cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Cavanşir Məmmədov (siyasətçi)
Həyatı
10 sentyabr 1930-cu il tarixində Füzuli rayonunun Əhmədbəyli kəndində anadan olmuşdur. 1953-cü ildə ADPU –nun tarix fakültəsini, 1968-ci ildə AKTA –nın aqronomluq fakültəsini, 1972-ci ildə isə Moskva ALİ Partiya Məktəbini bitirmişdir.
Cavanşir Məmmədov 1953–1954-cü illərdə Beyləqan rayon Komsomol Komitəsində təşkilat müdiri vəzifəsində çalışmış, 1954–1959-cu illərdə həmin qurumun ikinci və birinci katibləri vəzifəsinə yüksəlmişdir. 1959–1961-ci illərdə C.Məmmədov Azərbaycan SSR KP Beyləqan rayon Komitəsinin katibi vəzifəsində çalışmış, 1961–1963-cü illərdə Beyləqan rayon XDS İcraiyyə Komitəsinin sədri, 1963–1965-ci illərdə İmişli rayon İstehsalat Partiya Komitəsində katib, 1965–1978-ci illərdə Beyləqan rayon Partiya Komitəsinin birinci katibi, 1978–1988-ci illərdə Tərtər rayon Partiya Komitəsinin birinci katibi, 1988–1990-cı illərdə isə Füzuli rayon Partiya Komitəsinin birinci katibi vəzifələrin müvəffəqiyyətlə çalışmışdır. VII, VIII, IX, X, XI çağırış Azərbaycan Ali Sovetinə deputat seçilmişdir.
Mükafatları
4 dəfə "Qırmızı Əmək Bayrağı" (30.04.1966; 08.04.1971; 12.12.1973; 23.02.1981) və "Oktyabr inqilabı" (27.12.1976) ordenləri ilə təltif edilmişdir.
İstiqlal (qəzet, 1918)
İstiqlal — həftəlik qəzet. "Türk Ədəmi-Mərkəziyyət firqəsi "Müsavat"ın orqanı.
Tarixi
Azərbaycan mətbuat tarixinin tanınmış araşdırıcılarından olan Akif Aşırlı bu dövrdə (1918–1920) çıxan "İstiqlal" qəzeti haqqında qənaətlərini bölüşür: "Bu qəzetin 1918-ci ildə 7, 1919-cu ildə 28, 1920-ci illərdə isə 15 sayı işıq üzü görüb. Bakıda nəşr olunmuşdur. İlk nömrəsi 1918-cu il də, son nömrəsi 1920-ci il aprelin 23-də çıxmışdır. 42 nömrəsi buraxılmışdır. Qəzetin məsləki, məqsəd və vəzifəsi Məhəmməd Əmin Rəsulzadənin birinci nömrədə çap olunmuş "İstiqlal" adlı baş məqaləsində şərh olunmuşdu. Məqalədə deyilirdi:
thumb|300px|Vuqar Haciyevin şəxsi arxivi
Qəzetin mətbəəsi və müəllifləri
"Heyəti-təhririyyə" (redaksiya heyəti) tərəfındən idarə edilən qəzet "Turan" mətbəəsində çap olunurdu. Əsas müəllifləri Məhəmməd Əmin Rəsulzadə, Seyid Hüseyn, Mirzə Bala Məmmədzadə, Ə.Həmdizadə, Əhməd Həmdi Qaraağaczadə, Ümmügülsüm, Əhməd Cavad, Əli Yusif, Cəfər Cabbarlı, Əbdülvahab Məmmədzadə, Məmmədəli Rəsulzadə, Ağa oğlu Məhəmməd, Məşədi Yusif Fərzixanov və b. idi. İştirakçıların çoxluğuna baxmayaraq, qəzetin aparıcı ədəbi simaları M.Ə.Rəsulzadə, M.B.Məmmədzadə və Ə.H.Qaraağaczadə idi. ―"İstiqlal"da partiyanın məfkurəsinin təbliği əsas yer tuturdu. İlk nömrələrinin birində "Türk Ədəmi-Mərkəziyyət fırqəsi "Müsavatın məramnaməsi" dərc olunmuşdu.
Qəzetin rubrikaları
"Firqə həyatı" rübrikasında Bakı və ətrafında, əyalətlərdə "Müsavat" özəklərinin işi işıqlandırılırdı. ―"İstiqlal"da partiyalararası ixtilaflar, "Müsavatla "İttihad" və sosialistlər arasındakı ziddiyyətlər geniş şərh olunurdu. "Kabinə böhranı" başlığı ilə dərc olunmuş məqalələrdə siyasi dairələrdə vəziyyət təhlil edilirdi. Qəzetdə Azərbaycan xalqına qarşı mart soyqırımının və İstiqlal bəyannaməsinin elan olunmasının ildönümü münasibətilə yazılara və keçirilmiş tədbirlərin təsvirinə geniş yer verilirdi. İstiqlalın səhifələrində bədii ədəbiyyat da əhəmiyyətli yer tuturdu. Qəzetdə M.Ə.Rəsulzadə, Ə.Cavad, Ümmügülsüm, Əli Yusif və C.Cabbarlının şerləri, "Seyrçi" və "Ağcaqanad" imzaları ilə nəsr əsərləri dərc olunmuşdur.
AIM-9 Sidewinder
thumb|300px|center|AIM-9 Sidewinder
AIM-9 Sidewinder, bir çox müasir təyyarənin istifadə etdiyi istiliklə idarə olunan Amerikanın hava-hava döyüş raketi sistemidir (AAM). Effektiv bir partlayıcı başlığa və infraqırmızı idarəetmə sisteminə malikdir. Vahidinin qiyməti 90.000 dollardır.
Sidewinder raketinin konstruksiyası
AIM-9M Sidewinder, əsasən 12,7 sm borucuq formalı bir borunun içərisinə yerləşdirilmiş yüksək texnologiya məhsullarından ibarət olan hissələrdən ibarətdir, 287 sm uzunluğunda AIM-9 borusunun ön tərəfində BSU-32 qanadcıqları vardır. Uzunluğu 38 sm-dir. Arxadakı quyruq hissəsinin qanad uzunluğu 63 sm-dir. 88 kq ağırlığında olan Sidewinder raketinin burnunda, bu raketin beyni olan WGU-4A/b Başlıq Nəzarəti Bölməsi axtarıcısı yerləşir. Burada infraqırmızı enerji yayan mənbələri aşkarlayan bir sensor mövcuddur. Maqnezium florid şəffaf şüşə səthinin arxasında yerləşən indium-antimonid (InSb) detektoru və Joule-Thompson kriozat soyuducusunun olduğu bu baş hissədə bir hədəf tapıldıqda, məlumat siqnal işləyiciyə göndərilir və daha sonra bu məlumat ötürülür raketin istiqamət qanadcıqlarına və raketin hərəkəti üzrə istiqamət əmrləri verilir. Bu sistemin ən ölümcül tərəfi iki fərqli dalğa boyunda işləyə bilməsidir. Başqa sözlə, bu baş hissə həm qısa, həm də orta dalğa uzunluğunda olan infraqırmızı şüaları aşkar edə bilər. Raket mühərriklərinin qarşısında bir WDU-17 döyüş başlığı bölməsi var. Buradakı 12 kq başlıq proximity probkasını daşıyır. DSU-15/B Aktiv optik Hədəf Dedektoru, lazer detektoru üzükləri vasitəsi ilə bir hədəf qaçırıldığı zaman özünü məhv edərək qəlpələrin aktivləşdirilməsini təmin edir.
