cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nəcmşeyxan (İcrud)
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 336 nəfər yaşayır (77 ailə).
Klayped qəzası
Klayped qəzası — Litvanın 10 qəzasından biri.
Ərazisi
Klayped qəzasının ərazisi 5 210 km2-dır.
Kral statistika cəmiyyəti
Kral statistika cəmiyyəti  — elmi statistika cəmiyyəti və Böyük Britaniyanın statistlər peşəkar birliyi.
Tarixi
Əhali məlumatlarını toplamaq məqsədi ilə 1834-cü ildə London Statistika Cəmiyyəti olaraq quruldu. Riyazi statistika sahəsində tədqiqatlar yalnız bir neçə onillikdən sonra aparılmağa başladı.
Banisləri
Cəmiyyətin quruluşunu Riçard Cons, Çarlz Bebbic, Adolf Ketle, Vilyam Uevell və tomas Maltus asanlaşdırdı. Cəmiyyətin görkəmli üzvləri arasında Florens Naytinqeyl də vardı, 1858-ci ildə quruma qoşulan ilk qadın oldu. Kral statistika cəmiyyətinin müxtəlif dövrlərdə prezidentləri Vilyam Beveric, Ronald Eylmer Fişer, Qarold Vilson, Eqon Şap Pirson, Leonard Tippettt Henri Kaleb, Devid Koks və başqaları idi.
Kral tərəfindən diplom
1887-ci ildə London Statistika Cəmiyyəti bir kral nizamnaməsi əsasında Kral Statistika Cəmiyyətinə çevrildi və 1993-cü ildə İngiltərə Peşəkar Statistlər Birliyi — Statistlər İnstitutu ilə birləşdirildi. Cəmiyyətin hazırda dünya üzrə 7200 üzvü var.
Strukturu
Cəmiyyətin Londonun İslinqton dairəsində bir neçə ofisi və iclas otağı var. İngiltərədə müxtəlif statistik mövzularda seminarlar təşkil edən 22 yerli ofis var. Plimut Universiteti Kral Statistika Cəmiyyəti tərəfindən seçilir və 2009-cu ildən bəri Statistika Təhsili Mərkəzidir.
Funksiyaları
Kral Statistika Cəmiyyəti elmi tədqiqatlarla məşğuldur, illik konfranslar təşkil edir, Kral Statistika Cəmiyyətinin jurnalını nəşr etdirir. Statistikada qazandığı uğurlara görə, Kral Statistika Cəmiyyəti hər il (Vilyam Qayın şərəfinə) Qay Medalına sahibdir.
NGC 7508
NGC 7508, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Peqas bürcü istiqamətində yerləşir. S tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Walther P88
Walther P88 - Walther şirkəti tərəfindən 1988-ci ildə konstruksiya edilmiş və polis qüvvələri üçün nəzərdə tutulmuş özüdolan tapança. İstehsalı 1996-cı ildə dayandırılmışdır.
Mənbə
Walther P88 World.guns.ru saytında
Demet Özdəmir
Demet Özdemir — türk serial və kino aktrisasıdır.
Grafi2000
thumb
Grafi2000 - Türkiyədə animasiya ilə məşğul olan bir komandadır.
2000-ci ildən bəri çalışan bu komanda, ilk Türk cizgi serialını Çəhrayı və Mavi hazırlayan bir komandadır. Bunlara əlavə olaraq, Kanal D-də bir müddət davam edən proqramlar hazırladı. Komanda, tənqidi münasibət və ya “həm güldürən, həm də düşündürən” yanaşma deyil, bir metod kimi absurd komediya anlayışını vurğulayır. Həmçinin, komanda Türkiyədəki Cartoon Network üçün ilk yerli cizgi serialı olan Kral Şakiri hazırlamışdır.
Xorvatiya 2018 Qış Olimpiya Oyunlarında
Xorvatiya 2018 Qış Olimpiya Oyunlarında 3 idman növü üzrə 19 idmançı ilə təmsil olunacaqdır.
30px Bobsley
Bu idman növündə təsnifat mərhələsində idmançılar Beynəlxalq Bobsley və Skeleton Federasiyasının 14 yanvar 2018-ci il reytinqinə əsasən iştirak hüququ əldə edir. Bu yarışmanın nəticəsi olaraq Xorvatiya bu idman növünün kişilərdən ibarət cütlük və dördlük nominasiyalarında iştirak hüququ əldə etmişdir.
30px Dağ xizəyi idmanı
Təsnifat mərhələsində idmançı Beynəlxalq Xizək İdmanı Federasiyasının 21 yanvar 2018-ci il reytinqinə əsasən yarışmada iştirak edirlər. Bu yarışmada top-500 daxil olan və təsnifat xalını toplaya bilən idmançılar iştirak edə bilirlər. Top-500 daxil olmayan ölkələrin idmançıları «B» kateqoriyasında iştirak edirlər. Nəticələrə əsasən Xorvatiya «A» kateqoriyası üzrə 9 idmançı ilə təmsil olunacaqdır. Ölkən bu kvotalardan birindən imtina etmişdir.
30px Xizək yürüşü
Təsnifat mərhələsində idmançı Beynəlxalq Xizək İdmanı Federasiyasının 21 yanvar 2018-ci il reytinqinə əsasən iştirak edə bilər. «A» kateqoriyası üzrə lisenziya qazanmaq üçün idmançı reytinq üzrə 100 xal qazanmalıdır. Bununla belə MOK-ləri «B» kteqoriyasını ödəyə biləcək 1 qadın və 1 kişi olmaqla iştirakçı ilə təmsil oluna bilər. Təsnifata əsasən Xorvatiya 4 idmançı ilə təmsil olunmaq hüququ əldə etmişdir.
Mariyampol qəzası
Mariyampol qəzası — Litvanın 10 qəzasından biri.
Ərazisi
Mariyampol qəzasının ərazisi 4 464 km2-dır.
Vyetnamın bölünməsi
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/2/2a/Vietnam1954.jpg|thumb| 1954-cü ildə Vyetnamın bölünməsini və iki dövləti ayıran demilitarizasiya zonasını göstərən xəritə. Vyetnamın bölünməsi — 1954-cü ildə Hind-Çin müharibəsi və Vyetnamı iki yerə bölən Cenevrə razılaşmalarından sonra həyata keçirilmiş proses. Şimalda Vyetnam Demokratik Respublikası ("Şimali Vyetnam" kimi tanınır, SSRİ-nin təsiri altında olan kommunist rejimi) və cənubda Vyetnam Respublikası ("Cənubi Vyetnam" kimi tanınır, ABŞ-nin təsiri altında antikommunist rejim).
Sərhəd 17° şimal enliyi üzrə keçirdi. Bölünmə Soyuq müharibənin əsas məqamlarından birini təmsil edir. Üstəlik, ABŞ və Vyetnam Dövləti Cenevrə Konfransının yekun bəyannaməsini imzalamamışdılar.
Atəşkəs müqavilələrinə riayət edilməməsi, getdikcə artan diktator gücü və ABŞ-nin himayəsi altında antikommunist müdafiə paktı olan Cənub-Şərqi Asiya Müqaviləsi Təşkilatının (SEATO) yaradılması vəziyyəti gərginləşdirmişdir. Bu, Cənubi Vyetnam Milli Azadlıq Cəbhəsinin yaradılmasına gətirib çıxarmış və Vyetnam müharibəsinə səbəb olmuşdur. Müharibə 1975-ci ildə Şimali Vyetnam və Cənubi Vyetnam Milli Azadlıq Cəbhəsinin qələbəsi ilə başa çatmışdır. Vyetnam 1976-cı ildə ümumxalq seçkiləri ilə yenidən birləşdirilmişdir.
Türkdilli dövlətlər
thumb|400 px|Müstəqil Türk dövlətləri Türk dövlətləri – Əsasən Asiyada və Şərqi Avropada yerləşirlər. Bu gün dünyada rəsmən 6 müstəqil türk dövləti mövcuddur (Şimali Kipr Türk Respublikasının müstəqilliyi dünya dövlətləri tərəfindən hələ tanınmayıb). Onlardan beşi – Azərbaycan, Qazaxıstan, Özbəkistan, Türkmənistan və Qırğızıstan SSRİ dağılandan sonra 1991-ci ildə, Osmanlı İmperiyasının varisi olan Türkiyə isə 1923-cü ildə öz müstəqilliyini elan edib. 2005-ci ilin məlumatlarına görə dünyada türk dillərində danışan əhalinin ümumi sayı 200 milyondan çoxdur.
