cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Əhməd Oktay
Həyatı
Əsl adı Əhməd Oktay Börtəcənə olan, lakin soyadından istifadə etməyən Əhməd Oktay 1933-cü ildə Ankarada dünyaya göz açmışdır. Yazmağa orta məktəbdən etibarən başlamışdır. İlk şeiri 1949-1950-ci illər arasında "Gerçək" dərgisində dərc olunmuşdur. Təhsilini yarımçıq qoyaraq işləməyə başlamışdır.
Əhməd Oktay, 1950-ci illərdə Mavi Hərəkatı içində yer almış və eyniadlı dərgidə yazıları və şeirləriylə güclü təsir bağışlamışdır Dərgidəki bir yazısında Orxan Vəlini "Orxah Vəli əskik öncü bir şair" olaraq adlandırmışdır. 1961-ci ildə "Yeni İstanbul" qəzetinin Ankara bürosunda "parlament müxbiri" olaraq peşəkar qəzetçiliyə başladı. Müxtəlif qəzetlərdə və "TRT Xəbər Mərkəzi"ndə müxbirlik, xəbər rəhbərliyi etdikdən sonra 1982-ci ildə TRT`dən təqaüdə çıxdı. Bir müddət də Milliyət qəzetində işləməyə davam edən Əhməd Oktay 1993-cü ildə vəzifəsindən ayrılaraq özünü bütünlüklə yazılara verdi.
Başlanğıcda yazdığı şeirlərlə Əhməd Arif şeirindən təsirləndiyi hiss olunsa da, 1960-cə illərdən sonra ictimai gerçəkçiliyi ilə İkinci Yeniyə doğru yönəldi. Şeirlərində dastanı bir tərzdən istifadə etmiş, zəngin kəlmə bazasıyla ilə özünü bəlli edən bir üslubda şeirlər qələmə almışdır.
Şeir kitablarından olan və seçilən Yol Üstündəki Səməndər (1987) "Behcət Nəcatigil "Şeir Mükafatı almağından daha ziyadə daşıdığı isminə görə məşhurluq qazanmışdır. Hər bir şeirində intihar etmiş bir şairi şeirə çevirmiş və o şairi üslubu ilə öz üslubunun qarışığından mükəmməl bir üslub meydana gətirmişdir.Türkiyədə bir çox şeirpərəst bu şeir kitabı vasitəsiylə müəmmalı qalan Türk və əcnəbi şairlərini fərqli yönləriylı tanımağa müvəffəq olmuşlar.
Oktay 3 mart, 2016-cı ildə vəfat etmişdir.
Mükafatları
1965 Yedditəpə Şeir Ərmağanı, Hər Üz Bir Öykü Yazıçı ilə
1987 Nəcatigil Şeir Ərmağanı, Yol Üstündəki Səməndər ilə
Xəyalətə Tərif ilə 2012-ci ildə Türkiyə Qəzetçilər Cəmiyyəti Burxan Fələk Xidmət Mükafatı
Mənbə
Şablon:Mənbə
Xəyyam Hüseynov
Xəyyam Hüseyn oğlu Hüseynov (11 iyul 1996; Göyçay, Azərbaycan — 27 sentyabr 2020; Tərtər rayonu, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Xəyyam Hüseynov 1996-cı il iyulun 11-də Göyçay şəhərində anadan olub.
Hərbi xidməti
Azərbaycan Ordusunun əsgəri olan Xəyyam Hüseynov 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Suqovuşanın azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə döyüşlərdə savaşıb. Xəyyam Hüseynov sentyabrın 27-də Suqovuşan döyüşləri zamanı şəhid olub. Göyçay şəhərində dəfn olunub.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Xəyyam Hüseynov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Laçın rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 29.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Xəyyam Hüseynov ölümündən sonra "Laçının azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Kommunal həmrəylik
Kommunal həmrəylik, bir kənd və ya kənd icması (bir cəmiyyət tərəfindən də edilə bilər) içində işlərin könüllü və ya məcburi olaraq həmrəylik göstərərək edilməsidir. Kəndin hər hansı bir probleminin həll edilməsinə qərar verilibsə bu zaman kənddəki hər ev işçi çatışmazlığını ödəməlidir. Əgər pul da toplanacaqsa buna Mərkəz lövhəsi deyilir. Bir çatışmazlıq üçün pul toplanılmasına qərar verilibsə, hər evin ölçüsünə nisbətdə maddi kömək edilməlidir. Kommunal işbirliyi, kəndlərdə və ya kiçik qəsəbələrdə hər kəs tərəfindən qəbul edilmiş yazılmamış qanuna əsaslanan bir həmrəylik təşkilatıdır. Bir bələdiyyə nin görməli olub lakin görmədiyi bir çox iş bu şəkildə edilir.
Kommunal həmrəyliklə edilən bəzi işlərə nümunə aşağıda göstərilmişdir:
Mərkəz lövhəsi tələb oluna bilən vəziyyətlərə nümunələr:
Mərkəz lövhəsi və ya kommunal həmrəylik qərarı kənd nümayəndəsi və ağsaqqallar şurası tərəfindən verilir.
Müasir həyatda Kommunal həmrəyliyə bənzər bəzi anlayışlar inkişaf etmişdir.
Nesl qalası skandalı (1314)
Nesl qalası skandalı — 1314-cü ildə Fransa monarx ailəsində baş tutan və o əsnada Fransa kralı olan IV Filippin 3 gəlininin xəyanətlə təqsirləndirildiyi hadisə. Şayələrin kralın qızı olan İngiltərə kraliçası Fransalı İzabella tərəfindən yayıldığı bilinir. İddialara görə, bu xəyanətlər əsasən Nesl qalasında baş verdiyi üçün qala hadisəyə adını vermişdir. Skandal, hadisəyə adı qarışan saray əyanlarının edamı, işgəncəsi və həbsi ilə nəticələndi.
Fransa kralı IV Filippin 3 oğlu var idi: Lüdovik, Filipp və Çarlz. Dövrün ənənəsinə uyğun olaraq kral öz oğulları üçün güclü siyasi evliliklər planlamışdı. Böyük oğlu Lüdoviki 1305-ci ildə Burqundiya hersoqu II Robertin qızı Marqaritayla, 1307-ci ildə ortancıl oğlu Filippi Burqundiya qrafı IV Ottonun qızı Jannayla, 1308-ci ildə isə kiçik oğlu Çarlzı qrafın digər qızı Blanşla evləndirdi. Ancaq bu evliliklər bir-birindən çox fərqli idi. Lüdovik və Marqaritanın evliliyi xoşbəxt deyildi. Belə ki, Dalaşqan ləqəbiylə məşhurlaşan Lüdovik xanımıyla vaxt keçirməkdənsə, tennis oynamağı daha üstün tuturdu. Nisbətən daha mühafizəkar və dindar olan Çarlzla Blanşın evliliyi isə sıxıcı və ənənəvi idi. Filipp və Janna cütlüyü isə digərlərindən fərqli olaraq bir-birinə bağlı idi.
NGC 3329
NGC 3329, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış təkrarlanmış NGC cismidir. Göy üzündə Əjdaha bürcü istiqamətində yerləşir. Sb tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
İbrahim Daxkilqov
İbrahim Əbdürrəhmanoviç Daxkilqov — professor, məşhur inquş yazıçısı, folklorşünas, Çax Axriyev adına İnquş Elmi-Tədqiqat Humanitar Elmlər İnstitutunun direktoru, İnquşetiya bayrağının müəllifi.
