cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Məmmədtağı Nağıyev
Siyasi fəaliyyəti
Məmmədtağı Nağıyev Azərbaycan Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsi Plenumunun 12 mart 1941-ci il tarixli qərarı ilə Kürdəmir Rayon Zəhmətkeş Deputatları Soveti İcraiyyə Komitəsinin sədri vəzifəsinə təsdiq olunmuşdur. 9 fevral 1950-ci ildə isə Azərbaycan Kommunist Partiyası Xıllı Rayon Komitəsinin plenumunda I katib vəzifəsinə seçilmişdir. Azərbaycan Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin 3 yanvar 1950-ci il tarixi ilə Büro qərarı ilə rayon komitəsinin qərarı təsdiq olunmuşdur. Məmmədtağı Nağıyev Azərbaycan Kommunist Partiyası Zəngilan Rayon Komitəsinin Plenumunun 18 avqust 1952-ci il tarixli qərarı ilə I katib seçilmişdir. Azərbaycan Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsi 4 mart 1953-cü ildə Bakı Vilayət Partiya Komitəsinin 17 dekabr 1952-ci il tarixli qərarında verilən təklifə əsasən bu təyinat təsdiqlənmişdir. Məmmədtağı Nağıyev 27 noyabr 1955-ci ildə Azərbaycan Kommunist Partiyası Kürdəmir Rayon Komitəsi Plenumunun qərarı ilə I katib seçilmişdir.
Şahin Fətaliyev
Şahin Şamxal oğlu Fətaliyev (30 iyul 1999; Bolsulu, Beyləqan rayonu, Azərbaycan — 30 sentyabr 2020; Füzuli rayonu, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Şahin Fətaliyev 30 iyul 1999-cu ildə Beyləqan rayonunun Bolsulu qəsəbəsində anadan olmuşdur. Əmisi — Rahib Fətəliyev də Vətən müharibəsi şəhididir. Ailəli idi, 2020-ci il təvəllüdlü Zəhra adlı qızı var.
Hərbi xidməti
Orta təhsilini aldıqdan sonra müddətli həqiqi hərbi xidmətə yollanan Fətaliyev hərbi xidmət müddəti bitdikdən sonra 2-ci Ordu Korpusunun müddətdən artıq həqiqi hərbi xidmət qulluqçusu olmuşdur.
Azərbaycan Ordusunun əsgəri olan Şahin Fətaliyev 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsində olaraq iştirak etmişdir. Füzulinin azad edilməsi uğrunda gedən döyüşlərdə vuruşmuşdur. Şahin Fətaliyev 30 sentyabr 2020-ci ildə Füzuli rayonu istiqamətində döyüş tapşırığının yerinə yetirilməsi zamanı həlak olmuşdur.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Şahin Fətaliyev ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Füzuli rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 25.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Şahin Fətaliyev ölümündən sonra "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycan ərazilərinin işğaldan azad olunması zamanı döyüş tapşırıqlarını uğurla yerinə yetirdiyinə, düşmənin əsas qruplaşmalarının məhv edilməsi ilə qoşunların döyüş qabiliyyətinin qorunub saxlanılmasında fərqləndiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Şahin Fətaliyev ölümündən sonra "Cəsur döyüşçü" medalı ilə təltif edildi.
İstinadlar
<references group="" responsive="1">
Üst qabırğaarası damar
Üst qabırğaarası damar (vena) — bədənin hər tərəfində 1 damar olmaqla 2-ci, 3-ci və 4-cü qabırğaarası boşluqları drenaj edən 2 damar.
Sol üst qabırğaarası damar
Sol üst qabırğaarası vena bədənin sol tərəfindəki 2-ci və 3-cü arxa qabırğaarası venalara daxil olur. Adətən o sol brakiosefalik venaya axır. O, həmçinin yarımtək vena ilə əlaqə saxlaya bilər.
Aorta qövsünün arxasından keçərək dərin frenik siniri və perikardiofrenik damarları, sonra isə səthi olaraq üst azan siniri keçir.
Novşad (Bicar)
Novşad — İranın Kürdüstan ostanı Bicar şəhristanının ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 198 nəfər yaşayır (44 ailə). Əhalisini azərbaycan türkləri təşkil edir.
Siyəzən bələdiyyələri
Siyəzən bələdiyyələri — Siyəzən rayonu ərazisində fəaliyyət göstərən bələdiyyələr.
Tarixi
Azərbaycanda bələdiyyə sistemi 1999-cu ildə təsis olunub.
Tunberqiya
Thunbergia L.-cinsinə bir neçə növ daxildir. Onlardan gülçülükdə Qanadlı tunbergiya (Thunbergia alata) növü geniş yayılmışdır. Bu növdən yaşıllaşdırmada otaq bitkisi kimi də istifadə olunur. Bitkinin sarmaşan gövdələrinin uzunluğu 2,5 m-ə çatır. Çiçəklərin diametri 5 sm-dir, qıfaoxşar olub, rəngləri sarı, narıncı, açıq-sarı, darçını, ağızcıqlar isə tünd rəngdədir. Tunbergiyanı asılqan dibçəklərdə də becərmək olar. Tunbergiyanın şitillərini soyuqlar qurtarandan sonra əkirlər. Bitkilər arasındakı məsafə 45 sm-dir. Tunbergiya günəşli yerlərdə daha yaxşı inkişaf edir. Bitkilər inkişaf fazasına daxil olduqda onlara dayaq qoyulur.
Midlake
Qrup haqqında
Midlake 1999-cu ildə Şimali Texas Universitetinin musiqi fakültəsində oxuyan bir qrup caz tələbəsi tərəfindən Denton, Texasda qurulmuş Amerikalı rok qrupudur. "Bella Union Records" ilə müqavilə imzalayıb Les Inrockuptibles, Wintercase, End Of The Road Festival və South by Southwest kimi festivallarda çıxış etdiyi vaxtlarda Avropada məşhur olmağa başladı.
II Layoş
II Layoş, həmçinin II Lüdovik və Lüdviq Yagellon (Lajos,, Ludvík II. Jagelović; ) — Macarıstan, Bohemiya krallığı və Xorvatiyaya 1516-1526-cı illərdə rəhbərlik etmiş macar əsilli kral.
II Layoş 1506-cı ildə Budapeşt şəhərində anadan olmuşdur. Atası kral II Vladislavın 1516-cı ildə vəfat etməsindən sonra taxta çıxmışdır. Hakimiyyətini gücləndirmək üçün Habsburq kraliçası Mariya Habsburq ilə evlənmişdir. Layoş gənclik dövründə Müqəddəs Roma imperiyasının imperatoru I Maksimilian ilə tez-tez görüşüb müxtəlif mövzulu söhbətlər aparmışdır. Osmanlı imperiyasının artan gücünü qəbul etmək istəməyən II Layoş Sultan Süleyman Qanuni tərəfindən qoyulan vergiləri ödəməkdən imtina etmişdir. Aparılan danışıqlardan sonra bir nəticə əldə olunmamış və tərəflər arasında müharibə başlamışdır. 1526-cı ilin 29 avqust tarixində Moxaç döyüşü zamanı Macarıstan krallığı və onun müttəfiqləri ağır məğlubiyyətə uğramışdılar. II Layoş Moxaç düzündən qaçmağa çalışarkən Qarasu adlanan bataqlıqda bataraq ölmüşdür.
Aytodor
Aytodor — Ukraynada, Krımın cənubunda, Yaltanın 8,5 km cənub-qərbində burun. Qərbdən Yalta körfəzini bağlayır. Aytodor adı yunanca "Müqəddəs Feodor" deməkdir.
Təbiəti
İllik orta yağıntının miqdarı 400 mm-dən az olan Aytodor burunu, Sarıç burunu ilə birlikdə Krımın cənub sahilindəki ən quraq yerlərdən biridir. Aytodorda şirin su yoxdur. Bura Aypetridəki mənbələrdən su təchizatı ilə təmin edilir. Krımın ən qədim ağaclarından biri, 1,000 ildən çox yaşı olan Yustinian püstəsi buradadır.
