Qısa hekayələri
Novellalar
Məqalələr
Esselər
Pörnək (Puldəşt)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 599 nəfər yaşayır (150 ailə).
NGC 6645
NGC 6645, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış açıq ulduz topasıdır. Göy üzündə Oxatan bürcü istiqamətində yerləşir. III1m tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Brahmaputra çayı
Brahmaputra çayı, Brôhmôputrô) — Hindistan yarımadasından axan ən böyük çay. Tibet, Hindistan və Banqladeşdən axan transsərhəd çaydır. Brahmaputra dünyada su həcminə görə 9-cu, uzunluğuna görə isə 15-ci çaydır.
Brahmaputra Tibetin Buranq əyalətində, Himalayın şimal yamacında yerləşən Kaylas dağı yaxınlığındakı Mapam-Yumtsu gölündən başlayır, Himalayı keçərək böyük dərələrlə cənubi Tibet boyunca axır və Hindistanın Arunaçal-Pradeş ştatına daxil olur. Bundan sonra çay, geniş Qanq deltasında Banqaladeşdə Padma adı ilə məşhur olan Qanqla birləşir. Brahmaputra və Padma birləşərək Meqhna çayını əmələ gətirir və Benqal körfəzinə tökülür.
Təxminən 4696 km uzunluğunda olan Brahmaputra bölgədə suvarma və nəqliyyat üçün vacib bir çaydır. Çayın orta dərinliyi 30 m, maksimum dərinliyi isə 135 m-dir (Sadiyada). Yazda Himalaydakı qarın əriməsi nəticəsində çayda fəlakətli daşqınlar baş verir. Suyun orta axın sürəti 19.800 m³/san olan çayda daşqınlar zamanı bu rəqəm təxminən 100.000 m³/san-ə yüksəlir. Çay eyni zamanda dünyada bor hadisəsinin baş verdiyi nadir çaylardan biridir.
Ərazidə 8.000 m-dən yuxarı olan yeganə zirvə Kançencaqra (8.586 m) olduğundan bura Brahmaputra hövzəsindəki ən yüksək nöqtədir. Çayın yuxarı axını uzun müddət məlum olmamış və yalnız 1884–1886-cı illərdə Yarlunq Tsanqponun başçılıq etdiyi ekspedisiya tərəfindən müəyyən edilmişdir. Buna görə də çayın bu hissəsi tez-tez Tsanqpo-Brahmaputra olaraq adlandırılır.
Çayın aşağı axını isə hindular üçün müqəddəsdir. Hindistan yarımadasındakı bir çox çayın adı qadın adı olduğu halda, yeganə olaraq bu çay kişiyə istinadən belə adlandırılmışdır. Brahmaputra Sanskrit dilində "Brahmanın oğlu" deməkdir.
U Ko Ni
Ko Ni (, ; U Ko Ni kimi də tanınır; ) — Myanma dövlət xadimi və Dəfnə Hüquq Firmasının təsisçisi və hüquqşunası. Ni həmçinin Müstəqil Hüquqşünaslar Assosiasiyası, Beynəlxalq Vəkillər Kollegiyasının, Myanma Yazıçılar birliyinin üzvü olmuşdur. Hökumət üzərində konstitusiya hüququ almadan Aunq Su Kyinin de-fakto rəhbərliyi altında Milli Demokratiya Liqasına (NLD) müşavir təyin olunmuşdir. U Ko Ni insan hüquqlarının qorunması və demokratik seçkilərdən bəhs edən altı kitabın müəllifidir. Ko Ni həmçinin dinlərarası hərəkatlarda da fəallığı ilə yadda qalmışdır. O, Myanmada konstitusiyaya dəyişikliklərin təbliğində fəal iştirak etmişdir.
U Ko Ni 29 yanvar 2017-ci ildə İnformasiya Nazirliyi İttifaqının və Pe Myintin rəhbərlik etdiyi qrupla birlikdə sinor lider gəmi proqramını ziyarət etdikdən sonra İndoneziyaya yollanarkən Yanqon Hava Limanında odlu silahdan açılan atəş nəticəsində qətlə yetirilmişdir.
4WS
thumb|sağ|200px|İdarəetmə mekanizmi
Dörd təkərli idarəetmə (ing: Four wheel steering) əyilmələrdə yol tutma qabiliyyətini artıran, nəqliyyat vasitələrinin yüksək sürətlərdə təhlükəsizliyini və asanlıqla edilməsini təmin edən və şəhərdəki manevrləri və parklamanı asanlaşdıran bir sistemdir.
İlk 4ws sistemi 1905-ci ildə Lotil markalı traktorda tətbiq olunmuşdur. Honda 1987-ci ildə mexaniki idarəetməlisini, Mazda isə elektron idarəetməlisini 1988-ci ildə bazara çıxarmışdır.
İşləməsi
Ön təkərləri sağa və ya sola döndərdiyimizdə arxa təkərlər də ön təkərlərin təxminən 5-dən 1-i qədər sağa və ya sola dönərək avtomobilin arxa hissəsinin döngədən qaçmasına mane olurlar. Yüksək sürətlərdə arxa təkərlər ön təkərlərlə eyni istiqamətdə, aşağı sürətlərdə isə əks istiqamətdə dönürlər.
Şükürağalı
Şükürağalı — Azərbaycan Respublikasının Ağdam rayonunun Çəmənli kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.
Qılınclanmış (Puldəşt)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 855 nəfər yaşayır (183 ailə).
