cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Şimali Koreya milli futbol komandası
"Pişiklər üzərində məşq"
Sonra 2004-cü il Asiya Kubokunda pxenyanlı azarkeşlərin hakimə əllərinə gələni atdıqları İrana qarşı matçın yarımçıq saxlanması və buna görə də bir illik diskvalifikasiya. Hər şey eynən əvvəlki vaxtlardakı kimiydi.
"Çxollima"nın uğur zirvəsi isə Cənubi Afrikada keçirilmiş dünya çempionatına qatılmaq oldu.
Uzun illərdən bəri zəif komandalarla qarşılaşıb ciddi mübarizə təcrübəsindən məhrum komanda bərkə-boşa düşməklə yanaşı, Şimali Koreya vətəndaşları birbaşa olmasa da, dünya yığmalarının matçlarına baxmaq imkanı əldə etdilər.
Soxulcan proqramlar
Soxulcan proqramlar və ya Kompüter soxulcanları (Worms) - virus proqramlarının növlərindən biri. thumb|right|325px Soxulcan proqram digər viruslardan fərqli olaraq müstəqil proqramdır. Bu proqram virus proqramı kimi öz-özünə çoxalır və lokal və qlobal şəbəkələrdə yayılaraq bir kompüterdən digərinə köçürülür.
2009-cu ilin yanvar ayında “Conficker” adlı şəbəkə soxulcanı Microsoft Windows əməliyyat sistemi ilə işləyən 15 milyon şəxsi kompüteri zədələmişdir.
Virus-soxulcanlar bir neçə katerqoriyaya bölmək olar:
Poçt “soxulcanları”
Poçt “soxulcanları”-email-worm- bu növ virus-soxulcanaları bir qayda olaraq elektron poçt vasirtəsi ilə yayılır. Bu zaman virus oz kodunu elektron məktuba əlavə kimi yaxud hansısa şəbəkə resursuna muraciət formasında yayır. Birinci halda virus məktubu açarkənç ikinci halda şəbəkə resursunda yerləşən faylı açarkən aktivləşir.
IM-Worm
IM-Worm — internet-peydjerlər vasitəsilə yayılan soxulcanlar- belə viruslar peydjerlərin (MSN, İCQ və sair) kontak siyahısındakı ünvünları əldə etmək və bu ünvanlara yoluxmuş məktublar yollamaqla çoxalırlar.
Bulbophyllum herbula
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Padarqışlaq
Padarqışlaq — Azərbaycan Respublikasının Ağsu rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin 7 fevral 1991-ci il tarixli, 54-XII saylı Qərarı ilə Ağsu rayonunun Padarqışlaq kəndi Bico kənd Sovetindən ayrılaraq, bu kənd mərkəz olmaqla Padarqışlaq kənd Soveti yaradılmışdır.
118 saylı Ağdam şəhər seçki dairəsi
Azərbaycan Respublikası 118 saylı Ağdam şəhər seçki dairəsi — Azərbaycan Respublikasında seçki dairəsi.
thumb|200px|left
Hocedk
Hocedk — İranın Kirman ostanının Ravər şəhristanının Kuhsaran bəxşində şəhər və bu bəxşin mərkəzi. 2006-cı il əhalinin siyahıya alınmasına əsasən, şəhərin əhalisi 938 nəfər və 232 ailədən ibarət idi.
Tequsiqalpa
Tequsiqalpa (isp. Tegucigalpa) - 1880-ci ildən etibarən Honduras dövlətinin paytaxtı və ən böyük şəhəridir.
Əhalisi 1,7 milyon nəfərdir (2006). Mərkəzi Amerika regionunun üçüncü ən böyük şəhəridir. Şəhər ölkənin mərkəzi hissəsində, Çoluteka çayının sahilində, dəniz səviyyəsindən 1000 metr yüksəklikdə yerləşir.
Tsundoku
thumb|Yığılıb qalmış kitablar. – kitab almağı və əldə etməyi sevmək, lakin onları oxumamaqla xarakterizə olunan sindrom.
Tsundoku yapon termini olub, Meyci dövründə yaranmışdır. Termin və  sözlərindən əmələ gəlmişdir. Termin həmçinin kitab rəfində sonradan oxunacaq kitabları bildirmək üçün də istifadə olunur.
Qələm surəsi
68-ci surə
Nun və ya əl-Qələm (Qələm) surəsi (Məkkədə nazil olmuşdur, 52 ayədir)
Surənin adı 1-ci ayədə çəkilən qələm sözündən götürülüb: "Nun! And olsun qələmə və yazdıqlarına ki,..."
Çılpaq bugenvilleya
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Markuş strukturu
Patentləşdirmə
Markuş strukturu belə strukturların istifadəsi ilə bağlı "Pirazolon rəngləyicisi və onun əldə olunması prosesi" patentini almaq üçün iddiada qələbə qazanmış Nyu-Cersidə fəaliyyət göstərən "Pharma Chemical Corporation" şirkətinin sahibi, ixtiraçı Yucin Markuşun şərəfinə adlandırılmışdır. Patent müraciəti 9 yanvar 1923-cü ildə edilmiş və ABŞ Patent İdarəsi 26 avqust 1924-cü ildə patenti təsdiq etmişdir. Bu iş kimyəvi soy strukturlarına dair patent müraciətlərində presedentə yol açdı.
Markuş strukturu patent sahibinə bir neçə aktiv/effektiv struktur formulu sadalamağa imkan verir. Patent müraciəti edənlərdən tələb olunur ki, onlar öz kəşflərinin tətbiqini ən yaxşı əks etdirən struktur formulunu açıqlasınlar və əgər bu struktur çox qarışıq olarsa, müraciət rədd edilə bilər.
Problemlər
Son iyirmi ildə patent düsturlarında Markuş strukturlarının istifadəsi kimya sahəsində patent hüququ sferasında böhrana gətirib çıxarmışdır. Markuş strukturları ilə bağlı problemlərə onların necə genişmiqyaslı olduğunu sübut edən bir neçə beynəlxalq forumun həsr edilməsinə baxmayaraq, heç bir kimya və ya patentşünaslıq ədəbiyyatında onlar müzakirə olunmamışdır.
Markuş strukturları real olaraq alınmamış böyük miqdarda kimyəvi birləşmələri, daha doğrusu, "kağız" kimyasında fenomen yaratmış hipotetik strukturları mühafizə edir.
Markuş strukturları, hər hansı qayda ilə məhdudlaşdırılmayaraq, müxtəlif siniflərə (kimyəvi birləşmələrin BPT siniflərinə uyğun olan siniflərə) aid olan böyük miqdarda kimyəvi birləşməni daxil etməyə imkan verir.
Qvatemala bayrağı
Qvatemala bayrağı — Qvatemalanın Dövlət bayrağı
Duş (Bünab)
Duş — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Bünab şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Graptopetalum paraguayense
—  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Bürküt Ata
Bürküt Ata - türk mifologiyasında qartal tanrı. Digər adları Burkut (Merküt, Markut, Mörküt, Börkit, Börköt, Bürgid) Atadır. Monqollar isə Bürgüd Ece və ya Bürged Ecege deyərlər. Bundan başqa Qartal Ata və saxa dilinde Xotoy Ete olaraq da bilinər.
Xüsusiyyətləri
Günəşin simvoludur. Yenidən doğuşu, əbədi həyatı, ölümsüzlüyü, günəşin doğuşunu işarələr. Atəşi, istiliyi və biçin mövsümünü xatırladar. Bürküt ölümsüzlüyün simvoludur. Yağış yağdırma gücünə malikdir. Bolluğu və bərəkəti təmsil edir.
