cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ğ
Türk dilində Ğ
Türk dilində "Ğ" yumşaq "g"-ni bildirir. Demək olar ki, oxunmur və yalnız özündən əvvəl gələn sait səsin uzun tələffüz olunmasına şərait yaradır. : sağol - "saaol" kimi oxunur.
Kodlaşdırma
Hərf üçün Unicode kodu: U+011E böyük və U+011F kiçik hərf üçün.
Vyanaya hücum əməliyyatı
Vyana döyüşü - İkinci Dünya Müharibəsinin Şərq Cəbhəsində Sovet 3-cü Ukrayna Cəbhəsi tərəfindən Avstriyanın paytaxtı Vyananın işğalı məqsədilə girişilən bir hücumdur. Döyüş 2 aprel 1945-də başlamış, 13 aprel 1945-də sona çatmışdır. Şəhər mühasirəyə alındı və döyüşün böyük hissəsində mühasirə altında qaldı.
Döyüş öncəsi
Stalinin Qərb müttəfiqləri ilə 1945-ci ilin aprel ayı ərəfəsində verdiyi anlaşmalar, Şərqi və Mərkəzi Avropada tərəflərin müharibə sonrası nisbi nüfuzuna dair anlaşmalar idi. Amma bu anlaşmalar Avstriyanın gələcəyi haqqında heç bir hökm gətirmirdi. Bundan başqa, Avstriyanın Almaniya tərəfindən ilhaqından sonra Sovetlərin Qərb müttəfiqləri, Avstriyanı az qala rəsmən Almaniyanın təsir sahəsində sayırdı. Bu halda Stalin, əsasən 1945-ci ilin fevral ayında hazır olduğu Berlinə ediləcək ümumi hücumu təxirə salmağa, bu arada hücum tandeminin iki qanadı ilə Avstriya torpaqlarını güvən altına almağa qərar verdi. Beləliklə, Stalin müttəfiqlərlə müharibə sonrası müzakirələrdə dəyərli bir alver obyekti əldə etmiş olacaqdı. Almanlar Balaton gölü əməliyyatının uğursuzluğa uğramasından sonra General Sepp Dietrixin 6-cı SS Panzer Ordusu, mərhələli olaraq Vyana ətrafına çəkilmişdi. Almanlar sürətlə irəliləyən Qızıl Ordu qüvvələrinə qarşı şəhəri müdafiə etmək üçün müdafiə mövqeləri hazırlığına girişdilər. General Fyodor Tolbuxinin 3-cü Ukrayna Cəbhəsi qüvvələri, 1945-ci ilin yaz aylarında Macarıstanın qərb hissəsində, Dunayın hər iki sahilində qüvvələrini cəmləşdirdi. Sovet qoşunları daha sonra 30 martda Macarıstan-Avstriya sərhədini keçdilər. Beləliklə, General Tolbuxin Avstriya içinə gedərək Vyanaya hücum etməyə hazırlaşırdı.
Döyüş
Vyana Radiosu 2 apreldəki yayımında Avstriya paytaxtının açıq şəhər olmaqdan çıxdığını bildirdi. Həmin gün sərhəddən başlayaraq bir neçə şəhər və qəsəbə ələ keçirən Sovet qüvvələri Vyanaya cənubdan yaxınlaşdılar. Qızıl Ordu, iki gün sonra 4 Aprel 1945-də Baden və Bratislava şəhərlərini nəzarət altına aldı. Vyana ətrafına gələn Sovet 3-cü Ukrayna Cəbhəsi qüvvələri şəhəri mühasirəyə aldı və hücuma keçdi. Hərəkata qoşulan Sovet qüvvələri 4-cü Qvardiya Ordusu, 9-cu Qvardiya Ordusu, 6-cı Qvardiya Tank Ordusu və 6-cı Ordundan ibarət idi. Bu arada Vyananın tənəzzülə uğramasını və dağılmasını istəməyən Avstriyalı müqavimət qrupları, Alman müdafiəsini yer yer sabotaj edirdilər. Sovet qüvvələrinin qarşısındakı yeganə əhəmiyyətli Alman qüvvəsi 6-cı Panzer Ordusunun 2-ci SS Panzer Korpusu və qarnizondakı xüsusi təyinatlı hava hücumundan müdafiə qüvvələri idi. Müdafiə zonası elan edilmiş Vyana müdafiəsi, SS Generalı Vilhelm Bittrichnin 2-ci SS Panzer Korpusuna əsaslanırdı və müdafiəyə General Rudolf von Bünau başçılıq edirdi.
İveria (qəzet)
İveria — XIX əsin sonu, XX əsrin əvvəllərində Rusiya imperiyasının tərkibində Tiflisdə gürcü dilində çap edilən ədəbi və siyasi istiqamətli nəşr. Qəzetin təssisçisi XIX əsr məşhur gürcü müttəfəkiri İlya Çavçavadze idi. Qəzetin adı Gürcüstanın Qafqaz İberiyası kimi tarixi adına əsaslanaraq İberiya sözündən götürülmüşdü. Qəzet 1800-cü illərin sonlarında Gürcüstanın milli-azadlıq hərəkatına diqqət yetirirdi.
Vyanaya hücum əməliyyatı
Döyüş
Avstriyanın paytaxtındakı döyüşlər yer yer sərt qarşıdurmalara səhnə olub. Buna baxmayaraq Sovet hücumunun zəif müqavimətlə üzləşdiyi bölgələr də var. Şəhərin cənub hissəsi 2-ci və 3-cü Panzer Diviziyaları, Prater Parkı 6-cı Panzer Diviziyası, şimal hissə isə Fürer Mexaniki Diviziyası tərəfindən müdafiə edilirdi. Şəhərə üz tutan Qızıl Ordu hücumları şərq və cənub şəhərətrafı qəsəbələrdə, 4-cü Qvardiya Ordusu ilə 9-cu Qvardiya Ordusuna bağlı qüvvələr tərəfindən aparılmışdır. Alman müdafiəsi Qızıl Ordu birliklərini şəhərin cənub şəhərətrafı qəsəbələrində 7 Aprelə qədər dayandırmağı bacardı. Ancaq şəhərin bu hissəsində bir neçə dayaq nöqtəsi əldə etməyə nail olan Qızıl Ordu, 6-cı Qvardiya Tank Ordusu və 9-cu Qvardiya Ordusunun böyük hissəsi 8 Apreldə şəhərin qərb şəhərətrafı girdi. Qərb şəhərətrafı qəsəbələri Sovet qüvvələri üçün xüsusilə vacib idi. Çünki Vyananın əsas dəmir yolu xətti buradan keçir və bilavasitə baş qatar stansiyası da buradadır. Bu bölgədəki Sovet uğuru, sonrakı bir neçə gün ərzində sürətlə şərq və şimal şəhərətrafı qəsəbələrə sızmalarına imkan verdi. Dunay çayının şimalında Sovet 4-cü Ordusu, Alman müdafiə qüvvələrini Vyananın şimal şəhərətrafı qəsəbələri üzərindən qərbə doğru sıxışdırdı. Bu gedişlə Vyananın mərkəzi mühasirəyə alındı. Şəhərin cənub və qərb şəhərətrafı qəsəbələrində 8 Apreldə küçə döyüşləri hələ də şiddətlə davam edərkən 3-cü Ukrayna Cəbhəsi şəhərin ətrafından keçərək Linz və Graz istiqamətində irəli hərəkətə başlamışdı.
İveria (qəzet)
Tarixi
250px|thumb|right|"İveriya" qəzetinin qurucusu [[İlya Çavçavadze]] 1877-ci ilin martında İlya Çavçavadze ilk dəfə həftəlik nəşr olunan qəzet təsis etdi. Qəzet, tanınmış xeyriyyəçilər, iş adamları Zubalaşvili ailəsi tərəfindən maddi cəhətdən dəstəklənirdi.