Nizami (film, 1982)
Nizami — Nizami Gəncəviyə həsr olunmuş, 1982-ci ildə çəkilmiş və Müslüm Maqomayevin baş rolda iştirak etdiyi film.
Məzmun
Film-pritça dahi Azərbaycan şairi Nizami Gəncəviyə həsr olunmuşdur.
Filmdə şairin obrazı, o uzaq illərdə Azərbaycan xalqının siyasi və sosial həyatının ab-havası, insan münasibətlərinin mürəkkəb dünyası öz əksini tapmışdır. Bu film insanın tarixdə rolu, onun adamlar qarşısında borcu haqqında düşüncələrdir. Nizaminin mənəvi idealı ilə reallıq arasında uyğunsuzluq şairin insana və ədalətə inamını qıra bilməmişdir.
Festivallar və mükafatlar
1)1983-cü ildə Leninqradda XVI Ümumittifaq kinofestivalı
2)1984-cü ildə Daşkənddə Asiya, Afrika və Latın Amerikası ölkələrinin Beynəlxalq kinofestivalı
Əhməd xan Bayat
Əhməd xan Bayat — 1747-1778-cı illərdə Maku xanlığının birinci xanı.
Maku xanlığı nın banisi Bayat tayfası nın başçısı, Nadir şah ın sərkərdələrindən biri Əhməd Sultan (1747-1778) idi. şahın ölümündən sonra vətənə qayıdan Əhməd Sultan Maku nu müstəqil xanlıq, özünü isə xanlığın hakimi elan etmişdi. Xanlığın paytaxtı iki tərəfdən dağlarla əhatə olunmuş Maku şəhəri idi. Maku xanlığı öz ətrafında 30 kəndi birləşdirirdi.
Lucan Blaszszik
Lucan Blaszszik (28 dekabr 1974) — Polşanı təmsil edən stolüstü tennisçi.
Karyerası
Daha sonra Lucan Blaszszik Polşanı 2004-cü ildə Afina şəhərində baş tutan XXVIII Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil edib və fərdi turnirdə 33-cü, cüt turnirdə isə 5-ci pillənin sahibi olub.
Lucan Blaszszik Polşanı 2008-ci ildə Pekin şəhərində baş tutan XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil edib və fərdi turnirdə 17-ci pillənin sahibi olub.
Qalina Hüseynova
Qalina Anatolyevna (tam adı: Qalina Anatolyevna Hüseynova; ) — Azərbaycan alimi, AMEA akad. Yusif Məmmədəliyev adına Neft-Kimya Prosesləri İnstitutunun "Neftlərin tədqiqi və yağların alınma texnologiyası" laboratoriyasının Texnika üzrə elmlər doktoru.
Həyatı
Hüseynova Qalina Anatolyevna 1951-ci ildə Ukraynanın Donetsk vilayətinin Torez şəhərində anadan olub. 1968-ci ildə orada orta məktəbini bitirib. Həmin ildə Kuybışev şəhərində (indiki Samara şəhəri, Rusiya) V.V.Kuybışev adına Politexnik İnstitutuna daxil olub, onu bitirdikdən sonra 1973-cü ildə Ümumittifaq neft emalı elmi-tədqiqat institutunun Kuybışev filialına (КФ ВНИИНП) təyin edilib, orada yağlı duman üsulu ilə ağır sənaye qurğuların yağlanması üçün tərkibində aşqarlar olan industrial neft yağlarının kompozisiyalarının işlənib hazırlanması ilə, həmçinin aşqarların təsirinin sinergizmi və mexanizminin tədqiqi ilə məşğul olub.
Elmi fəaliyyəti
1979-cu ildə Hüseynova Q.A. Ümumittifaq neft emalı elmi-tədqiqat institutunun (Rusiya, Moskva şəhəri) əyani aspiranturasına daxil olub. 1983-cü ildə aspiranturanı bitirdikdən sonra Neftkimya Sənayesi Nazirliyinin kadrların və təhsil müəssisələrin təyinatı ilə Ümumittifaq Olefinlərin emalı üzrə elmi-tədqiqat və texnoloji instututuna (Azərbaycan, Bakı şəhəri) göndərilib.
1986-cı ildə “Yayma dəzgahının universal şpindellərinin polad-tunc sürtünmə cütü üçün industrial yağ” mövzusunda “Neft kimyası” ixtisası üzrə namizədlik dissertasiyasını müdafiə edib və həmin ildə texnika elmləri namizədi elmi adı alıb. 1997-ci ildə həmin İnstitutda Hüseynova Q.A. böyük elmi işçi vəzifəsinə keçirilmişdir.
2001-ci ildən AMEA akademik Y.H.Məmmədəliyev adına Neft-Kimya Prosesləri İnstitutunun (AMEA NKPİ) “Neftlərin tədqiqi, yağların alınma texnologiyası” laboratoriyasında işləyir.
Elmi nailiyyəti
2011-ci ildə “C3-C12 olefinlərin əsasında ağ yağların alınma texnologiyasının işlənib hazırlanması” mövzusunda “Neft kimyası” ixtisası üzrə doktorluq dissertasiyasını müdafiə edib və texnika elmləri doktoru elmi dərəcəsini alıb.