Qartal kultu
Qartala bəzi türk millətləri Günəş quşu deyirlər. Merküt qəbiləsi qara qartaldan, Yurtas qəbiləsi isə ağ qartaldan törəmişdir. Macar padşahlarının nəsli də bir qartala (və ya şahinə) qədər uzanır. İlk Macar kralının anası bir doğandan hamilə qalmışdır. Macar kralının anası hamilə deyilkən yuxusunda bir şahin görmüş, sonra bu quş ətrafında uçaraq doqquz dəfə dolanmış və sonra da bətninə girmişdir. Bir müddət sonra da hamilə qaldığını anlamışdır. Uşağın doğumunda isə sıra qəribə hadisələr yaşanmış. Bir qırğız boyundan anası da yenə gecə yuxusunda çadırına gələn bir doğulan görmüş və bu quş qarınına girmiş. Qadın bir müddət sonra hamilə qalmış. Başqa bir əfsanədə də Qartal Ata yer üzünə enərək bir qadınla birləşir və uşağı olar. Doğulmuş uşaq yer üzünün ilk və ən böyük şamanı olar. Qartalın bunu etməsinin səbəbi öz dilini anlayacaq bir insan övlada sahib olmaqmış. Qazaxıstan bayrağında kürəyində Günəş daşıyan bir qartal vardır. Buryat kağanının arvadının bir qartalla girdiyi əlaqə nəticəsində şaman olduğu deyilir. Türklərdə qartal və ona bənzəyən sungur, şahin, qırğı, laçın kimi quşlara ümumi olaraq qaraquş adı verilər. Bu quş növü eyni zamanda görünməz aləmlə olan əlaqəni təmsil edən bir ruh olaraq da görülər. Şamanlar onun köməyinə müraciət edir. Qaraquş bəzən igidləri bütöv udar və onlarda onun bətnindən təkrar sağ olaraq çıxmaq üçün bir yol tapırlar. Anadoluda aşiqlər ancaq özlərinə bir quş qılığına girən Cəbrayıl və ya Mikayıln yuxularında görünməsiylə birlikdə aşiqlıq xüsusiyyətini qazanarlar. Yakut dilindəki Xotoy sözünün Kuday (Tanrı) sözcüyü ilə bənzərliyi də diqqətə dəyərdir. Bürküt (Merküt) quşu şamana özündən keçərək etdiyi səfərdə yoldaşlıq edər. Bürküt əslində bütün quşları təmsil edən bir heyvandır. Bu məzmunda aşağıda nümunə olaraq verilən və qartal, şahin, qırğı kimi yırtıcıların növləri olan quşların hamısı türk mədəniyyətində əhəmiyyətli bir yerə malikdir: Baz/Bas, Bazalak/Bozalak, Beygü/Baygu, Cınkay/Çınkay, Çakır/Şakır, Çalağan/Çalagan, İtelgü/İtleğü, Karçıkay/Karcıgay, Köçken/Köçeğen, Köykenek/Küykenek, Kırgay/Kırguy, Laçın/Naçın, Sungur/Sonkur, Sunkar/Şumkar, Toğanak/Tuğanak, Toygun/Tuygun, Torumtay/Turumtay, Zağalma/Yağalbay.
Etimologiya
(Bur/Bür) kökündən törəmişdir. Örtmək mənalarını ehtiva edən bürümək, burğu sözləri ilə eyni kökdən törəmişdir. Qartal deməkdir. Büreg sözü monqolcada qaranlıq deməkdir və Bürkütler çox vaxt qara rəngli olaraq izah olunur. Qartal üçün istifadə edilən qaraquş təbiri bunun ən gözəl örnəyidir. Bur (Burh) sözü əlaqəsi də əhəmiyyətlidir.
Haqqə surəsi
69-cu surə
əl-Haqqə (Haqq olan qiyamət) surəsi (Məkkədə nazil olmuşdur, 52 ayədir)
Qvineya-Bisau bayrağı
Qvineya-Bisau bayrağı — Qvineya-Bisaunun Dövlət bayrağı
Hənza
Hənza — İranın Kirman ostanının Rabor şəhristanının Hənza bəxşində şəhər və bu bəxşin mərkəzi.
Erigeron seemannii
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Evridika (Perinin operası)
"Evridika" Yakopo Perinin operasıdır. Bu opera dövrümüzə çatan ən erkən operalardandı, Perinin öncəki əsəri "Dafne" itirilmişdir. Ottavio Rinuççininin librettosu Ovidinin əfsanəvi musiqiçi Orfey və onun xanımı Evridika barədə olan X və XI "Metamorfozlar" kitabına əsaslanmışdır. İlk dəfə 6 oktyabr 1600-cü ildə Fransa kralı IV Henrixlə Mariya Mediçinin Florensiyadaki toylarının şərəfinə olan saray şənliklərində göstərilmişdir. Premyerada Orfey rolunu Perinin özü ifa etmişdir.
Süjeti
Orfey barədə mifoloji rəvayət yeni "musiqili dram"ının süjetinin əsası oldu. Əfsanəyə görə, Orfeyin arvadı Evridika ilan vurmasından sonra ölür. Orfey Yeraltı dünyaya gedir ki, vəfat edən sevgilisini geri qaytarsın. Orfey öz gözəl ifası sayəsində Aidin köməkçilərini Evridikanı buraxmaları üçün yola gətirir, amma bir şərtlə ki, canlıların dünyasına apararkən əsla geriyə çönüb baxmasın. Orfey şərt yerinə yetirə bilmir və Evridikanı ikinci dəfə itirir.
Orfey barədə mif faciəli bitir, çünki sonda baş qəhramanı vakxankalar parçalıyırlar. Lakin faciəli sonluq bayram şənliyi üçün uyğun gəlmirdi, və libretto müəllifi şair Rinuççini onun sonunu dəyişdirdi. Yeni versiyaya görə, Orfeyin ümidsizliyi Sevgi tanrısının diqqətini çəkir, və o, Evridikanı yenidən həyata qaytarır.
Musiqisi
Reçitativ bas lavta, gitara, lira klavişli musiqi alətlərinin sədaları altında ifa olunurdu. O vaxtı uvertüra hələ yox idi, və opera bir neçə truba səsləri altında başlayırdı. "Musiqili dram" antik faciənin obrazına malik idi, ona görə də onun tərkibinə nimfalar, çobanlar və yeraltı ruhları təsvir edən xorlar daxil idi.
Operanın musiqisi öz dərin ifadəliliyi ilə dinləyiciləri heyran etdi. Operanın uğuru böyük idi, və "musiqili dramın" şanı şöhrəti Florensiyadan kənarda da yayıldı.
Qarazəki (Bünab)
Qarazəki — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Bünab şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 100 nəfər yaşayır (23 ailə).
Şahin Cəfərqulu
Şahin Tuma Cəfərqulu — azərbaycanlı aktyor və müğənni.
Həyatı
Şahin Tuma Cəfəroğlu 1997-ci il yanvarın 27-də Böyük Britaniyada, Uels bölgəsinə aid Svansea şəhərində anadan olub. İran azərbaycanlısı olan atası ilə anası Şahin kiçik yaşlarında olarkən boşanıblar. Hazırda Şahin anası ilə birlikdə Uelsdə yaşayır. 12 yaşlı Şahin Svanseada ictimai məktəbin 7-ci sinfində oxuyur, eyni zamanda həftəsonları səhnə dərsləri alır. Bir sıra filmlərə və seriallara çəkilib. BBC-nin altı ay davam edən "Ulduz zərbəsi" sənədli film seriyasının qəhrəmanı olub. "Həyat" adlanan trillerdə isə Maykl Ceksonun cavanlığını oynayıb.
Mərasimdə elan olunub ki, pop musiqisinin kralı Londona planlaşdırdığı konsertdə Şahinlə duet oxumağı düşünürmüş.
Qafqaz canişinliyi
Tarixi
1844-cü ildə Baş hakimlik ləğv edildi və Qafqaz canişinliyi yaradıldı. Qafqazın bütün hərbi və mülki hakimiyyəti canişinə məxsus idi. O, yalnız çarın qarşısında hesabat verirdi. Qafqazın ilk canişini qraf S.M.Vorontsov oldu. S. M. Vorontsov öz vəzifəsinin icrasına başlayan kimi mülki işlər üzrə idarə rəisi P. A. Ladinskinin köməyi ilə bəy və ağaların torpaq hüquqları haqqında layihə hazırlayıb İ. Nikolaya göndərdi. İki illik müzakirədən sonra 1846-cı il 6 dekabrda bəy və ağaların hüquqları haqqında reskript (qanun gücündə olan rəsmi dövlət sənədi) imzalandı.
Qafqaz sərdarları
Mənbə
Tomas Şellinq
Tomas Şellinq (d. 14 aprel 1921 — ö. 13 dekabr 2016) — amerikalı iqtisadçı. Xarici əlaqələr, milli təhlükəsizlik, nüvə strategiyası mövzularında mütəxəssis.
