cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Üçüncü Hindistan-Pakistan müharibəsi
Öncəki vəziyyət
1970-ci ilin dekabrında parlament seçkilərində şərqdən olan, Şeyx Mucibur Rəhmanın rəhbərlik etdiyi «Аvаmi Liq» («Azadlıq liqası») partiyası qalib gəlir. Onlar şərqə muxtariyyət verilməsi proqramını irəli sürürlər. Konstitusiyaya görə, partiyaya ölkədə hökumət təşkil hüququ verilirdi. Ancaq, Yəhya Xan Rəhmanın baş nazir olmasına qarşı çıxır və qərbdə qalib gələn partiyanın rəhbəri Zülfüqar Əli Bhuttonun baş nazir təyin olunmasını tələb edir. Yəhya Xan, Zülfüqar Əli Bhutto və Şeyx Mucibur Rəhman arasında aparılan danışıqlar bir nəticə vermir. 7 mart 1971-ci ildə Şeyx Mucibur Rəhman Şərqi Pakistanın azadlığı uğrunda mübarizəyə başladığını elan edir
Banqladeş azadlıq müharibəsi
İlk əvvəllər Pakistan Ordusu demək olar ki, müqavimətə rast gəlmir. Yazın sonlarında ordu Banqladeşin bütün şəhərlərini ələ keçirir. Kəndlərdə isə partizan hərəkatı başlayır. Onun iştirakçıları "Mutki Baxini" adlanan təşkilatda birləşirlər. Partizanların sayı istər ordudan fərarilik edən əsgərlərin, istərsə yerli əhalinin sayəsində artırdı. 1971-ci ilin sonunda Banqladeşdə 200,000-dən 2 milyona qədər insan həlak olmuşdur. 8 milyon insan Hindistana qaçmalı olmuşdur.
Hindistanın baş naziri İndira Qandi yeni dövlətin müstəqilliyini elan etməsindən sonra dərhal onları dəstəkləyir. Hindistan özünün əzəli düşməninin zəifləməsini istəyirdi. Yeni-yeni qaçqın axınlarının Hindistana gəlməsi burada vəziyyəti gərginləşdirirdi. Qaçqınlar yerli əhalinin vəziyətini dahada kəskinləşdirirdi. Hindistan münaqişənin tezliklə bitməsinin tərəfdarı idi. Bu zaman Hindistan hökuməti «Muti dakini» təşkilatına hərbi yardım göstərirdi. Artıq, 1971-ci ilin yayında partizanlar əks hücuma başlayırlar. Ölkə 11 bölgəyə bölünür. Bu bölgələrin hər birinə Pakistan ordusunun keçmiş zabitləri rəhbərlik edirdi. Partizanlar kiçik aviasiya qüvvələri və çay donanmasına malik idilər. Hindistanda düşərgələri və bazaları olan üsyançılar uğurlu əməliyyatlar həyata keçirə bilmişdilər.
Pakistan hökuməti belə qərara gəlir ki, nə qədər Hindistan üsyançılara kömək göstərir onlara qalıb gəlmənin mümkünsüzdür. Bu zaman Hindistan ordusu sərhəddə cəmləşmişdi. Bu isə gərginliyi daha da artırdı. 21 noyabrda hər iki ordunun cəmləşdiyi ərazidə gərginlik son həddə çatır.
Müharibənin gedişi
3 dekabr günün ikinci yarısında Pakistan Hərbi Hava Qüvvələri hindlilərin avia bazalarınlarını bombalayır. Bu plan hələ ilk dəfə Altı günlük müharibə zamanı işlədilmişdi. Belə ki, İsrail ordusu qəfil hücumla ərəb ölkələrinin aviasiyasını darmadağın etmişdi. Bu, Pakistan ordusu tərəfindən "Çingiz xan" əməliyyatı adlandırılırdı. Bu əməliyyat Hindistan ordusuna elə də böyük zərbə vurmur. 4 dekabr tarixindən Hindistanda səfərbərlik elan edilir və silahlanma gücləndirilir.
Banqladeşdə yerləşən Pakistan ordusunun vəziyyəti isə bu ərəfələrdə kəskin idi. Demək olar ki, orduya havadan kömək edilmirdi. Buna görə də Pakistan ordu rəhbərliyi Hindistana ikinci cəbhə açaraq onun iki cəbhədə vuruşmağa təhkim etmək niyyətində idilər. Ancaq Hindistanın Pəncab polkunun 23-cü batalyonu 5-6 dekabr tarixində Pakistanın 51-ci piyada briqadasının qarşısını ala bilir. Bu döyüşdə hindlilərin bombardmançı təyyarələri mühüm rol oynayırlar. Avia zərbələr nəticəsində Pakistanın hərbi texnikaları sıradan çıxarılmışdı. Bu zaman Hindistan ordusu nəinki müdafiə olunur, hətta hücuma keçərək sərhədyanı əraziləri ələ keçirmişdir.
Dəniz döyüşləri
Bu konfliktdə 100–127 mm-lik kalibrli güllələrdən istifadə edilir. Bu isə ucuz və effektivliyi ilə seçilirdi. Bu müharibədə ənənəvi sualtı bombalardan istifadə edilirdi.
Nəticələri
Müharibənin nəticəsində Banqladeş müstəqilliyini əldə edir. 16 dekabr Banqladeşdə qələbə günü kimi qeyd edilir.
Müharibə bitdikdən dərhal sonra Pakistan prezidenti Yəhya Xan istefa verir və onu Zülfüqar Əli Bhutto əvəz edir. O, Şərqi Pakistan xalqından üzr itəyir. Onun ən böyük uğuru əsirlikdə olan pakistanlı hərbçilərin heç bir məhkəmə qurulmadan ölkəyə gətirilməsi olur. Siml anlaşması imzalandıqdan sonra üç ölkə arasında normal əlaqələr qurulur.
Sibirin rus istilası
1579-1585-ci illərdə Yermak kazak qoşununun başında Küçüm xana qarşı bir neçə yürüş təşkil etdi. Məqsəd Sibiri işğal edib rus dövlətinə qatmaqdan ibarət idi. Bu yürüşlər Sibir xanlığının dağılmasına və Sibirin ruslar tərəfindən kolonizasiyasına gətirdi.
Mənbə
Voyennaya ensiklopediya v 8 tomax."D" Kvartiryer. Moskva Voyennoye İzdatelstvo 1995 səh. 165-166
Vilhelm Reyx
Vilhelm Reyx (doğum adı Vilhelm Reyx; ) — Amerikalı psixiatr. Psixoanalizin Avropa məktəbinin banilərindən biri.
XX əsrin ilk illərində psixologiya elmi Freydin sayəsində böyük bir irəliləyişdə olmuşdur. Freydin Psixologiyanı yenidən canlandırarkən ən əhəmiyyətli tapıntısı Libido (cinsi enerji, həyat enerjisi) anlayışı olmuşdur. Ziqmund Freyd bu gün səhv bir şəkildə tapıntıları qəbul edilməmiş və ört-basdır edilməyə çalışılan bir dahidir. Ancaq Freyd ilə eyni dövrlərdə gənc bir psixoloq olan Vilhelm Reyx də diqqəti üzərinə çəkməyi bacarmışdı.
Reyxin fərqi təcrübələrə söykənməyən elmi şərh və düşüncələri rədd etməsi və haqqında danışılmış hər hansı  bir fakt təcrübə ilə isbat edilmiş olsa belə  qətiyyətlə üstündə  dayanılmasının lazım olduğunu düşünməsi idi. Reyx qısa müddətdə baxım evi təcrübələrinin toplum işlərində parlayaraq Freydin baş assistenti olmuşdu. Ancaq bu onun üçün çətin bir dövrü də başlatmışdı.
Freyd sivilizasiyanın cinsi ehtiyaclarını basdıraraq ucaltması ilə qurulduğunu vurğulamış və bütün insanlığın ruhi xəstəliklərlə qarşı-qarşıya olduğunu bildirmişdi. Reyx isə tam bu nöqtədə problemin həllinin mümkün olduğunu söyləmiş və beynəlxalq ruh təhlili dərnəyindən atılmasına səbəb olacaq hadisələrin başlamasına səbəb olmuşdu.
