cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kastiliyalı Mariya
İlk illəri
4 yaşında ikən atası vəfat etdi və 1 yaşlı qardaşı Con Kastiliya kralı elan olundu. Anası Ketrin və əmisi Ferdinand isə naib olaraq ölkə idarəsini əlinə aldı. Bu illərdə Mariya anası ilə çox yaxın idi və ölkə idarəçiliyi məsələlərində anasını müşahidə etmə imkanı qazanmışdı. Bu yaxınlıq hətta Mariya evlənib ölkəni tərk etdikdən sonra da davam etdi.
Evliliyi
Mariya və Alfonsonun nişanı 1408-ci ilədək rəsmiləşmədi ancaq atası III Henri bu arzusunu öz vəsiyyətnaməsində də qeyd etmişdi. Eyni razılığa görə, Mariyanın kral qardaşı II Con Alfonsonun bacısı Mariya ilə, bacısı Ketrin isə Alfonsonun digər qardaşı Henriylə evlənməli idi. Beləcə, mərhum Kastiliya kralı III Henrinin hər 3 övladı da Araqon kralının ailəsiylə evlənmişdi. Mariya və Alfonsonun toy mərasimi 12 iyun 1415-ci ildə Valensiya kafedralında baş tutdu. Cütlüyün nigahı üçün anti-papa XIII Benediktdən xüsusi icazə alındı. Cehiz olaraq Araqon krallığına bəzi Kastiliya qalaları və yüklü miqdarda məbləğ ödənildi. Bundan başqa Alfonso Kastiliya şahzadəsi elan olundu.
Mariyanın səhhəti çox həssas idi və keçirdiyi çiçək xəstəliyi səbəbilə üzündə qalıcı ləkələr qalmışdı. Üstəlik 16 yaşına qədər yetkinlik çağına gəlməmişdi və bu səbəblə heç vaxt övladı olmadı. Evliliyi siyasi xarakter daşıyırdı. Ərinin Neapoldan dönüşündən sonra münasibətləri daha da pisləşdi. Belə ki, bu əsnada ərinin Giraldona Karlino adlı italyan bir məşuqəsinin və bu məşuqədən doğulan Ferdinand adlı bir oğlunun olduğunu öyrəndi. Ancaq xristian ənənəsinə görə, boşanma qeyri-mümkün idi və evlilyini davam etdirməyə məcbur oldu.
Kraliçalıq illəri
Nigahdan bir il sonra qaynatası Ferdinand vəfat etdi və əri Alfonso Araqon taxtına əyləşdi. Beləcə, Mariya Araqon kraliçası elan olundu. Ancaq bu əsnada xəstə idi və nə qaynatasının, nə də 2 il sonra vəfat edən anasının cənazə mərasiminə qatıla bilmədi. Bu səbəblə, beşi xaric, digər bütün Araqon kraliçaları kimi tacqoyma mərasimi keçirilmədi. Ərinin səltənətinin ilk illərində qaynanası Elyanoranın təsiri altında qaldı. Belə ki, güclü siyasi nüfuza malik olan Elyanora həm saray həyatına, həm də ölkə siyasətinə hakim mövqedə idi. Mariya isə həm səhhəti, həm də övladının olmaması səbəbilə sarayda sevilmirdi.
1420-ci ildə V Alfonso Neapol taxtına olan iddiası səbəbilə Araqonu tərk etdi. Ölkə idarəsini isə etibarsız gördüyü qardaşlarının yerinə xanımı Mariyaya həvalə etdi. Ölkəni tərk etmədən öncə onun kraldan sonrakı ikinci şəxs olmasını sübut edən fərman imzaladı. V Alfonso demək olar ki, bütün səltənəti boyunca Araqonda olmadı və bu müddət ərzində kral naibəsi olaraq ölkəni Mariya idarə etdi.
Onun ilk naibəlik dönəmi 1420-ci ildən 1423-cü ilədək, ikincisi isə 1432-ci ildən vəfat etdiyi 1458-ci ilədək davam etdi. Bu səbəblə ərinin səltənəti boyunca çıxan kəndli üsyanları ilə təkbaşına mübarizə apardı. Üstəlik əri 1435-ci ildə İtaliyada məğlub olub əsir düşdükdən sonra, onun azadlığa buraxılması üçün tələb olunan döyüş təzminatını özü ödədi. Digər yandan vaxtilə qardaşı ilə evlənərək Kastiliya kraliçası olan baldızı Mariya ilə Valyadoliddə görüşdü və bu 2 kraliça ərlərinin əvəzinə sülh müqaviləsi imzaladılar. 1454-cü ildə qardaşının vəfatının ardından taxta çıxan qardaşı oğlu IV Henriylə sülh şərtlərini yeniləmək məqsədilə Kastiliyaya qayıtdı və ölümündən bir il əvvələ qədər Arevalo şəhərində qaldı.
Təhlükəsizlik mədəniyyəti
Təhlükəsizlik mədəniyyəti; Qrup üzvlərini və məqsədlərini xoşagəlməz hallardan qorumaq üçün tətbiq olunan qaydalara, vərdişlərə, metodlara və alət-avadanlıqlara verilən addır. Qrup rəqibləri və ya düşmənləri olan bir ölkə; siyasi, hərbi, ticarət və ya ideoloji bir təşkilat ola bilər. Qrup, cəmiyyətdə hakim mədəniyyət tərəfindən təsdiqlənməyən və bəzən qanunla qadağan edilən bir yanaşmanı müdafiə edən insanların cəmləşdiyi təşkilat da ola bilər.
Ümumiyyətlə, təhlükəsizlik mədəniyyətinin məqsədi (və ya müvəffəqiyyət ölçüsü) təsadüfi hadisələrin baş vermə ehtimalını azaltmaq və ya gözlənilməz aktyorların qəsdən, gizli şəkildə qrupa girərək verə biləcəkləri zərər cəhdlərinin qrupa verə biləcəyi təsirlərini minimuma endirmək, qrup tərəfindən casusların daxil olmasının qarşısını almaq, qrup üzvü olmayan şəxslər tərəfindən həssas məlumatların öyrənilməsinə imkan verməməkdir.
Alla Puqaçova
Alla Borisovna Puqaçova — Sovet-rus müğənnisi və aktrisası, SSRİ Xalq artisti (1991). Kristina Orbakaytenin anasıdır.
Həyatı
Alla Puqaçova 1949-cu il aprelin 15-də Moskvada anadan olub. 1965-ci ildə orta məktəbi bitirən Puqaçova səhnə fəaliyyəti ərzində yüzlərlə uğurlu konsert verib, müxtəlif mükafatlara layiq görülüb. 1966–1967-ci illərdə "Yunost" radiostansiyasının təbliğat briqadasının tərkibində Tümenə ilk qastrol səfərinə çıxır. A.Puqaçova zəmanəmizin ən istedadlı və məşhur estrada sənətçiləri sırasında özünəməxsus yer tutur.
Müğənninin 60 illiyi ərəfəsində "Gənc qvardiya" nəşriyyatı Aleksey Belyakovun yubilyara həsr olunmuş "Bioqrafiya davam edir" kitabını nəşr edib. Kitabda Alla Puqaçovanın həyat və yaradıcılığının çox sayda maraqlı məqamı yer alıb.
2009-cu ildə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev Alla Puqaçovanı "Dostluq" ordeni ilə təltif edib. O, bu mükafata Azərbaycan Respublikası və Rusiya Federasiyası arasında mədəni əlaqələrin inkişafında göstərdiyi xidmətlərə görə layiq görülüb.
Əsayiş (Həştrud)
Əsayiş — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Həştrud şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Qızıltapılan yaşayış yeri
Qızıltapılan- Şahbuz rayonunda Ağbulaq kəndinin şimal-qərbində Naxçıvançayın sol sahilində,uzunsov təpənin üstündə orta əsrlərə aid yaşayış yeri.