Niremberqiya
Hazırda dekorativ gülçülükdə bu bitki növlərindən geniş istifadə olunmur.Bitkinin müxtəlif növlərinin çarpazlaşması prosesində alınan yeni -hibrid nirembergiya (N.x.hybrida) yaşıllaşdırmada geniş yayılmışdır.Hündürlüyü 15 sm-ə çatan,xırda,kasaşəkilli çiçəkləri olan bitkidir.Kasaya oxşarlığına görə nirembergiya el arasında "ağ kasa" adlanır.İlkin növün çiçəkləri ağ rəngdə olur.Mədəni formalarının və hibridlərin çiçəkləri müxtəlif rəngdə: ağ,çəhrayı,bənövşəyi,qırmızı ola bilər.Nirembergiyanın toxumları 15x15 sm sxem üzrə may ayında torpağa əkilməklə çoxaldılır.Parkların,bağların yaşıllaşdırılmasında,ofis və interyerlərin bəzədilməsində isə dibçək gülü kimi istifadə etmək olar.Nirembergiya rütubət dəyiçkənliyini və torpaqda suyun qalmasını sevmir.
Lalə Kərimova
Təhsili
Daşkənt Dünya İqtisadiyyatı və Diplomatiya Universitetində beynəlxalq hüquq üzrə magistr dərəsəbini, sonra isə Daşkənt Dövlət Universitetində dussertasiya müdafiə edərək psixologiya elmlər namizədi elmi dərəcəsi alıb.
Həyatı
Lalə Kərimova 1978-ci ildə iyulun 3-də Daşkənddə anadan olub.
İki dəfə ailə həyatı qurub. Həyat yoldaşı Timur Tilyayev biznesmen, Harvard universitetinin məzunudur. Üç uşağı var: qızı Məryəm, oğlu Umar və qızı Səfiyə.
Fəaliyyəti
O, Özbəkistanda iki iri xeyriyyə təşkilatının təsisçisidir. "Sən tək deyilsən" (Sen Yolgiz Emassan) yetim, əlil uşaqlara dəstək üçün yaradılıb.
Frans Adam
Frans Adam — Münhen şəhərindən olan  alman rəssamı.
Lya-Kupe bərzəxi
Ля-Купе ( — Dar bərzəx olaraq Sarkı onun digər hissəsi olan Kiçik Sark yarımadası ilə birləşdirir.
Lya-Kupe ərazisində 100 m dəniz səviyyəsindən yuxarıda aşırım mövcuddur ki, onun eni 2,5 m təşkil edir. Ərazidə 1900-cu ildə təhlükəsizlik tikililəri inşa edilmişdir. 1945-ci ildə Faşistlər yolu betonla örtürlər. Ərazi turistlər arasında çox məşhurdur. Aşırının hər iki tərəfinə əsrarəngiz mənzərə açılır:Çimərlik və Körfəz.
Frans Adam
Həyatı
Frans Adamın məzarı Münhendəki köhnə cənub qəbiristanlığında yerləşir[2].
Müəllim, məşhur tələbələri arasında Georg Grimm.
Klamsi (rayon)
Klamsi  — Fransanın Burqundiya regionun rayonlarından biri. Departamenti — Nyevr. Suprefektura — Klamsi. Rayon əhalisi 2006-cı ildə 26 645 nəfər təşkil edirdi. Əhalinin sıxlığı — 18 nəf / km². Rayon sahəsi — 1464 km².
C.İ. Co: Kobranın yüksəlişi (film, 2009)
G.I. Joe: Kobranın Yüksəlişi (ingiliscə orijinal adı: G.I. Joe: The Rise of Cobra) 2009-cu ildə çəkilmiş triller, elmi fantastika, döyüş filmidir. Film Paramount Pictures və Hasbro tərəfindən istehsal olunmuşdur. Film G.I. Joe: A Real American Hero (G.I. Joe: The Real Amerika qəhrəmanı) kitabından ilhamlanaraq çəkilmişdir. Filmin rejissoru Stiven Sommersdir. O, dünya üzrə təxminən 301 milyon dollar gəlir əldə etmişdir. Filmin davamı G.I. Joe: Retaliation adlanır.
Qeytas (Bicar)
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 135 nəfər yaşayır (27 ailə). Əhalisini azərbaycan türkləri təşkil edir.
NGC 867
NGC 867, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Balina bürcü istiqamətində yerləşir. S0-a tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Nurməhəmmədkəndi (Bicar)
Nurməhəmmədkəndi — İranın Kürdüstan ostanı Bicar şəhristanının ərazisinə daxil olan kənd.
Elektrik zədələnmələri
Elektrik zədələnmələrinin səbəbi insanın elektrik enerjisi mənbəyi ilə birbaşa, yaxud dolayısilə əlaqədə olmasıdır. Düz (birbaşa) elektrik zədələnmələr — elektrik cərəyanının insan bədəninə elektrik dövriyəsini açarkən birbaşa keçməsi nəticəsində baş verir. Vasitəli (dolayısilə) elektrik zədələnmələr — volt qövsünün təsiri zamanı olur.
Müəyyən gərginlikli və güclü elektrik cərəyanının təsiri nəticəsində elektrik zədə əmələ gələrək həm yerli, həm də mərkəzi sinir, tənəffüs, ürək-damar sistemlərində çox güclü, dərin funksional pozulmalar törədir.
Zədələnmələrin ağırlığı və nəticəsi təkcə elektrik cərəyanının fiziki parametrlərindən başqa cərəyan keçrici əşya ilə kontaktda olan dərinin müqavimətindən asılıdır. Quru dərinin elektrik müqaviməti 100–2000 dəfə yaş dərinin müqavimətindən yüksəkdir və bu səbəbdən eyni gərginlikli elektrik cərəyanı birinci halda qorxulu zədələnməyə səbəb olmur, əksinə ikinci halda isə ölümlə nəticələnə bilir.
Elektrik cərəyanının gərginliyi 500 V–dan çox olduqda dərinin müqavimətinin heç bir mənası olmayıb, təmas yerində bioloji toxumaların "deşilməsi" baş verərək elektrik cərəyanı işarələri, izləri əmələ gətirir.
Çox vaxt cərəyanın təsiri nəticəsində orqanizmdə əmələ gələn dəyişikliklər terminal (bioloji ölümə yaxın) vəziyyətə gətirib çıxarır.
Elektrik zədələnmələrin ağırlıq dərəcələrinə görə təsnifatı
Elektrik zədələnmələrdə 4 ağırlıq dərəcəsi ayırd edilir:
II dərəcə — cərəyanın təsiri kəsildikdən sonra skelet əzələlərinin qıcolma yığılmalarının davam etməsi, huşun itməsi, tənəffüs və ürək fəaliyyətinin pozulması;
III dərəcə — qıcolmalar olur, şüur itir, tənəffüs ritminin kobud pozulmaları qeyd olunur, nəbz yalnız yuxarı arteriyalarda izlənib, mil–bilək nahiyəsində isə itir;
IV dərəcə — kliniki ölüm ilə nəticələnir.
Elektrik cərəyanının yüngül təsiri zədələnmişin ümumi vəziyyətini dəyişməyə də bilər. Zədələnmişin müayinəsi zamanı təyin edilən qənaətbəxş vəziyyəti, sonrakı vəziyyətin ağırlaşmasına zəmin yaratmır.
Elektrik cərəyanının daha ağır zədələnmələrində mərkəzi sinir sisteminin funksiyalarının pozulmaları baş verir. Zədələnmiş tormozlanma vəziyyətində olur, lakin bəzən nitq və hərəki oyanma mərhələləri baş verir. Huşun dərin tormozlanması və xarici qıcıqlara cavab reaksiyalarının olmaması vəziyyəti əmələ gəlir (komatoz vəziyyət).
