cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dəmir adam (film, 2008)
Dəmir adam 3
3 may 2013-cü ildə Disney, Marvel Studios və Paramount Pictures tərəfindən hazırlanmış "Dəmir adam 3" filmi göstərilməyə başlanmışdır. Favro 2010-cu ilin dekabrında "Möcüzəvi Krallıq" filminə görə 3-cü Dəmir adam filminin rejissoru olmayacağını bildirmişdir, lakin "Dəmir adam 3" filmində Heppi Hoqan rolunda görünmüşdür. Onun əvəzinə filmin rejissoru Şeyn Bleyk olmuş, ssenarini Dru Pirs yazmışdır. Robert Dauni yenə Toni Stark rolunda, Qvinet Peltrou yenə Pepper Pots rolunda və Don Çidl yenə Polkovnik Rouds rolunda görünmüşdür. Don Çidl həm də Dəmir vətənpərvər rolunda çıxış etmişdir. Qay Pirs Aldrix Killian rolunu, Ben Kinqsli isə Mandarin rolunu ifa etmişdir.
Astragalus clevelandii
(Astragalus clevelandii) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
IV Drest
Qiromun oğlu Drust və ya IV Derst - müasir Şotlandiya ərazisində V əsrin əvvəlləri - 843-cü illərdə hakimiyyətdə olmuş Piktlər sülaləsinin kralı.
Həyatı
Qiromun oğlu Drust və ya IV Derst Qiromun üç oğlundan biridir. "Piktlərin xronikası"nda xəbər verildiyi kimi IV Drest III Drestlə eyni vaxtda hakimiyyətdə olmuşdur. Müxtəlif mənbələrə görə o, bir ildən on beş ilədək hakimiyyətdə olmuşdur.
Qiromun oğlu Drust və ya IV Derstin iki qardaşı I Qartnark və Keyltran sonralar Piktlər krallığının davamçıları olmuşdur. Onların başçısı Qvined krallığının hökmdarı Maylquna ərə getmişdir.
Inula somalensis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Kakadular
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinə aid heyvan fəsiləsi.
İriomote pişiyi
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinin  növünə aid heyvan yarımnövü.
İlisu sultanlığı
thumbnail|380px|İlisu sultanlarının məzarları
İlisu sultanlığı — şimal-qərbi Azərbaycanda mövcud olan feodal təsisatlarından biri. XVI əsrin II yarısında Səfəvilərin İlisu hakimlərinə sultan titulu verməsi nəticəsində yaranmışdır. XVII–XVIII əsrlərdə sultanlıq öz müstəqilliyini qoruyub saxlaya bilmişdir.
İlisu sultanlığına şimaldan və şərqdən Qafqaz dağları, qərbdən Qanıq çayı, cənub-şərqdən Şəki xanlığı ilə həmsərhəd idi. İlisu sultanlığı əsasən iki hissədən ibarət idi. Birinci hissə Saxur vilayəti, yaxud "Dağ mahalı" adlanırdı. Bu hissənin tərkibinə əsasən Dağıstan torpaqları, Saxur (kənd)i və Samur vadisinə qədər uzanan ərazilər daxil idi. İkinci hissə ayrıca İlisu sultanlığından ibarət olub Saxur (kənd) vilayətindən cənubdakı torpaqları əhatə edirdi.
Tarixi
İlisu sultanlığının təməli 3 avqust 1563-cü ildə qoyulmuş və 26 avqust 1844-cü il tarixində Rus imperiyası tərəfindən işğal edilmişdir. Sonuncu İlisu hakimi Danyal Sultan Şeyx Şamilin tərəfinə keçmişdir.
İlisu sultanlığının tarixi, xüsusən də sultan titulu daşıyan İlisu hakimlərinin geneologiyası haqqında səslənən fikirlər bu günə qədər bir-biri ilə ziddiyyət təşkil edir. Sultanlığın yaranmasını gürcü tarixçiləri və bir sıra rus tədqiqatçılar Kaxetiya çarlığının parçalanmasının nəticəsi kimi dəyərləndirmişlər. Onların fikrincə İlisu hakimləri islamı qəbul etmiş gürcü knyazı Quram Vaxvaxişvilinin nəslindən idilər. 205x205px|thumb|left|İlisu sultanlığının xəritəsi Səfəvi hökmdarı Şah I Abbasın Gürcüstana hücumu ərəfəsində Qaxın gürcü canişini eristav Quram Vaxvaxışvili şahın hüzuruna gələrək islamı qəbul etmiş və Kaxetiyaya qarşı hərbi əməliyyatlarda İran ordusunun tərkibində öz dəstəsi ilə fəal ıştirak etmışdır. Dağıstan, Azərbaycan və digər bir qism rus tədqiqatçıları sultanlığın yaradıcıları kimi Dağıstan xalqlarından olan saxurların və hətta avarların  xüsusi rolunu qeyd etmışlər. Bölgənin epiqrafik abidələrini tədqiq etmiş alim Məşədixanım Nemətova isə İlisu hakimlərinin sələflərinin türkləşmiş ərəblər olduğu fikrini irəli sürmüşdür. thumbnail|300px|İlisu sultanlarının geneologiyası|alt=
İlisu sultanlığı haqqında yazılan bir sıra publisistik məqalə və araşdırmalarda isə İlisu sultanlarının geneologiyasının türklərlə bağlı olduğu göstərilir. İlisu sultanlarının xələfləri olan Sultanovlar nəslinin nümayəndələri dünyanın bir sıra ölkələrində yaşayırlar.
Taksi (film, 2015)
Taksi — 2015-ci ildə ekranlara çıxmış dram janrında olan İran filmi. 65-ci Berlin Beynəlxalq Film Festivalında ən yüksək mükafat olan "Qızıl ayı" mükafatına layiq görülüb.
"Taksi" 2010-cu ildə kino çəkilişlərinə rəsmi olaraq qadağa aldıqdan sonra Cəfər Pənahinin çəkdiyi sayca üçüncü filmidir.
Mirzə Cavad Tarumi
Mirzə Cavad Tarumi (1844-1907)—İran Məşrutə hərakatının fəal üzvü.
Taksi (film, 2015)
Sujet
Film maşının qabağdakı cihaz lövhəsinə quraşdırılmış kamera vasitəsilə lentə alınıb. Rejissor bu üsuldan rəsmilərin diqqətini cəlb etməmək üçün istifadə edib. Filmdəki hadisələr Tehran küçələrində şütüyən taksidə baş verir. Taksinin sürücüsü rejissor Cəfər Pənahidir. Taksiyə minən sərnişinlər hərəsi öz həyatını danışır və bu ümumilikdə Tehrandakı abu havanı özündə göstərir. Rejissor onlarla söhbət zamanı İrandakı həyat tərzinin obrazını yaradır.
Mirzə Cavad Tarumi
Həyatı
Mirzə Cavad 1844-cü ildə Tarumda anadan olmuşdu. Nəcəf şəhərində mükəmməl mədrəsə təhsili almışdı. Savadlı оlduğundan dоlayı mirzə ünvanı daşıyırdı. Zəncan şəhərində Quran elmləri, təfsir, fiqh və üsul fənləri üzrə tədris və tədqiqatla məşğul olmuşdur. Həkim, filosof kimi tanınmışdı.
Taksi (film, 2015)
Sujet
İlk səhnədə ön oturacaqda oturan bir kişi ilə arxa oturacaqda oturan qadının mübahisəsinə şahid oluruq. Kişi ölkədə oğurluğun artdığını səbəb göstərərək hətta ən kiçik oğruların belə edam olunmasını dəstəkləyir. Qadın isə tam əksinə edamın oğurluğun sayını azaltmadığını deyir.
Mirzə Cavad Tarumi
Həyatı
Mirzə Cavad Tarumi 1907-ci ildə vəfat edib.
Taksi (film, 2015)
Sujet
İkinci səhnədə isə biz artıq Cəfər Pənahini görürük ön oturacaqda oturan başqa sərnişin balacaboy hiyləgər biridir. O İranda bir çox filmlər qadağan olunduğu üçün DVD filmlərin gizlin satışı ilə məşğul olur. Hətta bir dəfə o Pənahinin özü üçün də bir neçə filmi tapıb. Səhnədə hər şey gözəldir lakin Pənahi azad deyil. Personaj isə digər filmlərin satışı ilə yanaşı Pənahinin də qadağan olunmuş filmlərinin satışı ilə məşğuldur.
