cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Qırğızıstanda KİV
Qəzet və jurnallar
2003-cü ildə Qırğızıstanın 25-30 qəzet və jurnalının səkkizi dövlətə məxsus idi və dövlət nəşriyyatı Uçkun, ölkənin ən böyük qəzet nəşrçisi idi.
Televiziya və radio
Kütləvi informasiya vasitələri arasında rəqabət hökumətyönlü qəzetlərin və yayım orqanlarının ciddi dəstəyi ilə ləğv olunur. 2000-ci illərin əvvəllərində artan sayda bu cür idarələrə hökumətlə əlaqəsi olan şəxslər nəzarət edirdilər. Hazırda Qırğızıstanda hökumətin yayımları məhdudlaşdırdığı və keçmişdə müxalifətin etirazlarını nümayiş etdirən xüsusi şəbəkələri qorxutduğu və ya bağladığı 8 dövlət və 20 özəl televiziya şəbəkəsi mövcuddur. 23 FM radio stansiyası və cəmi 13 AM stansiyası var. Dövlət mediası üstünlük təşkil edir və ölkədəki siyasi mühiti nəzərə alaraq müxalifət tərəfindən özəlləşdirilməsi üçün hərəkətlər Prezident Qurmanbek Bakıyev tərəfindən əngəllənir. Şəxsi şəbəkələrin əksəriyyəti paytaxt Bişkekdə yerləşir. 2004-cü ildə əhalinin hər 1000 nəfərində 187,6 televizor var idi. Radio istifadəsi ilə bağlı heç bir statistika mövcud deyildi. Televiziya və radio kimi, xəbər mediası da məhduddur və hökuməti nadir hallarda tənqid edir. Dövlət və özəl qurumlar qırğız, rus və ingilis dillərində mövcuddur. 2005-ci ildə hökumət dəyişikliyindən sonra mediada müxalifət görüşləri ümumiyyətlə əvvəlkindən daha çox oldu. Bununla birlikdə müxalifət nümayəndələri tərəfindən kütləvi informasiya vasitələrinə giriş məhdud olaraq qaldı. Bir müxalif televiziya stansiyası olan Sentyabr, Qırğızıstan məhkəməsi tərəfindən bağlandı.
İnternet
2016-cı ilə qədər Qırğızıstanda əhalinin 34 faizindən çoxu İnternetdən istifadə edirdi. İnternet istifadəsinin artması onlayn medianın daha əhəmiyyətli olmasına və ölkədəki siyasi proseslərdə daha böyük rol oynamasına səbəb oldu. Bunun ən yaxşı nümunəsi, yerli media orqanı olan Kloop, Azadlıq Radiosu və Mütəşəkkil Cinayətkarlıq və Korrupsiya Hesabatı Layihəsi Qırğızıstanda kütləvi korrupsiya ilə əlaqəli bir araşdırma dərc etdikdən sonra 2019-cu ilin noyabr və dekabr aylarında Bişkekdə keçirilən antikorrupsiya etirazları idi.
Milli Kəşfiyyat Təşkilatı
" … Müasir dövlətlərdə olduğu kimi, bizdə də müasir bir kəşfiyyat təşəkkülü qurmaq məcburiyyətindəyik… " (Mustafa Kamal Atatürk, 1925)
Dövlətin milli təhlükəsizlik siyasətinin hazırlanmasıyla əlaqədar hər mövzuda kəşfiyyatın tək əldə toplana bilməsi məqsədiylə, 22 iyul 1965-ci il tarixində Türkiyə Böyük Millət Məclisi tərəfindən 644 saylı qanun qəbul edilmiş və bu qanun ilə quruluşun adı Milli İstihbarat Təşkilatı (MİT) olaraq dəyişdirilmişdir. Qanun ilə MİT-in bir rəhbər tərəfindən idarə olunması və rəhbərin, qanun ilə təyin olunan vəzifələrin yerinə yetirilməsində yalnız Baş Nazirə qarşı məsul olması nəzərdə tutulmuşdur. MİT, təxminən 19 il davam edə ilə fəaliyyətlərini 644 saylı qanun hökmləri istiqamətində icra etmiş, ancaq sürətlə dəyişən və inkişaf edən şərtlərin işığında yeni bir qanuni tənzimləmənin ehtiyacı ortaya çıxmışdır. Bu məqsədlə, 1 noyabr 1983-cü il tarixində 2937 saylı "Dövlət Kəşfiyyat Xidmətləri və Milli Kəşfiyyat Təşkilatı Qanunu" çıxarılmış olub, qanun 1 yanvar 1984 tarixində qüvvəyə girmişdir.
Tarixi
Ölkələrin bir-birlərinə istiqamətli siyasi, ictimai, iqtisadi və hərbi fəaliyyətləri ilə gözləmələrinin əvvəldən müəyyən olunması ehtiyacının zaman içərisində gedərək artması, xəbər almağa dönük quruluşlanmaların varlığını zəruri etmişdir.
thumbnail|right|Ənvər Paşa Türkiyədə, sistemli və mütəşəkkil xüsusiyyətdə kəşfiyyat təşkilatı qurma cəhdləri, Osmanlı Dövlətinin son illərində başlamışdır. Siyasi birliyin qorunması, ayrılıqçı hərəkətlərin önlənməsi və xüsusilə xarici dövlətlərin Orta şərq üzərində mərkəzləşən fəaliyyətlərinin izlənilə bilməsi üçün fərdi əsasda və məhdud xüsusiyyətdə davam etdirilən kəşfiyyat işlərinin bir mərkəzdən mütəşəkkil şəkildə icra edilməsinə ehtiyac duyulmuş və 17 noyabr 1913 tarixində Ənvər Paşa tərəfindən Təşkilatı Məxsusa adlı kəşfiyyat təşkilatı qurulmuşdur. Birinci dünya müharibəsi əsnasında hərbi və paramiliter hərəkətlər reallaşdıraraq əhəmiyyətli vəzifələr boynuna götürən bu təşkilat, döyüşün sona çatmasıyla 30 oktyabr 1918 tarixində imzalanan Mondros Sülhü sonrasında dağılmışdır.
Mustafa Kamal kəşfiyyat xidməti qurulmasını lazım olduğunu başa düşür
Polis bölməsi Təşkilatı ilə Ankara arasında ortaya çıxan bu problemlər, Mustafa Kamalı yeni axtarışlara yönəldəcək.Mustafa Kamal təşkilatın İttihatçı quruluşundan olduqca narahatdır. Hətta görüşmələri əsnasında Quru Xüsusiyyətə Anadolu və Rumeli Müdafiəsi Hüquq Cəmiyyətləri xaricində yaradılan bu təşkilatın müstəqil işlərinə qarşı olduğunu ifadə etmişdir. 16 mart 1920-də yaşanan basqın hadisəsindən sonra həbs olunan Polis bölməsi Təşkilatı idarəçilərindən Şövkət və Quru Xüsusiyyət Bəylərin İngilislər tərəfindən Maltaya sürgün edilmələri Polis bölməsi Təşkilatını çətin vəziyyətdə buraxar. Bu, İngilislərin bir çökdürmə əməliyyatıdır. İngilislər tərəfindən Maltaya sürtülənlər bu təşkilatın bel sümüyüdürlər. Bu adlardan bəzi əhəmiyyətli olanları bunlardır: Polkovnik Qaladalı Şövkət (İstanbul Mərkəz Komandiri), Polkovnik Quru Xüsusiyyət (Polis bölməsi Təşkilatının Qurucusu), Əli Sait Paşa, Refet Paşa, Əli Fəthi Okyar, Əli Lütfkarlıq Paşa, Hacı Məmməd Paşa (Ənvər Paşanın Atası) və bir çox əhəmiyyətli ad Maltaya sürtülmüşdür. Əslində təşkilat İttihatçılık mənasında dağılmaz və sürər. Mustafa Kamal daha sonra bu təşkilatın işlərini zərərli tapdığını ifadə edəcək. Malta sürgününün ardından yığışma işləri əsnasında Polis bölməsi Cəmiyyəti böyük bir çat verəcək. Bu kəşfiyyat açığının adı Mustafa Sagirdir. Polis bölməsi cəmiyyətinin içinə sızan İngilis gizli xidməti əldə etdiyi adamlarıyla Mustafa Sagir adlı agenti Ankaraya göndərər və Mustafa Kamalı öldürməklə vəzifələndirər. Bu mövzuda ortaya çıxan sualın, Ankara hökumətin tərəfindən həll edilər. Ancaq qrup rəsmi olaraq 1920-də dağıtdılması. Təşkilatın dağılması əmrini verən nüfuzun Ankara olduğu və Mustafa Kamalın bu təşkilata qarşı eşitdiyi etibarsızlığın bunda təsirli olduğu qətidir. Bu vaxt geridə qalanlar kiçik kəşfiyyat, qaçaqçılıq, təxribat qrupları olaraq çalışırlar. İttihatçıların müxalif hərəkətləri ancaq 1923-də Milli Mübarizədən sonra bitirilə biləcək. Polis bölməsi Cəmiyyətinin dağılmasından sonra Zabitan və Yavuz kimi müxtəlif kəşfiyyat qrupları yaradılmış, bunlardan 23 sentyabr 1920 tarixində fəaliyyətə keçən Həmzə Qrupunun adı 31 avqust 1921 tarixində Felah Qrupu olaraq dəyişdirilmiş, kəşfiyyat qrupları Qurtuluş Döyüşü sonuna qədər fəaliyyətlərini davam etdirə bilmişdir.