Q.A.Hüseynova müxtəlif istiqamətlərdə elmi tədqiqatlar aparır. Müxtəlif institutlarda işlədiyi zaman o, aşqarlar, yanacaq və yağlar üçün xammalın alınması məqsədi ilə karbohidrogen piroliz və katalitik krekinq qazlarının, həmçinin yüksək α-olefinlərin oliqomerləşmə proseslərini tədqiq edib. Oliqomerlərin hidrogenləşməsi və onların əsasında ağ yağların alınması prosesini tədqiq edib. Propilen və butenlərin hidrogenləşmiş oliqomerləri uğurla müxtəlif özlülük dərəcəli parfümeriya, tibbi, kompressor və kabel yağları, АМГ-10 hidravlik yağın əsası kimi, yüksək α-olefinlərin hidrogenləşmiş oliqomerləri isə ИПМ-10 izoparafin aviasiya yağının əsası kimi sınaqdan keçib. Bu yağların həmmüəlliflərlə birgə alınma texnologiyaları işlənib hazırlanıb.
Oliqomerləşmə və birgə oliqomerləşmə prosesləri üçün karbon tərkibli alümxlorid katalizatorların alınması prosesini, həm də sintez edilmiş katalizatorların iştirakı ilə propilen oliqomerlərin akrilnitril və metakrilnitril ilə modifikasiyası reaksiyalarını tədqiq edib. Özlülük-temperatur xassələrinin yaxşılaşdırılması məqsədilə neft yağlarının hidrogenləşdirilmiş propilenin tədqiqatlarda iştirak edib. Alkilləşmə prosesinin tədqiqi nəticəsində neftin distillat yağ fraksiyalarının olefinlərlə və katalitik krekinq qazları ilə seolit tərkibli katalizatorların iştirakilə alkilləşməsi texnologiyası işlənib hazırlanıb. Bu texnologiya aşağı indeksli yağların özlülük-temperatur xassələrinin yaxşılaşdırılmasına imkan yaradır.
Mənbə
Neft-Kimya Prosesləri İnstitutunun alimləri: bioqrafik portret, elmə və təhsilə töhfələr. “Müəllim” nəşriyyatı. Bakı 2019. s.183-184.
San-Fransisko körfəz sahəsi
thumb|Peyk vasitəsiylə çəkilən San-Fransisko Körfəz Bölgəsi, 1999. San-Fransisko Körfəz Bölgəsi — daha tanınmış adı ilə Körfəz Bölgəsi, ya da körfəz Şimali Kaliforniyada San-Fransisko və San-Xose körfəzlərilə əhatələnmiş bölgədir.
San-Fransisko Körfəz bölgəsi, Oakland və San-Xose kimi əhalisi çox olan şəhərlərə malikdir. Ümumiyyətlə bölgəni 101 şəhər əhatə edir.
San-Fransisko Körfəz bölgəsi, (ölkə daxilində 12) və San-Xose (ölkə daxilində 31) kimi iki böyük metropolitan bölgəylə birlikdə, bunlarla əhatələnmiş 4 kiçik şəhəri əhatə edir. Körfəz bölgəsi 7.2 milyonluq bir əhaliya malikdir. Körfəz bölgəsində bir çox hərbi hissə, hava limanı, milli park, kəsişim yolları, körpülər və tunellər var. San-Fransisko və San-Xose ikilisi, birləştirilmiş şəhər bölgəsi sahəsində əhali olaraq dünyada 49-cu sıradadır. San-Fransisko, Körfəz bölgəsinin maliyyə mərkəzidir (və əhali sıxlığı olaraq Nyu-Yorkdan sonra ölkə daxilində 2-ci şəhərdir). Buna qarşı San-Xose, bölgənin ən çox əhaliyə sahib şəhəridir. Körfəz bölgəsi, təbii gözəllikləri, liberalizm axınının yüksək təsiri və maddi zənginlikləri ilə tanınır.
Qaraxocalı (Puldəşt)
Qaraxocalı - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Puldəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 325 nəfər yaşayır (63 ailə).
Xalxal (Mərənd)
Xalxal - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Mərənd şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə nə qədər əhalinin yaşaması barədə məlumat yoxdur.
Yaqub Şinkieviç
Yaqub Şinkieviç — şərqşünaslıq üzrə fəlsəfə doktoru, 1925-ci ildə yenicə müstəqil olmuş Polşa nın seçilmiş ilk müfti si.
Həyatı
Tatar ailəsində doğulan Yaqub Şinkieviç Süleyman və Fatma adlı şəxslərin övladıdır. Ailədə bir qardaşı və bir bacısı olmuşdur. Qardaşı Mustafa Şinkieviç Lipka Tatarları Cəmiyyətinin (polyakca: Związek Tatarów Litewskich) rəhbəri olmuşdur. Bacısının adı Əminədir.
1904-cü ildə Minsk Ali Məktəbini bitirmişdir. Daha sonra ilk öncə mühəndislik sahəsində təhsil alsa da, 1907-ci ildə Peterburq şəhərinə şərqşünaslıq sahəsində təhsil almağa yollanmışdır. 1925-ci ildə Berlin Universiteti ndə öz doktorantura mövzusunu alman dilində müdafiə edərək fəlsəfə doktoru elmi adını almışdır. Elə həmin ilin 25 oktyabrında bütün Polşa müsəlmanlarının müftisi seçilmişdir. Bu qurumun mərkəzi Vilnüs şəhərində yerləşirdi.
