cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Əli Şəriəti
Təhsili
Əli Şəriəti hələ kiçik olarkən ailəsi Məşhədə köçmüş və o, 7 yaşında Məşhəd şəhərində orta məktəbə getmişdir. 16 yaşında orta məktəbi bitirən Əli pedaqoji məktəbə daxil olur. Oranı bitirdikdən sonra bir neçə il orta məktəbdə müəllimlik edir, eyni zamanda 1956-cı ildə Məşhəddə yeni açılan Ədəbiyyat İnstitutuna daxil olur və oranı bakalavr diplomu ilə bitirir. O, institutda oxuyarkən Tələbələrin Ədəbi Məclisinə sədrlik edirdi.
Üçqabarlar (Urmiya)
Üçqabarlar - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Urmiya şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
"1941–1945-ci illər Böyük Vətən müharibəsində Almaniya üzərində qələbəyə görə" medalı
Təsisi
SSRİ Ali Sovetinin Rəyasət Heyətinin 9 may 1945-ci il tarixli Fərmanı ilə təsis edilmişdir.
İse-monoqatari
Haqqında
Müəllifin qiyməti məhz belə şəkildə üzə çıxır, yəni onun düşüncələri heç vaxt predmetsiz, absurd mühakimə xarakteri daşımır, onun hadisələrin hər bir detallarına münasibəti oxucunun xəyalında həyatın özü ilə bağlı təəssüratlar və keçmişlə bağlı şirin reminissensiyalar yaradır.
Qışlaq-i Marşun (Əbhər)
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 15 nəfər yaşayır (4 ailə).
Üçqabarlar (Urmiya)
Əhalisi
Kənddə nə qədər əhalinin yaşaması haqqında məlumat yoxdur.
İse-monoqatari
Haqqında
Hekayələrin qəhrəmanı saray cəngavəridir, yəni Heian vətəndaşıdır. Ola bilsin ki, elə müəllifin özüdür, həyatda alınmış, cəmiyyətdə prototipi olan qəhrəmandır. Heian paytaxtı dövrlərin mərkəzi kimi, yüksək mədəniyyət ehramı kimi, hekayələrdə təsvir edilən bütün hadisələrin mənbəyi kimi səciyyələndirilir.
"1941–1945-ci illər Böyük Vətən müharibəsində Almaniya üzərində qələbəyə görə" medalı
Əsasnaməsi
"1941–1945-ci illər Böyük Vətən Müharibəsində Almaniya üzərində qələbəyə görə" medalı ilə təltif edilsin:
Taxılma qaydası
"1941–1945-ci illər Böyük Vətən Müharibəsində Almaniya üzərində qələbəyə görə" medalı sinənin sol tərəfində, SSRİ-nin digər medallarından "Sovet Zapolyaryesinin müdafiəsinə görə" medalından sonra taxılır.
Təltif olunanlar
Mükafatlandırılanlar arasında, Alman ordusu və müttəfiqlərinə qarşı döyüşlərdə iştirak edən Bolqarıstan silahlı qüvvələrinin 120 min hərbçisi də var.
Əli Şəriəti
Təhsili
1960-cı ildə təhsilini davam etdirmək üçün dövlət büdcəsi ilə Avropaya, öz seçimi ilə Fransaya, Parisin Sarbonna Universitetinə göndərilir. Əli Şəriəti beş il Sarbonna Universitetində "Tarix" fakültəsində "Ədəbiyyat və dinlər" ixtisası üzrə oxuyaraq doktorluq dərəcəsi almışdır. Atası Şəriəti ilə bağlı müsahibəsində deyir ki, Şəriətinin həvəsinin sosiologiya olmasına baxmayaraq, ona Fransada sosiologiya üzrə təhsil almağa icazə vermədilər, o, İranda oxuduğu sahəni davam etdirməli idi.
İctimai-siyasi fəaliyyəti
Atası Məhəmməd Təqi Şəriəti də babalarının yolunu gedərək ruhani təhsili alır, ancaq 1935-ci ildə siyasi fəaliyyətlərinə görə Rza şah Pəhləvinin islahatları prosesində ruhanilikdən uzaqlaşdırılır və o təhsil nazirliyində işləməyə başlayır. M. T. Şəriəti 1941-ci ildə İran Kommunist Partiyası (Tudə) qurulduğu zaman bu partiya ilə müəyyən münasibətlər qurur. Demək olar ki, bununla Şəriətinin siyasətlə tanışlığı başlayır. "Tudə"nin Moskvadan idarə olunduğunu bildikdən sonra onlardan ayrılır və 1945-ci ildə, 38 yaşında "İslam Həqiqətlərini Təbliğ Mərkəzi"ni təsis edir; həm marksist və kommunistlərlə, həm də avam və mövhumatçı hesab etdiyi din xadimlərilə mübarizəyə başlayır.
Bu vaxt Əli Şəriətinin 11 yaşı vardı. Əli Şəriəti 14 yaşından etibarən bu mərkəzin proqramlarında iştirak etmiş, həmçinin öz dostlarını da bu mərkəzə cəlb etmişdir. Şəriəti 15 yaşında olarkən həmin mərkəz artıq cəmiyyətdə nüfuzlu bir orqana çevrilmişdi. 1952-ci ildə mərkəzin çoxu orta məktəb şagirdlərindən ibarət olan gəncləri qərara gəlirlər ki, özləri ayrıca "Məktəblilərin İslam Cəmiyyəti"ni təsis etsinlər. Gənc Əli də bir il sonra onlara qoşulur. Bundan sonra Şəriəti və dostlarının gənc kommunistlərlə mübarizəsi başlanır. Şəriəti Cəmiyyətin gənclərini fikri mübarizəyə hazırlamaq üçün onların xahişinə əsasən, gənclərə fəlsəfə və natiqlik dərsi keçir.
M. T. Şəriəti 1950-ci ildə Məhəmməd Müsəddiqin rəhbərlik etdiyi Milli Müqavimət Hərəkatında iştirak edir. Həmin illərdə gənc Əli də bu hərəkata qoşularaq atası ilə birgə mübarizə aparırdı. 1952-ci ildə Məşhəddə Seyid Taliqaninin və Mehdi Bazərqanın başçılıq etdikləri Milli Müqavimət Hərəkatına dəstək mitinqinə qoşulur və atası ilə birgə 6 ay həbsdə qalır. Bu Şəriətinin ilk həbsi idi.
Əli Şəriəti Parisdə 1959-cu ildə o zamanlarda ölkə içərisində də böyük təlatümlərə səbəb olan Əlcəzair Azadlıq Hərəkatı ilə əlaqələr qurur. Əlcəzairin müstəqilliyi üçün mübarizə aparan bu təşkilat üçün əmək sərf edir.
1961-ci ildə Patris Lumumbanın şəhid olması xəbəri Parisə yetişdikdə qaradərililər tərəfindən Belçika səfirliyinin qarşısında mitinq keçirilir. Bu mitinqdə Əli Şəriəti də iştirak edir və polislər tərəfindən döyülür, xəstəxanaya düşür və oradan da həbsxanaya köçürülür. O, həbsxanada Toqo ziyalısı Qyuzdan müsahibə götürür və həmin müsahibə 1965-ci ildə Toqoda çap olunur. Əli Şəriətinin siyasi vəziyyəti araşdırıldıqdan sonra hökumət onu Fransadan deportasiya etmək istəsə də, məhkəmənin sosialist hakiminin dəstəyi ilə hökmün icrası dayandırılır.
1963-cü ildə Şəriəti Paris Universitetində təhsilini başa vurur və 1964-cü ildə ailəsi və uşaqları ilə birlikdə vətəninə qayıtdıqda, Parisdəki siyasi fəaliyyətlərinə və İran hökumətinə qarşı nəşr edilən bir mətbu orqan ilə əməkdaşlıq etməsinə görə Türkiyə-İran sərhədində o zamankı İranın xüsusi kəşfiyyat orqanı SAVAK tərəfindən həbs olunur.