Milli Təhlükəsizlik Xidməti Riyasəsi
Kəşfiyyat təşkilatlarının bağlanılmasından və Türkiyə cümhuriyyəti Dövlətinin qurulmasından sonra, 1926 tarixinə qədər keçən dövr içində xəbər alma işləri, Ordu Müfəttişlikləri Kəşfiyyat Şöbələri tərəfindən icra edilmişdir. Daha sonra Atatürk, 1925 ili sonunda, inkişaf etmiş dövlətlərdəki kəşfiyyat quruluşlarına bənzər, müasir bir təşkilatın qurulması təlimatını vermişdir. Bunun üzərinə, Avropa ölkələrində öyrədilən heyətlərin də iştirakıyla, Baş qərargah Başçısı Marşal Fevzi Çaxmağın 6 yanvar 1926 tarixli əmri istiqamətində, Türkiyə cümhuriyyətinin ilk kəşfiyyat quruluşu olan Milli Təhlükəsizlik Xidməti Riyasa idi (M. E. H. /MAH) qurulmuşdur. Təşkilat, 5 yanvar 1927 tarixində şeklen İçişleri Nazirliyinə bağlanmışdır. 6 yanvar 1926 – 5 yanvar 1927 tarixləri arasındakı bir illik dövr işləri, dövrün idarəçiləri tərəfindən Riyasa idin quruluşuna hazırlıq dövrü olaraq qiymətləndirilmiş və bir gün sonrakı 6 yanvar 1927 tarixi MAHin quruluş tarixi olaraq qəbul edilmişdir. Quruluşuyla başçılığına Şükrü Əli Ögelin gətirildiyi MAH, Milli Kəşfiyyat Təşkilatı mənsubları üçün bir simvol olaraq əhəmiyyətini qorumaqda və MİTin tarixi kökləriylə gələcək arasında qüvvətli bir bağ meydana gətirməkdədir. MAH, duyulan ehtiyaclara bağlı olaraq zaman içərisində bir neçə dəfə kiçik strukturca dəyişikliklər keçirmiş və 1965-ci ilə qədər Türkiyənin kəşfiyyat fəaliyyətini müvəffəqiyyətlə icra etmişdir.
Floeotripidlər
Floeotripidlər fəsiləsi- Buğumayaqlılar tipinin Saçaqlıqanadlar dəstəsinə aid olan fəsilə.
Xarici görünüşü
Bığcıqları 7, çənə və dodaq qısqacları isə 2 buğumludur. Orta ayaqlarının çanaqları qabaq ayaqlarının çanaqlarına nisbətən daha çox aralanmışdır.
Həyat tərzi
Fitofaqdırlar – bəziləri mədəni bitkilərə güclü ziyan vurur. Məsələn, Haplothrips ritici Kund., H. aculeatus Fabr., H. reuteri Karny, H. flavicinctus Karny və b. Onların arasında buğda tripsi (H. tritici) və reuter tripsi (H. reuteri Karny) xüsusilə fərqlənir. Buğda tripsi (H. tritici Kund.) 1,3-1,5 mm uzunluğunda, qara və ya qara-qəhvəyi rəngdədir. Bığcıqları 8 buğumludur. Qarıncığının son buğumu borucuq şəklində dartılmışdır. Qanadları şəffafdır. Dişilərdən kiçik olan erkəklərə nadir hallarda rast gəlmək olur. Yumurtaları ağ, çox xırdadır. Sürfələri qırmızı, qanadsızdır. Sürfələr buğdanın kökyanı hissəsində, torpağın üst qatında 10 sm, nadir hallarda 20 sm-dən dərinlikdə qışlayır. Yazda torpağın üst qatı 8°C-dək qızdıqda sürfələr səthə çıxaraq pronimfalara və nimfalara çevrilir. Payızlıq taxılın sünbülləşməsinin əvvəlində yaşlı tripslər üzə çıxaraq, öncə payızlıq dənli bitkilərdə məskunlaşır. Bu zaman buğdanın sünbülləşməsi prosesi başlayır. Əvvəlcə tripslər yarpaqlarda qidalanır, sonra sünbüllərə keçərək bitkinin şirəsini sormağa başlayır. Dişilər sünbül qabıqlarına, sünbülün oxuna qrup halında yumurta qoyur. Dişi tripsin məhsuldarlığı 23-28 yumurta təşkil edir. Embrional inkişaf 6-12 gün çəkir. Sürfələr 18-25 gün ərzində inkişaf edir. İldə bir nəsil inkişaf edir. O biri növ – H. reuteri, buğda ilə yanaşı pambığa, qarğıdalıya və b. mədəni bitkilərə ziyan vurur.
Yayılması
MDB-də 82 növü, Azərbaycanda 2 cinsi və 13 növü məlumdur (Haplothrips – 12 növ, Lothrips – 1 növ).
Albert Qonzales
Albert Qonzales — 1981-ci il doğumlu Amerikalı haker və kiber cinayətkar.
O 170 milyona yaxın bank kartının və ATMləri sındırmaqla 2005–2007-ci illərdə böyük soyğunçuluq etmişdi.
Qonzalesin ailəsi ABŞ-yə Kubadan 1970-ci illərdə mühacirət etmişdilər. Ona ilk kompüteri ailəsi 8 yaşı olanda almışdı. Cənubi Mayami ali məktəbini qurtardıqdan sonra 2000-ci ildə Nyu-Yorka köçmüş və burada 3 ay yaşamışdı. Həbs olunana qədər o, Nyu-Cersi ştatının Kerni şəhərində yaşamışdı.
Həbs zamanı o oğurladığı pulların 75000 dollarını öz ad günü şənliyinə xərcləmişdi və bildirmişdi ki, oğurladığı 304000 dollar pulu pulsayma maşını xarab olduqdan sonra əli ilə saymışdı. Qonzales lüks hotellərdə qalırdı, amma onun həyət evləri belə var idi.
Qonzalesin 3 federal məhkumluğu var:
Qonzales 25 Mart, 2010-cu ildə federal həbsxanada 20 il müddətində azadlıqdan məhrum edilmə cəzasına məhkum edilib.
Qonzales və onun kiber-cinayətkar heyəti ABŞ-nin CNBC kanalında yayımlanan "American Greed" serialının 5-ci seriasında göstərilmişdi.
Beynəlxalq Tərcüməçilər Günü
Beynəlxalq Tərcüməçilər Günü — tərcüməçilərin peşə bayramıdır. thumb|Bibliyanı (Vulqatı) latın dilinə tərcümə etmiş və ənənəyə görə tərcüməçilərin hamısı hesab olunan İeronim Stridonski.
Bayram haqda
Bu tarixin seçilməsi təsadüfi deyildir: Bibliyanı (Vulqatı) latın dilinə tərcümə etmiş və ənənəyə görə tərcüməçilərin hamısı hesab olunan İeronim Stridonski 420-ci il sentyabrın 30-da dünyasını dəyişmişdir. Çox zəngin intellekt sahibi olmuş çılğın xarakterli bu şəxs çoxlu səyahət etmiş, cavanlığında Müqəddəs Torpağı ziyarət etmişdir.