Həyatı
Tomas Şellinq universitet təhsilini Berkli Kaliforniya Universitetində 1944-cü ildə iqtisadiyyat sahəsində tamamlamışdır. Doktorluq dərəcəsinə isə 1951-ci ildə Harvard Universitetində yüksəlib.
Ən əhəmiyyətli kitabı sayılan Qarşıdurma Strategiyası 1960-cı ildə nəşr edilmişdir. 1964-cü ildən etibarən Pentaqonnun Vyetnam müharibəsində bombalama və gərginlik siyasəti sahəsində çalışdı. 1971-ci ildə "Ayrı-seçkiliyin dinamik modelləri" adlı məşhur məqaləsini yayımladı və bir insanın qonşusunun eyni irqdən olmasını seçməsi şəklindəki kiçik bir seçiminin bütünlükdə ayrı-seçkiliyə yol aça biləcəyini isbat etdi. Qlobal istiləşmə müzakirələrində iştirak etmiş və qlobal istiləşmənin nəticələrinin çox büyüdüldüyünü müdafiə etmişdir. Harvard Universitetində ömürlük professor olan Tomas Şellinq, Merilend Universitetin də təhsil heyətində yer almaqdadır.
2005-ci ildə İqtisadiyyat üzrə Nobel mükafatını Robert Aumann ilə bölüşmüşdür. Oyunlar nəzəriyyəsi ilə iqtisadi əməkdaşlıq və qarşıdurma mövzularına verdikləri şərhdən ötəri mükafata layiq görülmüşlər.
Arif Abbasov (etnoqraf)
Arif Abbasov (tam adı: Arif Akim oğlu Abbasov) —  22 dekabr 1937-ci il Naxçıvan şəhərində anandan olmuşdur. 21 aprel 2005-ci ildə Bakı şəhərində vəfat etmişdir) tarixçi-etnoqraf. Tarix elmləri doktoru (1995), AMEA-nın müxbir üzvü (2001), general-mayor Akim Abbasovun oğludur. Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Rəyasət Heyəti yanında təbiətşünaslıq və texnika tarixi elmi şurasının elmi katibi (1973--78), AMEA Tarix İnstitutu nun direktor müavini və etno-sosioloji tədqiqatlat şöbəsinin rəhbəri (1978-93), 1993-cü ildən AMEA Arxeologiya və Etnoqrafiya İnstitutu nun direktoru.
Həyatı
Arif Abbasov 1961-ci ildə Azərbaycan Dövlət Universitetinin Tarix fakültəsini bitirmiş və Azərbaycan Elmlər Akademiyası nın (AMEA) Tarix İnstitutu nda elmi-tədqiqat işlərinə başlamış, bir müddət Moskva da keçmiş SSRİ Elmlər Akademiyasının Etnoqrafiya İnstitutunda təcrübə keçmişdir. Moskvadan qayıtdıqdan sonra o, Azərbaycan EA-nın Tarix İnstitutunun direktor müavini və etnososioloji tədqiqatlar şöbəsinin müdiri (1978-1993), Arxeologiya və Etnoqrafiya İnstitutunun direktoru (1993-2005) işləmişdir.
A.Abbasov 1974-cü ildə Azərbaycanın dağ-mədən sənayesi fəhlələrinin müasir məişət və mədəniyyəti mövzusunda namizədlik, 1995-ci ildə Azərbaycanın yeni şəhərlərinin həyat tərzi (etnososioloji tədqiqatlar üzrə) mövzusunda doktorluq dissertasiyası müdafiə etmiş, 2001-ci ildə Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının müxbir üzvü seçilmişdir.
Professor A.Abbasovun müasir Azərbaycan etnoqrafiyasının inkişafında böyük xidmətləri olmuşdur. Azərbaycan etnoqrafiyasında bir çox problemlərin tədqiqi bilavasitə onun adı və elmi yaradıcılığı ilə bağlıdır. Alim monoqrafiyalarında və məqalələrində etnik xüsusiyyətlərin göstərilməsi ilə kifayətlənməmiş, həm də onların müəyyən sosial-iqtisadi şəraitdə perspektivlərini araşdıraraq müasir ictimai elmdə mühüm əhəmiyyət kəsb edən nəticələr əldə etmişdir. Tədqiqatları Azərbaycanda etnomədəni və etnososioloji proseslərin öyrənilməsinə həsr olunmuşdur. 100-dən çox elmi əsərin, o cümlədən 5 monoqrafiyanın, 3 elmi broşürun müəllifidir. Elmi kadrların hazırlanmasında xidmətləri vardır. AMEA Arxeologiya və Etnoqrafiya İnstitutunun nəşrə hazırladığı Azərbaycanlılar   monoqrafiyasının müəlliflərindən biri və baş redaktoru olmuşdur.
Beynəlxalq fəaliyyəti
Beynəlxalq elmi məclislərdə uzunömürlük problemlərinə həsr oilunmuş II Sovet-Amerika simpoziumu (ABŞ, 1082), SSRİ-nin türkdilli xalqlarının problümlərinə dair konqres (ABŞ, 1988), antropoloq və etnoqrafların beynəlxalq konqresi (Zaqreb,Yuqoslaviya,1988), Türkiyənin sosial və iqtisadi tarixinə dair konqres (Türkiyəı, 1989), Azərbaycan-Ermənistan münaqişəsinin nizama salınması məsələlərinə (Fransa, 1989), Qafqazda münaqişə vəziyyəti problümlərinə (İngiltərə) dair konfranslar, folklorçu və etnoqrafların II Avropa konqresi (Suzdal, Rusiya, 1983 və s.) məruzələr etmişdir. AMEA Tarix və Etnoqrafiya İnstitutunun YUNESKO-nun Böyük İpək Yolu və İNTAS-2000 proqramlarında yaxından iştirak etməsində də Arif Abbasovun böyük əməyi olmuşdur.
Arif Abbasov Ümummilli Liderimiz Heydər Əliyevin uzaqgörən siyasəti nəticəsində reallaşan Balı-Tbilisi-Ceyhan əsas ixrac neft kəmərinin keçdiyi ərazilərin arxeoloji abidələrinin tədqiqi ilə bağlı geniş fəaliyyət proqramı həyata keçirmişdir. O dəfələrlə Fransa, Türkiyə, İtaliya, Rumuniya, Polşa, Almaniya, ABŞ və s. ölkələrdə keçirilən konfrans və komqreslərdə Azərbaycan etnoqrafiya elmini layiqincə təmsil etmişdir.
Palanqa Beynəlxalq Hava Limanı
Palanqa Beynəlxalq Hava Limanı — Litva ərazisində yerləşən beynəlxalq hava linanı. Hava limanı Palanqa kurort şəhəri yaxınlığında, Baltik dənizi sahilində yerləşir. Ölkənin böyüklüyünə görə üçüncü hava limanıdır. Hava limanı Palanqa, Klaypeda və Qərbi Latviya ərazilərindəki ərazilərə xidmət edir. Avropanın yaxın və orta məsafəli uçuşlarını qəbul edir.
Tarixi
Aerodrom 1937-ci ildə açılmışdır. Hava limanı Palanqa — Darbaney yolundan 7 km aralıda yerləşirdi. Burada Latviya hava qüvvələri yerləşirdi. 1939-cu ildən Kaunas-Palanqa uçuşları təşkil edirdi. Ölkənin SSRİ tərəfindən işğalından sonra 1963-cü ilə qədər sovet hərbi aviasiyasının xidmətində olmuşdur. Sonradan avadanlıqlar mülki xidmətlərə uyğunlaşdırıldıqdan sonra mülki hava limanı kimi istifadə edilmişdir. 1991-ci ildə hava limanı Litva hökuməti tərəfindən milliləşdirilmişdir.
1993-ci ildən illik sərnişin dövrüyyəsi artır. 1994—1997-ci illərdə sərnişin terminalı modernləşdirilmişdir. Hava limanın ümumi persinalı 200 nəfərdir.
Terminaları
Hava limanında iki terminal fəaliyyət göstərir: Cənubi və Şimali. Cənubi terminal 1970-ci ildə inşa edilmişdir. 1990-cı ildə isə modernləşdirilmişdir. Burada bar və restoranlar vardır. Şimal terminalı isə 26 oktyabr 2007-ci ildə istifadəyə verilmişdir.