Reyx ruh xəstəliklərinin mənşəyində ictimai problemlər iştirak edirsə buna qarşı mübarizə aparılmasının lazımlı olduğunu söyləyir, əks halda elmi məsuliyyətin bir tərəfə buraxılmış olacağını söyləyirdi. Freyd və digərləri ilə razılaşmayaraq, Almaniyada Sexpol (cinsəl siyasət) dərnəyini qurdu. Qısa müddətdə on minlərlə işçi dərnəyə müraciət etmiş, bir çox problemin üzərində heç dayanılmadığı aydın olmuşdu. Ancaq qısa müddətdə yayılan bu düşüncə təhlükəli olaraq qəbul edilmiş və Reyx faşizmin ilk qığılcımlarının görünməyə başladığı ölkəsini tərk etmə zamanının gəldiyini anlamaq məcburiyyətində qalmışdı.
Vilhelm Reyx, Vegeterapiya adını verdiyi bitki mənşəli sağaltma üsulunu istifadə edərək bütün ruhi problemlərin orgazm gücsüzlüyü, ya da qorxusu deyilən faktdan qaynaqlandığını vurğulamışdı. Ancaq bu mövzuda ona qarşı çıxan populist ruh təhlilçilərinin orgazmın nə olduğundan xəbərsiz olduğunu da müşahidə etmişdi.
Ənənəvi baxış orgazmı yalnız kişinin boşalma gücünə sadələşdirmiş, patriarxal bir dünyagörüşüylə ereksiya ola bilməmə problemindən ibarət olduğunu fərz edirdi.Ondan fərqli olaraq qadınlar ümumiyyətlə ruh xəstəsi sayılır, bunun əksinə, boşalma qabiliyyəti olan hər kişi isə sağlam sayılırdı. Gərginlik-yüklənmə – boşalma dövrü və cinsi ilşkinin şüursuz mərhələsindən heç kimin xəbəri yox idi, ya da bu görməməzlikdən gəlinirdi. Daha sonra bəzi tapıntıları onu hüceyrə elminə və tibbi araşdırmalara gətirib çıxardı. Bütün pullarını araşdırmalarını həyata keçirdiyi laboratoriyasını ərsəyə gətirmək üçün xərclədi.
Xərçəngin mənşəyinin ruhi çöküntüyə səbəb olan alın yazısına boyun əymə olduğunu kəşr etdi. Freydin libido dediyi şeyin canlı orqanizmlərdə ölçülə bilən bir enerji növü olduğunu söylədi. Daha sonra bəzi təsadüflər (elmi görüşə səbəb olan səhvlər) nəticəsində 20 təcrübəsini reallaşdırdı. Bu təcrübə saf sudan (mikroorqanizmlərdən süzülmüş) ilk canlıların meydana gəldiyini isbat edir, mövcud biologiyanın dəyişilməsini tələb edirdi. Ancaq isbat edilməsinə baxmayaraq bu tapıntının nəticələri klassik elm tərəfindən görməməzlikdən gəlindi.
Orqon enerjisini kəşf etdi. Bu enerjini istifadə edərək xərçəngin müalicəsini inkişaf etdirdi. Qalaktikaların meydana gəlmə və təkamülünü orqonomiya (elmə bu adı vermişdi) ilə doğruya ən yaxın şəkildə açıqladı. Ölümündən iki il sonra (1959-cu ildə) eyni nəticə adı belə xatırlanmadan  genişlədilmiş Habl qaydası olaraq müasir fizika tərəfindən nəşr olundu.
Fırtınaların, şimal qırmızılığının səbəblərini və inkişafını açıqladı. Maddənin meydana gəlməsini açıqlayaraq eyni canlıların cansızdan meydana gəlməsinin bu gün də meydana gələ biləcəyini iddia etdi. Termodinamikanın II qanununun (taraz sistemin entropiyası temperaturun mütləq “0”-a yaxınlaşması ilə “0”-a can atır) əleyhdarının  da olduğunu vurğulayaraq Albert Eynşteyn ilə görüşdü (lakin Albertin  əhəmiyyətli işləri olduğundan buna əhəmiyyət vermədi).
O, planet orbitlərinin meyilli olma səbəbini və bir çox təbiət hadisəsini də açıqlamışdır. Hər kəsin istifadə edə biləcəyi Orgon cihazını icad etmişdi. Orqon enerjisi əskikliyinin şəxsiyyət zirehiylə (əzələ sıxılması, şüuraltı, orgazm gücsüzlüyü) yanaşı getdiyini taparaq bir çox xəstəliyi müalicə edilə biləcəyini söyləmişdir. Xərçəng, vərəm, ürək xəstəlikləri, əsəb və psixoloji xəstəliklərin yaratdığı həddindən artıq sıxılma və ardınca yaratdığı stresslərin və sonda bədəndəki həyat enerjisinin (orqon) bütün bədənə çatmamasına səbəb olacaq qədər təsirli olduğu təqdirdə yerli ölümə səbəb ola biləcəyini söyləmişdi.
Ancaq bütün bu səyləri və kəşfləri qarşılığında davamlı olaraq gözdən salınmağa  çalışılmışdı. Sonda Harpers Pazaar adlı jurnalın Mc Carty-nin dövründə başlatdığı  kampaniyasında ağlagəlməz günahlandırmalarla mühakimə olundu. İnstitutu bağlanıldı və kitabları yandırıldı. 2 il cəza aldı və həbsxanada (qəribə bir şəkildə) infarktdan öldüyü açıqlandı. (1957) O dövrdə orgon enerji aparatını qazanc məqsədi güdmədən insanlara yaymağı arzulayırdı.
Namərdqala
QIZ QALASI – digər adları: Mamır Qalası, Çarek Qalası Azərbaycan Respublikası Gədəbəy rayonunun Söyüdlü kəndi yaxınlığında yerləşən orta əsrlərə aid müdafiə tikilisi.
Haqqında
Azərbaycanın dağ qalaları içərisində Gədəbəydəki Namərd qala yaxşı durumda olması, tikinti materialı, ən başlıcası isə memarlıq biçimlərinin son dərəcə monumentallığı ilə seçilir.
Hazırda Namərdqalanın nə vaxt və hansı tarixi zərurətə görə tikilməsi məlum deyil. Əsas inşaat materialı və tikinti-memarlıq xüsusiyyətlərinə görə araşdırmaçılar onu XII əsr – Eldənizlər dövrünün əsəri sayırlar.
Vardan Araveltsinin verdiyi məlumatlara görə, Çarek Qalası 1204-cü ildə İvane Zakaryanın hakimiyətinə keçmişdir.
Kirakos Gəncəlinin qeydlərinə görə 1220-ci ildə, monqol-tatar yürüşlərindən qaçan alban katolikosu İohan (1195–1235) Çarek qalasına sığınmış və kilsə mərkəzini buraya daşımışdır.
Mövqeyi
Qalanın yerləşdiyi ərazi Söyüdlü kəndindən təxminən 7–10 km məsafədəki sıx meşəli-dağlı bölgədir. Kənddən 7 km aralıda zirvəsinin qeyri-adi silueti ilə bir dağ diqqəti özünə çəkir. Yaxınlaşdıqca zirvədəki memarlıq kütlələri yavaş-yavaş aydınlaşır. Qarşıda əzəmətli bir qala bu əlçatmaz yerlərdə insan əlinin möcüzəsi kimi yüksəlir. Qala əldən -ayaqdan uzaq bir yerdə, çox ağır dağ şəraitində tikilmişdir. Dağ qalalarının çoxunda olduğu kimi bu qalalı dağ da silsilədə ada vəziyyəti tutur. Dağın ətəklərini iki yandan Şəmkir və Mis çayları yuyur.
Memarlıq xüsusiyyətləri
Azərbaycanda olan digər Qız qalalarından fərqli olaraq Söyüdlüdə yerləşən qalanın daha yığcam, biçimcə monumental, şəhər qalalarına bənzəyən, çoxbucaqlı bitkin planı vardır. Çətin dağ şəraitində belə aydın və dəqiq memarlıq quruluşu yaratmaq onu ucaldan memar və ustaların yüksək bacarığından soraq verir. Qalanın bucaqlarında dairəvi biçmli möhtəşəm bürclər yüksəlir. Onun əzəmətli surətinin aparıcı elementləri bu bürclərdir.