Sonradan dörd il ərzində Halkid səhrasında tərkidünya dərviş kimi ömür sürmüşdür. Burada yəhudi və haldey dillərini öyrənmişdir. Özünün dediyinə görə bu dövrdə onun ətrafında canlı qismindən yalnız əqrəb və vəhşi heyvanlar olmuşdur. Səhrada yaşadığı dövrdə bir neçə dəfə Qiyamət Gününün çatmasını bildirən şeypur səsləri eşitmişdir. Qərbi Avropa rəssamları onu çox vaxt başının üstündə şeypur çalan mələkləri dinləyən vəziyyətdə təsvir edirlər.
386-cı ildə İeronim Vifleyemdə məskunlaşır. Burada uzun illər boyu Bibliyanı (Əhdi-Ətiqi və Əhdi-Cədidi) latın dilinə tərcümə edir. 11 əsrdən sonra Trident kilsəsi məhz bu tərcüməni Müqəddəs yazının (Vulqatın) rəsmi latın mətni elan etmişdir. Bundan əlavə, İeronim “qlaqolitsa” deyilən qədim slavyan əlifbasının banisi hesab edilir.
Geniş yayılmış bir rəvayətə görə, İeronim şirin pəncəsinə batmış bir tikanı çıxarandan sonra şir onun vəfalı dostu olmuşdur. Müqəddəs İeronimin saysız-hesabsız şəkillərində o, hücrədə əyləşərək yazı yazan alim kimi təsvir edilir. Vəfalı dostu şir də onun yanındadır.
Müxtəlif illərdə Tərcüməçilər Günü müxtəlif devizlər altında qeyd edilmişdir: “Tərcümə çoxdilliliyin və mədəni müxtəlifliyin əsasıdır”, “Tərcüməçinin öz peşəsi və cəmiyyət qarşısında məsuliyyəti”, “Dillər çoxdur, peşə - bir”, “Birlikdə işləyirik” və s. Aleksandr Sergeyeviç Puşkin tərcüməçiləri obrazlı şəkildə “Tərəqqinin poçt atları” adlandırırdı. Babil qülləsinin dağıdıldığı vaxtdan tərcüməçi peşəsinin bütün bəşəriyyətin həyatında çox böyük əhəmiyyəti var, hərçənd bunu bəzən hiss etmirik.
Tomas Tallis
Tomas Tallis — ingilis bəstəkarı və orqançısı.
Həyatı
Tallisin erkən həyatı haqqında çox az məlumat var. 16-cı əsrin əvvəlləri VII Henrinin hakimiyyəti illərinin sonlarına doğru doğulduğu fikri mövcuddur. Tallisin uşaqlıq dövrü və bu dövrdə musiqi ilə olan əlaqəsi haqqında da az məlumat var. Belə ki, sonradan yetişkin bir üzv kimi də Chapel Royal xoru, Müqəddəs James sarayının xorlarında iştirak etmişdir. O, ilk musiqi uğurunu 1532-ci ildə Dover Monastrının( indiki Dover Kolleci) və Benedictine Monastrının (Kent şəhərində) organçı kimi qazanmışdır. Uğurları onu ilk olaraq Londona, sonradan( 1538-ci ilin payızında) Voltam Monastrı və 1540-cı ildə dağıdılan Essex`dəki böyük Auqustinyan Monastrına qədər gətirmişdir. Tallisin növbəti iş yeri Kanterbur kafedralı oldu.1543-cü ildə Chapel Royal xoruna yetişkin kimi göndərildi.(hansı ki, sonradan protestant quruma çevrildi) Tallis VII Henri, Edward VI (1547-1553) Şahzadə Mary(1553-1558) və Şahzadə Elizabet (1558-dən Tallisin öldüyü 1585-ə qədər) üçün musiqilər bəstələdi və ifa etdi. Ardıcıl olaraq, maraq üçün bəstəkar və orqançı kimi fəaliyyət göstərməsinə baxmayaraq, Tallis ətrafında gedən dini mübahisələrdən uzaq durmağa çalışmış, hətta William Byrd kimi o da, “formalaşmamış Roma katoliki”olaraq qaldı. Tallis müxtəlif monaxların çox fərqli musiqi istəklərini rahat bir şəkildə yerinə gətirə bilən çox fərqli kompozisiyalar yarada bilirdi. Dövrünün digər önəmli bəstəkarları arasında Christopher Tye və Robert White da daxil olmaqla, Tallis fərqlənirdi.
Şəxsi həyatı
Tallis 1552-ci ildə evlənib,onun yoldaşı Joan ondan 4 il uzun yaşadı.Uşaqları yox idi.Ömrünün sonlarını Greenvichdə, kraqllıq sarayına yaxın bir yerdə yaşadı. 1575-ci ildə Şahzadə Elizabet ona və tələbəsi William Byrdə polifonik musiqidə 21 illik monopoliya və öz musiqilərini çap etdirmək üçün bir nəşr evi bağışladı.Hansl ki, bu o dövrdə bir ilk oldu.Tallisin monopoliyası “mahnı və mahnılar” toplusu kimi təqdim olunurdu və ingilis, latın, frnasız, italyan və s. dillərdə istifadə olunurdu. Tallisin bütün növ musiqiləri istənilən dildə çap etmək izni var idi. Tallis və Byrd öz monopoliyalarını “Ürək mahnısı” toplularını çap etdirmk üçün istifadə edir(1575)
Ölümü
Thomas Tallis Greenvichdəki evində 1585-ci ilin noyabrında hüzur içində öldü.O, Greenvicdəki Müqəddəs Alfegi kilsəsində basdırıldı.
Qız qalası (İsmayıllı)
Ümumi məlumat
Qala İsmayıllı rayonunun Xanəgah kəndində yerləşir. Qülləli qalanın digər qız qalaları kimi müdafiə-gözətçi məqsədi ilə tikildiyi güman edilir. İsmayıllı rayonunun Xanagah kəndi yaxınlığında, Axox çayının sahilində, "İsmayıllı" dövlət yasaqlığının ərazisində yerləşir. XI – XII əsrlərə aid qala Axox çayının sağ sahilində sərt yamaclar və sıldırım qayalarla əhatələnmiş dağın üstündə tikilmiş müdafiə istehkamıdır. Divarları daşdandır. Bəzi yerləri kərpiclə üzlənmişdir. Abidənin şimal hissəsində sahəsi 300 m² olan terrasda "içqalası"ından Talıstan kəndi yaxınlığında yerləşən Cavanşir qalasına yeraltı yolun olduğu güman edilir. Qalaya gedən yolun üstündə "Qız qalası" istirahət mərkəzi yerləşir ki, oraya qədər avtomobil yolu var. Həmin mərkəzdən qalaya qədər gedən yolun son 1 km-ni piyada çıxmaq lazımdır. .
Ümumi memarlığı
Ön istehkam Qarasu dərəsindədir. Uzunluğu 28,6 m, hündürlüyü 7,7 m, qalınlığı 1,8 m olan bu sədd dərənin ağzını qapayırmış. Səddin ortasında üstü tağşəkilli darvaza yerləşirdi. Səddi keçdikdən sonra Qarasu dərəsi ilə şimala doğru qalxdıqca sağ tərəfdəki sıldırım qayalıqdakı boşluqları qapayan qala divarlarının qalıqları görünür. Abidənin şimal küncündən başlayaraq qala divarları həm şərq, həm də qərb yamacı boyunca uzanaraq onu dövrəyə alır. Ümumiyyətlə, Qız qalasının planı mürəkkəb formalıdır. Qalanın ümumi sahəsi 1,5 hektara qədərdir. Sahəsi 300 kv.m olan narınqala üst terrasda yerləşməklə hakim mövqeyə malikdir. O qalanın şərq divarı ilə hüdudlanır, digər tərəflərdən isə sərt enişə ayrılır. Qalanın inşaatında daşdan və bişmiş kərpicdən, kirəc məhlulundan istifadə olunmuşdur.
Şərqi Slovak Muzeyi
thumb|200px|right|Şərqi Slovak Muzeyi
Şərqi Slovak Muzeyi — Slovakiyanın Koşitse şəhərində yerləşən və Slovakiyanın ən qədim muzeylərindən biridir. Muzey 1872-ci ildə təsis olunmuşdur.
Yeni renessans dövrü tikilisi olan bina 20-ci əsrin əvvəlində ucaldılmışdır. Bu muzey Koşitse şəhərində öz ehtiyaclarını ödəyə bilən ilk bina idi. Binanın fasadında Persey və Vulkan heykəltəraşlıq nümunələrini görmək olar.
Muzey 1741-ci ildə inşa edilən və daha sonra dağıdılmış taxta kilsənin üzərində tikilmişdir.