Ümumi məlumat
1990-cı ildə qeydə alınmışdır.Sahəsi 3500 kvadrat metrdir.Ərazidə arx çəkilərkən abidənin şimal-şərq tərəfi dağıdılmış,tikinti qalıqları üzə çıxmışdır.Buradan çəhrayı rəngli gil qab qırıqları tapılmışdır.Kəşfiyyat qazıntıları zamanı (3x3 ölçüdə) sahə çay daşlarından təmizlənmiş,mədəni təbəqədə kiçik daşlara və narıncı rəngli gil qablara,1 metr dərinlikdə isə tikinti qalığına təsadüf edilmişdir.Tikinti qalıqlarından aşağıda zəngin mədəni təbəqədən küllə dolu ocaq yeri,çəhrayı rəngli gil qab qırıqları,dəmir mıxlar,at nalının bəzi hissələri aşkar olunmuşdu.Tapıntılar yaşayış yerinin 5-8-ci əsrlərə aid olduğunu göstərir.
Qazanabad (Üşnəviyyə)
Qazanabad - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Üşnəviyyə şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 147 nəfər yaşayır (22 ailə). Əhalisini kürdlər təşkil edir.
Polkovnik Kurts
Polkovnik Volter İ. Kurts — Frensis Ford Koppolanın "Apokalipsis indi" filminin əsas personajlarından biri. ABŞ aktyoru Marlon Brandon tərəfindən ekranda canlandırılmışdır. Polkovnikin obrazı Cozef Konradın "Qaranlığın ürəyi" hekayəsindəki fil sümüyü taciri fil sümüyü taciri olan Kurts personajına əsaslanır.
Həyatı
Volter İ. Kurts Birləşmiş Ştatlar Silahlı Qüvvələrində karyera qurmuş zabit, nüfuzlu Vest-Point Hərbi Akademiyasının üçüncü nəsil məzunu idi. Kurts tez bir zamanda Pentaqon zabiti səviyyəsinə yüksəlmişdir. Kapitan Villardın sözlərinə görə, Kurts Koreyada ABŞ Hərbi Hava Qüvvələrinin tərkibində döyüşlərdə iştirak etmişdir.
1964-cü ildə Pentaqon Müharibə Şurası ABŞ-nin bu ölkədəki hərbi siyasətinin çatışmazlıqları haqqında ətraflı hesabat hazırlamaq üçün Kurtsu Vyetnama göndərmişdir. Elə həmin il o, Vyetnamdakı baş hərbi məsləhətçinin komandanlığı altında vəzifə səfərindən qayıtmış və ABŞ-nin Birləşmiş Qərargah Rəisləri və ABŞ Prezidenti Lindon Consonun qarşısında çıxış etmişdir. Kurts məruzəsində ABŞ hərbi doktrinasını kəskin tənqid etmişdir və bu, yüksək komandanlığın xoşuna gəlməmişdir. Bundan sonra Kurtsun hesabatı məxfiləşdirilmişdir.
Səfərdən qısa müddət sonra Volter Kurts Corciya ştatındakı Fort-Benninqdə xüsusi təlim keçmək üçün hesabat vermiş, lakin ona rədd cavabı verilmişdir. İkinci imtinadan sonra o, xahişi təmin olunmasa, istefa verəcəyi ilə hədələmiş, bundan sonra komandanlıqdan icazə ala bilmişdir. Kurts 38 yaşında xüsusi təlimləri uğurla başa vurmuşdur, halbuki, əsasən, 18–19 yaşlarında edilir.
1966-cı ildə Volter Kurts xüsusi qüvvələrinin tərkibində "Qamma" layihəsinin bir hissəsi olaraq Vyetnam müharibəsinə qayıtmışdır. Layihəyə görə, ABŞ hərbçiləri Vyetnam–Kamboca sərhədi bölgəsində qoşun toplamalı, orduya rəhbərlik etməli və Vyetkonq ilə Vyetnam Xalq Ordusuna qarşı hücuma keçməli idi. 1967-ci ilin oktyabrında Kontum vilayətində yerli qoşunlarla birlikdə "Arxangel" əməliyyatını uğurla həyata keçirmiş və bunun üçün polkovnik rütbəsinə yüksəlmişdir.
1968-ci ilin yayının axırlarında və payızında polkovnik Kurtsa tabe olan dağ patrulları tez-tez pusquya düşməyə başlamış, düşərgədə nizam-intizam pozulmuşdur. Polkovnik xidməti araşdırma aparılması üçün göstəriş vermişdir. 1968-ci ilin noyabrında bir neçə ay davam edən istintaqın nəticələrini oxuduqdan sonra Kurts ikili agent olan bir vyetnamlı qadının və üç vyetnamlı kişinin (onlardan ikisi Cənubi Vyetnam ordusunun polkovniki idi) öldürülməsini əmr etmişdir. Bundan sonra Kurts qoşunlarının məsuliyyət zonasında olan düşmən fəal döyüş əməliyyatlarını dayandırmışdır.
Polkovnik Kurts Vyetkonqu məhv etmək üçün deyil, həm də onları qorxutmaq üçün amansız döyüş üsullarından istifadə edirdi. ABŞ hərbi rəhbərliyi polkovnik amansız qətllərin fotoşəkillərinin dərcinə icazə verənə qədər bu cür üsullara etiraz etmirdi. Komandanlıq bunun dəlicəsinə olduğunu hesab etmiş və kapitan Riçard Kolbiyə Kambocaya getməyi, Kurtsu qaytarmağı əmr etmişdir, lakin kapitan polkovnikin rəğbətini qazanmış və ordusuna qoşulmuşdur.
Əməliyyat uğursuz olduqdan sonra Vyetnamdakı Amerika komandanlığı dəli olmuş polkovniki aradan qaldırmaq üçün xüsusi təyinatlı qüvvələrin kapitanı Bencamin Villardı onun arxasınca göndərmişdir. 1969-cu il avqustun axırlarında kapitan Villard tərəfsiz Kambocanın yerli montanyar sakinləri üçün artıq əsl tanrıya çevrilmiş polkovnikin yanına gedib onu məhv edə bilmişdir.
Polkovnik Vilter İ. Kurts müharibədən çox yorulmuşdu və əzablarını özü bitirmək istəyirdi. Ölümündən əvvəl Kurts kapitandan polkovnikin oğluna müharibəni necə apardığını və hansı məqsədləri güddüyünü söyləməsini xahiş etmiş, həyatında ən çox yalana nifrət etdiyini etiraf etmişdir.
Qarabağlar
Azərbaycan
Ermənistan
Türkiyə
İran
Digər
Cənubiafrika dağ gürzəsi
Cənubiafrika dağ gürzəsi — Afrika gürzələri cinsinə daxil olan zəhərli ilan növü.
Yetkin ilanlar 30–40 sm, bzəi dişilər isə isə 50–60 sm-ə çatır.
Təcrid olunmuş populyasiyalar Cənubi Afrikanın dağlıq ərazilərində rastlanılırlar. Növə daxil olan fərdlər müxtəlif laşaftlarda yayılsalarda əsasən yağışı olan əraziləri üstün tuturlar. Qışı sərin və quru, yayı isti və rütubətli olan zonalarda dəniz səviyyəsindən 3000 metrə qədər olan bölgələırdə belə müşahidə edilirlər. Zimbabvedə isə arealın maksimal hündürlüyü 1500 metrdir.
Kiçik kərtənkələlər və suda-quruda yaşayanlarla qidalanırlar. Zəhərinin neyrotosik xüsusiyyətləri vardır.
Belarus etirazları (2017)
2017 Belarus etirazları — Prezident Aleksandr Lukaşenkoya qarşı 2017-ci il fevralın sonlarında başlayan bir sıra küçə etirazları. Etirazçılar Belarusdakı işsizlərdən vergi alınmasına
görə səfərbər oldular. Nümayişlər və yürüşlər bir anda ölkənin hər yerindən yüzdən bir neçə minədək icmanı bir yerə topladı.
Kontekst
Belarus bir neçə ildir ki, Lukaşenkoya qarşı əsl siyasi müxalifəti olmayan Avropanın "son diktaturası" kimi təsvir olunur. 2011 və 2015-ci illərdə baş verən əvvəlki etirazlar kütləvi həbslərlə nəticələnmişdi. Ölkə benzinin qiymətinin düşməsi səbəbindən 2015-ci ildən bəri iqtisadi tənəzzülə uğramış və həmin il işsizlərə də vergi tətbiqi ilə bağlı qanun qəbul edilmişdir. Təxminən 470.000 Belarusiyalı vergi ödəməyə borcludur, lakin verilən vaxtdan bəri borcların təxminən 10%-i ödənilmişdir.
