cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Osuqi Sakae
Həyatı və fəaliyyəti
Osuqi 1906-cı ilə qədər Yaponiya radikalizminin passiv iştirakçısı olmuşdur. 1906-cı ildə Tokio tramvaylarında gediş haqqının qaldırılması səbəbilə başlamış etiraz aksiyalarına qoşulmuş və həbs edilmişdir. Osuqi 1906–1910-cu illərdə həyatının çoxunu məhbusluqda keçirmişdir. Bu dövrdə anarxizm haqqında əsərlər oxumuş, Mixail Bakunin və Pyotr Kropotkinin fikirləri ilə tanış olmuşdur. 1908-ci ildə baş vermiş Qırmızı bayraq insidentinə görə həbs olunmuş, 1910-cu ildə baş vermiş Vətənə xəyanət insidentində isə bəraət qazanmışdır.
1912-ci ildə Osuqi və solçu dostu Kanson Arahata "Kinday şiso" adlı anarxist jurnal nəşr etməyə başlamışdırlar. 1917-ci ildə işçilərin həmkarlar ittifaqının lideri və aktiv esseçi olmuşdur. 1920-ci ildə Komintern tərəfindən Şanxayda Asiya sosialistləri üçün təşkil olunmuş konfransa dəvət olunmuş, orada marksist-leninistlər və anarxistlər tərəfindən birgə redaktə olunacaq jurnal üçün vəsait almışdır, lakin iki qrup arasında yaranan ziddiyyətlər anarxist fikirlərin 1920-ci illərdə zəifləməsinə səbəb olmuşdur.
Osuqi 1922-ci ilin dekabrında Berlində baş tutması planlaşdırılan anarxistlər konfransına qatılmaq və SSRİ haqqında məlumat toplamaq üçün Fransaya səyahət etmişdir, lakin Fransaya tutularaq Yaponiyaya deportasiya edilmişdir. 1923-cü ildəki Böyük Kanto zəlzələsindən sonra yaranmış qarışıqlıqdan istifadə edən hökumət bir çox solçu və koreyalını təqib etməyə başlamışdır. 16 sentyabr 1923-cü ildə Osuqi həyat yoldaşı İto Noe və bacıoğlusu ilə bacısının evindən qayıdarkən hərbi polis kapitanı Masahiko Amakasu tərəfindən saxlanılmışdır. Onların üçü də Amasaku və adamları tərəfindən döyülərək öldürülmüşdür. Bu hadisə tarixə Amakasu insidenti adı ilə düşmüşdür.
Esperanto
Osuqi Yaponiyada esperanto hərəkatının qabaqcıllarından biri olmuşdur. O, 1906-cı ildə həbsxanada olarkən esperanto dili ilə tanış olmuş və dili öyrənməyə başlamışdır. O, azadlığa çıxandan sonra esperanto hərəkatının aktiv iştirakçısı olmuş, yapon dilindən esperanto dilinə ilk tərcümə işinin ("Momotaro" nağılının bir versiyası) müəllifi olmuş və esperanto məktəbi qurmuşdur. Onun esperanto dili öyrətdiyi çinli tələbələr Çində esperanto hərəkatının əsasını qoymuşdurlar.
Fikirləri
Osuqinin fikirlərinə Pyotr Kropotkin, Anri Berqson, Fridrix Nitsşe, Maks Ştirner və Jorj Sorel kimi şəxslər təsir etmişdir. O, bəşəriyyət tarixini siniflərin istismarı üçün qeyd kimi təsvir etmişdir. Fərdin öz mənliyini iradə gücü ilə inkişaf etdirə biləcəyinə inanmış, lakin həm özünü inkişaf etdirib, həm də başqaları üzərində üstünlük qurmaqdan qaçınmağın yolunu izah edə bilməmişdir. O, heç vaxt anarxist cəmiyyəti ətraflı təsvir etməmiş və bu cəmiyyətin necə təşkil oluna biləcəyini izah etməmişdir.
1917-ci ildən sonra işçilərin gələcəyin cəmiyyətini qurduqlarını, lakin spontan proseslərin nəticələrinin qaranlıq olduğunu deməyə başlamışdır. Osuqinin maraq dairəsi işçilər olsa da, diqqətini intellektualların potensialına çevirmişdir. O, intellektualların tarixən əzilən sinifdən yüksəldiklərini, lakin hakimiyyət tərəfindən əməkdaşlıq üçün cəzb edildiklərini iddia etmişdir. Osuqi 1921-ci ildən etibarən SSRİ-ni anarixstləri sıxışdırmaqda və proletar diktatorluqla hakimiyyət qurmaqda ittiham etməyə başlamışdır.
Şəxsi həyatı
Osuqi 1915–1916-cı illərdə Hori Yasuko ilə evli olarkən feminizm hərəkatının iştirakçıları olan İçiko Kamiçika və İto Noe ilə münasibət yaşamağa başlamışdır. Üçü ilə eyni anda münasibət yaşamağının səbəbini azad sevgi həyatı ilə bağlı nəzəriyyətini sınaqdan keçirməklə əlaqələndirsə də, üç qadın da bu nəzəriyyəni rədd etmişdir. Kamiçika onu bıçaqlamış, Hori ondan boşanmış, İto isə onunla evlənmişdir. Şəxsi həyatında yaşadığı bu skandaldan sonra bəzi həmkarları ondan uzaqlaşmışdırlar.
İT-Park (Kazan)
Yüksək texnologiyalar sahəsindəki "İT-park" texnoparkı, "Rusiya Federasiyasında yüksək texnologiyalar sahəsində texnoparkların inşası" kompleks proqramı çərçivəsində Tatarıstan Respublikasının ərazisində inşa edilmiş informasiya və rabitə texnologiyası texnoparkıdır. "İT-park" texnoparkın əsas məqsədi İT şirkətlərinin inkişafını sürətləndirmək və Tatarıstan Respublikası iqtisadiyyatında İT sənayesinin payını artırmaqdır. Tam adı "Yüksək texnologiyalar sahəsində" Texnopark "İT-park" dövlət təşkilatıdır ".
Əsas məlumat
İT-park Teknoparkın inşasına 2008-ci ildə federal büdcə və Tatarıstan Respublikasının büdcəsi hesabına başlanmış və 2009-cu ilin oktyabrında başa çatdırılmışdır. Zonanın Kazan şəhərinin stansiyaları, Tukay Meydanı və Kazan metrosunun Sukno qəsəbəsi yaxınlığında, yəni mərkəzi hissədə yer alması təyin edildi. İT park binaları kompleksi texnopark infrastrukturunun əsas hissəsini özündə cəmləşdirən 5 mərtəbəli müasir bir binadan və keçmiş kazarmaların yenidən qurulmuş iki binasından ibarətdir. İT parkının ümumi sahəsi 30 min kvadratmetrdən ibarətdir. Rusiya Federasiyası Kommunikasiya və Kütləvi İnformasiya Naziri İqor Şeqolev və Tatarıstan Respublikasının Prezidenti Rüstəm Minnixanovun iştirak etdiyi İT Park Biznes İnkubator 2011-ci ilin aprelində fəaliyyətə başladı.
Şirkətlər
Ərazidə Autodoriya, AK BARS Bank, ICL-KPO VS, BARS Group, GLONASS + 112, İnnovativ İdarəetmə Sistemləri, BİLİŞİM, Microsoft Rus, Sky, NPO VS, Russian Post, Document Circulation System, SIT, StartUp, StartBase TiTi Group, Fujitsu, RT CIT, Kontur SKB şirkətləri yerləşdirilmişdir.
İT Akademiyası və İnkişaf Mərkəzi
2015-ci ildən etibarən Kazanda İT parkda İT Akademiyası və İnkişafı Mərkəzi uğurla fəaliyyət göstərir və vətəndaşlar və hüquqi şəxslər üçün əlavə peşə təhsili xidmətləri göstərir. İnformasiya Texnologiyaları Akademiyası, təhsil fəaliyyətlərini həyata keçirmək üçün lisenziyaya malikdir və bunun çərçivəsində 3 təlim formatı həyata keçirilir: uşaqlar üçün qabaqcıl təlim, peşəkar yenidən hazırlıq və ümumi inkişaf proqramları. 2020-ci ildə IT Akademiyası "Rusiya Federasiyasının Rəqəmsal İqtisadiyyatı" milli proqramının "Rəqəmsal iqtisadiyyat üçün kadrlar" layihəsi çərçivəsində "Fərdi rəqəmsal sertifikat" federal təhsil proqramında iştirak etdi.
