cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Meyci
Siyasi islahatları
Uğurlu islahatlar dövlət şurası hərəfindən həyata keçirilir. İlk əvvəllər hökumətə üç nazir rəhbərlik edirdi. Sonradan 1885-ci ildə isə qərb sayağı hökumət qurulur. Hökumətin başına isə baş nazır gətirilir. Çevriliş tərəfdarları ilk əvvələr ekstrimistlərdən çəkinirdilər. Yeni liderlər mülklə əlaqədar islahatlar həyata keçirmək istəyirdilər. 1869-cu ildə bir çox daymelər öz topaqlarını imperatora verirlər. Onlar əvvəllər idarə etdikləri daymelərdən qubernatorlara çevrilirlər. Bir müddət sonra isə digər daymelər də bu addımı atmaq məcburiyyətində qalırlar.
Kamal Məmmədbəyov
Elmi tədqiqatları
1988-ci nəşr olunmuş kitabı Sumqayıt şəhərinin memarlığına və şəhərsalmasına həsr olunub.
Meyci
Siyasi islahatları
thumb|250px|İmperator parlamentdə (1890) thumb|(1890)
Ölkədə parlamentin olmasına baxmayaraq son söz imperatora aid olmuşdur. O, ölkəyə uzun zaman rəhbərlik etməsinə baxmayaraq hakimiyyətdə cəmi 45 il olmuşdur.
Yaponların çoxu Meyci dövrü ilə fəxr edirlər. Belə ki, Yaponiya bu islahatların sayəsində Sakit okean regionunun dominat ölkəsinə çevrilir. Üstəlik dünyada söz sahibi olurlar. İslahatlarda imperatorun rolu müxtəlif olaraq qiymətləndirilir. Dəqiq şəkildə onun Yaponiya-Çin və Rus-yapon müharibələrinin tərəfdarı olub-olmaması bilinmir. Onun şerlərində daha çox pasifistlik hiss edilir. O, daha çox müharibə tərədarı olmayan insan xüsusiyyəti bağışlayırdı.
Ölümü
İmperator Diabet, Nefrit və Qastroenteritdən əziyyət çəkirdi. Özü isə Umeriyadan vəfat etmişdir. Rəsmi mənbələrdə onun ölümü 30 iyul 1912 ildə saat 00:42 baş verməsi qeyd edilir. Əslində isə ölüm, 29 iyul saat 22:40 baş verir. Ölümündən sonra onun Meyci islahatlarında rolu böyük qiymətləndirilmiş. Üstəlik onun və həyat yoldaşı Sakenin tez-tez ziyarət etdiyi bağçada Meyci Cinqu məbədi inşa edilmişdir.
Kamal Məmmədbəyov
Elmi tədqiqatları
Sumqayıt Tarix Muzeyinin arxiv fonduna Məmmədbəyov tərəfindən böyük həcmdə yaradılmış qrafiki-illüstrativ material təmənnasız bağışlanmışdır.
Sen-Pyer-de-Şartröz
Sen-Pyer-de-Şartryoz  — Fransa da kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — İzer. Şartryoz-Qye kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Qrenobl.
INSEE kodu — 38442. Kommunanın 1999-cu il üçün əhalisi 770 nəfər təşkil edirdi. Kommuna dəniz səviyyəsindən 405 ilə 700 qədər metr yüksəklikdə yerləşir. Kommuna Paris dən təxminən 470 km cənub-şərqdə, Lion dan 90 km cənub-şərqdə, Qrenobldan 19 km şimalda yerləşir.
Ageratina cylindrica
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Yay Olimpiya Oyunları
Yay Olimpiya Oyunları — hər dörd ildən bir yay fəslində keçirilən bütün dünyanı əhatə edən çox növlü idman yarışı. Qədim Yunanıstanda yaranmışdır. Müasir Olimpiya Oyunları ilk dəfə 1896-cı ildə Afinada keçirilmişdir.
Olimpiya Oyunlarının yaranması
Qədim Yunanıstanda hələ 28 əsr bundan əvvəl kimin daha güclü, çevik və cəld olduğunu aşkara çıxarmaq üçün atletlərin yarışı keçirilərmiş. Ən böyük və məşhur idman yarışları Olimpiya şəhərində keçirildiyi üçün bu oyunlar Olimpiya Oyunları adlanırdı. Olimpiya Oyunları Yunanıstanda böyük bir bayram sayılırdı və 1417 gündən bir, yəni hər dörd ildən bir keçirilirmiş. Əvvəllər olimpiyaçılar yalnız qaçışın sürətinə görə yarışırmışlar. Lakin illər keçdikcə Olimpiya Oyunları yarışlarının proqramına həmçinin pentatlon (beşnövçülük: qaçmaq, nizə və disk tullamaq, uzununa tullanmaq, güləşmə), yumruq döyüşü, ikitəkərli arabalarda yürüş də daxil edilir. Olimpiya bayramlarında incəsənət müsabiqələri də keçirilərmiş, məsələn, şairlər Olimpiya Oyunlarının şərəfinə qoşduqları şeirləri və himnləri oxuyar, natiqlər qalibləri tərifləyərmişlər.
Müasir Olimpiya Oyunları
200px|thumbnail|right|İlk Olimpiya Oyunlarının açılış mərasimi
Müasir Olimpiya Oyunlarının tarixi XIX əsrin axırlarında başlanır. 1896-cı ildə Afina şəhərində antik Olimpiadaların nümunəsi əsasında çox böyük beynəlxalq idman yarışları keçirildi. O vaxtdan hər dörd ildən bir Olimpiya Oyunları keçirilir. Yay Olimpiya Oyunlarının proqramına ən kütləvi yayılmış idman növləri – yüngül atletika, üzgüçülük, gimnastika, basketbol, boks, sərbəst və klassik güləş, velosiped idmanı, voleybol, avarçəkmə idmanı, atçılıq idmanı, müasir beşnövçülük, ağır atletika, futbol, ot üzərində hokkey və başqaları daxildir.
Olimpiya məşəli
Olimpiya Oyunlarında qaldırılan bayraqla yanaşı, açılış günü stadionda yandırılan alov da yadda qalır. Ənənəyə görə, bu alov Yunanıstanın Afina şəhəri yaxınlığında yerləşən Olimpiya məbədindən götürülür. Bundan sonra xüsusi seçilən oğlan və qızlar bu məşəli Olimpiya Oyunları keçirilən şəhərə doğru qaça-qaça bir-birlərinə ötürürlər. Son anda məşəl adlı-sanlı bir idmançıya verilir, o, stadiona daxil olub, Olimpiya Oyunlarının məşəlini yandırır. Bu məşəl yarışların açılışından bağlanışına qədər yanır.
İlk Olimpiya Oyunları zamanı stadionda məşəli əsasən kişi idmançı yandırırdı. Qadın idmançılar arasında ilk dəfə bu şərəfə 1968-ci ildə Mexikoda keçirilən Olimpiadada meksikalı Enriqueta Basilio layiq görülmüşdür. Maraqlıdır ki, BOK rəhbərliyi məşəli əlində tutan idmançını seçəndə əsasən onun ad-sanına, qazandığı uğurlara və yaraşıqlı olmasına fikir verir. Ancaq 1958-ci il Melburn Olimpiadasında məşəli 18 yaşlı, heç kimin tanımadığı avstraliyalı Ronald Klark yandırdı. Səkkiz il sonra Tokioda isə məşəli yandırmaq hüququ Yaponiyanın Xirosima şəhərinə atom bombası düşən gün anadan olmuş Yoshinori Sakaiyə verilmişdi.
Olimpiya andı
"Bütün idmançılar adından mən Olimpiya Oyunlarında idman qanunlarına hörmət edib, əsl idman ruhunda və komandalarımızın uğurunu düşünərək çıxış edəcəyimizə and içirəm!". İlk dəfə 1920-ci ildə Antverpendə keçirilən Olimpiadada yerli qılıncoynadan Viktor Buan bu andı söyləmişdi. Elə həmin vaxtdan indiyədək də hər Olimpiya Oyunlarında bir idmançı bu yarışların təmiz qanunlarla keçiriləcəyinə and içir.
