cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Endau-Rompin Milli Parkı
Tarixi
1972-ci ildə Malayziya hökuməti buranı sahəsi 2000 km2 olan milli park kimi qorumaq məsələsi ilə maraqlanmağa başlamışdır. Lakin bu dövrdə milli parkın yaradılması üçün hüquqi mexanizm mövcud deyildi. 1980-ci ildə Malayziya parlamenti "Milli parklar haqqında qanun" qəbul etmişdir. Lakin dövlət ilə federal qüvvələr arasındakı mübahisələrə görə milli parkın yaradılması baş tutmamışdır. 1985-ci ildə Milli Park və Vəhşi Həyat Departamenti burada təhlükədə olan şimal Sumatra kərgadanı qorumaq üçün milli parkın yaradılmasını təklif etmişdir.
1993-cü ildə milli park yaradılmışdır.
Zuvka Batur
Zuvka Batur və ya Zavka Sabitoğlu — Türkistanın müstəqilliyi üçün mübarizə aparmış olan milli müqavimət hərəkatının lideri. Çinlilərin Türkistandakı zülmlərinə qarşı müqavimət göstərən önəmli rəhbərlərdən biridir.
Həyatı
Tanınmış alim prof.dr. Abdülvəhab Qara Zuvka Baturun əsl adının ərəbcədəki Süha sözündən gəldiyini və bu sözün Türkistan türkcəsindəki şəkli olduğunu bildirir. "Batur" ona qəhrəman, cəsur mənasında yerli millətin verdiyi ünvandır. Zuvka Batur Sabitoğlu 1866-cı ildə indiki Şərqi Qazaxıstan oblastının Zaysan bölgəsinin Kendirlik kəndində anadan olmuşdur. Zuvkanın atası Sabit molla olmuşdur. Ulu əcdadı Nurməhəmməd Hafizdir.
Ədəbiyyat sahəsində
Zuvka Baur haqqında son illərdə Çində iki tarixi roman yazılmışdır. Onun biri Batırxan Kuşbeginin "Zuqa Batır" romanı, ikincisi 45 il həbsdə olmuş Kaçığumar Şabdanulının "Pana" romanıdır. Bir də Zuvka Batırın uşaqları haqqında yazılan Bay-Əhmət Cumabayulının "Sağınış" romanında da bu yöndə bilgilər vardır. Bunların xaricində Zuvka Batur haqqında Monqolustan, Türkiyə, ABŞ, Avropa ölkələrində tarixi və ədəbi araşdırmalar edilmişdir. 2016-cı il Zuvka Baturun anadan olmasının 150-ci ildönümü qeyd edilmişdir. Bu anma mərasimləri Türk dünyasında və Avropanın 11 ölkəsində keçirilmişdir.
Mumin surəsi
əl-Mumin (Mömin) surəsi (Məkkədə nazil olmuşdur, 85 ayədir). Surə adını 28-ci ayətində keçən və inanan, iman gətirən şəxs anlamında işlənən mumin (mömin) sözündən almışdır.
Bu surədə Qurandan, Nuh qövmündən Allaha iman edənlərin cənnətə girəcəklərindən, Allahı inkar edənlərin cəzalandırılacaqlarından, Musa peyğəmbər dən, firondan, qiyamət günü ndən bəhs olunur.
Budaq cümlə
Budaq cümlə - tabeli mürəkkəb cümlənin baş cümləyə semantik və qrammatik cəhətdən tabe olan tərkib hissəsi. Budaq cümlə baş cümləyə müxtəlif cəhətdən xidmət edir; baş cümlədə ifadə olunan hal-hərəkətin zamanını, yerini, səbəbini və digər əlamətlərini bildirir.
Azərbaycan dilində budaq cümlənin aşağıdakı növləri vardır:
Bulbophyllum hirsutum
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Ülgüc (Ağsu)
Ülgüc — Azərbaycan Respublikasının Ağsu rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Erigeron rupicola
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Şazda bağı
Şazda bağı və ya Mahan bağı( Bāğ-e Şāzdeh Mahan) — İranın Kirman ostanının Mahan şəhərində olan İran bağlarındandır. Bağ 5,5 hektardır və düzbucaqlı forma və onun ətrafında bir divar var.
Bağ ilkin Qajar sülaləsi zamanı Kirmanın hakimi Məhəmmədhəsən xan Qacar Sərdar İrəvani üçün 1850-ci ildə tikilmişdir və 1870-ci ildə Əbdülhəmid mirzə Nasirüddövlənin qubernatorluq dövründə genişləndirilib.
İma Sumak
İma Sumak (ing. Yma Sumac, Imma Sumack, əsl adı — Soila Auqusta İmperatris Kavarri del Kastilyo (Zoila Augusta Emperatriz Chavarri del Castillo); 10 sentyabr 1923 — 1 noyabr 2008) — dünya şöhrətli Peru opera müğənnisi və aktrisası, 7 alt oktavalı və iki səslə oxuya bilirdi
Şura surəsi
42-ci surə
əş-Şura (Şura) surəsi (Məkkədə nazil olmuşdur, 53 ayədir)
Həsən Həsənzadə Amoli
Həsən Həsənzadə Amoli — İranlı Əllamə.
Fussilət surəsi
Fussilət (Müfəssəl izah edilmiş) surəsi (Məkkədə nazil olmuşdur, 54 ayədir)
107 saylı Qazax seçki dairəsi
Azərbaycan Respublikası 107 saylı Qazax seçki dairəsi — Azərbaycan Respublikasında seçki dairəsi.
Liv Boeri
Liv Boeree — 31 yaşlı ingilis qumarbaz. Liv 2015'ci ildə bütün zamanların ən şanslı qumarbazı olaraq Global Poker tərəfindən təsdiqlənib. Ən çox bluff (pis ələ rəğmən böyük pullara oynayan) edən qumarbazdır. Etdiyi bluff'lərin 80% udub. Ən uğurlu bluff'u rəqibinin "Full House" əlinə qarşı 500.000$ qoyaraq qazanmasıdır. 500.000 qoyarkən Liv'in kartları zəif idi. Lakin rəqib qorxub və oyundan çəkilib. Liv oyun müddətində gözünü rəqibinin gözündən heç çəkməməklə də məşhurdur.
İmran Məmmədov
İmran İsmayıl oğlu Məmmədov — Sosialist Əməyi Qəhrəmanı. Gürcüstan SSR ictimai xadimi. Yeni tütün sortunun yetişdirilməsi üzrə mütəxəssis. SSRi-nin "Lenin" və "Qırmızı Əmək Bayrağı" ordenləri laureatı.
Həyatı
İmran Məmmədov 1927-ci ildə Gürcüstan SSR-in Borçalı qəzasının Qaçağan kəndində dünayay gəlib. Uşaqlığı və bütün ömrü Qaçağan kəndidnə keçmişdir. Gəncliyindən təqaüd yaşına qədər Qaçağan "Kommunizm", sonra isə Qaçağan Dövlət Südçülük-Tərəvəzçilik Təsərüfatında işləmişdir. Gürcüstan SSR-in Marneuli rayonu Qaçağan kəndində vəfat etmiş və Qaçağan kənd məzarlığında dəfn edilmişdir.
Fəaliyyəti
1939-cu ildə Qaçağan orta məktəbini 5 illik təhsillə başa vuran İ.Məmmədov kolxozçu kimi əmək fəaliyyətinə başlamışdır. İmran Məmmədov 1939-cu ildə, 12 yaşında Qaçağan "Kommunizm" Kollektiv Təsərüffatında işə başlamış, onun rəhbərliyi ilə "Yeniyetmə" əmək briqadası təşkil olunmuşdur. Briqadanın əsas vəzifəsi Gürcüstan SSR Xalq Komissarları Sovetinin qərarına əsasən Borçalı qəzasında yeni"Trabzon" tütün sortunun iqlimə və aqrotexniki şəraitə uyğunlaşdırılması və kütləvi şəkildə becərilərək, yüksək məhsuldarlığa nail olunması idi.
10 il ərzində bu istiqamət üzrə ixtisaslaşan və geniş təcrübə qazanan İmran Məmmədov nəhayət ki, "Trabzon" tütün sortunun iqlimə və aqrotexniki şəraitə uyğunlaşdırmağa nail oldu.
