cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Qırğızıstan Dövlət Tibb Akademiyası
Tarixi
Qırğızıstan SSR Xalq Komissarları Sovetinin 16 aprel 1939-cu il tarixli fərmanına uyğun olaraq 1 sentyabr 1939-cu il tarixində Frunze şəhərində Qırğızıstan Dövlət Tibb İnstitutunun 1 tələbəyə 200 tələbə qəbulu ilə açılmasına qərar verildi. Moskva, Sankt-Peterburq, Xarkov və Kiyevdən gələn professor və müəllimlər 1943-cü ildə tibb institutu tələbələrinin ilk buraxılışı oldu — 120 həkim.
İnstitutun 1-ci təşkilində Moskva, Leninqrad, Almaatinsk, Daşkənd və digər tibb institutları tərəfindən əvəzsiz kömək göstərilmişdir. Məsləhət və təşkilati kömək göstərdilər, tibbi ədəbiyyat təqdim etdilər və institutda daimi iş üçün müəllim heyəti göndərdilər.
1943-cü ildə institutun 120 tələbəsinin ilk buraxılışı oldu və həmin il ümumilikdə 250 həkim məzun oldu. Müharibə bitdikdən sonra, 1948-ci ildə 6 illik təhsil müddətinə keçid başladı.
70-ci illərdə tibb institutu fiziologiya, patoloji, bədənin dağ şəraitinə uyğunlaşması problemlərinin həllində SSRİ-də aparıcı institut oldu.
Hal-hazırda QDTA-nın tibb, pediatriya, stomatoloji fakültəsi, xarici vətəndaşların hazırlanması fakültəsi və Əczaçılıq İnstitutu, Ali Tibb bacısı Təhsili, İdarəetmə və Xalq Sağlamlığı, Tibb Fakültəsi var. Bundan əlavə, QDTA-nın Lisansüstü Təhsil İnstitutu, Tibb və Biologiyanın Əsas Problemləri Tədqiqat İnstitutu və Beynəlxalq Əməkdaşlıq Mərkəzi fəaliyyət göstərir. Akademiya yaxın və uzaq xaricdəki ölkələr üçün həkim hazırlayır, təlim rus və ingilis dillərində aparılır. Universitetin mövcud olduğu dövrdə 30 mindən çox həkim təhsil almışdır. Ali tibb məktəbinin təməli Moskva, Sankt-Peterburq, Xarkov və Kiyevdən gələn professor və müəllimlər tərəfindən qoyuldu.
Beynəlxalq əməkdaşlıq
İsa Axunbayev adına QDTA, MDB ölkələrinin və uzaq xaricdəki aparıcı tibb universitetləri ilə beynəlxalq əlaqələri fəal şəkildə inkişaf etdirir və 100-dən çox tərəfdaş universitetlə müqavilə, razılaşma və əməkdaşlıq memorandumları var. Ən fəal əməkdaşlıq Rusiya, Çin, Qazaxıstan, Özbəkistan, Türkiyə, İran, Avropa və Cənubi Koreyanın universitetləri ilə ikitərəfli müqavilələr və elmi və təhsil layihələri vasitəsilə həyata keçirilir.
İsa Axunbayev adına QDTA tələbələri Ərzincan Universitetində (Türkiyə), Rusiya və Qazaxıstan universitetlərində praktiki təhsil alır və tanışlıq məqsədi ilə Hebei Tibb Universitetini (Çin) ziyarət edirlər.
İsa Axunbayev adına QDTA, Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı (ÜST), Soros Fondu-Qırğızıstan, Alman Akademik Mübadilə Xidməti DAAD, OMI Açıq Tibb İnstitutu, Avropa Birliyinin Milli Ofisi Erasmus + Proqramı, Qırğızıstan kimi beynəlxalq təşkilatların və proqramların nümayəndələri ilə sıx əlaqə saxlayır. İsveçrə Layihəsi "Tibbi Təhsil İslahatları" (MER). Bu əməkdaşlıqlar çərçivəsində QDTA-nın dizayn və məlumat fəaliyyətləri həyata keçirilir.
İsa Axunbayev adına QDTA, Beynəlxalq Universitetlər Birliyinin üzvü və Erasmus Mundus Magistr Proqramı (EMMPHID) çərçivəsində Oviedo (İspaniya), Karolinska (İsveç) və Lefkoşa (Kipr) Universitetləri Konsorsiumunun assosiativ üzvüdür.
Vadim Qocayev
Vadim Alik oğlu Qocayev (10 yanvar 1997; Qobustan rayonu, Azərbaycan — 12 sentyabr 2022; Kəlbəcər rayonu, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin giziri, Vətən müharibəsi veteranı.
Həyatı
Vadim Qocayev 1997-ci il yanvarın 10-da Qobustan rayonunun Sündü kəndində anadan olub. Ailəli idi. Bir qızı var idi.
Oğlunun şəhid olması xəbərini alandan sonra Vadim Qocayevin atası Alik Qocayev həmin gün vəfat elədi.
Hərbi xidməti
Vadim Qocayev 2020-ci ilin sentyabrın-noyabr aylarında Vətən müharibəsi zamanı Cəbrayıl istiqamətində gedən döyüşlərdə savaşıb.
Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin Sərəncamlarına əsasən "İgidliyə görə" medalı və "Cəbrayılın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edilib.
Vadim Qocayev 2022-ci il sentyabrın 12-də Ermənistan Silahlı Qüvvələri tərəfindən törədilən genişmiqyaslı təxribatın qarşısının alınması zamanı şəhid olub.
Ferdinand Bol
Ferdinand Bol ( (24 iyun 1616, Dordrex – 24 avqust 1680, Amsterdam) Holland rəssamı 1631-1637-ci illərdə Rembrandtın şagirdi olmuşdur. 1652-ci ildə Amsterdama gəlir. 1660-cı ildən rəssam kimi tanınmağa başlanır. Amsterdamda onun şərəfinə küçə mövcuddur. thumb|280px|Amsterdam şərab dəllalarının şefi, [[Köhnə Pinakotek]]
NGC 5185
NGC 5185, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Qızbürcü istiqamətində yerləşir. Sb tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 inç) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Qodsvey Donyo
Falkenberq (icarə)
Falkenberqin heyətində ilk matçına 30 mart 2014-cü ildə keçirilən Malmö-Falkenberq matçında çıxıb. Matça start heyətdə başlayan Qodsvey Donyo 70-ci dəqiqədə əvəzlənib. Eyni zamanda matçın 31-ci dəqiqəsində sarı vərəqə ilə cəzalanıb. Matç Malmönün 3-0 hesablı qələbəsi ilə başa çatıb. Falkenberqdə ilk qolunu 12 may 2014-cü ildə keçirilən Falkenberq-Yurqorden matçının 90+3-cü dəqiqəsində vurub. Matç Falkenberqin 1-0 hesablı qələbəsi ilə başa çatıb.
Norşelland
Norşellandda ilk matçına 20 mart 2016-cı ildə keçirilən Norşelland-Kopenhagen matçının 88-ci dəqiqəsində çıxıb. Matç Norşellandın 2-0 hesablı qələbəsi ilə başa çatıb. Norşellandın heyətində ilk qolunu 19 avqust 2016-cı ildə keçirilən Norşelland-Randers matçının 64-cü dəqiqəsində vurub.Matç 1-1 hesablı bərabərliklə başa çatıb.
Makkabi Hayfa
Makkabi Hayfada ilk matçına 8 dekabr 2020-ci ildə keçirilən Bney Saxnin-Makkabi Hayfa matçının 77-ci dəqiqəsində çıxıb.Matç Makkabi Hayfanın 0-3 hesablı qələbəsi ilə başa çatıb. Makkabi Hayfanın heyətində ilk qolunu 22 dekabr 2020-ci ildə keçirilən Makkabi Hayfa-Bney Yehuda matçının 37-ci dəqiqəsində vurub. Matça start heyətdə başlayan Qodsvey Donyo 69-cu dəqiqədə əvəzlənib. Matç Makkabi Hayfanın 3-0 hesablı qələbəsi ilə başa çatıb. 24 iyun 2022-ci ildə Makkabi Hayfadan ayrıldı.
