cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Evklid alqoritmi
Evklid alqoritmi
Məsələn a = 30 və c = 105 ədədlərinin ortaq bölənləri 1, 3, 5, 15 ədədləridir. Burada ƏBOB D = 15; göründüyü kimi, 15:1, 15:3, 15:5. Sonuncu 2-ci tərifin üstünlüyü ondadır ki, ƏBOB anlayışını asanlıqla geniş riyazi obyektler çoxlugu üçün ümumiləşdirməyə imkan verir. Tərif 2-dən belə bir aşkar nəticə çıxır ki, a və b ədədlərinin bütün ortaq bölənlər çoxluğu, bunların ƏBOB-nun (yəni (a,b) = D ədədinin) bölənlər çoxlugu ilə üst-üstə düşür. İki a və b ədədlərinin ƏBOB-nu tapmaq üçün istifadə edilən səmərəli üsullardan biri antik dövrün böyük riyaziyyatçısı Evklidin adı ilə bağlı olan "Evklid" alqorifmidir. Evklid alqorifmi verilən a və b ədədlərinə qalıqlı bölmə alqorifmini və buradan qismət və qalıqlara ardıcıl tətbiq etməkdir. Belə ki, verilən a və b ədədləri üçün a>b şərtilə, ; sonra b>r_{1} üçün , , ; sonra üçün , ; sonra r_{2}>r_{3} üçün və s. Bu proses qalıq sıfra bərabər olanda qurtarır və aşağıdakı bərabərliklər sistemi alınır:
(E)_{1}:, ,
Braziliya realı
Braziliya realı (Portuqalca: Real brasileiro; ISO 4217: BRL) - Braziliyanın rəsmi pul vahididir. R$ kimi işarə olunur. 1 Braziliya realı 100 centavoya bərabərdir.
6 sentyabr 2016 tarixinə aid məzənnəyə görə, 1 Braziliya realı = 0.307102 ABŞ dolları.
Evklid alqoritmi
Evklid alqoritmi
(E)_{4}:, ,
…………………………………………………
(E)_{k-2}:, ,
(E)_{k-1}:, ,
Azərbaycanın dövlət bayramları və xüsusi günləri
Anım Günü - 2020-ci il sentyabrın 27-dən noyabrın 10-a qədər davam edən İkinci Qarabağ müharibəsində həyatını itirən şəhidlərin xatirəsi anılır.
Inga mucuna
(Inga mucuna) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Evklid alqoritmi
Evklid alqoritmi
(E)_{k+1}:.
Azərbaycanın dövlət bayramları və xüsusi günləri
Bayram günləri
Azərbaycan Respublikasının Əmək Məcəlləsin 105-ci maddəsində deyilir:
Evklid alqoritmi
Evklid alqoritmi
(E) bərabərliklərini Evklid bərabərliklər sistemi adlandırırlar.
Azərbaycanın dövlət bayramları və xüsusi günləri
Ümumxalq hüzn günü
Azərbaycan Respublikasının Əmək Məcəlləsin 106-cı maddəsində deyilir:
Evklid alqoritmi
Evklid alqoritmi
Əgər b>a olardısa onda b-ni a-ya bölməklə başlayıb (E) bərabərliklərində b ilə a-nın yerini dəyişərdik.
İndi aşağıdakı teoremi isbat edək.
TEOREM. a və b ədələrinin ƏBOB-u (E) bərabərliklər sistemindəki sonuncu 0-dan fərqli qalıqdır, yəni D = r_{k}.
İSBATI.Əvvəlcə göstərək ki, r_{k} ədədi a və b-nin ortaq bölənidir.
Sonuncu (E)_{k+1} bərabərliyindən görünür ki: .Bunu nəzərə alıb (E)_{k} bərabərliyinə diqqət yetirsək, aydın olur ki, (çünki r_{k}:r_{k} və ).Bunu nəzərə alıb (E)_{k-1} — tapırıq ki,  və s. Bu mühakiməni yuxarıya doğru davam etdirməklə (E)_{2}-dən b:r_{k}, (E)_{1}-dən isə a:r_{k} tapırıq. Deməli r_{k} ədədi a və b-nin ortaq bölənidir.
İndi r_{k}-nın ƏBOB olması üçün 2-ci tərifə görə göstərməliyik ki, r_{k} ədədi a və b-nin ixtiyari bir d ortaq böləninə bölünür.
(E) bərabərliklərini
…………………………………….
şəklində yazaq. d ixtiyari ortaq bölən olduğundan a:d və b:d, onda -dən aydın olur ki: r_{1}:d. -dən: r_{2}:d, -dən: r_{3}:d və s.; nəhayət, -dən: r_{k}:d olduğunu tapırıq.Ona görə də.
Teorem isbat olundu.
QEYD.İki a və b ədədləri (b\ne0) üçün həmişə qalıqlı bölmə alqorifmi olduğundan ən böyük ortaq bölənin varlığı da aşkar olur.
Senecio uspallatensis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Əli Kəmali
Əli Əkbər oğlu Kəmali — folklorşünas.
Haqqında
Əli Kamali 1944-cü ildə anadan olub. Kasıb bir kəndli ailəsində dünyaya göz açan Əli kiçik yaşlarında mollaxanada, sonra isə Savə və Tehran şəhərlərində oxumuşdu. Yeniyetməliyindən poezyaya böyük maraq göstərən Əli Kamali yaradıcılığa lirik şeirlərlə başlamışdı.
1966-cı ildə Tehran universitetində hüquq fakültəsini bitirib əsgəri xidmətə yollanmışdı. İki il müddətində hərbi məktəbdə hüquqdan dərs demişdi. Əsgəri xidməti başa vurduqdan sonra təhsilini davam etdirərək magistir dərəcəsi almışdı.
1996-ci ilin avqustun 1-də ölmüşdür.
Kraşennikov adası
Kraşennikov adası — Rusiyanın Kamçatka diyarı ərazisində yerləşən ada. Oxot dənizinə daxil olan Avaçi körfəzində, Nalıçev burnundan şimal-qərbdə, Şipunski yarımadasından qərbdə, Ostrov çayının mənsəbindən cənubda yerləşir. Ada 1831-ci ildə donanma şturmanları korpusunun kapitanı Pyotr İlinin tərəfindən Kamçatka araşdırmaçılarından biri olan Stepan Kraşennikovun (1796–1842) şərəfinə adlandırılmışdır. İnzibati baxımından Kamçatka diyarı Elizovski rayonu ərazisinə daxildir. Zəngin su quşları koloniyalarına malik olduğundan ərazisi "Nalıçev" təbiət parkı ərazisinə daxildir. Maksimal hündürlüyü dəniz səviyyəsindən 211 metrdir.
Əli Babayev (partizan)
Əli Baba oğlu Babayev — İkinci Dünya müharibəsi dövründə İtaliyadakı partizan hərəkatının fəal iştirakçısı. "Hərbi şücaətinə görə" gümüş medalı laureatı.
Həyatı və fəaliyyəti
1943-cü ilin noyabrında Əli Babayev İtaliyanın şimalında yerləşən Udine şəhərindəki əsir düşərgəsindən bir qrup hərbi əsirlə, İtalyan kommunistlərinin köməyi ilə düşərgədən qaçmışdır. 25 mart 1944-cü ildən İtaliyan partizanlarına qoşulub, Pyetto (Piotto) ləqəbi ilə tanınmışdır. Sovet Ordusunun hərbi əsirlərindən ibarət Çapayev batalyonunu yaratmış və komandiri olmuşdur. Çapayev batalyonunda Əli Babayevdən başqa Oruc adlı azərbaycanlı da xidmət etmişdir.
Əli Babayev İkinci Dünya müharibəsi dövründə İtaliyadakı partizan hərəkatında fəal iştirak etmiş, Harribaldi adına batalyonun komandiri olmuş, döyüşlərdəki igidliyinə görə İtaliyanın "Hərbi şücaətə görə" gümüş medalı ilə təltif olunmuşdur.
1951-ci ilin yanvarında Bakıda Azərbaycan legionunun üzvü kimi həbs edildi və həmin ilin noyabrında hərbi məhkəmə tərəfindən vətən xaini ittihamı ilə əmlakı müsadirə olunaraq 15 il azadlıqdan məhrum edildi. Stalinin ölümündən sonra isə əfv edilmişdir.