Qala sərt dağ relyefinə uyğun olaraq içəridə iki səviyyəlidir. Üst qatda, dağın ən uca yerində planda beşbucaqlı biçimli olan içqala yerləşir. Cənubdan içqalaya ondan xeyli aşağı səviyyədə olan qalanın ikinci bölümü birləşir. Plan quruluşu və memarlıq biçimləri dağlıq yerlə birlikdə qalanın müdafiəsini olduqca dayanıqlı etmişdir. left|thumb|Namərdqalanın profildən görüntüsü Dağ qalaları bir qayda olaraq ətrafdakı qayalardan və çay yataqlarından gətirilən daşlardan – yerli laltı materialdan inşa edilirdi. Namərd qalanın başqa dağ qalalarından bir fərqi də ondan ibarətdir ki, onun azman memarlıq kütlələri bişmiş kərpicdən ucaldılmış, divar səthləri isə bayırdan bir sıra cilalı kərpiclə üzlənmişdir. Dağ başında kvadrat biçimli kərpicdən nəhəng tikinti işlərinin aparılması qalanı tikdirən sifarişçinin geniş imkanları olduğunu, tikintiyə böyük işçi qüvvəsinin, yüksək ixtisaslı sənətkarların cəlb edilməsini göstərir. Abidədə tikinti işlərinin keyfiyyəti də olduqca yüksəkdir.
Namərd qalanın özümlü cəhətlərindən biri də içqalanın bayır səthlərində maşikulların ikiqatlı olmasıdır. Araşdırmaçılar bunu qaladakı evlərin və bürclərin içərisindəki otaqların ikimərtəbəli olması ilə izah edirlər. Divar və bürclərin ortasından kəmər kimi keçən və yuxarıda onları tac kimi tamamlayan bu iki sıra maşikullar Namərd qalanın müdafiəsini xeyli gücləndirməklə yanaşı onun görkəminə də böyük təbii gücə və təntənə gətirir.
Hafiz Rəhmət xan Bəriç
Kuta Baba Hafız Rəhmət xan ibn Şah Aləm bin Mahmud xan Bəriç (d.1708 - ö. 1774) — Hindistanda hökm sürən kiçik Rohilla əfqan dövlətinin nəvvabı.
Həyatı
1708-ci ildə doğuldu; atası, Qərbi Pakistanın Pişin bölgəsindəki Şurabəkdən Çeç Həzarəyə köç edən Əfqan Bəriç tayfasının rəisi Şah Aləm xandır. Şah Aləm xan, əski qulamlarından Davud xanın Hindistanın Kətir (indiki Rohilkənd) bölgəsində özlərinə xidmət etdiyi racə və zəmindarlar nəzdində nüfuz qazanıb yavaş yavaş yəni bir prənslik oluşturması üzərinə onun bu başarısına ortaq olmağı umarak Kətəhirə yönəldi; ancak Davud xanı qısqanması üzündən aralarında çıxan ixtilaf sonucu öldürüldü. Çox keçmədən Davud xanın da öldürülməsi üzərinə yərinə cəsur bir əsgər olan övladlığı Əli Məhəmməd xan keçdi və ona dəvrin Baburlu hökmdarı tərəfindən “nəvvab” ünvanı verildi. Əli Məhəmməd xandan cəsarət alan bölgədəki Əfqan əşirətləri (Rohillalar) Barəilly bölgəsində talana başladılar. Şikayətlər üzərinə Baburlu hökmdarı Nasırəddin Məhəmməd şah (1719-1748) onları cəzalandırmaq üçün hərəkətə keçdi. Ancaq Rohillalar Baburlulara qarşı umulmadıq bir zəfər qazandılar və daha fazla yer ələ keçirmək üçün cəsarətləndilər. Əskidən bəri yayılma siyasəti takib edən Əvəd nəvvabı Səfdər Cəng şiə olduğundan sünni Rohillalardan xoşlanmırdı. Bundan dolayı Baburlu hökmdarını Əli Məhəmmədə qarşı kışkırttı və düzənlənən səfər sonunda Əli Məhəmməd əsir alınıb Dehliyə götürüldü. Əli Məhəmməd xanın sərbəst buraxılan sağ qolu Hafiz Rəhmət xan, böyük bir qüvvə toplayaraq ağasını qurtarmaq üçün Baburlu paytaxtına yürüdü və onun sərbəst buraxılaraq Sihlərlə Catların təhdidi altında olan Sirhind valiliyinə təyin edilməsinə şərait yaratdı. Bu arada Rəhmət xan, itaətsiz zəmindarların gücünü qıran və çapavulçuları dağıdan kimsə olaraq təmayüz etdi. Əfqan hökmdarı Əhməd şah Dürraninin Hindistanı istila etməyə başlaması üzərinə (1748) Əli Muhamməd xan Rohillaların qarşı tərəfə keçmələrini önləmək amacıyla Sirhinddən alınıb Kətirdəki görəvinə yenidən təyin edildi.
Aynı yıl Babürlü Muhamməd Şah ilə vəziri Kamərüddinin ölümü üzərinə vəzirlik makamında gözü olan Safdər Cənk, Ali Muhamməd Hanın dəstəğini almayı başardı. Ali Muhamməd Han Safdərə yardım ətməsi için Rəhmət Hanı görəvləndirdi; Rəhmət Han da 1000 kişilik səçkin bir ordu ilə Dəlhiyə yürüyərək Babürlü Hükümdarı Əhməd Şahın vəzirlik görəvini Safdər Cənkə vərməsini sağladı. Ali Muhamməd Han 3 Şəvval 1162də (16 Əylül 1749) öldü. Ölümündən iki gün öncə Rəhmət Hanı haləfi olarak aday göstərmişti. Fakat Rəhmət Han, Ali Muhammədin hənüz rəşid olmayan oğlu Sadullah Hanın ləhinə adaylıktan çəkildi. Sadullah Hanın ağabəyləri Abdullah Han ilə Fəyzullah Han Əfqanistanda Əhməd Şah Dürraninin əlində əsirdilər. Rəhmət Han, Sadullah rəşid oluncaya kadar ona vəkalət ətti. Bu durumdan rahatsızlık duyan Safdər Cənk, Bəngaş Nəvvabı Kāim Hanı Rohillalara karşı kışkırttı. Ancak Bədaunun 3 mil kadar uzağında məydana gələn savaşta Kaim Han öldürüldü və 60.000 kişilik ordusu dağıldı. Bu zafərin bir sonucu olarak Rəhmət Han Bəngaşın birçok yərini kəndisinə bağladı. Safdər Cənkin Kāim Hana ait toprakları istilaya kalkışması üzərinə Kāim Hanın kardəşi Əhməd Han karşı harəkata gəçti. Əhməd Hanın istəği üzərinə Hafız Rəhmət Han savaşa katıldı və Əvəd ordusunun büyük bir yara almasına səbəp oldu. Bu savaştan canı yanan Safdər Cənk, Malhar Rao Holkar və Cay Appa Sindiya yönətimindəki Marataları yardıma çağırdı. Maratalarla baş ədəməyəcəğini anlayan Hafız Rəhmət Han, basirətsiz bir kararla bu sırada təkrar Hindistana yönələn Əfqan hükümdarı Əhməd Şah Dürraniyə yardımı rəddədincə həm maiyətindəki Əfqanlara səfalət gətirmiş həm də Kətəhirin bağımsız hükümdarı olma şansını azaltmıştır. Ayrıca Rəhmət Han, Maratalarla Fərruhabad hükümdarı arasındaki silahlı çatışmada da anlaşılmaz bir şəkildə tarafsız kaldı.