Dəram
Dəram - İranın Zəncan ostanının Tarım şəhristanının Mərkəzi bəxşinin Dəram qəsəbəsinin ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2016-cı ilin məlumatına görə kənddə 1,701 nəfər yaşayır (520 ailə).
Elçin Hüseynov (MMA)
Elçin Elxan oğlu Hüseynov (1988, Bakı şəhəri) — Azərbaycan MMA idmançısı. 3 qat dünya, 2 qat Avropa çempionu, qaydasiz döyüş üzrə idman ustası.
Karyerası
Idman karyerasına 14 yaşından başlamışdır. 19 yaşına kimi Yunan-Roma güləşi ilə məşğul olmuşdur. Gənc yaşlarında Bakı çempionatında, rayonlar arası turnirlərdə qalib olmuşdur. 20 yaşından qaydasız döyüşlə (MMA) məşğul olmağa başlamışdır. Ilk yarışı 2011-ci ildə Bakıda Respublika çempionu olmuşdur. 2012-ci ildə Avropa 3-cüsü olmuşdur. 2013-cü ildə dünya 2-cisi olmuşdur. 2015-ci ildə dünya çempionu olmuşdur. 2016-cı ildə Avropa çempionu olmuşdur. 2017-ci ildə dünya 3-cüsü olmuşdur. 2017-ci ildə Avropa 2-cisi olmuşdur. 2018-ci ildə Profisonal MMA qatılmışdır. 2019–2020-ci illərdə dünya çempionu olmuşdur. 2020-ci ildə Avropa çempionu olmuşdur. 2021-ci ildə Ukraniya Pride təşkilatının Qızıl Kəmər sahibi olmuşdur. Azərbaycan Respublikasının idman ustasıdır.
2023-cü il Gürcüstanda keçirilən peşəkar MMA turnirində 90 kq çəki dərəcəsində erməni rəqibi Saruk Agopyanı məĝlub etmişdir.
Xarici keçidlər
Tapology — Elçin Hüseynov
Azərbaycanlı döyüşçü finalda ermənini məğlub etdi - Video
Payks-Pik
Pikes Peak, Amerika Birləşmiş Ştatlarının Kolorado əyalətindəki Rocky Dağlarında yerləşən bir zirvədir. Dağ Colorado Springsdən 19.3 km cənubda yerləşir və 4.302 metr hündürlükdədir. Amerikalı tədqiqatçı Zebulon Pikenin adını daşıyır.
Pikes Peak, xüsusilə illik Pikes Peak International Hill Climb avtoyarışı ilə məşhurdur. Dağ həm də xizək kurortuna ev sahibliyi edir.
Pikes Zirvəsi 1961-ci ildən Milli Tarixi Abidə elan edilmişdir.
Maykl Eksvorti
Karyerası
Maykl Corc Endrü Eksvorti 1998–2000-ci illərdə Britaniya Xarici İşlər, Birlik və İnkişaf Departamenti İran şöbəsinə rəhbərlik etmişdir. Qeyri-bədii janrda nəşr etməklə yanaşı, o, "Prospect" və "The Independent" jurnallarına, eləcə də "BBC Radio 4" radiostansiyasının "Start the Week" verilişinə töhfə vermişdir. 2008-ci ildə Eksvorti Ekseter Universitetinin Ərəb və İslamşünaslıq İnstitutunun nəzdində yerləşən Fars və İranşünaslıq Mərkəzinə (CPIS) rəhbərlik etmişdir. 2019-cu ilin mart ayında xərçəng xəstəliyindən vəfat etmişdir.
Payks-Pik
Həmçinin bax
El Paso (dairə, Kolorado)
Panevej qəzası
Ərazisi
Panevej qəzasının ərazisi 7 882 km2-dır.
Mərgəsəh (Sərdəşt)
Mərgəsəh - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sərdəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 107 nəfər yaşayır (24 ailə).
El Paso (dairə, Kolorado)
El Paso dairəsi, Amerika Birləşmiş Ştatlarının Kolorado ştatında yerləşən dairədir. Dairənin əhalisi 2014-cü ilin statistikasına görə 663,519 nəfər təşkil edir. Dairənin mərkəzi Colorado Springs şəhəridir.
Zöhrab Abbasov (əsgər)
Zöhrab Natiq oğlu Abbasov (17 sentyabr 2001; Eynallı, Ağstafa rayonu — 13 oktyabr 2020; Tərtər rayonu, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Zöhrab Abbasov 2001-ci il sentyabrın 17-də Ağstafa rayonunun Eynallı kəndində anadan olub. 2007 – 2018-ci illərdə X. İsmayılov adına Eynallı kənd tam orta məktəbində təhsil alıb. Subay idi.
Hərbi xidməti
Zöhrab Abbasov 2019-cu ildən Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin sıralarında müddətli həqiqi hərbi xidmətdə olub.
Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri olan Zöhrab Abbasov 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Suqovuşanın azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə savaşıb. Zöhrab Abbasov oktyabrın 13-də Suqovuşan döyüşləri zamanı şəhid olub. Nəşi uzun müddət tapıla bilməyib. Dekabrın 16-da Ağstafa rayonunun Eynallı kəndində dəfn olunub.
Hawker Siddeley Harrier
Hawker Siddeley Harrier, Hawker Siddeley tərəfindən buraxılmış Böyük Britaniya istehsalı olan reaktiv V/STOL hücum təyyarəsidir. Təyyarə Harrier Jump Jet seriyasının ilkidir və VSTOL dizaynına malik ilk əməliyyat məqsədləri üçün nəzərdə tutulmuş yaxın hava dəstəyi və kəşfiyyat təyyarəsidir.
Texniki xüsusiyyətləri (Harrier GR.3)
Mənbə:
NGC 6604
NGC 6604, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış açıq ulduz topasıdır. Göy üzündə İlan bürcü istiqamətində yerləşir. I3p tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Yeni Zelandiya yaponları
Yeni Zelandiya yaponları və ya – Yeni Zelandiya dövlətinin ərazisində yaşayan yapon əsilli şəxslər. Bu qrupa həm yapon immiqrantlar, həm də Yeni Zelandiyada doğulmuş yapon əsilli şəxslər daxildir.
Tarixi
thumb|Yapon əsilli Yeni Zelandiya tennisçisi [[Ben Maklaxlan.|180px]]
XIX əsr
Yeni Zelandiyaya gələn ilk yaponlar sirk sənətçiləri olmuşdurlar. 1874-cü ildə Yaponiyadan gələn akrobatlar və güləşçilər Yeni Zelandiyada çıxış etmişdirlər.
1880-ci illərdə Yaponiyaya məxsus donanma gəmiləri Yeni Zelandiyaya səfərlər etmişdir. Yaponiyanın gəmi kapitanlarından biri maori kralı Tafiaoya samuray zirehi təqdim etmişdir. 1886-cı ildə Yaponiya jurnalisti Şiqa Şiqetaka Yeni Zelandiyaya səfər etmiş və ölkədəki irqi ayrı-seçkilik haqqında yazmışdır. Te Ati Ava ivisinin lideri və Yeni Zelandiya siyasətçisi olan Vi Tako Nqatata onunla görüşmüş və ona lələk plaşı hədiyyə etmişdir.
La-Türbi
La-Türbi (La Turbie) — Fransanın cənub-şərqindəki Provans-Alp-Kot-d'Azür regionunun Dənizkənarı Alplar departamentində yerləşən kommuna. Dairəsi — Nitsa. Ərazisi 8 km² olan bələdiyyənin 3118 nəfər əhalisi var (2017 siyahıyaalma statistikasına görə). Şəhərdəki Avqustun Zəfər Abidəsi çox sayda qonağı cəlb edir.
Babarı
Babarı - İranın Zəncan ostanının Tarım şəhristanının Mərkəzi bəxşinin Dəram qəsəbəsinin ərazisinə daxil olan kənd.