Cümə məscidi (Masallı)
Cümə məscidi — Azərbaycanın Masallı rayonunun inzibati mərkəzində, Füzuli küçəsində yerləşən tarixi-memarlıq abidəsi.
Tarixi
Məscid XIX əsrin əvvəllərində inşa edilmiş, əsas və yardımçı binalardan, həmçinin mədrəsə binasından ibarətdir. Məscidin daxili 354 kv. metr, tutumu 400 nəfərdir. İnşasında qırmızı kərpicdən və yerli meşə materiallarından istifadə edilmişdir. Məscidin orta sütunları çoxillik palıd ağaclarındandır. İçi ağac şəbəkə ilə kişi və qadın ibadət yerlərinə ayrılmışdır. Pəncərələri ağac və rəngli şüşə şəbəkələrdən qurulmuşdur. Məscidin qabaq hissəsinə sütunvarı çıxıntı əlavə edilmişdir. Məscidin qabaq divarları sonradan ağ mərmər üzlüklə örtülmüşdür. Məscidin minarəsi olsa da, Sovet dövründə dağıdılmışdır. Məscid sonuncu dəfə XX əsrin 80-ci illərində restavrasiya olunaraq muzey kimi istifadə edilmişdir.
Hazırda məscid fəaliyyətdədir və tarixi abidə kimi Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi tərəfindən qorunur.
UEFA Kuboku 1976/1977
UEFA Kuboku 1976/1977 — UEFA Kubokunun 6-cı mövsümü. Finalda "Yuventus" komandasına qalib gələn "Atletik" klubu kubokun sahibi olmuşdur.
İkinci oyun
Yuventus 4–1 hesabı ilə qalib gəlib.
Yuventus 5–1 hesabı ilə qalib gəlib.
''Atletik Bilbao 2-2 Yuventus. Yuventus səfərdə vurulan qol hesabına qalib gəlib.''
Kişi sünnəti
Sünnət (ختان — Xətənə) — kişi cinsiyyət orqanının başını örtən və qoruyan üst dərinin (prepus) bir qisminin və ya hamısının kəsilib atılması.
Sünnətin tarixi qədim zamanlara gedib çıxır. Misir fironlarından II Ramzesin oğlunu sünnət etdirdiyi haqda məlumatlar mövcuddur. Din tarixinə nəzər saldıqda belə bütün peyğəmbərlərin sünnət olunmağı tövsiyə etdikləri görünür. Hətta Hz. İsanın 8 günlük körpə olarkən sünnət edildiyi bildirilir. Buna baxmayaraq xaçpərəst dünyası müsəlman və yəhudilər qədər bu mərasimə meyilli deyillər.
90px|Sünnətsiz 137px|Sünnətli Sünnətsiz və sünnətli
Ərbil mühafəzəsi
Ərbil mühafəzəsi — İraq Respublikasında inzibati-ərazi vahidi. Sahəsi 14.471 km², əhalisi 1997 – ci il siyahıya almasına əsasən 1.095.992 nəfərdir. Ərbil mühafəzəsinin inzibati mərkəzi Ərbil şəhəridir. Regionun ərazisində Ərbil rəsədxanası yerləşir.
Qəliyəhməd (Xaybulla)
Ğəliyəhməd — Rusiyanın Başqırdıstan Respublikası Xaybulla rayonu Akyul kənd sovetliyinə daxil olan kənd.
Əhali
2002-ci il ümumrusiya siyahıya alınmasına görə Başqırdıstan Respublikası Ğəliyəhməd kəndinin milli tərkibi: başqırdlar 100 %.
Tütünçülük (film, 1930)
Tütünçülük — rejissor Mikayıl Mikayılov quruluşunda hazırlanan bədii film.
Məzmun
Film Azərbaycan SSR-də tütünçülük sahəsində qazanılan uğurlardan bəhs edir.
Film haqqında
Film saxlanılmayıb.
Burundi frankı
6 sentyabr 2016 tarixinə aid məzənnəyə görə, 1 Burundi frankı = 0.000595760 ABŞ dolları.
Kanton dili
Kanton dili (廣東話) və ya Standart Kantonca — Cənubi Çindəki Quanqdonq regionu (Qərbi Avropa dillərində bu bölgə əvvəldən “Canton”/“Kanton” olaraq bilinirdi) ətrafında danışılan Yue Çin dilinin növüdür. Yuenin ənənəvi prestij ləhcəsidir. Ənənəvi Çin heroqrifləri yazılı dil olaraq qəbul edilmişdir.
Kantonca termini dilçilikdə dilçiliyin yalnız bu dialektini müəyyənləşdirsə də, bu termin daha geniş mənada Taishan ləhcəsi kimi qohum, fəqət böyük miqyasda qarşılıqlı surətdə başa düşülə bilinməyən ləhcələrdə daxil olmaqla bütün Yue budağını əhatə etmək üçün müntəzəm olaraq istifadə olunur. Standard Kantonca və onun yaxın qohum olan Yuehai ləhcələri bir yerə yığılsa, Kanton dilində 80 milyon insan danışır.
Senecio uspantanensis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Broks
Broks — Kanadanın Alberta vilayətində şəhər.
Xınalıq dağı
Xınalıq dağı — Azərbaycan Respublikasının Quba rayonunda, Baş Qafqaz silsiləsində dağ. Baş Qafqaz silsiləsindən şimal istiqamətində ayrılan qolun zirvəsidir.
Qudyal çayı və onun sağ qolu Ağçayın mənbə hissəsi buradadır.
Hündürlüyü 3730 metrdir.
Yura dövrünün gilli şistləri və qumdaşılarından təşkil olunmuşdur.
Adlanması
Dağ adını ərazidəki eyniadlı yaşayış məntəqəsindən - Xınalıq kəndindən almışdır.
Lycopus europaeus
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Inga amboroensis
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Əhməd xan Müqəddəm
Əhməd xan Hacı Əliməhəmməd xan oğlu Müqəddəm (?-1806) — Müqəddəm elindən Marağa xanı, Cənubi Azərbaycan bəylərbəyi, İrəvan xanı.
Həyatı
Əhməd xan Hacı Əliməhəmməd xan oğlu Müqəddəm 1742-ci ildə Marağa şəhərində anadan olmuşdu. Onun ailəsi türk tayfalarından biri olan Müqəddəm tayfasından idi. Əhməd xan atası Əliməhəmməd xanın ölümündən sonra 1763-cü ildə Marağa xan ı oldu. 1797-ci ildə Fətəli şah Qacar ın əmri ilə Əhməd xan Təbriz in qubernatoru, 1806-cı ildə isə İrəvan ın xanı təyin edildi. Bəzi mənbələrdə o, bütün Azərbaycan ın bəylərbəyisi kimi təqdim edilsə də, bəzi qaynaqlarda onun yalnız Marağa və Təbrizin hakimi olduğu da yazılmışdır. 1790-cı illərdə Cəfərqulu xanın Qafqaz da qaldırdığı üsyanın yatırılmasında iştirak etmişdir.
İngilis yazıçısı Morier onu varlı Marağa hakimi kimi təqdim edirdi. Həmin bu şair və ətrafı Təbrizdəki vəliəhd şahzadə Abbar Mirzə Qacar ı ziyarət edərkən Əhməd xanın evində qonaq qalmışdırlar:
UEFA İntertoto Kuboku 2008
thumbnail|İştirakçıların regional xəritəsi UEFA İntertoto Kuboku 2008 — UEFA İntertoto Kubokunun 14-cü - sonuncu mövsümü
Hidrogen bombası
Hidrogen bombası — Nüvə silahının növü. Hidrogen bombası atom bombasından qat-qat güclüdür.Hidrogen bombasında reaksiyanın başlaması üçün atom bombasından istifadə edilir.