Neftçi
24 iyun 2022-ci ildə Neftçiyə transfer olundu. Neftçidə ilk matçına 21 iyul 2022-ci ildə keçirilən Aris-Neftçi matçında çıxıb. Eyni zamanda matçın 82-ci dəqiqəsində sarı vərəqə ilə cəzalanıb. Matç Arisin 2–0 hesablı qələbəsi ilə başa çatıb.
Tərlan Rəsulov
Tərlan Aqşin oğlu Rəsulov – Azərbaycan teatr rejissoru, Azərbaycanda ilk interaktiv teatr olan dOM Müstəqil Teatrının (dOM Teatrı) yaradıcısı və rəhbəri, spontan aktyorluq metodunun müəllifi, Aktyor və rejissor hazırlığı üzrə Eksperimental Teatr laboratoriyasının rəhbəri, Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetinin müəllimi, tərcüməçi, prodüser. Azərbaycan Teatr Xadimləri İttifaqının üzvü. Beynəlxalq teatr festivallarının iştirakçısı və laureatı. "MANIFEST XXL Teatr. Gələcəyə qayıdış "ın müəllifi.
Həyatı
Tərlan Rəsulov 27 avqust 1968-ci ildə Bakı şəhərində aktyor, vokalçı və pedaqoq Aqşin Rəsulov  ailəsində anadan olub. Babası Dadaş Rəsulzadə Cənubi Azərbaycanda, Ərdəbil şəhərində anadan olmuşdur.
Məktəbi bitirdikdən sonra Azərbaycan Texniki Universitetinə qəbul imtahanlarından uğurla keçərək həyat təcrübəsi qazanmağa üstünlük verib. 1986–88-ci illərdə Sovet Ordusunda, Almaniyada Məhdud Sovet Kontingenti sıralarında xidmət edib.
Səhnə işçisindən teatr direktoru və bədii rəhbərinə qədər hər cür teatr peşəsini mənimsəyərək yaradıcılıq yolu keçib. Müxtəlif Televiziyada işləymişdir. İnteraktiv teatrın nəzəriyyəçisi və praktiki. Aktyor və rejissor hazırlığı üzrə Eksperimental Teatr laboratoriyasının rəhbəri. Azərbaycanda ilk interaktiv teatr olan dOM Müstəqil Teatrının (dOM Teatrı) yaradıcısı və rəhbəri.
Dünya kinoprokatının 200-dən çox bədii, animasiya və sənədli filmləri və seriallarını tərcümə edib (ingilis və rus dillərindən) və Azərbaycan tamaşaçısı üçün uyğunlaşdırıb.
Azərbaycan Teatr Xadimləri İttifaqının üzvü (2005-ci ildən).
EURODRAM — dram əsərlərinin tərcümə şəbəkəsinin (European network for drama in translation) üzvü.
Şərqi Avropa Teatr Sənəti Platformasının (East European Performing Arts Platform) üzvü.
Azərbaycan Peşəkar Kinorejissorlar Gildiyasının üzvü.
The Theatre Times beynəlxalq internet portalın Azərbaycan tərəfindən Regional İdarəçi Redaktoru (2023-cü ildən).
Təhsil
2015 – Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetinin dissertantı
2012 – 2015 Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universiteti, magistr
1996 – 2000 Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universiteti, bakalavr
İş təcrübəsi
2020-ci ildən Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetinin müəllimi
2018-ci ildən Azərvaycan Teatr XAdimləri İttifaqı — pedaqoq/konsultant
2016-cı ildən dOM Teatrı müstəqil teatrının yaradıcısı və rəhbəri
2007 – 2017 Azərbaycan Dövlət Yuğ Teatrı — direktor, rejissor
2002 – 2005 SPACE TV Şirkəti — Yaradıcı Departamentin prodüseri (Azərbaycan)
2003 – 2009 ANS TV şirkətində tərcüməşi
2004 – 2008 Lider TV şirkətində tərcüməçi
1996 – 2002 Azərbaycan Dövlət Yuğ Teatrı — Quruluş hissə müdiri / Ədəbi hissə müdiri
2001 — "Ümidli Gələcək" Gənclər Təşkilatının Mədəniyyət və İncəsənət Departamentinin rəhbəri
Vyaçeslav Pereteyko
Vyaçeslav Dmitrieviç Pereteyko (19 yanvar 1981) — Orta çəki dərəcəsində Özbəkistanı təmsil edən cüdoçu. Özbəkistan yığmasının 2000-ci illərin birinci yarısında əsas üzvü olmuşdur. Afinada keçirilən Yay Olimpiya Oyunlarının iştirakçısı, Asiya Oyunlarının bürünc medalının sahibi, Asiyanın Çempionatlarının gümüş və bürünc mükafatçısı, milli və beynəlxalq turnirlərinin bir çox yarışlarının qalibidir.
Bioqrafiyası
Vyaçeslav Pereteyko 19 yanvar 1981-ci ildə anadan olmuşdur. İlk dəfə 2000-ci il mövsümündə turnirlərdə iştirak etməyə başlamışdır. Orta çəki dərəcəsində Nabeuledə keçirilən Gənclərin Dünya Çempionatında çıxış etmiş və 1/16 final mərhələsinə qədər çatmışdır. Bu mərhələdə rusiyalı Müslüm Hacıməhəmmədova məğlub olmuşdur. Bir il sonra Minskdə "A" sinfinin beynəlxalq yarışında yeddinci yeri tutmuş və Münhendə Dünya Çempionatının hesabat turnirində iştirak etmişdir. 1/16 final mərhələsində koreyalı Yun Ton Sik-ə məğılub olub.
Böyük beynəlxalq turnirlərdə birinci ciddi uğuruna 2002-ci ildə nail olmuşdur. Özbəkistan milli yığmasının əsas tərkibinə düşdü və Koreyanın Busan şəhərində keçirilən Asiya Oyunlarında iştirak etdi. Orta çəki dərəcəsində ölkəsinə bürünc medal qazandırmışdır. Bundan başqa həmin mövsümdə Romada keçirilən Sülh Kuboku turnirində yeddinci olmuşdur. Növbəti mövsümdə Parisdə keçirilən Sülh Superkubokunda yeddinci yeri tutmuşdur. Jejuda keçirilən Asiya Çempionatına bürünc medal qazanmış və Yaponiyanın Osaka şəhərində keçirilən Dünya Çempionatında çıxış etmişdir. Bu turnirdə 1/8 finala qədər gəlmişdir.
2004-cü ildə Pereteyko öz kolleksiyasına Almatıda keçirilən Asiya birinciliyində alınmış gümüş medalı əlavə etdi. Burada o, bütün rəqiblərinə qalib gələrək finala yüksəldi. Finalda isə koreyalı Pak Sun U-ya məğlub oldu. Həmçinin Moskvada keçirilən Sülh Superkubokunda yeddinci oldu və Minskdə "A" sinfinin beynəlxalq yarışında beşinci yeri tutdu. Uğurlu çıxışlarının sayəsində 2004-cü ildə Afinada keçirilən Yay Olimpiya Oyunlarında ölkəsinin şərəfini qorumaq hüququ əldə etdi. Ancaq ilk döyüşündə yunan Dionisios İliadisə məğlub oldu və mükafatçıların sırasına düşmək imkanını birdəfəlik itirdi.
İsa Axunbayev
İsa Konoyeviç Axunbayev  — Sovet cərrahı, Qırğızıstanda döş qəfəsi cərrahiyyəsinin qurucusu.
