cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Britaniya Antarktika ekspedisiyası (1907-1909)
Britaniya Antarktika ekspedisiyası (1907-1909), həmcinin «Nimrod» ekspedisiyası — Ernest Şelktonun təşkil etdiyi üç ekspedidiyadan birincisi. Ernest Şelktonun hədəfi cənub qütbünə çatmaq olsada düzgün olmayan taktika və məsafənin düzgün hesablanmaması səbəbindən məqsədə nail olunmamışdır. Ekspedisiya Şelktonun rəyisi olan Robert Skottun təzyiqi şəraitində həyata keçirilirdi. Ancaq məhz Robert Skott 17 yanvar 1912-ci ildə cənub qütbünə çatmışdır. Bu ekspedisiya isə Antarktida haqqında geniş məlumat verməklə kifayətlənmişdir. Ekspedisiya üzvləri ilk dəfə Transantarktik dağlarıını aşaraq Cənubqütb platosuna çatmışlar. Bununla yanaşı onlar Birdmor buzlağını kəşf etmişlər. Şimal qrupu isə ilk dəfə olaraq cənub maqnit qütbünə çatmışlar. Erebus vulkanı ilk dəfə ekspefisiya üzvləri tərəfindən fəth edilmişdir. Ekspedisiyada gələcəkdə Antarktidaya təşkil ediləcək Britaniya və Avstraliya ekspedisiyalarının rəhbərləridə iştirak edirdi. Onlar arasında Dulqas Mauson və Reymond Pristli olmuşdur.
Öncəki vəziyyət
thumb|200px|left|Ekspedisiya üzvləri yola çıxmazdan əvvəl. 2 noyabr 1902 il Soldan sağa: [[Ernest Şelkton, Robert Skott, Edvard Adrian Vilson]]
Ekspedisiyanın planı
thumb|left|Mexanik Bernard Dey avtomobildə (Antarktida) Ekspedisiyanın ilkin planı 1906-cı ildə artıq Şekltonun kağızları arasında peyda olmuşdur. İlkin məqsəd olduqca sadə olmuşdur: ekspedisiyanın ümümi xərci 17 000 funt sterliqi keçməməli idi. Şekltonun planını maqnat ser Uilyam Birdmor dəstəkləyirdi. Birdmor Şekltona 7 000 fut sterlinq və Antarktidada sınaqdan keçirmək məqsədi ilə avtomobilə təmin etməyə söz vermişdir. Şeklton öz hədəfi barədə Kral cəmiyyətinin toplantısında 12 fevral 1907-ci ildə açıq şəkildə bəyan edir. Bu məlumat günlük mətbuatda böyük tirajla buraxılır. Şeklton öz məruzəsində büccənin 30 000 funt sterlinqdən az olmadığını bildirir.
Argentina universitetlərinin siyahısı
Argentina universitetlərinin siyahısı: regionlar və mülkiyyət formasına görə göstərilir. thumb|240px|[[Buenos-Ayres Universitetinin Hüquq fakültəsi]] thumb|240px|Argentina ərazısı üzrə universitetlərin sxemi.
Əyalət universiteti
Autonomous University of Entre Rios:Rəsmi saytı
Britaniya Antarktika ekspedisiyası (1907-1909)
Nəqliyyat
right|150px|thumb|Antarktidada Şekltonun ponisi Şeklton bəyan edir ki, üç nəqliyyat vastəsindən istifadə edəcəkdir: xizək itlərindən, alçaq boylu mancuriya atlarından (ingilislər onu «poni» adlandırırdılar) və xüsusi olaraq konfiqurasiya edilmiş, güçü 22 a.g olnan avtomobildən. Avtomobil ilk öncə reklam məqsəfi ilə təqdim olunurdu. Bu nəqliyyat vastəsini şotland Arrol-Johnston avtomobil şirkəti təqdim edirdi. Xizək itlərindən istifadə o dövrün aparıcı qütb tətqiqatçılarının (Fritof Nansen, Otto Sverdrup və Luici Amedeo) təflifi ilə ekspedisiyaya cəlb olunmuşdur. Ancaq Şeklton itlərə inanmırdı. Səbəb isə Diskover ekspedisiyasında yaşanılan uğursuzluğu göstərirdi. İtlərlə bağlı burada bir çox xoş sözlər deyilir. Şekltonun özü belə birdirir ki, əgər Skottda 60 it olsaydı cənub qütbü artıq 1903-cü ildə fəth edilə bilərdi. Bu zaman Nansenin ekspedisiya üzvlərinin fikirlərini dəyişməklə bağlı bütün cədhləri nəticəsiz qalır.
Argentina universitetlərinin siyahısı
İtalyan-Argentina universiteti
University of Bologna:Rəsmi saytı
Beynəlmiləl
Latin American Faculty of Social Sciences:Rəsmi saytı
Britaniya Antarktika ekspedisiyası (1907-1909)
Nəqliyyat
Müasirləri Şekltonun xizəyə olan münasibəti anlamırdılar. Şekltonun ponilərə üstünlük verməsini Kral Coğrafiya Cəmiyyətinin prezidenti Klement Narkhem dəstəkləyirdi. O, ponilərlərlə yüklərin daşınmasını effektiv hesab edirdi. Çünki bu metod hələ Mak-Klintokun 1860-cı il ekspedisiyası zamanı işlənmişdi. Nansen bu metodu insan güçünün və heyvanların mənasız terə itirilməsi hesab edirdi.
Maliyyələşmə
thumb|150px|left|Uilyam Birdmor (ekspedisiyanın əsas maliyyələşdirən şəxs) thumb|150px|right|Edvsrd Qinnes, Ayvanın birinci qrafı (ekspedisiyanı maliyyələşdirənlərdən biri) Robert Skottun yeni ekspedisiyasına hazırlıqla bağı olaraq Şeklton ancaq investorların maliyyəsinə ümid bəsləyə bilərdi. Skottun ekspedisiyası istisna olaraq artıq qütbü fəth etmək uğrunda yarışma başlanmışdı. Belə ki, Belçika və Almaniya qütbə ekspedisiya hazırlayırdı. Bu baxımdan Şekltonun cəmi yarım il vaxtı vardı. Ekspedisiya rəyisi Londonun Vaterloo meydanında bir ofis açır. Bu bir reklam vastəsi idi. Kral Coğrafiya Cəmiyyəti ekspedisiyaya 500 f.s və elmi işlər üçün avadanlıqlar verir. Ancaq ekspedisiyanı dənizçi və zabitlərlə təmin etməkdən imtina edir. Yalnız 1907-ci ilin iyulunda Şeklton ekspedisiyanın maliyyələmşdirilmədi ilə bağlə Birdmordan söz alır. 2000f. s isə Edvard Qines verir. Növbəti 2000 funt sterliqi isə ser Filip Broklhyorst verir. Səyahətdə köməkliyi isə Şekltonun qohumu Uilyam Bell və Avstraliya və Yeni Zelandiya rəhbətiliyi etmişdir. Ekspedisiyaya lazım olan 30 000 funt sterliq yola çıxmazdan bir qədər əvvələ yaxın yığılır. Əslində isə ekspedisiyanın xərci 45 000 funt sterlinq olmuşdur. Ekspedisiyadan qayıtdıüdan sonra Şekltonun 20 000-lik borcu Böyük Britaniya hökuməti tərəfindən silinir.
Ləvazimatların hazırlanması
1907-ci ildə Şeklton Osloya gedir. Drammendə qütb geyimlərinin və kisə yataqların sifarişləri verilir. Geyimlər əsasən maral dərisindən hazırlanırdı. Sifariş verilən malların hazırlanması ilə bağlı tələskənlilik sonda onların keyfiyyətinə mənfi təsir göstərmişdir. Hətta mallarən bir qismi brak mallar olmuşdur. Qütb kürkləri canavar xəzlərindən, əlcəklər isə it dərisindən hazırlanırdı. Ştorm geyimlərini isə britaniyanın Burberry and Jaeger şirkəti hazırlayırdı. Hələ «Dikoveri» ekspedisiyasının geyimlərini də bu şirkət hazırlamışdı.