1968-ci ildə Meksikada keçirilən Olimpiadada idmançılarla yanaşı, hakimlər də ilk dəfə and içir. Onun məzmunu belədir: "Hakimlərin adından mən Olimpiya yarışlarının bitərəf keçiriləcəyinə və yarışların qanunlarına hörmət ediləcəyinə and içirəm". Onu da əlavə edək ki, Olimpiya Oyunlarını yarışların keçirildiyi ölkə prezidenti açır və "Mən … nömrəli Olimpiadanı açıq elan edirəm", — deyə nitqini tamamlayır. Dördilliyin ən əsas yarışını Beynəlxalq Olimpiya Komitəsinin (BOK) prezidenti bağlayır. 1952-ci il Helsinkidə keçirilən Olimpiya Oyunlarından sonra yeni bir ənənə yarandı. Yarış bağlı edilən kimi stadionda olan tabloda "Əlvida, Helsinki, Melburn bizi gözləyir!" sözləri yazıldı.
Olimpiya bayrağı
Hər bir Olimpiya Oyunlarının açılışı keçirilən stadionda havaya Beynəlxalq Olimpiya Komitəsinin (BOK) bayrağı qaldırılır. Ağ rəngli bu bayraqda dünyanın beş qitəsinin rəmzi rənglərində olan bir-birinə keçirilmiş dairələr təsvir olunub. İlk dəfə bu bayraq 1920-ci ildə Belçikanı Antverpen şəhərində keçirilən Olimpiya Oyunlarında qaldırılıb. Məhz o vaxtdan etibarən ənənəyə görə, əvvəlki Olimpiya Oyunlarının keçirildiyi şəhərin nümayəndəsi bayrağı BOK prezidentinə təqdim edir. Beynəlxalq Olimpiya Komitəsinin rəhbəri isə bayrağı yeni Olimpiada keçiriləcək şəhərin merinə təqdim edir. Bu ənənə o vaxtdan indiyədək saxlanılıb. Onu da əlavə edək ki, yarışların açılışından sonuna qədər Olimpiya Oyunları başa çatandan sonra isə bayraq şəhərin merində dörd il ərzində saxlanılır. Olimpiya bayrağı ideyasını 1913-cü ildə BOK prezidenti Pyer de Kuberten vermişdir.
Olimpiya halqaları
Olimpiya bayrağı ideyasını 1913-cü ildə BOK prezidenti Pyer de Kuberten vermişdir. Göstərilən halqalarda üst-üstə 3 halqa soldan sağa doğru mavi, qara və qırmızıdır. Altdakı halqalar isə soldan sağa doğru sarı və yaşıldır. Hər bir halqa bir qitəni göstərir. (Antarktida göstərilmir)
Olimpiya medalları
Olimpiya Oyunlarında and, bayraq və məşəllə yanaşı, medallar da böyük məna kəsb edir. İlk belə medalı 1896-cı ildə Afinada keçirilən yarışda amerikalı yüngülatlet Ceyms Brendon Konnoli qazanıb. Üç təkanla tullanışda 13,71 metr nəticə ilə birinci olan Ceymsin adı tarixə düşüb. Qadınların arasında isə ilk medalı 1990-cı ildə Parisdə amerikalı tennisçi Şeyla Kuper qazanıb. Onu da əlavə edək ki, ilk Olimpiadalardan indiyəcən kişi və qadın yarışlarında medalların sayı eyni deyil. Kişilər bir qədər çox medal əldə edirlər.
Olimpiya rekordları
İdmanın "şah"ı hesab olunan Olimpiya Oyunları özünün rekordları ilə də yadda qalıb. Çoxları hesab edirlər ki, burada ancaq cavanlar iştirak edə və medal qazana bilərlər. Lakin 1972-ci ildə Almaniyanın Münhen şəhərində keçirilən Olimpiya Oyunlarında iştirak edən ingiltərəli Xilda Lorna Consonun 70 yaşı olub. Bu yaşa baxmayaraq, Xilda atçılıq idmanının çıxışetmə növündə böyük məharət göstərir. Kişilər arasında ən yaşlı Olimpiya iştirakçısı isə isveçli Oskar Svan olub. O, 1920-ci ildə Stokholmda keçirilən Yay Olimpiadasında 73 yaşında güllə atıcılığı proqramında iştirak edib. Maraqlıdır ki, Oskar Svan dörd il sonra Parisdə keçirilən Olimpiya Oyunlarına hazırlaşırmış, ancaq xəstələnir. Məhz Svan Olimpiya Oyunları tarixində ən yaşlı qalib olmuşdur. O, 1908-ci ildə 61 yaşında iki qızıl medal qazanmışdır. Olimpiya tarixinə Norveç gəmisürəni (yaxtsmen) Maqnus Konovun adı da daxil olub. O, 40 il ərzində — 1908, 1912, 1920, 1936 və 1948-ci illərdə keçirilən beş Olimpiya Oyunlarında iştirak edib, iki qızıl və bir gümüş medal qazanıb. Məşhur macar qılıncoynadanı Aladar Qereviç isə atlı Olimpiya Oyunlarında medallara layiq görülüb. O, 1932 – 60-cı illərdə keçirilən oyunlarda 7 qızıl, 1 gümüş və bürünc. 2008-ci ildə Çinin Pekin şəhərində keçirilmiş Olimpiya Oyununda isə Amerikalı üzgüçü Maykl Felps 7 qızıl medalla tarixə düşüb.
Olimpiadaların keçirildiyi yerlər
İndiyəqədər 31 Yay Olimpiya Oyunları keçirilib. 32-ci Yay Olimpiya Oyunlarının 2020-ci ildə Yaponiyanın Tokio şəhərində keçirilməsi nəzərdə tutulsa da, koronavirus pandemiyasına görə təxirə salınmışdır.
Qeyd. Olimpiya Oyunlarının keçirilmədiyi hallarda da Olimpiadaya nömrə veririr.
Bulbophyllum comberipictum
(Bulbophyllum comberipictum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Polşa çarlığı
Polşa çarlığı və ya Polşa krallığı (Królestwo Polskie) — 1815–1915-ci illərdə Vyana konqresinin qərarı ilə Rusiya imperiyasının bir hissəsi olan Mərkəzi Avropa dövlətidir. 1915-ci ilin yazında Birinci Dünya müharibəsi zamanı Alman və Avstriya-Macarıstan əsgərləri tərəfindən işğal edilmişdir. 1918-ci ilin noyabrında müstəqil dövlət olmuşdur.
Coğrafiyası
Polşa çarlığı, müasir Polşanın mərkəzi hissəsini əhatə etmişdir: Varşava, Lodz, Kaliş, Çenstoxova, Lüblin, Suvalki, müasir Litvanın cənub-qərbi: Alytus, Marijampole, Belarusiyanın Qrodno rayonunun ərazisinin bir hissəsi Sopotskin kəndi və Ukraynanın Lvov vilayətinin Sokalski rayonunun kiçik bir hissəsi Pesoçnoye kəndi ilə. Ərazisi 127 min km² olmuşdur.
Əhalisi
Əhali:
1818 — təxminən 2,6 milyon adam;
1894–8,8 milyondan çox adam;
1900 — təxminən 10 milyon adam.
1897-ci il siyahıyaalmasına görə, Privislinsky vilayətinin əhalisi 9 milyon 402 min nəfər idi. Əsas əhali (71,85%) Polşa idi. Ən böyük azlıq yəhudilər (13.47%), almanlar (4.33%), ukraynalılar (3.56%), litvalılar (3.24%), ruslar (2.84%), belaruslar idi.
1897-ci il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, Privislinsky vilayətlərinin əhalisi 2 milyon 158 min nəfər təşkil edib. Əsas əhali (48,75%) Polşa idi. Ən böyük azlıq Yəhudi (35.36%), Almanlar (5.26%), Ukraynalılar (1.33%), Litva (0.32%), Ruslar (8.0%), Belaruslar idi. .