Şəriəti azadlığa çıxdıqdan sonra 1965-ci ili məcburi şəkildə Turuq kənd məktəbində və Məşhədin bəzi orta məktəblərində müəllimlik etməklə keçirir. Bundan sonra imtahan verərək "Dərs Vəsaitlərinin Hazırlanması İdarəsi"ndə işə düzəlir və Tehrana dəvət olunur. Burada o, dini dərsliklərin hazırlanması işinə baxan mütəxəssislər doktor Bahünər və doktor Behişti ilə tanış olur və onlarla əməkdaşlıq edir. Həmin dövrdə o, professor Massinyonun yazdığı "Pak Salman" kitabını tərcümə edir.
1967-ci ildən Məşhəd İnstitutunda "Tarix" fakültəsində assistent işləyir. Onun orada tədris etdiyi əsas mövzular İslam tarixi və mədəniyyəti, qeyri-İslam tarixi və mədəniyyətləri olmuşdur. Elə başlanğıcdan həyata keçirdiyi tədris metodu, institutun ümumi qayda-qanunlarına münasibəti, tələbələrlə davranışı onu digər müəllimlərdən fərqləndirirdi.
Əli Şəriəti 1970-ci ildə Tehranda yerləşən "İrşad" hüseyniyyəsinə dəvət olunur. Əvvəllər Məşhəddə Ədəbiyyat Universitetində dərs keçdiyinə görə təkcə cümə axşamları mühazirə oxuyur və şənbə gününə özünü dərslərə çatdırırdı. Sonralar isə o, Tehrana köçür.
"İrşad" hüseyniyyəsi 1970-ci ildə Həcc karvanı təşkil edir. Bu səfərin digər məqsədi Həcdə Avropada yaşayan tələbələrlə əlaqə yaratmaq idi. Şəriətinin ölkədən çıxmaq icazəsi olmadığına görə çoxlu çalışmalardan sonra, nəhayət, o da karvana qoşula bilir. 1972-ci ilə kimi o, üç dəfə həmin karvanla həccə getmişdir. (Onun Həcc səfərindəki çıxışları ayrıca bir kitab şəklində çap olunub) O, üçüncü səfərindən qayıdanda Misirə də baş çəkir. "Bəli, belə idi qardaş!" kitabı həmin səfərin nəticəsində ərsəyə gəlmişdir.
1971–72-ci illər Əli Şəriətinin gərgin işlədiyi illər olub. O, "İrşad" hüseyniyyəsini universitetə çevirmək istəyirdi. 1972-ci ildən gecə-gündüz özünü bu işlərə həsr edir. O, eyni zamanda Elm və Texnologiya Nazirliyində də işləyirdi.
1972–73-cü illərdə "İrşad"ın fəaliyyəti zəifləmişdi. Şəriəti həmin vaxtlar incəsənət bölümünün aktiv olmasına çalışırdı. İncəsənət Universitetinin tələbələrini həvəsləndirirdi ki, Məşhəddə tamaşaya qoyulan "Əbu Zər" tamaşası burada da tamaşaya qoyulsun. Nəhayət, "Əbu Zər" tamaşası "İrşad"ın bağlanmasına bir-iki ay qalmış "İrşad"ın zirzəmisində tamaşaya qoyulur. 1973-cü ildə növbəti tamaşadan sonra "İrşad" bağlandı və Şəriəti həbs olunmaq təhlükəsi ilə üz-üzə qaldığına görə məcburən gizli həyat tərzi keçirməyə başladı. Bunu görən şah rejimi Şəriətinin atası Ustad Məhəmməd Təqini girov götürdü. Atasının həbs olunduğunu eşidən Şəriəti özünü təslim edir ki, atasını buraxsınlar. Ancaq rejim atasını da tezliklə azad etmir.
Əli Şəriəti 18 ay təkadamlıq kamerada saxlanılır. Bu müddət ərzində fiziki və ruhi əziyyətlər görür, əməkdaşlığa cəlb edilmək istənir, ancaq təslim olmur. Nəhayət, 1976-cı ildə Əlcəzair dövlətinin rəhbərliyi OPEK toplantısında o zamankı İran şahı Məhəmməd Rza şah Pəhləvidən Şəriətinin azad olunmağını istəyir. Şah Şəriətini azad edir.
Həmin dövrdə oğlu Ehsanı Amerikaya oxumağa göndərir.
Qurduğu plana əsasən, həyat yoldaşı və üç qızı da onun arxasınca getməli imiş. Ancaq hökumət kiçik qızına və yoldaşı Puran xanıma ölkədən çıxış icazəsi vermədiyinə görə Şəriəti sadəcə iki qızı ilə görüşə bilir.
Ölümü
1977-ci ilin iyul ayının 17–sində tək yaşadığı otağın qapısı ağzında Əli Şəriətinin cansız cəsədi tapıldı. Onun bu gənc yaşda və qəflətən vəfatı bu işdə SAVAK–dan şübhələnməyə əsas verməkdə idi. Çünki o zamanlarda səhhətində heç bir problemi yox idi. Eyni zamanda vəfatında 1–2 – saat keçməmiş evində İran konsulluğu tərəfindən axtarış aparılır və cənazə üçün rəsmi işlərin yerinə yetirilməsi tələb edilir. Vəfatından sonra cənazə üzərində tibbi ekspertizaya belə icazə verilmir. İranda onu rəsmi dövlət mərasimi ilə dəfn etmək və bununla da onu rejimin dəstəkçisi kimi göstərmək istəyirlər. Ancaq buna ailəsi razı olmur. Atasının tövsiyəsi və Musa Sədrlə doktor Mustafa Çamranın səyləri nəticəsində Şəriətinin cənazəsi Suriyanın paytaxtı Dəməşqdə Xanım Zeynəb məscidində, türbənin yanında dəfn edilir.
Şəriətinin qırxı mərasimi Livanda qeyd olundu. Londondan, Suriyadan, həmçinin Fələstin Azadlıq Təşkilatından böyük bir sıra şəxslər, o cümlədən Yasir Ərəfat bu mərasimdə iştirak etdilər. Yasir Ərəfat bu mərasimdə nitq söylədi. Bu mərasimdə Musa Sədr də çıxış etdi. Musa Sədr öz çıxışında deyir ki, "Şəriətinin imtiyazlarından biri ona qarşı çıxanların qərəzli və savadsız adamlar olmasıdır." Burada xaricdə yaşayanlardan çoxlu sayda insan, islami cəmiyyətlərin üzvləri, həmçinin Nəcəf şəhərindən ruhanilər iştirak edirdilər.
Yaradıcılığı
Atası M. T. Şəriəti Əli pedaqoji məktəbin beşinci – axırıncı kursunda oxuyarkən ona tərcümə üçün verilən misirli yazıçı və ssenarist Əbdülməcid Caudətus-səharın (1913–1974) qələmə aldığı "Əbuzər Ğifari" kitabını səhhəti imkan vermədiyinə görə tərcümə etmək üçün Əliyə verir. Əli ərəb dilində olan həmin kitabı fars dilinə tərcümə edir.
1959-cu ildən Farnsanın paytaxtı Parisdə yerləşən Paris Universitetində oxumağa başlayan Şəriətinin ilk işi fransız dilini öyrənmək olur. Dili hələ yeni öyrəndiyi zamanlarda otağına çəkilərək əlinə keçirdiyi fransızca-farsca lüğətin köməyi ilə Aleksis Karrelin "Dua" adlı əsərini tərcümə edir. Bu əsəri tərcümə etməsi ilə o zamanlar Avropada, xüsusilə Fransada çox yayğın olan ekzistensializm fəlsəfəsindən təsirlənməyə başlayır. Sonralar bu, ona təsir edən fikir adamlarından Pol Sartrla ən yüksək nöqtəyə çatmışdı.
1960-cı ildə "Hara söykənək?" məqaləsini yazır və Fransa mətbuatının birində dərc olunur. 1961-ci ildə Sartrın "Şeir nədir" məqaləsini tərcümə edir və Parisdə farsca dərc olunan bir dərgidə nəşr edilir.
Şəriəti Parisdə elmi müəssisələrdə, tanınmış mütəxəssislərlə birlikdə sosioloji araşdırmalarla məşğul olurdu. O, Fransada Erix From, Herbert Markuze, Lui Massin-yon, Jan-Pol Sartr, Anri Lever, Frants Fanon kimi görkəmli alimlər, ziyalılar və şərqşünaslarla tanış olur. O, Sartr, Massinyon və Fanonla həm də yaxın münasibət saxlayır, onlarla elmi əməkdaşlıq edirdi. O, Massinyona həzrət Fatimənin həyatı ilə bağlı apardığı araşdırmada kömək edirdi.