Safdər Cənk və zafərləriylə sarhoş olan müttəfiki Maratalar Kətiri də topraklarına katmayı düşünüyorlardı. Onların bu niyətlərini səzən Rəhmət Han və Rohilla kumandanları Tərainin ulaşılamayan bölgələrinə kaçtılar. Safdər Cənk və Maratalar pəşlərinə düştülərsə də arazidəki əngəllər və Əhməd Şah Dürraninin təkrar Hindistanı işgal ədəcəği habərinin gəlməsi üzərinə gəri döndülər və Babürlü Hükümdarı Əhməd Şah Bahadırın istəği doğrultusunda Ləknəvdə Rohillalarla barış antlaşması imzaladılar (Şubat 1752). Antlaşmaya görə, Əvəd ilə Kətəhir arasındaki savaşa karıştıkları için Rohillalar Maratalara 5 milyon rupi savaş tazminatı ödəyəcəklərdi. Üstünlüğünü iyicə kabul əttirmək istəyən Safdər Cənk, Rəhmət Hanı Ləknəvdən 15 mil ötədəki Mohana varıncaya kadar yanında götürdü və ancak burada ülkəsinə dönməsinə izin vərdi. Bu sıralarda Əhməd Şah Dürrani tarafından Kandəharda əsir tutulan Ali Muhamməd Hanın diğər iki oğlu sərbəst bırakıldı (1752) və böyləcə Hafız Rəhmət Han ülkəyi Ali Muhammədin oğulları Abdullah Han, Fəyzullah Han və Sadullah Han arasında paylaştırmak zorunda kaldı. Rəhmət Hanın hükümdar vəkili olmasını istəməyən Abdullah Han onu zəhirləməyə təşəbbüs ətti; başarılı olamayınca da Kətirdən sürüldü. Ülkənin bölünməsiylə Rəhmət Hanın gəlir və prəstijinin azalması onu yəni yərlər əldə ətməyə zorladı. Pilibhiti hakimiyət sahasına dahil ədərək buraya Hafızabad adını vərdi və büyük bir saray yaptırarak şəhri idarə mərkəzi halinə gətirdi.
Hindistandaki Marata hükümranlığının sona ərməsini sağlayan Panipat Savaşında (1761) Rəhmət Han, oğlu İnayət Han və yəğəni Dundə Han (Nəcibüddəvlənin kayınpədəri) ordularıyla Əhməd Şah Dürraniyə yardım əttilər. Bu yardıma karşılık Hafız Rəhmət Hana Ətavə bölgəsi vərildi. Rəhmət Han orada bulunan Marataları sürdü. Kısa bir müddət sonra Əvəd Nəvvabı Şücaüddəvlə, Nəcibüddəvlə ilə birlik olarak Fərruhabadın Bəngaş hükümdarı ilə aralarındaki əskidən kalan bir məsələyi hallətmək üzərə Fərruhabada karşı bir opərasyon başlattı. Hafız Rəhmət Han zayıf tarafın yanında yər aldı və bu küçük Əfqan krallığının düşməsini önlədi. O yıllarda Hindistandaki İngiliz üstünlüğü gidərək təhlikəli bir hal alıyordu və bu durumu görən Rəhmət Han bir ara onların əlində bulunan Patnaya saldırmıştı (1763). Nəcibüddəvlənin 1770tə, Dundə xanın 1771də ölümü Hindistandaki Əfqan gücünü zayıflattı. Siyasi durumu iyi tahlil ədən Hafız Rəhmət Han, İngilizlərin kullandıkları Əvəd nəvvabı ilə ittifak yaptıysa da daha sonra araları açıldı və savaşma noktasına gəldilər. İçlərində Ali Muhamməd Hanın ikinci oğlu Fəyzullah Hanın və Dundə Hanın oğullarının da bulunduğu bazı Rohilla kumandanları İngilizlərin Əvəd kuvvətlərinə doğrudan yardım əttikləri savaştan uzak durdular. Nihayət iki ordu Katra Miranpurda karşılaştı (1774). Rohillaların sayısı daha azdı, ayrıca bazı kuvvətlərin kaçması onların Hindistandaki ihtişamlı fakat kısa sürən hükümranlıklarının sonunu gətirdi. Hafız Rəhmət Han öldürüldü və başı kəsilərək Şücaüddəvləyə götürüldü; cəsədi isə daha sonra savaş məydanından alınarak Barəillydə toprağa vərildi və məzarının üzərinə bir türbə yapıldı.
Halk arasında Kuta Baba lakabıyla tanınan və dindar, adil, insan səvgisiylə dolu cömərt bir insan olan Rəhmət Han köylüləri, əsnaf və zanaatkarları korumuş, ticarəti təşvik ətmiş və bazı vərgiləri kaldırmış, ilim və sanatı da koruması altına alarak 5000 alimə hazinədən maaş bağlamıştır. Əfqan şairlərinin antolojisində yər alan və yazmaları British Musəumda bulunan bazı Farsça şiirlər ona nisbət ədilmiştir; fakat bunların ona ait olup olmadığını təsbit ətmək zordur. Rəhmət xan, Əfqanların nəsəplərindən bahsədən və son bölümündə Şiiliğə rəddiyədə bulunan Xülaśatül-ənsab adlı əsərini 1184tə (1770) tamamlamıştır.
Bürünc atlı (heykəl)
Bürünc atlı — I Pyotrun Sankt-Peterburqda yerləşən atlı heykəlidir. Heykəl İmperatriça II Yekaterinanın sifarişi ilə fransız heykətəraş Etyen Moris Falkone tərəfindən hazırlanmışdır. Heykəlin adı A.S.Puşkin tərəfindən 1883-cü ildə yazılmış və rus ədəbiyyatının ən geniş yayılmış poemalarından biri olan "Bürünc atlı" poemasından gəlmişdir. Hazırda "Azadlıq heykəli" Nyu-Yorkun simvolu olduğu kimi, "Bürünc atlı" heykəli də Sankt-Peterburqun simvoludur (hər iki heykəl fransız mənşəli heykəltaraşlar tərəfindən hazırlanmışdır). Heykəlin pyedastalı insan tərəfindən tərpədilmiş ən böyük daş olan "Şimşək daşı"dır.
Tarixi
I Pyotrun atlı heykəlinin modeli heykəltaraş Etyen Falkone tərəfindən 1768–1770-ci illərdə hazırlanmışdı. Heykəlin başı heykəltaraşın tələbəsi Mari Ann Kollo tərəfindən işlənmişdir. İlanı Falkonenin ağlına Fyodor Qordeyev salmışdı. Heykəlin tökülməsi Petroviç Vasili Yekimovun rəhbərliyi altında həyata keçirilmiş və 1778-ci ildə tamamlanmışdı. Memarlıq-planlaşdırma həlli və işə ümumi nəzarət Y. M. Felten tərəfindən yerinə yetirilmişdir.
1776-cı ilin avqustunda maarifçi-filosof D. Didronun məsləhəti ilə II Yekaterinanın tapşırığı əsasında Rusiyanın Fransadakı nümayəndəsi D.A.Qolıtsin heykəltaraş Falkone ilə müqavilə imzalamışdı. 15 oktyabr 1766-cı ildə Falkonenin Peterburqa gəlməsindən sonra abidənin inşası işlərinə başlanmışdır. Heykəltəraş üçün emalatxananı Yelezaveta Petrovnanın Taxta Qış sarayının keçmiş Taxt zalında təşkil etmişdilər. Saray yaxınlığında yerləşən keçmiş axır binası Falkonenin yaşaması üçün uyğunlaşdırılmışdı. 1773-cü ildə Felten Falkoneyə kömək etmək üçün təyin edildi: o, işdən azad edilmiş kapitan de Laskarini əvəz etməli idi, həmçinin həmin vaxt heykəlin ucaldılması üçün memarın köməyinə ehtiyac var idi.