1945-ci ildə İmran Məmmədov yüksək məhsul becərdiyinə görə SSRİ Ali Soveti Rəyasət Heyətinin fərmanı ilə "Əmək igidliyinə görə" medalı ilə təltif edildi. 1945–1947-ci illərdə İ. məmmdəovun təcrübəsi Azərbaycan SSR və Özbəkistan SSR-də tətbiq edilməyə başladı.
1948-ci ildə İ.Məmmdov yüksək məhsul əldə etdiyinə görə Gürcüstan SSR Nazirlər Soveti tərəfindən təşəkkürnamə ilə təltif edildi və SSRİ Ali Soveti rəyasət Heyətinin fərmanı ilə "Qırmızı əmək bayrağı" ordeni ilə mükafatlandırıldı
3 mart 1949-cu ildə SSRİ Ali Soveti Rəyasət Heyətinin fərmanı ilə Qaçağan "Kommunizm" Kolxozunun birqada üzvü İ.Məmmədova Sovet İttifaqı Sosialist Əməyi Qəhrəmanı fəxri adı verildi və o "Oraq və Çəkic" medalı ilə təltif edildi.
1949-cu ildə təqəüdə çıxana qədər İmran Məmmədov fəaliyyətini Qaçağan Dövlət Südçülük-Tərəvəzçilik Təsərüffatında davam etdirmiş və bitkiçlik sahəsində yüksək məhsuldarlığın təcrübi əldə edilməsi metodlarını yeniləşdirmişdir.
Başqırdıstan Ensiklopediyası
Başqırdıstan Ensiklopediyası — 7 cilddən ibarət başqırd dilində ensiklopediya.
Məhəmməd Əli Cəfəri
Həyatı
Məhəmməd Əli Cəfəri 11 noyabr 1957-ci ildə İranın Yəzd şəhərində anadan olub. Tehran Universitetini bitirib. Hərbi xidmətdə olub. İran-İraq müharibəsində iştirak edib. 2 sentyabr 2007-ci ildə dini lider Seyyid Əli Xameneyi tərəfindən “İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu”nun komandiri təyin edilib.
Başqırdıstan Ensiklopediyası
Tarixi
Başqırdıstanın ilk ensiklopediyası "Açar" XIX və XX əsrlərdə Rizaitdin Fəxrəddinov tərəfindən hazırlanıb. Onun hazırladığı kitab cəmi 4 cilddən ibarət olmuşdur. Ensiklopediyada ilahiyyatçılar, yazıçılar, ictimai xadimlər, Ural-Volqa bölgəsinin sahibkarları-mesenantları haqqında bioqrafik məlumatlardan ibarət idi. 1900-1908-ci illərdə ümumilikdə 15 kitabda 2 cildli dərc edilmişdir.
Dudleya setchellii
(Dudleya setchellii) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Alaxçın
Alahçın — türk mifologiyasında həyat ilahəsidir. Yer üzünü qoruyar. Təbiətə can verər. Yaşıllıq sahələrdə külək olub gəzər. Bataqlıq bölgələrdə gəzər. Təbiətdə nə varsa, hamısının yaxşılıq içərisində olmasını istər. İnsanlar başqa canlılara zərər verdiklərində məsələn bir heyvanı zövq üçün öldürdüklərini dərin kədərlənir və hətta ağlayar. Nurlu simaya və ağ saçlara malikdir. Bir oğlu və bir qızı vardır. Uşaqlarının adları belədir:
1. Ereke ve '''2. Cereke'''
Etimologiya
(Al/Əl) kökündən törəmişdir. Almaq hərəkətiylə əlaqəlidir. Ələq sözü batak, palçıq deməkdir. Torpaq həyata işarədir. Monqolcada Alah öldürmək deməkdir. Və əslində ölüm yeni bir başlanğıc olduğundan eyni zamanda həyat da deməkdir.
Zuxruf surəsi
43-cü surə
Pəmbək dağ silsiləsi
Pəmbək dağ silsiləsi — Ermənistanın Gürcüstanla sərhəddində Pəmbək dağ silsiləsi yerləşir. Keçmişdə yaylaq yerləri olmuş bu ərazi qədimlərdən türk tayfalarının məskənidir.
Zirvələri
Pəmbək dağ silsiləsinin bir zirvəsi Maymaq adlanır. Maymaq əslində oradakı qədim ziyarətgahın adıdır; deməli, dağ pirin adı ilə adlanmışdır. Ehtimal ki, pir qədim türklərin Umay (May ana) ilahəsinin adından ibarətdir. Qədim türklərdə bu ilahə körpələrə himayəlik edən kölgəsiz quş kimi təsəvvür olunurdu. XIX əsrin əvvəllərində Pəmbək dağ silsiləsinin aşağıdakı zirvə adları qeyd olunmuşdur: Böyük Buğutlu, Kiçik Buğutlu, Cəngi, Sudaqan, Qarnıyarıq, Misxana, Ulyaşik, Şəkərbaşı, Eşşəkmeydan, Eşşəkquduran, Alapapax və b. . Buralar həm də Azərbaycan türklərinin yaylaq yerləri idi.
Qrotefend Georq Fridrix
Qrotefend Georq Fridrix — alman filoloq, qədim fars mixi yazılarını deşifrə edən şəxs.
Qrotefend Almaniya şəhərlərindən birində tarix və yunan dili müəllimi idi. İşdən sonra şifrlənmiş yazılan açmağı sevirdi. Bir dəfə Persepoldan — Əhəmənilər dövlətindən olan hələ oxunmamış mixi yazını oxuya bildi. 1802-ci ildə Qrotefend yalnız mətni tərcümə etdi və doqquz mixi işarənin mənasını müəyyənləşdirdi. Beləliklə, Qrotefendin ixtirası Qədim İran mixi yazısının oxunmasının əsasını qoydu.
Delarov adaları
Delarov adaları — Aleut adaları qrupuna, Andreyanov adalarına daxil olan kiçik adalar qrupu.
Coğrafiya
Adreyanov adalarının şərq hissəsindən Tanaqa boğazı, Amçitka və Semisopoçnı adalarının qərbindən isə isə Amçitka boğazı ilə ayrılır.
Qrupa 11 ada daxildir: Amatiqnak adası (Amagtignak), Qorelı adası, Ilak, Kavalqa (Qavalĝa), Oqliuqa (Aglaga), Skaqul (Sxaĝulax̂), Taqs (Tagachaluĝis), Tanadak (Tanaadax̂), Uqidak (Qagan-tanax̂), Ulak (Ulak) və Unalqa (Unalĝa).
Tarixi
Adalar öz adını 1836-cı ildə Fyodor Litke tərəfindən verilmişdir. Adalar yunan dənizçisi Evtratiya Delarovun şərəfinə adlandırılmışdır.
Erigeron rybius
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Abbas Duzduzani
Abbas Duzduzani — İranlı siyasətçi.Məhəmmədəli Rəcainin kabinetində Mədəniyyət və İslami Rəhbərlik naziri idi.İranın İslami Məşvərət Məclisinin birinci dövründə Təbrizin və ikinci və üçüncü dövrlərində Tehrannın nümayəndəsi idi. İslam İnqilabının Keşikçilər Ordusunun qurucusu və ilk komandiri idi.
Abstinensiya
Abstinensiya (abstinentia — çəkinmə, nəfsini saxlama) — könüllü və iradi olaraq hər hansı bir şeydən imtina etmə, nəfsini saxlama.
Abstinensiya nəticəsində abstinent sindromu yarana bilər. Abstinent sindromu — insan psixikasına təsir göstərən maddələrin istehlakının qəflətən dayandırılması və ya onların antaqonistlərinin təsiri nəticəsində yaranmış, psixi, somato–vegetativ və nevroloji pozuntularla səciyyələndirilən, klinik təzahürləri və gedişatı həmin maddələrin xarakterindən və istehlakın davamlılığından asılı olan vəziyyətdir.
Ançieta (Santa-Katarina)
Ançieta (Santa-Katarina) (Anchieta) — Braziliyanın Cənub regionunun Santa-Katarina ştatında yerləşən bələdiyyədir. 2006-cı il məlumatlarına əsasən bələdiyyənin əhalisi 5572 nəfərdir. Ərazisi 228,580 кm²-dir. Əhalinin sıxlığı 24,4 nəfər/кm²-dir. Bələdiyyə 23 mart 1963-cü ildə yaradılmışdır.