Senecio vaginatus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Jülyen Ponso
Loryan
Ponso Loryan klubunun akademiyası vasitəsilə inkişaf etmişdir. 14 fevral 2018-ci ildə Mesliye Loryan klubu ilə 2020-ci ilə kimi olan ilk peşəkar müqaviləsini imzalamışdır. Ponso peşəkar karyerasında debütünü 14 avqust 2018-ci ildə Valansyen klubuna qarşı oyunda etmişdir. O, 90 dəqiqə meydanda mübarizə aparmışdır. Liqa Kuboku görüşündə Loryan rəqibinə 1-0 hesabı ilə qalib gəlmişdir. O, Liqa 2-də debütünü üç gün sonra yenidən Valansyen klubuna qarşı oyunda etmişdir. O, 64-cü dəqiqədə Cimmi Kabotu əvəz etmişdir. Liqa 2 görüşündə Loryan rəqibinə 3-1 hesabı ilə qalib gəlmişdir.
Yunona
Yunona (lat. Yuno)- Qədim Roma dini və mifologiyasında əsas tanrılardan biri. Yupiter və Minerva ilə birgə tanrıların Kapitoli üçlüyünü təşkil edirdi. Qədim yunan mifologiyası və dinindəki Hera ilə eyniləşdirilirdi.
Mukali qoyon Cəlayır
Mukali qoyon Cəlayır (1182–1223) — Monqol ulusunun sərkərdəsi, Çingiz xanın silahdaşı
Həyatı
Böyük Monqol imperiyasının yaranması həm aristokratiya, həm də sıravi köçərilər içərisindən məşhur sərkərdələr və dövlət xadimləri olmuş istedadlı şəxsiyyətləri meydana çıxardı.
Qəbilə tayfa münasibətlərini sındırıb "dövlət ailədən də üçtündür" ideyasını həyata keçirən kursu davam etdirən Çingiz xan onlara böyük səlahiyyətlər verdi. Dövləti qohumlar yox, silahdaşlar möhkmləndirdi. Monqolların dövlət quruluşunun əsasları "ürlüklər"-- funksional vəzifələrinə və mövqelerinə görə—nazirlər institutu tərəfindən qoyuldu.
Ilkin tarixi mənbələrdə "Çingiz xanın doqquz ürlükləri"ndən birinci tərif olunanlarından Mukali-qoyon (Mukxoli, Qoa Muxulu, Muxuliday) daima xatırlanır. Onun yüksəlişinə — heç nə, — nə mənşəyi, nə hökmdarın ətrafında dünyanın yarısının cəmləşməsi təkan vermişdi. Silahdaşların nüvəsi o qədər xarici düşmənlərlə deyil, nə qədər daxili düşmənlə, o cümlədən qohumlarla amansız qanlı müharibələrdə formalaşmışdı. Bu vəziyyət Çingiz xanın andası (qan dostu) Van xanla birlikdə tatarlar üzərinə qalibiyyətli yürüş edən zaman curkinlər onun köçərilərinə basqın etmişdilər. Arxadan zərbə vuranlar amansızcasına cəzalandırıldı. Darmadağın edilmiş curkinlər düşərgəsində cəlairlər əyanlarının nümayəndələri də ələ keçirildi.
Əsirlərin cəzalandırılması müzakirə olunan zaman onlardan biri özünün kiçik yaşlı Mukali və Buxa adlı oğlanlarını qalibə təqdim edib onların həyatını saxlamaqla xidmətçi qismində qəbul etməsini xahiş etdi. Xahiş qəbul olundu. Üstəlik uşaqlar götürülmə övladlar kimi xan sarayında tərbiyə olundular.
Müəyyən vaxt keçdikdən sonra Monqol dövlətinin idarə aparatının əsasını məhz onlar təşkil edirdi. Sıravi nökərdən komandirə qədər xidməti pilləvi keçən Mukali özünün patronuna olan sədaqəti və qeyri-adi yüksək sərkərdəlik istedadı sayəsində Şərqin ən təsirli və hörmətli insanları pleyadasına (bu dövrün ən görkəmli şəxsiyyətləri) daxil oldu. Hətta Çingiz xan bəzən onun fikirləri ilə razılaşmaq məcburiyyətində qalırdı. Digər ürlüklərlə birlikdə ona çox vaxt hiddətlənən xanı sakitləşdirib, lazımsız nalayiq addımlardan çəkindirmək, yüksək mövqeli ailədə böhranlı vəziyyətləri yoluna qoymaq lazım gəlirdi. Onun padşah qarşısındakı himayədarlığından həm Borta, həm də çingizlər evinin digər üzvləri istifadə edirdilər. Boroxul-noyanı fəth etmək məqsədilə onlara qarşı çıxmış xori-tumatı öldürülən zaman yalnız Mukali və digər ürlük Bogurçinin aktiv etirazı qəzəblənmiş Çingiz xana çox sevdiyi götürmə oğlunun qisası üçün yürüşə başçılıq etməyə imkan vermədi. Buna müəyyən əsaslar vardı. Ürlüklər hakimiyyətin dayaqları idilər. Onlara ən mürəkkəb tapşırıqlar verilirdi, incə və həssas problemlər ürlüklərə etibar edilirdi. Onlar da borclu qalmırdılar. Mukalinin xana verdiyi əhdin sözləri monqolların şifahi xalq yaradıcılığında şeir formasını alıb:
"…Sənin düşmənini əzərəm, Sənə qənimətlər yetirrəm.
Mənim atımın quyruğunu duman bürüyür, Yalının qarşısında günəş doğur…"
Sonuncu iki sətir qəhrəmanın epik xarekteristkasına çevrilib və əgər monqollar orta əsrlər Avropa heraldikasından istifadə edə bilsəydilər, bu sözlər Çöl comərd hərbi zadəganının şəxsi devizinə çevrilə bilərdi.
Mukali Monqolstanın birləşdirilməsi uğrunda əksər döyüşlərdə şəxsən iştirak edib, lakin böyük strateq və dahi sərkərdə şöhrətini Sizin curcen imperiyası ilə döyüş meydanlarında qazanıb.
Amuryanı və Ussuri çöllərində yaşamış curceni köçəriləri, XII əsrdə Lyao kidan imperiyasını darmadağın edərək Yansızı çayından şimaldakı düzən Çinin bütün ərazilərində öz hökmranlığını qura bildi. Sizin həm də, Böyük Çölə iddia etməyə başladı. Monqolların və Curcenlərin qarşıdurması avrasiya dünyasının gələcək siyasi quruluşunu müəyyənləşdirdi. 1210-cu ildə qələbə çöllülərin tərəfinə meyilləndi. Sizin ilə uzun və çətin müharibələrin əvvəlki seriyalarında Mukali Əlahiddə dəstələrə komandanlıq edirdi. 1214-cu ildə o Lyaodunu fəth edir, ertəsi ilin martında isə hücum edib curcenin Şimal paytaxtı Dadinfu zəbt edir. Elə bu kampaniyada monqollar Çinin 862 şəhərini ələ keçirirlər.
Mukali üçün hərbi karyeranın zirvəst, onun 1217-ci ildə Çində tam hüquqlu xan Canişini təyin edilməsi oldu. Onun sərəncamına bir neçə tumenlər və 23 min bilavasitə monqollar verildi.
Qərb sərhədlərinin problemlərinə və Xarəzmlər müharibəyə başı tam qarışmış Çingiz xan cənubi-şərqi hərbi əməliyyat meydanını Mukalinin çiyinlərinə yüklədi. Tapşırıq yüksək ləyaqətlə yerinə yetirildi.
Uğurlar yaxşı təsir bağışlayırdı və ölümünə az qalmış 1223-cü ildə o monqol qoşunlarının bütün sol cinahına komandan təyin olunur. Rəşidəddində o (cinah) "Cungar" kimi xatırlanır və onun məlumatına görə 62 mindən ibarət olan döyüşçülər bütün monqol hərbi kontingentinin yarıdan çoxunu təşkil edirdi. Bunu Sizinlə müharibənin ciddiliyi tələb edirdi.
Mukalinin uğurları layiqincə qiymətləndirildi. O, monqol tarixinin ən titullu tanınmış şəxsiyyətlərindən biri oldu. Onun rütbəsi --"qoa onq cinqsanq tayşi" "Böyük Knyaz" (yaxud Kral), nazir, böyük rəhbər kimi tərcümə olunur (monqollarda bu titul yalnız məşhur və təsir gücünə malik xan övladlarına verilirdi).
