cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kolorado (səhra)
Kolorado (Colorado) — ABŞ ərazisində yerləşən Sonora səhrasının şimal-qərb hissəsini təşkil edən səhra. Meksika-ABŞ sərhəddində qərarlaşır. Səhra Kaliforniya ştatının cənub-qərbində, Meksikanın isə şimal-şərq hissəsini əhatə edir. Sahəsi 40,000 km²-dir. Kolorado çayının şərqində qərarlaşır və öz adını buradan almışdır. Səhranın mərkəzində Solton-Si gölü yerləşir.
Cabbar Nəcəfov (üzümçü)
Nəcəfov Cabbar Sərdar oğlu — Azərbaycan Respublikası Elm və Təhsil Nazirliyinin  Bioresurslar İnstitutu (Naxçıvan) İnnovasiya və Elmi-İstehsalat şöbəsinin müdiri, aqrar elmlər üzrə fəlsəfə doktoru.
Həyatı
1971-ci ildə Naxçıvan şəhərində anadan olmuşdur. 1992-cu ildə Ukrayna Respublikasında Kirovoqrad Kənd Təsərrüffatı Maşınqayırma İnstitutunun Kənd Təsərrüffatı Maşınları fakültəsini mühəndis-mexanik ixtisası ilə bitirmişdir.
Peşə və elmi fəaliyyəti
1992-ci ildə Babək rayon 2 saylı üzüm emalı zavodunda baş mühəndis vəzifəsində işə başlamışdır. 1993-1996-cı illərdə hərbi xidmətdə olmuş, Qarabağ müharibəsi veteranıdır. 1998-ci ildən - 2003-cü ilədək Azərbaycan Dövlət Kənd Təsərrüfatı Muzeyinin Naxçıvan Fililialında aparıcı mütəxəssis və fond mühafizəçisi vəzifəsində çalışmışdır. 2003-cü ildən Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Naxçıvan bölməsinin Bioresurslar İnstitutunun ümumi işlər üzrə direktor müavini vəzifəsində işləyir. 2003-cü ildə Azərbaycan Elmi-Tədqiqat Üzümçülük və Şərabçılıq İnstitutuna qiyabi aspirant kimi daxil olmuş və 2008-ci ildə Azərbaycan Elmi-Tədqiqat Əkinçilik İnstitutunda "Naxçıvan Muxtar Respublikasının az yayılmış qiymətli üzüm sortlarının təsərrüfat-texnoloji və biomorfoloji xüsusiyyətlərinin öyrənilməsi mövzusunda" fəlsəfə doktorluğu dissertasiyası müdafiə edərək, 13 aprel 2010-cu ildə kənd təsərrüfatı üzrə fəlsəfə doktoru elmi dərəcəsini almışdır. 2009-cu ildən, ictimai əsaslarla xaricdən gətirilmiş calaq əkin materialı ilə salınmış üzüm bağlarına Naxçıvan Bölgəsi üzrə nəzarət komissiyasının sədri təyin olunmuşdur. 62 elmi əsərin müəllifi və həmmüəllifidir. Əsərləri Bakı, Berlin, Moskva, Dərbənd, Naxçıvan şəhərlərində müxtəlif məcmularda dərc olunmuşdur.
Əsas elmi nailiyyətləri
Naxçıvan Muxtar Respublikasının azyayılmış qiymətli üzüm sortları toplanılmış, kolleksiya – tarla bağı salınmış, həmçinin 178 sortdan ibarət üzüm bitkisinin genofond zənginliyi aşkar edilmiş, itirilmə təhlükəsi aradan qaldırılmış, 20 yeni aşkar olunmuş sortun biomorfoloji və təsərrüfat texnolji xüsusiyyətləri öyrənilmiş, emal istiqamətləri təyin edilmiş, ən əsası mənfur ermənilərin bu sortların mənimsənilməsinə qarşı mübarizə aparılmışdır. Bu iş davam etdirilir və sonuna kimi də aparılacaqdır.
Mənbə
AMEA Naxçıvan Bölməsi
Yaşıl asırqal
(Veratrum viride) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Mikania mazanensis
Mikania mazanensis Mikania mazanensis Mikania mazanensis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Əl-Mani
Əl-Mani (ər. المانع) — Allahın adlarından biri.
Kosfeld
Kosfeld — Almaniyanın Şimali Reyn-Vestfaliya vilayətinin Münster inzibati dairəsində şəhər. Sahəsi 1109.79 km2, əhalisi 215 282 nəfərdir (2013).
Əl-Məcid
Əl-Məcid (ər. الماجد) — Allahın adlarından biri.
Allahın şanı bütün kainatda özünü açıq-aşkar dəlillərlə göstərir. Onun şanının Ucalığını tanımayan heç bir insan yoxdur. Onu inkar edənlər, "inanmırıq" deyənlər belə Onun yaratdıqlarına şahid olduqları üçün əslində gücünü və şanını tanıyıb bilirlər. Ancaq içlərindəki böyüklənmə arzusu səbəbindən inkar edirlər.
Allahın kainatda yaratdığı möhtəşəm gözəlliklər də, qüsursuz sistemlər də Onun şanına yaraşan şəkildədir. Səmada tonlarla ağırlıqda su daşıyan buludlar, milyonlarla işıq ili uzaqlıqda olan ulduzlar, böyük bir səs-küylə və inanılmaz bir güclə axan şəlalələr, ucsuz-bucaqsız genişlikdəki okeanlar, zirvəsi qarlarla örtülü olan min metrlərlə yüksəklikdəki dağlar, içində bir-birindən dəyişik rəngdə və səsdə saysız canlı növləri olan meşələr, Allahın yaratdığı gözəlliklərdən yalnız bir neçəsidir.
Bir neçə saniyədə bir şəhəri yerlə bir edən zəlzələ, bir anda partlayaraq minlərlə dərəcə istiliyi olan lavalarını boşaldan bir vulkan, hər şeyi önünə qatıb aparan sel, düşdüyü yerə ölüm gətirən ildırım, hər şeyi yıxıb keçən bir tayfun yalnız Allahın gücünün göstəriciləridir. Allah hamısını şanına yaraşan şəkildə yaradıb.
Sayılanlar və burada daha sayıla bilməyən milyonlarla nümunə yalnız Allahın şanının böyüklüyünün kainatdakı dəlillərindəndir.
Doğrudan da, Rəbbimizin şanı çox yüksəkdir. O, nə zövcə, nə də övlad sahibi olmamışdır. (Cin Surəsi, 3)
Onlar dedilər: "Allahın əmrinə təəccübmü edirsən? Ey ev əhli! Allahın rəhməti və bərəkəti sizin üstünüzdə olsun! Həqiqətən, O, təriflənməyə layiq olandır, Məciddir". (Hud Surəsi, 73)
Bakı Cihazqayırma Zavodu
Bakı Cihazqayırma Zavodu — Azərbaycan Respublikası Müdafiə Sənayesi Nazirliyinin tabeliyindəki müəssisə.
Tarixi
Bakı Alət zavodu 1941-ci ildə Azərneft kombinatının "AzNeftMaş" trestinin tərkibində yaradılmış və 1942-ci ildən fəaliyyətə başlamışdır.
6 oktyabr 1993-cü il tarixdən Bakı Cihazqayırma Zavodu adı altında "Geofizcihaz" İB-nin tərkibində Dövlət Xüsusi Maşınqayırma və Konversiya Komitəsinin tabeliyində olmuşdur.
2006-cı ildən Müdafiə Sənayesi Nazirliyinin tabeliyində fəaliyyət göstərir.