Vyanaya hücum əməliyyatı
Döyüş
Qızıl Ordu hissələri 9 Apreldən etibarən şəhərin mərkəz hissəsinə daxil olmağa başladılar. Lakin şəhər ətrafında küçə döyüşləri bir neçə gün daha davam etdi. 4-cü Qvardiya Ordusu ilə 20-ci Qvardiya Piyada Korpusu, 11 Aprel axşamı Dunay kanallarına gözlənilməz bir basqın təşkil etdi. Eyni zamanda 1-ci Mexaniki Korpus da Reichsbrücke körpüsünə doğru irəlilədi. Alman müdafiəsi üçün ani bir zərbə də 13 Apreldə baş verdi. 80-ci Qvardiya Piyada Diviziyası və 7-ci Qvardiya Desant Diviziyası əsgərləri, katerlərlə körpünün iki yanında quruya çıxarıldılar. Bu birliklər körpünün məhvi üçün hazırlanmış dinamitlərin kabellərini kəsərək körpünü nəzarət aldılar. Ancaq Dunay üzərindəki digər mühüm körpülər, Alman müdafiəçilər tərəfindən vaxtında partladıldı. Eyni gün 13 Aprel 1945 tarixində şəhəri müdafiə edən son Alman qoşunlarının təslim olması ilə şəhərdə Qızıl Ordu vəziyyətə hakim oldu. Ancaq General Bittrichin 2-ci SS Panzer Korpusu, 13 Aprel axşamı şəhərin qərb hissəsindən tərk etmişdir. Yenə 13 Apreldə Sovet 46-cı Ordusu Esslinqi aldı və Sovet Dunay Flotiliyası dəniz piyadalarını Vyananın şimalında Klosterneuburqda quruya çıxartdı.
İveria (qəzet)
Tarixi
"İveriya" qəzeti 1879-cu ildə aylıq dərgiyə çevrildi. 1880-ci ildə "İveriya" və "Droeba" qəzetinin redaksiyaları birləşdirilmişdir. Bundan sonra "İveriya" üç ayda bir dəfə böyük kitablar şəklində çıxmağa başladı. 1881-ci ildə yenidən aylıq qəzetə çevrildi. "İveriya" hər ayın 1-ci günü satışa çıxarılırdı. Həmin vaxt qəzet ayda 600 nüsxə həcmində çap olunurdu. 1886-cı ildən isə "İveriya" gündəlik qəzetə çevrildi. Həmin illərdə o ən çox tələb olunan qəzet idi. Onun tirajı dövrünün maksimumuna 1889-cu ilə qədər 1200-1500 nüsxə olmuşdur.
Vyanaya hücum əməliyyatı
Nəticə
3-cü Ukrayna Cəbhəsinə aid qüvvələr 15 Apreldə Avstriyanın içərilərinə doğru hücumlarını davam etdirdilər. 6-cı SS Panzer Ordusunun tamamilə tükənmiş olan qalıqları, Linz-Vyana xətti üzərindən geri çəkilməyə məcbur oldular. Bu birlikləri, dərhal arxalarından Qızıl Ordunun 9-cu Qvardiya Ordusu və 46-cı Ordu birlikləri təqib edirdilər. Sovet 26-cı və 27-ci Orduları, geri çəkilməkdə olan Alman 6-cı Ordusu hissələrinin arxasınca Grazın şimalı istiqamətində irəlilədi. Sovet 57-ci Ordusu ilə Bolqarıstan 1-ci Ordusu, geri çəkilən digər alman birliyi 2-ci Panzer Ordusunu Grazın cənubu istiqamətində təqib etdi. Bu Alman birlliklerinin heç biri Sovet irəliləyişini müvəqqəti dayandırmaqdan başqa bir şey edəcək vəziyyətdə deyildi.
İveria (qəzet)
Tarixi
İosif Stalin ilk lirik şeirlərini burada nəşr etdirmişdir.
Vyanaya hücum əməliyyatı
Nəticə
Vyananın ən məşhur binalarından bəziləri döyüş nəticəsində dağılmış vəziyyətdə idi. Şəhərdə müharibə görən bütün şəhərlərdə olduğu kimi, elektrik, qaz və su yox idi. Digər tərəfdən, təhlükəsizlik qüvvələrinin dağılmış olması üzündən həm Sovet ordusu, həm də avstriyalılar talanlara və hücumlara başladılar. Sovet ordu qüvvələri şəhərdə olarkən dinc əhaliyə qarşı adətən pis münasibət tətbiqi görülmədi. Ancaq ikinci dalğada gələn Sovet qüvvələrinin nizam-intizamı düzgün deyildi və onlar bir neçə həftə boyunca yağmalama və təcavüz vasitələrinə əl atdılar. General Bittirich və General Von Bünau, Sovet qüvvələrinin əlinə keçməzdən əvvəl şəhərdən ayrıldılar. Avstriyalı siyasətçi Karl Renner, qalib Sovet qüvvələrinin razılığı ilə Vyanada Aprel ayında müvəqqəti bir hökumət qurdu və Avstriyanın Üçüncü Reyxdən(Nasist Almaniyası) ayrıldığını elan etdi.
İveria (qəzet)
Tarixi
İlya Çavçavadze ilə bərabər qəzetin digər baş redaktorları da olmuşdur. Belə ki, Sergey Mesxi (1881, "Droeba" qəzeti ilə birləşdikdən sonra), İvan Maçabeli (1882-1884), Aleksandr Sarajişvili (1901), Qrigol Kipşidze (1903-1905) və Filipp Qoqiçaişvili (1906) qəzetə baş redaktorluq etmişdilər.
"İveriya" qəzeti 1906-cı ildə bağlanmışdır.
Məzmunu
"İveriya" hökumət əleyhinə olan nəşr orqanı idi. Əsas məqsədi gürcülərin ruslaşdırma siyasətinə qarşı milli mənlik şüurunu gücləndirmək, siyasi müstəqillik ideyasına xidmət etmək olmuşdur. "İveriya" tematik cəhətdən müxtəlif idi, Gürcüstanda və xaricdə fəhlə hərəkatı, tarix, dilçilik, etnoqrafiya, coğrafiya, sosiologiya və s. məsələləri əhatə edirdi. Xalq təhsili məsələlərinə, məktəbə, müəllimlərə, dövlətin təhsil sahəsində siyasətinə, təhsil sisteminə böyük diqqət yetirilirdi.
İveriya gürcü ədəbiyyatının inkişafında xüsusi rol oynamış və bir çox məşhur müəllifləri öz səhifələrində nəşr etdirmişdir. Qəzet oxuculara müasir xarici ədəbiyyat haqqında zəngin məlumatlar verir, gürcü xalq yaradıcılığı nümunələrini toplayıb çap olunmasına şərait yaradırdı.
Ünvanı
Qəzetin redaksiyası Tiflis şəhərində yerləşirdi. 1888-1889-cu illərdə redaksiya Sulxan-Saba Orbeliani küçəsi 7 ünvanında, 1889-1901-ci illərdə İvan Cavaxişvili küçəsində olmuşdur.
Bərpası
Qəzet 20 fevral 1989-cu ildə Zurab Çavçavadze tərəfindən bərpa edilmişdir. 1997-ci ilə qədər vaxtaşırı İlya Çavçavadze Cəmiyyətinin orqanı olaraq nəşr olunurdu. 2014-cü ildə qəzetin redaksiya heyəti Müqəddəs İlyas adına ədəbi-bədii mükafat təsis etmişdir.
Nicat İmamverdiyev
Nicat Məhərrəm oğlu İmamverdiyev (19 fevral 2002; Şəki, Azərbaycan — 21 oktyabr 2020; Tərtər rayonu, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Əli İbrahimov 19 fevral 1995-ci ildə Şəkidə dünyaya gəlib. Ailənin tək övladi olub.