Yeni Zelandiya yaponları
1900–1945
1899-cu ildə Yeni Zelandiyada qəbul edilən İmmiqrasiya Məhdudiyyəti Aktı yaponların ölkəyə miqrasiya etməsinə mane olmuşdur. 1915–19-cu illərdə Yeni Zelandiyaya cəmi 55 yapon gəlmişdir. 1920-ci illərə qədər ancaq 14 yapon kişi Yeni Zelandiyada məskunlaşmış, İkinci dünya müharibəsinə qədər isə ancaq 10 yapon Yeni Zelandiya vətəndaşlığı ala bilmişdir. Onlardan üçü Şimal adasının Şərq sahilində məskunlaşmışdı.
Babarı
Əhalisi
2016-cı ilin məlumatına görə kənddə 59 nəfər yaşayır (25 ailə).
Yeni Zelandiya yaponları
İkinci dünya müharibəsindən sonra
İkinci dünya müharibəsindən sonra Yaponiya ilə Yeni Zelandiya arasındakı münasibətlər yaxşılaşmışdır. 1965-ci ildə Messi Universiteti ölkədə yapon dilini tədris edən ilk universitet olmuşdur. 1986-cı ildə ölkədəki immiqrasiya kriteriyaları dəyişmiş və Yeni Zelandiyaya gələn yaponların sayında böyük artım baş vermişdir. Yeni Zelandiyada yaşayan yaponların sayı 1996-cı ildə 7.461, 2006-cı ildə 11.910, 2011-ci ildə isə 14.118 olmuşdur. 1987-ci ildə Yeni Zelandiyaya gələn yapon turistlərin sayı 66.404 olduğu halda, 1997-ci ildə bu rəqəm 162.736-ya çatmışdır.
1990-cı illərdən etibarən bir çox yapon tələbə təhsil məqsədilə Yeni Zelandiyaya gəlir və dil məktəblərində təhsil alır. 1996-cı ildə yaponlar Yeni Zelandiyanın ən böyük 19-cu etnik qrupu idilər.
Vəziyyət
2018-ci ilin məlumatına əsasən Yeni Zelandiyada 18.141 yapon əsilli şəxs yaşayır. Yeni Zelandiyaya gələn yaponların çoxu işləmək, evlənmək, qohumların yanına köçmək və ya təhsil almaq məqsədilə gəlir. Yapon icması mədəniyyət tədbirlərinin, xüsusilə, "Yaponiya günləri"nin keçirilməsində iştirak edir. Ölkədə karaoke barları və yapon restoranları fəaliyyət göstərir.
Yeni Zelandiya yaponları əsasən Şimal adasında məskunlaşıblar. Ölkədəki ən böyük yapon icması Oklend şəhərində yerləşir. Yaponların çoxu Oklendin şərqində yaşayır. Digər yapon icmalarına Kenterberi, Vellinqton və Hoks-Bey icmaları aiddir.
Mavanda (Sərdəşt)
Mavanda - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Sərdəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 38 nəfər yaşayır (7 ailə).
Ançousabənzər kilkə
Ançousabənzər kilkə — kilkələr cinsinin nümayəndəsidir.
Yayılması
Bu kilkə Cənubi və Orta Xəzərin sahildən aralı, dərinliyi 20 m-dən çox olan hissələrində, əsasən isə dairəvi axın zonasında, 50–200 m dərinliklərdə yayılmışdır. Dənizin 200 m-dən dərin hissələrində də ançousabənzər kilkəyə təsadüf edilir.
Morfoloji əlamətləri
Bədəni oxlovşəkilli, alçaq, qarıncığı dəyirmiləşmişdir, kili güclə seçilir. Qalınlaşmış beli tünd göy rəngdədir. Ağzı kiçikdir. Gözləri xırdadır, anal üzgəcin iki son şüası uzanmışdır. Bel üzgəcində 12-14,anal üzgəcində 16-18 şüa olur.Uzunluğu 14,5-15,5 sm-ə, kütləsi 20 q-a qədər çatan bu kilkə 7 ilə qədər yaşayır.
Çoxalması
1-2 yaşında cinsi yetişkənliyə çatan hər dişi balıq 9,8 - 61,0 min ədəd kürü verir.Bu balığın kürü tökməsi may ayından başlayaraq dekabr ayına qədər davam edir. Kütləvi halda payız kürütökməsi oktyabr-noyabr aylarında Xəzərin dairəvi axın sahələrində 20–25 m dərinlikdə, həmçinin 200 m və daha çox dərinliklərdə baş verir.Kürütökmə günün qaranlıq vaxtı, suda temperatur 15-25 °C olduqda müşahidə edilir. Mayalanmış kürülərdən 20 °C-də, 26 saatdan sonra sürfələr əmələ gəlir. Kürülər çox yüngül olduğu üçün onların inkuba-siyası və eləcə də kürüdən çıxmış sürfələrin inkişafı dənizin üst qatında gedir.Dəniz səthinin hidroloji rejimi dəyişkən olduğu üçün ançousabənzər kilkələrin mayalanmış kürülərinin və kürüdən çıxmış sürfələrin sayı suyun hidroloji rejimində baş verən dəyişikliklərdən asılı olur.
Təsərrüfat əhəmiyyəti
Azərbaycanda olan 3 növ kilkədən əsas vətəgə obyekti ançousabənzərdir.Tutumlarda onun payı 80 %-i aşır. Piy miqdarı 1,3-dən 6,4-ə qədər dəyişir. Qış mövsümündə vətəgə əhəmiyyətli ançousabənzər kilkə sürülərinə gündüz Cənubi Xəzərin 60–80 m, gecə isə 30–50 m dərinliklərində təsadüf etmək olar. May ayında kilkələr gündüz dənizin 30–50 m, gecə isə 15–20 m dərinliklərində toplanır. Vətəgə əhəmiyyətli ançousabənzər kilkə sürüləri müxtəlif yaşda olan kilkələrdən ibarətdir. Ovlanmış kilkələrin uzunluğu 92,9-104,5 mm, kütləsi 5,1 -8,2 q arasında olur. Ançousabənzər kilkəni xüsusi konusşəkilli torlarla, dəniz səthini süni işıqlandırmaqla ovlayırlar.
Xarici keçidlər
АНЧОУСОВИДНАЯ КИЛЬКА
Şyaulyay qəzası
Şyaulyay qəzası — Litvada qəza. Ərazisi 8 540 km2-dır.
Ac həriflər (film, 1993)
Məzmun
Film-tamaşada hadisələr ilk baxışda çox sadədir. Ötən əsrin əvvəllərində tipik bir Azərbaycan şəhərindəki yeməkxanaların birində, daha doğrusu, Həsən dayının (Yaşar Nuri) yeməkxanasında baş verən hadisələr və söhbətlər dövrün koloritini canlandırır. Həsən dayı və onun yeməkpaylayanı Zərbəli (Bəhram Osmanov) buraya gələn “ac həriflər”in kələyinin qurbanı olurlar. Özünü ac-yalavac yeməkxanaya salan həriflər yeməyi yedikdən sonra pul ödəməmək üçün ona kələk gəlirlər. Bəxtsiz Həsən dayı və Zərbəlinin acizliyi də gülüş doğurur. Bu yeməkxanaya gələnlərin hərəsi bir sənətin sahibidirlər. Müştərilər içərisində “quru bəylər” də az deyil. Lakin onların heç biri yediyinin pulunu vermək istəmir. Dövrün “ac hərifləri” öz kələkləri ilə Həsən dayını aldatmaqla gülüş hədəfinə çevrilirlər. Özü demişkən: Çörəyi yeyən qaçır...
Mükafat
Film-tamaşa "Humay" mükafatına layiq görülmüşdür.
