cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nəsirəddin Tusi
Həyatı
Hülaku xan dövlətinin mərkəzini 1260-cı ildə Azərbaycana salır. Elxanilər adlanan bu yeni dövlətin başçıları "elxan"lar (el xanları) idi. Hülaku xan öz dövlətinin paytaxtı kimi əvvəlcə Azərbaycanın qədim mədəni mərkəzlərindən olan Marağanı, sonra isə Təbrizi seçir. Elə həmin vaxt Tusi, Marağa rəsədxanasının tikintisinə başlayır.
Tusi 25 iyun 1274-cü ildə (18 zilhiccə 672-ci il) Bağdadda vəfat etmiş və öz vəsiyyəti ilə Bağdad yaxınlığındakı Kazımeyn şəhərində, Kazımiyyə məscidində şiələrin 7-ci imamı İmam Museyi-Kazımla onun nəvəsi, on iki imam şiələrinin 9-cu imamı İmam Məhəmməd Təqinin məzarlarının ayaq tərəfində dəfn olunmuşdur. Nəsirəddin Tusi hicri tarixi ilə 47 il hakimiyyətdə olmuş xəlifə Nasir li-Dinillah üçün hazırlanmış, lakin müəyyən səbəblərə görə boş saxlanmış sərdabədə dəfn olunmuşdur (qəribədir ki, sərdabə 17 fevral 1201-ci ildə (11 cumadəl ulə 597-də) ildə tamamlanıb. Həmin gün isə Nəsirəddin Tusi anadan olub, hicri tarixi ilə 75 il 7 ay 7 gün yaşayıb). thumb|right|312x312px|Poçt markası (2001).
Milli mənsubiyyəti
Nəsirəddin Tusinin milli mənşəyi, mənsubiyyəti ilə əlaqədar məsələ hər zaman aktualdır. Nəsirəddin Tusinin şagirdi və davamçısı İbn əl-Füvətinin (1244–1326) "Ləqəblər lüğətində xəbərlər məcmuəsinin xülasəsi" adlı çoxcildli əsərində göstərdiyi bir fakt onun milli mənsubiyyətinin fars mənşəli olmasının sübutu üçün xüsusi əhəmiyyət daşısa da, daha bir çox faktlar onun azərbaycanlı olduğunu sübut edir.
Qeyd etmək lazımdır ki, 1258-ci ildə monqollar Bağdadı işğal edərkən İbn əl-Füvəti əsir düşmüş, 1261-ci (659-cu) ilin əvvəllərindən Nəsirəddin Tusinin yanında yaşamışdır.
Nəsirəddin Tusi türk və monqol dili və yazısına, monqol və şərq türklərinin adət, mədəniyyət və ənənələrinə tamamilə vaqif olmuş, onun oğlu da tamamilə türkləşmişdir.
Elmi yaradıcılığı
Nəsirəddin Tusi elmin müxtəlif sahələri ilə dərindən maraqlanmışdı. Onun qələmindən çıxan yüzdən artıq ciddi əsər elmin astronomiya, riyaziyyat, fizika, tibb, fəlsəfə, etika, məntiq və digər sahələrinə həsr olunmuşdu. Bununla belə Nəsrəddin in yaradıcılığından astronomiya və riyaziyyat üzrə tədqiqatlar xüsusi yer tutur.
Tusi bu sahələrdə aparılmış iyirmidən artıq uğurlu araşdırmanın müəllifidir. Riyaziyyata həsr etdiyi əsərlər yalnız ərəbcə, astronomiya üzrə tədqiqatları isə həm fars, həm də ərəb dillərində yazılmışdır.
Riyaziyyatçı alimin ən məşhur əsərləri arasında "Şəklül-qita" ("Bütöv çoxtərəfli haqda risalə), "Came'ül-hesab" ("Lövhə və tozun köməyi ilə hesab toplusu"), "Dairənin ölçüsü", "Təhrir Öqlidis" ("Evklid "Başlanğıc"ının təsviri") kimi kitablar xüsusi yer tutur. Dörd hissədən ibarət "Zici-İlxani" ("İlxanilərin astronomik cədvəlləri") əsəri isə alimin adını dünya astronomiya tarixinə salmışdır.
Çağdaş tədqiqatçıların bir çoxu Nəsirəddin Tusini hər şeydən öncə, riyaziyyatçı hesab edir. Onun əsərləri yalnız Şərqdə deyil, həmçinin Avropada həndəsə və triqonometriyanın inkişafında mühüm rol oynamışdır.