"Qoa onq" yaxud "qo van" monqol dilində çox ehtimal "noyan" rütbəsi ilə həmahəng səsləşmməsinə görə "qoyon"a çevrilib. Bu titula yeganə layiq bilinənlər yalnız Mukali və onun oğlu Boqol olub, hərçənd Rəşidəddin bu rütbənin onların bütün nəsillərinə daimi verilməsi haqda danışır.
Mukali qoyon cəlair içərisindən çıxmışdı. Mümkündür ki, bu da Çingiz xan və övladlarının dövründə onlarla cəlair xalqının nümayəndəsi yüksək hərbi və dövlət vəzifələrinə təyin edilməsinə səbəb olmuşdu.
UEFA İntertoto Kuboku 2006
UEFA İntertoto Kuboku 2006 — UEFA İntertoto Kubokunun 12-ci mövsümü
Köhnə Alvadı məscidi
Köhnə Alvadı məscidi — Azərbaycanın Masallı rayonunun Köhnə Alvadı kəndində yerləşən tarixi-memarlıq abidəsi. .
Tarixi
1998-ci ildə kənd əhalisi tərəfindən inşa edilmişdir. Həcminə görə bölgənin ən iri məscidlərindən sayılır. Məscidin uzunluğu 36, eni 18 metrdir. Ümumi sahəsi 648 kv.metr olan bu məsciddə eyni vaxtda 600 nəfər sərbəst namaz qıla bilər. Məscid 2 minbərdən və 2 minarədən ibarətdir. Burada su, kanalizasiya və ən müasir istilik sistemi quraşdırılmışdır. Məsciddə Dövlət Komitəsindən qeydiyyatdan keçmiş dini icma fəaliyyət göstərir.
Daniel Karvaxal
Daniel Karvaxal Ramos (11 yanvar 1992, Leqanes, İspaniya) — İspaniya futbolçusu, "Real Madrid" klubunun və İspaniya milli futbol komandasının sağ cinah müdafiəçisi.
Həyatı
Daniel Karvaxal 11 yanvar 1992-ci ildə İspaniyanın Leqanes şəhərində dünyaya göz açıb. Hazırda "Real Madrid" klubunda 2 nömrəli forma geyinir.
Real Madrid Kastilya
Daniel Karvaxal peşəkar karyerasına "Real Madrid Kastilya" klubunda başlayıb. Bu klubun heyətində o, 68 oyun keçirərək 3 qol vurub.
Bayer 04
2012-ci ildə Daniel Karvaxal "Bayer 04" klubuna transfer olunub. Bu klubun heyətində 32 oyun keçirən Karvaxal  cəmi 1 qol vura bilib.
Real Madrid
Daniel Karvaxal 2013-cü ildən heyətində çıxış etdiyi "Real Madrid" klubunun forması ilə 106 oyuna çıxıb və 2 qol vurub. O, bu klubda əvvəlcə 15, sonra isə 2 nömrəli forma geyinib.
İspaniya millisi
Daniel Karvaxal 2013-cü ildən İspaniya milli futbol komandası heyətinin üzvüdür.
Cənubi Sporad adaları
Cənubi Sporad adaları (Dodekanes) – Egey dənizində, Kiçik Asiya yarımadasının cənub-qərb sahili yaxınlığında adalar qrupu.
Haqqında
Cənubi Sporad adaları Yunanıstan ərazisinə daxildir. Sahəsi 3541 kv. km.-dir. Əhalisi 200 min nəfərdir (2005). Əsas adaları Rodos, Samos, İkariya, Kos, Karpatos adalarıdır. Relyefi dağlıqdır. Maksimum hündürlüyü 1434 metrdir (Samos adasında Kerketefs dağı). Cənubi Sporad adalarında kolluqlar, bəzi yerlərində həmişəyaşıl palıd, şam və sərv meşələri geniş yayılmışdır. Əhalisinin əsas məşğuliyyəti subtropik əkinçilik, (üzümçülük), bağçılıq, heyvandarlıq, (davar) və balıqçılıqdır. Rodos və Samos şəhərləri Cənubi Sporad adalarındadır.
İvanovka (Xaybulla)
İvanovka kəndi (Ивановка) - Rusiyanın Başqırdıstan Respublikası Xaybulla rayonu İvanovka kənd sovetliyinə daxil olan kənd.
Əhali
2002-ci il ümumrusiya siyahıya alınmasına görə Başqırdıstan Respublikası İvanovka kəndinin milli tərkibi: başqırdlar 87 %.
Coğrafi yerləşməsi
Məsafələr:
Mahatma
Mahatma (sanskritcə-mahatma) — 1)hind mifologiyası və teosofiyasında dünya ruhu;"ilahi və fövqəladə insan"; 2)Hindistanda görkəmli, xüsusi ehtiram bəslənilən adamların adına edilən əlavə.
Inga andersonii
(Inga andersonii) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Limbarda
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Zala (medye)
Coğrafiyası
Zala çayının adından götürülmüşdür. Xorvatiya və Sloveniya ilə, eləcə də, Macarıstanın Vaş, Vesprem və Şomod medyeləri ilə qonşudur. Zala medyesinin mərkəzi Zalaeqerseq şəhəridir. Sahəsi 3784 km²-dir. Balaton gölünün bir hissəsi medyenin ərazisindədir.
Tarixi
10-cu əsrdə macarların Nyek tayfası Balaton gölü ətrafındakı əraziləri işğal etdi. İşğal etdikləri torpaqlarım ərazisi müasir dövrdə Macarıstanın Zala və Şomod medyelərinin əraziləridir.
Demoqrafiyası
2015-ci ilin siyahıyaalınmasına əsasən Zala medyesinin əhalisi 277290 nəfərdir.
Etnik tərkibi
Zala medyesinin əhalisi əsasən macarlardan təşkil olunsa da, müəyyən qrup romanlar (təx. 7000), xorvatlar (3500) və almanlar da (2000) ərazidə məskunlaşmışdır.
Etnik qruplar (2011-ci ilin siyahıyaalınması): Etnik qruplarını təyin edənlər:  255069  nəfər:
2011-ci il əhalinin siyahıyaalınmasına əsasən təxminən 38000 nəfər etnik mənsubiyyətini bildirməmişdir.
Din
2011-ci il əhalinin siyahıyaalınmasına əsasən Zala medyesində əhalinin dini inancı:
Ərazi vahidləri
Zala medyesində 2 medye, 8 rayon, 2 böyük kənd və 246 kənd yerləşir.
Senecio vaginifolius
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Hədik
thumbnail|Hədik thumbnail|Hədiyin bişirilməsi Hədik — Mərasim və mövsümi səciyyəli milli yemək növü.
Əvvəlcədən islağa qoyulmuş buğda və qarğıdalını qazana töküb üzərinə su əlavə edib bişirirlər. Buğda bişib açıldıqdan (çatladıqda) sonra qazana lobya, noxud (yarıbişmiş), lərgə, mərcimək tökülür. Hədik süfrəyə verilərkən yanına qoz ləpəsi də qoyulur. Adətən uşaq ilk dişini çıxardıqda bişirilir və qonum-qonşuya paylanır. Məhərrəmlik zamanı (aşura günü), həmçinin payız və qış aylarında çərəz məqsədi ilə də bişirilir.
Or Atika
Atikə Or(doğ. 12 iyul 1970, Monte-Eştoril, Portuqaliya) — Mərakeş əsilli Fransa aktrisası.
Həyatı
Atikə Or 12 iyul 1970-ci ildə Portuqaliyanın Monte-Eştoril şəhərində anadan olub.Valideynləri — atası Mərakeş əsilli Ode Bitton, anası fransız Mişel Furnyedir.
Atikə Or Parisdə və Fransanın cənubunda böyümüşdü. Təhsilini Paris hüquq və Luvr məktəbində almışdı. 9 yaşından sınaq çəkilişlərinə başlamışdı və Janna Moronun "Yeniyetmə" filmində rol almışdı.