Filmin üzərində işləyənlər
Əsərin müəllifi: Əbdürrəhim bəy Haqverdiyev Ssenari müəllifi: Ramiz Həsənoğlu, Şərif Qurbanəliyev Rejissor: Ramiz Həsənoğlu Operator: Eldar Məmmədov Rəssam: Rəfael Əsədov Bəstəkar: Cavanşir Quliyev
Rollarda
Yaşar Nuri — Həsən dayı; çəkməçi; şəhər sakini; qəzet oxuyan Cahangir Novruzov — dərviş; çarşaflı qadın; qorodovoy Nazim Abbas — İbrahim bəy; məşədi Tofiq Tağızadə — mirzə Mahmud Bəhram Osmanov — Zərbəli; falçı; kərbəlayi Hüseynağa Atakişiyev — aktyor; rus kişi Kərim Kərimov — Süleyman; məşədi Məmmədkamal Kazımov — Səlman; meyxana deyən Arif Mədətov — türk; Hacı Salman Ədalət Ziyadxanov — mirzə Vaqif Əsədov — Əhməd; "kor" kişi Yusif Əkbərov — Rza Anaxanım Abdullayeva — "əcnəbi" Şamil Nəcəfzadə — ingiliscə danışan azəri
Həmçinin bax
Azərbaycan filmlərinin siyahısı 1993-cü ilin Azərbaycan filmləri 1990-cı illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Nurlana Əliyeva (filoloq, 1977)
Nurlana Sabir qızı Əliyeva — "Naxçıvan" Universitetinin rektoru (2019).
Həyatı
Nurlana Əliyeva 1 iyun 1977-ci ildə Naxçıvan şəhərində anadan olmuşdur. Ailəlidir, iki övladı var.
Təhsili və karyerası
1983-cü ildə Naxçıvan şəhər 7 nömrəli orta məktəbin I sinfinə daxil olmuş, 1993–cü ildə oranı bitirmişdir. 1993-1997–ci illərdə Naxçıvan Dövlət Universitetinin Tarix – filologiya ixtisası üzrə bakalavr təhsili almışdır. 1997-1999–cu illərdə Naxçıvan Dövlət Universitetində həmin istiqamət üzrə magistr təhsili almışdır. 1999-2001-ci illərdə Naxçıvan Dövlət Universiteti, “Qeyrət ” nəşriyyatında redaktor vəzifəsində işləmişdir. 2001-ci ildən “Naxçıvan” Universitetinin Azərbaycan dili və ədəbiyyat kafedrasında müəllim kimi fəaliyyət göstərir. 2013-cü ildə “Məhəmməd Tağı Sidqi və uşaq ədədbiyyatı” mövzusunda namizədlik dissertasiyası müdafiə edərək filologiya üzrə fəlsəfə doktoru alimi dərəcəsi almışdır. 2017-ci ildə isə “Naxçıvan” Universitetinin Elmi şurasının qərarı ilə universitetin dosenti seçilmişdir. 2018-ci ilin fevral ayından isə “Naxçıvan” Universitetinin Pedaqoji fakültəsinin dekanı vəzifəsində çalışmışdır. 2019-cu ildə "Naxçıvan" Universitetinin rektoru təyin edilib.
Sena çayı
Hidroqrafiya
Sena mənbəyini Burqundiyanın cənubundakı Lanqr dağından götürür və Paris sahəsində genişlənir. Parisdən sonra onun axın xətti əyilir. Qavr yaxınlığında La-Manş körfəzindəki Sen buxtasına tökülür. Çayın başlanğıcında dünyada ən uzun asma körpülərdən biri tikilib.
Ona tökülən çaylar: sağdan — Ob, Marna, Uaza; sol tərəfdən — Yonna.
İqtisadiyyat və ekologiya
Sendən gəmiçilik üçün geniş istifadə edilir. 6,5 metr dərinliyindəki gəmilər Ruanaya qədər üzə bilirlər; Ruana ilə Paris arasında isə dərinliyi 3,2 metr götürə bilən çay gəmiləri üzürlər.
Çayın suyu çox çirklənibdir.
Etimologiyası
Antik dövrdə çayın adı Sekvana (Sequana) kimi səslənirdi. Ehtimal edilir ki, kelt sözü olan Siquana Hind-Avropa dillərindən əvvəlki sak- (müqəddəs) sözündən əmələ gəlib.
thumb|800px|Gecə Parisində Sen çayının görüntüləri|alt=|center
Məzrayə-i Kiçikməşək (Xoy)
Məzrayə-i Kiçikməşək — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Xoy şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə yaşayış yoxdur.
Ağabala Çaykovski (albom)
Duet Amburan – Azərbaycan Respublikasının xalq artisti, müğənni Eyyub Yaqubovun ikinci studiya albomu.
Dəmiryol bərəsi
Dəmiryol bərəsi — Dəmiryol qatarlarını dənizlərdən, boğazlardan keçirən gəmi. Məsələn, Bakı-Türkmənbaşı bərələri.
Cin Qrey (Marvel Comics)
Cin Qrey — Marvel Comics tərəfindən yaradılmış və əsasən İks-adamlarla bağlı olan uydurma super qəhrəman. Personaj eyni zamanda Marvel qız, Zümrüd quşu və Qara Zümrüd quşu kimi də tanınmışdır. Yazıçı Sten Li və rəssam Ceyk Kyörbi tərəfindən yaradılan personaj ilk dəfə 1963-cü ildə nəşr olunmuş "İks-adamlar" komiksinin 1-ci buraxılışında peyda olmuşdur.
Cin Qrey qeyri-insani güclərlə dünyaya gələn uydurma mutantlardan biridir. O, telekinez və telepatiya qabiliyyəti ilə dünyaya gəlmişdir. O, mutantlar və insanların sülh və bərabərlik şəklində yaşaması üçün vuruşan İks-adamlar komandasının ilkin üzvlərindən biridir. Onun gücləri ilk dəfə uşaqlıq dostunun avtomobil qəzasına düşdüyü zaman büruzə vermişdir. Qayğıkeş və sakit xarakteri ilə seçilən personaj Omeqa-səviyyəli mutantlardan biri və həm də kosmik Zümrüd quşu gücünün fiziki təzahürüdür. Böyük gücə sahib olan mutant dəfələrlə komikslərdə ölümlə üzləşmişdir. Onun ilk vəfatı Marvel qız maskası altında ikən olmuşdur. Daha sonra isə o Zümrüd quşu kimi yenidən dünyaya qayıtmışdır.
Cin Qrey həyat yoldaşı Siklop, müəllimi və ata kimi gördüyü Çarlz Xavier, onu qarşılıqsız sevən Şimal porsuğu, ən yaxın rəfiqəsi Fırtına və genetik cəhətdən övladları sayılan Reyçel Sammers, Kabel, Strayf və Neyt Qrey ilə birlikdə Marvel dünyasının və əsasəndə İks-adamların ən önəmli personajlarından biridir.
İlk İks-adamlardan olan Cin Qrey İks-adamlarla bağlı olan bir çox komiks, cizgi serialları, filmlər və video oyunlarda yer almışdır. Cin Qrey rolunu İks-adamlar, İks-adamlar 2, İks-adamlar: Son müqavimət və Şimal porsuğu filmlərində aktrisa Famke Yanssen, İks-adamlar: Apokalipsis və İks-adamlar: Qara zümrüd quşu filmlərində isə gənc Cin Qreyi aktrisa Sofiya Törner canlandırmışdır.
2006-cı ildə IGN veb-saytının hazırladığı "Top 25 İks-adamlar" siyahısında Cin Qrey altıncı yerə layiq görülmüşdür. 2011-ci ildə isə eyni veb-saytda Siklop 100 komiks superqəhrəmanları siyahısında 13-cü yerdə göstərilmişdir. Onun bir parçası hesab olunan Qara Zümrüd quşu "Bütün Zamanların 100 Ən Böyük Supercinayətkarları" siyahısında 9-cu yerdə göstərilmişdir.
Erkən illəri
Cin Qrey Con və Elin Qreyin ikinci övladı olaraq dünyaya gəlmişdir. Onun Sara adlı böyük bacısı olmuşdur. Cinin atası Con Qrey Nyu-Yorkda yerləşən Bard kollecində müəllim olaraq fəaliyyət göstərirdi. Komikslərdə Cinin sevgi dolu, qayğıkeş bir ailədə böyüdüyü göstərilmişdir.