Paris Universitetinə doktorant olaraq daxil olur və Seyfuddinin "Bəlxin fəzilətləri tarixi" adlı əsərinin elmi iş olaraq hazırlayır. Əli Şəriətinin Parisdə oxuduğu dövrlərdə elmi fəaliyyəti universitetlə məhdudlaşmamaqda idi. Kollej dö Frans araşdırma mərkəzində Jorj Qurviş ilə sosiologiya, "Sosioloji Reliqius" araşdırma mərkəzində isə Jak Berke ilə din sosiologiyası üzərində araşdırmalar apardı. Hətta, çox zamanlar doktorant proqramını buraxaraq sosiologiya və din üzərində daha dərin araşdırmalarla məşğul oldu.
Şəxsi həyatı
Babasının atası "Axund Həkim" adı ilə məşhur olmuş Molla Qurbanəli Buxara, Məşhəd və Səbzəvar mədrəsələrində təhsil almış filosof və fəqih olub. Həmçinin o, filosof Molla Hadi Səbzəvarinin şagirdlərindən olub.
Ədəbiyyat İnstitutunda bakalvr təhsili aldığı illərdə Puran Şəriətrəzəvi adlı tələbə ilə tanış olur və bu tanışlıq 1959-cu ildə onların evlənməsi ilə nəticələnir.
Anası kiçik mülkədar ailəsindən idi.
Göylər
Göylər — Azərbaycan Respublikasının Şamaxı rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. Göylər kəndi (Dağ Göylər) həmçinin Acıdərə və Çöl Göylər kəndləri ilə birlikdə meydana gələn Göylər inzibati ərazi dairəsinin mərkəzidir.
Göylər kəndi Şamaxı rayonunda əhalisinin sayına görə ən böyük kənddir.
Tarixi
Şirvan xanlığında inzibati ərazi vahidi olan Elat mahalının tərkibində 1821-ci ildə Göylər kəndi də daxil olmaqla 20 oba (Bəyi, Xalac, Ərəbəbdülkərim, Bozavand, Qovlar, Paşalı, Zəngənə, Qaraimanlı, Karrar, Bayat, Pərdili, Xınıslı, Cəyirli, Birinci Ucarlı, İkinci Ucarlı, Üçüncü Ucarlı, Mirikənd, Taliş, Şamlı, Göylər) birləşmişdi. Bu mahalın sakinləri əsasən maldarlıq, qismən isə əkinçiliklə məşğul olurdular.
Əhalisi
Göylər kəndinin də daxil olduğu Elat mahalında 1821-ci ildə 1016 ailə yaşayırdı. 2009-cu il 1 Yanvar tarixli məlumatlara əsasən Göylər kəndinin əhalisi 7200 nəfər idi.
Elm və Təhsili
Göylər kəndi Azərbaycan elminə və təhsilinə bir çox insanlar bəxş etmişdir ki, onlardan da Nurqələm Mikayılovu, Aləm Nuriyevi, Elxan Nuriyevi qeyd etmək olar. Göylər kəndində (Dağ Göylər) iki orta məktəb fəaliyyət göstərir. Bunlar Əlsuvar Məmmədov adına 1 saylı orta məktəb və Tehran Kərimov adına 2 saylı orta məktəblərdir.
Mədəniyyəti
2015-ci il fevralın 16-dan mayın 29-na kimi keçirilən 5-ci Muğam Televiziya Müsabiqəsinin qalibi Göylər kəndindən olan Nisbət Sədrayeva seçilmişdir.
İqtisadiyyatı
Göylər kəndinin əhalisi başlıca olaraq əkinçilik, qismən bağçılıq və heyvandarlıq üzrə ixtisaslaşmışdır. Əkinçilikdə aparıcı yeri taxılçılıq tutur. Digər əkinçilik sahələri yerli istehlak xarakteri daşıyır. Əhalisinin yerli təlabatının ödənilməsi üçün həyətyanı sahələrdə bostan-tərəvəz məhsulları, meyvə yetişdirilir və arı saxlanılır. Heyvandarlığın başlıca sahəsi maldarlıq və qoyunçuluqdur.
Kəndin iqtisadiyyatında tikinti materialları, əsasən mişar daşı istehsalı üçün xammal bazası (Mədan dağı) var.
"Yaponiya üzərində qələbəyə görə" medalı
"Yaponiya üzərində qələbəyə görə — SSRİ Ali Sovetinin Rəyasət Heyətinin 30 sentyabr 1945-ci il tarixli Fərmanı ilə təsis edilmişdir. Medal layihəsinin müəllifi rəssam Lukina M.L.-dir.
Təltif olunanlar
1,8 milyon müharibə iştirakçısı bu medalla təltif edilmişdir.
NGC 6580
NGC 6580, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Herkules bürcü istiqamətində yerləşir. E? tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Atikə Sultan (Sultan İbrahimin qızı)
Atikə Sultan — Osmanlı sultanı Sultan İbrahim in qızı.
Sultan İbrahim in çərkəs əsilli kənizlərindən Leyla Saçbağlı Sultandan doğulan Atikə Sultanın həyatıyla bağlı yetərli məlumat yoxdur. Hətta bəzi mənbələrdə anasının baş hasəki Xədicə Turhan Sultan olduğu qeyd olunur. Hələ 2 yaşında ikən atası taxtdan endirilərək qətlə yetirilmiş, mərhum sultanın digər xanımları və qızları kimi o da, Köhnə saray a göndərilmişdir.
Ancaq həmin il nənəsi Validə Kösəm Sultan ın istəyilə atasının müsahiblərindən Topal Kənan Paşa yla nikahlanmışdır. Tamamilə formal olan bu nikahın ardıından Kənan Paşa müxtəlif əyalətlərə təyin edildi. 1656-cı ildə 2 ay müddətinə kaptan-ı dərya olaraq xidmət etmişdir. Ancaq daha sonra vəzifələrindən azad edilmiş, bu səbəblə 1658-ci ildə Abxaz Həsən Paşa üsyanına qoşulmuşdur. Bu səbəblə qardaşı IV Mehmed in əmriylə nikah dərhal pozulmuşdur. Boşandıqdan bir il sonra Topal Kənan Paşa 16 fevral 1659-cu ildə vəfat etmişdir.
Hələ 12 yaşında ərindən boşanan Atikə Sultan həmin il İsmayıl Paşa yla evləndirildi. Nigahın ardından İsmayıl Paşa Bosniya, Özi, Ərzurum kimi əyalətlərdə xidmət etmişdir. Onun 1664-cı ildə Ərzurum da vəfat etməsinin ardından bir daha evlənməyən Atikə Sultanın övladının olub-olmadığı bilinmir.
1686-cı ildə İstanbul da vəfat etmiş, cənazəsi atasının Aya Sofiya dakı Sultan İbrahim türbəsi nə dəfn edilmişdir.
Quyucuq (Əbhər)
Quyucuq — İranın Zəncan ostanı Əbhər şəhristanının ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 9 nəfər yaşayır (4 ailə).
İoki mağarası
– Yaponiyanın Koçi prefekturasının Aki şəhərində yerləşən mağara. Ghibli-vari mənzərəsinə görə tanınır.
Yerləşməsi
Mağara okean sahilinin və İoki stansiyasının yaxınlığındadır. Mağaranın yaxınlığında Hiqaşiyama Meşə Parkı yerləşir.
Xüsusiyyətlər
40 metr uzunluğunda olan bu mağara, eləcə də, kanyon 3 milyon il əvvəl okean suyunun aşındırması nəticəsində yaranmışdır. Mağara divarlarında fosilləşmiş balıqqulaqlarına rast gəlmək olar. Kanyonun dibində kiçik çay axır. Burada üç şəlalə tökülür, cığırın sonunda yerləşən ən böyük şəlalənin suyu yaşıl-göy rəngli kiçik gölməçə əmələ gətirir. Mağarada yarasalar da yaşayır.
Mağarada temperaturun təxminən 20 °C olması burada tropik qıjıların yetişməsi üçün ideal şərait yaradır. Mağaranın girişində yerləşən kanyonun divarları 40-dan çox növə aid olan qıjılarla örtülmüşdür. İoki mağarası zəngin florasına görə fərqləndiyi üçün 1915-ci ildə Milli Təbiət Abidəsi statusu almışdır.