Həyatı
250px|thumb|right|İbrahim Daxkilqovun müəllifi olduğu İnquşetiya bayrağı Daxkilqov İbrahim Abduraxmanoviç 1937-ci il avqustun 14-də Orconikidze (Vladiqafqaz) şəhərində anadan olmuşdur. Onun ulu babası Kaytuko Anquştadan inquşların qədim ata-baba yurdu Nana-Nasareni kəşf edən ilk mühacirlərdən biri idi. İbrahim Daxkilqovun əcdadları Rusiya-Türkiyə və Birinci Dünya müharibələrinin iştirakçıları olmuş, atası Əbdürrəhman isə Böyük Vətən müharibəsində döyüşmüşdür.
Professor İbrahim Abduraxmanoviç Daxilqov 2014-cü il martın 15-də 77 yaşında vəfat etmişdir.
Elmi fəaliyyəti
İ. A. Daxkilqov uzun illər inquş ədəbiyyatşünaslığını və folklorşünaslığını öyrənmiş, tədris ədəbiyyatını tərtib etmiş, rus və inquş dillərində bədii əsərlər yazmışdır. O, həm də inquş yazıçılarının (Z. K. Malsaqov, H. B. Mütəliyev) yaradıcılığına dair bir sıra kitabların tərtibçisi, müxtəlif müəlliflərin əsərlərinin elmi redaktorudur.
Onun rəhbərliyi ilə inquş və rus dillərində 10 cildlik "İnquş folkloru antologiyası" layihəsi həyata keçirilib. Buraya XIX əsrdə toplanmış və qeydə alınmış əvəzsiz çöl materialları, müasirlərin çöl materialları daxildir. Hazırda "İnquşetiya tarixi" fundamental əsəri əsasında respublikanın orta məktəbləri üçün İnquşetiya tarixinə dair dərsliklər yaradılmışdır. Onun xeyli sayda elmi məqalə və əsərləri də vardır.
Vasif Quliyev (çavuş)
Vasif Tahir oğlu Quliyev (19 fevral 1988; Beyləqan, Azərbaycan SSR — 28 sentyabr 2020; Füzuli rayonu, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin çavuşu, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Vasif Quliyev 1988-ci il fevralın 19-da Beyləqan şəhərində anadan olub. Ailəli idi. 2 övladı yadigar qaldı.
Hərbi xidməti
Vasif Quliyev 2016-cı ilin 2-5 aprelində baş verən Aprel döyüşlərində savaşıb.
Azərbaycan Ordusunun çavuşu olan Vasif Quliyev 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Füzulinin azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə savaşıb. Vasif Quliyev sentyabrın 28-də Füzuli döyüşləri zamanı şəhid olub.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Vasif Quliyev ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Füzuli rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 25.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Vasif Quliyev ölümündən sonra "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Altay Yusifoğlu
Məmmədov Altay Yusif oğlu – nasir, dramaturq, ədəbiyyatşünas, mütərcim, 1957-ci ildən Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü, Azərbaycanın Əməkdar mədəniyyət işçisi (1971), filologiya elmləri namizədi (1964), dosent (1965).
Həyatı
Altay Yusifoğlu 1930-cu il mayın 15-də Gəncə şəhərində doğulmuşdur. Orada 4 saylı fəhlə-gənclər məktəbini bitirmiş, 1943-1949-cu illərdə saatsaz şagirdi, usta köməkçisi və usta peşələrində işləmişdir.
2003-cü il iyulun 15-də Gəncədə vəfat etmişdir.
Təhsili
H.Zərdabi adına Kirovabad Dövlət Pedaqoji İnstitutunun dil-ədəbiyyat fakültəsinə daxil olmuşdur (1949). Həmin institutu fərqlənmə diplomu ilə bitirmiş, Azərbaycan ədəbiyyatı tarixi kafedrasında baş müəllim vəzifəsində saxlanmışdır.
Fəaliyyəti
Tələbəlik dövründə "Kirovabad fəhləsi" qəzeti redaksiyasında korrektor, "Gəncə kommunisti" qəzeti redaksiyasında ədəbi işçi vəzifəsində çalışmışdır (1951-1953).
Ədəbi fəaliyyətə 1950-ci ildə "Ədəbiyyat qəzeti"ndə dərc edilən "Fəhləlikdən alimliyə" adlı oçerki ilə başlamışdır. Sonra kiçik hekayələri ilə diqqəti cəlb etmişdir. 1953-cü ilin mayından "Kirovabad kommunisti" qəzeti redaksiyasında məsul katib (1955), Azərbaycan Yazıçılar İttifaqı Gəncə fılialının sədri (1962), H.Zərdabi adına GDPİ-nin elmi işlər üzrə prorektoru (1970-1974), həmin institutun Azərbaycan ədəbiyyatı və onun tədrisi metodikası kafedrasının dosenti (1974-2003) olmuşdur. Nizami poeziya teatrının bədii rəhbəri və tamaşaların müəllifidir.
1959-cu ildən altı dəfə şəhər Xalq Deputatları Sovetinə deputat seçilmişdir. Azərbaycan Kommunist Partiyasının XXVII-XXX qurultaylarına nümayəndə seçilmişdir. Azərbaycan Yazıçılar İttifaqı idarə heyətinin üzvü olmuşdur. Onun "Həmyerlilər", "Kişilər", "Yadındamı", "Ulduzlar görüşəndə" və b. dram əsərləri Azərbaycanda, eləcə də Rusiyada, Tacikistanda, Bolqarıstanda, Türkiyə və İranda tamaşaya qoyulub, bir sıra əsərləri ispan, ingilis, ərəb, fars, macar, eston, tacik və tamil dillərinə tərcümələrdə çap edilib. Onun "Dəli Domrul" əsəri əsasında Bakı Bələdiyyə Teatrının hazırladığı eyni adlı tamaşa İstanbulda keçirilən Kitabi-Dədə Qorqud günlərində uğurla nümayiş etdirilib və türk mətbuatı tərəfindən yüksək qiymət alıb.
Əbdüqəhhar İbrahimovun "İlk busə", Otar İoselianinin "Araba hələ aşmayıb", Vasili Şukşinin "Diribaş adamlar" pyeslərini rus dilindən azərbaycancaya çevirmişdir.
E.ə. VI əsr
'''E.ə. VI əsr'''
Hacı Xəlil Paşa
Hacı Xəlil Paşa (d. 1655 - ö. 1733) — III Əhməd səltənətində 1 il 4 gün sədrəzəm olmuş Osmanlı dövlət adamı.
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin Nazirlər Şurası
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Nazirlər Şurası və ya Azərbaycan Cümhuriyyəti Heyəti-vükəlası — Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin fəaliyyət göstərdiyi illərdə ölkədə ali icraedici hakimiyyət orqanı.