2001-ci ildə Şəki şəhər 1 saylı tam orta məktəbin 1-ci sinfinə gedib, 2010-cu ildə həmin məktəbin 9-cu sinfini bitirib. Elə həmin il Şəki şəhər 1 saylı Texniki Peşə məktəbinə qəbul olub və 2013-cü ildə həmin məktəbi elektrik qaz qaynaqçısı ixtisası üzrə bitirib. Həmin məktəbdə oxuyan zaman paralel olaraq avtomobil təmiri sexində usta köməkçisi kimi çalışıb.
Hərbi xidmətləri
2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Nicat İmamverdiyev Talış Suqovuşan döyüşlərində savaşıb. 14 oktyabr 2020-ci ildə Tərtər istiqamətində şəhid olub. Şəkinin "Yuxarıbaş" qəbiristanlığında dəfn edilib.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı verilmiş tapşırıqları şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Nicat İmamverdiyev ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Suqovuşan qəsəbəsinin işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Nicat İmamverdiyev ölümündən sonra "Suqovuşanın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycan ərazilərinin işğaldan azad olunması zamanı döyüş tapşırıqlarını uğurla yerinə yetirdiyinə, düşmənin əsas qruplaşmalarının məhv edilməsi ilə qoşunların döyüş qabiliyyətinin qorunub saxlanılmasında fərqləndiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Nicat İmamverdiyev ölümündən sonra "Cəsur döyüşçü" medalı ilə təltif edildi.
5-ci kanal (Birləşmiş Krallıq)
5 Kanal — Böyük Britaniyada telekanal. 1997-ci ildə qurulmuşdur. 2002-ci ildən 2011-ci ilədək "Five" adını daşıyırdı. O zaman kanalın sahibi RTL Group şirkəti idi.
Kanal 5 Böyük Britaniyanın əsas əyləncə kanalıdır. 5 kanalda həm də maraqlı teleseriallar göstərilir.
Kompaniya
1993-cü ildə iki il hazırlıqdan sonra 5 Kanal yayım üçün lisenziya aldı. Şirkət başlanğıcda yayım üçün pulsuz yer üçün mübarizə aparırdı, lakin bu uğursuz oldu. Ancaq müstəqil televiziya komissiyası, heç kimə yer verməməyi qərara aldı. Televiziya şirkətinin başqa problemi VCR-lər tərəfindən artıq istifadə olunan tezliklərin istifadəsi idi. Ölkə daxilində yayımlanmasına nail olmaq üçün televiziya şirkətinin özünün hesabına çox sayda VCR-lər yenidən qurulmalı və ya dəyişdirilməli idi.
1994-cü ilin ortalarında televiziya kanalının yaradılması layihəsi komissiyanın ikinci bir qərarından sonra yenidən bərpa olundu. Time Warner İnternational Broadcasting-in təhbəri vəzifəsini icra edən Tom MakQret, NTL və mühəndislik məsləhətçisi Ellis Qriffits ilə yenidən qurulma miqdarını azaltmaq və yayım sahəsini genişləndirməyi planladığı tezlik tənzimləmə planı hazırladı. Daha sonra mübarizəyə Pearson Television şirkəti də qoşuldu. MakQret vəzifəsindən istefa etdiyindən Time Watner RTL Group (daha əvvəl CLT adlandırılırdı) tərəfindən əvəz olundu.
27 fevral 2004-cü ildə Five və Channel 4-ün birləşməsi ilə bağlı şayiələr yayıldı. 2009-cu ilin əvvəlində ITV, 5, və Channel 4-ün birləşməsi barədə şayiələr yayıldı. 23 iyul 2010-cu ildə kanalı Riçard Desmond və onun Northern & Shell şirkəti tərəfindən 103,5 milyon funt dəyərində satın almışdır. Desmond, kanalın büdcəsinin beş il ərzində yarım milyard funta qədər yüksəlməsini, televiziya yayımı şəbəkəsini genişləndirmək, televiziya proqramlarının keyfiyyətini artırmaq və Northern & Shell-də kanal və reklam kampaniyasının inkişafını artırmaq üçün illik investisiya yatırdığını elan etdi.
Buraxılmadan əvvəl
Wolff Olins və Saatchi & Saatchi kanalın açılmasını gözləyərkən "Mənə 5 ver" şüarını istifadə edən iki böyük şirkət idi. Qurucuların düşündüyünə görə, kanal müasir və populyar olmalı idi. İlk loqoda qara dairə içərisində "5" yazılmışdı. Daha populyarlığa görə, 5-ci kanalın şəxslərinin toplusunu toplamaq cəhdi edildi.
Buraxılma
30 mart 1997-ci ildə, televiziya izləyicilərinin 65%-i televiziya ekranlarında yeni bir televiziya kanalı gördü. Yayımlanma, bazar günü 18:00-da Manfred Mann qrupunun "5-4-3-2-1" mahnısını Spice Girls qrupunun "1-2-3-4-5" formatına çevirərək başlamışdır. Kanalın ilk aparıcıları Tim Vayn və Culia Bredberi idi.
Həmin gün televiziya proqramı aşağıdakı kimi olmuşdur:
5 Kanalı həmin axşam saatlarında təxminən 2 490 000 adam izlədi. Bu, 14 yarım il əvvəl Channel 4 tərəfindən yazılan rekordun qırılması demək idi.
2002 rebrendqi
16 sentyabr 2002-ci ildə televiziya kanalı "Five" adını almış və Trevor Bittinin əlində çoxmilyonluq layihə olmuşdur. TV direktoru Devid Pallen dedi:
Bu kampaniyanın məqsədi üç əsas məqsədə nail olmaqdır: Kanalın yaradıcı strategiyasını müəyyənləşdirmək, dizaynı yeniləmək və mövcud beş perspektiv və proqramlaşdırma reallığımız arasında körpü yaratmaq — izləyicilərimizi proqramları və markanı yenidən qiymətləndirməyə həvəsləndirmək.
Kanal 5 bir ad idi və Five isə brenddir. Bir brend olaraq, kanal proqramlaşdırma ilə baş verən təkamülü əks etdirir və tamaşaçılara etibarlı və unikal bir təklif verir.
2011-ci ildə Dezmondun gəlişi
23 iyul 2010-cu il Kanadanın sahibi olan Riçard Dezmond dedi: "5 kanal adını '''Five seçirəm amma … biz bu detalları müzakirə etmək üçün komandamızla görüşməmişik". Ertəsi gün, Daily Express qəzeti televiziya kanalının adını dəyişməkdən söz açdı:
Bu gündən bəri çox qeyri-müəyyən "Beş" (beş — həftənin günləri və ya barmaqlar?). Daha aydın başa düşülən "5 Kanal" olur.
Ad dəyişikliyi Dezmond tərəfindən 11 avqust 2010-cu ildə təsdiqləndi və bu 14 fevral 2011-ci ildə baş verdi. 5 kanal 5 News xəbər proqramına yeni insanları cəlb etməklə kanal genişləndirmək niyyətində idi. 18 avqust 2011-ci ildə Big Brother realiti şousu yenidən başladı. Şounun nümayişi 2011-ci ilin aprelində Channel 4-də dayandırıldıqdan sonra başladı. Şou nümayişinin dəyəri 200 milyon funt sterlinq idi.
Viacoma satış
1 may 2014 tarixində Dezmond 5 kanalı 450 milyon funt sterlinqə, Viacom şirkətinə satmağı qəbul etdi. Müqavilə 10 sentyabr 2014-cü il tarixində, ödənişli Nickelodeon UK və MTV UK ilə kanalın yayım proqramlarının birləşməsi barədə birbaşa bəyanatla reallaşmışdır. Bütün üç kanal Viacom İnternational Media Networks Europe şirkəti tərəfindən idarə olunub. 1 avqust 2015-ci ildə 5 kanalın reklam bölməsi aşağı mənfəət və maliyyə imkanlarının olmaması səbəbindən bağlanıb. Bu bağlama kanal 5 HD versiyasını EPG-də Sky HD düymələri ilə dəyişdirməyə imkan verdi.
