cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hikmətlər evi
Tarixçi əl Qüftinin məlumatına əsasən məktəbin təşkil olunmasında 37 xristian, 8 səbai və 9 yəhudi mənşəli şəxslər iştirak edirdilər. Onlar malik olduqları dil biliyi və ustalıqları ilə məktəbin salınmasında vacib rol oynamışlar. Bu şəxslər arasında məşhur həkim Hunayn ibn İşaq və astronom Tabit ibn Kurra da vardır. Tərcüməçiliklə bərabər bu ev həm də böyük rəsədxanaya, tədris hissəsinə, kitabxanaya və o cümlədən xəstəxanaya da malik idi. Sonralar bu məktəbin formasında başqa yerlərdə də elm ocaqları yaradılır. 1000-ci ildə Xəlif Əl-Həkim Qahirədə belə bir Hikmət evi tikdirir.
Hikmətlər evində o dövr üçün misli görünməmiş layihələr həyata keçirilir. Belə ki, İslam alimləri o dövrə qədər məlum olan bütün yunan, fars, hind, çin və digər dillərdə olan riyaziyyat, tibb, fəlsəfə, astronomiya və bu kimi saysız-hesabsız elmlərə dair əsərləri ərəb dilinə tərcümə edirlər. Sonralar bu tərcümələr Avropada geniş şəkildə istifadə olunacaq və Avropa İntibahına yol açacaqdır.
Xəlifə əl-Məmunun dövründə (hakimiyyətdə olduğu illər 813-833) Hikmətlər evinin rəhbəri şair və münəccim Səhl ibn Harun idi. Bu elmi mərkəzdə Məhəmməd ibn Musa əl-Xarəzmi (780-850), Bəni Musa qardaşları (Məhəmməd Cəfər ibn Musa, Əhməd ibn Musa və əl-Həsən ibn Musa) və Yaqub ibn İsaq əl-Kindi (801-873) kimi dühalar fəaliyyət göstərirdi. Tərcümə bölməsinə isə Hunayn ibn İsaq adlı alim rəhbərlik edirdi. Tərcuməçilər arasında ən məşhuru Şəbiyən Tabit ibn Qürrə idi. Hikmətlər evinə xəlifə Abdulla əl-Məmun özü böyük diqqət ayırır, Bizan İmpreriyasından qaçıb gəlmiş alimlərə xilafətdə sığınacaq verir və onlara Hikmətlər evində xilafətdə elm və mədəniyyətin, xüsusilə kitab tərcümə və çapının sürətləndirilməsi naminə hər cür şərait yaradır. Hətta onun təşəbbüsü ilə Bizansa qədim yunan kitablarını əldə etmək məqsədilə bir karvan da göndərilir.
Hikmətlər evi xəlifə əl-Mütə`əsim (hak. 833-842) və əl-Vasiq (hak. 842-847)zamanında daha da inkişaf edir. Lakin xəlifə əl-Mütəvəkkil (hak. 847-861) zamanında demək olar ki, əvvəlki şöhrətini itirir. Səbəb isə birincilərin İslamda yunan fəlsəfəsini İslam fəlsəfəsi ilə sintez edən Mütə`əzzil fəlsəfi cərəyanına yaxın olması, əl-Mütəvəkkilin isə əksinə İslamda yunan fəlsəfəsindən geniş istifadə olunmasına qarşı olması idi.
1258-ci ildə monqolların Bağdada yürüşü Hikmətlər evinin məhvi ilə nəticələnir. Deyilənə görə Dəclə çayının suyu ona atılmış saysız-hesabsız kitabların mürəkkəbindən qara rəngə boyanmışdır.
Mənbə
1.Le Bayt Al-Hikma de Baghdad, par M.-G. Balty-Guesdon, in Arabica Revue d´études Arabes, tome XXXIX 1992 p.131 pp.
Keşarxı (Şot)
Keşarxı - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Şot şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Siciliyalı Mariya Tereza
Siciliyalı Mariya Tereza  — sonuncu Müqəddəs Roma imperatoru və ilk Avstriya imperatoru II Fransisk in xanımı. Atası Neapol və Siciliya kralı I Ferdinand, anası isə Müqəddəs Roma imperatoru I Fransisk in qızı Mariya Karolina idi.
15 sentyabr 1790-cı ildə həm bibisi oğlu, həm də dayısı oğlu olan Avstriyalı Fransisk lə evləndi. Evlilikdən 2 gün sonra əri Müqəddəs Roma imperatoru elan edildi.
Bonni Hant
Bonnie Lynn Hunt Emmy, Golden Globe namizədlikləri olan, Amerikalı aktrisa, rejissor, komediyaçı və yazıçıdır.
İlk illəri
1982-ci ildə Chicago-Nortwestern Memoroial Xəstəxanasında xərçəng tibb bacısı olaraq işləmişdir. 1986-cı ildə "İkinci şəhər" (The Second City) tamaşasında "İmpulsiv bir şey" (An Impulsive Thing) cəmiyyətinin tərkibində çıxış edərək öz qabiliyyətlərini nümayiş etdirdi.
Cakomo Puççini
Cakomo Puççini — görkəmli italyan bəstəkarı.
"Madam Batterflay" əsəri
Cakomo Puççini yeni operası üçün mövzunu "Madam Batterflay"(digər adı "Çio Çio San")və "Manon Lesko" operalarının Metropoliten Operada premyerasında iştirak etmək üçün 1907-ci ildə Nyu-Yorkda gəldiyi zaman tapmışdı. Böyük bəstəkar o zaman Amerika auditoriyası qarşısında çıxış etmişdi. Amerika Puççini, Puççini isə Amerikanı sevirdi. Amerikalı dramaturqun tamaşası ingilis dilində bir söz bilməyən Cakomo Puççininin çox xoşuna gəlmişdi. Bəstəkar Madam Batterflay və Toska kimi faciəli taleyə malik qadınlardan fərqli bir obraz yaratmaq ideyası ilə yaşayırdı. 1910-cu ildə Cakomo Puççini yenidən Nyu Yorka qayıdır. Bu dəfə "La Fanciulla del West" operasının ilk tamaşasında iştirak etmək üçün. Operada əsas partiyaları əfsanəvi Enriko Karuzo və Emmi Destinin ifa etməsi, Arturo Toskanininsə dirijorluq etməsi ona böyük şöhrət gətirmişdi, lakin operada mürəkkəb partiyaların olması onun tamaşaya qoyulmasını çətinləşdirirdi. Musiqi tənqidçiləri deyirlər ki, Puççini bu əsərini amerikalılara həsr edib. Puççini həqiqətən də Amerikada ən populyar opera bəstəkarı olaraq qalır.
Nasional Sosialist Alman Fəhlə Partiyası
Nasional Sosialist Alman Fəhlə Partiyası — Veymar Respublikası dövründə yaranan alman siyasi partiyasıdır. O dövrlərdə Almaniya imperiyasının Birinci dünya müharibəsini uduzması və ağır itkilər verməsi və sonda Versal sazişi ilə alman xalqının bütün haqlarının alınması və xalqın qısaca əzilməsi bu qatı milliyətçi partiyanın yaranmasına səbəb oldu. Müharibədən sonra böyük böhranında baş verməsi ilə alman xalqı işsiz və evlərinə günlərlə çörək aparmayacaq vəziyyətə gəlmişdi. Partiyanın üzvlərinin artmasıda bununla əlaqədardır. 20-ci yüzllikdə alman siyasətində çox böyük yer tutan partiyanın ideologiyası nasional sosializm olmuşdur. Hakimiyyəti dövründə anti-marksist, anti-semitist, anti-kapitalist siyasət yeritmişdir.
== Tarixi ==
Tarixi olaraq partiyanın sələfi kiçik bir qüvvə olan alman millətçiləri idi. Müharibədən sonra Almaniyanın pis vəziyyətdə olması Anton Drekslerin Almaniya Fəhlə Partiyasını qurması ilə nəticələndi. Bu partiya müharibədən sonra Almaniyada qurulan ilk partiyalardan idi. Anton Drekslerin fikirlərinə görə alman millətini və alman milliyətçiliyini yüksəltmək, amma bunu sosializmin köməyi ilə etmək lazımdır. left|thumb|159x159px|1920-ci il, Adolf Hitlerin Almaniya Fəhlə Partiyasında üzv olduğu dövr. left|thumb|134x134px|Adolf Hitlerin dizayn etdiyi nasist simvolikası.