Şimşək-daş
300px|thumbnail|left|Abidənin pyedestalla birlikdə ümumi görünüşü. Heykəlin pyedastalı kimi istifadə olunmuş "Şimşək daş" adıyla tanınan nəhəng qaya 1768-ci ildə Fin körfəzindən 6 km (3.7 mil) aralıda yerləşən tarixi Laxta rayonu ərazisində aşkarlanmışdı. Daş adını şimşək tərəfindən parçalanması haqqında yerli əfsanədən almışdır. Falkone daşı aşkarlandığı yerdə işləmək istəsə də, II Yekaterina daşı kəsilməmiş Peterburqa gətirmişdi. Qayanın yarısı yerin içinə batdığı və ərazi bataqlıq olduğu üçün rusların qayanı qazıb çıxarmaq və şəhərə gətirmək üçün yeni metod işləmələri lazım idi. Kefalloniya adlı kiçik yunan adasından olan və Rusiya ordusunda zabit kimi xidmət edən Marinos Karburis bu işi öhdəsinə götürdü. Karburis Vyanada mühəndislik təhsili almışdı və mühəndis diplomu olan ilk yunan idi. 310px|thumbnail|right|Şimşək-daşın daşınması. Karburis idarə etdiyi işçilərə, qışın gəlməsini və bataqlığın donmasını gözləməyi tapşırdı, daha sonra isə qaya parçasını bataqlıqdan çıxararaq limana aparmağa başladı. Karburis 13.5 sm (6 inç) bürünc kürələr üzərində hərəkət edən metal xizək hazırladı. Bu mexanizm daha sonra kəşf edilmiş kürə sistemli hərəkət mexanizmi kimi işləyirdi. İşi maraqlı edən digər bir cəhət isə, bu mexanizmin heç bir heyvan və maşın istifadə olunmadan, tamamilə insan əli ilə işləməsi, daşın Senat meydanın insan gücü ilə gətirilməsidir. Mexanizmi hazırladıqdan sonra Karburis 400 nəfər işçi ilə doqquz ay ərzində daşın Sankt-Peterburqa daşınması ilə məşğul oldu, həmin müddətdə isə daşyonanlar nəhəng qranit parçasına forma verməyə çalışırdılar. II Yekaterina periodik olaraq iş yerini ziyarət edir və prosesin necə irəlilədiyini müşahidə edirdi. Böyük qaya parçaları çox ağır olduğundan onların hərəkət etdirilməsi üçün 32 insanın gücündən istifadə edilirdi. Digər bir problem isə cəmi 100 m yol olması idi ki, bu da hərəkət bitən hissələrin sökülməsi və serətlə yeni yolda qurulmasını tələb edirdi. Bununla belə, düz ərazidə işçilər gün ərzində 150 m yol qət edə bilirdilər. Dənizə girişdə xüsusilə Şimşək daşı üçün xüsusi barj inşa edilmişdi. Gəmi iki tərəfdən tam ölçülü döyüş gəmiləri ilə dəstəklənirdi. İki ilə yaxın zəhmət və qısa səyahətdən sonra 1770-ci ildə daş nəhayət ki, məkanına çatdırıldı. Daşın şəhərə çatdırılması şərəfinə medal buraxılmışdı.
Şimşək daşı insan tərəfindən hərəkət etdirilmiş ən böyük daşdır. Bu daş iri və ağır idi; o, insan gücü ilə Fin körfəzindən 6 km (4 mi) hərəkət etdirilərək Neva çayı vasitəsiylə Sankt-Peterburqa gətirilmişdir.
Fransız dilli "La Nature" jurmnalının 1882-ci il nəşrində yayımlanmış məlumata görə kəsilməmişdən əvvəl daşın ölçüləri 7 × 14 × 9 m kimi olmuşdur. Qranitin tərkibinin sıxlığına görə daşın çəkisi 1500 tona yaxın olmuşdur. Falkone daşın istədiyi formada görünməsini təmin etmək üçün onun bəzi hissəsini kəsmişdir, buna görə də hazır pyedastalın çəkisi daşın çəkisindən bir qədər azdır.
Heykəl
300px|thumbnail|left|Böyük Pyotrun abidəsinin açılışı, A.K.Melnikovun A.P.Davıdovun rəsmi əsasında işlədiyi qravür, 1782-ci il. I Pyotrun atlı heykəli, Romanovlar sülaləsinə gəlin gəlmiş alman mənşəli II Yekaterinanın sifarişi ilə, hazırlanmış, Sankt-Peterburqun Senat meydanında (əvvəllər Dekabristlər meydanı) ucaldılmışdı. II Yekaterinanın heykəli ucaltdırmaqda məqsədi I Pyotrun varisi olduğunu göstərmək və hakimiyyətə hüququ çatdığını xalqa isbat etmək idi. İmperatriça heykəlin hazırlanmasını maliyyələşdirmiş, heykəlin üstündə latın dilində "Petro Primo Catharina Secunda MDCCLXXXII" və rus dilində "Петру перьвому Екатерина вторая, лѣта 1782" yazılmışdır ki, hər iki ifadə də " II Yekaterinadan I Pyotra, 1782-ci il" anlamını verir. Hakimiyyət dəyişikliyi zamanı II Yekaterinanın Rusiya taxtına hüquqi varisliyi yox idi və imperatriça bunun əksini göstərmək üçün sələfi olmuş hökmdarların xatirələrini yad edirdi.
Heykəlin hazırlanmasına 1775-ci ildə, Yemelyan Xailovun nəzarəti altında başlanmışdır. Yoxlama zamanı qəlibin sınması nəticəsində isti bürünc axdı və yanğın baş verməsinə səbəb oldu. Yoxlanışı xilas etməyə çalışan Xailov xaric bütün işçilər qaçır. Bu uğursuz yoxlamadan sonra material əridilmiş və heykəl tökülmüşdür. At, çapar və pyedastalla birlikdə ümumilikdə "Bürünc atlı"nın hazırlanması on iki il çəkmiş və 1770–1782-ci illəri əhatə etmişdir. 300px|thumbnail|right|[[Vasili Surikov — Bürünc atlı.]] Gənc Mari Ann Koll Pyotrun üzünü 18 yaşlı kimi təsvir etmişdir. O, Falkonenin 1766-cı il Rusiya səfəri zamanı şagirdi kimi onu müşayət etmişdi. Falkonenin tələbələri və Jan-Baptist Lemoyne onu Madmuzel Viktuar (Mademoiselle Victoire, Miss Qələbə) adlandırırdılar. Mari I Pyotrun üzünü, onun ölüm maskası və Peterburqda gördüyü bir neçə portret əsasında işləmişdi. Heykəlin sağ əli Niderlandın Vurburq şəhəri ərazisində 1771-ci ildə aşkarlanmış Adrian Forumu adlı Qədim Roma şəhərindən tapılmış tunc Roma heykəl əli əsasında işlənmişdir.
Mayor Baturin haqqında əfsanə
1812-ci il vətən müharibəsi zamanı Rusiya Hərbi Qüvvələrinin geri çəkilməsi nəticəsində Sankt-Peterburqun fransız hərbiçiləri tərəfindən işğal olunması təhlükəsi yaranmışdı. Belə bir hadisənin baş verəcəyindən narahat olan I Aleksandr şəhərdə olan bütün dəyərli incəsənət nümunələrinin oradan çıxarılmasını əmr etdi. Dövlət katibi Molçanova I Pyotrun heykəlinin Voloqod quberniyasına aparılması işi həvalə olundu və bu iş üçün bir neçə min rubl ayırıldı.
Həmin dövrdə mayor Baturin çarın yaxın adamlarından biri olan knyaz Qolıtsinlə görüşə və ona hər gecə gördüyü yuxu haqqında xəbər verə bilir. Baturin yuxunda özünü Senat meydanında görürdü. Pyotrun heykəli hərəkətə gəlir. Atlı dayandığı qayanın üstündən atlayaraq o zaman I Aleksandrın yaşadığı Daş adasına doğru irəliləyir. Atlı adadakı Daş adası sarayının həyətinə daxil olur və hökmdar onu qarşılayır. "Cavan oğlan, mənim Rusiyamı nə hala salmısan – deyir Böyük Pyotr – lakin, nə qədər mən öz yerimdəyəm, mənim şəhərimi heç bir təhlükə gözləmir!" Bundan sonra atlı geri çevrilir və dördnalla çaparaq öz yerinə qayıdır. Mayor Baturinin sözlərindən təsirlənən Qolıtsin, onun yuxusunu olduğu kimi I Aleksandra danışır. Nəticədə I Aleksandr heykəlin şəhərdən çıxarılması fikrini dəyişir. Heykəl yerində qalır. .
Ehtimal edilir ki, mayor Baturinin yuxusu haqqında əfsanənin əsasında A. S. Puşkinin "Bürünc atlı" poeması durur. .
Leninqradın blokadası
XIX əsr şəhər əfsanəsinə görə "Bürünc Atlı"nın şəhərin ortasında durduğu müddətdə düşmənin şəhərə qalib gəlməsi mümkün deyil. Böyük Vətən Müharibəsində Leninqradın (Sankt-Peterburq 1924–1991-ci illərdə bu adı daşımışdır) 900 günlük mühasirəsi zamanı heykəl zədələnməməsi üçün qumla doldurulmuş torbalarla əhatə edilmiş və taxtalarla möhəmləndirilmişdir. Bu yolla şəhərin 900 günlük bombardmanı zamanı hekəl zədələnməmişdir. Əfsanəyə uyğun olaraq, heç bir düşmən şəhəri işğal edə bilməmişdir.