Nurlan Səfərov
Nurlan Səfərov (28 sentyabr 2000; Salyan, Azərbaycan) — Azərbaycanı təmsil edən boksçu.
Həyatı
Nurlan Səfərov 2000-ci il sentyabrın 28-də Salyan şəhərində anadan olub. 2008-ci ildən idmanla məşğul olur. Məşqçisi Rasim Məmmədovdur.
Karyerası
Nurlan Səfərov 2018-ci ildə Milan şəhərində (İtaliya) baş tutan yeniyetmələr arasında Avropa Çempionatlarının qalibi oldu.
Nurlan Səfərov 2018-ci ildə Buenos-Ayres şəhərində (Argentina) baş tutan Yeniyetmələrin III Yay Olimpiya Oyunlarında mübarizə apardı. Nurlan Səfərov 1/4 final mərhələsində Kanada nümayəndəsi Spenser Vilcox ilə üz-üzə gəldi. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Nurlan Səfərov 3:2 hesabı ilə qalib gəldi və turnirin yarım-final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi yeniyetmələr arasında Dünya Çempionatının qalibi olan Tailand nümayəndəsi Atiçai Foemsap oldu. Həmin görüşdə rəqibinə 0:5 hesabı ilə məğlub olan Nurlan Səfərov, mübarizəni bürünc medal uğrunda görüşdə davam elədi. Bürünc medal uğrunda görüşdə onun rəqibi Misir nümayəndəsi Marvan Mamduh oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Nurlan Səfərov rəqibinə 4:0 hesabı ilə qalib gəldi və Buenos-Ayres Olimpiadasının bürünc medalına sahib oldu.
Nurlan Səfərov həmdə Yeniyetmələrin III Yay Olimpiya Oyunlarının açılış mərasimində Azərbaycan bayrağını apardı.
Ümid Qurd (tarixçi)
Ümid Qurd — Türkiyə tarixçisi. O, müasir Yaxın Şərqi araşdırır. Onun bir çox nəşrləri erməni soyqırımından bəhs edir. 2016-cı ildə Klark Universitetində erməni soyqırımı üzrə fəlsəfə doktoru dərəcəsi almışdır. Qurd etnik olaraq kürd və ərəb mənşəlidir. O, Qaziantepdə doğulub boya-başa çatmışdır.
I Filip (Kastiliya kralı)
I Filip və ya Kastiliyalı Filip (d. 22 iyul 1478 - ö. 25 sentyabr 1506) — Burqundiya hersoqu və Habsburq ailəsi nə mənsub olan ilk Kastiliya kralı.
Müqəddəs Roma imperatoru Maksimilyan və xanımı Burqonlu Mariya nın oğlu olan Filip hələ 4 yaşında ikən anası vəfat etdi və beləcə 4 yaşlı Filip Burqundiya hersoqu oldu. 1496-cı ildə atasının istəyilə Kastiliya kralı Ferdinand və xanımı Kastilyalı İzabella nın qızı Yuanna ilə evləndi. Bundan başqa razılaşmaya görə Filipin bacısı Marqarita da İspaniya kralının oğlu və varisi Conla evləndi. Nigahdan 4 il sonra xanımı Yuanna qardaşı, böyük bacısı və bacısının kiçik oğlunun vəfatı ilə Kastiliya taxtının varisi oldu. 1504-cü ildə qaynanası Kastiliyalı İzabella nın vəfatı ilə xanımı Yuanna Kastiliya taxtına keçdi və beləcə, Filip Kastiliya nın de-yure kralı oldu. Ancaq bundan 2 il sonra vəfat etdi.
Filip İspaniyadakı ilk Habsburq monarxı idi və bu günədək gələn bütün İspaniya krallarının əcdadı hesab olunur. Atasından öncə vəfat etmişdi və bu səbəblə nə Müqəddəs Roma imperatoru ola bildi, nə də onun mientras me la agarraba con 2 manos. Ancaq gələcək illərdə oğlu V Karl həm anasından miras aldığı Kastiliya və Araqon taxtlarını, həm də atası vasitəsilə babasından miras aldığı Burqundiya və imperiya taxt-tacını özündə birləşdirdi.
Kürəkən İsmayıl Paşa
Kürəkən İsmayıl Paşa (ö. aprel 1666) — Osmanlı sultanı IV Mehmed in dönəmində müxtəlif vəzifələrdə xidmət etmiş dövlət xadimi.
Əslən boşnak olub, Əndərun da yetişmiş, daha sonra baş qapıçı, baş çavuş və baş miraxur vəzifələrində çalışmışdır. Sultan Murad ın xanımlarında Hasəki Sənubər Sultanın uzaq qohumu idi. 1657-ci ildə vəzir lik rütbəsi alaraq İstanbul naibi təyin edildi. 1658-ci ildə sədrəzəm Körpülü Mehmed Paşa nın vasitəçiliyi ilə üsyançı Topal Kənan Paşa dan boşandırılan Atikə Sultan la nigahlandı və üsyançı paşanı ələ keçirmək məqsədilə Anadolu müfəttişliyinə gətirildi. Bu vəzifədə ikən Anadolu da alovlu silahları topladaraq iğtişaşların önünü almağa çalışdı.
Ertəsi il Topal Kənan Paşa nın əcəcliylə vəfatının ardından geri çağırıldı və öncə Budin, daha sonra Bosniya əyaləti nə təyin edildi. 1663-cü ilin martında ikinci dəfə İstanbul naibi seçildi. Həmin ilin avqustunda Özi, 1664-cü ildə isə Ərzurum a təyin edildi. Bu vəzifədə ikən 1666-cı ilin aprelində vəfat etdi.
Odessa körfəzi
Odessa körfəzi — Qara dənizin şimal-qərb hissəsində, Odessa vilayətinin ərazisində yerləşən körfəz.
Yerləşməsi
Körfəz Odessa şəhərinin şimal-şərq və mərkəzi hissələrini və qismən Liman rayonunun ərazisini yuyur. Körfəz şimal-şərqdən cənub-qərbə doğru uzanır. Coğrafi baxımdan körfəz şimaldan Şimali Odessa burnu ilə, cənubda isə Böyük Fontan burnu ilə sərhədlənir. Alternativ coğrafi sərhəd isə Şimali Odessa burnundan cənuba Lanjeron burnuna qədər uzanır. Körfəzin şimal-qərbi hissəsində ayrıca Kuyalniski və Xadjibeyski limanları mövcuddur. Odessa portu bu körfəzdə yerləşir.
Xarakteriskası
left|thumb|250x250px|Böyük Fəvvarə burnunda süni çimərliklərin yuyulması Eni təxminən 9 km, dərinliyi şimal-şərq hissəsində 5 metr, cənub-qərb — 14 metrdir. Sahilin giriş hissəsi yüksəkdir, yarğan formalıdır. Sahillər əsasən abraziya-uçqun mənşəlidir. Körfəzin digər hissələri tədricən alçalır. Sahil və körfəzin dibi qumludur. Duzluluq yayada 15,2 ‰, qışda 15,6 ‰ olur. Körfəz Dnepr, Днестра və Tuna çaylarının təsiri altındadır. Ona görə də duzluq sahildə ayrı-ayrı dövrlərdə 10 ‰ — dən 17 ‰ arasında tərəddüd edə bilər. Küləkli havalarda isə 18 ‰  olur. Digər dövrlərdə isə duzluluq 5–7 ‰ olur.
İqlimi
Odessa körfəzi digər ətraf dəniz əraziləri kimi kontinental iqlimlə xarakterizə olunur. Suyun temperaturu yayda +19,9, qışda +2,2 dərəcə olur. Şaxtalı aylarda sahil ərazilər donur. Donma dövrü — yanvardan martın ortalarına qədərdir. Buzun maksimal qalınlığı — 68 sm-dir. Donma günlərinin sayı 0–95, sərt qış günləri 66–96, adətən, — 27–58, yumşaq qış günləri isə — 8–51 arasında dəyişir.