Kontinental iqlim
Kontinental iqlim — okean və dənizlərin mülayimləşdirici təsirindən uzaqda yerləşən materikdaxili sahələrinin iqliminə deyilir. Kontinental iqlim il boyu kontinental hava kütlələrinin hakim olduğu Avrasiyanın və Şimali Amerikanın daxili hissələri üçün səciyyəvidir. Kontinental iqlim üçün atmosfer təzyiqinin yüksək olması (xüsusilə qışda), atmosfer yağıntılarının nisbətən azlığı, şəlakətli günlərin çox olması xarakterikdir. Kontinental iqlimdə atmosfer təzyiqindən başqa bütün meteoroloji elementlərin sutkalıq və illik amplitudası dəniz iqliminə nisbətən kəskin surətdə artır. Yayda gecələr sərin və aydın, buludsuz gündüzlər isə isti, küləkli olur. Günün ikinci yarısında güclü topa buludlarının əmələ gəlməsi və leysan yağışlarının yağması kontinental iqlim üçün xasdır. Qışda əksinə, gündüz aşağı mərtəbə laylı buludların formalaşması, gecə isə buludsuz, açıq səmanın olması başlıca xüsusiyyətlərindən biridir. İqlimin kontinentallığı okean və dənizlərindən uzaqlaşdıqca artır. Məsələn: eyni en dairəsində yerləşən Dublində iyulun orta temperaturu 15,80, yanvarda 5,40 olduğu halda (dəniz iqlimi) həmin göstəricilər müvafiq olaraq Varşavda 18,90 və -3,60, Orenburqda 22,00 və -15,40, Nerçinskdə 18,90 və -29,80, illik amplitudalar isə müvafiq olaraq 10,4; 22,5; 37,4 və 48,70-dir.
Aechmea gustavoi
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Arealı
Braziliya üçün endemik növdür.
2006 Avroviziya Uşaq Mahnı Müsabiqəsi
2006 Avroviziya Uşaq Mahnı Müsabiqəsi - uşaqlar üçün təşkil olunan 4-cü müsabiqə idi.Bu dəfəki yer Rumıniyanın paytaxtı Buxarest idi. Müsabiqənin təşkil olunduğu stadionun adı 'Sala Polivalentă' idi. Bu il müsabiqədə 15 ölkə iştirak etdi. Portuqaliya, Serbiya və Ukrayna bu il müsabiqədə ilk dəfə iştirak edirdilər. Ötən il mahnısını seçsə də iştirak edə bilməyən Kipr bu il yenidən iştirak etdi. Keçən il müsabiqədə iştirak etmiş Danimarka, Litva və Norveç bu il müsabiqədə iştirak etmədilər. Böyük Britaniya da bu il müsabiqədə iştirak etməyəcəyini açıqladı.
Bu ilki müsabiqəni Rusiyanı təmsil edən The Tolmaçevi Tvins 154 xal yığaraq qalib oldu. Mahnılarının adı Vesna idi (Azərbaycanca:Bahar Cazı).
Keçən ilin qalibi Belorusu təmsil edən Ksenia Sitnik bu ilin qalibinə mükafatı təqdim etməsiylə budəfəki müsabiqə sona çatdı.
Nəticə
{|class="sortable wikitable" <TH>№</TH> <TH>Ölkə</TH> <TH>Dil</TH> <TH>Müğənni</TH> <TH>Mahnı</TH> <TH>Azərbaycanca</TH> <TH>Yer</TH> <TH>Xal</TH> </TR> <TR> <TD>01</TD> <TD></TD> <TD>Portuqalca</TD> <TD>Pedro Madeira</TD> <TD>Deixa-Me Sentir</TD> <TD>Mənə toxunmaq edək</TD> <TD>14</TD> <TD>22</TD> </TR> <TR> <TD>02</TD> <TD>🇨🇾</TD> <TD>Yunanca</TD> <TD>Luis Panayotou, Xristina Xristofi</TD> <TD>Agoria Koritsia</TD> <TD>Oğlanlar və Qızlar</TD> <TD>8</TD> <TD>58</TD> </TR> <TR> <TD>03</TD> <TD></TD> <TD>Niderland</TD> <TD>Kimberly</TD> <TD>Goed</TD> <TD>Yaxşı</TD> <TD>12</TD> <TD>44</TD> </TR> <TR> <TD>04</TD> <TD></TD> <TD>Rumınca</TD> <TD>New Star Music</TD> <TD>Povestea Mea</TD> <TD>Mənim hekayəm</TD> <TD>6</TD> <TD>80</TD> </TR> <TR> <TD>05</TD> <TD>🇺🇦</TD> <TD>Ukraynaca</TD> <TD>Nazar Slyusarçuk</TD> <TD>Khlopchyk Rock-n-roll</TD> <TD>Rock and Roll’un oğlan uşağı</TD> <TD>9</TD> <TD>58</TD> </TR> <TR> <TD>06</TD> <TD></TD> <TD>İspanca</TD> <TD>Dani</TD> <TD>Te Doy Mi Voz</TD> <TD>Səsimi sənə verirəm</TD> <TD>4</TD> <TD>91</TD> </TR> <TD>07</TD> <TD>🇷🇸</TD> <TD>Serbcə </TD> <TD>Neustrašivi Učitelji Stranih Jezika </TD> <TD>Učimo Strane Jezike</TD> <TD>Xarici Dilləri Öyrənirik</TD> <TD>5</TD> <TD>81</TD> </TR> <TR> <TD>08</TD> <TD>🇲🇹</TD> <TD>İngiliscə</TD> <TD>Sophie Debattista</TD> <TD>Extra Cute</TD> <TD>Əlavə şirin</TD> <TD>11</TD> <TD>48</TD> </TR> <TR> <TD>09</TD> <TD>🇲🇰</TD> <TD>Makedonca</TD> <TD>Zana Aliu</TD> <TD>Vljubena</TD> <TD>Vurğun</TD> <TD>15</TD> <TD>14</TD> </TR> <TD>10</TD> <TD>🇸🇪</TD> <TD>İsveçcə</TD> <TD>Molly Sandén</TD> <TD>Det Finaste Någon Kan Få</TD> <TD>Hər kəsin sahib ola biləcəyi ən yaxşı şey</TD> <TD>3</TD> <TD>116</TD> </TR> <TR> <TD>11</TD> <TD></TD> <TD>Yunanca</TD> <TD>Xloi Sofia Boleti</TD> <TD>Den Peirazei</TD> <TD>Darılma</TD> <TD>13</TD> <TD>35</TD> </TR> <TR> <TD>12</TD> <TD>🇧🇾</TD> <TD>Rusca</TD> <TD>Andrey Kunets</TD> <TD>Noviy Den</TD> <TD>Yeni Gün</TD> <TD>2</TD> <TD>129</TD> </TR> <TR> <TD>13</TD> <TD>🇧🇪</TD> <TD>Niderlandca</TD> <TD>Thor!</TD> <TD>Een Tocht Door Het Donker</TD> <TD>Qaranlıqda bir səyahət</TD> <TD>7</TD> <TD>71</TD> </TR> <TR> <TD>14</TD> <TD></TD> <TD>Xorvatca</TD> <TD>Mateo Cido</TD> <TD>Lea</TD> <TD>-</TD> <TD>10</TD> <TD>50</TD> </TR> <TR STYLE="BACKGROUND:#FFDEAD;"> <TD>15</TD> <TD>🇷🇺</TD> <TD>Rusca</TD> <TD>Tolmaçova bacıları</TD> <TD>Vesenniy jazz</TD> <TD>Bahar Cazı</TD> <TD>1</TD> <TD>154</TD></TR>
</TABLE>
Çasovoy adası
Çasovoy adası — Şimal Torpağı arxipelaqı ərazisinə daxildir. İnzibati cəhətdən Krasnoyarsk diyarının Taymır Dolqan-Nenes rayonu ərazisinə yerləşir.
Yerləşməsi
Laptevlər dənizini ərazisində, Şimal Torpağı Arxipelaqının mərkəzi hissəsində hissəsində, Komsomoles (4,5 km şimalda) və Oktyabr İnqilabı adası (3 km cənubda) arasında adasının Qırmızı Ordu boğazında yerləşir. Ovalvari formaya malikdir. Dianetri 200 metr təşkil edir. Sahilləri hündürdür. Sahillində dərinlik 155 metrə çatır.
Kristallik sipər
Kristallik sipər - platformaların (kratonların) ən böyük (eni yüz və min km-ə çatan) müsbət strukturu. K. s. kristallik süxurlardan təşkil olunmuş qırışıqlı özül səthə çıxır. K. s. adətən uzun müddət formasını saxlayan yer qabığının qaldırılmış sahəsini təşkil edir. «Sipər» termini E. Zyüss (1885), «Kristallik sipər» isə N. S. Şatski (1947) tərəfindən təklif edilmişdir.
Mil daşı
thumbnail|[[Qədim Roma|Qədim Romada mil daşı. Bu yol Priney şəhərləri olan Braqa və Astorqanı əlaqələndirirdi.]] Mil daşı— Roma dövründə yollara qoyulan, yolun istiqamətini və mərkəzdən uzaqlığı göstərən daşlara deyilirdi. Kilometr daşı olaraq istifadə edilən bu daşlar girdə bəyaz mərmərdən hazırlanırdılar. Bəzi Roma mil daşlarının üzərində o dövrün Roma imperatorlarının və rəhbərlərinin adları yazılırdı.