Bəxtiyar Əzimov
Həyatı
Bəxtiyar Cahangir oğlu   1973-cü  ildə Füzuli rayonunun Araz Yağlıvənd kəndində dünyaya  gəlmişdi. Araz Yağlıvənd  kənd  orta  məktəbini  bitirmişdi. Orta məktəbi bitirdikdən sonra Rusiyada hərbi xidmətdə olmuşdu. Hərbi xidmətini yarımçıq buraxıb, yeni yaranan Azərbaycan ordusuna qatılmışdı. Bəxtiyar Əzimov 22 avqust 1992-ci ildə  Qarabağ  savaşlarında  şəhid  olub. Araz Yağlıvənd kənd məktəbi şəhid Bəxtiyar Əzimovun adını daşıyır.
Deyv Farrell
Deyv Farrell - Linkin Parkın bass gitaraçısı.
Phoenix ləqəbi ilə tanınır. Bir çox qrupun gitaraçısı olmuşdur. Bunlardan bəziləri: Beatles, Weezer, Deftones, Bob Marleydir. Linkin Parkın yeganə üzvüdür ki, qrupdan çıxıb yenidən qayıtmışdır. 1996-da qruba daxil oldu 1999-cu ildə isə qrupdan çıxmışdır. 1999-2000-ci illərdə Hybrid Theory EP üçün onun yerinə Kayli Kristener çıxış etmişdir. 2001-ci ildə isə One Step Closer mahnısının klibində onun yerinə Skot Kozoil iştirak etmişdir. 2001-dən bu günə qədər Linkin Parkın gitaraçısıdır.
Morris Cepson
Morris Cepson — 1945-ci il avqustun 6-da Yaponiyanın Xirosima şəhərinə atom bombası atan "B-29" təyyarəçinin pilotlarından biri
Kiçik leytenant Morris Ceppson döyüş uçuşu zamanı atom bombasının hazırlanması və döyüş hazırlığı vəziyyətinə gətirilməsinə cavabdeh olub. O, 2010-cu il martın 30-da vəfat edib.
Təyyarəçinin həyat yoldaşı bildirib ki, Morris 1945-ci ildə öz işini yerinə yetirib: "O deyirdi ki, digər ekipaj üzvləri də əmri yerinə yetiriblər".
Ceppson əvvəllər müharibədəki rolu barədə danışmaqdan imtina edirmiş. Amma sonradan 1945-ci il bombardmanı barədə fikirlərini bölüşməyə başlayıb: "Burada fərəhləndirici heç bir hal yoxdur. Bombardman dağıdıcı effektə malik olub. Amma ola bilsin ki, bu bombardman yüz minlərlə amerikalının və ondan da çox yaponun həyatını xilas edib".
Hiroşima şəhərinin 1800 feet (550 mt.) Üzərində partdadılan nüvə bombası, 13000 ton TNT (TriNitroToluen) gücündə. 70.000-dən çox insanın ölümü partlamasında saniyələr sonra reallaşdı. Bunun iki qatı qədərini da partlayışdan sonra yayılan radiasiya təsiri öldürdü. Təbii ki təsiri daha bir çox insanın xəstələnməsinə, şikəst doğulmasına, canlı həyatını təhdid edəcək şəkildə genetik strukturlarının dəyişməsinə səbəb oldu. İllərcə yaydığı radiasiyanın təsiri müzakirə edildi. İndiki vaxtda belə təsirlərinin hiss düşünülməkdədir.
Gümüşü çingil
Təbii yayılması
Yabanı halda İranda və Şimali-Qərbi Monqolustanda, Zaqafqaziyada və Orta Asiyada yayılmışdır.
Botaniki təsviri
Hündürlüyü 3 m, sallaq zoğlara malik, gövdəsinin rəngi qonur koldur. Bitkinin yarpaqlaması mürəkkəb, 3-6 cüt gümüşü cütlələkvari çılpaq yarpaqlardan ibarətdir. Yarpaqların üzəri bozumtul, gümüşü tükcüklərlə örtülmüş olur. Uc hissədəki tək yarpaq tikanla əvəz olunmuşdur. Bu tikanlar qışda yarpaqcıqlar töküldükdən sonra saplaqlarla birlikdə gövdə üzərində uzun müddət qalır. Yarpaqaltlıqları bizvari tikanlara çevrilmişdir. Çiçəkləri 2-3 ədəd olmaqla yarpaqların qoltuğundakı salxımlarda yerləşir. Kasayarpaqları dişli olub, 3-6 sm uzunluğunda, enli, üçbucaq formasındadır. Tacı bənövşəyi, qırmızımtıl,  çəhrayı və ya ağ, uzunluğu 15-18 mm-dir. Paxlası saplaqlı, sarımtıl-qonur, uzunluğu 1-3 sm, eni 7-12 mm, üzəri qırışıqlı, uc hissəsi əyilmiş və gec açılandır. Toxumları şabalıdı rəngdə, çılpaq, uzunluğu 2,5-3 mm və eni 2 mm-dir. Iyun - iyul aylarında çiçəkləyir, oktyabr-noyabrda meyvələri yetişir. Toxumla, budaqlarını basdırmaqla və kök pöhrəsi vasitəsi ilə artırılır. Bolluca çiçək açır.
Ekologiyası
Gilli, qumlu, kirəcli torpaqlarda çoxlu kök bicləri olur. Quraqlığa davamlı, işıq sevən və torpağa az tələbkar olan dekorativ koldur.
İstifadəsi
Daşlı və orta şoranlaşmış yerləri yaşıllaşdırmaq məqsədilə istifadə edilir. Yaxşı bal verən bitkidir. Köklərində boyaq maddəsi alınır.
Ageratina dasyneura
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Girdimançay
Ümumi məlumat
Uzunluğu 88 km, hövzəsinin sahəsi 727 km²-dir. Başlanğıcını Babadağ aşırımının 1 km cənub-şərqindən (2900 m) alaraq süni kanal vasitəsilə Kürə tökülür. İllik axımı qar (24%), yağış (39%) və yeraltı (37%) sulardan əmələ gəlir. Orta illik su sərfi 4,20 ml/san-dir. Axımının 36%-i yazda, 25%-i yayda, 24%-i payız-da, 15%-i isə qışda keçir. İntensiv suvarma dövründə (iyul, avqust aylarında) keçən axım illik axımın 15%-ni təşkil edir. Çayda ən çox su yaz-yay daşqını dövründə müşahidə edilir. Daşqın dövründə keçən su sərfi orta illik su sərfindən 15–20 dəfə çox olur. Çayda ən az su (4–6%) yanvar-fevral aylarında keçir. Çayın asılı gətirmələr sərfi 10,6 kq/san, orta lillənməsi isə 2500 q/kub m-dir. Suyu sulfatlı-natriumlu olmaqla minerallaşması 500--.1000 mq/l, orta minerallaşması isə 560 mq/l-dir.
Yunanıstan milli futbol komandası
Yunanıstan milli futbol yığması — Yunanıstanı beynəlxalq futbol turnirlərində təmsil edən milli futbol yığması.
Tarixi
thumb|Yunanıstan milli futbol komandası (2010-11-17
Girdimançay
Toponimikası
İsmayıllı, Ağsu və Kürdəmir rayonları ərazisində çay. Kürün sol qoludur. Baş Qafqaz silsiləsinin, Babadağın c. yamaclarından (2900 m. yüksəklikdən) başlanıb, Qaraməryəm yaylası qarşısında bir neçə qola ayrılır və ġirvan düzünə çıxır. Aşağı axınında suyu kanalla Ağsuçaya axıdılır. Çayda sel hadisələri olur. Hidronim erkən orta əsrlərdə mövcud olmuş, Qafqaz Albaniyasının tərkibinə daxil olan Girdiman tarixi vilayətinin adındandır.
Vilayətin adı isə Girdiman qalasının adından alınmışdır. Tədqiqatçıların ehtimalına görə, bu qala İsmayıllı rayonunun Talıstan kəndi yaxınlığında, Ağçayın sahilində, sıldırım qaya üzərində yerləşən Cavanşir qalasıdır. Fələki ġirvani (XII əsr) bu qalanı Girdimanqala adlandırmışdı. Erməni mənbələrində Qardman kimi adı çəkilən bu əyalət Uti nahiyəsinin 6 əyalətindən biri olub, Girdiman hökmdarlığının mərkəzi idi. Bəzi tədqiqatçılar toponimin İran mənşəli karta(qala) sözündən və məkan bildirən -man şəkilçisindən olduğunu söyləyirlər.