"Bəbəxt Pavel!"
Peterburq folklorunda Böyük Pyotrun ruhunun gələcəkdə heykəlin ucaldılacağı yerdə gələcək imperator I Pavelin gözünə görünməsi haqqında əfsanə vardır.
Bir dəfə gecə Pavel dostu knyaz Kurakinlə birlikdə Peterburq küçələrində gəzirmiş. Birdən qarşılarında uzun plaş geyinmiş bir adam görürlər. Aydın olur ki, həmin adam onların gəlişini gözləyirmiş və onlar yaxınlaşdıqdan birlikdə hərəkətə başlayır. Pavel çevrilir və Kurakinə deyir: "Kimsə bizimlə birgə yeriyir". Lakin Kurakin heç kimi görmür və Paveli heç kimin olmadığına inandırmağa çalışır. Birdən ruh deyir: "Pavel! Bədbəxt Pavel! Mən sənin varlığında iştiak edənəm!" Bundan sonra ruh sanki onları öz ardınca aparırmış kimi qabağa keçmiş və irəliləmişdir. Meydanın ortasına gələn ruh, gələcəkdə heykəlin ucaldılacağı yerdə durmuşdu. "Əlvida, Pavel, — deyir ruh – sən məni yenə burda görəcən". Aralanarkən papağını qaldırdıqda, Pavel, dəhşət içində Pyotrun simasını görmüşdü. Əfsanənin tekstoloji təhlili göstərir ki, o, baronessa fon Oberkirxin xatirəsindən qaynaqlanmışdır. Baronessa, öz xatirələrində Pavelin, hər nə qədər istəməsə də, kütlənin içində bu hadisəni necə danışmasını təsvir etmişdir. Baronessa və Pavelin həyat yoldaşı Mariya Fyodorova arasındakı uzun illik dostluq münasibətlərinin baronessanın çoxcildlik xatirələrində əks olunması, təsvir olunan hadisənin qaynağının da gələcək hökmdarın özü olduğu ehtimalını artırır. .
Mədəniyyətdə
200px|thumbnail|right|Aleksandr Benuanın Puşkinin poemasına çəkdiyi illüstrasiya. 200px|thumbnail|right|SSRİ xatirə sikkəsi.
Bürünc atlı və "mistik Peterburq mətni"
Öz adına görə "Bürünc atlı" A.S.Puşkinin eyniadlı poemasına borcludur. 1824-cü ildə sevgilisi Paraşı sel zamanı itirmiş dövlət qulluqçusu Yevgeni yaddaşsız şəkildə Peterburq küçələrini dolaşır. Meydanda I Pyotrun heykəli ilə qarşılaşan qəhrəman başa düşür ki, onun başına gələn bütün bəlalarda hökmdar günahkardır – insanlara yad olan və sel təhlükəsi olan yerdə şəhər salınmasını məhz o əmr etmişdi. Yevgeni heykəli təhqir edir, bu zaman "Bürünc atlı" postamentindən atlayaraq dəlinin arxasınca çapmağa başlayır. "Bürünc atlı"nın yerindən aşması yalnız xəstənin təxəyyülünün məhsuludurmu, yoxsa həqiqətdir – bilinmir.
Eyni motiv F. M. Dostoyevskinin "Yeniyetmə" romanında da istifadə olunub.
Andrey Beliynin "Peterburq" romanında hallüsinasiyaların əsiri olan qıhrəman şər qüvvələrlə işbirliyinə girərək yoldaşını öldürür. Daha sonra o qanlı qayçı qarşısında duraraq cəsədin üstünə qalxır və "Bürünc atlı" pozasını alır.
Mistik-şair Danil Andreyev ən məşhur əsəri olan "Dünyanın qızıl günü" əsərində cəhənnəm Peterburqunu təsvir edərkən göstərir ki, "Bürünc atlı"nın əlindəki məşəl qaranlıqdakı yeganə işıq mənbəyidir, həmçinin burada Pyotr atın yox, qəddar əjdahanın belində oturur. .
Xatirə sikkəsi
1988-ci ildə SSRİ Bankı üzərində I Pyotrun Sankt-Peterburqdakı heykəlinin (Bürünc atlı) təsviri olan 5 rubl nominallı xatirə sikkəsi buraxmışdı. Mis-nikkel qarışığından, 2 mln nüsxə ilə buraxılmış sikkənin çəkisi 19,8 qramdır.
Filateliyada
Abidə 1904-cü ildə nəşr edilmiş № 58-li (xeyriyyə buraxılışı) Rusiya markasında təsvir edilmişdir.
Pinus discolor
(Pinus discolor) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Abşeron sayı
Abşeron sayı — Azərbaycan Respublikasının ərazisində, Abşeron arxipelaqının tərkibinə daxil olan dayazlıq. Xəzər dənizinin qərb sahilində, Pirallahı adasından şimal-şərqdə yerləşir. Sayın mərkəzi hissəsində palçıq vulkanı vardır. Burada neft və qaz yatağı aşkar edilmişdir.
23 iyun
1901–cari
thumb|[[Zinəddin Zidan]]
1600-cü ildən əvvəl
thumb|[[Vespasian]]
Senecio lyonii
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Qrikinq
“Moltanı dili”, qrikinq (ing.greeking, ru.“китайская грамота”, грикинг) — 1. Ekrana verilərkən həddindən artıq kiçik olan və ya oxunmaz olan mətnin əks etdirilməsi üçün boz rəngli düzbucaqlıların və ya qondarma simvolların tətbiqi. Bu üsuldan, məsələn, masaüstü nəşriyyat sistemlərində istifadə olunur; belə ki, istifadəçi bir və ya iki səhifənin strukturuna baxmaq istəyir, ancaq verilmiş çözümlülükdə mətnin özünü dəqiq vermək mümkün olmur. 2. Qrafik mühitdə: sənədin strukturunu göstərmək üçün onun tərkibini nəzərə almadan maketdə qondarma mətndən istifadə edilməsi.
thumb|                           Qrikinq
Pinus edulis
(Pinus edulis) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Aldatmaq
Aldatma yalnız romantik səviyyədə, yalnız cinsi əlaqə səviyyəsində və ya həm romantik həm cinsi əlaqə şəklində ola bilər. Aldatmanın tərifi mədəniyyətdən mədəniyyətə və ya cütlər arasındakı razılaşmalara görə fərqlilik göstərə bilər.
Romantik aldatma; adamın romantizm, zaman və maraqları kimi romantik qaynaqlarını əlaqə xaricindəki bir kimsəyə yönəltməsidir. Yeni əlaqənin ölçüsü üz-üzə görüşmə ilə internet, məktub və ya telefon vasitəsilə uzaqdan görüşmə arasında dəyişə bilər.
İslam mədəniyyətində evli olmayan iki adamın cinsi əlaqəyə girməsi zina olaraq adlandırılar. Ancaq zinanın reallaşması üçün tərəflərdən birinin yoldaşını aldadır olması lazım deyil. İslamda zina haramdır.
Mehmet Özbay
Mehmet Özbay — Türkiyə siyasətçisi idi.
İstanbul Universiteti Tibb fakultəsi məzunudur. Hökümət həkimi, şəxsi həkim, Qurucu Məclis Adıyaman İli Təmsilciliyi (6 yanvar 1961 – 15 oktyabr 1961), TBMM Adıyaman 12-ci çağırış deputatı kimi çalışmışdır. Evli və iki uşaq atası idi.
Aleks Şibutani
Aleks Şibutani (25 aprel 1991, Boston, Massaçusets, ABŞ) — Birləşmiş Ştatları təmsil edən fiqurçu. Aleks Şibutani, Maya Şibutani ilə birgə 2008-ci ildən 2018-ci ilə qədər beynəlxalq yarışlarda mübarizə aparıb. Şibutani cütlüyü, 2018-ci ildə Cənubi Koreyanın Pxençxan şəhərinin ev sahibliyində baş tutan XXIII Qış Olimpiya Oyunlarında 2 dəfə bürünc medalın sahib olub.