O, fəaliyyəti dövründə Quran dan bir çox ayəni ərəbcə dən polyak dili nə tərcümə etmişdir. Onun bu tərcümələri 1935-ci ildə "Wersety z Koranu" adı altında nəşr edilmişdir. Onun rəhbərliyi dövründə bu qurum bir çox müsəlman dünaysı dövltələri ilə əlaqə yarada bilmişdi. Belə dövlətlərə misal olaraq Hindistanı, Fələstini, Misir və digərlərini göstərmək olar. Müfti Şinkieviç 1926-cı ildə Qahirə də keçirilən konqresə də qatılmışdır. 1935-ci ildə təşkil edilən Avropa Müsəlmanları Konqresi zamanı Şinkieviç "ən görkəmli iştirakçılarından biri" kimi qeyd edilmişdir. Konqresin ən yadda qalan anlarından biri budur ki, Müfti Şinkieviç Napoli Şərqşünaslıq İnistitutunun rəhbəri Bernardo Barbiellini Amidey kürsü önünə çıxıb danışmaq istəyərkən Şinkieviç ondan hamının gözü qarşısında islamı qəbul etdiyini təstiqləmək üçün 3 dəfə şəhadət gətirməsini istəmişdir.
II Dünya müharibəsi və mühacirət
İkinci Dünya müharibəsi zamanı o, almanların şərqə hücumunda müfti kimi xidmət etmişdir. 1944-cü ildə o, almanların xidmətindən çıxdı və kommunist Polşaya geri dönmək qərarına gəldi. Müharibə bitdikdən sonra isə Misirdə məskunlaşmaq qərarına gəldi və orada yaşamağa başladı. Lakin 1952-ci ildə sovetpərəst Camal Əbdül Nasirin hərbi çevrilişindən sonra Misiri də tərk etməyə məcbur oldu. ABŞ-a yollanan Şinkieviç Konnektikut ştatının Vaterburi bölgəsində məskunlaşdı. 1 noyabr 1966-cı ildə elə orada da vəfat etdi.
İyul inqilabı
sağ|350px|thumb|Eugène Delacroix - Azadlıq xalqa rəhbərlik edir (1830)
İyul inqilabı — 27 iyul 1830-cu ildə Fransada başlayan və Burbon sülaləsinin qəti şəkildə məhvinə, liberal monarxiyanın qurulmasına və Burbon restavrasiyasının sona çatmasına səbəb olan inqilab idi.
Polignac zərbəsi
Polignacın proqramı cəmiyyətin yenidən qurulmasına, ruhanilərin dövlət işlərində çəkisinə və imtiyazlarla təchiz edilmiş güclü bir aristokratiyaya əsaslanırdı. Bir il ərzində parlamenti yığa bilməyən Polignac, Əlcəzairi işğal edərək diqqəti cəlb etməyə və bununla da daxili gərginliyi azaltmağa çalışdı.
1830-cu ilin martında toplanan Nümayəndələr Palatasında Polignacın Ali Şuranın razılığı olmadan vəzifəyə təyin olunduğunu və baş nazirliyinin etibarsız olduğunu iddia etdildi. Bu fərmanlara görə, seçkilər etibarsız sayıldı və yeni məclis qurulacaqdı, seçki sistemi yenidən qurulacaq və 30 milyon əhalisi olan Fransada seçicilərin sayı 100 mindən 25 minə endiriləcəkdi; mətbuata çox sərt məhdudiyyətlər gələcəkdi. Polignac çevriliş adlandırılan bu qərarlar ictimaiyyət arasında böyük reaksiyaya səbəb oldu.
İnqilabın birbaşa və dolayı nəticələri
İnqilabın bütün Avropa boyu mühüm nəticələri var idi. Burbon restavrasiyası bitdikdən və Burbonlar taxtdan salındıqdan sonra liberallar bütün Avropada güc qazandırdılar. Nəticədə, İspaniya və Portuqaliyada liberal konstitusiya qüvvəyə mindi, Belçika Hollandiyadan müstəqillik qazandı. Almaniyada liberal və inqilabi hərəkatlar inkişaf etdi, lakin Metternichin göstərişi ilə Prussiya tərəfindən təzyiq edildi, İngiltərədə isə çartist hərəkatı inkişaf etdi.
Çəmənli (Ağdam)
Çəmənli — Azərbaycan Respublikasının Ağdam rayonunun Çəmənli kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.
Tarixi
thumb|200 px|Orxan Zakiroğlu (Baharlı). Çəmənli oymağı və Hatəmxan ağa nəsli.I kitab.Bakı, 2016 Çəmənli hər zaman görkəmli şəxsiyyətlər yetirmiş nəsilləri ilə tanınmışdır. Hatəmxan ağa nəsli Çəmənlinin əsasını təşkil edir. Nəsil öz adını Hatəmxan ağanın adından almışdır.
Hatəmxan ağanın nəslindən sonra Hacı Tahirin köç yerinin əhalisi Çəmənlinin sakinlərindəndir.
Yaşayış məntəqəsi türkdilli xələclərin çəmənli tirəsinin adını əks etdirir. Etnotoponimdir. XIX əsrin ortalarında 59 ailədən ibarət, Mil-Qarabağ düzlərində maldarlıqla məşğul olmuş çəmənlilər sonralar oturaq həyat keçirərək bu ərazidə Qara Çəmənli, Aşağı Çəmənli, Yuxarı Çəmənli kəndlərinin əsasını qoymuşlar. Çar Rusiyası zamanında Çəmənli Yelizavetpol quberniyasının, Şuşa qəzasının, Kəbirli mahalının kəndi idi.