Bakı və Kəndlər Birliyi
Bakı və Kəndlər Birliyi, Bakı Kəndlər Birliyi və ya qısaca BKB — Azərbaycanda 1990-cı illərdə təsis edilmiş, Azərbaycan Xalq Cəbhəsinin üzvü olmuş və Milli Azadlıq Hərəkatında iştirak etmiş ictimai-siyasi birlik.
Haqqında
Bakı və Kəndlər Birliyinin ilk təsis yığıncağı Nəsir Ağayev tərəfindən Şüvəlan qəsəbəsində Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin Yaradıcılıq Evində 13 yanvar 1990-cı il tarixində keçirilmişdir. Bakı və Kəndlər Birliyinin Ali Məclisinin ilk sədri Ağayev Nəsir Zərbəli oğlu Ağayev seçilmişdir. Bakı və Kəndlər Birliyi 1992-ci ildə rəsmi dövlət qeydiyyatına alınmışdır.
1992-ci ildə Baki və Kəndlər Birliyinin mətbuat orqanı olan "Vəhdət" qəzeti təsis edilmişdir. Bakı və Kəndlər Birliyi Azərbaycan Xalq Cəbhəsinin üzvü olmuşdur.
Nəsir Ağayev 1992-ci ildən 1994-cü ilin fevral ayına kimi təşkilatın Ali Məclisinin sədri olmuşdur. 1994-cü ildən Bakı və Kəndlər Birliyinin sədri Hacı Cəbrayıl Əlizadə seçilmişdir.
Bakı və Kəndlər Birliyi Məhəmməd Əmin Rəsulzadənin Novxanı qəsəbəsindəki heykəlinin hazırlanması üçün lazım olan məvacibin yığılmasında aktiv rol oynamışdır.
1994-cü ildə Bakı və Kəndlər Birliyinin sədri Hacı Cəbrayıl Əlizadə, Hüquq şöbəsinin sədri Tahir Kərimli və Ş. Pənahi rəhbərliyində Bakı və Kəndlər Birliyinin bazasında Vəhdət Partiyası yaradılmışdır. 1995-ci ilin aprel ayında Hacı Cəbrayıl Əlizadə partiyanın sədri seçilmişdir. Vəhdət Partiyasının təsis olunmasına baxmayaraq Bakı və Kəndlər Birliyi öz fəaliyyətini davam etdirmişdir. Vəhdət Partiyası Bakı və Kəndlər Birliyinin Vidadi küçəsi 89-da yerləşən rəsmi qərargahını icarəyə götürüb.
Şair Teyyub Qurban 1994-1996-cı illərdə Bakı və Kəndlər Birliyinin Mətbuat Xidməyinin rəhbəri olmuşdur.
Bakı və Kəndlər Birliyi "Ölüm növbəsi" filminin çəkilişinə kömək etmişdir.
Şərifabad (Əbhər)
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 5,521 nəfər yaşayır (1,467 ailə).
Vəzirabad (Urmiya)
Vəzirabad - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Urmiya şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 91 nəfər. yaşayır (28 ailə).
Aşanti imperiyası
Aşanti konfederasiyası — Qana ərazisində aşanti və digər xalqların şəhər-dövlət konfederasiyası.
Haqqında
XVII əsrin sonlarında qul və qızıl ticarəti zəminində indiki Qana ərazisində qurulan konfederasiyanın başında Kumasi şəhəri dururdu. Qızıl ticarətin ən iri məkəzi isə Bono–Mansu sayılırdı. Yerli tarixi ənənəyə görə konfederasiyanın ilk hökmdarı Osey Tutu olmuşdur.
O aşanti siyasi qurumunu vahid dövlətdə birləşdirə bilmişdir. Konfederasiyanın varlığı Qvineya körfəzi sahillərini Səhraətrafı ərazilərlə birləşdirən ticarət yolları üzərində nəzarətlə bilavasitə bağlı idi. Aşantinin yüksəlişinə XVII əsrin sonlarında Sonqay dövlətinin süqutu da təsir göstərmişdir.
Kürd Milli Şurası
2012-ci ildən sonra ENKS-in iddia edilən avtoritar və kürd milliy'tçi siyasəti bir çox siyasi partiyanın onu tərk etməsinə səbəb olmuşdur. İllər keçdikcə partiyanın üzvlüyü azalmış və bir çox tərəfdarını itirmişdir. ENKS-dən ayrılan qruplar arasında 2015-ci ildə Kürd Demokratik Proqressiv Partiyası, 2016-cı ildə Suriyada Kürd Milli İttifaqı və Suriya Yezidi Şurası var idi. Nəticədə, 2017-ci ilə qədər ENKS-nin Suriya Demokratik Şurasında yalnız iki yeri qalmışdır. 2021-ci ildə ENKS-nin hərbi qanadının Türkiyə Silah Qüvvələrinə kömək etdiyi iddia edilmişdir.
Tarixi
Kürd Milli Şurası 26 oktyabr 2011-ci ildə İraq Kürdüstanının paytaxtı Ərbil şəhərində, regional hökumətin prezidenti Məsud Barzaninin yardımı ilə qurulmuşdur. Təşkilat əvvəlcə 11 partiyadan ibarət idi, lakin bu say 2012-ci ilin may ayına qədər 15-ə yüksəlmişdir.
ENKS-yə bağlı bir neçə partiya bəzən Demokratik Birlik Partiyası (PYD) kimi digər kürd qrupları ilə qarşıdurmaya girmişdir. Barzani gərginliyi azaltmaq üçün 2012-ci ilin iyul ayında Ərbil şəhərində keçirilən diplomatik görüşdə iki qrup arasında vasitəçilik etmişdir. Nəticədə, PYD və digər bəzi kürd qrupları Kürd Milli Şurası ilə birləşərək Kürd Ali Komitəsini yaratdılar. PYD koalisiyadan çıxanda müqavilə qüvvədən düşmüşdür. Onlar ENKS-ni kürdlərin yaşadığı şəhərlərə hücum edən Suriya üsyançıları ilə ittifaqda ittiham etmişdi. Bundan sonra PYD Rojava bölgəsində polietnik və mütərəqqi bir cəmiyyət yaratmaq məqsədi ilə digər kürd, ərəb və aysor partiyaları ilə müqavilə bağlamış, nəticədə Demokratik Cəmiyyət uğrunda Hərəkat (TEV-DEM) yaradılmışdır.
İdeologiyası
Kürd Milli Şurası Suriya Milli Şurasına (SMŞ) qoşulsa və Suriya müxalifətinin bir hissəsi olsa da, demərkəzləşdirmə məsələsinə yanaşmaları ilə əlaqədar ENKS və SMŞ arasında bəzi əsas fərqlər var. ENKS kürdlərin muxtariyyətini tələb edir, SMŞ isə inzibati demərkəzləşdirmədən başqa bir şeyi rədd etmişdir. Hər iki tərəfin çox oxşar məqsədləri olmasına baxmayaraq, federalizm və muxtariyyət məsələsi ENKS və PYD arasında da mübahisə mövzusudur. Bu səbəbdən ENKS PYD-nin Suriyanın şimalında federasiya elan etməsini hansısa "müzakirə və demokratik iştirak" olmadan Suriyanı parçalamaq cəhdi kimi qələmə verərək qınamışdır. ENKS daha sonra "əvvəlcədən müzakirə edilmədən Suriya xalqına federalizm tətbiq etmək cəhdlərinə qəti şəkildə qarşı çıxdığını" bildirmişdir. Bu açıqlamalar əsasən PYD tərəfdarı olan bəzi müşahidəçilər arasında çaşqınlıq yaratmışdır. Oksford Universitetinin sosiologiya tədqiqatçısı Karl Drott demişdir ki, "ENKS-in əslində nə istədiyini bilmək çətindir. ENKS-in kürd milliyətçi ideologiyası ilə Suriyadakı müttəfiqlərinin siyasi layihəsi arasında əsaslı bir ziddiyyət var. Görünür, ENKS-in yeganə ardıcıl siyasəti PYD-nin etdiyi hər şeyə qarşı çıxmaqdır". Əksəriyyətinin ENKS-ni dəstəklədi düşünülən İraq Kürdüstanında yaşayan bəzi Suriya kürdü olan qaçqınlar da PYD-nin federalizm bəyannaməsini tənqid etmişlər. Bəziləri bu bəyanat nəticəsində Suriyada daha çox gərginliyin yaranacağından qorxur və sadəcə olaraq münaqişənin bitməsini arzulayır. Kürd muxtariyyətinin necə tətbiq ediləcəyi ilə bağlı yaranmış fikir ayrılığlba baxmayaraq, ENKS hələ də federalizmi dəstəkləyir. Suriya müxalifətinin rəhbəri Mişel Kilo kürdlərin Suriyada federalizm qurmaq cəhdlərini qınamış, bunu İsrail ilə mənfi mənada müqayisə etmişdir. ENKS cavabında Kilonu irqçilikdə və Rəcəb Tayyib Ərdoğan ilə Türkiyəni razı salmaq üçün hərəkət etməkdə günahlandırmışdır.