Böyük Nazirlər Şurası
1918 il mayın 28-də Tiflisdə Azərbaycan Milli Şurası tərəfindən Azərbaycanın İstiqlal Bəyannaməsi qəbul edildikdən sonra bəyannamənin 6-cı bəndinə uyğun olaraq, elə həmin gün Müəssislər Məclisi çağırılana qədər Milli Şura qarşısında məsul olan Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin müvəqqəti hökuməti kimi yaradılmışdı. Böyük Nazirlər Şurasına hökumət başçısı sədrlik edirdi. Fətəli xan Xoyski 11 nazirlikdən ibarət olan ilk müvəqqəti Nazirlər Şurasının sədri təsdiq olunmuşdu. Azərbaycan Milli Şurası və hökuməti Tiflisdən Gəncəyə köçdükdən sonra burada Fətəli xan Xoyskinin təşkil etdiyi ikinci müvəqqəti Hökumətin tərkibinə yenə də 11 nazirlik daxil idi. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Parlamentinin 1918 il dekabrın 7-də açılan 1-ci iclasında Fətəli xan Xoyski öz hökumətinin fəaliyyəti barədə hesabat verərək, hökumətin istefasını qəbul etməyi xahiş etmişdi. Parlament müvəqqəti hökumətin istefasını qəbul edərək, 3-cü hökumətin də təşkilini F.Xoyskiyə tapşırmışdı. Həmin il dekabrın 26-da F.Xoyski 14 nazirlikdən ibarət yeni hökumət kabinəsi təşkil etmişdi. 1919 ilin fevralında Fətəli xan Xoyskinin 3-cü hökumət kabinəsi istefa verdi. Həmin il aprelin 14-də Nəsib bəy Yusifbəylinin sədrliyi ilə 14 nazirlikdən ibarət yeni, 4-cü hökumət kabinəsi yaradılmışdı. 1919 il dekabrın 22-də N.Yusifbəyli Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin sonuncu — 5-ci hökumət kabinəsini formalaşdırmışdı. left|thumb|322x322px|Azərbaycan Cümhuriyyəti hökumətinin iclası Azərbaycan Cümhuriyyətinin fəaliyyəti dövründə ölkənin idarəçiliyi ilə bağlı bütün məsələlər Böyük Nazirlər Şurasının iclaslarında kollegial şəkildə müzakirə və həll olunur, müvafiq qərarlar qəbul edilirdi. Böyük Nazirlər Şurasında ölkənin idarə olunması ilə bağlı bütün məsələlərə — dövlət quruculuğu, iqtisadiyyat, sənaye, kənd təsərrüfatı, maliyyə, ümumiyyətlə, bütün təsərrüfat sahələri üzrə işlərin təşkilinə, elmin, təhsilin, mədəniyyətin və s. yenidən qurulmasına baxılırdı. Ölkənin xarici siyasəti, onun müdafiəsi və s. məsələlər məhz Böyük Nazirlər Şurasının iclaslarında geniş mü zakirə edilir və müvafiq qərarlar qəbul olunurdu.
İşlər İdarəsi
thumb|291x291px|Bakıda Azərbaycan Cümhuriyyəti hökumətinin binası Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin İşlər idarəsi Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Hökumətinin ümumi fəaliyyətini tənzimləyən və həyata keçirən qurum olmuşdur. 1918 il mayın 28-də Azərbaycan Hökuməti fəaliyyətə başlayarkən yaradılmışdır.
Azərbaycan Hökumətinin 1918-ci il 24 iyun tarixli qərarı ilə Hökumət dəftərxanasının ştat vahidlərinin və əmək haqlarının təyin edilməsi Nazirlər Şurasının sədrinə həvalə olunmuşdu.
Nazirlər Şurasının bütün kargüzarlıq sənədləri, nazirliklərdən və Cümhuriyyətin digər idarələrindən Nazirlər Şurası sədrinin adına göndərilən məktublar işlər idarəsinə daxil olurdu. Hökumətin 1919 il yanvarın 18-də təsdiq etdiyi qaydalara əsasən Parlament müzakirəsinə çıxarılan qanun layihələri müvafiq izahlı məktubla bərabər Nazirlər Şurasına təqdim edilirdi. Qanun layihəsi Hökumət tərəfindən baxılaraq Parlamentin müzakirəsi üçün hazır hesab edildikdə Nazirlər Şurasının iclas jurnalından çıxarışla bərabər, iradlar olduqda isə yenidən işlənilmək üçün Nazirlər Şurası sədrinin imzası ilə müvafiq nazirliklərə qaytarılırdı. Bundan əlavə, Hökumətin 1919 il 3 mart tarixli qərarı ilə təsdiq olunmuş Əsasnaməyə görə işlər idarəsi 1918 il noyabrın 22-dən yaradılmış nazir müavinlərindən ibarət Kiçik Nazirlər Şurasının da kargüzarlıq işlərini aparırdı.
KamAZ-43118
Kamaz-43118 — 1995-ci ildən daş Avtomobil Zavodu (Kamaz) tərəfindən istehsal olunan yüksək keçiricilik qabiliyyəti olan Rusiyanın iri tonnajlı yük avtomobilidir. 2011–2016-cı illərdə avtomobil Kamaz-65115-dan (bu müddət ərzində istehsal olunmuş 39 083 ədəd 49 544-ə qarşı) sonra zavodda populyarlığı baxımından ikinci model olub, 2017-ci ildə isə Rusiya ərazisində (5,9 min ədəd) ən çox satılan yük maşınına çevrilib. Cəmi 31 dekabr 2021-ci ilə qədər bu modelin 101 813 avtomobili buraxılıb.
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin Nazirlər Şurası
İşlər İdarəsi
İşlər idarəsi Hökumətin qərar və sərəncamlarını "Azərbaycan Cümhuriyyəti Hökumətinin xəbərləri" qəzetində və "Azərbaycan Cümhuriyyəti Hökumətinin qanun və binagüzarlıqları" məcmuəsində dərc etdirirdi.
Əvvəlcə işlər idarəsinin ştatında idarənin müdiri, dəftərxananın direktoru və başqa işçiləri, Nazirlər Şurasının katibi, onun müavini, həmçinin Nazirlər Şurası sədrinin xüsusi tapşırıqlar üzrə məmuru nəzərdə tutulmuşdu. İdarə qulluqçularının ştat cədvəli və xərclər smetası Nazirlər Şurası sədrinin xüsusi tapşırıqlar üzrə böyük məmuru, xarici dillər üzrə tərcüməçisi, hüquq məsləhətçisi, məlumat bürosunun müdiri və binaya nəzarətçi hesabına genişləndirilmişdi.
Ejen de Boharne
Ejen de Boharne (Eugène de Beauharnais, ; ) fransız zadəgan, dövlət xadimi və Fransa İnqilab Müharibələri və Napoleon müharibələri zamanı xidmət etmiş hərbi komandir idi.
Anası Jozefina Boharnenin Napoleon Bonapartla evlənməsindən sonra Bonapartın ögey oğlu oldu. Fransız imperiyası dövründə imperatorun ögey və övladlığa götürdüyü oğlu kimi nüfuzu yüksəlsə də vəliəhd ola bilmədi.. Napoleon müharibələri zamanı İtaliya ordusuna komandanlıq etmiş və ögey atasının rəhbərliyi altında İtaliya Krallığının vitse-prezidenti olmuşdur. Tarixçilər onu Napoleonun ən bacarıqlı qohumlarından biri hesab edirlər.
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin Nazirlər Şurası
İşlər İdarəsi
Hökumətin 1919 il 7 may tarixli qərarı ilə işlər idarəsində direktor, redaktor, kargüzar, tərcüməçi, korrektor və dəftərxana xidmətçilərindən ibarət xüsusi şöbə də yaradılmışdı. 1918 il mayın 28-dən 1919 il yanvarın 1-nə qədər işlər idarəsinin müdiri Rüstəm xan Xoyski (Fətəli xan Xoyskinin kiçik qardaşı), daha sonra fevralın 5-dək Rəşid bəy Axundzadə, 1919 il fevralın 11-dən isə mühəndis Pərviz Mirzə olmuşdur
Sədr
1918-ci il mayın 28-də Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Milli Şurası tərəfindən Azərbaycanın müstəqilliyi barədə İstiqlal bəyannaməsi elan edildikdən sonra, həmin bəyannamənin 6-cı maddəsinə əsasən, ölkədə Müəssislər Məclisi çağırılana qədər Milli Şura qarşısında məsul olan Müvəqqəti Hökumət təşkil edildi. Hökumətin təşkili Milli Şuranın üzvü Fətəli xan Xoyskiyə tapşırıldı. Bir saatlıq tənəffüsdən sonra öz işinə başlayan Milli Şura Fətəli xan Xoyski başda olmaqla Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin birinci Müvəqqəti Hökumətini yaratdı. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin fəaliyyət göstərdiyi 23 ay ərzində 5 Hökumət kabinəsi dəyişmişdir. Birinci 3 kabinəyə Fətəli xan Xoyski, sonrakı 2 kabinəyə isə Nəsib bəy Yusifbəyli başçılıq etmişdir. Hökumət başçısı, eyni zamanda, Nazirlər Şurasının sədri funksiyasını da yerinə yetirirdi.