Çəmənlidə Orduqayalı, Nurular, Balağışlaq, Sarı hüseynli, Böyük qışlaq, Sarı hacılı, Zülfülər, Çuxur məhlə adlı 8 məhlə bu günə kimi öz adını qoruyub saxlamaqdadır.
1823-1848 illərdə Çəmənlinin yüzbaşısı Hatəmxan ağanın oğlu Nadirqulu bəy idi. Nadirqulu bəydən sonra kiçik oğlu Kazım bəy Çəmənliyə yüzbaşı təyin edilmişdir.
XX əsrin əvvəllərində Çəmənli kəndinin yüzbaşısı Alı bəy (...-1926) idi.
Azərbaycan keçmiş SSRİ-nin tərkibində olduğu illərdə Çəmənli 1930-cu ildə yaradılan Ağdam rayonunun kəndi olmuşdur.
Hazırda Çəmənli Azərbaycan Respublikasının Ağdam rayonunun inzibati ərazi vahidində kənddir.
Mədəniyyəti
Seyid Lazım Ağa bu kənddə dəfn olunmuşdur. Hazırda burada Seyid Lazım Ağanın məqbərəsi ucalır. Şahmar Əkbərzadə, Mustafa Çəmənli bu kəndin övladlarıdır.
Aslan Əhməd oğlu Aslanov (1895-1976) Şuşa qəzasının Çəmənli (indiki Ağdamın Çəmənli kəndi) kəndündə dünyaya gəlmişdir. Çəmənli oymağının sakini Məmmədin (XVIII-XIX) oğlu Hümbətin (1812-1848) nəslindəndir. Aslanov soyadı onun adını daşıdığı babası Aslanın adının şərəfinədir. Babası Aslan Hümbət və Zeynəb xanımın oğludur.
Aslan Aslanov ərəb, fars dillərində oxuya bilmiş, dövrünün savadlı adamlarından sayılmışdır. Dini təhsilini Zəngişalı kəndində almışdır. Onun təhsili aldığı məktəb “Ağalıq bağı” adlı bağın yaxınlığında idi. Cavanşir nəslindən olan Hüseynqulu ağa tərəfindən salınmış bu bağ Şərq ölkələrindən gətirilmiş müxtəlif növ nadir ağaclardan ibarət idi. Aslan Aslanov 1976 ildə vəfat etmişdir.
Təhsili
Kənddə tam orta məktəb fəaliyyət göstərir. Çəmənli kənd orta məktəbinə iyirmi səkkiz il rəhbərlik etmiş, istedadlı kadrların hazırlanmasında böyük əməyi olmuş Bayram Aslanov Aslan Aslanovun oğludur.
Coğrafiyası və iqlimi
Kənd Ağdam şəhərindən 11–12 km şərqdə yerləşir. Dağətəyi düzənlikdədir. Məhsuldar torpaqlara malikdir. Torpaqlar əsasən artezian quyuları vasitəsilə suvarılır. Cənubda Zəngişalı, şərqdə Üçoğlan, şimalda Sarıcalı (ona Çəmənli Sarıcalısı da deyilir), qərbdə isə Seyidli kəndləri yerləşir. Ağdamın ərazicə ən böyük torpaqlara malik olan kəndlərindən biridir. Əslində Çəmənli kəndi irili-xırdalı obalardan təşkil olunmuşdur. Bu obalar Böyük Qışlaq, Sarısöyünlü, Bala Qışlaq, Zilfilər, Orduqali, Sarı Hacılı, Nurular adlanır. İqlimi mülayimdir. Yayda havanın hərarəti 33-38 dərəcəyədək yüksəlir. Qışda çox az hallarda isə -5 dərəcəyədək şaxta olduğu müşahidə edilir.
Əhalisi
1848, 1863-cü illərdə yalnız kişilərin siyahısı aparılmışdı. 1848-ci ildə kişilərin sayı təxminən 102 nəfər idi. 1863-cü ildə isə 59 evdən ibarət Çəmənlidə 185 kişi sakini yaşamışdır. 1873-cü ildə aparılmış siyahıya alınmaya əsasən 329 kişi, 297 qadından ibarət Çəmənlinin 626 sakini olmuşdur. 1886-cı ildə 682 nəfər sakini olmuş Çəmənli 46 evdən ibarət idi. Həmin ildə Çəmənlidə 412 kişi, 270 qadın sakin yaşamışdır.
2009-cu ildə keçirilən siyahıya almaya görə Çəmənli kəndində 5625 nəfər yaşayır ki, bu da Ağdam rayonu əhalisinin 3 faizini təşkil edir.
Eclipse (proqram)
Eclipse — çox dilli inteqrallaşdırılmış (birləşdirilmiş) proqramlaşdırma mühitidir (ingiliscə: Integrated Development Environment; qısaca IDE). Əsasən javada yazılıb. Eclipseden istifadə etməklə Javada eləcə də digər proqramlaşdırma dillərində, C, C++,Ruby (Ruby on Rails daxil olmaqla), PHP, Perl, Prolog, Ada, COBOL, Haskell, Scala, Clojure, Groovy and Scheme proqramlar yaratmaq (yazmaq) olar. 27.06.2012-ci ildə Eclipse-in 4-cü stabil versiyası (Eclipse 4.2 - kod adı Juno) istifadəyə verildi.