İkram Kərimov (hüquqşünas)
Kərimov İkram Heydər oğlu — azərbaycanlı hüquqşünas, Azərbaycan Respublikasının Bank ombudsmanı.
Hindistan iqtisadiyyatı
Hindistan iqtisadiyyatı inkişaf etməkdə olan bazar iqtisadiyyatı kimi xarakterizə olunur. Bu, nominal ÜDM-ə görə dünyanın beşinci, alıcılıq qabiliyyəti paritetini görə (AQP) üçüncü ən böyük iqtisadiyyatdır. Beynəlxalq Valyuta Fondunun məlumatına əsasən, adambaşına düşən gəlir baxımından Hindistan 2018-ci ildə 142-ci ÜDM-yə malik ölkə, adambaşına düşən alıcılıq qabiliyyəti pariteti ÜDM-si üzrə 119-cu olmuşdur. 1947-ci ildəki müstəqilliyindən 1991-ci ilə qədər ardıcıl hökumətlər geniş dövlət müdaxiləsi və tənzimlənməsi ilə proteksionist iqtisadi siyasət yürütdü. Soyuq müharibənin sonu və 1991-ci ildə kəskin tədiyyə balansı böhranı geniş iqtisadi liberallaşdırma proqramının qəbul edilməsinə səbəb oldu. 21-ci əsrin əvvəllərindən ÜDM-in illik orta artımı 6% -dən 7% -ə qədər olmuşdur və 2014-cü ildən 2018-ci ilə qədər Hindistan Çini üstələyərək dünyanın ən sürətli böyüyən əsas iqtisadiyyatına çevrilmişdir. Tarixən Hindistan 1-ci əsrdən 19–cu əsrə qədər iki minillik tarix ərzində dünyanın ən böyük iqtisadiyyatlarından biri idi.
İkram Kərimov (hüquqşünas)
Həyatı
İkram Kərimov 1942-ci ildə Kürdəmir şəhərində qulluqçu ailəsində anadan olub. 1959-cu ildə Kürdəmir şəhər orta məktəbini bitirib. 1959-1961-ci illərdə sovxozda fəhlə işləyib. 1961-1966-cı illərdə Azərbaycan Dövlət Universitetinin Hüquq fakültəsinin tələbəsi olub və hüquqşünaslıq ixtisası alıb. İşlə təmin olunmaq üçün Azərbaycan SSR Prokurorluğunun sərəncamına göndərilib. 1966-1978-ci illərdə Bakı şəhərinin Oktyabr (Yasamal), Qusar və Xaçmaz rayon prokurorluqlarında müstəntiq, Azərbaycan SSR Prokuroru yanında mühüm işlər müstəntiqi vəzifələrində, 1978-1987-ci illərdə Bakı şəhər Əzizbəyov (Xəzər) rayon prokuroru, Bakı şəhər prokurorunun birinci müavini – istintaq şöbəsinin rəisi işləyib. 1987-2012-ci illərdə Bakı şəhər məhkəməsinin sədri, Ağır cinayətlərə dair işlər üzrə Azərbaycan Respublikası hərbi məhkəməsinin sədri və Sumqayıt Apelyasiya Məhkəməsinin sədri vəzifələrində çalışıb. Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi yanında və Polis Akademiyasında Elmi-Məsləhət Şurasının üzvü olub. Dəfələrlə Bakı Dövlət Universitetinin Hüquq fakültəsində və Azərbaycan Respublikası Daxili İşlər Nazirliyi Polis Akademiyasında Dövlət İmtahan Komissiyalarına sədrlik edib.
Hindistan iqtisadiyyatı
Hindistan iqtisadiyyatının uzunmüddətli böyümə perspektivi gənc əhalisi və müvafiq asılılıq nisbəti, sağlam əmanət və investisiya nisbətləri səbəbindən müsbət olaraq qalır və qlobal iqtisadiyyata inteqrasiyanı artırır. 2016-cı ildə "demonetizasiya" zərbələri və 2017-ci ildə Mallar və Xidmətlər Vergisi tətbiq edilməsi səbəbiylə 2017-ci ildə iqtisadiyyatdakı artım yavaşladı. Hindistan ÜDM-nin təxminən 60% -i daxili fərdi istehlak hesabına idarə olunur və dünyanın altıncı ən böyük istehlak bazarı olaraq qalmaqdadır. Şəxsi istehlakdan başqa Hindistanın ÜDM-i də dövlət xərcləri, investisiya və ixrac hesabına artır. 2018-ci ildə Hindistan dünyanın onuncu ən böyük idxalçısı və on doqquzuncu ən böyük ixracatçı olmuşdu. Hindistan 1 yanvar 1995-ci ildən Ümumdünya Ticarət Təşkilatının üzvüdür. Biznesin asanlığı indeksinə görə 63-cü, Qlobal Rəqabətlilik Hesabatı üzrə 68-ci yerdədir. 520 milyon işçisi olan Hindistan işçi qüvvəsi 2019-cu ilə görə dünyada ikinci yerdədir. Hindistan geniş qeyri-rəsmi iqtisadiyyata sahib olduğundan vətəndaşlarının yalnız 2% -i gəlir vergisi ödəyir. 2008-ci ildə baş verən qlobal maliyyə böhranı dövründə iqtisadiyyat yavaşlama ilə üzləşdi, Hindistan böyüməni artırmaq və tələbat yaratmaq üçün stimullaşdırıcı tədbirlər (həm maliyyə, həm də pul) tətbiq etdi, sonrakı illərdə iqtisadi artım canlandı. Dünya Bankının fikrincə, davamlı iqtisadi inkişafa nail olmaq üçün Hindistan dövlət sektoru islahatları, infrastruktur, kənd təsərrüfatı və kənd inkişafı, torpaq və əmək qaydalarının ləğvi, maliyyə daxil edilməsi, özəl investisiya və ixracat, təhsil və səhiyyə sahələrinə diqqət yetirməlidir.
İkram Kərimov (hüquqşünas)
Həyatı
14 aprel 2017-ci ildən Azərbaycan Respublikasının Bank ombudsmanıdır.
Hindistan iqtisadiyyatı
Hindistanın ən böyük ticarət tərəfdaşları Çin, ABŞ, BƏƏ, Səudiyyə Ərəbistanı, İsveçrə, Almaniya, Honkonq, İndoneziya, Cənubi Koreya və Malayziyadır. 2018-19-cu illərdə Hindistanda birbaşa xarici sərmayəsi (FDI) xidmət sektoru, kompüter və telekomunikasiya sektoru ilə 64.4 milyard dollar təşkil etdi və bunlar xarici investisiyaların axını üçün lider sektor olaraq qaldı. Hindistanın qüvvədə və ya danışıqlar mərhələsində olan sərbəst ticarət əlaqələrinə ASEAN, SAFTA, Merkosur, Cənubi Koreya, Yaponiya daxildir. Xidmət sektoru ÜDM-in 55,6% -ni təşkil edir və ən sürətli böyüyən sektor olaraq qalır, işçi qüvvəsinin böyük hissəi sənaye sektoru və kənd təsərrüfatı sektorunda işləyir. Bombay Birjası və Milli Fond Birjası bazar kapitallaşmasına görə dünyanın ən böyük birjalarından biridir. Hindistan qlobal sənaye məhsulunun 3% -ni təmsil edən və dünyada 57 milyondan çox insan çalışan dünyanın altıncı ən böyük istehsalçısıdır. Hindistan əhalisinin təqribən 70% kənd təsərrüfatına sahib olan kənd əhalisidir və Hindistanın ÜDM-nin təxminən 50% -ni təşkil edir. 440 milyard dollar dəyərində dünyanın yeddinci ən böyük valyuta ehtiyatına sahibdir. Hindistanın ÜDM-nin 68%-i dövlət borcudur, maliyyə kəsiri isə ÜDM-in 3,4% səviyyəsində qalıb. Bununla birlikdə, 2019 CAG hesabatına görə, faktiki maliyyə kəsiri ÜDM-in 5.85% -ni təşkil edir. Hindistanın dövlətə məxsus bankları ağır borc artımı ilə üzləşdi, nəticədə kredit artımı aşağı oldu, eyni zamanda NBFC sektoru likvidlik böhranına tutuldu. Hindistan yüksək işsizlik, artan gəlir bərabərsizliyi və əsas tələb azalması ilə qarşılaşır.