BenQ Mobile
BenQ-Siemens
Haqqında
BenQ-Siemens, 2005-ci ildə BenQ Siemens Mobil Qrupunu alarkən təsis edilmişdir. Məqsəd BenQ-in həyat tərzi təcrübəsini, dizayn qrupunu və Siemens-in mühəndis imkanlarını bir araya gətirmək idi. Mobil rabitədə yeni bir lider yaratmaq. Yeni qurulan şirkət 2006-cı ildə ən çox iF məhsul dizayn mükafatlarını qazandı və Almaniyanın qırmızı nöqtə yarışmasında bir neçə dizayn mükafatını aldı.
2006-cı ilin oktyabrında Münhen məhkəməsində iflas iddiası qaldırdı. Bu, BenQ-nin Siemens mobil bölməsini yalnız bütün patentlər və əqli mülkiyyət üçün alıb Almaniyada mobil telefon istehsal etmək niyyətində olmadığı ilə əlaqədar Almaniyada mübahisəyə səbəb oldu. BenQ, Asiyadan mobil ticarəti bərpa etməyi planlaşdırdığını söylədi.
30 yanvar 2007-ci ildə Alman bölməsində investor tapılmadan Kamp-Lintfortdakı BenQ Mobile zavodu bağlandı. Həmkarlar ittifaqı nümayəndələri IG ll, son 165 işçi ilə vidalaşır. Lakin şirkət bağlandıqdan sonra ana şirkət BenQ 2007-ci ildə BenQ-Siemens markası altında beş yeni telefon açdı. Bunlara A53 (yalnız Tayvan), E52, C31, C32 və SF71 daxildir .Bu, BenQ-Siemens markasının ömrünü uzatdı.
BenQ 2013-cü ildə smartfon istehsalını davam etdirdi.
Erigeron gunnii
Erigeron gunnii Erigeron gunnii
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Rinorea uxpanapana
(Rinorea uxpanapana) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Qız qalası (Cəbrayıl)
Cəbrayıl rayonu ərazindəki sözügedən qala kökündən dağıdılması ilə şübhəsiz,araşdırılmayan,bilinməyən bir çox gizlinləri özü ilə birgə əbədi yoxluğa çəkib aparmışdır.
Uca dağlıq ərazidə yerli daşlardan tikilmiş qalanın müdafiə məqsədli gözətçi məntəqəsi olduğu güman edilir. Diridağ dağında yerləşən qala XII-XIV əsrə aiddir. Hazırda qala dağılmış vəziyyətdədir. Qala divarlarının uzunluğu təxminən 50 metr,hündürlüyü 13 metrdir. Hələlik qala yeri və onun yaxın günlərə qədər ucaldığı dağ isə qalır.
Tarixi
Cəbrayıl rayonunun adı rayonun mərkəzi olan Cəbrayıl kəndinin adından götürülmüşdür. Cəbrayıl kəndinin əsasını qoymuş Cəbrayıl ata VIII əsrdə yaşamış Sultan Əhməd adlı bir hökmdarın yaxın adamlarından biri olmuş və Ziyarət dağından Araz çayına qədər ərazilər Cəbrayıl ataya və onun övladlarına məxsus olub. Bu müqəddəs şəxs hələ öz sağlığında böyük hörmət sahibi olub, vəfat edərkən öz mülkünün axar-baxarlı bir yerində - Alpaşa dağının üstündə dəfn edilmişdir. Cəbrayıl kəndinin şimalında "Cəbrayıl ata" adı ilə məşhur olan bu məqbərənin uzunluğu 4,5 metr, eni 2,4 metr, hündürlüyü 1,8 metrdir ki, oradakı məzar və qədim yaşayış yerlərinin izləri indiyə qədər qalır. Cəbrayıl atanın Mirzəcan, Yarəhməd, şahvələd, Bünyad, Qurban, Xubyar, Hasan və b. adlı oğlanları olduğu mənbələrdə göstərilir. Sonralar onun adından Cəbrayıllı tayfası formalaşmışdır. Orta əsrlərdən bəhs edən mənbələrdə məşhur şahsevən, Cavanşir, Əfşar və b. tayfalarla yanaşı, Cəbrayıllı tayfasının da adı çəkilir. Rus imperiyası işğaldan sonra vergi yığmaq məqsədilə siyahı tərtib edərkən (1823-cü il) Cəbrayıllı tayfasında 17 tirə, 443 ev, 2200 nəfərdən ibarət əhalini qeydə almışdır. XIX əsrin ikinci yarısında və XX əsrin 50-ci illərində Cəbrayıl kəndinə Qıraxdın da deyilmişdir. Bu da 1831-ci ildə Daşkəsən kəndində "Karantin" (qırx gün deməkdir) idarəsinin yaranması və 1848-ci ildə həmin idarənin Cəbrayıl kəndinə köçməsi ilə əlaqədardır. Yerli əhalinin dili dönmədiyindən "Qraxdın" kimi tələffüz etmişlər. Cəbrayıl ərazisi Midiya (e.ə. VII-IV əsrlər), Əhmənilər imperiyasının (e.ə. IV-III əsrlər), Albaniya (e.ə. IV-III əsrlər) dövlətlərinin tərkibində olmuşdur. Albanların dövründə Cəbrayıl ərazisi Pazkank, Əhristan və Dizak adlanan mahalın tərkibində olub. 971-1086-cı illərdə Cəbrayıl Şəddadilərin, 1250-ci illərdən monqolların, 1387-ci ildən Teymurilərin, 1412-ci ildən Qaraqoyunluların, 1478-ci ildən Ağqoyunluların və nəhayət, 1501-ci ildən Səfəvilərin tərkibində olmuşdur. 1841-ci ildə Cəbrayıl ərazisi Mərkəzi Şamaxı şəhəri olan Xəzər vilayətinin, 1846-cı ildə isə Şuşa qəzasının tabeliyinə verilmişdir. 1873-cü ildə Cəbrayıl və ona qonşu olan ərazilər Şuşa qəzasının tabeliyindən çıxarılıb Yelizavetpol (Gəncə) quberniyasının tərkibində müstəqil Cəbrayıl qəzası təşkil edildi. Bu dövrdə Cəbrayıl qəzasının ərazisi 66,3 min kv.km, əhalisi 66360 nəfər olmuşdur. Qəza indiki Füzuli, Xocavənd, Qubadlı, Zəngilan rayonlarının ərazilərini əhatə edirdi.
Alimlərin fikrincə, Cəbrayıl əraziləri insanın formalaşdığı yerlərdən biri olmuşdur. Belə ki, məşhur Azıx mağarasının Cəbrayıl qəzası ərazisində olması, eyni zamanda Dağ Tumas kəndi yaxınlığındakı yaşayış üçün təbii məhsulların və əmək alətlərinin bol olduğu “Nəfəsli dərə” deyilən ərazidə yerləşən “Divlər sarayı” mağarası deməyə əsas verir ki, ibtidai insanın yaşadığı yerlərdən biri də məhz Cəbrayıl ərazisidir. Bəzi tədqiqatçılara görə, Azıxda yaşayan ulu əcdadlarımızla “Divlər sarayı”nda yaşayan qədim insanlar arasında müəyyən əlaqələrin olması istisna deyildir. Rayonun Diridağı zonası, Ziyarət və Gordubaba dağ əraziləri yaşayış üçün əlverişli olmuşdur. Bunlar bitki örtüyü ilə daha zəngindir. Diridağın cənub ətəklərində, Arazboyu zolaqlarında, Qız qalası yaxınlığında, hətta XX əsrin əvvəllərinə qədər də keçilməz meşələr var imiş. Fikrimizcə, bu dağın Diri adlandırılması da burada insanın yaşaması üçün hər şəraitin olması ilə bağlıdır. Şübhəsiz ki, hələ Cəbrayıl yer adının formalaşmasından çox-çox əsrlər öncə bu torpağın insanları ayrı-ayrı yaşayış məskənləri salmışlar.