Adolf Hitlerin Partiya Sədri Olması
1915-ci ildə orduya xidmətə yazılan Hitler, 1917-də gözləri müvəqqəti olaraq kor olur. O, hospitalda gözlərini açıb, özünə gələndə Almaniyanın uduzduğunu görür. Bundan sonra Versalın da şərtlərini öyrənən Hitler hər şeyi yəhudilərin boynuna atır. Sonradan Hitler partiyanın mərkəzinə gedib, partiyanın ilk üzvlərindən olur. O zamanlar partiyanın liderlərindən biri olan Karl Harrerin Hitler haqqında düşüncələri pis idi. Nəticədə o, istefa verdi. Dreksler isə Hitlerə yaxın idi və onun mükəmməl biri olduğunu düşünürdü. Hitler partiya içində çıxış edəndə hər kəsi özünə və partiyanın fikirlərinə cəlb etdiyi üçün partiyanın öndə gələn üzvləri Hitlerin partiya sədri olmasını dəstəkləyirdilər.
Alman işçi partiyasının Nasist partiyasına çevirilməsi
24 fevral 1920-ci ildə partiyanın 25 maddəlik yeni qaydaları təqdim olundu. Qaydalar Adolf Hitler və Anton Dreksler tərəfindən yazılmışdı. Beləliklə bu qaydalar Alman Fəhlə Partiyasının xələfi olan Nasional Sosialist Alman Fəhlə Partiyasının qaydaları kimi təqdim olundu.
Çevriliş cəhdi
left|thumb|135x135px|NSDAP-ın əsas propaqanda vasitələrindən biri olan,Mənim mübarizəm kitabı. Nasist partiyasının üzvləri artdıqca partiya daha da məşhurlaşırdı. Baş qərargahı Bavariyada yerləşən partiya Adolf Hitlerin başçılığı ilə həmin vilayəti ələ keçirməyi özünə hədəf qoymuşdu. 9 noyabr 1923-də Adolf Hitler gələcəkdə çox yaxın dostu olacaq, Benito Mussolonidən ilham alaraq pivəxanadan Münhen şəhərinin mərkəzinə doğru iləriləyib, vilayəti ələ keçirəcəkdi. O dövrdə Nasist partiyasının paramilitar qanadı olan Sturmabteilung, başqa adı ilə qəhvəyi köynəklilər bu çevrilişi dəstəkləyəcəkdi. Həmçinin bu çevrilişi 1-ci dünya müharibəsində general olmuş Erich Ludendorffda dəstəkləyirdi. Amma sonda çevriliş alınmadı nəticədə, Adolf Hitler 5 il həbs cəzası aldı. Buna baxmayaraq məhkəmədə vəkilsiz danışıq bacarığı hakimləri Hitlerə cəlb etdi. 5 illik həbs olsada, Hitler sadəcə 9 ay həbsdə oldu. 9 ay ərzində "Mein Kampf" (Mənim Mübarizəm) kitabını yazdı. Bu kitab sonradan Nasist partiyasının propaqandasında çox geniş istifadə olunacaqdı.
== Parlamentdə və seçkilərdə yeri == Adolf Hitler 1924 noyabr ayında sərbəst buraxıldı. Yenidən Nasist partiyasını qurub, özünü lider təyin etdi. Partiyanın qayda-qanunlarında xeyli dəyişiklik oldu. Artıq çevriliş cəhdlərinə yox, daha çox xalqı özünə cəlb etmək üzərində çalışacaqdılar. Adolf Hitlerin propaqanda bacarığı bundan sonra özünü göstərəcəkdi. Artıq SA (Sturmabteilung) partiyaya daxil deyil, ayrı olaraq Paramilitar dəstək qrupu kimi öz yerlərini alacaqdılar. Adolf Hitler daha bir paramilitar dəstək qrupunun yaradılmasını istədi, beləcə Schutzstaffel (SS) əmələ gəldi. thumb|224x224px|O dövrdə çap olunan Nasist Propagandası.
Xalqın partiyaya cəlb edilməsi
Fəaliyyəti dövründə xalqı özünə ən çox cəlb edən partiya nasist partiyası idi. Buna səbəb insanların işsiz, pis vəziyyətdə yaşaması idi. Bərbad şəkildə yaşayan Alman xalqına Nasist partiyası və Adolf Hitler xilaskar kimi görsənirdi. Bununla birgə Adolf Hitler hər danışanda bütün günahı yəhudilərin üzərinə atması, xalqın başına daha da aldadırdı. Nasist partiyasının propaqandası o qədər güclü oldu ki, 5 mart 1933-cü ildəki seçkidə böyük səs toplamış,Almaniyanın 35 parlamental bölgəsindən 33-də üstün olmuşdur.
Adolf Hitlerin Alman xalqına verdiyi vəədlər, səs sayını gətirib bura çıxarmışdı. Artıq Alman xalqının yəhudilərə qarşı olan nifrəti böyümüş və NSDAP öz hədəfinə çatmışdı. Adolf Hitlerin Vyana küçələrində evsiz qaldığı müddətdə, Avstriyada insanların pis vəziyyətdə olması, sadəcə yəhudilərin varlı yaşaması və xalqın pullarını oğurlaması Hitlerdə bu nifrəti yaradmışdı. Eyni zamanda Hitler hələ kiçik yaşlarından Alman xalqlarının niyə biri-birilərindən uzaq yaşamasını təhlil etmiş, sonradan partiyanın fikirləridə buna əsasən qurulmuşdu. Xalqın diqqətini cəlb edən mövzulardan biridə bu idi.
== Hakimiyyət dövrü == left|thumb|210x210px|Hitler hakimiyyətdəki ilk ili.Şəkildə Hitler və [[Benito Mussolini|Mussoloni.]] Hitler hakimiyyətə gəldikdən sonra:
'''<<Əgər milli sosialist hərəkat həqiqətən millətimizin rifahı naminə tarix qarşısında böyük bir rol oynamaq istəyirsə, Alman millətinin dünyadakı real vəziyyətini çox yaxşı bilməli, ağrı hiss etməli və bu şüura tamamilə çatmalıdır. Alman millətinin xarici siyasətini açıq baxış və cəsarətlə həyata keçirən səriştəsizliyə və şüursuzluğa qarşı mübarizə aparmalıdır. Ənənələrindən və ön mühakimələrindən asılı olmayaraq, millətimizi və gücünü toplamaq, onu indiki dar həyat sahəsindən çıxarmaq və yeni torpaqlara aparmaq üçün cəsarət tapmalı, beləliklə millətimizi bu dünyada həlak olmaq təhlükəsindən qurtarmalıyıq >>'''
Keçmiş prezident Hindenburg Hitleri əvvəlcə baş nazir təyin etdi. Sonradan Reichtagda böyük yanğın baş verdi. Hansı ki, bir çox tarixçilər bunun Hitlerin əmri olduğunu təsdiqləyir. Amma o dövrdə Hitler bunu Komunistlərin üstünə atdı və beləliklə artı NSDAP-ın heç bir rəqibi yox idi. 2 avqust 1934-də Hindenburq 86 yaşında vəfat etdi. Nəhayət, Hitler özünü həm Almaniya şansoliyası, həm də yeni bir vəzifə yaradaraq Führer (Lider) elan etdi. Hakimiyyət dövrü başlayan kimi partiyadakı SA əsgərlərinin və bir çox Hitlerə yaxın olan insanların qətliamı başladı. Buna səbəb Hitlerin qıraq heç kimə inanmaması idi. thumb|239x239px|Hitler gəncliyinin üzvləri. 1933-cü il thumb|241x241px|Partiya Barbarossa planının başlama qərarını verir. Nəhayət, yeni hakimiyyət gələndən Almaniya və Alman xalqı ışıq üzü gördü. Amma hələ ki, yaxınlaşan fəlakətin fərqində belə deyildilər. NSDAP möhkəm bir hökumət qurdu, Anti-kapitalist ideologiya sayəsində hər kəs işləməyə məcbur edildi. Əsas məsələ gəncləri və uşaqları bu partiyanın ideologiyasına uyğun hazırlamaq idi. NSDAP-ın əsas hədəfi Oğlanları Vətən üçün canından keçən əsgər kimi, Qızları isə gələcəyin anası olaraq hazırlamaq idi.