Etirazlar
Fevralın 17-də təqribən 2500 etirazçı ildə 183 gündən az işləyən hər kəsdən "itirilmiş vergilər" üçün 250 ABŞ dolları ödəməsini, rifah siyasətinə kömək etməsini tələb edən bu siyasətə etiraz etmək üçün paytaxt Minskdəki küçələri doldurdu. Qanunun populyar olmadığı sübut edildi və "sosial parazitlərə qarşı qanun" olaraq cəmiyyətdə lağa qoyuldu. Fevralın 19-da, daha 2,000 nəfər Qomel şəhərində nümayiş etdi. Hər iki yığıncaq dinc məqsədli idi və polis tərəfindən dayandırılmadı. Digər şəhərlərdə də daha kiçik nümayişlər keçirildi.
Martın 25-də əsas etirazda çıxış edəcək müxalifət lideri Vladimir Nekliayevin həyat yoldaşı onun səhər saatlarında Minskə gedərkən sərhəddə dayandığını söylədi.
5 Mart
Brest şəhərinin meri etirazçılarla görüşdü.
10 Mart
Mitinqdən sonra təşkilatçılara 15 gün həbs qərarı alındı.
15 Mart
Etiraz edən izdihama parlament üzvü Ihar Marzaliuk gəldi, 5 nəfər həbs edildi.
Minskdə 40-a yaxın adam həbs edildi.
Gəllər-i Məhəmmədhəsən (Meşkinşəhr)
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 320 nəfər yaşayır (70 ailə).
İslamlı (Üşnəviyyə)
İslamlı - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Üşnəviyyə şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 147 nəfər yaşayır (80 ailə). Əhalisini kürdlər təşkil edir.
Babagərgər (Həştrud)
Babagərgər — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Həştrud şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə yaşayışı yoxdur.
Baş Xələc (Həştrud)
Baş Xələc — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Həştrud şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 135 nəfər yaşayır (26 ailə).
Pall Mall
Pall Mall — R. J. Reynolds Tobakko Kompany tərəfindən istehsal edilən siqaretlərdən birinin marka adı.
Tarixi
Pall Mall markalı siqaretlər ilk dəfə 1899-cu ildə Butler & Butler şirkəti tərəfindən yuxarı sinif üçün istehsal edilib. 1907-ci ildə Pall Mall, Amerikan Tobakko tərəfindən Butler & Butlerdən satın alınıb. Yeni sahiblər bu markadan siqaret istehsalında yenilikləri sınaqdan keçirmək üçün istifadə etdiblər. Əvvəlcə daha böyük ölçülərdə (indiki standart 85 mm siqaret ölçüsü) istehsal etdilər və sonra tütünün sıxılmasının yeni üsulunu tətbiq etdilər.
Pall Mall 1960-cı ildə ABŞ-də bir nömrəli siqaret markası olduqda populyarlıq zirvəsinə çatdı. Dizayn qumar oyunu başladı və şirkət uzun siqaretləri, 100 mm buraxdı (bu dəfə uzun siqaretlər üçün standart təyin etdilər). 1966-cı ildə Uinston siqaretlərinin reklamlarının öhdəsindən gələ bilmədiyi üçün taxtdan salındı.
Pall Mall 1994-cü ildə Brown & Williamson Tobacco Corporation tərəfindən alındıqda; Dizayn baxımından geridə qalan və filtrsiz qalan bir neçə siqaretdən biri idi. Nəhayət, 2001-ci ildə filtrləri olan yeni Pall Mall-lar istifadəyə verildi və əvvəllər öz innovasiyaları ilə formalaşdırdıqları sənayeni ələ keçirdilər. 30 iyul 2004-cü ildə Brown & Williamson, R. J. Reynolds Tobacco Company ilə birləşdi və R. J. Reynolds Tobacco Company olaraq davam etdi. R. J. Reynolds ABŞ bazarı üçün filtrli və filtrsiz siqaretlər istehsal etməyə davam edir. Britiş Amerikan Tobakko ABŞ-dən kənarda istehsal edir və satır.
Maraqlı faktlar
Kurt Vonnequt Pall Mall çəkir və bəzi romanlarında bu markadan istifadə edib. Belə deyib: "intihar etmək üçün son dərəcə yüksək səviyyəli bir yol"
Super uzun Pall Mall Lupin III animesindən Daisuke Jigenin sevimli brendidir.
Stiven Kinq bir çox əsərlərində Pall Mall-dan istifadə edir.
Ken Qrimvud Sil başdan romanında Pall Mall siqaretlərindən bəhs edir.
Tələffüz
ABŞ-də 50-ci illərin ortalarında yayımlanan televiziya reklamlarında paketin üzərində açıq-aydın Pall Mall yazılmasına baxmayaraq, diktorlar brendin adını Pell Mell kimi tələffüz edirdilər. Ona görə də o günləri yaşayanlar onu Pell Mell kimi tələffüz edir, lakin bu brendlə ancaq vizual vasitələrlə tanış olan yeni nəsil Pall Mall kimi tələffüz edir.
NGC 5345
NGC 5345, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Qız bürcü istiqamətində yerləşir. Sa tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
K-Muzey
Tarixi
Bina 1996-cı ildə keçirilməsi planlaşdırılan Dünya Şəhər Ekspo tədbirinin simvollarından biri olması üçün tikilmişdir. Memarı Makoto Sey Vatanabe olmuşdur. Lakin tədbir ləğv olunduğu üçün davam işləri dayandırılmış və ətraf ərazidə gəzinti parkı yaradılmışdır.
Doğancı Yusif Paşa
Doğancı Yusif Paşa — IV Mehmed səltənətində müxtəlif vəzifələrdə xidmət edən Osmanlı dövlət xadimi.
Həyatının ilk illəriylə bağlı yetərli məlumat yoxdur. Əndərun doğancılar ocağında təlim-tərbiyə gördükdən sonra 1652-ci ildə vəzir rütbəsi alaraq divana daxil olan Yusif Paşa həmin ilin iyulunda Sultan Əhməd in qızlarından Burnaz Atikə Sultan la nigahlandı. Rumeli və Anadolu da müxtəlif dövlət vəzifələrində xidmət edən Yusif Paşa 1666-cı ildə Timeşvar bəylərbəyi təyin edildi. 1670-ci ilin yanvarında burada vəfat etdi.
İstinadlar
<references group="" responsive="1">
Skandinav ölkələrin müqayisəsi
Bu məqalə Skandinav ölkələrinin müqayisəsidir.
Demoqrafiya
Mənbə: Birləşmiş Millətlər Təşkilatı nın İqtisadi və Sosial İşlər Departamenti: Əhali bölgüsü (oktyabr 2019).
Beynəlxalq təşkilata üzv olmaq
Danimarka, Norveç və İsveç 1948-ci ildə OECD-nin sələfi olan OEEC-in qurucuları arasında
İqtisadiyyat
Mənbə: (BVF) Beynəlxalq Valyuta Fondu 2018
Bəykəndi (Nəzərkəhrizi dehistanı)
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 90 nəfər yaşayır (17 ailə).
Qoçüstü yaşayış yeri
Qoçüstü- Naxçıvan şəhərinin şərqində, Naxçıvançayın sağ sahilində 11-18-ci əsrlərə aid yaşayış yeri.