Müstəqillik
thumb|[[Şimali Amerikanın şərq sahillərində on üç İngilis koloniyası 1776-cı ildə Müstəqillik Bəyannaməsini elan etdi]] thumb|[[Cənubi Amerikada bir çox İspan koloniyasından olan Çili 1818-ci ildə müstəqillik elan etdi]]
Müstəqillik və ya İstiqlal — bir millətin və ya bir dövlətin öz vətəndaşı və ya əhalisi tərəfindən idarə edilməsidir. Başqa sözlə, suverenlik hüquqlar başqalarının əlində olmaması.
Müstəqillik, müxtəlif yollarla ələ gəlir, o cümlədən demokratik yolu ilə və ya silahlı mübarizə ilə.
London körpüsü
London körpüsü — İngiltərənin paytaxtı London şəhərində, Temza çayı üzərində yerləşən körpü. Körpünün əsası eramızın 50-ci ilində qoyulsa da müasir London körpüsü 1973-cü ildə istifadə verilmişdir.
Tarixi
thumb|Körpünün üzərindəki evlər
Körpü şəhər mərkəzi ilə Soutvark səmti arasında yerləşir. 1750-ci ilə qədər Temza çayı üzərində yeganə körpü olmuşdur. Körpünün şimalında Böyük London Yanğınınan həsr olunmuş abidə yerləşir.
Körpünün əsasını 2000 il əvvəl romalılar qoymuşdur. 60-cı illərdə taxta körpü ilk dəfə Temza çayının iki sahilini birləşdirmişdir.
Bir çox dəfə yıxılıb tikilən körpü 1000-ci ildən başlayaraq üzərində ev tikilmək üçün istifadə olunmağa başlanmışdır. Bu evlər əsasən varlılara mənsub olmuşdur. 1212-ci ildə körpünün hər iki tərəfində eyni zamanda başlayan yanğında 3.000 nəfər ölmüşdür. 1666-cı ildəki Böyük london Yanğınında körpü üzərindəki evlər ziyan görməsə də 1750-ci illlərdə evlər sökülməyə başlamışdır.
İndiki müasir London körpüsü 1967-1973-cü illərdə inşa edilmiş və kraliça II Elizabet tərəfindən 17 mart 1973-cü il tarixində açılmışdır. 283 metr uzunluğundadır.
Livan funtu
Livan funtu və ya livr — Livanın pul vahididir. Livanda pul vahidini Livan lirası adı altında istifadə edirlər. .
Daha əvvəl bir Livan funtu 100 piastra bərabər idi, amma belə bölgüdən sonra ölkədə inflyasiya yarandığından ölkə bu sistemdən imtina etdi. ISO 4217 beynəlxalq standartına uyğun olaraq Livan funtunun beynəlxalq işarəsi — LBP-dir.
Sikkələr
Pul dövriyyəsində 25, 50, 100, 250 və 500 Livan funtu nominallı sikkələrə rast gəlmək mümkündür.
Əsginaslar
Pul dövriyyəsində 1000, 5000, 10000, 20000, 50000 və 100000 Livan funtu nominallı əsginaslara rast gəlmək mümkündür.
Əsginaslar Qəznədə çap edilir.
CROBEX
CROBEX — Zaqreb fond birjasına əsaslanan Xorvatiyanln əsas fond indeksi. 2017-ci ildə indeksə 25 şirkət daxil idi. Hər bir elementin çəkisi onun kapitallaşdırılmasına əsasən müəyyən edilir, lakin 20%-dən çox ola bilməz.
Tarixi
İndeks 1 sentyabr 1997-ci ildən hesablanmağa başlandı, lakin 1000 bal baza dəyəri kimi birjanın 1 İyul 1997-ci ildə olan vəziyyəti qəbul olunub. 4500 baldan ibarət olan ən yüksək həddə 2007-ci ilin aprel ayında çatmışdır.
Komponentləri
13 aprel 2017-ci il tarixinə olan indeks komponentləri :
Senecio vagus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Inga approximata
(Inga approximata) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Şahdağ platosu
Şahdağ platosu və ya Şahdağ yastanı — Böyük Qafqazda plato.
Yan silsiləsinin Azərbaycan Respublikası ərazisində ən yüksək hissəsi. Qusar çayının dərəsi ilə Qızılqaya platosundan ayrılır. Yura və Təbaşir sistemlərinin çöküntülərindən təşkil olunmuşdur. Hündürlüyü 4243 metrə (Şahdağ zirvəsi) qədərdir. Alp və subalp çəmənlikləri, 1 kv. km-dən çox sahəsi olan buzlaqları var.
Tailanddakı vulkanların siyahısı
Tailand ərazisindəki sönmüş və fəaliyyətdə olan vulkanların siyahısı.
Xarici keçid
Eruptions. Smithsonian Institution, Global Volcanism Program Digital Information Series, GVP-3, (http://www.volcano.si.edu/world/ ).]
Tanrının sidr ağacları
Tanrının sidr ağacları — Livan sidr ağaclarının geniş meşələrinin son izlərindən biridir. Qədim zamanlarda Livan dağı üzərində salınmışdır.
Borussiya Münhenqladbax FK
Tarixi
1 avqust 1900-cü ildə yaranmışdır.
Avropa kuboklarında iştirak
18 dəfə Avropa kuboklarında iştirak edib.
Senecio valdivianus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Monizm
Monizm( — bir, vahid) — bütün mövcudatın əsasının bir başlanğıcdan ibarət olmasını qəbul edən fəlsəfi təlim.
Həm materialist, həm də idealist monizm mövcuddur. Materialistlərə görə, dünyanın başlanğıcı, əsası materiyadır. İdealistlər isə ruhu, ideyanı bütün hadisələrin vahid başlanğıcı hesab edirlər. İdealist monizmin ən ardıcıl forması Hegel fəlsəfəsidir. Dünyanı maddi, bütün hadisələri isə hərəkətdə olan materiyanın müxtəlif növləri hesab edən dialektik materializm üçün ardıcıl materialist monizm xarakterikdir. Elmi materialist monizm dialektik materializm üçün səciyyəvidir. Marksizm fəlsəfəsində monizm ictimai hadisələrə də şamil edilir.
Fəlsəfi monizmin problemi maddi və ideal başlanğıcların qarşılıqlı münasibətlərini anlamaqdır. Bu isə fəlsəfənin əsas məsələsinin materialist, yaxud idealist mövqedən həllində mühüm əhəmiyyət kəsb edir.
Eumetazoylar
Eumetazoylar və ya əsl çoxhüceyrəlilər — Əsl çoxhüceyrəli struktura malik bütün növlərin daxil olduğu heyvanların alt aləmi.
Bura daxil olan heyvanların bədəni öz quruluşu və əhəmiyyətinə görə müxtəlif olan çoxlu miqdarda hüceyrədən təşkil olunmuşdur. Bu hüceyrələrin bir qismi qidanı həzm etməyə, başqa bir qismi hərəkət etmək üçun xidmət edir, bəziləri bədən örtüyünü, yəni dərini əmələ gətirir, müəyyən hüceyrələr bədəndə toplanan zərərli maddələri xaricə çıxarmaq işində istirak edir və s.
Belə hüceyrələr orqanizmdən ayrılıqda yaşaya bilməz, onların həyatı heyvanın bədənində olan bütün hüceyrələrin birgə fəaliyyətindən asılıdır.
Riker Linç
Riker Entoni Linç (ing. Riker Anthony Lynch; 8 Noyabr 1991, Littleton, Kolorado) - ABŞ aktyoru, müğənnisi, və rəqqasıdır. R5 qrupun baş gitaristidir. Glee serialdaki Ceff rolu ilə bilinməktədir. O bir taninan musiqi qrupunun solisti olub, lakin o qrup sonra dağıldı. Ayrıca 16 Mart 2015'də başlayan Amerika rəqs yarışması Dancing With Stars'da Allison Holker ilə eyni komandada.
Macarıstanın parlament binası
Macarıstanın parlament binası ( — Orsaqxaz) — Macarıstan Parlamentinin Budapeşt əyalətindəki Dunay körfəzindəki iqamətgahı.
1843-cü ildən etibarən Macarıstan parlamentinin Peştin binasını qurma qərarı verildi. Ancaq macar inqilabı tezliklə başlayan və Macar xalqının hakimiyyət orqanları tərəfindən təzyiq rejiminin basdırılmasından sonra qurulan plana görə plan həyata keçirilmədi.