Yozef Qobbelsin həmin dövrdə deyir: <<İnsanların düşüncə və beyin təmbəlliyini gördükcə, Hakimiyyətdə nə istəyiriksə, onu da etməyə başladıq.>>
İkinci dünya müharibəsi dövründə
Avropanın ən milliyətçi və irqçi partiyası, əsas hədəflərindən biri olan Lebensraum (Yaşayış Ərazisi) fikrini gerçəkləşdirmək üçün bəşər müharibəsini başlatdı. Müharibə boyu bütün qərarları yenə təkcə partiya özü aldı. 1941-ci ildə Barbarossa planının başlaması haqda sazişi NSDAP tək başına alıb. Partiyanın əmri ilə müharibə boyu SS və SA etnik millətləri yığıb soyqırım etmişdir.
Dağılması
30 apreldə Hitlerin intahar etməsi ilə birgə Martin Bormann partiya sədri oldu. Amma bir neçə gün sonra oda intahar etdi. Nəticədə bir zamanlar nəinki Alman siyasətində, həmdə dünya siyasətində böyük rol oynayan Nasional Sosialist Alman Fəhlə Partiyası dağıldı.
Siciliyalı Mariya Luiza
Siciliyalı Mariya Luiza  — Böyük Toskana hersoqinası. Atası Neapol və Siciliya kralı I Ferdinand, anası isə Müqəddəs Roma imperatoru I Fransisk in qızı Mariya Karolina idi.
15 avqust 1790-cı ildə həm bibisi oğlu, həm də dayısı oğlu olan Böyük Toskana hersoq u Habsburqlu Ferdinand la evləndi.
NGC 1513
NGC 1513, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış açıq ulduz topasıdır. Göy üzündə Persey bürcü istiqamətində yerləşir. II1m tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Tahirabad (Bukan)
Tahirabad - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Bukan şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Xələc-i Əcəm
Xələc-i Əcəm - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Şövt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 360 nəfər yaşayır (92 ailə)
Samatiya
Samatiya — İstanbulun Fateh mahalının bir qonşuluğudur. Mərmərə dənizi sahilində, Yeddiqüllə qonşuluğunun qərb sərhədində yerləşir.
Etimologiyası
Qonşuluğun adı, qonşuluqda olan qum miqdarının çoxluğuna görə "qum" mənasını verən Psamathion (Ψαμάθιον) Yunan sözündən yaranmışdır.
Tarixi
383-ci ildə, ilk monastır təşkilatı, o zamanlar səddin xaricində, Samateyiyada, Konstantinopol'da quruldu.
Yaxın zamana qədər, Samatiyada, əksəriyyətlə 1458-ci ildə Sultan II Mehmed tərəfindən yerləşmiş olan ermənilər yaşayırdı və daha əvvəl Sulu Manastırı (suyun monastırı) olaraq da adlandırılan Müqəddəs Corc kilsəsini ehtiva edirdi. Kilisə Osmanlı fəthindən əvvəl Şərqi Pravoslav kilsəsi idi.
Qonşuluq, 1782-ci ildə İstanbulun ən böyük yanğınları birində dağıdıldı.
Samatiya Bugün
Həmçinin Samatiyada əhəmiyyətli bir ictimai xəstəxana, İstanbul Təhsil və Araşdırma Xəstəxanası yerləşir.
Samatiyanın şəhərətrafı dəmir yolu xətti Sirkəci-Halqalı üzərində bir stansiyası ("Qocamustafapaşa" olaraq adlandırılmışdır) var.
İstanbulun ən mənzərəli balıq bazarlarından biri qatar stansiyasının dərhal qarşısındakı rübdə yerləşir.
Samatiya, Türk rejissorları üçün də ən sevilən məkandır. Ən məşhur Türkiyə Televiziya şoularından biri olan İkinci Bahar və Nuri Bilgə Ceylanın Üç Meymunlar, Samatya'da çəkildi.
Xələc-i Kürd
Xələc-i Kürd - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Şövt şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 691 nəfər yaşayır (133 ailə)
Əbüləla Mövdudi
Həyatı
Əbüləla Mövdudi 1903-cü il sentyabr ayının 25-də Pakistanın Heydərabad vilayətinin Övrəngabad qəsəbəsində anadan olub. Çiştiyyə təriqətinin qurucusu Həcc Qütbəddin Mövdudi Çiştinin soyundandır. Uşaq yaşlarından etibarən fars, ərəb, urdu və ingilis dillərini öyrənən Mövdudi 1919-cu ildə 16 yaşında ikən atasını itirir. Mövdudi 1920-ci ildə jurnalist kimi peşə fəaliyyətinə başlayır.
Bir müddət Cəbəlpurda vilayətində jurnalist işlədikdən sonra Hindistanın paytaxtı Delhiyə gedərək, Hindistan Alimləri Cəmiyyətinin (HAC) mətbu orqanı olan "əl-Came" qəzetində redaktor vəzifəsində çalışır. 1927-ci ildə xəstələnən Mövdudi bu səbəbdən doğma qəsəbəsi Avranqabada geri qayıtmağa məcbur olur. 1932-ci ildə isə gənc jurnalist Heydərabadda aylıq dərc olunan "Tərcüman əl-Quran" jurnalını təsis edir.
1938-ci ilin yanvarında Mövdudi M.İqbalın dəvətini qəbul edərək, İslam hüququnun inkişaf etdirilməsi fəaliyyətlərinə qoşulmaq üçün Pəncab vilayətinə yollanır. Onun burada çalışdığı məscid və bir neçə ev sonralar Dar əs-Salam Akademiyasına çevrilir. 1938-ci ilin aprelində M.İqbal vəfat etdikdən sonra Mövdudi Lahora gedərək, İslam Universitetinin İlahiyyat fakültəsində məvacib almadan dekan vəzifəsini icra edir. Ancaq o, burada fikirlərini sərbəst şəkildə ifadə edə bilməməsinə görə jurnalist peşəsi və elmi fəaliyyəti üçün Dar əs-Salam Akademiyasına qayıdır. Mövdudi burada üç il sonra, 1941-ci ildə "İslam Camaatı" hərəkatını yaradır.
İstər dini, istərsə də humanitar sahədə biliyini artıran Mövdudi artıq 17 yaşında siyasi məsələlərə dair müharkimə yürütmək qabiliyyətinə malik idi. O, 1926-cı ildə "cihad" anlayışını "keçmiş və müasir müharibə" məfhumlarından ayırmaqla "islam cihadı" anlayışı ilə müasir beynəlxalq hərb hüququnu müqayisə etdiyi "İslamda cihad" adlı kitabını qələmə alaraq nəzərləri cəlb edir.
1932-ci ildə Mövdudi müasir təhsil almış gənclərə saf imanı aşılamaq üçün özünün məşhur "İslamın anlaşılmasına doğru" kitabını yazır. Kitab dəfələrlə nəşr olunmaqla 10-dan çox dilə çevrilir. "İslamın anlaşılmasına doğru" bir sıra ölkələrin ali təhsil ocaqlarında tədris vəsaiti olur.
Mövdudinin İslam Camaatı hərəkatını yaratmaqda məqsədi siyasi motivlərlə bağlı idi və bu hərəkat daha sonra siyasi partiyaya çevrilir. Gənc alim 1947-ci ildən sonra bütün səyini Pakistanda İslam şəriətinə uyğun həyat tərzinin bərqərar edilməsinə sərf edir. 1948-ci ilin yanvar-mart aylarında Mövdudi Pakistan radiosuna İslamın ruhani, mənəvi, əxlaqi, sosial və iqtisadi təlimini izah edən beş müsahibə verir.