Sonradan taksiyə yol qəzasında zərər çəkmiş bir kişi ilə həyat yoldaşı minir. Kişi öləcəyindən qorxaraq həyat yoldaşının xeyrinə vəsiyyət edir və bu vəsiyyət qeydə alınır. Kişi ölməsə belə həyat yoldaşı bu vəsiyyətə nail olmağa çalışır.
Daha sonra isə maşına əlində gül dəstəsi olan sarışın bir xanım əyləşir. Bu xanım Pənahinin tanışı olan hüquq müdafiəçisidir. Bu xanıma da Vəkillər Kollegiyası hüquqi fəaliyyət göstərməyə qadağa qoyub. Xanım da öz növbəsində voleybol yarışında izləyici kimi çıxış etdiyinə görə həbs olunub, aclıq elan etmiş, bir qızın ziyarətinə, həbsxanaya gedir. Pənahi oğurluğa məruz qalmış qonşusu ilə rastlaşır. Qonşusu oğruların kimliyini bilir lakin televiziya vasitəsilə gördüyü ictimai edamdan sonra onlardan şikayət etməməyi qərara alır.
Mükafat və nominasiyalar
Berlin Beynəlxalq Film Festivalında Amerikalı rejissor Darren Arofonskinin başçılıq etdiyi münsiflər heyətinin qərarına əsasən festivalın baş mükafatı — “Qızıl ayı” tanınmış İran rejissoru, əslən azərbaycanlı olan Cəfər Pənahinin “Taksi” filminə verilib. İranlı dissident kinorejissor 2010-cu ildən “ev dustağı” olduğu üçün mərasimə qatıla bilməyib. Mükafat rejissorun bacısı qızı, filmdə rol almış Hana Səidiyə təqdim edilib.
Naruto personajlarının siyahısı
Naruto (yaponca: ナルト) anime və manqa seriyası Masaşi Kişimoto tərəfindən yaradılmışdır və bir çox xəyali obrazı özündə ehtiva edir.Seriya 2 hissədən ibarətdir. İlk hissə 220 epizoddan ibarətdir və Narutonun 12,13 yaşlarını əhatə edir. İkinci hissə isə 500 epizoddan ibarətdir və Narutonun 15,16,17 yaşlarını əhatə edir. İkinci hissə həmçinin "Naruto Shippūden" adlandırılır. Seriyanın baş qəhrəmanları Naruto Uzumaki, Sakura Haruno, Sasuke Uçiha və onların müəllimi olan Kakaşi Hatakedir. Aşağıdakı siyahıda seriyanın bütün obrazları yox, daha yadda qalan obrazları göstərilmişdir.
Əlifba sırası ilə:
Inula speciosa
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Nazim Babayev (mühəndis)
Nazim Həbib oğlu Babayev — professor, texnika elmləri doktoru. 12 iyul 2014-cü ildə Sumqayıt şəhərində vəfat etdi.
Uşaqlıq dövrü
"Aclıq idi, çörək tapılmırdı. Anam gilas yığıb gətirib Horadiz tərəflərdə buğdaya dəyişirdi."
Orta məktəbdə oxuduğu illər də çox çətin keçmişdir. Mal-qoyun otarmaqla yanaşı, evin bütün təsərrüfat işləri ilə də məşğul olmuş. Amma çətinliklərə baxmayaraq, dərslərindən geri qalmırdı.
8-ci sinifdə oxuyanda o, elektromühərrik düzəldib məktəbə aparır. Bu hadisə nəinki məktəbdə, ölkə səviyyəsində maraqla qarşılanır. Həmin dövrün məşhur "Pioner" qəzetində də bu haqda yazı dərc olunur. Bir il sonra həmin qəzetdə Nazim Babayevin düzəltdiyi kiçik qaldırıcı kran barədə bəhs olunur. Əslində isə, o, radioqəbuledici düzəldibmiş. Halbuki, onların nəinki evində, heç yaşadığı küçədə də radioqəbuledici olmamışdır.
Tələbəlik dövrü
Lakin 17 yaşlı Nazimin ali məktəb arzularının gerçəkləşməsinə təsadüfən həmyerlisi, meyvəsatan Şəmi səbəb olur. Şəmi tez-tez Bakıya meyvə aparıb satarmış. Nazimin dərslərini çox yaxşı oxuduğunu, istedadlı olduğunu o da bilən Şəmi ona gizlicə Bakıya getməyi məsləhət görür. Nazim evdəkilərə demədən, elə cibindəki qəpik-quruşla qatara minib Şəmiylə birlikdə Bakıya gəlir. Şəmi onu indiki Azərbaycan Dövlət Neft Akademiyasının qarşısına gətirir:
"Sən deyən institut buradır. Mən getdim bazara, meyvələri satmağa..."
Nazim instituta qəbul imtahanını verib ali məktəbə daxil olur. Bundan sonra ailəsi onun ali təhsil almasına etiraz etmir.
Tələbəlik illərində təqaüdlə dolanıb yataqxanada yaşayır.
Ali məktəbdən sonra Moskvada Neft-Kimya Sənayesi üzrə Təkmilləşdirmə İnstitutuna oxumağa göndərilir.
Oranı bitirdikdən sonra aspiranturaya daxil olur. Eyni zamanda evlənir. Aspirantura ilə yanaşı, radio və televiziya sahəsindən dərs deyir.
ABŞ-də staj keçməsi
Nazim Babayev ABŞ-də staj keçmək üçün ərizə yazmış Azərbaycan SSR-in 360 gənc alim və elmlər namizədindən biri olur. Bütün 360 nəfər yoxlanılır, imtahan edilir. Onlardan 60 nəfər seçilir. Üçüncü mərhələyə 12 nəfər keçir. Dördüncü mərhələdə cəmi 6 nəfər qalır. Həmin 6 nəfər Moskvaya çağırılır, növbəti imtahandan sonra 3 nəfər qalır. Həmin 3 nəfərdən isə ABŞ-yə cəmi 1 nəfər gedəcəkdi ki, onların arasından da Nazim Babayev seçilir. O, 1971-ci ilin iyun ayında Moskvaya çağırılır. Qeyd edək ki, həmin vaxt SSRİ-dən ümumilikdə 30 nəfər seçilmişdir.
O, ABŞ-də Prinston şəhərində Eynşteynin yaşadığı binada qalır, Prinston Universitetində aparıcı professor vəzifəsində dərs deyir. 30 Sovet alimindən cəmi 2 nəfər professor statusu alır ki, onlardan biri Nazim Babayev olur. Beləliklə, Nazim Babayev Prinston Universitetində aparıcı professor kimi "Avtomatik idarəetmə sistemləri: rəqəmli ölçü texnikası", "Neft-kimya sənayesinin avtomatlaşdırılması" fənlərindən mühazirə oxumağa başlayır.
Prinston Universitetində dərs deməklə yanaşı, elmi məqalələr də yazaraq yerli jurnallarda çap etdirir. 1972-ci ildə ABŞ-də keçirilən beynəlxalq konfransda isə fəzada istənilən uçan obyekti məhz necə tutmağın mümkünlüyünü izah edən çıxış hazırlayır. Bu çıxış onun məşhurluğunun pik nöqtəsi olur. Hətta ABŞ-də Prezident Riçard Niksonun dəvətilə Ağ Evdə olur.
Vətənə qayıdışı
ABŞ tərəfi onu ölkədə saxlamaq istəsə də, bu mümkün olmur. Nazim Babayev SSRİ-yə qayıtmağı qərara alır.
ABŞ-dən qayıdandan sonra, 1972-ci ildən Bakıda, Sumqayıtda və digər yerlərdə alim kimi fəaliyyətini davam etdirir. Neft-Kimya Avtomat İnstitutunda "Radio dalğalı ölçü cihazları" laboratoriyasına rəhbərlik edir. Burada neftin tərkibində qalan suların boru kəmərlərində dəqiq ölçülməsi üçün BH-2M tipli xüsusi partlayışa davamlı cihazların istehsalına nail olur. Bu tip cihazlar neft, kimya, energetika, metallurgiya, mülki aviasiya, hərbi dəniz donanması və başqa sahələrdə tətbiq olunur; bu cihaz dünyada yeganə ölçü cihazı sayılır.