II Urban
II Urban — əsil adı Otho de Lagery (ya da: Otto, Odo or Eudes), 12 mart 1088-ci ildən ömrünün sonuna qədər papalıq etmişdir. Papa II Urban və bir çox din adamının rəhbərliyi ilə 1095-ci ildə Klermon (Clermon) konseyi yəni Klermon kilsə məclisi çağrılır və bələliklə Xaç yürüşlərinə çağırış başlıyır, bu çağırışa qoşulan ordular I Xaç yürüşünə başlıyırlar.
Mənbələrdə verildiyi kimi Papa II Urban çıxışında Həzrəti İsanın doğum yeri olan Qüdsün müsəlmanlar tərəfindən təhqir edildiyini, Qüdsə gedən xristian ziyarətçilərinin zülm və işgəncəyə məruz qaldığını bildirir, bu müqəddəs bölgəni müsəlmanların əsarətindən qurtarmaq üçün bütün xristianları din uğrunda müharibəyə çağırırdı.
Halbuki bu torpaqlar xristian zəvvarları tərəfindən daima ziyarət edilir, hətta onlara bu işdə yardım belə edilirdi. Fələstində onlar üçün xüsusi olaraq inşa edilmiş mehmanxanaları, xəstəxanaları, kilsə və monastırları, hətta kitabxanaları da var idi.
Əslində xaç yürüşlərini başladan səbəblər başqa idi. Xaç yürüşlərinin həm dini, həm də siyasi səbəbləri var idi. Dini səbəblər xristianların Qüdsü müsəlmanlardan geri almaq istəyi ilə yanaşı, katolik kilsəsinin ortodoksal kilsəni hakimiyyəti altına almaq istəməsi, papa və din adamlarının nüfuzunu artırmaq məqsədi, Fransada yaranmış Kluni təriqətinin xristianları müsəlmanlara qarşı qaldırması idi.
Siyasi səbəblər avropalıların türkləri Anadolu, Suriya, Fələstin, Aralıq dənizi sahillərindən uzaqlaşdırmaq və Uzaq Şərq ilə Avropa arasındakı ticarətin əsas yollarını, şərqin zənginliklərini ələ keçirtmək məqsədi, türklər qarşısında davam gətirə bilməyən Bizansın Avropadan kömək istəməsi, Avropanın yoxsulluq içində olması, cəngavər və senyorların macəra axtarmaq arzusu idi.
Əgər Avropanın hər hansı siyasi lideri belə bir nitqlə çıxış etsəydi, yəqin ki, onun çıxışı aid olduğu ölkənin sərhədini aşmazdı. Ancaq xristianların dini lideri papa güclü nüfuza malik idi və o, bu nüfuzundan istifadə edərək bütün xristianları bir bayraq altında birləşdirdi. 1095-ci ildə birinci xaç yürüşü başlandı (2, s. 98). Bununla da xristianlar tərəfindən tarix boyu Şərqə edilən səkkiz dağıdıcı yürüşün əsası qoyuldu. Birinci xaç yürüşündə əhalinin yoxsul hissəsi iştirak edirdi. Heç bir savaş təcrübəsinə malik olmayan, pərakəndə halda Şərqə yürüş edən xaçlıların bir hissəsi yollarda məhv oldu. Kiçik Asiyaya gedib çatan hissəsi isə səlcuqlar tərəfindən darmadağın edildi.
Bunun arxasınca 1096-cı ildə cəngavər və baronlardan ibarət nizamlı qoşun təşkil olundu (2, s. 100). Qoşunların sayının çox olması hətta I Aleksey Komnini də qorxuya salmışdı. Belə olan tərzdə Aleksey Komnin xaçlılarla danışıq aparmağa başlayır. Əldə olunan razılığa görə onlar Balkanlardan keçərək yollarına davam edəcəkdi. Eyni zamanda əhali bu orduları ərzaqla təmin etməli və xaçlıların ələ keçirtdiyi torpaqlar Bizans imperatorunun ixtiyarına verilməli idi.
Xudu Baba türbəsi
Xudu baba türbəsi — Goranboyun Səfikürd kəndində yerləşən türbə.
II Urban
1097-ci ilin aprelində xaçlılar Bosfor boğazını keçərək Nikeya şəhərini zəbt etdilər. Həmin il iyulun 1-də Dorileon döyüşündə sultan I Qılınc Arslanın qüvvələrini məğlub edən səlibçilər bu qələbə nəticəsində Kiçik Asiyadan Yerüsəlimə gedən yolu nəzarət altına aldılar (5, s. 98).
Xudu Baba türbəsi
Türbə kənd qəbirstanlığında Aran mеmarlıq üslubunda, yəni çay daşı ilə bişmiş kərpicin birlikdə naxış şəklində işlədilməsi ilə hörülmüşdür. Divarın hündürlüyü 2,2 m, bişmiş kərpiclə hörülmüş gümbəzin hündürlüyü 2 m, türbənin ümumi hündürlüyü 4,3 m-dir. Hər tərəfindən еni 95 sm, aralarındakı divar 23 sm, olan üstü ürək formalı üç guşə olmaqla 6 guşəsi, hər iki tərəfində kiçik pəncərələr (50 x 35 sm) var. Qapının hündürlüyü 1 m, еni 50 sm, divarın еni 40 sm, tikintidə istifadə olunmuş kərpiclərin ölçüsü 20 x24x4 sm-dir. Türbənin hörülməsində süd, yumurta və irəmə torpağının qarışığından, içərisinin suvağında isə gəcdən istifadə olunmuşdur.
Mənbənin bildirdiyinə görə, XVII-XVIII yüzildə Səfikürddə yaşamış Xudu pəhlivanın adı ilə "Xudu baba türbəsi" adlandırılmışdır. Bu tarixə bir az aydınlıq gətirək. XVII yüzilin sonu, XVIII yüzilin önündə Səfikürd kəndində Xudu adlı adam yaşamayıb. Türbəsi tikilən adam pəhlivan Xudu Ocaqqulu oğludur.
Kiko Mizuhara
Kiko Mizuhara (15 oktyabr, 1990, Dallas) — yaponiyalı fotomodel və aktrisa. ViVi və Seventeen glamur moda jurnallarının eksklüziv modelidir.
Həyatı və yaradıcılığı
Kiko Dallasda (Texas ştatı) anadan olmuşdur. Onun anası koreya əsilli Yaponiya vətəndaşıdır, atası isə amerikalıdır. Ashley (Yuka) adlı kiçik bacısı var. Kikonun 1 yaşı olanda o valideynləri ilə Tokioya, sonradan isə Kobeyə köçür. 2003-cü ildə, Kikonun 13 yaşı olanda valideynləri boşanır. Atası ABŞ-yə qayıdır, Kiko isə anası ilə Kobe də qalır.
Karyera
2001-ci ildə Kikonun model karyerası başlayır. İlk olaraq, Seventeen moda jurnalı üçün çəkilən Kiko, sonradan oxucuların populyarlığını qazanır və ViVi adlı jurnal ilə də birgə müqavilə bağlayır. 2010-cu ildə Kiko "Norveç meşəsi" filmində ilk debüt rolu - "Midori" adlı filmə çəkilir.
Artur adası
Artur adası — Frans-İosif Torpağı arxipelaqı daxil olan ada. İnzibati cəhətdən Arxangelsk vilayətinin Primorski rayonu ərazisinə daxildir.
Yerləşməsi
Qeorq Torpağıından şimaldda yerləşir. Adanın sahəsi 111 km², maksimal hündürlüyü isə 275 m, təşkil edir.
Qış sarayının Feldmarşallar zalı
Feldmarşallar zalı - Sankt-Peterburqdakı Qış sarayında Neva enfiladasına açılan böyük zaldır. Zal Rusiya feldmarşallarının şərəfinə inşa edilmişdir.
Tarixi
Zal 1833—1834-cü illərdə memar Oqüst Monferranın layihəsi əsasında inşa edilmişdi. 1834-cü ildə zalda inşaat işləri tamamlandıqdan sonra, onun divarlarında Rusiya feldmarşallarının portretləri asılmışdı:P.A. Rumyantsev-Zadunayski (F.Rise), Q.A. Potyomkin (A. Viqi), A.V. Suvorov (N.S.Froste), M.İ.Kutuzov (P.Basin), İ.İ.Dibiç-Zabalkanski (P.Basin), İ.F.Paskeviç-İrəvanski (F.Krüger). Portretlər zaldakı yeddi nişdən altısında yerləşdirilmişdi.