Ağır elektrik zədələnmələrdə qan dövranının və tənəffüsün pozulmaları ön plana çıxır. Səs tellərinin spastik yığılması, skelet əzələlərinin davamlı spazmı fonunda tənəffüsün dayanması inkişaf edir. Zədələnmədən 2–3 saat sonra elektrik şok adlanan vəziyyətin əmələ gəlməsi nəticəsində tənəffüs dayana bilər, göstərilən faktı yadda saxlayaraq xəsarət alanı qısa bir müddətdə xəstəxanaya çatdırmaq imkanı olmadıqda, təcili reanimasiya tədbirlərinin tətbiqinə hazır olmaq lazımdır.
Elektrik cərəyanının döş qəfəsindən keçdikdən sonra ürək mədəciklərinin fibrilzasiyasına və qan dövranının dayanması səbəbindən ikincili tənəffüs dayanması baş verərək kliniki ölümə səbəb olur.
Əli Rza Ataman
Həyatı
Əli Rza Ataman 1884-cü ildə Kağızmanda anadan olmuşdur. İdadi məzunudur.
1914-cü ildə qardaşları Məmməd bəy, Ömər bəy İsmayılbəyzadələrlə birgə tutularaq Qars həbsxanasında həbs olunmuş, 1917-ci ildə azadlığa çıxmışdır.
Siyasi fəaliyyəti
Difai Partiyasının üzvü və Nəşri-Maarrifin təmsilçisi olmuşdur.
5 noyabrda Kağızmanlı Əli Rza bəy, Qarslı Sarı Xəliloğlu Nuhlis, Orenburqlu Tevhiddin bəy Mamlıoğlu, Emin ağa Acalov və Fəxrəddin bəy Piroğlu rəhbərliyində Qars İslam Şurası qurulmuşdur.
26 noyabr 1918-ci ildə Qarsda yerli Milli İslam Şurasının sancak şöbəsini yaratmışdır.
7 yanvar 1919-cu ildə isə İkinci Ardahan Konqresi keçirilmişdir. Bu konqresi keçmiş konqresin 8 nəfərlik heyəti ilə yanaşı Milli Şura Hökumətinin 12 təmsilçi nümayəndəsi — Axalkələkdən Mehmed Əli bəy, Çıldıdan Doktor Əsəd bəy, Qarsdan İbrahim bəy Cahangirzadə və Həsən bəy Cahangirov, Oltudan Yusif Ziya bəy, Əhməd bəy Şakiroğlu, Mehmet Ramiz bəy, Olurdan Rüstəm bəy Hamşioğlu, Kağızmandan Əli Rza, Şörəyeldən Ağbabalı Hacıabbasoğlu və Kərbəlayi Məmməd bəy də qatılmışdır. Konqresdə Cənub-Qərbi Qafqaz Müvəqqəti Milli Hökumətini qurmaq üçün büyük konqres təşkil etmək, erməni-gürcü birləşmələrinə qarşı vuruşma, Batumda yayımlanan "Səda-yi Millət", Trabzondakı "İstiqbal", Ərzurumdakı "Albayraq" qəzetləri vasitəsilə məlumatlandırma və bir neə başqa qərar alınmışdır.
17 yanvar 1919-cu il tarixində 131 nümayəndənin iştirakı ilə Böyük Qars Konqresi təşkil olundu. Konqres Doktor Əsəd bəyin rəhbərliyində topanmışdır. Konqresə Qars, Ərdəhan, Batum, Naxçıvan, Ordubad,Culfa, Axısqa, Axalkələkdən nümayəndələr gəlmişdir. Konqresdə Cənub-Qərbi Qafqaz Müvəqqəti Hökuməti elan olunmuşdur. 18 yanvar tarixində Batumdan gələn Uçaksa vəkilləri də hökumətə birləşmişdir. 25 mart 1919 tarixində hökumətin adı Cənub-Qərbi Qafqaz Cümhuriyyəti adını almışdır Həmin vaxtdan Cümhuriyyətin Parlamenti olan "Şura" işə başlamışdır. 27 mart tarixində parlament hökuməti təsdiq etmiş, hökumətin başçısı İbrahim bəy Cahangirzadə seçilmişdir. Əli Rza bəy bu hökumətdə daxili işlər naziri təyin olunmuşdur. 13 apreldə ingilis işğalından sonra Əli Rza Ataman Qarsa köçmüşdür.
Əli Rza bəy 1921-ci ildə Türkiyə Böyük Millət Məclisinin I çağırışına Qarsdan millət vəkili seçilmək üçün seçkilərə qatılmış, 21 namizəd arasından 91 səs alaraq 2-ci olmuş və Qarsın 3 millət vəkilindən biri seçilmişdir.
O, həmçinin Kağızman qaymakamı da olmuşdur.
Xatirəsi
Kağızmandakı evinin yerləşdiyi küçə Ali Ataman prospekti adlanmaqdadır.
Moskva Bəyannaməsi (2022)
Rusiya Federasiyası və Azərbaycan Respublikası arasında müttəfiqlik qarşılıqlı fəaliyyəti haqqında Bəyannamə — Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev və Rusiya Federasiyasının Prezidenti Vladimir Putin tərəfindən imzalanmışdır.
Sənəd üzərində iş 2021-ci ilin əvvəlindən davam edir. Vladimir Putinin sözlərinə görə, sənəd Azərbaycan və Rusiya arasında diplomatik münasibətlərin qurulmasının 30 illiyinə həsr olunub və iki ölkə arasında münasibətləri yeni səviyyəyə çıxarır. İlham Əliyev öz növbəsində qeyd edib ki, Bəyannamə iki dövlətin birgə fəaliyyətinin ən mühüm sahələrini əhatə edir və ikitərəfli münasibətlərin gələcəyi üçün böyük əhəmiyyət kəsb edəcək.
Milli Məclisin deputatı, Yeni Azərbaycan Partiyasının İdarə Heyətinin üzvü Cavid Osmanovun sözlərinə görə, Moskva Bəyannaməsində ölkələrin müstəqilliyinin və ərazi bütövlüyünün tanınmasının xüsusi qeyd olunması regiondakı yeni düzən fonunda olduqca vacib məqamdırvəsənədin imzalanması tarixi hadisədir. Bəyannamənin imzalanmasının Azərbaycan üçün əhəmiyyətini və faydalılığını partiyanın üzvü Fəriz Axundov və bir çox digər Azərbaycan siyasətçiləri də bəyan ediblər.
İkitərəfli əməkdaşlığın genişlənməsinin nəticələri 2022-ci ildə Azərbaycan və Rusiya arasında ticarət dövriyyəsinin 2021-ci illə müqayisədə 23,9% artması, 10 hökumətlərarası və idarələrarası sazişin imzalanması , Rusiyadan Azərbaycana turist axınının təxminən 80% artması və digərləri olub.
Tarixi
22 fevral 2022-ci il tarixində Azərbaycan Respublikası Prezidenti İlham Əliyevin Rusiya Federasiyasına rəsmi səfəri çərçivəsində Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev və Rusiya Federasiyasının Prezidenti Vladimir Putin tərəfindən "Rusiya Federasiyası və Azərbaycan Respublikası arasında müttəfiqlik qarşılıqlı fəaliyyəti haqqında Bəyannamə" imzalanıb.
AA batareya
thumb|AA hüceyrələri
AA batareyası (və ya ikiqat-A batareyası) — standart ölçülü tək hüceyrəli silindrik quru bir batareyadır. IEC 60086 sistemi onu R6 ölçüsü, ANSI C18 isə 15 ölçüsü adlandırır. Yapon JIS tərəfindən UM-3 adlandırılmışdır. Tarixi olaraq, İngiltərədəki rəsmi sənədlərdə D14 (standart hüceyrə) və ya HP7 (sink xloridin 'yüksək gücü' versiyası üçün) olaraq bilinir.