1594-cü ildə Romada ərəb, sonra isə latın dilinə tərcümədə çap olunan "Evklid "Başlanğıc"ının təsviri" əsəri Tusi ideyalarının Avropada yayılmasında böyük iş görmüşdür. Alimin beş kitabdan ibarət yazdığı "Bütöv dördtərəfli haqqında risalə" də Avropada triqonometriyanın inkişafında əhəmiyyətli rol oynamış əsər kimi məşhurdur. Dünya elmi tarixində ilk dəfə bu əsərdə triqonometriyaya müstəqil elm sahəsi kimi yanaşılır. Bu risalə ingilis, rus və fransız dillərinə çevrilmişdir. Nəsirəddinin cəbr sahəsində araşdırmaları içərisində bütün dərəcələrdən kökalma metodu və Binom düsturu daha çox tanınır. Bundan başqa alimin tarixə, minerologiyaya, fizikaya, tibbə, iqtisada, coğrafiyaya, musiqiyə və təbii ki, astronomiyaya dair çoxsaylı əsərləri də diqqətə layiqdir. Bunların arasında "Bağdadın tarixi", "İşığın əks olunması və sınması haqda risalə", "Evklid optikası", "Göy qurşağının öyrənilməsinə dair risalə", "Qiymətli daşlar haqqında kitab", "Tibb qanunları", "Dövlət maliyyəsi haqqında risalə", "Xoşbəxt günlərin seçilməsi" (astrologiya) və başqa əsərlərin adı çəkilə bilər.
Yəhudi mafiyası
Yəhudi mafiyası — Yəhudi əsilli mafiya qruplaşması.
Nəsirəddin Tusi
Elmi yaradıcılığı
Ensiklopedik alim Nəsirəddin Tusinin bir çox əsərləri dünyanın müxtəlif kitabxanalarında mövcuddur. Bunlara Bakı, Paris, Berlin, Vyana, Oksford, Kembric, Leypsiq, Münhen, Florensiya, Qahirə, İstanbul, Moskva, Sankt-Peterburq, Qazan şəhərlərinin muzey və kitabxanalarında rast gəlmək mümkündür.
Yəhudi mafiyası
Yəhudi mafiyasının fəaliyyətinə narkotik və bədən alveri aiddir. Dövran dəyişdikcə Yəhudi mafiyasının da işləmə tərzi dəyişmiş və onlar təvazökar himayədarlıq fəaliyyətindən, amansız və tərəddüd etmədən qan tökən bir dəstəyə çevrilmişdir. Rus-Yəhudi mafiyası ABŞ siyasi aləminə elə yaxşı daxil olmuşlar ki, Amerika hüquq sistemi son illər onların qarşısını almaqda heç bir irəliləyiş göstərə bilməmişdir.
Nəsirəddin Tusi
Elmi yaradıcılığı
Professor Həbibulla Məmmədbəyli Nəsirəddin Tusinin astronomiya və riyaziyyat elmləri sahəsindəki xidmətlərini geniş şəkildə tədqiq etmişdir. thumb|250px|Poçt markası (2009).|leftGörünür, o, rəsədxana qurmaq haqqında çoxdan fikirləşirmiş. Bağdad alınan kimi, Nəsirəddinin Hülaku xandan icazə istəyib, işə başlaması da bunu sübut edir. Bir ildən də az bir müddətdə o, rəsədxananın tikiləcəyi yeri müəyyənləşdirir, eyni zamanda astronomik cihazlar hazırlayır, müxtəlif şəhərlərdən burada yaradılacaq kitabxana üçün qiymətli kitablar gətirdir və rəsədxanada araşdırmalar aparmaqdan ötrü dünyanın bir çox ölkəsindən alimlər dəvət edir.
Tusi özü "Zici-Elxani" adlı əsərində bu barədə belə yazır: "Hülaku xan ətraf vilayətlərdən astronomik müşahidələr apara bilən alimləri çağırmağı tələb etdi: Dəməşqdən Müvəidəddin Ordini, Mosuldan Fəxrəddin Marağayini, Tiflisdən Fəxrəddin İxlatini, Qəzvindən Nəcməddin Dəbiranini." Digər qaynaqlardan isə dövrün ən tanınmış alimlərindən Qütbəddin Şirazi, Şəmsəddin Şirvani, Cəmaləddin əz-Zeydi Buxari, Fao Mun-Çi və digərlərinin də Marağa rəsədxanasında çalışdıqları məlum olur. Burada bir məsələyə də toxunmaq maraqlı olardı. Görkəmli siyasi xadim və tarixçi Rəşidəddinin öz salnamələrində yazdığına görə həmin dövrdə Camaəddin Buxariyə də Pekində rəsədxana qurmaq tapşırılmışdı, lakin o, bu tapşırığın öhdəsindən gələ bilmirdi. Nəhayət, Çin alimi Fao Mun-Çi ilə birlikdə Marağaya gəlib, Nəsirəddinlə məsləhətləşmələr apardıqdan və rəsədxana tikilişi üçün zəruri olan alətlərin çertyojlarını əldə etdikdən sonra Pekində də işlər başa çatdırılır. Rəsədxana yaradılması üçün külli məbləğdə pul qoyuluşu tələb edilirdi və Hülaku xan bu işi məqsədəuyğun saymırdı.