Ekspedisiya gəmisi
left|thumb|250px|«Himrod» gəmisi (Böyük Britaniyanı tərk edərkən)
Belçikalı veteran antarktika araşdırmaçısı baron Adrien de Jerlaşın məsləhəti ilə norveçdə istehsal olunan yeni Bjorn gəmisini almağı düşünürdü. Ancaq gəminin qiyməti 11 000 funt sterliq olduğundan Şeklton büdcəni aşa bilməzdi (1911-ci ildə gəmi Vilhelm Filhner tərəfindən alınmış və Deutschland olaraq adlandırılmışdır. Bu gəmini özünün Antarktida ekspedisiyasında istifadə etmişdir). Nəticədə isə Şeklton qiyməti 5000 f.st. olan «Nomrid» şxununu alır. Gəni 1865-ci ildə Danimarkada istehsal edilmişdir. Gəmi əsasən Nyufaundlend istiqamətində üzürdü. Bu gəminin yük götürmə qabiliyyəti 334 ingilis tonuna bərabər idi. Bu isə «Diskoveri» gəmisinin yükgötürmə qabiliyyətindən iki dəfə çox olmuşdur. Gəmi naviqasiya üçün saz vəziyyətdə idi. Daxilinin bir hissəndə divarlara piy sürtülmüşdü. 15 iyul 1907 ildə «Nimrod» gəmisi Temza limanına daxil olarkən Şeklton özünün əldə etdiyi gəmidən dətşətə gəlir. Limana daxil olan gəmini görən rəyis dərhal gəminin buxarlı mühərriklə təmin olunması barədə əmr verir. Gəmiyə 60 a.g olan mühərrik yerləşdirilir. Gəmi gün ərzində gəmi yol qət etmək üçün 4 ton daş kömür sərf edirdi. Halbuki, Nansenin «Fram» gəmisi tam yüklənmə şəraitində gün ərzində 2,8 ton kömür sərf edirdi. Üstəlik Fram 220 a.g malik olmuşdur. Nimrod təmir zamanı yelkənlərlə təmin olunur.
Cənub maqnit qütbünə səfər
Şimal dəstəsi dörd nəfərdən ibarət olmuşdur. Bu dəstə Şekltonun itləri düşərgənin hazırlanmasında istifadə edilməsi ilə əlaqədar olaraq öz yüklərini piyada olaraq daşımalı olmuşlar. Onlar hələ 5 oktyabrda yola çıxmışdırlar. İlk kilometrlərdə avtomobildən istifadə edilmişdir. Avtomobilin sükanında mexanik-sürücü Dey əyləşmişdi. Bu minvalla onlar az sürətlə Viktoriya Toroağı ilə hərəkət edirdilər. 100 km getdikdən sonra onlar lazımsız yüklərdən azad olmağı qərara alırlar. Elə məhz bu zaman onlar Nordenşeld buzlağı və Driqalski buzlağı tətqiq edilir. 11 dekabr tarixində Devid buzlaqda olan çatın daxilinə düşür. Onu Mauson xilas edir. 27 dekabrda onlsr Rivza buzlağına çatırlar. Bu buzlağı keçdikdən sonra komanda gündə ən azı 17 km məsafə qət edə bilirlər. Cihazlarda olan problemlər səbəbinfən maqnit qütbünün müəyyənləşdirilməsində çətinliklər yaranır. Nəhayət 16 yanvar 1909 ildə 72°15' c. e., 155°16' ş. u., 2210 m yüksəklikdə müəyənləmdirilir. Bundan sonra bölgə Şrklton tərəfindən Böyük Britaniyanın ərazisi elan edilir.
Güçün tükənkəsinə baxmayaraq qrup üzvləri 15 gün ərzində 400 km məsafəni geri qayıda bilirlər. 31 yanvar Nimrod sahilə yaxınlaşır. Ancaq sahildən cəmi 26 mil aralıda dayanmalı olur. Ancaq 4 fevral tarixində Devidin dəstəsi adaya minə bilir. Onlar bu müddət ərzində Ferrar buzlağını tətqiq edirlər.
Typhlodromus algonquinensis
— fəsiləsinin   cinsinə aid heyvan növü.
Andaman dənizi
Andaman dənizi (अंडमान सागर, မုတ္တမ, ทะเลอันดามัน, ) — Hind okeanın yarım qapalı dənizi. Şərqdə Hind-Çin və Malay yarımadaları arasında, cənubda Sumatra adasıyla, qərbdə ki, Andaman və Nikobar adaları arasında yerləşir (adalar saəsində Benqal körfəzindən ayrılır). Şimalda İravadi çayının deltasına qədər uzanır. Malakka boğazı ilə Cənubi Çin dənizi ilə birləşir. Sahəsi 605 min km², orta dərinliyi 1043 m, maksimal dərinliyi isə 4507, suyun orta həcmi 660 min km³. Dibi qumlu və gillidir, şimaldan cənuba ərazisindən fəal vulkan qövsi keçir. İqlimi tropik, rütubətli və mussonludur. Dənizin səthi temperaturası qışda 27,5-dən °C, yayda 30 °C qədərdir. Dərin qatlarda (1600 metrdən daha dərinlikdə) - 4,8-5 °C. İllik yağıntı 3000 mm. Cərəyanlar qışda cənub-qərbə və qərbə, yayda şərqə və cənub-şərqə yönəlirlər. Yayda duzluluğu 31,5-32,5 ‰, qışda 30,0-33,0 ‰, şimal hissəsində çay axımı və mussonların təsiri altında duzluluğu 20-25 ‰ qədər azalır. Burada qabarmalar yarım günlükdür və 7,2 m qədərdir. Faunası zəngin sayılır, burada 400 növ balıq məskunlaşıb.
Əsas limanları: Yanqon (Myanma), Penanq (Malayziya). Dənizdən Sinqapura birbaşa yol var.
2004-cü ilin dekabr ayında burada sunamiyə səbəb olmuş məhvedici zəlzələ baş vermişdi.
Dieqo Luqano
Dieqo Luqano ( 2.11.1980, Kanelones, Uruqvay) — uruvaylı futbolçu. İngiltərənin Vest Bromviç Albiyon və Uruqvay milli futbol komandasının müdafiəçisidir.
Həyatı
Futbolçu 1980-ci ilin 2 noyabrında anadan olub.
Karyerası
Dieqo da əksər cənubi amerikalılar kimi "köhnə qitə" klublarının diqqətinə San Paulodakı oyunuyla düşüb. 2006-cı ildə Fənərbaxçanın heyətinə cəlb olunub. Etibarlı müdafiə və hücumlara aktiv dəstəyiylə seçilən stoper 2011-ci ilə qədər Türkiyədə qaldı. Fənərbaxçanın qitəmiqyaslı yarışlardan kənar qalması Luqanonun Pari Sen-Jermen ilə anlaşmasına səbəb oldu. Ançelotti Dieoqoya etimad göstərmədi və futbolçu 2013-cü ilin yanvarında Malaqaya, avqustunda isə Vest Bromviçə keçdi. Uruqvay millisinin heyətində 87 matç keçirib. 2010-cu il dünya çempionatını 4-cü pillədə tamamlayan komanda 2011-ci ildə Amerika Kubokunu əldə edib.
Beynəlxalq qollar
Mənbə:
Gündüz Alp
Gündüz Alp və ya Gündüzalp — Osmanlı Bəyliyinin qurucusu olan Osman Qazinin atası Ərtoğrul Qazinin soyundan olub, müxtəlif mənbələrə görə Ərtoğrul Qazinin atası və ya oğludur. Ənvərinin "Düstürnaməyi-Ənvəri" adlı əsəri və Qaramanlı Mehmet Paşaya görə Ərtoğrul Qazinin atası. Həsən bin Məhmud əl-Bəyatinin "Cam-ı Cəm-Ayin" adlı əsəri, Aşıqpaşazadənin "Aşıqpaşazadə Tarixi" adlı əsəri və Nəşrinin "Kitabı-Cihannümə" adlı əsərinə görə isə Ərtoğrul Qazinin oğlu və Osman Qazinin qardaşıdır.
Şəki üsyanı (1838)
Şəki üsyanı (1838) - XIX əsrdə çar Rusiyasının Azərbaycanda yeritdiyi müstəmləkəçilik əsarətinə qarşı çevrilmiş ümumxalq üsyanı.