O, ölkənin bütün vilayətlərini dolaşır, müsəlmanları Quranın və Peyğəmbərin göstərdiyi yolla getməyə çağırır. Bir sıra dairələr isə bundan istifadə edərək, onu dövlətə düşmənçilikdə ittiham edirlər. Nəticədə o, bir müddət sonra, yəni, 1948-ci il oktyabr ayının ayının 4-də həbs olunur. Mövdudi 1950-ci ilin may ayının 28-ə qədər həbsdə saxlanılmasına baxmayaraq, onun hərəkatı adından irəli sürdüyü təkliflərinin bir çoxu 1949-cu il mart ayının 7-də qəbul olunan Milli Konstitusiyada öz əksini tapır. Bununla da Pakistanda ilk dəfə Barəlvi, Əhli-Hədis və Şiə məzhəblərini təmsil edən 31 alim Mövdudinin təkidi nəticəsində 1951-ci il 21-24 yanvar tarixləri arasında Kəraçidə keçirilən konfransda yeni konstitusiyaya əlavə üçün lazım olan 22 prinsipi yekdilliklə qəbul edirlər.
1952-53-cü illərdə Pəncab vilayətində əhalinin böyük əksəriyyəti Qadiyani məzhəbinin konstitusiyada İslamdan xaric dini azlıq kimi qeyd olunmasını tələb etdiyi zaman hökumət bunun qarşısını zorakılıqla alır. Mövdudi isə hökumətin bu mövqeyini qınayaraq, əhalinin istəklərini dəstəkləyici xarakterdə "Qadiyani problemi" adlı məqaləsini qələmə alır. Bunun nəticəsində isə 1953-cü il may ayının 28-də Mövdidi həbs edilərək barəsində edam hökmü çıxarılır. Ancaq müsəlman dünyasında Mövdudinin barəsində çıxarılan ağır cəzaya qarşı etirazlar o qədər güclü olur ki, hökumət geri addım atmaq məcburiyyətində qalır. Edam hökmü 14 ilə qədər həslə əvəz edilir. 1955-ci ilin may ayında isə Pakistan Ali Məhkəməsinin qərarı ilə Mövdudi sərbəst buraxılır.
1955-ci il martında qəbul edilən konstitusiyada Mövdudinin lideri olduğu İslam Camaatı hərəkatının bir çox tələbi öz əksini tapır. Lakin 1958-ci ilin oktyabrında Pakistanın prezidenti İsgəndər Mirzə konstitusiyanı qüvvədən düşmüş elan edir. Bundan cəmi 20 gün sonra isə bütün siyasi partiyaların, eləcə də İslam Camaatı Partiyasının (İCP) fəaiyyyəti qadağan edilir.
Daha sonra Mövdudi "İslam konstitusiyası və hüququ" adlı kitabını yenidən təkmilləşdirərək nəşr etdirir. Onun arqumentləri o qədər tutarlı olur ki, xristianlarla yanaşı, ölkənin Baş prokuroru A.R. Kornel belə İslam hüququnun ölkə üçün ən münasib sistem olduğunu etiraf edir. 1967-ci il fevralın 17-də Qərbi Pakistan Ali Məhkəməsinin iclasında bütün prokurorlar İslam hüququnun qüvvəyə minməsinin tərəfdarı olduğunu bildirirlər.
1959-62-ci illərdə Mövdudi Quranı urdu dilinə tərcümə edir ki, nəticədə 6 cilddən ibarət əsər meydana gəlir. "Təfhim əl-Quran"ı hazırlamaq üçün isə alim Qərbi Asiyanı – Səudiyyə Ərəbistanını, Suriyanı, Misir və İordaniyanı gəzərək, Quranda göstərilən bütün müqəddəs yerləri ziyarət edir. Ensiklopedik alim özünün ən məşhur əsəri olan "Təfhim əl-Quran"ı 1972-ci ilin iyununda tamamlayır. Əsər islam dünyasında böyük marağa səbəb olur. Bir müddət sonra isə "Təfhim əl-Quran" ingilis, benqal, ərəb və puştun dillərinə tərcümə edilir.
Mövdudi Ərəbistan kralı İbn Səudun xahişi ilə Mədinədə qurulacaq İslam universitetinin layihəsini hazırladığı ərəfədə, yəni, 1963-cü ildə Misir və Səudiyyə Ərəbistanı arasında siyasi problemlərdən dolayı İbn Səud Misirdə hazırlanan Kəbə örtüyünü qəbul etmir. Bu zaman Mövdudi örtüyün Pakistanda hazırlanmasını təklif edir. Təklif qəbul edilir, örtük hazırlanır və iki qatarla bütün Pakistanda nümayiş etdirilir.
Mövdudinin nüfuzunun getdikcə artmasını görən bir sıra dairələr 1963-cü ilin 25-28 oktyabrında İCP-nin illik konqresini pozmaq üçün hər bir fürsətdən istifadə edirlər. Ancaq bütün maneələrə baxmayaraq, konqres 10 min nəfərin iştirakı ilə baş tutur. Burada Mövdudinin həyatına qarşı sui-qəsdə cəhd olunsa da, alimin həyatını xilas etmək mümkün olur.
Bundan sonra sözügedən dairələr ölkənin rəsmi mətbu orqanında Mövdudiyə qarşı əks-təbliğat aparırlar. 1964-cü ildə bu, öz nəticəsini verir. Elə həmin ilin yanvarında İCP-nin bütün liderləri həbs edilir, partiyanın fəaliyyəti isə qadağan edilir. Ancaq bir müddət sonra Pakistan Ali Məhkəməsi qərarı ləğv edir və İCP liderləri sərbəst buraxılırlar.
1965-ci il 6-24 sentyabr tarixləri arasında Hindistan Pakistan ərazilrinə soxularkən Mövdudi radiodakı çıxışında Pakistan torpaqlarını müdafiə etmənin cihad olduğunun bildirir. Bu, mharibənin gedişinə olduqca güclü təsir göstərir. Alimin çıxışı müharibənin gedişinə nəzərəçarpacaq təsir göstərir.
Siyasi fəaliyyəti ilə yanaşı cəmiyyətin bir çox problemləri ilə də yaxından maraqlanan alim, xüsusilə aborta qarşı mübarizə aparır. Alim 1962-ci ildə fərdi, sosial, milli, beynəlxalq iqtisadi və əxlaqi nöqteyi-nəzərdən əhalinin sayının azalmasının üsulları və onların nəticələrini tənqid xarakterli "İslam və doğum nəzarəti" adlı kitabını qələmə alır. Pakistan hökuməti isə kitabın "Milli Ailə Planlaması"na zidd olduğunu iddia edərək, 1966-cı ildə kitabın satışını qadağan edir. Bu illərdə Mövdudinin ölkəni tərk etməsinə də qadağa qoyulur. 1968-ci ildə alimə böyrək əməliyyatı keçirmək məqsədilə iki dəfə Londona getməyə icazə verilir.
Dini elmlərlə yanaşı, humanitar və texniki elmlərə də yiyələnən Mövdudi ensiklopedik alim idi. O, 100-dən çox kitabın, monoqrafiyaların və məqalələrin müəllifidir. Mövdudi əsərlərində İslamın müxtəlif yönlərini spesifik detallarına qədər göstərməyə çalışıb. Onun xanımı isə uzun illər İCP-in qadınlar şurasının sədri vəzifəsini icra edib. Mövdudinin həyat və fəaliyətinin mühüm bir hissəsini ona ünvanlanan müxtəlif mövzulara dair suallara cavab vermək də olub. Tanınmış alim 1979-cu ilin sentyabrında 76 yaşında vəfat edib.
Siciliyalı Mariya Amaliya
Siciliyalı Mariya Amaliya (Marie-Amélie de Bourbon-Siciles) — Fransanın son kraliçası. Atası Neapol və Siciliya kralı I Ferdinand, anası isə Müqəddəs Roma imperatoru I Fransisk in qızı Mariya Karolina idi.
Manqustlar
Manqustlar — Manqustkimilər fəsiləsinə, Pişikkimilər dəstəsinə aid cins. Manqustlar quş, ilan və xırda gəmiricilərlə qidalanır.
NGC 7341
NGC 7341, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Dolça bürcü istiqamətində yerləşir. SBab tipli. tərəfindən ildə 66.04 sm (26 inç) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Stefan Kuntz
Stefan Kuntz — Alman məşqçi və hücumçu kimi çıxış edən keçmiş milli futbolçudur. O, Türkiyə millisini çalışdırır.