Həyatı
İsa Konoevich Axunbayev 25 sentyabr 1908-ci ildə İssık-Gölün sahilində yerləşən Tur-Ayqır (müasir adı Toru-Ayqır) kəndində anadan olub. Valideynləri ilə birlikdə uşaqlığını Çində keçirdi, burada 8 yaşında otlaqda işləməyə başladı. Yalnız 15 yaşında, qayıtdıqdan sonra kənd məktəbində oxumağa başladı. Tibb fakültəsini bitirmiş və 1930-cu ildə Daşkənddəki Orta Asiya Universitetinin tibb fakültəsinə daxil olmuşdur, oradan 1935-ci ildə bitirmişdir.
1936-cı ildən etibarən Frunze Şəhər Xəstəxanasının cərrahi şöbəsində həkim işləyir. 1941-ci ilin sentyabrında Axunbayev Qırğızıstan Dövlət Tibb İnstitutunda işə başladı. Əvvəlcə Ümumi Cərrahiyyə kafedrasında köməkçi, sonra dosent, daha sonra kafedra müdiri olmuş, ölənə qədər bu vəzifədə qalmışdır. 1948-ci ildə Axunbayev institutun rektoru və professoru oldu.
1948-ci ildən Axunbayev SSRİ Tibb Elmləri Akademiyasının müxbir üzvü və Beynəlxalq Cərrahlar Birliyinin üzvü idi. Qırğızıstan SSR Elmlər Akademiyasının yaradılmasında fəal iştirak etmişdir. 1952-ci ildə SSRİ Elmlər Akademiyasının Qırğızıstan filialının rəyasət heyətinin sədri oldu. 20 dekabr 1954-cü ildən — Qırğızıstan SSR Elmlər Akademiyasının ilk prezidenti. Axunbayev bu vəzifədə 20 fevral 1960-cı ilə qədər qaldı.
1935–1939-cu illərdə — Qırğızıstan SSR Xalq Səhiyyə Komissarı. 1943-cü ildən KPSS üzvü, 1949-cu ildən Qırğızıstan Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin üzvü idi. 2, 3 və 4-cü çağırışlar SSRİ Ali Sovetinin deputatı, iki çağırışlı Qırğızıstan SSR millət vəkili idi.
1961-ci ildən bəri Axunbayev cərrahi fəaliyyətlə yaxından məşğul olur. Əsas əsərləri endemik guatr, uşaqlarda apandisit və echinokokkozun öyrənilməsinə həsr edilmişdir. Axunbayev, "Döş əməliyyatı", "Endokrinoloji problemləri", "Qan dövranı", "Qırğızıstanın xalq sağlamlığı" da daxil olmaqla bir sıra tibbi jurnalların redaktorlarından biri idi.
5 yanvar 1975-ci ildə həyat yoldaşı, qızı və kürəkəni ilə birlikdə avtomobil qəzasında öldü.
Məkrli: 2-ci fəsil (film, 2011)
Məkrli: 2-ci fəsil ABŞ istehsalı olan və rejissor Ceyms Vann tərəfindən 2013-cü ildə çəkilmiş qorxu filmidir. Bu film Vannın 2011-ci ildə çəkmiş olduğu Məkrli filminin davamıdır.
Nümayiş olunması
Əvvəlcə Məkrli: 2-ci fəsil filminin nümayişinin 30 avqust 2013-cü ildə olunacağı nəzərdə tutulsada, sonradan 20 sentyabr tarixinə dəyişdirildi. Daha sonradan isə yenidən nümayiş tarixi dəyişdirilərək 13 sentyabr 2013-cü ilə təyin edildi.
Gəlir
Şimali Amerikada 32-35 milyon dollar gəlir əldə film təkcə nümayiş olunduğu gecə 1.5 milyon dollar qazanıb, bütün sentyabr ayında isə bu rəqəm 20 milyon dollara çatıb. Ümumilikdə isə film dünya üzrə 161,919,318 dollar gəlir əldə edib.
Davamı
Filmin davamı olan Məkrli: 3-cü fəsil filminin 5 iyun 2015-ci ildə nümayiş olunacağı gözlənilir.
Ev üçün buraxılış
Məkrli: 2-ci fəsil filminin DVD diski 24 dekabr 2013-cü ildə satışa çıxarıldı.
Qokoku məbədi
– Yaponiyanın Tokio şəhərinin Bunkyo rayonunda yerləşən buddist məbədi. Buddizmin Şinqon sektasının Buzan qoluna aiddir.
Ağası bəy Avşarov
Ağası bəy Avşarov (25 sentyabr 1833 – ?) — tam süvari qoşunu generalı (14 fevral 1906).
Həyatı
S.Semanov "Brusilov" kitabının altmış səkkizinci səhifəsində yazır:
"1897-ci ildə general-mayor Ağasıbəy Avşarov Peterburq Süvari Məktəbinin rəisi vəzifəsinə təyin olunur. O, Azərbaycanın kübar nəslinin nümayəndəsi idi. Azərbaycan Rusiya tərkibinə daxil olduqdan sonra onun ulu babaları bütün yerli nəcabətli kübar ailələri kimi-İslam dinini saxlamaq şərtilə rus zadəganları ilə eyni hüquqa malik idilər. Azərbaycanlıların əksəriyyəti orduda, xüsusilə də suvari alaylarında şərəflə qulluq edirdiləp General Avşarov geniş ürəyə malik, hərbi işi yaxşı bilən bir sərkərdə idi. Amma onda asiyalılara məxsus hiyləgərlik və bir az da tənbəllik vardı. 1902-ci il fevralın general-mayor Ağası bəy Avşarovu Peterburq Süvari. Məktəbinin rəisi vəzifəsindən azad edib Baş Qərargahda süvari ordusunun Baş müfəttişi təyin etdilər."
Avinyon (şəhər)
Avinyon  — Fransanın cənub-şərqində yerləşən, Avinyon rayonunun və Provans-Alp-Kot d'Azur regionun Voklüz departamentinin prefekturası (əsas şəhəri), Avinyon-1, Avinyon-2, Avinyon-3 kantonları.
Kommunanın sahəsi 64,78 km², əhalisi 92454 nəfərdir (2006). Stabilizasiyaya meyl göstərən: 89,380 nəfər (2012), əhalinin sıxlığı — 1379,8 nəf/km².
Tarixi
Avinyon, VI - V əsrlərdən bəri Masilliya (indiki Marsel) yunan koloniyasının ticarət nöqtəsi kimi  tanınır. Daha sonra Kavarların Qalli qəbiləsinin paytaxtı, Avenio adı altında, Roma bələdiyyəsi; Şəhər hələ də Roma dövrünün çox izlərini saxlayır. 736-cı ildə ərəblər tərəfindən ələ keçirildi, amma tezliklə 737 və 739-cu illərdə Karl Martell tərəfindən fəth edilib.
Demoqrafiyası
XIV əsrdə Avinyon şəhəri 100,000 nüfuslu sayda, inqilabdan sonra sayı 17,000-ə, 2010-cu ildə isə 89,683 nəfər azalıb. 2011-ci ildə kommuna əhalisi 90194 nəfər idi, 2012-ci ildə — 89,380 nəfər.
Əhalinin dinamikası :
İPhone 3G
iPhone 3G — Apple tərəfindən hazırlanan və istehsal olunan multimedia və internet xüsusiyyətlərini dəstəkləyən 2-ci nəsil iPhone'dur. Model 9 İyun 2008-ci ildə tanıdılmışdır. iPhone'nun xələfi, iPhone 3GS'nin sələfidir.
Qabaqcılı iPhone 2G-dən fərqli olaraq təchizatı yenilənir, kassa materialı yenilənmişdir. Qara və ağ rənglərində istehsal olunmuştur.
Təchizat
iPhone 3G:
412 MHz ARM 11 prosessor,
128MB RAM,
PowerVR MBX GPU,
3.5 inç (480x320 ölçülərində, 165ppi (Piksel Yoğunluğu),
2 megapiksel kamera (1600x1200),
8 vəya 16GB daxili yaddaş,
Wi-Fi (802.11 b/g),
1220mAh batereya,
Teodoziya Brıj
thumb|Qəbri. Teodoziya Markovna Brıj — Ukrayna heykəltaraşı, Ukraynanın əməkdar rəssamı (1997), SSRİ Rəssamlar İttifaqının üzvü.