11 dekabr
1901–cari
thumb|[[Jan Mare]]
Şəki üsyanı (1838)
Üsyanın səbəbləri
XIX əsrin 30- cu illərində Azərbaycanda çarizmin müstəmləkə əsarətinə qarşı baş vermiş üsyanları doğuran ümumi amillər 1838-ci ildə Şəkidə baş vermiş üsyan üçün də xarakterik idi. Lakin xanlıqlar dövründə mövcud olan vergi və mükəlləfiyyətlər heç bir əyalətdə Şəkidəki qədər deyildi.
Bahadur Sepi Xaqan
Bahadur Sepi Xaqan (Çin dili: 莫賀咄可汗), (Rusca: Кюлюг-Сибир хан / Külüg Sibir Han) — 630-631-ci illəri arasında Qərbi Göytürk Xaqanlığını idarə edən xaqan. Bilgə Tardunun oğludur. Qərbi Göytürk Xaqanlığının qızıl dövrünü yaşadan Tonq Yabqu Xaqandan sonra taxta keçən Bahadur Sepi Xaqan, özündən gözlənilənləri gerçəkləşdirə bilməyəndə Nuşibi qolu tərəfindən üsyan başladıldı. Xaqan Tanq Xanədanından kömək istəmək məcburiyyətində qaldı, bir xanədan mənsubu ilə evlənmək istədiyini bəyan etdi. Üsyan dövründə xaqanın kim olacağı bəli olmadığı üçün dövlət güc itirdi. Üsyanın uğurundan sonra 631-ci idə Se-Yabqu xaqan elan edildi. Bundan sonra Altay Dağlarına qaçan Bahadur Sepi Xaqan, burada 631-ci ildə Nuşibi qolunun mənsubları tərəfindən tutularaq öldürüldü.
Şəki üsyanı (1838)
Üsyanın səbəbləri
"Cənubi Qafqazda ipəkçiliyi və ticarət sənayeçiliyini yayan" Cəmiyyətin tut ağacları plantasiyalarında və müəssisələrdə çalışan rəncbərlərin vəziyyəti xüsusilə dözülməz idi. Kiçik qüsur üstündə rəncbərə bədən cəzası verilirdi.
Əyalətin inzibati mərkəzi olan Şəki şəhərində sənətkarlara tətbiq edilən ağır vergilər, rüsumlar, zorakılıqlar, qanunla nəzərdə tutulmayan mükəlləfiyyətlər onları müflisləşdirir və cana doydururdu. Şəhərdə yaşayan ağalar, bəylər və ruhanilər də komendantdan narazı idi. Çoxları doğma yurdunu tərk edib dağlara, meşəllərə çəkilirdi. Bu narazı qüvvələr hər an üsyana başlamağa hazır idilər.
Vaxtilə çarizmin zülmü üzündən Şəkini tərk etməyə məcbur olmuş Səlim xan da ailəsi ilə birlikdə İranın sərhəd kəndi Zeyvə məskunlaşmışdı.
Üsyanın başlanması və gedişi
Bəzi mənbələrə görə Şəki üsyanının başçısı Məşədi Məhəmməd adlı şəxs Səlim xanın oğlu Hacı xanın tapşırığı ilə hələ 1837-ci ildə Şəkiyə gəlmişdi.
Tədqiqatçı alim Z.Ə.Cavadova isə "Şimal- Qərbi Azərbaycan" (tarixi-demoqrafik araşdırma) əsərində mənbələrə əsaslanaraq qeyd edir ki, üsyana İranda vəfat edən Şəki xanı Hüseyn xanın oğlu Məmməd bəy başçılıq edirdi. 1837-ci ildə öz vətəninə qayıdan Məmməd bəy tərəfdarları ilə birlikdə müstəmləkə əsarətinə qarşı mübarizəyə başladı. Lakin tezliklə həbs olunaraq hərbi məhkəməyə verildi. 1838-ci ilin avqustun 8-də o, həbsxanadan qaçaraq Quba mahalının yuxarı hissəsində gizləndi.
1838-ci ilin avqustunda Quba mahalının yuxarı hissəsində 5 minədək atlı və piyada qoşun toplayan Məmməd bəy Rutuldan olan Ağa bəylə birlikdə Şəki üzərində hücuma hazırlaşmağa başladı. Avqustun 30-da çoxsaylı dağlı qoşunu Xaçmaz mahalı yaxınlığında dağı aşaraq Şəki əyalətinə girdi. 400 evdən ibarət Xaçmaz kəndinin sakinləri dağılara qoşuldu. Mahal naibinin kənd əhalisindən yaxınlaşan dağlı qoşununa qarşı müqavimət göstərmək üçün dəstə toplamaq cəhdi baş tutmadı.
Sixteen Tons
thumb|right|200px|"Sixteen Tons" mahnısı Tennessi Erni Fordun ifasında ABŞ-də bir nömrəli hitə çevrilmişdi Sixteen Tons — kömürçü-şaxtaçıların ağır əməyindən və kasıblığından bəhs edən populyar mahnı. İlk dəfə 1946-cı ildə amerikalı kantri müğənnisi Merl Trevis tərəfindən yazılmış və növbəti il onun "Folk Songs of the Hills" albomuna daxil edilmişdir. 1955-ci ildə Tennessi Erni Fordun "You Don’t Have to Be a Baby to Cry" albomuna daxil olan ifa ABŞ-də Billboard çartlarında birinci yerə yüksəldi və 10 həftə boyunca yerini qorudu. Eyni zamanda Böyük Britaniyada Frenki Leynin ifasındakı versiya populyar idi.
Sonrakı dövrlərdə mahnı çoxsaylı ifalarla yadda qalmış və mahnı yazılmış 20 milyon nüsxə val satılmışdır.
Kaver versiyalar
Ən məşhur kaver versiyaları sırasında 1957-ci ildə "The Platters" qrupunun, 1966-cı ildə Stivi Uanderin, 1967-ci ildə Tom Consun, 1987-ci ildə Conni Keşin, 2012-ci ildə LeAnn Raymsın və 2013-cü ildə Robbi Uilyamsın ifalarını qeyd etmək olar.
Şəki üsyanı (1838)
Üsyanın başlanması və gedişi
Məmməd bəy Şəki əhalisinə göndərdiyi müraciətdə bildirirdi ki, o şəkililəri öz dindaşları və dostları hesab edir. Onlara qarşı heç bir pis niyyəti yoxdur. Yürüşdə əsas məqsəd onları xristianların zülmündən azad etmək, bütün işğalçıları məhv etməkdir. Məmməd bəyin bu müraciəti Şəkidə üsyanın başlaması üçün bir işarə oldu.
Şəki komendantı podpolkovnik Minçenko yaxınlaşan təhlükəni dəf etmək üçün silahlı əhali toplamağa başladı. Lakin tələb olunan 1000 nəfər yerinə cəmi 200 atlı yığıldı. Çətinliklə yığılan bu silahlı dəstə Vartaşın kəndinə gəldi. Onlar isə nəinki müqavimət göstərdilər, hətta mahal naibini hədələyərək onun bu ərazidən çıxmasını tələb etdilər. Qısa müddətdə üsyan bütün Şəki əyalətini bürüdü.
11 dekabr
1901–cari
thumb|[[Ravi Şankar]]
Anthemis homogamos
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Şəki üsyanı (1838)
Üsyanın başlanması və gedişi
Avqustun 31-də köməyə gələn dağlı qoşunu sürətlə hərəkət edərək demək olar ki, heç bir müqavimətə rast gəlmədən Şəkiyə yaxınlaşdılar. Şəki komendantı kömək üçün Nijeqorodsk draqun polkunun komandiri polkovnik S.D.Bezobrazova müraciət etdi. Çar quyuları istehkamından Şəkiyə top artilleriyası ilə birlikdə 2 diviziya və Zaqatala qalasından 2 rota göndərildi. Bu hərbi qüvvəyə İlisu sultanının yüzədək atlısı da qoşuldu.