İnfoteynment
Məlumat
"Məlumat-əyləncə" etiketi ictimai maraqlara təsir edən məsələlər haqqında ciddi məlumatlar verən bir mediadan yayılmışdır ki, məzmunda təzə "faktları" olan bir əyləncə növünə daxil olan narahatlıq və tənqiddir. Müxbirlər və redaktorların xəbərləri dəyərləndirən kriteriyalar - ön səhifədə, saatın aşağı hissəsində və ya şərhdə dəyərli bir şey olsun, bu müzakirənin tərkib hissəsidir. Bəziləri, medianı bu algılanmış fenomenə görə günahlandırırlar, bəziləri isə kütləvi informasiya vasitələrinin ticari xarakterini, yüksək reytinqlərə ehtiyac duyduqları halda, ictimaiyyətin özünü yaxşı hiss etməsi üçün üstünlük təşkil edir. və məşhur ünsiyyət dedikləri və ya idman kimi "əhəmiyyətsiz" mövzulardan ibarətdir.
Giltex
Haqqında
GiLTEX Cənubi Qafqaz regionunda yeganə vertikal inteqrasiya sistemi ilə qurulmuş iplik fabriki, 2 toxuma fabrikləri, 2 boyama fabrikləri və tikiş fabrikindən ibarət təsisdir. Müəssisə 2012-ci ildən Sumqayıt şəhərində fəaliyyət göstərir. GiLTEX MMC-də əsas xammal kimi Azərbaycan pambığından olan mahlıc istifadə olunur. 2020-ci ildə Azərbaycan Respublikası Prezidenti İlham Əliyevin açılışını etməsi ilə, COVID-19 pandemiyası ilə mübarizəyə töhfə vermək məqsədilə müəssisənin nəzdində tibbi maskaların istehsalı təşkil olunub. Şirkət müxtəlif illər ərzində bir neçə beynəlxalq sertifikat almışdır.
Vladimir Nemiroviç-Dançenko
Vladimir İvanoviç Nemiroviç-Dançenko — rus rejissoru, dramaturq və teatr xadimi, SSRİ Xalq artisti, (1936), Stalin mükafatları laureatı (1942, 1943).
Həyatı
K. S. Stanislavski ilə birlikdə Moskva Bədaye Teatrını yaratmış, 1919-cu ildə həmin teatrın nəzdində musiqi studiyası təşkil etmişdi (1926-cı ildən K. S. Stanislavski və V. İ. Nemiroviç-Dançenko adına Musiqili Teatr). Vladimir Nemiroviç-Dançenkonun Üzeyir Hacıbəyovla işgüzar əlaqələri olmuşdur. Stalin mükafatları komitəsinin sədri V. Nemiroviç-Dançenko, komitənin üzvü Ü. Hacıbəyovla iclaslarda tez-tez görüşür, Ü. Hacıbəyovu rəhbərlik etdiyi teatrın premyera tamaşalarına dəvət edirdi. Vladimir Nemiroviç-Dançenko İncəsənət İşləri üzrə Ümumittifaq Komitəsinin nəzdindəki bədii şuranın sədri kimi də Ü. Hacıbəyovun müzakirələrdəki rəy və fikirləri ilə hesablaşırdı.
Ust-Labinski rayonu
Ust-Labinski rayonu — Rusiya Federasiyası, Krasnodar vilayətinin tərkibində inzibati ərazi vahidi. İnzibati mərkəzi Ust-Labinsk şəhəridir.
Coğrafiyası
Ust-Labinski rayonu, Krasnodar diyarının mərkəzi hissəsində, Kuban və Laba çaylarının axdığı yerdə yerləşir. Cənubda Adıgey Respublikası ilə həmsərhəddir. Rayon regional və federal əhəmiyyətli nəqliyyat magistrallarının kəsişməsindədir.
Rayonun sahəsi 1511 km²-dir. Əkin sahələrinin sahəsi 116 min hektardır.
İqlimi mülayim kontinentaldır.
Rayonun əsas çayları: Kuban, Laba, Kirpili, Vtoroy Zelençuk və Srednı Zelençukdur.
Tarixi
1900-cü ildə Ust-Labinskaya kəndi Yekaterinodar və Kavkazskaya ilə dəmir yolu ilə bağlanır. Orada bir dəmiryol stansiyası və onunla birlikdə poçt və teleqraf idarəsi qurulur.
1921-ci ildə Ust-Labinskaya Slobodka eyniadlı kəndin bir hissəsi olur və 1924-cü ildə Ust-Labinsk rayonu qurulur.
Müharibədən əvvəl ərazidə 47 kolxoz və iki heyvandarlıq ferması var idi.
Müharibə adi həyat tərzini dəyişir, bir çox çətinliklər meydana gətirdi. Bir çox sənaye binası və yaşayış binaları dağıdılır.
Müharibədən sonra rayonda çoxsaylı kiçik emalatxanalardan ibarət bir istehlakçı xidmətləri kompleksi qurulur. Bir şəkər, kalibrləmə, yağ və pendir zavodu tikildi. Yeni müəssisələrin tikintisi ilə yanaşı köhnələrinin də yenidən qurulması işləri aparıldı.
1953-cü ildə Ladoqa rayonu, habelə ləğv edilmiş Temirqoevski rayonundan 3 kənd sovetliyi Ust-Labinski rayonu birləşdirildi.
29 may 1958-ci ildə SSRİ Ali Sovetinin Rəyasət Heyəti Ust-Labinskaya kəndinin Ust-Labinsk şəhərinə çevrilməsi haqqında qərar qəbul edir. 1 fevral 1963-cü ildə Ust-Labinski kənd rayonu qurulur. 1993-cü ildə kənd sovetliklərinin fəaliyyətinə xitam verilir, kənd idarələrinin əraziləri kənd dairələrinə çevrilir. 2005-ci ildə rayonda 15 bələdiyyə qurulur.
Əhali
2010-cu il Ümumrusiya siyahıya alınmasının məlumatlarına görə rayonun milli tərkibi haqqında aşağıdakı məlumatlar verilmişdir : 2010-cu il Ümumrusiya siyahıya alınmasına olan məlumat :
Kişilər — 54 296 nəf. (48,1 %). Qadınlar — 58 604 nəf. (51,9 %).
Əhalinin orta yaşı — 40,0 yaş. Kişilərin orta yaşı — 37,5 yaş. Qadınların orta yaşı — 42,4 yaş. Şəhər şəraitində (Ust-Labinsk şəhəri) rayon əhalisinin 36,79% -i yaşayır.
İnzibati-ərazi vahidləri
Ust-Labinski rayonunda 1 şəhər və 14 kənd inzibati vahidliyinə 39 yaşayış məntəqəsi daxildir.
İqtisadiyyat
Ust-Labinski rayonu əsas fəaliyyətlər kənd təsərrüfatı, qida və emal sənayesi, geyim, kimya sənayesi, tikinti materialları sənayesi ürərində qurulmuşdur. Rayonda tikinti materialları (gil, qum və çınqıl qarışıqları) istehsalı üçün xammal olan qeyri-metal minerallar var, təbii qaz belə çıxarılır.
Rayon bölgədə ən böyük soya istehsalçısıdır. Ayrıca şəkər çuğunduru və günəbaxan yetişdirmə sahəsində ixtisaslaşmışdır. Heyvandarlıq sənayesinin rolu bölgə iqtisadiyyatı üçün heç də vacib deyil. Burada heyvandarlığın çoxalması, böyüməsi və məhsuldarlığının ən yaxşı göstəriciləri verilmişdir.
Dərbənd mayakı
Dərbənd mayakı — Rusiya Federasiyasının ən cənub mayakıdır. Mayak Dağıstanın Dərbənd şəhərində yerləşir.
Mayak Rusiyanın qorunan abidələri və UNESCO Ümumdünya irsi siyahısına daxil edilmişdir.
Prokofi Caparidze
Prokofi Caparidze və ya Alyoşa Caparidze — dövlət xadimi, 26 Bakı komissarından biri.
Dərbənd mayakı
Tarixi
Dərbənd qədim zamanlarlar liman şəhəri olmasına baxmayaraq, burada XIX əsrə qədər limanların əsas atributlarından sayılan mayakın olması barədə məlumat yoxdur.