NGC 4622A
NGC 4622A, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Sentavr bürcü istiqamətində yerləşir. E/SB0 tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 inç) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Kazım Əfrəndniya
Kazım Əfrəndniya (1945 – 28 Yanvar 2017) — İranlı film aktyoru.
Əfrəndniya 28 yanvar 2017-ci ildə 71 yaşında vəfat etmişdir.
Aşağı Qarquluq (Puldəşt)
Aşağı Qarquluq - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Puldəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 431 nəfər yaşayır (111 ailə).
Xındırıstan
Xındırıstan — Azərbaycan Respublikasının Ağdam rayonunun Xındırıstan kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.
Əhalisi
Əhalisi 7 mindən çoxdur.
Yol
7 avqust 2014-cü il tarixində Azərbaycan Respublikasının Prezidenti Ağdam rayonunun Quzanlı-Üçoğlan-Xındırıstan-Səfərli avtomobil yolunun tikintisi məqsədi ilə Sərəncam imzalamışdır. Həmin Sərəncama əsasən Azərbaycan Respublikasının 2014-cü il dövlət büdcəsində nəzərdə tutulmuş Azərbaycan Respublikası Prezidentinin ehtiyat fondundan Ağdam Rayon İcra Hakimiyyətinə 3,2 milyon manat ayrılmışdır.
Yuxarı Qarquluq (Puldəşt)
Yuxarı Qarquluq - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Puldəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd. Bu kənd Poldəştdən 7 kilometr aralıda, Naxçıvan Muxtar Respublikası ilə sərhəddə yerləşir. Araz çayı onun şimalından axır. Kənd ərazisində bir köhnə körpü mövcüddür ki, indi yalnız onun bir qismi qalıb və uçulmuş vəziyyətdədir.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 258 nəfər yaşayır (65 ailə). Milli tərkibi azərbaycan türkləri olaraq, əsas gəlir qaynaqları isə əkinçilik, tərəvəzçilik və balıqçılıqdır. Bu kənd yetişdirdiyi məhsullar arasında qarpızı ilə seçilir.
Sarıçoban (Ağdam)
Sarıçoban — Azərbaycan Respublikasının Ağdam rayonunun Xındırıstan kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.
Mədəniyyəti
Kəndin yaxınlığında tunc dövrünə aid abidə var.
Ana Mayer-Kanski
Ana Mayer-Kanski (Ana Mayer-Kansky ) — ilk sloven əsilli qadın kimyaçı və kimya doktoru.
Bioqrafiyası
Sloveniyalı sahibkar Karl Mayerin ailəsində anadan olmuşdur. Anası Deyak, məşhur pivə zavodunun yerləşdiyi və proşutto istehsal edildiyi Senojeçe şəhərində doğulmuşdur. Ailəsində Anka adlandırıldı. Ana Vipavadakı məktəbdə (1902-1907) təhsil almışdır. Daha sonra Lyublyanadakı liseydə və klassik gimnaziyada təhsilini davam etdirmişdir. Gimnaziyada oxumağa icazə verilən ilk qızlardan biri kimi tanınır.
1914-1918-ci illərdə Ana Vyana Universitetinin Fəlsəfə fakültəsində oxuyur. Burada kimya və fizika kimi əlavə fənnlərdən təhsil alır. Ancaq ölən ata, əvvəl Anu təhsil almağa pul qazanmağa inandırdı, çünki anasına onu oxumağa göndərməyəcəyinə and içmişdi. Qız təhsil üçün pula qənaət etmək üçün meyvə bağlarından ərik toplayıb Triest və Qorişkada satmalı idi. Pul yığdıqdan sonra Vyanaya təhsil almağa gedir. Burada o və onun dostu Klaudiya Qabrielçiçə parlament iclaslarında sakitcə iştirak etməsinə icazə verən Avstriya-Avstriya parlamentinin İstriyadan olan deputatlarından biri ilə görüşür. Onların hər ikisi May Bəyannaməsinin qəbulu mərasimində iştirak edir.
Avstriya-Macarıstanın dağılmasına səbəb olan hadisələrdən sonra Vyana Universitetinin rəhbərliyi slavyan tələbələrini dərhal universiteti tərk etmələrini məcbur edir. Ana sonda Lyublyana Universitetini bitirir və 1920-ci ildə formalinin nişastaya təsiri ilə əlaqədar bir dissertasiya yazır. Lyublyana Universitetində ilk qadın elmlər doktoru olur. 1921-ci ildə Lyublyana Universitetinin tibb professoru Evgen Kanski ilə evlənir. Bu evlilikdən Aleksey, Evqen və Nuşo adlı uşaqları dünyaya gəlir. 1922-ci ildə cütlük tərəfindən kükürdlü eter, dietil eter və digər kimyəvi məhsullar istehsal edən ilk fabrik təsis edilir. Ailənin yaşadığı Krekova Meydanında, birinci mərtəbədəki bina, idarəetmə binası və laboratoriya, təcrübə üçün lazım olan reagentlər və materiallar olan bir anbar var. Zavod müharibə illərində almanlar tərəfindən tutulur və müharibədən sonrakı illərdə "Arbo Kimya Məhsulları Zavodu" olaraq milliləşdirilir.
1978-ci ildə Padova Universiteti ölümündən sonra Ana Mayer-Kanskini 100 ən böyük qadın siyahısına daxil edir: 1920-ci ildə aldığı doktorluq dərəcəsi sahibi olaraq 72-ci yeri tutur.
Timo Bol
Timo Bol (8 mart 1981) — Almaniyanı təmsil edən stolüstü tennisçi.