İks-adamlar
Cinin mutant gücləri ilk dəfə uşaqlıq dostunun avtomobil qəzasına düşərək, həlak olduğu zaman büruzə vermişdir. Cin dostu ilə mental olaraq əlaqə qurur və özü də ölümlə üzləşir. Hadisə nəticəsində Cin komaya düşür və kömək üçün onun valideynləri güclü mutant telepat Çarlz Xavierə müraciət edirlər. Xavier Cin böyüyənədək onun telepatiya gücünü məhdudiyyətləşdirir və geriyə yalnız onun telekinez gücü qalır. Xavier daha sonra onu komandanın yeganə qadın üzvü olaraq, Marvel qız ləqəbi ilə İks-adamlara qəbul edir. İks-adamlarla bir neçə missiyadan sonra Xavier Cinə qoyduyu mental məhdudiyyəti qaldırır və ona telepatiya gücünü idarə etməkdə yardım göstərir. Cin daha sonra komanda yoldaşı Siklop ilə sevgi münasibəti yaşamağa başlayır.
Zümrüd quşu gücü
left|thumb|150px|Cin Qreyin Zümrüd quşuna dönüşü right|150px|thumb|Zümrüd quşu ulduzu udaraq milyardlarla canlını məhv edərkən Kosmosda fövqəladə missiya zamanı İks-adamların kosmik gəmisi xəsarət alır. Cin ölümcül dərəcədə radiasiyaya məruz qalaraq, gəmini Yer kürəsinə sürür. Ölüm ayağında olmasına baxmayaraq Siklop və digər komanda yoldaşlarını xilas etməkdə qətiyyətli olan Cin kömək üçün bağırmağa başlayır və onun səsinə kosmik varlıq olan Zümrüd quşu gücü cavab verir. Cinin fədakarlığını və sevgisini görən Zümrüd quşu gücü onun görünüşünü və yaddaşını alaraq artıq gerçək Cin Qrey olduğunu düşünür. Cinin ölüm ayağında olan vücudunu isə baramaya yerləşdirir. İks-adamlar kosmik gəmi ilə birlikdə Yamayka körfəzinə düşürlər. Hədsiz kosmik gücə sahib olan Zümrüd quşu gücü yeni yaşıl rəngdə kostyumu və Zümrüd quşu ləqəbi ilə Cin Qreyi İks-adamlar komandasında əvəz etməyə başlayır. Gerçək Cin isə baramanın içində körfəzin dərinliyinə batır. Zümrüd quşu İks-adamlarla missiyalarda iştirak edir, lakin bir müddət sonra Cəhənnəm Atəşi Klubuna daxil olmaq istəyən Zəka ustası özünü klub üzvlərinə sübut etmək üçün klubun Ağ kraliçası Emma Frostun ona bağışladığı zəka cihazı ilə Zümrüd quşunu yoldan çıxarmağa çalışır. Zümrüd quşununun xəyallarına daxil olan Zəka ustası onu əslində Cəhənnəm Atəşi Klubunun Qara kraliçası olduğuna inandırmağa nail olur. Bunun ardınca Zümrüd quşu Cəhənnəm Atəşi Klubuna İks-adamları ələ keçirməkdə yardım edir. Zəka ustası Cinin sevgilisi Siklopun xəyali formasını mental dueldə məğlub edərək, öldürür. Bununla da onun Zümrüd quşu üzərindəki təsiri tamamilə aradan qalxır. Zəka ustasına qəzəblənən Zümrüd quşu gücünün ən zirvəsinə yüksəlir və Cinin telepatiya gücündən istifadə edərək Zəka ustasının xəyallarına daxil olur və onu tamamilə dəli edir. Beləliklə o öz ləqəbini dəyişərək Qara Zümrüd quşu olur. Cin Qrey ilə bağlantasını tamamilə kəsmək üçün Qara Zümrüd quşu İks-adamlara ağır zərbə endirərək, uzaq Qalaktikaya yollanır. O, gücünün gözlədiyi qədər də çox olmadığının fərqinə vardığı zaman kosmosdakı nəhəng ulduzları udaraq, onların enerjisini ələ keçirir. Bütün kainat üçün təhlükə yaratmağa başlayan Qara Zümrüd quşunu müxtəlif planet orduları hədəf alsalar da, sonunda yalnız gerçək Cin baş verənlərin qarşısını almaq üçün vücudunun idarəsini ələ keçirərək Zümrüd quşunun intihar etməsinə səbəb olur.
Dirçəliş
Parçalayıcı şüa ilə intihar etməzdən öncə Zümrüd quşu gücü öz orijinal formasına parçalanır və həmin parçalardan biri Yamayka körfəzinin dərinliyində hələ də sağalmağa çalışan gerçək Cini tapır. Onunla yenidən birləşməyə çalışdığında Cin Qara Zümrüd quşu kimi ölüm və fəlakət xatirələrini görərək, buna etiraz edir. Zümrüd quşu gücünün parçası Mister Zalımın yaratdığı Cin Qrey klonu Madelin Prayor ilə birləşir. Mister Zalımın Madelini yaratmaqda məqsədi onu Siklopa yaxınlaşdıraraq, nəticədə ona tabe olacaq genetik cəhətdən möhtəşəm mutantlar dünyaya gətirmək idi. Mister Zalımın gizlicə təşkil etdiyi bir vəziyyətdə Madelinin gerçək kimliyindən xəbərsiz olan Siklop onunla qarşılaşır. Cinin öldüyünü düşən Skott təsəllini ona çox bənzəyən Madelində tapır və onlar bir müddət sonra bir-birlərinə aşiq olub, evlənirlər. Onların Neytan adlı oğulları dünyaya gəlir. Cinin yerləşdirildiyi barama isə Qisasçılar və Fantastik dördlük tərəfindən aşkar edilir. Cin Zümrüd quşu gücü ilə baş verən hadisələrin heç birini xatırlamır. Qisasçılar və Fantastik dördlük Cinə baş verənləri danışır və hər kəsin onun öldüyünə inandığını söyləyirlər. Hakimiyyətin anti-mutant tədbirlərinə qarşı olaraq İks-adamların Maqneto ilə birləşdiyini öyrəndiyi zaman Cin etiraz olaraq komandaya geri dönməkdən imtina edir. O daha sonra Marvel qız ləqəbi ilə İks-Faktor komandasına qoşulur. Cin Siklopun Madelin Prayor ilə ailə həyatı qurduğunu öyrənir və ailəsini tərk edərək, İks-Faktora qoşulduğu üçün ona qəzəblənir. Siklop Cinin təkidi ilə ailəsinə geri dönsə də, o evin boş olduğuna şahid olur və Madelinin Neytan ilə birlikdə onu tərk etdiyini güman edir. O, İks-Faktora yenidən geri qayıdır və Cin ilə sevgi münasibətinə başlayır. Bir müddət sonra şeytani varlıqlarla anlaşaraq Qoblin Kraliçaya dönüşən Madelin yenidən peyda olur.
Mister Zalımın yaratdığı bir klon olaraq yaradılış səbəbini öyrənməsi Madelinin tamamilə ağlını itirməsinə səbəb olur. O, Neytanı qurban verərək böyük gücə sahib olmaq və Yer kürəsində Cəhənnəm yaratmağı planlaşdırır. Onu dayandırmağa çalışan Cin İks-adamlarla yenidən birləşir. Keçmiş komanda yoldaşları və əsasən də Cinə qarşılıqsız sevgi bəsləyən Şimal porsuğu onun yaşadığını görməyə çox sevinir. Cin və Madelin döyüşürlər və sonda Madelin hər ikisini öldürməyə cəhd göstərir, lakin Cin Madelinə daxil olan Zümrüd quşu gücünün qalığını udaraq, xilas olur və həm Madelinin xatirələrini, həm də Qara Zümrüd quşunun törətdiklərini öyrənir.