Prokofi Caparidze
Həyatı
1904-cü ilin avqustundan başlayaraq Bakıda fəaliyyət göstərməyə başlamış, 1904-cü il dekabr tətilinin rəhbərlərindən biri olmuşdur. RSDFP 3-cü qurultayında Bakı bolşevik təşkilatının nümayəndəsi kimi iştirak etmişdir. O, 1905-ci ilin noyabrında yaradılmış Bakı Sovetində bolşevik fraksiyasına rəhbərlik etmişdir. "Bakinski raboçi", "Qudok", "Bakinski proletari" və digər qəzetlərin nəşrində fəaliyyət göstərmişdir.
Dərbənd mayakı
Tarixi
Rusiya imperiyasına məxsus gəmilər Dərbənd qalası rayonuna XVI əsrin 60-cı illərində yan almışlar. Bu zaman ruslar Xəzər dənizinin qərb sahillərinə gərbi yürüşlər təşkil edirdilər.
Prokofi Caparidze
Həyatı
1909-cu ildə yenidən həbs olunaraq Bakıdan sürgün olunmuşdur. Bundan sonra Rostov-Donda və Kubanda partiya işi aparmışdır. 1911-ci ildə 3 il müddətinə Voloqda quberniyasının Veliki Ustyuq şəhərinə sürgün olunmuşdur. 1914-cü ilin mayında Qafqaza qayıtmış, Tbilisi bolşevik təşkilatında fəaliyyət göstərmişdir. 1915-ci ildə növbəti dəfə həbsə alınmış, iyulda isə Yenisey quberniyasının Kamenka kəndinə sürgün olunmuş, lakin 1916-cı ilin iyul ayında oradan Petroqrada qaçmışdır. Orada partiya tapşırığı alan Çaparidze Tbilisiyə qayıtmışdır. Onun Bakıda yenidən fəaliyyəti 1917-ci ilin aprelindən RSD(b)P Bakı Komitəsinin və Bakı Sovetinin tərkibinə daxil olmaqla başlamışdır. O, 1917-ci il sentyabr ümumi tətilinə rəhbərlik edən tətil Komitəsinin sədri olmuşdur.
Dərbənd mayakı
Tarixi
I Pyotr Xəzər dənizində Rusiyanın təsir dairəsini artırmaq və Baltik-Xəzər dəniz yolunu inkişaf etdirməklə Avropa-Şərq arasında ticarət əlaqələrini qurmaq məqsədi ilə 1722—1723-cü illərdə Rusiya imperator donanamasının köməyi ilə Xəzəryanı bölgələrə hərbi yürüşünü təşkil etmişdir. Bunun nəticəsində Dərbənd və Bakı kimi tratüji əhəmiyyəti olan şəhərlər ələ keçirilir.
Prokofi Caparidze
Həyatı
Onun Azərbaycan xalqına qarşı əsas cinayətləri məhz 1917-ci ilin dekabrından Bakı Soveti İcraiyyə Komitəsi sədrinin müavini, 1918-ci ilin yanvarından isə sədri olduqdan sonra baş vermişdir. P. Caparidzenin 1918-ci ilin mart qırğınları zamanı yerli müsəlman əhaliyə qarşı genosidin təşkilatçılarından və icraçılarından biri olması çağdaş Azərbaycan tarixşünaslığında faktlarla sübut olunmuşdur.
Dərbənd mayakı
Tarixi
1826—1828-ci illərdə baş vermiş Rusiya-İran müharibəsi sonrası Rusiya Xəzər dənizində yeganə hərbi gücə çevrildi. rus və fars ticarət gəmiləri isə dənizdə sərbəst dolaşma hüququ əldə etdi.
Prokofi Caparidze
Həyatı
P. Caparidze 1918-ci ilin 25 aprelində S. Şaumyanın sədrliyi ilə yaranmış Bakı Kommunasında Daxili İşlər və Ərzaq Komissarı olmuşdur. O, yerli əhalidən ərzaq və digər kənd təsərrüfatı məhsullarıın müsadirə edilməsinə və buna qarşı çıxanların kütləvi surətdə qətlə yetirilməsinə bilavasitə rəhbərlik etmişdir. P. Caparidze 1918-ci ilin may ayında keçirilmiş Bakı Qəza Kəndli Deputatları Sovetinin 1-ci qurultayının təşkilatçılarından və rəhbələrindən biri olmuşdur. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinə düşmən münasibət bəsləmiş və milli ordu və qardaş türk ordusuna qarşı qanlı döyüşlərə bilavasitə rəhbərlik etmişdir. Bakıda, Göyçayda, Kürdəmirdə, Hacıqabulda, Şamaxıda və Respublikanın digər ərazilərində gedən döyüşlərdə şəhid olmuş azərbaycan və türk əsgərlərinin ölümündə bilavasitə onun əli vardır.
Dərbənd mayakı
Tarixi
XVIII əsrdə Xəzər dənizində poçt və sərnişin gəmiçiliyin inkişafı Dərbənddə mayak tikitisini zəruri edir.
Prokofi Caparidze
Həyatı
Caparidze haqqında Ə. Quliyevin 1957 və 1979-cu llərdə, A. Hüseynovun 1984-cü ildə Bakıda azərbaycan və rus dillərində, Q. Qəribcanyanın 1979-cu ildə İrəvanda erməni dilində, E. Zedqinidzenin 1976-cı ildə Moskvada rus dilində, M. Silaqadzenin 1980-ci ildə Tbilisidə gürcü dilində kitabları nəşr olunmuşdur.
Dərbənd mayakı
Tarixi
Liman qısa zaman kəsiyində inkişaf edirdi. Qafqaz canişini, general-feldmarşal knyaz Mixail Vorontsov Xəzər dənizində gəmilərin təhlükəsizliyini təmin etmək və və Dərbənddə mayakın inşasını gerçəkləşdirmək məqsədi ilə qərar qəbul edir. Mayakın inşasına 1851-ci ildə başlanılır.
Prokofi Caparidze
Həyatı
Sovet tarixşünaslığında A. Çaparidze haqqında yazılanlar obyektiv hesab oluna bilməz. Çünki bunlar "yuxarıların", kommunist partiyasının sifarişi ilə yazılmış və həmin rejimin siyasətinə xidmət göstərən əsərlərdir. Hətta obyektiv tarixi tədqiqatlara nisbətən imkan verildiyi XX əsrin 80-ci illərinin axırlarında da səlahiyyətli elmi-tədqiqat institutları bu saxtakarlığı aradan qaldırmağa cəhd göstərməmişlər. Əvəzində isə Azərbaycan SSR EA və Azərbaycan KP MK yanında Partiya Tarixi İnstitutu "Qəhrəmanlıq ənənələri yenidənqurmanın xidmətinə" mövzusunda 26 Bakı komissarının həlak olmasının 70 illiyi münasibətilə 1988-ci ilin sentyabrında elmi sessiya təşkil edərək bu saxtakarlığı ört-basdır etmişlər.
Dərbənd mayakı
Tarixi
1853-cü ildə mayak kapitan saviniçin layihəsi əsasında inşa edilərək bitirilir. 16 yanvar 1853-cü ildə mayak karantin və gömrük postunun gözətçilərinə təhvil verildi.
Prokofi Caparidze
Həyatı
Lakin sovet dövründə yazılmış kitabların özündə də qeyd olunan faktlara tənqidi yanaşanda Caparidze və digər kommunistlərin xalqımıza qarşı cinayətlərini sübut etmək mümkündür. Məsələn, 1973-cü ildə nəşr olunmuş "Azərbaycan tarixi"nin 3-cü cildində qeyd olunur ki, "müsavat əksinqilabına müqavimətə rəhbərlik etməkdən ötrü, martın 30-dan 31-nə keçən gecə P. Caparidze, Q. Korqanov, İ. Suxartsev, S. Şaumyandan ibarət Bakı və onun rayonlarının İnqilabi Müdafiə Komitəsi təşkil edildi… Bu komitənin çağırışı ilə martın 31-də sovet qoşunları topların, təyyarələrin və donanmanın köməkliyi ilə düşmən üzərinə qəti hücuma keçdilər…1918-ci il aprelin 6-da iri müəssisə sahiblərinin üzərinə 50 milyon manat məbləğində vergi qoyuldu. Kapitalistlər tələb olunan məbləği ödəməkdən boyun qaçırdıqda, komitə onları həbs etməyi əmr etdi. Bundan sonra istənilən məbləğ ödənildi." Yaddan çıxarmaq lazım deyildir ki, A. Çaparidze xalqımıza qarşı çinayətlərə S. Şaumyanla birlikdə rəhbərlik etmişdir. O, 1918-ci ilin yanvarından Bakı Soveti İcraiyyə Komitəsinin sədri olduğundan mart qırğınlıarında günahsız dinc müsəlman əhalinin tökülən qanının baiskarlarından bəlkə də ən birincilərindəndir. Onun cinayətlərinin üstündən sükutla keçmək gələcək nəsillərdə XX əsr Azərbaycan tarixi haqqında səhv təsəvvürlərin yaranmasına səbəb ola bilər. Hətta demək olar ki, bu cür təsəvvürlər artıq yaranmaqdadır və qəribə də olsa Azərbaycan tarix elminə rəhbərlik edən professor və akademikləri bu heç narahat da etmir. Çünki onların əksəriyyətinin yazıb, müdafiə etdikləri dissertasiyalar məhz A. Caparidze kimilərinin təbliğinə həsr olunmuşdur.