Memarlıqda eklektizm
Memarlıqda eklektizm XIX və XX əsrlərdə xüsusilə məşhur olan bu növ bədii ifadələrin bir tendensiyası idi. Bu tendensiyanın əsas xüsusiyyəti müxtəlif üslub elementlərinə sahib olması idi. Səbəb eklektik sənət nümayəndələrinin sabit qaydalara və qanunlara uyuşmamasıdır; bu səbəbdən heterojen bir üslub sayılırdı.
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin Nazirlər Şurası
Səlahiyyətləri
Ölkənin daxili və xarici siyasət məsələləri Nazirlər Şurası sədrinin rəhbərliyi ilə onun iclaslarında kollegial şəkildə müzakirə olunur və müvafiq qərarlar qəbul edilirdi. 1918 il iyunun 17-də Milli Şura Gəncədə öz fəaliyyətini dayandırarkən ölkə üçün bir sıra həyati əhəmiyyət kəsb edən məsələlər istisna olmaqla, bütün hakimiyyət funksiyalarını Müvəqqəti Hökumətə həvalə etmiş və Nazirlər Şurasının hüquq və vəzifələrini müəyyənləşdirmişdi. 1918-ci ilin dekabr ayının 7-də Azərbaycan Parlamenti Bakıda fəaliyyətə başladıqdan sonra ölkənin qanunvericilik hakimiyyəti Parlamentə, icra hakimiyyəti isə Nazirlər Şurasının səlahiyyətinə keçmişdir. Nazirlər Şurasının iclaslarında ayrı-ayrı nazirliklər tərəfindən hazırlanmış qanun layihələrinə baxılır və bəyənildikdən sonra qəbul olunaraq Parlamentin müzakirəsinə çıxarılırdı. Bütün bu işlərin icrasına isə bilavasitə Nazirlər Şurasının sədri rəhbərlik edirdi.
Memarlıqda eklektizm
XIX əsrin ortalarında eklektizm ən vacib memarlıq anını yaşamışdır. Bu üslubun ən aydın nümunələrinin yaradıldığı Rusiyada (Asiya və Avropanın bir hissəsi olduğu üçün qitələrarası bir millət) olmasına baxmayaraq, təsiri Avropa qitəsində daha güclü idi.
İlk əsərlərin Fransada inşa edildiyi müəyyən edilmişdir. Eklektik memarların hədəflərindən biri əvvəlcədən qurulmuş qəliblərə riayət etmədən daha yaradıcılıqla işlər qurmaq idi.
Tarix
Eklektizm bir cərəyana çevrilməzdən əvvəl dövrün memarları neoklassik hərəkatın normalarına uyğun işləyirdi. XIX əsrin birinci yarısında tikinti üslubunda bir fikir ittifaqı yox idi və tikililər Roma və ya Yunan parametrləri ilə idarə olundu.
Memarlar barokko, şərq və ya Yunan detalları kimi digər memarlıq üslublarına xas xüsusiyyətlərə sahib olan mövcud üslubların bir çoxunun qarışığı ilə təcrübə etməyə başladılar. Bu birləşmə eklektizmin XIX əsrin ortalarında bir trend olaraq görünməsinin başlamasına səbəb olmuşdur.
Eklektik memarlıq nümunələri müşahidə etməklə deyil, əksinə qarışıq fikirlərlə xarakterizə olunurdu. Ancaq zaman keçdikcə bu tendensiyanın fərqli nümayəndələri müştərək nöqtələr göstərirdilər. Məsələn, əsərlər daş və ya ağac kimi elementləri unutmadan, daha müasir materiallara üstünlük verərək tikilmişdir.
Ayrıca eklektizm bir hərəkət olaraq təyin olunmuşdur. Əsərlər də yerinə yetirməli olduqları funksiya nəzərə alınaraq təyin olunmağa başladı.
Xüsusiyyətləri
Üslubları birləşdirməyin bir yolu köhnə əsərlərdən dizayn və fikirlərdən istifadə etmək idi, lakin müasirliyə xas alətlər və materiallar vasitəsi ilə. Bu, Sənaye İnqilabının hər baxımdan böyük təsir göstərdiyini nümayiş etdirirdi.
Avropa və Amerika
Eklektik memarlıq Avropada daha sıx bir şəkildə yaşanmasına baxmayaraq, Amerika qitəsi də bu bədii cərəyanın əsərlərindən öz nəsibini almışdır. Rusiya, Fransa və Almaniya bu üslubun təsirinin ən güclü yaşandığı ölkələrdən idi.
Fransa, eklektizm fikirləri altında memarların yetişdirilməsi üçün bir öncül, hətta bir istinad nöqtəsi idi. Parisdəki Gözəl Sənətlər Məktəbi bu üslubun inkişafında əsas rol oynamışdır.
Avropada eklektik xüsusiyyətlər daha çox dövlət binalarında görülməyə başlanmışdır. ABŞ-da bu cərəyan daha çox XIX əsrin sonundan etibarən populyarlıq qazanmağa başlamışdır.
Richard Morris və ya Charles Follen, eklektik fikirlərin Amerikaya gətirilməsində məsul olan şəxslər idilər. Hər ikisi Parisdə mövcud olan və eklektizm fikirləri sayəsində kilsələrin, ictimai binaların və hətta kinoteatrların dəyişdirilməsi işində iştirak etmişdirlər.
KamAZ 4350
Kamaz-4350 — rusiya orta tonnajlı yük avtomobilidir. "Mustanq" yük avtomobilləri ailəsinə daxildir ki, buraya da KamAZ-5350 və KamAZ-6350 daxildir.
Mərkəz lövhəsi
Mərkəz lövhəsi — yelkənli qayıqların altında tarazlığı təmin edən ağırlıq. Yelkənlərin yaratdığı qüvvəyə qarşı bir qüvvə yaratdığından dolayı qurğuşundan hazırlanır. Qayıq əgər kifayət qədər ağır olmazsa güclü külək nəticəsində aşa bilər. Mərkəz lövhəsinin digər vacib funksiyası yandan əsən küləyin qayığı külək altına sürükləməsinin qarşısını almaqdır. Mərkəz lövhəsi bu iki xüsusiyyətindən dolayı yelkənli qayıqların əsas hissələrindən biridir.
Kiçik qayıqlarda qayığın ağır olmasına ehtiyac yoxdur, çünki kapitan öz ağırlığı ilə qayığın tarazlığını düzəldə bilir. Əslində, çox vaxt bu qayıqlarda mərkəz lövhəsi sabit olmur və kapitan lazım olduğu təqdirdə mərkəz lövhəsini qayığın içinə çəkə bilir. Məsələn, sarğı seyrində qayıq üzərində yaranan yan qüvvələr az olduğundan kapitanın mərkəz lövhəsinə ehtiyacı olmur.
E.ə. VII əsr
'''E.ə. VII əsr'''
RTL Television
RTL Television — alman dilində yayımlanan və «RTL Group» şirkətinin sahibləndiyi Almaniyanın ən böyük telekanalı. Yayım kabel, peyk və İnternet vasitəsilə edilir.