Tanınmış tarixçi Hacı Xəlifə özünün "Dünya haqqında kitab"ında bununla əlaqədar baş verən hadisələri belə təsvir edir: "''Xacə Nəsir Marağadakı astronomiya rəsədxanasının tikintisinə başlamaq üçün lazım gələn məsarifi Hülakuya deyəndə, o, məbləğin böyüklüyünə şübhə ilə soruşdu: "Yəni, ulduzlar haqqında elm belə faydalıdır ki, rəsədxanaya bu qədər pul xərcləyək?" Nəsir cavabında söylədi: "İzn verin, bir nəfər həmin dağa qalxıb, ordan boş bir tası yerə atsın, ancaq bunu elə eləsin ki, heç kəs bilməsin." Belə də edirlər. Tas qayalara dəyə-dəyə qorxulu səslər çıxarır. Hülaku xanın ordusu vahiməyə düşür. Nəsirəddinsə bu zaman xanla birlikdə sakitcə oturub, qoşundakı vahiməni seyr edirdilər. Nəsirəddin xana deyir: "hökmdar, biz qayalardan gələn səsin səbəbini bildiyimizdən sakitcə əyləşmişik. Qoşun isə bunu bilmədiyi üçün həyəcan içindədir. Əgər biz səmada baş verən hadisələrin mahiyyətini irəlicədən bilsək, yer üzündə həmişə belə rahatlıq hökm sürər.''" Nəsirəddinin sözləri Hülaku xanı elə inandırır ki, o, rəsədxananın tikintisinə razılıq verir və bu məqsədlə 20 min dinar pul buraxır. Sonralar böyük alim rəsədxanada çalışan yüzdən artıq alimə həmişəlik donluq kəsilməsinə də nail olur. Bu məvacib Nəsirəddinin təşəbbüsü ilə vergilərdən yığılan vəsait hesabına ödənilirdi.
Rəsədxananın tikintisi 1259-cu ildə Marağa şəhərinin qərbindəki təpənin döşündə başlanır. Nəsirəddin rəsədxana binalarının layihələşdirilməsində və astronomik cihazların qurulmasında şəxsən iştirak edir. Görkəmli astronom və konstruktor Müəyyidəddin Ordi ilə birlikdə onlar rəsədxanada beş yeni, bir o qədər də köhnə konstruksiyalı astronomik cihaz quraşdırırlar. Yeni konstruksiyaları alimlərin özləri işləyib – hazırlayır. Bundan başqa Marağa rəsədxanasında bir sıra astronomik məsələlərin həlli üçün zəruri sayılan, həmçinin tədris məqsədilə istifadə olunan yer və göy qlobusları da hazırlanırdı. Ordinin oğlu Məhəmməd tərəfindən hazırlanmış göy qlobuslarından biri bizim günlərə qədər çatmış və hal-hazırda Almaniyanın Drezden şəhərində saxlanır.
Rəsədxananın nəzdində 400 min kitab saxlanan kitabxana və bu elmi mərkəzi kadrlarla təchiz etməkdən ötrü məktəb fəaliyyət göstərirdi. Maraqlı burasında idi ki, rəsəxanada Müsəlmanlarla birgə xristianlar, buddistlər, nestorianlar və iudaistlər də çalışırdı. Bunlar türklər, farslar, ərəblər, monqollar, çinlilər, gürcülər, tatarlar, yəhudilər və digər millətlərin nümayəndələri idilər. Tusinin tikdirdiyi rəsədxana öz həcminə görə Şərqin bütün məşhur rəsədxanalarını geridə qoyur. Marağa rəsədxanasında çalışan əməkdaşların elmi fəaliyyəti və astronomik müşahidələri "İlxanilərin astronomik cədvəlləri" adlandırılan kollektiv əsərin yaranmasına gətirib çıxarmışdı. Bu cədvəllərin sonuncusu 1284-cü ildə, artıq Nəsirəddinin vəfatından sonra tərtib edilmişdi.
