cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Həsənəli xan Qaradaği
Ədəbi fəaliyyəti
Həsənəli xan Qaradaği Mir Möhsün Nəvvabla|thumb|left|250 px|(1895)|Həsənəli xan Qaradaği [[Mir Möhsün Nəvvab Qarabaği|Mir Möhsün Nəvvabla]]Həsənəliağa Xan Qaradağski nin ədəbi fəaliyyəti onun pedaqoji fəaliyəti ilə sıx bağlı olduğundan, burada hər hansı bir sədd çəkmək imkanı yoxdur. Xan Qaradağskinin didaktik xarakterli şeirlərini, düşünməcələrini, təmsillərini, müxtəlif nümunələrdən etdiyi tərcümələrini onun ədəbi-pedaqoji, maarifçi fəaliyyəti ilə əlaqələndirməli, qəzəl, müxəmməs, müşairə səpkisində yazdığı əsərləri isə sırf ədəbi fəaliyyəti ilə bağlamaq mümkündür. Həsənəli ağanın ədəbi fəaliyyəti isə Şuşada fəaliyyət göstərmiş olan "Məclisi-fəramuşan" poetik məclisi ilə bağlıdır. Ələlxüsus, məclisə başçılıq edən, Həsənəliağaya ağsaqqallıq edən Mir Möhsün ağa Nəvvabın adı ilə bağlıdır. Bu iki şəxsin arasında mövcud olan qarşılıqlı dərin hörmət və alicənab münasibət onların bir-birinə yazdıqları şeir-məktublarda özünü açıq göstərir. Həsənəli ağa Xan-Qaradağskinin bizə gəlib çatmış olan şeiriyyatı sırasında 50-dən çox qəzəl, müxəmməslər, növhələr, onlarla məktub vardır.
"Məclisi-fəramuşan" poetik məclisinin ən fəal iştirakçılarından biri Həsənəliağa olmuşdur. Şair kimi təxəllüsü Qaradağidir. Əsərləri əsasən Azərbaycan dilindədir. Bununla yanaşı fars dilində yazmış olduğu bir neçə qəzəl müəllifidir.
Qaradaği nin qəzəlləri ilk əvvəl yaşıdları, müsahibləri, get-gedə isə şəhər əhalisi tərəfindən oxunub sevilir, xanəndələrin repertuarına daxil olur. Onun "Fələyin bir belə dövrü olacaqmış nə bilim", "Əbrvəş meh üzünə zülf salanda sayə", "Salıbdı indi nəzərdən, gedib o yar məni" və sairə qəzəlləri müasir xanəndələr tərəfindən rəğbətlə oxunur:
Bitirib bağ salıb bir neçə güllər yetidim, Uzadıb dəsti-qəza kim yolacağmış, nə bilim?
Əl çəkib nakəsidən çərx elə nakəsimiş, Bir mənə cövrü cəfalar qılacağmış, nə bilim?
Aşiqə naz eyləmək adət olub mə’şuqə, Bu qədər naz eyliyib can alacağmış, nə bilim?
Bəslədim zülfü, dedim, başıma salsın sayə, Dolanıb boyna ilan tək çalacağmış, nə bilim?
Səltənət rütbəsini xar tutardım şahikən, Məni başdan ayağa qəm salacağmış, nə bilim?
Ədəbi məclislərin, xüsusilə "Məclisi-fəramuşan" və "Məclisi-üns" ətrafında toplaşan şairlərin əksəriyyətinin yaradıcılığını ənənəvi şeiriyyat (qəzəliyyat) təşkil etdiyi halda, Seyid Əzim Şirvani, Qasım bəy Zakir, Mir Möhsün Nəvvab və başqaları kimi Həsənəliağa Xan Qaradağski də həmin çərçivədən çıxaraq, tərbiyəvi, düşündürücü, satirik əsərlərlə yanaşı təmsil janrına da ("İt dostluğu", "Varlı" və b.) müraciət etmişdir.
Tarixçi, ədəbiyyatşünas, folklorşünas
thumb|left|250 px Həsənəliağa Xan Qaradağski nin Qarabağ tarixinə dair "Qarabağ vilayətinin qədim və cədid keyfiyyət və övzaları, Pənah xan, İbrahim xan və Mehdiqulu xan əyyami-hökumətlərinin əksər vəqaye və hekayətləri" adlı əsərini görkəmli tarixçimiz Nazim Axundov tərtib etmiş olduğu "Qarabağnamələr" kitabına Mirzə Adıgözəl bəyin "Qarabağnamə", Mirzə Camal Cavanşirin "Qarabağ tarixi", Mir Mehdi Xəzaninin "Kitabi-tarixi-Qarabağ", Mirzə Yusif Qarabağinin "Tarixi-şərif", Rzaqulu bəy Mirzə Camal oğlunun "Pənah xan və İbrahim xanın Qarabağda hakimiyyətləri və o zamanın hadisələri", Əhməd bəy Cavanşirin "Qarabağ xanlığının 1747–1805-ci illərdə siyasi vəziyyətinə dair", Mirzə Rəhim Fənanın "Tarixi-cədidi-Qarabağ", Həsən İxfa Əlizadənin "Şuşa şəhərinin tarixi" adlı əsərləri ilə birgə daxil etmişdir.
Qarabağnamə lərin bu gün tariximiz üçün nə dərəcədə əhəmiyyət kəsb etməsindən söz açmaq artıq bir işdir. Həsənəliağa Xan Qaradağski Şuşaya həsr etmiş "Qarabağ şəhəri" adlı əsərin də müəllifidir. Bu əsərdən bir neçə sətir:
Bu Şuşa qəl’əsinin üç yanı hündür qayadır, Bir yanı açıq olan yerləri də müstəhsər.
Gün doğanı, batanı, cənubu vardır qayalı, Şimalı bircə açıq dağ-təpəlidir bu şəhər.
İrəvan, Gəncə, Ağoğlan adı ilə məşhur Qəl’ənin üç qapısı var dəxi möhkəm bürclər.
Həsənəliağa Xan Qaradağski "Təzkireyi-Qaradaği"nin müəllifidir. Burada qədim Qarabağ şairlərinin tərcümeyi-halı yazılmış, əsərlərindən seçmələr daxil edilmişdir. Azərbaycan ədəbiyyatşünaslığı Xan-Qaradağskiyə ən azı bizim günlərə gəlib çatdırdığı öz həmyerlisi, əsli Qaradağdan olub Zəngəzurun Güləbird kəndinə köçmüş Sarı Aşıq haqqında verdiyi məlumata, Sarı Aşığın bayatı və qoşmalarına görə borcludur: "Sarı Aşıq haqqında ilk məlumatı XIX əsrdə yaşamış Qaradaği vermişdir". Hələ 1878-ci ildə 250-dən artıq atalar sözünü toplayıb tərtib edən də Həsənəliağa Xan Qaradağskidir. Onu ilk folklorşünas adlandırmış olsaq yanılmarıq.
Jurnalist
Həsənəliağa Xan Qaradağski Sankt-Peterburq, Krım, və əlbəttə ki, Azərbaycan ziyalıları ilə həmişə əlaqə saxlamışdır. İsmayıl bəy Qasprinski, Ünsizadə qardaşları, Cəlil Məmmədquluzadə, Firidun bəy Köçərli ilə daim məktublaşmada idi.
Firidun bəy Köçərlinin Həsənəli ağaya yazdığı məktubların birində onun roman janrında əsər yaratması kimi təklifi var: "Xahişim var ki, öz dirilik və zindəganlığımıza dair roman kimi bir əhvalat tərtib və təsnif edin… əvvəlinci şəxs təzə və yeni yetişən cavanlardan birisinin əsvat və hüsn-əxlaqi və nəsif işləri təqrirə gətirilsin… bu barədə Siz də öz fikrinizi və təqdirinizi yazıb göndərəsiniz".
Həsənəliağa Xan Qaradağski mütəmadi olaraq dövrü mətbuatda çıxış edir, mövqeyini bildirirdi.