Türk Hava Qüvvələri və AIM-9
AIM-9 Sidewinder raketi 1960-cı illərdə ilk dəfə Türk Hava Qüvvələri inventarına qəbul edilmişdir. Sidewinder-in ilk modeli AIM-9B raketi, o dövrün ən inkişaf etmiş təyyarəsi sayılan və Türk Hava Qüvvələri inventarına təzə daxil olmuş F-5A və F-104G təyyarələrində istifadə üçün satın alınmışdır. Daha sonra AIM-9P raketi F-4 Phantom təyyarəsinin alınması nəticəsində arsenala daxil olmuşdur. AIM-9L/M Sidewinder raketinin gəlişi isə F-16-ların seçilməsi və aviasiya donanmalarında missiyalarına başlaması ilə olmuşdur. Türk F-16-ları AIM-9 raket modellərinin L/M/S variantlarını daşıyırlar. Türk Hava Qüvvələrinin inventarında B modelindən 210, M modelindən 500, L modelindən 640, S modelindən 310 və P modelindən 750+ AIM-9 Sidewinder raketinin olduğu təxmin edilir. Türkiyə həmçinin F-16C və D modellərində istifadə edilməsi məqsədi ilə F-16 CCIP çərçivəsində 35,7 milyon dollara başa gələcək 127 ədəd AIM-9X və 22 ədəd AIM-9X Captive təlim raketləri modelini almışdır.
Müsəlman Zəhmətkeş Ziyalılar İttifaqı
Müsəlman Zəhmətkeş Ziyalılar İttifaqı — Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti dövründə fəaliyyət göstərmiş qeyri-hökumət təşkilatı.
Yaradılması
1919-cu il fevralın 15-də gənc Azərbaycan dövlətini möhkəmləndirmək üçün hökumətə yardım etməkdən ötrü ziyalıları birləşdirmək məqsədilə yaradılmışdı. Mehdi bəy Hacıbababəyovım sədrliyi ilə keçirilən təsis iclasında ittifaqın nizamnaməsi qəbul edilmiş, 12 üzvdən və 6 namizəddən ibarət şura seçilmişdi. 1919-cu il fevralın 17-də şura ittifaqın gələcək fəaliyyətinə həsr olunmuş ilk iclasını keçirdi. İclasda doktor Əli Seyidovun sədrliyi ilə şuranın rəyasət heyəti seçildi və texniki, maliyyə-iqtisadi, tibbi-sanitar, təsərrüfat, mətbuat komissiyaları yaradıldı.
Fəaliyyəti
Ziyalılar ittifaqı dövrün bütün demokratik təşkilatları ilə əl-ələ verərək Azərbaycanın müstəqilliyinə təhlükə törədən xarici və daxili qüvvələrə qarşı mübarizədə hökuməti qızğın müdafiə edirdi. İttifaqın iclaslarında ölkə həyatının mühüm məsələləri müzakirə olunurdu. Müzakirələrdə müxtəlif partiyaların təmsilçiləri, həmçinin Türkiyə, İran, Krım və Türküstandan gələn nümayəndələr də çıxış edirdilər.
Kolombo
Kolombo , tarixi mənbələrdə Kalanbu — Şri-Lankanın ən iri şəhəri və paytaxtı.Ölkənin Qərb vilayətində, Kolombo dairəsində yerləşir. Əhalisi — 672,7 min nəfər (2007), Böyük Kolombonun əhalisi Moratuva, Dexivala-Maunt-Laviniya və Şri Cayavardenepura Kotte ilə birlikdə — 5,648,000 nəfərdir.
Şəhər infrastrukturu
Kolombo dərin körfəz sahilindədir. Limanla yanaşı "Fort" adlanan şəhərin işgüzar mərkəzi vardır. Burada əvvəllər Portuqaliyanın limanı qoruyan qalası yerləşirdi. Kolombo portu Cənubi Asiyanın ən böyük limanıdır. Mərkəzdə inzibati binalar, marketlər, hotellər, banklar yerləşir. Kolombo ölkənin böyük sənaye və mədəni mərkəzidir.
Təhsil və mədəniyyət
Şəhərdə universitet, kolleclər, observatoriya, milli muzey yerləşir. Kolombo universitetində Kolumbiya Universitetinin observatoriyası vardır. Çox sayda kilsə, məscid, buddist və induist xramlar vardır, şəhər kənarında iki buddist universitet vardır.
Solomon Bandaranike adına beynəlxalq aeroport Kolombodan 30 kilometr məsafəd yerləşir. Şəhər əyalətlərlə avtomobil və dəmiryol xətti ilə birləşir.
Vərnamxast
Vərnamxast — İranın İsfahan ostanının Lencan şəhristanının Mərkəzi bəxşində şəhər. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhərin əhalisi 15,294 nəfər və 3,845 ailədən ibarət idi.
Akif Kazımov
Akif Davud oğlu Kazımov (. 6 mart 1957) — Azərbaycan Dövlət Rəssamlıq Akademiyasında rəngkarlıq kafedrasının dosenti, Beynəlxalq Byennal, simpoziumlarda, beynəlxalq qrup sərgilərinin iştirakçısı, Azərbaycan Rəssamlar İttifaqının üzvü.
Həyatı
Kazımov Akif Davud oğlu 6 mart 1957-ci ildə Bakı şəhərində anadan olmuşdur. O, 1981-ci ildə Surikov adına Moskva Dövlət Rəssamlıq İnstitutunun bitirmişdir. Akif Kazımov 1982-ci ildən Azərbaycan Rəssamlar İttifaqının üzvüdür. Rəssam 1991-ci ildən N.Tusi adına Azərbaycan Dövlət Pedoqoji İnstitutunda rəngkarlıq kafedrasında baş müəllim işləmişdir. O, 2001-ci ildən Azərbaycan Dövlət Rəssamlıq Akademiyasında rəngkarlıq kafedrasının dosentidir. Rəssamın 1991 və 1998-ci illərdə iki fərdi yaradıcılıq sərgisi keçirilmişdir. O, Beynəlxalq Byennal, simpoziumlarda, beynəlxalq qrup sərgilərinin iştirakçısıdır. Akif Kazımov əsərləri, Moskva, Gürcüstan, Almaniya, Bolqarıstan, Türkiyə və Azərbaycanda nümayiş edilmişdir.
NGC 1562
NGC 1562, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Eridan bürcü istiqamətində yerləşir. S0 tipli. tərəfindən ildə 66.04 sm (26 inç) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Vərzənə
Vərzənə — İranın İsfahan ostanının İsfahan şəhristanının Bonrud bəxşində şəhər və bu bəxşin mərkəzi. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhərin əhalisi 11,506 nəfər və 2,981 ailədən ibarət idi.
Nikabad
Nikabad — İranın İsfahan ostanının İsfahan şəhristanının Aşağı Cərqəviyə bəxşində şəhər. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhərin əhalisi 4,164 nəfər və 1,059 ailədən ibarət idi.
Nətənz
Nətənz — İranın İsfahan ostanının şəhərlərindən və Nətənz şəhristanının mərkəzidir.2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhərin əhalisi 12,060 nəfər və 3,411 ailədən ibarət idi. Əhalisinin əksəriyyəti Nətənz dilində danışırlar.
Abbaslar
Abbaslar — Yelizavetpol (Gəncə) quberniyasının Zəngəzur qəzasında, indiki Gorus rayonu ərazisində kənd olmuşdur. XX əsrin əvvəllərində xarabalığa çevrilmişdir. İndi ölü kənddir. Toponim abbaslar etnonimi əsasında əmələ gəlmişdir. Etnotoponimdir. Quruluşca sadə toponimdir.
Toponimik adı
Abbaslar kəndin əsasını qoymuş nəslin adıdır.
Rza Aslanov
Rza Aslanov (Tam adı: Rza Əlipaşa oğlu Aslanov; d.14 noyabr 1911, Goranboy, Xanqərvənd k. Azərbaycan SSR - ö.27 oktyabr 2000, Bakı, Azərbaycan) — Kirovabad (Gəncə) şəhər Partiya Komitəsinin birinci katibi
Əmək fəaliyyəti
R.Ə.Aslanov Azərbaycan KP MK-də məsul işlərdə çalışmış, Gəncə, Qusar, Sabirabad rayonlarında MTS direktoru işləmiş, Bərdə, Şəmkir, Kirovabad (Gəncə), İmişli rayonlarında birinci katib vəzifəsində işləmişdir. O, uzun müddət BBTİ-nin (Bakı Baş Tikinti İdarəsinin) Həmkarlar İttifaqı Komitəsinin sədri işləmişdir. Azərbaycan SSR Ali Sovetinin ikinci çağırış deputatı olmuşdur. SSRİ Ali Sovetinin üçüncü çağırış deputatı olmuşdur.