17 dekabr 1837-ci ildə Qış sarayında baş vermiş və 30 saat ərzində nəhəng sarayı məhv etmiş yanğın məhz bu zaldan başlamışdı.
Birinci dünya müharibəsi zamanı Feldmarşallar zalı Hospital palatası kimi istifadə olunmuşdu. 1917-ci ildən sonra zaldakı bütün rəsmlər çıxarılmış və ölkənin muzeylərinə paylanmışdı. 2004-cü ildən etibarən əsərlərin yenidən zala qaytarılmasına və bərpasına start verilmişdir. 2012-ci ilin martında uzun müddət fasilədən sonra bütün əsərlər yenidən zalda öz yerini tutmuşdur. XIX əsrdə olduğu kimi, yenə də yeddinci niş boş olaraq qalmaqdadır.
Hal-hazırda zalda Qərbi Avropa və Rusiya rəssamlarının əsərləri, həmçinin İmperator Farfor Zavodunun XIX əsrin I yarısına aid bəzi məhsulları sərgilənir.
Memarlıq xüsusiyyətləri
Yanğından sonra zal memar V. Stasov tərəfindən klassisizm stilində bərpa edilmişdi. Zalın dekorunda qızıl suyuna salınmış bürünc çilçıraqlar istifadə olunmuş, qrizal bəzəkləri kimi isə kubok formalı güldanlar və dəfnə çələnglərindən istifadə olunmuşdu.
1854-cü ildə zalın cənub divarında, Kiçik taxt zalına açılan qapının hər iki tərəfində, rəssam Oras Vernenin "Varşavanın ruslar tərəfindən mühasirəyə alınması" və rəssam Boqdan Villevaldenin "Vilaqosda rusların genaral Qerqenin rəhbərlik etdiyi macar ordusuna yol verməsi" adlı əsərləri asılmışdı.
Mikania buddleiaefolia
Mikania buddleiaefolia Mikania buddleiaefolia
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Honkonq Həmkarlar İttifaqları Konfederasiyası
Honkonq Həmkarlar İttifaqları Konfederasiyası — Honkonqun ən irimiqyaslı və aparıcı həmkarlar ittifaqı təşkilatı.
Tarixi
Konfederasiya 1990-cı ilin iyul ayında yaradılıb. O dövr ölkədə işçilərin hüquqlarını qoruyan 80 xırda təşkilat fəaliyyət göstərirdi. Eyni məqsəd və prinsip uğrunda mübarizə aparan bu qurumlar vaxt keçdikcə birgə işin daha effektiv olacağı qərarına gəlirlər və birləşərək sözügedən qurumu yaradırlar.
Fəaliyyəti
Konfederasiya ölkədə əmək münaqişələrinin həll olunmasında aparıcı rol oynayır. İşçilərin işə qəbul olarkən əmək müqaviləsini tələb etmələri üçün maarifləndirici tədbirlər keçirdir. Üzvlərinin hüquqlarını qorumaq üçün iş yerlərində daimi nəzarət komissiyaları yaradılıb. Ehtiyac duyulduğu halda tətil və nümayişlərə təşəbbüs edilir.
Tərkibi
Fəaliyyətə başladı ilk illərdə Konfederasiya özündə 170 min üzvü cəmləşdirirdi. Onların əksəriyyəti ictimai xidmət sahələrinin işçiləri idi.
Hazırda tabeçiliyində 61 təşkilat olan qurumun müxtəlif sahələrdə işləyən 160 min üzvü var.
Rəhbərləri
Hazırda təşkilata Lau Çin Şi rəhbərlik edir.
Alban təqvimi
Alban təqvimi — Qafqaz Albaniyasında istifadə olunmuş sivil və dini təqvim. Bu təqvimin varlığını ilk dəfə 1832-ci ildə Mariy Brosse irəli sürmüşdür. Ananiya Şirakatsiyə aid 114 nömrəli əlyazmaya istinad edən Brosse bu təqvimdə 12 ay olduğunu göstərir. Təqvim avqust ayından başlayırdı. Ayların adları həm Udi dilində həm də Fars dilində izah olunur. Paris, Tbilisi həmçinin İrəvanda saxlanılan 12 fərqli əlyazmada bu aylar sıralanmışdır. Uti li tarixçi Ovannes İmastaser in (1047-1129) qeydlərinə əsasən qədim Alban və Gürcü təqvimləri 29 Avqust da başlayırdı. Bu təqvimin əsasında Udi təqvimi hazırlanmışdır.
Cənubi Qafqaz təqvimləri
Qədim Gürcü, Erməni və Alban təqvimlərindəki ayların adları bənzər olmuşdur.
Navasardun
Alban təqvimində ilk ay olmuşdur. Əslən orta pəhləvi dilində olub "yeni il" mənasına gəlir.
T'ule
Alban təqviminin ikinci ayı. T'ul - albanca olub, "şərablıq üzüm" deməkdir. Udi dilində də üzüm mənasına gəlir.
Namos'
Alban təqviminin üçüncü ayı. Bu ad üçün iki ehtimal irəli sürülüb. Bir ehtimala görə o farsca ibadət mənasına gələn "namaz" sözündəndir, ikinci bir ehtimala görə isə bu yenə farsca olan "nəm" sözündən gəlir.
Çil
Təqvimin dördüncü ayıdır. Udi dili ndə "toxum" mənasına gəlir.
Bokavon
Təqvimin beşinci ayı. Udi dili ndəki "yığmaq, dərmək" mənasına gələn "bok'sun" sözündən yarandığı güman edilir.
Altı və yeddinci aylar
Alban təqviminin altıncı və yeddinci aylarının mənası barədə etimoloji təklif irəli sürülməmişdir.
J'qul
Alban təqviminin səkkizinci ayıdır. Udi dilində "yaz, bahar" mənasına gəlir.
Exna
Alban təqviminin on birinci ayıdır. Udi dilində "ex" sözü "biçin" mənasına gəlir. Gürcü və Erməni təqvimindəki paralel aylar da "biçin ayı" mənası verir.
Baxna
Alban təqviminin son ayıdır. Udi dilində be'q' sözü "günəş" mənasına gəlir.
İstinadlar
Voroşil Qukasyan - Udincə-Azərbaycanca-Rusca lüğət, Bakı, "Elm", 1974:<references group="Qukasyan" />
Phytoseius stephaniae
— fəsiləsinin   cinsinə aid heyvan növü.
Qayıdacağına inanırdı (film, 1968)
Məzmun
Film xalqımızın igid oğlu, cəsur döyüşçü, Sovet İttifaqı Qəhrəmanı Cəmil Əhmədova həsr olunmuşdur.
Kinolent bizi əvvəlcə qəhrəmanın doğulduğu, boya-başa çatdığı Cəbrayıl rayonu ilə tanış edir. Anasının söhbətlərini dinləyirik. Sonrakı kadrlar bizi qəhrəmanın döyüş yolları ilə aparıb onun həlak olduğu Polşa torpağına gətirib çıxarır.
Gernsi funtu
thumb|right|250px|1 Gernsi funtu Gernsi funtu  — Gernsi valyutası. 1921-ci ildən Böyük Britaniya ilə valyuta ittifaqında olduğundan sərbəst valyuta deyil və funt sterlinqə 1:1 nisbəti ilə bağlıdır. Gernsi funtu bütün Böyük Britaniya ərazisində ödənişə qəbul edilir.
Tarixi
1834-cü ilədək Gernsidə valyuta kimi fransız livri işlədilirdi. Sonradan 1921-ci ilədək ödənişə Fransa frankı qəbul edilməyə başlandı. 1827-ci ildən yerli funt əskinazları buraxılmağa başlandı. 1830-cu ildən dubl sikkələri dövriyyəyə daxil oldu (80 dubl 1 frank idi).