Cədvəllər dörd kitabdan ibarətdir. Birinci kitabda yunan, fars, yəhudi, ərəb və türk təqvimləri təsvir olunur və bir təqvimdən digərinə keçməyin qaydaları göstərilirdi. İkinci kitab ulduzların hərəkətinə və onların ekliptik koordinatlarının yerləşməsinə həsr olunub. Elə buradaca sinus və tangenslərin cədvəlləri, habelə 256 məntəqənin yerləşdiyi uzunluq və en dairəsi göstərilir. Nəsirəddin uzunluq dairəsinin ölçüsünü Qrinviç meridianından 34–35 dərəcə qərbdən götürərək, Cənubi Amerikanın şərq hissəsindən keçirir. Professor Həbibulla Məmmədbəyli buna əsaslanaraq, belə bir ehtimal irəli sürmüşdür ki, o dövrün astronom və coğrafiya mütəxəssisləri hələ Kolumbdan çox-çox qabaq qərb yarımkürəsində sonralar Amerika adlandırılmış materikin varlığından xəbərdar imişlər. "Cədvəllər"in üçüncü və dördüncü kitabları astrologiya məsələlərinə həsr olunub.
AMEA-nın müxbir üzvü Zakir Məmmədov Nəsirəddin Tusinin irsini araşdırarkən mənbələr əsasında belə bir faktı qeyd edir ki, 1266-cı ildə Marağa rəsədxanasında N. Tusi ilə bir yerdə çalışan azərbaycanlı mühəndis Kəriməddin Əbubəkr Mahmud oğlu Səlmasinin düzəltdiyi cihazlar arasında içiboş yer kürəsi modeli də varmış. Üzərində iqlimlərin təsviri verilmiş bu fiqur coğrafi qlobus idi. Bununla da Zakir Məmmədov elm aləmində ilk coğrafi qlobusun alman alimi Martin Böhaymın (1459–1507) hazırlaması haqqında fikri elmi fakt əsasında təkzib etmişdir.
Marağa rəsədxanası tətbiqi astronomiyanın inkişafında müstəsna rol oynayıb.
Nəsirəddin Tusinin davamçıları
Nəsirəddin Tusinin üç oğlu olmuşdur: Sədrəddin Əli, Əsiləddin Həsən və Fəxrəddin Əhməd. Onlar filosofun yaradıcılıq yolunu davam etdirmişlər.
Əsiləddin Həsən riyaziyyatçı və şair kimi tanınırdı. Professor Həbibulla Məmmədbəyli qeyd edir ki, Parisdə milli kitabxanada saxlanılan "Zic-i Elxani"nin bir nüsxəsi Əsiləddin Həsənin əlyazmasıdır.
Əsiləddin Həsən həm elmi fəaliyyət göstərmiş, həm də dövlət işlərində çalışmışdır. Vali işləmiş Əsiləddin Həsən Qazan xan ilə Şama getmiş, sonra Bağdadda mənsəb tutmuşdur. Nəsirəddin Tusinin kiçik oğlu Fəxrəddin Əbülqasim Əhməd riyaziyyatçı, astronom olmuş, vəqflərin müdiri işləmişdir. Fəxrəddin Əhməd Abaqa xanın oğlu Arqun xan zamanında xidmət etmiş, 27 avqust 1301-ci (21 zülhiccə 700) ildə Sivasda öldürülmüşdür. Cənazə Marağaya gətirilib, qardaşının yanında dəfn olunmuşdur.
Mənbələrdə qeyd edilir ki, Əhvədi Marağayi "Dəhnamə" məsnəvisini Nəsirəddin Tusinin nəvəsi Xacə Ziyaəddin Yusif ibn Əsiləddin Həsənin adına 1306-cı (706) ildə nəzmə çəkmişdir, lakin onun hansı ixtisas sahibi olması, nə kimi mövqe tutması məlum deyildir.
Nəsirəddin Tusi Marağa rəsədxanasının nəzdində təsis etdiyi məktəbdə özünün davamçılarını hazırlamışdır. Mütəfəkkirin fəlsəfi məktəbinin görkəmli nümayəndələri arasında Nəcməddin Qəzvini (1203–1277), Qütbəddin Şirazi (1236–1311), Cəmaləddin Hilli (1250–1325) daha çox məşhurdur. Onlar da müəllimlərinin fəlsəfi mövqeyindən çıxış etmişlər.