Parlament binasının qurulması qərarı 1873-cü ildə Budanın və Pestin birləşməsindən sonra qəbul edilmişdir. Müsabiqə məşhur neogotika meraklıları Imre Steindl tərəfindən qazandı. Bu sayt Budapeştdə - Szecheny zəncir körpü və Margit körpüsündən olan ilk iki körpü arasında Dunayın şərqində seçilib.
Söhrab Arabov
Həyatı və fəaliyyəti
1974-cü ildə Əzim Əzimzadə adına Bakı Rəssamlıq Məktəbini bitirib. 1976-cı ildən Sabit Rəhman adına Şəki Dövlət Dram Teatrının quruluşçu rəssamdır.
Müxtəlif illərdə (1990, 1991, 1994) Azərbaycan Mədəniyyət Nazirliyini tərəfindən təşkil olunmuş sərgilərdə, həmçinin Moskvadakı "Mona Liza" (1995), İstanbuldakı "Bilim", (1997) qalereyalarının, Bakıdakı "Səttar Bəhlulzadə" qalereyasının (2008) və Muzey Mərkəzinin (2007, 2008) sərgilərində iştirak edib.
Rəssamın əsərləri Azərbaycanın müxtəlif rəsm fondlarında, muzeylərdə, o cümlədən 60-dan çox əsəri ABŞ, Almaniya, Fransa, Norveç, Rusiya, Türkiyə və başqa ölkələrdə şəxsi kolleksiyalardadır.
2010-cu illin 20 dekabr – 28 dekabr tarixləri arasında isə Bakıda – Azərbaycan Rəssamlar İttifaqının sərgi salonda, onun yaradıcılığına həsr olunmuş sərgi təşkil edilmişdir. Bu sərgidə Söhrab Arabovun avanqard üslubda, yağlı boya ilə kətan üzəridə işlədiyi 55 rəsm əsəri nümayiş etdirilib. Sərginin açılışında Mədəniyyət Nazirliyinin bir sıra rəsmiləri, bəzi xarici ölkə səfirliklərinin işçiləri, bir çox görkəmli mədəniyyət və incəsənət xadimləri, o cümlədən, Azərbaycan Rəssamlar İttifaqının sədri Fərhad Xəlilov, Azərbaycan Respublikasının xalq artisti, bəstəkar Xəyyam Mirzəzadə və digər şəxslər iştirak etmişlər.
Inga aptera
(Inga aptera) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Senecio variabilis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Peter Ouane
Peter Ouane — Liqa 2 təmsilçilərindən olan "Şatoru" klubunda müdafiəçi kimi çıxış edən peşəkar Fransa futbolçusudur.
Loryan
Ouane Renn klubunun akademiyası vasitəsilə inkişaf etmişdir. 9 may 2018-ci ildə Ouane Loryan klubu ilə ilk peşəkar müqaviləsini imzalamışdır. Ouane peşəkar karyerasında debütünü 14 avqust 2018-ci ildə Valensiennes klubuna qarşı oyunda etmişdir. O, 90 dəqiqə meydanda mübarizə aparmışdır. Liqa Kuboku görüşündə Loryan rəqibinə 1-0 hesabı ilə qalib gəlmişdir.
Milli karyerası
Ouane Kinşasa şəhərində anadan olmuşdur. Valideynləri Konqo vətəndaşlarıdır. O, kiçik yaşlarında Fransaya köçmüşdür. Ouane Fransa millisinin müxtəlif yaş qruplarında çıxış etmiş və 2015 FİFA U-17 Dünya Çempionatında iştirak etmək üçün Fransa U-18 millisinə dəvət almışdır.
Dmitri Bezotosnı
Dmitri Bezotosnı, (Ukraynaca: V|Дмитро Олександрович Безотосний; Khmelnytskyi 15 Noyabr 1983 il təvəllüdlü) Qəbələ FK-nun qapıçı mövqeyində oynayan Ukraynalı futbolçudur. 2015-ci ildə Qəbələ klubuna transfer olunub. 2019-cu ildə "Qəbələ"dən ayrılan Dmitri Bezotosnı Ukrayna birinci divizion təmçilçisi "Çernomorets Odessa" klubuna keçib.
Kataloniya müstəqillik referendumu (2017)
2017 Kataloniya müstəqillik referendumu və ya 1-O — Kataloniya (İspaniyada yerləşən muxtar vilayət) hökuməti tərəfindən 1 oktyabr 2017 tarixində keçirilən referendum. Referendum, İspaniya hakimiyyəti tərəfindən qeyri-qanuni sayılır.
Arxa plan
Pireney yarımadası nın qədim sakinləri iberlər lər olub, onları yalnız tədqiqatçılar keltlər, digərləri isə Şimali Afrika dan gələnlər hesab edirdilər. Sivilizasiya İberiya ya şərqdən gəlib və ilk olaraq Aralıq dənizi nə təsir edib. Nəticədə Kataloniya adlanan bölgənin tarixi e.ə 575-ci ildə, yunanlar dəniz sahillərində Emporion müstəmləkəsi yaradan zaman başlayıb. Cənubda yerləşən müasir Alikante və Kartaqena liman şəhərləri də həmin vaxtı yaranıb. İberlər və yunanlar dan sonra karfagenlər meydana çıxıb.
Ayrılmağın başlanğıcı
711-ci ildə ərəblər Cəbəli-Tariq vasitəsilə keçərək iki il ərzində bütün Pireney yarımadası nı, o cümlədən Kataloniya nı fəth etdilər. İspaniya nın mərkəzi və cənub hissəsi 700 il ərzində Kordova və Qranada xəlfələrinin və əmir lərinin nəzarətində olub, şimal-şərq hissəsi isə 100 il sonra franklar tərəfindən işğal olunmuşdu və bu günə qədər də orada şərqin yox, fransızların təsiri var. 798-ci ildə Böyük Karl öz tərəfdarı Sunifredi Barselona qrafı elan etdi. Onun hakimiyyəti altında Fransa nın cənub hissəsi (Karkasson, Nim, Bez) də var idi. Radikal milliyyətçi kataloniyalılar Şərqi Pireney in fransız departamentini "Şimali Kataloniya" adlandırırdılar. Xüsusilə, elmi açıqlaması olmasa da ispan dili nin fransız dili ylə qarışığı adlandırılan katalan dili formalaşmağa başladı.
III əsr müstəqilliyi
985-ci ildə məşhur Kordova xəlifəsi Abu Cəfər əl-Mansur (Almanzor) qısa müddət ərzində Barselona nı işğal etdi. Artıq 3 il sonra ərəblər o zamanlar yaxşı dövrləri olmayan Fransa nın köməyi olmadan yenidən sürgün edildilər. Qraf II Borrel müstəqil dövlət üzərində hakimiyyətini elan etdi. Müstəqil Kataloniya tərəfdarlarının fikrincə, bu hadisə "Kataloniyanın doğulması"dır. 1164-cü ildə Barselona qraflığı sülaləsi vasitəsilə Araqon krallığı nın tərkibinə daxil oldu, hansı ki, XIII-XV əsrlərdə nəhəng dövlət idi və İspaniya nın əhəmiyyətli Aralıq dənizi sahilləri ilə yanaşı Neapol, Siciliya, Sardiniya və Malyorka ya nəzarət edirdi. 1359-cu ildə Araqonda parlament mövcud idi və o dövrün standartlarına görə, o Avropa dakı ən demokratik ölkələrdən biri hesab olunurdu. 1469-cu ildə gənc Araqon kralı II Ferdinand Kastiliya taxt-tacının yeganə varisi İzabella ilə evlənir. "Katolik monarxları" kimi məşhur olan ər-arvad bu günə qədər mövcud olan vahid İspaniya dövləti qurdular. Madrid in nöqteyi nəzərindən xalqın əsrlik arzusunu yerinə yetirdilər. Lakin Barselona da hamı belə düşünmürdü. Ferdinand və İzabella bir tərəfdən Kolumb ekspedisiyanın, digər tərəfdən yəhudilərə və müsəlman lara qarşı təqiblərin və inkivizisayının qurulmasının dəstəyilə tarixdə iz qoydular.