Zəhra Sai
Zəhra Sai-İranlı siyasətçi, tədqiqatçı və İran parlamentinin onuncu dövründə Təbrizi təmsil edən nümayəndələrdən biridir.
Soko
FİLMOQRAFİYA
▪L'escalier ( 2003)
▪P.J (2003)
▪Action Justice (2003)
''▪Au secours, j'ai 30 ans ! (2004)''
▪Ben et Thomas (2004)
▪Clara cet été là (2004)
▪''Palais royal ! (2005)''
▪On s'appelle (2005)
▪Girlfriends (2006)
▪Les irréductibles (2006)
▪İn the beginning (2009)
▪Augustine (2012)
▪Bye Bye Blondie (2012)
Səfi xan Muğanlı
Səfi xan Muğanlı  — Şahsevən elinə mənsub olan Cavad xanlığının dördüncü xanı, sərkərdə.
Soko
▪ Friends from France (2013)
Səfi xan Muğanlı
Rus hərb tarixçisi P.Butkov isə 1796-cı ilə dair məlumatlarında yazırdı ki, indi - 1796-cı ildə Cavad bölgəsində əksəriyyəti tərəkəmələrdən ibarət olan 470 ailə və ya 1410 nəfərdən ibarət kişi cinsli əhali yaşayır. Buranı Cavad qəsəbəsində əyləşən Səfi xan idarə edir. Kişi əhalinin sayı qədər qadın olduğunu qəbul etsək, onda təqribən Cavadda həmin dövrdə 2820 nəfərin yaşadığı bəlli olar. P. Butkovun məlumatı Cavad xanlığı Muğan mahalı əhalisinin ümumi sayına uyğun gəlir.
Soko
▪Her (2013)
▪The Dancer (2016)
▪The Stopover
Salmas şəhristanı
Salmas (və ya Səlmas) şəhristanı — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının (vilayətinin) 14 şəhristanından biri.
Şəhristanın inzibati mərkəzi Salmas / Səlmas şəhəridir.
Türkiyə Cümhuriyyətinin Van eli ilə həmsərhəddir.
2006-cı ildə aparılmış əhalinin siyahıya alınmasının nəticələrinə görə şəhristanın əhalisi 180,708 nəfər (kişilər: 91,796 nəfər — qadınlar: 88,912 nəfər) olmuşdur.
Salmas şəhristanında əsasən azərbaycan türkləri və qismən kürdlər yaşayırlar.
Şabtay Kalmanoviç
Şabtay Kalmanoviç (1947) — məşhur biznesmen və mesenat.
Biznesmen
Şabtay Kalmanoviç "Tişinka" Açıq Səhmdar Cəmiyyətinin baş direktoru olub. O, 1947-ci ildə Litvada doğulub, 1971-ci ildə valideynləri ilə bir yerdə İsrailə köçüb. İsraildə sovet kəşfiyyatına işləyən Kalmanoviç bir müddət sonra tutulub və casusluq ittihamı ilə 6 il həbsxanada yatıb. 1993-cü ildə Rusiyaya qayıtdıqdan sonra İosif Kobzonla bir yerdə bir neçə firma təsis edib. Moskvada Tişinsk bazarının yenidən quruluması və onun yerində müasir kompleks tikilməsi ilə məşğul olub. Tişinsk bazarından əlavə, Moskvadakı Şelkovsk mal bazarı da Kalmanoviçə məxsus olub. O, Rusiya paytaxtında apteklər və aptek köşkləri şəbəkəsinə nəzarət edib.
Mesenat
Kalmanoviç həm də mesenat kimi ad çıxarıb. O, Maykl Cekson, Tom Cons, Layza Minelli, Xose Karreras kimi dünya ulduzlarının Moskvaya səfərlərini təşkil edib, bir neçə basketbol klubuna sponsorluq edib. Son zamanlar "Spartak" qadın basketbol klubunun prezidenti postunu tutub.
Milliyyətcə yəhudi olan biznesmenin bir müddət öncə qətlə yetirilən "Yaponçik" ləqəbli "qanuni oğru" Vyaçeslav İvankovla son dərəcə yaxın dost olduğu bildirilir. Noyabrın 2-də Moskvanın mərkəzində qətlə yetirilib. Hadisə yerli vaxtla saat 16:40-da (Bakı vaxtı ilə 17:40) baş verib. Hüquq-mühafizə orqanlarındakı mənbənin sözlərinə görə, cinayətkarlar Kalmanoviçin oturduğu maşına avtomatdan atəş açıblar. Nəticədə, Şabtay Kalmanoviç hadisə yerindəcə keçinib. Onun sürücüsü isə ağır vəziyyətdə xəstəxanaya çatdırılıb.
Sentriol
= Forma və ölçüsü =
Balaca, silindir formasında vı 0,2 μm genişliyində ve 0,4 μm uzunluğundadı.
Drosophila melanogaster embriyolarında, çift olaraq, Caenorhabditis elegans sperm hüceyrələrində və erken embriyolarında tək, amma doqquz dənə olaraq görülür. Hüceyrə sitoplazmasında birbirinə dik olaraq yerləşən ve matriksle çevrili olan sentriol çiftlərinə sentrozom deyilir. Her sentriol eninə dairəvi olaraq düzülmüş 9 fibrilden ibarətdir. Fibrillər bir matrikslə sarılıb. Sentriollar hüceyrə bölünməsi sırasında çoxalıb tək çift halına hüceyrənin her iki qütbünə gedərək aster deyilən ipliklərin oəmələ gəlməsi ve asterlər vasitəsi ilə xromosomların sentromerlerindən tutulub qütblərə çəkir.
= Vəzifəsi = Hüceyrə bölünməsində iştirak edir. Replikasya sırasında, çütləşmiş her yeni sentriol qrubu, həm sentriol çiftini həm də original çifti özündə saxlayır. Əgər sentriollar özlüyündən hərəkət eden [[qamçı]nın ] şəkilləndirilməsində iştirak edərsə, sentriolların yaşlı tayı, ana sentriol, orqanoid quruluşunu təşkil edən əsas gövdə halına gəlir.
Mirzə Əhməd Süheyli
Mirzə Əhməd Süheyli (?-1911)—Azərbaycan şairi.
Həyatı
Mirzə Əhməd Süheyli açıq  fikirli, azadxah,  vətənpərvər bir ədib  və  həm də istedadlı bir  şair olmuşdur.
Süheyli başqa  yaradıcılıqları və  ədəbiyyata xidmətləri  ilə yanaşı,  1903-cü ildə  özündən əvvəlki  şairlərin  əsərlərindən  ibarət  bir  böyük  şeirlər  məcmuəsi   tərtib  etmiş,  özünün  bir sıra şerlərinin  buraya salmaqla  çap  etdirmişdir. Bu məcmuəyə Hilali,  Əhli Şeyx  Əttar,  Əbusəid  Əbulxeyr,  Əvhədi,  Vəhşi,  Baba Tahir, Hatif,  Cami,  Məsud,  Səd,  Nizari,  İbn-Yəminin  şerlərinin  daxil etmişdir. Mirzə Əhməd  Süheyli  1330-cu h.q.  (1911 m.)  ilində,  məhərrəm  ayının  10-da  çar  məmurları  tərəfindən  dar  ağacından  asılmışdır. Bu faciəli  ölümünə  görə  Təbrizdə  elə  adam  tapmaq  çətindir  ki,  uşaqlıqdan  bəri  bu  barədə  söhbətlər  eşitməsin  və  onun   şerlərindən  dinləməsin,  ya  özü  əzbərdən  bilməsin.
Yalvardım Yetişdim canə,  az  bəs   bimürivvər  yarə yalvardım. Kəsildi çarəm axir,  səngdil  əğyarə  yalvardım. Gülümdən naümid oldum,  məni-biçarə  bülbül  tək, Gedib bir güldən  ötrü  axiri  min   xarə   yalvardım, Səri-küyün gündüzlər  şam  olunca eylədim  məskən, Gələndə zülməti-şəb,  üz  qoyub  divarə yalvardım, Kəmali-iczlə bir  gün  əl  atdım,  damənin  tutdum. Sirişki-ahimi gözdən  töküb  ruxsarə  yalvardım. Dedimcana, mərizi-eşqinəm,  qıl  dərdimə  çarə, Dedi get,  dərdinə  məndən  tapılmaz  çarə,  yalvardım, Nə gördüm? Nagahan, qoydu  kəmana  tiri-müjganın, Atıb bir-bir  o  vurduqca,  məni –biçarə  yalvardım. Dedim: Bəlkə, verəç  baş,  dərdi-sərdən ta  olam  fariq, Odur, vurduqca  yarə-yarə  yetən, yarə  yalvardım. Süheyli, sakit  ol,  dildarə  icz  etmək  səadətdir, Demə bir  də  dəxi:  dil bilməyən  dildarə  yalvardım.