Saparmurat Niyazov
Saparmurat Atayeviç Niyazov (Saparmyrat Ataýewiç Türkmenbaşy Nyýazow; ) — 1991–2006-cı illərdə Türkmənistan prezidenti.
Həyatı
Saparmurat Niyazov 1940-cı ildə fəhlə ailəsində anadan olub. Atası İkinci dünya müharibəsində vəfat edib. Ailəsinin digər üzvləri 1948-ci ildə Aşqabadda baş verən zəlzələ nəticəsində dünyalarını dəyişiblər. S. Niyazov əvvəlcə uşaq evində, sonra isə uzaq qohumlarının evində böyüyüb.
Prezidentlik dövrü
1990-cı il oktyabr ayının 27-də keçirilən seçkilərdə Türkmənistan Sovet Sosialist Respublikasının ilk prezidenti seçilib. 1991-ci il oktyabrın 27-də Türkmənistan Sovet İttifaqından çıxdığını bəyan edəndən sonra prezident vəzifəsinin icrasını davam etdirib. 1992-ci il iyun ayının 21-də yeni konstitusiyanın qəbul olunması və yeni prezident seçilməsi məqasədilə keçirilən səsvermədə ölkə əhalisinin 99,9%-nin səsini alıb. 1993-cü il oktyabr ayının 22-də özünü Türkmənbaşı elan edib. Ömrünün sonunacan soyad kimi istifadə etdiyi bu tituluna uyğun olaraq Türkmənistanın Krasnovodsk şəhərinin adını dəyişdirib Türkmənbaşı qoyub. Bununla bərabər yanvar ayının adını da "Türkmənbaşı" olaraq dəyişdirib.
Abbasgöl məzrəsi
Abbasgöl məzrəsi-İrəvan əyalətini Sürməli nahiyəsində kənd adı.
Saparmurat Niyazov
Prezidentlik dövrü
Saparmurat Türkmənbaşı Türkmənistanın yeni milli şəxsiyyətə ehtiyacı olduğuna inanırdı. Bu şəxsiyyət qismində o məhz özünü görürdü və özünü türkmənlərin Atatürkü hesab edirdi. Elə "Türkmənbaşı" adını da "Atatürk"ün türkmən qarşılığı olaraq saymaq olar. Saparmurat Türkmənbaşının böyük portretləri onun sağlığında Türkmənistanın hər yerini bəzəyirdi. Bir çox şəhərdə onun özünə və anasına saysız-hesabsız heykəl qoyulmuşdu.
Abbasgöl məzrəsi
Toponimik adı
Abbasgöl məzrəsi - 1728-ci ildə İrəvan əyalətini Sürməli nahiyəsində kənd adı. Bu toponimin Abbas hissəsi türk dillərində abıs keşiş, dindar sözündən təhrifdir. Abbasgöl Keşiş gölü mənasındadır, məzrə isə gölün adı ilə adlanmışdır.
Saparmurat Niyazov
Prezidentlik dövrü
Türkmənistanın "ömürlük prezidenti" elan edilən Türkmənbaşı ilin aylarının və həftənin günlərinin adlarını da dəyişdirmişdi. Yanvar ayına o öz adını (Türkmənbaşı), aprel ayına isə anasının adını vermişdi. Beləliklə Türkmənistanda bu günün özündə aylar belə adlanar: Türkmənbaşı (yanvar), Bayraq (fevral), Novruz (mart), Qurbansultan (aprel), Məxdumqulu (may), Oğuz (iyun), Qorqudata (iyul), Alparslan (avqust), Ruhnamə (sentyabr), Qaraşsızlıq (oktyabr), Sultansəncər (noyabr), Bitaraflıq (dekabr).
Həftənin günlərinin adları isə bu cürdür: Başgün (bazar ertəsi), Yaşgün (çərşənbə axşamı), Xoşgün (çərşənbə), Soğapgün (cümə axşamı), Ana (cümə), Ruhgün (şənbə), Dinçgün (bazar).
Türkmənbaşı küçələrə, fermalara, at ilxılarına, dünyadakı ən uzun kanala, bir şəhərə, gəmilərə, hətta Aydakı bir kraterə də öz adını vermişdi. Onun şəkilləri araq və konyak şüşələrinin, müxtəlif qida məhsullarının etketlərini bəzəyirdi. Kəlamları ölkənin bütün künc-bucağına həkk edilmişdi. Ölkənin ən yüksək zirvəsinə Türkmənbaşının adı verilmişdi. Qiymətli daşları çox sevən Türkmənbaşı taxdığı iri qaşlı üzüklərlə, qalstukunun qiymətli daşlarla bəzədilmiş sancaqları ilə nəzərləri cəlb edirdi. Bununla bərabər o, ölkəsində vətəndaşların qızıl diş qoymalarını qadağan etmişdi. Müxtəlif mərasimlərdə incəsənət işçilərinə və tələbələrə marka paylayan Türkmənbaşı Aşqabadın mərkəzindəki Puşkin adına teatrı uçuraraq yerində türk aşıqı Qaracaoğlanın heykəlini ucaltmışdı. Niyazovun anadan olduğu Qıpçaq kəndində tikdirdiyi məscid Orta Asiyada ən böyük məsciddir. O, bu məscidə anası Qurbansultanın adını vermişdir.
Türkmənistan dünyanın ən böyük təbii qaz ehtiyatlarından birinə malikdir. Türkmənbaşı xalqa su, təbii qaz və elektrik enerjisinin pulsuz paylanılmasını təmin etmişdi. Ancaq buna baxmayaraq onun prezidentliyi dövründə türkmən xalqının həyat şəraiti ağır olaraq qalırdı.
Türkmənbaşı rəsmi açıqlamaya görə 21 dekabr 2006-cı ildə, yerli vaxtla saat 01:10-da infarktdan dünyasını dəyişib.
Nəsrabad (İsfahan)
Nəsrabad — İranın İsfahan ostanının İsfahan şəhristanının Aşağı Cərqəviyə bəxşində şəhər. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhərin əhalisi 5,751 nəfər və 1,361 ailədən ibarət idi.
NGC 2667B
NGC 2667B, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış NGC kataloğunda bulunan IC cismidir. Göy üzündə Xərçəng bürcü istiqamətində yerləşir. S? tipli. tərəfindən ildə 27.94 sm (11 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Valter Çandler
Valter Çandler — Tennessi ştatından olan ABŞ siyasətçisi, Nyu-York şəhərindən Amerika Birləşmiş Ştatları (ABŞ) Konqresi nümayəndələr palatasının üzvü.
Valter Çandler və Azərbaycan
Baltik ölkələri, Azərbaycan və Gürcüstanın mənafelərini müdafiə etmək haqqında bu ölkələrin nümayəndələri ilə müqavilələr imzalamışdır. Əlimərdan bəy Topçubaşov bütün nümayəndə heyətinin iştirakı ilə Çandlerlə iki müqavilə imzalamışdı (1919, sentyabr). Birinci müqaviləyə görə, Çandler təbliğat məsələləri ilə bağlı Azərbaycan nümayəndə heyətinə hüquq məsləhətçisi qəbul edilirdi. O, 3 ay müddətonə Azərbaycan respublikasının mənafeyini və müstəqilliyini qorumağı öz öhtəsinə götürürdü. Müqavilədə Çandlerə ödənilməli olan mələğ və müddəti göstərilmişdi. Çandler öz müqavilə öhdəliklərinin icrasına 1919-cu il, oktyabrın 4-də başlamalı idi. Az sonra II müqavilə imzalandı. Müqavilədə göstərilirdi ki, ABŞ Azərbaycanın tam müstəqilliyini tanımaqdan imtina edərsə, Azərbaycan hökuməti tərəfindən Çandlerə heç bir kompensasiya ödənilməyəcəkdir. Əlimərdan bəy Topçubaşovun və Çandlerin imzaladığı müqavilə Azərbaycan Parlamentində təsdiq edildikdən və Azərbaycan hökuməti tərəfindən möhürləndikdən sonra  hüquqi cəhətdən qüvvəyə minirdi. Çandler Gürcüstanla da təxminən eyni məzmunda müqavilə imzalamışdı.