Viacom markasının himayəsi altında olan kanal, büdcəsini 10% artırmaq və bununla da proqramlaşdırma bölməsini genişləndirməyə qərar verdi. 11 fevral 2016-cı ildə kanal yeni şüar, yeni görünüş və yeni vizual dizaynda efirə çıxdı.
Çoxlukanal strategiyası
Kanalın yayımlanmasından bəri İngilis televiziyası böyük dəyişikliklərə məruz qaldı və rəqəmsal formata keçdi. 18 noyabr 2005-ci ildə Five ödənişli televiziya operatoru olan Top Up TV-də öz payını alıb və bu, Five kanalının bir hissəsi kimi yeni pulsuz və ödənişli rəqəmsal televiziya xidmətlərinin yaranmasına gətirib çıxardığını elan etdi. 2006-cı ilin payızında Freeview, Sky və Virgin Media-də əsas kanaldan bəzi proqramları göstərən iki yeni rəqəmsal televiziya kanalları buraxılmışdı:
Yayımlama
Plana əsasən, İngiltərədə yalnız dörd kanal analoq formatda verilmişdi.
Dörd digər Böyük Britaniya analoq televiziya kanalından fərqli olaraq, 5 kanal bir çox sahədə ərazi analoqu vericiləri vasitəsilə bir siqnal verə bilmədi:
Hazırda yayım IPTV texnologiyasından və kabel şəbəkələrindən istifadə edərək, bütün rəqəmsal platformalarda (Freesat, Sky, IPTV və Freeview) həyata keçirilir. 5 noyabr 2008-ci ildən etibarən, televiziya kanalı Astra 28,2 ° E peykdən istifadə edərək Freesat platformasında rəqəmsal peyk yayımı təmin edir. İsveçrədə Swisscom TV və Cablecom rəqəmsal platformalarından istifadə edilir. İrlandiya Respublikasında kabel şəbəkələri və MMDS şəbəkələrində mövcud deyil, lakin yer siqnalları Şimali İrlandiya ilə sərhəddə və Gallerin sahil zonalarında tutulub və peyk qəbuledicisinin köməyi ilə siqnal Freesat şəbəkəsində qəbul edilə bilir. Sky və İTV kanallarının şəbəkələrində bu mümkün deyil.
30 sentyabr 2009-cu il tarixində Freeview şəbəkəsində yayımlanma platforma dəyişiklikləri səbəbindən 9:30-dan 12:00-dək müvəqqəti olaraq dayandı: televiziya kanalı kommersiya multipleksindən ictimai televiziya kanallarına köçürüldü və əhatə dairəsinə müsbət təsir göstərdi (bu rəqəm 99% -ə çatdı).
HD-versiya
Channel 5 HD — 13 iyul 2010-cu il tarixindən yayıma başlanmışdır. Kanal Sky-da 171-ci, Virgin Mediada isə 150-cidir. Başlanğıcda yalnız Avstraliyanın operaları nümayiş etdirilirdi. Televiziya kanalı Freeview şəbəkəsində ayrı bir düyməni almaq üçün mübarizə aparırdı, lakin 2010-cu ildə bunu bacara bilmədi. Kanal 2011-ci ildə Freeview şəbəkəsində beşinci HD düyməsinə birbaşa namizəd olub və 2012-ci ilin yaz və ya yayında yayımı həyata keçirəcəkdi, lakin 15 dekabr 2011-ci ildə Channel 5 HD Freeview-da bir yer üçün mübarizə aparmaqdan imtina etdi. 2013-cü ilin oktyabrında Sky HD peyk platformasında yalnız Sky Family Bundle paketinin abunəçiləri üçün istifadə edilən HD versiyası yayıma çıxdı.
Channel 5+1
"Channel 5+1" — Kanal 6 dekabr 2011-ci ildə Freesat, Freeview və Sky -da yayımlanıb. 25 oktyabr 2012-ci ildə isə "Virgin Media"-da yayımlanmışdır. Adi 5 kanal ilə müqayisədə, efirə bir saat gec çıxır.
Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti Təşkilatı
Haqqında
Bütün bunlarla belə, yüz illərlə bir-birindən ayrı düşmüş, yaxud imperiyaların (Rusiya, Çin, İran) dövlət siyasəti səviyyəsində həyata keçirdikləri (çox vaxt, həm də hiylə və fitnələr hesabına) məkrli tədbirlər nəticəsində dövlətçilikdən məhrum edilmiş (Türkiyə istisna olmaqla), bəzən isə hətta bir-birinə qənim kəsilmiş türk xalqları yalnız XX əsrdə əsl mənada milli dirçəliş yoluna uğurla qədəm basmağa nail oldular. Bütün bunlarla belə, yüz illərlə bir-birindən ayrı düşmüş, yaxud imperiyaların (Rusiya, Çin, İran) dövlət siyasəti səviyyəsində həyata keçirdikləri (çox vaxt, həm də hiylə və fitnələr hesabına) məkrli tədbirlər nəticəsində dövlətçilikdən məhrum edilmiş (Türkiyə istisna olmaqla), bəzən isə hətta bir-birinə qənim kəsilmiş türk xalqları yalnız XX əsrdə əsl mənada milli dirçəliş yoluna uğurla qədəm basmağa nail oldular.
5-ci kanal (Birləşmiş Krallıq)
Channel 5+24
Channel 5+24 saat 19:00-dan gecə yarısına qədər, 5 gün əvvəl yayınlanmış proqramları göstərir. Freeview, Freesat, Sky və Virgin Media (son 3-də 5*+1-i əvəz edib) üzrə 4 fevral 2014-cü ildə buraxılmışdır. Başlanğıcda 5 Later adlanırdı. Axşam saatlarında axşam məzmununu əks etdirən iki növ kanal var. Onlardan biri Freeview şəbəkəsində göstərilir və proqramında TV-maqazinlər var.. İkinci versiyada — peyk və kabel yayımı abunəçiləri üçün hər gün 10:00-da, 16:00-da və 3:00-da əvvəllər göstərilən tammetrajlı filmlər təkrar edilir. Bu digər platformaların operatorları ilə münaqişələrin qarşısını almaq üçün edilir.
Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti Təşkilatı
Haqqında
Bir sıra türk xalqları (tatarlar, başqırdlar, çuvaşlar və b.) Rusiya Federasiyası tərkibində qalmaqla milli-ərazi muxtariyyəti hüquqlarını xeyli genişləndirdilər. Bu isə, öz növbəsində türk dövlət qurumları arasında daha sıx ədəbi-mədəni, elmi, iqtisadi əlaqələrin yaradılması zərurətini irəli sürdü. Yaranmış yeni əlverişli şərait eyni kökdən olan müştərək türk mədəniyyəti və incəsənətinin vahid təşkilatının yaranmasına səbəb oldu. Həmin təşkilat bu gün də uğurla fəaliyyət göstərən beynəlxalq TÜRKSOY təşkilatıdır - Türkdilli ölkələr arasında qurulan ilk beynəlxalq təşkilat olan Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti Təşkilatıdır.
Sovet İttifaqı dağıldıqdan sonra müstəqilliklərini qazanmış Türk dövlətlərinin regional inteqrasiya məsələləri aktual xarakter almışdır. Müasir dövrümüzdə müstəqil Türk dövlətləri həm ayrı-ayrılıqda, həm də birgə çoxtərəfli münasibətlərdə, yəni beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində fəaliyyət göstərirlər. Osmanlı dövləti dağıldıqdan sonra öz müstəqilliyini qoruyub saxlaya bilən, uzun müddət dünya xəritəsində yeganə Türk dövləti olaraq mövcud olan Türkiyə Cümhuriyyətinin regional inteqrasiyanın təşəbbüskarı kimi çıxış etməsi gözlənilən bir addım idi. Yeni müstəqillik qazanmış Türk dövlətləri də istər iqtisadi, istərsə də siyasi baxımdan Qərb institutlarına uğurla inteqrasiya etmiş Türkiyənin təcrübəsindən yararlanmaqda maraqlıdırlar. Bu mənada TÜRKSOY kimi təşkilatın fəaliyyəti diqqətə layiqdir.