Yeni dövr
Vahid dövlət lap əvvəldən paritet prinsiplər əsasında qurulmamışdı. Burada söhbət faktiki olaraq iki eyni hüquqlu subyektlərin birləşməsindən deyil, Araqon un Kastiliya nın tərkibinə daxil olmasından gedirdi. Araqon krallığı rəsmi olaraq 1714-cü ilə qədər mövcud olub. İspan mirası uğrunda müharibə nəticəsində XIV Lüdovik in nəvəsi V Flipp İspaniya kralı olub. Bu günə qədər onun varisləri İspaniya taxt-tacına sahibdirlər. Araqonlular və katalanlar həmin müharibədə əsasən başqa namizədi Avstriyalı Karlı dəstəkləyirdilər və bəzi tarixçilərin fikrincə, buna görə ikinci sinif təbəqə sayılırdılar. 1869-cu ildə İspaniya da liberal konstitusiya qəbul edildi və Kataloniya müstəqilliyinin tərəfdarları rəsmən özlərini elan etməyi bacardılar. Bu ideya bəzən aktual, bəzən ikinci plana keçsə də unudulmadı. Xüsusilə, general Franko rejimi bu əhval-ruhiyyəni daha da gücləndirdi. İspan vilayətlərinin sakinlərinin bəzilərinin gözündə Madrid təzyiq, Kataloniya nın ayrılması isə azadlıq kimi səciyyələndirilirdi. Lakin ispan solçu ları da separatizm i qəbul etmirdilər. 6 oktyabr 1934 tarixində Kataloniya parlamenti müstəqilliyə səs verdi, İspaniya nın respublikaçı hökuməti isə bunu xəyanət elan edərək həbslərlə cavab verdi. Buna baxmayaraq iki il sonra baş verən vətəndaş müharibəsi ndə katalan milliyətçilər hərbi diktatura nın daha pis olduğunu düşünərək respublikaçıları dəstəklədilər. Onların lideri Luiz Kompanis Frankoçular tərəfindən güllələnib. XX əsr in əvvəllərindən mövcud olan Kataloniya muxtariyyatı ləğv edildi, dil dən rəsmi sahələrdə istifadə olunması qadağan edildi. İspaniya 1979-cu ildə demokratiya ya keçid etdikdən sonra muxtariyyat bərpa edildi, Kataloniya dili isə rəsmi status aldı. 2006-cı ildə mərkəzi hökumət əhəmiyyətli dərəcədə yerli idarəetmə hüquqlarını genişləndirdi, Kataloniya ya vilayətlərdən yığılan bütün yerli vergiləri və mərkəzi vergilərin yarısını idarə etmək hüququ verdi. Bununla yanaşı Kataloniya vətəndaşları və siyasətçiləri bunun yetərli olmadığını dedilər. 2014-cü ildə vilayətdə qeyri-rəsmi təşkil olunan referendumda 5,4 milyon seçicidən 2,2 milyonu səsvermədə iştirak etdi. Səs verənlərin 80%-i müstəqilliyi dəstəklədi.
Administrasiya
thumb|[[Kataloniya hökumətinin referendumda üç rəsmi dili olan katalan, ispan və oksitan dillərindən istifadə etdiyi seçki kağızı]]
Sual
Referendumun sualı "Siz Kataloniyanın bir respublika olaraq müstəqil olmasını istəyirsinizmi?" idi.
Nəticə əvvəli reaksiyalar
thumb|Bask ölkəsində Kataloniyanı dəstəkləyən bir çox yığıncaqlardan biri ([[Sarauz)]]
Nəticə
Katalan hökuməti hesab edir ki, 770,000-dən çox potensial seçicini təmsil edən seçki məntəqələri (bütün qeydiyyatdan keçmiş seçicilərin 14,5%-i) polis tərəfindən basqınlar zamanı bağlanıb. Katalan hökumətinin sözçüsü Jordi Turull, "İspan polisinin təzyiqi" nəticəsində iştirakçıların sayı kəskin şəkildə enmişdir. Ekspertlərin hesablamalarına görə İspaniya polisinin təzyiqi olmasaydı, iştirakçı sayı indikindən 55% daha çox olardı. Prezident Karles Puçdemon özü belə, San-Julia-de-Ramis in yerinə, Kornella-del-Terri də səs vermişdir.
27 oktyabr 2017 tarixində referendumun şərtlərinə əsasən Kataloniya vilayətinin yerləşdiyi ərazidə Katalan Respublikası öz müstəqilliyini elan etmişdir. Bunun nəticəsində İspaniya hökuməti Kataloniyada tədbirlər görmüşdür. Katalan Respublikasını rəsmi olaraq tanıyan müstəqil bir dövlət yoxdur. Azərbaycan Respublikası Katalan Respublikasını tanımadığını bildirmişdir.
Mətbuatda
İspan və katalan mənbələri hadisələrin fərqli-fərqli təsvir edirlər. Diqqətəlayiq nümunələrə İspaniya nın TVE televiziya kanalı (Televisionón Española) və Kataloniya nın TV3 televiziya kanalı aiddir. TV3, referendum və polis şiddəti ni müntəzəm olaraq əhatə etdi, TVE əsasən İspaniya hökumətinin qanuniliyi ilə bağlı mövqeyini vurğuladı. İspaniya mətbuatı nın yayımı İspaniya Televiziyasının informasiya şurası tərəfindən tənqid olunmuşdur.
Referendum Azərbaycan mətbuatı nda da işıqlandırılmışdır.
Solidarnost
thumb|"Solidarnost"un bayrağı
Solidarnost ( — "həmrəylik"), tam adı: "Solidarnost" Müstəqil Özünüidarəedən Həmkarlar İttifaqı — 1980-ci illərin avqust-sentyabr aylarında Qdansk tərsanələrində yaradılmış polyak həmkarlar ittifaqlarının birliyi.
Fəaliyyəti
"Solidarnost" OPZZ ilə birlikdə Polşanın əsas müəssisələrində sahibkarlar, işçilər və hökumət arasında dialoqun əldə olunması üçün iqtisadi və sosial məsələlər üzrə üçtərəfli komitənin işində iştirak edirlər. Müvafiq komitənin əsas məqsədi sosial tarazlığı qorumaq üçün əməkhaqları və müavinətlər, vergi öhdəlikləri, büdcə və digər məsələlərə aid danışıqların aparılmasıdır.
Beynəlxalq münasibətlər
Beynəlxalq Həmkarlar İttifaqları Konfederasiyasının üzvüdür. Həmçinin, Avropanın həmkarlar ittifaqlarını birləşdirən Avropa Həmkarlar İttifaqında və İqtisadi Əməkdaşlıq və İnkişaf Təşkilatının Məsləhət Şurasında təmsil olunur.
Yumor
Yumor — həyatdakı gülünc, komik hadisələri, insanların zəif cəhətlərini və nöqsanlarını əks etdirən, gülüş doğuran əsərlər; ədəbiyyatda tərbiyəvi əhəmiyyət daşıyan tənqidi gülüşün bir növü.
Azərbaycanda yumorun tarixi
200px|thumb|right|Molla Nəsrəddinin miniatür rəsmi. Topqapı sarayı Yumor Azərbaycan folklorunun demək olar ki, bütün sahələrində özünü göstərir. Azərbaycan nağıllarında döyüşdən çox məzəli oyunlarla maraqlanan "sərkərdə" Kəlniyyət, axmaq ər-arvad "Hillilimnən Güllülüm" kimi komik xarakterlərə rast gəlinir. Ayrı-ayrı tarixi şəxsiyyətlər, onların fəaliyyətləri, mübarizələri barədə söz açan Azərbaycan rəvayətləri bəzən şifahi gələnəkdə dolaşa-dolaşa satirik-yumoristik boyalara bürünmüş, beləliklə də qismən gülməcələrə doğru istiqamət götürmüşdülər. Qarabağ xanı Pənahəlinin təlxəyi, tarixən mövcudluğu sübut edilən şəxsiyyətlərdən biri olan Lotu Qulu Pənahəli xan tərəfindən insanları, hətta onun özünü yamsılamaq bacarığına görə bəyənilirdi.