Fəaliyyəti
Əlimərdan bəy Topçubaşov, 1919-cu ilin, sentyabrın 26-da Çandler vasitəsilə Vudro Vilsona məktub  və Azərbaycanın iqtisadi, maliyyə vəziyyətinə dair material və xəritələr göndərmişdi. Çandler 1919-cu il, oktyabrın 18-də Amerikadan Əlimərdan bəyə birinci məktubunu göndərmişdi. Məktubda o,  Amerikada ermənilərin  Azərbaycan əlaeyhinə  geniş təbliğar aparmasından bəhs edir, noyabrın 1-də yazdığı növbəti məktubda  isə ABŞ-də  ermənilərə münasibətdə xristian həmrəyliyinin xeyli qüvvətləndiyini qeyd edirdi. Çandlerin 1919-cu il, 10 noyabr tarixli məktubu daha konkret məzmuna malik idi. Çandler yeni respublikaların müstəqilliyinin tanınması ilə bağlı ABŞ Dövlət Departamentinə sorğu ilə müraciət etmiş və aldığı cavabda Departamentdə yeni yaranmış respublikaların xeyrinə rəyin dəyişməkdə olduğunu bildirmişdi. Çandler qeyd edirdi ki, kiçik xalqlar öz müstəqilliklərinin tanınmasını bir necə ay, yəni çar generallarının tam məğlubiyyətinədək gözləməli olacaqlar.
Nəticə
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin bolşeviklər tərəfindən işğalından sonra bu məsələ də yarımcıq olaraq qaldı.
İbrahim Nəsrullayev
İbrahim Nəsrullayev (tam adı: İbrahim İsmayıl oğlu Nəsrullayev, d.18.01.1999, Bakı, Azərbaycan) — Azərbaycanlı musiqiçi.
Həyatı
İbrahim İsmayıl oğlu Nəsrullayev 1999-cu ilin yanvarın 18-i Bakıda anadan olub. Musiqiyə böyük həvəsi olan İbrahim 3 yaşından bəstəkar Oqtay Zülfüqarovun bəstələdiyi mahnıları ifa etməyə başlayıb. Bir qədər sonra Azərbaycan mahnıları ilə yanaşı rus, italyan, amerikan mahnılarını da oxumağa başlayıb. 2008-ci ildən 2013-cü ilin may ayınadək 3 saylı uşaq incəsənət məktəbinin şagirdi olub. Beş il əməkdar artist Ziya Bağırovun tələbəsi olub. Gənc istedadın repertuarında, əsasən, Tofiq Quliyevin bəstələdiyi mahnılar üstünlük təşkil edir.
Estrada, vokal, pop musiqisi ilə məşğul olan İ. Nəsrullayev bir çox müsabiqələrin iştirakçısı, o cümlədən, 2010-cu ildə keçirilmiş “İstedadlar sorağında “ müsabiqəsinin qalibi olub.
Fəaliyyəti
2011-ci ildə Bakıdakı Alman-Azərbaycan Mədəniyyət Birliyi “ Kapellhaus “ zalında gənc müğənninin solo konserti təşkil olunub. İfaçının İsveçdəki müsabiqəyə qatılması xarici ölkədə ilk çıxışı deyil. Onun ilk səfəri Estoniyaya olub. O, VII Beynəlxalq Akademik Vokal müsabiqəsinin qalibi olduğu üçün “ I Premiya “ və “ Artistik “ diplomları ilə təltif olunub.
13 yaşında “Gold star” adına layiq görülüb. Latviya Respublikasının Riqa şəhərində keçirilən “Riqa Symphony-2013” müsabiqəsində vokal nominasiyası üzrə Türkiyə Respublikasının təmsilçisi kimi iştirak edib, II və III yerlərə layiq görülərək diplomla təltif olunub. ABŞ-nin Los-Anceles şəhərində keçirilən, dünyanın 53 ölkəsinin iştirakı etdiyi “World championsips” XVII Ümumdünya musiqi olimpiadasında iştirak edib. İbrahim Hollivuddan 3 gümüş və 1 bürünc medalla vətənə dönüb.
2014-cü ildə Müstəqillik günü münasibəti ilə Azərbaycan Gənclər Fondu, TUMİB Türkiyə Universitetləri Məzunları İctimai Birliyi və Addım Gənclər Təşkilatının birgə həyata keçirdiyi “Mən fəxr edirəm ki, azərbaycanlıyam” layihəsinə dair keçirilən müsabiqədə qaliblərdən biri olub.
İbrahim Nəsrullayev İsveçin “TV4” telekanalının təşkil etdiyi istedadlar yarışması “Talent 2017”nin qalibi olub. Talang i TV4 yutub kanalında ifasını milyonlarla insan izləyib.
Nətənz nüvə obyekti
thumb|right|İran hava müdafiə təyinatlı, Nətənz nüvə kompleksi yaxınlığında
Nətənz nüvə təsisatı,Nətənz nüvə obyekti və ya Nətənz nüvə kompleksi(rəsmi adı:Nətənzin Şəhid Əhmədi Rövşən Nüvə Mərkəzi)-İranın nüvə proqramı ilə bağlı "yeraltı obyekti"n bir hissəsi ki uran zənginləşdirmək üçün "dəmir-betondan 30metr dərinlikdə" İsfahan ostanıda Nətənz yaxınlığında inşa edilib.
Fəaliyyəti
Natanz nüvə obyekti Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyinin qeyri-nüvə ölkələrinin öz nüvə proqramlarını dinc məqsədlər üçün istifadəsinə nəzarət edən mühafizə sisteminə daxildir və İranın nüvə proqramına beynəlxalq nəzarət mexanizmi çərçivəsində müfəttişlər tərəfindən mütəmadi təftiş olunur. Obyektdəki bütün əsas istehsal obyektləri yeraltı keçiddə cəmləşib və avadanlıqları o cümlədən mümkün hava zərbələrindən qoruyan yeddi metr beton təbəqə ilə örtülüb. Netenzedə 2020-ci il üçün uran 4.5 faizə qədər zənginləşdirilib, bu da 2015-ci ildə bir nüvə sazişində nəzərdə tutulan 3,67 faiz səviyyəsindən yüksəkdir. 2020-ci ilin iyul ayında İran Atom Enerjisi Təşkilatı təfərrüatlara girmədən, obyektdə müəyyən bir hadisənin olduğunu bildirib. Şəhər rəsmiləri yalnız yanğının olduğunu təsdiqləyiblər. Səlahiyyətlilər fövqəladə vəziyyətə baxmayaraq, müəssisədəki işlərin dayanmadığını təmin edirlər. Amerikalı analitiklər isə nüvə obyektində partlayış və yanğın baş verdiyini iddia ediblər. Gecədən başlayan yanğın o qədər parlaq olub ki, kosmosdan göründüyü və Amerika hökumətinin bir peyki tərəfindən qeydə alındığı da qeyd olunur. Yanğın baş verən ərazidə nüvə materialı olmayıb və hadisə zamanı heç kim xəsarət almayıb.
Məcnun heyvanlar arasında
Məcnun heyvanlar arasında — I Şah Təhmasibin sifarişi ilə 1539–1543-cü illərdə hazırlanmış və Təbriz miniatür məktəbinin sənətkarları tərəfindən çəkilmiş rəsmlərlə bəzədilmiş Nizami Gəncəvinin "Xəmsə" əlyazmasına daxil olan, Ağa Mirək Mirzə Qiyas tərəfindən çəkilmiş rəsm əsəridir. Miniatürün daxil olduğu əlyazma hazırda Britaniya Milli Kitabxanasında (MS Or. 2265) saxlanılır.
Mövzu
Nizaminin "Leyli və Məcnun" poemasında, Leylinin atasının elçilərə etiraz etməsindən sonra, Məcnun insanlardan uzaqlaşaraq səhrada yaşamağa qərar verir. Vaxt keçdikcə o, vəhşi heyvanlarla dostlaşır, dərdlərini onlarla bölüşür.