Dərbənd mayakı
Yerləşməsi
Mayak şəhərin mərkəzində, Kirov və Nizami adına parkda yerləşir.
N42°03'41,20"  E48°17'45,48"
Xuk
Xuk - İranın Qərbi Azərbaycan ostanının Şot şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 309 nəfər yaşayır (82 ailə)
Kuban stadionu
Kuban Stadionu — 2019-cu ildən etibarən Kuban futbol klubunun ev arenası olan Krasnodar şəhərindəki çox məqsədli bir stadion, 2019 -cu ildən etibarən Kuban Futbol klubunun və 2020-ci ildən Kuban Holding klubunun azarkeşləri və köhnə oyunçuları tərəfindən canlandırılmışdır. 1960–2018-ci illərdə stadion Kuban Krosnadar klubunun, 2009–2016-cı illərdə Krasnodar klubunun və 2018–2019-cu ilrdə stadion Kubanoçka qadın futbol klubunun ev arenası olur. Stadion 35.200 tamaşaçı tutumuna malikdir. İdman arenası 30 oktyabr 1960-cı ildə açılmış və ilk futbol oyunu 14 may 1961 -ci ildə baş tutmuşdur.
Tarix
Stadion 1960-cı ildə inşa edilir, eyni ilin 30 oktyabrında açılışı baş tutur. İnşaat zamanı rəsmi olaraq 20.000 tamaşaçı (əslində 25.000) tutacağı bildirilir. 1980-ci ildə yenidən qurmadan sonra maksimum tutum 50 min nəfərə yüksəlir.
2004-cü ildə stadionda 2006 Dünya Çempionatının seçmə mərhələsi çərçivəsində Rusiya və Estoniya milliləri arasında oyun baş tutur. Rusiya komandası 4: 0 hesabı ilə oyunu başa çatdırır. Bir il sonra Kuban stadionu Rusiya millisi ilə Danimarka milliarasında keçirilən Avropa Gənclər Çempionatı matçına ev sahibliyi edir. 2005-ci ilin əvvəlində Kuban arenası gələcək UEFA Kubokunun qalibi MOİK Moskva FK üçün "ev" oyunlarının keçirildiyi arena rolunu oynayır. Kubok yolunda bu arenada iki böyük qələbə qazanır: 1/16 final oyununda Benfika FK 2:0, 1/8 finalın cavab oyununda Belqradın Partizan klubuna da 2:0 qalib gəlir. Buna görə Krasnodar, MOİK komandasının qazandığı UEFA Kubokunu ictimaiyyətə göstərmək üçün gətirdiyi Moskvadan sonra ilk Rusiya şəhəri olur.
2008-ci ilin əvvəlində stadionda daha bir təmir keçirilir, şimal, qərb və şərq tribunalarında təkmilləşdirilmiş əsasda yeni plastik oturacaqlar quraşdırılır və yeni, müasir rəngli tablolar qoyulur. 2009-cu ilin mart ayında, stadionun təmirinin növbəti mərhələsi başa çatır, bu müddət ərzində cənub stendinə plastik oturacaqlar qoyulur və meydançanın ətrafındakı qaçış zolaqları dəyişdirilir.
Arenanın növbəti yenidən qurulmasının 2015-ci ilin ikinci yarısında başlayacağı planlaşdırılırdı, lakin vilayət rəhbərliyi 2018 FİFA Dünya Kubokundan sonra yenidən qurmağa davam etmək qərarına gəlir.
Tribunalar
Stant sayı: 4 ("Qərb", "Şərq", "Şimal" və "Cənub")
Tribunaların tutumu stadionun veb saytına, mötərizədə - Kuban FK saytının diaqramına əsasən göstərilmişdir.
"Qərb" tribunası - 12 800 yer (11 733 yer): aşağı pillə - 4 500 oturacaq (4 468)
yuxarı pillə - 8,300 oturacaq (7,265)
"Şərq" tribunası - 16.000 (12.949):
aşağı pillə - 5,100 yer (5,065)
yuxarı səviyyə - 10.900 oturacaq (7.884)
"Şimal" tribunası (qonaq) - 3200 oturacaq (3.351)
"Cənub" tribunası (azarkeşlər) - 3200 oturacaq (3.188)
Video müşahidə
2011-ci ildə Rusiya Super Kuboku uğrunda oyunu stadionda keçirmək üçün Kubanda video nəzarət gücləndirilir Beləliklə, video avadanlıqların sayına görə stadion Lujniki stadionundan sonra Rusiyada ikinci olur.
Ünvan 350038, Krasnodar, Jeleznadorojnaya, 49.
Ukrayna iqtisadiyyatı
thumb|[[Kiyevdəki biznes mərkəslərindən biri]] Ukrayna iqtisadiyyatı — Ukrayna dövlətinin iqtisadiyyatı.
Təsərrüfatı
Ukrayna təsərrüfatı mürəkkəb sahə və ərazi quruluşuna malikdir.
Msxeta körpüsü
Msxeta körpüsü —  Gürcüstanın Msxeta şəhəri yaxınlığında, Kür çayı üzərində tikilmiş, su elektrik stansiyasının tikintisi səbəbi ilə su altında qalmış körpü.
Donqhoy
(Đồng Hới) — Vyetnamın Bac Trung Bo əyalətində şəhər. Hanoydan 480 km cənubda yerləşir. Bu Quang Binh ən böyük şəhəri.
Msxeta körpüsü
Körpünün tarixi qədimdir. 1926-cı ildə Zemo-Avçal su elektrik stansiyasının tikintisindən sonra su altında qalıb.
Ukrayna iqtisadiyyatı
Yanacaq-energetika kompleksi
Bu ölkənin yanacaq-energetika kompleksi kömür, yerli neft-qaz və ən çox kənardan aldığı neft-qaz yanacağına əsaslanır. Donbas iri daş kömür rayonudur.
Donqhoy
Əhalisi 108.045 min nəfər (2009), sahəsi 154,55 km²-dir. Quang Binh əyalətinin inzibati mərkəzi.
Msxeta körpüsü
Adı
Körpünün adı Msxeta şəhərinin adından gəlir. Moqivski (Moqvetski) körpüsünün də bir hissəsi burada olub. Körpü e.ə.65-ci ildə İberiyaya hücum edən və bu yerdə daş körpü tikdiyi iddia edilən qədim Roma imperatoru Pompeyin şərəfinə Pompey körpüsü də adlanır.
Ukrayna iqtisadiyyatı
Yanacaq-energetika kompleksi
Ölkədə çoxlu istilik elektirik stansiyaları və bir neçə atom elektrik stansiyası var. 1986-cı ildə Çernobıl AES-də baş vermiş qəza ölkə iqtisadiyyatına çox böyük zərər vurmuşdur.
Msxeta körpüsü
Tarixi
Körpü qədim İberiya çarlığının mərkəzi Msxetada yerləşirdi. Qədim dövrlərdən bəri Dəryal keçidindən Gürcüstanın cənub sərhəddinə və Qara dənizdən Xəzər dənizinə qədər Zaqafqaziyanın əsas yolları bu körpüdən keçirdi. Körpü haqqında Appian (e. II əsr), Dion Kassi (II-III əsrlər) və Movses Xorenlinin (V əsr) qeydlərində rast gəlinir. E.ə.65-ci ildə İberiya kralı Artak Roma sərkərdəsi Qney Pompeyin hücumu zamanı körpünü yandırdı.