İks-adamlara geri dönüş
İks-Faktor komandasının üzvü ikən Siklop Cinə evlənmək təklif edir. Daha sonra Cin alternativ gələcəkdə olacaq qızı Reyçel Sammers ilə qarşılaşır, lakin Reyçel onların varlığının özünün yaşadığı reallığın gerçək olmadığını təsdiqlədiyi üçün Cin və Siklopu görməkdən imtina edir. İks-Faktor İks-adamlar ilə birləşdikdən sonra Cin Fırtınanın rəhbərlik etdiyi Qızıl komandaya qoşulur. Qısa zaman sonra o Reyçel ilə münasibətlərini düzəltməyə nail olur və onu öz həyatına qəbul edir. Cin və Siklop evlənir. Onlar bal ayı üçün 2000 il gələcəyə Neytanın yanına gedirlər. Qədim mutant Apokalipsisin Neytanı texno-üzvi virusa yoluxdurmasının ardınca çarəsiz qalan Siklop oğlunu müalicəsi üçün gələcəyə göndərmək məcburiyyətində qalmışdır. Onlar gələcəkdə Neytana Apokalipsisi məğlub etməyə kömək etdikdən sonra keçmişə geri dönürlər. Daha sonra Cin Neytanı xilas etmək üçün Reyçelin onları gələcəyə teleportasiya etdiyini öyrənir. Reyçelin xahişi ilə Cin yaxşılığın simvolu kimi Zümrüd quşu ləqəbini yenidən götürür. Zamanla Cinin telepatik və telekinez gücləri daha da böyüməyə başlayır. Cin və Siklop bir müddət sonra alternativ gələcəkdən olan daha bir övladları, möhtəşəm gücə sahib olan mutant Neyt Qrey ilə qarşılaşırlar. Neyt gələcəkdə yanlışlıqla Madelin Prayorun ruhunu oyandırır. Cin ondan qisas almaq istəyən Madelin ilə yenidən döyüşmək məcburiyyətində qalır.
Qırğının gəlişi
thumb|left|150px|Cin Qrey Əsrarəngiz İks-adamlar komiksinin 334-cü sayının üz qabığında Bişop öz zamanında İks-adamların müharibə otağını tapır və orada Cindən bir xainin İks-adamları məhv etdiyi haqqında kəsintili siqnal alır. Bu vaxtlarda İks-adamlar indiki zamanda Qırğın adlı qorxunc bir varlıq haqqında xəbərlər eşitməyə başlayırlar. Cin Qırğın barədə görüntülər almağa başlayır. İlk öncə Cin Qırğının Darvazanı Siklop, Şimal porsuğu, Fırtına və Buz adamı qaçırmağa məcbur etməsini görür. O, daha sonra həmin məxluqu bənzər bir şəkildə onu və Qambiti Bastiondan xilas etdikdən sonra ona qoşulmaq fürsəti verməsini görür. Qırğın ilk dəfə tam görüntüsünü Cinə astral təyyarədə göstərir. O, Cinə insanların mutantlardan nə qədər nifrət etdiyini, Xavierin onu sırf İks-adamlara qatılması üçün sevdiyini göstərir. Cin onun adını öyrənməkdən imtina etdiyi zaman o telepatik olaraq öz adını Cinin beyninə yerləşdirir. Caqqernaut Qırğının əsl kimliyini açıqlamaq üçün iqamətgaha gəldiyində mental blok onun qarşısını alır. Cin onun beyninə daxil olaraq, Qırğının məhz Professor İks olduğunu öyrənir. Belə ki, Professor İks Maqnetonun yaddaşını pozmağa çalışarkən Maqnetonun qaranlıq niyyətləri Xavierin şüuraltı qaranlıq zəkasını oyadır və nəticədə Professor İks Qırğın adlı qaranlıq məxluqa dönüşür.
Professor İks İks-adamları toplantıya çağırır. Cin Xavier Qırğın görünüşünü almazdan öncə uğursuz bir şəkildə İks-adamları ona qarşı çevirməyə çalışır. Qırğın İks-adamları asanlıqla məğlub etdikdən sonra Cin müharibə otağına qaçaraq Bişopun gələcəkdə tapdığı siqnalı göndərir. Cin və İks-adamlara qarşı böyük döyüşün ardınca Qırğın planlarını davam etdirmək üçün qaçır. Hətta Xavieri öldürmək bahasına belə olsa İks-adamlar dünyanı Qırğından qurtarmaq üçün Qisasçılar ilə birləşirlər. Cin Xavier barədə əlavə məlumatlar toplamaq üçün Siklop, Arxanqel və Psaylok ilə birlikdə Muir adasına yollanırlar. Orada Moyra MakTaqqert onlara Xavierin məxfi protokollarını təqdim edir. Bu arada Cinin yardım siqnalı İks-Güc, İks-Faktor və Ekskalibur komandalarına çatır. Nyu-Yorka qayıtdıqdan sonra Cin Fantastik dördlüyün rəhbəri Rid Riçards ilə birlikdə Qırğına qarşı qoruma qalxanlarının hazırlığında və eyni zamanda Xavierin protokollarında qeyd olunduğu kimi Xavierin telepatik güclərindən qorunmaq üçün psionik zireh hazırlamaqda yardım edir. Xavierin Qırğının təsiri altından çıxdığını və onunla tək başına mübarizə aparmaq istədiyini öyrənən Cin İks-adamlarla birlikdə ona dəstək olurlar. Qisasçılar və Fantastik dördlük İks-adamların Qırğına qarşı olan final döyüşündə onlara qoşulurlar. Ümidsizliyə düçar olan Cin Halkı tapır və Brüs Bannerin beynini bloklaşdıraraq, Qırğın ilə döyüşməsi üçün geriyə yalnız Halkı saxlayır. Baş vermiş böyük döyüş nəticəsində Yer kürəsinin bir çox superqəhrəmanların həlak olduğu və bəzilərinin isə itkin düşdüyü güman edilir. Qırğın məğlub edilməsinin ardınca Cin və Siklop Civə və qızını iqamətgaha alırlar və İks-adamları yenidən toplamağa çalışırlar.
Yeni İks-adamlar
thumb|right|150px|Cin Qrey Yeni İks-adamlar komiksinin 128-ci sayının üz qabığında Apokalipsisin Siklopu təsiri altına salmasının ardınca Siklopun artıq yaşamadığı düşünülür. Həyat yoldaşının vəfatına görə pərişan olan Cin İks-adamlarla yoluna davam edir. O daha sonra yüksək potensiala sahib olan Omeqa səviyyəli mutant olduğunu öyrənir. Skotun yaşadığından şübhələnməyə başlayan Cin Neytanın yardımı ilə onun izinə Misirdə rast gəlir. Siklop tapılır və onlar Apokalipsisin ruhunu məhv edərək, Skotu onun təsiri altından çıxarırlar. Cütlük yeni mutant nəslinə müəllimlik etmək üçün Xavierin məktəbinə geri qayıdırlar. Cin Zümrüd quşu gücünü yenidən özündə oyandıra bildiyinin fərqinə vardığında onun Siklop ilə münasibətləri pozulmağa başlayır. Cin bir neçə dəfə Skota yaxınlıq göstərməyə çalışsa da, Skott çox dəyişdiyini söyləyərək onu özündən uzaqlaşdırır. Münasibətlərinin vəziyyətindən çaşqın qalan Cin təsəllini Loqanda tapır. Onlar meşədə öpüşürlər, lakin Loqan Cinin yerinin Skotun yanı olduğunu söyləyir və onu orada tərk edir. Kassandra Novanın Professor İksi təsiri altına salmasının ardınca Xavier Yer kürəsini tərk edir və Cin məktəbin direktoru olaraq qalır. Cin bütün diqqətini direktor kimi yeni məsuliyyətlərinə və eyni zamanda böyüməkdə olan Zümrüd quşu gücünə verməli olur. Skott isə Cinin artıq ona məhəl qoymadığını düşünür. O, Cin ilə barışmağa çalışmaqdansa problemlərini komandaya yeni qoşulan telepat Emma Frost ilə bölüşməyi seçir. Onların münasibəti psixoterapiya seansları ilə başlayır və qısa zaman sonra Emma fürsətdən istifadə edərək, Skota yaxınlaşmağa çalışır. Emma məsləhətləşmə adı ilə onunla telepatik əlaqəyə girməyə başlayır. Cin onlar arasındakı münasibətin fərqinə varır, lakin Skott hər şeyi inkar edir. Emmanın alçaldıcı və istehzalı davranışları Cini daha da qəzəbləndirir və o, Zümrüd quşunun tam gücünü istifadə edərək Emmadan hər şeyi etiraf etməsini tələb edir. Emma Skota qarşı hiss etdiklərini Cinə etiraf etməyə məcbur qalır. Cin hər ikisinə qəzəblənir və onu sakitləşdirmək üçün Skott Cinə yaddaşını oxumağı təklif edir. Beləliklə Cin Emmanın Skota təklif etməsinə baxmayaraq, onlar arasında fiziki əlaqənin olmadığını öyrənir. Bunun ardınca Skott məktəbi tərk edir və Emma isə kristalik vəziyyətində parçalanmış olaraq tapılır. Onun Cin tərəfindən öldürüldüyü düşünülür.