Tarixi
thumb|Berlində Mərkəzi studiya 2 yanvar 1984-cü ildə Lüksemburq Radio və Televiziya Təşkilatı Radio Télévisioun Lëtzebuerg (RTL) yeni bir alman dilli televiziya kanalı RTL plusu fəaliyyətə başlatdı. Həftə içi 17:30-dan 22:30-dək, həftə sonları isə saat 17:30-dan 24:00-dək yayımlanır. Əvvəllər siqnal yalnız antena vasitəsilə qəbul edilə bilərdi. 1985-ci ildən etibarən yayım peyk vasitəsilə aparılmağa başlandı. 1986-cı ilə qədər RTL plus səhmlərinin təxminən 50% Lüksemburqda yerləşən Compagnie Luxembourgeoise de Télédiffusion media holdinqinə, 40% -i Bertelsmann Almaniyaya, təxminən 10% isə Almaniyanın Westdeutsche Allgemeine Zeitung qəzetinə məxsus idi. 1987-ci ilə qədər RTL plus kanalı Lüksemburq lisenziyası altında yayımlandı, beləliklə efirdə Lüksemburqdakı televiziya şouları da var idi. 1987-ci ildən etibarən televiziya kanalı səhər saat 6:30-da "Guten Morgen Deutschland" səhər şousundan yayımlanaraq yayımlanma müddətini uzadıb. 1988-ci ilin yanvarında Kanalın qərargahı Lüksemburqdan Kölnə (Almaniyaya) köçdü, televiziya kanalının təkmilləşməsi məqsədilə kanalda çox sayda şou və proqramlar hazırlandı. 1991-ci il dekabr ayından etibarən kanal gündüz saat yayımına keçdi. 1992-ci il oktyabrın 31-də rebrendinqdən sonra RTL Plus rəsmi olaraq RTL Television-a çevrildi. Lüksemburq televiziya şirkəti Radio Télévisioun Lëtzebuerg ilə birlikdə "plus" sözünün ləğv edilməsi demək idi. 1993-cü ildə RTL ilk dəfə Alman telekanalları arasında reytinqdə lider oldu və 1997-ci ilə qədər bu mövqedə qaldı. Bundan sonrakı illərdə kanal digər televiziya şirkətləri ilə liderlik üçün uğurla yarışır və yenidən 1999 və 2001-2003-cü illərdə liderlik edir. Lakin sonrakı illərdə kanalın reytinqi azaldı və 2006-cı ildə RTL reytinqdə yalnız dördüncü mövqe tutdu. Lakin 14-49 yaşlı hədəf qrupunda RTL lider olaraq qalır. Hal-hazırda, əsas kanaldan başqa, RTL Television həmçinin üç ixtisaslaşdırılmış tematik kanal təklif edir (cinayət filmləri - RTL Cinayət, realiti şouları - RTL Living, Romantika - RTL Passion və səyahət - GEO Televison), 2016-cı ilin iyul ayından etibarən 45 yaşdan yuxarı olan qadınlara istiqamətləndirilmiş RTLplus kanalı da işə salınıb.
Kanalın öz istehsalı olan aktual proqramlar
thumb|Reportaj çəkilişi.
Xarici studiyalar
Kanalın xarici studiyaları aşağıdakı şəhərlərdə yerləşir:
Valmiera
Valmiera (Valmiera) — Latviyanın Vidzeme diyarında yerləşən şəhər.
Baletmeyster
Baletmeyster — səhnədə balet əsərinə quruluş verən və operalarda balet səhnələrini, xareoqrafik musiqi nömrələrini qurub hazırlayan sənət ustası. Balet əsərinin baletmeysteri güclü olduqda quruluşçu rejissora ehtiyac qalmır.
Azərbaycanda Qəmər Almaszadə, Leyla Vəkilova, Rəfiqə Axundova, Maqsud Məmmədov, Nailə Nəzirova, Tamilla Şirəliyeva, Vladimir Pletnyov, Çimnaz Babayeva və b. baletmeysterlər fəaliyyət göstərmişdirlər.
Trapez
thumb|Uclarına bir çubuq bağlanmış və iki şaquli ipdən düzəldilmiş gimnastika qayığı və bu qayıqla nümayiş göstərən idmançı. Trapez — dənizçinin qayığı tarazlaşdırmaq üçün etdiyi bədənin çölə doğru uzanma hərəkəti. Dənizçi ayaqlarını trapez qayışlarına bağlayır, sükanı tutan şəxs əsas yelkənin şkotunu, kliverçi də kliverin şkotunu dartaraq qayığın kənarına doğru sallandırır.
Külək sörfündə də istifadə edilən trapez, beli tutan qancanın çəngəl bumbanın üzərindəki trapez iplərinə asılması yolu ilə yelkəndəki qüvvəni tarazlaşdırmağa yarayar. Sərt hava şəraitində sörf taxtasının arxasındakı ayaq dayaqlarından alınan dəstəklə birlikdə istifadə edilir.
KamAZ 43501
Kamaz-43501 (Rus K-43501), həmçinin "Mustanq" (rus M) kimi tanınan - "KAMAZ" zavodunun sahilə yanlarında tam istehsal olunan yük maşınıdır. 2003-cü ildən inşa edilən təyyarə avtomobili KaMAZ-4350-in daha yüngül versiyasıdır və hərbi məqsədlər üçün də istifadə olunur.
KamAZ 43502
Kamaz-43502 — daş Avtomobil Zavodunun istehsalının yüksək keçiricilik qabiliyyəti olan rusiyalı iri tonnajlı yük avtomobilidir, Kamaz-4350 və KamAZ-431 avtomobillərinin varisidir.
Ulduz müharibələri: Skayvolkerin yüksəlişi
Ulduz müharibələri: Skayvolkerin yüksəlişi və ya Ulduz müharibələri: IX Epizod – Skayvolkerin yüksəlişi — Cey Cey Abramsın prodüserliyi, ssenaristliyi və rejissorluğu ilə 2019-cu ildə çəkilmiş, "Lucasfilm" tərəfindən istehsal olunmuş və "Walt Disney Pictures" tərəfindən yayımlanan ABŞ epik kosmik operası. Bu, "Ulduz müharibələri" film seriyası və "Skayvolker saqası"nın doqquzuncu və sonuncu epizodu, "Sonuncu ceday" (2017) filminin sikvelidir.
"Sonuncu ceday"ın mövzusu Rey, Finn və Po Demeronun Müqavimətin geri qayıdan Qalaktik imperator Palpatin tərəfindən dəstəklənən Kaylo Ren və Birinci ordenə qarşı son addımlarında iştirak etməsi haqqındadır. Rollarda Kerri Fişer, Mark Hamill, Adam Drayver, Deyzi Ridli, Con Boyeqa, Oskar Ayzek, Naomi Ekki, Riçard Qrant, Lupita Nionqo, Endi Serkis, Domhnall Qlison, Entoni Deniels, Kelli Mari Tren, Keri Rassell, Yonas Suotamo, İan Makdermid və Billi Di Vilyams var.
Xoy
Xoy bu mənalarda gələ bilər:
NGC 7447
NGC 7447, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış Göy cismidir. Göy üzündə Dolça bürcü istiqamətində yerləşir. NF tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
KamAZ-4355
Kamaz-4355 — daş Avtomobil Zavodu (Kamaz) tərəfindən istehsal edilən bort çəkicidir. 2002-ci ildən buraxılır.
Rusiya Yəhudi Konqresi
Rusiya Yəhudi Konqresi (RYK) — Rusiyanın ən böyük müasir yəhudi təşkilatı. 1996-cı ildə yaradılıb. Qeyri-kommersiya xeyriyyə fondu kimi fəaliyyət göstərir. Təşkilat Rusiyanın ən nüfuzlu və varlı yəhudilərini — yüksək rütbəli məmurları, iş adamlarını, elm və mədəniyyət xadimlərini özündə birləşdirir.
RYK rəhbərliyi
Təşkilatın təftiş komissiyasına Rusiyanın keçmiş iqtisadiyyat naziri Yakov Urinson rəhbərlik edir.