Nazim Babayev Tofiq İsmayılovun direktoru olduğu instituta direktor müavini təyin edilir. Direktor müavini vəzifəsindən istefa verməsi də maraqlı olub. Belə ki, ona öldürüləcəyi ilə bağlı məlumat gəlir:
"Dedilər ki, sən, Tofiq İsmayılov və bir nəfər gürcü öldürüləcəksiz. Tofiqlə görüşüb ərizəmi ona verdim. Qəbul etmək istəmirdi. Amma gördü ki, mən çox israr edirəm. Bundan bir müddət keçmiş Tofiq həqiqətən də öldü. Amma tək onu vurmadılar, Qarakənd səmasında ermənilərin vurduğu vertolyotda digər ictimai xadimlərimiz də həlak oldu..."
Nazim Babayev 1982-ci ildə texnika elmləri doktoru adını alır. O, sistemlərin nəzəri əsasları və qurulmasına dair dissertasiyanı qapalı şəraitdə müdafiə edir. 1984-cü ildə onun da daxil olduğu alim heyəti Şəki-Zaqatala ərazisində "Günəş-84" adlı eksperiment keçirir. Bu, SSRİ miqyaslı çox maraqlı bir eksperiment olur.
Kurçatov adına Atom Enerjisi İnstitutu ilə də sıx əlaqəli işlər aparan professor institutun direktoru akademik Velixovun təkidi ilə həmin elm ocağına elmi məsləhətçi təyin edilir. Burada Nazim Babayevin rəhbərliyi və nəzarəti ilə peyk rabitəli sistemlərin qurulması, peykaltı rabitəli sistemlər, mobil telefon şəbəkəsinin yaradılması, kosmik qəbul mərkəzinin yaradılması və sair işlər həyata keçirilmişdir.
Asiya pişiyi
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid heyvan cinsi.
Typhlodromus wonkooi
— fəsiləsinin   cinsinə aid heyvan növü.
Qostun burnu
thumb|Cənubi Şetland adalarında Snou adasının yerləşməsi. thumb|Livinqston, Qrinviç, Robert, Snou və Smit adalarının topoqrafik xəritəsi.
Qostun burnu (, ‘Nos Gostun’ \'nos go-'stun\) — Antarktidanın Cənubi Şetland adalarının Snou adası sahillərindən şimalda yerləşən buzlaqlardan azad olan burundur. Burun 19-cu əsrdə ağ sənayeçilər tərəfindən kəşf olunmuşdur.
Burun Böyük Bolqar xanlığının qurucusu olan Kubrat xanın sələfi olan Qostun xanın adını daşıyır.
Yerləşməsi
Karpoş burnundan 2.5 km şimal-qərbdə, Timblon burnundan 2.45 km cənub-şərqdə yerləşmişdir. Britaniya xəritəsinə 1968-ci ildə, Bolqarıstan xəritəsinə 2005 və 2009-cu ildə daxil edilmişdir.
Saya tikmə
Saya tikmə — bədii tikmələrdə geniş tətbiq edilən texnikalardan biri.
Texnika və növləri
Bu növ bədii tikmə üçün adətən parlaq olmayan, pastel çalarlarında, çox zaman qızıl saplarla uzlaşmada rəngli ipək və yun saplardan istifadə olunurdu. Saya bədii tikmə üsulu ilə geyimlərə, divar bəzəklərinə, üz örtüyünə, pərdələrə və s. naxışlar vurulurdu.
Sehrli çıraq (film, 1987)
Məzmun
Film lovğa Nazimin öz səhvi ucbatından daim çətinliklərlə qarşılaşmasından, sonradan isə öz səhvlərini başa düşərək peşimançılıq çəkməsindən danışır.
Film haqqında
Kukla filmidir.
Astragalus coccineus
(Astragalus coccineus) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
13 oktyabr
1901–cari
thumb|[[Marqaret Tetçer]]
thumb|[[Elmira Şahtaxtinskaya]]
Bədiüzzaman mirzə Səfəvi
Həyatı
Sultan Rüstəm mirzənin oğlu idi. Bədiüzzaman Mirzə Səfənin aid olduğu Səfəvi sülaləsi tirəsinin kökü I İsmayıl ın oğlu Bəhram Mirzə yə gedib çıxırdı. O, Nauras Banu Bəyimlə evlənmişdi. Nauras Bəyim Mirzə Məhəmməd Şərifin qızı idi və onların bu evlilikdən iki oğlanları və beş qızları olmuşdu. Onların övladlarından biri də Dilras Banu Bəyim idi ki, keçmiş şahzadə Muhi-ud-din, yəni imperator adı ilə Övrəngziblə 1637-ci ildə evlənmişdi. Övrəngzib moğol imperatoru Sultan Şahcahan ın üçüncü oğlu idi. Onun bir digər qızı Övrəngzib in kiçik qardaşı Murad Baxşla 1638-ci ildə ailə qurmuşdu.
Fəaliyyəti
Cahangir şahın sarayında əsas yerlərdən birini tutmuşdur. 1633-1636-cı ildə Aqra qarnizonunun komandiri, 1636-1640-cı illərdə quşbəyi, 1640-1643-cü ildə Orissa hakimi, 1643-1647-ci ildə Caunpur qarnizonunun komandiri, 1648-1650 və 1652-1653-cü illərdə Məlva, 1648-1649 və 1657-1658-ci illərdə Dəkkə, 1653-1657-ci illərdə Aud, 1658-1659-cu illərdə Qucarat hakimi olmuşdur. 1649-1650-ci illərdə şahın oğlu Murad Bəxşin atabəyi idi. O, Murad Baxş ilə birlikdə Dəkkəni də idarə etmişdi.
Bədiüzzaman Mirzə Səfəvi 1658-ci ildə kürəkəni Övrəngzib tərəfindən Burhanpur qalasında həbs edildi. Ona qarşı əsas ittiham hakimiyyət uğrunda mübarizə aparan Dara Şükuh və Övrəngzib arasında Dara Şükuhu dəstəkləməsi idi. Bədiüzzaman Mirzə Səfəvi vərəsat savaşında öz kürəkəni əvəzinə, onun böyük qardaşı Dara Şükuh u dəstəkləməkdə idi. Qeyd etmək lazımdır ki, Dara Şükuh Sultan Şahcahanın böyük oğlu idi və əvvəlki imperator sağlığında onu özünə varis seçmişdi. Gümanki, Bədiüzzamanın seçim etməsində bu amil mühüm rol oynamış və Övrəngziblə münaqişə yaranmasına səbəb olmuşdu. Həbs edilən Bədiüzzaman Mirzə 7 ay həbsdə qaldı və daha sonra Dilras Banu Bəyimdən olma nəvəsi Zeb-un Nisə Bəyimin müdaxiləsi ilə həbsdən azad edildi. Zeb-un Nisə Bəyim babasını həbsdən buraxmasını öz atasından xahiş etmişdi. Azad edildikdən sonra o, Qucaratın canişini təyin edildi.
Ölümü
Bədiüzzaman Mirzə Səfəvi və ya digər adı ilə Şahnəvaz xan Səfəvi 14 mart 1659-cu ildə Əcmər döyüşündə həyatını itirdi və Övrəngzibin əmri ilə Racastan da yerləşən Əcmər Şərif dərgahında dəfn edildi.
Şəlalə
Şəlalə — Çay yatağı boyu bərk süxurları yuyub keçə bilmədiyi hissələrində əmələ gəlmir. Su bir neçə çıxıntıdan töküldükdə şəlalələr kaskadı əmələ gəlir. Yer kürəsində ən hündür şəlalələr Anhel (1054 m, Venesuela, Çurun çayı), Tugela (933 m, CAR, Tugela çayı) və Yosemitidir (727.5 m, ABŞ, Mersed çayı). Viktoriya şəlaləsinin (120m) eni 1800 m, Niaqara şəlaləsinin (51 m) eni 1100 m-dir.Stenli və Lvinqston şəlaləsi-konqo çayı, İquasa şəlaləsi - parana çayı
Azərbaycanda bir neçə kiçik şəlalə (Mucuq, Afurca və s.) vardır.
Şəlalənin əsas iki tipi vardır:
Məsələn, Kaliforniyada Josemiti, Cənubi Amerikada Anhel və s. thumb|center|700px|[[İquasu (şəlalə)|İquasu, Argentina]]
Sumatra pişiyi
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Typhlodromus wrenschae
— fəsiləsinin   cinsinə aid heyvan növü.