Еrməni işğalına (1993) qədər rayonda 72 ümim təhsil - 1 peşə,3 musiqi məktəbi,12 mədəniyyət evi,32 klub, 78 kitabxana fəaliyyət göstərirdi. 127 tarixi memarlıq abidələrindən Cəbrayıl şəhərindəki Sultan Məcid hamanını, Xudyarlı kəndindəki Dairəvi və səkkizguşəli turbələri (XIX əsr), Şıxlar kəndində Dairəvi turbəni (XIV əsr), Xudafərin korpulərini (erkən orta əsrlər), Diridağdakı Qız qalasını, Dağ Tumas kəndindəki Başıkəsik kumbəzi, Gordubaba dağındakı məzarı,dini abidələrə «Hacı Qaraman», «Cəbrayıl ata», «Dul-dul», «Mazannənə» ziyarətgahlarını misal gostərmək olar. Rayon ərazisində qədim arxeoloji abidələr də movcuddur. Dağ Tumas kəndi yaxınlığındakı «Divlər sarayı», Mahmudlu kəndi yaxınlığındakı «Canqulu» və «Qumtəpə» kurqanları, Tatar kəndi yaxınlığındakı Siklop tikililərini, Cəbrayıl şəhəri yaxınlığındakı «Ağoğlan»ı, Dağtumas kəndi yaxınlığındakı «Tumas ata»nı misal gostərmək olar.
1993-cü il avqustun 23-də erməni qəsbkarları tərəfindən işğal olunan Cəbrayıl rayonu Azərbaycan Respublikasının Prezidenti,Ali Baş Komandan İlham Əliyevin uğurlu siyasətinin nəticəsi olaraq 4 oktyabr 2020-ci ildə rayonun mərkəzi və bir sıra kəndləri işğaldan azad olunaraq yenidən Azərbaycan torpaqlarına birləşdirildi.
Qalanın məhv edilməsi
Qalanın yan-yörəsindəki tikintiyə mane olacaq dağ silsilələri,təpəliklər hündürlüklərindən asılı olmayaraq ustalıqla təmizlənib. “Qala dağı” isə göz dağı kimi Qız qalasız qalıb. Əslində isə, nəinki Qız qalası, heç onun zirvəsində qərar tutduğu bu dağ belə tikintinin aparılmasına mane olmur. Layihə müəllifləri səbəb kimi yanlış olaraq burada inşa ediləcək “Qız qalası” və “Xudafərin” su qovşaqlarının, SES-in tikintisini göstərə bilərlər. Bunun heç bir əsası yoxdur və tarixi-mədəniyyət abidələri kimi nə Xudafərin körpüləri,nə də Qız qalası su qovşaqlarının inşasına heç bir maneçilik törətmir. Ən əsası isə tarix-mədəniyyət abidələri olduğu üçün onlara toxunulmamalı idi. Nəzərə alsaq ki, bu tarixi abidələr uzun müddət ermənilərin işğal etdikləri ərazidə yerləşmişdi və işğalın ilk illərində Qız qalasının bir tərəfi düşmənlərimiz tərəfindən təcavüzə məruz qalmış,partladılmışdı. Deməli, bu gün qalanın tamamilə yerlə yeksan edilməsində məqsəd tariximizi yaşadan abidələrdən bir kimi onu məhv etmək olub. Bu iyrənc əməllərini ortaya qoyan erməni vandalları bir daha kimliklərini göstərdilər.
Bir məsələni xatırlatmaq istərdim. Məlum olduğu kimi, bu tipli qalalar adətən müdafiə isehkamı xarakteri daşıyırlar. Amma söhbət nələrin və kimlərin müdafiəsindən gedir? Hansı tarixi şərait belə bir qalanın inşasını zəruri edib? Onu kim tikdirib? Görəsən, Araz çayının sahilində, Güney Azərbaycanla Quzey Azərbaycanın qovuşuğunda yerləşən Qız qalası niyə indiyənəcən (işğaldan əvvəlki dövr nəzərdə tutulur) tədqiq edilməyib? Ümumiyyətlə, buna cəhd olunubmu? Bəlkə, vaxtında araşdırılsaydı tariximiz üçün yeni, sanballı, gərəkli materiallar əldə etmiş olardıq. Kim bilr, tariximizin müəyyən qatları elə bu cür qalalarda gizlənib, öz tədqiqatçılarını gözləyir… 250px|thumb|right|[[Cəbrayıl rayonu ərazisindəki,Diri dağındakı dağıdılmış Qız qalasının qalıqları]] Diri dağındakı qala artıq yoxdur. Bundan sonra daha ondan danışmamaq da olar. Ancaq ölkəmizin işğal altında olmayan bölgələrindəki Qız qalaları barədə düşünək bəlkə? Şübhə etmirəm ki, bu cür qalalar adlarına uyğun spesifik xarakerə malik olmuşlar və məhz ona görə də maraq doğurmaya bilməzlər...
Haqqında sözügedən qala kökündən dağıdılması ilə şübhəsiz, araşdırılmayan, bilinməyən bir çox gizlinləri özü ilə birgə əbədi yoxluğa çəkib apardı. Ondan bizə yalnız dildən-dilə dolaşan əfsanələr, rəvayətlər qaldı. Gərək idi ki, XII əsrin bu daş yaddaşına yiyə çıxaydıq. Belə bir baş ağrısı uzun illlər Xudafərin körpüləri ilə bağlı da yaranıb. Ancaq xalqımızın və dövlətimizin körpülərin mühafizəsi yönündə birlik nümayiş etdirməsi bu körpülərin hələlik xilası ilə nəticələnə bildi.
Digər tərəfdən, Xudafərin körpülərinin mühafizəsi problemi beynəlxalq səviyyədə həllini tapdığından onun dağıdılmasına risk edilmədi. Təbii ki, Azərbaycan dövlətinin bu istiqamətdə apardığı məqsədyönlü iş uğurla nəticələndi. Qız qalasına bu səviyyədə münasibət olmasa da, o respublikamızın mühafizə tələb edən tarixi abidələrindən biri kimi qeydiyyata alınmışdı.
Siz indi təsəvvür edin: Əgər göz qabağında olan Qız qalası dağıdılırsa, işğal altında olunmuş Qarabağ bölgəsinin,o cümlədən Cəbrayıl rayonunun gözdən uzaq, necə deyərlər, əl çatmayan, ün yetməyən yerlərdəki tarixi-mədəniyyət abidələrinin taleyi nə gündədir?! Sizcə, qarı düşmənlərimiz - erməni fəndgirləri, vandalları onları xarabazara çevirib, dəfinələri talayıb, yerində gələcək yalançı erməni tarixinə əsas verə biləcək simvollar qoymayacaqlarmı? Düşünürəm ki, bu məsələni boş buraxmaq olmaz. Sözügedən su qovşağını inşa edənlərdən dövlət səviyyəsində cavab istənilməli, müvafiq elm adamları, ictimaiyyət rəyini bildirməli, kütləvi informasiya vasitələri problemi gündəmdə saxlamalıdırlar.
Na Valex bağı
thumb|right|290px|Yarımdairəvi pavilyondan Mala Strana rayonuna açılan mənzərə. Na Valex bağı, Valex tərcümədə təpə deməkdir)— Praqa qəsrinin cənub bağ kompleksinə məxsusdur və Na Opişi bağına kimi uzanır. Qərb tərəfdən onu Cənnət bağı izləyir, şərqdən isə bağı Qara qüllə və artilleriya bürcləri tamamlayır. Bütün qəsr və qala kompleksi ilə birlikdə, Na Valex Çex Respublikasının Milli mədəniyyət abidəsi kimi 1962-ci ildən mühafizə olunur.
Bağın yaranma tarixi
XVI əsrin sonunda Praqa qəsri getdikcə daha da Orta əsr qalaları üçün səciyyəvi olan xüsusiyyətlərini itirməyə başlayır. Müdafiə divarları sökülməyə başlanılır, xəndəklər torpaqlanır və onların yerində yeni bina və sarayların əsası qoyulur, eləcə də yeni bağlar salınır. Getdikcə daha çox diqqəti inşaatçılar qəsrin estetik görkəminə ayırırlar.
Na Valex bu gün Praqa qəsrini əhatə edən altı bağdan biridir. Adından da aydın olduğu kimi, onun yerləşdiyi ərazi Orta əsrlərdə şəhər müdafiəsinin tərkib hissəsi kimi xidmət göstərmiş və daha sonralar torpaqla örtülmüş xəndək və vallar olmuşdur. Hal-hazırda bu ərazi Hradçanı təpəsinin yamaclarında yerləşən cənubi bağların tərkib hissəsidir. Tarixən Na Valex bağının əsası XVIII əsrin ortalarında qoyulmuşdur. Məhz həmin dönəmdə Qəsrin şərq hissəsində yerləşən və Qara qüllə ilə Cənnət bağını birləşdirən cənub istehkamlarının yerində geniş xiyaban salınmışdır. I Frans İosifin taxta oturması və bununla əlaqədar hazırlanan tacqoyma şənlikləri zamanı Na Valex tam olaraq ingilis üslublu park halına gətirilməsi üçün yenidən qurulmuşdur. Zamanla, o, dəfələrlə yenidənqurma işlərinə məruz qalmışdı və turistlərin bu gün seyr etdikləri parkın cari görünüşü memar Yozef Pleçnikin yaradıcılığı sayəsində baş vermişdi. Məhz onun sayəsində bağ təbii park xüsusiyyətlərini əldə etmişdi.