Polkovnik S. D. Bezobrazov Şəkiyə gələn zaman üsyançılarla birləşməyə cəhd göstərən dağlı qoşunu artıq şəhərə yaxınlaşmışdı. Qışlaq adlanan ərazidə köməyə gələn dağlı qoşunu ilə, Şəkidə yerləşdirilmiş rus qoşunu arasında şiddətli döyüş başladı. Şəhər yarğanlar və sıx bağlarla əhatə olunduğu üçün az saylı qoşunla üsyançılara qarşı vuruşmaq və şəhəri əldə saxlamaq çətinlik yaradırdı. Ona görə də polk Bezobrazov öhdəsində olan az saylı qoşunla şəhərdən 4 verst aralı olan Qışlaq ərazisində həlledici döyüşə girməyi qərara aldı. Nijeqorodsk draqun polkunun kapitanı knyaz Çavçavadze milis dəstələri ilə birlikdə Qışlaq və Zəyzid yolu ilə hərəkətə başladı. Bu dəstəni Gürcüstan xətt batalyonunun 2 rotasından təşkil edilmiş dəstə müşayət edirdi.
Zəyzid kəndi yaxınlığında milis dəstələri ilə üsyançılar arasında atışma başladı. Piyada qoşunlarına başçılıq edən polkovnik Bezobrazov milis dəstələrinə kömək etmək üçün Zəyzid yoluna çıxdığı an üsyançılar onların üstünə atıldı. Lakin piyadalar süngü zərbələri ilə bu kütləni geri oturtdu və qaçmağa məcbur etdi.
Üsyançıların digər hissəsi isə Qışlaq yolunda dayanan rotaya hücum edərək burada olan bir topu ələ keçirməyə cəhd göstərdilər. Bu döyüşdən sonra Məmməd bəy Şəkiyə yaxın olan yüksəklikləri ələ keçirərək şəhərə daxil oldu. Qısa müddətdə üsyançılar şəhərin bütün şimal hissəsini ələ keçirdi. Ələ keçirilmiş yerlərdə öz mövqelərini möhkəmləndirmək istəyən üsyançılarla ruslar arasında şiddətli atışma başladı. Polkovnik Bezobrazovun həyata keçirdiyi tədbirlər nəticəsində köməyə gələn dağlıların hücumu dayandırılsa da, onlar hər dəfə böyük səylə öz hücumlarını yenidən bərpa edir və güclü müqavimət göstərirdilər. Döyüş zamanı hər iki tərəf ağır itki verdi.
Tezliklə üsyançılar qaladan 15 sajen aralıda yerləşən karvansaranı, ona yaxın olan bütün tikililəri və bağları ələ keçirdilər. Şəhərdə olan 320 nəfərlik rus qarnizonu qalada gizləndi. Qalanın bir hissəsini dağıdan üsyançılar komendant idarəsini, əyalət xəzinəsini ələ keçirdilər. Karvansaradakı tacirlər və şəhərdə yaşayan ermənilər qaçıb qalada gizləndi. Burada onlar silahlandırıldı və qalanı müdafiə edən rus əsgərlərinə qoşuldu.
Müstəmləkə əsarətinə qarşı ayağa qalxan xalqın apardığı azadlıq mübarizəsi işğalçıları qorxuya saldı. Bu mübarizə Qafqaz xalqlarının öz azadlığı uğrunda birgə apardıqları qəhrəmanlıq mübarizəsinin şanlı səhifəsi idi. Köməyə gələn dağlı qoşunu ilə birləşən üsyançıların birgə mübarizəsi istilaçılara amansız zərbə vurdu.
Üsyanın məğlub olması
Polkovnik Bezobrazov üsyanı yatırmaq, əhalini sakitləşdirmək və dağıları şəhərdən qovmaq üçün qətiyyətli hərbi əməliyyat keçirmək qərarına gəldi. Lakin Şəkinin tanınmış adamları öz evlərinin, tut və meyvə bağlarının məhv olacağından ehtiyat edərək bu hücumun dayandırılmasını xahiş edirdi. Podpolkovnik Minçenkonun təklifinə əsasən karvansaranı yandırmaq qərara alındı. Bu iş qalada qaçıb gizlənən gürcü taciri İsaak Kuzinova tapşırıldı. O kəndirlə qaladan aşağı enərək əlində tutduğu yanan məşəli tez-tələsik karvansaranın damına etdi. Üsyançılar yanan karvansaranı söndürməyə çalışdılar. Bu zaman ruslar onlara atəş açdı.
Sentyabrın 2-də üsyançılar bütün evlərdən nərdivanları yığaraq qalaya hücuma hazırlaşmağa başladı. Onlar qalanın lap yaxınlığına gələrək güclü atəş açdılar. Sentyabrın 2-də bütün gecə atışma davam etdi. Polkovnik Bezobrazovun göstərişi ilə üsyançıların qalaya atəş açdıqları evlər yandırıldı. Səhərə yaxın atışma səngidi. Köməyə gələn Tiflis yeger polkunun batalyonu ilə birləşən polkovnik Bezobrazovun hərbi qüvvələri xeyli artdı.
Sentyabrın 3-də üsyançıların köməyinə gələn dağlı qoşunu şəhəri tərk etməyə başladı. Rus qoşunu şəhərə daxil oldu. Üsyan amansızlıqla yatırıldı. Geri çəkilən dağlı qoşununu təqib edən rus əsgərləri onların bir neçəsini əsir götürdü. Üsyan başçısı Məmməd bəy isə yenidən İrana qayıtdı. Rutullu Ağa bəy də Dağıstana geri döndü.
Üsyan yatırıldıqdan sonra Şəkidə kütləvi həbslər başladı. Varlıların bir çoxu öz əmlaklarını qoyaraq şəhərdən qaçdı. 100 nəfər həbs olundu. 1838-ci il hadisəsi həmin il Qafqazda baş verən hadisələr içərisində işğalçıları qorxuya salan ən dəhşətli hadisə idi. Sakitliyi bərpa etmək üçün Tiflis yeger polkunun bir batalyonu və 6 topla birlikdə 2 draqun diviziyası bir müddət Şəkidə saxlandı.
Baçka
thumb|Serb və Macar Baçkası thumb|[[Voyevodina regionu, (Serbiya)]] Baçka — Mərkəzi Avropada, Ortadunay ovalığında, Tisa və Dunay çaylarının arasında yerləşən tarixi-coğrafi rayon.
Tarix
Baçka bölgəsi son 4000 il ərzində insanlar tərəfindən məskunlaşmışdır. Onun ilk sakinlərini illirialılar təşkil edirdi. VI-VII əsrlərdə bölgədə artıq slavyanlar çoxluq təşkil edirdi. IX əsrdə Baçka Birinci Bulqar dövləti, X əsrdə Macar krallığının, XVI əsrdə isə Osmanlı İmperiyasının tərkibinə qatılır.
1918-ci ildə Banat, Baçka və Baranya əyalərləri Serbiyanın tərkibinə daxil olmuş, 1920-ci il Trianon sülh sazişinin tələbinə görə bölgə Macarıstan və Yuqoslaviya arasında bölünmüşdür. 1941-ci ildə Baçka bölgəsinin çox hissəsi Macarıstanın tərkibinə daxil edilmişdir. Burada macarlar slavyanlara qarşı repressiyalar aparırdılar, bu da yerli əhalinin cavab reaksiyasına səbəb olmuşdur.
İvan Seçenov
İvan Seçenev — rus alimi. Elmdə bioritmlər və digər maraqlı sahələri araşdırmışdır.
Katrina Kaif
Katrina Kaif — Böyük Britaniyalı Hindistan kino aktrisası və modeli.
Həyatı
16 iyul 1983–cü ildə Honkonqda anadan olmuşdur, bir müddət Havayda yaşadıqdan sonra Londona köçmüşdür. Atası əslən Kəşmirdən anası isə Böyük Britaniyalıdır. Aktrisanın hər iki valideyni Böyük Britaniya vətəndaşlarıdır.Atası əslən qafqaz kökənlidir.
Tyerri Anri
Tyerri Anri — keçmiş Fransa futbolçusu.