Reyslər
airBaltic - Riqa
Belavia - Mövsümü: Minsk
LOT Polish Airlines - Mövsümü: Varşava
Norwegian Air Shuttle - Qardermuen
RusLine - Peterburq-Pulkovo (10 iyun 2017) Mövsümü: Moskva (11 iyun 2017)
Ryanair - Qlazqo, Stasted
Scandinavian Airlines - Kopenhagen
Ukraine International Airlines - Mövsümu: Kiyev
Wizz Air - London
119 saylı Ağdam kənd seçki dairəsi
Azərbaycan Respublikası 119 saylı Ağdam kənd seçki dairəsi — Azərbaycan Respublikasında seçki dairəsi.
Məaric surəsi
Məaric surəsi - Quranın 70-ci surəsi. Məaric (Dərəcələr, yaxud Pillələr) surəsi Məkkədə nazil olmuşdur, 44 ayədir. Surə adını 3-cü ayədə işlənən məaric sözündən almışdır.
Bulbophyllum henrici
(Bulbophyllum henrici) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Özüyeriyən artilleriya
thumb|271x271px|[[Rusiya istehsalı 2S19 Msta-S özüyeriyən artilleriya qurğusu.]] Özüyeriyən artilleriya qurğuları təkərli v yuə ya paletli bir şassi üzərində başqa bir maşının çəkmə gücünə ehtiyac duymadan manevr qabiliyyəti olan topa deyilir.
Əvvəllər özüyeriyən artilleriya qurğularının kateqoriyasına hücum topları və tank əleyhinə texnikalar da daxil edilirdi. Bu texnikalar əslində piyada qoşunlara atəş dəstəyi saxlamaq məqsədilə yaradılmış, lakin sonradan tank əleyhinə texnika kimi də istifadə olunmağa başlamışdır.
Hal-hazırda özüyeriyən artilleriya sistemləri tanka xarici görünüş cəhətdən bənzəsə də, daha incə zirehə sahib olduğuna görə yaxın döyüşlərdə istifadə edilmirlər. Sahib olduqları zireh texnikanın ekipajını yalnız yüngül atıcı silahların təsirindən və ya qəlpələrdən qoruya bilir. Bu maşınların əksəriyyətində piyada atəşinə qarşılıq vermək məqsədilə pulemyotdan istifadə edilir.
Bu silahların ən böyük üstünlüyü onları çəkən başqa bir maşına ehtiyac duymadan sürətli bir şəkildə döyüş yerinə gedə bilməsidir. Lakin topun atəş aça bilməsi üçün maşının dayanması və atəşə hazır vəziyyətə gətirilməsi lazımdır.
Artilleriyanın genişmiqyaslı döyüşlərdə istifadəsi piyada və tanklara dəstək ehtiyacı ilə əlaqədardır. Belə bir dəstək düşmən hücumunun tempini aşağı salmağa, bəzən dayandırmağa, yenidən qruplaşma keçirməyə və düşmənin müdafiə olunan mövqelərinə hücumu asanlaşdırmağa imkan verir.
Uzun müddət artilleriyanın daşınması və yerləşdirilməsi mürəkkəb bir proses hesab olunurdu. Adi güllələr, minaatan mərmiləri və qəlpələr texnikaya zərər vermədən belə ordunu artilleriya dəstəyindən məhrum edə bilirdi. Bu problemin həll edilməsi cəhdləri sonunda özüyeriyən artilleriya qurğularının yaranmasına səbəb oldu.
XX əsrin ikinci yarısında hazırlanan, maraqlı texniki xüsusiyyətlərə və effektiv atəş gücünə malik qurğuların döyüş qabiliyyəti və hərəkətlilik imkanları, onların bu günə qədər aktual qalmasına səbəb olub.
Elmir Şəripov
Elmir Şaripov Baican oğlu — Ehtiyatda olan polkovnik-leytenant.
Həyatı
Elmir Baican oğlu Şaripov 1949-cu il may ayının 19 da Özbəkistan Respublikasının Buxara vilayətinin Kaqan şəhərində anadan olub. 1982-ci ildə ailəsi ilə birgə Azərbaycana köçüb. Həyat yoldaşı Zılayxa Roziyevna Şaripova. 1953-cü il may ayının 10-da anadan olub. Hərbi rütbəsi ehtiyatda olan qizir, Qarabağ müharibə veteranı, milliyətçə türkməndir. Oğlu Marat Şaripov Elmir oğlu 1977-ci il iyun ayının 17-də anadan olub. Ali təhsillidir, Moskva açıq sosial universitetdə (Dərbənd filialında) təhsil olmış, peşəsi ümümi dizayner.
Təhsil
1971-ci ildə Volski Ali Hərbi Məktəbini (hərbi institutunu) bitirmişdir. 1977-ci ildə Arxa cəbhə və nəqliyyat Hərbi Akademiyasında təhsil almışdır.
Hərbi xidmət
1971-ci ildən 1982-ci ildə qədər Sakit okean və Xəzər donanmasının birləşmiş gəmi və sahil hissələrində xidmət etmişdir.
İş fəaliyyəti
Əvvəl hərbi dəniz zabiti kimi, daha sonra isə Sakit okean donanması dənizində və sahil hissələrdə xidmət edib. 1989-cu ildə yaş ilə əlaqədar olaraq Xəzər donanmasının tərkibindən ehtiyata göndərilib. O, 1991-ci ildə yenidən Azərbaycan Respublikasının Milli ordu sıralarına könüllü olaraq daxil olur və onu Şıx qəsəbəsində formalaşan desant-hücum briqadasının tərkibinə təyin edirlər. Onun komandiri polkovnik Zadir Rza oğlu Rzayev idi. Çoxları onu Zaur Rzayev kimi tanıyırdı, əvvəl Elmir Şeripovu milliyyətcə özbək olduğu üçün döyüş bölgəsinə buraxmırlar, daha sonra isə 1992-ci ildə Laçın döyüş bölgəsinə göndərirlər. Elə vaxt olurdu ki, Elmir Şəripov bir zabit kadrı kimi sənəti arxa cəbhə təminatı təşkilatçısı olduğu üçün müxtəlif hərbi hissələri silah, sursat, yanacaq, ərzaq və başqa əşyalarla təmin etmək üçün idarə edirdi. Elə həmin ildə Şəripova növbati hərbi rütbə - "Moyor” vərdilər.
O, 1994-cü ilin aprel ayının 16-da Füzuli istiqamətlərində gedən döyüşlərdə yaralanıb və ordu sıralarından çıxarılıb, 1995-ci ilin noyabr ayında Elmir Şəripovu Bakı Ali Hərbi Dənizçilk məktəbinə müəllim təyin edirler. Bir il üç aydan sonra fərqləndiyi üçün onu baş müəllim vəzifəsinə irəli çəkirlər. Şəripovun təşəbbüsü ilə kafedra rəisi Xalid Yusubovun razılığı ilə ”Qoşun qidalanması” tədris proqramını təkmilləşdirir (Azərbaycan Milli xörakleri əsasında). Dəyişikliklarin xüsusiyyətləri haqqında Azərbaycan Milli Kulinariya Mərkəzinin direktoru Tahir İdris oğlu ƏmiraslanovIa məsləhətləşir. Azərbaycan hərbi məktəb şagirdlərinin qidalanması 70il ərzində ilk dəfə olaraq Azərbaycan Milli Kulinariyasında öz əksini tapıb. Milli xörəklərin Silahlı Qüvvələrimizdə hazırlanmasını elmi konfranslarda Şəripov və kursantlar Yaşar Yusubov, Yusif Tağıyev, Vüqar Bayramov və başqa kursantlar məruza etmişlər. Onu da qeyd edək ki, kafedrada kursantların hərbi elmi işlə məşğul olmaları vəzifasinə Elmir Şəripov baxırdı. O, hərbi təlimi hərbi məktəbdə və Leninqrad Hərbi Akademiyasında alıb.
1991-ci ildən 1995-ci ilədək erməni işğalçıları ilə döyüşlərdə iştirak edən motoatıcı briqadanın tərkibində xidmət etmişdir.