Təsvir
Üslub və dəst-xəttinə görə Ağa Mirəkə aid edilən miniatür, zəngin koloriti, mənzərənin göz oxşayan məziyyəti ilə seçilir. Lakin, bu məziyyət süjetin kədərli səciyyəsi ilə bir yerə sığmır. Miniatürün bütün səthi qayalıq dağlara, Yamaclardan kükrəyən qaynaqlara, ala-bula gövdəli tozağacı və sərv ağaclarına, bəyaz çiçək və kollara qərq olmuşdur. Belə lirik səpkidə verilən mənzərə ağac kölgəsində yatan nakam bir eşq mücəssəməsi və onun iztirabları ilə təzad təşkil edir.
Nayin
Nayin — İranın İsfahan ostanının şəhərlərindən və Nayin şəhristanının mərkəzidir. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhərin əhalisi 24,424 nəfər və 6,950 ailədən ibarət idi. Əhalisinin əksəriyyəti Nayin dilində danışırlar.
Məcnun heyvanlar arasında
Təsvir
Miniatürün aşağı hissəsində təsvirin aid olduğu səhnədən beytlər yazılmışdır.
Mirvari Fətəliyeva
Mirvari Fətəliyeva - Paris Azərbaycan Evinin prezidenti, Fransada Azərbaycanın Dostları Assosiasiyasının baş katibi.
Həyatı və Təhsili
1979-cu ildə Qubadlı rayonunun Xanlıq kəndində doğulub. 1993-cü ildə Qubadlı işğal olunduğuna görə doğma yurdundan didərgin düşüb. Bakı şəhərində müxtəlif məktəblərdə təhsil alır son olaraq isə Maştağada yerləşən 187 saylı orta məktəbi bitirir. Məhz həmin məktəbdə fransız dilini öyrənməyə başlayır. Sonradan isə Azərbaycan Xarici Dillər Universitetinin Fransız dili tərcüməçilik fakultəsinə daxil olub. 4 illik təhsilini başa vurduqdan sonra Paris 8 Universitetində Fransız dili filologiyası sonra isə Avropaşünaslıq və Beynəlxalq münasibətlər fakultələrində magistr təhsili alıb.
Fəaliyyəti
Təhsilini başa vurduqdan sonra bir neçə il Azərbaycan-Fransa Ticarət Palatasında çalışıb. Hazırda isə Paris Azərbaycan Evinin prezidenti, Fransada Azərbaycanın Dostları Assosiasiyasının baş katibidir. Eləcə də Dünya Azərbaycanlılarının Əlaqələndirmə Şurasının üzvüdür.
2013-cü il fevralın 26-da Fransa Milli Assambleyasında Fransadakı Erməni Məsələləri Bürosunun təşkilatçılığı, Fransadakı erməni icmasının nümayəndələri və Fransa parlamentinin bir neçə deputatının iştirakı ilə “Sumqayıt hadisələrindən 25 il sonra; hazırkı vəziyyət və Dağlıq Qarabağ xalqı üçün gələcək perspektivlər” adlı tədbirdə Azərbaycan diasporu nümayəndələri də iştirak edərək bu gün Xocalı soyqırımının 21-ci ildönümünün keçirildiyini iştirakçıların diqqətinə çatdırıblar. Onların bu mövqeyi qarşı tərəfin ciddi etirazına səbəb olsa da, Azərbaycan diasporunun nümayəndələri qətiyyət nümayiş etdirərək Sumqayıtda baş verən hadisələrlə bağlı səsləndirilən fikirlərin heç bir tarixi fakta əsaslanmadığını bildiriblər. Bundan sonra Fransa parlamentinin üzvü Fransua Roşeblounun təhriki ilə iştirakçılar Azərbaycan diasporunun rəhbəri Mirvari Fətəliyeva və azərbaycanlı tələbə Vüsal Hüseynova hücum edərək onları vəhşicəsinə döyüblər. Tədbir iştirakçıları, o cümlədən Fransa Parlamentinin toplantıda iştirak edən deputatları bu vəhşiliyin qarşısını almaq üçün heç bir cəhd göstərməyiblər.
Mükafatları
2016-cı ildə prezident İlham Əliyev Mirvari Fətəliyevanı xalqlar arasında dostluğun möhkəmləndirilməsi və Azərbaycan diasporunun inkişafındakı xidmətlərinə görə 3-cü dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni ilə təltif edib.
İzmir metropoliteni
İzmir metropliteni- Türkiyə nin üçüncü böyük şəhəri olan İzmir də fəaliyyət göstərən metro sistemidir. İzmir metropliteninin 20 kilometrlik tək xətt üzərində olan 17 stansiyası vardır. Sistemin ilk mərhələsi olan 10 stansiya Üçyol-Bornova xətti 22 May 2000-ci ildə istifadəyə verilmişdir. Metropolitenin 2016-cı ildə da 105 milyon sərnişini olmuşdur. Xətt üzərindəki son genişləndirmə 27 İyul  2014-cü ildə başa çatmışdır.
Tarixi
İzmir metroppliteninin tikintisinə 1994-cü ilin dekabr ayında başlanmışdır. 1996-cı ilin avqustunda ilk qatar yollarının qurulmasıbaşa çatmışdır. 2000-ci ilin aprel ayında Üçyol-Bornova arasındakı 10 stansiyalıq hissə 2000-ci il mayın 22-də istifadəyə verilmişdir.
Qərb tərəfdəki 6 stansiya Üçyol-Fahrettin Altay xətti üçün ilk tender 2005-ci ilin mart ayında keçirilmiş və üç aydan sonra xəttin təməli atılmışdır. İki ildə tamamlanaması planlaşdırılan genişləndirmənin kazılma işlərinə 5 iyul 2005-də başlanmışdır. İzmir Böyükşəhər Bələdiyyəsi 14 fevral 2006-cı ildə tenderin qalibi olan firmaya töhmət etmiş və eyni ilin oktyabr ayında tenderi ləğv etmişdir. Daha sonra ikinci tender elan olunmuş və xəttin 31 sentyabr 2008-ci ildə tamamlanacağı bildirilmişdir. Bu dəfə də tenderin qalibi olan firmanın 15 aylıq əlavə müddət istəməsi ilə 13 avqust 2009-cu ildə tender yenidən ləğv edildi. Bundan sonra İzmir Böyükşəhər Bələdiyyəsi qalan işləri öz imkanları ilə tamalamağa başladı. 18 iyul 2012-ci ildə Üçyol-Fahrettin Altay xəttindəki İzmirspor və Hatay stansiyalarında test səfərləri başlandı və bu stansiyalar 29 dekabr 2012-ci ildə istifadəyə verildi. Eyni xətt ürərində olan Göztepe stansiyası 25 mart 2014-cü ildə istifadəyə verilmişdir. Bu xətt üzərindəki son iki stansiya Poligon və Fahrettin Altay 27 İyul 2014-cü ildə açılmışdır. Bu iki stnasiya arasında yerləşən Güzelyalı stansiyası isə, bölgədən keçən yeraltı dərənin olması səbəbindən proyektdən çıxarılmışdır.
Bakı ingilis general qubernatorluğu
Bakı ingilis general qubernatorluğu — Mudros barışığının (1918) şərtlərinə əsasən, 1918-ci il noyabrın 17-də Bakını zəbt etmiş ingilis qoşunları komandanlığının hərbi-inzibati hakimiyyət strukturu.