Həyatı
Anri peşəkar karyerasını 1994-cü ildə "Monako" klubunda başlayıb, oradan ilk dəfə olaraq milli komandaya çağırılıb. 1998-ci ildə futbolçunu Turinin Yuventus klubu alır. Yuventusda Anri sol cinah yarımmüdafiəçisi rolunda oynayır, lakin uğursuz sezondan sonra, 1999-cu ildə o 10,5 mln funt sterlinqlə Londonun Arsenal klubuna keçir.
Arsenalda Anri dünya ulduzuna çevrilir. Arsen Venqerin məşqçiliyi altında Anri klubun güclü hücumçusu olur. O, dörd dəfə İngiltərə Çempionatının bombardiri və iki dəfə Qızıl buts mükafatını qazanır. 2005-ci ildə Anri Arsenalın tarixi ərzində ən sərrast bombardiri olur. Tyerri iki dəfə dünyanın ən yaxı futbolçusu adına təklif olunub və iki dəfə İngiltərə Premyer-Liqası mükafatını qazanıb. Arsenalda keçirdiyi axırıncı iki ildə Anri komandasının kapitanı olur, 2006-cı ildə isə komandasına UEFA Çempionlar Liqasının finalına çıxmağa kömək edir, halbuki 2007-ci ilin iyununda Arsenalda keçirdiyi səkkiz ildən sonra 16.1 mln funt sterlinqlə Barselonaya transfer olunub. 2007-ci ilin noyabrında, AVRO 2008 seçmə mərhələsində, Litvaya qarşı oyunda Tyerri özünün Fransa millisindəki 42-ci qolunu vurdu və bununla da o, Mişel Platinini keçərək Fransa tarixində ən məhsuldar oyunçu oldu.
Fransa millisinin heyətində Anri 1998-ci ildə Dünya Çempionu və 2000-ci ildə Avropa Çempionu oldu. Öz nailiyyətləri ilə o dünyanın ən güclü oyunçularıdan biri sayılır.
Puştunvalay
Puştunvalay ("puştunca": پښتونوال  – puştunların həyat tərzi), həmçinin Puştunvali və ya Nana (puştun şərəfi) – puştun qəbilələrinin yazılmamış yaşam tərzi və əxlaqını,puştun fəlsəfəsini özündə əks etdirən puştun şərəfi qaydaları. Bu qaydaları əzbər bilən ağsaqqallar “Cirqamar” adlandırılır. Puştunvali özündə İslam dininə qədərki qədim adətləri birləşdirirərək təxminən 2000 illik tarixə mailkdir. Puştunlar şəriətlə yanaşı bu qaydaları da vacib sayırlar. Hətta bəzən puştunvalinin qaydaları ilə şəriət qaydaları üst-üstə düşmür. Məsələn şəriətə görə qadının xəyanət etmiş sayılması üçün dörd şahidin olması vacib sayılır. Lakin puştun qaydalarına görə hətta qadının xəyanətə görə bu barədə şaiyələr kifayət edir. Belə olduqda puştunlar puştunvalini əsas götürlər. Şəriətə görə qadına ərinin əmlakından pay düşsə də puştunvaliyə görə qadına heç bir pay düşmür. Əgər puştunvali ilə şəriət qaydaları bir-birinə uyğun gəlməzsə o zaman puştunlar birincini vacib sayır. Hazırda Əfqanıstan və Pakistanda yaşayanlarla yanaşı dünyanın müxtəlif ölkələrinə yayılmış puştunlar da puştunvalinin şərtlərinə riayət edirlər. Puştunvali bütövlükdə dini, əxlaq ,ailə, mədəniyyət və digər sahələrdə puştun ideyalarının qoruyucusudur.
Tyerri Anri
Həyatı
2008-ci ilin iyulunda Londonun Arsenal klubunun rəsmi saytında keçirilən sorğunun nəticələrinə görə, Tyerri Anri klubun tarixi ərzində ən yaxşı oyunçusu seçilmişdir.
Kommunist Partiyası
thumbnail
Puştunvalay
Puştunvalayın əsas prinsipləri
1.Tövhid- yaradıcı kimi tək Allahın varlığına inam.
Kommunist Partiyası
Kommunist Partiyası — İnqilabi siyasi partiya.
Məzmun
Kommunist Partiyası Fəhlə sinfinin liderliyində istehsal vasitələrinin mülkiyyətinin kollektivləşdirilməsini hədəf seçən və bütün dünyada hər kəsdən qabiliyyətinə görə, hər kəsə ehtiyacı qədər prinsipi əsasında sinifsiz, sərhədsiz və sömürüsüz bir dünya qurmağı hədəfləyən qanuni və ya qanunsuz olaraq təşkilatlanan, silahlı qanadı da verə bilən siyasi partiya idi.
Puştunvalay
Puştunvalayın əsas prinsipləri
2. Yaxşı əməl,yaxşı söz- hər bir puştun yaxşı sözlər danışnalı,yaxşı işlər görməlidir. Bu prinsipin onlarda atəşpərəstlikdən qalma olduğu düşünülür.
3. Davranış- puştun Allahın yaratdığı bütün varlıqlara hörmətlə yanaşmalıdır. Puştunvaliyə görə ətraf mühiti çirkləndirmək və məhv etmək olmaz.
4. Birlik- dünyanın harasında olsa belə puştunlar bir-birinə yardım etməlidir.
5. Bərabərlik-bütün insanlar bir-birinə münasibətdə bərabərdir. Bu prinsipə görə kimsə zorla başqasına öz fikrini qəbul etdirməli deyil. Hər kəs öz fikrində azaddır.Hətta valideynlər də öz fikirlərini övladlarına diqtə etməməlidir.
Mən fəhləyəm (film, 1975)
Məzmun
Filmin əsasını Sumqayıtdakı V.İ.Lenin Adına Boru-Prokat Zavodunun qocaman fəhləsi, Azərbaycan SSR Ali Sovetinin deputatı, məşhur metallurq C.Mustafayevlə Ukrayna SSR Ali Sovetinin deputatı, fəhlə P.Ploxov arasında uzun illərdən bəri davam edən dostluq əlaqələri təşkil edir.
Puştunvalay
Puştunvalayın əsas prinsipləri
6. Azadlıq- hər bir puştun fiziki,dini,siyasi,psixoloji, iqtisadi baxımdan azaddır. Bir-birinə zərər vurmadan puştunlar bu prinsipdən istifadə etməlidir.
Pinaliya
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Puştunvalay
Puştunvalayın əsas prinsipləri
9. Əhdə sadiqlik- əgər puştun bir vəd verirsə buna mütləq əməl etməlidir,nəyin bahasına olursa olsun. Vədin yerinə yetirilməsi puştunun şərəfli olduğunu göstərir.
10. Yardımsevərlik- kasıblara,zəiflərə və yardıma ehtiyacı olanlara yardım etmək.
11. Şər ilə mübarizə- puştun harda üzləşməyindən asılı olmayaraq daim şər qüvvələrlə mübarizə aparmalıdır.
12. Ailə- hər bir puştun ailə üzvləri qarşısında məsuliyyət daşıyır. Bununla yanaşı puştun öz qəbiləsindən olanlara da yardım etməldir.
13. Bilik- puştunlar Allahın bəxş sahələrdə (elm,incəsənət,mədəniyyət və s.) mümkün qədər biliklərini artırmalıdırlar.
14. Şərəf- hər bir puştun üçün ən vacib olan şərt. Puştun öz azadlığı və insani keyfiyyətlərini itirməməlidir. Digər göstərilənlər şərəfin qorunmasına yönəlib.
Puştunvalinin bundan başqa ikinci dərəcəli şərtləri də vardır. Puştunlar ailə qurarkən adətən öz qəbiləsindən evlənir ki,başqa qəbilə və ya millətin nümayəndəsi puştun ənənələrinin gözlənməsində o qədər də diqqətli olmaya bilər. Puştunvali bötövlükdə puştunların həyat tərzini əks etdirir.
Münhen Texniki Universiteti
Münhen Texniki Universiteti — Almaniya Federativ Respublikasında, Bavariya vilayətinin Münhen şəhərində yerləşir və Avropanın ən nüfuzlu elmi-tədqiqat mərkəzkərindən biridir. Universitet dəqiq və texniki elmlər üzrə ixtisaslaşıb. Almaniyanın təhsil sistemində xüsusi mövqeyə malik ali məktəb Bavariyanın texniki sahə üzrə yeganə universitetidir.