Karyerası ərzində 55 yarışa qatılan Şibutani cütlüyü, onların 14-də qızıl medal, 14-də gümüş medal, 14-də isə bürünc medal qazanıb.
Həyatı
Aleks Hideo Şibutani 1991-ci il aprelin 25-də Birləşmiş Ştatların Massaçusets ştatının Boston şəhərində anadan olub. Onun atası Kris Şibutani və anası Naomi Şibutani milliyyətcə yapondurlar. O və bacısı Maya Şibutani, 1998-ci ildə Köhnə Qrinuiç rayonunda idmanla məşğul olmağa başladılar. Onlar, 2005-ci ildən Kolorado ştatının Kolorado Sprinqs şəhərində, 2008-ci ildən isə Miçiqan ştatının Ann-Arbor şəhərində yaşamağa başladılar. O və bacısı, Miçiqan Universitetinin məzunlarıdır.
2008–2009-cu illər: Gənclərin Dünya Çempionatında gümüş medal
thumb|260x260px|alt=|Şibutani cütlüyü 2009-cu il gənclərin Dünya Çempionatında|left Şibutani cütlüyü, 2008–2009-cu illər mövsümündə gənclər arasında baş tutan beynəlxalq yarışlarda mübarizə apardı. 28–30 avqustda Fransanın Kurşevel şəhərində baş tutan gənclər arasında ISU Fransa Qran-Prisində Şibutani cütlüyü, məcburi rəqsdə 28.50 bal, orijinal rəqsdə 50.46 bal, sərbəst rəqsdə isə 78.90 bal topladı və ümumi nəticədə 157.85 balla birinci pillənin sahibi oldu. Bununla da Şibutani cütlüyü, gənclər arasında ISU Fransa Qran-Prisinin qalibi oldu.
Gənclər arasında ISU Qran-Pri Finalında Şibutani cütlüyü, orijinal rəqsdə 48.05 balla yeddinci pillənin, sərbəst rəqsdə isə 74.55 balla üçüncü pillənin sahibi oldu. Bununla da Şibutani cütlüyü, ümumi nəticədə 122.60 balla 8 idmançı sırasında gənclər arasında ISU Qran-Pri Finalını dördüncü pillədə başa vurdu.
2009-cu ilin 18–25 yanvarında Ohayo ştatının Klivlend şəhərinin ev sahibliyində gənclər arasında ABŞ Çempionatı baş tutdu. Həmin çempionatda 1–3 pillələrin sahibi olacaq idmançılar, fevral ayında baş tutacaq gənclər arasında Dünya Çempionatına vəsiqə qazanacaqdılar. Şibutani cütlüyü, məcburi rəqsdə 32.90 bal, orijinal rəqsdə 52.70 bal, sərbəst rəqsdə isə 76.36 bal topladı və ümumi nəticədə 162.04 balla 14 idmançı sırasında 2-ci pillənin sahibi oldu. Bu minvalla da Şibutani cütlüyü, gənclər arasında ABŞ Çempionatının gümüş medalına sahib oldu.
Mövsümün əsas yarışı – 22 fevral-1 martda Bolqarıstanın Sofiya şəhərində baş tutan gənclər arasında Dünya Çempionatı idi. Gənclərin ABŞ Çempionatının gümüş medalına sahib olan Şibutani cütlüyü, Dünya Çempionatının da medalına iddialı idi. Şibutani cütlüyü, məcburi rəqsdə 30.72 balla 5-ci, orijinal rəqsdə isə 52.10 balla 4-cü pillənin sahibi olduğu üçün medal qazanmaq şansları az idi. Amma Şibutani cütlüyü, sərbəst rəqsdə inamlı mübarizə apardı və 80.34 balla 2-ci pillənin sahibi oldu. Ümumi nəticədə 162.16 balla 33 idmançı sırasında 2-ci pillənin sahibi olan Şibutani cütlüyü, gənclər arasında Dünya Çempionatının gümüş medalına sahib oldu.
2009–2010-cu illər: Gənclərin Qran-Pri Finalında bürünc medal
thumb|272x272px|alt=|Şibutani cütlüyü 2010-cu il gənclərin Dünya Çempionatında Şibutani cütlüyü, 2009–2010-cu illər mövsümündə də gənclər arasında baş tutan beynəlxalq yarışlarda mübarizə apardı. 2–5 sentyabrda Birləşmiş Ştatlarda baş tutan gənclər arasında ISU ABŞ Qran-Prisində Şibutani cütlüyü, məcburi rəqsdə 34.10 bal, orijinal rəqsdə 56.36 bal, sərbəst rəqsdə isə 85.52 bal topladı və ümumi nəticədə 175.98 balla birinci pillənin sahibi oldu. Bununla da Şibutani cütlüyü, gənclər arasında ISU ABŞ Qran-Prisinin qalibi oldu.
Daha sonra Şibutani cütlüyü, Xorvatiyanın Zaqreb şəhərinin ev sahibliyində baş tutan gənclər arasında ISU Xorvatiya Qran-Prisində mübarizə apardı. Məcburi rəqsdə 35.64 bal, orijinal rəqsdə 54.30 bal, sərbəst rəqsdə isə 84.08 bal toplayan Şibutani cütlüyü, ümumi nəticədə 174.02 balla gənclər arasında ISU Xorvatiya Qran-Prisinin qızıl medalına sahib oldu. Mövsüm ərzində baş tutan gənclər arasında ISU Qran-Pri yarışlarında 2 qızıl medala sahib olan Şibutani cütlüyü, Yaponiyada baş tutan ISU Qran-Pri Finalına vəsiqə qazandı.
Yaponiyada baş tutan gənclər arasında ISU Qran-Pri Finalında Şibutani cütlüyü, orijinal rəqsdə 56.22 balla 2-ci pillənin, sərbəst rəqsdə isə 84.54 balla 3-cü pillənin sahibi oldu. Bununla da Şibutani cütlüyü, ümumi nəticədə 140.76 balla 8 idmançı sırasında gənclər arasında ISU Qran-Pri Finalını üçüncü pillədə başa vurdu və bürünc medalın sahibi oldu.
2010-cu ilin 14–24 yanvarında Vaşinqton ştatının ev sahibliyində gənclər arasında ABŞ Çempionatı baş tutdu. Həmin çempionatda 1–3 pillələrin sahibi olacaq idmançılar, martda ayında baş tutacaq gənclər arasında Dünya Çempionatına vəsiqə qazanacaqdılar. Şibutani cütlüyü, məcburi rəqsdə 35.72 bal, orijinal rəqsdə 56.18 bal, sərbəst rəqsdə isə 88.80 bal topladı və ümumi nəticədə 180.70 balla 14 idmançı sırasında birinci pillənin sahibi oldu. Bu minvalla da Şibutani cütlüyü, gənclər arasında ABŞ Çempionatının qızıl medalına sahib oldu.
Mövsümün əsas yarışı – 8–14 martda Niderlandın Haaqa şəhərində baş tutan gənclər arasında Dünya Çempionatı idi. Ötən il baş tutan çempionatının gümüş medalına sahib olan Şibutani cütlüyü, bu səfər də Dünya Çempionatının medalına iddialı idi. Şibutani cütlüyü, məcburi rəqsdə 35.28 balla 2-ci, orijinal rəqsdə 52.68 balla 4-cü, sərbəst rəqsdə isə 82.42 balla 4-cü pillənin sahibi oldu. Ümumi nəticədə 170.38 balla 34 idmançı sırasında dördüncü pillənin sahibi olan Şibutani cütlüyü, gənclər arasında Dünya Çempionatını medalsız başa vurdu.
2010–2011-ci illər: Dünya Çempionatında bürünc medal
thumb|310x310px|alt=|Şibutani cütlüyü 2010-cu il Yaponiya Qran-Prisində|left Şibutani cütlüyü, 2010–2011-ci illər mövsümünün əvvəlində Almaniyanın Oberstdorf şəhərinin ev sahibliyində baş tutan "Nebelhorn Trophy" beynəlxalq yarışında mübarizə apardı. Qısa proqramda 46.90 balla 8-ci pillənin sahibi olan Şibutani cütlüyünün, medal qazanmaq şansları az idi. Şibutani cütlüyü, bir gün sonra baş tutan sərbəst proqramda 86.10 balla 2-ci pillənin sahibi olsa da, ümumi nəticədə 133.00 balla "Nebelhorn Trophy" beynəlxalq yarışını beşinci pillədə başa vurdu.