Xəttat
Əlyazmalarından bir nümunə|thumb|left|150 px|Əlyazmalarından bir nümunə Həsənəliağa gözəl xəttat olub. Bir misal olaraq onu qeyd etmək olar ki, o, Mir Mehdi Xəzaninin "Kitabi-tarixi-Qarabağ" əsərini şikəstə-nəstəliq xətti ilə köçürərək bu qiymətli tarixi abidəni günlərimizə gəlib çatmasına xidmət göstərmişdir.
Teatr xadimi
Şuşada öz ilk kövrək addımlarını atan teatrın inkişafında Həsənəliağanın da özünəməxsus yeri var. O, səhnənin dekorasiyasından tutmuş aktyorların geyimi və oynamaq tərzinədək müdaxilələr edirdi. Hətta Həsənəliağanın özünün aktyorluq etməsi də olmuş bir faktdır. Teatrın uğuru naminə suflyorluq etməkdən belə çəkinməzdi.
Maltada təhsil
Ali təhsil
Kiçik ölkə olduğu üçün Maltada cəmi bir universitet - Malta Universiteti vardır.
Malta Universiteti Mzida şəhərində yerləşir. 1592-ci ildə yaradılıb, çox sayda şöbələri və filiallları vardır. 9 minə qədər tələbə təhsil alır, onun minə qədəri xaricilərdir. Universitet kampusu təhlükəsizlik tələblərinə tam cavab verir. Təhsil haqqı digər ölkələrə nisbətən ucuzdur.
Universitetdə iqtisadiyyat, incəsənət, humanitar fənlər, mühəndislik, tibb, diplomatiya və s. ixtisslar üzrə bakalavr, magistr və doktorluq təhsili almaq olar.
Ölkədə xarici universitetlər
Xarici ölkə universitetləri Maltada sərbəst şəkildə filiallarını aça və qeydiyyatdan keçirə bilərlər. Bu filiallarda təhsil ödənişli olur.
Mustafa Öztürk
Mustafa Öztürk (d. 8 noyabr 1965, Keşap, Giresun ) Türkiyəli ilahiyyatçı və akademik, təfsir və Quranşünaslıq sahəsində çalışmış, müxtəlif elmi əsərlər yazmışdır. Öztürk xüsusilə tarixçi baxışları ilə tanınır.
Həyati
1998-ci ildə Ondokuz May Universiteti İctimai Elmlər İnstitutunun Təməl İslam Elmləri Bölməsində “Müvəffakuddin əl-Kevaşi: həyatı, əsərləri və təfsir metodu” adlı tezi ilə təfsir bölməsində magistr dərəcəsini tamamlamışdır. 1999-cu ildə Ondokuz May Universitetinin Sosial Elmlər İnstitutuna elmi işçi vəzifəsinə təyin olunmuş və 2001-ci ildə vəzifəsinə başlamışdır. Həmin bölmədə 2002-ci ildə “Təfsirdə Bâtınılik və Bâtini Te’vil Ənənəsi” adlı dissertasiya işi ilə doktorluq dissertasiyasını müdafiə etmiş və bu əsəri “Quran və ifrat təfsir” adı ilə Kitâbiyət nəşriyyatında nəşr edilmişdir. 2003-cü ildə Çukurova Universiteti İlahiyyat Fakültəsi Təfsir bölməsinə dosent vəzifəsinə təyin edilmişdir. 2005-ci ildə Mötəzili Quranın Təfsiri: Əbu Müslim əl-İsfahani nümunəsi adlı dissertasiya işi ilə dosent, 2011-ci ildə isə professor oldu. Çukurova Universiteti İlahiyyat Fakültəsinin Təfsir və Əsas İslam Elmləri kafedrasının müdiri vəzifələrində çalışıb.
Mərmərə Universiteti İlahiyyat Fakültəsinin akademik heyətində də çalışan Öztürk 2 dekabr 2020-ci ildə təqaüdə çıxdı. Onun təqaüdə çıxması istefa forması kimi qiymətləndirilib. 2021-ci ilin mart ayında Öztürk Münster Vilhelm Universitetinin İslam ilahiyyatı fakültəsindən dəvət alıb və akademik təhsilini davam etdirmək üçün Almaniyaya köçüb.
Quran və elm
Öztürk Qərb təqlidi hesab etdiyi Quranda elmi möcüzə axtarmağa qarşıdır. O, bəzi ayələrdə elmi möcüzələrin olduğu iddialarını rədd edir: “Ənbiya” surəsinin 30-cu ayəsi quraqlıq, “Nəml” surəsinin 88-ci ayəsi qiyamətdən bəhs edir. O, Quranda kainatın, insan və digər canlıların baş verişi haqqında məlumat verilmədiyini iddia edərək, həm “Quranda təkamül yoxdur”, həm də “Quran təkamül elan edib” ifadələrinə qarşı çıxır ki, müvafiq ayələr qiyamətə işarə edirdi.
Sünnət
Öztürk Qurandan başqa heç bir dini mənbəni qəbul etməməyi tənqid edir və peyğəmbərin evdən çıxmaq kimi işlərdə ayə gəlməsini gözləmədən qərarlar verdiyini, Quranın sünnəyə əməl etdiyini və onu təsdiqlədiyi və ya yanlış yerə getdikdə xəbərdarlıq edərək düzəlddiyini iddia edir.
Akaidin dəyişməsi
Öztürk, Əhməd bin Hanbel 'in 'Allah hər yerdə ateist, kafirdir. Onu tövbəyə dəvət etməli, etməsə öldürülməlidir” sözlərini dəlil olaraq bildirərək, İslamın ilk dövrlərində Allahın səmada olduğuna inanıldığını ifadə etdi. Öztürkün sözlərinə görə, sonrakı əsrlərdə yaşamış Əhli-sünnə alimi Fəhrəddin ər-Razinin sözləri inancın zamanla dəyişə biləcəyini ortaya qoyub; "Allaha heç bir yer aid edilə bilməz. O, hər yerdədir."
Əxlaqın nisbiliyi
İslam peyğəmbəri Məhəmmədin övladlığa götürdüyü oğlu ilə evli olan Zeynep binti Cahş ilə evliliyi ilə bağlı mübahisə onun üçün əxlaqın nisbiliyi mövzusunda bir nümunədir.
Hekayə belədir; “Peyğəmbər Zeyd bin Harise ilə evli ikən Zeynəb binti Cəhşi görür, xoşlanır və ona məhəbbət bəsləməyə başlayır. Zeynəbi gördükdə: “Qəlbləri döndərən Allah hər cür nöqsan sifətdən üstündür” deyir. Zeynəb binti Cahş bunu eşidib Zeydə xəbər verir. Bunun üzərinə Zeyd də Zeynəbi boşamaq istəyir, lakin Peyğəmbər Zeydə deyir: “Arvadını yanında saxla, Allahdan qorx”. Nəticədə Zeyd arvadını boşayar, daha sonra “Sən belə deyirdin, amma içində olanı gizlədirdin” (Əhzab surəsi, 37) ayəsi gəlir və beləliklə Məhəmməd Zeyneplə evlənir. Rəvayət Təbəri kimi birinci dövr İslam tarixi qaynaqlarında mövcuddur.
İmam Maturidi, Təbəri təfsirində nikahın Zeynəbin Məhəmmədin təsiri ilə bağlanmasını pisləmişdir. Öztürk alimlərdən birinin “bal kimi də olub”, digərinin isə “olamaz, əxlaqsızlıqdır” deməsini ərəb və türk mədəniyyətlərinin fərqliliyi ilə əlaqələndirir.
Uşaq evliliyi
Öztürk, Aişə və 60-a yaxın səhabənin erkən evliliyi kimi nümunələrlə bunun uşaq evliliyinə qarşı bir ənənə olduğunu bildirir. O deyir ki, “ Talaq” surəsinin 4-cü ayəsindəki “heyz görməyənlərin gözləmə müddəti üç aydır” ifadəsi müasir dövrə qədər “xəstəlik səbəbindən heyz görə bilməyənlər” deyil, “həddi-büluğa çatmamış dul qalanlar” kimi başa düşülürdü. Onun fikrincə, uşaq evliliyinə universal qanun kimi deyil, dövrün ərəb adəti kimi baxmaq mane olacaq.