Nəsirəddin Tusinin şagirdlərindən Nəcməddin Qəzvini, Qütbəddin Şirazi, Cəmaləddin Həsən Hilli və başqaları öz məktəblərini yaradaraq şagirdlərini, xələflərini yetirmişlər. Bununla da Bəhmənyar məktəbinin fəlsəfi ənənələri Nəsirəddin Tusinin fəlsəfi məktəbi və şagirdlərinin fəlsəfi məktəbinin nümayəndələri tərəfindən davam etdirilmişdir.
XIV əsrdə Nəsirəddinin nəvə-nəticələri Marağadan Ordubada köçmüşlər, orada Ordubadilər sülaləsinin əsasını qoyublar. Səfəvilər dövründə onlar bir sıra dövlət vəzifələrində çalışmışlar. Hal-hazırda həm Azərbaycan Respublikasında, həm də İran İslam Respublikasında Nəsirəddin Tusinin çox sayda varisləri yaşamaqdadır.
Əsərləri
Əsər cəmi 101 ədəddir.
Alban mafiyası
Alban Mafiyası — alban əsilli adamlardan qurulmuş mafiya qruplaşması.
Nəsirəddin Tusi
Alim
{b}\right)=\mathfrak{N}\!\!\!{}_{{}_{ull}}\left(a\cdot\frac{1}{b}\right)=\frac{\mathfrak{N}\!\!\!{}_{{}_{ull}}\left(a\right)\cdot\mathfrak{N}\!\!\!{}_{{}_{ull}}\left(\frac{1}{b}\right)}{\ddot n}=\ddot n\cdot\frac{\mathfrak{N}\!\!\!{}_{{}_{ull}}\left(a\right)}{\mathfrak{N}\!\!\!{}_{{}_{ull}}\left(b\right)}
Alban mafiyası
Bu mafiya Albaniyada yerləşmiş çoxsaylı cinayətkar dəstələrdən ibarətdir. Onlar həmçinin ABŞ və Avropada da fəaldırlar. Deyilənə görə beynəlxalq səviyyəyə 1980-ci illərdə qalxıblar. Albaniyanın özündə isə mütəşəkkil cinayət qrupları 15-ci əsrdən fəaliyyət göstərir. Alban mafiyası ABŞ və Böyük Britaniyada narkotik və bədən alveri reketini idarə edir.
Organiserad brottslighet från Balkan
Nəsirəddin Tusi
Möhtəşəm
thumb|393x393px|Nizami adına Ədəbiyyat Muzeyinin binasının pəncərəsində Xacə Nəsirəddin Tusinin rəsmi
Rayjacksonia
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Nəsirəddin Tusi
Adının əbədiləşdirilməsi
1935-ci ildə Beynəlxalq Astronomiya İttifaqı Ayın görünən tərəfindəki kraterə Nəsrəddin Tusinin adını vermişdir. YUNESKO-nun qərarı ilə anadan olmasının 800 illik yubileyi dünya miqyasında qeyd edilib. Bu münasibətlə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti Heydər Əliyevin "Nəsirəddin Tusinin anadan olmasının 800 illiyi haqqında" 13 iyun 2000-ci il tarixli Fərmanı ilə yubiley komissiyası yaradılmışdır.
Rafinesquia
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Qahirə
Qahirə — Misir Ərəb Respublikasının paytaxtı. Afrikada ən böyük şəhərlərdən biri. Zəngin memarlıq, mədəniyyət nümunələri və təbiət mənzərələrinə malikdir. Əhalisi təxminən 7 milyon nəfərdir (2006).
Haqqında
Qahirə şəhəri Misirin iqtisadi, siyasi, inzibati mərkəzidir. Şimali Afrikanın və ümumilikdə Ərəb dünyasının ən böyük şəhəridir.