Tarixi
thumbnail|Universitetin Münhen şəhərindəki əsas korpusu Münhen Texniki Universitetinin əsası 1868-ci ildə qoyulub. Həmin vaxt Bavariya kralı II Lüdviqin Politexnik Məktəbi adlı təhsil müəssisəsinin yaradılması haqqında sənəd imzalayır. 1877-ci ildə adı rəsmi şəkildə dəyişdirilərək Bavariya Kral Texniki Ali Məktəbi, 1970-ci ildə isə universitet statusu qazanaraq Münhen Texniki Universiteti adlandırılıb.
Burada 1901-ci ildə ali məktəbdə dissertasiya şurası fəaliyyətə başlayır və elmi dərəcələr verilməyə başlanır. 1930-cu ildə Kənd Təsərrüfatı Ali Məktəbi və "Veyenştefan" pivə zavodu məktəbə birləşdirilir. 1937-ci ildə Maksim Şmidt Nimfenburqda universitetin binasını yaratmaq layihəsini hazırlayır, lakin İkinci dünya müharibəsi onun planlarını yarıda qoyur. İkinci dünya müharibəsi zamanı ali məktəb fəaliyyətini dayandırır, məktəbin 80%-i dağıntıya məruz qalır. Məktəbdə dərslər 1946-cı ildən başlayır, universitetin yeni binaları, kitabxanası tikilir. 1957-ci ildə Qarxinq şəhərində universitet şəhərciyi tikilir. 1967-ci ildə universitetin tibb fakültəsi açılır, İzar çayının sağ sahilində klinika istifadəyə verilir.
1995-ci ildə kimyaçı professor Volfqanq Herman Münhen Texniki Universitetinin prezidenti təyin edilir. Onun rəhbərliyi altında universitet sürətlə inkişaf edir. 2000-ci ildə Münhen Texniki Universitetində Veyenştefan Həyat və Qida Elmləri, Torpaq istifadəsi və Ətraf mühit Mərkəzi yaradılır. İki il sonra - 2002-ci ildə Sinqapurda universitetin Elm və Texnologiya üzrə Alman İnstitutu fəaliyyətə başlayır. 2004-cü il martın 2-də Hans Mayer-Leybnits adına Forschungsreaktor Münhen II aparıcı neytron mənbəyi olan tədqiqat mərkəzinin açılışı baş tutur. 2009-cu ildə Münhen Texniki Universitetinin Təhsil Məktəbi yaradılır.
2006-cı ilin noyabrından başlayaraq Münhen Texniki Universiteti Karlsrue, Lüdviq və Maksimilian Elit universitetləri ilə birgə "Gələcək konsepsiyası" proqramının iştirakçısıdır. Bu konsepsiyaya əsasən universitet 2011-ci ilədək hər il 30 milyon avro məbləğində dövlət yardımı alacaq.
İnfrastruktur
Universitetin 3 binası mövcuddur. Əsas binası Münhenin mərkəzində, digər binası Münhen şəhərindən 35 km şimaldakı Vayxanştefanda yerləşir. Sonuncu korpusu isə 1957-ci ildə Münhen şəhərindən 10 km şimalda olan Qarxinqdə tikilib.
İzar çayının sağ sahilində universitetin tibb klinikası, Münhenin mərkəzi hissəsində ürək xəstəlikləri üzrə mərkəz və "Şvabinq" uşaq klinikası fəaliyyət göstərir.
Ali təhsil ocağı müxtəlif sahələr üzrə kitabları, jurnalları, audio, audiovizual və digər materialları əhatə edən böyük kitabxana sisteminə malikdir. Bu sistemə 10 kitabxana daxildir.
Büdcəsi və təhsil haqqı
2006-cı il mayın 18-də Bavariyada "Ali təhsil haqqında" qanuna dəyişikliklər edilib. 2006-cı ilin 1 iyun tarixindən isə qanun qüvvəyə minib. Həmin qanunun 101-ci maddəsinə əsasən, 2007-ci ildən başlayaraq əyalətdəki təhsil müəssisələrində təhsil ödənişli olub. 2009-2011-ci illərdə Münhen Texniki Universitetində tələbələrin təhsil haqqı bir semestr ərzində 500 avro təşkil edir. Qeydiyyatdan keçmək üçün isə tələbə 42 avro ödəməlidir. 2009-cu ilədək burada tələbələrdən 50 avro dəyərində inzibati ödəniş tələb olunurdu, lakin həmin il aprelin 1-dən bu ödəniş ləğv edilib.
Münhen Texniki Universitetində tələbələrə müxtəlif təqaüd təklif edilir. Təqaüdün məbləği orta hesabla bakalavrlar üçün 580 avro, magistr və doktorantlar üçün isə 1050 avro təşkil edir. Münhendə yaşayış yeri tapmaq tələbələr üçün xüsusilə oktyabr və noyabr aylarında çətindir. Tələbələr əsasən xüsusi evlərdə kirayədə qalırlar. Tələbə xidməti idarələri gənclərə bir sıra yataqxanalar təklif edir. Burada otaqların aylıq qiyməti 300-600 avro arasında dəyişir.
Təhsil sistemi
Münhen Texniki Universitetində yüksək standartlara cavab verən və daim yeniliklərlə müşayiət olunan təhsil sistemi qurulub.
Universitetdə fəaliyyət göstərən 13 fakültədə 26 min nəfərə yaxın tələbə təhsil alır. Onların təqribən 20 faizini əcnəbi tələbələr təşkil edir. Tədris alman və ingilis dillərində aparılır. Tələbələrə ilk iki kursda ümumi fənlər tədris olunur. İkinci kursdan sonra ixtisas üzrə təhsil almağa imkan verən aralıq diplomu təqdim olunur. Sonra tələbələr ixtisas üzrə seçim edir və ixtisas çərçivəsində 18 fənn seçilməlidir. Bunlardan 5-6-sı məcburi, digərlərini isə müstəqil olaraq seçirlər. Bundan əlavə, tələbələr tərəfindən hər hansı xarici dil və ya fakultativ kurs kimi 5 predmet seçimi edilməlidir və öz ixtisası üzrə 2 kurs işi daxil olmaqla 4 praktiki iş yerinə yetirilməlidir. Yalnız bu mərhələləri keçdikdən sonra diplom işi yazıla bilər. Onu da qeyd edək ki, 1 semestr təhsilin qiyməti təqribən 542 avro təşkil edir. Təhsil ili magistratura pilləsi üzrə bütün fakültələrdə 2 il təşkil edir, lakin bakalavr pilləsi üzrə bir neçə fakültə (maşınqayırma, memarlıq, kimya və.s) 4 il (8 semestr), bəzi fakültələr(elektrotexnika və informasiya texnologiyalar, informatika, tibb və.s.) isə 3 il (6 semestr) təşkil edir. Almaniyanın digər universitetlərində olduğu kimi qış semestri oktyabr ayının 1-dən martın 31-dək, yay semestri isə aprel ayının 1-dən sentyabrın 30-dək davam edir. Semestrlər ərzində tətil müddəti akademik tədris ilinin üçdə birini təşkil edir.
Onu da qeyd edək ki, tələbələr yaşayış üçün fərdi evlərdən və xüsusilə də yataqxanalardan istifadə edirlər.
Təhsil səviyyəsi
Münhen Texniki Universiteti Münhen şəhərində İzar çayının və A9 avtobanının yaxınlığında yerləşir. Universitetin korpuslarını Münhen U-Bahn, Qarxinq-Hoxbrük, Qarxinq və Qarxinq-Forshunqzentrum metro stansiyaları birləşdirir. Münhen füsunkar gözəlliyə malik sakit və təhlükəsiz şəhərdir. Demək olar ki, şəhərin gecə həyatı mövcud deyil.
Bir çox alman universitetləri kimi, Münhen Texniki Universitetinin də kampusu yoxdur. Lakin Qarxinq şəhərində yerləşən universitetin ərazisi gündən-günə böyüyür və kampusu xatırladır. Münhen Texniki Universitetinin əsas binası Münhen şəhərinin mərkəzindədir. Münhendə həmçinin ali məktəbin tibb kampusu, Veyenştefan ərazisində Həyat və Qida Elmləri Mərkəzi yerləşir.