Si vis pacem, para bellum
250px|right Si vis pacem, para bellum (: [siː wiːs ˈpaːkemː ˈpara ˈbellumː]) "Sülh istəyirsənsə, müharibəyə hazırlaş" {ikinci şəxsin tək halı} kimi tərcümə olunan latınca atalar sözüdür.
Mənası
"Si vis pacem, para bellum" ifadəsi, Latın müəllifi Publius Flavius Vegetius Renatusun De Re Militarinin traktında tapılmış bir ifadəyə uyğundur, burada həqiqi ifadələrin "Igitur qui desiderat pacem, praeparet bellum" ("Bu səbəbdən, barışıq istəyənlər müharibəyə hazırlaşsın. "). [1] [2] Təqdim etdiyi fikir Platonun Nomoi (Qanunlar) və Çinli Şi Ji kimi əvvəlki əsərlərdə də yer alır. [3] [4] [5] Bu ifadə sülh şərtlərinin tez-tez zərurət yarandıqda müharibə etməyə hazır olması ilə qorunub saxlandığına dair əks fikirləri təqdim edir.
İstifadə yerləri
Si vis bellum para pacem
Məsələn, tarixçi Louis Antuan Fauvelet de Bourrienne Napoleon Bonapartın xarici siyasətinə istinad etdi: [6]
Hər kəs bu məsəldən xəbərdardır ... Bonaparte bir Latın alimi olsaydı, çox güman ki, bunu tərsinə çevirib, Si vis bellum para pacem deyərdi. Başqa sözlə, müharibə planlaşdıran bir lider, sülhü inkişaf etdirərək digər xalqları gözdən salmalıdır. Əksinə, başqa bir təfsir sülhə hazırlaşmağın başqa bir tərəfi müharibəyə aparmasına səbəb ola bilər.
Bu pacem para pactum
Silahlanma yolu ilə müharibə güclərini cilovlamaqla barışığın təmin edilməsi fikri, 20-ci əsrdə faşist Almaniyası və digər Eksen Güclərinin artan militarizmi ilə uğursuz bir dönüş etdi və bəlkə də sadəcə müharibəyə hazırlaşmağın kifayət olmadığını və müharibə aparmaq lazım olduğunu düşündürdü. ABŞ-da Andrew Carnegie-nin rəhbərlik etdiyi 1907-ci il Milli Arbitraj və Sülh Konqresi, bu məsələyə illər əvvəl müraciət etmişdi:
Quruda və suda olan bu nəhəng silahlanmalar müharibə etmək üçün deyil, müharibəni qarşısını almaq üçün bir vasitə olaraq müdafiə olunur .... daha etibarlı bir yol var ... bunun üçün yalnız hökumətlərin razılığı və xoş niyyəti lazımdır. Bu gün deyirlər .... Əgər sülh istəyirsənsə, müharibəyə hazırlaş. Bu Konqres xalq adından deyir: "Si vis pacem, para pactum" - "Barışıq istəyirsinizsə, barışı qorumağa razı olun". [7]
Pacem para pacem 250px|right "Barışıq istəyirsinizsə, sülhə hazırlaşın." 19-cu və 20-ci əsrlərdəki böyük müharibələr, 19-cu əsrdə erkən sosializmlə əlaqəli olan pasifizm fəlsəfəsi ilə qarşı-qarşıya qaldı, baxmayaraq ki, 20-ci əsrin sosializmində tez-tez pasifist meyllər olmasa da, bunun əvəzinə şiddətli inqilab təbliğ edildi. Dünya müharibələrinə qarşı çıxan pasifizm öz soyunu erkən bir Fransız sosialisti və Saint-Simonianism-in qurucularından olan Barthélemy Prosper Enfantin ilə izlədi. Hələ 2 aprel 1841-ci ildə General Saint-Cyr Nugues-ə yazdığı məktubda demişdi: [9]
Məşhur kəlam ... mənə XIX əsr üçün Si vis pacem, para pacem-dən daha az doğru gəlir. Məşhur sitat... mənə 19-cu əsrdə Si vis pacem, para pacem-dən daha az doğru görünür. Əlcəzairə istinadla. Enfantin aydınlaşdırmaq yolu ilə Əlcəzairlə əlaqəli bir araşdırma aparılsaydı, müharibənin qarşısını almağın mümkün olduğunu söylədi.
The parabellum
Sözün əsas mənası Alman silah istehsalçısı Deutsche Waffen und Munitionsfabriken (DWM) tərəfindən bir şüar kimi istifadə edilmiş, odlu silah və döyüş sursatına tətbiq olunduğu kimi Parabellum termininin mənbəyidir [10] [11] (xüsusilə 9 mm Parabellum patronu). Bu termin Amerikanın Colt Single Action Army tapancası mənasında "barışıq qurucusu" istifadə etməsinə qarşı bir paraleldir.
Şüarları
250px|right Çoxsaylı hərbi təşkilatlar bu ifadəni şüar kimi istifadə edirlər:
Ziya Göyalp
Ziya Göyalp — Türkiyənin məşhur ictimai xadimi, şair.
Həyatı
Ziya Göyalp 1876-cı ildə Diyarbəkirdə doğulmuşdur. II Məşrutədən başlayaraq Türkçülük axınının ən böyük nümayəndəsi kimi Türk düşüncə və siyasət həyatına güclü təsir etmiş, Milli Ədəbiyyat axını içində yazdığı əsərlərlə Türk ədəbiyyatının forma və dil cəhətdən yeniləşməsini təmin etmişdir. Təhsilinə Diyarbəkirdə başlayan Ziya Göyalp, həmin şəhərdə əsgəri xidmətini (1890–1894) başa vurmuşdur.
Ziya Göyalp tibb məktəbililərin despotizmə son vermək üçün qurduqları Qiyam Komitəsinə girmiş, məktəbdəki fəaliyyəti və oxuduğu fransızca kitabların zərərli sayıldığı üçün həbs edilmişdir. İstanbula döndükdən sonra da məktəbdən uzaqlaşdırılmışdı. Ziya Göyalp "Zəbtiyə Nəzarəti altında saxlanılmaq şərtilə" Diyarbəkirə göndərilmişdi. Ziya Rüştiyə məktəbində oxuyarkən atası ölmüşdür. Ziya Göyalpa əmisi Hasib Əfəndinin təsiri olmuşdur. Hasib Əfəndi İslâm aləminin fəlsəfəsini yaxşı bilən, ziyalı bir insan olmuş, İbn Sina, İbn Rüşd, İmam Qəzali kimi böyük İslam filosoflarını ona tanıtdırmışdır.
Yaradıcılığı
Ziya Göyalp siyasət, fəlsəfə və tarix sahələrində araşdırmalar apararkən, despotizm əleyhinə gizli fəaliyyətlərdə də iştirak etmişdir. Bölgədə təhlükəsizliyin təmini üçün qurulmuş Hamidiyə alaylarının başındakı Milli tayfa rəisi İbrahim Paşanın törətdiyi soyğun və basqın hadisələri qarşısında xalqı müqavimət göstərməyə və hərəkətə yönəltmişdir. 1905-ci ildə əhali 3 gün müddətində poçtu işğal etmişdir. İbrahim Paşa və adamlarının cəzalandırılması üçün saraya teleqraflar göndərilmişdir. Avropa və Asiya ölkələri arasındakı xəbərləşmənin əlaqə nöqtəsi olan Diyarbəkir telgrafxanasının bu əlaqəni kəsməsi hadisənin daha da böyüməsinə gətirib çıxarmış və xarici ölkələr saraya təzyiq etməyə başlamışdı. Mövzunu araşdırmaq üzrə İstanbuldan Diyarbəkirə göndərilən istintaq təşkilatı Hamidiyə alaylarının bir müddət sakitləşməsinivə sui-istifadələrə son verməsini təmin etdi. Ancaq xalqın şikayətlənməsinə gətirib çıxaran yeni hadisələr cərəyan edincə, Ziya Göyalp və yoldaşlarının öndərliyində xalq yenidən telgrafxananı ələ keçirdi. 11 gün davam edən bu ikinci işğal xalqın qəti qələbəsiylə nəticələnmiş, hökumət İbrahim Paşa və alaylarını bölgədən uzaqlaşdırmaq məcburiyyətində qalmışdır (1907). Göyalp ilk əsəri olan "Şaki İbrahim" dastanında bu hadisəni izah edir.