Yerləşdiyi ərazi
Afrika qitəsinin şimal-şərqində, Nil çayının sahilində yerləşir.
thumb|180px|Misirin xəritəsində Qahirənin yeri thumb|240px|Qahirənin gecə görüntüsü
Reichardia
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
NGC 5031
NGC 5031, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Qızbürcü istiqamətində yerləşir. S0-a tipli. tərəfindən ildə 39.62 sm (15.6 düymə) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
Lupinus adsurgens
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Nauqard
framed|right|1905-cil xəritəsi
Nauqard bölgəsi Hinterpommern əyalətində 1818-1845-ci illər ərazində keçmiş qraflıqdır. 1 yanvar 1945-ci ildən :
NGC 262
NGC 262 — Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktika. Göy üzündə Andromeda bürcü istiqamətində yerləşir. S0-a tipli. tərəfindən ildə 40.64 sm (16 düymə) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
Hinterpommern
miniatur|thumb|200px|Hinterpommern 1679-ci il xəritəsində sarı rəngdə
Hinterpommern - Almaniyanın Pomeraniya tarixi əyalətində yerləşən ərazi. Vaxtı ilə Prussiya, sonra isə Almaniya İmperiyasının tərkibində olub, 1945-ci ildən Almaniya ərazisidir. Əhalisinin əksəriyyəti polyaklardır.
Lupinus diffusus
(Lupinus diffusus) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Lupinus elatus
(Lupinus elatus) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Lupinus duranii
(Lupinus duranii) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Rolandra
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Şimali Alman İttifaqı
thumb|150px|Şimali Alman İttifaqının bayrağı thumb|150px|Şimali Alman İttifaqının gerbi thumb|200px|Şimali Alman İttifaqının xəritəsi
Rhodanthe
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Növləri
[[SS 2 (* Rhodanthe anthemoides (Sieber ex Spreng.) Paul G.Wilson
Lupinus excubitus
(Lupinus excubitus) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Şimali Alman İttifaqı
Şimali Alman İttifaqı (Norddeutscher Bund) — Şimali Alman Konfederasiyası ( almanca : Norddeutscher Bund )  1867-ci ilin iyulundan 1870-ci ilin dekabrına qədər mövcud olmuş bir Alman federasiyası idi. Bu gün Almaniya Federativ Respublikası kimi tanınan Alman milli dövlətinin ilk dövrüdür.
Konfederasiya 1866-cı ildə Prussiyanın iddia etdiyi iki kiçik Danimarka hersoqluğunun ( Şlezviq-Holşteyn ) lordluğu üzərində 1866-cı il Avstriya-Prussiya müharibəsindən sonra yaranmışdır. Qələbədən sonra Prussiya Avstriya və müttəfiqlərini Alman Konfederasiyasının dağılmasını qəbul etməyə məcbur etdi. (dövlətlərin birliyi). Sülh müqaviləsi Prussiyaya Şimali Almaniyada federal dövlət yaratmağa imkan verdi. 1 iyul 1867-ci ildə Şimali Almaniya Konfederasiyasının federal konstitusiyası qəbul edildi.
Onun mövcud olduğu dövrdə Şimali Almaniya Konfederasiyası ilə Fransa imperatoru III Napoleonun idarə etdiyi İkinci Fransa İmperiyası arasında gərginlik yaşanırdı. 1870-ci ilin yayında İspaniya üçün yeni kralla bağlı mübahisə Fransa-Prussiya müharibəsinə çevrildi. Bu vəziyyətdə Almaniyanın cənubundakı Baden, Hesse-Darmstadt , Vürtemberq və Bavariya əyalətləri Şimali Almaniya Konfederasiyasına qoşuldular. 1 yanvar 1871-ci ildə ölkə yeni konstitusiya qəbul etdi və bu konstitusiya yeni "Alman Konfederasiyası" adı altında yazılmış, lakin artıq ona " Alman İmperiyası " adını vermişdi. " preambulada və 11-ci maddədə.
Konfederasiyanın 30 milyona yaxın əhalisi var idi, onların 80%-i Prussiyada yaşayırdı. Bu təqribən. Alman İmperiyası əhalisinin 75%-i (1871).
Yakuza
Yakudza — Yaponiya mafiya qruplaşması. Ginnesin rekordlar Kitabına görə dünyanın ən əhəmiyyətli cinayət fenomendir.
Əsası 17-ci əsrdə qoyulmuş Yakudzanın fəaliyyət dairəsinə ölkəyə Avropa və Amerikadan senzurasız pornoqrafiya importu, bədən alveri, reket və qanunsuz immiqrasiyanın təşkili aiddir. Çeçələ barmağının yoxluğu mafiya üzvü olmağın işarəsi sayılır. Dəstə üzvləri başçıdan üzr istəmək məqsədi ilə bu qurbana yol verirlər. Yakudzanın yuxarı ranqında duran üzvlərinin bir çoxunun bədəni tamamilə tatuaj ilə örtülmüşdür. Hazırda cinayətkar qrupun 2.500 ailəni təmsil edən 110.000 fəal üzvü vardır.