Karyerası
Timo Bol Almaniyanı 2000-ci ildə Sidney şəhərində baş tutan XXVII Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil edib və fərdi turnirdə 9-cu, cüt turnirdə isə 17-ci pillənin sahibi olub.
Daha sonra Timo Bol Almaniyanı 2004-cü ildə Afina şəhərində baş tutan XXVIII Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil edib və fərdi turnirdə 5-ci, cüt turnirdə isə 9-cu pillənin sahibi olub.
Timo Bol Almaniyanı 2008-ci ildə Pekin şəhərində baş tutan XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil edib və fərdi turnirdə 9-cu pillənin, Komanda turnirində isə gümüş medalın sahibi olub.
Daha sonra Timo Bol Almaniyanı 2012-ci ildə London şəhərində baş tutan XXX Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil edib və fərdi turnirdə 9-cu pillənin, Komanda turnirində isə bürünc medalın sahibi olub.
Timo Bol Almaniyanı 2016-cı ildə Rio-de-Janeyro şəhərində baş tutan XXXI Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil edib və fərdi turnirdə 9-cu pillənin sahibi olub.
Dadaşlı
Dadaşlı — Azərbaycan Respublikasının Ağdam rayonunun Xındırıstan kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.
Mexanika
Mexanika — fizikanın cisimlərin hərəkəti və onlara təsir edən qüvvələri öyrənən bölməsi.
Klassik və kvant mexanikalarının fərqləri
Mexanika əsas olaraq klassik və kvant mexanikası olaraq 2 bölməyə ayrılır. Tarixi olaraq baxıldığı zaman, klassik mexanika ilk icad edilib (1687), kvant mexanikası isə yeni icadlar arasındadır (XX əsr).
Klassik mexanikanın əsasının İsaak Nyutonun 5 iyul 1687-ci ildə nəşr edilmiş "Təbiət fəlsəfəsinin riyazi əsasları" əsəri ilə qoyulduğu qəbul edilir. Əsasən, digər dəqiq elmlərin modellərini qurarkən istifadə edilir. Makroskopik proseslərə baxıldığı zaman, "kvant mexanikası" ilə aparılacaq hesablamalar hədsiz dərəcədə qəlizdir və "klassik mexanika"nın tətbiqi daha məntiqlidir.
Eynşteyn və Nyuton mexanikalarının fərqləri
Mexanika klassik və kvant mexanikası olaraq bölünəbiləcəyi kimi, Eynşteyn və Nyuton mexanikası olaraq da 2 bölməyə ayrıla bilər.
Eynşteynin "Ümumi və xüsusi nisbilik nəzəriyyələri" Nyuton və Qalileonun ortaya çıxardıqları "Klassik mexanika"nı əsaslı dərəcədə genişlətmiş və "klassik mexanika"ya düzəltmə gətirmişdir, hansı ki, əsasən cismin sürətinin işıq sürətinə (hansını ki, aşmaq mümkün deyil) yaxınlaşdığı hallar üçün böyük əhəmiyyət kəsb edir (elektronların işıq sürəti ilə hərəkət ettikləri qəbul edildiyi üçün, elektronikada əsasən "Eynşteyn mexanikası" istifadə edilir).
Klassik mexanikanın bölmələri
Kinematika:
Hərəkət tənlikləri və qrafikləri
X=X0+V0xt+axt2/2 x-in istiqamətində yeyinləşən.
X=X0+V0xt-axt2/2 x-in istiqamətində yavaşıyan.
X=X0-V0xt-axt2/2 x-in əksinə yeyinləşən.
X=X0-V0xt+axt2/2 x-in əksinə yavaşıyan.
Həmçinin bax
Nəzəri mexanika
Qıyqac (Puldəşt)
Qıyqac - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Puldəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 117 nəfər yaşayır (27 ailə).
Ramdas Aqarval
Ramdas Aqarval (17 Mart 1937 – 26 Yanvar 2017) — Bharatiya Canata Partiyasını (BCP) təmsil etmiş Hindistanlı siyasətçi. Aqarval Parlamentin yuxarı palatasında Rajya Sabhada Racəstanı Hindistan Parlamentində təmsil etmək üçün haqq əldə etmişdir.
NGC 7549
NGC 7549, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Peqas bürcü istiqamətində yerləşir. SBc/P tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
İrqun
İrqun (tam adı: Hā-ʾIrgun Ha-Tzvaʾī Rom. Ha-Leūmī b-Ērētz Yiśrāʾel, mənası “İsrail Torpaqlarındakı Milli Hərbi Təşkilat”) 1931-1958-ci illər arasında Fələstin Mandatından fəaliyyət göstərən sionistlərin paramilitar təşkilatıdır. Bu köhnə və böyük bir yəhudi paramilitar təşkilatı olan Haganahın (, Müdafiə) bir qolu idi. Qrup Haganahdan ayrıldıqdan sonra Haganah Bet (İbranicə: “Müdafiə 'B'” və ya “İkinci Müdafiə”, ), və ya alternativ olaraq haHaganah haLeumit (İbranicə: ההגנה הלאומית) ya da Hama'amad (המעמד) olaraq tanınmağa başlandı İrgun üzvləri 1948 Ərəb-İsrail müharibəsinin başlanğıcında İsrail Silahlı Qüvvələrinin tərkibinə daxil edildi. İrqun eyni zamanda İvritcə hərflərin bir qısaltması və ya IZL qısaltması Etzel (אצ"ל) olaraq da bilinir.