Na Valex bağında yerləşən memarlıq abidələri
Bağ başlanğıcında barokko üslubunda yaradılmış və 1703-cü ildə Cənnət bağından buraya köçürülən fəvvarə yerləşir. Buradan həmçinin bütün bağ ərazisindən keçən mənzərəli yol başlanır. Pleçnikin planına uyğun olaraq, müdafiə divarı əhəmiyyətli dərəcədə azalmış və onun bütün uzunluğu boyu müşahidə platformaları təşkil edilmişdi (buradan şəhər panoramına möhtəşəm mənzərə açılır). Onlar Belveder (kapitelli səkkiz mərmər sütunlar ilə bəzədilmiş mənzərə pavilyonu) və köhnə bastionun təməlində yerləşən yarımdairəvi terras kimi kiçik memarlıq strukturları ilə tamamlanır. Yarımdairəvi terrasın mərkəzində Müqəddəs Georgi bazilikasının yuxarı qüllə hissəsini xatırladan obelisk yerləşir. Fəvvarənin yaxınlığında Pleçnik tərəfindən 1922-ci ildə inşa edilmiş köşk, eləcə də gözəl Qış bağı yerləşir.
İrəliyə getdikdə barokko üslubunda inşa edilmiş iki obelisksi görmək olar. Rəvayətə görə, həmin obelisklər 1618-ci ildə Defenestrasiya zamanı üsyançı Praqa sakinləri tərəfindən Habsburq imperiyasının katolik məsləhətçiləri - Slavata və Borjitanın Praqa qəsrinin pəncərələrindən atılan yerdə quraşdırılmışdı.
Bağın mərkəzi Öküz pilləkəni hesab olunur. Onun yaxınlığında Köhnə kral sarayının Lüdovik fligeli yerləşir. Bu bina Praqa qəsrində intibah memarlığının ilk təzahürü idi. Həmçinin burada Kral sarayının Tereziyen qanadında olan sərgi salonunun girişi yerləşir. Əfsanəvi knyajna Libuşenin zərli başı ilə bəzədilmiş kiçik kalitka deyilən giriş qapısının içərisindən keçərək alpinarium və üzüm bağına getmək olar. Ardından Qədim Misir memarlığı üslubunda tikilmiş Bellvü pavilyonunu görmək olar. O, təpənin üzərində, Zadəgan qızlar institutunun qarşısında yerləşir. Pavilyonun cənub tərəfi, əllərində məşəl tutan mələklərin heykəlləri ilə bəzədilmişdir (əsərin müəllifi heykəltaraş İqnatz Platzerdir). Bundan başqa burada Müqəddəs Kitabdakı məşhur hekayələrdən biri olan - şirin ağızını yaran Samsonun heykəli ilə bəzədilmiş fəvvarə yerləşir (fəvvarə Qəsrin birinci həyətindən buraya köçürülmüşdü).
Na Valex bağının landşaftı
Gözəl memarlıq tikililəri ilə yanaşı, Na Valex bağı özünün unikal bitki müxtəlifliyi ilə fərqlənir. Ötən əsrin əvvəlində yenidənqurma işlərini təşkil edən Yozef Pleçnik, burada bitən köhnə ağacları məhv etməkdən imtina edir və onları mükəmməl və ahəngdar şəkildə ətraf landşafta uyğunlaşdıra bildi. Möhtəşəm, həndəsi təsirlərindən təmizlənmiş qazon və çəmənlər, katalpa, Yapon Sersidifillumu, Qayın, Çin Metasekvoyası və Paulovia tomentosa kimi botanika raritetlərini tamamlayır, yarımdairəvi meydançalardan şəhərin panoramına, xüsusilə də Mala Strana rayonunda yerləşən evlərin kirəmitli damlarına açılan mənzərə isə, Na Valex bağını haqlı olaraq Praqanın ən gözəl yerlərindən birinə çevirmişdi.
Adrian van Ostade
Adrian van Ostade — XVII əsr holland boyakarlığında kəndli həyatını təsvir edən ən məşhur rəssamlardan biri. İsaak van Ostadenin qardaşı və müəllimi.
Yaradıcılığı
thumb|Adrian van Ostade. Rəssamın emalatxanası. 1663. [[Drezden şəkil qalereyası|left]] Tablolarında yumor və xəyalpərvərlik hissləri üstündür. Ostadenin qrafika yaradıcılığı (ofortlar, akvarellər, rəsmlər) canlı həyat müşahidələrinə əsaslanır.
Manyi-an-Veksen
Manyi-an-Veksen — Fransada bələdiyyə , region — İl-de-Frans, departament  — Val-d’Uaz, rayon — Pontuaz, kanton — Manyi-an-Veksen. Əhalisi — 5,657 nəfər (1999).
Bəhruz Mənsurov
Mənsurov Bəhruz Qəhrəman oğlu — Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı, Mart hadisələri zamanı həlak olub.
Həyatı
Bəhruz Mənsurov 1975-ci il 13 mart tarixində Yardımlı rayonunun Telavar kəndində doğulmuşdur. 1993-cü ildə Bakı Ali Birləşmiş Komandirlər Məktəbinin sərhəd qoşunları fakültəsinə daxil olmuşdur. 1995-ci il Mart hadisələri baş verərkən ordu sıralarında xidmət edirdi. 13-17 mart hadisələri zamanı həlak olub.
Ailəsi
Subay idi.
Milli Qəhrəman
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 04 aprel 1995-ci il tarixli 307 saylı Fərmanı ilə Mənsurov Bəhruz Qəhrəman oğlu ölümündən sonra "Azərbaycan Milli Qəhrəmanı" adına layiq görülmüşdür.
Manyi-an-Veksen
Demoqrafiya
Əhalinin dinamikası (Cassini и INSEE ):
Bəhruz Mənsurov
Milli Qəhrəman
Yardımlı rayonunun Telavar kəndində dəfn edilib.
Dövlət Sərhəd Xidmətinin Göytəpə Sərhəd Dəstəsinin 16-cı zastavası Bəhruz Mənsurovun adını daşıyır.
Oxuduğu orta məktəb onun adını daşıyır.
Sumqayıtın 16-cı mikrorayonunda yerləşən bulaq-abidə kompleksi onun adını daşıyır.
Yos-Sudarso
Yos-Sudarso — Arafur dənizində Yeni Qvineyanın cənub-qərbində yerləşir. Muli boğazı ilə ada Yeni Qvineyadan ayrılır. Adadan cənub-şərqdə Komoran adası yerləşir.
thumb|left|Kosmosdan şəkili İndoneziyanın Papua vilayətinin Merauke reqenliyinə daxildir. Adada kiçik 25 kənd vardır. Ən irisi Kimam (vilayətin paytaxtı), Kalilam və Bamol. Adada yaşayış məntəqələri arasında əlaqə təbii şəraitlə əlaqədar çətindir. Adada etnik araşdırmanı Loran Serpeti 1960-1962 ci illərdə aparmışdır.
Adlandırılması
Holland kolonistləri adanı Frederika-Henrika adlandırırlar. Hazırda isə ada İndoneziya komandanı Yos Sudarsonun şərəfinə adlandırılır. O, 1962-ci ildə Arafur döyüşündə həlak olmuşdur. Adanı bəzən Dolak (Dolok), Kimааm, Kolеpоm.
Erigeron gypsoverus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Kristofer Gibbons
Kristofer Gibbons ( 1615, London, Britaniya İmperiyası - 1676) — ingilis bəstəkarı və orqançısı. Orlando Gibbonsun ikinci oğlu.
Rinorea villosiflora
(Rinorea villosiflora) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Şeyx Obaid bin Tani Evi
thumb|Şeyx Obaid bin Tani Evi.
Şeyx Obaid bin Tani Evi — Şeyx Obaid bin Taninin tarixi binaı və keçmiş iqamətgahı olan, Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin Dubay şəhərində yerləşən muzeydir.
Klaudio Merulo
Klaudio Merulo — italyan bəstəkarı, orqançısı və müəllimi.