Inula spiraeifolia
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Ağcakəhəl (Marağa)
Ağcakəhəl - İranın Şərqi Azərbaycan ostanında kənd. .
Coğrafi yerləşməsi
Marağa şəhristanının Mərkəzi bölgəsinin Səracu kəndistanında, Marağa şəhərindən 25,5 km cənub-şərqdədir.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 608 nəfər yaşayır (107 ailə).
Xallı kürən pişik
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Dance Passion
Dance Passion – Roxette qruppunun Pearls of Passion albomun remiks albomudur.
Ərəş sultanlığı
Ərəş sultanlığı — sultanlıq Səfəvilər dövründə təşkil edilmişdir. Ərazisi əvvəllər Şirvan bəylərbəyliyinin tabeliyində idi. 1795-ci ildə isə sultanlıq mahal kimi Şəki xanlığına qatılmışdır.
Orta əsrlərin son dövrlərində Ərəş adlanan bu ərazi Şirvan bəylərbəyliyinin tabeliyində idi. Buranı "Sultan" titulu daşıyan feodal hakimlər idarə edirdilər. Sonralar Səfəvi-Osmanlı müharibələrində əldən-ələ keçən Ərəş sultanlığı xeyli zəiflədi və XVIII əsrin 50-ci illərində Şəki xanlığının vassalına çevrildi.
1795-ci ildə Sultanlıq ləğv edilərək Şəki xanlığına qatıldı. Çarizmin 1873-cü ildə Qafqazda həyata keçiridiyi inzibati islahata əsasən Yelizavetpol quberniyasının tərkibində Ərəş qəzası yaradıldı. Qəzanın ərazisi 3212,5 kv.km. əhalisi isə 52371 nəfər idi. Ərəş qəzası 1929-cu ildə ləğv edilmiş, 1930-cu ildən Ağdaş rayonu yaradılmışdır. Rayonun mərkəzi XVI əsrdə salınmış, 1900-cü ildən şəhər statusu daşıyan Ağdaş şəhəridir.
Astragalus congdonii
(Astragalus congdonii) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Qoşa yer-ay planeti
Günəş
Günəşi bir ulduz, onun ətrafında dönən doqquz planeti və bu planetlərin peyklərini, asteroid və quyruqlu ulduzlardan mütəşəkkil sistem adlandırsaq da günəş sisteminin böyüklüyünü tam ifadə etmiş olmarıq.
Günəş ay
thumb|ay Bu mükəmməl sistem içərisində Ayın da özünəməxsus yeri var. Ay Yerin peyki sayılır. Digər planetlərin də ətrafında dönən peyklər mövcuddur. Ancaq bu peyklər planetlərə nisbətən çox kiçikdirlər. Ayın diametri və çevrəsi Yerdən dörd dəfə kiçikdir. Ayın radiusu 1738 km, kütləsi 7,3477×1022 kq, orta sıxlığı isə 3,3·103 kq/m³-dur. Əgər bir addımımızın Yerin radiusu (6378 km) qədər olduğunu fərz etsək Aya altmış adımda çata bilərdik. Günəşə çatmaq üçün isə iyirmi min addımın lazım gəldiyini düşünəndə, Ayın bizə Günəşdən daha yaxın olduğunu deyə bilərik. Böyüklük və yaxınlığına görə Yer və Aya bəzən qoşa planet kimi baxırlar. Diqqətçəkən başqa xüsus isə, dünyadan baxanda Ay və Günəşin görünən böyüklüklərinin eyni olmasıdır. Günəş tutulması zamanı Ay, Günəş və Dünya arasına girir və Günəşin qabağını tamamilə kəsir.
ayın səthi
Ayın səthinda Yerdəkindən daha çox kraterlər var. Bu kraterlər Ayda atmosfer olmadığına görə çoxsaylı asteroid, meteorit və quyruqlu ulduzun çarpışması nəticəsində meydana gəlmişdir. Ayın səthində əmələ gələn bu izləri silə biləcək, daxili geoloji hərəkətlənmə, su və külək eroziyası olmadığından-orda baş verən vulkanların izləri itmədən qalmışdır. Ayın səthindəki bu mənzərə milyonlarla ildir ki dəyişmədən qalmaqdadır. Ayın səthi bu kraterlərdən əlavə görünüşdə okeana bənzəyən geniş sahələrlə əhatə olunub. Əvvəllər buraların su ilə dolu olduğunu düşünürdülər. Əslində Ayın səthində görünən bu mənzərə su yox, lavalar imiş
kosmik tədqiqat
Kosmik tədqiqatlar və götürülən nümunələrin analizi ayın səthində keçmiş dövrlərdə maqmatik-tektonik (ələlxüsus bazalt) hərəkətlənmə və partlamaların baş verdiyini göstərir. Dünyadan Aya haradan və nə zaman baxılarsa baxılsın həmişə Ayın eyni tərəfi görünür. Bunun səbəbi, Yerin öz oxu ətrafında dönmə sürəti ilə Ayın Yerin ətrafındakı hərəkət sürətinin eyni olmasıdır. Ayın öz oxu ətrafında fırlanma sürəti, Yerin ətrafındakı hərəkət sürətinə yaxın olduğuna görə onun əks tərəfini görmək olmur. Əgər kosmosa gedilməsəydi Ayın o biri üzü görülməyəcəkdi
Məhəmmədsəlim bəy Gərmərudi
Məhəmmədsəlim bəy Gərmərudi (?-?) — şair, yüzbaşı.
Qoşa yer-ay planeti
qabarma və çəkilmə
Ayın və Günəşin cazibəsi ilə okeanlarda suyun dövri surətdə qalxması və düşməsidir.Günəşin qbarma əmələgətirmə qüvvəsi ayınkından 2.17 dəfə azdır.Ay və Günəş gün ərzində iki dəfə qabarma və iki çəkilmə əmələ gətirir.Ayın yer ətrafında dövrü ( ay günü) 24 saat 50 dəqiqə çəkdiyindənQabarma və çəkilmə arasındakı vaxt 6 saat 12,5 dəqiqəyə bərabərdir. Qabarmanın hündürlüyü müxtəlif yerlərdə eyni deyildir.Açıq okeanda 1.8 m-dən artıq olmadığı halda, sahillərdə orta hesabla 2 m-dir.Ensiz körfəzlərdə ( məs; Penjin qubasında ) 11 m-ə, Fundi buxtasında ( şimali Amerika ) isə 16 m-ə çatır.Çaylarda isə qabarma dalğası axar üzrə xeyli yuxarı gedir. Məsələn, Amazon çayında 870 km, Müqəddəs Lavrentiya çayında 560 km-ə, Qanq çayında 250 km-ə, Temza çayının mənsəbində ( Londonun yaxınlığında ) qabarma zamanı suyun səviyyəsi 5 m-ə qalxır. Qabarma və çəkilmə sahilboyu zonalarda gəmilərin hərəkətini çətinləşdirir. Buna görə də əvəlcədən uzun vaxt üçün xüsusi naviqasiya kitabçası nəşr olunur, orada suyun qalxması və düşməsi, qabarmanın hündürlüyü haqqında dəqiq məlumat verilir.
Maks Barskix
Nikolay Mikolayeviç Bortnik — daha çox səhnə adı Maks Barskih  və alter-eqo Mikolay ilə tanınan ukraynalı müğənni və bəstəkar. O, Ukraynanın Xerson şəhərində böyüyüb, təhsilini başa vurduqdan sonra Kiyevə köçüb. O, altı studiya albomu, bir kompilyasiya albomu və EP buraxdı.
Məhəmmədsəlim bəy Gərmərudi
Həyatı
Məhəmmədsəlim bəy Sərab vilayətinin Gərmərud mahalının Baslıq kəndində anadan olmuşdu. Mükəmməl mədrəsə təhsili almışdı. Qızılbaş ordusunda xidmət etmişdi. Yüzbaşı rütbəsi vardı.
Maks Barskix
Həyatı
Maks Barskix 8 mart 1990-cı ildə Xerson şəhərində anadan olmuşdur. Məktəbi bitirdikdən sonra Kiyevə köçüb, orada estrada və sirk sənətinin Kiyev Bələdiyyə Akademiyasına daxil olur (ixtisaslaşma "pop vokal").