Ümumi məlumat
Hаzırdа yаşаyış yеrinin ərаzisi "Yеni Nахçıvаn"ın müаsir tikintiləri ilə örtülmüşdür. Yаşаyış yеrində mədəni təbəqə tikinti işləri görülərkən dаğıdılmışdır. 1994-cü ildə yаşаyış yеrinin ərаzisində V.B.Bахşəliyеv və Ə.İ.Nоvruzlu tərəfindən аpаrılаn kəşfiyyаt işləri nəticəsində оrtа əsrlərə аid gil qаblаr аşkаr еdilmişdir. Tikinti zаmаnı əmələ gəlmiş kəsiklərdə mədəni təbəqə 0,5-1 m qаlınlığındа sахlаnmışdı. Mədəni təbəqə kül qаrışıq tоrpаq lаylаrdаn ibаrət idi. Təbəqədə çiy və bişmiş kərpic qırıqlаrınа təsаdüf еdilirdi. Əldə еdilmiş tаpıntılаrа əsаsən Qоçüstü yаşаyış yеrini ХI-ХVIII əsrlərə аid еtmək оlаr.
Hüner Coşkuner
Hüner Coşkuner — Türkiyə müğənnisi.
Fərid Əsgərov
Fərid Ərəstun oğlu Əsgərov (21 may 1996; Qaçaqkənd kəndi, Neftçala rayonu, Azərbaycan — 4 noyabr 2020; Qubadlı, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən Müharibəsinin şəhidi.
Həyatı
Fərid Əsgərov 21 may 1996-cı il tarixində Neftçala rayonunun Qaçaqkənd kəndində hərbçi ailəsində anadan olmuşdur. 2002-ci ildə Şəki şəhər 11 saylı tam orta məktəbin 1-ci sinfinə daxil olmuşdur. 2007-ci ildə Lənkəran şəhər 6 saylı liseydə 6-cı sinfə başlamış və 2012-ci ildə həmin liseyin məzunu olmuşdur. 2013-cü ildə Lənkəran Dövlət Universitetinin İngilis dili müəllimliyi ixtisasına daxil olaraq təhsilini davam etdirmişdir. Fərid 2017-ci ildə Lənkəran Dövlət Universitetinin məzunu olmuşdur. Hərbi xidmətdən qayıtdıqdan sonra Bakı şəhərində mühafizə idarəsində işləmişdir.
Hərbi xidməti
Fərid Əsgərov 2017-ci ildə həqiqi hərbi xidmətə çağırılmışdır. Xidmətini Beyləqan rayonunda yerləşən "N" saylı hərbi hissədə müddətli həqiqi hərbi xidmət etmişdir. 2018-ci ildə xidmətini başa vurmuşdur. Fərid Azərbaycan və Ermənistan arasında başlanan Vətən müharibəsi zamanı könüllü olaraq ordu sıralarına yazılmışdır. 3 oktyabr 2020-ci il tarixində döyüşlərə qatılmışdır. Füzuli, Cəbrayıl, Zəngilan və Qubadlının azad olunması uğrunda gedən döyüşlərdə iştirak etmişdir. Fərid Əsgərov 4 noyabr 2020-ci il tarixində Qubadlı uğrunda gedən döyüşlərdə qəhrəmancasına vuruşaraq həlak olmuşdur. Fərid Əsgərov Neftçala rayonunun Qaçaqkənd kəndində dəfn olunmuşdur.
Laktaza
Laktaza — Laktaza bir çox orqanizm tərəfindən istehsal olunan bir fermentdir. İnsanların və digər məməlilərinnazik bağırsağının fırça sərhədində yerləşir. Laktaza tam südün tam həzm edilməsi üçün vacibdir. Südün şirinliyini verən şəkər olan laktozu parçalayır. Laktaza çatışmazlığı, süd məhsulları istehlak edən şəxs laktoza qarşı dözümsüzlük əlamətləri ilə qarşılaşa bilər. Laktaza qida əlavəsi kimi alına bilər və "laktozasız" süd məhsulları istehsal etmək üçün südə əlavə olunur .
Qida istifadəsi
Laktaza bəzi insanların nazik bağırsaqlarında istehsal edə bilmədiyi bir fermentdir. Bu olmadan, süddə təbii laktoza parçalaya bilməzlər, adi süd içdikdə ishal, qaz və şişkinliyə səbəb olurlar. Laktozsuz süd, dondurma və qatıq istehsalı texnologiyası 1985-ci ildə USDA Kənd Təsərrüfatı Tədqiqat Xidməti tərəfindən hazırlanmışdır. Bu texnologiya südə laktaza əlavə etmək üçün istifadə olunur, bununla da süddə təbii olaraq olan laktoza hidroliz edilir və onu bir qədər şirin, lakin hər kəs tərəfindən həzm oluna bilir. Laktaza olmadan, laktoza qarşı dözümsüz insanlar laktozu həzm olunmamış bağırsağa keçirlər, burada bakteriyalar onu parçalayır, karbon qazı yaradır və bu, şişkinlik və meteorizmə səbəb olur.
Tibbi istifadə
Laktaza əlavələri bəzən laktoza dözümsüzlüyünü müalicə etmək üçün istifadə olunur.
Sənaye istifadəsi
Ticarət olaraq istehsal olunan laktaza həm Kluveromkes fragilis və Kluveromkes laktis kimi mayalardan, oruzae kimi qəliblərdən çıxarıla bilər. Laktoza dözümsüzlüyü olan insanlar üçün uyğun etmək üçün süddə laktoza parçalamaqdır, Bununla belə, ABŞ Qida və Dərman İdarəsi bunu etməmişdir. bu məhsulların effektivliyini rəsmi olaraq qiymətləndirdi.
Laktaza, həmçinin digər bakteriyalarda müxtəlif plazmid vektorlarının çoxsaylı klonlama yerlərində mavi ağ koloniyaları yoxlamaq üçün istifadə olunur.
Mexanizm
İnsan laktazası üçün optimal temperatur təxminən 37 °C[15] və optimal pH 6-dır.
Metabolizmdə D-laktozadakı β-qlikozid bağırsaq divarları vasitəsilə və qan dövranına sorula bilən D-qalaktoza və D-qlükoza əmələ gətirmək üçün hidroliz edilir. Laktazanın kataliz etdiyi ümumi reaksiya C12H22O11 + H2O → C6H12O6 + C6H12O6 +  istilikdir.
D-laktoza hidrolizinin katalitik mexanizmi məhsullarda substratın anomerik konfiqurasiyasını saxlayır. Mexanizmin təfərrüatları qeyri-müəyyən olsa da, stereokimyəvi tutma ikiqat yerdəyişmə reaksiyası ilə əldə edilir. E. coli laktaza üzərində aparılan tədqiqatlar təklif etmişdir ki, β-qlikozid bağında qalaktosil karbonun ox tərəfdən fermentə hücum edən qlutamat nukleofilinin hidrolizi başlanır. D-qlükozanı tərk edən qrupun aradan qaldırılması Mg-dan asılı turşu katalizi ilə asanlaşdırıla bilər. Suyun ekvatorial nukleofil hücumu zamanı ferment α-qalaktozil hissəsindən azad olur və bu da D-qalaktoza əmələ gətirir.
Genetik ifadə və tənzimlənmə
Laktaza 2-ci xromosomda tək genetik lokus tərəfindən kodlanır. O, yalnız məməlilərin nazik bağırsaq enterositləri tərəfindən və fetal inkişaf zamanı kolonda çox aşağı səviyyədə ifadə edilir. İnsanlar yüksək səviyyədə laktaza ifadəsi ilə doğulurlar. Dünya əhalisinin əksəriyyətində süddən kəsildikdən sonra laktaza transkripsiyası aşağı tənzimlənir, nəticədə nazik bağırsaqda laktaza ifadəsi azalır, bu, böyüklərdəki hipolaktaziya və ya laktoza dözümsüzlüyünün ümumi simptomlarına səbəb olur.
Bəzi populyasiya seqmentləri mal-qaranın əhliləşdirilməsinin yüksəlişi ilə üst-üstə düşən, 5,000-10,000 il əvvəl baş verdiyi güman edilən mutasiya nəticəsində yaranan laktaza davamlılığı nümayiş etdirir. Bu mutasiya dünya əhalisinin demək olar ki, yarısına simptomlar olmadan laktoza metabolizə etməyə imkan verib .