Fakültələri və tədqiqat mərkəzləri
Universitetdə 133 proqram təklif edən 13 fakültə mövcuddur.
Ali təhsil müəssisəsində nanoelmlər və nanotexnologiya institutu, biotibbi mühəndislik korporativ araşdırma mərkəzi, qida elmləri korporativ tədqiqat mərkəzi, yarımkeçiricilərin tədqiqatı üzrə Valter Şotki İnstitutu və digər elmi-tədqiqat mərkəzləri var. İnformasiya texnologiyaları, elektrotexnika, fizika və kimya sahələri üzrə elmi-tədqiqat işlərinin aparılmasına xüsusi önəm verilir.
Onu da qeyd edək ki, Rudolf Dizel, Vili Messerşmit, Karl fon Linde daxil olmaqla 6 Nobel mükafatçısı hazırda universitetdə tədris və elmi-tədqiqat prosesində fəal iştirak edirlər.
Sadalanan fakültələrlə yanaşı, universitetdə FRM-II Reaktor tədqiqatları, Texnika və yarımkeçiricilər fizikası departamenti (Valter Şottki İnstitutu), Avropa Cənub Rəsədxanasının qərargahı, Maks Planka institutları (atrofizika, fəza, plazma, kvant optikası), Valter Maysner (aşağı temperatur fizikası), Leybnits Rexenzentrum institutları, Bavariya Tətbiqi Energetik Tədqiqatlar, Reaktorların təhlükəsizliyi, Qlobal tədqiqatlar və digər elmi-tədqiqat mərkəzləri fəaliyyət göstərir.
Münhen Texniki Universiteti 140-dan çox ölkənin ali məktəbləri ilə əməkdaşlıq edir, tələbə və müəllim mübadiləsi aparır. Sinqapur Milli Universiteti, Nanyanq Texnoloji Universiteti ilə əməkdaşlıq çərçivəsində universitetin Almaniya Elm və Texnologiya İnstitutu fəaliyyət göstərir. Münhen Texniki Universiteti Danimarka, Vyana, Corciya, Dehli, Sisindorn Beynəlxalq texniki universitetləri, Stenford, İllinoys, Kornell, Tsinxua, Tokio, Melburn və dünyanın digər nüfuzlu universitetləri ilə beynəlxalq əlaqələr qurur, birgə layihələr həyata keçirir.
Münhen Texniki Universitetinin idarə olunması İcra Şurası, Dekanlar Departamenti, Mərkəzi Elmi Müəssisələr İdarəsi tərəfindən həyata keçirilir. Ali məktəbin prezidenti professor Volfqanq Hermanndır. Ali məktəbdə 460 nəfər professor, 4160 nəfər akademik heyət, 2801 nəfər inzibati heyət çalışır. Münhen Texniki Universitetində ümumilikdə 25000 nəfər tələbə qeydə alınıb. Onların 4000-nə yaxını dünyanın müxtəlif ölkələrindən gəlmiş əcnəbi tələbələrdir. Münhen Texniki Universitetində də dünyanın digər ali məktəblərində olduğu kimi, müxtəlif tələbə təşkilatları, birliklər, idman komandaları fəaliyyət göstərir, gənclərin dərsdən sonrakı asudə vaxtlarını səmərəli keçirmələri üçün rəngarəng tədbirlər təşkil olunur.
Almaniya təhsil sistemi hər zaman dünyəviliyi, yüksək səviyyədə təşkil olunması ilə seçilib və digər ölkələr üçün nümunə olub. Müxtəlif dövlətlərdə yeni yaradılan dövlət və özəl ali məktəblər alman prinsiplərini üstün tutaraq ona əməl etməyə çalışıb. Münhen Texniki Universiteti alman təhsil sisteminin ən yaxşı cəhətlərini özündə birləşdirən elmi-tədqiqat mərkəzidir. Xüsusilə dəqiq və texniki elmlər üzrə ixtisaslaşmış Münhen Texniki Universiteti dünyaya çoxlu sayda alimlər, dahi şəxslər, eləcə də saysız-hesabsız elmi nailiyyətlər bəxş edib və bu missiyasını layiqincə yerinə yetirməkdə davam edir.
Tələbə qəbulu qaydaları
Universitetə qəbul üçün DSH 2/3 və ya Test DaF (TDN 4) səviyyəsində alman dili bilikləri lazımdır. İngilisdilli ixtisaslar üçün TOEFL, IELTS səviyyəsi üzrə ingilis dilini bilmək tələb olunur. Bəzi ixtisaslar üçün Studienkolleg-də təlim tövsiyə edilir, hansı ki, təlim çərçivəsində dil kursu, həm də seçilmiş ixtisaslaşma üzrə ödənişli hazırlıq həyata keçirilir. Yay semetri üçün sənəd qəbulu noyabr ayının 15-dən yanvar ayının 15-ə qədər, qış semestri üçün isə mayın 15-dən iyulun 15-ə qədər davam edir. Peşəkar yararlılıq tələb olunan fakültələrə qəbul üçün lazımi sənədləri təqdim etməklə bərabər ixtisas seçimi əsaslandırılmalı və inşa (essay) yazılmalıdır. Seçilmiş ixtisas üzrə təcrübənin olmasını təsdiqləyən sənədin təqdim olunması üstünlük hesab olunur. Belə fakültələrə qəbul iki mərhələ əsasında həyata keçirilir: seçim və müsahibə. Bəzi fakültələr üzrə isə müsabiqə elan olunur. Hər il təqdim olunan yerlərin və ərizələrin sayı müxtəlif olur. Əvvəlcədən proqnozlaşdırmaq mümkün deyil. Qəbul attestat və gözləmə siyahısında olmanın müddəti əsas götürülməklə qəbul komissiyası tərəfindən aparılır.
Məşhur məzunları
Bu ali təhsil ocağının məzunlarından 18 nəfər Nobel mükafatına layiq görülüb. Fizika elmi üzrə Con Robert Şriffer, Ernst Ruska, kimya üzrə Con Dizenxofer, Volfqanq Ketterel, tibb sahəsi üzrə Ervin Neher, Konrad Bloç və digərlərini göstərmək olar.
Reytinqi
Böyük Britaniyanın "Times Higher Education Supplement – QS World Universities Rankings" jurnalının 2009-cu ildə apardığı dünya universitetlərinin reytinqinə əsasən, Münhen Texniki Universiteti 100 ən yaxşı ali məktəb arasında 55-ci yerdə olub. 2010-cu ildə dünyanın ən nüfuzlu universitetləri arasında, "Times Higher Education World University Rankings"in açıqlamasına əsasən, Münhen Texniki Universiteti 101-ci, "QS-World University Ranking"in 2011-ci il üzrə açıqlamasına görə bütün istiqamətlər üzrə dünyanın ən yaxşı universitetləri sırasında 54-cü, mühəndislik və texnologiya sahəsi üzrə isə 29-cu yerdə qərar tutub. Münhen Texniki Universiteti Avropa və Asiya universitetlərini birləşdirən LAOTSE tələbə və müəllimlərin beynəlxalq təşkilatının, TIME (Avropanın Top Sənaye Müəssisələri) şəbəkəsinin üzvüdür.
2006-cı ildə "Gələcək konsepsiyası" proqramı çərçivəsində seçilmiş üç elit ali məktəbdən biridir. Bu proqrama görə universitetə 2011-ci ilədək dövlət tərəfindən 30 milyon avro dəyərində vəsait ayrılıb.
Xarici əlaqələri
Bu ali təhsil müəssisəsi Almaniyanın 9 aparıcı texniki ali məktəbinin birliyi olan TU9 ittifaqının üzvüdür.