Türk mədəniyyəti və incəsənətinin inkişafı üzrə Beynəlxalq Təşkilat (TÜRKSOY) Azərbaycan Respublikası və Türkiyə Cümhuriyyətinin təşəbbüsü ilə 1992-ci ildə İstanbul və Bakı şəhərlərində keçirilmiş Azərbaycan, Qazaxıstan, Qırğızıstan, Özbəkistan, Türkiyə və Türkmənistan respublikaları mədəniyyət nazirlərinin görüşləri gedişində əldə edilmiş razılaşmalar əsasında yaradılmışdır. TÜRKSOY-un yaradılması haqqında ilkin fikirlər hələ 1992-ci ildə irəli sürülmüşdür. Bu təşkilatın yaradılması ilə bağlı Bakı və İstanbul şəhərlərində bir sıra görüşlər keçirilmişdir.
5-ci kanal (Birləşmiş Krallıq)
Auditoriya
1997-ci ildən bu yana televiziya kanalının izləyicilərinin faizi aşağıda göstərilib. Məlumatlar Tədqiqat Şurası tərəfindən təqdim olunur. Televiziya kanalı Böyük Britaniyanın sıralamasında adı kimi 5-ci yer tutur (BBC One, BBC Two, İTV və Channel 4-dən sonra).
Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti Təşkilatı
Haqqında
TÜRKSOY-un yaradılması və fəaliyyət prinsipləri haqqında Müqavilə həmin ölkələrin mədəniyyət nazirləri tərəfindən 1993-cü il iyulun 12-də Qazaxıstan Respublikasının keçmiş paytaxtı Almatı şəhərində imzalanmışdır. Təşkilatın Nizamnaməsinə görə, o, türkdilli dövlətlərin mədəniyyət nazirlərinin Daimi Şurasının qərarlarına əsasən fəaliyyət göstərir. TÜRKSOY-un əsas üzvləri Qazaxıstan, Türkiyə, Azərbaycan, Özbəkistan, Qırğızıstan və Türkmənistandır. Qalan 8 üzvlər isə əsasən müşahidəçi qismində iştirak edirlər.
5-ci kanal (Birləşmiş Krallıq)
Yayım şəbəkəsi
İngiltərədəki bütün ictimai yayımçılar kimi, 5 kanal əsasən əyləncə olaraq müxtəlif televiziya şoularını əks etdirir: realiti şoular, teleoyunlar, Amerika teleşouları və filmləri. Həmçinin, kanal canlı olaraq digər kanallarda yayımlanmayan idman müsabiqələrini göstərir. Həmçinin 5 kanal ITN tərəfindən hazırlanan özünə məxsus olan 5 News xəbər proqramınıda göstərir(2005–2012-ci illərdə bu işlə Sky News məşğul olurdu). Proqramın cədvəli vaxtında müəyyənləşdirilir və tez-tez dəyişmir: məsələn, saat 18:00-da "Home and Away" teleserialı 18:30-da 5 News xəbərləri, 22:00-da isə Big Brother realiti şousu nümayiş etdirilir.
Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti Təşkilatı
Haqqında
Sonralar TÜRKSOY haqqında Müqaviləyə müşahidəçi ölkələr simasında Başqırdıstan, Tatarıstan respublikaları, Şimali Kipr Türk Respublikası, Xakasiya, Tuva, Çuvaşiya və Qaqauziya respublikaları da qoşulmuşlar. Buna baxmayaraq, bu üzvlər də əsas üzvlər kimi eyni hüquqa və səlahiyyətə malikdilər. Ümumiyyətlə, TÜRKSOY-un fəaliyyətində demokratik prinsiplər əsas götürülür. Yəni səsvermədə 8 müşahidəçi ölkə də əsas 6 üzvlər kimi eyni səsvermə hüququna malikdirlər.
5-ci kanal (Birləşmiş Krallıq)
Ən reytinqli verilişlər və filmlər
BARB tərəfindən işlənən Live +7 məlumatlarına əsaslanan 5 kanalın ən məşhur 10 proqramı və filminin siyahısı.
1997–2002
İlk orijinal loqotip 5 xətli dairənin içərisində yazılmış 5 nömrəsi idi. 1997-ci ildən 2002-ci ilədək 5 kanal yuxarı sol küncdəki rəqəmsal qrafika ilə yeganə televiziya kanalı idi. İlk illərdə, reklam fasilələri zamanı, reklam birliyini işarələyən ekranda "Birinci hissənin sonu" və "İkinci hissə" işarələri göründü. 14 aprel 1997-ci ildə izləyicilərin təxminən 70% -i belə bir sistemin çıxarılmasını tələb etdi, lakin 5 Kanal bunu etmədi və bu işarəni yalnız qaraltdı.
Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti Təşkilatı
Haqqında
TÜRKSOY-un üzv ölkələri onun fəaliyyətinin həyata keçirilməsində bərabər hüquqlara malikdirlər. TÜRKSOY-un ən yüksək orqanı üzv ölkələrin Mədəniyyət Nazirləri Daimi Şurasıdır. Təşkilatın qərarları ölkələrdə növbə ilə keçirilən mədəniyyət nazirlərinin Daimi Şurasının toplantısında təsdiq olunur. Toplantılararası müddətdə təşkilata nazirlər sırasından seçilmiş Baş direktor rəhbərlik edir. Baş direktorun aparatında işçi qrupundan əlavə hər ölkədən bir nümayəndə fəaliyyət göstərir. TÜRKSOY-un Baş direktorluğu Türkiyə Cümhuriyyətinin paytaxtı Ankara şəhərində yerləşir; rəsmi dili türk dilidir.
5-ci kanal (Birləşmiş Krallıq)
2002–2008
16 sentyabr 2002-ci ildən televiziya kanalının adında "Kanal" ləğv olunmuşdur. Kanalın loqotipi isə buraxılış başında yayımlanan reklamlarda və ekranlarda tez-tez istifadə edilən qara hərflərlə yazılmış "five" sözü olmuşdur.
Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti Təşkilatı
Haqqında
1993-cü ilin ikinci yarısından sonra Azərbaycan dövləti tərəfindən TÜRKSOY-un fəaliyyətinə diqqətin artması tezliklə bu təşkilatın işində Azərbaycan Respublikasının rolunu xeyli gücləndirdi. Azərbaycan nümayəndələrinin təşkiletmə işində fəal iştirakı təşkilatın fəaliyyətinin məqsədyönlü qurulmasında getdikcə daha çox özünü göstərirdi. Əgər TÜRKSOYun yarandığı ilk vaxtlarda təşkilatın fəaliyyətində əsas ağırlıq mərkəzi Türkiyə Cümhuriyyətinin üzərinə düşürdüsə, 1994-1995-ci illərdən başlayaraq vəziyyət nisbətən bərabərləşdi, yəni, ağırlıq mərkəzi həm də digər türk respublikalarının, xüsusən də Azərbaycanın üzərinə düşdü.
5-ci kanal (Birləşmiş Krallıq)
2008–2011
6 oktyabr 2008-ci il saat 21:00-da televiziya loqosu ikinci dəfə dəyişdi: indi başlıca məktublarda FIVE sözü narıncı dairədə idi (buna bənzər bir dizayn Rusiya telekanalı olan REN TV-də də istifadə olundu). Loqonun inkişaf etdiricisi "DixonBaxi" şirkətidir, bu şirkət loqonu daha "ictimai, ifadəli və yaradıcı" halına gətirmişdir. 2009-cu ilin iyul ayında loqo daha böyük oldu.
Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti Təşkilatı
Haqqında
Doğrudur, TÜRKSOY-un hələ II toplantısı (30 noyabr – 2 dekabr, 1992) Bakıda keçirilmiş və təşkilatın fəaliyyətini gücləndirməyə yönəldilən mühüm qərarlar qəbul etmişdi. 1996-cı il noyabrın 6-7-də Bakıda türk xalqlarının birliyi, ədəbi-mədəni əlaqələri ilə əlaqədar üç mühüm tədbirin (TÜRKSOY-un VIII toplantısı, türk dünyası yazıçılarının III qurultayı və Məhəmməd Füzulinin 500 illik yubileyinin yekun tədbirləri) keçirilməsi artıq onu sübut edirdi ki, Azərbaycan türk dünyasının liderlərindən birinə çevrilməkdədir. Bu baxımdan Azərbaycan mədəniyyət naziri Polad Bülbüloğlunun təşəbbüskarlığı və işgüzarlığı daha çox diqqəti cəlb edirdi. Elə bu keyfiyyətlərin və üstəlik də onun təşkilatçılığının nəticəsi idi ki, artıq TÜRKSOY-un V toplantısında (28 may -3 iyun 1994-cü il, Bişkek,ÇolpanAta) Polad Bülbüloğlu təşkilatın Baş direktoru seçildi.
5-ci kanal (Birləşmiş Krallıq)
2011–2016
Dəyişikliklər dizaynı təsirləndirdi və ilk növbədə kanalın köhnə adı geri qaytarıldı. 2010-cu ilin oktyabr ayından etibarən, köhnə ad Daily Express və Daily Star nəşrlərinin proqramlarında köklü bir ekran qoruyucularında istifadə edilmişdir. Eyni şey Northern & Shell qəzetində və bütün yuxarıda göstərilən nəşrlərin rəsmi saytlarında baş vermişdir. 2010-cu ildən Daily Express kanalın gündüz sponsoru olub.
Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti Təşkilatı
Haqqında
Düsen Korabay oğlu Kaseinov 28 may 2008-ci ildə TÜRKSOY-un Daimi Şurası tərəfindən TÜRKSOY-un başqanı seçilib.Baş direktor TÜRKSOY-un bütün fəaliyyətinə cavabdehlik daşıyır, onu beynəlxalq tədbirlərdə təmsil etmək, müqavilələr imzalamaq hüququna malikdir.
5-ci kanal (Birləşmiş Krallıq)
2011–2016
Yeni loqotip (qırmızı dairə içərisində ağ rəngdə 5 rəqəmi) 14 fevral 2011-ci ildə təqdim olundu (Rusiya telekanalı olan Beşinci kanalda da buna bənzər bir loqo istifadə olunur). Solda loqonun geniş versiyasında CHANNEL sözü var. Bəzən loqo boz rəngli bir dairədə şəffaf beş şəklində göstərilir. 5 mart 2013-cü il tarixindən etibarən rəqəmsal loqotip yeni 16:9 formatında ekranın sərhədlərinə keçirildi. Eyni ayda bir çox yeni ekran qoruyucuları ortaya çıxdı və bunlardan ən əsası 5 rəqəmi idi.
Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti Təşkilatı
Haqqında
Təşkilat struktur etibarı ilə iki komitəyə bölünüb: Mədəniyyət və incəsənət tədbirlərinin birgə keçirilməsi üzrə Komitə, inzibati və hüquqi təmsilçilər üzrə Komitə. Baş direktor TÜRKSOY-un bütün fəaliyyətinə cavabdehlik daşıyır, onu beynəlxalq tədbirlərdə təmsil etmək, müqavilələr imzalamaq hüququna malikdir
5-ci kanal (Birləşmiş Krallıq)
5 Text
1997-ci ildən 2011-ci ilədək 5 kanaldaə proqram cədvəlini, filmlərin və proqram elanlarının xülasəsini təmsil edən öz analoq 5 Text mətn xidməti var idi. Xidmət bir neçə il Sy Text tərəfindən verilmiş, sonra bu işlə BigStream Interactive məşğul olmuşdur. Rəqəmsal yayım xidmətinə keçdikdən sonra 5 Text aradan qaldırıldı.
Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti Təşkilatı
Haqqında
Təşkilat struktur etibarı ilə iki komitəyə bölünüb: Mədəniyyət və incəsənət tədbirlərinin birgə keçirilməsi üzrə Komitə,inzibati və hüquqi təmsilçilər üzrə Komitə.TÜRKSOY təşkilatının əsas məramları aşağıdakılardır:
– Türk dilində danışan xalqlar, ölkələr və etnik qruplar arasında mədəni əlaqələrin inkişafetdirilməsi;
– Türk mədəniyyəti nümunələrinin araşdırılması, öyrənilməsi, qorunması və dünyaya çatdırılması;
– Türk xalqalarının mədəniyyətində tarixi, siyasi və coğrafi səbəblərdən və xarici ölkələrin təsiri altında yaranmış fərqlərin aradan qaldırılması;
– Türk mədəniyyətinin müştərək olduğunun sübuta yetirilməsi;
– Türk mədəniyyətinin digər mədəniyyətlərin zərərli təsirindən qurtarılması və onun öz mənbələrinə qaytarılması;
– Coğrafi məkan cəhətdən geniş ərazidə yaşayan türk dövlətiləri və toplumları arasında əlifba və dilin saxlanılması;
– Türk mədəniyyət, incəsənət və arxiv sənədlərinin qorunması üçün mərkəz yaradılması;
– Türk dünyasının görkəmli tarixi şəxslərinin, mütəfəkkir, şair və yazıçılarının, habelə digər böyük şəxsiyyətlərinin bütün dünyaya tanıtdırılması və s.
Bu məqsədlərə nail olmaq naminə TÜRKSOY aşağıdakı fəaliyyət sahələrində tədbirlər həyata keçirir(funksiyaları):
– mədəniyyət və incəsənət sahəsində türkdilli xalqlar arasında əlaqələri inkişaf etdirir və möhkəmləndirir, bu məqsədlə müxtəlif proqram və layihələrin birgə həyata keçirilməsini təmin edir;
– türkdilli xalqların ümummənəvi sərvətlərinin, tarixi irsinin, ədəbiyyat və incəsənət nümunələrinin, idmanın ənənəvi növlərinin və xalq oyunlarının aşkara çıxarılmasına, saxlanmasına, öyrənilməsinə, inkişafı və təbliğinə yönəldilmiş tədbirlər həyata keçirir;
– türkdilli ölkələrin mədəniyyət və incəsənətinin ən yaxşı nailiyyətlərini yayan radio və televiziya proqramlarının, sənədli, video və kinofilmlərin yaradılması üçün sifarişləri yerinə yetirir;
– teatr, musiqi, opera və balet sənəti sahəsində festival və musabiqələri təşkil edir, digər profilli strukturların keçirdiyi oxşar tədbirlərdə iştirak edir;
– türkdilli ölkələrin təsviri və plastik incəsənətinin inkişafına yönəldilmiş sərgiləri, rəsm sərgilərini və digər tədbirləri həyata keçirir;
– dövri və birdəfəlik mətbu məhsulu nəşr edir;
– ümumtürk tarixinin önəmli hadisələrinin, türkdilli ölkələrin dil, ədəbiyyat, mədəniyyət və incəsənətinin inkişafına əhəmiyyətli töhfələr vermiş görkəmli şəxsiyyətlərin ildönümlərinə həsr olunmuş yubileyləri, xatirə gecələrini və digər kütləvi tədbirləri təşkil edir;
– Mədəniyyət, incəsənət, təhsil və i. a. sahəsində digər beynəlxalq və milli təşkilatlarla içtimai strukturlar və hərəkatlarla qarşılıqlı əlaqələr yaradır; birgə proqramların həyata keçrilməsində onlarla əməkdaşlıq edir.