II Məşrutənin elanından sonra, Ziya Göyalpın qurduğu gizli cəmiyyətin yerini Osmanlı İttihad və Tərəqqi Cəmiyyətinin Diyarbəkir Şöbəsi quruldu. Partiyanın Diyarbəkir, Van və Bitlis təşkilatlarının yoxlamasıyla vəzifələndirilən Ziya Göyalp, bu dövrdə Diyarbəkir və Peyman qəzetlərinə yazırdı. 1909-cu ildə partiyanın Selanikdəki konqresinə el nümayəndəsi olaraq qatıldı. Bir il İstanbul Darülfünunda psixologiya oxutduqdan və Diyarbəkir maarif müfəttişi işlədikdən sonra, yenidən Selanikə gedir. Qatıldığı partiya konqresindən sonra ümumi mərkəz üzvlüyünə seçilir. Burada Gənc Qələmlər, Yeni Fəlsəfə, Rumeli kimi jurnal və qəzetlərdəki yazılarıyla Türkçülük və dildə sadələşmə hərəkətlərinin qabaqcılları arasında iştirak edən Göyalp, milli duyğuları, tarix şüurunu, elmə və texnikaya dəyər edən düşüncəni, şeirləriylə ətrafına geniş ölçüdə təsir edirdi. İttihad və Tərəqqi Ümumi Mərkəzi İstanbula daşınınca (1912), Göyalp da İstanbula yerləşdi. O il Ergani mədənindən Millət vəkili seçildi.
Türk Ocağı ətrafındakı işləri, Türk Yurdu və özünün çap etdirdiyi Yeni Məcmuə (1917) kimi jurnallardakı yazıları, Türkçülük axınının qanunlarını təyin edən və müasir sivilizasiya qarşısında yerli bir sintezə çatılmasını şərt qoyan təklifləri (Türkləşmək, İslamlaşmaq, Müasirləşmək 1918), Darülfünunda oxutduğu cəmiyyət elm dərsləri, İttihad və Tərəqqinin idarəçi heyəti üzərindəki təsiriylə Ziya Göyalp, Sülhə (1919) qədər uzanan dövrün düşüncə və siyasət həyatına istiqamət verən faktorların başında iştirak edir. İstanbulun işğalı üzərinə həbs olunaraq iki il Maltada sürgün qalır (1919-1921). Döndükdən sonra, Təlif və Tərcümə Heyəti başçılığına gətiriləcəyi tarixə (1923) qədər Diyarbəkirdə qalır və kiçik Məcmuəni nümayiş edir. 1923-cü ildə Diyarbəkirdən millət vəkili seçilir. Hakimiyyəti Milliyə, Yeni Gün, Respublikaqəzetlərində məqalələri çıxırdı. Qızıl işıq (1923), Türkçülüyün Əsasları (1923), Türk Adəti (1923) kimi kitabları bir-birini izləyirdi.. Respublika Xalq Partiyasının proqramını araşdıran və şərh edən Doğru Yol (1923) adlı araşdırmasını da yenə bu dövrdə qələmə aldı. O sıralar yazdığı Türk Mədəniyyət Tarixi isə ölümündən sonra nümayiş olundu (1926). Yenə ölümündən sonra müxtəlif qəzet və jurnallarda çıxmış yazılarıyla məktubları müxtəlif kitablarda yığıldı. "Çınaraltı " (1939), "Təriqət Nədir?" (1947)," Ziya Göyalp deyir ki" (1950). Ziya Göyalpın nəşr edilməmiş yeddi əsəri və ailə məktubları (1956) var.
Əsas əsərləri
thumb|[[Türkçülüyün əsasları|Türkçülüğün esasları, Ziya Göyalp əsəri ]]
Millət
Yazıçıya görə bir millət, o şəxsin içində yaşadığı və tərbiyyəsini aldığı ictimaiyyətdən başqa bir şey deyil. Ona görə də millət, nə irqi, nə coğrafi, nə siyasi bir mövzu deyildir. Millət; dil, din, əxlaq və incəsənət baxımından ortaq olan, yəni eyni təlimi almış fərdlərdən yaranmış bir cəmiyyətdir. O birdə bunu artırır ki; maddi məziyyətlərimiz irqdən gəlirsə, mənəvi məziyyətlərimiz də, tərbiyəmizi aldığımız cəmiyyətdən gəlir. və başqa bir yerdədə deyir ki: Millət özünə xas mədəniyyəti olan bir cəmiyyət deməkdir.
Türkçülük və Turançılıq
Ziya Göyalpa görə; Türkçülüyün yaxın hədəfi, dört ölkədə yaşayan Oğuz türklərinin (Türkiyə, Azərbaycan, İran Türkləri və Türkmənistan) yalnız bir mədəniyyət hakimiyyəti olmalıdır və bir ölkə olmalıdır. Bu dort ölkənin məcmusuna Oğuzistan ölkəsi adını verir. Ziya Göyalp deyir ki; Türkçülüyün uzaq hədəfi isə Turandır və Turan kəlməsi Turlar yəni Türklər demək olduğu üçün, yalnız Türkləri əhatə edən birliyin adıdır; elədirsə Turan kəlməsi bütün Türkləri içinə alan Türkistan üçün istifadə edilməlidir. Yazıçıya görə Ural dillilər (Macarlar, Finlər və s.) və monqollar ilə Tonquzlar və Koreyalıların Turanda yer almaqları yanlışdır və onların Türklərlə qohumluğu sübut edilməmişdir.
Mədəniyyət və Sivilizasiya
Yazıçıya görə mədəniyyət və sivilizasiya arasında həm birləşmə həmdə ayrılıq nöqtəsi vardır. Birləşmə nöqtəsi, bütün ictimai həyatı içinə almaqdır. İctimai həyatlar bunlardır; Dini həyat, Əxlaqi həyat, Hüquqi həyat, Zehni həyat, Bədii həyat, iqtisadi həyat. Bu səkkiz ictimai həyatların məcmusuna mədəniyyət deyilir. Ayrılmaq nüqtəsi isə; İlk olaraq mədəniyyət milli olsa, sivilizasiya beynəlxalqdır və ikinci olaraq sivilizasiya, metod vasitəsiylə və şəxsi istəklərlə yaranan sosial məcmuədir. Ziya Göyalpa görə Türkçülüyün tapşırığı, bir yandan xalq arasında qalmış olan Türk mədəniyyətini ayırıb tapmaq, digər yandan Qərb sivilizasiyanı bütün və canlı olaraq alıb milli mədəniyyətə aşılamaqdır.
Xalqa doğru
Ziya bəy Türkçülüyün ilk əsaslarından birinidə xalqa doğru olaraq göstərir və ona görə xalqa doğru getmək; bir millətin aydınları yüksək təhsil və təlim aldıqları üçün, xalqdan ayrılmış olanlardır və milli mədəniyyətdən uzaq qalmışlar. xalqa doğru getməsi lazım olan adamlar bunlardır.
Sike Aleksandresku
Sike Vasile Aleksandresku — Rumıniya rejissoru.