Berende butası
Berende buxtası (залив Беренде, ‘Zaliv Berende’ \'za-liv be-ren-'de\) — 3.3 km uzunluğu olan və Antarktidanın Cənubi Şetland adalarının Qrinviç adası sahillərindən 1.15 km cənub-qərbdə yerləşmişdir. Pelişat burnundan cənubda yerləşmişdir.
Maks Barskix
Karyera
2010-cu ilin əvvəllərində o yeni layihədə "Фабрика. Суперфинал". iştirak eləyir. 2010-cu ildə MTV Europe Music Awards 2010 onu ən yaxşı Ukrayna musiqiçisi kimi tanınır. fevral 18, Ukrayna Eurovision 2012 seçilməsində iştirak 38 bal və 2-ci keçirilib. Qalib Gaitana seçildi: o 41 bal toplayır.
Skandal
Özünün Svetlana Lobodaya olan cavabsız sevqisi ilə tanınır. Sonsuz sevqi etiraflardan sonra, Фабрика звезд final konsertində qarşılıqsız sevqi üzündən damarlarını kəsməyə başladı. Svetlana bu hadisəni şərh eləmədi. Bir daha müğənniyə olan sevgisini sübut etmək üçün, Maks Svetlanaya həsr edilmiş "S. L." adlı ("Сука-любовь". S. L. Svetlana Lobodanın inisiallarıdır) yeni mahnı yazdırır və mahnıya rejissor Alan Badoyev erotika səhnələri olan skandal bir klip çəkir.
Chart
"—" mahnı chartlarda yox idi
Berende butası
Buxta qərbi Bolqarıstanda yerləşən Berende şəhərinin adını daşıyır.
Məhəmmədsəlim bəy Gərmərudi
Yaradıcılığı
Səni axtaranda  mənim  ayaqlarım  titrəyir, Günahdan qorxub,  duada dodaqlarım  titrəyir. Camalın gülüstanını  görmək  həvəsilə  mən, Gecə həm gündüz  nəsim  kimi  gözlərim  titrəyir.
İsa xan Şeyxavənd
İsa xan Şeyxavənd və yaxud İsa xan Səfəvi — I Abbasın şəxsi alay komandiri (qorçubaşı).
Məhəmmədsəlim bəy Gərmərudi
Yaradıcılığı
Tikdi məscid binası – bir  sığıncaq,  Əfqan, Hər axşam faydalansın gələnlər  oradan. Allahın fəzlilə bu bina  çatdı  sona, “Min Fəzlillah”  sözünü  tarix  etdim ona. (Hicri qəməri  1037\1627)
İsa xan Şeyxavənd
Həyatı
"Zeyl-i tarix-i alamara-yi Abbasi" də qeyd edilir ki, I Şah Səfinin hakimiyyətinin ilk illərində qorçubaşı Məsum bəy Səfəvinin nəvəsi və I Şah Abbasın qızı Zübeydə bəyimin əri İsa xan Səfəvi olub, o, ata xətti ilə Şeyx Cüneydin nəslindən idi. Şeyxavənd soyundan İsa xan kimi nüfuzlu əyanın qorçubaşı vəzifəsində olmasından I Şah Səfi ehtiyat etmiş və hakimiyyətinə kölgə salacağından qorxub onun aradan götürülməsini qərara almışdı. O, bu işi Şeyx Zahid Gilanın nəslindən olan dövlət məmuru Çıraq xan Zahidiyə tapşırır. Seyid Hüseyn bin Murtuza Hüseyni Astrabadi yazır ki, Çıraq xan qorçubaşı İsa xanla söhbətində onun Səfəvi nəslindən olduğuna işarə edərək böyük oğlu Seyid Məhəmməd xanın şahlığa layiq olmasını söyləmiş, ancaq İsa xan ona cavabında bildirmişdi ki, Səfəvilərlə əmizadə olsalar da, şahlıq Şah İsmayıl və Şah Təhmasib ailəsinə mənsubdur. Lakin bu söhbət şaha olduğu kimi çatdırılmamış, həm də Şaha İsa xan haqqında başqa yanlış məlumatlar da söylənilmişdi. H. 1041(m.1632)-ci ildə Xızır Nəbi bayramında Şeyxavənd nəslindən olan bütün xanlar, əsilzadələr saraya dəvət edilir. Bu bayram günü şah sipəhsalar Rüstəm xan və Çıraq xan Zahidliyə göstəriş verir ki, qorçubaşını övladları ilə birlikdə qətl etsinlər. Onlar qorçubaşının evinə gedib onun oğlunun üçünün də hərbi vəzifədən azad edilib Ələmut qalasına göndərilməsi barədə Şahdan buyruq aldıqları adı ilə Çaharbağa gətirib orada öldürdülər. Qorçubaşı vəzifəsi 1632-ci ildə Çıraq xan Zahidliyə tapşırılır. İsa xan Səfəvinin tiyulu, bütün əmlakı və evi müsadirə edilib ona verildi. İsa xan Səfəvi Çıraq xanın nəzarəti altında ibadətlə məşğul olmalı və gündəlik xərcləri üçün ona 100 tümən verilməli idi. Ancaq çox keçmədi ki, İsa xan Ərdəbil yaxınlığında ölüm cəzasına məhkum edildi və onun nəşi Kərbəlaya göndərilib, orada dəfn edildi. Qorçubaşı vəzifəsi bir qayda olaraq türk əsilzadələrinə aid olduğuna görə, Çıraq xan Zahidi bu vəzifədə çox qalmamış və 1633-cü ildə hərəkətlərində qüsurlara yol verməsi bəhanə edilmiş, edam olunmuşdu.
Ailəsi
Məsum bəy Səfəvi nin nəvəsi, Səid bəy Səfəvi nin oğlu idi. I Abbasın qızı Zibeydə bəyim Səfəvi (ö. 20 fevral 1632) ilə evlənmişdir. 3 oğlu və 1 qızı olmuşdur. Qızı Cahanbanu Sultan Kartli knyazı II Simon ilə evlənmişdi.
Gömrük-tarif tənzimlənməsi
Gömrük-tarif tənzimlənməsi — gömrük sərhədindən keçirilən mallara tətbiq edilən və xarici iqtisadi fəaliyyətin mal nomenklaturasına uyğun olaraq sistemləşdirilmiş gömrük rüsumu dərəcələrinin məcmusudur. Malların idxalı və ixracı üzrə gömrük rüsumları gömrük tarifinə əsaslanır. Malların idxalı və ixracı ilə bağlı qanunvericilikdə nəzərdə tutulmuş digər tədbirlər bu malların tarif təsnifatına uyğun olaraq tətbiq olunur.
Tarixi
Gömrük rüsum normaları müəyyən olunarkən iki yanaşma əsas götürülür – fiskal yanaşma və tənzimləyici yanaşma. XIX əsrin sonları və XX əsrin əvvəllərində gömrük rüsum normalarının müəyyən olunmasında fiskal yanaşmaya üstünlük verilirdi və rüsumlar dövlət gəlirlərinin mühüm mənbəyi kimi baxılırdı. XX əsrin ortalarından başlayaraq gömrük rüsum normalarının azalması meyli üstünlük təşkil etməyə, tənzimləyici yanaşma ön plana çıxmağa başladı. Belə şəraitdə gömrük rüsum normalarının mal qrupları və konkret məmulatlar üzrə differensasiyasına tələbat artdı.
Gömrük tarifinin təyin olunma əsasları
Gömrük tarifi aşağıdakılar əsasında müəyyən edilir: Malların tarif təsnifatı gömrük rüsumları, vergilər, malların idxalı və ixracı üzrə qadağalar və məhdudiyyətlər barədə məlumat toplusundan ibarətdir. Gömrük orqanları gömrük rüsumlarının və qanunvericilikdə nəzərdə tutulmuş vergilərin tətbiqində malların tarif təsnifatından istifadə edirlər. “Tаrif” – ərəb sözü оlub “siyаhı” dеməkdir. Dеməli, gömrük tаrifi idхаl və iхrаc rüsumlаrının siyаhısıdır. Tаrif dəyəri idхаl və iхrаc оlunаn mаllаrın qiymətinə görə tаrif şəklində müəyyənləşdirilir.