Həyatı
Teodoziya Brıj 18 fevral 1929-cu ildə Sarnı rayonunun Berejnitsa kəndində anadan olub. O, Sarnı gimnaziyasından məzun olmuşdur. 1954-cü ildə Lvov Tətbiqi və Dekorativ İncəsənət İnstitutunu bitirmişdir. İvan Severa və Leopold Levitski kimi şəxslər onun müəllimləri olmuşdurlar. Brıj Lvovda yaşamış və işləmişdir.
Karyerası
Bryzh iki yüzdən çox heykəlin müəllifi olmuşdur. Onun əsərlərinə abidələr, məzar daşları, xatirə lövhələri, dekorativ və park heykəlləri daxildir. Lesia Ukraynkanın "Meşə mahnısı" əsasında yaratdığı silsilə əsərləri böyük maraq oyatmışdır.
Yusif Qurbanov
Yusif Asif oğlu Qurbanov (12 noyabr 1998; Goranboy rayonu, Azərbaycan — 12 sentyabr 2022; Kəlbəcər rayonu, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin giziri, Vətən müharibəsi veteranı.
Həyatı
Yusif Qurbanov 1998-ci il noyabrın 12-də Goranboy rayonunun Qaraçinar kəndində anadan olub.
Teodoziya Brıj
Karyerası
Brıj lvovlu abidə və qrafika sənəçisi Yeven Beznisk ilə evlənmiş, onunla bir çox sənət layihəsi həyata keçirmişdir. Cütlük Makivka dağındakı Seç atıcılarının xatirə qəbiristanlığını, Zoloçiv qəsrindəki Xalq Daxili İşlər Komissarlığının (NKVD) qurbanlarına həsr olunmuş xatirə ibadətgahını, Danilo Halitskinin abidəsini və Volodimir-Volinskyidə tikilmiş Vasilko Romanoviçin abidəsini dizayn etmişdir.
Brıjın heykəlləri plastiklik, zəriflik və yüngüllük ilə xarakterizə olunur. O, 1960-cı illərdə Ukraynada müasir dünya incəsənəti yolu ilə gedən ilk heykəltaraşlardan biri olmuşdur.
Yusif Qurbanov
Hərbi xidməti
Yusif Qurbanov 2020-ci ilin sentyabrın-noyabr aylarında Vətən müharibəsi zamanı Murovdağ, Cəbrayıl və Füzuli istiqamətində gedən döyüşlərdə savaşıb.
Teodoziya Brıj
Karyerası
Brıj 4 iyul 1999-cu ildə Lvovda ölmüş və Lıçakov qəbiristanlığında dəfn olunmuşdur.
Yusif Qurbanov
Hərbi xidməti
Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin Sərəncamlarına əsasən "Döyüşdə fərqlənməyə görə" medalı, "Cəbrayılın azad olunmasına görə" medalı, "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı və "Kəlbəcərin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edilib.
Teodoziya Brıj
Xatirəsi
Lvov şəhərinin Martovıça küçəsi, 5 ünvanında Brıjın xatirə muzeyi yerləşir. Rivnedə bir küçəyə Teodoziya Brıjın adı verilmişdir.
Banqladeş–İsrail münasibətləri
İsrail–Banqladeş münasibətləri — İsrail və Banqladeş arasında hazırda birbaşa diplomatik münasibətlər yoxdur. Lakin dolayı olanlar ABŞ və AB-nin vasitəçiliyi ilə mövcuddur. Banqladeş mallarını İsrailə ixrac etməklə bir az qazanc əldə edir. Banqladeş rəhbərliyi müstəqil Fələstin dövləti yaranana qədər İsraili tanımayacağını bildirir. Bununla belə son vaxtlar hər iki ölkənin rəsmiləri arasında əlaqələr qurmaq üçün danışıqlar daha tez-tez baş verir.
Yusif Qurbanov
Hərbi xidməti
Yusif Qurbanov 2022-ci il sentyabrın 12-də Ermənistan Silahlı Qüvvələri tərəfindən törədilən genişmiqyaslı təxribatın qarşısının alınması zamanı şəhid olub.
Banqladeş–İsrail münasibətləri
Diplomatiya
Banqladeş İsraili tanımayan BMT-yə üzv 29 ölkədən biridir. Vətəndaşlarının İsrailə gəlməsini rəsmi şəkildə qadağan edən və İsrail pasportlarını qəbul etməyən ölkələrdəndir.
2003-cü ilin noyabrında banqladeşli jurnalist Salah Çudxuri Təl-Əvivə uçmağa cəhd göstərdiyinə görə həbs olundu. O, üsyan, xəyanət və küfrdə günahlandırıldı və 7 il həbs cəzasına məhkum edildi.
«Jerusalem Post» qəzetində yayımlanan açıqlamada İsrail hökumətinin bir nümayəndəsi «Banqladeş ilə heç bir fikir ayrılığımız yoxdur. Dialoq etmək istəyirik. İnsanlar arasındakı münasibətləri istəyirik. Biz Banqladeşin dindar vətəndaşlarını müqəddəs Qüds şəhərinə dəvət edirik » deyə bəyan etmişdir. İsrail müvəffəqiyyətsiz olaraq «Banqladeş ilə diplomatik münasibətlər qurmaq istəyir». Banqladeşin Baş naziri Şeyx Həsinə 2014-cü ildə demişdir: «Fələstinlilərə dəstək verməyə davam etdik və israililərin onların torpaqlarını işğal etməsi heç vaxt qəbul edilə bilməz». Banqladeşin keçmiş xarici işlər naziri Dipu Moni Dəkkənin Banqladeş ilə İsrail arasında münasibətlərin qurulması ilə bağlı qərar verməyə hazır olduğunu bildirmişdir.
Ticarət
Hər iki ölkənin ÜTT-yə üzv olmasına baxmayaraq Banqladeş İsrailə ticarət qadağasını tətbiq edir. 2014-cü ildə Banqladeş İxrac Bürosunun rəsmi statistikası ölkənin 2013-2014-cü illərdə İsrailə 2577 dollar dəyərində mal ixrac etdiyini müəyyən etmişdir. Ancaq son illərdə Banqladeş malları ABŞ ya da Aİ yolu ilə İsrailə ixrac edildiyi bildirilir.
Banqladeş istiqlal müharibəsi
İsrail Banqladeşi tanıyan ilk ölkələrdən biri olmuşdur. İsrail hökuməti və adi vətəndaşlar 1971-ci ildə Banqladeş istiqlal müharibəsi zamanı banqladeşliləri dəstəkləmişdir. Banqladeş müstəqillik qazandıqdan sonra, yeni ölkə 4 fevral 1972-ci ildə İsrail tərəfindən tanınınır. Lakin Banqladeş hökuməti rəsmi olaraq tanınmanı qəbul etmir. Banqladeş hökuməti adından o zamankı xarici işlər naziri Xundakar Muştak Əhməd İsrail hökumətinə İsrail tərəfindən müstəqilliklərinin tanınmasını qəbul edə bilməyəcəklərini ifadə edir.
Geriyə baxma, qoca (roman)
Geriyə baxma, qoca — İlyas Əfəndiyevin ilk dəfə 1980-ci ildə nəşr olunmuş avtobioqrafik romanı.
Məzmun
İlyas Əfəndiyevin bu əsəri əslində avtobioqrafik sayıla bilər və müəllif bunu tarixə müraciət edərək göstərir.
Çox qısa bir müddətdə dörd hakimiyyətin – çar üsul-idarəsinin, burjua respublikasının (XCQK, ZK, ZDFR), xalq cümhuriyyətinin və bolşevik rejiminin bir-birin əvəz etməsinin xalqın müxtəlif təbəqələrinin həyatında yaratdığı ümid və gözləntilər özünün bədii ifadəsini tapmışdır.
Nəşr və tərcümə
Əsər Latın qrafikalı Azərbaycan əlifbası ilə 2017-ci ildə Bakı Kitab Klubunda 308 səhifədə 50 tirajla çap edilib.