Bakı veteranlar Şurasında işləmiş, "Vışka", "Bakinski raboçi", "Veteran" qəzetlərində Veteranlar haqqında məqalələr dərc etdirmişdir.
2018-ci il may ayının 4-də Milli Azərbaycan Tarixi Muzeyində Elmir Şaripovun “Азербайджанцы в обороне Брест-Литовской крепости” (“Azərbaycanlılar Brest-Litovsk qalasının müdafiəsində”) adlı kitabının təqdimatı keçirilmişdir.
Kitabın elmi məsləhətçisi t.e.d., prof. Nurulla Əliyev, kitabın rəyçiləri t.e.d., dosent Mehman Süleymanov, t.ü.f.d. Səbuhi Əhmədovdur. Kitab Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Strateji Araşdırmalar Mərkəzinin dəstəyi ilə nəşr olunmuşdur.
Kitab II Dünya müharibəsi illərində 1941-ci ilin iyununda azərbaycanlı döyüşçülərin faşist alman işğalçılarına qarşı Brest-Litovsk qalasının müdafiəsindəki iştirakına həsr olunmuşdur.
Erigeron semibarbatus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Graptopetalum
(Graptopetalum) — sırasının  fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Şah Abbas məscidi (Xaçmaz)
Şah Abbas məscidi — Xaçmaz rayonunun Qaraqurdlu kəndində yerləşən məscid.
Braço-du-Trombudo
Braço-du-Trombudo (Braço do Trombudo) — Braziliyanın Cənub regionunun Santa-Katarina ştatında yerləşən bələdiyyədir. 2006-cı il məlumatlarına əsasən bələdiyyənin əhalisi 3682 nəfərdir. Ərazisi 90,426 кm²-dir. Əhalinin sıxlığı 41,1 nəfər/кm²-dir. Bələdiyyə 26 sentyabr 1991-ci ildə yaradılmışdır.
Cavanşir Axundov
Cavanşir Əşrəf oğlu Axundov — Azərbaycan diplomatı, Azərbaycan Respublikasının İran İslam Respublikasında (2009–2016) və Latviya Respublikasında (2016–2021) fövqəladə və səlahiyyətli səfiri
Həyatı
Cavanşir Əşrəf oğlu Axundov 1978-ci ildə Azərbaycan Dövlət Universitetinin şərqşünaslıq fakültəsinin fars dili şöbəsini bitirib.
Tarix elmləri namizədidir. Ailəlidir, bir övladı var.
Kəndaxan
Kəndaxan — Azərbaycan Respublikasının Ağsu rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Tarixi
Kəndaxan Ağsu rayonunun Gürcüvan inzibati ərazi vahidində kənd. Dağətəyi düzənlikdədir. Keçmışdə Kəndüvan da adlanmışdır. Yerli əhalinin məlumatına görə, yaşayış məntəqəsini Kəndaxan adlı bir Şəxs saldığı üçün kəndə onun adı qoyulmuşdur. Əslində, istər yaşayış məntəqəsinin keçmiş adı, istərsə də indiki adı "kənd yeri" mənasındadır.
10000000000 (ədəd)
On milyard — say sistemində ədədlərdən biridir. Qısa yazılışı 1010.
Cinn surəsi
72-ci surə
Bulbophyllum henanense
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Şamma Al Mazrui
Şamma Al Mazrui və ya tam adı ilə Şamma bint Süheyl Faris Al Mazrui — Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin gənclərin işləri üzrə naziri
Şamma Al Mazrui nazir vəzifəsinə 2016-cı ilin fevral ayında təyin edilib ki, həmin vaxt onun cəmi 22 yaşl var idi. Ona görə də onun adı dünyada ən gənc nazir kimi Ginnesin Rekordlar Kitabına daxil edilib.
Mirzə Həsən bəy Mirzə
Mırzə Həsən bəy Mirzə Cəfər ağa oğlu Vəzirov — şair.
Həyatı
Mirzə Həsən bəy Mirzə 1791-ci ildə Şuşa şəhərində dünyaya gəlmişdi. İbtidai təhsilini atasından almışdı. Rus və şərq dillərini bilirdi. Onun haqqında Mir Möhsün Nəvvab, Məhəmməd ağa Müctəhidzadə, Firidun bəy Köçərli öz əsərlərində söhbət açmışlar. F.Köçərli yazır: "Mirzə Həsən İbrahim xanın müqərriblərindən Əliməhəmməd ağanın nəvəsi və Mirzə Cəfərin oğludur. Mirzə Həsən ziyadə mərifətli, xoşxülq və sahibcamal bir zat imiş və təbi-şeriyyəsi də var imiş. Əvaili-sinnində tərki-vətən edib Şəki xanlığına müsafirət edir və orada Nuxa şəhərində yeni açılmış rus dəftərxanasında münşilik əmrinə məşğul olur. Vəli ömrünün hənuz cavan çağında haman sərzəmində dari-bəqaya rehlət edir. Öz vəsiyyətinə görə, cənazəsi əsl vətəni Şuşa şəhərinə nəql olunur və şəhərin şimali-şərqisində bir verst kənarda dəfn olunur və o mərhumun adı ilə məzarıstan əlan adlanır ki, "Mirzə Həsən qəbristanlığı" deyilir. Mirzə Həsənin qürbətdə vəfatı öz qohum-əqrəbasına və xüsusən, şüəravü ürəfa silkinə artıq dərəcədə təsir eləyir və hər birisi bir növ növhə ilə o mərhumun övsafi-cəmiləsini zikr eləyir. O cümlədən Mirzə Əbülhəsən Şəhid təxəllüs bu fərdi onun maddeyi-tarixində demişdir:
Şəhid qoft besale-vəfatəş in mesrə: Hezar ah in qamət hezar əfsus. Tərcüməsi: Şəhid onun vəfatı ilinə bu misranı dedi: Bu qamətə min ah, min təəssuf".
Mirzə Həsən 1840-cı ildə vəfat edib.
Öksökö
Öksökö – türk mifologiyasında iki-başlı qartal. Mis dırnaklıdır. Sağ qanadı ilə Günəşi, sol qanadı ilə Ayı örtər. Həyat Ağacının təpəsində yaşar. Tanrı Ülgənin simvoludur. Göydən ildırımlar endirir. Qızıl (rəngli) qanadları vardır. Pəncələriylə Ay və Günəşi tutar. Göyün qapısını gözləyər. Gecə və gündüzü, ağ və qurunu, işıqlı və qaranlığı (Yaruk və Qaruk), kainatdakı cütlü zıtlığı işarələr. İki qartal Yer və Göyün ortasında kainatın dönüşünə uyub bir-birlərinin ətrafında dönməyə başlayıblar və sonra da bir-birləriylə qaynayıb-qarışıb tək varlıq olmuşlar. Tanrının güclü bir gözətçisidir.
İkibaşlı qartal dünya mifologiyasında
İkibaşlı qartal Səlcuq dövlətinin bayrağında və gerblərində iştirak etmişdir. İndiki vaxtda Albaniya bayrağında da bu simvol vardır. Ölümsüzlük suyunu içdiyi deyilər. Fars Simurq (Kuş) sözünün Simrük olaraq dəyişərək cütmənalı istifadə edildiyi də görülər. Cüt başlı qartal motivini, qədim dövrlərdə şumerler və xititlərdə rast gəlinir. Şumerlərdə Laqaş şəhərinin simvolu cüt başlı qartaldır. Onlardan Akkadlara, Assurlara, Sasanilər və Bizanslara keçər. Eyni zamanda xititlərdə, Böyük krallıq dövründə Xattusa, Alacahöyük və Yazılıkayadakı relyeflərdə, yenə cüt başlı qartal görülər. Anadoluda vəziyyət belə ikən Orta Asiyada şamanizmə görə yer ilə göyün arasındakı polad qapını qartal qoruyur. İnsanlara səma və yer üzü səfərlərində müşayiət edən varlıqlar, quş şəklindədir. Qartal quşlar arasında, ululuq və yüksəklik timsalidir. Buna görə türklər qılınc qınlarında, cüt başlı qartal fiquru istifadə edirdilər. İndiki vaxtda Türk Polis təşkilatının gerbində iştirak edər.