Laktaza promotoru 150 əsas cüt uzunluğundadır və transkripsiyanın başlandığı yerdən bir qədər yuxarıda yerləşir. Hipolaktaziyanın başlanğıcı ilə bağlı tədqiqatlar göstərdi ki, polimorfizmlərə baxmayaraq, körpələrdə laktaza ifadəsində az fərq var və bu mutasiyaların inkişaf zamanı getdikcə daha çox aktuallaşdığını göstərir . İnkişafla tənzimlənən DNT-ni bağlayan zülallar transkripsiyanı aşağı tənzimləyə və ya m-RNT transkriptlərini qeyri-sabitləşdirə bilər ki, bu da süddən kəsildikdən sonra ifadəsinin azalmasına səbəb olur.
Seyid Həsən Paşa
Əslən Dimetoka lı olub, saraya necə alındığı bilinmir. Baş qapıçılığa qədər yüksəldi və 1 mart 1818-ci ildə vəzir liklə Bursa valisi oldu. Həmin ilin 15 avqust unda kaptan-ı dərya olsa da, çox keçmədən 25 iyun 1819-cu ildə vəzifədən alındı. Öncə Əyriboz, daha sonra 1820-ci ilin oktyabrında Qarlili və İnəbaxdı mühafizəçisi, 1822-ci ildə Sivas valisi, 1824-cü ilin noyabrında Narda valisi oldu. Bir müddət vəzirliyi əlindən alınsa da, 1828-ci ildə geri verildi. Ancaq çox keçmədən vəzifədən alındı və köşkündə yaşamasına icazə verildi. Qısa zaman sonra orada vəfat etdi.
İnfant Qabriel
İnfant Qabriel (Gabriel Antonio Francisco Javier Juan Nepomuceno José Serafín Pascual Salvador) – İspaniya kralı III Karl ın oğlu, İspaniya infantı.
Uşaqlıq illəri Neapol dakı Portiçi sarayı nda keçən Qabriel 7 yaşında ikən atasının İspaniya taxtına çıxmasının ardından valideynləriylə birlikdə Madrid ə köçdü. Burada ikən 1785-ci ildə Portuqaliya kraliçası I Mariya nın qızı Marianna Viktoriya ilə evləndi. Cütlüyün bu nigahdan 3 övladı olsa da, bunlardan yalnız biri yetkinlik yaşına çata bildi.
Son övladının doğumundan sonra Qabriel və xanımı çiçək xəstəliyi nə tutuldu. Çox keçmədən öncə xanımı, daha sonra yeni doğulan oğlu, ardından isə İnfant Qabriel vəfat etdi.
Şahinabad (Üşnəviyyə)
Şahinabad - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Üşnəviyyə şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 109 nəfər yaşayır (23 ailə). Əhalisini kürdlər təşkil edir.
Mübariz Quliyev
Mübariz Quliyev — Azərbaycan Respublikası Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Qarabağ müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Mübariz Ramiz oğlu Quliyev 1975-ci ildə Ağdam rayonunun Yusifcanlı kəndində anadan olub. 1982-ci ildə Ağdam rayonu Yusifcanlı kənd orta məktəbinin birinci sinfinə getmiş, 1992-ci ildə isə buranı bitirmişdir. Məktəbi bitirdikdən sonra hərbi xidmətə yollanıb. Hərbi xidməti öz doğulduğu Ağdam rayonunda etmişdir. 28 yanvarda Ağdam rayonunun Qaraqaşlı kəndi uğrunda gedən döyüşdə 4 nəfər əsgərlə bir yerdə düşmənə qarşı mübarizədə itkin düşüb.
Gitaralı qız (film, 1958)
Gitaralı qız  — rejissor Aleksandr Faynsimmerin 1958-ci ildə "Mosfilm" kinostudiyasında çəkdiyi sovet bədii filmi.
Məzmunu
Musiqili mağazanın ən yaxşı satıcılarından olan Tanya Fyodosova (Lüdmila Qurçenko) aktrisa olmağı arzulayır, lakin həmişə çoxlu alıcıları olur. Lakin, o qiymətli işçiləri itirməkdən qorxduğu üçün direktoru acıqlandırır. O, Tanyanın karyerasına qarışmaq, aktrisa olmasına mane olmağa çalışır. Lakin, qızla tanış olan gənc bəstəkar ona arzsunun həyata keçməsinə kömək edir.
Sağsağan
Sağsağan və ya adi sağsağan — qarğalar ailəsinin sağsağanlar fəsiləsindən olan quş növü.
Həyat tərzi
Ümumi sağsağanlar oturaq quşlardır. Kiçik meşələrdə, parklarda, bağlarda, tez-tez insan məskənlərinə yaxın yerlərdə məskunlaşırlar. Sıx meşələrdən adətən çəkinirlər. Sağsağan əkiz quşdur. Bir ortaq həyatın ilk ilində seçilir, ilk cütləşmə həyatın ikinci ilində baş verir və növbəti yazda cütlük yuva qurmağa başlayır və övlad sahibi olmağa çalışır. Tez-tez yüksək səslə ağacdan ağaca uçan quş sürülərində görülür. Balalarına sahib olan yetkin bir cütdür. Cütlük cəsarətlə ərazisini digər vəhşi quşlardan müdafiə edir.
Ovçu meşəsində tapılan bir qaragözün narahat fəryadı yalnız digər quşlar tərəfindən deyil, qurd, ayı və digər heyvanlar tərəfindən də qəbul ediləcəkdir.
Qidalanma
Sağsağanlar lətif quşdur. Həm heyvan, həm də bitki yemi ilə qidalanır. Əvvəlki sərçəkimilər kimi, ağcaqanadlar da müxtəlif növ yeməklər yeyirlər. Quşun pəhrizində həm kiçik məməlilər,həm də böcəklər yer alır. Bununla yanaşı, ağcaqanadlar tez-tez yumurta və balalarını daşımaqla quş yuvalarını məhv edirlər. Bir insanın yanında yaşayan bu quşlar ondan hər hansı bir yeməyi oğurlamaqdan çəkinmirlər. Bəzən kiçik bir məməli və ya bir kərtənkələ tutmağı bacarır. Fermerlər əkin sahələrində taxıl və toxum yığdıqları üçün bu tip quşları sevmirlər.
Yaz aylarında, sağsağanlar, yumurtaları və cücələrinin ən çox sevdikləri yemək olan digər quşların yuvalarını axtaran kolları, otluqları araşdırırlar. Kiçik gəmiriciləri də rədd etmirlər. Güclü lüləyinin köməyilə, ağcaqanadlar böcək sürfələrini yerdən qazır və quş yumurtalarının qabığını qırırlar.
Qidalanma pəhrizində vacib bir yeri həşəratlar tutur.
Yayılması
[[Fayl:Pica_pica_map.png|thumb|268x268px|Sağsağanların müxtəlif növlərinin yayılma arealı: açıq-yaşıl — Pica p. pica,
tünd-yaşıl — P. p. fennorum,
tünd-boz — P. p. asirensis,
sarı — P. p. bactriana,
çəhrayı — P. p. bottanensis,
göy — P. p. kamtschatica,
bənövşəyi — P. p. leucoptera,
narıncı — P. p. mauritanica,
tünd-qırmızı — P. p. serica.|alt=]] Sağsağanlar Skandinaviyanın Nordkap burnundan tutmuş İspaniya və Yunanıstanın cənub ucuna qədər bütün Avropa ərazisində yayılmışlar. Onlar yalnız Aralıq dənizinin bir sıra adalarında yoxdur. Həmçinin Afrikanın şimalında Mərakeş, Əlcəzair, Tunis ərazilərində də məskunlaşmışdırlar.
Onların arealı Avropanın şərqindən, təxminən 65 km şimal uzaqlığına qədər uzanan Orta Şərqdən İrana və Fars körfəzinin sahillərinə qədər uzanır. Uzaq şərqdə şimal sərhədləri cənubdan təxminən 50° şimal enliyinə qədər Yaponiyanın dənizinə qədər uzanır. Asiyada sağsağanların yayılma arealı Şimali Vyetnam, həmçinin şimal-qərbli Monqolustan çöllərini əhatə edir. Təcrid olunmuş Kamçatka yarımadasında yerləşir. Bundan əlavə kiçik məskunlaşma Kyuşunun şimal-qərbində təbiət abidəsi kimi qorunur. Şimali Amerikada sağsağanlar qitənin qərb yarımkürəsində Alyaskadan Aşağı Kaliforniyaya qədər məskunlaşmışlar.