İnsan penisi
thumb|270x270px|Kişi cinsiyyət üzvü Kişi cinsiyyət üzvü və ya Penis — xarici cinsiyyət orqanı olub, vəzifəsi spermanı (toxumu) və sidiyi ifraz etməkdir. Bu mağaralı toxumadan təşkil olunmuş bir cüt penisin mağaralı cismindən — və bir ədəd penisin süngəri cismindən —  ibarətdir. penis qasıq nahiyəsində xayalığın önündə asılaraq üç hissəyə bölünür: 1) arxa hissə — penis kökü — qasıq sümüklərinə bağlanmışdır; 2) orta hissə — penis cismi — ; 3) ön hissəsi — penis başı — , üzərində şaquli istiqamətdə sidik kanalının xarici dəliyi —  yerləşmişdir. penisin iki səthi vardır: yuxarı və ya ön səthi — penis arxası —  və aşağı ya dal-sidik kanalı səthi — ; yuxarı səthi aşağı səthindən enlidir.
Penis başının əsası hündür və enli olduğundan penis başı tacı — adlanır. Bu tac penis cisminə keçən yerində şırım ilə və yaxud penis başı boynu — ilə əhatə olunmuşdur.
Mağaralı cisim
Penisin mağaralı cisimləri — silindr şəklində olub ın 3/4 hissəsi bir-birilə birləşmişdir, arxa 1/4 hissəsi ayrı qalaraq penis ayaqcıqlarını —  əmələ gətirir. Penis ayaqcıqları qasıq sümüyü ilə oturaq sümüklərinin aşağı şaxələrindən başlayaraq önə, yuxarı və içəri tərəfə gedir və qasıq bitişməsinin altında bir-birilə birləşir. mağaralı cismlərin ön ucları nazikləşərək penis başı ilə əhatə olunur. Hər bir mağaralı cismin eninə kəsiyi ellipsə bənzəyir; bunlar bir-birilə birləşdikdə yuxarı və aşağı səthlərində orta xətdə birər şırım əmələ gətirir. Yuxarı səthində olan şırım — aşağı səthində olan şırımdan  zəifdir; bunlardan birinci — penisin arxa damar və sinirlərinə və ikinci — sidik kanalının mağaralı hissəsinə məxsusdur.
Süngəri cisim
Penisin süngəri cismi — silindr şəklində olub penisin mağaralı cismlərinin altında yerləşmişdir və özü də onlardan nazik və uzundur. Penisin süngəri cisminin iki: dal və ön ucu vardır. Dal ucu yoğunlaşaraq penis soğanağı — adlanır. Penis soğanağı meşə qozu böyüklüyündə olub aralıq əzəlləri arasında düz bağırsağın aşağı hissəsində yerləşmişdir. Süngəri cismin ön ucu çox enliləşərək zəng və ya göbələk papaqçığına bənzər penis başını əmələ gətirir. Onun yuxarı səthi uzun və çıxıq, aşağı səthi isə yastılaşmış və qısa olur. aşağı səthində zəif bir şırım vardır; bura pülük yüyəni — bağlanmışdır. Penis baının arxa kənarı — penis başı tacı — papaq kimi penisin mağaralı cisimlərinin ön uclarını örtmüşdür.
Ağlı qişa
Penisin mağaralı cisimlərinin hər biri ağlı qişa — ilə əhatə olunmuşdur. Bu qişa sərt, ağ rəngdə və 1–2 mm qlınlığında olub, iki təbəqə (xaricdə boylama və daxildə həlqəvi) sərt birləşdirici toxuma liflərindən və müəyyən qədər elastik liflərdən təşkil olunmuşdur. Penisin mağaralı cisimlərinin ağlı qişası orta xətdə bir-birilə bitişərək penis arakəsməsini — əmələ gətirir; ancaq bu arakəsmə mağaralı cisimləri bir-birindən tamamilə ayırmır, çünki onun üzərində şaquli istiqmətdə yarıqlar vardır. Bu yarıqlar vasitəsilə mağaralı cismlərdə olan qan bir tərəfdən digər tərəfə keçir. Ağlı qişanın daxili səthində bir çox atmalar — gedərək mağaralı cismi ayrı-ayrı sahələrə və ya mağaralara —  bölür. Bu atmalar süngər və ya mağaralı toxumadan təşkil olunmuşdur. burada elastik liflərdən başqa artıq miqdarda saya əzələ lifləri vardır.
Mağaraların daxili səthi endotel ilə örtülüdür və daxillərində olan boşluqlar qan ilə doludur. Penis ereksiya halında olanda mağaralar genəlir, belə ki, onların boşluqları böyüyür və aralarında olan atmalar nazikləşir. Penis sükut halında olarkən əksinə, mağaralar daralır, atmalar qalınlaşır və boşluqlar yarıq şəklini alır. Penisin süngəri cisminin quruluşu mağaralı cismin quruluşundan fərqlənir. penisin süngəri cismində ağlı qişa — — nazikdir və artıq miqdarda elastik lifləri vardır; bununla bərabər atmalar olduqca qalın və elastikdir; mağaraların həcmi bir ölçüdədir. Penis başının daxili quruluşuna gəldikdə orada iştirak edən toxumanı venoz kələf ilə müqayisə etmək olur; bunun ağlı qişası yoxdur və xaricdən ancaq nazik dəri ilə əhatə olunmuşdur.
Dəri qatı
Penisi örtən dəri artıq dərəcədə nazik, şəffaf, elastik və bir az piqmentlidir. Elastiki olduğu üçün çox genələ bilir, ona görə də ereksiya zamanında penis öz şəklini və həcmini dəyişdirməsinə baxmayaraq, tamamilə dəri ilə örtülü olur. Penis dərisinin daxili təbəqəsində həlqəvi istiqamətində gedən saya əzələ lifləri vardır. bu təbəqə xayalığın əzələ təbəqəsinə uyğun olaraq adlanır. Penis dərisi aşağı tərəfdən xayalıq dərisinə və yuxarı tərəfdən qasıq dağcığı dərisinə keçir. aşağı səthində orta xətdə zəif tikiş — vardır; bu tikiş arxaya doğru gedərək xayalıq tikişi ilə birləşir. penis dərisi tüksüzdür; anca onun kökü nahiyəsində bir az tük vardır.
Pülük
thumb|200px|Sünnət — əməliyyatı. Penis dərisi penis boynuna çatarkən onun başını örtməmişdən əvvəl Pülük — adlanan dəri büküşünü əmələ gətirir. pülük penis başını xortum kimi azad bir surətdə örtür. Bunların arasında yarığa bənzər bir boşluq — qalır. Həmin boşluqda adlanan xüsusi qoxulu və ağımtıl piy olur, bu piy pülüyün daxili təbəqəsində olan xüsusi piy vəzilərində —  ifraz olunur; ancaq tərkibində penis başını və pülüyün daxili qatını örtmüş epitel hüceyrələrin söküntüləri vardır. Pülüyün azad kənarı kiçik girdə bir dəlik — vasitəsilə penis zirvəsini əhatə etmişdir. böyüklərdə bu dəlik açıq olduğundan penis zirvəsi xaricdən görünür; uşaqlarda isə örtülü olur, hətta pülük penis başını örtdükdən sonra bir az da aşağı sallanır. Yaşa dolduqda və təkrak koitus nəticəsində pülük genəlir. Sünnət olanlarda tamamilə açıq qalır. Bəzən o qədər dar olur ki, penis başı xaricə çıxa bilmir, bu hadisəyə fimoz —  deyilir. Bu halda pülüyü əməliyyat edib penis başını azad etmək lazım gəlir. penis başının yuxarı səthi aşağı səthindən uzun olduğu üçün, pülük də yuxarıda aşağıdan uzun olur və aşağı tərəfdən yüyən — vasitəsilə penis başının aşağı səthi ilə bitişir.