Ziya Göyalp
Qərbə doğru
Ziya Göyalp deyir ki; yurdumuzda gərək sivilizasiya cəhətdən, gərək pedaqogika cəhətdən birbirinə bənzəməyən üç təbəqə vardır: xalq, mədrəsəlilər, məktəblilər. Bu üç sinifdən birincisi Uzaq Şərq sivilizasiyası, ikincisi şərq sivilizasiyası, üçüncüsü isə qərb sivilizasiyasına sahibdirlər. demək ki millətin bir bölümü ilk əsrlərdə (Qədim dünya), bir bölümü Orta əsrlərdə, bir bölümü isə müasir əsrdə yaşayır.
Milli Şüuru gücləndirmək
Ziya bəy deyir; Sosial xüsusiyyətdə olan ictimaiyyətlər, başlıca üç bölümə ayrılır: ailə ictimaiyyəti, siyasi ictimaiyyət və peşə ictimaiyyəti. Bunların arasında ən önəmli olan, Siyasi ictimaiyyətdir. Çünki, siyasi bir ictimaiyyət, öz başına yaşayan müstəqil bir quruluşdur. Yəni siyasi ictimaiyyət sosial orqanizmdir, ailə ictimaiyyəti bu orqanizmin hüceyrələri; peşə ictimaiyyətləridə, orqanları xüsusiyyətindədir. Buna görədə ailə və peşə ictimaiyyətlərinə, ikinci ictimaiyyətlər adı verilir. Siyasi ictimaiyyətlərdə əsasən üçə ayrılır;
Sike Aleksandresku
Təltif və mükafatlar
Sike Vasile Aleksandresku 1954-cü və 1957-ci illərdə Rumıya Sosialist Respublikası Dövlət mükafatına layiq görülmüşdür. O, 1959-cu ildə Rumıya Sosialist Respublikası xalq artisti adını almışdır.
Ziya Göyalp
Milli Şüuru gücləndirmək
Ziya Göyalp Osmanlı İmperyasının çökməsini, İctimaiyyət həyatı bilir. O deyir ki: Osmanlı İmperyasını qurucusu Türklər idi ama bu ictimaiyyətin içində nökər halinə gəldilər. Amma İngilis İmperyası millət anlamını tez başa düştü və siyasi mərkəzlərinə (məclis) Anqlosakslardan başqa heç kimə yol vermədilər və heç bir milli olmayan düşüncəyə, aralarına yoxuydu. bu məsələ İmperyanın çökməsinin qarşısını aldı.
Milli həmrəyliyi gücləndirmək
Ziya Göyalp, milli həmrəyliyi (mətndə: ulusal dayanışmayı) gücləndirilməsi üçün, yurd əxlaqı, sivilizasiya əxlaqı və peşə əxlaqını yüksəltməyi lazım görür. Yurd əxlaqını, milli ülkülərdən, milli görəvlərdən yaranan bir əxlaq olaraq tanıdır. Yurd əxlaqının qarşısında yurd xaini durur. Aydınların tezliklə başlaması lazım olan məsələ milli mədəniyyəti yüksəltməkdir, çünki yurd əxlaqı milli mədəniyyətdə gəlişir. O yurd əxlaqının doğrulması üçün, Türk millətsevərlərini sayqılama və yüksəltməkdə görür, çünki bu şəxslərdir ki, güc prosesinə daxil olunca millətimizi və mədəniyyətdaşlarımızı sevəcəklər və onların uğrunda öz və ölkə siyasətlərini ilərlədəcəklər.
Ziya Göyalp irsinin tədqiqi
Türkiyənin görkəmli sosioloqu Ziyaəddin Fəxri Fındıkoğlu (1901–1974) Strasburq Universitetində yazdığı doktorluq dissertasiyası Ziya Göyalpın irsinə həsr edilmişdi. Mütəfəkkir 1935-ci ildə tamamladığı doktorluq dissertasiyası əsasında "Ziya Göyalp" (Paris, 1935), "Ziya Göyalp və sosiologiyası" (Paris, 1936) kitablarını çap etdirmişdir.
Buteogallus
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid heyvan cinsi.
Banuyi (Sərdəşt)
Banuyi - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sərdəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 109 nəfər yaşayır (24 ailə).
Məsudi Dövran
Məsudi Dövran - Filologiya elmləri doktoru, professor, Azərbaycan Yazıçılar birliyinin üzvü.
Özbəkistan Xalq Maarif əlaçısı Məsud Əliağa oğlu Məmmədov (şair Məsud Dövran) 27 iyul 1937-ci ildə Astara rayonunun Şahağac kəndində anadan olmuşdur. 1954-cü ildə Astara rayonunun Şiyəkəran kənd orta məktəbini bitirmiş və 1958-ci ilə qədər Şahağac kənd məktəbində "Pioner baş dəstə rəhbəri" vəzifəsində çalışmışdır. 1958-1962-ci illərdə ordu sıralarında xidmət etmişdir. 1962-1967-ci illərdə M.F.Axundov adına Azərbaycan Pedoqoji Dillər İnistitutunun "Rus dili və ədəbiyyatı" fakültəsində təhsil almış və inistitutu bitirdikdən sonra AMEA-nın Nəsimi adına Dilçilik İnistitutunun "İran və Qafqaz" dilləri şöbəsində kiçik elmi işçi vəzifəsini daşımışdır.
Məsud Əliağa oğlu Məmmədov 1973-cü ildə elm aləminə məlum olmayan "Xələc dili" mövzusunda namizədlik dissertasiyasını müdafiə etmişdir.
1975-1994-cü illərdə Özbəkistan Respublikasının Gülüstan Dövlət Universitetində baş müəllim vəzifəsində fəaliyyətə başlayan Məsud Əliağa oğlu Məmmədov sonralar "Rus dili" kafedrasının müdiri, "Rus dili və Ədəbiyyatı" fakültəsinin dekanı və artıq 1987-1992-ci illərdə Tədris işləri üzrə prorektor vəzifəsinə qədər yüksəlmişdir. O, 1984-cü ildə doktorluq dissertasitasını müdafiə etmişdir. 1985-ci ildən professordur.
Məsud Əliağa oğlu Məmmədov 1992-1994-cü illərdə Qazaxıstanın Çimkənd vilayətinin Türkistan şəhərində təşkil olunmuş Türk-Qazax Beynəlxalq Universitetinə dəvət olunmuş və "Türk dili"kafedrasının müdiri vəzifəsində çalışmışdır.
O, 1994-cü ildən Lənkəran Dövlət Universitetində çalışır. 300-ə yaxın elmi məqalə, 5 monoqrafiya, 6 şeirlər kitabının müəllifidir. Şeir kitabları bunlardır: Həsrət - 1996, Belə dünyadır bu dünya - 1999, Yetim dünya - 2000, Ömürdən bir damla - 2003, Az tolışim ( talış dilində ) - 2004, Tyrandan ovoz ( özbək dilində ) - Taşkent "ZİE" 1994. Məsudi Dövran ailəlidir, iki oğlu, bir qızı, 6 nəvəsi var. O bir neçə dil bilir və rus, özbək, talış və doğma dilində şeirlər yazır. Milliyətcə Azərbaycanlı - Qacar nəslindəndir.
İstinadlar
Nərmin Məmmədova - "Məsudi Dövran Yaradıcılığı" (Bakı, "Elm və Təhsil", 2019)
Maltada insan hüquqları
Maltada insan hüquqları — konstitusiya ilə müəyyən edilmiş insan hüquqlarını qoruyan qanunlar toplusu. Maltada müəyyən azadlıqlar və hüquqlar haqqında məlumatlılığı artırmaq üçün bir neçə təşkilat və QHT qurulmuşdur.