İkram Kərimov (hüquqşünas)
Həyatı
Ailəlidir, üç övladı, doqquz nəvəsi var.
Hindistan iqtisadiyyatı
Hindistan qida və kənd təsərrüfatı məhsulları istehsalında dünya miqyasında ikinci yeri tutur, kənd təsərrüfatı ixracı isə 38.5 milyard dollar təşkil edir. Tikinti və daşınmaz əmlak sektoru kənd təsərrüfatından sonra ikinci ən böyük məşğulluq yaradan sahədir və iqtisadi fəaliyyəti ölçmək üçün vacib bir sektordur. Hindistan toxuculuq sənayesi 150 milyard dollar dəyərində qiymətləndirilir və sənaye məhsulunun 7% -i və Hindistanın ÜDM-nin 2% -ini təşkil edərək, 45 milyondan çox insana məşğulluq yaradır. Hindistan İT sənayesi 180 milyard dollarlıq gəliri olan İT xidmətlərinin əsas ixracatçısıdır və bu sahədə dörd milyondan çox insan işləyir. Hindistanın telekommunikasiya sənayesi mobil telefon, smartfon və internet istifadəçilərinin sayına görə dünyada ikinci yerdədir. Dünyanın onuncu ən böyük neft istehsalçısı və üçüncü ən böyük neft istehlakçısıdır. Hindistan avtomobil sənayesi istehsalına görə dünyada dördüncüdür. Hindistanın ÜDM-nin 10% -dən çoxunu təmin edən və dünyanın ən sürətli böyüyən elektron ticarət bazarlarından birinə sahib olan 672 milyard dollar dəyərində pərakəndə bazarı var. Hindistan dünyanın dördüncü ən böyük təbii sərvətlərinə malikdir, mədən sənayesi ölkənin sənaye ÜDM-nin 11% -ni və ümumi ÜDM-nin 2,5% -ni təşkil edir. Ölkə həm də dünyanın ikinci ən böyük kömür istehsalçısı, ikinci ən böyük polad istehsalçısı və üçüncü ən böyük elektrik istehsalçısıdır.
İkram Kərimov (hüquqşünas)
Rütbələri, mükafatları və digər fəaliyətləri
SSRİ Baş Prokuroru tərəfindən baş ədliyyə müşaviri xüsusi rütbəsi, Azərbaycan Respublikası Milli Məclisi tərəfindən I ixtisas dərəcəli hakim rütbəsi verilib.
Üstü örtülü qəsdən adam öldürmə hadisələrinə dair cinayət işlərinin istintaq təcrübəsi SSRİ və respublika üzrə dəfələrlə yayılmış və adı prokurorluğun "Ən yaxşı müstəntiqi" fəxri kitabına yazılmışdır. Barəsində ittifaq miqyasında kitab buraxılmış, hüquqa aid jurnallarda oçerklər dərc edilmişdir. Müntəzəm olaraq müxtəlif mətbuat orqanlarında elmi məqalələri çap olunmuş, çıxışları verilmişdir.
"Şərəf nişanı" ordeni, "Tərəqqi", "Əmək veteranı" medalları və Azərbaycan SSR Ali Soveti Rəyasət Heyətinin, SSRİ Baş Prokurorunun, Ümumittifaq Həmkarlar İttifaqı Mərkəzi Şurasının, Azərbaycan Respublikası Ədliyyə nazirinin Fəxri Fərmanları ilə təltif olunmuşdur. Respublikanın "Əməkdar hüquqşünası" fəxri adına layiq görülüb.
Peşəkar iş fəaliyyəti nəticələrinə görə SSRİ Baş Prokuroru, Azərbaycan Respublikası Prokuroru, Ədliyyə Naziri və Məhkəmə-Hüquq Şurası tərəfindən dəfələrlə təşəkkür və qiymətli hədiyyələrlə mükafatlandırılmışdır. Ədliyyə Nazirliyinin rəmzi medalı və Azərbaycan Respublikası Ümumi Məhkəmə Hakimlərinin İctimai Birliyinin (Assosiyasiyası) yeganə nüsxədə hazırlanmış xatirə medalı ilə təltif edilmişdir.
Bir neçə çağırış Əzizbəyov (Xəzər) rayonu və Bakı şəhər Xalq Deputatları Sovetinin deputatı seçilmişdir.
SSRİ Prokurorluğu və SSRİ Ədliyyə Nazirliyinin rəhbər işçilərinin ixtisasartırma institutlarını bitirmişdir.
1995-ci ildən həyata keçirilən Məhkəmə-Hüquq islahatını təmin edən qanunvericilik aktları layihələrinin hazırlanmasında yaxından iştirak etmiş, bir sıra beynəlxalq tədbirlərdə - ABŞ, Asiya və Avropa ölkələrində, Avropa Şurasında Azərbaycanı təmsil etmişdir.
Məhkəmə-Hüquq islahatları ilə bağlı məqalələri respublikada və başqa dövlətlərdə çap edilmişdir.
Yeni seçilmiş hakimlərin tədrisində müntəzəm olaraq iştirak edir.
04 aprel 2022-ci ildə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev tərəfindən Azərbaycan Respublikasında hüquq sahəsində uzunmüddətli səmərəli fəaliyyətinə görə "Şöhrət" ordeni ilə təltif edilib
Əliəddin Abbasov
Əliəddin Abbasov (Abbasov Əliəddin Dəyyan oğlu; ) — Kimya elmləri doktoru, Dosent, AMEA-nın müxbir üzvü (2014).
Həyatı
Əliəddin Abbasov 1 avqust 1952-ci ildə Naxçıvan MSSR-in Culfa rayonunun Bənəniyar kəndində anadan olub.
Elmi əsərləri
1.Xrom (VI) ionlarının anionitlərlə sorbsiyasına bir sıra amillərin təsiri /AMEA-nın Məruzələri, 2010,c.66, №2,s 66-72
Mahmud Abdullayev
Mahmud Abdulla oğlu Abdullayev — Kənd təsərrüfatı elmləri doktoru, professor, AMEA-nın müxbir üzvü (2007).
Həyatı
Mahmud Abdullayev 1962-ci ildə Azərbaycan Kənd Təsərrüfatı İnstitutunu bitirmiş və həmin il göndəriş əsasında Azərbaycan Respublikası Elmlər Akademiyasının Bakı Torpaq Ekspedisiyasına işə daxil olmuşdur. Orada əvvəlcə texnik-kartoqraf, sonra isə mühəndis-torpaqşünas vəzifəsində çalışmışdır.
1964-cü ildə AzET Əkinçilik İnstitutunda aspiranturaya daxil olaraq 3 il müddətinə keçmiş SSRİ EA-nın Moskvadakı Biofizika İnstitutunda radiobiologiya ixtisası üzrə aspiranturaya göndərilmişdir. 1967-ci ildə aspiranturanı bitirdikdən sonra Azərbaycan Kənd Təsərrüfatı Nazirliyinin AzET Əkinçilik İnstitutunun Cəlilabad Zona Təcrübə Stansiyasında Aqrokimya və Torpaqşünaslıq şöbəsinin müdiri vəzifəsində 1971-ci ilə qədər çalışmışdır.