AA batareyaları portativ elektron cihazlarda çox yayılmışdır. AA batareyası, birincil batareya (birdəfəlik) və ya təkrar doldurula bilən tək bir elektrokimyəvi hüceyrədən ibarətdir. Tikintisində bir çox fərqli kimyəvi maddələrdən istifadə olunur. Dəqiq terminal gərginliyi, tutumu və praktiki boşalma dərəcələri hüceyrə kimyasından asılıdır; lakin, AA hüceyrələri üçün hazırlanmış qurğular, istehsalçı tərəfindən göstərilmədiyi təqdirdə, adətən yalnız 1,2–1,5 V gücündə olacaq.
Ölçülər
1907-ci ildə " The American Ever Ready Company " tərəfindən təqdim edilən AA batareyasının ölçüsü 1947-ci ildə Amerika Milli Standartlar İnstitutu (ANSI) tərəfindən standartlaşdırılmışdır, lakin rəsmi standartlaşdırmadan əvvəl fənərlərdə və elektrik yeniliklərində istifadə edilmişdir. ANSI və IEC Batareya nomenklaturası, hüceyrə xüsusiyyətlərindən və kimyasından asılı olaraq bu ölçüdə hüceyrələr üçün bir neçə təyinat verir. Kiçik fənərlərdəki populyarlıq səbəbiylə onlara tez -tez "penlight batareyaları" deyilir.
Baldırın ikibaşlı əzələsi
Baldırın ikibaşlı əzələsi ya insan baldırının arxa səthində iki başdan ibarət əzələ. Baldırın üçbaşlı əzələsinin hissəsi olan kambalayabənzər əzələnin üzərində yerləşərək birlikdə Axilles vətəri vasitəsilə daban sümüyünə birləşir. Baldırın ikibaşlı əzələsi iki içəri və bayır güclü və ətli əzələ başlarından təşkil olunmuşdur. Daha qüvvətli içəri başcıq bud sümüyünün  üzərindəki qabarcıqdan, bayır başcığı isə  simmetrik olaraq amma birqədər aşağıdan   üzərindəki qabarcıqdan başlayır. Hər iki əzələ başı baldırın ortasında bir-biri ilə birləşərək aşağıya doğru ümumi bir vətərə keçərək, daha sonra kambalayabənzər əzələnin vətəri ilə ümumiləşərək Axilles vətərinə  keçərək onun vasitəsilə daban sümüyünün müvafiq qabarcığına bağlanır.
Kosovo Milli Qalereyası
Kosovo Milli Qalereyası (Galeria Kombëtare e Arteve e Kosovës, Национална галерија Косова) — Kosovo Milli Kitabxanasının arxasında Priştinanın universitet şəhərciyində yerləşən sənət qalereyası. Qalereya 1979-cu ilin fevralında yaradılmışdır. Ən məşhur Kosovalı müsəlman rəssamlardan biri Müslüm Mulikinin şərəfinə adlandırılıb.
Qamçıçay (Bicar)
Qamçıçay — İranın Kürdüstan ostanı Bicar şəhristanının ərazisinə daxil olan kənd.
Kosovo Milli Qalereyası
Binası
Binanın fasadı Peç şəhərinin yaxınlığından daşla işlənmişdi.
Qamçıçay (Bicar)
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 276 nəfər yaşayır (69 ailə). Əhalisini azərbaycan türkləri təşkil edir.
Tərlan Quliyev (futbolçu)
Tərlan Şahmurad oğlu Quliyev — Azərbaycan Premyer Liqası təmsilçilərindən olan İnter Bakı PİK klubunda müdafiəçi kimi çıxış edən peşəkar Azərbaycanlı futbolçudur.
Kosovo Milli Qalereyası
Binası
Kosovo Milli İncəsənət Qalereyası 1979-cu ildə təsviri sənət nümunələrinin nümayişi və qiymətli sənət əsərlərinin toplanması və qorunması üçün mədəniyyət müəssisəsi kimi yaradılmışdır. Bina, tanınmış görkəmli Kosovo rəssamlarından biri olan Müslüm Mulikinin şərəfinə adlandırılmışdır. Qalereya Kosovo mədəniyyətini əyani şəkildə nümayiş etdirmək zərurətindən yaranıb.
Tərlan Quliyev (futbolçu)
Həmçinin bax
Tərlan Quliyev 19 aprel 1992-ci ildə Bakıda anadan olub.
Kosovo Milli Qalereyası
Binası
Müharibədən sonrakı on il ərzində Kosovo Milli Rəsm Qalereyası həm milli, həm də xarici rəssamların 200-dən çox kollektiv və fərdi sərgisini təşkil etmişdir. Arta Aqani 2013-cü ildən qalereyanın direktorudur.
Əməkdaşlıq
Qalereyaya cavabdeh olan Priştinanın Mədəniyyət, Gənclər və İdman Nazirliyi ilə beynəlxalq təşkilatlar arasında əməkdaşlığın nəticəsi olaraq qalereya Albaniya və digər qonşu ölkələrdən çoxsaylı qonaqları qəbul edir.
Kosovo Milli İncəsənət Qalereyası aşağıdakı təşkilatlarla əməkdaşlıq edir:
Vastseliina qəsri
Vastseliina qəsri — '''
Simen Heqstad Krüger
Simen Heqstad Krüger (13 mart 1993) — Norveçli xizək yürüşçüsü. O, FİS Xizək Dünya Kubokunda iştirak etmişdir. Krüger Lin klubunun üzvüdür. O, Norveçi 2018-ci ildə Cənubi Koreyada təşkil edilən XXIII Qış Olimpiya Oyunlarında təmsil etmiş və qızıl medal əldə etmişdir.
Ay Xanım
Ay Xanım — Əfqanıstanın şimalında, Pənc çayının sol sahilində, Kökçə çayının mənsəbində yerdə kənd. Ay Xanım yaxınlığında 1965–1978-ci illərdə aparılan qazıntılar nəticəsində Yunan-Baktriya şəhəri aşkar edilmişdir. Bu, həmin mədəniyyətə məxsus məlum olan ən qədim yaşayış məntəqəsidir. Alimlər buranın Oksiana İsgəndəriyyəsi olduğunu güman edir.
Rüstəmkəndi (Bicar)
Rüstəmkəndi — İranın Kürdüstan ostanı Bicar şəhristanının ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 78 nəfər yaşayır (19 ailə). Əhalisini azərbaycan türkləri təşkil edir.
NGC 4317
NGC 4317, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış Göy cismidir. Göy üzündə Veronikanın Saçları bürcü istiqamətində yerləşir. NF tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Xəzər çovdarçısı
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü. Orta Asiyanın açıq otlaqlarında, xüsusilə Xəzər dənizinin şimal və şərqində becərir.
"Gömrük orqanları ilə səmərəli əməkdaşlığa görə" medalı
"Gömrük orqanları ilə səmərəli əməkdaşlığa görə" Azərbaycan Respublikasının medalı — Azərbaycan Respublikası prezidenti tərəfindən 2021-ci il 3 dekabr tarixli 425-VIQD nömrəli Qanunu ilə təsdiq edilmiş dövlət təltifi.
Təltif edilən şəxslər
"Gömrük orqanları ilə səmərəli əməkdaşlığa görə" Azərbaycan Respublikasının medalı ilə, Azərbaycan Respublikasının gömrük orqanları ilə səmərəli əməkdaşlığa görə Azərbaycan Respublikasının və xarici ölkələrin dövlət və digər qurumlarının, habelə beynəlxalq təşkilatların nümayəndələri, Azərbaycan Respublikasının gömrük orqanları qarşısında duran vəzifələrin yerinə yetirilməsi işində kömək göstərdiklərinə görə Azərbaycan Respublikasının vətəndaşları və Azərbaycan Respublikası ilə gömrük işi sahəsində əməkdaşlığın möhkəmləndirilməsində xidmətlərinə görə xarici ölkələrin vətəndaşları təltif edilirlər.