Aechmea haltonii
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Enerji böhranı
Enerji böhranı enerji qaynaqlarının tərkibində yaranan darboğaz və ya qiymət artımı sonra ortaya çıxan vəziyyətə verilən addır. Məşhur ədəbiyyatda xüsusilə elektrik şəbəkələrində və avtomobillər üçün yanacaq tədarükü çətinliyi üçün istifadə olunur. Son illərdə sənaye inkişaf və əhali artımıyla birlikdə enerji üçün qlobal tələb böyük bir artım göstərmişdir. Dünyanın ehtiyaclarını qarşılayacaq miqdarda kifayət qədər enerji olacaq mı?McKinsey Qlobal İnstitutu, günümüzdən 2020-ci ilə qədər inkişaf etmiş ölkələrin tələbinin dünya enerji tələbinin haradasa 80-%ini meydana gətirəcəyini, bu tələbin 32-%nin Çindən, 10-%sə Orta Şərqdən qaynaqlanacağını nəzərdə tutur. MİT-in (Massachusetts Institute of Technology) etdiyi bir araşdırma, dünya səviyyəsində enerji tələbinin 2050-ci ilə qədər günümüzdəkilərin üç qatına çıxa biləcəyini təxmin etməkdədir.
İlk neft böhranı, 1973–74də meydana gəldi. 1973 Ərəb-İsrail müharibəsi, neft çıxaran bir neçə ərəb ölkəsinin ABŞ və İsrail ilə ittifaqlıq edən ölkələrə neft nəqlini durdurmasına səbəb oldu.
Sənayeləşmiş ölkələr:
Goranboy əməliyyatı
Goranboy əməliyyatı və ya Ağdərə əməliyyatı — 1992-ci ilin yayında Azərbaycan Ordusu tərəfindən keçirilmiş irimiqyaslı hərbi hücum. Məqsəd Dağlıq Qarabağda nəzarəti ələ keçirmək və oradakı qanunsuz separatçılıq əməllərinə son qoymaq olmuşdur. Hücum istənilən şəkildə alınmış, bütöv 6 ildə Dağlıq Qarabağda Azərbaycan Ordusunun uğurlu irəliləyişinin pik nöqtəsi hesab olunur. Bu, həmçinin, yeni, daha gərgin bir mərhələnin başlağıcı idi. Hücumda 8.000-dən çox qoşun, əlavə 4 batalyon, 90 tank və 70 piyada döyüş maşını, Mi-24 zirehli hərbi döyüş vertolyotundan istifadə edilmişdir.
Azərbaycanın ilkin uğurlu hücumlarından sonra, yenidən yaradılmış erməni qrupları əks-hücuma keçmiş və itirdikləri ərazilərin əksəriyyətini geri qaytarmışdır.
Hücumun başlanması
12 iyun, 1992-ci il tarixində, Azərbaycan Xalq Cəbhəsi sədri Əbülfəz Elçibəyin prezident seçilməsindən sadəcə 5 gün sonra, Azərbaycan hərbi qüvvələri Dağlıq Qarabağ mərkəzində Əsgəran bölgəsi istiqamətində şərqdən genişmiqyaslı hücum başlayır. Ümumi 4.000 qoşundan ibarət 2 qrup Əsgərana şimal və cənub istiqamətində hücum edir. Şiddətli döyüşlərin nəticəsində azərbaycanlılar Əsgəran rayonunda bəzi yaşayış məntəqələrini ələ keçirirlər: Naxçıvanlı, Dovşanlı, Pircamal, Dəhrəz, Ağbulaq.
Əsas hücum
13 iyun, 1992-ci ildə Azərbaycan hərbi qüvvələri Dağlıq Qarabağın şimalında 3 gün davam edəcək erməni könüllü dəstələrinin müdafiə etdiyi Goranboy rayonu istiqamətində (Azərbaycan SSR dövründə Şaumyan rayonu) irimiqyaslı hücuma keçdi. Hücuma "Goranboy" əməliyyatı adı altında Surət Hüseynov tərəfindən başçılıq edilirdi. Keçmiş Sovet Ordusunun 23-cü dviziyasının 4 tank və 2 motoatıcı batalyonu, əlavə olaraq Azərbaycan Ordusunun 4 batalyonu və qonşu rayonlardan cəlb edilmiş briqadalar əməliyyatda iştirak edirdi. 15 saat davam edən şiddətli döyüşlərdən sonra 2 erməni hərbi bölüyü geri çəkildi. Bununla da, Goranboy rayonundakı onlarla kənd ermənilərdən təmizləndi. "Memorial" insan hüquqları təşkilatının məlumatına görə, əməliyyat zamanı ölüm hadisəsi baş verməmiş, ermənilər hücumdan əvvəl rayonu tərk etmişlər.
Ağdərə döyüşü
15 iyun, 1992-ci ildə Goranboy rayonunun azad edilməsindən sonra Ağdərə istiqamətində hücum başlanıldı. Sərt müqavimətlə üzləşən ordumuz bir neçə gün içərisində rayonu mühasirəyə almağa nail oldu. 708-ci briqada cənubdan, 703-cü briqada şimaldan və 701-ci briqada isə Kəlbəcər istiqamətindən hücum etmişdir.
Ermənilərin ilkin əks-hücumları
25 iyun, 1992-ci il, səhər saat 10:33 radələrində erməni könüllü dəstələri (Arabo, Aramo, Artziv 9, Zeytun, Nikol Duman, Zoravar Andranik, Meğradzor) Yuxarı Oratağ kəndində birləşərək sürətli əks-hücuma keçdilər. Gecə ikən, 65 nəfərdən ibarət Aramo dəstəsi və əlavə 10 könüllü Qızıloba kəndini yenidən işğal etdilər. Bu azərbaycannlılar arasında böyük psixoloji təsir yaratmış və döyüş zamanı 30-40 əsgərimiz həlak olmuşdur.
Ağdərənin azad olunması və irəliləyişlər
4 iyul, 1992-ci ildə, uzun mühasirədən sonra Ağdərə (Mardakert) şəhəri azad edildi. Ermənilər vahimə içində ərazini tərk edir. Erməni hərbi qüvvələri Xankəndinin cənub tərəfində doğru geri çəkilmiş və azərbaycanlıların hər hansı bir ciddi hücumu təqdirdə Mardakert rayonundakı mühüm hidroelektrik bəndin partladılması planlaşdırılırdı. Lakin buna baxmayaq döyüşlər dağlıq bölgədə baş tutduğundan irəliyə getmək çox çətin idi və erməni hərbi birləşmələrinin müqavimətini qırmaq mümkün olmadı. Azərbayacan hərbi qüvvələri ağır itkilərlə geri çəkilməyə məcbur olur.
Robert Köçəryanın bildirdiyinə görə, Azərbaycan Ordusu bu vaxta kimi keçmiş Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayətinin 48 %-ni işğal edərək, erməni vətəndaşları arasında panika yaratmaq istəyir. Goranboy əməliyyatı 60.000 əhalini qaçqın və məcburi köçkün vəziyyətinə salmış, yüzlərlə şəxs əsir və itkin düşmüşdür. Yaranmış bu şəraitdən istifadə edərək Azərbaycan prezidenti Əbülfəz Elçibəy səfərbərlik barədə fərman imzaladı və 1991-1992-ci ildə ordudan tərxis olunanlar yenidən orduya çağırıldı. Bu arada, Azərbaycan hərbi qüvvələri Xankəndidən 15 dəqiqəlik məsafədə olan Sırxavənd kəndində hazır mövqedə dayanmışdılar.
Rusların ermənilərə dəstəyi
18 iyun, 1992-ci il tarixində Dağlıq Qarabağdakı erməni rejimi fövqəladə vəziyyət elan etdi. 15 avqustda isə erməni rejimi müdafiə nazirliyi yaradır. Nazirliyə ilk dövrlər Robert Köçəryan, sonrada isə Serj Sarqsyan rəhbərlik etmişdir. Özünü müstəqil elan etmiş DQR-də qismən səfərbərlik çağırışı elan edildi, əvvəllər hərbi xidmətdə olmuş 18–40 yaşlı əsgər və çavuşlar döyüşlərə cəlb edildi. Yeni çağırışçılarla birlikdə onların sayı 15.000-ə çatırdı. Hərbi islahatlar sürətlə keçirilməsi nəticəsində könüllü erməni dəstələri vahid komandanlıq altında döyüş vəziyyətinə gətirildi və nəticədə Dağlıq Qarabağ Müdafiə Ordusu (DQMO) yaradıldı.