Tarix
15 iyun 1802-ci ildə Malta şəhər və kəndlərinin yüz dörd nümayəndəsi monarxiya hakimiyyətini və əsas hüquqlar toplusunu təsdiq edən bir bəyannamə imzalayır:
Birinci Dünya müharibəsindən sonra Malta adaların əksəriyyətini əsas ərzaq təchizatı ilə təmin edə bilmir, bu da müharibədən sonra yaşayış xərclərini artırır. Malta Milli Assambleyasının doktoru Filippo Squeberras milləti qorumaq, sosial və siyasi dəyişiklikləri təşviq etmək üçün çalışmışdır. 1919-cu il iyunun 7-də Milli Məclisin iclasını çağırır. Milli Assambleya zamanı nümayişçilərin izdihamı indiki Britaniya komandanlığına qarşı qəzəblə iğtişaşlar törədir. Bu indi Sette Cunonun milli bayramı kimi qeyd olunan dörd Malta vətəndaşının ingilis əsgərlərinin əli ilə ölümünə səbəb olur. Bu mürəkkəblikdən sonra konstitusiya tərəqqisi sürətlənir və 1919-cu il noyabrın 20-də maltalılara ölkə daxilində daxili işləri tənzimləməyə imkan verən öz parlamenti verilir. Daha sonra 1921-ci il aprelin 30-da yeni konstitusiya qəbul edilir. Seçkilər keçirilir və noyabrda ilk Malta parlamenti toplanır.
1941-ci il konstitusiyası 1953-cü ildə qüvvəyə minmiş Avropa İnsan Hüquqları Konvensiyasına əsaslanmışdı. O Maltada hər bir insanın fərdin əsas hüquq və azadlıqlarına hüququnu təsdiq edir. Malta 1964-cü ilin sentyabrında Britaniya İmperiyasından müstəqillik qazanır. 1964-cü il konstitusiyasında yaşamaq hüququ, şəxsi, ev və digər mülkiyyət hüququ kimi geniş və icra edilə bilən hüquqlar qanun layihəsi var idi. 2004-cü ildə Malta Avropa Birliyinə üzv olur.
Qrupların və azlıqlarla rəftar
Prinsipcə, əsas hüquq və azadlıqlar bütün insanlara bərabər tətbiq edilir, lakin Maltada qruplar və azlıqlar arasında bərabərsizlik səviyyəsini əks etdirən ssenarilər barədə məlumat verilib.
Qaçqınlar
Qanun sığınacaq və ya qaçqın statusunun verilməsini nəzərdə tutur və hökumət qaçqınların müdafiəsini təmin edən sistem qurmuşdur. Malta 1971-ci ildən Qaçqınların Statusuna dair 1951-ci il Konvensiyasını və onun 1967-ci il Protokolunu imzalamışdır.
Sığınacaq axtaran şəxs ərizə təqdim etdikdən sonra aşağıdakı hüquqlara malikdir:
İş həll olunana qədər Maltada qalmaq hüququ.
Sığınacaq proseduru haqqında məlumat almaq hüququ.
Tərcüməçi xidmətlərini almaq hüququ.
Shenyang FC-31
Shenyang J-31 (və ya FC-31) Kod adı Gyrfalcon olan Çinin iki mühərrikli, V nəsil çoxməqsədli döyüş təyyarəsi layihəsidir. İlk uçuşunu 2012-ci ilin noyabrında edən təyyarənin 2018 və ya 2019-cu ildə istehsalına başlaması gözlənilir. Amerikalı hərbi rəsmilər J-31-in F-35-in surəti olduğunu və onun F-35 layihəsində iştirak edən bir Avropa ölkəsindən F-35 texnologiyalarının oğurlanması ilə hazırlandığını iddia edirlər. Çin Hərbi Hava Qüvvələrinin ehtiyac duyduğu 500 ədəd FC-31 təyyarəsi ilə yanaşı, Çinin təyyarədaşıyan gəmiləri üçün 120 ədəd FC-31 istehsalı, həmçinin də digər ölkələrə ən azı 600 ədəd təyyarənin ixracı planlaşdırılır.
Maltada insan hüquqları
Qaçqınlar
Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Qaçqınlar üzrə Ali Komissarlığı ilə əlaqə saxlamaq hüququ.
Hüquqi yardım hüququ.
Şəxsi həyat hüququ.
2018-ci ilin yanvarından 2018-ci ilin sentyabrına qədər ğlkədə 100 nəfər qaçqın statusu alıb. 2018-ci ilin yanvar ayından 2018-ci ilin avqust ayına kimi ölkədə 334 fiziki şəxsə əlavə müdafiə verilib.
Qadın hüquqları
Avropa Gender Bərabərliyi İnstitutunun dərc etdiyi indeksə görə, 2015-ci ilə kimi Malta Avropa İttifaqında 28 ölkə rasında 15-ci yerdədir.
Əlillik
Bərabər İmkanlar (Əlillər) Aktı (2000-ci il I Qanun) (Fəsil 413) əlilliyə görə ədalətsiz ayrı-seçkiliyi qadağan edir. Strategiyanın məqsədi əlilliyi olan insanlar üçün əmək bazarında daha yaxşı imkanların qurulması, təhsil təcrübəsinin təkmilləşdirilməsi, sosial xidmətlərin göstərilməsi və əsas insan hüquqlarının təşviq edilməsidir.
Səxavət Quliyev (20 Yanvar şəhidi)
Səxavət Quliyev (tam adı: Quliyev Səxavət Balay oğlu; ) — 20 Yanvar şəhidi. Azərbaycan Respublikasının Prezidentinin 31 mart 1998-ci il tarixdə fərmanı ilə ölümündən sonra 20 Yanvar Şəhidi fəxri adı verilmişdir.
1940-cı ildə Cəbrayıl rayonunun İsaqlı kəndində anadan olub. Nəsimi Rayon İstehlak Cəmiyyətində mağaza müdiri işləmişdir. 4 övladı qalıb. Yanvarın 19-cu gecəsi güllə səsi eşidəndə küçəyə çıxıb. Geri gəlməməsindən sonra qardaşı Mahir küçəyə çıxır. Səxavəti soraqlayanda cavab verirlər ki, onu vurdular. Mahir qardaşının arxasınca 5 nömrəli xəstəxanaya gedir. Qardaşı Səxavəti tapanda artıq o keçinmişdi. Kürəyində bir güllə yarası olub. Şəhidlər xiyabanında dəfn edilib.
Maks Vasmer
Maks Vasmer — alman filoloq-slavyanşünası və balkanşünası, SSRİ Elmlər Akademiyasının əcnəbi müxbir üzvü.
1907–08-ci illərdə Yunanıstanda yunan dialektlərini və alban dilini araşdırmışdır. 1908–10-cu illərdə Krakov və Vyana universitetlərində təhsilini davam etdirmişdir. Bir sıra təhsil müəssisəsində dərs demiş, o cümlədən Ali qadın (Bestujev) kurslarının (1912), Saratov (1917–18), Tartu (1918–21), Leypsiq (1921–25), Berlin (1925–45), Stokholm (1947–49) universitetlərinin, Qərbi Berlində Azad universitetinin professoru olmuşdur.
Slavyanların digər xalqlarla dil əlaqələrinə, slavyan, Baltika, İran, fin-uqor xalqlarının Şərqi Avropada məskunlaşması tarixinə, Şərqi Avropa antroponimiya və toponimiyasına, slavyan dillərinin alban dili və digər dillərə təsirinə dair əsərlərin müəllifidir.
WikiStipendiya
WikiStipendiya (və ya WikiBurs) — Özbək Vikipediyasının məzmununu təkmilləşdirmək məqsədi daşıyan viki layihəsidir. Layihə Özbəkistan Respublikasının Gənclərlə İş üzrə Agentliyi tərəfindən Özbəkistanın İnformasiya və Kütləvi İnformasiya Vasitələri Agentliyi, Gənc Yazarlar Şurası və özbəkdilli Wikimedia istifadəçiləri qrupu ilə birgə təşkil olunub.
Layihənin adı “Wiki” və “Stipendiya” sözlərinin birləşməsindən yaranıb. Layihə Özbək Vikipediyasında məlumatların həcmini artırmaq məqsədi daşıyır və bu layihədə təkcə tələbələr deyil, hər kəs iştirak edə bilər. Layihənin digər məqsədi özbək Vikipediya redaktorlarının sayısını artırmaqdır.