Georgi Sviridov
Georgi Vasilyeviç Sviridov — Rusiya bəstəkarı. SSRİ xalq artisti (1970), Sosialist Əməyi Qəhrəmanı (1975).
Həyatı
Georgi Sviridov 6 yanvar, 1998-ci ildə Moskva şəhərində vəfat edib.
Just Good Friends
Just Good Friends — Maykl Ceksonun mahnısı.
İrina Şoroxova
İrina Andreyevna Şoroxova (12 yanvar 1997-ci ildə anadan olub) — Rusiyanı təmsil edən qadın badmintonçu.
BWF International Challenge/Series
Qadınlar fərdi
Qadınlar cütlük
Ram Das Ci
Ram Das Ci (1534-1581) — siqhlərin dördüncü qurusudur. 1574-cü ildə quru Amar Dasın ölümündən sonra siqhlərin qurusu olmuşdur. Onun dövründə Amritsar şəhərinin əsası qoyulmuşdur.
Submədəniyyət
right|400px|thumb|Submədəniyyət nümayəndələri Submədəniyyət (sub — altında və cultura — mədəniyyət; mədəniyyətyanı) sosiologiya, antropologiya və kulturologiyada termin — əksəriyyətin akademik mədəniyyətindən fərqlənən modern mədəniyyət, həmçinin bu mədəniyyətin daşıyıcıları. Submədəniyyət çoxluğun mədəniyyətindən öz dəyərlər sistemi, danışıq jarqonu, davranış mədəniyyəti və geyimi ilə fərqlənməyə çalışır. . Milli, demoqrafik,ixtisas, coğrafi və digər əsaslar üzrə formalaşan submədəniyyətləri təsnifat edirlər. Ən diqqəti çəkən isə gənclərə xas olan submədəniyyətdir.
Səid Əlihüseyni
Səid Əlihüseyni (d. 1988, Ərdəbil, İran) - İran ağırlıqqaldıranı. O, Hüseyn Rzazadənin rekordunu təzələyəndən sonra "Super Rzazadə" ləqəbi alıb.
Səidin atası, Əli Hüseyni də tanınmış ağırlıqqaldıran olub, Asiyada uğurlar qazanıb. Səid 2006-cı ildə keçirilən gənclər arasında ağırlıqqaldırma yarışında 1-ci yerə çıxıb.
"Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin 100 illiyi (1918–2018)" yubiley medalı
"Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin 100 illiyi (1918–2018)" yubiley medalı — Azərbaycan Respublikasının dövlət təltifi.
Əsasnaməsi
"Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin 100 illiyi (1918-2018)" yubiley medalı əsasnaməsi Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 1 may 2018-ci il tarixli fərmanı ilə təsdiq edilmişdir.
Maddə 1. Təltif edilən şəxslər
Maddə 2. Təltif edən orqan
Depo hesabı
Depo hesabı -  qiymətli kağızların uçotu məqsədilə depozitarda ümumi əlamətlərlə birləşdirilmış məlumatların məcmusunu əks etdirən depozitar əməliyyatların uçotu vasitəsidir.
"Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin 100 illiyi (1918–2018)" yubiley medalı
Əsasnaməsi
Maddə 3. Taxılma qaydası
Kazuo Ozaki
(d. 7 mart 1960) — keçmiş Yaponiya futbolçusu.
Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 17 oyun keçirib, 3 qol vurub.
BP
BP — Böyük Britaniyanın enerji şirkəti. Mərkəzi ofisi İngiltərənin paytaxtı Londonda yerləşir.
1987-ci ilə qədər BP dövlətin mülkiyyətində olub. "British Petroleum" Birləşmiş Krallıq üçün həyati əhəmiyyət kəsb edir. Britaniyanın 10 min vətəndaşının çalışdığı bu şirkət il ərzində büdcəyə 6 milyard funt-sterlinq ($10 milyard) gəlir gətirir.
Tarixi
British Petroleum şirkətinin əsası ingilis biznesmeni və hüquqşünası Uilyam Noks Darsi tərəfindən qoyulub. 1901-ci ilin mayında Vilyam neft axtarışı üçün İran hökumətindən rəsmi icazə alır. Uilyam neft axtarışı üçün əsas mühəndis kimi Corc Reynoldsu işə alır. Şirkət ilk illərində heç bir nəticə əldə edə bilmir. İxtisaslı kadrların çatışmaması, İran hökumətinin kifayət qədər şirkətə dəstək göstərməməsi, yerli əhalinin gəlmələrə qarşı pis münasibəti şirkətin maliyyə resusrlarını tükətdi. 1905-ci ildə Burmah Oil şirkəti İranda yeni neft ehtiyatları axtarışı üçün yatırımlar etdi.
Şirkətin ilk kəşf etdiyi neft yataqları 1908-ci ilin mayında İranın cənub-qərb hissəsində Məşid və Süleyman adlı neft yataqları oldu. Artıq 1909-cu ildə İngilis-Fars neft şirkəti (Anglo-Persian Oil Company) formalaşdırılmışdı. Şirkətin səhmlərinin 97%-i Burmah Oil-ə məxsus idi. Qalan səhmlərin sahibi şirkətin birinci sədri Lord Stratkona idi. D'Arsi şirkətdə direktor vəzifəsini tuturdu, amma İngilis-Fars neft şirkətinin sonrakı inkişafına əhəmiyyətli dərəcədə təsir etmirdi. Daha sonra neft axtarışı işləri Çarlza Qrinveyə tapşırıldı. 1910-cu ildə Qrinvey direktor vəzifəsini tutdu və 1914-cü ildə şirkətin sədri oldu. Həmin il şirkət müflis olma həddində idi. Əsas çətinliklər satışla yarandı. Sənaye yağları bazarı artıq Amerika və Avropa istehsalçılarının arasında bölünmüşdü, yanacaq bazarı isə hələ yenicə yaranmaqda idi. Qrinvey Britaniya hökumətiylə qarşılıqlı sərfəli razılaşmanın imzalanması yolu ilə İngilis-Fars neft şirkətini Royal Dutch Shell şirkətinin təsiri altına düşməsindən xilas etdi.
Şirkətin sonrakı genişlənməsi Birinci dünya müharibəsinin sonra keçən onillik ərzində oldu. Marketinqin yeni metodları tətbiq edilmişdi, məsələn nefti indi yeni iki qallonlu bankalarda satırdılar. İngilis-Fars neft şirkəti həmçinin İranda və İraqda öz məhsullarını istehsal edirdi; şirkətə məxsus dəniz limanlarının beynəlxalq zənciri yaratdı və 1926-da aviasiya yanacağını satmağa başladı. Abadanda tikilmiş zavoda nisbətən daha kiçik neft emalı zavodları 1921-ci ildə Cənubi Uelsdə və 1924-cü ildə Şotlandiyada tikildi. Bundan başqa şirkət Fransanın Kurşelett şəhərindəki neft emalı zavodunun səhmlərinin böyük hissəsinə sahib idi. Bu cür fəaliyyətlər şirkətin biznes strukturuna əhəmiyyətli dərəcədə təsir etdi. Şirkətin səhmlərinin 80%-dən çoxu İranda yerləşən yataqlara aid idi, 1917-ci ildən sonra isə şirkətin əsas kapitalının yarısı neft paylanması və daşınması donanması sistemini əhatə edirdi. Amerikada və Avropada yeni növ avtomobillərin yayılması şirkətin fəaliyyətinə müsbət təsir etdi. 1925-ci üzərində BP loqotipi olan yanacaqdoldurma məntəqələrinin sayı altı minə çatdı (1921-də onların sayı cəmi 69 idi). 1935-ci ildə şirkət İngilis-İran Neft Şirkəti adlandırıldı. İkinci dünya müharibəsindən sonrakı illərdə şirkət neft-kimya sənayesində kök salmağa başlayır. 1947-ci ildə Distillers şirkətiylə imzalanan razılaşma əsasında daha sonra məşhur olmuş British Hydrocarbon Chemicals birgə şirkətinin yaranmasına gətirib çıxarmışdı. İkinci neft-kimya kompleksi 1961-ci ildə Cənubi Uelsdə Baglan körfəzində tikilmişdi.