Dövlət quşu
Osmanlı tarixində bilinən "Hümayun" termininin, "Umay (Humay) adıyla əlaqədar olduğu düşünülər. Hakimiyyətin göylərdən gəldiyinə, Tanrı vergisi oluğuna dair köhnə mifoloji inancın izləri, xalq arasında "Hüma" yəni dövlət quşuyla əlaqədar gəzən söz-söhbətlərə qorunmuşdur. Çox məşhur olan bir inanca görə də "Dövlət quşu" və ya "Şahlıq quşu" deyilən "Hüma quşu" nun kölgəsinin bir insanın başı üzərinə düşməsi, o insanın dünyada çox bəxtiyar biri olacağının, tac geyəcəyinin və hakimiyyətə sahib olacağının işarəsi sayılardı. Bu inanc Azərbaycan hekayə və əfsanələrində, "Dövlət quşu" nun uçurulması və çiyininə oturduğu insanın padşah seçileceği şəklində yaşayır. Onun bəxtiyarlıq və xoşbəxtlik simvolüne çevrilməsi isə bənzər bir hadisədir.
Etimologiya
Ök "Ana, Yaradıcı" ve Sökö "sökən" və ya Suk / Sök "Sümük, Soy". Monqol Ögsöh sözü dırmaşmaq və yüksəyə çıxmaq mənaları daşıyır.
Erigeron seravschanicus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Muzzəmmil surəsi
Muzzəmmil — Quranda 73-cü surə. 20 ayədən ibarətdir.
Citroën C3
Citroën C3 — Sitroen tərəfindən 2002-ci ildən günümüzə qədər istehsal edilən B-klass avtomobil seriyasıdır. Avtomobil Citroën Saxo avtomobilinin davamı olaraq günümüzdə üçüncü nəsli istehsal olunmaqdadır.
Hylotelephium spectabile
(Hylotelephium spectabile) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Kazımbəyovlar
Kazımbəyovlar — Azərbaycanın Seyidli oymağının sayılan soylarından biri. thumb|200 px|Orxan Zakiroğlu (Baharlı). Çəmənli oymağı və Hatəmxan ağa nəsli.I kitab.Bakı, 2016
Tarixi
thumb|200px|left| Orxan Zakiroğlu (Baharlı). Hatəmxan ağa nəslinin tarixi şəxsiyyətləri. Bakı, 2015 Kazımbəyovlar bəy nəslinə mənsubdur. Nəsil öz adını Kazım bəyin adından almışdır. Bu nəslin kökü Seyidli oymağının sakinləri ilə qan qohumluğu olan Çəmənli oymağına gedib çıxır. Çəmənli oymağında bu nəsil Hatəmxan ağanın nəsli kimi tanınır. Hatəmxan ağa XVIII əsrdə yaşamış, 1698-ci ildə anadan olmuş, uzun illər Çəmənli oymağının başında durmuşdur. Sələflərindən xələflərinə ötürülən məlumata görə, o, yüz il ömür sürmüş, qeyri-adi bacarığa malik, hazırcavab, qonaqpərvər insan kimi tanınmış, Qarabağda mahir at çapması ilə yaddaşlarda qalmışdır.
Hatəmxan ağanın Nadirqulu bəy adlı oğlu olmuşdur. Kazım bəy Nadirqulu bəyin oğlu, Hatəmxan ağanın nəvəsidir.
Kazım bəy Nadirqulu bəy oğlu 1816 ildə Çəmənli oymağında anadan olmuş, dini məktəbdə oxumuşdur. Qarabağda zəmanəsinin tanınmış, ədalətli bəylərindən sayılmış, Çəmənlinin yüzbaşısı olmuşdur. Bu gün Çəmənli kəndində Kazım bəyin şərəfinə "Kazım bəyin dərəsi" adlanan ərazi vardır.
Kazım bəy Yaxşı xanımla (1816-…) evlənmişdir. Onun Hüseyn bəy, Nadirqulu bəy, Behbud bəy adlı oğlanları, Qızxanım, Bəyim adlı qızları dünyaya gəlmişdir. Nadirqulu bəy uşaq yaşlarında vəfat etmişdir. Kazım bəy sonralar da yeni doğulan oğluna atasının adını qoymuşdur.
100000000000 (ədəd)
Yüz milyard — say sistemində ədədlərdən biridir. Qısa yazılışı 1011.
Nuh surəsi
Surənin məzmunu
Adından da göründüyü kimi, bu surədə Nuh peyğəmbərin həyatından bəhs olunur. Quranın digər surələrində - Şüəra, Muminun, Əraf, Ənbiya və ən əsası Hud surəsində Nuh peyğəmbər xatırlanır. Bununla belə Nuh surəsində adı çəkilən digər surələrlə müqayisədə Nuh peyğəmbərin həyatından ən xırda incəliklərinə qədər bəhs edilir.
Kazımbəyovlar
Tarixi
Kazım bəyin nəslinin övladları sonralar Seyidli oymağında yaşamışlar. Hazırda Kazım bəyin nəsli Kazımbəyli, Kazımbəyov, Kazımov soyadları ilə tanınır.
Nuh surəsi
Surənin məzmunu
Ardicil təktanrıcılığa çağirmaq və onün necə olmaği bu çağrilişin özəlliyidir.
Surəni oxumağın fəziləti
Məhəmməd peyğəmbər deyir: Kim ki, Nuh Surəsini oxusa, Həzrəti Nuhun çağrışının nuru onu da bələr.
Həmçinin bax
71-ci surə
Qırmızı Günbəz türbəsi
Qırmızı Günbəz Türbəsi — XII əsrdə Marağa da tikilmiş qülləvari günbəzlərdən biri. Qırmızı Günbəz türbəsi Azərbaycan ərazisində inşa olunmuş ən qədim müsəlman xatirə tikililərindən biri olmaqla yanaşı Azərbaycan memarlıq tarixində kaşı, istifadəsinin ilk bəlli örnəyi olan abidədir. Azərbaycan memarlıq irsində də “memar” ixtisası adına birinci dəfə Qırmızı Günbəz türbəsinin kitabəsində rast gəlinir. Bu fakt XI-XII yüzilliklərdə Azərbaycanda memar nəsillərinin olduğunu sübut edir.
Türbənin tarixi
12-ci əsrdə iqamətgahı Naxçıvan da olan Azərbaycan Atabəyləri dövləti meydana gəlir. O, şimaldan Kür çayı na qədər Azərbaycanın bütün cənub vilayətlərini, o cümlədən indiki İran və İraqın bir hissəsini əhatə edirdi. Bu dövrdə Naxçıvan böyük bir dövlətin iqtisadi, siyasi və mədəni həyatının mərkəzinə çevrilir. Şəhərsalma və xalq sənətçiləri yüksək səviyyəyə qalxır. Cəmiyyətin zəngin təbəqələrinin artan tələbatından irəli gələn inşaat və memarlıq işləri geniş vüsət alır. Çoxlu mülk və dini tikililər inşa edilir. Bu səbəbdən Azərbaycanda dövrün görkəmli şəxsiyyətləri arasında həm də böyük memarlar yetişir. Türbələrdə üz baştağların klassik örnəklərini yaradan, Atabəy Eldənizlər dövlətinin baş memarı Əcəmi Əbubəkr oğlu Naxçıvani Yusif Küseyir və Mömünə xatun abidələri ilə qonşu ölkələrə də səsə salmışdı.
Azərbaycan ərazisinin Atabəy Eldənizləri və Şirvanşahlar dövləti hüdudunda cəmlənməsi 12-ci əsrdə Azərbaycan-türk memarlığının yüksəliş mərhələsini müəyyənləşdirir. 10-cu əsrə qədər müəyyən dövrlərdə Azərbaycan və İran ərazisində böyük türk dövlətlərinin paytaxtı olmuş Marağa şəhəri 12-ci əsrdə artıq həm də ölkənin iri bədii-memarlıq mərkəzlərindən birinə çevrilir. Bu zaman baştağların müxtəlif növləri əmələ gəlir ki, sonralar memarlar onları müəyyən qruplara bölür. Abidəni nəzərə çarpdıran 12, 8 və 4 üzlü türbələrin baştağları üz baştağ qrupuna aiddir ki, bunların ən yaxşı nümunələri Marağada 1148-ci ildə tikilmiş Qırmızı Günbəz, Naxçıvan da 1162-ci ildə ucaldılmış Yusif ibn Küseyr türbəsi və yenə Marağa da 1328-ci ildə bina olmuş Qaffariyyə abidələri aiddir.