Müqəddəs Mixail kilsəsi (Münhen)
Müqəddəs Mixail kilsəsi — Almaniyanın cənubunda, Münhendə yerləşən yezuit kilsəsidir, Alp dağlarının şimalındakı ən böyük İntibah kilsəsidir. Binanın üslubu Cənubi Almaniyanın erkən barokko memarlığına böyük təsir göstərmişdir. 1556-cı ildə Bavariya hersoqu V Albert Yezuitlər ordeninə Münhendə Vilhelms gimnaziyasının yaradılmasına icazə vermişdi və beləliklə, ordenin şəhərdə mövcudluğu başlamışdı. Kollegial kilsə yalnız onun oğlu, Bavariya hersoqu V Vilhelmin hakimiyyəti dövründə qurulmuşdu. Vilhelm yezuitlərin əksreformasiya prinsiplərinin tərəfdarı idi və buna görə də "Mömin" ləqəbi ilə məşhurlaşmışdı.
Kilsə on dörd illik tikintidən sonra nəhayət 1597-ci ildə təqdis olundu. Yezuitlər sıxışdırılıb Avropanın əksər katolik ərazilərində qadağan edildikdə, kilsə Bavariya kral ailəsinin və daha sonra Almaniyanın respublikaya çevrildiyi vaxt Bavariya əyalətinin ixtiyarına keçdi.
Üryel
Üryel  — Fransa da kommuna, Overn regionunda yerləşir. Departament — Alye. Üryel kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Monlüson.
INSEE kodu — 03128.
Üryel kəndi Fransanın coğrafi mərkəzi adı uğrunda 8 iddiaçıdan biridir
Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 2471 nəfər təşkil edirdi.
İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 1563 nəfər (15-64 yaş arasında) 1119 nəfər iqtisadi fəal, 444 fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 71.6%, 1999-cu ildə bu göstərici 69.1%). Fəal 1119 nəfərdən 1046 nəfər (572 kişi və 474 qadın) işləyir, 73 nəfər işsizdir (31 kişi və 42 qadın). 444 hərəkətsiz olan 109 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 185 nəfər təqaüdçü, 150 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
KamAZ 53228
Kamaz-53228 — şassi, 1993-cü ildən 2013-cü ilə qədər daş Avtomobil Zavodu (Kamaz) tərəfindən istehsal edilmişdir.
Tan Çjunyi
Tan Çjunyi  — Çin şahmatçısı, qadınlar arasında beynəlxalq qrosmeyster (2009), şahmat üzrə qadınlar arasında keçmiş dünya çempionu.
Şahmat karyerası
2000 və 2001-ci illərdə İspaniyanın Oropesa-del-Mar şəhərində keçirilmiş 10 yaşadək qızlar arasında dünya çempionatında qızıl medal qazanıb. 2002-ci ildə Yunanıstanın İraklion şəhərində keçirilmiş 12 yaşadək qızlar arasında dünya çempionatında birinci olub.
2008-ci ilin avqust-sentyabr aylarında Rusiyanın Nalçik şəhərində keçirilmiş Şahmat üzrə qadınlararası dünya çempionatının ikinci raundunda İsveç təmsilçisi Pia Kramlinqə 0.5–1.5 hesabı ilə məğlub olub.
2015-ci ilin may ayında Çinin Sinxua şəhərində keçirilmiş Çin Şahmat Çempionatında rəqiblərini üstələyərək ölkə çempionu olub. Növbəti ayda Çinin Sişan şəhərində keçirilmiş 5-ci "China Women Masters" turnirində iştirak edib və 9 oyundan 7 xal toplayaraq birinci olub. 2015-ci ilin avqustunda Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin Əl-Əyn şəhərində keçirilmiş sürətli şahmat (rapid) üzrə Asiya çempionatında qızıl medal qazanıb. Tan Çjunyi 1 dekabr 2015-ci ildə Çinin Tayçjou şəhərində nokaut sistemi əsasında keçirilmiş 1-ci "Çin şahmat kraliçası" turnirinin final görüşündə Ju Venjuna qalib gələrək çempion olmuşdur.
2016-cı ildə Azərbaycanın paytaxtı Bakı şəhərində keçirilmiş 42-ci Ümumdünya Şahmat Olimpiadasında dördüncü lövhədə hamıdan çox xal toplamaqla fərdi göstəricilərinə görə qızıl medal qazandı.
2017-ci ildə İranın paytaxtı Tehran şəhərində keçirilmiş şahmat üzrə qadınlar arasında dünya çempionatında qızıl medal qazanıb. O, finalda Ukrayna şahmatçısı Anna Muzıçuka qalib gəlib. Həlledici görüşdə 4 partiyada hesab bərabər olub — 2:2. Tan Çjunyi rəqibini tay-breykdə 1,5:0,5 hesabı ilə üstələyib.
Çin şahmat liqası
Tan Çjunyi Çin şahmat liqasında (ÇŞL) "China Mobile Group Chongqing Company Ltd" şahmat klubunda oynayır.
Köhnə Türk buxtası
Köhnə Türk buxtası — Azov dənizi, Taqanroq körfəzinin şimal sahillərində yerləşən heç zaman donmayan buxta. Buxta Taqanroq şəhəri yaxınlığında, Petruşino şəhər tipli qəsəbənin sahilində yerləşir. Buxta materikin daxilinə 1,25 km daxil olur. Onun eni çıxacaqda 5,8 km təşkil edir. Körfəzin şimal sahillərində, mərkəzi şəhər çimərliyi yerləşir. Çimərlik 2,4 km sahil xəttinə sahibdir. Buxtanın sahəsi 4,1 km², sahil xəttinin uzunluğu isə 8,63 km təşkil edir.
Tarixi
Buxta sahilində aparalılan arxioloji araşdırmalar onun zəngin tarixə malik olmasını aşkarlamışdır. Burada həm yunan-roma dönəminə aid tapıntllar aşkarlanmışdır. Xüsusi ilə Bizans imperiyasının təpələrinə aid qalıqlar üstünlük təşkil edir. Orta əsrlərin xüsusi ilə XI-XIII əsrlərində burada gur inkişafın olmasını müəyyən etmək mümkündür. 27 iyul 1696-cı ildə I Pyotr Taqanroq burunda qalanın inşasının mümkünlüyünü müəyyən etmək məqsədi ilə sahilə yan almışdır. Buxtanın sahilində yerləşən ərazi rusların gəlişi ilə bir zamam sonra Almiralitsloy slobodka adlanmışdır. XVIII əsrin sonları isə bölgədə flaqman binası, poçt ofisi və müxtəlif elamalatxanalar fəaliyyət göstərirdi. 1920-ci illərdə iri balıqçılıq təsərrüfatlarına sahib olan Polikarp Markoviç Roçeqov, Kornili Alekseyeviç Martoviski və A. İ. Boudon kimi sahibkarlarım balıqçəlıq artelləri vardı. Bir müddət sonra təsərrüfatlar milliləşdirilmişdir. 1930-cu illərdə bu təsərrüfatların bazasında Taqanroq balıqtəmizləmə zavodu istifadəyə verilmişdir.
Standart Model
Standart Model nəzəriyyəsinə görə Kainatdakı bütün materiya fermionlardan (kvarkların və leptonların aid olduqları hissəciklər ailəsi) yaranmışdır. Məsələn, proton iki yuxarı və bir aşağı kvarkdan ibarətdir.
Fermionlar bir birinə qarşılıqlı təsir qüvvələri vasitəsilə təsir edirlər. Məsələn, protonun ibarət olduğu kvarklar bir birilə güclü qüvvə (ingiliscə, strong force) adlanan təsirlə bağlıdırlar. Belə ki, güclü qüvvə protonu hissələrə bölünməyə qoymur.
Belə qarşılıqlı təsir qüvvələrinin sayı dörddür: elektromaqnetizm, qravitasiya, zəif nüvə qüvvəsi, güclü qüvvə. Bu qarşılıqlı təsir qüvvələri boson adlanan (fotonun da daxil olduğu hissəciklər qrupu) hissəciklərlə keçir (və ya daşınır). Məsələn, protonun hissələri arasındakı güclü qüvvə qluon adlanan boson vasitəsilə keçir.