İnstitutda işlədiyi dövrdə alim respublikanın torpaq-bitki örtüyünün süni və təbii radionuklidlərlə (radioizotoplarla) çirklənməsinə dair elmi tədqiqat işləri aparmışdır. 1980-ci ildə Moskva Dövlət Universitetində "Torpaqşünaslıq" ixtisası üzrə dissertasiya müdafiə edərək, biologiya elmləri namizədi alimlik dərəcəsi almışdır. 1989-cu ildən AzET Əkinçilik İnstitutunda böyük elmi işçi, sonra qrup rəhbəri və nəhayət, aparıcı elmi işçi vəzifəsində çalışmışdır. Daha sonra elmi tədqiqat işlərini davam etdirərək 1998-ci ildə AMEA-nın Torpaqşünaslıq və Aqro-kimya İnstitutunda Torpaqşünaslıq ixtisası üzrə dissertasiya müdafiə edib kənd təsərrüfatı elmləri doktoru alimlik dərəcəsi almışdır.
M. Abdullayev 1999-cu ildən Dövlət Torpaq Kadastrı Monitorinqi və Elmi-İstehsalat Mərkəzində şöbə rəisi vəzifəsində çalışmışdır. Elə o dövrdən M. A. Abdullayev AMEA-nın Torpaqşünaslıq və Aqrokimya İnstitutunun və AzET Əkinçilik İnstitutunun nəzdində fəaliyyət göstərən İxtisaslaşdırılmış Doktorluq Dissertasiya Müdafiə Şurasının üzvü olmuşdur. O, 2007-ci ilin aprelində "Torpaqşünaslıq" ixtisası üzrə AMEA-nın müxbir üzvü seçilmişdir. 2009-cu ildə müsabiqə yolu ilə AMEA-nın Radiasiya Problemləri İnstitutunun Radioekologiya laboratoriyasına müdir vəzifəsinə seçilmişdir. Azərbaycanda torpaqşünaslıq və radiasiya elmlərinin inkişafı sahəsində xidmətlərinə görə AMEA RH-nin Fəxri Fərmanı ilə təltif olunub.
M. Abdullayev 2012-ci ildə AMEA-nın yeni yaranmış Aqrar Elmlər Bölməsinin akademik-katibinin müavini vəzifəsinə seçilmişdir. M. Abdullayev 57 elmi əsərin müəllifidir və xaricdə 26 məqaləsi nəşr olunmuşdur. Alimin 3 monoqrafiyası Moskvada və Bakıda nəşr olunmuşdur.
Əsas elmi nailiyyətləri
M. A. Abdullayevin elmi fəaliyyəti torpaq ehtiyatlarının öyrənilməsinin çox sahələrini əhatə edir. Belə ki, o süni və təbii radionuklidlərin Azərbaycanın torpaq-bitki sistemində yayılması və miqrasiyasına dair elmi-tədqiqat işləri aparmışdır. Mineral gübrələri müxtəlif normalarda tətbiq edərək, məhsuldarlığın artması ilə yanaşı, məhsulda süni və təbii radionuklidlərin toplanmasının xeyli miqdarda azalmasına nail olmuşdur. Onun tərəfindən stronsium-90 və sezium-137 radionuklidlərinin Azərbaycan torpaqlarında yayılmasını göstərən xəritələr tərtib edilmiş və onlar Azərbaycanın Ekoloji Atlasına daxil edilmişdir (Bax: Ekoloji Atlas, 2010).
Pedaqoji fəaliyyəti
Bakı Dövlət və Azərbaycan (Gəncə) Aqrar Universitetlərində bakalavr və magistr səviyyələrində Dövlət imtahanlarının və Diplom müdafiələrinin təşkili və keçirilməsi üzrə fəaliyyət səmərəli fəaliyyət göstərir
Elmi əsərləri
1. Stronsium-90 və sezium-137 Azərbaycanın torpaq-bitki örtüyündə. "Nauka" nəş., 1983. 101c.
2. Azərbaycan SSR-nin torpaq-bitki örtüyündə 90 Sr və 137 Cs radionuklidlərinin miqrasiyasının ümumi qanunauyğunluqları. Moskva, 1988. 28 s.
3. Süni və təbii radionuklidlər Azərbaycanın torpaq-bitki örtüyündə. Moskva, "Aqrarnaya nauka" nəş., 1996. 159 °C.
4. Longliving natural radionuclides in soil plants of the Azerbaijan SSR. Akademiai Kiado, Budapesht, 1987, vol. 2.
Salmaqundi
Hazırlanması
Salmaqundini hazırlamaq çox asandır. Müxtəlif növ ətdən, o cümlədən də tısbağa, ördək, qaz və s. ətindən istifadə olunur. Həmçinin ona siyənək və ançous da əlavə edilir. Bununla yanaşı, turşulardan da (palma, kələm, manqo, soğan və s. turşusu) istifadə olunur. Salata yağ, iskus, duz, bibər və s. ədviyyatlar da daxil əlavə edilir.
Yekaterina Valua
Valualı Ketrin (d. 27 oktyabr 1401 — ö. 3 yanvar 1437) — İngiltərə kralı V Henri nin xanımı və İngiltərə kraliçası. Fransa kralı VI Çarlz ın qızı idi və 1420-ci ildə İngiltərə kralı ilə evlənərək varisi olan VI Henri ni dünyaya gətirmişdi. Ərinin ölümündən sonra Ouen Tüdor la olan münasibəti və bu münasibətdən övladlarının doğulması ərindən aldığı taxt hüququnu ikiyə böldü və nəticədə ikinci evliliyindən olan nəvələrindən Henri Tüdor taxta çıxdı.
Seci
Mahiyyəti
Seci ərəb poeziyasının ən qədim forması hesab olunur. Seci istifadə etməklə əldə edilən ritmik diskurslar poeziyanın inkişafına imkan verirdi. Seci sənəti ərəb satirasının inkişafında mühüm mərhələ hesab olunur. Seciler cahiliyyət dövründə uzun müddət poeziya olaraq görülmüşdür.
Kahin Secileri
İslamdan əvvəlki ərəb kahinləri insanları heyran etmək üçün seci-li sözlər deyirdilər: “And olsun parlaq aya! And olsun parlayan ulduza! Yağış gətirən buludlara and olsun! Səmadakı quşlara and olsun! Səyyahın yolunu tapdığı işarəyə and olsun... …Biri Necd’e, digəri isə Gavr’a getdi! Haşim, Üməyyəni qəhrəmanlığa gedərkən keçdi... (Bu işdə) birinci gəlir; sonuncusu da var. Əbu Hemheme bu məsələdən xəbərdardır.
Türk ədəbiyyatından nümunələr
İlahi, qəbul səndən, rədd səndən; Şəfa səndən, bəla səndən; İlahi, iman verdin, daimi et; Sən verdin, onu möhkəm et. Dəri libası yandırılmalı, könül evi pak olmalıdır. Ey gözlərin nuru, qəlblərin sevinci; başımızın tacı Alimsən elminin hüdudu yoxdur, qüdrət sahibisən qüdrətinin sonu yoxdur.
Yaylaqmarşun (Əbhər)
Yaylaqmarşun — İranın Zəncan ostanı Əbhər şəhristanının ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 432 nəfər yaşayır (77 ailə).
NGC 5328
NGC 5328, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Hidra bürcü istiqamətində yerləşir. E1 tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Kapital (dəqiqləşdirmə)
Kapital — Bu mənalara gələ bilər:
Lo və Qaronna
Lo və Qaronna (, tələffüzü /lɔt‿e.ɡa.ʁɔn/, ) — Cənub-qərbi  Fransada departament, Yeni Akvitaniya regionun departamentlərindən biridir. Sıra nömrəsi — 47. İnzibati mərkəzi — Ajen. Əhali sayı — 342.500 nəfər (departamentlər arasında 70-ci yeri tutur) (2010-cu il məlumatına görə).
Coğrafiyası
Departamentin sahəsi 5361 km². Departamentin ərazisindən Qaronna, Lo, Baiz, Jeliz, Oss çayları axır.
Department 2 rayonu və tərkibinə 293 kommun daxil olan 54 kantonu birləşdirir.
Tarixi
Lo və Qaronna —  1790-ci ildə mart ayında Böyük Fransa İnqilabı zamanı yaradılmış, ilk 83 departamentdən biridir. Adı Lo və Qaronna çaylarından götürülüb. Keçmiş Qen və Qaskon vilayetində yerləşir.
AC/DC
AC/DC — 1973-cü ildə Anqus və Malkolm Yanq qardaşları tərəfindən Sidneydə qurulmuş Avstraliya rok qrupu.