Camaatlar
Həm də köşə yazarı olan Öztürk günahsız imam kimi tənqid etdiyi Fəthullah Gülənin rəhbərlik etdiyi camaat üçün həşiş bənzətmələrindən istifadə edən ilk şəxs olub və dini istinad edilən icmaların, xüsusilə də Gülən camaatının ilahiyyat fakültələrində effektivliyini tənqid edib. O, həmçinin İŞİD kimi İslama istinad edilən terrorizmin arxasında duran ideologiyanı tənqid edib. FETÖ araşdırması aparan TBMM Çevriliş Komissiyasına məlumat verərkən digər icmaların yarada biləcəyi təhlükəyə diqqət çəkib.
Digər rəylər və tənqidlər
Mustafa Öztürk Quranın universallığı/tarixiliyi məsələsini müzakirəyə açaraq tarixçi nöqteyi-nəzəri gündəmə gətirmişdir. O, tarixçi görüşü müdafiə edən Fəzlur Rəhman Malik və tələbəsi Ömər Özsoya da oxşar yanaşmaya malikdir. Qurandakı hökmlərin yerindən, zamanından və ünvanından asılı olmayaraq qiymətləndirilməsinin əleyhinədir. Quranda yaradılışı izah edən ayələrin “məlumatverici” olmadığını, Allahın qüdrətini vurğuladığını söyləyir. Onun fikirləri Türkiyədən kənarda da diqqəti cəlb etmiş, elmi tezislərdə, müxtəlif nəşrlərdə və ilahiyyat jurnallarında müzakirə edilmişdir.
Qurandan başqa dini mənbələri qəbul etməyin əleyhinədir.
Qurtuluş inancı ənənəvi və əhatəlilikdən kənardır, yəni doğru inanc kimi görülən inanca bağlı olmayanların da nicata çata bildiyi çərçivədədir.
Onun bəzi fikirləri tənqid olundu; Öztürk imanı sarsıtmaq,  ikinci Yaşar Nuri Öztürk olmaq,  Quranı saxtalaşdırmaq  və Qurana hücum etməkdə ittiham olundu. Mövcud tərcümələrdə qüsurlu hissələrin olduğunu müdafiə edən Öztürk  Quran tərcüməsi ilə bağlı müstəqil araşdırma da etmiş, bu əsər də tənqid edilmişdir. O, fikirlərini Kanal 24-də yayımlanan "Mustafa Öztürklə Sözün Ötesi" verilişində açıqlayıb.
Toğay (Miyanə)
Toğay — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Miyanə şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Salataviya
Salataviya (Сала-тав sözündən — Sala dağları) — Dağıstanda  tarixi və coğrafi bölgə, Sulak çayının sol sahilində yerləşir. Şimaldan Kumık düzlüyü ilə həmsərhəddir və şərqdə Çirkey və Çir-Yurt torpaqları ilə birləşir. Şamxal mülklərinə bitişik olaraq, cənubdan Salataviya, Gümbet yüksək dağları ilə, qərbdə isə mənbələrindən Aktaş çayı ilə ayrılmış meşəli Aux ilə əhatə olunmuşdur. Mərkəzi — Çirkey.
Toğay (Miyanə)
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 124 nəfər yaşayır (25 ailə).
Yastıkənd
Yastıkənd - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Qoşaçay şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 331 nəfər yaşayır (73 ailə)
Əyri minarə
Əyri minarə ― İraqın Nineva əyalətinin inzibati mərkəzi Mosul şəhərində, xüsusilə də Mosulda Dəclə çayının sağ sahilində (qərb) yerləşən Qədimi şəhər ərazisindəki böyük əl-Nuri məscidinin minarəsinə deyilir.
Şərqiyyə Hüseynova
Şərqiyyə Hüseynova — televiziya aparıcısı, Azərbaycanın xalq artisti (2006).
Əyri minarə
Tarixi
Əl-Nuri məscidi minarəsi ilə birgə əslən Səlcuq əmirlərindən olan Nurəddin Zəngi tərəfindən 1172-ci ildə tikilib. Əyri minarə və Ən-Nuri məscidi İraqın tarixi məscidlərindən biridir və onun yaşı təxminən doqquz əsrdir. Məscid şəhərdəki Əməvilər məscidindən sonra Mosulda tikilən ikinci məscid hesab olunur. Bir neçə dəfə yenidən qurulmuş, sonuncusu dəfə isə hicri 1363 / miladi 1944-cü ildə təmir edilmişdir. Məscid orijinal binanın yeganə qalan hissəsi olan şərqə doğru əyilmiş minarəsi ilə məşhurdur. Ona görə Əl-Hədbə (əyri) sözü adətən Mosulla əlaqələndirilir və bu mayaka bənzər minarə şəhərin ən görkəmli tarixi abidələrindən biridir.
Hazırkı vəziyyəti
Baxımsızlıq üzündən minarə uçmaq təhlükəsi ilə üzləşdiyindən İraqın Turizm və Qədim Əsərlər Nazirliyi tərəfindən bir neçə dəfə onu təmir etmək cəhdləri olub, lakin bu cəhdlər lazımi səviyyədə olmayıb. 2014-cü ildə İŞİD terror təşkilatı ilə döyüşdən sonra ciddi xəsarət alıb və daha sonra minarə bəzi videogörüntülərə görə elə içəridən yerləşdirilən partlayıcılarla partladılıb. Terror təşkilatı isə minarənin ABŞ-nin rəhbərlik etdiyi koalisiya qüvvələri tərəfindən partladıldığını bildirib. Həmin zaman İraq hökuməti minarənin partladılmasında İŞİD-i ittihamlandırıb. Bu minarənin olduğu əl-Nuri məscidinin gündəmdə olmasının əsas səbəblərindən biri də, İŞİD terror təşkilatının lideri əbu-Bəkr əl-Bağdadinin ilk "xütbə"sini 2014-cü ilin iyulunda buradan etməsi və özünü məhz burada "xəlifə" adlandırması ilə bağlıdır. Mosuldakı Əl-Nuri məscidinin və minarənin yenidən qurulmasının təməl daşı 2018-ci il dekabrın 16-da UNESCO-nun yardımı və Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin maliyyəsi ilə qoyulub. Bərpa işlərinin beş il çəkəcəyi bu tarixi abidənin yenidən bərpasına 50 milyon ABŞ dollarının sərf ediləcəyi gözlənilir.
Peter Akinlabi
Peter Akinlabi (28 avqust 1973) — Nigeriyanı təmsil edən stolüstü tennisçi.
Karyerası
Peter Akinlabi Nigeriyanı 2000-ci ildə Sidney şəhərində baş tutan XXVII Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil edib və fərdi turnirdə 49-cu pillənin sahibi olub.
Daha sonra Peter Akinlabi Nigeriyanı 2004-cü ildə Afina şəhərində baş tutan XXVIII Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil edib və cüt turnirdə 17-ci pillənin sahibi olub.
Şərqiyyə Hüseynova
Həyatı
Şərqiyyə Hüseynova Bakıda anadan olub. Atası hərbçi, anası isə tibb işçisi olub. 5 uşaqlı ailənin ilk övladıdır. Televiziyaya 1967-ci ildə müsabiqə yolu ilə gəlib. 1969-cu ildə ailə qurub. 1971-ci ildə qızı Mehriban dünyaya gəlib.Qızının da bir qızı var - Ayan.
4 noyabr 2006-cı ildə Azərbaycan televiziyası və radiosunun inkişafındakı xidmətlərinə görə Hüseynova Şərqiyyə Qurban qızına Azərbaycan Respublikasının “Xalq artisti” fəxri adı verilmişdir.
Aktyor Ələkbər Hüseynovun xalası qızıdır.
Rifahın iqtisadi nəzəriyyəsi (kitab)
"Rifahın iqtisadi nəzəriyyəsi" (, 1920) — ingilis iqtisadçısı Artur Sesil Piqunun traktatı.
Məzmunu
Kitabda 4 hissə (66 fəsil) vardır: I. Rifah və milli gəlir (11); II. Milli gəlir və resursların müxtəlif istifadə növləri arasında bölüşdürülməsi (22); III. Milli gəlir və əmək (20); Milli gəlirin bölgüsü (13); habelə 3 tətbiq.