Tarix
thumb| WikiStipendiya'nın mətbuat konfransı. WikiStipendiya layihəsi Özbəkistan Prezidenti Şavkat Mirziyoyevin 2019-cu ildə verdiyi fərman əsasında özbək dilinin internetdə dəyərli yer tutmasını təmin etmək üçün işə salınıb. Gənclərlə İş üzrə Agentliyi böyük mükafat fondu ilə Wiki-marafonuna başlamaq qərarına gəlib. İnformasiya və Kütləvi İnformasiya Vasitələri Agentliyi, Gənc Yazarlar Şurası və özbəkdilli Vikimedia istifadəçilərindən ibarət istifadəçi qrupu ilə əməkdaşlıq bu layihənin təşkilinə razılıq verib.
13 may 2022-ci il tarixində Daşkənddə Wikimarafon haqqında hədəf auditoriyanı məlumatlandırmaq üçün mətbuat konfransı keçirildi. WikiStipendiya tələbələr və mətbuatda böyük maraq doğurmuş, müxtəlif nəşrlərdə marafonla bağlı məqalələr dərc edilmişdir. Mayın 20-də marafonun rəsmi açılışına qədər 15 minə yaxın insan marafonun rəsmi Telegram kanalına abunə olub.
14 may 2022-ci il tarixində Daşkənddə yeni istifadəçilər üçün seminar keçirildi. Bundan əlavə, təhsil müəssisələrinin əməkdaşlarının marafon və Vikipediya Təlim proqramı haqqında məlumatlandırılması üçün ayrıca sessiya keçirilib.
Marafonun rəsmi başlamazdan əvvəl Gənclərlə İş üzrə Agentliyinin köməkliyi ilə 12 videodan ibarət video bələdçi çəkilib və Özbək Vikipediyasının YouTube kanalına yüklənib.
Vaqif Ramazanov
Vaqif Gülmurad oğlu Ramazanov Bakı Dövlət Universitetinin Geologiya fakültəsinin faydalı qazıntılar kafedrasının professoru, geologiya-mineralogiya elmləri doktoru.
Həyatı
Ramazanov Vaqif Gülmurad oğlu 1944-cü ildə Siyəzən rayonunun Sağlovcan kəndində anadan olmuşdur. 1970-ci ildə Azərbaycan Dövlət Universitetinin Geoloji-coğrafiya fakultəsini bitirib, mühəndis geoloq ixtisasına yiyələnmişdir. 1970-ci ildə Azərbaycan Nazirlər Sovetinin nəzdində olan Geologiya İdarəsi sistemində Kəlbəcərdə əmək fəaliyyətinə başlamışdır. 1970–1978-ci illərdə Kəlbəcərdə qızıl, civə, sürmə və mis yataqlarının axtarışı və kəşfiyyatı ilə məşğul olmuşdur. 1978–82-ci illərdə AEA-nın Geologiya İnstitutunun Geofizika Elmi Mərkəzində şöbə müdiri vəzifəsində işləmişdir. 1981-ci ildə "Kəlbəcər çöküntülərinin endogen filiz əmələ gəlmələri və onların yerləşməsi qanunauyğunluqları" mövzusunda dissertasiya müdafiə edərək giologiya-mineralogiya elmləri namizədi alimlik dərəcəsini almışdır. 1993-cü ildə "Azərbaycanın mis-porfir formasiyası" müvzusunda doktorluq dissrtasiyasını müdafiə etmişdir. V.Ramazanov 4 ildən çox bir müddətdə Azərbaycan Ali Atestasiya Komissiyasında ekspert işləmişdir. Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinin elmi şurasının üzvü olmuşdur. 10 ildən çox BDU-da doktorluq müdafiəsi üzrə ixtisaslaşdırılmış şuranın elmi katibi olmuşdur. Geologiya fakültəsində elmi şurasının və "Bilgi dərgisi" jurnalının redaksiya heyətinin üzvü olmuşdur.
Əmək fəaliyyəti
Geologiya İdarəsi, MEA Geologiya İnstitutu Geofizika EM, "AIMROC" şirkəti, BDU-da işləyib.
Faydalı qazıntı yataqlarının axtarışı və kəşfiyyatı, riyazi geologiya, litosfer tavaları tektonikası və filizəmələgəlmə dərsləri üzrə mühazirələr deyirdi.
Təcürbələr və elmi yenilikləri
Kiçik Qafqazın nəcib və əlvan metal yataqlarının geoloji quruluşu, bir sıra genetik problemləri, əmələ gəlmə şəraitləri, yerləşmə qanuna uyğunluqları, proqnozlaşdırılması, axtarışı və kəşfiyyatı.
Tədqiqat sahəsi
Endogen filizəmələgəlmə problemləri, filiz yataqlarının geologiyası, proqnozlaşdırılması, axtarışı va kəşfiyyatı.
Həmçinin bax
Ramiz Məmmədov
Cəbrayıl Azadəliyev
Xarici keçid
Vaqif Ramazanov
NGC 5590
NGC 5590, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Çoban bürcü istiqamətində yerləşir. S0 tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Xarici keçidlər
NGC 5580 NGC 5580 NGC 5580 NGC 5580 NGC 5580 NGC 5580 NGC 5580 NGC 5580 NGC 5580
Sivriburun kefal
—  fəsiləsinə aid balıq cinsi.
Yayılması
Atlantik okeanın şərqində Biskay körfəzindən Cənubi Afrikaya qədər və Aralıq,Qara,Azov dənizlərində yayılıb.Xəzərdə, xüsusilə onun cənubi-şərqində və cənubi-qərbində, o cümlədən Qızılağac körfəzində geniş yayılmışdır.
Morfoloji əlamətləri
D IV, 1(8) 9, A III(8) 9 şüa var. Pilorik çıxıntıları 7-9 olur.Burun hissəsi nisbətən kütdür.Pulcuq örtüyü ön burun dəliyindən başlayır. Göz qapağı yoxdur. Quyruq gövdəsi nisbətən hündür və yastıdır. Uzunluğu 40 sm-ə, kütləsi 0,8 kq-a çatır, 11 ilə qədər yaşayır. İki bel üzgəci vardır. Döş üzgəcləri hündürdə, qarın üzgəcləri onlara yaxın yerləşmişdir.
Yaşayış yeri və həyat tərzi
Dəniz balığıdır, sürü ilə yaşayır. Şirin suya heç girmir, pelagik həyat keçirir. Qidasını detrit,bioloji yığın, xırda molyuskalar, qurdlar və xərçəngkimilər təşkil edir. Ən çox xırda körfəzlərdə və gəmi dayanacaq larında, külək tutmayan yerlərdə toplanaraq orada da qışlayırlar.Erkən yazda kefal körpələri yemlənmək üçün böyük sürülərlə qışlama sahələrindən suyun temperaturu 13- 14°C-dən yüksəyə qalxdıqda, bütün körfəz ərazisində, xüsusilə cənubi Xəzərin 3-5 m dərinliklərində daha çox rast gəlinir. Xəzərin sahilboyu bütün dayazlıqlarında, ən şimal hissələrdən başqa, çox böyük ərazidə qidalanıb çəkilərini artırırlar.
Çoxalması
3-6 yaşında cinsi yetişkənliyə çatır. İyun-iyul aylarında Cənubi və Orta Xəzərin sahilindən 5-7 mil aralı ərazinin hər yerində, 5-700 m dərinlikdə kürü tokür. Kütləvi kürü tökmə suyun səthində temperatur 25-29°C olduqda Məhsuldarlığı qızılı kefalda olduğu kimi yüksəkdir. Uzunluğu 25- 39 sm olan balığın verdiyi kürünün miqdarı 450-600 min ədədə çatır.Avqust-sentyabr aylarında kefalın körpələri sahilə miqrasiya edir və dayaz (1 m-ə qədər) zonada yemlənirlər.Kürüdən yenicə çıxmış sürfənin uzunluğu 1,7 mm ə qədər olur.
Təsərrüfat əhəmiyyəti
Kefal Xəzərin qiymətli vətəgə balıqları sırasındadır. Bütün il boyu,daha çox isə yaz və yay aylarında tutulur.Müxtəlif illərdə Azərbaycanda 209-1226 sentner kefal ovlanmışdır. Kefal ən çox yaz-yay aylarında ovlanır. Xəzərdə kefalın sənaye ovu 1937-ci ildən aparıldığına baxmayaraq, xüsusi ov alətləri olmadığından mövcud ehtiyatından tam istifadə olunmur. Buna baxmayaraq İranda ildə 2,4-5,1 min tonadək kefal ovlanır.