Gücləri
Cin Qrey Omeqa-səviyyəli mutantdır və onun mutant güclərinin potensialı kosmik varlıq olan Zümrüd quşu gücü ilə birləşdikdən sonra daha da yüksəlmişdir. Həmin güc ilə Cin hətta Qalaktusu da məğlub edə bilmişdir.
Cinin telepatiya gücü ilk dəfə özünü büruzə verdiyi zaman o, gücünü idarə edə bilməmiş və Çarlz Xavier onun telepatiya gücünü məhdudlaşdırmışdır. Xavier ilk öncə Cinə telekinez gücünü idarə etməyi öyrətmişdir. Bir müddət sonra isə Cinin telepatiya qabiliyyətini yenidən aktivləşdirərək, ona gücünü idarə etməkdə yardım göstərmişdir.
Cin eyni zamanda telepatiya gücü vasitəsi ilə heyvanlarla (delfinlər, itlər və qarğalar) ünsiyyət qura bilən azsayılı telepatlardan biridir. Cin telepatiya gücünün bir parçası kimi həm də yüksək səviyyədə yaddaşa malikdir.
Cin yüksək səviyyədə telekineziya qabiliyyətinə malikdir. O, istənilən əşyanı və hətta canlını cəld bir şəkildə bir yerdən başqa bir yerə hərəkət etdirə bilir. Telekinez gücü sayəsində Cin həm özünü, həm də başqalarını havaya qaldıra bilir. Onun telekinez qabiliyyətinin haraya qədər limitli olduğu məlum deyil. O 50 tondan artıq qaya parçasını havaya qaldırmışdır. Cin eyni zamanda kosmik varlıq olan Zümrüd quşu gücünə də sahibdir.
Filmlər
Cin Qrey rolunu İks-adamlar, İks-adamlar 2, İks-adamlar: Son müqavimət və Şimal porsuğu filmlərində aktrisa Famke Yanssen, İks-adamlar: Apokalipsis və İks-adamlar: Qara zümrüd quşu filmlərində isə gənc Cin Qreyi aktrisa Sofiya Törner canlandırmışdır.
İks-adamlar
İlk İks-adamlar filmində Cin Qrey Professor Xaverin mutantlar üçün açdığı məktəbdə həkim və eyni zamanda mutant hüquqşunası kimi təqdim olunur. O, Senator Robert Kellinin mutantların qeydiyyata alınması planına qarşı etiraz edir. Komikslərdə olduğu kimi filmdə də Siklop və Cin sevgili olaraq göstərilirlər. O daha sonra onunla xüsusi davranmağa başlayan Loqan/Şimal porsuğu ilə tanış olur. Cin Loqanın skeletini analizdən keçirir və başına gələnləri öyrənmək üçün onun yaddaşını oxumağa cəhd göstərir. Daha sonra filmdə Cin Maqnetonun mutanta dönüşdürdüyü Senator Kellini müalicə edir, lakin nəticədə Kelli ölür. Cin eyni zamanda Mistikin Xavierə zərər vurmaq üçün qurğularını qarışdırdığı Serebronu təmir edir. Mutant qardaşlığının arxasında olduğu gənc mutant Roq qaçırılır. Professor İks Roqun qurtarılması üçün Cin, Siklop, Fırtına və Şimal porsuğunu xilasetmə missiyasına göndərir. Roqun yeri Serebro vasitəsi ilə təyin edildikdən sonra onlar Azadlıq adasına yollanırlar. Orada Cin və Fırtına Qurbağanın hücumuna məruz qalır. Qurbağanın onun üzünə atdığı yapışqan tüpürcək ilə boğulmaq üzrə olan Cini Siklop son anda xilas edir. Mutant qardaşlığına rəhbərlik edən Maqneto komanda üzvlərini ələ keçirir. Onlar Azadlıq heykəlində girov saxlanılarkən Cinin telepatiya gücünün köməyi ilə Siklop Qılıncdişi optik enerji şüası ilə vuraraq heykəldən aşağı atmağa nail olur. Cin Roqu xilas etməsi üçün Şimal porsuğunu Maqneto və Roqun olduğu yerə yönləndirir. Nəticədə onlar Maqnetonu məğlub edir və Roqu ölümdən xilas edirlər. Döyüşün ardınca Loqanı müalicə edərkən, Loqan Cinə qarşı olan hisslərini ona açıqlayır, lakin Cin nəzakətli bir şəkildə onun hisslərinin qarşılıqsız olduğunu Loqana bildirir.
İks-adamlar 2
Cin Xavierin məktəbində çalışmağa davam edir və Azadlıq adasındakı döyüşdən sonra onun gücləri qeyri-stabilləşməyə başlayır. Gecə ilanının prezidentə qarşı sui-qəsd törətmək cəhdinin ardınca Professor İks Cin və Fırtınanı onu tapmağa göndərir. Onlar Gecə ilanını tərk edilmiş bir kilsədə tapırlar və onun təsir altında olduğunu öyrənirlər. Polkovnik Uilyam Straykerin məktəbə hücumunun ardınca mutantlar qaçmağa məcbur olurlar. Loqan Roq, Buz adam və Alovu Bostondan götürməsi üçün Cinlə əlaqə saxlayır. Onların polislərlə yaşadığı döyüşün ardınca Cin Fırtına və Gecə ilanı ilə birlikdə verilən ünvana çatır. Daha sonra onların qarşısını Maqneto və Mistik kəsir. Maqneto Straykerin Xavier vasitəsi ilə ikinci Serebronu yaradaraq bütün dünya mutantlarını məhv etmək planına mane olmaq üçün İks-adamlara kömək təklif edir. Daha sonra Loqan meşədə Cinə yaxınlaşmağa çalışır, lakin Cin buna imkan vermir. Bunun ardınca isə Cinin görüntüsünü alan Mistik Loqanı yoldan çıxarmağa çalışır.
İks-adamlar Straykerin Alkali gölündəki bazasına hücum edir. Cin ikinci Serebronun olduğu kameranı açmaq üçün Maqneto və Mistiki müşayiət edir, lakin o Straykerin təsiri altında olan Siklop ilə döyüşmək məcburiyyətində qalır. O, Siklopu məğlub edir və onu təsir altından çıxarır. Daha sonra İks-adamlar Maqnetonun onları aldatdığını və onun Straykerin möhtəşəm gücə sahib olan mutant oğlu Ceysonu manipulyasiya edərək ikinci Serebro vasitəsi ilə mutantları deyil, bütün dünya insanlarını məhv etməyi tələb etdiyini öyrənirlər, lakin onlar Ceysonu dayandırmağa nail olurlar. İks-adamlara təyyarəyə geri döndükləri zaman təyyarənin dağılmağa başlayan baza tərəfindən xəsarət aldığına şahid olurlar. Cin komanda yoldaşlarını su daşqınından xilas etmək üçün qalmağı seçir. O, Xavierin telepatiya gücü vasitəsi ilə yoldaşları ilə vidalaşır və ardınca onun öldüyü düşünülür. Filmin sonunda Cinin alovabənzər Zümrüd quşuna dönüşdüyü göstərilir.