Fikirlər
Alimin fikrincə, milli gəlirin ölçüsü bir sıra amillərdən asılıdır: resursların və kapitalın həcmi, insanların xüsusiyyətləri, hökumətin fəaliyyəti və xarici ticarət. Əhalinin əksəriyyəti üçün rifah, hökumətin müdaxiləsi, mütərəqqi vergilər, maliyyə siyasəti və iqtisadiyyatın müəyyən sahələrindəki dövlət subsidiyaları sayəsində əldə edilə bilən daha bərabər gəlir bölgüsü yolu ilə əldə edilə bilər. Eyni zamanda, iqtisadiyyata dövlətin irrasional müdaxiləsi həm də özəl kapitalın, dövlətin və əmək qabiliyyətli əhalinin maraqları tarazlığındakı dengesizliyə və gəlirlərinin azalmasına səbəb ola bilər.
NGC 4407
NGC 4407, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış təkrarlanmış NGC cismidir. Göy üzündə Qız bürcü istiqamətində yerləşir. SBab tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Məcidreza Əhdəşamzadə
Məcidreza Əhdəşamzadə (14 dekabr 1956) — İranı təmsil edən stolüstü tennisçi.
Karyerası
Məcidreza Əhdəşamzadə İranı 2000-ci ildə Sidney şəhərində baş tutan XXVII Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil edib və fərdi turnirdə 49-cu pillənin sahibi olub.
Kazımukan Munaytpasov
Qacımuqan Munaytpasuly 1871-ci ildə, Rusiya İmperatorluğunun Akmola vilayətinin Karaotkyel kəndində anadan olmuşdur. Boyu 194 sm, çəkisi 139 kq idi. 54 ölkədə döyüşdü, 48 medal qazandı. Karyerasında ən vacib məqamlardan biri 1910-cu ildə Buenos-Ayresdə qızıl medala layiq görülməsi və İsveçdə Göteborqda ilk dəfə dünya çempionu olması idi. Tarixdə ilk dəfə bir qazaxın dünya çempionluğu qazandı. Məşhur qələbələrindən biri də döyüş zamanı aldığı onurğa sütununun ölümcül zədəsindən sağ çıxmayan Yapon jiu-citsu ustası Harakiki Jindofunun məğlubiyyəti idi. Bir neçə dəfə Rusiya İmperiyasının ayrı-seçkilik siyasətinə görə Rusiya Milli komandasında olmasına icazə verilmədi, buna görə də Yapon adı Yamagata Makhanura ilə Mançuriya adından beynəlxalq yarışlarda iştirak etdi.
12 avqust 1948-ci ildə Lyeninskoe znamya kolxozunda (Cənubi Qazaxıstan vilayətində), heç bir şagird və öyrənən olmadan və dörd arvadını Türküstanda qoyaraq öldü. 1980-ci ildə Çimkentdən 20 kilometr şimalda olan Temirlan (Temirlanovka) kəndində onun şərəfinə bir muzey açıldı. Almatıda, Astana və Semeydə də Qacımuqanın küçələri var. Çimkentdəki futbol stadionu — FC Ordabassy'nin evi — onun adını daşıyır. Stadionun qarşısında da onun üçün bir heykəl var. İki rus filmi onun həyat tarixinə əsaslanır: Hacı-Mukan (1978) və Bizimkini tanıyın! (1985; baş rollarda Baxıtjan Esjanov, Gyeorgiy Xachaturovich və Aleksandr Pankratov-Chorny).
Nəriman Nərimanovun büstü (Sumqayıt)
Nəriman Nərimanovun büstü — Yerli əhəmiyyətli abidə 1964-cü ildə heykəltaraşlar M. Mirqasımov, Ə. İsmayılov və F. Leontyeva tərəfindən işlənmişdir. Sumqayıt şəhərində ən yaşlı monumental abidələrdən sayılır. Abidə 1964-cü ildə açılmışdır. Abidə Sumqayıt şəhəri, 15-məhəllə, Heydər Əliyev prospektində yerləşir. Büstün postamentində naşir, dramaturq və dövlət xadimi olan Nəriman Nərimanovun adı kiril əlifbası ilə yazılsa da 2000-ci illərdə yazı latınca ilə əvəzlənmişdir. Postament mərmər üzlüklə üzlənmişdir.
Malta Universiteti
Malta Universiteti — Maltanın Mzida şəhərində yerləşən ali təhsil müəssisəsi, Avropanın ən qocaman universitetlərindən biri. Universitetdə bakalavr, magiistr və elmlər doktoru elmi adını almaq olur (PhD).
Tarixi
Əsası 1592-ci ildə qoyulmuşdur.
Universitetin çoxlu sayda şöbələri və filialları vardır.
Universitet kampusu təhlükəsizlik tələblərinə tam cavab verir.
Universitetdə iqtisadiyyat, incəsənət, humanitar fənlər, mühəndislik, tibb, diplomatiya və s. ixtisslar üzrə bakalavr, magistr və doktorluq təhsili almaq olar.
Xarici əlaqələri
Utrext Şəbəkəsinin üzvüdür.
London Olimpiya Stadionu
London Olimpiya Stadionu (London Stadium, 2016-cı ilə qədər — Olympic Stadium) — 2012 Yay Olimpiya Oyunlarında və 2012 Yay Paralimpiya Oyunlarında istifadə üçün Londonda tikilmiş stadion.
Tarixi
Stadionun tikintisi 29 mart 2011-ci il tarixində başa çatdırılmışdır. 2012-ci il Yay Olimpiya Oyunlarının məşəli bu stadionda yandırıldı.
Olimpiyadadan sonra istifadə
2012 Yay Olimpiya Oyunları və 2012 Yay Paralimpiya Oyunlarından sonra stadiondan istifadə hüququ üzrə tender keçirilmişdir. Olimpiadadan sonra stadiondan istifadə etmək üçün iki tərəfdaşlıq təklif etdi. Bu tərəfdaşlıq əlaqələriː
11 fevral 2011-ci il tarixində West Ham United-ın təklifi yekdil qərarla qəbul edildi. West Ham United-ın 2014-cü ilin yayında həmin stadiona köçəcəyi gözlənilirdi. Lakin West Ham United 2016-cı ilin yayında stadiona daşına bildi.
Hikmət Mirzəyev
Hikmət İzzət oğlu Mirzəyev — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin general-leytenantı, Xüsusi Təyinatlı Qüvvələrin komandanı, Aprel döyüşlərinin və Vətən müharibəsinin hərbi rəhbərlərindən biri, Vətən Müharibəsi Qəhrəmanı (2020). Hikmət Mirzəyev Cəbrayıl rayonunun və Şuşa şəhərinin azad olunması əməliyyatlarına rəhbərlik etmişdir.
Həyatı
Hikmət Mirzəyev 29 fevral 1968-ci ildə Biləsuvar rayonunda anadan olmuşdur. Birinci Qarabağ müharibəsində iştirak etmiş, xüsusi təyinatlı taborun üzvü olmuşdur. 1992-ci ilin dekabrında Xocalı rayonu ərazisindəki o zaman Ağdam üçün böyük təhlükə təşkil edən Fərrux yüksəkliyini azad etmək üçün Müdafiə Nazirliyinin göstərişi ilə Mehman Səlimovun komandanlığı ilə aparılmış hücum əməliyyatı zamanı Hikmət Mirzəyev kapitan rütbəsində hərbi birliyin kəşfiyyat bölüyünün komandiri kimi döyüşüb.
O, Ümummilli lider Heydər Əliyevin Prezident olduğu illərdə polkovnik-leytenant hərbi rütbəsini daşıyıb. Ona Polkovnik rütbəsini də məhz Heydər Əliyev təqdim edib. Hikmət Mirzəyev 19 yanvar 2002-ci ildə Ulu Öndər Heydər Əliyevin imzaladığı sərəncamla general-mayor ali hərbi rütbəsinə layiq görülüb. 17 oktyabr 2020-ci ildə Azərbaycan Respublikası Prezidenti İlham Əliyev general-mayor Hikmət İzzət oğlu Mirzəyevi general-leytenant ali hərbi rütbəsi ilə təltif etmişdir.