Ukrayna iqtisadiyyatı
Metallurgiya kompleksi
Ölkənin metallurgiya kompleksi yerli dəmir filizləri və kömür əsasında inkişaf edir. İri mərkəzləri Donbas kömür hasilatı, Azov sahili nəqliyyata yaxınlıq və Dnepryanı filiz mərkəzi kimi fərqləndirilir.
Msxeta körpüsü
Tarixi
V əsrin sonlarında Kral I Vaxtanqın əmri ilə körpü 100–120 m-ə qədər genişləndirildi: "Və Vaxtanq Moqvski körpüsünü (Moqvetski körpüsü) altmış mxariyə qədər genişləndirdi ki, qoşunlar rahat keçə bilsinlər." Qədim körpü daş dayaqlar üzərində taxta arakəsmə ilə tikilib, düşmənin yolunu kəsmək üçün lazım gələrsə, asanlıqla sökülüb, yandırılırdı.
Ukrayna iqtisadiyyatı
Maşınqayırma sənayesi
Maşınqayırma metal tutumlu və əmək tutumlu sahələrlə təmsil olunub.
Msxeta körpüsü
Tarixi
XVIII əsrdə körpünü Msxetanın zadəganları - Gedevanişvili körpüdə rüsum toplamaq hüququna sahib idilər. 1771-ci ildə körpüdən keçən səyyah İohann Anton Güldenştedt: “Biz indi Kürün sahilinə qalxdıq, təxminən bir mil getdik və körpünü keçdik, bunun üçün Msxetadan olan bir zadəgan körpü pulu alırdı."
Ukrayna iqtisadiyyatı
Maşınqayırma sənayesi
Ağır maşınqayırma Donbasda, Xarkovda, dəqiq maşınqayırma Ukraynanın qərb və cənub mərkəzlərində, şəkər çuğunduru yığan maşınlar Ternopolda, traktorlar Xarkovda, avtomobillər Lvovda, Zaporojyedə, Lutskda yerləşir.
Msxeta körpüsü
Tarixi
A.S.Puşkin “1829-cu il yürüşü zamanı Ərzruma səyahət” əsərində körpüdən bəhs edərək: "Gartsiskaldan bir neçə verst məsafədə, biz Kürdən qədim, Roma yürüşlərinin abidəsi olan körpüdən keçdik ..."
Ukrayna iqtisadiyyatı
Gəmiqayırma sənayesi
Gəmiqayırma Xerson və Nikolayevdədir.
Kimya sənayesi
Kimya sənayesi inkişaf etmişdir.
Msxeta körpüsü
Tarixi
1839-1841-ci illərdə körpünü yenidən bərpa edən mühəndis Term köhnə Msxeta körpüsünü belə təsvir edirdi: “...bir vaxtlar burada romalılar tərəfindən tikilmiş körpü olubsa, sonrakı dövrlərdə bu körpü dağılıb, gürcülər və farslar tərəfindən bərpa edilib....”
Ukrayna iqtisadiyyatı
Yeyinti sənayesi
Güclü yeyinti sənayesinə malikdir, yerli kənd təsərrüfatı məhsullarını emal edən-unüyütmə, şəkər, bitki yağı, ət-süd və meyvə konservləri və s. istehsal olunur. Bu müəssisələr kənd təsərrüfatı rayonlarında yerləşirlər.
Əli Əsədov (əsgər, 1993)
İkinci Qarabağ müharibəsində iştirakı
Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin müddətli həqiqi hərbi xidmət hərbi qulluqçusu olan Əli Əsədov 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan və Ermənistan arasında başlanan Vətən müharibəsi zamanı Suqovuşanın azadlığı uğrunda gedən döyüşlər də iştirak edərək, 2020-ci il oktyabrın 13-də qəhrəmancasına şəhid olmuşdur.
Ukrayna iqtisadiyyatı
Tikinti materialları sənayesi
Tikinti materialları sənayesi yüksək səviyyədə inkişaf etdirilir, zəngin xammala əsaslanır.
Kənd təsərrüfatı
Kənd təsərrüfatı həm bitkiçilik və həm də heyvandarlıq sahələri yaxşı inkişaf etdirilmişdir.
Əkin yerlərinin yarısından çoxunu dənli bitkilər tutur ki, əsasən də buğda əkinləri geniş yayılmışdır. 2006-cı ildə ölkədə 32 milyon ton taxıl istehsal olunmuşdur.
Msxeta körpüsü
Tarixi
Körpünün dayaqları qayalı bünövrə üzərində daşından tikilib, aralıq strukturu təxminən 21 m olan taxta tağvari tikili olub. Orta dayaqla sol sahil arasında sel sularının keçməsi üçün daşdan düzəldilmiş daha beş kiçik tağ var idi. Körpünün eni 4,3 m idi.
Ukrayna iqtisadiyyatı
Kənd təsərrüfatı
Şəkər çuğunduru becərilməsinə və şəkər tozu istehsalına görə Urkayna 2006-cı ilin məlumatlarına görə 22 milyon tonla şəkər çuğunduru və 2,6 milyon tonla şəkər tozu istehsalı sayəsində dünyada qabaqcıl yerlərdən birini tutmuşdur.
Msxeta körpüsü
Tarixi
Mtsxeta körpüsünün iki təsviri qorunub saxlanılmışdır: XIX əsrin məşhur rus rəssamı N.G.Çernetsovun "Msxetadakı Pompeyev körpüsü" tablosu (Rusiya Muzeyinin fondlarında saxlanılır) və ingilis səyyahı R.Lyallın tablosu, 1825-ci ildə Londonda nəşr olunan kitabında yer alıb.
Ukrayna iqtisadiyyatı
Kənd təsərrüfatı
Heyvandarlıq əsasən südlük-ətlik istiqamətdə və donuzçuluq, quşçuluq, qoyunçuluq və b. inkişaf etdirilir.
Msxeta körpüsü
Tarixi
XIX əsrdə ağır nəqliyyatın inkişafı ilə köhnəlmiş körpünün istifadəsi təhlükəli hala gəldi. 1839-1841-ci illərdə köhnə körpü sökülərək yerində yeni daş körpü tikilib. Əsas kanal vasitəsilə 23,5 m çuxurlu yonma parça daşdan qutu tağ tikilmişdir. Sol kərpic divarda sel sularının keçməsi üçün 10,7 və 6,4 m olan 2 dəlik açılmışdır. Baş sərdabə və dayaqların ön səthləri sarı qumdaşı ilə üzlənmişdir.
Ukrayna iqtisadiyyatı
Kənd təsərrüfatı
Zakarpatye və cənub rayonları meyvəçlik və üzümçülük yerləşir.
Msxeta körpüsü
Tarixi
Körpünün yenidən qurulması mühəndis Terminin rəhbərliyi ilə həyata keçirilib. İşin dəyəri 55 min rubl gümüş dəyərində idi. Körpünün yenidən qurulması zamanı körpünün qarşısında yerləşən gözətçi qülləsi sökülüb.
Ukrayna iqtisadiyyatı
Nəqliyyat
Nəqliyyatın bütün sahələri inkişaf etmişdir. Odessa, Xerson, Mariopul kimi limanları vardır.
Msxeta körpüsü
Tarixi
1926-cı ildə Zemo-Avçal su elektrik stansiyası tikildikdən sonra körpü su altında qaldı. Əvvəlcə körpünün partladılması nəzərdə tutulsa da, arxeoloqların tələbinə əsasən, o, saxlanılıb. Yeni körpü 1926-cı ildə mühəndislər B.Mikeladze və Y.Karelinin layihəsinə əsasən çaydan 450 m yuxarıda tikilmişdir. Çayın sağ sahilində, qayalıqda, Msxeta körpüsünün qədim sahil dayağından hörgü qalıqları qorunub saxlanılmışdır.
Albaniya Ana (heykəl)
Albaniya Ana — Albaniya nın paytaxtı Tirana şəhəri ndə Albaniya Milli Şəhidlər Qəbiristanlığı nda heykəl.
Təsviri
Heykəl 3 metrlik bir təməl üzərində ucaldılmışdır. Təsvir edilən qadın fiqurunun hündürlüyü 12 metr, heykəlin ümumi hündürlüyü isə 20 metrdir.