Funksiyaları
Gömrük tаrifi dаşıdığı funksiyаlаrın хаrаktеrindən аsılı оlаrаq iki yеrə аyrılır:
Prоtеksiоnist funksiyа
Prоtеksiоnizm (himаyədаrlıq) – dахili bаzаrın хаrici rəqаbətdən qоrunmаsı üçün dövlətin yürütdüyü iqtisаdi siyаsətdir. Dахili bаzаrı qоrumаq üçün idхаl rüsumlаrının аrtırılmаsının əsаs səbəbi yеrli mаllаrın rəqаbət qаbiliyyətinin аşаğı оlmаsındаn irəli gəlir. Bеlə ki, yеnicə müstəqilik əldə еtmiş rеspublikаmız köhnə tехnоlоgiyа ilə dünyа bаzаrı stаndаrtlаrınа cаvаb vеrən əmtəə istеhsаl еdə bilmir. Еyni zаmаndа, ölkəni хаrici mаllаrdаn аsılı vəziyyətə sаlmаq, nəinki iqtisаdi təhlükəsizliyə, həm də milli təhlükə, ciddi prоblеmlər yаrаdа bilər. Bu isə müstəqilliyini tаm möhkəmləndirməmiş bir ölkə üçün аçınаcаqlı nəticələrə gətirib çıхаrаr. Оdur ki, hər bir dövlətdə olduğu kimi Аzərbаycаn Rеspublikаsı dа öz təhlükəsizliyini təmin еtmək üçün prоtеksiоnist siyаsətdən yаrаrlаnmаğа çаlışır.
Fiskаl funksiyа
Fiskаl funksiyа - ( “zənbil”) bu funksiyаnın mаhiyyəti dövlət хərclərinin mаliyyələşdirilməsini təmin еtmək üçün аyrı-аyrı fiziki və hüquqi şəхslərin gəlirlərinin müəyyən hissəsinin dövlət хəzinəsinə cəlb еdilməsidir. Ümumdövlət prоqrаmlаrının həyаtа kеçirilməsi üçün vəsаitlərin dövlət büdcəsinə tоplаnmаsı, məhz bu funksiyа vаsitəsilə həyаtа kеçirilir. Dünyаnın bütün ölkələrində gömrük tаrifindən istifаdə оlunur. Milli tаrif sistеmilə yаnаşı, məhəlli (rеgiоnаl) tаrifləri özündə birləşdirən vаhid tаrif sistеmi vаrdır. Tаriflərin lаzımsız аrtırılmаsının qаrşısını аlmаq və оnlаrı dаnışıqlаr yоlu ilə аşаğı sаlmаq, ticаrət mənеələrini аrаdаn qаldırmаq və s. bu tipli məsələləri 1995-ci ilə qədər Tаrif və Ticаrət üzrə Bаş Sаziş, həmin ildən sоnrа Ümumdünya Ticarət Təşkilatı аdlаnаn qurum tərəfindən tənzimlənir. Xarici ticarətin tənzimlənməsinin ən mühüm vasitəsi gömrük rüsumları olduğundan onları müəyyən edilərkən ilk növbədə bu rüsumların iqtisadi xarakteri, onların yerinə yetirməli olduğu funksiyalar və eləcə də idxal olunan malların xarakteri, texniki səviyyəsi ciddi nəzərə alınmalıdır. Xüsusilə bazar iqtisadiyyatı şəraitində XİF–in tənzimlənməsində gömrük rüsumlarının rolu əvəzedilməzdir. Onların köməyi ilə dövlət müəyyən malların idxalı və ya ixracını stimullaşdıra, məhdudlaşdıra, XİF sahəsində müəyyən iqtisadi, elmi- texniki, ekoloji, valyuta-maliyyə siyasətini həyata keçirə, XİF iştirakçılarının fəaliyyətini mühüm dövləti, milli maraqlar istiqamətində yönəldə bilir.
Sehrli ləçək (film, 1983)
Məzmun
Bu alleqorik nağılda insanla təbiətin qarşılıqlı əlaqəsindən, insanın ətrafındakılara qarşı diqqətli olmasından, xeyirxah əməllərindən bəhs edilir.
Balıqtutan pişik
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Inula stenocalathia
Inula stenocalathia Inula stenocalathia Inula stenocalathia
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Typhlodromus yamashitai
— fəsiləsinin   cinsinə aid heyvan növü.
Aleksandr İşşein
Arxiyepiskop Aleksandr (Архиепископ Александр, dünyəvi adı Aleksandr Gennadyeviç İşşein, Александр Геннадьевич Ищеин; ) — Bakı yeparxiyasının arxiyepiskopu.
Həyatı
13 oktyabr 1952-ci ildə Rusiya Federasiyasının Yaroslavl şəhərində doğulmuş, 1975-ci ildə dyakon olmuşdur. Moskva Teoloji Akademiyası məzunudur. 1988-ci ildə arximandrit səviyyəsinə yüksəlmişdir. 1995-ci ildə Bakirə Məryəmin Məsum Hamiləliyi şərəfinə kilsədə fəaliyyətə başlamışdır. 28 dekabr 1998-ci ildə Bakı yeparxiyasının yepiskopluğu statusu təyin olunmuş və 14 yanvar 1999-cu ildə o bu dərəcəyə yüksəldilmişdir. Onun dövründə 24 iyundan bəri Müqəddəs Varfolomeyin anım günü olaraq Bakı yeparxiyasında qeyd olunmağa başlamışdır. 18 iyul 2012-ci ildən bəri dərəcəsi arxiyepiskopu idi.
27 dekabr 2018-ci ildən Azərbaycan İlahiyyat İnstitutunun Himayəçilər Şurasının üzvü idi.
Arxiyepiskop Aleksandr 10 iyun 2021-ci ildə Covid-19 infeksiyasının yaratdığı fəsadlardan vəfat etmişdir. O, 13 iyun tarixində Bakıda 1-ci Fəxri Xiyabanda dəfn edilmişdir.
Inula stolzii
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Norilsk
Norilsk — Rusiya Federasiyasının Krasnoyarsk diyarında şəhər.
Ümumi məlumat
Norilskin iqlimi cənub bölgələrinin iqlimindən çox fərqlidir. İlin yarısı gecə, yarısı da gündüz olur. Şəhər qarın qara yağdığı, orta yaşın on yaş daha kiçik olduğu Rusiyanın ən çirkli bölgələrindən biridir.
Uşaqlar nəfəs almaqda problem yaşayır, mis mədənləri yanında yaşayan məktəb çağı uşaqlarda qulaq, burun və boğaz xəstəlikləri digər bölgələrə görə daha yüksəkdir.
Mədənçilik 1930-cu illərdə başlayıb. Şəhərdə bu gün ildə təxminən 500 ton mis və nikel oksid, 2 milyon ton kükürd dioksid havaya buraxılır. Həkimlər gələcək illərdə Norilskdə insanların səhhətində şiş, vərəm kimi xəstəliklərin ortaya çıxacağını deyir. Orta yaş müddəti isə 50 ildir.
Tarixi
Norilsk 1935-ci ildə qurulmuş olub, 1953-cü ildə şəhər statusu almışdır. . Şəhər 2001-ci ildən bəri qapalı şəhər statusundadır. 2005-ci ildə Talnax şəhəri Norilsk ilə birləşmişdir.
Kolxida suilanı
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Qısa məlumat
Ümumi uzunluqları 110–130 sm təşkil edə bilir. Bel nahiyəsindəki pulcuqları qara, yan hissələrdə ağ, qarın nahiyəsində isə nisbətən tünd rənglərdə olur.
Tərlan Göyçəli
Tərlan Göyçəli — Aşıq Pəri Məclisinin üzvü
Həyatı
Tərlan Göyçəlinin Göyçə aşıqları haqqında silsilə oçerkləri və bir çox tarixi, elmi və publisist əsərləri aşıq sənətinin öyrənilməsinə həsr olunmuşdur.
Qalapaqos buxtası
Qalapaqos buxtası — 210 m uzunluğu olan və Antarktidanın Cənubi Şetland adalarının Qrinviç adası sahillərindən 70 m şimal-şərqdə yerləşmişdir. Spark burnu ilə Fiqeyroa burnu arasında yerləşmişdir.
Buxta Ekvadorda yerləşən Qalapaqos adalarının adını daşıyır.
