Kanada_iqtisadiyyatı
Anlaşılmazlıqda Problemlər
Birinci Dünya Müharibəsinin Kanada iqtisadiyyatı üzərindəki ümumi təsirləri haqqında çox az razılaşma olduğu görülür. Bəzi yazarlar, Kanadanın ümumi olaraq fayda təmin etdiyi təəssüratını verir. Digərləri, Kanadadakı təcrübələri bir talehsizlik olaraq görərkən, digərləri ümumi bir mühakiməyə varmamaqla birlikdə, yalnız bu məqalənin bir əvvəlki hissəsində verilən detalları əlaqələndirirlər. Ümumi tarixçilər, ixracatın sürətlə artdığını vurğulayır və müharibənin Kanada istehsal sənayesini inkişaf etdirdiyini iddia edən optimist bir şəkil çəkmə meylindədirlər. Tarixçilərin coşğusu, qismən I Dünya Müharibəsinin Kanadanın siyasi və konstitusiya inkişafında əhəmiyyətli bir müsbət addım olaraq düşünülür olduğu siyasi qiymətləndirmələrdən gətirilir.Digər tarixçilər müharibənin nəticələrindən daha az müsbət təsirlənirlər. Bothwell, Drummond İngilislərin, müharibə iqtisadiyyatının sənaye genişləməsini dəstəklədiyini, ancaq müharibə sonrasında Kanada iqtisadiyyatının durğunluğa girdiyini və depressiyaya girdiyini vurğulayır. Kənd məhsulların ixracatındakı böyük artıma diqqət çəkirlər. Thompson, müharibənin Qərbi Kanadada buğda istehsalında böyük bir artıma səbəb olduğunu iddia edir, ancaq bu vəziyyət dezavantajlı bir inkişaf idi və artan gəlirləri əkinçilərə belə də fayda vermədi. Xərclər və genişləmə onları zərərli ferma tətbiqlərini mənimsəməsinə səbəb oldu. Bu arqument bir çox yazar tərəfindən göstərilmişdir. Daha spesifik olaraq iqtisadi tarixçilər bir çox şərh gətirməmişdir. İndiyə qədər bizə tam miqyaslı bir kəmiyyət analizi vermədilər. Deyilən ən əhəmiyyətli şey, I. Dünya Müharibəsi müzakirələrinin çox incə olmasıdır. On illərdir Kanadada uca olan Easterbrook və Aitken kitabları, Birinci Dünya müharibəsi haqqında çox az şey izah edir və onu əsas olaraq müvəqqəti bir ixracat artımı olaraq görür. Onların fikirinə görə, əsas olaraq Kanada iqtisadiyyatının müharibə əvvəli uzun illər müvəffəqiyyətlə təqib etdiyi inkişaf yolu boyunca davam etməsinə icazə verildi. İqtisadi tarixçilərin iqtisadiyyata fayda təmin edən, ancaq qeyd-şərtlər ehtiva edən bu cür bir xüsusiyyəti xarakterik görünür. Norrie, Owram və Emery tərəfindən indiki vaxtda məşhur olan dərs kitabı, müharibə əsnasında yazılan xəbərdaredici təsirləri vurğulayarkən, bu faydaların əksəriyyətlə keçici olduğuna işarə edir.Onlar digər müəlliflər tərəfindən iddia edilən, həm müsbət həm də mənfi ola biləcək uzun müddətli təsirləri şübhəylə gözdən keçirirlər.Yazarlar, iş dünyası və sənayenin böyük qazanclar əldə etdiyini gördülər və bəzi əkinçilərin və bəzi işçilərin qazanmış ola biləcəyini qəbul edərkən, xalqın böyük əksəriyyətinin dezavantajlı olduğunu iddia etdilər. Sonrakı yazarlar da əksəriyyətlə eyni mövzunu qəbul etdilər. Nominal əmək haqqı artımlarının həyat xərclərinin artımla aşındığı düşünülürdü. Qərbi Kanadadakı kəndlilərin qiymətlərin yüksəlilməsi ilə xərcləri də artdı. Bundan əlavə, daha yüksək qiymətlərin onların daha çox borclanmalarına və istehsal imkanlarını artdırmalarına səbəb olduğu iddia edildi. Digər müəlliflər əsas qazanc məsələsini, müharibə və müharibədən sonra Kanada iqtisadiyyatının inkişafında əhəmiyyətli bir qırılma olub-olmadığı mövzusunda bir yük yaradır və ya bir fayda üzərində olub-olmadığına toxunur. Bir səbəblə və ya başqa bir çox yazar bunun belə olduğunu düşünürdü. Bu, 1913-cü və ya 1914-cü illərdə dünya iqtisadiyyatında təməl bir dəyişmə nöqtəsi olaraq qəbul edilən beynəlxalq bir ədəbiyyat ilə tutarlıdır. Kanada üçün məsələ müasir zaman ardıcıllığı analizi praktikası arasında bir müzakirə mövzusu halına gəldi.