Bundan başqa, Hikmət Mirzəyev 24 iyun 2003-cü ildə Azərbaycanın müstəqilliyi və ərazi bütövlüyünün müdafiəsində xüsusi xidmətlərinə, özünün xidməti vəzifələrini və hərbi hissəyə həvalə edilmiş vəzifələrin yerinə yetirilməsində fərqləndiyinə görə Heydər Əliyevin fərmanı ilə "İgidliyə görə" medalı ilə təltif edilib.
24 iyun 2015-ci ildə isə Hikmət Mirzəyev Ali Baş Komandan İlham Əliyevin sərəncamı ilə 3-cü dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni ilə təltif olunub.
2016-cı ilin aprelində və 2020-ci ildə Dağlıq Qarabağda aparılan hərbi əməliyyatların rəhbərlərindən olmuşdur. O, bundan öncə Cəbrayıl rayonunun 27 il davam edən işğaldan azad edilməsi əməliyyatına başçılıq edib. Bu münasibətlə dövlət başçısı Mirzəyevə zəng edərək onu təbrik edib.
2016-cı ilin aprel döyüşlərində işğal edilmiş torpaqların azad edilməsində əsas rol oynayan xüsusi təyinatlılar 2018-ci ildə Ordunun 100 illiyi münasibəti ilə keçirilən hərbi paradda general Hikmət Mirzəyevin başçılığı altında keçiblər.
Yengikənd (Qoşaçay)
Yengikənd - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Qoşaçay şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 248 nəfər yaşayır (46 ailə)
Anni Fişer
Anni Fişer (5 iyul 1914, Budapeşt — 10 aprel 1995, Budapeşt) — yəhudi əsilli macar pianoçusu. Təsirli ifası, "danışan", canlı səsləri, nəfis özünəməxsusluğu ilə daha da məşhurlaşmışdır.
Həyatı
Anni Fişer 5 iyul 1914-cü ildə anadan olmuşdur. 1922-ci ildə, 8 yaşında ikən Budapeştdə Bethovenin 1 saylı konsertini ifa etmişdir. Ferens List Musiqi Akademiyasında tanınmış pianoçular Arnold Sekey və Ernst fon Donanyinin sinfində təhsil almışdır. 1933-cü ildə Ferens List adına 1-ci Beynəlxalq Müsabiqənin qalibi olmuşdur. 1940-cı ildə Macarıstan Berlin-Roma-Tokio oxu ölkələrinin ittifaqına qoşularkən həyat yoldaşı ilə birlikdə İsveçə qaçmış və 1946-cı ildə yenidən Budapeştə qayıtmışdır. Ferens List Musiqi Akademiyasında dərs demiş, 1965-ci ildə isə professor adına layiq görülmüşdür.
1926-cı ildə etibarən konsertlər vermişdir. Tamaşaçılar həmişə pianoçunu böyük şövqlə qarşılayır və hətta onun çıxışlarını Svyatoslav Rixterin ifasına bənzədirdilər. Fişerin əsas repertuarını Mosart, Bethoven, Şubert və Şuman kimi bəstəkarlar təşkil edirdi. Lakin pianoçu həmin sıraya List, Bartok, Koday kimi həmvətənlərinin də əsərlərini əlavə etmişdi. Avropa ölkələrində ABŞ-da, Kanadada, SSRİ-də qastrol proqramları ilə çıxış etmişdir.
Verdiyi konsertlər zamanı yazılmış bütün səsyazmaların buraxılışına qəti surətdə etirazını bildirmişdir. Fişer fikrini izah edərək, həmin səsyazmaların orijinal ifanın mükəmməlliyini əks etdirmədiyini əsas gətirirdi. Digər tərəfdən, studiya yazılışının da əleyhinə çıxırdı. Pianoçunun fikrincə canlı tamaşaçı kütləsi olmadan istənilən ifa edilmiş əsər qeyri-təbiilik nümunəsidir. Eyni zamanda, 1977-ci ildən etibarən Bethovenin bütün sonataları üzərində çalışaraq, həyatının 15 ilini studiya işinə sərf etmişdir. Bu silsilə Fişerin sağlığında işıq üzü görməsə də, sonradan yüksək qiymətləndirilmişdir.
Anni Fişer 10 aprel 1995-ci ildə vəfat etmiş və Farkaşreti qəbiristanlığında dəfn olunmuşdur.
Rəylər
Sovet musiqişünasları Yakov Platek və Lev Qriqoryevin fikrincə, "onun interpretasiyasının hər bir müxtəlifliyini güclü həyatverici qüvvə və nikbinlik birləşdirir. Bu o demək deyil ki, Anni Fişer dramatizmdən, kəskin təzadlardan və dərin həyəcanlardan uzaqdır. Əksinə, məhz musiqidə, bütöv romantik yüksəliş və böyük ehtiraslar sona qədər onun istedadını meydana çıxarır. Lakin bununla yanaşı, musiqiçinin ifasında daima fəal, iradi, təşkilati başlanğıc, özündə fərdiliyi əks etdirən hansısa "müsbət enerji" mövcuddur".
Xatirəsi
2014-cü ilin aprelində Macarıstan Dövlət Opera Teatrında Anni Fişerin anadan olmasının 100 illiyi münasibətilə konsert təşkil edilmişdir. .
Adriasovun binası (Rostov-na-Donu)
Andriasovun binası — Rostov-na-Donu şəhərində yerləşən bina. Bina Rostov vilayəti, Rostov-na-Donu şəhəri, Universitetski xiyabanı, ev 53/54 ünvanında yerləşir. Binada yazıçı, jurnalist və dramaturq Mixail Andreyeviç Andriason yaratmışdır. Bina 1965-ci ildə inşa edilmişdir.
Tarixi
Bina Rostov vilayəti, Rostov-na-Donu şəhəri, Universitetski xiyabanı, ev 53/54 ünvanında yerləşir. Bina 1965-ci ildə inşa edilmişdir. Binada 1968-1984-cü illər ərzində rus və sovet yazıçı, jurnalist və dramaturq Mixail Andreyeviç Andriason yaşayıb-yaratmışdır. Mixail Andreyeviç Andriason Qukas Madoyan batalyonu haqqında povestin müəllifidir. Bütün hadisələr «Altı gün» povestində əks etdirilir. Onun «Yuri Tarasovun avtomatı», «Fəth ediləz yüksəklik», «Qızıl at haqqında əfsanə», «Pridonskaya bıl» və s. kitabların həmcinin müəllifidir. Mixail Andreyeviç Andriason Rostov-na-Donu şəhərində 25 aprel 1984-cü ildə 70 yaşında vəfat etmişdir.
Yazıçı binanın dördüncü mərtəbəsində üç otaqlı 27 nömrəli mənzildə yaşamışdır. Onun mənzilinin pəncələrələri Universitetski xiyabanına açılır. Hal-hazırda yazıçının iş otağı öz görkəmini olduğu kimi saxlamışdır.
1988-ci ildə binanın fasadına memorial lövhə vurulmuşdur. Bu lövhədə yazılır: «Bu binada 1969 - 1984-cü illər ərzində yazıçı Mixail Andreyeviç Andriasov yaşayıb-yaratmışdır (1914 - 1984)». Sonradan isə bu ərazidə burada onun barelyefi qoyulmuşdur.
Arxitekturası
Bina doqquz mərtəbəlidir. Kərpiçdən inşa edilmişdir. Birinci mərtələsi nisbətən alçadır. Burada mağaza vitrinləri yerləşir.
Tikili düzbucaqlı formaya malikdir. Mərkəzi hissəsindən pilləkən keçir ki, onunda ərafında mənzillər yerləşir.
Kamaləddin Naxçıvani
Kamaləddin Naxçıvani (Əbu-L Fədail Məhəmməd ibn Əbu-L Fədail ən-Naxçıvani}}) — məşhur həkim, sufi.
Leun Çu Yan
Leun Çu Yan (21 aprel 1979) — Honq Konqu təmsil edən stolüstü tennisçi.