Standart Model nəzəriyyəsi hələ ki, üç qarşılıqlı təsir qüvvəsini əhatə edir: elektromaqnetizm, zəif nüvə qüvvəsi, güclü qüvvə.
Hissəciklərin təsnifatı
Standart Model nəzəriyyəsində hissəciklər aşağıdakı kimi təsnifatlanmışdır.
Elementar fermionlar və elementar bosonlar birlikdə elementar hissəciklər qrupunu təşkil edirlər.
Mürəkkəb fermionlar (baryonlar) və mürəkkəb bosonlar (mesonlar) birlikdə hadronlar qrupunu təşkil edirlər.
Məsələn, atomun nüvəsini təşkil edən proton və neytron və eləcə də onları bir birinə bağlı saxlayan pion adlı meson hadrondurlar.
Fermionlar
Fermionlar Fermi-Dirac (Dirak) statistikasına tabe olan hissəciklərdir. Elementar fermionlar leptonlar və kvarklardır. Mürəkkəb fermionlara misal kimi protonu və neytronu göstərmək olar. Bütün fermionlar kəsirlə ifadə olunan spinə malikdirlər, (1⁄2, 3⁄2,...).
Qarşılıqlı təsir qüvvələri
Fundamental qarşılıqlı təsir qüvvələri və onların daşıyıcıları olan bosonlar aşağıdakılardan ibarətdir:
Qarşılıqlı təsir qüvvəsinin davranışını öyrənən ilkin nəzəriyyə kvant elektrodinamikası (KED) idi (quantum electrodynamics — QED) ki, bu nəzəriyyə elektromaqnetik təsiri yüksək dəqiqliklə araşdırırdı. Həmin nəzəriyyə zəif nüvə qüvvəsinin nəzərə alınması ilə genişləndirildi. Daha sonra isə fiziklər kvarklar arasındakı qarşılıqlı təsiri, yəni güclü nüvə təsirini öyrənmək üçün KED nəzəriyyəsi əsasında kvant xromodinamikası (KXD) nəzəriyyəsini yaratdılar (quantum chromodynamics — QCD).
1967-ci ildə Pakistanlı fizik Abdus Salamın və Amerikalı fizik Steven Weinberg-in (Vaynberq) bir birindən asılı olmadan apardıqları tədqiqatlardan aydın oldu ki, elektromaqnetik və zəif nüvə qüvvələri bir birilə sıx əlaqəlidir. A. Salam və S. Weinberg iki fundamental qüvvə arasındakı bu əlaqəni riyazi formulalarla ifadə etdilər. Onların nəzəriyyəsi 1970-ci ildə Sheldon Glashow (Qlaşou) tərəfindən ümumiləşdirildi və bununla da elektrozəif qarşılıqlı təsir nəzəriyyəsi yarandı. Bu nəzəriyyənin hər üç yaradıcısı 1979-cu ildə Nobel mükafatına layiq görüldülər.
Beləliklə Standart Modelin özəyini iki nəzəriyyə - elektrozəif qarşılıqlı təsir və kvant xromodinamikası nəzəriyyələri təşkil edir.
Son dövrlərdə aparılan tədqiqatlar göstərir ki, dörd qüvvəni əhatə edən ümumi nəzəriyyənin yaradılması yaxın gələcəkdə baş tuta bilər.
Madeon
Hüqo Pyer Lekler ; təxəllüsü Madeon — fransız DJ, musiqiçi və mahnı müəllifi.
Samir Quliyev
Həyatı
Samir Quliyev 2002-ci il noyabrın 25-də Lənkəran rayonunun Velədi kəndində anadan olub.
Hərbi xidməti
Azərbaycan Ordusunun əsgəri olan Samir Quliyev 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi üçün başlanan Vətən müharibəsində savaşıb. Samir Quliyev sentyabrın 27-də şəhid olub. Lənkəran rayonunda dəfn olunub.
KamAZ 5350
Kamaz-5350 — 6, 2003-cü ildən bəri daş Avtomobil Zavodu tərəfindən istehsal edilən təkərli formulu olan Rusiyanın iri tonnajlı hərbi yük avtomobilidir. "Mustang"ailəsinə aiddir.
Aşe (Soçi)
Aşe — Krasnodar diyarının Soçi rayonunda yerləşən mikrorayon. Kurort rayonu olan Aşe Lazarevski rayonuna daxildir. Lazarevski isə Soçi kurort-şəhəri ərazisində olan 4 rayondan birirdir.
Coğrafiyası
Mikrorayon Qara dəniz sahilində, eyniadlı Aşe çayının mənsəbində yerləşir. Lazarevski regional mərkəzdən 2 km şimal-qərbdə, Mərkəzi Soçidən 57 km və Krasnodar şəhərindən 133 km cənubda (düz xəttdə) yerləşir.
Rayon ərazisindən A-147 "Cubqa-Adler" federal avtomobil yolu və Şimali Qafqaz dəmir yolunun qolu keçir.
Şimal-qərbdən Sovet-Kvaje, şimal-şərqdən Şxafit və Tixonovka, şərqdə Mamedov Şel və cənub-şərqdə Lazarevskoye yaşayış məntəqələrinin ərazilər ilə həmsərhəddir.
Aşe Qara dəniz sahilinin dağətəyi zonasında dar alçaq bir vadidə yerləşir. Kəndin orta hündürlüyü dəniz səviyyəsindən 38 metr yüksəklikdədir. Yaxınlıqdakı dağlıq ərazidə dəniz səviyyəsindən 300 metrlik zirvə var.
Hidroqrafik şəbəkə əsasən çay Aşe ilə təmsil olunur. Ərazi bulaqlarla da zəngindir.
İqlimi rütubətli subtropikdir. Orta illik hava temperaturu təxminən + 13,5 ° C, iyulun orta temperaturu + 24,0 ° C, yanvarın orta temperaturu isə + 6,0 ° C-dir. Orta illik yağıntı təxminən 1400 mm-dir. Yağıntıların çoxu qışda düşür.
Etimolofiyası
Aşe adının toponimiyasının çərkəz-abxaz kökləri olduğu qəbul edilir, lakin buna baxmayaraq, çayın adının çərkəz-abxaz mənşəyi ilə bağlı bir çox versiyalar mövcuddur.
Ən çox yayılmış və tanınmış versiyaya görə, Aşe adı adıgey dilindən tərcümədə "silah" mənasını verən "Iэщэ" sözüdür. Qara dəniz sahilinə yaxın çayın mənsəbində isə silah satışı üçün böyük bir mərkəz var idi
İkinci versiyaya görə Aşe Abaza knyazlıq ailəsinə — Aşa və ya abxaz sözü olan Açbaya gedib çıxır.
Tarixi
Arxeoloji tapıntılara əsasən demək mümkündür ki, bu ərazidə daş dövrünə aid yaşayış ərazilər mövcud olub. Bosfor çarlığı zamanında Aşe çayı mənsəbində liman olmuşdur.
Şəhrdari Astara F.K.
Şəhrdari Astara F. K. — İranın Gilan ostanının Astara şəhərini təmsil edən futbol klubu.
Klub Astara şəhərində Astara Bələdiyyəsi tərəfindən təsis edilmişdir. Hal hazırda İranın 1-ci Liqası hesab olunan, Azadegan Liqasında çıxış edir. Klub eyni zamanda Hazfi Kubokuna da qatılmışdır.
2019–2020 mövsümündə Liqa 2-nin seçmə mərhələsində PAS Hamedan F. K. üzərində qələbə qazanaraq Azadegan Liqasına yüksəlib.