BP 2020-ci ilin ikinci rübündə 16.8 milyard dollar zərər edib. Şirkət koronavirus pandemiyasının təsirlərinə məruz qaldığını bildirib. 2019-cu ilin ikinci rübündə şirkət 1.8 milyard dollar mənfəət əldə etmişdi. Şirkət xalis zərərinin 6.7 milyard dollar olduğunu, 2019-cu ildə isə 2.8 milyard xalis mənfəətinin olduğunu qeyd edib. BP 2010-cu ildə baş verən neft axıntısından bəri ilk dəfə olaraq dividendini (hər bir səhmdarın payına düşən gəlir) bir öncəki rüblə müqayisədə 10.5 sentdən 5.25 sentə salıb. BP səhmləri 2020-ci ildə 40 faizdən çox azalıb. BP-nin ümumi zərərinə şirkətin əsas biznesi ilə əlaqəsi olmayan fəaliyyəti ilə əlaqədar 10.9 milyard dollarlıq xərcləri daxildir. BP 2030-cu ildə emissiyalarını 30-35, satılan məhsulların karbon intesivliyini 15 və hidrokarbon istehsalını 40 faiz azaltmaq hədəfinə çatmaq üçün yeni strategiya elan edib. Şirkət enerji mənbələrinə yanaşmasını “yenidən kəşf etmək” məqsədilə hər hansı yeni bir ölkədə neft axtarmayacağını deyib.
Rəhbərlik
Şirkətin səhmlərinin 95 %-i sərbəst dövriyyədədir (2011-ci ilin yanvarına olan məlumatlara görə). Səhmlərin 5% Rosneft şirkətinin mülkiyyətindədir.
Sen-Pyer-de-Şeren
Sen-Pyer-de-Şeren  — Fransa da kommuna, Rona-Alplar regionunda yerləşir. Departament — İzer. Syud-Qrezivodan kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Qrenobl.
INSEE kodu — 38443. Kommunanın 1999-cu il üçün əhalisi 355 nəfər təşkil edirdi. Kommuna dəniz səviyyəsindən 170 ilə 1 400 qədər metr yüksəklikdə yerləşir. Kommuna Paris dən təxminən 480 km cənub-şərqdə, Lion dan 85 km cənub-şərqdə, Qrenobldan 30 km qərbdə yerləşir.
Ageratina davidsei
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Klaypeda Dəmiryol Stansiyası
Klaypeda Dəmiryol Stansiyası (Klaipėdos geležinkelio stotis)- "Lietuvos Geležinkeliai" ("Litva dəmir yolları") şirkəti tərəfindən istismara verilən dəmiryol stansiyasıdır. Litva Dəmiryolu Şirkətinin əsas stansiyalarından biridir. Dəmiryol stansiyası Qərbi Litvada yerləşir. Vağzalın binası Klaypedanın şimal hissəsində yerləşmişdir. Stansiya Klaypeda Dəniz limanın yaxınlığında yerləşir. Liman Litvanın əsas dəniz limanıdır. Dəmiryol stansiyası ilə Belarus, Rusiya və Ukraynadan Litvaya yüklər gətirilir.
Tarixi
Klaypeda Dəmiryol Vağzalı iki binadan ibarətdir. Birinci bina köhnə dəmiryol vağzalıdır. Klassizim üslubunda tikilən köhnə binanın damı üçbucaq formasındadır. Bina sarı kərpiclə tikilmişdir. Köhnə binanın 1881-ci ildə açılışı olmuşdur. Dəmiryol vağzalının ikinci binası isə 1983-cü ildə inşa edilmişdir. Binanın üzərində dəmiryol stansiyasının genişləndirilməsi zamanı tikilmiş saatı görmək olar. Bina qırmızı kərpic ilə tikilmişdir. Hal-hazırda vağzalın yeni binasında ticarət obyektləri və kafelər yerləşmişdir. Yeni binada həmçinin «Litva Dəmiryolları» şirkətinin baş ofisi yerləşir.
1872-1875-ci illər arasında Sovetsk- Klaypeda dəmiryol xətti tikilmişdir. aStansiya Klaypedada açılmışdır. 1892-ci ildə isə dəmiryol xətti Kretinqaya qədər uzadılmışdır.
Dəmiryol xətti tikintisi zamanı 5 800 000 Prussiya taleri qədər bütün lazımlı vasitələrlə təchiz edilmişdir. Dəmiryolunun birinci vəzifəsi Klaypedadan balığın və ağacların yüklənərək daşınması idi.
2002-ci ildə Klaypeda Dəmiryol Stansiyasında şəhərin yubileyinə həsr olunmuş «Vidalaşma» abidəsi ucaldılmışdır.
İnfrastruktur
Bilavasitə Klaypeda Dəmiryol Stansiyasının yaxınlığında hal-hazırda Klaypeda şəhərinin əhəmiyyətli beynəlxalq avtobus stansiyası yerləşir.
Əsas dəmiryol istiqamətləri
Klaypeda Dəmiryol Stansiyasında 6 dəmiryol relsi fəaliyyər göstərir:
Bulbophyllum comberi
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Arealı
Bulbophyllum comberi növü Kalimantan, eləcə də Yavadan Kiçik Zond adalarına qədər yayılmışdır.
Chariclea delphinii
Təsviri
Qanadları açılmış halda 28–32 mm-dir. Ön qanadları bənövşəyi-qırmızıdır, bazal sahə və xarici sahənin içəri hissəsi qonur pulcuqlarla qarışaraq tutqundur. Saçaqları sarımtıldır. Yumuru naxış böyrəkşəkilli naxışın lap yaxınlığında yerləşərək kiçikdir, ətrafı bir qədər solğun bənövşəyi-qırmızı xətlə haşayələnmişdir. Böyrəkşəkilli naxış iri və tutqundur. Arxa qanadları ağımtıldır, enli qonuru-qırmızı haşiyəlidir. Sçaqları ağdır. Qanadların ortasında haşiyəyə yaxın 2 açıq rəngdə ləkə var.
Yayılması
Avropa, Rusiya, Kiçik Asiya, Şimali Afrika, Türkmənistan, Gürcüstanda yayılmışlar. Azərbaycanda isə lokal şəkildə bütün zonalarda ən çox düzən rayonlarda, qismən dağətəyində və dağ səhralığında rast gəlinir.
Həyat tərzi
Düzənlik, səhra, dağ-səhra yerlərin kserofit stansiyalarında. Həyat tərzi ətraflı öyrənilməyib. Kəpənəyi aprelin axırlarından avqustun axırlarına qədər uçur. Tırtılı iyul-avqustda mahmızçiçək, əsvəçiçək, kəpənəkçiçək bitkilərinin çiçəyi və meyvələri ilə qidalanır. Ehtimal ki, pupu qışlayır və ildə iki nəsil verir.
Tasmalı (Qax)
Tasmalı — Azərbaycan Respublikasının Qax rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Tarixi
Tasmalı kəndi Qarabaldır və Lələpaşa kəndləri ilə birlikdə Tasmalı kənd ərazi dairəsini əmələ gətirir. Bu inzibati ərazi vahidi Tasmalı bələdiyyəsi tərəfindən idarə edilir.
Toponimikası
Tasmalı oyk., diiz. Qax r-nunun eyniadlı i.ə.v.-də kənd. Alazan-Əyriçay çökəkliyindədir. Oykonim türk mənşəli tasına etnonimindən və mənsub, bildirənli şək.-sindən ibarətdir. Qırğızlarda və qazaxlarda da tasma tayfası vardır. Bəzi mənbələrə əsasən, XI-XII əsrlərdə tasma tayfalarının bir hissəsi Səlcuqi oğuzlarının tərkibində Azərbaycanda məskunlaşmışdır.
Emissiya prospekti
Emissiya prospekti - - Müəyyən qiymətli kağızın yeni buraxılışı (emissiyası) zamanı qiymətli kağızlar bazarının buraxılışının tənzimləməsi üzrə səlahiyyətli quruma təqdim edilən, emitent və buraxılan kağız haqqında məlumatlar əks olunan sənəd.
Co Han
Co Han - Linkin Parkın DJ-yi və prodüseri. Linkin Parkın bütün kliplərini o yaratmış və idarə etmişdir. Han həm də 2002-ci ildə Qremmi mükafatı almışdır. O, dünyada Qremmi mükafatı alan yeganə Koreya əsilli Amerikandır.