Taxılma qaydası
"Gömrük orqanları ilə səmərəli əməkdaşlığa görə" Azərbaycan Respublikasının medalı döşün sol tərəfinə, Azərbaycan Respublikasının digər orden və medalları olduqda, onlardan sonra taxılır.
Medalın ümumi təsviri
"Gömrük orqanları ilə səmərəli əməkdaşlığa görə" Azərbaycan Respublikasının medalı bürüncdən tökülmüş və qızıl suyuna çəkilmiş, kənarları səkkizguşəli ulduz formalı, diametri 50 mm və qalınlığı 2,5 mm olan lövhədən ibarətdir.
IV Mamiya (Meqreliya knyazı)
Həyatı
IV Mamiya Meqreliya knyazı I Levan ın oğludur. Quriya knyazı Rüstəm Quriyelinin qızı ilə evlənmişdir. Atasının ölümündən sonra taxta böyük qardaşı III Georgi çıxsa da, IV Mamiya qardaşının hakimiyətini qəbul etməmişdir. Qardaşının düşməni olan Quriya knyazı II Georgi nin yardımı ilə 1573-1574-cü illərdə qardaşını hakimiyyətdən salmış və Meqreliya taxtına çıxmışdır. Qardaşı III Georgi isə Abxaziya ya qaçmışdır. III Georgi abxaz-çərkəz qüvvələrinin dəstəyi ilə taxtını geri almağa çalışsa da, buna müvəffəq ola bilmədi. Əlaçsız qalan III Georgi İmereti çarı II Georgi dən vasitəçilik etməsini xahiş etmişdir. İmereti çarının köməyi ilə qardaşlar arasında sülh bağlandı və III Georgi yenidən Meqreliya taxtına çıxdı. IV Mamiyaya isə Çiladze ailəsinin xəzinəsi verildi.
Qardaşı III Georginin 1582-ci ildə ölümündən sonra IV Mamiya yenidən Meqreliya taxtına çıxmışdır. Bu dövrdə keçmiş müttəfiqi olan Quriya knyazı II Georgi IV Mamiyadan qardaşı oğlu Levanı həbsə atmasını istəmişdir. Həbsə düşmək istəməyən 5 yaşlı Levan qaçmaq istəyərkən pəncərədən düşərək həlak olmuşdur. Bunu bəhanə edən IV Mamiya Quriyaya hücuma keçdi. Döyüşdə məğlub olan Quriya knyazı II Georgi İstanbul a qaçdı. Lakin sonradan II Georgi Osmanlılar ın dəstəyi ilə hakimiyyətini bərpa etdi və IV Mamiya tərəfindən dəstəklənən Vaxtanqı 1587-ci ildə taxtdan saldı.
Kseniya Egiz
Xenia Egiz  — təhsil sahəsində sosial-mədəni karait xadimi, Simferopolda özəl 3-cü kateqoriyalı ibtidai məktəbin təsisçisi və rəhbəri. Simferopolda rus gimnaziyasının altıncı sinfini bitirən və kişi gimnaziyasında ev müəllimi adı üçün imtahan verən ilk karaite qadın.
Sosial və mədəni fəaliyyətlər
Ömrünün sonuna qədər Kseniya Borisovna karaite ictimai işlərində iştirak etdi, 1925-ci ilə qədər Simferopol Karaite icmasının idarə heyətinin üzvü və 1925-1931-ci illərdə Krım Karaite İcmaları Birliyinin (KrımOKO) idarə heyətinin üzvü idi.
Seyfəlikəndi (Bicar)
Seyfəlikəndi — İranın Kürdüstan ostanı Bicar şəhristanının ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 225 nəfər yaşayır (53 ailə). Əhalisini azərbaycan türkləri təşkil edir.
Guido Rokka
Guido Rokka — italyan yazıçısı.
Oksiana
Oksiana — Amudərya çayını əhatə edən region. Çay Əfqanıstanın şimalından Tacikistan və Özbəkistan sərhədləri boyunca, şimal-qərbdən Türkmənistana, Aral dənizinə doğru axır. Qədim dövrlərdə çay yunanca Oksus kimi tanınırdı.
İrəm Dərici
İrəm Dərici (d. 21 mart 1987, İstanbul, Türkiyə) — türkiyəli müğənni, aparıcı və aktrisadır.
Həyatı və karyerası
İrəm Dərici 21 mart 1987-ci ildə İstanbulda anadan olmuşdur. Memar Sinan Gözəl Sənətlər Universiteti Dövlət Konservatoriyanın Piano bölməsini bitirmişdir. İstanbul Bilgi Universitetinin Sosiologiya bölməsini bitirdikdən sonra, O Ses Türkiye mahnı müsabiqəsinə qatılmışdır."Monopop" adlı qrupla bir müddət səhnə almışdır.2012-ci ildə "Bensiz Yapamazsın" ilk sinqlını, 2013-cü ildə isə "Düşler Ülkesinin Gelgit Akıllısı" sinqılını təqdim edir. 2013-cü ilin sentyabr ayında "2" adlı max-sinqılını təqdim edir. Max-sinqldan "Sevgi Olsun Taştan Olsun", "Zorun Ne Sevgilim" mahnılarına klip çəkdirir. Daha sonra türk müğənni Neşet Ertaşın "Neredesin Sen?" mahnısını yenidən ifa edərək təqdim edir.
2014-cü ildə "Kalbimin Tek Sahibine" sinqılını təqdim edir.Bu mahnı İrəm Dəricinin məşhurluğunu daha da artırır. 2014-cü ildə ikinci max-sinqılı "3"-ü təqdim edir.Max-sinqlda "Bir miyiz?", "Nabza Göre Şerbet" mahnılarına klip çəkdi. Rəşid Behbudovun "Nazəndə Sevgilim" mahnısını max-sinqlına daxil etmişdir.
2015-ci ilin mart ayında "Değmezsin Ağlamaya", sentyabr ayında "Aşk Eşittir Biz" sinqllarını təqdim etmişdir. Həmçinin Emrah Karadumanın "Tozduman" albomundakı"Nerden Bilecekmiş" mahnısını oxudu və mahnıya klip çəkdirdi.
2016-cı ildə ilk studiya albomu olan "Dantel"i təqdim etdi. Albomdakı "Evlenmene Bak", "Dur Yavaş", "Bana Hiçbir Şey Olmaz" və "Dantel" mahnılarına klip çəkdirdi.
13 sentyabr 2014-cü ildə radio aparıcısı Rıza Esendemir ailə həyatı qurdu.22 mart 2016-cı ildə isə ondan ayrıldı.
11 iyul-22 sentyabr 2016-cı il tarixində "Rising Star Türkiyə" yarışmasında münsiflik etmişdir.
2017-ci ildə Mustafa Ceceli ilə "Kıymetlim", Yonca Evimcik ilə "Kendine Gel" duetlərini ifa etmişdir. Həmçinin 2017-ci ildə "Tektaş" sinqlını təqdim etmişdir.
Max Sinql
2 (2013)
Həmçinin bax
Rəsmi Facebook Səhifəsi
NGC 7261
NGC 7261, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış açıq ulduz topasıdır. Göy üzündə Sefey bürcü istiqamətində yerləşir. III1p tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Diplomatiya (kitab)
Diplomatiya — keçmiş milli təhlükəsizlik müşaviri və dövlət katibi Henri Kissincerin 1994-cü ildə yazdığı kitabdır.