Universitetin beynəlxalq əlaqələri yüksək səviyyədə qurulub. Belə ki, ali məktəb dünyanın Corciya, Kornell, Stenford, Tokio, Vyana, İllonoys, Sinqapur, Honq-Konq, Nanyanq və digər 100-dən artıq nüfuzlu universiteti ilə əməkdaşlıq edir. Bu əməkdaşlıq çərçivəsində ikiqat diplom, bir neçə semestr ərzində təhsil və həftəlik təcrübə keçmə kimi layihələr həyata keçirilir. Tələbə mübadiləsi proqramlarına, əsasən riyaziyyat, informatika, elektronika və informasiya texnologiyaları fakültələrində xüsusilə önəm verilir. Bu da hazırda həmin ixtisas sahiblərinə olan tələbatdan irəli gəlir. Bu proqramdan hər il təqribən 500 tələbə yaralanmaq imkanı əldə edir.
Sinqapur Milli Universiteti və Nanyanq Texnoloji Universiteti ilə əməkdaşlıq çərçivəsində 2002-ci ildə Sinqapurda Elm və Texnologiya üzrə Alman İnstitutu adı altında Münhen Texniki Universitetin filialı fəaliyyətə başlayıb.
Traverse arxipelaqı
Traverse arxipelaqı — elə də böyük olmayan üç adadan ibarət olan arxipelaq. Atlantik okeanın cənubunda yerləşən, Cənubi Sandviç adaları qrupuna daxildir. İnzibati cəhətdən Böyük Britaniyanın Cənubi Georgiya və Cənubi Sandviç adalarına aiddir.
Coğrafiya
200px|thumb|left|Cənubi Sandviç adaları Leskov, Vısoki və Zavadovski adaları Taverse arxipelaqını əmələ gəlir. . Traverse arxipelaqına daxil olan adalar:
Tarixi
Ada ilk dəfə 1819-ci ilə Rus Antarktik ekspedisiyasının rəhbəri Faddey Bellinshauzen tərəfindən kəşf edilmişdir və Rusiya imperiyasının dəniz naziri İvan İvanoviç Traversenin şərəfinə adlandırmışdır.
Kasan-Beqones (kanton)
Kasan-Beqones  — Fransa da kanton, region — Cənub-Pireneylər, departament — Averon. Rodez dairəsinə daxildir.
Kantonun INSEE kodu — 1207. Vilnyov kantonuna cəmi 7 kommuna daxildir, onlardan ən əsası Vilnyov kommunasıdır.
Əhali
2006-cı ildə əhalinin sayı 5 622 nəfər təşkil edirdi.
Qızılyar (Arxangel)
Milli tərkibi
2002-ci ildə keçirilən Ümumrusiya əhalinin siyahıya alınmasına əsasən kənddə başqırdlar (93%) üstünlük təşkil edir.
Daniel Smith
Daniel Smith — incəsənət materiallarının istehsalı ilə məşğul olan Amerika şirkəti. 1976-cı ildə oyma sənətçisi Deniel Smit tərəfindən qurulmuşdur. Əvvəlcə, şirkət oyma üçün boyalar istehsalı ilə məşğul olurdu, sonra çeşidini genişləndirərək akvarel, yağ və akril boyalarını da istehsal etməyə başladı. Əsas istehsal yeri ABŞ-nin Vaşinqton ştatının Sietl şəhərində yerləşir. Şirkət məhsullarını peşəkarlar üçün sənət materialları kimi qiymətləndirir.
Şirkətin əsas fərqlərindən cəhətlərdən biri təbii mineral lardan, yarı qiymətli daşlardan və digər geoloji yataqlardan hazırlanan piqment lərin geniş istifadə edilməsidir. PrimaTek® markalı kolleksiyaya firuzə, lazurit, rodonit, kianit və serpentin dən hazırlanan boyalar daxildir.
Bekeş (medye)
Bekeş  — Macarıstanın medye si, Rumıniya ilə sərhəddə Cənubi Alföld ə yerləşir. İnzibati mərkəz i  — Bekeşçaba.
Həmçinin Yas-Nadkun-Solnok, Çonqrad və Xaydu-Bixar medyeləri ilə sərhəddir.
Demoqrafiya
2001-ci ilin əhalinin siyahıya alınması nəticəsində 392 nəfər təşkil edirdi. Əhalinin 60 % çoxu şəhər şəraitində yaşayır. Dominant millət - macarlar. Onlardan əlavə slovaklar (təx. 7000), qaraçılar (5000), rumınlar (4000), almanlar (1500) və serblər (400) yaşayırlar.
Yaraşlara bölünməsi
2013-cü il iyulun 15-dən Macarıstan da medyenin köhnəlmiş ərazilərin əvəzinə yaraş lara bölünməsi qüvvəyə mindi.
Rayonlara bölünmə
Medyenin rayonlara bölünməsi (kistershegi) 2013-cü il iyulun 15-dən etibarən köhnəlmişdir. Bu cədvəldə verilən məlumat yalnız tarixi maraqlara malikdir.
Getty Images
Getty Images — ABŞ foto agentliyi.
Agentliyi 1995-ci ildən fəaliyyət göstərir və hazırda dünyada ən böyük foto arxivinə malik agentliklərdəndir.
Victory (Modern Talking albomu)
Victory  - 2002-ci ildə Modern Talking qrupu tərəfindən çıxarılmış albomdur.
Novosibirsk
Novosibirsk — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər, Novosibirsk vilayətinə daxildir. Ticarət, sahibkarlıq, mədəni, sənaye, nəqliyyat və federal əhəmiyyətli mərkəz. 1893-cü ildə qurulan, şəhər statusu 1903-cü ildə qəbul etmişdir. Əhalisi - 1.567.087 nəfər (2015). Şəhər sahəsi 505,62 km² ərazini əhatə edir.
Amra Sadıkoviç
Amra Sadıkoviç (6 may 1989-cu ildə Prilepdə anadan olub) — İsveçrəli tennis oyunçusudur. O, 25-ci ad günündən bir neçə gün sonra 2014-cü ilin may ayında karyerasını bitirdiyini açıqlamışdır. Yalnız 13 aydan sonra yenidən İTF Qadınlar Sxemində oynamağa başlamışdır.
Novosibirsk
Tarixi
Hazırkı Novosibirsk ərazisində ilk rus məskunlaşması Nikolay kəndi idi.
Amra Sadıkoviç
Sadikoviç öz karyerası boyunca İTF-də 8 dəfə fərdi və 12 dəfə cütlərdə titul sahibi olub. 13 iyun 2016-cı ildə o, öz rekorduna imza ataraq dünya reytinqində 148-ci pillədə qərarlaşmışdır. 6 may 2013-cü ildə o, əvəzedicilərin reytinqində 148-ci pillədə qərarlaşaraq rekorda imza atmışdır.
Sadikovi Federasiya Kuboku uğrunda yarışda İsveçrə üçün 7-6 qələbələrin və məğlubiyyətlərin müəllifi olmuşdur.
Novosibirsk
Coğrafiyası və iqlimi
Novosibirsk meşə və çöl təbii zonalarının kəsişməsində, Qərbi Sibir düzənliyinin cənub-şərq hissəsində yerləşir. Novosibirsk kontinental iqlim zonasında yerləşir; Havanın orta illik temperaturu +1,8 C °. Günəşli saatlarının orta illik sayı - 2077.
Əhalisi
Novosibirsk Rusiyanın üçüncü ən böyük şəhəridir. Şəhərin milyonuncu əhalisi 2 sentyabr 1962-ci anadan olmuşdur. XXI əsrdə Novosibirsk birinci regional şəhər olmuşdur ki, Rusiya şəhərlərində yarım milyon əhalinin dəyərini keçib. Son illərdə Novosibirsk əhalisi də tədricən MDB ölkələrindən olan beynəlxalq miqrasiya artımı ilə əlaqədar artır. Novosibirsk Sibir, Qazaxıstan və Mərkəzi Asiyadan olan miqrantlar üçün cazibə mərkəzi olaraq qalır.
Cinsi tərkibi
Novosibirskdə yaşayan müxtəlif millətlərin, cinsi nisbətində ciddi fərqlər var. Belə ki, ruslara hər 100 qadına 81 kişi, ukrainlara 87, tatarlara, 86, almanlara 90 kişi düşür. Eyni zamanda, özbəklərə hər 100 qadına 360 kişi, taciklərə 469, çinlilərə 690, türklərə isə 2060 kişi düşür.