Con_Konstebl
Yaradıcılığı
Konstebl bütün həyatı boyu rəsm çəkmişdir. Tamamlanmış işləri rəssamın himayədarları tərəfindən alınmış və rəssamlıq bazarlarında satılmışdır. Rəsmlərinin bir hissəsi Kral Akademiyasında sərgiyə qoyulmuşdur. Onu qeyd etmək lazımdır ki, Konstebl heç vaxt öz çəkdiyi rəsmləri tamamlanmış hesab etməmişdir. O, daima onları təkmilləşdirmiş, rəsmləri onu öyrəndiyi proses zamanı düzəliş etmə metodunu sınaqdan keçirmişdir. O, bildirmişdir: ''“Dünya sərhədsizdir, iki eyni gün yoxdur, hətta bir saat belə digərinə bənzəmir. Bütöv dünyanın yarandığı andan başlayaraq ağaclarda iki eyni yarpaq olmamış, ona görə də incəsənətin həqiqi əsəri elə təbiətdə olduğu kimi bənzərsizdir”. (Orijinal mətn (ing.) "The world is wide, no two days are alike, nor even two hours; neither were there ever two leaves of a tree alike since the creation of all the world; and the genuine productions of art, like those of nature, are all distinct from each other").'' Öz işini bütöv şəkildə bitirmək üçün Konstebl çoxlu sayda ilkin təbiət eskizlərini işləyib hazırlamışdır ki, kompoziyaya ən müvafiq olanını seçə bilsin. Həmin təsvirlə o dövr üçün inqilabi idi və rəssamların, alimlərin və geniş kütlənin diqqətini cəlb etmişdir. Maraqlıdır ki, “Şahə qalxmış at” və “Saman daşıyan araba” rəsmlərində olan enerji və ekspressiya tamamlanmış variantlarında yoxdur. Konstebl tərəfindən akvarellə yaradılan rəsmlər öz dövrünü qabaqlamışdır. Ən yaxşı akvarel rəsmlərindən biri “Stounhenc”(1835) hesab olunur. 1836-cı ildə bu rəsm əsəri müəllif tərəfindən əlavə edilən başlıqla nümayiş olunmuşdur: “Çılpaq, sərhədsiz çöllük üzərində ucalan, keçmişdəki kimi indiki dövrdə də hadisələrin az təsir etdiyi sirli abidə sayılan Stounhenc, sizi bütün qeyri-məlum tarixi hadisələrin, sirli dövrlərin içərisindən keçirəcəkdir”. ("The mysterious monument of Stonehenge, standing remote on a bare and boundless heath, as much unconnected with the events of past ages as it is with the uses of the present, carries you back beyond all historical records into the obscurity of a totally unknown period"). Təbiət eskizləri ilə yanaşı, Kosntebl peyzajist üçün təkrarolunmaz rəsmlər yaradan buludların oyunu üzərində davamlı müşahidə apararaq çoxlu sayda eskizlər cızmışdır. Bununla Konstebl demək olar ki, hava şəraitinin elmi xarakteristikasına yaxınlaşmışdır. Atmosferin dəqiq fiziki effektlərini bəzən onun artıq tamamlanmış rəsmlərində izləmək olar. Məsələn, “Zəncirli priçal” (1827) rəsm əsərində. Rəsmlərin reallığı tənqidçiləri heyran etmiş və onlar bildirmişdilər: “Rəsmlər o qədər dəqiqliklə atmosfer rütubətini nümayiş etdirmişdir ki, insan rəsmə baxıb öz çətirini açmaq istəyir”. ("The atmosphere possesses a characteristic humidity about it, that almost imparts the wish for an umbrella"). Bu eskizlər açıq havada yaradılan yağlı rəssamlıqda ilk təcrübə olmuşdur. Onun ən heyranedici əsərlərindən biri 1824-cü ildə Braytonda olarkən yaratdığı“Yağış zamanı dəniz peyzajının öyrənilməsi” rəsmidir. O, tünd rəngli yağların köməyi ilə dənizdəki ləpələrin baş verdiyi anı verə bilmişdir. Rəssamın diqqətini həmçinin işıq effektləri, göy qurşağının peyda olması da cəlb etmişdir. Bunu onun “Solsberidə kilsə, çəmənlikdən görünüş” (1831) və “İst-Berqhoultda ev” rəsmlərində görə bilərik. Buludların müxtəlif durumunu öyrəndiyi zaman Konstebl etüdlərinarxa tərəfində kiçik qeydlər apararaq, hava şəraitini, işığın istiqamətini, günün vaxtını qeyd edirmiş. Bununla o, peyzaj rəsmi üçün ən uyğun vaxtı müəyyənləşdirirmiş. Məlumdur ki, Konstebl öz tədqiqatlarında meteoroloq Lyuk Hovardın işlərinə istinadən əldə etdiyi biliklərə əsaslanırdı. Lyuk Hovard ilk dəfə buludların təsnifatını vermişdir. 1821-ci il 23 oktyabr tarixində Konstebl dostu Fişerə yazır: “Mən artıq səmanın bütün durumunu öyrənərək ciddi işin öhdəsindən gəlmişəm və indi hələ çox qabaqda olan qalan çətinliklərin öhdəsindən gəlməyə hazıram”.