Ümumi razılığa əsasən 1993-cü ilin yanvarın 13-də Türkiyənin paytaxtı Ankara şəhərində TÜRKSOY-un Baş Direktorluğunun açılışı oldu. Hələ təşkilat tam formalaşmamış Türk dünyası üçün ələmətdar olan bir çox müştərək tədbirlər keçirildi. Məsələn, 1993-cü ilin yanvarında Türkiyədə dahi Azərbaycan bəstəkarı və drijoru Niyazinin xatirə gecəsi oldu. İyunun 7 və 11-də Ankarada türk yazıçılarının qurultayının keçirilməsi Türk dünyası ədəbi mühitinin formalaşması baxımından əhəmiyyətlidir.
Türksoyun təşkilatlanması prosesi Nazirlər Şurasının 1993-cü il iyulun 9 və 12-də Almaatıda keçirilən III iclası ilə başa çatdı. Bu tədbirdə “Türksoyun yaranması və formalaşması prinsipləri haqqında müqavilə” imzalandı. Beləliklə, türkdilli ölkələrin birgə təşəbbüsü və qarşılıqlı səyi nəticəsində mədəniyyət və incəsənət sahələrini əhatə edən inteqrasiyanın əsası qoyuldu.
Aşık Aydın Alinin şerlərində Alevi- Bektaşi inanç və gələnəkləri ön planda olmuş, Allah, Muhammet, Hz. Ali, 12 İmamlar, Hacı Bektaşi Vəli və Ali Rıza Ulusoya sevgi, saygı və ürəktən bağlılığı sıx- sıx vurgulanmaktadır. 1993-cü il oktyabr ayında Almatıda türkdilli ölkələrin xalq tətbiqi incəsənət nümunələrinin birinci sərgisi keçirildi.TÜRKSOY fəaliyyəti dövründə müxtəlif ənənələrin, mədəniyyət tədbirlərinin əsasını qoymuşdur. 1994-cü ilin 21-23 martında Türkiyədə geniş miqyasda qeyd olunan Novruz bayramı böyük maraqla qarşılandı və hər ilin martında  müntəzəm olaraq keçirilməkdədir.
1994-cü ilin 27-28 mayında Kiprdə keçirilməyə başlayan türkdilli ölkələrin Opera günü bu qəbildən olan ənənələr arasına daxildir.
Təşkilatın Nazirlər Şurası 1995-ci ildə formalaşmış ənənvi tədbirləri davam etdirməklə yanaşı, bir sıra dəyərli layihələri də həyata keçirdi. Həmin ilin 29-30 iyununda Manas eposunun 1000 illiyinə həsr olunmuş beynəlxalq simpoziumda bu ədəbi abidənin ümumtürk konteksində tədqiq olunmasının əhəmiyyətindən bəhs edilmişdi. 24-31 avqustda Manas eposunun 1000 illiyinə həsr olunmuş
Bişkekdə keçirilən təntənəli şənliklərdə iştirak edən TÜRKSOY bu tarixlə əlaqədar olaraq nəfis tərtibatlı “Manas” kitabını nəşr etdirir.Avqustun 6-11-də böyük qazax şairi Abayın yubiley mərasimindən sonra TÜRKSOY-un dəstəyi ilə “Abayın seçilmiş əsərləri”nəşr olunmuşdu. Avqustun 6-11-də böyük qazax şairi Abayın yubiley mərasimindən sonra TÜRKSOY-un dəstəyi ilə “Abayın seçilmiş əsərləri” nəşr olunmuşdu.
1996-cı il iyunun 15-də Ankarada böyük tatar şairi Qabdulla Tukayın anadan olmasının 110 illiyi qeyd olundu. TürkSOY-un Nazirlər Şurasının 2011-ci il mayın 19-22 mayda Moldovanın Qaqauz Yeri Muxtar Vilayətində keçirilmiş 27- ci toplantısında 2011- ci il klassik tatar şairinin anadan olmasının 125 illiyi şərəfinə "Abdulla Tukay ili" elan edildi.
1996-cı ilin sentyabrında Türkiyədə Qazaxıstan Respublikasının mədəniyyət günlərinin keçirilməsi, eyni zamanda məşhur qazax şairi Cambulun150 illik yubileyinin qeyd olunması hər iki türk dövlətinin münasibətlərinin inkişafında yeni mərhələnin  başlanmasına dəlalət edir.
Regional mədəni inteqrasiya modeli kimi analoqu olmayan TÜRKSOY bir çox beynəlxalq təşkilatların diqqətini cəlb etdi. Mədəniyyət Nazirlərinin Daimi Şurası da öz növbəsində beynəlxalq əlaqələrin inkişaf etdirilməsi yönümündə bir çox tədbirlər həyata keçirmişdi.
1996-cı il iyulun 7-də İstanbul şəhərində TÜRKSOY-la YUNESKO arasında qarşılıqlı əməkdaşlıq haqqında müqavilə imzalandı. Bu əməkdaşlıq çərçivəsində YUNESKO-nun baş direktoru F.Mayorun dəvəti ilə TÜRKSOY-un baş direktoru P.Bülbüloğlu YUNESKO-nun baş konfransının XXIX sessiyasında iştirak etdi. Bundan sonra başlanan danışıqların mövzusu yaxın mərhələ üçün ikitərəfli əlaqələrin inkişaf etdirilməsi məsələsi olub, TÜRKSOY-un təklifi ilə YUNESKO-nun baş fəaliyyət proqramına daxil olunması təklif edilmişdi:
1.1999-cu ildə dünya və türk ədəbiyyatının əvəzsiz nümunəsi olan “Dədə Qorqud” eposunun 1300 illik yubileyinin keçirilməsi, bu məqsədlə də 1999- cu ilin “Dədə Qorqud ili” adlanması, (YUNESKO öz növbəsində bu ideyanı bəyənmişdi və “Dədə Qorqud” ensiklopediyasının hazırlanması üçün 40 min ABŞ dolları çərçivəsində maddi yardım göstərməyə hazır olduğunu bildirmişdi)
2.Türk Dünyasının tarixi mədəni mərkəzlərindən biri olan Türkistan şəhərinin 1500 illiyinin qeyd olunması.
3. Böyük Türk Xaqanlığının 1450 illiyinə həsr olunmuş təntənəli mərasimlərin keçirilməsi.
TÜRKSOY-un YUNESKO qarşısında qaldırdığı bütün bu təkliflərin sonradan yüksək səviyyədə reallaşması təşkilatın  beynəlxalq nüfuzunu daha da artırmışdı. Bunlarla yanaşı, YUNESKO tərəfindən sonradan Oş şəhərinin 3000 illiyi,Məhəmməd Kaşqarlının “Divani-lüğəti türk” əsərinin 925 illiyi, Məhəmməd bəy Qaramanoğlu tərəfindən türk dilinin dövlət dili elan olunmasının 725 illiyi, Əhməd Yəsəvinin anadan olmasının 900 illiyi qeyd olunmuşdur.TÜRKSOY-la YUNESKO arasında əlaqələr daim inkişaf edir və Türk Dünyası üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edən tarixlər beynəlxalq aləmdə anılmaqdadır.
XI yüzilliyin böyük zəka sahiblərindən olan Mahmud Kaşqarlının “Divanü lüğat-it-türk” (“Türk dillərinin sözlüyü”) adlı əsəri dünya dilçilik elminin ən nadir incilərindən və türkologiyanın başlıca dayaqlarından biridir. Təkcə türk dillərinə aid bir sözlük olmaqla məhdudlaşıb qalmayan bu dahiyanə əsər ümumtürk mədəniyyətinə, tarixinə, etnoqrafiyasına, folkloruna, mifologiyasına, çoğrafiyasına və s. aid əvəzsiz bir qaynaqdır, prof. P.K.Juzenin dediyi kimi, bir “türk ensiklopediyası”dır.