Karyerası
Leun Çu Yan Honq Konqu 2000-ci ildə Sidney şəhərində baş tutan XXVII Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil edib və fərdi turnirdə 49-cu, cüt turnirdə isə 9-cu pillənin sahibi olub.
Daha sonra Leun Çu Yan Honq Konqu 2004-cü ildə Afina şəhərində baş tutan XXVIII Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil edib və fərdi turnirdə 5-ci, cüt turnirdə isə 9-cu pillənin sahibi olub.
Leun Çu Yan Honq Konqu 2012-ci ildə London şəhərində baş tutan XXX Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil edib və Komanda turnirində 4-cü pillənin sahibi olub.
Qorxma, mən səninləyəm (film, 1981)
Qorxma, mən səninləyəm! — Rejissor Yuli Qusmanın filmi.
Məzmun
Filmdə hadisələr XIX əsrin sonu – XX əsrin əvvəllərində baş verir. Zülmkarlara qarşı mübarizə iki sevən gəncin məhəbbəti fonunda baş verir.
Filmdə ideal qəhrəmandan, xeyirxah, cəsur, imkansızlara əl tutan, gücsüz adamların müdafiəsinə qalxan sirk artisti Rüstəmdən (Muxtarbəy Kantemirov), onun sədaqətli dostlarından söhbət açılır.
Bu filmin janrını dəqiq təyin etmək çətindir. Burada musiqi də, gözəl mahnılar da var, sərgüzəştlər, gözlənilməz, qeyri-adi hadisələr də. Ekranda Azərbaycanın füsunkar təbiəti, onun mənzərəli dağları və vadiləri öz təcəssümünü tapmışdır.
Bağlı qapı (film, 1981)
Bağlı qapı — tammetrajlı bədii filmi rejissor Rasim Ocaqov tərəfindən 1981-ci ildə ekranlaşdırılmışdır. "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında istehsal edilmişdir. Lirik-psixoloji dramda başqalarının köməyinə çatan, onların dərdinə qalan bir insanın mürəkkəb taleyindən bəhs edilir. Filmə 1982-ci ildə Tallində XV Ümumittifaq kino festivalında müasir mövzuda ən yaxşı bədii filmə görə diplom və mükafat verilmişdir. Əsas rolları Rodion Naxapetov, Nəsibə Zeynalova, Aleksandr Kalyagin, Dadaş Kazımov, Hacı İsmayılov və Larisa Xələfova ifa edirlər.
Məzmun
Murad doğma evinə qayıdır. Həyət sakinləri onun gəlişinə sevinirlər. Lakin adi həyat axarında həyətin sakitliyini hərdənbir qadın fəryadı pozur. Sən demə, ər öz arvadını incidirmiş. Buna artıq hamı öyrəşib. Fəryad isə hər dəfə köməyə çağırır. Bir gün Murad qarşısına qoyulmuş şərti pozub özünü bağlı qapıya atır... Onu milis şöbəsinə çağıranda, həyət sakinlərinin hamısı Muradı müdafiə etməyi qərara alır...
Film haqqında
Film yazıçı Rüstəm İbrahimbəyovun "Yaşıl qapı arxasında qadın" pyesi əsasında ekranlaşdırılmışdır.
Filmin üzərində işləyənlər
Ssenari müəllifi: Rüstəm İbrahimbəyov Rejissor: Rasim Ocaqov Operator: Rafiq Qəmbərov Rəssam: Fikrət Bağırov Bəstəkar: Emin Sabitoğlu
Rollarda
Rodion Naxapetov — Murad Nəsibə Zeynalova — Zeynəb Aleksandr Kalyagin — Daşdəmirov Dadaş Kazımov — Nuru Hacı İsmayılov — Əli Larisa Xələfova — Şərqiyyə Məmməd Məmmədov— Saleh Svetlana Məmmədova — Gülya Vaqif İbrahimoğlu(Vaqif Həsənov kimi) — Ənvər Viktor Dəmirtaş — Fərid Gülya Salahova — Rəna Frunzik Mkrtçyan — Vartan Elçin Məmmədov — Aydın Sadıq Hüseynov — sahə müvəkkili Nailə Mahmudova — Roza
Eldəniz Rəsulov
Həmçinin bax
Azərbaycan filmlərinin siyahısı 1981-ci ilin Azərbaycan filmləri 1980-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Kurt Li
Kurt Li (10 yanvar 1978) — Kanadanı təmsil edən stolüstü tennisçi.
Kəlfirlilər
Kəlfirlilər — Naxçıvanda yaşayan türk tayfası
Haqqında
Kəlfirlilər Kəngərlilərdən (bax Kəngərlər) olmuşlar. XVIII-XIX əsrin ortalarına aid bəzi mənbələrdə Naxçıvan mahalında yaşayan kəngər mənşəli bir sıra qol və tirələrin içərisində kəlfirli nəsilinin adı çəkilir. Onları unudulan tayfalardan biri hesab edilir.
Apollon 16
thumb|150px|Apollon 16 proqramının loqosu
Apollon 16, ABŞ tərəfindən reallaşdırılmış olan Apollon Kosmik Proqramı missiyalarından birinin adıdır. 16 aprel 1972-ci ildə reallaşan bu səyahətin heyəti John Young, Thomas Mattingly və Charles Duke adlı astronavtlardan ibarət idi. Orion adlı Apollon ay modulu ilə birlikdə komanda Ay səthinə çıxmışdır.
Pətəkli (Qoşaçay)
Pətəkli - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Qoşaçay şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 60 nəfər yaşayır (12 ailə).
Apollon 15
thumb|Apollon 15 [[kosmik gəmisində aya gətirilmiş olan ay maşını və James Irwin]]
Apollon 15, Apollon proqramının dördüncü Ay səthinə eniş proqramıdır.
thumb|200px|Apollon 15 missiyasında istifadə edilmiş olan ay maşını
thumb|200px|Apollon 15-in ay modulu pilotu James Irwin, [[Apollon ay modulu, ay maşını.]]
Nadejda Karpova
Nadejda Karpova (rus.: Наде́жда Алексе́евна Ка́рпова, ) — Rusiyalı qadın futbolçu. Mövqeyi hücumçudur. İspaniyanın "Espanyol" klubunun və Rusiya Milli komandasının şərəfini qoruyur.
Apollon 15
26 iyul 1971-ci il tarixli bu səyahətin heyəti David Scott, Alfred Worden və James Irwin adlı astronavtlardan ibarət idi. Falcon adlı Apollon ay modulu ilə ay səthinə enən komanda ilk dəfə Ay avtomobilindən istifadə etmişdir.
Nadejda Karpova
Karyerası
Nadejda Karpova futbol ilə məşğul olmağa doğulduğu Yaroslavl şəhərində başlayıb. Futbolun sirrlərini öyrənməyə başladığı ilk klub, Yaroslavl şəhər 13 nömrəli "Uşaq Gənclər İdman Məktəbi" olub. Futbolçunun ilk məşqçisi Nikolay Vladimiroviç Fadyenko olub.
2010-cu ilin iyununda, Rusiya birinci liqada yarışan "Rosiyanka" klubuna məxsus olan "Zveniqorod Olimpiya Ehtiyatları Məktəbi"ndən dəvət təklifi alır.
2013-cü ildə "Zorkaya" klubuna keçir. 2014-cü ilin may ayında bu klub ilə ilk peşəkar müqaviləsini imzalayır.
Rusiya çempionatında "Zorki"nin heyətində debütu, 11 may 2014-cü il tarixində "Mordovoçki" ilə oyunda baş tutur.
2015-ci ildə "Çertanovo" klubuna keçir. "Çertanovo"nun heyətində debüt oyunu 19 aprel 2015-ci il tarixində, "Kubanoçki" ilə oyunda baş tutur.
20 sentyabr 2017-ci ildə rəsmi olaraq "Valensiya"ya keçərək, İspan klubu ilə iki illik müqavilə imzalayır. İspaniya çempionatında ilk qolunu, 30 oktyabr 2017-ci ildə "Atletiko"nun qapısına vurur. 2017-ci ilin noyabr ayında İspaniya çempionatının 9-cu turunun ən yaxşı oyunçusu seçilir.