İstinadlar
دویست سخنور اثر علی نظمی
Vüqar Yarməmmədov
Vüqar Məmməd oğlu Yarməmmədov (11.11.1960 — 26.03.1992) — Birinci Qarabağ müharibəsinin şəhidi
Həyatı
Vüqar Məmməd oğlu Yarməmmədov 11 noyabr 1960-cı ildə Kürdəmir rayonunda müəllim ailəsində dünyaya gəlib. Vüqar altı uşaqlı ailənin 6ci övladı olub. 1967–1977-ci illərdə Kürdəmir rayon 1 saylı orta məktəbində təhsil alıb. Elə həmin il indiki Kooperasiya (əvvəlki Sənaye) texnikumuna daxil olub. Hərbi xidməti Rusiyanın Udmurtiya vilayətində bitirdikdən sonra təhsilini davam etdirib. Təhsilini tamamladıqdan sonra ailə qurub və bu izdivacdan iki qız, bir oğul övladı dünyaya gəlib. 1983-cü ildə ailəsi ilə Rusiyanın Sankt-Peterburq şəhərinə köçüb. Orda əvvəlcə komendant, sonra isə polis vəzifəsində çalışıb.
Qarabağ müharibəsi başlayandan sonra Vüqar Sankt-Peterburqda qərar tuta bilmir və ailəsini də götürərək Azərbaycana qayıdır. Könüllü olaraq Şuşaya yollanan V. Yarməmmədov özünümüdafiə batalyonunun tərkibində erməni işğalçılarına qarşı döyüşlərə atılır. Qısa müddətdə o, əsgər yoldaşları və komandirlərinin fəxrinə çevrilir.
1992-ci il martın 26-da Şuşikənd istiqamətində gedən döyüşlərdə düşmən snayperinin gülləsinə tuş gələn Vüqar şəhidlik zirvəsinə ucalır. O, martın 29-da Kürdəmir rayonunda dəfn olunur.
Hazırda böyüyüb boya-başa çatdığı küçə Vüqar Yarməmmədovun adını daşıyır. Vüqar Kürdəmirin ilk şəhididir.
Şaken Aymanov
Şaken Aymanov (Tam adı: Şaken Kenjetayeviçd Aymanov ; ) — qazax aktyoru, teatr və kino rejissoru. SSRİ xalq artisti (1959). Qazaxıstan kinosunun atası hesab edilirdi.
Həyatı və fəaliyyəti
15 fevral 1914-cu ildə Pavlodar vilayətinin Bayanaul kəndində anadan olmuşdur. Ailəsi kəndli maldar idi.
Şakenin əsl adı Şahkərimdir.
1933-cü ildən Qazaxıstan Dram Teatrında aktyor, rejissor, 1947-1951-ci illərdə baş rejissor işləmişdir.
1940-cı ildən kino sahəsində aktyor və rejissor kimi fəaliyyət göstərmişdir. Uzun müddət "Qazaxfilm" kinostudiyasının bədii rəhbəri olmuşdur.
1940-cı ildən Sov.İKP-nın üzvü idi.
O, 1963-cü ildə keçirilən III Moskva Beynəlxalq Film Festivalında münsiflər heyətinin üzvü olmuşdur.
23 dekabr 1970-ci ildə Moskva şəhərində vəfat etmişdir. Almatı şəhərindəki Mərkəzi qəbiristanlıqda dəfn edilmişdir.
Mükafatları
Şaken Aymanov SSRİ-nin və Qazaxıstan SSR-nin bir sıra dövlət mükafatları ilə təltif edilmişdir. Onlardan bəziləri bunlardır:
Filmoqrafiya
“Abayın mahnısı” (1946), “Cambul” (1953) və başqa filmlərə cəkilmişdir.
“Məhəbbət poeması” (1954), “Çöllər qızı” (1955), “Biz burada yaşayırıq” (1957), “Atamanın aqibəti” (1970) və digər filmlərin rejissorudur.
Xatirəsi
1974-cü ildə çəkilmiş "Şəkər Aymanov" sənədli filmi Şaken Aymanovun yaradıcılığına həsr olunmuşdur.
“Qazaxfilm” kinostudiyası 1984-cü ildən Şaken Aymanovun adını daşıyır. "Qazaxıfilm" kinostudiyasının ərazisində onun mərmər büstü qoyulub. Film studiyasında Aymanovun muzey kabineti yaradılıb.
Alma-Ata şəhərində Şaken Aymanov adına küçə var.
Yaşadığı evə onun xatirə lövhəsi vurulmuşdur.
Pavlodarda onun adına kinostudiya var.
Alma-Ata şəhərində 2003-cü ildən 2014-cü ilədək illik "Şaken ulduzları" adlı animasiya filmləri festivalı keçirilmişdir.
Şaken Aymanovun 100 illik yubileyi münasibəti ilə üzərində 2014-cü il yazılmış poçt markası miniatür filateliya məhsulu kimi 12 yanvar 2015-ci ildə Qazaxıstan poçtu tərəfindən dövriyyəyə buraxılmışdır.
Ailəsi
Oğlu — Murat Aymanov (1939—1993);
Tamara Vəliyeva
Tamara Vəliyeva (tam adı: Tamara Əlibala qızı Vəliyeva; 1959, Beyləqan, Azərbaycan SSR) — nasir, dramaturq, Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü (1998).
Şaken Aymanov
Ailəsi
Qızı — Mayra Aymanov (1938—1993), opera müğənnisi, Asanali Aşimovun həyat yoldaşı idi.
Tamara Vəliyeva
Həyatı
Tamara Vəliyeva 1959-cu ildə Beyləqan şəhərində anadan olub.
1963–1973-cü illərdə orta ümumtəhsil məktəbində təhsil almış, 1980-ci ildə Azərbaycan Dövlət Universitetində filologiya ixtisası üzrə təhsilini başa vurmuşdur. Uzun müddət "Yazıçı" nəşriyyatında çalışıb.
1984-cü ildən başlayaraq müxtəlif almanaxlarda, qəzet və jurnallarda çap olunmağa başlayıb. "Çəlikli qoca" adlı povest və hekayələrdən ibarət ilk kitabı 1990-cı ildə çap olunub. "Xəyanət" adlı ikinci kitabı 2000-ci, "Məhəbbət ölüncə var" kitabı, 2001-ci ildə işıq üzü görüb. "Mənim ağ göyərçinim" pyesi 1999-cu ildən başlayaraq Azərbaycanın müxtəlif dövlət teatrlarında tamaşaya qoyulub.
"Bankir adaxlı" musiqili komediya əsəri 2000-ci ildən bu günə qədər Azərbaycan Dövlət Akademik Musiqili Teatrında oynanılır və bu pyesə görə müəllif Azərbaycan Teatr Xadimləri İttifaqının təsis etdiyi Beynəlxalq "Qızıl Dərviş" mükafatına layiq görülüb.
"Mən dəyərəm min cavana" musiqili komediyası da Musiqili Teatrda 2007-ci ildə tamaşaya qoyulub, hələ də səhnədədir. 2018-ci ildə Azərbaycan Dövlət Gənc Tamaşaçılar Teatrında "Cəza" dram monotamaşası səhnəyə qoyulub. Hər dörd pyes müəllifə uğur gətirib və bu günədək Azərbaycanın müxtəlif teatr səhnələrində oynanılır. Onların sırasına Azərbaycan Dövlət Akademik Musiqili Teatrı, Azərbaycan Dövlət Gənc Tamaşaçılar Teatrı, Sumqayıt Dövlət Musiqili Dram Teatrı, Gəncə Dövlət Dram Teatrı, Lənkəran Dövlət Dram Teatrı, Mingəçevir Dövlət Dram Teatrı, Qusar Dövlət Ləzgi Dram Teatrı, Dərbənd Dövlət Azərbaycan Dram Teatrı daxildir. Tamaşalar həmçinin müxtəlif Beynəlxalq Teatr Festivallarında xüsusi mükafatlara layiq görülüblər.