Çanaqqala 1915 körpüsü
Tamamlandıqda bu layihənin bir qolu olan Xınalı-Təkirdağ-Çanaqqala-Balıkəsir avtomobil yolunun bir hissəsi olacaqdır. Bu yolun özü də hazırda inşa edilməkdədir.
Arxa plan
Dardanel boğazı üzərində körpü inşa etmək fikiri ilk dəfə 1984-1989-cu illər arasında ortaya atılmışdır. Daha sonra 1994-cü ildə yenidən gündəmə gələn körpü layihəsi üçün 1995-ci ildə tender başladı. 18 xarici şirkətin qatıldığı tenderdə qalib gələn şirkət, layihənin gerçəkləşdirməyin mümkün olmadığını bildirərək layihəni tərk edir
Tender
26 Yanvar 2017 cümə axşamı günü Daelim (Cənubi Koreya) - Limak - SK (Cənubi Koreya) - Yapı Merkezi OGG, Çanaqqala 1915 körpüsü üçün keçirilən tenderi qazandı. Tender prosesinin başa çatması ilə təməlin 18 mart 2017 tarixində qoyulacağı elan edildi.
Təməl atma
Çanaqqala 1915 körpüsünün təməli 18 mart 2017 tarixində Lapsekide qoyuldu. Mərasimdə Türkiyənin Baş nazir Binəli Yıldırım, Nəqliyyat Dənizçilik və Rabitə naziri Əhməd Arslan və Cənubi Koreya İnfrastruktur və Nəqliyyat naziri Ho-In Kang iştirak etdi.
Asif Rəhimov (əsgər)
Asif Həsrət oğlu Rəhimov (17 aprel 1993; Çayqaraqoyunlu, Şəki rayonu, Azərbaycan — 3 noyabr 2020; Ağdərə, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Asif Rəhimov 17 aprel 1993-cü ildə Şəki rayonunun Çayqaraqoyunlu kəndində Həsrət Rəhimovun və Könül Rəhimovanın ailəsində anadan olmuşdur. 2000-ci ildə Şəki rayon Çayqaraqoyunlu kənd tam orta məktəbinin birinci sinfinə daxil olmuşdur. 2011-ci ildə məktəbin 11-ci sinfini bitirmişdir. Ailəli idi, Kənan adlı 3 yaşlı oğlu və Yağmur adlı 1 yaşlı qızı var.
Hərbi xidməti
Asif Rəhimov 2011-ci ilin oktyabr ayında Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidmətinin Şəki Rayon Şöbəsi tərəfindən hərbi xidmətə çağırılmışdır. Dövlət Sərhəd Xidmətinin Sərhəd Qoşunlarının sıralarında, "N" saylı hərbi hissədə müddətli həqiqi hərbi xidmət etmişdir. 2013-cü ilin aprel ayında hərbi xidmətdən tərxis olunaraq mülki fəaliyyətinə davam etmişdir. 2020-ci ilin yanvar ayından Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin sıralarında, "N" saylı hərbi hissələrin birində müddətdən artıq hərbi xidmət edirdi.
Azərbaycan Ordusunun əsgəri olan Asif Rəhimov 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsində iştirak etmişdir. Suqovuşanın azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə vuruşmuşdur. Asif Rəhimov 3 noyabr 2020-ci ildə Suqovuşan döyüşləri gedişatında Ağdərə istiqamətində döyüş tapşırığının yerinə yetirilməsi zamanı həlak olmuşdur. 9 noyabr 2020-ci ildə cənazəsi doğulduğu Şəki rayonunun Çayqaraqoyunlu kəndində dəfn edilmişdir.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Asif Rəhimov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Suqovuşan qəsəbəsinin işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 29.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Asif Rəhimov ölümündən sonra "Suqovuşanın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycan ərazilərinin işğaldan azad olunması zamanı döyüş tapşırıqlarını uğurla yerinə yetirdiyinə, düşmənin əsas qruplaşmalarının məhv edilməsi ilə qoşunların döyüş qabiliyyətinin qorunub saxlanılmasında fərqləndiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Asif Rəhimov ölümündən sonra "Cəsur döyüşçü" medalı ilə təltif edildi.
İstinadlar
<references group="" responsive="1">
KamAZ 53501
Üç oxlu Kamazdan başqa-53501 avtomobil ailəsinin ikinci nəslində dörd oxlu Kamaz-63501 və iki oxlu Kamaz-43501 vardır.
NGC 1757
NGC 1757, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış Göy cismidir. Göy üzündə Eridan bürcü istiqamətində yerləşir. NF tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 inç) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
KamAZ-6350
Kamaz-6350 — yüksək keçiricilik qabiliyyətinə malik bortluq çəkəndir, 2003-cü ildən etibarən daş Avtomobil Zavodu (Kamaz) tərəfindən istehsal olunur. Kamz — 4350 (4x4), Kamaz-5350 (6), "Mustanq" ailəsi üçün vahid ordu tamnövlü avtomobildir.
Kəndxuda Həsən Paşa
Kəndxuda Həsən Paşa — III Səlim səltənətlərində ümumilikdə 5 ay 16 gün sədrəzəm olmuş Osmanlı dövlət adamı.
Pyarnu körfəzi
Pyarnu körfəzi — Riqa körfəzinin şimal-şərqində, cənubi Estoniyada körfəz.
Coğrafiya
Körfəzin 411 km2 sahəsi var. Körfəzin girişində maksimal dərinlik 12 m-dir. Sahilləri aşağı axının bəzi yerlərində qumludur. Körfəzin suyunun duzluluğu yazda 0-0,8 ppm, payızda isə 5.5 ppm-ə qədərdir.
Körfəzə axan bir neçə çay var və onlardan ən böyüyü Pyarnu çayıdır.
Körfəz həmçinin Estoniyanın ən vacib sahilboyu balıq ovu bölgəsidir.
KamAZ 65224
Kamaz-65224 — daş Avtomobil Zavodunun istehsalı yüksək keçiricilik qabiliyyətinə malik Rusiya iri tonnajlı yük avtomobilidir. Kamaz şassi əsas götürülmüşdür-6522
KamAZ 63501
Kamaz-63501 (Rus K-63501), həmçinin "Mustang" (rus M) kimi tanınan, seafront sahəsində KAMAZ zavodunun istehsal etdiyi ağır yük maşınıdır. Avtomobil 2004-cü ildən istehsal olunur və hərbi istifadə üçün nəzərdə tutulub. Yük maşını, faydalı yük maşını ilə Kamaz-6350 versiyasını təqdim edir.
Dörd oxlu Kamazdan başqa-63501 avtomobil ailəsinin ikinci nəslində üç oxlu Kamaz-53501 və iki oxlu Kamaz-43501 vardır.
Mustafa Hacıqasımov
Hacıqasımov Mustafa Mahmud oğlu — ilk azərbaycanlı cərrah-ginekoloq, Azərbaycanın baş mama-ginekoloqu. professor, Azərbaycan SSR Əməkdar həkimi, Azərbaycan SSR Əməkdar elm xadimi, Bakıda doğum evinin yaradıcılarından biri, birinci və dördüncü çağırış Azərbaycan Ali Sovetinin deputatı.
Həyatı
Hacıqasımov Mustafa Mahmud oğlu 1883-cü il iyun ayının 12-də Qazax qəzasının Poylu kəndində anadan olub.
Təhsil
1904-cü ildə Tiflis ilk kişi gimnaziyasını bitirdikdən sonra 1910-cu ildə Xarkov Universitetinin tibb fakültəsini bitirib (H.Z.Tağıyevin təqaüdü ilə oxuyub). 1910-cu ildə 27 oktyabr 1910-cu ildə həkim dərəcəsinə layiq görüldü. Universitetin tibb fakültəsinin mama-ginekoloji şöbəsində qaldı.