= Xarici keçidlər =
Reyestr saxlayıcısı
Reyestr saxlayıcısı - istiqraz və səhm sahiblərinin qeydiyyatını (reyestrini) aparan təşkilat. Azərbaycan Respublikasında reyestr saxlayıcı və depozitar fəaliyyəti ilə Azərbaycan Respublikasının Milli Depozit Mərkəzi məşğul olur.
Məzahir Əfəndiyev
Məzahir Cavid oğlu Əfəndiyev — ictimai xadim.
Həyatı
Məzahir Əfəndiyev 1 fevral 1976-cı ildə Ağdaş rayonunda anadan olmuşdur. 1982-ci ildə Ağdaş rayonu M. Qorki adına 4 nömrəli orta məktəbin birinci sinfinə getmiş, 1992-ci ildə həmin məktəbi əla qiymətlərlə bitirmişdir. Orta məktəbdə oxuyarkən Ümumittifaq Gənclər Təşkilatının (KOMSOMOL) məktəb dayağının sədri, tarix fənni üzrə zona olimpiadasında çempion adına layiq görülmüşdür.
1994-cü ildə Bakı Dövlət Əmtəəşünaslıq və Kommersiya İnstitutunun Dövlət və Bələdiyyə İdarəetməsi fakültəsinə qəbul olub əyani təhsil almışdır. 1996-cı ildə həmin institutdan köçürülmüş və təhsilini eyni ixtisas üzrə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Dövlət İdarəçilik Akademiyasında davam etdirmişdir. 1999-cu ildə həmin institutu Dövlət və Bələdiyyə İdarəetməsi ixtisası üzrə bitirmişdir. 1999-cu ildə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Dövlət İdarəçilik Akademiyasının magistraturasına Təhsilin təşkili və idarəolunması ixtisası üzrə qəbul olunmuş və 2001-ci ildə oranı qırmızı diplomla bitirmişdir. Eyni zamanda 2007-ci ildə Böyük Britaniyanın Kembric Universitetində idarəetmə kurslarında iştirak edib.
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Dövlət İdarəçilik Akademiyasının Davamlı İnkişafın İdarə Olunması ixtisası üzrə doktorantdır və akademiyada Regionlarda Davamlı İnkişafın təmin olunması üzrə magistrlarına dərs deyir.
7 yanvar 1998-ci il tarixində hərbi xidmətdə olmuş, ehtiyata buraxıldıqdan sonra 1999-cu ildən 2019-cu ilə kimi BMT Azərbaycan ofisinin alt strukturlarında müxtəlif vəzifələrdə çalışmışdır.
Ailəsi
Məzahir Əfəndiyev ailəlidir, iki övladı var.
İctimai-siyasi fəaliyyəti
1999-cu ildə Azərbaycan Respublikası Gənclər və İdman Nazirliyi ilə BMT İnkişaf Proqramının birgə həyata keçirdiyi "Gənc Könüllülərin İdarəetmə Qrupu"nun Milli Koordinatoru, 2001–2006-cı illərdə Avropa ittifaqı, BMT İP və Azərbaycan Hökumətinin "Cənubi Qafqazda Narkotiklərə Nəzarət" Regional Yardım Proqramının ölkə üzrə rəhbəri, 2006–2009-cu illərdə BMT İP-nin Bakı ofisində "Hüquq Mühafizə Orqanları ilə İş Bölməsi" nin rəhbəri, 2010–2012-ci illərdə Avropa İttifaqı və BMT İP-nin "Cənubi Qafqaz Ölkələrində İnteqrə Edilmiş Sərhəd idarəçiliyi Sistemlərinə Dəstək" layihəsinin rəhbəri, 2012–2014-cü illərdə BMT-nin Azərbaycan ofisinin Proqramlar üzrə rəhbəri, 2014-cü ildən 2017-ci ilə kimi BMT İnkişaf Proqramının Azərbaycan nümayəndəliyinin Strateji Əməkdaşlıq üzrə Müşaviri, 2017–2019-cu illərdə BMT İnkişaf Proqramının Azərbaycan nümayəndəliyində "Azərbaycan və Gürcüstan arasında Qırmızı Körpü Sərhəd keçid Məntəqəsinin İnkişafına Dəstək", "Qlobal Əhəmiyyətli Aqro-biomüxtəlifliyin qorunması və davamlı istifadəsi", "Qlobal siyasi müzakirələrdə gənclərin fəal iştirakını dəstəkləmək üçün yeni əsasların yaradılması" layihələrinə rəhbərlik etmişdir.
2019-cu ilin yanvar ayından Azərbaycan Respublikasının Nazirlər Kabineti Aparatının Maliyyə və İqtisadiyyat məsələləri şöbəsinin müdir müavini vəzifəsində çalışmışdır.
1994-cü ildə gənclər hərəkatına fəal qoşularaq 1995-ci ildə Azərbaycan Naminə Alyans Partiyasının "Gənc Alyansçılar" təşkilatının sədri seçilmiş, 1998-ci ildə Azərbaycan Respublikası Gənclər Təşkilatlarının Milli Şurasının (ARGTMŞ) gənclər arasında "Narkomaniya ilə mübarizə" daimi komissiyasının sədri olmuşdur. 1999-cu ildə ARGTMŞ-nın 1-ci müavini, 1999–2001-ci illərdə mərkəzi qərərgahı Brüsseldə yerləşən Avropa Gənclər Forumunun Maliyyə Nəzarət Komitəsinin tamhüquqlu üzvü, Azərbaycan Hökuməti ilə vətəndaş cəmiyyəti arasında əməkdaşlığın inkişafına xüsusi töhfələr verən, ölkənin nüfuzlu QHT-dən sayılan Narkotiklərə Qarşı Milli Təbliğat Ofisi və Beynəlxalq Təşkilatlarda İşləyən Azərbaycanlıların Assosiasiyasına da rəhbərlik edir.
Parlamentdə
2020-ci ildə ölkədə keçirilən parlament seçkilərində 89 saylı Göyçay-Ağdaş Seçki Dairəsi üzrə Milli Məclisin deputatı seçilmişdir. O, Milli Məclisin İqtisadi siyasət, sənaye və sahibkarlıq komitəsinin və Regional məsələlər komitəsinin üzvüdür.
Məzahir Əfəndiyev, həmçinin, Parlamentlərarası İttifaq, Avronest Parlament Assambleyasının üzvü, Azərbaycan-Bosniya və Hersoqovina parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qrupunun rəhbəri, Azərbaycan-Amerika Birləşmiş Ştatları, Azərbaycan-Belçika, Azərbaycan-Gürcüstan, Azərbaycan-Kanada, Azəbaycan-Misir, Azərbaycan-Ukrayna, Azərbaycan-Vyetnam və Azərbaycan-Yaponiya parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qruplarının üzvüdür.
Qreşem sarayı
Qreşem sarayı (həmçinin Qreşemanın sarayı, ) — Budapeştdə yerləşən bina, arxitekturada Art Nouveau stilinin nümunəsi. 20-ci əsrin əvvəlində ofis və yaşayış kompleksi kimi tikilmiş, hazırda Four Seasons Hotels and Resorts zəncirinin lüks otellərindən biri kimi istifadə olunur.
Saray, XVI əsrin ingilis taciri və maliyyəçisi olan Tomas Qrüşem, Kral birjasının qurucusunun adını daşıyır.
Tarixi
Saray Dunay çayının küncündə, İştvan Seçenyi meydanının Zəncir Körpüsünün şərq tərəfində yerləşir. Əvvəlcə bu yer 1827-ci ildə tikilmiş bir neoklasik məskən olan Nako Evinin evi kimi sayılırdı. 1880-ci ildə Britaniyanın həyat sığortası şirkəti olan Gresham Life Assurance Company öz investisiya məqsədlərini sarayı əldə etdi. Daha sonra regional qərargah olaraq yeni bir nümayəndəlik binası qurulmasına qərar verildi. Yerli memarlar Jiqmond Kvittner və Yosef Vaqo sarayı layihə üçün sifariş aldılar. 1904-cü ildə başlayan və 1906-cı ildə başa çatdı (1907-ci ildə açılışı gerçəkləşdi).