Şeirlər
Böyük Britaniya və İrlandiya da məşhurlaşmış ənənəvi poeziya sənədləri, sağsağanların gələcəyini proqnozlaşdırdığı miflərə (ciddi şəkildə aydın deyildi) bənzəyir. Şeir mövzusunda bir çox bölgə dəyişikliyi var. Və bu deməkdir ki, dəqiq və aydın bir dəyişmə proqnoz olunmur.
Karpe Cuqulum və Terri Pretçetin dediyinə görə, sağsağanlar haqqında bir çox şeir var. Ancaq bunların heç biri çox etibarlı deyil. Çünki onlar sağsağan haqqında elə də bilikli olmayan cəmiyyət tərəfindən yazılmışdır.
Xüsusiyyətləri
thumb|150x150px|Sağsağan səsi Onun quyruğu uzun və əyri, tükləri qara-ağdır. Başı, onun arxa və gövdəsi qara, çiyinlər və alt tərəfi ağ rəngdədir. Qanadları parlaq mavi olur, ancaq, qanadlarını açanda olduqca ağ görünür. Qanadları ilə güclü, sürətli və düzgün uçuş həyata keçirir. Onun səsi güclüdür və "ağır" çıxır. Ömrü 30 ildən 38 ilədəkdir. Sağsağanlar ağıllı quşlardan biri hesab edilir.
Gürcü Kənan Paşa
Gürcü Kənan Paşa — II Osman və IV Murad səltənətində müxtəlif vəzifələrdə xidmət edən Osmanlı dövlət xadimi.
Həyatı
Həyatının ilk illəriylə bağlı yetərli məlumat yoxdur. Əslən gürcü olub, saray hərəmində silahdar olaraq xidmət etdiyi bilinir. 1619-cu ildə vəzir rütbəsi alaraq divana daxil olan Kənan Paşa Qara dəniz sərdarlığına gətirildi və bu vəzifədə ikən quldur kazak dəstələriylə mübarizə apardı. 1627-ci ilin martında sədarət naibi Rəcəb Paşa nın tövsiyəsi və Sultan Murad ın əmriylə Rumeli yə göndərilən Kənan Paşa bölgədə mərkəzi hakimiyyəti gücləndirdi və üsyan çıxaran dəstələri zərərsizləşdirdi. Bu səbəblə 2 il davam edən bu vəzifəsinin ardından Ədirnə yə gələn Kənan Paşa Sultan Murad tərəfindən xələt geyindirilərək mükafatlandırıldı. Vəfatına qədər Sultan Murad, Sultan İbrahim və Sultan Mehmed səltənətlərində müxtəlif dövlət vəzifələrində xidmət edən Kənan Paşa 1634-cü ildə Sultan Əhməd in qızlarından Burnaz Atikə Sultan la nigahlandı.
Həmin il Ədirnə yə səyahət edən Sultan Murad tərəfindən İstanbul naibi elan olundu. 1635-ci ildə çıxılan İrəvan səfəri nə vəzir ünvanıyla qatılan Kənan Paşa Ahıska qalasının fəth olunmasında mühüm rol oynadı. 1638-ci ildə Ərzurum bəylərbəyi təyin edilən Kənan Paşa ertəsi il Bağdad səfəri ndən dönən Sultan Murad ı Sivas yaxınlığında qarşıladı və hədiyyələr təqdim etdi.
Sultan Murad ın vəfatı və qardaşı Sultan İbrahim in taxta çıxmasının ardından siyasi karyerasına davam edən Kənan Paşa paytaxta çağırılaraq yenidən divan vəziri təyin edildi. 1641-ci ildə sədrəzəm Kəmankeş Mustafa Paşa nın paytaxtdan uzaqlaşması səbəbilə sədarət naibi oldu. 1645-ci ildə Anadolu bəylərbəyi təyin edilsə də, həmin il yaşlılığı bəhanə edilərək külli miqdarda təqaüdlə vəzifədən alındı. Sultan İbrahim in devrilməsi və 7 yaşlı oğlu Sultan Mehmed in taxta çıxarılmasının ardından qaynanası Validə Mahpeykər Kösəm Sultan "Valide-yi kəbir" ünvanıyla yenidən taxt naibəsi təyin edildi. Beləcə, Kənan Paşa yenidən divan vəziri təyin olundu. Ancaq çox keçmədən Kənan Paşa 1652-ci ildə İstanbul da vəfat etdi.
İstinadlar
<references group="" responsive="1">
Həbəş (Meşkinşəhr)
Həbəş — İranın Ərdəbil ostanının Meşkinşəhr şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
İnfant Antonio Paskal
İnfant Antonio Paskal (Antonio Pascual Francisco Javier Juan Nepomuceno Aniello Raimundo Silvestre) – İspaniya kralı III Karl ın oğlu, İspaniya infantı.
Uşaqlıq illəri Neapol dakı Portiçi sarayı nda keçən Qabriel 4 yaşında ikən atasının İspaniya taxtına çıxmasının ardından valideynləriylə birlikdə Madrid ə köçdü. Burada ikən 1795-ci ildə qardaşı IV Karl ın qızı Mariya Amaliya ilə evləndi.
Qoçüstü nekropolu
Coğrafi mövqeyi
Qoçüstü nekropolu, Qoçüstü yaşayış yeri yaxınlığında orta əsrlərə aid arxeoloji abidə.
Haqqında
Оrtа əsrlərə аid qəbirlər şərq-qərb istiqаmətinə yönəlmişdir. Qəbirlərdən bəzisinin üzərinə bоz və çəhrаyı dаşlаrdаn yоnulmuş qоç fiqurlаrı qоyulmuşdur. Qоç fiqurlаrı hələ kеçən əsrdə qırılıb dаğıdılmış, bir qismi isə nаməlum аdаmlаr tərəfindən аpаrılmışdır. 1926-cı ildə Nахçıvаndа оlаn V.M. Sısоеv burаdа sаlаmаt qаlаn bir qоç fiquru hаqqındа məlumаt vеrmişdir. Yеrli əhаlinin məlumаtınа görə sоn vахtlаrа qədər həmin dаş qоçun yеrləşdiyi ərаziyə və dаş qоçа sitаyiş оlunmuşdur. Uşаğı оlmаyаn qаdınlаr niyyət еdib bu dаş qоçun аltındаn kеçmişlər. Hаzırdа nеkrоpоlun ərаzisi tаmаmilə dаğılmışdır.
Kastiliyalı Yekaterina
Kastiliyalı Ketrin (d. 1403 - ö. 19 oktyabr 1439) – Kastiliya kralı III Henri və xanımı Lankasterli Ketrin in kiçik qızı, Kastiliya infantası.
1415-ci ildə o, Araqon kralı olan əmisi Ferdinand ın oğlu Henri ylə nişanlandı. Eyni razılığa görə, Ketrinin kral qardaşı II Con Henri nin bacısı ilə, bacısı Mariya isə Henri nin digər qardaşı Alfonso ilə evlənməli idi. Beləcə, mərhum Kastiliya kralı III Henri nin hər 3 övladı da Araqon kralı nın ailəsiylə evlənmişdi. Cütlüyün nikah mərasimi 1418-ci ildə baş tutdu.
Ancaq çox keçmədən əri Henri kral qardaşı V Alfonso ilə siyasi mübarizəyə başladı və bu səbəblə cütlük 1420-ci ildə sürgün edildi. Kastiliyalı Ketrinə qardaşı tərəfindən verilən Villena hersoqluğu isə mövcud siyasi gərginlik səbəbilə 1427-ci ilədək verilmədi.
Kastiliyalı Ketrin 1439-cu ildə erkən doğuş səbəbilə övladını itirdi və qanaxma səbəbilə çox keçmədən vəfat etdi. Ölümünün ardından qardaşı II Con Villena hersoqluğunu Kastiliya krallığı na birləşdirdi.
Darya Bilodid
Darya Gennadevna Bilodid (Дар'я Геннадіївна Білодід; anadan olub 10 oktyabr 2000-ci il, Kiyev) — ukraynalı cüdoçu. İki qat dünya çempionu, 2017-ci ilin Avropa çempionu.