Şimali Alman İttifaqı
Prussiyanın Almaniyanı birləşdirmək planları
1815-1848-ci illərdə Avstriya və Prussiya birlikdə çalışdılar və Alman Konfederasiyasından alman əhalisinin liberal və milli ambisiyalarını boğmaq üçün bir vasitə kimi istifadə etdilər. 1849-cu ildə Frankfurt Milli Məclisi Prussiya kralını Kiçik Almaniyanın (Avstriyasız Almaniya) İmperatoru seçdi. Kral bundan imtina etdi və Almaniyanı 1849-1850-ci illərdəki Erfurt İttifaqı ilə birləşdirməyə çalışdı. Birlik parlamenti 1850-ci ilin əvvəlində konstitusiyanı müzakirə etmək üçün toplaşdıqda, iştirakçı dövlətlər əsasən yalnız Şimali və Mərkəzi Almaniyadakı dövlətlər idi. Avstriya və Almaniyanın cənubundakı Vürtemberq və Bavariya əyalətləri 1850-ci ilin sonlarında Prussiyanı ittifaq planlarından imtina etməyə məcbur etdi
Lupinus elmeri
(Lupinus elmeri) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Şimali Alman İttifaqı
Prussiyanın Almaniyanı birləşdirmək planları
1866-cı ilin aprel və iyun aylarında Prussiya yenidən Kiçik Almaniyanı təklif etdi. Təklifin künc daşı ümumi kişi seçki hüququ əsasında Almaniya parlamentinin seçilməsi idi. Təklifdə açıq şəkildə 1849-cu il Frankfurt seçki qanunundan bəhs edilirdi. Prussiyanın nazir-prezidenti Otto von Bismark, dövrün milli və liberal hərəkatında rəğbət qazanmaq istəyirdi. Avstriya və müttəfiqləri bu təklifdən imtina etdilər. 1866-cı ilin yayında Avstriya və Prussiya Avstriya-Prussiya müharibəsində öz müttəfiqləri ilə vuruşdular.
Yakuza
Etimologiya
thumb|left|70px|[[Katakana ilə yazılmış "yakudza" sözü]]
Şimali Alman İttifaqı
1866-cı il müharibəsinin nəticələri
Prussiya və Avstriya Nikolsburqda ilkin (26 iyul) və Praqada yekun sülh müqaviləsini (23 avqust) imzaladılar. Avstriya Almaniya Konfederasiyasının ləğvi ilə bağlı Prussiyanın fikrini təsdiqlədi. Prussiyaya Almaniyada Main çayının şimalında "daha yaxın federasiya" ( einen engeren Bund ) yaratmağa icazə verildi. Bismark sülh danışıqlarından əvvəl Fransa imperatoru III Napoleon ilə bu məhdudiyyəti artıq razılaşdırmışdı.
Yakuza
Tekiya və bakuto
thumb|230px|Tacir evlərin roninlər tərəfindən soyğunu
Şimali Alman İttifaqı
1866-cı il müharibəsinin nəticələri
Prussiya parlamentindəki liberallar Şimali Almaniyanın bütün ərazilərinin Prussiya tərəfindən topdansatış ilhaqına tərəfdar idilər. Eyni şəkildə Sardiniya-Piemont İtaliya krallığını yaratdı. Lakin Bismark fərqli bir yanaşma seçdi. Prussiya (1866-cı ilin oktyabrında) yalnız keçmiş hərbi rəqibləri olan Hannover, Hessen-Kassel, Nassau, azad Frankfurt şəhəri və Hesse-Darmstadtın Hessen-Homburq bölgəsini birləşdirdi. Bu ərazilər iki yeni Prussiyanın Hannover və Hesse-Nassau əyalətlərinə birləşdirildi. Şlezviq və Holşteyn də Prussiya əyalətinə çevrildi.
Yakuza
Yakudzanın fəaliyyət dairələri
thumb|left|200px|[[Paçinko salonu — yakudza əmlaklarından biri]]
Şimali Alman İttifaqı
1866-cı il müharibəsinin nəticələri
18 avqust 1866-cı ildə Prussiya və daha çox sayda Şimali və Mərkəzi Alman əyalətləri Bündniß (ittifaq) imzaladılar. Müqavilə bir illik hərbi ittifaq yaratdı. O, həmçinin ştatların 1866-cı ilin iyununda Prussiyanın təklifləri əsasında federal dövlət yaratmaq istədiklərini təsdiqlədi. Onlar konstitusiya layihəsini müzakirə etmək üçün parlamentin seçilməsinə razılaşdılar. Daha sonra 1866-cı ildə başqa dövlətlər də müqaviləyə qoşuldular. 1866-cı il müharibəsində keçmiş düşmənlər olan Saksoniya və Hesse-Darmştadt öz sülh müqavilələrində yeni federasiyaya qoşulmalarını razılaşdırmalı oldular (Hesse-Darmstadt yalnız onun şimal əyaləti olan Yuxarı Hesse ilə birləşdi).