Tamara Vəliyeva 1998-ci ildən Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin, 2000-ci ildən Azərbaycan Teatr Xadimləri İttifaqının üzvüdür.
Ailəlidir, iki övladı, dörd nəvəsi var.
Duxan surəsi
44-cü surə
əd-Duxan (Duman) surəsi (Məkkədə nazil olmuşdur, 59 ayədir)
Surənin adı 10-cu ayədə çəkilən "duxan", yəni duman sözündən götürülüb.
Bulbophyllum hirsutiusculum
(Bulbophyllum hirsutiusculum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Casiyə surəsi
45-ci surə
əl-Casiyə (Diz çökmüş camaat) surəsi (Məkkədə nazil olmuşdur, 37 ayədir)
Abuliya
Abuliya  ( a - inkar şəkilçisi + bule - iradə ) – iradəsizlik, iradənin xəstəlik nəticəsində zəifləməsi. Bir sıra psixi xəstəlikdə və bəzən sinir sisteminin funksional pozğunluqları zamanı müşahidə edilir. Düzgün verilməyən tərbiyənin nəticəsi olan iradə zəifliyi abuliya deyil.
Samaqar (Eçmiədzin)
Samaqar — İrəvan quberniyasının Eçmiədzin qəzasında kənd adı.
Erigeron rydbergii
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Dudleya stolonifera
—  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Əhqaf surəsi
46-cı surə
əl-Əhqaf (Qumsal təpələr) surəsi (Məkkədə nazil olmuşdur, 35 ayədir)
Pirsinq
<div class="floatright" style="background-color:#EEEEEE;border:1px; font-size:90%; solid #C8C8C8;padding:1em;text-align:center"> 173x173px 175x175px Madonna pirsinqi (solda) və Burun pirsinqləri (sağda) 188x188px 154x154px Qulaq pirsinqi (sırğa) (solda) və Qaş pirsinqi (sağda) 188x188px 141x141px Döş giləsi pirsinqi (solda) və Göbək pirsinqi (sağda) Pirsinq ( [] — "deşmək, dəlik açmaq", bu söz daha erkən dövrlərdə köhnə fransız dilində bir zamanlar işlədilmiş percier, həmçinin loru latın dilindəki *pertusiare və klassik latın dilindəki pertundere, pertusus sözlərinin köməyi ilə yaranmışdır) – bədən modifikasiyasının bir forması, bədənin bir sıra yerlərində deşiyin yaradılması və oraya bəzək və ya zinət əşyalarının taxılması. Pirsinqin edilməsi və ya edilməməsinin bir çox səbəbi ola bilər. Bir sıra insanlar pirsinqi dini və ya mənəvi səbəblərdən, digərləri isə özünüifadə ehtiyacı ilə, estetik dəyərlərlə, öz seksual həyəcanlarını yaxşılaşdırmaqla, özünü hərhansısa bir submədəniyyətə aid etməsi və ya ona etirazı ilə tənzimlənir. Təhsil müəssisələri, işəgötürənlər və dini icmalar adətən pirsinqdən istifadəni məhdudlaşdırırlar. Bir sıra insanlar isə pirsinqin ekstremal növlərini praktikada işlədirlər. Ginnesin Rekordlar Kitabında, bədənində yüzlərlə və hətta minlərlə pirsinq deşiklərinə sahib olan insanların adları qeyd edilib.
Əslində pirsinq – invaziv prosedurdur və pirsinq zamanı bədəndə allerqik reaksiya, kəsik və ya çapıq izlərinin yaranması və ümumilikdə orqanizmin görünmədən reaksiya ehtimalı böyükdür. Ancaq müasir qaydalar və ehtiyat kimi tibbi tədbirlər yuxarıda adı çəkilən risklərin yaranmasını minimuma salır. Pirsinq olunan yerin sağalması deşiyin harada olmasından asılıdır: belə ki, genital pirsinqin sağalması 1 aydan az çəkərkən, göbək pirsinqi 2 ilə tam sağalır.
Tarix
Dəriyə, qulaqlara, dodağa və bədənin müxtəlif yerlərinə məqsədli şəkildə edilən pirsinq minilliklər boyunca bir çox xalq və mədəniyyətlər tərəfindən tətbiq olunmuşdur. Zinət əşyaları və təsvirlərin ən erkən nümunələrinin 7000 ilə qədər yaşı var. Bu dekorativ xüsusiyyətli əlavələr etnik qrup və tayfaların dini ritualları zamanı və ya sosial statusun dəyişməsini qeyd edən mərasimlər zamanı istifadə olunurdu. Digər tərəfdən isə, "Korset" və ya "Medison" kimi səthi pirsinqlərin əksəriyyəti, 1990-cı illərin sonunun yeni versiyasını təşkil edirlər.
Qazıntılar zamanı adətən pirsinq nümunələri və bəzək əşyaları aşkar edilir və bu əşyalar arxeoloqlar tərəfindən daim ciddi tədqiq olunur. Buna baxmayaraq, pirsinq haqqında müasir məlumatlar entuziast Duq Malloy tərəfindən yaradılan mif və ixtiralar ilə hopmuşdur. 1960–1970-ci illərdə Malloy pirsinqi "tarixi ənənələrin tərkib hissəsi" kimi reklam edirdi. 1960–1970-ci illərdə Duq Malloy müasir bədən pirsinqinə yeni təkan vermişdir. Onun "Müxtəsər bədən və cinsi orqan pirsinqi haqqında" adlı broşüründə pirsinqlə bağlı müasir şəhər əfsanələri – məsələn, Şahzadə Albert pirsinqinin böyük penisinin dar şalvarda görünməsindən utanan şahzadə tərəfindən kəşf olunması və ya Roma senturionlarının döş pirsinqini kəşf etməsi yer almışdı. Malloyun broşüründə yer almış bəzi faktlar sonradan pirsinqin tarixi ilə bağlı nəşrlərdə yer almışdır.
Ənənəvi pirsinqlər
230px|thumbnail|left|[[Myanmanın yerli sakinlərindən Karenlər xalqının nümayəndəsi olan qız ənənəvi qulaq tıxacları ilə.]] Amerikanın, Afrikanın və Asiyanın yerli sakinlərində pirsinq qulağın sırğalığında, burun deşiklərində və burun arakəsməsində, eləcə də dodaqlarda və cinsiyyət orqanlarında edilir. Bu qədim mədəniyyətlərin nümayəndələri pirsinq məmulatlarını ağacdan, kvarsdan, sədəfdən, buynuzdan, balıq və heyvan sümüklərindən və sadə metallardan hazırlayırdılar. Artıq sübut edilmişdir ki, qulağın modifikasiyası (yəni deşilərək zinət əşyasının taxılması) E.ə təxminən 1550-ci ildə Qədim Misirdə tətbiq olunmuşdur. Qədim Misir fironu Tutanxamonun ölümündən sonra hazırlanmış maskasında qulaq pirsinqinin genişləndirilmiş deşiklərini aydın şəkildə görmək olar. Həmçinin buddizm dininə aid edilən erkən freskalarda və Mərkəzi Amerikada böyük imperiya və sivilizasiya yaradan qədim astek xalqının heykəltəraşlıq nümunələrində qulağın genişləndirilmiş deşikləri daim təsvir olunurdu.
Olmek mədəniyyətinə aid edilən daşdan yonulmuş insan başlarında qulağın uzadılmış deşiklərini görmək olar. Bundan başqa, Mezoamerika bölgəsində məskunlaşmış purepeça, sapotek və astek xalqları qulağın və dodaq payalarının deşilməsi, buruna Septum pirsinqinin yerləşdirilməsini də çox tez-tez təcrübədən keçirirdilər.
Efiopiyanın cənubunda kompakt yaşayan Mursi xalqında qulaq sırğalığının deşilməsi, kəsilməsi və genişləndirilməsi, eləcə də alt dodağın səthinə yerləşdirilən böyük lövhələr mükəmməl gözəllik vasitəsi hesab edilirlər. Lövhənin həcmi nə qədər böyük olsa, qadının yaşadığı cəmiyyətdə hörməti bir o qədər də böyük olar. Dodağa yerləşdirilən bu qeyri-adi bəzək əşyası günümüzdə tursitləri cəlb edir və bu bölgənin qeyri-rəsmi görməli yeri hesab edilir. Hindistanda bəzi qadınlar və kişilər ənənəvi olaraq qulağın müxtəlif hissələrinə və burun deşiklərinə ştekerləri (yəni probkaları) və müxtəlif ölçülü bəzəkləri taxırlar. Hinduizm dininə əsasən, xəstəliklərdən müdafiə etmək üçün Karnavedha mərasimi çərçivəsində kiçik uşaqların qulaqları modifikasiya edilir.