Rus generalı Lev Ruxlovun sözlərinə görə, Rusiya Mozdokdakı hərbi bazasından döyüş bölgəsinə gətirdiyi T-72 tankları və 50 ədəd BMP-2 hərbi döyüş texnikası ilə ermənilərə kifayət qədər güclü dəstək vermişdir. Hərbi sursatların əksəriyyəti Antonov An-124 yük təyyarəsi vasitəsilə Dağlıq Qarabağa daşınırdı. Bu isə DQR-də itirilmiş torpaqların geri qaytarmaq üçün zəmin yaratdı.
Populyar mədəniyyətdə
Bu əməliyyat barədə o qədər məşhur olmayan TV proqramı "600 saniyə" (600 секунд)-də geniş müzakirə olunmuşdur. Aparıcı Aleksandr Nevzorov Goranboy əməliyyatı zamanı şokedici müsahibəsi ilə efirdə çıxış etmişdir.
Krip
Krip — ağırlıq qüvvəsinin təsiri altında kövrək örtüyün yavaş-yavaş yamac aşağı sürüşməsi. Ağırlıq qüvvəsinin təsiri altında baş verir. Suyun olması, rütubətlənmənin və qurumanın, donuşluğun və ərimənin, bitkilərin kökünün inkişafının və qurumasının növbələşməsi və yereşən heyvanların fəaliyyəti, prosesi asanlaşdırır.
Aechmea hoppii
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Moje 3
Moje 3 Serbiyanı 2013 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində "Ljubav je svuda" mahnısı ilə təmsil etmiş olan pop trio.
"İncəsənət və ədəbiyyat" ordeni
"İncəsənət və ədəbiyyat" ordeni — Fransa mədəniyyət Nazirliyinin tabeliyində olan müəssisə mükafatı.Tez-tez mükafatın adının tərcüməsi İncəsənət və (zərif) ədəbiyyat ordeni kimi istifadə olunur.
Üzümlü
Kəndlər
Anthemis behboudiana
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Xudu pəhlivan
Xudu Ocaqqulu oğlu XVIII yüzilin sonu, XIX yüzilin önlərində yaşayıb.
Əkinçiliklə, boş vaxtlarında da pəhlivanlıqla məşğul olub. Qolunun gücü ilə həm Qarabağda, həm Gəncəbasarda ad qazanıb. Kənd camaatının söyləmələrinə görə, Goran çayının yaxınlığında izi duran kahada pələng Xudu pəhlivana hücum etmiş, bir az çarpışmadan sonra pəhlivan pələngi boğub öldürmüşdü.
Xudu pəhlivanla bağlı başqa bir söyləmə də var. Onun şücaəti haqda xəbər Gəncəli pəhlavana çatmış, həmin pəhlivan Xudu babanın sorağı ilə Səfikürdə gələrkən onun özü ilə rastlaşmışdır. Özünün Xudu pəhlivanın nökəri olduğunu bildirən Xudu baba Gəncəli pəhlivanı evinə aparmış, gecə qonaq saxlamışdı. Gəncəli pəhlivan gücünü göstərmək üçün evin nisbətən az ağırlıq düşən dirəyini (harmanı) qaldıraraq, çarıqlarını onun altına qoymuşdur. Xudu baba çarıqları daha çox ağırlıq düşən dirəyin altına yerləşdirmişdir. Səhər qonaq "nökər"in əməlini gördükdən sonra Xudu pəhlivanla qarşılaşmağa ehtiyat etmiş və Gəncəyə dönmüşdü.
Xudu Ocaqqulu oğlu Meyxanım, Tükəzban adlı arvadlarla evlənib. Birinci arvaddan Allahverdi, ikinci arvaddan İsmayıl, Alıməmməd, Süleyman adlı oğulları, Tutu adlı qızı olub. Hazırda onun törəmələri xudular adlanır.
Shine On You Crazy Diamond
Shine On You Crazy Diamond  — ingilis proqressiv rok qrupu Pink Floydun 1975-ci ildə buraxılmış Wish You Were Here konseptual studiya albomundakı 9 hissədən ibarət olan mahnı. Mahnının musiqisi Riçard Rayt, Devid Gilmor və Rocer Uoters tərəfindən bəstələnmiş, sözləri isə Rocer Uoters tərəfindən yazılmışdır.
Shine On You, Crazy Diamond  Pink Floydun qurucu üzvü olmuş, daha sonra isə qrupdan xaric edilmiş Sid Barretə ithaf edilib. Barrett 1968-ci ildə narkotik istifadəsi və bununla qismən əlaqəli olan psixi sağlamlıq problemləri səbəbi ilə qrupdan xaric edilib. Onu əvvəlcə ikinci gitaraçı kimi gətirilən və Barrettin keçmiş məktəb yoldaşı olan Devid Gilmorəvəz edib. Digər qrup üzvləri Barretti qrupdan çıxarmaqda özlərini günahkar hesab etsələr də, Barrettin yaradıcılığına heyran qaldıqları və onun zehni problemlərindən narahat olduqları üçün bunu zəruri olduğunu düşünürdülər. Əsər ilk dəfə olaraq 1974-cü il Fransa turunda ifa edilib və 1975-ci ildə “Wish You Were Here” albomu ilə birlikdə işıq üzü görüb.
Palçıq sopkası
Palçıq sopkası /SALZA/-  kiçik ölçülü palçıq vul­kanı. Palşıq sopkası forması püskürülən pal­çığın  qatılığından asılı olur. Sopka palçığı nın duru olduğu hallarda konus əmələ gəlməyə də bilər.
Phytoseius subtilis
— fəsiləsinin   cinsinə aid heyvan növü.
Fransada dünyəvilik
thumb|250px Fransada dünyəvilik (laïcité) — Fransa konstitusiyasının 1-ci maddəsinə görə, Fransa dünyəvi respublikadır. Dünyəvilik bir əsr boyu Fransa Respublikasında yayılmışdır. 9 dekabr 1905-ci il tarixli Qanunun 2-ci hissəsinə əsasən,
"Respublika heç bir dini tanımır, ödəmir və ya subsidiya vermir. Müvafiq olaraq, yanvarın 1-dən bu Qanunun qüvvəyə minməsindən sonra dinə aid bütün xərclər dövlətin, idarələrin və icmaların büdcəsindən silinməlidir. Bununla birlikdə, məktəblər, kolleclər, xəstəxanalar, sığınacaqlar və həbsxanalar kimi ictimai qurumlarda keşiş xidmətləri və sərbəst dini etiqad büdcə xərclərinə daxil edilə bilər. Hökumətin dini qurumları 3-cü maddənin müddəalarına əməl edilməklə ləğv edildi."
1905-ci ildən bu yana ayrılıq zamanı ona aid olmayan Elzas və Mozel istisna olmaqla, kilsə və dövlət rəsmi olaraq bütün Fransa daxilində bölündü.
Kuest
Kuest- (isp. cuesta-döş, dağ yamacı)- K. eroziya və denudasiya vasitəsilə bu proseslərə qarşı qeyri-bərabər davamlığı olan maili, monoklinal yatımlı lay dəstələrində yaranmış, asimmetrik tirə. K. maili yamacı onu «mühafizə» edən davamlı layların yatımına uyğun gəlir, dik yamacında layların «kəlləsi» çıxır. Layların kəllələri bəzən paralel yerləşərək kuest rel¬yef tipi əmələ gətirir (mis: Dağlıq Krımda, Böyük və Kiçik Qafqazın şimal yamacında).
Oktyabryunok adası
Oktyabryunok adası — Şimal Torpağı arxipelaqı ərazisinə daxildir. İnzibati cəhətdən Krasnoyarsk diyarının Taymır Dolqan-Nenes rayonu ərazisinə yerləşir.
Yerləşməsi
Laptevlər dənizini ərazisində, Şimal Torpağı Arxipelaqının cənub-şərq hissəsində, Malıy Taymır adasının şimal sahillərində, Namıvnoy burnundan şərqdə yerləşir. Maksimal hündürlük 10 metrdir. Burada geodeziya məntəqəsi fəaliyyət göstərir. Adada göl və axar yoxdur. Starokadomski adasından Malıy boğazı ilə ayrılır. Oktyabryunok adasından cənub-qərbdə İzmençivıy adası yerləşir.
Çanaqçı
Kəndlər
Midun rayonu
Midun rayonu  — Çinin Sincan-Uyğur Muxtar Rayonunun Urumçi dairəsində yerləşən şəhər tabeli rayon.