2018-ci ilin dekabr ayının sonunda, "Valensiya" və Karpova qarşılıqlı razılıq əsasında, bağladıqları müqaviləni ləğv edirlər və Karpova "Valensiya"nı tərk edir.
4 yanvar 2019-cu il tarixində xanım futbolçu İspaniyanın başqa bir klubu "Sevilya"ya keçir. "Sevilya" klubunda bir mövsumdə meydana çıxdığı 20 oyunda 6 qol vurur.
Futbolçu 23 iyun 2020-ci il tarixində "Sevilya"dan ayrılır. Karpovanın budəfəki dayanacağıda İspaniya olur. Nadejda "Espanyol" klubuna keçir.
Ağəhməd
Ağəhməd Tiflis əyalətinin Ağcaqala nahiyəsində bir oymağın (tayfanın adı).
Toponimkası
Ağəhməd - Tiflis əyalətinin Ağcaqala nahiyəsində bir oymağın (tayfanın adı).Mənşəcə Təkəli elinin bir qoludur. Bu el (mənbədə "oymaq" kimidir) Məhanə, Şimali, Sayatlı və Kiçik Sayatlı camaatlıqlardandır.
Həmçinin bax
Tiflis əyaləti
Xarici keçid
lib.az/maps
Patris Sahajasein
Patris Sahajasein (19 yanvar 1970) — Mavrikini təmsil edən stolüstü tennisçi.
Hasarlı (Qoşaçay)
Hasarlı - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Qoşaçay şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 229 nəfər yaşayır (47 ailə)
Qdara Hamam
Qdara Hamam (11 avqust 1980) — Tunisi təmsil edən stolüstü tennisçi.
Məhəddin Allahverdiyev
Məhəddin İsmayıl oğlu Allahverdiyev — Azərbaycan güləşçisi, yunan-roma güləşi üzrə 48 kq çəki dərəcəsində üçqat dünya çempionu, SSRİ və Avropa çempionu.
Həyatı
1962-ci ildə Sumqayıt şəhərində anadan olmuşdur. Mərkəzi Ordu İdman Klubunun (Moskva şəhəri) yetişdirməsidir. SSRİ-nin əməkdar idman ustasıdır. Ehtiyatda olan Sovet zabitidir. Məşqiçisi (1980−1990-cı illərdə) SSRİ-nin baş məşqiçisi II qat Dünya çempionu, SSRİ-nin əməkdar idman ustası, SSRİ-nin əməkdar məşqiçisi cənab Sapunov Qennadi Andpeviç olmuşdur. 1982–1984-cü ildə Leninqrad Hərbi İnstitutunu bitirmişdir (SSRİ-nin Müdafiə nazirinin əmrinə əsasən ordu zabiti rütbəsi verilmişdir). 1981–1986-cı illərdə Bakı şəhəri İdman Akademiyasında məşqçi–müəllim fakültəsini bitirmişdir. 1986-cı ildə Moskvada mart ayında Sov.İKP XXVII qurultayının bağlanışında Azərbaycan SSRİ respublikasının bayraqdarı olmuşdur. 1987-ci ildə noyabr ayında ABŞ-nin Albani şəhərində keçirilən yunan–roma güləşi üzrə Dünya Kuboku yarışında dünyanın ən texnikalı güləşçisi və yarışın ən böyük mükafatına layiq görülmüşdü. 1988–1993-cü illərdə Bakı Dövlət Universitetinin hüquq fakültəsini bitirmişdir. 1988-ci ildə 26 yaşında yay olimpiya oyunları ərəfəsində aldığı zədə ilə əlaqədar olaraq könüllü idmandan ayrılıb. 1992–1993-cü illərdə Azərbaycan Respublikasının İdman naziri, 1992–1997-ci illərdə Azərbaycan Respublikasının Milli Olimpiya Komitəsinin prezidenti işləmişdir. 1992–1997-ci illərdə Azərbaycan Milli Olimpiya Komitəsinin prezidenti olmuşdur. Avropa çempionu, 6 dəfə Dünya Kubokunun (üç şəxsi, üç komanda hesabı), 3 dəfə SSRİ kubokunun sahibi, SSRİ çempionu, olimpiya oyunlarının 4-cü mükafatçısı və Azərbaycan Respublikasının əməkdar məşqiçi adına layiq görülmüşdür. Ailəlidir, iki övladı var.
Həmçinin bax
Yunan-roma güləşi
NGC 3617
NGC 3617, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Hidra bürcü istiqamətində yerləşir. E3 tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Pazik (Puldəşt)
Pazik - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Puldəşt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Xefren Türam
Monako
Türam Monako akademiyası vasitəsilə inkişaf etmişdir. Türam peşəkar karyerasında debütünü 28 noyabr 2018-ci ildə Atletiko Madrid klubuna qarşı oyunda etmişdir. O, 63-cü dəqiqədə Aleksandr Qolovini əvəz etmişdir. UEFA Çempionlar Liqasının qrup mərhələsi görüşündə Monako rəqibinə 0-2 hesabı ilə məğlub olmuşdur.
Şəxsi həyatı
Türam Fransa millisinin keçmiş futbolçusu olan Liliam Türamın kiçik oğludur. Onun böyük qardaşı Markus Türam da peşəkar futbolçudur. Xefren öz adını Misir fironu olan Xafranın şərəfinə almışdır.
Mende
Mende (Mende) — Fransada şəhər, Lozer departamentinin prefekturası (Langedok-Russilyon bölgəsi). Onun sakinləri Mendois adlandırılır. Şəhər qədim tarixə malikdir. Burda yaşayış yerlərinin ilk izləri də daxil olmaqla şəhər eramızdan əvvəl 200-cü ilə aiddir. O, əvvəlcə Mimata adlandırılmışdır. Ehtimal etmək olar ki, onu əhatə edən dağlara görə belə ad verilmişdir.
Mende nisbətən seyrək məskunlaşan yaşayış məskəni (təxminən 12.000 əhali) olaraq qalmasına baxmayaraq, Lozer departamentinin ən mühüm şəhəri olaraq qalır. Bundan əlavə, bu departamentin unikal-tarixi şəhər ərazilərindən biridir.
Ay avtomobili
thumb|sağ|200px|Ay maşınının sxemi
Mende
Mende Roma Katolik Yeparxiyasının yerləşdiyi yerdir.
Ay avtomobili
thumb|200px|Ay maşınının ayda görünüşü
Mende
Tarixi və coğrafiyası
Lo çayı vadisində yerləşən Mende uzun müddət Lion, Overn və Lanqedokdan ticarət yollarının kəsişdiyi yer olmuşdur. Yaşayış yeri Tunc və ya hətta Mis dövründə yaranıb və Roma Qaliyası dövründə mövcud olub. Əfsanəyə görə alemanlar tərəfindən Müqəddəs Privatın şəhərdə öldürüldüyü guman edilir. Uzun müddət onun öldürüldüyü yer ziyarətgaha çevrilmişdir. Orta əsrlərdə Privatın ölüm yeri Mandanın inkişafına kömək edən ziyarət mərkəzi idi.
Ay avtomobili
Ay avtomobili, Ay maşını, Lunar rover, Lunar Roving Vehicle (LRV), Ayda istifadə üçün nəzərdə tutulmuş avtonəqliyyat vasitəsidir. Apollon proqramındakı Ay modulları ilə Aya nəql edilmişdirlər.
Mende
Tarixi və coğrafiyası
Şəhər ya Barselonadan, ya da Fransadan asılı idi. Yepiskop III Aldebertin hakimiyyəti dövründə (XII əsr) şəhərdə güclü istehkamlar tikildi. 1307-ci ildə yepiskop VI Giy IV Filip Gözəl ilə birgə şəhəri idarəetmə müqaviləsi bağladı. Manda iqtisadiyyatı Yüzillik müharibə zamanı ciddi zərər gördü, lakin 1368-ci ildə Lozereli V Urban şəhərdə kafedralın təməlini qoydu.