Ümumi məlumat
10 oktyabr 2000-ci ildə məşhur cüdoçu Gennadi Bilodid və həyat yoldaşı Svetlana Kuznetsovanın ailəsində anadan olmuşdur.
Uşaqlıqdan bəri atasını yolunu davam etdirmişdir. Valideynləri onun məşqçisi olmuşdur. İlk əhəmiyyətli uğuru ölkə çempionluğunu və daha sonra 2015-ci ildə əldə etdiyi Avropa və Dünya çempionluğu idi.
İlk böyük yaşlılar arasında qızıl medalını 2017-ci ilin mart ayında Praqada Açıq Qitə Kubokunda qazandı. 20 aprel 2017-ci ildə Daria Bilodid Varşavada keçirilən Avropa Çempionatında 48 kiloqram çəki dərəcəsində finalda rusiyalı İrina Dolgovaya qalib gəldi. Finala gedən yolda Daria, Maria Persian (Rusiya), Militsa Nikoliç (Serbiya) və Eva ÇernovetskİNİ (Macarıstan) məğlub etdi. Böyüklər kateqoriyasında bu yarış onun ikinci yarışı idi.
DÇ-2018-də Bilodid ilk görüşdə Dystria Krasnikiyi (Kosovo Respublikası) məğlub etdiyi. Sonra o, 2017 Dünya Kubokunda məğlub olduğu Yao Ksiong (Çin) və Qazaxıstandan Galbadrakhyn Otqontsetseg üzərində ippon ilə erkən qələbələr qazandı. Yarımfinalda Daria Rio-2016 Olimpiya çempionu Paula Pareto (Argentina) üzərində vazari fəndi ilə qələbə qazandı. Finalda hazırkı dünya çempionu Funa Tanaki (Yaponiya) ilə qarşılaşdı. UkraynalI qarşılaşmanın üçüncü dəqiqəsində ippon fəndi ilə qələbə çaldı və 17 yaşında dünya çempionu oldu. Beləliklə ukraynalı cüdo tarixində həm kişilər, həm də qadınlar arasında ən gənc dünya çempionu oldu. 2019-cu ildə Tokioda keçirilən olimpiya öncəsi dünya çempionatında finalda Yaponiya idmançısı Funu Tanaki məğlub edərək qızıl medal qazandı.
Kərgədan gürzə
Ümumi uzunluqları 60 sm — 1,2 m arasında dəyişir. Dişilər erkəklərdən iri olur. Başları düz, və üçbucaqdır. Burnun üzərində çıxıntılar vardır. Bədəni kök olub, üzəri gözəl naxışlarla örtülüdür. Bel hissəsində qara rəngli romblar ilə əlaqəli sarı saçaqlı, ikiqat mavi trapeziya vardır. Bu qarışıq rəngləri onun ətraf mühitdə asanlıqla gizlənməsinə səbəb olur. Rütubətli meşələr, bataqlıq əraziləri, meşə çaylarıının sahilləri və bulaqlar olan əraziləri sevirlər. Olduqca yazşı üzə bilirlər. Əsasən gecə aktiv olurlar. Qida rasionuna kiçik məməlilər, qurbağalar, və balıqlar daxildir. Zəhəri kifayət qədər güçlüdür. İnsan üçün təhlükə törədə bilər.
Növ Ekvatorial Afrikada yayılmışdır — Qərbi Keniyadan Qvineya, Sudan və Zambiyaya qədər.
Lankasterli Yekaterina
Lankasterli Ketrin (d. 31 mart 1373 - ö. 2 iyun 1418) – Kastiliya kraliçası. O, ərinin vəfatından sonra oğlu II Conun səltənətində 12 il kral naibəsi olaraq krallığı idarə etdi.
Ketrin Gentli Con və onun ikinci xanımı Kastilyalı Konstansanın qızı idi. Atası İngiltərə kralı III Eduardın oğlu, anası isə Kastiliya kralı Pyotrun qızı idi. 31 mart 1373-cü ildə atasının hakim olduğu Hartford qalasında dünyaya gəldi. Kastiliya kralı III Henriylə evlənərək Kastiliya kraliçası oldu.
Biotop
Biotop (yun. τόποσ – yer) — eyni relyef, iqlim və digər abiotik amillərə malik olan su hövzəsində və ya quruda müəyyən biosenozun məskən saldığı sahə.
Şeyx Osman (Üşnəviyyə)
Şeyx Osman - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Üşnəviyyə şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 254 nəfər yaşayır (59 ailə). Əhalisini kürdlər təşkil edir.
NTV Spor Smart HD
NTV Spor Smart HD - 1 iyul 2013-cü il tarixində D-Smart platformasında və 1 Avqust 2013 tarixində müntəzəm olaraq sınaq yayımına başlayan Doğuş Yayım Qrupu şirkətinin sahibləndiyi idman kanalıdır. Həftədə oynanan 10 La Liqa matçının hamısını yayımladı. Voleybol Avropa kuboku oyunları, atletika və tennis oyunları da bu kanalda yayımlanır. 2013-2014 Euroleague mövsümündə bir oyun bu kanalda, bir oyun NTV Sporda yayımlandı. Digitürkün 2015-ci ildən etibarən La Liqa yayım hüquqlarını əldə etməsi səbəbiylə, artıq La Liqanı yayımlamadı. Kanal D-Smart, "Family paketi" və "Cinema Series paketi" xaricində bütün paket istifadəçiləri üçün açıqdır. Kanal hazırda yalnız yüksək dəqiqlikdə (HD) yayımlanır.
Yayım 1 Avqust 2015 tarixindən etibarən dayandırıldı.
Söyüdlü (Gədəbəy)
Söyüdlü — Azərbaycan Respublikasının Gədəbəy rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Tarix
Söyüdlü kəndi qədim tarixə malikdir. Burada VII–VIII əsrlərə aid Qız qalası, Qədim Albaniya dövrünə aid Mahrasa məbədi kimi abidələr mövcuddur.
SSRİ-nin dağılması ilə yaranan tarixi şərait nəticəsində Azərbaycanın müstəqilliyi bərpa olunandan sonra kənd 1993-cü ildən Gədəbəy rayonunun tərkibində ərazi vahidi yaradılmış eyniadlı inzibati ərazi vahidində yerləşir.
2023-cü ilin iyununda bir qrup şəxs kənd ərazisində inşa olunan süni gölün (qızıl mədəninin çökdürücü hövzəsi) tikintisinə müdaxilə edərək etiraz aksiyası keçirmişdirlər, nəticədə, polislərlə kəndlilər arasında qarşıdurma yaşanmışdır.
Toponimika
Kəndin keçmiş adı Mollahasanlı olmuşdur. Yerli məlumata görə, yaşayış obyektini əslən naxçıvanlı olan və bir müddət Türkiyədə yaşadıqdan sonra buraya köçmüş Kor Orucəli (ona görə də bu kəndə el arasında Korlar da deyilmişdir) və onun oğlu Molla Hasan köhnə kənd yerində salmışdır. XX əsrin əvvəllərində ətrafdakı Abdullauşağı, Qaraqoyunlu, Qurdulu və Mollalı adlı kəndlər də buraya köçmüş və öz adlarını məhəllə adlannda saxlamışlar. Oykonim kəndin salındığı yerdə söyüd ağaclarının olmasını əks etdirir.
Mədəniyyət
Söyüdlü kəndinin 1 ümumtəhsil məktəbi, 1 uşaq baxçası, 1 kitabxana və 1 mədəniyyət evi vardır.
Coğrafiya
Dağlıq ərazidə yerləşir. Gədəbəy rayonunun bir çox kəndlərində olduğu kimi Söyüdlü kəndində mineral bulaqlar çıxır.
Demoqrafiya
Söyüdlü kəndi bu günə qədər 300-dən çox müxtəlif sahələr üzrə alim, mütəxəssis və digər sənət sahibləri yetişdirib. 2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 2882 nəfər əhali yaşayır. Əhalinin əsas məşğuliyyətini kənd təsərrüfatı-əkinçilik, maldarlıq və heyvandarlıq təşkil edir.