Məlumat
Belə ki, Birinci Dünya müharibəsində (1914-18) məğlub tərəf kimi Osmanlı öz qoşunlarını Cənubi Qafqazdan, o cümlədən Azərbaycandan çıxarmağa məcbur olmuş, Cənubi Qafqaz Böyük Britaniyanın təsir dairəsinə qatılmışdı. Öz tabeliyində kifayət qədər güclü qoşun hissələri olmayan Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Hökuməti və yenidən toplanmış Azərbaycan Milli Şurası istiqlal prinsipindən geri çəkilməmək şərti ilə Bakıya gələcək ingilis generalı U.Tomsonla danışıqlara başlamaq məcburiyyətində qalmışdı. İrandakı ingilis qoşunlarının komandanı general U.Tomsonla danışıqlar aparmaq üçün Ənzəliyə Nəsib bəy Yusifbəyli, Əhməd bəy Ağayev və Musa bəy Rəfiyevdən ibarət Azərbaycan nümayəndə heyəti göndərilmişdi. Danışıqların sonunda general U.Tomson 1918-ci il noyabrın 17-si gündüz saat 12-dən Bakı şəhərində hərbi vəziyyət elan olunacağını bəyan etmişdi. Hərbi vəziyyət müddətində U.Tomson Bakı şəhərinin hərbi qubernatoru elan edilirdi. Azərbaycan hökuməti noyabrın 18-də rəsmi məlumatında bildirirdi ki, müvəqqəti olaraq, yalnız Bakıya daxil olmuş müttəfiq qoşunları ancaq hərbi hakimiyyəti təmsil edəcəklər. Lakin ingilis hərbi komandanlığı Bakıda yerləşdiyi vaxtdan ölkənin ictimai-siyasi və iqtisadi həyatının bütün sahələrinə müdaxilə etməyə başlamışdı. Belə ki, 1918-ci il noyabrın 29-dan Xəzər donanmasının bütün ticarət gəmiləri də ingilis komandanlığının sərəncamına keçmişdi. Ticarət donanmasını idarə etmək üçün başda mayor Braun olmaqla, "İngiltərə Dəniz Nəqliyyatı" şirkəti təsis olunmuşdu. İngilislər sərəncamlarında olan Bakı ticarət limanının maliyyələşdirilməsini Azərbaycan Hökumətinin öhdəsinə buraxmışdı. Neft sənayesini də nəzarətdə saxlamağa çalışan ingilislər tezliklə "Britaniya Neft İdarəsini" təsis etdilər. 1918-ci ilin dekabrından 1919-cu ilin avqustuna qədər ingilislər Bakıdan 113,5 milyon manatlıq 30 milyon puda qədər neft aparmışdılar. Onların göstərişi ilə Bakıdan daşınan bütün neft məhsullarına heç bir aksiz rüsumları qoyulmur və bütün yüklər maneəsiz buraxılırdı. General U.Tomson ingilis zabitlərini yoxlamağı Azərbaycan Cümhuriyyətinin dəmiryolu işçilərinə qadağan etmişdi.
Mülki idarəçilik sahələrinə də müdaxilə edən ingilislər pul əsginaslarının buraxılmasını öz nəzarətinə götürmüş, əhalinin ərzaqla təminatı sistemini yenidən qurmuş, neft hasilatı və dəmiryolu sahələrində mövcud əmək münaqişələrini özləri həll etmək üçün Əmək İdarəsi yaratmışdılar. İngilis komandanlığının əmri ilə Azərbaycan Hərbi Nazirliyi silahlı qüvvələri ilə birlikdə Bakıdan çıxarılaraq Gəncəyə köçürülmüşdü. Bütün bunlarla yanaşı, general-qubernator U.Tomson Azərbaycandakı ictimai-siyasi reallıqlarla tanış olduqdan sonra 1918-ci il dekabrın 28-də bəyanatla çıxış etdi: "Fətəli xan Xoyskinin sədrliyi ilə koalisiyalı Azərbaycan Hökuməti yaradıldığı üçün bəyan edirəm ki, Müttəfiqləri Komandanlığı Azərbaycan ərazisində yeganə yerli qanuni hakimiyyət kimi bu hökumətə tam dəstək verəcəkdir".
1918-ci ilin dekabrında ingilis general-qubernatorunun əmri ilə Qarabağ və Zəngəzurun Azərbaycan Hökumətinin idarəsinə verildiyi elan olundu.
1919-cu ilin əvvəllərindən başlayaraq Azərbaycan Hökuməti Bakı-ingilis general-qubernatorluğunun ləğv edilməsi uğrunda mübarizə aparırdı. Bu məqsədlə Azərbaycan Hökumətinin Paris sülh konfransındakı (1919-20) nümayəndə heyətinin başçısı Əlimərdan bəy Topçubaşova da tapşırılmışdı ki, əldə olan bütün vasitələrlə ingilis general-qubernatorluğunun ləğvinə çalışsın. Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyinin Topçubaşova teleqramında göstəriliridi: "Nəyin hesabına olursa-olsun, Bakıda ingilis general-qubernatorluğunun ləğv edilməsinə nail olmaq lazımdır. Əks təqdirdə idarəçilik nöqteyi-nəzərindən dözülməz hesab edilən ikihakimiyyətlilik alınır. Sonra sizdən belə bir xahişimiz var ki, ingilis komandanlığının bizim maliyyə işlərinə qarışmamasına nail olasınız." Xarici İşlər Nazirliyi Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin suverenliyini pozan bu məsələ ilə bağlı Avropa və Amerika dövlətlərinə etiraz notası göndərilməsini, Avropa mətbuatında bunun Azərbaycanın daxili işlərinə müdaxilə olduğu barədə yazı verilməsini vacib sayırdı.
Beləliklə, 1918-ci il noyabrın 17-də Bakıya daxil olmuş ingilis qoşunları 1919-cu ilin avqustunda Azərbaycanı tərk etdilər. Azərbaycan paytaxtında ingilis general-qubernatorluğunun mövcudluğu nə qədər acınacaqlı olsa da, o, obyektiv olaraq, ölkədə gedən demokratik proseslərin inkişafında, dövlət hakimiyyəti təsisatların möhkəmləndirilməsində, başlıca isə Azərbaycanın müstəqilliyinin və ərazi bötüvlüyünün Rusiya imperiyapərəst qüvvələrin hücumundan xilas olmasında, müvəqqəti olsa da, əhəmiyyətli rol oynamışdır.
NGC 6694
thumbnail NGC 6694, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış açıq ulduz topasıdır. Göy üzündə Qalxan bürcü istiqamətində yerləşir. I1m tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Nayin şəhristanı
Nayin şəhristanı— İranın İsfahan ostanının şəhristanlarından biridir. Şəhristanın inzibati mərkəzi Nayin şəhəridir. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhristanın əhalisi 36,810 nəfər və 10,995 ailədən ibarət idi.
Asim Quliyev (rəssam)
Asim Rzaqulu oğlu Quliyev (. 9 yanvar, 1936) — Azərbaycan Rəssamlar İttifaqının üzvü, Heykəltəraş Beynəlxalq Byennal, Simpoziumlarda qrup sərgilərin iştirakçısı, Azərbaycan Respublikasının Əməkdar rəssamı.
Həyatı
Quliyev Asim Rzaqulu oğlu 9 yanvar 1936-cı ildə Bakıda anadan olmuşdur.
O, 1957-ci ildə Ə.Əzimzadə adına Rəssamlıq məktəbini, 1964-cü ildə Tbilisi Dövlət Rəssamlıq Akademiyasının heykəltaraşlıq fakültəsini bitirmişdir.
1969-1970-ci illərdə SSRİ Rəssamlıq Akademiyasının yaradıcılıq emalatxanalarında təhsilini davam etdirmişdir.
Asim Quliyev 1967-ci ildən Azərbaycan Rəssamlar İttifaqının üzvü olmuşdur. Heykəltəraş Beynəlxalq Byennal, Simpoziumlarda qrup sərgilərin iştirakçısıdır. Asim Quliyev Vaqif Nəzirov ilə birlikdə 1978-ci ildə "Sülh göyərçini" (Sumqayıt) monumental abidəsini işləmişdir. Həmin əsər Moskvada nümayiş edilmiş və medala layiq görülmüşdür. "İmadəddin Nəsiminin" (Sumqayıt, Nəsimi adına parkda), Vaqif Mustafazadənin və qızı Əzizənin Asim Quliyevin heykəltaraşlıq portretlərindəndir. Asim Quliyevin əsərləri Moskva, Gürcüstan, Almaniya, Çexoslavakiya, Türkiyə və Azərbaycanda nümayiş olunmuşdur. Asim Quliyevin 2006-cı ildə Azərbaycan Respublikasının Əməkdar rəssamı fəxri adına layiq görülmuşdür.