Açılış zamanı, ofislərə əlavə olaraq, sığorta şirkətinin rəhbərliyi üçün yaşayış mənzilləri mövcud idi. Qırmızı Ordu tərəfindən Budapeşt ələ keçirildikdən sonra bina kışlalara verildi. Macarıstan Xalq Respublikası dövründə, saray bir mənzil binası idi. 1990-cı illərdə, kommunist rejimin düşməsindən sonra yeni bir hökumət Budapeşt şəhərinə sarayı təqdim etdi.
1998-ci ildə investor şəhər bürosundan bina «Four Seasons» şəbəkəsinin fəaliyyətinə dəvət edilən lüks otelə çevrilmək üçün icazə almışdı..
2001-ci ildə yeni investor əsasən pilləkənlər, vitraylar, mozaika, dekorativ qəfəslər və qış bağları kimi orijinallığını qorumaq şərti ilə bərpa edib sarayı yenidən qurdu. Otel 2004-cü ildə yenidən açıldı.
Şan
Şan (Schaan) – Lixtenşteyn in ən iri yaşayış məntəqəsi. left|thumb|200 px|Şanda kilsə
Əsas göstəriciləri
Ölkənin paytaxtı Vadus şəhərinin yaxınlığında, mərkəzində yerləşir. 2010-cu ilin məlumatlarına görə əhalinin sayı 5767 nəfər, sahəsi isə 26,921 km²-dir. Rəsmi kodu 7005, poçt indeksi 9494.
Coğrafiyası
Cənubdan paytaxt Vadusla, şərqdən Trizenberq və Plangen, şimaldandan isə Eşen və Qamprin şəhərləri ilə sərhədlənir. Qərbdən isə İsveçrə ilə həmsərhəddir. Şərq hissədə "Üç bacı" sıra dağları ucalır.
Gorançay
Gorançay — Kürəkçayın sağ qolu.Trayektoriyası Göygöl və Goranboy rayonları ərazisindən keçir.
Ümumi məlumat
Uzunluğu 81 km, hövzəsinin sahəsi 441 km²-dir. Başlanğıcını Murovdağ silsiləsinin ən yüksək zirvələri olan Gamışdağ və Murovdağ arasındakı 3100 m yüksəklikdən alır. Xarxaput kəndi yaxınlığında iki qola ayrılır. Bunlardan biri Qaraçay, digəri Gorançay adlanır. Qaraçinar kəndinə kimi hər iki qol bir-birinə paralel axır.Sonradan Qaraçay istiqamətini dəyişir və geniş suvarma şəbəkəsi vasitəsilə əkin sahələrinə verilir.
Ageratina deltoidea
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Gorançay
Ümumi məlumat
Gorançayın resursu qar (37%), yağış (42%) və yeraltı (51%) sulardan əmələ gəlir. Orta illik su sərfi 1,96 kub m/san-dir. Bunun 30%-i yazda, 42%-i yayda, 18%-i payızda, 10%-i isə qışda sərf edilir. İntensiv suvarma dövründə (iyul-avqust aylarında) illik axımının 20%-indən istifadə edilir. Çayda yaz daşqını mart ayının axırlarında başlayıb iyul ayının axırına kimi davam edir.
Orta illik asılı gətirmələr sərfi 0,18 kq/san, lillənməsi 90 q/kub m-dir. Suyu orta minerallaşmaya (300–500 mq/l) malik olmaqla hidrokarbonatlı-kalsiumludur.
Gorançayın suyundan Goranboy, aşağı axımında isə Yevlax rayonlarının əkin sahələrinin suvarılmasında geniş istifadə edilir. Gorançay üzərində kiçik bir Su Elektrik Stsnsiyası da tikilmişdir.
Lələpaşa
Toponimikası
Lələpaşa oyk., sada. Qax r-nunun Tas malı i.ə.v.-də kənd. Alazan-Əyriçay çökokliyin- dədir. Yerli əhalinin məlumatına görə, kənd türk ordusu sərkərdələrindən birinin adı ilə adlandmlmışdır. Oykonimin Səfəvi Osmanlı müharibələri (1577-90) zamanı Osmanlı ordusuna başçıhq etmiş Lala Mustafa Paşanın adı ilə bağlı olduğu ehtimal edilir. Sonralar oykonimin tərkibindəki Mustafa antroponimi düşmüş və kənd Lələpaşa adlandmlmışdır.
Cimmi Karter
Ceyms Erl "Cimmi" Karter (ing. James Earl "Jimmy" Carter, Jr.; d. 1 oktyabr 1924, Pleyns, Corciya, ABŞ) — Amerika Birləşmiş Ştatlarının 39-cu prezidenti (1977–1981). "Dünyadakı münaqişələrin sülh yolu ilə həlli üzrə səylərinə və insan haqları uğrunda mübarizəyə görə" 2002-ci il Nobel Sülh mükafatı laureatı.
Corciya ştatının Pleyns şəhərində böyüdülən Karter,1946-cı ildə bir bakalavr dərəcəsi ilə ABŞ-nin Hərbi Dəniz Akademiyasını bitirib və ABŞ Hərbi Donanmasına qatıldı və burada sualtı qayıqlarda xidmət etdi. 1953-cü ildə atasının ölümündən sonra Karter hərbi karyerasını tərk etdi və ailəsinə yer fındığı yetişdirmə işində kömək üçün Corciyaya qayıtdı. Karterə,atasının borcları və əmlakın uşaqlar arasında bölünməsi səbəbindən nisbətən az miras qaldı. Buna baxmayaraq,Karterlərin yer fındığı biznesini genişləndirmək və böyütmək istəyi yerinə yetirildi. Bu dövrdə Karter,irqi seqreqasiyanın siyasi iqliminə qarşı çıxmaq və artan vətəndaş hüquqları hərəkatını dəstəkləmək motivasiya edildi. Demokrat partiyası daxilində fəallıq göstərdi. 1963–1967-ci illərdə Karter Corciya Ştat Senatında vəzifə yerinə yetirmiş və 1970-ci ildə keçmiş qubernator Karl Sandersi Demokratik partiya birinciliyi ilə etnik azlıqların lehinə fəaliyyət göstərən bir anti-seqreqasiya platformasında məğlub edərək,Corciyanın qubernatoru seçilmişdir. Karter 1975-ci ilə qədər qubernator olur. Kampaniyanın başlanğıcında Corciyanın xaricində az tanınan,lakin gözlənilmədən qalib gələn bir namizəd olmasına baxmayaraq, Karter 1976-cı il Demokrat partiyasından prezidentliyə namizədliyini qazandı. Ümumi seçkidə Karter kənar bir adam kimi qaçdı və ABŞ Respublikaçılar partiyasından olan Cerald Fordu məğlub etdi.
1982-ci ildə Karter insan hüquqlarını tanıtmaq və genişləndirmək üçün Karter Mərkəzini təsis etdi. Sülh danışıqları aparmaq,seçkiləri izləmək və inkişaf etməkdə olan ölkələrdə xəstəliklərin qarşısının alınması və aradan qaldırılması üçün çox səyahətlər edir. Karter, Habitat for Humanity xeyriyyəçiliyində əsas fiqur sayılır. İsrail-Fələstin qarşıdurması davam edərkən,Amerika və qlobal işlərə fəal şəkildə şərh verməyə davam edərkən,siyasi xatirələrdən tutmuş poeziyaya qədər 30-dan çox kitab yazmışdır. ABŞ-də yaşayan beş prezidentin ən uzun ömür sürəni olan Karter,ən uzun müddət istefada olan, andiçmə mərasimindən sonra qırx il yaşamış və 95 yaşına çatan ilk prezidentdir.
Erkən həyatı
Ailə Karterin körpəlik dövründə bir neçə dəfə köçdü. Karterlər,demək olar ki, tamamilə yoxsullaşmış Afroamerikalı ailələrinin yaşadığı Corciyanın Arçeri birgəyaşayış məskənində kirli bir yolda yerləşdi. Onların daha 3 övladı: Qloriya,Rus və Billi dünyaya gəlir. Karter valideynləri ilə çox yaxşı yola gedirdi,anası gec saatlara qədər işlədiyi üçün,uşaqlığında bir o qədər ünsiyyəti olmamışdı. Erl irqi ayrı seçkiliyə qarşı idi,oğluna qara dərili fermerlərin uşaqları iləoynamağa icazə verirdi. Karter,Erlın əkin sahəsindəki,yer fındığını böyüdüb,qablaşdırıb və satan öz əkin sahəsini böyütmüş təşəbbüskar bir gənc idi. Hətta,satın aldığı kirayə evlərinin bir hissəsini də icarəyə götürmüşdü.