Tiaqo Bezerra
Tiaqo Queiroz Bezerra — braziliyalı, peşəkar Azərbaycan Premyer Liqasında çıxış edən Neftçi PFK-nın keçmiş futbolçusudur.
Klub karyerası
Türkiyədə tanınan Altay, böyük işlər gördükdən sonra Karşıyaka komandasında da oynadı. Hücum yarımmüdafiəsi mövqeyində çalışan oyunçu, İzmirli futbolsevərlərdə iz buraxdı, vuruşları və qolları ilə azarkeşlərinin qəlbində özünə yer tapdı.
Adanaspor
2013–14 mövsümünün əvvəlində Adanaspora transfer olan Tiaqo, ilk oyununu 4: 0 hesabı ilə uduzan Orduspora qarşı keçirdi. 2013–14 mövsümündə 31 rəsmi oyun keçirən Tiaqo, 16 qol və 9 asistlə ən çox statistikaya sahib olan komandanın oyunçusu oldu. 2013–2014 mövsümündə 8 sarı vərəqə aldı. İlk mövsümündə Adanasporda 17 nömrəli forma geyinən Tiaqo, 2014–15 mövsümündə 10 nömrəli formanı geyinməyə başladı. 2014–15 mövsümündə 2 qolu penaltidən 15 qol vurdu. O, bu mövsüm 7 sarı və 1 qırmızı vərəqə alıb. Adanasporda 2 mövsüm oynayan Tiaqo, 8 -i penaltidən olmaqla ümumilikdə 31 qol vurdu və 2 mövsüm ərzində 15 sarı, 2 qırmızı vərəqə aldı. Elazığspor matçında 4–3 qalib gələn Adanaspor ilə son matçını keçirdi və bu matçda 2 qol vurdu.
Əl-Ərəbi
6 iyul 2015-ci ildə Əl-Ərəbi komandasına keçdi.
Adana Dəmirspor
Tiago, 4 Yanvar Bazar ertəsi günü Adana Demirspor ilə 1,5 illik müqavilə imzaladı
Neftçi
8 sentyabr 2021 ci il Çərşənbə günü Neftçi ilə müqavilə imzaladı. Neftçidə ilk oyunu Azərbaycan Premyer Liqasının 19 sentyabr 2021-ci ildə keçirilən Keşlə-Neftçi matçı olur. Həmin matçda 17 dəqiqə meydanda olub. Neftçidə ilk dəfə Azərbaycan Premyer Liqasının 2 oktyabr 2021-ci ildə keçirilən Səbail-Neftçi matçında vurub. Həmin matç komandasının 1–3 hesablı qələbəsi ilə başa çatıb. Tiaqo həmin matçda 2 dəfə fərqlənmişdi. Bu matçda o eyni zamanda Neftçidə ilk dəfə dubl etmiş olub.
İstinadlar
1.Tiaqo Bezerranın futbolçu profili-Soccerway
2.Rəsmi xəbər: Тиаго Безерра -" Ал Хор "futbolçu" . CHAMPIONAT.asia.
3.Tiago Bezerra, Adana Demirspor'da, sabah.com, 5 yanvar 2016
Azərbaycan 2019 Avropa Oyunlarında
Azərbaycan — 2019-cu ildə Belarusda baş tutmuş II Avropa Oyunlarında. 20-30 iyun tarixləri arasında Minsk şəhərində baş tutmuş II Avropa Oyunlarında Azərbaycan 80 idmançı ilə 15 idman növündə təmsil olunub.
Medalçıların siyahısı
İdman növləri
40x40px|alt= Akrobatika gimnastikası
II Avropa Oyunlarında akrobatika gimnastlarının yarışı iyunun 22-dən 24-nə qədər Minsk Arenada baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə 2018-ci ildə Dünya Çempionatında dördüncü pillənin sahib olan Abdulla Əl-Məşayxi və Ruhidil Qurbanlı cütlüyü təmsil etdi.
Qarışıq
İyunun 22-də II Avropa Oyunlarında Abdulla Əl-Məşayxi və Ruhidil Qurbanlı cütlüyü mübarizə apardı. Temp yarışlarında Əl-Məşayxi və Qurbanlı cütlüyünün çıxışı münsiflər heyəti tərəfindən 28.830 balla qiymətləndirildi. Bununla Əl-Məşayxi və Qurbanlı cütlüyü birinci pillənin sahibi olan Rusiya nümayəndələri Starsev və Aqsenova cütlüyündən sonra 2-ci pilləni tutdu və II Avropa Oyunlarının gümüş medalına sahib oldu.
Həmin gündə Abdulla Əl-Məşayxi və Ruhidil Qurbanlı cütlüyü balans yarışlarındada çıxış etdi. Bu səfər Əl-Məşayxi və Qurbanlı cütlüyünün çıxışı münsiflər heyəti tərəfindən 28.160 balla qiymətlənrildi. Bununla Əl-Məşayxi və Qurbanlı cütlüyü üçüncü yeri tutdu və II Avropa Oyunlarının bürünc medalını qazandı.
40x40px|alt= Atıcılıq
II Avropa Oyunlarında atıcıların yarışı iyunun 22-dən 28-nə qədər Atıcılıq Tirində baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə altı idmançı təmsil etdi: Rio-de-Janeyro Olimpiadasında çıxış edən Ruslan Lunyov, habelə Emin Cəfərov, Əli Hüseynli, Nigar Nəsirova, Nurlana Cəfərova və Reqina Meftahətdinova.
Kişilər
Qadınlar
Qarışıq
40x40px|alt= Badminton
II Avropa Oyunlarında badmintonçuların yarışı iyunun 22-dən 30-na qədər Falcon Clubda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə İndoneziya əsilli Ezmi Qovimuramadhoni təmsil etdi.
Kişilər
40x40px|alt= Boks
II Avropa Oyunlarında boksçuların yarışı iyunun 22-dən 30-na qədər URUCHIE İdman Sarayında baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə 11 idmançı təmsil etdi: Rio-de-Janeyro Olimpiadasının gümüş medalçısı Lorenso Sotomayor və bürünc medalçısı Kamran Şahsuvarlı, Dünya Çempionatının qalibi Cavid Çələbiyev, Avropa Çempionatının bürünc medalçısı Rüfət Hüseynov, I Avropa Oyunlarının bürünc medalçısı Tayfur Əliyev, habelə Məsud Yusifzadə, Bəxtiyar Hacıbəyov, Alfonso Dominqes, Rahil Məmmədli, Məhəmməd Abdullayev və Məryəm Cəbrayılova.
Kişilər
Qadınlar
40x40px|alt= Cüdo
Kişilər
Qadınlar
40x40px|alt= Güləş
II Avropa Oyunlarında güləşçilərin yarışı iyunun 25-dən 30-na qədər İdman Sarayında baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə 16 idmançı təmsil etdi: Üç dəfə Olimpiya medalına sahib olan Mariya Stadnik, London Olimpiadasının qalibi Toğrul Əsgərov, Rio-de-Janeyro Olimpiadasının bürünc medalçıları Hacı Əliyev, Cəbrayıl Həsənov və Sabah Şəriəti, Dünya Çempionatının gümüş medalçısı Camaləddin Məhəmmədov, Dünya Çempionatının bürünc medalçısı İrina Netreba, Avropa Çempiontının gümüş medalçıları Mahir Əmiraslanov və İslam Abbasov, Avropa Çempiontının bürünc medalçıları Nurməhəmməd Hacıyev, Alyona Kolesnik, Tatyana Omelçenko və Sabirə Əliyeva, habelə Sakit Quliyev, Kərim Cəfərov və Orxan Nuriyev.
İyunun 20-də güləş üzrə Azərbaycan yığmasının məşqçilər heyəti II Avropa Oyunlarında Toğrul Əsgərovu, Hacımurad Hacıyevin əvəz edəcəyini, Cəbrayıl Həsənovu Aleksandr Qostiyevin əvəz edəcəyini, Tatyana Omelçenkonu isə Elmira Qəmbərovanın əvəz edəcəyini elan etdi.