Çadtsa
Çadtsa — Slovakiyanın şimal-qərbinda şəhər. Jilina bölgəsində yerləşir. Əhalisi 27 min nəfərdir. Şəhər Polşa ilə Çexiyanın sərhəddində, Kisuttsa çayının sahilində yerləşir.
İsaak van Ostade
İsaak van Ostade (d. 2 iyul 1621, Harlem, Niderland – ö. 16 oktyabr 1649, Harlem, Niderland) — Adrian van Ostadenin qardaşı və şagirdi.
Yaradıcılığı
Əsərləri üçün (aşıq havada səhnələr, mənzərələr) işığın xüsusiyyətlərini incəliklə ifadə edən gümüşü kolorit xarektrikdir.
Hacı Həkim
Hacı Həsən Həkim (الطبيب الحاج حسن) — XX əsrdə Şəki şəhərində yaşamış ərəb əsilli həkim. Cənubi Qafqaz regionunda Taun və Tif viruslarına qarşı mübarizə aparan yeganə həkim olub.
Həyatı
Əsil adı Həsən olan Hacı Həkim 1862-ci ildə Ərəbistan yarımadasında anadan olub. Milliyətcə ərəb olub. Dəqiq doğum yeri və tarixi məlum deyil. Mədrəsə təhsili alıb, daha sonradan həkimlik peşəsində çalışmağa başlayıb. Daha sonradan bir neçə il Ərəb yarımadası ölkələrində işləyib. Bundan sonra o öz adını "Hacı Həsən" ilə əvəz edib.
Ailəsi
thumb|left|200px|Əhməd Hacı Həkim oğlu Məmmədov 1941-ci ildə [[Latviyada]] Hacı Həkim Azərbaycana köçdükdən sonra burada Zəhra xanım ilə evlənir. Nikahdan onların 3 oğlu və 2 qızı anadan olur:
Ölümündən sonra
2000-ci ildə Şəki şəhər İcra Hakimiyyətinin təşəbbüsü ilə Hacı Həkimin həyatına həsr olunmuş lövhə Şəki şəhər Tarix muzeyində yerləşdirilib.
Rəhilə Qeybullayeva
Qeybullayeva Rəhilə Məmməd qızı — filologiya elmləri doktoru, professor, Bakı Slavyan Universitetinin Azərbaycan ədəbiyyatı kafedrasının müdiri.
Həyatı
Rəhilə Qeybullayeva 1966-cı ildə Zaqatala şəhər 1 № li orta məktəbin birinci sinfinə daxil olmuş, 1976-cı ildə həmin məktəbi bitirmişdir. 1976–1981-ci illərdə M. F. Axundov adına Azərbaycan Rus Dili və Ədəbiyyatı İnstitutunda rus dili və ədəbiyyatı ixtisası üzrə oxumuşdur. 1989-cu ildə M. V. Lomonosov adına Moskva Dövlət Universitetində "Süjetdə dinamiklik və sabitlik" mövzusunda namizədlik dissertasiyası, 2004-cü ildə AMEA-nın Nizami adına Ədəbiyyat İnstitututunda "Müqayisəli tipologiya və ədəbiyyat tipləri" mövzusunda doktorluq dissertasiyası müdafiə etmişdir.
Təltif və üzvlüklər
UNESCO-nun "Müxtəlifliklərdə birlik: mədəniyyətlər arasında dialoq…" layihəsi üçün 15 yanvar-15 may 2003-cü illərdə qrant layihəsini udmuşdur. (London Universiteti: AHRB, Centre for SOAS and UCL)
Azərbaycan Komparativ Ədəbiyyatşünaslıq Assosoasiyasının sədri, Kyoto Prize rəsmi nominatoru, Mədəniyyətlər Tarixi beynəlxalq cəmiyyətinin yaradıcılarından biri və üzvüdür. Belçika (International Society for Cultural History Founding member), SJI (Beynəlxalq Elmi Jurnal), Communication & Media seriyası üzrə redaksiya şurasının eksperti (ABŞ), (Scientific Journal International, Editorial Review Board, Communication & Media, Harvard CESS (Harvard Mərkəzi Avrasiya və Qafqaz Araşdırmaları, ABŞ), IAPL (Beynəlxalq filosoflar və ədəbiyyatşünaslar assosiasiyası, ABŞ)
Ağ ürəkotu
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Sumatra
Sumatra (bəzən Sumatera) İndoneziyanın qərbində bir adadır. Sunda adalarının ən qərbində olanıdır. Dünyanın ən böyük altıncı adasıdır. Ayrıca tamamiylə İndoneziyaya aid ən böyük ada ünvanına da sahibdir (digər iki ada, Borneo ve Yeni Qvineya, qismən İndoneziyada yer alırlar). Ən böyük şəhəri 2.400.000 nəfərlik əhalisi ilə Medandır.
Etimologiyası
Sumatra qədim çağlarda adada olan bol miqdarda qızıl mədənlərindən ötrü Sanskritcə Swarnadwīpa ("Qızıl adası") və Swarnabhūmi ("Qızıl torpaq") adlarıyla bilinirdi. Sumatra adını ilk olaraq 1017-ci ildə Çinə elçi göndərən Srivijaya kralı Sumatrabhumi ("Sumatra torpaqlarının kralı") işlətdi. X-XIII yüzillərdə Ərəb coğrafyaçılar Açeyə yaxın bir krallıq olan Lamriyə ithafən Sumatra adası üçün Lamri (Lamuri, Lambri və ya Ramni) adlarını işlətdilər. XIV yüzilin sonlarında Samudra krallığının yüksəlişiylə adanın da adı Sumatra olaraq yayqın bir şəkildə işlənməyə başlandı.
İdarəsi
Sumatranın vilayətləri:
Böyük şəhərləri
Sumatra adasının ən böyük yerləşim birimləri The World Gazetteer tərəfindən 2009-cu ildə aparılan araşdırmaya görə:
Ərzincan
Ərzincan — Türkiyənin Ərzincan ilinin inzibati mərkəzi.
Erigeron heliographis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Dinamo Batumi FK
Dinamo Batumi FK – Gürcüstanın futbol klubu.
Xarici İşlər Nazirliyi (Kanada)
Kanada Xarici İşlər Nazirliyi —  xarici siyasətindən, həmçinin idxal-ixrac və beynəlxalq ticarət siyasətindən cavabdehdir. 1909-cu il 1 iyunda nazirlik Xarici İşlər Nazirliyi olaraq yaradıldı, sonra Xarici İşlər və Beynəlxalq Ticarət Nazirliyi adını aldı. Həmin dövrdə Kanadanın xarici siyasəti Böyük Britaniya tərəfindən idarə olunurdu.
Nazirliyin adı Kanadanın xarici siyasətinə nəzarət etməsindən 60 il sonra yalnız 1993-cü ildə Xarici İşlər və Beynəlxalq Ticarət Nazirliyi olaraq dəyişdirildi.
Hybanthus calycinus
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Tomas Morli
Tomas Morli ( 1557, Norviç, Britaniya İmperiyası - 1602, London, Britaniya İmperiyası) — ingilis bəstəkarı, orqançısı, nəzəriyyəçisi.
Gecə vaxtı doğuş
Gecə vaxtı doğuş və ya Gecə doğuşu ( və ya ) — London Milli Qalareyasında saxlanılan Gertgen tot Sint Yans tərəfindən təqribən 1490-cı ildə çəkilmiş Erkən Niderland dövrü rəsmidir. O, palıd üzərində yağlı boya rəssamlığı üslubunda çəkilmiş dəzgah rəsmidir və ölçüləri 34×25,3 santimetrdir. Rəsm mələklərin də iştirak etdiyi İsanın doğulmasını və rəsmin mərkəzindəki pəncərədən görünən dağ ətəyində Çobanlara müjdəni təsvir edir. Bu dindarlıq istifadəsi üçün çəkilmiş kiçik bir şəkil idi və Huqo van der Qusun təqribən 1470-ci ilə aid itirilmiş işinin kiçik dəyişikliklər edilmiş Gertgen versiyası idi.
İriyarpaq ürəkotu
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Erigeron hessii
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Qorqud Cəfərli
Qorqud Əlisəmid oğlu Cəfərli — Aktyor, Rejissor.
Həyatı
Qorqud Əlisəmid oğlu Cəfərli 1990-cı il avqustun 6-da Bakıda anadan olub. Respublika İncəsənət Gimnaziyasıında təhsil alıb.Rüstəm İbrahimbəyovun Kino Akademiyasını bitirib.2008-ci ildən 2012-ci ilə qədər "İbrus" teatrında aktyor çalışıb.