Avropada Orta əsr pirsinq ənənələrinə aid çox az sayda istinad məlumdur. Məsələn kelt xalqları tərəfindən hazırlanmış 2600 yaşlı tunc maskada naməlum şəxsin hər iki qulağında geniş deşikləri görmək olar. Halştat mədəniyyəti dövründə (Halştat – erkən dəmir dövründə Orta Avropanın cənub hissəsinin tayfalarının arxeoloji mədəniyyəti hesab olunur) yaradılmış bu maska, pirsinq ənənələrinin Avropa xalqları tərəfindən də təcrübədən keçirildiyini tədiqləyən çox nadir eksponat sayılır.
Dini pirsinqlər
230px|thumbnail|right|[[Efiopiyanın yerli sakinlərindən Mursi xalqında etnik qrupunun nümayəndəsi olan qadın ənənəvi dodaq pirsinqi ilə.]]
Bədəndən axan qana mistik məna verilirdi. Qanla bağlı təsəvvürlər insan şüurunda çox dərin iz qoymuşdur. İnsan bədəninin qanla və ya onun surroqatıyla sürtülməsi, həyat gücünü möhkəmləndirirdi. Mayalılar, ancaq, "öz qanını qurban verirdilər". Onlar yanaqları, alt dodaqları "və mail istiqamətdə öz dillərini" deşirdilər. Yaşçilan, Çiapasda 750-ci ilə aid edilən relyefdə təsvir edilmiş diz çökmüş mayalı dilindən saplı iynə keçirir, onun yanında dayanmış başqa bir fiqur isə lələkli yelpiklə onun ağrılarını uzaqlaşdırmağa çalışır. Bu yolla əldə olunan qan, və ya saç və bədən onların inandıqları tanrıya təhvil verilirdi. Mayalılar üçün qan hətta bədəndən kənarda da diri hesab edilirdi. Onun magiyası cadugərliyin qarşısını alırdı; həmçinin o, Tanrıları minnətdar olmağa oyadırdı. Ümumiyyətlə maya xalqı qan mövzusuna və onun keyfiyyətlərinə çox mübtəla idilər. Hələ həmin dövrdə yaşamış və Yukatan bölgəsinin baş yepiskopu seçilmiş Diyeqo de Landa bunları yazırdı: "…Onlar bədənlərinin ən mühüm orqanı sayılan penislərindən qanı çıxartmaq üçün adətən qulaqlarına edilən çapma və ya dərindən kəsmə əməliyyatını həyata keçirir və hətta kişi cinsiyyət orqanının əhəmiyyətli hissəsini parçalayırdılar. Buna baxan bəzi ispan konkistadorları isə, mayalıların sünnəti təcrübədən keçirdikləri barədə yanlış fikrə dalırdılar". Penisdən axan qan xüsusilə təsirli hesab edilirdi. Başqa bir ispan keşişi bu cür dini mərasimə dəvət olunmuşdur və o, sonralar bunları yazmışdı: "Mən qurbankəsmə mərasimini gördüm. Onlar əvvəlcə iskənəni və taxta çəkici götürür və özünü qurbana gətirmək istəyən məzlumu hamar daş lövhənin üzərinə otuzdururdular. Daha sonra məzlum penisinin orta hissəsinə düym uzunluğunda üç zərbə edirdi, onun ətrafında duran kahinlər isə ovsun oxuyurdular".
Tailandın Pxuket şəhərində 1825-ci ildən başlayaraq hər il məşhur "Doqquz İmperator Tanrılarının Festivalı" keçirilir. Çin təqviminin doqquzuncu ayının birinci 9 günü ərzində çoxsaylı iştirakçılar "tanrıların ovsunlanması" çərçivəsində trans vəziyyətlərinə keçirlər və nümayiş zamanı öz yanaqlarını, dil və bədənnin başqa hissələrini böyük qılınclarla, çox iti budaqlarla, dəmir millərlə və ya başqa gündəlik predmetlərlə deşirlər. Trans vəziyyətində onlar 9 qoruyucu ruh kimi hərəkət edir və mərasim zamanı divanə insanlar kimi baxılırlar. Hər il oxşar ənənə yanvar-fevral aylarında Malayziyada, Taypusam festivalı zamanı keçirilir.
İştirakçılar artıq qabaqcadan, aylar ərzində, bayrama müəllimin köməyi ilə hazırlaşmağa başlayırlar; onlar özünü trans vəziyyətinə daxil edir, bədənin müxtəlif hissələrini qarmaqlarla və qılınclarla deşir və bununla andı yerinə yetirmək üçün, eləcə də özünü günahlardan təmizləmək, sağlam və xoşbəxt qalmaq məqsədilə Subramaniam tanrısının məbədinə rəngli bəzənmiş qurbanların müşayiəti ilə təntənəli şəkildə daxil olurlar. Qan bu zaman nisbətən nadir halda yaradan axır, əminlik üçün isə deşilmiş hissə küllə qismən dezinfeksiya edilir.
108 saylı Ağstafa seçki dairəsi
Azərbaycan Respublikası 108 saylı Ağstafa seçki dairəsi — Azərbaycan Respublikasında seçki dairəsi.
Pirsinq
Dini pirsinqlər
Şimali Amerika və Böyük düzənliklərdə yaşayan hinduların ən əhəmiyyətli dini mərasimi Günəş rəqsidir. Lakota hindularının Günəş mərasimi aşağıdakı qaydada keçirilirdi. Hindular qalın meşədə "həyatın ağacını" axtarırdılar; bu ağac nəticədə mərasimin mərkəzi sütunu kimi istifadə olunurdu. Daha sonra həmin ağacı kəsmək üçün cəsarətli və ya layiq görülmüş döyüşçü seçilirdi. Ağacın torpağa toxunmasına icazə verilmirdi, onun aşağı budaqları kəsilir və mərasimin keçirildiyi səhnənin ortasında quraşdırılırdı. Günəş rəqsi növbəti günün sabahısı başlayırdı və iştirakçılar yeni doğan günəşə baxırdılar. Mərasimin bu hissəsi dörd gün davam edirdi və bu müddət ərzində özünü qurbana gətirənlər ciddi hazırlıq keçirdilər. Bu insanlar (adətən kişilər, çox nadir hallarda qadınlar) yalnız bir şeyi xüsusilə arzulayırdılar — döyüş və ya ov bacarıqlarını əldə etmək və ya xəstə qohumunun tezliklə sağalması. Səhnənin ətrafında bizonların kəllələri yerləşdirirdi, mərkəzi şüvülə isə xam dəri materialından hazırlanmış lentlər bağlanılırdı. Rəqqaslara sinənin hər iki tərəfində dərin kəsiklər edilirdi. Bu kəsiklərin daxilinə qarmaqvari heyvan sümükləri keçirilir və qayışların köməyi ilə sütuna bərkidilirdi. Həmin an rəqsə start verilir. Rəqsin əsas məqsədi bədəndən həmin heyvan sümüklərini qopartmaq idi. Rəqqaslar sıçrayışlarla geri çəkilərək, öz bədənlərindən dəri və ya ət parçalarını qoparmağa çalışırdılar.