Haqqında
Bu, əsasən XX əsrə və Qərb dünyasına cəmləşən beynəlxalq münasibətlər və diplomatiya sənəti tarixinin süpürgəsidir. Kissincer beynəlxalq münasibətlərin realist məktəbinə (realizmə) böyük inanan biri kimi, diplomatik münasibətlərin bütün dövrlərində Birinci Dünya Müharibəsindən əvvəl Avropada qüvvələr balansı , raison d'État və Realpolitik anlayışlarına ciddi şəkildə diqqət yetirir.Kissincer, həmçinin Millətlər Liqasının Nizamnaməsində işlənmiş kollektiv təhlükəsizliyin əks realist diplomatik taktikasını tənqid edir., və öz müqəddəratını təyinetmə , bu da Liqanın prinsipi idi. Kissincer həmçinin ikinci Dünya Müharibəsindən sonra Sovet İttifaqının Şərqi və Cənubi Avropada təsir dairəsindən istifadəni araşdırır, bu arqument müasir 🇷🇺 xarici əlaqələri tərəfindən Ukrayna, Gürcüstan və digər keçmiş Sovet peykləri ilə bağlı müdafiə olunur. Orta Asiya. Tarix Avropada XVII əsrdə başlayır, lakin sürətlə Dünya Müharibələrinə və sonra Soyuq Müharibəyə qədər irəliləyir. Kissincer kitabda dəfələrlə özünə istinad edir, xüsusən də Riçard Nikson və Cerald Fordun prezidentliklərini xatırlayarkən. Kitab Soyuq Müharibədən sonra -ın Avropa üslubunda real siyasətə qayıtması və Vilson idealizmindən əl çəkməsi arqumenti ilə bitir. Kissincer kitabı ABŞ Xarici İşlər Nazirliyinin qadın və kişilərinə həsr edib.
Sam Mirzə üsyanları
Sam Mirzə üsyanları - Nadir şaha qarşı Səfəvilər sülaləsinə mənsub olduğunu iddia edən 3 nəfər ilk olaraq 1743, ikinci də 1743, üçüncü isə 1747-ci ildə üsyan qaldırdı.
I Sam Mirzə üsyanı
thumb|Nadir şah I Sam Mirzə üsyan qaldıran zaman etsi :
II Sam Mirzə üsyanı
II Sam Mirzə 1743-cü ilin sonunda Şirvanda üsyan qaldırdı :
C.İ. Co: Qisas (film, 2013)
G.I. Joe: Qisas (ingiliscə orijinal adı: G.I. Joe: Retaliation) — Jon M. Çu tərəfindən 2013-cü ildə çəkilmiş döyüş filmidir. 2009-cu ildə çəkilmiş olan G.I. Joe: The Rise of Cobra filminin davamıdır. Film Şimali Amerikada 29 mart 2013-cü ildə buraxılmışdır. Filmin süjet xəttinin müəllifləri Zombieland filminin süjet xəttinin yazılmasında da iştirak etmiş olan Rhett Reese və Paul Wernick olmuşdur. Filmdə ilk filmdəki aktyor heyətindən Çenninq Tatum, Arnold Vosloo, Rey Park, Conatan Prays və Li Byunq-hun, əlavə olaraq isə yeni rollarda Dueyn Conson və Brüs Uillis kimi məşhur simalar iştirak etmişdir.
Süjet xətti
Film Coların (Joe) düşməni olan Kobra komandasının hökuməti ələ keçirməsi və özlərini xüsusi təyinatlılar kimi təqdim etmələri ilə başlayır və elə bundan sonra, bir-birləri ilə əməkdaşlıq edən qəhrəmanlarımızın qollarını çırmalayıb oyuna müdaxiləsi ilə filmin əsas süjet xətti başlayır.
Şəhrək (Bicar)
Şəhrək — İranın Kürdüstan ostanı Bicar şəhristanının ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 329 nəfər yaşayır (88 ailə). Əhalisini azərbaycan türkləri təşkil edir.
Daqoba
250px|thumb|right|Filmlərdə Daqobanı təsvir etmək üçün istifadə edilən məkan.
Daqoba isti və rütubətli planetdir, müxtəlif canlılarla doludur. Planet güc adlanan enerji sahəsi baxımından bütün qalaktikada ən təmiz yerlərdən biridir. Daqoba əsasən bataqlıqlarla örtülmüş, saysız-hesabsız dayaz göl, laqun və çoxsaylı mağarası olan sirli, dumanlı planetdir. Daqobanın kontinental və okean qabığı sadəcə qeyri-müəyyən şəkildə müəyyən edilmişdir və vulkanik fəaliyyət, ya da zəlzələlər az olmuşdur. Planet hər hansı inkişaf etmiş və ya yerli sayıqlı sivilizasiyadan məhrumdur. Daqobanın iki mövsümü var: quraq və yağışlı. Uzun quraqlıq mövsümünün pik dövründə yüksək dağlıq ərazilər çox isti və əksər həyat formaları üçün əlverişsiz olur, orada yaşayanlar isə dağdibinə köçməyə məcbur qalır.
Türkiyədə Parlament seçkiləri (1927)
thumb Türkiyədə bu dəfəki Parlament seçkiləri 1927-ci ildə keçirilmişdir. Cümhuriyyət Xalq Partiyası (9 sentyabr 1923-cü ilədək adı "Anadolu və Rumeliya Hüquqlarını Müdafiə Cəmiyyəti" idi) o dövrdə ölkədə yeganə partiya idi, çünki 1924-cü ildə qurulan Mütərəqqi Cümhuriyyət Partiyası növbəti ildə dağıldı.
Seçkilər 1908-ci ildə qəbul edilmiş Osmanlı seçki qanununa əsasən keçirildi, hansı ki iki mərhələli prosesdən ibarət idi.
Seçkilərdən öncə
1923-cü ildə Mustafa Kamal Xalq Partiyasını qurdu. Sonradan 1924-cü ildə Mütərəqqi Respublika Partiyası yaradıldı, lakin 1925-ci ilin fevral ayında başlayan Şeyx Səid üsyanı səbəbiylə bağlandı. Beləliklə, 1927 seçkilərində bir partiya iştirak etdi.
Venera Qanieva
Venera Qanieva (Венера Әхәт кызы Ганиева; ) — tatar əsili Sovet və Rusiyanın opera müğənnisi, Rusiya Sovet Federativ Sosialist Respublikasının xalq artisti, Tatarıstan Respublikasının və Rusiya Federasiyasının xalq artisti.
Bioqrafiyası
Kazanda musiqiçi ailəsində anadan olub. Atası akkordeonda ifaçı edir, anası isə qonaqlarla görüşlərdə mahnı səsləndirərdi. Q. İbragimov adına 89 nömrəli tatar məktəbini bitirir. Burada Rıfkat Qumerovun rəhbərliyi ilə məktəb xorunda və "Saz" ansamblında mahnılar oxuyuur. Auxadeev adına Musiqi Məktəbini (müəllim — K. Z. Şerbinina) və 1982-ci ildə Kazan Dövlət Konservatoriyasını (müəllimlər — V. A. Lazko və N. K. Dautov) bitirmişdir. 1982-ci ildən Musa Cəlil adına Tatar Akademik Opera və Balet Teatrının solistidir. N. K. Dautovun səhnələşdirdiyi J. Bizetanın "Karmen" operasında Fraxitanın qaraçısı kimi debütünü gerçəkləşdirir. O, həmçinin İ. Kalmanın "Qaraçı Premyeri" operettasında oynayır. İlk ciddi işi N. A. Rimski-Korsakovun Çar gəlininədəki Marta partiyası olur. D. Verdinin operasında Gilda hissəsini ifa etdiyi Rigoletto, Hollandiyanın Quda şəhər qəzetində tərif alır. Bu hissəni Hollandiyada qastrol səfərində 15 dəfə ifa edir. Hollandiya mətbuatı Traviata Violetta səhnəsini də qeyd edir. Qanievanın repertuarına tatar klassiklərinin çox sayda əsərləri daxil olmaqla, bir çox müasir tatar bəstəkarı (R. Akhiyarova, R. Kalimullin, L. Batır-Bulqari, R. Zaripov, V. Usmanov) və şairləri (R. Valeev, R. Minullin) ilə əməkdaşlıq edir. E. Qriqin "Per Gunt" pyesindəki solo-sopranonun yeganə ifaçısı, eyni zamanda F. Əmirovun "Min bir gecə" və L. Lubovskinin "Yusif əfsanəsi" baletlərində ən mürəkkəb soprano hissələrini ifa edir. Almaniya, Belçika, Macarıstan, ABŞ, Türkiyə, Malayziya, Finlandiya, Portuqaliya, Fransa, Litva, Latviya, Çexiya, Bolqarıstan və Kiprdə qastrollara qatılır. Məlum rolları: 1999-cu ildən professor, Kazan Mədəniyyət və İncəsənət Universitetinin Musiqi Sənəti fakültəsinin Solo ifa şöbəsinin müdiridir. Respublika vokal müsabiqələrinin münsiflər heyətinin üzvü, xeyriyyə konsertlərinin iştirakçısı, Sankt-Peterburq, Moskva, Çelyabinsk, Arxangelsk, Murmanskda keçirilən illik "Sabantuy" və "Qurban-Bayram" tədbirlərinin qonağıdır.