Pülüyün əhəmiyyəti ondan ibarətdir ki, bir tərəfdən penis başını örtərək onu sürtünmədən mühafizə edir və digər tərəfdən ehtiyat dəri vəzifəsini görür. Ereksiya zamanında penis öz şəklini və həcmini dəyişib artıq dərəcədə uzanarkən pülük gərginləşir və nəticədə onun daxili təbəqəsi xaricə çevrilərək uzanmış penisi örtür. Penis və pülüyün belə mütəhərrik olması koitus zamanı penisin firiksiyasına (qadın cinsiyyət üzvü — uşaqlıq yolunda hərəkətinə) imkan verir.
Bağları
Penis öz normal vəziyyətində iki bağ vasitəsilə fiksasiya olunmuşdur: 1) penis asılan bağ — — birləşdirici toxuma liflərindən təşkil olunaraq qasıq bitişməsinin ön səthindən başlayır, aşağıya doğru gedir və iki dəstəyə ayrıldıqdan sonra penisin arxa səthində ağlı qişaya bağlanır.
Arteriyalar
Penis arterial qanı daxili və xarici cinsiyyət arteriyalarından alır. Xarici ciniyyət arteriyası xayalığın və penisin dərisinə şaxəsini və daxili cinsiyyət arteriyası isə penisin mağaralı və süngəri cisimlərinə, xayalığın dal hissəsinə  adlanan şaxələrini verir.
Penis arteriyası daxili cinsiyyət arteriyasından başlayaraq aralıq nahiyyəsində üç şaxəyə bölünür: penis soğanağı arteriyası —, penisin süngəri cismini qidalandıran sidik kanalı arteriyası — , penisin mağaralı cismini və qişalarını, pülüyü və penis başını qidalandıran penisin dərin arteriyası — və penisin arxa arteriyası —. Penisin başı nahiyəsində bir-birilə anastomozlaşır.
Venalar
penisdən yığılan venoz qan iki növ: səthi və dərin damarlar ilə axır. Səthi venalardan venoz qan penisin tək və ya cüt dərialtı arxa venasına yığışır; bu damar orta xətdə penisin arxası ilə gedərək penisin kökü nahiyəsində bud venasına və ya qıçın böyük dərialtı venasına açılır. Penisin dərin venaları ikidir: 1) penisin cüt dərin venaları və 2) penisin tək fassiyaaltı arxa venası. Fassiyaaltı arxa vena penis başının arxasında əmələ gələn venoz kələfdən başlayaraq penisin arxasında fassiyaaltı ilə dala doğru gedir, qasıq bucağının altında  ilə  arası ilə kiçik çanağa keçir və orada venoz cinsiyyət kələfinə açılır. Bu damar penisin süngəri cismindən və mağaralı cisimlərindən gələn venaları qəbul edir. Penisin dərin venaları mağaralı cisimlərdən venoz qanı yığaraq sidik-cinsiyyət üçbucağını keçir və daxili cinsiyyət venasına açılır. penis soğanağından yığılan venoz qan isə bilavasitə cinsiyyət kələfinə axır.
Limfa
Penisdən başlanan limfa damarları qan damarları kimi səthi və dərin qrupa bölünürlər. Səthi damarlar penisin qişalarından və dərisindən limfanı yığaraq penisin arxası ilə gedir və içəri qrup qasıq limfa düyünlərinə açılır. dərin limfa damarları mağaralı cisimlərdən, sidik kanalından və penis başından limfanı yığaraq fassiyaaltı ilə gedir və qasığın dərin limfa düyünlərinə daxil olur. penisdən gələn bəzi limfa damarları limfanı kiçik çanaqdakı limfa düyünlərinə daşıyır.
Sinirlər
Penisin sinirləri iki növdür. hissi və hərəki. Hissi sinirlərə cinsiyyət sinirindən çıxan aiddir. Hər iki sinir simpatik və parasimpatik sinir sistemindən çıxaraq penis əzələlərini və qan damarlarını innervasiya edir və nəticədə ereksiya aktını tənzim edir. Penis simpatik sinirlərini simpatik kötüyün çanaq hissəsindən və parasimpatik sinirlərini I–II oma sinirlərindən alır; bu sinirlər  adı ilə aşağı qarınaltı kələfdən ayrılır.
Uluqşurkul
Uluqşorkol (Ulugʻshoʻrkoʻl/Улуғшўркўл), Ullışurkul (Ullishoʻrkoʻl/Уллишўркўл, Ulyşorköl), Şorgöl (Shoʻrkoʻl/Шўркўл) — Özbəkistanın Xazərm vilayəti və Türkmənistanın Daşoğuz vilayəti ərazisində yerləşir.
Coğrafi təsviri
Uluqşorkol gölü Özbəkistan (Xazərm vilayəti, Yanqiarık rayonu) və Türkmənistan (Daşoğuz vilayəti) arasında Sarıqamış gölü kimi sərhəddə yerləşir. Göl Xivə şəhərindən 14 kilometr cənub-şərqdə, Çiqirci şəhərindən isə 6 kilometr cənubda qərarlaşır.
Uluqşurkul gölü üç bucaq formaya malikdir. Şimaldan cənub istiqamətində uzanır. Özbəkistan Milli Ensiklopediyasında verilən məlumata görə göl təqribən 16 km uzununluğa malikdir. Eni şimal hissədə 4 milometrdir. Uluqşurkul gölünün sahəsi 14,8 km² təşkil edir. Bu eksiklopediyada verilən məlumata hörə göl 86 m dəniz səviyyəsindən yuxarıda yerləşir. Topoqrafik xəritələrdə isə gölü dəniz səviyyəsindən hündürlüyü 100 metr olaraq göstərilmişdir. Onuda qeyd etmək,lazımdır ki, gölün sahil xətti dabit deyildir. Uluqşorkol gölü cənub, qərb və şərqdən barxanlarla əhaləənmişdir. Göl Zaunquz Qaraqumu səhrasının sərhəddində yerləşir. Bu hissədə sahiləri qumludur. Küləklər isə qumu gölü səthinə sovurur.
Gölə hansısa bir çay axmaması, güçlü günəş radiasiyası və üstəlik səhranın sərhəddini təşkil etməsi suyunun duzluğuna səbəb olmuşdur.
Gölün şimal hissəsindən Dosluq göl kollektoru keçir. Şimal-şərqdən kollektor onu Buryatapkul gölü ilə birləşdirir. Uluqşorkul gölü bu kanaldan gələn suyun hesabına qidalanır. Gölü qidanandıran digər mənsə yeraltı axar sulardır. Belə ki, xüsusi ilə gölün şimalında yerləşən əkin sahələrinin suvarılması ilə göl yeni qidalanma mənbəyi əldə edir. Kollektorların inşası balaslsşdırılmayan təkrar suların mövcudluğundan yaranmışdır. Belə ki, kanallar vastəsi ilə toplanan su sututarlarına yığılırdı. Balansız götülən işlər sayəsində ya bir höl tamamən quruyur ya da digər ağzına kimi dolurdu. İlk öncə 1954-cü ildə Donquzkul gölündən Uluqşurkul hölünə kollektor çəkilir. 1957-ci ildə Uluqşurkuldan Şixkula ikinci etapda kollektorlar qazılır. Düşünüldüyündən zəif buxarlanma ilə əlaqədar göllər daşır, kolleltorlar isə sıradan çıxırdı. 1959-cu ildə Türkmənistan SSR və Özbəkistan SSR müştərək şəkildə Dostluq göl kollektorunu inşa etmişlər. Bununla da melorativ problem həll edilmişdir
Əhəmiyyəti
Göl Xazərim balıqçılıq təsərrüfatının balansındadır. Burada balıq yetişdirilməsi və hadilatı həyata keçirilir. Ütəlik göl rekreasiya əhəmiyyətlidir.