Pirsinq Qərb mədəniyyətində
190px|thumbnail|right|[[I Elizabetin sevimlisi olmuş saray xadimi, şair və tarixçi Ser Volter Reli qulaq pirsinqinə malik olmuşdur.]] XX əsri başlanğıcında pirsinq Qərbdə öz məşhurluğunu itirir. Pirsinq ənənələri İkinci dünya müharibəsindən sonra ilk növbədə gey-submədəniyyətin nümayəndələrinin arasında öz populyarlığını yenidən qazanmağa başladı. Bu dövrdə hətta qulaqların deşilməsi qadınlar üçün ictimai cəhətdən qəbuledilməz hesab edilirdi, ancaq, pirsinqin bu nisbətən münasib növü 1960-cı illərdən başlayaraq populyarlığı yenidən yığmağa başladı. 1970-ci illərdə tərəfdarları sancaq kimi qeyri-ənənəvi bəzəklərdən istifadə edən pank-hərəkatın vüsət alması ilə pirsinqlərin yayılması da sürətləndi, Fakir Musafir isə prisinqi müasir primitivizmin bir növü kimi məşhurlaşdırmağa başladı. Müasir primitivizm tunel açılması praktikası kimi digər mədəniyyətlərə xas elementlərin mənimsənilməsinə əsaslanırdı. 265x265px|thumbnail|left|[[Döş giləsi pirsinqi, dodaq pirsinqi və tunelin Bodi-art yaradılması məqsədi ilə istifadəsi.]] Birləşmiş Ştatlarda pirsinq bir qrup kaliforniyalı fəal üzv tərəfindən (Malloy və müasir pirsinqin banisi sayılan Cim Vard) çox qısa bir müddət ərzində məşhurlaşdırılmışdı. Vard 1975-ci ildə Vest-Hollivudda pirsinq ev salonunu açır, bu isə Outlet İnterprays şirkəti tərəfindən 1978-ci ildə "pirsinq və döymə üzrə ixtisaslaşdırılan" birinci peşəkar studiyanın açılışa gətirib çıxarır. Bundan sonra Vard, tərəftaşı sayılan Malloy tərəfindən yazılmış broşürü rəsmiləşdirir və satışa çıxarır. Broşür böyük miqdarda yalan məlumatı özündə cəmləşdirməsinə baxmayaraq, o, pirsinqin ekzotik növlərinə olan əlavə marağı daha da stimullaşdırırdı. ABŞ-da çox qısa bir müddət ərzində pirsinqə kütləvi maraq yaranır və bunu görən Vard, Malloy və Musafir birlikdə mövzuya həsr edilmiş ilk çap nəşrin yaradılmasına başlayırlar ("PFIQ" pirsinq azarkeşləri üçün buraxılan rüblük jurnal idi). Hazırda tanıdığımız əsl müasir pirsinqin tarixi 1980-ci illərdə Kaliforniyada, "müasir ibtidailər" (müasir primitives) hərəkatı ilə başlamışdı. Bu hərəkatda iştirak edən şəxslər şüurlu olaraq ibtidai mədəniyyətlərdən olan ənənələri mənimsəyirdilər. Bu adətlərin bəziləri özündə bədənin modifikasiyasını nəzərdə tuturdu. O dövrdə modifikasiyaya daha çox bədənə tatuirovka vurmaq, pirsinq, çapıq-yara izləri buraxmaq və hətta bərk qızdırılmış dəmirlərlə dağlamaq aid edilirdi. 1990-cı illərin əvvəllərində bu hərəkatın izləri demək olar ki, yalnız sadomazo mədəniyyətində qalmışdır. Homoseksual gənclər də artıq 70-ci illərdə pirsinqlə müxtəlif eksperimentlər aparırdılar; belə ki, sağ qulağa taxılmış pirsinq LGBT cəmiyyətində uzun müddət fərqləndirici nişan kimi istifadə olunurdu.
1993-cü ildə keçirilən MTV Video Music Awards mərasimində "ilin videosu" kateqoriyası üzrə Aerosmith qrupunun "Cryin'" mahnısına çəkilmiş klipə mükafat verilən zaman, böyük ekranda seyircilərə göbəyin deşilmə prosesi nümayiş edilmişdir. Bu öz növbəsində göstərilmiş obrazı yamsılamağı arzu edən yeniyetmə və gənc fanat-qızların yüksək fəallığına səbəb olmuşdur. 2009-cu ildə nəşr olunmuş "Pirsinq Bibliyası" kitabına əsasən, bu video "pirsinq xidmətlərinin və onunla yanaşı gedən sənayenin inkişafına təkan verən bir qütb ulduzu idi". Bədəni modifikasiyaetmə mədəniyyəti müxtəlif KİV-lərin köməyi ilə daha da populyarlaşmışdı; belə ki, 2004-cü ildə keçirilən Super Bowl XXXVIII futbol çempionatının keçirilməsi zamanı səhnəyə çıxan Canet Cekson qəflətən çılpaq soyunaraq, sol döşündəki pirsinqi nümayiş etmişdir. Bu hadisənin mətbuatda geniş işıqlandırması ilə əlaqədar bir çox pirsinq mərkəzlərinin sahibləri pirsinqə sadə vətəndaşlar tərəfindən marağın kəskin artması haqqında məlumat verirdilər.
Yayılması
Müasir pirsinq çeşidləri daha çox cavan nəsil tərəfindən aktiv istifadə olunur. Almaniyanın Leypsiq Universiteti tərəfindən 2009-cu ildə əhali arasında keçirdiyi reprezentativ sorğu nəticəsində bütün qadınların 9 %-i və bütün kişilərin 3 %-i bədənlərin müxtəlif yerlərində pirsinq taxdıqları məlum olmuşdur. 14–24 yaşlı qadınlar arasında pirsinq modifikasiyası 35%, 25–34 yaşlı qadınlar arasında isə daha az, yəni 22,5% təşkil edir. Kişilər pirsinq əşyaları ilə bədənlərini daha çox 25–34 yaşlarında deşirlər (9,3%). 2008-ci ildə Regensburq şəhərində dərc edilmiş tədqiqat (məlumatlar ehtimal ki, 2005-ci ilə aiddirlər) nəticəsində, alman gənclərinin əhəmiyyətli hissəsinin pirsinq modifikasiyasını təcrübədən keçirdikləri məlum olmuşdur (qadınların 12,0%-i və kişilərin 4,1%-i). Bununla belə, rəy bildirmiş respondentlərin yarısından çoxu (daha dəqiq 52,8%) 18 yaşdan az idilər. Bu insanlar daha çox qulaq çanağını, burun deşiklərini və göbəyi deşərək, oraya fərqli pirsinq bəzəklərini yerləşdirirlər.
2005-ci ildə İngiltərənin 10 503 sakini arasında keçirilən anketləşdirmə zamanı (respondentlərin hamısı 16 yaşdan yuxarı idilər), sorğulara cavab verən gənclərin təxminən 10%-nin (yəni 1.049 nəfərin) pirsinq bəzəyini qulaq istisna olmaqla bədənlərinin müxtəlif hissələrinə taxdıqları məlum olmuşdur. Pirsinq daşıyıcılarının içərisində yaşı 16–24 arasında dəyişən qadınlar üstünlük təşkil edirdi (sorğu məlumatlarına görə, qadınlar pirsinq sahiblərinin ümumi sayından 46,2 % daha çox idilər). Bədənin ən deşilən hissələri arasında birinci yeri göbək nahiyəsi tutur — bunu respondentlərin 33 %-i tətbiq edir, həmçinin burun və qulaq pirsinqinin də gənclər arasında çox populyar olduğu bildirilmişdir (bu növ pirsinqi gənclərin müvafiq olaraq 19 % və 13 %-i tətbiq edir). Dilin və döş giləsinin deşmələri respondentlərin 9 %-də qeyd edilmişdir. Qaşın, dodağın və cinsi orqanların deşmələri respondentlərin müvafiq olaraq 8 %, 4 % və 2 %-də müşayiət olunmuşdur. Sorğuya əsasən, qadınlar arasında daha çox tələbat və maraq qaş və döş giləsi pirsinqinə idi. Həmçinin burada kişi auditoriyasının daha intim və daha ekstraordinar pirsinq növlərinə meyl göstərdikləri də məlum olmuşdur – sorğuları cavablandıranların içərisində döş giləsi, qaş, qulaq, dil, burun, dodaq və cinsi orqanları deşən gənc oğlanlar da qeydə alınmışdır.
Cari tendensiyalar və dəyişikliklər
240px|thumbnail|right|[[Hindistanda toy zamanı gəlinin bəzədilməsində istifadə edilmiş ənənəvi üz pirsinqləri.]] Pirsinq peşəsi daimi inkişaf və təkmilləşdirmə predmeti hesab olunur. Bütün dünyada minillik ənənəsi olan pirsinq metodlarından (pirsinq Nostril, pirsinq Labret, Apadraviya və s.) istifadə olunduğu dövrdə, Qərb mədəniyyətində bu metodlar yenidən kəşf olunur, həmçinin yeni dəb tenensiyalarına uyğun olaraq çoxsaylı yeni pirsinq növləri (məsələn dodaq lenti pirsinqi, Industrial və ya Nefertiti pirsinqləri) və texnikaları (Microdermals) kəşf olunur.