Memarlıq xüsusiyyətləri
1148-ci ildə Marağada tikilmiş Qırmızı Günbəz türbəsi bir neçə cəhətdən dəyərli memarlıq əsəridir. Bu abidə sərdabəsinin ortasında dayaq sütunu olan ən əski abidədir. Azərbaycan memarlıq tarixində kaşı istifadəsinin ilk bəlli örnəyi də bu abidədədir. Həmçinin Azərbaycan memarlıq irsində “memar” ixtisas adına birinci dəfə Qırmızı günbəz türbəsinin tikinti kitabəsində tuş gəlinir. Abidənin müəllifi Bənna Bəndanın oğlu, Memar Möhsünün nəvəsi Bəkr Məhəmməddir. Azərbaycanda tikinti sənətinin yüksək ixtisaslaşma səviyyəsini tutarlı əks etdirən bu fakt XI yüzildə Azərbaycanda memar sülalələrinin olduğunu sübut edir.
Qırmızı günbəz türbəsi ikiqatlı olub həm sərdabə, həm də üst qülləsi planda kvadrat şəkillidir. Sərdabənin ortasında dördbucaqlı sütun qoyulmuş, sütunla sərdabənin bucaqlı sivri profilli tağla birləşdirilərək möhkəm köbələkvari konstruktiv sistem yaradılmışdır. Şərq tərəfdə daş kürsülükdə açılmış kiçik qapı gözündən sərdabənin içinə düşmək olur. Üst gövdə daş kürsülük üstündə qaldırıldığından sərdabə yarımzirzəmi şəklindədir. Türbənin yerüstü kərpic gövdəsi kubvari tutumlu olub daş kürsü üzərində ucalır. İri daşlarla üzlənmiş kürsü kərpic gövdəni rütubətdən qorumaqla onun daha monumental görünməsinə səbəb olur. Gövdənin şimal divarı ortasında düzbucaqlı qapı gözü olan iri baştağ şəklində işlənmişdir. Qalan üç divarın isə hər birində (həm içəridə, həm də bayırda) qoşa sivri tağça qurulmuşdur. Belə bölgü türbənin görüm ucalığını gücləndirir. Türbənin bayır künclərini qapayan silindrik qülləciklər – kərpic sütunlar da əsasən bədii kompozisiya rolu oynayır. Bu sütunlar Xərrəqan türbələrinin sütunlarına bənzəyib, onlar kimi naxışla üzlənmişdir.
Kərpic gövdənin kubvari biçimi yuxarıda piramidal tutumlarla səkkizüzlü boyuna çevrilir. Vaxtilə bu boyun üzərində piramida biçimli bayır günbəz ucalırmış. Səkkizüzlü boyun tutumunda cəhətlərə yönələn və enişli şəkildə türbənin içinə açılan dörd pəncərə gözü var. Bayır üzlərdəki tağçaların içərisi kərpic hörgü üsulu ilə yaradılan saya naxışlarla doldurulmuşdur. Türbənin şimal baş fasadı daha zəngin bəzədilmişdir. Qapı gözü üstündəki mürəkkəb həndəsi naxış quruluşu gözəl kufi xəttli kitabə zolağı ilə haşiyələnmişdir. Haşiyə kitabədə türbənin sifarişçisi – Azərbaycan hakimi Əbüləziz Mahmud oğlunun adı yazılmışdır. Sivri tağça əyrisinin üstü kərpicdən yığılmış hörmə naxışlarla süslənmişdir. Firuzəyi rəngli kaşılı kərpiclər baş fasadın naxış kopozisiyasını xeyli zənginləşdirmişdir. Ancaq bu türbənin bişmiş kərpicdən ucaldılmış qırmızımtıl koloritinə hiss olunacaq təsir göstərməmişdir. Türbənin adın da məhz inşa zamanı istifadə edilmiş kərpic üzlüyün rəngi müəyyənləşdirmişdir.
Gözəl bugenvilleya
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Təbii yayılması
Vətəni Cənubi Amerikadır. Braziliyada geniş yayılmışdır. Qərbi Avropanın cənub rayonlarında bəzək bitkisi kimi məşhurdur. Qafqazın Qara dəniz sahillərində (Suxumi, Batumi), açıq şəraitdə, zədələnmiş halda qışlayır. Suxumi və Adlerdə tək-tək nümünələrinə təsadüf edilir.
Botaniki təsviri
Çox tez böyüyən liandır. Hündürlüyü 10 m-ə qədər olur. Çiçəkləri iri süpürgə şəklində birillik budaqlar üzərində əmələ gəlir. Budaqları əyilmiş tikanlara malikdir. Yarpaqları enli, yumurtaşəkilli, qaidəsi ürəkvari, sıx tüklü, 6-12 sm uzunluqdadır. Çiçəkaltlıqları ürəkvari sivriləşmiş, bənövşəyi, açıq çəhrayı, qırmızı və ya yaşılımtıl açıq çəhrayıdır. Çiçəkləri çiçəkaltlıqların qoltuğunda 2-3 ədəd yerləşmişdir.
Ekologiyası
Quru havaya və qaza davamsızdır. Şaxtadan çox əziyyət çəkir.
Mestizo
Hindularla ağdərililərin nikahı nəticəsində yaranmış qarışıq irqin ümumi adıdır. Amerika qitəsinin bir çox ölkəsində əhalinin əksəriyyətinin təşkil edir.
Gözəl bugenvilleya
Azərbaycanda yayılması
Abşeronda mədəni şəraitdə becərilir.
İstifadəsi
Ən gözəl dekorativ bitkilərdəndir. Bugenvilleya Bakıda küləkdən mühafizə olunmuş yerlərdə, yarımkölgə şəraitində yaşıllaşdırmada istifadə edilə bilər.
Muddəssir surəsi
74-cü surə
əl-Muddəssir (Bürünüb sarınan) surəsi (Məkkədə nazil olmuşdur, 56 ayədir)
Müsəlləm
Müsəlləm - Ermənistan Respublikasının cənubunda, Sünik mərzində (keçmiş Zəngəzur mahalı) yerləşən Lernadzor kənd icmasına daxil olan kənd.
Səfər Hümbətov
Səfər Mahmud oğlu Hümbətov — Sosialist Əməyi Qəhrəmanı. Gürcüstan SSR ictimai xadimi. SSRİ-nin "Lenin" ordeni laureatı.
Müsəlləm
Kənd Qafan şəhərindən 17 km şimal-qərbdə, Oxçuçayın sağ sahilində, Əcili çayının solunda, səfalı düzənlikdə yerləşir.
Səfər Hümbətov
Həyatı
Səfər Hümbətov 1903-ci ildə Tiflis quberniyasının Borçalı qəzası, Qaçağan kəndində dünayaya gəlib. Uşaqlığı və bütün ömrü Qaçağan kəndidnə keçib. Gəncliyindən təqaüd yaşına qədər Qaçağan "Kommunizm", sonra isə Qaçağan Dövlət Südçülük-Tərəvəzçilik Təsərüfatında işləmişdir. 1960-cı ildə Gürcüstan SSR-in Marneuli rayonu Qaçağan kəndində vəfat etmiş və Qaçağan kənd məzarlığında dəfn edilmişdir.
Müsəlləm
Əhalisi
Kənddə 1897-ci ildə 34 nəfər, 1922-ci ildə 36 nəfər, 1926-cı ildə 44 nəfər, 1931-ci ildə 104 nəfər azərbaycanlı yaşamışdır. 1988-ci ilin noyabrında azərbaycanlılar Ermənistan dövləti tərəfindən tamamilə öz yurd-yuvalarından deportasiya olunmuşdur. İndi burada ermənilər yaşayır.
Qorxma, mən səninləyəm! 1919 (film, 2013)
'''Qorxma, mən səninləyəm! 1919''' — 1981-ci ildə çəkilmiş "Qorxma, mən səninləyəm" filminin ikinci hissəsi. Filmin ssenari müəllifi və rejissoru Yuli Qusmandır.
Məzmun
Film Azərbaycan xalqının necə qəhrəman, şən, musiqisevər, xoşbəxt bir xalq olduğunu göstərir.