İrqunun siyasəti Ze'ev Jabotinsky tərəfindən qurulmuş Revizionist sionizmə söykənirdi. Howard Sacharın fikrincə, “Yeni təşkilatın siyasəti Jabotinskynin təlimlərinə söykənirdi: Hər bir yəhudinin Fələstinə girmək hüququ var idi; yalnız aktiv qisas ərəbləri çəkindirəcək; Yalnız yəhudi silahlı qüvvələri yəhudi dövlətinə zəmanət verəcəkdi.”
İrqunun ən məşhur əməllərindən ikisi, 22 iyul 1946-cı ildə Qüdsdəki King David Otelinin bombalanması və 9 aprel 1948-ci ildə Lehi birlikdə həyata keçirilmiş olan Deir Yassin qətliamıdır.
İrqun terror təşkilatı və ya terror aktları həyata keçirən bir təşkilat olaraq görülür. Encyclopædia Britannicaya görə təşkilat xüsusilə “özünün qanunsuz bir işğalçı hesab etdiyi ingilislərə qarşı terror və sui-qəsd aktları həyata keçirmişdir və eyni zamanda anti-ərəb əhval-ruhiyyəli idi.” İrgun, Birləşmiş Millətlər Təşkilatı, İngiltərə və ABŞ hökuməti və The New York Times, Anqlo-Amerikan İstintaq Komitəsi, 1946-cı il Sionist Konqresi və Yəhudi Agentliyi kimi media qurumları tərəfindən də terror təşkilatı kimi təsvir edilmişdir.
İrqun, bugünkü Likud partiyasının yaranmasına səbəb olan İsrailin sağçı Herut (və ya “Azadlıq”) partiyasının siyasi öncülü idi. 1977-ci ildən bəri Likud İsrail hökumətlərinin əksəriyyətinin başında olmuş və ya onların bir hissəsi olmuşdur.
Xanəli Fəttayev
Xanəli Qəribəli oğlu Fəttayev (d. 22 sentyabr 1997; Lerik, Azərbaycan - ö. 29 yanvar 2017; Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri. 2017-ci ildə Azərbaycan-Ermənistan təmas xəttində ermənilərin atəşkəs rejimini pozması nəticəsində şəhid olub.
Həyatı
Xanəli Fəttayev 1998-ci ilin 22 sentyabr günündə Lerik rayonunun Molalan kəndi anadan olub.
Hərbi xidməti
Əsgər Xanəli Fəttayev 2017-ci ildə, yanvarın 29-u axşam saatlarında Azərbaycan-Ermənistan təmas xəttinin Tovuz rayonu istiqamətində ermənilərin atəşkəs rejimini pozması nəticəsində şəhid oldu. Yanvarın 30-u isə Xanəli Fəttayev Bakı şəhərinin Xəzər rayonunda, Binə qəsəbəsində son mənzilə yola salındı. Dəfn mərasiminə minlərlə şəhər sakini ilə yanaşı, şəhidin qulluq etdiyi hərbi hissənin əsgərləri və zabitləri də qatıldı. Dəfn mərasiminin sonunda yaylım atəşi açıldı və əsgər Fəttayev uğrunda şəhid olduğu torpağa tapşırıldı.
Körpə
Körpə — dişi və erkək insanın (qadın və kişinin) rəsmi və ya qeyri-rəsmi nikahından sonra anadan olur. Körpələr anadan olmazdan əvvəl dişi insan 9 aylıq bir dövr keçirir. Bu, hamiləlikdir. Körpələr dünyaya gələn zaman çox zəif dəriyə malik olurlar. Onlar 3 aylıq olanadək ətrafı ağ-qara görürlər.
Kürəkən
Kürəkən — Bir insanın qızının, bacısının, ümumən bir qızın qohumları tərəfindən ərinə müraciəti. Məsələn:Mahmud kürəkən, Əhməd kürəkən və s.
"Kürəkən" sözü bəzi yerlərdə "yeznə" kimi də deyilir.
Lü Quojon
Li Quojenq (7 mart 1980) — Çini təmsil edən stolüstü tennisçi.
Nisisonoqi yarımadası
Nisisonoqi yarımadası — Yaponiyanın Kyuşu adasının şimal-qərbində, Naqasaki prefekturasının mərkəzində yerləşir. Şərqdən Omura, qərbdən isə Sumo dənizinin suları onun sahillərini yuyur. İnzibati cəhətdən Naqasaki və Saykay şəhərlərinin ərazisində yerləşir. Öz adını eyni adlı vilayətin adından götürmüşdür.
Baxti Belayib
Baxti Belayib (Avqust 22, 1953 – Yanvar 26, 2017) — Əlcəzairli siyasətçi. Belayib Əlcəzairin Teniet Əl-Həd şəhərində anadan olmuşdur. Milianada yerləşən Lise Ferruxidə təhsil almışdır. O, 1982-ci ildə Əlcəzair Ticarət Nazirliyi vəzifəsində çalışmış və iki dəfə bu vəzifəyə təyin olunmuşdur. Baxti Belayib Fransanın Paris şəhərində xərçəng xəstəliyindən vəfat etmişdir.
Saxtıman (Puldəşt)
Saxtıman - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Puldəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 152 nəfər yaşayır (27 ailə).
Şoqoro Tsuboy
– Yaponiya arxeoloqu və fiziki antropoloqu.