Əhməd Yəsəvi — XI əsrin məşhur mütəfəkkir-şairi, ortaq türk ədəbiyyatında ilk mütəfəkkirlərdən, türk dilində sufizm ədəbiyyatının ilk yaradıcılarından. Orta Asiya Türkləri arasında İslamı yayan, Anadolunun türkləşməsində və müsəlmanlaşmasında böyük rolu olan Əhməd Yəsəvinin doğum tarixi dəqiq bilinmir. Vəfatı:    1194-cü. Əsas əsəri "Divani-hikmət" Əhməd Yəsəvi — XI əsrin məşhur mütəfəkkir-şairi, ortaq türk ədəbiyyatında ilk mütəfəkkirlərdən, türk dilində sufizm ədəbiyyatının ilk yaradıcılarından. Orta Asiya Türkləri arasında İslamı yayan, Anadolunun türkləşməsində və müsəlmanlaşmasında böyük rolu olan Əhməd Yəsəvinin doğum tarixi dəqiq bilinmir. Vəfatı:    1194-cü. Əsas əsəri "Divani-hikmət" 1996-cı il noyabrın 6-8-də Nazirlər Şurası Bakıda özünün VIII iclasını keçirərək sözügedən il üçün nəzərdə tutulmuş tədbirlər planını müzakirə etdi. Bu iclasın ələmətdar cəhətlərindən biri o idi ki, ilk dəfə olraq Tuva Respublikası və Xakasiya Respublikası müşahidəçi sifəti ilə TÜRKSOY-a qoşulmuşdu. Bundan sonra sıraları həmişə genişlənən və getdikcə daha böyük arenanı əhatə edən TÜRKSOY-un üzvlərinin sayı 12-yə çatmışdı.
Daşkənd bəyannaməsinin müddəalarını rəhbər tutan qurultay türk xalqları arasında qardaşlıq əlaqələrini daha da genişləndirməyə çağıraraq bununla bağlı mühüm qərarlar qəbul etmişdi. Bunların arasında türk dünyası yazıçılarının Bakıda Azərbaycan Yazıçıları Birliyinin nəzdində koordinasiya (əlaqələndirmə) mərkəzinin yaradılması, qurultay materiallarının, həmçinin, 1926-cı ildə Bakıda keçirilmiş I Ümumittifaq türkoloji qurultayının materiallarının çap edilməsi, 1999-cu ilin bütün dünyada "Dədə Qorqud ili" elan edilməsi barədə YUNESKO qarşısında məsələ qaldırılması, türk dünyasında latın qrafikalı əlifbaya keçilməsi ilə əlaqədar real tədbirlər planı hazırlanması, ortaq ədəbi türk dilinin formalaşdırılması üçün tədbirlər həyata keçirilməsi və s. çox mühüm əhəmiyyətə malik idi.
1997-ci ilin 11-15 mayında Türkiyənin Ankara və Karaman şəhərlərində “Türk dili” beynəlxalq bayramı keçirilmişdi. Həmin il iyulun 15 və 17-də gerçəkləşən İssık-Kul Forumu Beynəlxalq Assambleyasında TÜRKSOY-un Baş direktoru P.Bülbüloğlu “Türk mədəniyyəti, milli və qlobal aspektdə: XXI əsrə baxıs”mövzusunda məruzə etmişdi. TÜRKSOY-un fəaliyyətinin intensivləşdirilməsi və daha geniş dairəni əhatə etməsi təşkilatın hüquqi bazasını təkmilləşdirilməsini zəruri edirdi. Bu baxımdan işçi qrup tərəfindən hazırlanmış “TÜRKSOY-un fəaliyyət prinsipləri və yaradılması haqqında əsasnamə”, “TÜRKSOY-un personalı haqqında əsasnamə”, “TÜRKSOY-un maliyyə fəaliyyəti haqqında əsasnamə” uzun müddət mədəniyyət nazirləri tərəfindən müzakirə olunmuş, təklif və iradlar nəzərə alınmaqla IX iclasda qəbul olunmuşdu.
TÜRKSOY-un fəaliyyətinə böyük önəm verən türkdilli ölkələrin dövlət başçıları, demək olar ki, bütün sammitlərin yekun bəyannamələrində təşkilatın işini təqdir etmişlər. Bu baxımdan, TÜRKSOY dövlət başçıları qarşısında məsuliyyət daşıyan orqan kimi də nəzərdən keçirilməlidir. 1996-cı il Daşkənd Bəyannaməsindən irəli gələn vəzifələri yerinə yetirmək üçün mədəniyyət nazirləri az vaxt ərzində mühüm bir layihəni hazırlaya bildilər. Bu layihələrdən birincisi Türk Dünyasının mədəniyyət və incəsənətinə aid olan hadisələr sistemli şəkildə öz əksini tapıb. Bu təqvim eyni zamanda TÜRKSOY-un 1998-2003-cü illərdə həyata keçirməyi nəzərdə tutduğu tədbirlər planı kimi də qiymətlidir. Diqqəti çəkən məqam odur ki,TÜRKSOY-un tarixindəhələ elə bir hal olmayıb ki, bu təqvimdə öz əksini tapmış hər hansı hadisə və ya yubiley qeyd olunmasın.
Həyata keçirilməli olan tədbirlər öz əhəmiyyətinə və miqyasına görə üç kateqoriyaya ayrılır:
2.Regional əhəmiyyət daşıyan tarixləri TÜRKSOY-a daxil olan iki  və daha çox üzv ölkələr qeyd edir.
3.Milli əhəmiyyətli tarixlər yalnız bir ölkənin daxilində TÜRKSOY-a üzv olan başqa dövlətlərin iştirakı ilə anılır.
Daşkənd Bəyannaməsindən irəli gələn digər mühüm layihə
Böyük Türk Xaqanlığının 1450 illiyinin keçirilməsi üzrə  proqramın hazırlanması idi. TÜRKSOY-un IX iclasının protokolunda göstərilir ki, “dünya tarixinə ilk demokratik dövlət qurumu kimi daxil olan Böyük Türk Xaqanlığının müasir Türk Dünyasının tarixi köklərində və milli təfəkkürün formalaşmasında
müstəsna rolu olmuşdur”.TÜRKSOY 1997-ci il avqustun 25 və 27-də Tuva Respublikasının Qızıl şəhərində Sibirin türkdilli xalqlarının Böyük Türk Xaqanlığının 1450 illiyinə həsr olunmuş beynəlxalq konfransında iştirak edib.
Yubileylərin, əlamətdar hadisələrin anılması tarixi şüurun yenidən oyanmasına əlverişli zəmin yaradır. Bu qəbildən olan tədbirlərlə yanaşı, TÜRKSOY müxtəlif müsabiqələr, tətbiqi incəsənət nümunələrindən, rəssam işlərindən ibarət sərgilər də təşkil edir. Ankarada 1998-ci ilin oktyabrında keçirilən
“Mədəniyyət və incəsənmət əsərləri-98” sərgisihəmin ilin oktyabr ayında İstanbul şəhərində təşkil olunan üzv dövlətlərin rəssamlarının əl işlərindən ibarət sərgi diqqəti cəlb edir.
1998-ci ildə TÜRKSOY-un xətti ilə böyük özbək alim və mütəffəkir Məhəmməd ibn İsmayıl əl Buxarinin və Əhməd əl-Fərabinin xatirəsinə həsr olunmuş elmi simpoziumda bütün türk ölkələrindən gəlmiş elm xadimləri iştirak edirdi. Əbu Abdulla İmam Məhəmməd   ibn İsmayıl Buxari  ( 810-cu il- 869-cu il) İslam alimi Buxarinin "Camiu`s-Səhih"i (Səhihi Buxari) qələmə alması iki səbəbə bağlıdır. Bunların birincisi, müəlliminin ondan bunu xahiş etməsi, ikincisi isə bunu yuxuda görməsidir. Buxari "Səhih" olaraq adlandırılan və içərisində onun özünə görə səhih olduğu sabit olan hədislərə yer verdiyi kitabında bir çox dini hökmlərin qaynağını göstərməsi ilə İslam dünyasına böyük bir xidmət etmişdir. Buxarinin "Camius-Səhih"i 97 kitabdan 3450 babdan ibarətdir.