1993
Doğumlar
Yanvar: Oktyabr: Noyabr: Dekabr:
Beynəlxalq Elmi Tədqiqat Çəltik İnstitutu
Beynəlxalq Elmi Tədqiqat Çəltik İnstitutu — Kənd təsərrüfatı üzrə bеynəlхalq institut
Yaradılması
İnstitut 1960-cı ilin 8 martında Filippinin Manila şəhərində yaradılmışdır.
Mikania bulbisetifera
Mikania bulbisetifera Mikania bulbisetifera Mikania bulbisetifera
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Aviabenzinlər
Alınması
Aviasiya benzinləri neftin ilk distilləsində, katalitik və riforminq proseslərində alınan məhsulların aşağı temperaturda qaynayan fraksiyalarından təşkil olunan baza benzinlərinə yüksəktonlu komponent və aşqarlar qarışdırmaqla istehsal edilir. Aviasiya yanacağı yanan maddə olub, uçan aparatların yanma kamerasına daxil olan oksigenin yanmasi ilə istilik enerjisini alınmasma kömək edir.
Xassələri
Aviasiya benzin markaları rənglərinə görə aşağıdakı kimi fərqlənir:
Mənbə
технология топлив и масел», № 6, 1969. 1996. –302 с.
Anthemis bollei
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Qayıdış (film, 1988)
Məzmun
Filmdə Lahıc və Şamaxının təbiəti, bu yerlərdə yaşayan insanlar, dağlar qoynunda yerləşən kəndlər haqqında danışılır. Burada deyilir ki, kəndlərdən cavanlar çıxıb şəhərlərə yaşamağa gedirlər, kəndlər tədricən boşalır. Bununla belə kəndlərdə qalıb yaşayanlar da var. Filmdə onlardan da söhbət gedir.
Film haqqında
Film Mərkəzi Televiziyanın (Moskva) sifarişi ilə çəkilmişdir.
Phytoseius swirskii
— fəsiləsinin   cinsinə aid heyvan növü.
Aechmea incompta
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Azərbaycan U-19 milli futbol komandası
Azərbaycan U-19 milli futbol komandası — 19 yaşadək futbolçulardan ibarət Azərbaycan milli komandası
Qitə birinciliklərində
İlk dəfə 1994/95 mövsümündə qitə arenasına çıxan yığma 7 il U-18 kimi, 2001/02 mövsümündən sonra isə U-19 kimi yarışlara qatılıb. Komanda 18 yaşlılar arasında 16 oyunda 3 qələbə və 13 məğlubiyyət qarşılığında top fərqində çox geridədir – 8:41.
Tarixində 17 dəfə qitə birinciliklərinə qatılan milli özünün yubiley – 50-ci görüşünü 13 oktyabr 2010-cu ildə Portuqaliyada Yunanıstana qarşı keçirmişdir. Həmin görüş də daxil olmaqla baş tutan 50 qarşılaşmada Azərbaycan futbolçuları 10 qələbə qazanıb, 7 heç-heçə edib və 33 dəfə meydanı xalsız tərk ediblər. Bu görüşlərdə azərbaycanlılar 40 qol vurub, 117 dəfə qapısında top görüb.
Valentin Qranatkin kubokunda
4 dəfə iştirak etmişdir.
Makroiqtisadi populizm
right|thumb|200px|Sebastian Eduards
İsa sultan Eminov
İsa sultan Əhməd sultan oğlu Eminov (?-1827)—Borçalı sultanlığının hakimi.
Makroiqtisadi populizm
Makroiqtisadi populizm — ilk dəfə 1990-cı ildə Rudi Dornbuş və Sebastian Eduards tərəfindən hazırlanmış yazılı məruzədə işlədilən termin. Bu termin, bir çox Latın Amerikası hökumətləri tərəfindən yeridilən siyasətlərə istinad edir. Bu siyasətlərin xarakterik cəhəti dövlət xərcləri və real əmək haqqının qeyri-davamlı şəkildə artaraq inflyasiyaya, ardınca staqflyasiyaya və ən sonda isə real əmək haqqının, hətta populist dövr başlamazdan əvvəl olduğundan da daha aşağı səviyyədə olduğu iqtisadi böhrana səbəb olmasıdır. Bu yazılı məruzə, Salvador Alyendenin rəhbərlik etdiyi Çilini və Alan Qarsiyanın Perudakı ilk hakimiyyət dövrünü nümunə kimi göstərir. 1991-ci ildə Dornbuş və Eduards "Latın Amerikasında populizmin makoiqtisadiyyatı" adında kitab nəşr etdilər. Bu kitabda bir neçə fərqli ölkədəki vəziyyət, o cümlədən 1973-1976-cı illərin Argentinası, 1970-1982-ci illərin Meksikası və ümumi Braziliya təhlil edilir. 2014-cü ildə Pol Kruqman, Kristina Fernandez de Kirşnerin rəhbərlik etdiyi Argentinanın yeritdiyi siyasətləri və Venesuelanı makroiqtisadi populizmin yeni halları kimi qeyd edirdi. 2014-cü ildə o, mühazirə zamanı Argentinaya tərəf olan hücumları düzgün qarşılamadığını demiş və həmçinin bunların ona "müəyyən qədər büdcə-vergi (fiskal) siyasəti və pul-kredit (monetar) siyasətindən kənar qalmış" kimi göründüyü də qeyd etmişdir.
İsa sultan Eminov
Həyatı
İsa sultan Əhməd sultan oğlu Eminov Dəmirçi-Həsənli icmasının rəisi idi. Bir müddət Borçalı sultanlığına başçılıq etmişdi.
İsa sultan Eminov 1827-ci ildə vəfat edib.
İsa sultan Əhməd sultan adlı oğlu vardı.
Makroiqtisadi populizm
Mərhələlər
Populsitin dövr, ümumilikdə, sabitləşdirmə proqramından sonra başlayır. İqtisadiyyat boş tutuma sahibdir, belə ki, büdcə və xarici tarazlıqda genişləndirici siyasət üçün müəyyən boşluqlar qalmışdır.
2. II mərhələ üçün, maaşların yüksək tutulmasına baxmayaraq inflyasiyada artım xarakterikdir. Bu, daha sonra qiymət və mübadilə üzərindəki nəzarətlərin artması ilə nəticələnir. Subsidiyalar nəticəsində büdcə kəsrləri böyük ölçüdə artır. İqtisadiyyat staqflasiya mərhələsinə keçid edir.
3. III mərhələ çatışmazlıqlarla, son dərəcə sürətli inflyasiya (hətta hiperinflyasiya da mümkündür) və kapital axını ilə xarakterizə olunur. Yüksək inflyasiya ilə birlikdə vergi gəlirlərinin azalması büdcədəki kəsrin artmasına ilə nəticələnir. Subsidiyaları azaltmaqla sabitləşdirmə cəhdi və devalvasiya real əmək haqlarında azalmaya səbəb olur. Məruzədə qeyd olunduğu kimi: "Siyasət qeyri-sabit olur. Hökumətin itkilərlə üzləşməsi isə indi daha aydındır".
4. IV mərhələdə yeni hökumət iqtisadiyyatı sabitləşdirmək üçün əksər insanlar tərəfindən doğru qəbul edilən siyasətlər həyata keçirir. İqtisadiyyat sabitləşdikdə isə real əmək haqları, hətta I mərhələ başlamazdan əvvəlki vəziyyətdən daha aşağı olacaqdır.
Yusif Həmədani
Yusif Həmədani (Ərəbcə: ابُ يَقُپ يُسُف حَمدَنِ; Əbu Yaqub Yusif Həmədani; 1048 - 1140) — Nəqşibəndiyyə şeyxi.
Raqnar Friş
Raqnar Friş (3 mart 1895 – 31 yanvar 1973) — norveçli iqtisadçı. 1969-cu ildə Yan Tinberqen ilə birlikdə ilk dəfə olaraq İqtisadiyyat üzrə Nobel mükafatına layiq görülmüşdür.