Yerləşməsi
Qalapaqos buxtası -62.44439°N, -59.72583°W koordinatlarında yerləşmişdir. Bolqarıstan xəritəsinə 2009-cu ildə daxil edilmişdir.
Benzinli mühərrik
300 px|thumb|Dörd zamanlı içdən yanmalı, porşenli bir benzin mühərrikinin işləməsi Benzinli mühərrik, bir növ içdən yanmalı motordur. Benzinli mühərriklərdə istifadə edilən yanacaq benzin olub, yanacaq dizel mühərrikdən fərqli olaraq karbürator adı verilən bir qurğu sayəsində, maye olaraq deyil buxarlanıb hava ilə qarışaraq silindrə girir.
İşləmə prosesi
Benzinin oksigen (hava) ilə meydana gətirdiyi qarışıq nəticəsində yanma reallaşar. Yanacaq hava qarışığının silindrin içində bir qığılcım ilə yanması nəticəsində bir partlama meydana gəlir. Burada yenə dizel mühərrikdən fərqli yanmağı təmin etmək üçün qığılcım yəni şam istifadə edilir. Partlamanın ortaya çıxardığı təzyiq, piston tərəfindən hərəkət enerjisinə çevrilir.
Tarixi
Benzinli mühərrikin iş prinsipini təşkil edən çevrim dörd zamanlı çevrim ya da Otto çevrimi olaraq da xatırlanır. Bu çevrim 1876-cı ildə Alman mühəndis Nikolaus Otto tərəfindən tapılmışdır. Çevrim dörd mərhələdən ibarətdir.
CMOS
thumb|right|Ctatik CMOS
CMOS (—metal oksid yarımkeçirici)
CMOS ana plata üzərində yerləşir. Bu elektron sxemin funksiyası kompüterin konfiqrasiyasını, vaxtı və tarixi yadda saxlamaqdır. CMOS özündə(xüsusi batareyada ) elektrik enerjisi saxlayaraq kompüter sönülü olanda da fəaliyyətdə olur. Bunun nəticəsində uzun müddət kompüterdən istifadə etməsək belə, tarix , saat və ümumi konfiqrasiyayadda saxlanılır. CMOS daimi yaddaşdır, yəni enerji olmadıqda belə , orada saxlanılan informasiya itmir. Lakin kompüter sönülü olan zaman vaxtın hesablanması, kalendarın nizamlanması kimi əməliyyatlar üçün enerjiyə ehtiyyac duyulur ki , CMOS-un batareyası da bunun üçün nəzərdə tutulub.
Bolonya
Əhalisi
Bolonyanın illər üzrə demoqrafik göstəriciləri:
Maraqlı fakt
Hələ vahid İtaliyanın mövcud olmadığı dövrdə 1325-ci ildə İtaliyanın Bolonya ve Modena şəhərleri arasında müharibə baş verdi. Onun səbəbi adi vedrə olub. Belə ki, boloniyalı süvari şəhər xəzinəsinə məxsus vedrəni oğurlayaraq Modena şəhərinə qaçdı. Boloniya şəhərinin elçiləri fərarilik edən süvarini yox, amma onun oğurladığı vedrəni geri isteyirdilər. Çünki həmin vedrə Boloniya şəhərinin mülkiyyəti idi. Amma modenalılar bu təklifə rədd cavabı verdilər. Nəticəde 22 il davam edən Boloniya-Modena müharibəsi baş verdi. Minlərlə insanın həlak olduğu müharibənin sonunda Boloniya arzuolunan vedrəni geri qaytara bilmədi. Çünki onlar müharibəni uduzdular.
Kayanlar
300 px|thumb|Boyun halqaları ilə Kayan qadını
Kayanlar — Cənub-Şərqi Asiyada yaşıyan bir xalq.
Dünyanın ən uzun boyunlu qadınları ünvanını daşıyan Padaunglar isə Red Karen (Karenni) Qəbiləsinin bir alt qrupudur. Şan dilində uzun boyun mənasını gələn Padaunglar eyni zamanda Zürafə Qızlar olaraq da bilinməkdədir. Bir Padaung qadını həyatı boyunca ortalama 20 halqa taxır. Təxminən 10-12 kiloqram ağırlığı tapan bu ağır düyü halqalar zamanla çiyinləri aşağı basdıraraq bədənin şəklini pozaraq boynu uzatmaqdadır. Hələ 5-6 yaşlarındaykən uşaqların boyunlarına halqalar ilişməyə başlanmaqdadır və hər il halqaların sayı artırılmaqdadır.
Aermacchi M-346
Alenia Aermacchi M-346 Master İtaliya nın Leonardo şirkətinin istehsalı olan hərbi məqsədlər üçün istifadə olunan reaktiv təlim-məşq təyyarəsidir. Əvvəllər Rusiya nın Yakovlev şirkəti ilə birlikdə istehsalı planlaşdırılsa da, 2000-ci ildə tərəfdaşlığın ləğv olunmasından sonra "Alenia Aermacchi" şirkəti M-346 təyyarəsini ayrılıqda istehsal etməyə başlamışdır. Təyyarənin ilk uçuşu 2004-cü ildə həyata keçirilmişdir. Hazırda İtaliya, İsrail, Azərbaycan, Sinqapur və Polşanın hərbi hava qüvvələri tərəfindən istismar olunur. 2016-cı ildə "Alenia Aermacchi"nin "Finmeccania" şirkətinə birləşməsindən sonra əsas istehsalçı 2017-ci ildən etibarən "Leonardo" şirkəti olmuşdur.
Zakir Əhmədov
Zakir Əhmədov — Azərbaycan heykəltaraşı.
Aermacchi M-346
Taktiki-texniki xüsusiyyətləri
right|300px|Alenia Aermacchi M-346 Master
Zakir Əhmədov
Həyatı
Azərbaycan heykəltaraşı Zakir Əhmədov 1955-ci ildə Bakı şəhərində anadan olub.
O, 1978-ci ildə Əzim Əzimzadə adına Dövlət Rəssamlıq Məktəbinin, 1988-ci ildə isə Mirzağa Əliyev adına Azərbaycan Dövlət İncəsənət İnstitutunun heykəltaraşlıq fakültələrini bitirib.
1978-ci ildən dünyanın bir çox ölkələrində keçirilən sərgilərdə iştirak edir.
1989-cu ildə Azərbaycan və SSRİ Rəssamlar İttifaqının üzvü seçilib.
2005-ci ildə "Humay" milli mükafatına layiq görülüb.
Zakir Əhmədovun heykəlləri Azərbaycan, Türkiyə, Rusiya, Polşa, Çexiya, Cənubi Afrika, Fransa, Almaniya, Böyük Britaniya, ABŞ və cox ölkələrdəki şəxsi kolleksiyalarda saxlanılır.
İştirakçısı olduğu sərgilər
thumb|200px|Zakir Əhmədov "Sevgi" 2002. 1985. Finlandiyada Azərbaycan günləri.
1986. SSRİ xalqlarının sərgisi.
1987. Bakıda Azərbaycan günləri.
1988. Moskvada Sovet gənclər günləri.
1989. Polsada müasir heykəltaraşlıq sərgisi.
1991. M.F.Axundov adına Milli Kitabxanada Memar Əcəminin abidəsi.
1995. Bakıda fərdi sərgi.
1998. Bakıda fərdi sərgi.
1999. Bakıda birgə sərgi.
2000. Bakıda birgə sərgi.
2003. Türkiyədə fərdi sərgi. (Ankara)
2004. Türkiyədə birgə sərgi. (İstanbul)
2005. Türkiyədə birgə sərgi. (Antalya)
2006. Bakıda birgə sərgi.
2013. Bakıda birgə sərgi.
Bakı şəhərində müəllifi olduğu əsərlər
2009. Metronun "Azadlıq" stansiyasında “Doğma Azərbaycan” divar qabartmaları.
2010. Nizami küçəsində “Köhnə Bakı” divar qabartmaları.
2011. Zabitlər Parkında “Çayçı” heykəli.
2011. Üzeyir Hacıbəyov küçəsində “Köhnə Bakı” əsəri.
2012. İçərişəhərdə “Qoca bağban” heykəli.