Qavriil Ter-Mikelov
Qavriil Mixayloviç Ter-Mikelov (, ; 16 aprel 1874, Stavropol – 14 yanvar 1949, Tbilisi) — Sovet memarı, SSRİ Memarlıq Akademiyasının müxbir üzvü (1937), Gürcüstan SSR-nin əməkdar incəsənət xadimi (1937), Tiflis İncəsənət Akademiyasının professoru.
Həyatı
Qavriil Ter-Mikelov 1874-cü ildə Stavropolda Tiflisdən gələn erməni ailələrindən birində anadan olub. Atası sənaye və ticarət şirkətlərində işləmiş və fəaliyyətlərinə görə tez-tez iş gəzintiləri ilə məşğul olmuşdur. Qavriil məktəbə başlamazdan əvvəl Stavropolda yaşayırdı. Orta təhsilini Tiflis Real Məktəbində almışdır.
1899-cu ildə Ter-Mikelov Sankt-Peterburq İnşaat Mühəndisləri İnstitutunun memarlıq şöbəsini bitirmiş, sonra onun memarlığı və yaradıcılığı başlıca olaraq Bakı və Tbilisidə keçmişdir.
Ter-Mikelov on ildən artıq Bakıda yaşamışdır. 1904-cü ildən 1918-ci ilə qədər o, yaradıcılıq cəmiyyəti yaratmış və bunun vasitəsilə layihələr alaraq onları həyata keçirmişdir. Bu birliyin ən əhəmiyyətli binalarından biri Bakı Filarmoniyasıdır.
Sandra Bem
Sandra Rut Lipsitz Bem — gender problemləri və psixoloji androqiniya işi ilə tanınan ABŞ psixoloqu. Gender sxemləri nəzəriyyəsinin yaradıcısı, gender rollarının, gender və cinsiyyətin dərk edilməsinə əhəmiyyətli təsir göstərmişdir.
Həyatı
Sandra Rut Lipsitz 22 iyun 1944-cü ildə Pensilvaniya ştatının Pittsburq şəhərində anadan olub. Onun atası Peter Lipsitz poçt işçisi, anası Lillian Lipsitz isə katibə işləyirdi. İbtidai məktəbdə Sandra şalvar geyinməkdə israr edirdi (ortodoksal yəhudi məktəbində oxuyurdu) və yubka geyinməkdən imtina etməsi, az qala onun məktəbdən qovulmasına səbəb olacaqdı. Bu erkən təcrübə, onun bioqraflarına görə, Sandra Bemin gender rolları, seksuallıq və androginiya məsələlərində elmi maraqlarını əvvəlcədən müəyyən etdi.
Sandra 1965-ci ildə Daril Bem adlı gənc professorla tanış olduğu Karnegi Texnologiya İnstitutuna daxil oldu. O, Bemdən müstəqil araşdırmasına nəzarət etməsini istədi və ikisi romantik bir əlaqəyə girdi. 6 iyun 1965-ci ildə evləndilər, Sandranın cəmi 20 yaşı olanda onların Emili və Ceremi adlı iki övladı vardı. Cütlük sonradan ayrıldı, lakin hər ikisi uşaqlarının həyatında yaxından iştirak edərək dost və həmkar olaraq qaldılar.
Altsheymer diaqnozu qoyulduqdan dörd il sonra Sandra Bem intihar etmək qərarına gəldi. Son günlərində 75 yaşlı Daril Bem onun yanında idi. O, 2014-cü il mayın 20-də 69 yaşında Nyu-York ştatının İtaka şəhərindəki evində yuxuda öldü.
Psixologiyaya töhfəsi
Bem psixoloji androginiya və gender problemlərinin öyrənilməsinə verdiyi töhfələrlə tanınır. Əri Daril Bem ilə birlikdə bərabərlikçi evlilik anlayışları ilə diqqəti cəlb etdilər. Onlar gender stereotiplərinin insanlara və bütövlükdə cəmiyyətə mənfi təsirinə həsr olunmuş tədbirlərdə tez-tez çıxış etməyə başladılar, lakin o zaman bu sahə az tədqiq olunduğundan onların fərziyyələrini təsdiqləyən kifayət qədər empirik dəlil yox idi. Buna görə də, Sandra Bem ənənəvi gender rollarının mənfi və məhdudlaşdırıcı təsirlərini sübut etmək üçün kifayət qədər məlumat toplamaqda çox maraqlı idi.
Gender sxemi nəzəriyyəsi və psixoloji androqiniya anlayışı
Psixoloji androginiya konsepsiyası 1970-ci illərin əvvəllərində Bem tərəfindən təklif edilmiş və gender rollarının əks, ikiqütblü və bir-birini istisna etdiyinə dair qurulmuş inanclara və fərziyyələrə etiraz etmişdir. Bem, qadınlıq və kişiliyin ölçülməsinin iki sahəyə bölünə biləcəyini təklif etdi: yüksək kişi və aşağı qadın balları olan bir fərd "kişi" olaraq təsnif ediləcək. Yüksək qadın və aşağı kişi balları olan şəxs "qadın" kateqoriyasına aid ediləcək. Hər iki kateqoriyada yüksək bal toplayan insanlar "androgin", eyni dərəcədə aşağı bal toplayanlar isə "fərqlənməmiş" kimi müəyyən ediləcəklər. Onun topladığı məlumatlar, insanın cəmiyyətdə tam işləməsi və uyğunlaşması üçün kişi və qadın xüsusiyyətlərin birləşməsinin zəruriliyini üzə çıxartmış oldu. O vaxtdan bəri çoxsaylı araşdırmalar göstərdi ki, kişilik və qadınlıq bir-birinə zidd deyil və onun cinsinə ciddi şəkildə uyğun gələn xüsusiyyətlərə malik olan insan həyata az uyğunlaşır.
Transgenderliklə bağlı fikirləri
1993-cü ildə o, radikal feminist Cenis Raymondun transseksualizmin sosial patologiya olduğu mövqeyini dəstəklədi.
Bejan (Meqreliya knyazı)
Bejan — Dadianilər sülaləsindən olan Meqreliya knyazı. 1715-1728-ci illərdə hakimiyyətdə olmuşdur. 1728-ci ildə sui-qəsd nəticəsində öldürülmüşdür.
Həyatı
Bejan 1715-ci ildə ailədaxili münaqişələri həll etmək bəhanəsi ilə atasını öz yanına dəvət etdi. Atasının təklifi qəbul etməsindən istifadə edən Bejan onu tərksilah etdi və hakimiyyətdən uzaqlaşdırdı. Tezliklə Meqreliya taxtına oturan Bejan atası kimi İmeretinin daxilindəki hakimiyyət mübarizələrinə qarışırdı. Bejan 1720-ci ildə Osmanlılar ilə bağladığı razılaşmaya əsasən İmereti çarı VII Georginin taxtdan salınmasına və onun yerinə V Aleksandrın hakimiyyətə gəlməsinə kömək etdi. Həmçinin nikah diplomatiyası ilə İmeretidəki mövqeyini gücləndirdi. Belə ki, qızı Məryəmi V Aleksandr ilə evləndirdi. Bu dövrdə Bejan İmeretidəki ən nüfuzlu zadəganı sayılırdı. Faktiki olaraq İmereti Osmanlılar və Bejan tərəfindən bölünmüşdü. Osmanlılar İmeretinin paytaxtı Kutaisidə, Bejan isə Gürcüstanın qərb hissəsində nəzarəti öz əlinə keçirmişdi. V Aleksandra sadəcə çar ailəsi mülklərini idarə etmək hüququ verimişdi.