Hələ məktəb vaxtlarından  səhnədə dram lirik-psixoloji üsluba bir neçə obrazlar ifa edib. Azərbaycan və dünya dramaturqlarının əsərlərində baş rolları ifa edib. Məmmədkamal Kazımov, Muxtar Maniyev, Zemfira Əbdülsəmədova, Şəfiqə Məmmədova, Rüstəm İbrahimbəyov kimi şəxsiyyətlərdən dərs alıb.
Lodoviko Custini
Lodoviko Custini — barokko və erkən klassik dövrün italyan bəstəkarı.
Qorqud Cəfərli
Həyatı
Səhnədə yaratdığı obrazlar arasında Xosrov("Xosrov və Şirin"), Vəzir ("Vaqif"), Şahzadə ( "Balaca şahzadə"), Ramiz ("Tartyuf Ağayev") xüsusilə seçilir.
Qorqud Cəfər kino fəaliyyətində ilk dəfə 18 yaşında kino rejissor Çingiz Rəsulzadənin "Kuklalar" bədii filmində Mikki obrazı ilə film debütünü etmişdir. Daha sonra O, bir çox bədii filmlərdə və teleseriallarda əsas rollara çəkilib.
Xarici keçidlər
http://m.lent.az/?c=show&id=184581
http://azxeber.com/az/mene-1-milyon-verseler-onu-yandiraram-foto-shbet/
Al Kapone
Al Kapone, tam adı Alfons Qabriel "Böyük Al" Kapone (17 yanvar 1889 — 25 yanvar 1947) — Amerika Birləşmiş Ştatlarında 1930-cu illərdə fəaliyyət göstərmiş məşhur mafiya rəhbəri. Yeddi il Çikaqo Outfit klanına rəhbərlik etmişdir. Amerika Birləşmiş Ştatları iqtisadiyyatının çətin günlər yaşadığı 1930-cu illərdə güc qazanmağa başlamış, ən əsası içkilərə qoyulan qadağalardan məharətlə istifadə yayınmış, bununla öz maddi imkanını dəfələrlə artırmışdır.
Qabriel və Teresinanın doqquz uşaqları var idi: Alfons, Ceyms, Rafael, Salvatore, Con, Albert, Metyu, Roza və Mafalda. Kapone ailəsi 1893-cü ildə Amerika Birləşmiş Ştatlarına, Nyu-Yorkun Bruklin məhəlləsinə köçür və Qabriel Kapone bərbər dükanı açır. Alfonsun 11 yaşı olanda ailə yenidən köçərək Bruklinin başqa bir hissəsində məskunlaşır.
Ölümü
İşlədiyi digər cinayətlərə görə yaxalanması mümkün olmayan Al Kapone, vergidən yayınma ittihamı ilə 22 oktyabr 1931-ci il tarixində 11 il həbs cəzası aldı və Alkatraz həbsxanasına göndərildi. Həbsə düşdükdən sonra Çikaqo Outfit klanına rəhbərliyi Frenk Nittiyə təhvil verdi və 1941-ci ildə sifilisin ağır formasına yoluxaraq həbsdən çıxdıqdan sonra yenidən mafiya işlərinə qayıtmayaraq 1947-ci il yanvarın 25-də ölümünədək Floridada həyatının son illərini başa vurdu.
Ağayev
Ağayev — soyad.
Dila Qori FK
Dila Qori FK – Gürcüstanın futbol klubu.
Byanka Balti
Byanka Balti — məşhur italyan model.
Karyera
Balti ilk dəfə Alexi Lubomirski tərəfindən L'Officiel jurnalının örtüyünə çəkilmişdir. İlk diqqətəlayiq reklam kampaniyası Dolce & Gabbana ilə bağlıdır. Vogue, Harper's Bazaar, W, Cosmopolitan və Marie Claire, habelə kişi Playboy jurnalları daxil olmaqla bir çox moda jurnalının üz qabığında çəkilib. Onun tərəf müqabillərinə Roberto Cavalli, Donna Karan, Christian Dior, D&G, Valentino, Armani Jeans, Missoni, Rolex, Guess?, Paco Rabanne, Anna Molinari, Guerlain, Revlon, La Perla, Cesare Paciotti, Mango və Thierry Mugler daxildir.
O, həmçinin Victoria's Secret Fashion Show 2005-də və onların kataloqlarında yer alıb.
Şəxsi Həyatı
Balti Lombardiya əyalətinin Lodi şəhərinddə bir italyan ata Bruno Balti və anası Mariabice Marzani'nin ailəsində dünyaya göz açıb. Balti italyan fotoqraf Kristian Lucidi ilə evlənib və 2007-ci ildə Matilde adlı qızları dünyaya gəlib. Cütlük 2010-cu ildə boşanıb. 2015-ci ildə Balti ikinci dəfə ana oldu və qızına Mia adı verib.
Erigeron heterochaeta
Erigeron heterochaeta Erigeron heterochaeta
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Hybanthus concolor
(Hybanthus concolor) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Ritorika
Ritorika (yun. ῥήτωρ, (rhêtôr-orator, natiq, müəlim) sözündən əmələ gələrək ῥητωρική - "natiqlik sənəti") — insanları nitq, vizual və ya yazılı şəkildə inandırmaq məharəti, metodikası. İlkin dövrlər natiqlik sənəti haqqında elm. Qədim Yunanıstanda meydana çıxmışdır.
Əmiraslan Əliyev
Əmiraslan Rza oğlu Əliyev — Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı.
Həyatı
Əmiraslan Əliyev 30 avqust 1960-cı ildə Naxçıvan şəhərində anadan olmuşdur. 1967–1977-ci illərdə Ü. Hacıbəyov adına Naxçıvan şəhər 1 saylı orta məktəbində təhsil almışdır. 1977–1979-cu illərdə Naxçıvan Şərabçılıq Zavodunda fəhlə işləmişdir. 1979–1981-ci illərdə SSRİ Silahlı Qüvvələrində xidmətdə olmuşdur. Bir müddət Ukrayna respublikasında, sonra Polşada hərbi xidmətini davam etdirmişdir. 1981–1982-ci illərdə Naxçıvan şüşə Qablar Zavodunda, 1982–1992-ci illərdə isə Vayxır Su-Tikinti İdarəsində fəhlə içləmişdir. İstehsalda çalışmaqla yanaşı, o, təhsilini də davam etdirməyi unutmamışdır. 1982–1987-ci illərdə Naxçıvan Dövlət Pedaqoji İnstitunun tarix-filologiya fakültəsində təhsil almışdır. 1992-ci ildə Azərbaycan Respublikası Milli Təhlükəsizlik Nazirliyinin sərhəd qoşunlarında hərbi xidmətə çağırılmışdır. Baş leytenant Əmiraslan Əliyev xidmət etdiyi hərbi hissə tərəfindən 8 oktyabr 1994-cü ildə Fəxri fərmanla təltif edilmişdir.
Əmiraslan Əliyev 17 mart 1995-ci ildə Mart hadisələri zamanı Azərbaycan Respublikasında dövlət çevrilişi cəhdinin qarşısının alınmasında XTPD-nin komandiri Rövşən Cavadovu yaralayaraq sonra həlak olmuşdur.
Ailəsi
Ailəli idi. Üç övladı yadigar qalıb.
Milli Qəhrəman
Azərbaycan Resrublikası Prezidentinin 4 aprel 1995-ci il tarixli 307 saylı Fərmanı ilə Əliyev Əmiraslan Rza oğluna ölümündən sonra "Azərbaycan Milli Qəhrəmanı" fəxri adı verilmişdir.
Naxçıvan şəhərindəki Şəhidlər Xiyabanında dəfn edilmişdir.
"N" saylı sərhəd zastavasında qəhrəmanın xatirə otağı açılmış və büstü qoyulmuşdur. "N" saylı sərhəd məntəqəsinə Ə. Əliyevin adı verilmişdir.
Axtarma-Paşalı palçıq vulkanı
Axtarma-Paşalı — Azərbaycan Respublikasının Hacıqabul rayonu ərazisində yerləşən palçıq vulkanı.
Püskürmə
Vulkan ilk dəfə 1948-ci ildə püskürüb.
1 aprel 2013-cü ildə püskürüb.
2016-cı il yanvarın 25-dən 26-a keçən gecə püskürüb.