Astragalus crotalariae
(Astragalus crotalariae) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Konstantin sütunu
Konstantin sütunu — 330-cu ildə imperator I Konstantinin şərəfinə, İstanbulun yeddi təpəsindən biri olan və indiki adıyla "Çemberlitaş" olaraq adlandırılan bölgədəki təpədə ucaldılmış bir sütundur. Sütun hər biri 3 ton ağırlığında və 3 metr olan halqalarla bir-birinə bağlanmış cəmi 8 ədəd sütun və bir kürsünün üst-üstə qoyulması ilə yaradılmışdır.
Tarixi
Bizans imperatoru Konstantin sütunu Romadakı Apollon məbədindən sökdürərək uzunluğu 57 m olan bu sütunu əvvəllər Forum Konstantin adı verilən bir meydan olan günümüzdəki yerinə düzəltdirmişdi.
İlk qurulan zaman sütunun üzərində doğan günəşi qarşılayan Apollonun heykəli olduqda, 330-cu ildə İstanbula tikildiyində imperator Konstantin bunun yerinə öz heykəlini sütunun üstünə qoydurmuşdu. Daha sonra isə Bizans imperatoru olan Yulian və I Feodosinin heykəlləri qoyuldu.
Sehrli naxışlar (film, 1984)
Məzmun
Film haqq-ədalətin gec də olsa öz yerini tapması haqqındadır.
Film haqqında
Applikasiya filmidir.
Konstantin sütunu
Tarixi
Sütun 1081-ci ildəki ildırım vurması səbəbindən yandı, zədələndi və üzərindəki heykəl aşdı. Bundan sonra I Alexios sütunu düzəltdirmiş və üstündə baza olan bir başlıq ilə böyük bir xaç qoydurmuşdu.
Mariner 4
Mariner 4 — NASA-nın Mariner Mars 1964 avtomatik planetlərarası stansiyası. Mars kosmik planı, Marsa uçuş yolundan elmi araşdırma aparmaq, planetlərarası məkan haqqında məlumat və Mars ətrafı haqqında məlumat ötürmək üçün nəzərdə tutulmuşdur. Səthin şəkillərini çəkmək, atmosfer və ionosfer haqqında məlumat almaq üçün stansiya siqnalını işıqlandıran planet radiosunda bir sınaq keçirmək nəzərdə tutulmuşdu.
14-15 iyul 1965-ci ildə Mariner 4 Mars ətrafında ilk müvəffəqiyyətli uçuşunu etdi və yaxın məsafədən bir planetin surətini çəkmək və onları Yer üzünə ötürmək üçün ilk kosmik vasitə oldu.
Inula stuhlmannii
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Sylvia Miles
Sylvia Miles — amerikalı aktrisa.
Typhlodromus yasumatsui
— fəsiləsinin   cinsinə aid heyvan növü.
Sibir tarixi
Sibir tarixi — Sibirin keçmişi.
Xaqanlıq dövrü
709-cu ildə Bilgə xaqanın komandanlığı altında qırğız qəbilələri məğlub edildi. 711-715-ci illərdə qarluqlar üzərində qələbə çaldı. 716-cı ildə Qapağan xaqanı oğuzlar öldürdü. İltərişin oğlu Bilgə xaqan (716-734), qardaşı Gültəkin ordu komandanı, Tonyukuk baş vəzir oldu. Bilgə xaqanın əsas fəaliyyəti türkləri bir xalq kimi qoruyub saxlamaqdan ibarət idi. II Göytürk imperatorluğunun ərazisi şərqdə Sarı dənizə, qərbdə Xəzər dənizinə və Krımın şərqinə, şimalda Sibir buzlaqlarına, cənubda Kəşmirə çatırdı. 726-cı ildə Tonyukuk öldü. 731-ci ildə Gültəkin Doğuz oğuzlarla döyüşdə həlak oldu. 734-cü ildə Bilgə xaqanı zəhərləyib öldürdülər. Hər üç türk dahisinin qəbri üzərində abidə qoyulmuş, bu abidələr dövrümüzə qədər gəlib çıxmışdır. II Göytürk imperiyası 744-cü ildə dağıldı. Ötükəndə Uyğur dövləti yarandı.
Çingiz xan dövrü
Çingiz xan Cənubi Sibir və Mərkəzi Asiyanın köçəri tayfalarının hərbi-feodal dövlətini yaratdı. Onun oğlu Cuci Sibirin köçəri tayfalarını mərkəzi dövlətə birləşdirdi. Baykal gölünün sahilində yaşayan buryatlar və yakutlar, daha sonra uyğurlar Monqol dövlətinə birləşdirildilər.
XVI əsr
Qazan xanlığının ruslar tərəfindən işğalından sonra Yadigar xan könüllü olaraq rus təbəəliyini qəbul etmişsə də, Çingiz xanın nəslindən olan Küçüm xan Yadigar xanı məğlub edərək 1563-cü ildə Sibir xanlığını da öz əlinə keçirmiş, Türk (tatar) boyları arasında İslam dinini yaymış, bu məqsədlə Buxara xanı Abdullah xana müraciət edərək İslam dinini öyrədən xocalar göndərilməsini xahiş etmiş və Buxara xanı tərəfindən buraya din alimləri və şeyxləri göndərilmişdir. Və beləliklə, Küçüm xanın səyi nəticəsində Sibir Türklərinin böyük bir qismi Şaman dinini tərk edib islamlaşmış, bir qismi isə bu günə qədər yenə də Şamançılıqda qalmaqdadırlar. Böyük mədəni quruculuq işlərinə başlayan Küçüm xan rus hücumu nəticəsində bu işləri dayandırıb ruslarla savaşmaq məcburiyyətində qalır. Bir tərəfdən ruslarla, digər tərəfdən də rus knyazlarının zülmündən qaçaraq Yermakın başçılığı ilə qaçaq dəstəsi yaradan Kazaklara qarşı vuruşan Küçüm xan və qardaşı Məhəmməd Qul Tatar bəylərini ümumi düşmənə qarşı bir araya gətirə bilmədiklərindən ruslara məğlub oldular. Doğrudur, Küçüm xan ruslar tərəfindən hər cür yardım edilən və "Sibir fatehi" elan edilən Kazak dəstəsinin başçısı ataman Yermakı 1584-cü ildə məğlub edərək öldürdü və rusları Sibirdən qaçmağa məcbur etdi. Lakin Moskva tərəfindən vaxtilə xristianlığı qəbul etmiş Tatar mirzalarından Mansurov adlı birinin komandanlığında Sibirə toplarla silahlanmış bir hərbi dəstə göndərildi. Tatar əsilli Mansurovun rəhbərlik etdiyit bu hərbi dəstə Şimali Sibirin istehkam qalalarını və xüsusilə müqəddəs sayılan "Bütləri" top atəşinə tutaraq qorxu yaratdı. Bütlərin dağılmasından qorxuya düşən Ostyaklar Rus hakimiyyətini tanımağa məcbur oldular. Küçüm xan bu məğlubiyyətlərə baxmayaraq, ruslara qarşı döyüşü davam etdirdi. Vəziyyətin çətin olduğunu görən ruslar Polşa, Litva əsirlərini və Dnepr Kazaklarını da öz min nəfərlik hərbi hissələrinə qataraq nəhayət 1598-ci ildə Küçüm xanın üzərinə yürüdülər. Qanlı döyüşlər əsnasında Küçüm xanın ailəsi və yaxınları rusların əliqnə keçdi. Ruslar Küçüm xanın əsir edilən ailə üzvlərini Moskvaya göndərdilər. Bu müdhiş zərbə ilə Küçüm xanın siyasi və hərbi fəaliyyəti sona çatsa da, bu qəhrəman Türk xanını ruslar nə əsir götürə, nə də öldürə bildilər. Moskva onu çarın xidmətinə dəvət etsə də o, bu dəvəti qəbğul etməmiş, öz vətənində qalmağı üstün tutmuşdur. Ömrünün sonlarına doğru Küçüm xanın gözləri tutulmuş və öz əcəli ilə 1600-cü ildə vəfat etmişdir. Küçüm xanın ölümündən sonra ruslar mərhələ-mərhələ Sibirin Buryatlar, Tunquslar, Yakutlar yaşayan ərazilərini də XVII əsr boyu zəbt edərək öz ərazilərini Türk boylarının hesabına daha da genişləndirdilər. Beləliklə bir Türk Tatar Xanlığı da tarixə qovuşmuş oldu. Fəqət dövlət getsə də xalq yaşadı və bu gün də yaşamaqdadır.