Mühafizə tədbirləri
Ovunun tənzim olunması barədə qanun qəbul edilmişdir. Xəzərin çirklənməsinə və ovlama işinə qarşı nəzarətin gücləndirilməsi vacibdir.
Sadiq Məmmədov (əsgər)
Məmmədov Sadiq Mübariz oğlu — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin çavuşu, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
15 avqust 1991-ci ildə Siyəzən şəhərində anadan olub. 1998-ci ildə Siyəzən şəhər 2 saylı tam orta məktəbin birinci sinfinə daxil olub. 2009-cu ildə həmin məktəbin 11-ci sinfini bitirib. Həmin ilin oktyabr ayında hərbi xidmətə yola düşüb. 2013-cü ildə ailə həyatı qurub. 2 qız övladı var. 2016-cı ildə hərbi silah anbarında mühafizəçi, 2012-ci ildə "SOCAR YDM"-da operator işləyib. 2018-ci ildə "Erko" şirkətində baş usta vəzifəsində çalışmışdır. 2020-ci ildə iyulun 18-də müddətdən artıq hərbi xidmətə gedib. 4 oktyabr 2020-ci ildə şəhid olub. Siyəzən şəhər ümumi qəbiristanlığında dəfn olunub.
Hərbi xidməti
Azərbaycan Ordusunun çavuşu olan Sadiq Məmmədov 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Kəlbəcər rayonunun və * Murovdağın azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə savaşıb. Döyüş zamanı düşmənin 4 mövqeyini, rabitə maşınını, rabitə qülləsini məhv edib. Top komandiri vəzifəsini icra etmişdir. Müharibə zamanı igidlik göstərərək xeyli sayda əsgərin həyatını xilas etmiş,düşmənin canlı qüvvəsini məhv etmişdir. Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Məmmədov Sadiq Mübariz oğlu ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı və. 50px (30.12.2020) — "Hərbi xidmətlərə görə" medalı, (29 dekabr 2020) — "Kəlbəcərin azad olunmasına görə" medalı təltif olunub.
Təltifləri
- 24.06.2021
- 30.12.2020
- 29.12.2020
Cryptoleucopteryx
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid heyvan cinsi.
Səid Əliyev
Səid Əliyeviç Əliyev – rusiyalı futbolçu. Çayka Peçanokopskoye FK-da oynayır.
Həyatı
Səid Əliyev Dağıstan Respublikasının Mahaçqala şəhərində, keçmiş futbolçu Əli Əliyevin ailəsində doğulub. Dargi əsillidir.
Klub karyerası
O, Rusiya Peşəkar Futbol Liqasında Anji-2 Mahaçqala ilə debütünü 19 iyul 2017-ci ildə Çernomorets Novorossiysk ilə oyunda etdi.
Əliyev, Rusiya Milli Futbol Liqasında Lux Vladivostok ilə 7 iyul 2019-cu ildə Ximki-yə qarşı oyunda debüt etdi. O, birinci hissənin sonunda əvəzedici kimi meydana çıxdı və 2–5 hesablı məğlubiyyətdə komandası üçün iki qol vurdu.
11 yanvar 2020-ci ildə Əliyev Nijni Novqorod FK-ya keçdi.
Şon Bin
Şon Bin — film və kino aktyoru.
Mass Effect
Mass Effect — Keysi Hadson, Dryu Karpişin və Preston Vatamanyuk tərəfindən yaradılan elmi fantastika media franşizası. Franşiza bəşəriyyətin və bir neçə yadplanetli sivilizasiyanın inkişaf etmiş əvvəlki bir sivilizasiyasının geridə qoyduğu texnologiyadan istifadə edərək Süd yolu qalaktikasını kolonizasiya etdiyi bir alternativ kainatı təsvir edir.
Franşizanın əsası "BioWare" tərəfindən inkişaf etdirilmiş və "Electronic Arts" tərəfindən yayımlanmış bir sıra videooyun ilə qoyulur. Seriyanın hər bir epizodu rol oyunu elementlərinə malik üçüncü şəxs atıcıdır. İlk üç epizodu oyunçu personaj olan Komandir Şepardın qalaktikanı "oraqçılar" adlanan qədim, qışlayan maşınlardan ibarət bir irqdən qurtarmağa çalışdığı bir trilogiya təşkil edir. Seriyanın ilk videooyunu olan "Mass Effect" (2007) Şepardın oraqçıların agentlərindən olan Saren Arterius haqqında apardığı istintaqı təsvir edir. "Mass Effect 2" (2010) birinci epizoddan iki il sonrakı kainatda cərəyan edir və Şepard ilə qüvvələrinin oraqçıların geri qaytarılmasını asanlaşdırmaq üçün insan koloniyalarını qaçıran yadplanetli "kollektorlar" irqi ilə apardığı mübarizəni təsvir edir. Orijinal trilogiyanın son epizodu olan "Mass Effect 3" (2012) oraqçılar ilə qalaktikanın qalan hissəsi arasındakı müharibəni təsvir edir. Dördüncü oyun olan "Mass Effect: Andromeda" (2017) yeni bir mövzuya və personajlara sahibdir. Seriyanın beşinci oyunu üzərində hal-hazırda aktiv iş gedir.
Orijinal trilogiya kommersiya uğuru qazanmış, həmçinin böyük bir qrup tərəfindən bəyənilmişdir. Tənqidçilər oyunun hekayəsini, personajlarını, səs aktyorluğunu, oyundaxili kainatını və oyunçu seçiminə vurğusunu yüksək qiymətləndirmişdir. "Mass Effect 3" videooyununun sonluğu trilogiya üçün qənaətbəxş olmayan bir sonluq hesab edilərək geniş şəkildə tənqid edilişmiş, "Electronic Arts" isə əlavə səhnəciklər yayımlamağa vadar olmuşdur. "Mass Effect: Andromeda" tənqidçilər arasında qarışıq formada qarşılanmışdır. Oyunun təriflənən aspektləri onun vizualları və döyüş sistemi idi, lakin onun texniki problemləri və süjeti tənqid edilmişdir.
Asim Quliyev (əsgər)
Asim Bəkir oğlu Quliyev — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Mass Effect
Seriya eynicinsli romantik münasibətləri və cinsi azlıqları təmsil etdiyinə görə diqqət çəkmiş və müzakirələrə səbəb olmuşdur. "Mass Effect" həm də tərkibində dialoq çarxı olan ilk videooyun hesab edilir. Bu, oyunçulara bir sıra seçimlər təqdim edərək dialoqları dinamik şəkildə idarə etməyə imkan verən dialoq ağaclarına bənzər bir mexanizmdir. Bu sistem sonradan digər rol videooyunlarında da geniş istifadə olunmuşdur. Videooyun seriyasının müvəffəqiyyəti roman və komikslər də daxil olmaqla genişləndirilmiş kainatın yaranmasına gətirib çıxarmışdır.
Asim Quliyev (əsgər)
Həyatı
Asim Quliyev 1996-cı il martın 2-də Bakı şəhərində anadan olub. 2002–2011-ci illərdə 107 saylı Bakıxanov qəsəbə tam orta məktəbində, 2011–2013-cü illərdə Sumqayıt şəhərində kompüter ixtisası üzrə kollecdə təhsil alıb. Orta məktəbdə oxuyarkən idmana böyük həvəsi böyük olduğundan boksla məşğul olub. Bakı üzrə keçirilən yarışlarda 1-ci, Respublika üzrə keçirilən yarışlarda 2-ci yeri qazanıb. Subay idi. Əslən Cəbrayıl rayonunun Hovuslu kəndindən olub.