Təhsili
Karter 1937-dən 1941-ci ilə qədər Pleyns liseyində oxuyub. O vaxta qədər oxatma və Pleyns Böyük böhran illərində demək olar ki,xeyli zəifləmişdi,lakin ailə Franklin Delano Ruzveltin "Yeni xətt" siyasətinin əkinçilik subsidiyalarından bəhrələndi və Earl cəmiyyət rəhbəri kimi mövqe tutdu. Gənc Cimmi oxumağa həvəs göstərən,çalışqan bir tələbə idi. Karterin proqulu barədə yerli qəzetdə bildirilmişdi,baxmayaraq ki,onun qrupunun akademik nailiyyətlərinə sahib olan bir tələbə olduğu bəlli deyildi. Karterin müəllimi Culiya Koleman xüsusilə ona güclü təsir göstərmişdi. Yeniyetmə ikən,Karter Pleyns liseyinin basketbol komandasında oynayırdı: Amerikanın Gələcək Fermerlərinə də qoşuldu və ağac emalına ömürlük maraq göstərdi.
Dənizçi karyerası
Karter ABŞ-nin Hərbi Dəniz Akademiyasında oxumağı çoxdan xəyal edirdi. 1941-ci ildə Corciyanın Amerikus şəhərinə yaxın Corciya Saustvestern Dövlət Universitetində mühəndislik üzrə lisenziya kurslarına başlamışdır. Növbəti il Corciyanın Atlanta şəhərindəki Corciya Texnologiya İnstitutuna transfer oldu və 1943-cü ildə Hərbi Dəniz Akademiyasına qəbul oldu. O,yaxşı tələbə idi,akademiyanın təzə kurslarının aqressiv,bəzi mədəniyyətdən uzaq hərəkətlər sərgiləyən tələbələrindən fərqli olaraq,o, ehtiyatlı və sakit tələbə idi. Akademiyada təhsil alarkən Karter,bacısı Rutun dostu Rozalin Smitə aşiq olur. İkisi 1946-cı ildə məzun olandan az sonra evlənirlər. Akademiyanın Nevi Midşipmen komandasının yaxın məsafəyə qaçış futbolçusu idi. 1946-cı ildə 820 hərbi kursant işərisindən bakalavr dərəcəsi ilə 60-cı olaraq Akademiyanı bitirən Karter zabit olaraq işə başladı. 1946–1953-cü illərdə Karter və Rozalin Atlantik və Sakit okean donanmalarında yerləşdiyi müddətdə Virciniya,Havay,Konnektikut,Nyu-York və Kaliforniyada yaşadılar. 1948-ci ildə zabitlərin sualtı vəzifə hazırlığına başladı və ABŞ Pomfret (SS-391) sualtı qayığında xidmət etdi. 1949-cu ildə kiçik leytenant rütbəsinə yüksəldilmişdir. 1951-ci ildə dizel / elektrikli USS K-1, (a.k.a. USS Barrakuda) dəniz gəmisinə keçdi,komandir və icra məmuru olmaqla bir neçə vəzifədə xidmət etmişdir.
thumb|left|Prezident Cimmi Karter və Admiral Hyuman Corc Rikover (sağda) USS Los Angeles (SSN-688) sualtı qayığında, 1977-ci il 1952-ci ildə,sonra kapitan Hyuman Corc Rikoverin başçılıq etdi Karter,ABŞ-nin Hərbi Dəniz Qüvvələrinin yeni qurulan atom sualtı qayığına keçdi. Rikoverin adamlara və maşınlara olan tələbkarlığı əfsanəvi idi və Karter daha sonra valideynlərinin yanında Rickoverin onun həyatına çox böyük təsir etdiyini dinləndirmişdi. Rozalin uşaqları ilə Nyu-Yorkun Skenaktadi şəhərinə köçərkən,o,üç aylıq müvəqqəti vəzifə üçün Vaşinqtondakı ABŞ Atom Enerjisi Komissiyasının Dəniz Reaktorları şöbəsinə göndərildi. 12 dekabr 1952-ci ildə Kanadanın Çalk Rivə (Ontarionun qəsəbəsi) Nüvə termal raketinin nüvə Laboratoriyalarının baş vermiş qəza,milyonlarla litr radioaktiv süalar suya yayılması,reaktor binasının zirzəmisinin su basması ilə nəticələndi. Bu reaktorun nüvəsini xarab etdi. Karter,Amerikanın və Kanadalı xidmət personalıyla birlikdə reaktorun bağlanmasına kömək etmək üçün ABŞ-nin texniki heyətinə rəhbərlik etmək üçün Çalk Rivəyə göndərildi. Zəhmətli proses tələb olunur,komanda üzvlərindən hər birinə qoruyucu vasitə hədiyyə edildi. Prezidentliyi dövründə və sonra Karter, Çalk Rivədəki təcrübəsinin atom enerjisinə dair fikirlərini formalaşdırdığını söylədi və neytron bombasının inkişafını dayandırmasına səbəb oldu.
1953-cü ilin mart ayında Karter,Skenektadidəki Yunion Kollecində nüvə silahı işini əhatə edən altı aylıq kreditsiz kurs başlatdı. Onun niyyəti ABŞ-nin ilk iki nüvə sualtı gəmisindən biri olan USS Seawolf (SSN-575) da işləmək idi. Bununla yanaşı,Karterin atası Seawolfun inşası başlamazdan iki ay əvvəl öldü və Karter,ailənin yer fındığı ticarəti işinə başlaması üçün aktiv vəzifəsindən azad edildi. Skenektadiden ayrılmaq qərarına gəlmək çətin oldu. Çox köç etdikdən sonra məskunlaşmaq,Rozalinin həyatı üçün də rahat oldu. Pleynsdəki kiçik şəhər həyatına qayıtmaq "geriyə dönmüş monumental addım" kimi görünürdü. Digər tərəfdən,Karter çərçivəyə salınmış sərt hərbçi həyatını keçdi,daha çox atasının yolu kimi bir yol almağa can atdı. Karter 9 oktyabr 1953-cü ildə aktiv vəzifəsini tərk etdi. 1961-ci ilə qədər Amerika Birləşmiş Ştatları Donanmasında ehtiyatda xidmət etdi və leytenant rütbəsi ilə xidməti tərk etdi. Mükafatlarına İkinci dünya müharibəsi Zəfər medalı, Çin xidməti medalı,Milli Müdafiə xidməti medalı,Amerikan Kampaniya medalı da daxildir.
Fermerlik
Yaxın müddətdə Corciya Nümayəndələr Palatasına seçilən,nisbətən varlı adam olan Erl Karter,öldü. Lakin borclarına görə,var-dövlətinin varislər arasında bölünərkən,oğlu Cimmiyə nisbətən az miras qaldı. Bir il ərzində Cimmi,Rozalin və üç oğlu Pleynzdə ictimai evlərdə yaşadılar; Karter,vəzifəyə başlamazdan əvvəl subsidiya verilən mənzildə yaşamış yeganə ABŞ prezidentidir. Karter elmi və texnoloji mövzularda məlumatlı idi və o,ailənin yer fındığı biznesini genişləndirməyə başlamışdı. Hərbi dəniz donanmasından aqrobiznes işinə keçid çətin idi,çünki ilk illik məhsulu quraqlıq səbəbindən uğursuz oldu;Karter, fermanı əlində saxlamaq üçün bir neçə bankdan kredit çəkməyəy məcbur oldu. Rozalin isə işin gəlir-gedərlərini idarə etmək üçün mühasibatlığı öyrənərkən,o da dərslər aldı və kənd təsərrüfatı oxudu. İlk ilində çətinliklər olsa da,Karterlər biznesi böyüdərək,olduqca böyük müvəffəqiyyətlər qazandılar.