Hündürlükdən tullanma
thumb| Zambiya/ [[Zimbabvedəki Viktoriya şəlaləsi körpüsündən tullanmaq]] Hündürlükdən tullanma — böyük bir elastik ipə bağlı olan bir insanın çox hündür məsafədən tullanmasını əhatə edən bir attraksiondur. Başlatma meydançası adətən bina və ya kran kimi hündür strukturda, dərin dərə üzərindən körpüdə və ya qaya kimi təbii coğrafi obyektin üzərində qurulur. İsti hava şarı və ya vertolyot kimi yerin üzərində uçmaq qabiliyyətinə malik olan bir tipli təyyarədən tullanmaq da mümkündür. Həyəcan sərbəst düşmə və beynin buraxdığı adrenalin hormonlarından irəli gəlir. Şəxs tullananda ip uzanır və ip geri çəkildikcə tullanan adam yenidən yuxarıya doğru uçur və bütün kinetik enerji dağılana qədər yuxarı və aşağı salınmağa davam edir.
Məhəmməd Məmmədov (gizir)
Məhəmməd Bilal oğlu Məmmədov (15 dekabr 1995; Biləsuvar rayonu, Azərbaycan — 12 sentyabr 2022; Kəlbəcər rayonu, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin giziri, Vətən müharibəsi veteranı.
Həyatı
Məhəmməd Məmmədov 1995-ci il dekabrın 15-də Biləsuvar rayonunun Ağalıkənd kəndində anadan olub. Subay idi.
Hərbi xidməti
Məhəmməd Məmmədov 2020-ci ilin sentyabrın-noyabr aylarında Vətən müharibəsi zamanı Füzuli, Xocavənd və Şuşaistiqamətində gedən döyüşlərdə savaşıb.
Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin Sərəncamlarına əsasən "Cəsur döyüşçü" medalı, "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı, "Xocavəndin azad olunmasına görə" medalı və "Şuşanın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edilib.
Mannar adası
Mannar (දිස්ත්රික්කය, மன்னர் ஐலன்ட்) — Şri-Lankaya məxsus olan ada. Ada Polk boğazında yerləşir. Sahəsi 130 km²-dir. 2003-cü il məluumatına görəadada 45307 nəfər yaşayır. Hər kvadarat km əraziyə 348,515 nəfər düşür. Şri-Lanka adasından şimal-qərbdə yerləşir. Ən böyük yaşayış mənqədəsi Mannar şəhəridir. Mannar şəhərindən başqa burada Talaimannar, Pesalai, Karisal, Siruththoppu adlı yaşayış məntəqələri vardır. Ada şimaldan Polk körfəzi, cəmundan isə Lakkadiv dənizi ilə əhatələnir.
Təbiət və coğrafiya
Mannar adası əsasən əhəng daşından təşkil olunmuşdur. Dənizdən hündürlüyü o qədərdə böyük deyildir. Ada cənub-şərqdən şimal-qərbə doğru uzanır. Adanın uzunluğu 18 km, eni isə 2 km təşkil edir. Sahilləri əsasən qumdan təşkil olunmuşdur. Şimal hissəsində geniş çimərlik vardır. Qumlar əsasən qırmızımtıl rəngdə olur. Sətni hamardır. Şri-Lankanı Hindistanla birləşdirən Adəm körpüsünün üzərində yerləşir.
İqlimi qurraq tropikdir. Passatların təsirinə məruz qalır. Mussonlar mövsümü 2 ay davam edir.
Florası əsasən kol və ağaclardan ibarətdir. Vaxtı ilə adaya afrika eşşəyi və baobab ağacı gətirilmişdir. Ərazisində çoxlu sayda quş növünü müşahidə etmək olur.
Şri-Lankanın əsas hissəsinə A14 şossesi ilə birləşdirilir. 1914—1964-cü illərdə Hindistanla dəmiryolu və bərə daşımaları vardı. Əlaqə infrastrukturu bir qasırğa nəticəsində dağılmışdır. 2010-ci illərddə bu əlaqənin yernidən bərpası ilə əlaqədar işlər planlaşdırılır.
Tarixi
Adanın məskunlaşılması hələ qədimlərə gedib çıxır. B.e.ə I minilliyin ortalarında Tamillər adaya Hindistanın cənubundan köç etmişlər. Onlar əsasən əkinçilik və balıqçılıqla məşqul olurdular.
XVI əsrdə Mannar portuqallar tərəfindən işğal olunmuşdur. Onlar burada qala inşa edirlər və əhalinin yarısını xristianlaşdırırlar. XVII əsrdə ada hollandların mülkiyyətinə keçmişdir. Artıq XVIII əsrdə isə ərazini Böyük Britaniya idarə edirdi. 1948-ci ildən isə müstəqil Şri-Lankanın bir parçası olmuşdur.
1983—2009-cu illər vətəndaş müharibəsi zamanı ada əsas döyüş zonalarından birinə çevrilir. Hətta bir müddət tamil pələnglərinin n əzarətində olur. 1990-cı ildə tamil pələngləri adada yaşayan bütün müsəlmanları buradan qovurlar.
Görməli yerləri
Adada hinduizmə aid olan məbəd və "müqəddəs" yerlər vardır. Portuqal hakimiyyəti dövrünə aid olan qala və kilsələrin qalıqları bu gündə qalır. Adada turizmin inkişafına çalışılır. Üstəlik şimal adalarına gəzinti turları belə hazırlanılır.
Fokstrot
Fokstrot ( "tülkü addımı") 1912 ci ildə ABŞ da inkişaf etmiş 4/4 taktlı cütlük rəqsidir. Rəqsin adı haqqında müxtəlif fikirlər mövcuddur. Rəqs ingilis dilində "tülkü yerişi" adlandırılmışdır. Digər bir fikirə görə rəqs Harri Foks tərəfindən 1913 cü ildə icad edildiyinə görə onun şərəfinə adlandırılmışdır. Lakin hər iki fikir mübahisəlidir. Birinci Dünya müharibəsindən sonra bu rəqs Avropada məşhurlaşmağa başlamış, standart rəqs səviyyəsinə qalxmışdır. Almaniyada 1920 ci illərdə rəqs orkestrləri dəqiqədə 32-dən 50-yə qədər taktlı caz ritmləri ifa etməsi nəticədə bu rəqsə daha cəld templə ifa olunaraq kvikstep ("cəld addım") modifikasiyası almış olur.
Addımlar
Takt:                1 + 2 + 3 + 4 +|1 + 2 + 3 + 4 + -- Addımlar:           <X   X   X X|X   X   X X >
Nəqliyyat iqtisadiyyatı
Nəqliyyat iqtisadiyyatı — 1959-cu ildə amerikalı iqtisadçı Con Meyer tərəfindən nəqliyyat sektorundakı mənbələrin bölüşdürülməsi ilə məşğul olan bir iqtisadiyyat sahəsidir. Mülki mühəndisliklə möhkəm əlaqələri vardır. Nəqliyyat iqtisadiyyatı bəzi digər iqtisadi sahələrdən fərqlənir ki, boşluq, ani iqtisadiyyat fərziyyəsi yerinə yetirilmir. İnsanlar və mallar şəbəkələr arasında müəyyən bir sürətlə hərəkət edirlər. Əvvəlcədən bilet alqı-satqısı tez-tez aşağı gediş haqları ilə baş verir. Şəbəkələrin özləri rəqabət edə bilər və ya olmaya bilər. Səyahət (istehlakçının nəzərində son məhsul) bir neçə firma, agentlik və nəqliyyat növü tərəfindən göstərilən xidmətlərin birləşdirilməsini tələb edə bilər.
Nəqliyyat sistemləri digər sənaye sahələri ilə eyni tələb və təklif nəzəriyyəsini təqib etsə də, şəbəkə təsirlərinin mürəkkəbliyi və bir-birinə bənzəməyən mallar arasındakı seçim (məsələn, avtomobil və avtobusla səyahət) nəqliyyat vasitələrinin tələbini qiymətləndirməyi çətinləşdirir. Nəqliyyat qərarları ilə əlaqəli mallar arasındakı ehtimal seçimini qiymətləndirən modellərin inkişafı (diskret seçim modelləri) mühüm bir ekonometri sahəsinin inkişafına və Deniel Makfaddenə Nobel mükafatı verilməsinə səbəb oldu.