Ağliyan (Bukan)
Ağliyan — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Bükan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Nayin dili
Nayin dili ——Hind-Avropa dil ailəsinin Şimal-qərbi İran dillərinin Mərkəzi İran qrupuna aid olan dildir ki İsfahan ostanında xüsusilə Nayində danışılır.
Ağliyan (Bukan)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 186 nəfər yaşayır (37 ailə).
Bənd-i Məcidxan (Bükan)
Bənd-i Məcidxan — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Bükan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Bərdərəşan (Bükan)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə yaşayış yoxdur.
Natiq Məmmədli
Natiq Məmmədli (Natiq Adil oğlu Məmmədov; ) — azərbaycanlı yazıçı, jurnalist, tarixçi.
Ailəsi
Ailəlidir, iki övladı var.
Boris Mixaylov
Boris Mixaylov (Борис Андрійович Михайлов ) — Ukraynalı rəssam, fotoqraf.
Bioqrafiya
Boris Mixaylov, ən əhəmiyyətli müasir fotoqraflardan biri, təhsil mühəndisidir. Onun yaradıcılıq yolu və ilk fotoşəkilləri Xarkovda başlamışdır. Onun əsəri sosial sənədli fotoqrafiya rəmzləri oldu. 1960-cı illərin sonlarında ilk sərgisini keçirdi. Onun çılpaq arvadının fotoşəkillərini tapıldıqdan sonra onu pornoqrafiyadan suçladılar. Sonra o Xarkov zavodunda mühəndis işini tərk etmək və müxtəlif işlərdə əlavə pul qazanmaq, bütün boş vaxtlarını fotoşəkillərlə təmin etmək məcburiyyətində qaldı. 1998-ci ildən bəri sənətə tamamilə həsr olundu. O gündəlik həyatın sənədli səhnələrini çəkdi. 1968–1975-ci illər dövrünün ən məşhur dövrü "Qırmızı dövr" idi. Insanlar təsvir edilən bu fotoşəkillərdə onların həyat tərzi və şəhər həyatı, əsasən, qırmızı rənglə ifadə edilirdi. Qırmızi, Oktyabr Çevrilişi, Kommunist Partiyası və Sovet cəmiyyətinin ictimai sistemi simvolu olaraq xidmət edirdi. Bu işlərin, mövcud olan siyasi sistemin tənqidi şəkildə işıqlandığı düşünülür. Klebrigkeit (1982) işinə Boris Mixaylov əlavə etdi ki, işi gündəlik giriş kimi istifadə edir. Müasir sənətin əhəmiyyətli bir hissəsi onun "Xəstəliklərin tarixi" əsəridir. Bu dövründə Sovet İttifaqının dağılmasının nəticələri həmin şəraitdə yaşayan insanlar üçün araşdırır. Ona güvənən və səmimi fotoşəkilləri qəbul edən evsizləri sistematik şəkildə xaric etdi. 500-dən çox fotoşəkildə Sovet İttifaqının dağılmasından sonra həyatında öz yerlərini tapa bilməyən və yeni sosial sistemdə layiqli bir varlığı təmin edən insanları təsvir edir. Boris Mixaylov açıq şəkildə "gözəllik maskası" nı tənqid edir, post-sovet həyat tərzinin spontan reddini təhlil edir. Bu, əsərlərinin ən məşhur və ən yaxşı dövründəndir. Bu sənədlər dünya şöhrətli sənədli fotoqrafiya əsərlərindəndir. Boris Mixaylov, 2000-ci ildə layiq görülən beynəlxalq Hasselblad mükafatının (fotoqrafiya üzrə Nobel mükafatına bərabər) yeganə Ukrayna mükafatçısıdır. 2008-ci ildə Berlində Sənətlər Akademiyasının üzvü seçildi. O Berlin və Xarkovda yaşayır və işləyir.
Evləri göydələn yar (film, 2010)
Evləri göydələn yar — 2010-cu ildə istehsal olunmuş Azərbaycan tammetrajlı bədii televiziya filmi.
Lazar Biçeraxov
Lazar Fyodoroviç Biçeraxov (1882-1952) - çar ordusunda kazak qoşunları polkovniki. Milliyətcə osetindir. Birinci dünya müharibəsi dövründə İranın şimalında hərbi əməliyyatlar  aparan rus qoşunlarının tərkibindəki kazak qoşunlarınınn komandanı.
Biçeraxov və Azərbaycan
Oktyabr inqilabından sonra ingilis komandanlığı Biçeraxovun rəhbərliyi altındakı 1500 nəfərlik hərbi qüvvəni Bakını almaq üçün istifadə etmək qərarına gəldi. Böyük məbləğ qarşılığında buna razılıq verən Biçeraxov 1918-ci ilin  iyunun 27-28-də ingilis generalı Denstervillə Bakıya hücum planını müzakirə etmişdi. Plana əsasən, Biçeraxov Şaumyanın başçılıq etdiyi Bakı Xalq Komissarları Sovetinə müraciətində  Bakını türk qoşunlarından qorumaq üçün  öz dəstəsinin  sovet qoşunları tərkibinə daxil olunması təklifini vermişdi. Bolşeviklərə nifrət etməsinə baxmayaraq, Biçeraxov türk qoşunlarının Bakıya girməsinə də mane olmağa çalışırdı. Hətta öz sədaqətini sübut etmək üçün o, ingilislərin bir sıra gizli planları barədə Bakı Sovetinə məlumatlar da vermişdi.
Bakıya gəlişi
Qafqaz İslam Ordusuna qarşı döyüşlərdə məğlubiyyət qarşısında qalan BXKS Biçeraxovun yardımından istifadə etməyə razılıq verdi. Lakin 1918-ci ilin iyulun sonunda Qafqaz İslam Ordusuna qarşı hərbi əməliyyatların ümidsiz olduğunu görən  Biçeraxov cəbhə xəttini tərk edərək, öz dəstəsi ilə birlikdə Dağıstana keçmiş, Petrovsk-Port (Mahaçqala) şəhərini tutmuş, A. Denikinlə əlaqə yaratmışdı. Biçeraxov Bakıdakı Erməni Milli Şurasının, “Daşnaksutyun” partiyasının liderləri ilə də sıx əlaqə saxlayırdı. Qafqazda hərbi diktatura yaratmaq istəyən Biçeraxovun əsl məqsədi Rusiyanın 1914-cü il hüdudlarında bərpa bərpasına kömək etmək idi. Biçeraxovun 1918-ci ilin, noyabrında müttəfiq qoşunları ilə bir vaxtda yenidən Bakıya gəlişindən ruhlanan  rus və erməni milli şuraları Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin  devrilməsi və Biçeraxovun başçılıq etdiyi Xəzəryani hökumət yaradılması barədə qərar çıxardılar. Artıq ingilis ordusunun general-mayoru rütbəsində Bakıya qayıdan Biçeraxov əhali içərisində aeroplandan bəyannamələr səpdirmiş və onları “Qafqazın rus dəniz və quru qüvvələrinin baş komandanı” kimi imzalamışdı.
Sürgünə göndərilməsi
Böyük Britaniyanın hökumətinin Biçeraxova münasibəti antibolşevizmsiyasəti ilə bağlı idi. Bu baxımdan Biçeraxovun Xəzər hövzəsi regionunda sərbəst fəaliyyəti, xüsusən, 1919-cu ilin, yanvarında onun başçılığı ilə “Qafqaz-Xəzər Hökuməti”nin yaradılması B.Britaniya hökuməti tərəfindən cavabsız qalmadı. Bu dəfə ingilislər Biçeraxovun Böyük Britaniya kraliçası tərəfindən qəbul və təltif edilmək adı ilə Londona çağırıldı. Beləliklə Biçeraxov 1919-cu ildən, Londonda yaşamağa məcbur qaldı. 1952-ci ildə Almaniya da da vəfat etdi.
Gül Mərzənik (Bükan)
Gül Mərzənik — İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Bükan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 434 nəfər yaşayır (79 ailə).