Mass Effect
Mövzu
Orijinal "Mass Effect" trilogiyasının hadisələri XXII əsrin sonlarına yaxın bir dövrdə, Süd yolu qalaktikasının uydurma bir versiyasında cərəyan edir. 2148-ci ildə bəşəriyyət Marsda bir yadplanetli postu kəşf etmiş və Xaronun əslində qalaktikada yerləşən digər kütləvi relelərə işıqdan sürətli səyahətə imkan yaradan "kütləvi rele" olduğunu öyrənmişdir. Bəşəriyyət insanlardan çox daha inkişaf etmiş, kosmosda səyahət edən yadplanetli canlılarla təmasda olur. Bəşəriyyətin onlarla ilk dəfə qarşılaşması Birinci təmas müharibəsi ilə nəticələnmişdir. Buna baxmayaraq, qalaktikanın hakim orqanı olan Şura buna müdaxilə etmiş, sülhə nail olmuş və bəşəriyyəti öz sıralarına cəlb etmişdir. Bəşəriyyətin qarşılaşdığı əsas canlı növləri arasında aşağıdakılar var:
Asim Quliyev (əsgər)
Hərbi xidməti
Asim Quliyev 2015–2016-cı illərdə Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin sıralarında müddətli həqiqi hərbi xidmətdə olub. Xidməti dövründə 2016-cı ilin 2–5 aprelində baş tutan döyüşlərdə savaşıb.
Mass Effect
Mövzu
Şuranın idarəetmə gücünün mərkəzi nəhəng bir kosmik stansiyası olan sitadeldir. Bu, bütün inkişaf etmiş canlılardan əvvəl qalaktikanı tədqiq etmiş proteanlar olaraq bilinən bir canlı növü tərəfindən tikilmişdir. Buna baxmayaraq, onlar çoxdan yoxa çıxmışdır. Növbəti bir neçə onillik ərzində bəşəriyyətə onların yeni planetləri müstəmləkə etməsinə imkan yaradan yeni texnologiyalar təqdim edilmiş və onlar Sitadel Təhlükəsizlik Xidməti (STX) qüvvələrinin bir hissəsi kimi qəbul edilmişdir. Bu, digər canlı növləri arasında nüfuzlu bir vəzifə idi.
Asim Quliyev (əsgər)
İkinci Qarabağ müharibəsində iştirakı
Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri olan Asim Quliyev 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Füzuli, Cəbrayıl və Hadrutun azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə könüllü olaraq savaşıb. Asim Quliyev oktyabrın 12-də Hadrut döyüşləri zamanı snayper gülləsinə tuş gələrək şəhid olub. Bakıxanov qəsəbəsindəki Şəhidlər məzarlığında dəfn edilib.
Mass Effect
Mövzu
İlk üç videooyununun mövzusunun mərkəzi Yer mərkəzli Sistemlər İttifaqının kosmik qüvvələrinin aparıcı xüsusi təyinatlı əsgəri olan Komandir Şeparddır (personajın cinsiyyəti və şəxsiyyəti oyunçu tərəfindən müəyyən edilir). Bir insan koloniyası yeni bir protean artefaktının kəşf edilməsindən sonra naməlum bir gəmi tərəfindən hücuma məruz qalır. Şura hadisəni araşdırmaq üçün Şepardı ilk insan "SPEKTR" (Xüsusi Taktik Kəşfiyyat Korpusu; ) seçir. "SPEKTR" Şuranın yüksək səlahiyyətli bir elit agentidir. Şepard artefaktla təmasda olur, bununla da qalaktikada müharibə və ölümü təsəvvür edən bir yuxu görür. Bu yuxu əsasında hərəkət edən Şepard öyrənir ki, koloniyaya hücum edən gəmi əslində "oraçılar" adlanan minlərlə süni həyat formasından biridir. Oraqçılar hər əlli min ildə bir dəfə Süd yolu qalaktikasına hücum edir, daimi müharibə və xaosun qarşısını almaq üçün bütün inkişaf etmiş həyat formalarını məhv edirlər, lakin növbəti tsikl üçün gənc canlıları sağ buraxırlar. Oyunun cərəyan etdiyi tsiklda oraqçıların gəlişi çoxsaylı qüvvələr tərəfindən manipulyasiya olunur. Bu qüvvələrə "xəyalət" adlı bir şəxsin rəhbərlik etdiyi "Kerber" kimi tanınan insançı bir terror təşkilatı daxildir. "Xəyalət" oraqçıların fəaliyyətinə nəzarət edə biləcəyinə və onlardan bəşəriyyətin xeyrinə istifadə edə biləcəyinə inanır. Şepard və müttəfiqləri içqalanın oraqçıların tsiklını sona çatdırmaq və qalaktikanın taleyini müəyyənləşdirmək üçün açar olduğunu öyrənirlər.
Asim Quliyev (əsgər)
İkinci Qarabağ müharibəsində iştirakı
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Asim Quliyev ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Xocavənd rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 25.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Asim Quliyev ölümündən sonra "Xocavəndin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Mass Effect
Mass Effect
"Mass Effect" (2007) seriyadakı ilk videooyundur və ilkin olaraq "Xbox 360" üçün eksklüziv bir buraxılış olaraq istehsal olunmuşdur, lakin sonradan "Demiurge Studios" tərəfindən "Microsoft Windows" və 'Edge of Reality" tərəfindən "PlayStation 3" platformalarına portlaşdırılmışdır. Oyunun hadisələri protaqonist Komandir Şepard üzərində cərəyan edir. Onun vəzifəsi qalaktikanı fəth etmək üçün Get adlanan şəbəkə süni intellekt irqindən ibarət bir orduya rəhbərlik edən üsyankar spektr Saren Arteriusun dayandırmaqdır. Sarenin arxasına düşən Şepard digər personajlarla, xüsusilə də komanda yoldaşları ilə münasibətini genişləndirir. O, sonradan qalaktika üçün daha böyük bir təhlükə olan oraqçıların varlığını öyrənir. Saren onun oraqçı avanqardı "Hökmdar" tərəfindən zehni mənada əsarət altına alınır.
Oyun üçün iki endirilə bilən məzmun paketi: "Bring Down The Sky" (2008) və "Pinnacle Station" (2009) buraxılmışdır.
Mass Effect 2
"Mass Effect 2" seriyanın ikinci əsas videooyunudur. Videooyun 26 yanvar 2010-cu ildə Şimali Amerikada və 29 yanvar Avropada satışa çıxarılmışdır. Oyunçunun ilk oyunda aldığı qərarlar sikveldəki hadisələrə təsir göstərmişdir. Oyunun hadisələri "Mass Effect"in hadisələrindən iki il sonra baş verir. İnsan koloniyalarına hücum edilir və onların kolonistləri izsiz yox olur. Komandir Şepard səbəbi aşkara çıxarmaq üçün insanpərəst hərbçi təşkilat "Kerber" ilə bir ittifaqa girməli olur. Ortaya çıxan dəlillər onu göstərir ki, məsuliyyət həşərata bənzər, müəmmalı və humanoid bir irqi olan "kollektorlar"ın boynuna düşür. Əlavə olaraq, kollektorların oraqçılar ilə çalışdıqları ortaya çıxır. Şepard hərbçilər, cinayətkarlar, muzdlular və mütəxəssislərdən ibarət bir qrup yaradır və kollektorları dayandırmaq üçün "intihar missiyası"na başlayır. "Mass Effect 2" yayımlandığı gündən bəri personajları, süjet xətti, səs aktyorluğu, döyüş sistemi və ümumi geympleyinə görə bir çox tənqidçi tərəfindən təriflənmişdir. Videooyun yanvar ayında buraxılmasına baxmayaraq, "İlin Oyunu" tituluna namizəd kimi qiymətləndirilmişdir.
"Mass Effect 2" üçün yeddi epizodik genişləndirmə paketi buraxılmışdır. Onlar: "Normandy Crash Site", "Zaeed – The Price of Revenge", "Firewalker", "Kasumi – Stolen Memory", "Overlord", "Lair of the Shadow Broker" və "Arrival"dır.
Mass Effect 3
"Mass Effect 3" seriyanın ikinci əsas videooyunudur. Videooyun 6 mart 2012-ci ildə satışa çıxarılmışdır.