Xarici təsirlər
Nəqliyyat şəbəkələri istifadəçilərinə fayda verməklə yanaşı, istifadə etməyənlərə həm müsbət, həm də mənfi xarici təsirlər tətbiq edir. Bu xarici təsirlərin, xüsusilə mənfi olanların uçotu nəqliyyat iqtisadiyyatının bir hissəsidir.
Nəqliyyat şəbəkələrinin pozitiv xarici təsirlərinə təcili yardım xidmətləri göstərmək qabiliyyəti, artan torpaq dəyəri və aqlomerasiyadan əldə olunan faydalar daxil ola bilər. Mənfi xarici təsirlər müxtəlifdir və yerli havanın çirklənməsi, səs-küy çirkliliyi, işıq çirkliliyi, təhlükəsizlik təhdidləri, parçalanma və tıxacları əhatə edə bilər. Nəqliyyat sistemlərinin potensial təhlükəli iqlim dəyişikliyinə verdiyi töhfə, nəqliyyat iqtisadiyyatına əsaslanan araşdırma və təhlillərə daxil olmağı çətinləşdirən (lakin qeyri-mümkün) çətinləşdirən əhəmiyyətli bir mənfi xarici təsirdir.
İqtisadçılar tıxacları mənfi xarici təsir kimi qəbul edirlər. Tökülmə, bir əməliyyatın üçüncü tərəfə maliyyət və ya mənfəət gətirdiyində, ümumiyyətlə, bir malın istifadəsi nəticəsində olmamalıdır. Məsələn, istehsal və ya nəqliyyat havanın çirklənməsinə səbəb olur ki, bu da ümumi havadan istifadə zamanı başqalarının maliyyətinə səbəb olur.
Trafik sıxlığı
Tıxaclar müxtəlif amillərin yaratdığı mənfi xarici təsirdir. 2005-ci ildə ABŞ-də aparılan bir araşdırma tıxacın yeddi əsas səbəbi olduğunu tapdı və töhfələrini belə xülasə etdi: darlıqlar 40%, yol qəzaları 25%, pis hava 15%, iş sahələri 10%, pis siqnal vaxtı 5% və xüsusi tədbirlər / digərləri. beş%. Nəqliyyat cəmiyyətində tıxac qiymətləri, istifadəçilərə az trafik qabiliyyəti paylayaraq bu problemi həll etmək üçün (yəni xarici təsirləri özündə cəmləşdirmək) uyğun bir mexanizm hesab olunur. Potensialın genişləndirilməsi həm də trafik sıxlığının aradan qaldırılması üçün potensial bir mexanizmdir, lakin çox vaxt arzuolunmazdır (xüsusilə şəhər yerlərində) və bəzən şübhə doğuran faydaları vardır. Uilyam Vikri "Nobel mükafatı", 1996-cı ildə "mənəvi təhlükə" mövzusundakı işinə görə ilk dəfə 1952-ci ildə Nyu-York metrosu üçün təklif etdiyi üçün tıxac qiymətlərinin atalarından biri sayılır. Maurice bu nəzəriyyələri yol nəqliyyat sənayesinə yaydı. "Bazarlar nəzəriyyəsinə və qaynaqlardan səmərəli istifadəyə verdiyi yenilikçi töhfəyə görə" Nobel mükafatçısı Allé, ilk inkişaflarda və Dünya Bankının tövsiyəsi ilə mühüm rol oynayan Qabriel Rot, ilk sistem Sinqapurda tətbiq olundu. Nəqliyyat və Yol Tədqiqatları Laboratoriyası Müdir Vəkili Ruben Smid də bu sahədə qabaqcıl idi və fikirləri İngiltərə hökumətinə Smid Report deyiləndə təqdim edildi.
Tıxac yalnız yol şəbəkələri ilə məhdudlaşmır; Tıxacdan yaranan mənfi dağılma, sıx ictimai nəqliyyat şəbəkələrində, həmçinin iş günü London Metrosu və ya pik saatlarında hər hansı bir şəhər dəmir yolu stansiyası kimi sıx piyada bölgələrində də vacibdir. Tələbin təklifdən klassik çoxluğu var. Bunun səbəbi, insanların evə getmək istədikləri üçün ən yüksək saatlarda qatarlara tələb çoxdur (yəni tələbat). Bununla birlikdə, platformalarda və qatarlarda yer məhduddur və tələbatla müqayisədə kiçikdir. Nəticədə qatarların qapılarına və stansiyaların dəhlizlərinə çoxlu insan toplandı. Bu, sərnişinlər üçün gecikmələri artır, bu da tez-tez stresin artmasına və ya digər problemlərə səbəb ola bilər.
Tıxac qiymətləri
Tıxac qiymətləri — istifadəçilərdən bu ictimai rifah üçün daha çox pul ödəmələrini və bununla da cəmiyyətdə rifah qazanclarını və ya xalis faydalarını artırmasını tələb edən təsirli bir qiymət strategiyasıdır. Tıxac qiymətləri, iqtisadçıların sıxlığı aradan qaldırmaq üçün təklif etdikləri bir çox tələb tərəfli (tədarük tərəfli) alternativ strategiyalardan biridir. Trafik Qiymətləndirməsi ilk dəfə 1975-ci ildə Sinqapurda hərtərəfli yol qiymətləri tədbirləri paketi, sərt avtomobil sahibliyi qaydaları və ictimai nəqliyyatdakı inkişaflar ilə birlikdə tətbiq olundu. Elektron ödəniş yığımındakı texnoloji inkişaf sayəsində Sinqapur 1998-ci ildə sistemini təkmilləşdirdi (Sinqapurda Elektron Qiymətləndirmə). Bənzər qiymət sxemləri 2001-ci ildə Romada 1998-ci ildə tətbiq olunan əl zonası idarəetmə sisteminin yenilənməsi kimi tətbiq olundu; 2003-cü ildə London və 2007-də ​​genişləndi; 2006-cı ildə yeddi aylıq sınaq olaraq Stockholm, ardından da 2007-ci ilin avqust ayından etibarən davamlı olaraq.
Nurhan Abbasov
Həyatı və hərbi xidməti
Nurhan Abbasov 17 iyun 1991-ci ildə Gəncə şəhərində dünyaya göz açmışdır. Orta təhsilini Konstantin Uşinski adına 9 nömrəli tam orta məktəbdə almış, 77 nömrəli peşə məktəbində davam etdirmişdir. Sonra müddətli həqiqi hərbi xidmətə yollanmışdır. Hərbi xidmət müddəti bitdikdən sonra mülki şəxs olaraq fəaliyyətini davam etdirmişdir.
2020-ci ilin iyul ayında baş verən Tovuz döyüşlərindən sonra Nurhan da səfərbər olunur. Sonra hərbi təlim toplantılarına çağırılır.
Vətən müharibəsi
Azərbaycan Ordusunun əsgəri olan Nurhan Abbasov 2020-ci il sentyabrın 27-dən Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi üçün başlanan Vətən müharibəsində iştirak etmişdir. Könüllü əsgər olaraq bir çox hərbi əməliyyatlarda vuruşmuşdur. Noyabr ayının əvvəllərindən başlayan Şuşa döyüşləri gedişatında Nurhan Abbasov 8 noyabr 2020-ci ildə Xankəndidə yaralı döyüşçüləri döyüş meydanından çıxararkən həlak olmuşdur.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Nurhan Abbasov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycan ərazilərinin işğaldan azad olunması zamanı döyüş tapşırıqlarını uğurla yerinə yetirdiyinə, düşmənin əsas qruplaşmalarının məhv edilməsi ilə qoşunların döyüş qabiliyyətinin qorunub saxlanılmasında fərqləndiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 18.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Nurhan Abbasov ölümündən sonra "Cəsur döyüşçü" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Şuşa rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 29.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Nurhan Abbasov ölümündən sonra "Şuşanın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.