NGC 4665
NGC 4665 — Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış təkrarlanmış NGC cismi. Göy üzündə Qız bürcü istiqamətində yerləşir. SB0-a tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Xarici keçidlər
NGC 4665
Maqsud Maqsudov
Maqsud Maqsudov — Göyçay Rayon Xalq Zəhmətkeş Deputatları Soveti İcraiyyə Komitəsinin sədri, Azərbaycan Kommunist Partiyası İmişli Rayon Partiya Komitəsinin birinci katibi, Azərbaycan Kommunist Partiyası Balakən Rayon Partiya Komitəsinin birinci katibi.
Həyatı
Maqsud Maqsudov 30-cu illərdə bir sıra mühüm dövlət vəzifələrində çalişmış, əvvəlcə Xaçmaz, sonra isə Şəki rayonlarında MTS-lər üzrə partiya komitəsinin katibi işləmişdir. 1935-ci ildə Balakən Rayon Partiya Komitəsinin birinci katibi, 1 il sonra isə İmişli Rayon Partiya Komitəsinin birinci katibi vəzifələrində çalışmışdır. 1939-cu ildə Göyçay Pedagoji Texnikumunun direktoru, 1947-ci ildə isə Göyçay rayon Icraiyyə Komitəsinin sədri seçilmişdir.
Göytəpə (Bükan)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 113 nəfər yaşayır (21 ailə).
Dəvəşəhri (Bükan)
Dəvəşəhri - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Bükan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 100 nəfər yaşayır (25 ailə).
NGC 689
NGC 689, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Soba bürcü istiqamətində yerləşir. Sab tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
İnformasiya sistemi
İnformasiya sistemi — tətbiq sahəsinə aid informasiyanın toplanmasını, saxlanmasını, emalını və istifadəçilərə çatdırılmasını təmin edən texniki, proqram, linqvistik və metodoloji vasitələr kompleksidir.Bu xüsusiyyəti onun istismarını, analizini, mühafizəsini asanlaşdırır.
Hacı Lək (Bükan)
Hacı Lək - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Bükan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 749 nəfər yaşayır (153 ailə).
Hacıabad-i Axtaçı (Bükan)
Hacıabad-i Axtaçı - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Bükan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 934 nəfər yaşayır (191 ailə).
Kəhrizan (Bükan)
Kəhrizan - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Bükan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə yaşayış yoxdur.
Uşaq oyunu 2 (film, 1990)
Uşaq oyunu 2 —  1990-ci ildə çəkilmış "Uşaq oyunu" film seriyalarının ikinci seriyasıdır.
Məzmun
Filmin birinci hissəsində baş verən hadisələrdən iki il keçmişdir. Oyuncaq Çakinin kəsilmiş hissələri yığılan zaman onun gözündəki ruh yenidən canlı qurban axtarmaq niyyətindədir. Bu dəfə onun əsas qurbanı Çakinin sirlərini bilən azyaşlı Endi olur. Endinin anası bir müddət psixiatrik xəstəxanada olduğuna görə Endi başqa ailədə qalır. Oyuncaq Çaki bura gətirilən zaman həqiqi Çaki həmin oyuncağı basıdıraraq özünü yenidən oyuncaq kimi təqdim edir. Endi isə onun Çaki olduğunu başa düşərək yenidən və tək mübarizə aparmalıdır. Özgə valideynlər Endinin sözlərinə inanmırlar. Bir müddət keçdikdən sonra qəribə hadisələr baş verir.
NGC 1908
NGC 1908, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış Göy cismidir. Göy üzündə Ovçu bürcü istiqamətində yerləşir. NF tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Kani Əli Gürdə (Bükan)
Kani Əli Gürdə - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Bükan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 116 nəfər yaşayır (18 ailə).
Kani Məhəmməd Əli (Bükan)
Kani Məhəmməd Əli - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Bükan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə yaşayış yoxdur.
Hüseyn Mamə (Bükan)
Hüseyn Mamə - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Bükan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd. left|thumb
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 702 nəfər yaşayır (130 ailə).
Əbdül Kərim (münşi)
Hafiz Məhəmməd Əbdül Kərim — Münşi kimi tanınan Kraliça Viktoriyanın Hindistanlı xidmətçisi. O kraliçaya son on beş il ərzində xidmət göstərmiş və bu müddət ərzində onun rəğbətini qazana bilmişdir.
Kərim Britaniya Hindistanında Chansi yaxınlığında anadan olub. 1887-ci ildə Viktoriyanın Qızıl Yubileyi ilində, Kərim Kraliçanın qulluqçusu olmaq üçün seçilmiş iki hindistanlıdan biri idi. Xidməti ərzində Viktoriyanın rəğbətini qazandığı üçün ona Münşi ("mirzə" və ya "müəllim") adı verilib. Viktoriya onu özünün Hind katibi təyin edib və Hindistanda ona torpaq mülki bağışlayıb.
Kərim və Kraliça arasında olan sıx platonik münasibətlər Kral Sarayında ziddiyyətlərin yaranmasına gətirib çıxardı, belə ki sarayın digər üzvləri özlərini Kərimdən daha üstün sayırdılar. Kraliça səyahətə çıxarkən Kərimin də götürülməsini təkid edib, bu da kraliça və digər xidmət personalı arasında mübahisələrə səbəb olub. 1901-ci ildə Viktoriyanın ölümünün ardından, onun davamçısı VII Eduard Kərimi Hindistana geri göndərib və Viktoriya ilə Münşinin yazışmalarının müsadirə olunması və məhv edilməsi əmr edib. Bu hadisələrdən sonra Kərim ömrünün sonunadək Viktoriya tərəfindən Aqra yaxınlığında ona verilmiş torpaq mülkində sakit həyat keçirib.
Rejissor Stiven Frirz tərəfindən ekranlaşdırılmış və baş rollarda Əbdül Kərim rolunu Əli Fazal, Kraliça Viktoriya rolunu Cudi Dençin oynadığı Viktoriya və Əbdül filmi Kraliça və Əbdül arasında olan münasibətlərdən bəhs edir.
Rusiyada vətəndaş müharibəsi
Rusiya vətəndaş müharibəsi - 1917 - 1922-ci illərdə Oktyabr inqilabı nəticəsində hakimiyyətə gəlmiş bolşeviklərlə, çox sayıda rus muxalif qrupları arasında baş vermiş vətəndaş müharibəsi. Əsas döyüşlər Sovet Rusiyasına tabe olan Qızıl Ordu və Rusiya İmperiyasına tabe olan Bəyaz Ordu arasında getmişdir. Vətəndaş müharibəsində Sovet Rusiyasının qalib gəlməsin nəticəsində dünyada ilk sosialist hakimiyyət yaradılıdı.
Başlanması
Oktyabr çevrilişindən sonra Rusiyada vətəndaş qarşıdurmasında yeni mərhələ başlandı. Hakimiyyətdən kənarlaşdırılmış qüvvələr: monarxistlər, mülkədar-burjua qüvvələri vahid cəbhədə birləşərək bolşevik rejiminə qarşı cihad elan etdilər. 1918-ci ilin yanvarında sovet hökuməti tərəfindən Məclisi Müəssisənin (parlamentin) buraxılması xırda burjua qüvvələrinin qarşı cəbhəyə qoşulmasına səbəb oldu.
Sovet rejiminə və onun yerlərdə yayılmasına qarşı müqavimət hərəkatı bütün ölkəni bürüdü. Separatizm hərəkatı sovet rejiminə qarşı mübarizə ilə çulğalaşdı. Ucqarlara qaçmış generallar öz ətraflarına böyük silahlı qüvvə toplayaraq Sovet dövlətinə qarşı güclü cəbhə yaratdılar. Şimalda general Müller, Kerenski, şimal-qərbdə general Yudeniç, cənubda ataman Kaledin, general Alekseyev, general Krasnov, general Kornilov, general Denikin, Cənubi-Uralda ataman Dutov, Zabaykalda ataman Semyonov, Sibirdə admiral Kolçak sovet hakimiyyətinə qarşı hərbi yürüşə başladılar. Beləliklə, sovet hakimiyyətinə qarşı «ağlar» hərəkatı formalaşdı.