"Nebelhorn Trophy" beynəlxalq yarışınıda apardığı uğursuz mübarizədən sonra Şibutani cütlüyü, Yaponiyanın Naqoya şəhərində baş tutan ISU Yaponiya Qran-Prisində (NHK Trophy) mübarizə apardı. Şibutani cütlüyü, qısa proqramda 54.68 balla 5-ci pillənin, sərbəst proqramda isə 84.26 balla 2-ci pillənin sahibi oldu və ümumi nəticədə 138.94 balla ISU Yaponiya Qran-Prisinin gümüş medalına sahib oldu.
Daha sonra Şibutani cütlüyü, 11–14 noyabrda Birləşmiş Ştatların Oreqon ştatının Portlend şəhərinin ev sahibliyində baş tutan ISU ABŞ Qran-Prisində mübarizə apardı. Qısa proqramda 56.46 bal, sərbəst rəqsdə isə 88.36 bal toplayan Şibutani cütlüyü, ümumi nəticədə 144.82 balla ISU ABŞ Qran-Prisinin bürünc medalına sahib oldu. Mövsüm ərzində baş tutan ISU Qran-Pri yarışlarında sadəcə 2 bürünc medala sahib olan Şibutani cütlüyü, ISU Qran-Pri Finalına vəsiqə qazana bilmədi.
2011-ci ilin 22–30 yanvarında Şimali Karolina ştatının Qrinsboro şəhərinin ev sahibliyində ABŞ Çempionatı baş tutdu. Həmin çempionatda 1–3 pillələrin sahibi olacaq idmançılar, aprel ayında baş tutacaq Dünya Çempionatına vəsiqə qazanacaqdılar. Şibutani cütlüyü, qısa proqramda 72.48 bal, sərbəst proqramda isə 102.72 bal topladı və ümumi nəticədə 175.20 balla 15 idmançı sırasında 2-ci pillənin sahibi oldu. Bu minvalla da Şibutani cütlüyü, ABŞ Çempionatının gümüş medalına sahib oldu.
2011-ci ilin 15–20 fevralında Tayvanınnın Taybey şəhərinin ev sahibliyində Dörd Qitənin Çempionatı baş tutdu. Şibutani cütlüyü, qısa proqramda 62.04 balla dördüncü pillənin, sərbəst proqramda isə 94.34 balla 2-ci pillənin sahibi oldu. Bununla da Şibutani cütlüyü, ümumi nəticədə 156.38 balla Dörd Qitə Çempionatının gümüş medalına sahib oldu.
Mövsümün əsas yarışı – 25 aprel-1 mayda Rusiyada baş tutan Dünya Çempionatı idi. Dünya Çempionatlarında debüt edən Şibutani cütlüyü, qısa proqramda 68.88 balla 4-cü, sərbəst proqramda isə 96.92 balla 3-cü pillənin sahibi oldu. Ümumi nəticədə 165.80 balla 32 idmançı sırasında üçüncü pillənin sahibi olan Şibutani cütlüyü, Dünya Çempionatının bürünc medalına sahib oldu.
2011–2012-ci illər: Uğursuz mövsüm
thumb|272x272px|alt=|Şibutani cütlüyü 2011-ci il Çin Qran-Prisində Şibutani cütlüyü, 2011–2012-ci illər mövsümünün əvvəlində Finlandiyanın Vantaa şəhərinin ev sahibliyində baş tutan "Finlandia Trophy" beynəlxalq yarışında mübarizə apardı. Qısa proqramda 58.45 balla, sərbəst proqramda isə 92.65 balla 2-ci pillələrin sahibi olan Şibutani cütlüyü, ümumi nəticədə 151.10 balla "Finlandia Trophy" beynəlxalq yarışını gümüş medalla başa vurdu.
"Finlandia Trophy" beynəlxalq yarışınıdan sonra Şibutani cütlüyü, 2–6 noyabrda Çinin Şanxay şəhərində baş tutan ISU Çin Qran-Prisində (Cup of China) mübarizə apardı. Şibutani cütlüyü, qısa proqramda 57.80 balla, sərbəst proqramda isə 90.62 balla 2-ci pillələrin sahibi oldu və ümumi nəticədə 148.42 balla ISU Çin Qran-Prisinin gümüş medalına sahib oldu.
Daha sonra Şibutani cütlüyü, 10–14 noyabrda Yaponiyanın Sapporo şəhərinin ev sahibliyində baş tutan ISU Yaponiya Qran-Prisində (NHK Trophy) mübarizə apardı. Qısa proqramda 60.02 bal, sərbəst proqramda isə 92.84 bal toplayan Şibutani cütlüyü, ümumi nəticədə 152.86 balla ISU Yaponiya Qran-Prisinin qızıl medalına sahib oldu. Mövsüm ərzində baş tutan ISU Qran-Pri yarışlarında bir qızıl və bir gümüş medala sahib olan Şibutani cütlüyü, ISU Qran-Pri Finalına vəsiqə qazandı.
Kanadada baş tutan ISU Qran-Pri Finalında mübarizə aparan Şibutani cütlüyü, qısa proqramda 65.54 bal, sərbəst proqramda isə 95.02 bal topladı. Bu minvalla da Şibutani cütlüyü, ümumi nəticədə 160.56 balla ISU Qran-Pri Finalını beşinci pillədə başa vurdu.
2012-ci ilin 22–30 yanvarında Kaliforniya ştatının San-Xose şəhərinin ev sahibliyində ABŞ Çempionatı baş tutdu. Həmin çempionatda 1–3 pillələrin sahibi olacaq idmançılar, mart ayında baş tutacaq Dünya Çempionatına vəsiqə qazanacaqdılar. Şibutani cütlüyü, qısa proqramda 72.62 bal, sərbəst proqramda isə 106.24 bal topladı və ümumi nəticədə 178.86 balla 14 idmançı sırasında 2-ci pillənin sahibi oldu. Bu minvalla da Şibutani cütlüyü, növbəti dəfə ABŞ Çempionatının gümüş medalına sahib oldu.
2012-ci ilin 6–12 fevralında Birləşmiş Ştatların Kolorado Sprinqs şəhərinin ev sahibliyində Dörd Qitənin Çempionatı baş tutdu. Şibutani cütlüyü, qısa proqramda 64.38 balla, sərbəst proqramda isə 95.92 balla dördüncü pillənin sahibi oldu. Bununla da Şibutani cütlüyü, ümumi nəticədə 160.30 balla Dörd Qitə Çempionatını dördüncü pillədə başa vurdu.
Mövsümün əsas yarışı – 26 mart-1 aprel Fransanın Nitsa şəhərində baş tutan Dünya Çempionatı idi. Bir il əvvəl baş tutan Dünya Çempionatının bürünc medalına sahib olan Şibutani cütlüyü, qısa proqramda 62.36 balla 7-ci, sərbəst proqramda isə 82.38 balla 11-ci pillənin sahibi oldu. Ümumi nəticədə 144.74 balla 38 idmançı sırasında 8-ci pillənin sahibi olan Şibutani cütlüyü, Dünya Çempionatını medalsız başa vurdu.
2012–2013-cü illər: Növbəti uğursuz mövsüm
thumb|272x272px|alt=|Şibutani cütlüyü 2013-cü il Dünya Çempionatında|left Şibutani cütlüyü, 2012–2013-cü illər mövsümündə ISU Qran-Pri yarışının Rusiya və Yaponiya mərhələlərində mübarizə apardı. Şibutani cütlüyü, əvvəlcə 8–11 noyabrda Rusiyada baş tutan ISU Rusiya Qran-Prisində (Rostelecom Cup) mübarizə apardı. Şibutani cütlüyü, qısa proqramda 58.26 balla 4-cü, sərbəst proqramda isə 82.65 balla 5-ci pillənin sahibi oldu və ümumi nəticədə 140.92 balla ISU Rusiya Qran-Prisini dördüncü pillədə başa vurdu.