Pirsinq ilk növbədə dəbə və tendensiyalara tabe edilmişdir. Qaş, dil və göbəyə edilən pirsinqin hələ 90-cı illərdə daha geniş kütlə tərəfindən özünüifadə vasitəsi kimi tətbiq etməsinə baxmayaraq, hazırda bu pirsinq növləri dəbdən düşmüş hesab olunaraq daha az tələbatla istifadə olunur. Həmçinin Stiv Hauort tərəfindən 90-cı illərdə dodaq lenti pirsinqi ixtira edilmişdir, ancaq damaq nahiyəsində edilən bu ağrılı deşmə metodu böyük populyarlıq qazana bilməmişdir. Bunun əksinə Traqus, Labret və Septum pirsinqləri, eləcə də qulaq çanağının müxtəlif yerlərinə edilən modifikasiyalar günümüzdə gənclər arasında daha çox təcrübədən keçirilir. Xüsusi olaraq qadınlar üçün yaradılmış "Madonna" və "Labret" pirsinqləri və həmçinin döş gilələrinə edilən deşmələr sabit olaraq "trend modifikasiya" hesab olunur. Məhz döş nahiyəsinə vurulan pirsinq bir çox dünya ulduzları tərəfindən populyarlaşdırılmışdır və buna görə də o, hal-hazırda Amerika Birləşmiş Ştatlarında ən məşhur pirsinqlərdən birisi hesab olunur. Yeniyetmələr öz seksual duyğularını daha da kəskinləşdirmək məqsədilə daha çox öz intim orqanlarına pirsinq etməyi üstün tuturlar. Bu yalnız pirsinqə marağın ümumi artmasıyla bağlı deyil, KİV-lərin çılpaqlığı və bədənin bu hissəsinin estetizasiyasını təbliğ etməsi nəticəsində gənclər bu cür dəyişiklikləri artıq norma kimi qəbul edir və bunun üçün də ilk növbədə öz qasıq və intim bölgələrini epilyasiya edirlər. Psixoloq Ada Borkenhagen cavan insanlar arasında öz cinsi orqanlarını təraş etmələrini "sosial və ictimai tendensiyanın tərkib hissəsi" adlandırmış və son vaxtlar yaranmış bu vəziyyətin artıq kütləvi formaya çevrildiyini bildirmişdir. Leypsiqdən olan alim Aqlaya Ştirn yaranmış tendensiyanı bu cür şərh etmişdi:
Qadınlar arasında intim pirsinqin qasıq sahəsində tətbiq olunan pirsinqlər (məsələn Kristina və yaxud Nefertiti pirsinqləri) daha üstün tutulur, kişilər də seks zamanı daha da çox şəhvət hislərini duymaq məqsədilə, cinsi orqanlara edilən pirsinqdən böyük tələbatla faydalanırlar.
Ümumiyyətlə demək olar ki, 1990-cı ildən başlayaraq, yəni yeni minilliyin başlanması ilə pirsinq Qərb mədəniyyətinin və Avropa submədəniyyətinin özünüidentifikasiyaetmə predmetinin ayrılmaz hissəsinə çevrilmişdir. Keçmişdə pirsinq və digər modifikasiya formaları insanların apardıqları mübarizənin simvolu, eləcə də vizual differensiasiya, qiyam və kontrmədəniyyət ifadəsi kimi qəbul olunurdu, indiki dövrdə isə, onlar sadəcə gündəlik həyatın tərkib hissəsi və yalnız bədən üçün nəzərdə tutulmuş bəzək elementi hesab olunurlar.
Pirsinq metodları
298x298px|thumbnail|right| Dil pirsinqi üçün deşmə prosesi 220px|thumbnail|left|Bədənin müxtəlif yerlərində pirsinq deşiklərinin açılması üçün istifadə olunan iynələrin Amerikan standartına uyğun nömrələnməsi. İnfeksiyadan qaçmaq üçün pirsinq vurulacaq bədən nahiyəsi əvvəlcə spirtlə dezinfeksiya edilir. Zəruri olduqda, bədəndə və yaxud üzdə olan tüklər qırxılır. İynə kanalının giriş və çıxış nöqtələri adətən xüsusi qələmlə işarələnir və sonra kəlbətin və ya pirsinq qısqaclarla ilə yerinə otuzdurulur və sıxılır. pirsinq iynəsinin dəridə qeyd edilmiş nöqtəni daha asanlıqla deşib keçməsi üçün qısqacların yuxarı hissəsində iki halqaşəkilli sıxma vardır. Avropada pirsinq çox zaman periferik venadaxili kateter vasitəsilə dərinin daxilinə yeridilir. Tam təhlükəsizlik üçün iynə plastik və ya teflon örtüyü ilə qorunmuşdur. Lazımi ölçüdə deşik yaradıldıqdan sonra, iynə bədəndən tez bir şəkildə xaric edilir. Deşmə kanalında yalnız iynənin kənarlarında olan plastik örtüklər qalır. Bu örtünün köməyi ilə zərgərlik məmulatları pirsinq deşiyinə daxil edilir və bərkidilir. Dəri örtüyündə lazımsız zədələrin qarşısının alınması, eləcə də dərinin çətinliklə gedilə bilən və dar sahələrinə deşmə zamanı əks-təzyiqin yaradılması və iynənin düzgün fiksasiya edilməsi üçün xüsusi qəbuledici borudan istifadə olunur.
ABŞ-da adətən polad materialdan istehsal olunmuş çox iti cərrahlıq materiallardan və xüsusi boşluğa malik olan pirsinq-iynələrdən istifadə edilir. Pirsinq üçün istifadə olunan zərgərlik məmulatı bilavasitə iynənin ucuna taxılır və daha sonra onun vasitəsilə birləşdirici toxumanı dəlib keçir. Günümüzdə qulaq və burun deşiklərini iynə və ya xüsusi pistoletlə deşmək üçün məhz pirsinq salonlarına üz tutmaq o qədər də önəmli deyil; bu cür prosedurlar zərgər ustalar arasında da tez-tez tətbiq edilir. Nüfuzlu pirsinq salonları bununla belə insanları zərgərlik salonlarına baş çəkməkdən imtina etmələrini məsləhət görürlər; qeyri-professional şəkildə edilmiş pirsinq, toxumalarda yarıqların əmələ gəlməsinə və ya qığırdaq nöqtələrinin parçalanmasına gətirib çıxara bilər. Bundan başqa, qulaq və burun pirsinqləri üçün istifadə olunan pistolet bəzən tam şəkildə sterilləşdirilmir. Bundan başqa bu məqsədlə istifadə olunan ştekerlər ilkin istifadə üçün yaramırlar.
Pirsinqdə son vaxtlar istifadə olunan baş bir metod "Dermal Punch" adı ilə tanınır. Panç və ya dermat (Dermal Punch) dərinin bir hissəsinin biopsiyası üçün istifadə olunan tibbi alətdir. Dəridə deşik açmaq üçün istifadə olunan panç ülgün kimi iti başlıq və plastik dəstək hissədən ibarət olur. Pirsinq iynəsindən fərqli olaraq panç istifadəsi zamanı dərinin bir hissəsi kəsilərək götürülür. Pançın köməyi ilə qulaqda böyük deşiklər yaradılır, nəticə etibarilə böyük ölçülərlə daha ciddi problemlər yaranır. Əgər usta səhv edərsə və yanlış bucağın altında toxumanın böyük hissəsini kəsərsə, bu ciddi problemlərə gətirib çıxara bilər – yaranmış deşik ölçüdən asılı olaraq zamanla çəkilib üstü örtülə bilər, ancaq cərrahiyyə yolu ilə xaric edilmiş qığırdaq daha bərpa olunmur.
Yerli aborigen xalqlar pirsinq üçün istifadə olunan öz ənənəvi deşmə əşyalarını tikan və ya heyvanların iti sümükləri kimi müvafiq təbii materiallardan hazırlayırlar. Məsələn, Sakit okean adalarında yerli xalqlar pirsinq iynəsi üçün şirin kartof bitkisinin iti uclarından istifadə edirlər.