Müharibənin sonunda Mand Fransanın cənubundakı ən zəngin yeparxiyalardan birinə çevrilir. 1470-ci ildə yepiskop Antuan qraf Armanın üsyanını dəstəkləyır, nəticədə yepiskoplar bir neçə il ərzində şəhərdə dünyəvi hakimiyyətdən məhrum olurlar. 1478–1483-cü illərdə kafedrala gələcək Papa II Juli rəhbərlik etmişdir.
Fransada dini müharibələr zamanı şəhərə ciddi ziyan dəydi, kafedral yalnız 1605-ci ildə açıldı. Şəhərin yeni yüksəlişi XVII əsrin sonunda baş verir. Yepiskop sarayı bəzədildikdə isə xəstəxana da qurulur. XVIII əsrin əsas hadisəsi 1307-ci il müqaviləsinin nəhayət ləğv edildiyi Böyük Fransa inqilabı baş verir. Loser isə ilk departamentlərdən biri olur.
XIX əsrdə Mandanın yaxınlığında daşqınlardan qorunmaq üçün şam meşəsi salınır, şəhərdə dəmir yolu və elektrik işıqlandırma da çəkilir. XX əsrin əvvəllərindən yun sənayesinin tənəzzülü ilə əlaqədar iqtisadi tənəzzül baş verir. İkinci Dünya müharibəsi zamanı Mand Fransa Müqavimət Hərəkatının mərkəzlərindən birinə çevrilir. 1990-cı illərdə şəhərciyi canlandırmaq üçün layihələr hazırlanmış, külək turbini və istilik məntəqəsinin tikintisi nəzərdə tutulmuşdur.
Görməli yerlər
Manda şəhərinin görməli yerləri arasında Müqəddəs Məryəm Katedrali və Müqəddəs Pyotr kilsəsi daxildir. Həmçinin bir neçə fəvvarə, XII əsr qalası, köhnə körpü, Müqəddəs Privatın mağarası, konsulluq evi, Baur qəsri də turist marşrutuna daxildir. Şəhərdə mütəmadi olaraq idman yarışları keçirilir.
Ay avtomobili
thumb|200px|[[Apollon 17 missiyası ilə əlaqədar olaraq aya göndərilmiş heyətdən, astronavt Eugene A. Cernan tədqiqatlar üçün ay səthində gəzərkən]]
thumb|200px|Apollon 15 missiyasında istifadə edilmiş olan ay maşını
thumb|200px|[[Apollon 15-in ay modulu pilotu James Irwin, Apollon ay modulu, ay maşını.]]
thumb|400px|[[Apollon 17 missiyasında çəkilmiş Ayın panoramik şəkili. Ortasında Ay maşını Lunar Roving Vehicle görünür (1972).]]
Hər vasitə gündə bir dəfə olmaqla, 3 günlük missiya dövründə 3 ayrı gəzintidə istifadə olunmuşdur. Apollon 15-in Ay avtomobili 3 saat 2 dəqiqə ərzində ümumilikdə 27,8 km yol qət etmişdir. Maksimum bir dəfəyə 12,5 km məsafə qət edilmiş və Ay modulundan maksimum 5 km məsafədə uzaqlaşılmışdır. Apollon 16-da Ay maşını ilə 3 saat 26 dəqiqə ərzində 26,7 km məsafə qət edilmişdir. Ən uzun gəzinti 11,6 km olmuş, və Ay modulundan maksimum 4,5 km uzaq yol gedilmişdir. Apollon 17-nin ay maşını ilə 4 saat 26 dəqiqə ərzində 35.9 km yol qət edilmişdir. Ən uzun gəzinti 20,1 km, Ay modulundan uzaqlaşılmış ən uzun məsafə 7,6 km təşkil etmişdir
Ay avtomobilinin çəkisi 210 kq idi və əlavə 490 kq daşıyacaq qədər dizayn edilmişdir. Gövdəsi 3,1 metr, təkər bazası 2,3 metr idi. Ən hündür nöqtəsi 1,14 metr idi. Gövdəsi, ay moduluna qatlanaraq yerləşdirilə bilməsi üçün, 2219 alüminium hissə qaynaqlanmış və ortasından bağlanmış olan 3 ədəd şassidən ibarət idi. Alüminiumdan bükülə bilən və yan yana yerləşdirilmiş 2 ədəd oturacağa malik idi. Oturacaqların arasına bir qol dayama vasitəsi yerləşdirilmişdi və hər oturacaqda tənzimlənən ayaq qoymaq üçün nəzərdə tutulan xüsusi yer və təhlükəsizlik kəməri mövcud idi. Ortada içi boş bir qab formasında olan böyük bir əlaqə antenası da maşının ön hissəsindəki dirəyə yerləşdirilmişdi. Asqı sistemi, V şəklində yuxarı və aşağı əyilmə ilə bir cüt üfüqi metaldan və şassi ilə yuxarı V formalı metal arasında yerləşən bir damperdən ibarət idi. Tamamilə yüklənmiş Ay avtomobili yerdən 36 sm hündürlükdə olurdu.
Korabulaq
Naxçıvan Muxtar Respublikası Şərur rayonunun Billava kəndi ərazisində yerləşən bulaqdır. Şimalında Billava kəndi olan bulaqdan adətən içmə suyu olaraq kənd əhalisi istifadə etmişdir. Bulağın kim tərəfindən qazılaraq çıxarıldığı və ya təbi hadisələr nəticəsində yer üstünə çıxdığ məlum deyil. Günümüzə gəlib çatan kənd əhalisinin məlumatlarına görə bulağın işlənilir və axarlılığını Eylaz yəni sənədlə İlyas Həsənxan oğlu adlı şəxs təmir etmişdir. Ağ yarğan deyilən Billava kəndi ərazisində yerləşən yerdə günümüzdə axan bulağın da qazılaraq yer təkindən çıxarılmasını məhz İlyas Həsənxan oğlu həyata keçiribmiş.
Fransisko Arado
Fransisko Arado (30 dekabr 1971) — Kubanı təmsil edən stolüstü tennisçi.
Karyerası
Fransisko Arado Kubanı 2000-ci ildə Sidney şəhərində baş tutan XXVII Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil edib və fərdi turnirdə 49-cu, cüt turnirdə isə 33-cü pillənin sahibi olub.
Kamandar Məcidov
Kamandar Məcidov (Камандар Бафаліевіч (Бафалы аглы) Маджыдаў; ) — azərbaycanlı və belarusun güləşçi, yunan-roma güləşi üzrə 62 kq çəki dərəcəsində olimpiya oyunları, dünya, Avropa və SSRİ çempionu.
Romantik dövr
Romantik dövr- XVIII əsrin sonunda Klassik Roman hərəkatına reaksiya olaraq yaranan və Viktor Hüqo ilə böyük şöhrət qazanan və insanın yaradıcılıq azadlığının qarşısında duran hər şeyə qarşı çıxan hərəkatdır. “Ən yaxşı qayda qaydasızlıqdır” deyən romantiklər insan duyğularını, təxəyyülünü və insanı düzəltməyin cəmiyyəti islah etməklə edilə biləcəyini iddia edirlər. Romantizm müxtəlif ölkələrdə müxtəlif formalarda yaranmışdır. İngilis ədəbiyyatında özünü daha çox poeziyada göstərir. İngilis poeziyasında özünü qalın bir xəttdə göstərən romantizmin ilk adı Uilyam Wordsvortdur. O, təbiətə müqəddəs ehtiram ideyasını mənimsəmiş, şeirlərində təbiəti bəhanəsiz təsvir etmişdir. Həmçinin bu sırada Samuel Taylor Coleridge, Percy Bysshe Shelley və John Keats var. Xəttin ən qalın hissəsi Lord Bayrondur. thumb|right|Victor Hugo thumb|left|Yohann Wolfqanq Göte
Kamandar Məcidov
Həyatı
1985-ci ildə Avropa çempionatında qızıl medal qazanan K.Məcidov "Əməkdə fərqlənməyə görə" medalına və "SSRİ-nin əməkdar idman ustası" adına layiq görülmüşdür.
Hal-hazırda Minsk Dövlət Universitetinin fiziki hazırlıq kafedrasının müəllimidir. Güləş üzrə Belarusiya yığma komandasının məşqçisidir.