Azərbaycanda lətifə janrı çox geniş yayılmışdır. Lətifədə gülüşü yaradan əsas xüsusiyyətlər zarafat, məzəlilik, sadəlövhlük və mehribanlıqdır. Bu gülüşü yaradan əsas lətifə qəhrəmanları Bəhlul Danəndə, Molla Nəsrəddin və regional xarakterli obrazlardır. Lətifələrin regionallıq xüsusiyyəti onların yayıldığı ərazilərlə bağlıdır. Regional lətifələr də özlüyündə bir neçə qrupa bölünür: Şəki lətifələri (qəhrəmanları Hacı dayı, Məşədi Abdulcabbar, İsfəndiyar, Tühü Tahir və başqaları), Qarabağ lətifələri (qəhrəmanları Abdal Qasım, Tağı-Nağı qardaşları), Cəlilabad-Masallı lətifələri (qəhrəmanı Lotu Salman), ayrım lətifələri, şirvan lətifələri, ləzgi lətifələri və digər müxtəlif məzmunlu lətifələr. Azərbaycan folklorşünaslığında lətifələr təsnif edilərkən, siyasi məzmunda olanlar, demək olar ki, nəzərə alınmamışdır, yalnız professor Azad Nəbiyev "xalq arasında sovet işçiləri, orta və yüksək çinli məmurlar, hökumət adamları" və s. ilə bağlı lətifələr olduğunu qeyd etmişdir.
Qaravəlli tamaşalarında daha çox kiçik, məzəli, gülməli məişət əhvalatları, lətifələr, "Oğru molla", "Keçəl və şeyx", "Beş-on şahıya gedərəm", "Bəhlulun yuxusu", "Molla və cavan", "Yüz arşın uzunluğunda ağac" kimi qaravəllilər tamaşaya qoyulur. Meydan aktyorları gülüşlərlə, kinayəli kəlmələr, ibarəli ifadələr, eyni kəlməni müxtəlif məna çalarlarında deməklə öz fikirlərini hədəfə dəqiq çatdıra bilirlər. Azərbaycan məsxərə tamaşalarında məsxərəçi: "boyu bir çərək, saqqalı üç çərək; gözü donbalan, danışığı yalan, geydiyi palan", – tipli baməzə sözlərlə ayrı-ayrı adamları məsxərəyə qoyub camaatı güldürür. Masxarabazı (məsxərəçini) hədələmək, döymək qadağan idi. Bu o deməkdir ki, məsxərə tamaşalarında tənqid edənlə tənqid olunan bir-birinə qaynayıb-qarışmalı və onlar arasında düşmənçilik münasibəti olmamalı idi. Kəndirbaz oyunlarında yer alan təlxəyi isə Hüseynqulu Sarabski belə təsvir edirdi: "Keçə papaq (yalançı pəhləvan) meydan sulayaraq öz ustasının hərəkətlərini gülməli bir şəkildə təqlid edir və bununla da bəd gözləri kəndirbazdan uzaqlaşdırır... Təlxək hərdən yuxarıya xitabən deyərdi: can qardaş, hünər kimin üçündür? Hünər sənin üçündür. Əgər sən ip üstündə bir qaytağı oynasan, bura yığılan ağalar bizə cibxərcliyi verərlər. Usta, balabanı kök elə!"
XX əsrin əvvəllərindən etibarən Azərbaycan satirik jurnallar geniş populyarlıq qazanmışdır. Bunlardan ilki olan "Molla Nəsrəddin" jurnalının təsiri altında Azərbaycanda "Bəhlul" (1907), "Zənbur" (1909-1910), "Mirat" (1910), "An" (1910-1911), "Kəlniyyət" (1912-1913), "Lək-lək" (1914), "Tuti" (1914-1917), "Məzəli" (1914-1915), "Babayi-Əmir" (1915-1916), "Tartan-Partan" (1918), "Şeypur" (1918-1919), "Zənbur" (1919), "Məşəl" (1919-1920) kimi Azərbaycan dilində nəşr olunan satirik jurnallarla yanaşı, bu dövr Bakıda rus dilində "Cigit" (1907-1918), "Vay-vay" (1908), "Bakinskoe qore" (1908-1909), "Biç" (1909-1915), "Adskaya poçta" (1909-1910), "Bakinskiye strelı" (1910), "Baraban" (1912-1913) kimi satirik jurnallar da dərc olunurdu.
Azərbaycan teatr və kinosunda Mirzəağa Əliyev, Ələkbər Hüseynzadə, Mustafa Mərdanaov, Əliağa Ağayev, Lütfəli Abdullayev, Nəsibə Zeynalova, Bəşir Səfəroğlu, Hacıbaba Bağırov, Yaşar Nuri, Səyavuş Aslan, Münəvvər Kələntərli, Eldəniz Zeynalov kimi görkəmli gülüş ustaları fəaliyyət göstərmişdir. 1971-ci ildən buraxılışları yayımlanan "Mozalan" Satirik Kinojurnalı Məqsəd ölkədəki neqativ halları satira diliylə xalqa çatdırırdı. Bundan başqa Azərbaycan televiziyasında bir çox yumoristik verilişlər yayımlanmışdır.
Sami Naseri
Həyatı
O, 1961-ci il iyulun 2-də Parisdə anadan olub. Naserinin anası fransız olsa da, atası Cilali Naseri əslən Əlcəzairdə yaşayan müsəlman bərbər xalqının nümayəndəsi idi.
Yumor
Azərbaycanda yumorun tarixi
Sovet dövründə Yuli Qusman "Parni iz Baku" ("Bakılı oğlanlar") adlı Şən və Hazırcavablar Klubu komandasını yaratmışdır. 1988-ci ildə yaradılmış eyniadlı Azərbaycan komandası 1992-ci il, 1993-cü il, 1995-ci illərdə MDB çempionu, 2000-ci ildə isə ən yaxşı 10 komanda arasından XX əsr çempionu olmuşdur.
Sami Naseri
Həyatı
1998-ci ildə “Taksi” filminin ekranlara çıxması ilə populyarlıq qazanan aktyor 2006-cı ildə “Patriotlar” filmindəki roluna görə nüfuzlu Kann kinofestivalının mükafatını qazanıb.
Çılğın temperamentə malik Sami Naseri bir neçə dəfə qanun pozuntusuna görə inzibati və cinayət məsuliyyətinə cəlb edilib.
Həmçinin S. Naseri 15 iyun 2013 tarixində azərbaycanlı müğənni və əməkdar artist Röya Ayxanın "Günahsız Günahım" adlı klipində də çəkilmişdir.
Inga arenicola
(Inga arenicola) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Qızılqum FK
Qızılqum Zərəfşan FK — Zərəfşan şəhərini təmsil edən Özbəkistan futbol klubudur. Hal-hazırda klub Özbəkistanın əsas liqası olan Özbəkistan Liqasında mübarizə aparır. Klubun adı şəhərin yaxınlığında yerləşən Zərəfşan çayının adından götürülmüşdür. Qzılqum isə Özbəkcə Qırmızı qum mənasına gəlir ki, bu da yerli səhra ilə bağlıdır.
Tarixi
thumb|right|2014-cü ilə qədər Qızılqum FK-ın loqosu Qızılqum FK 1967-ci ildə Proqress adı altında yaradılmışdır. Klubun adı 1994-cü ildə Qızılqum kimi dəyişdirilsədə, 1995-ci ildə yenidən Proqress adı geri qaytarılmışdır. 1997-ci ildə klub yenidən Qızılqum adlandırıldı. Klub ilk dəfə 2000-ci ildə Özbəkistan Liqasında debüt etmişdir. İlk mövsümdə klub 11-ci yeri tutmuşdur. Bir il sonra, yəni 2001-ci il mövsümündə klub liqanı 6-cı yerdə başa vurdu. Nəhayət, 2002-ci il mövsümündə klub liqanı 3-cü yerdə başa vurdu. Kubokda isə klub güclü Neftçi Fərqanə FK klubuna yarımfinalda məğılub olaraq yarışı dayandırdı. Klub 2000-ci illərdə Özbəkistan Liqasında ən uğurlu vaxtlarını keçirmişdir.