Filmdə təhlükəli sərgüzəştlərlə yanaşı, iki gənc qəhrəmanın məhəbbəti də öz əksini tapmışdır. "Romeo və Cülyetta"da olduğu kimi, onlar da iki düşmən tərəfin övladlarıdır.
Film haqqında
Filmdə, həmçinin tanınmış rusiyalı aktyorlar Lev Durov, Muxtarbek Kantemirov, Mixail Yefremov, Edqar Zapaşnı, Vladimir Dolinskiy, Yuri Kobaladze, eləcə də azərbaycanlı aktyorlar Kristina Güləliyeva, Eldar Qasımov, Həmidə Ömərova, Məbud Məhərrəmov, Teymur Bədəlbəyli, Zaur Şəfiyev, Bəhram Bağırzadə, Nuriyə Əhmədova, Rövşən Əsgərov və başqaları çəkilmişlər.
Xarici keçid
Filmi izlə
Erigeron serpentinus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Bulbophyllum hemiprionotum
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
121 saylı Laçın seçki dairəsi
Azərbaycan Respublikası 121 saylı Laçın seçki dairəsi — Azərbaycan Respublikasında seçki dairəsi.
Böyükkişi Heydərli
Heydərli Böyükkişi Səfiyar oğlu (1950–2015) — yazıçı, jurnalist.
Həyatı
Böyükkişi Heydərli 1950-ci ilin aprel ayında Cəbrayıl rayonunun Horovlu kəndində anadan olub. Orta məktəbi həmin kənddə bitirib. Azərbaycan Dövlət Pedaqoji İnstitutunda təhsil alıb.
Bədii yaradıcılığa erkən başlasa da, 30 yaşında şeirləri "Ulduz" və "Azərbaycan" jurnallarında dərc olunub. 1985-1990-cı illərdə şerləri ara-sıra mətbuat səhifələrində yer alıb. 1991-1992-ci illərdə "Səs" qəzetində şöbə müdiri olub, 1992-ci ilin mayından "Yeni Müsavat" qəzetində redaktor işləyib. 1993-cü ildə "Dünya" jurnalının redaktoru olub.
Əsərlərini Yazıçı Qor təxəllüsü ilə yazıb. "Sakit küçədə qətl", "Yaşıl cənnət çiçəyi", "Yetişmiş tut ağacı" və sair əsərlərin müəllifidir. 2001-ci ildə "Səmasız buludlar" adlı şeirlər kitabı işıq üzü görüb.
Böyükkişi Heydərli 28 aprel 2015-ci ildə vəfat edib.
181 (ədəd)
Yüz səksən bir — say sistemində ədədlərdən biridir. Yüz səksəndən sonra, yüz səksən ikidən əvvəl gəlir.
Qiyamə surəsi
75-ci surə əl-Qiyamə (Qiyamət) surəsi (Məkkədə nazil olmuşdur, 40 ayədir)
Padar (Ağsu)
Padar — Azərbaycan Respublikasının Ağsu rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Şirvan düzündədir.
Toponimin mənşəyinin qədim Azərbaycan ərazisində yaşayan türkdilli tayfanın adından gəldiyi güman edilir. Qədim adı "Baydar" dərs. Osmanlı dövlətinin özəyini təşkil edən Qayı tayfasına daxil olan qəbilələr sırasına aiddir. Səfəvilər dövründə şimaldan gələn təhlükələri dəf etmək üçün İrandakı Cənubi Azərbaycandan köçürülmüşdür. Tarixi şəxsiyyətləri içərisində Şeyx Dursun xüsusilə seçilir. Ağsu rayonunda Şeyx Dursun türbəsi, Şuşa yaxınlığında Xocavənd rayonu ərazisində Şıx Dursun kəndi mövcüddur.
Forçun fontaneziyası
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Ekologiyası
Şaxtaya davamlıdır, sərt şaxtalarda bəzən yerüstü hissəsi donur, yazda isə bərpa olur. Rütubətsevəndir, Abşeronda münbit torpaqlarda becərilir.
Azərbaycanda yayılması
Azərbaycanda 1845-ci ildən mədəni şəraitdə becərilir.
İstifadəsi
Yaşıllaşdırmada tək və qrup əkinlərində, dekorativ bağçılıqda istifadə olunur.
Bünyamin Qəmbərli
Bünyamin Qəmbərli — azərbaycanlı siyasətçi
Həyatı
Bünyamin Qəmbərli 1964-cü ildə Naxçıvan rayonunun Nehrəm kəndində doğulub. 1971–1981-ci illərdə Nehrəm kənd orta məktəbində təhsil alıb. 1981–1985-ci illərdə Azərbaycan Dövlət Bədən Tərbiyə İnstitutunda təhsil alıb.
1985–2008-ci illərdə Nehrəm kənd 2 nömrəli orta məktəbində müəllim kimi fəaliyyətə göstərib.
2008-ci ildə Bakı şəhərinə köçmüşdür. 2008–2013-cü illərdə Yasamal rayonu 20 saylı məktəb-liseydə müəllim işləyib. 2009-cu ildən Azərbaycan Turizm və Menecment Universitetində müəllim işləyən Bünyamin Qəmbərli bu gün də ATMU-da Baş müəllim kimi fəaliyyətini davam etdirir.
Evlidir, 2 övladı var.
Siyasi-ictimai fəaliyyəti
1980-ci ildə Naxçıvanda "Azərbaycanın Bütövlüyü və Müstəqiilliyi Uğrunda" gizli təşkilata üzv qəbul olunan və 1988-ci ildə başlayan Xalq Hərəkatının Naxçıvandakı rəhbərlərindən biri olan Bünyamin Qəmbərli sonralar 1990–2000-ci illərdə Azərbaycan Xalq Cəbhəsi və Azərbaycan Xalq Cəbhəsi Partiyası Ali Məclisinin üzvü, 1990–1996-cı illərdə Azərbaycan Xalq Cəbhəsi və Azərbaycan Xalq Cəbhəsi Partiyası Naxçıvan MR Vilayət Şöbəsi İdarə Heyətinin üzvü, 1991–1992-ci illərdə Azərbaycan Xalq Cəbhəsi Babək rayon şöbəsinin sədri olub. 1989-cu ildə Azərbaycanın Güneyi ilə Qüzeyi arasında Bütövlük və Müstəqillik ideyalarının daha geniş yayılması üçün Naxçıvanda başlayan Sərhəd Hərəkatını başlayanlardan və hərəkata rəhbərlik edənlərdən biri olan Bünyamin Qəmbərli eyni zamanda Azərbaycan torpaqlarının işğalına qarşı döyüşlərdə də həm rəhbər, həm də döyüşçü kimi iştirak etmişdir.
2009-cu ildə "Nehrəm" Xeyriyyə Cəmiyyəti İctimai Birliyinin sədri seçilən Bünyamin Qəmbərli 2011-ci ildə cəmiyyətin sədrliyindən istefa vermiş, 2012-ci ildə Bütöv Azərbaycan Xalq Cəbhəsi Partiyası sədrinin Müşaviri, 2013-cü ildə Bütöv Azərbaycan Xalq Cəbhəsi Partiyasının Təşkilat Məsələləri üzrə, sonra isə Dünya Azərbaycanlıları və Türk dünyası ilə əlaqələr üzrə katibu olub. 2020-ci ilin avqust ayında Bütöv Azərbaycan Xalq Cəbhəsi Partiyasından istefa verib.
Həbsi
Bünyamin Qəmbərli 1996-cı ildə qanunsuz silah saxlamaq maddəsi (220-ci) ilə ittiham olunaraq 1.5 il müddətinə həbs olunmuşdur.
Daha sonra 2003-cü ildə isə 315-ci — vəzifəli şəxsə vəzifə başında güc tətbiq etmək maddəsi ilə 3.5 il məhkum edilmişdir.
Hylotelephium telephioides
(Hylotelephium telephioides) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Erigeron setosus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
182 (ədəd)
Yüz səksən iki — say sistemində ədədlardən biridir. Yüz səksən birdən sonra, yüz səksən üçdən əvvəl gəlir.
Tamartaş
Tamartaş — İrəvan quberniyasının Aleksandropol qəzasında köçün (elatın) yaşadığı qışlaq adı. Yerli tələffüz forması Dəmirdaş.