İks-adamlar: Son müqavimət
thumb|left|200px|Famke Yanssen Cin Qrey/Zümrüd quşu kimi [[İks-adamlar: Son müqavimət (film, 2006)|İks-adamlar: Son müqavimət filmində.]] Birinci filmdə baş verən hadisələrdən 20 il öncə Cinin Çarlz Xavier və Maqneto ilə ilk görüşü göstərilir. İndiki zamanda isə Skott və Loqan aylar sonra hələ də Cinin ölümü ilə barışa bilmirlər. Cinin səsini eşitdikdən sonra Skott onu sonuncu dəfə gördüyü Alkali gölünə geri dönür. Skott orada Cinin özü ilə qarşılaşır. O Skota gücünü idarə edə biləcəyini söyləyərək, ondan eynəyini çıxarmasını istəyir. Skott eynəyini çıxardıqdan sonra Cin onun optik şüalarını neytrallaşdırır və Skotun gözləri normala dönür, lakin Zümrüd quşunun gücünü tam idarə edə bilməyən Cin öpüşərkən Skotu öldürür. Baş verənləri hiss edən Xavier Loqan və Fırtınanı Alkali gölünə göndərir. Onlar gölün kənarında Cini huşsuz vəziyyətdə tapırlar. Onun yaşadığına inana bilməyən Loqan Cini iqamətgaha aparır. Xavier Loqana Cinin güclərinin qeyri-stabilləşdiyi üçün dağıdıcı Zümrüd quşu gücünün onu tamamilə ələ keçiməsinin qarşısını almaq üçün onun beynində psixik maneələr yaratdığını bildirir. Cin qısa zaman sonra Loqanın yanında oyanır. O, Loqan ilə sevişməyə çalışır, lakin Cinin özündə olmadığını anlayan Loqan ondan uzaqlaşır. Daha sonra Cin Zümrüd quşunu gücünü məğlub etmək üçün Loqana onu öldürməsi üçün yalvarır, lakin Loqan bunu etmir. Zümrüd quşu gücünün Cini ələ keçirməsi ilə Cin Loqanı telekinez gücü ilə divara vuraraq, iqamətgahı tərk edir. O, öz uşaqlıq evinə geri dönür. İks-adamlar və Mutant qardaşlığı onun yerini təyin edirlər. Xavier qısa müddətliyinə Cini sakitləşdirə bilsə də, Zümrüd quşu geci yenidən onu ələ keçirməyə nail olur. Cin evi darmadağın edərək, Xavieri öldürür və Maqnetoya hələ də güvənməməsinə baxmayaraq Mutant qardaşlığına qoşulur. Cin Loqanın Zümrüd quşunu dayandıra biləcək yeganə mutant olduğunu düşündüyü üçün Loqan ilə psixik əlaqə qurmağa çalışır. Loqan onun ardınca gedir, lakin Maqneto onun qarşısını alır.
Cin Alkatraz adasında İks-adamlar, Mutant qardaşlığı və hökumət ordusu arasında baş verən döyüşə şahid olur. O, Maqnetoya tabe olmaqdan imtina edir. Maqnetonun məğlubiyyətinin ardınca Loqan Cini sakitləşdirə bilir, lakin bu vaxtda hərbi qüvvələr İks-adamlar üzərinə atəş açmağa başlayırlar. Bu Zümrüd quşunun hücuma keçən ordunun və Maqnetonun bir çox mutantlarını yox etməsinə və Alkatraz adasını darmadağın etməsinə səbəb olur. Maqneto və İks-adamlara qaçır, lakin Loqan Cinə yardım etmək üçün orada qalmağı seçir. Loqanın regenerasiya qabiliyyəti Zümrüd quşunun onu yandıraraq yox etməsinin qarşısını alır. Qısa müddətliyinə vücudunu geri qazanan Cin Loqana onu xilas etməsi üçün yalvarır. Çarəsiz qalan Loqan Cinə onu sevdiyini söyləyərək, adamantium caynaqları ilə onu öldürür. O, məktəb ərazisində Çarlz Xavier və Skotun məzarının yanında dəfn edilir.
İks-adamlar: Apokalipsis
Filmdə Siklop və Fırtına ilə birlikdə Cinin gəncliyi göstərilir. Aleks Sammers kiçik qardaşının optik enerji şüaları saçmaq qabiliyyətinin büruzə verməsi ilə onu Çarlz Xavierin məktəbinə gətirir. Skott gözləri bağlı olduğu üçün Cin ilə toqquşur. Cinin kitabları yerə tökülür və o, telekinez qabiliyyəti ilə kitabları əlinə alır. O, ilk öncə Skota qəzəblənir, lakin Skott ona qarşısını görə bilmədiyini söylədikdə Cin ondan üzr istəyir. Daha sonra Skott ağacın altında tək oturan Cinə yaxınlaşır. Cin Skota güclərinə görə məktəbdə hər kəsin ondan qorxduğunu və heç kəsin onunla danışmadığını söyləyir. Apokalipsisin yenidən oyanması ilə Cin dünyanın sonu ilə bağlı kabus görməyə başlayır və onun kabusu məktəbi yerindən silkələdir. Məktəbin bütün tələbələri yuxudan oyanır. Təlaşla Cinin otağına gedən Professor Xavier Cinin həddindən artıq güclənən telekinez qabiliyyətinin onun yatdığı otağın divarlarını yandırdığına şahid olur. Xavier telepatik olaraq Cini oyandırmağa çalışır və bu onda böyük iztiraba səbəb olur. Cinin oyanması ilə divarlardakı alovlar sönməyə başlayır. Növbəti gün Cin Skott və Kurt ilə birlikdə maşın ilə gəzməyə gedir. İqamətgaha geri döndüklərində onlar Apokalipsis və süvarilərinin Xavieri qaçırmağa çalışarkən onları dayandırmağa çalışan Aleksin qəza ilə iqamətgahı partlatdığını və qəzada həlak olduğunu öyrənirlər. Qardaşının öldüyünə inanmaq istəyən Skott onu iqamətgahda axtarmağa başlayır və bu anda telepatik gücün mənbəyini araşdırmaq üçün Straykerin ordusu iqamətgaha daxil olur. Cin, Skott və Kurt qaçmağa nail olan yeganə iqamətgah sakinləri olur və onlar Straykeri izləyirlər. Straykerin bazasında ikən Cin kamerada bağlı saxlanılan Şimal porsuğunu azad edir. Kompleksi tərk etməzdən öncə Cin Şimal porsuğunun yaddaşının kiçik bir hissəsini ona qaytarır. Daha sonra o Qahirədə Apokalipsisə qarşı döyüşdə iştirak edir. Cin telekinez gücü ilə İks-adamları Arxanqelin metal qanadlarından qoruyur. Xavier xilas olduqdan sonra o, Cini Apokalipsisin ən güclü telepat olmadığına inandırır və Apokalipsisi məğlub etmək üçün ondan Zümrüd quşu gücünü azad etməsini istəyir. Cinin gözləri alov rəngi alır, güclü gənc mutant havada gəzməyə başlayır və saniyələr sonra Cinin vücudundan çıxan alov ilə birləşmiş böyük telekinetik partlayış verir. Zümrüd quşu gücünün köməyi ilə Cin Apokalipsisin müdafiəsini dağıdır və Siklop, Fırtına və Maqnetonun yardımı ilə Apokalipsis tamamilə gücünü zəifləyir. Cinin vücudundan çıxan alov Apokalipsisi ələ keçirir və onu yandıraraq kül edir. Filmin sonunda Vəhşi və Mistikin rəhbərliyi altında Cin, Siklop, Fırtına, Gecə ilanı və Civə yeni İks-adamlar komandasının üzvləri seçilir və onlar birlikdəöz güclərini Təhlükə otağında sınamağa başlayırlar.
Sənan Axundov
Sənan Səməndər oğlu Axundov — Azərbaycan dövlət xadimi, Azərbaycan Dövlət Standartlaşdırma və Metrologiya Mərkəzinin rəisi, SSRİ Nazirlər Soveti yanında Azərbaycan SSR Nazirlər Sovetinin daimi nümayəndəsi (1987–1989), Azərbaycan SSR yerli sənayesi naziri	(1982–1987).
Həyatı
Sənan Səməndər oğlu Axundov 28 mart 1932-ci ildə Bakı şəhərində anadan olmuşdur. 1950-ci ildə Bakıda orta məktəbi, 1955-ci ildə Moskvada Avtomexanika İnstitutunu bitirmişdir.
Əmək fəaliyyətinə 1958-ci ildə Bakı Elektrik Maşınqayırma zavodunda başlayan Sənan Axundov burada usta, sahə, sonra isə sex rəisi, zavodun baş mühəndisinin müavini işləmişdir. 1968–1972-ci illərdə SSRİ Avtomobil Sənayesi Nazirliyi Avtomobil Ehtiyatları Hissələri zavodunun direktoru, 1972–1976-cı illərdə Bakı Məişət Kondisionerləri zavodunun direktoru, 1976–1982-ci illərdə İttifaq Elektrik Maşınqayırma BİB Məişət Kondisionerləri zavodunun direktoru işləmişdir.