Həyatı
Raqnar Friş məktəbi bitirdikdən sonra atasının zərgərlik firmasında köməkçi olaraq işləməyə başladı. Ustalığa yüksələnə qədər Oslo Universitetində iqtisadiyyat ixtisası üzrə təhsil almağa davam etdi. 1919-cu ildə universiteti bitirdi və diplom aldı. Növbəti il ustalığa yüksələrək atasının zərgərlik firmasında şərik kimi fəaliyyətə başladı. 1920-1923-cü illərdə Oslo Universitetindən aldığı təqaüdlə iqtisadiyyat və riyaziyyat üzrə biliklərini artırmaq üçün Fransa və İngiltərədə oldu. 1923-cü ildən ciddi şəkildə akedemik karyeraya başladı. 1925-ci ildə Oslo Universitetində riyazi statistika üzrə doktorluq dərəcəsi aldı. O, 1927-ci ildə aldığı Rokfeller təqaüdü ilə biliklərini möhkəmləndirmək üçün ABŞ-yə getdi. 1931-ci ildə isə Oslo Universitetində professorluğa yüksəldi. 1932-ci ildə Rokfeller maliyyəsi ilə Oslo Universitetində İqtisadiyyat İnstitutunu qurdu və həmin qurumun ilk tədqiqat direktoru olaraq təyin olundu. O, təqaüdə çıxana qədər bu vəzifəni yerinə yetirdi.
Fəaliyyətləri
Raqnar Friş çağdaş iqtisadiyyatın formalaşmasında önəmli rol oynamış iqtisadçılardan biridir. İqtisadiyyatın riyazi izahı mövzusunda tədqiqatlar aparmış, yeni iqtisadi anlayışları adlandırmışdır. O, 1926-cı ildə istehlak nəzəriyyəsinin-Valrasiyen riyazi əsaslarının bünövrəsini qoymuşdur. 1965-ci ildə isə istehsal nəzəriyyəsi ilə bağlı tədqiqatlar aparmışdır. 1927-ci ildə zaman sıraları, 1934-cü ildə isə xətti reqresiya haqqında araşdırmalar aparmışdır. 1930-cu ildə isə Ekonometrika Cəmiyyətinin əsasını qoymuş və 20 il bu qurumun nəşriyyat xidməti olan Ekonometrika jurnalında redaktor olaraq fəaliyyət göstərmişdir. Raqnar Friş 1933-cü ildə elmi ədəbiyyata makroiqtisadiyyat terminini daxil etmişdir. 1933-cü ildə iqtisadi tsikllarla bağlı tədqiqatlar aparmışdır. Bu tədqiqatlar çağdaş klassik konyuktura tsiklları nəzəriyyəsinin bünövrəsini təşkil edir. Çağdaş dövlətin sosial mühasibatlığı və iqtisadi planlama üzrə ekonometrik modellərin yaradılmasında Raqnar Frişin rolu böyükdür.
Seçilmiş işlər
Raqnar Frişin 1960-cı ilə qədər yazmaların biblioqrafiyası:
və seçilmiş esselərin toplaması:
Kurumlar
Kurumlar — hamar zirvələrdə və dağ yamaclarında örtük şəklində yatan, bir qədər geniş sahələrdə, iri süxur parçalarının toplusu (daş dənizlər). Adətən meşələrin yuxarı sərhədindən yuxarıda yerləşib, yüksək dağlar üçün xasdır. Tədricən yamac aşağı sürüşərək daş çayı əmələ gətirə bilər. Termin Sibir, Orta və Mərkəzi Asiyanın bir sıra rayonlarında yayılmışdır. Bir sıra coğrafi adların tərkibinə daxil olur (məs; Karakorum dağları).
Azon zavodu
Tarixi
"Azon" zavodu 1974-cü ildə "Mikrosxemotexnika" Bakı Xüsusi Konstruktor Bürosunun bazasında yaradılmış və SSRİ Elektronika Sənayesi Nazirliyinin tərkibinə daxil edilmişdir. Burada SSRİ dönəmində kosmik cihazlar da istehsal olunurdu. 1993-cü ildən Dövlət Xüsusi Maşınqayırma və Konversiya Komitəsinin tabeliyində olmuşdur. 2006-cı ilin sentyabr ayından "Azon" zavodu Azərbaycan Respublikası Müdafiə Sənayesi Nazirliyinin tabeliyində fəaliyyət göstərir. "Azon" zavodu Azərbaycanda inteqral mikrosxemlərin tam istehsalı üzrə ixtisaslaşmış, geniş texnoloji bazaya malik yeganə müəssisədir.
2012-ci ildə yayılmış məlumata əsasən "Azon" zavodunun istehsalat sahəsi hərraca çıxarılıb. Sahəsi 27714,8 m² olan müəssisənin start satış qiyməti 2 milyon 38 min 750 manat, ilkin satış qiyməti 1 milyon 732 min 938 manat olub. Hərracın nəticəsinin nə olması barədə məlumat mövcud deyil. 2017-ci ildə "Azon Zavodu" MMC-nin 1 mln. 365 min 784,5 manat vergi borcu Vergilər Nazirliyi tərəfindən silinib.
Hesabın tarixi
Hesabın meydana gəlməsi səbəbi saymağa, sadə ölçmələrə və hesablamalara praktik ehtiyac idi. Hesablama bilikləri haqqında ilk etibarlı məlumatlar eramızdan əvvəl III - II minilliklərə aid Babil və Qədim Misirin tarixi abidələrində tapılmışdır. Hesabın inkişafına dünyanın bütün qanunlarını müəyyənləşdirmək üçün nömrələrdən istifadə etməyə çalışan yunan riyaziyyatçıları, xüsusən də Pifaqorçular məktəbi böyük töhfə vermişdilər. Orta əsrlərdə arifmetikanın əsas tətbiq sahələri ticarət və təxmini hesablamalar idi. Hesab ilk növbədə Hindistan və İslam ölkələrində inkişaf etdi və yalnız bundan sonra Qərbi Avropaya gəldi. XVII əsrdə dəniz astronomiyası, mexanika, daha mürəkkəb kommersiya hesablamaları, hesablama texnikasına yeni hesab sorğuları qoydu və sonrakı inkişafa təkan verdi.
Ədəd anlayışının nəzəri əsasları, ilk növbədə,1889-cu ildə hazırlanmış natural ədədin və Peano aksiomlarının tərifi ilə əlaqələndirilir. Bunlardan sonra,rasional, həqiqi, mənfi və kompleks ədədlərin qəti tərifləri izlənildi. Say anlayışının daha da genişlənməsi,yalnız hesab qanunlarından birini rədd etdikdə mümkündür.
Hesabın yaranması
thumb|right|200px|Hesabı göstərən İşanqo sümüklərindəki saylar, Eduard gölü yaxınlığında tapılıb və 30 min ildən çox yaşı var. İki dəstdə (əşyalar dəsti) bir dəstin hər bir elementinin başqa dəstdə tək cütü olsa,onda bu dəstlər eyni dərəcədə güclüdür. Cisimlər iki sıra düzüldükdə, ibtidai icma quruluşu zamanı ibtidai tayfalar mübadilə olaraq istifadə edildikdə,belə bir faktiki müqayisə obyektlər qrupları arasında kəmiyyət əlaqələri yaratmağa imkan verir və say anlayışını tələb etmir.
Gələcəkdə saymağın təbii standartları, məsələn, barmaqlar, sonra əllər kimi standart dəstlər meydana çıxdı. Xüsusi nömrələri simvollaşdıran standartların meydana çıxması,say anlayışının ortaya çıxması ilə əlaqələndirilir. Cisimlərin sayı göydəki ayla,gözlərin sayı, əldəki barmaqların sayı müqayisə edildi. Daha sonra bir çox standart ən uyğun sayma üsulu ilə ümumiyyətlə barmaq və ya ayaq barmaqlarını saymaqla əvəz edildi.
Növbəti addım konkret cisimlərdən ayrılmış bir natural ədədin ümumi konsepsiyasının ortaya çıxması idi. Natural ədədlər,hüdudsuz bir dəstin sabit və bölünməz obyektlərin (insanlar, qoyunlar, günlər və s.) idealizasiyası kimi,yarandı ; müvafiq olaraq, ədədlərlə hərəkətlər,əvvəlcə bu cür dəstlərlə həqiqi hərəkətləri əks etdirirdi(birləşmə, bölmə və s.). Hind-Avropa dilləri üçün, onluq say sistemindən istifadə edərək yüzə qədər daxil olan rəqəmlərin adları artıq yenidən qurulmuşdur. Henri Lebesqyu qeyd edirdi: "İnsanların on bir barmağı olsaydı,on birlik say sisteminin qəbul edilməsi mümkündür".
Erin Blançard
Erin Blançard (d. 20 noyabr 1989; Lafayette, Birləşmiş Ştatlar) — Birləşmiş Ştatları təmsil edən batut gimnastı. Erin Blançard, 2008-ci ildə Birləşmiş Ştatları XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil edib.