Bejanın V Aleksandr ilə münasibətləri yaxşı deyildi. Hətta Bejan V Aleksandrı öldürmək fikrinə düşsə də, sonradan bu fikirdən daşınmışdır. Bejan ona qarşı olan zadəganlara qarşı qəddar idi. O, müxalif zadəganları ya öldürür, ya da həbs etdirirdi. Ona qarşı fəaliyyətlərinə görə qardaşı Manuçarı həbs atdırmış, Çqondidi yepiskopu olan digər qardaşı Qabrieli isə vəzifəsindən uzaqlaşdırmışdı. Bejan və V Aleksandr arasından münasibətlər isə sonraki dövrlərdə düzəlmişdir. Hər iki hökmdar birləşərək 1726-cı ildə Raça eristavı üzərinə yürüş təşkil etmişdilər.
Bejan 1728-ci ildə Kutaisi şəhərindəki Gequti sarayında sui-qəsd nəticəsində öldürüldü. Ondan sonra Meqreliya taxtına oğlu Otiya çıxdı.
Kimyəvi quruluş nəzəriyyəsi
Quruluş nəzəriyyəsi və ya Butlerov nəzəriyyəsi — 1861-ci ildə məşhur rus kimyaçısı A.M.Butlerov tərəfindən kəşf edilmişdir. Quruluş nəzəriyyəsi radikal və tiplər nəzəriyyəsinin müsbət cəhətlərindən və valentlik qanunundan istifadə edərək, o vaxta qədərki məlum faktları düzgün izah etmiş, naməlum faktları və maddələri də qabaqcadan bilmişdir.
Samiq Fərzalıyev
Samiq Misir oğlu Fərzalıyev (8 iyul 1992; Güvəndik, Tovuz rayonu — 7 oktyabr 2020; Füzuli rayonu, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin baş leytenantı, Vətən müharibəsi şəhidi.
Kimyəvi quruluş nəzəriyyəsi
Nəzəriyyənin əsasları
Bu nəzəriyyəyə görə:
Quruluş nəzəriyyəsinin əhəmiyyəti
A.M. Butlerovun quruluş nəzəriyyəsi əsasında maddələrin quruluş formulunu müəyyən etmək asandır. Bu nəzəriyyəyə əsasən, aşağıdakı bəzi üzvi birləşmələrin quruluşu verilir. Qeyd etmək lazımdır ki quruluş nəzəriyyəsi molekulların fəza quruluşunu nəzərə almır. Molekulların fəza quruluşu anlayışı sonralar meydana çıxmış və daha sonra tapılan bu kimi bir çox yeni faktlar quruluş nəzəriyyəsinə əlavə olunaraq, onu daha da zənginləşdirmişdir. Beləliklə, quruluş nəzəriyyəsindən danışdıqda, maddənin bir müstəvi üzərində yerləşdiyi nəzərdə tutulur. Bu nöqteyi nəzərdən molekul quruluşunu ifadə etdikdə biz atomların hansı tərəfdən bir-birilə birləşdiyini nəzərə almırıq. Buna görə də metanın quruluş formulunu yazdıqda, hər hidrogen atomunun karbonunun bir valentini zəbt etdiyi göstərilir. A.M. Butlerovun quruluş nəzəriyyəsinin 100 ildən artıq tarixi olduğuna baxmayaraq, bu nəzəriyyə hələ də öz əhəmiyyətini itirməmişdir. Quruluş nəzəriyyəsi məlum faktlar və birləşmələrin təbiətini düzgün izah edir. Bu nəzəriyyə əsasında bir çox yeni faktlar və yeni maddələr əvvəlcədən təsəvvür edilmiş, sonralar tapılıb təsdiq olunmuşdur. A.M. Butlerov hələ özü sağ ikən quruluş nəzəriyyəsi əsasında, 4 butil spirti olduğunu əvvəlcədən göstərmişdi. A.M. Butlerovdan əvvəl bu spirtlərin hamısı məlum deyildi. A.M. Butlerov məlum olmayan bu spirtlərdən bir neçısini özü almış və başqalarının alınması üçün yol göstəmişdi. Kimyanın mübahisəli məsələlərindən biri olan, radikal və tiplər nəzəriyyəsi ilə aydınladırıla bilməyən izomerlik hadisəsini yalnız quruluş nəzəriyyəsi izah edə bilmişdi. Üzvi kimyanın sonrakı tərəqqisi quruluş nəzəriyyəsindən asılı olmuşdur. Stereokimya, tautomerlik, elektron nəzəriyyəsi və bu kimi maddələrin quruluşunu aydınlaşdırmaq məqsədi ilə sonralar irəli sürülən yeni nəzəriyyələr A.M. Butlerovun quruluş nəzəriyyəsinin təkmilləşməsinə səbəb olmuş, onu dərinləşdirmiş və bir daha təsdiq etmişdir. Bu nəzəriyyə öz mahiyyəti etibarilə dərin materialist və eyni zamanda dialektik nəzəriyyə olub, molekulun obyektiv varlığını düzgün əks etdirir.
Samiq Fərzalıyev
Həyatı
Samiq Fərzalıyev 1992-ci il iyulun 8-də Tovuz rayonunun Güvəndik kəndində anadan olub. 1998-2008-ci illərdə Güvəndik və Papaqçılar kənd tam orta məktəblərində, 2008-2012-ci illərdə Azərbaycan Dövlət Aqrar Universitetində təhsil alıb. Ailəli idi.
Hərbi xidməti
Samiq Fərzalıyev 2013-cü ildə müddətli həqiqi hərbi xidmətə çağırılıb.
2013-2014-cü illərdə Sərhəd Qoşunlarının “N” saylı hərbi hissəsində xidmət edib.
Samiq Fərzalıyev 2016-cı ildə Azərbaycan Respublikasının Müdafiə Nazirliyinə könüllü müraciət edib və ordu sıralarında xidmət göstərmək arzusunu bildirib. O, Müdafiə Nazirliyi tərəfindən Heydər Əliyev adına Azərbaycan Ali Hərbi Məktəbinə kursa göndərilib və “leytenant” hərbi rütbəsi alaraq “N” saylı hərbi hissədə xidmətə başlayıb.
Samiq Fərzalıyev 2020-ci ilin iyul ayında “baş leytenant” hərbi rütbəsi alıb.
İkinci Qarabağ müharibəsində iştirakı
Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin baş leytenantı olan Samiq Fərzalıyev 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Füzulinin azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə iştirak edib.
Samiq Fərzalıyev oktyabrın 7-də Füzuli döyüşləri zamanı iki əsgərinin nəşini döyüş bölgəsindən çıxarmaq istəyərkən snayper gülləsinə tuş gələrək şəhid olub. Tovuz rayonunun Güvəndik kəndində dəfn olunub.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Samiq Fərzalıyev ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Füzuli rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 25.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Samiq Fərzalıyev ölümündən sonra "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Dövrus
Dövrus — Yelizavetpol quberniyasının Zəngəzur qəzasında, indiki Qafan rayonunda kənd.
Tarixi
Rayon mərkəzindən 15 km şimal-şərqdə yerləşir. Qafqazın 5 verstlik xəritəsində Dovruz kimi qeyd edilmişdir. Erməni mənbələrində kəndin adı həm də Tovruz kimi göstərilir.