Federal konstitusiyaya doğru
Bismark mühafizəkar və demokratik siyasətçilərdən məsləhət aldı və nəhayət, digər əyalət hökumətlərinə konstitusiya layihəsini təqdim etdi. Yeni federal hökumətin formasını müəyyən edən əsas amil, cənub ştatlarının Amerika Birləşmiş Ştatlarına zorla yenidən birləşdirilməsini və köləliyi görən bu yaxınlarda başa çatmış Amerika Vətəndaş Müharibəsinin nəticələri idi.ləğv. Bir neçə alman Amerikada vətəndaş müharibəsini qızışdırmış dəqiq quruma (yəni, köləlik) xüsusi rəğbət bəsləsə də, bu zaman ABŞ-dən kənarda üstünlük təşkil edən nöqteyi-nəzər ondan ibarət idi ki, qullar yalnız Cənubun Amerika İttifaqından ayrılması üçün repressiya kimi azad edilmişdilər. . Bunu nəzərə alaraq, xüsusilə Cənubi Almaniyadakı bir çox katolik Prussiyanın bir gün birləşmiş Almaniya daxilində oxşar bir ayrılma böhranı yaratmağa cəhd edə biləcəyindən və bundan Almaniyada katolikliyə qarşı şiddətli repressiyaya başlamaq üçün bəhanə kimi istifadə edə biləcəyindən qorxurdu.
Beləliklə, Bismarkın niyyəti yeni federal dövləti Alman Konfederasiyasının ənənəsinə uyğun olaraq konfederasiya kimi göstərmək idi və ölkənin adını və konstitusiya layihəsində bir neçə müddəaları izah edir - Bismark federal dövləti daha cəlbedici etmək üçün lazım idi (və ya ən azı daha az iyrənc) sonradan qoşula biləcək cənub alman əyalətlərinə.
Eyni zamanda, 1866-cı ilin sonlarında Prussiya və digər dövlətlər Şimali Almaniya parlamentinin seçilməsinə hazırlaşdılar. Bu konstituierender Reyxstaq 1867-ci ilin fevralında dövlət qanunları əsasında seçildi. Konstituierender Reyxstaq fevraldan aprelə qədər toplandı. Bismark ilə sıx danışıqlarda o, konstitusiya layihəsini bəzi mühüm məqamlarda dəyişdirdi. Konstituiyer Reyxstaq parlament deyil, yalnız konstitusiya layihəsini müzakirə edən və qəbul edən orqan idi. Bundan sonra ştat parlamentləri (1867-ci il iyun) onu ratifikasiya etdi ki, 1 iyulda konstitusiya qüvvəyə minsin. Avqust ayında yeni federal dövlətin ilk Reyxstaqı seçildi.
Siyasi sistem
16 aprel 1867-ci il tarixli Şimali Almaniya Konstitusiyası ümumi seçki hüququna malik milli parlamenti (25 yaşdan yuxarı kişilər üçün), Reyxstaq yaratdı. Digər mühüm orqan əyalət hökumətlərinin nümayəndələrinin 'federal şurası' olan Bundesrat idi. Qanunun qəbulu üçün Reyxstaqda və Bundesratda səs çoxluğu lazım idi. Bu, müttəfiq hökumətlərə, yəni dövlətlərə (və dövlətdən asılı olaraq, onların şahzadələrinə) mühüm veto verdi.
İcra hakimiyyəti ölkənin yeganə məsul federal naziri olan kanslere həvalə edilmişdi. Formal kabinet yox idi və Şimali Almaniya Konfederasiyasının dövründə onsuz da cəmi iki hökumət departamenti var idi: kanslerin baş ofisi kimi Bundeskanzleramt və 1870-ci ilin əvvəlindən xarici idarə.
Kansleri Bundesprasidium təyin etdi və vəzifədən azad etdi. Bu idarə avtomatik olaraq Prussiya kralına məxsus idi (maddə 11). Sahibi faktiki olaraq Şimali Almaniya Konfederasiyasının dövlət başçısı idi. (Bismark respublika havası ilə Präsident titulundan yayınmaq istəyirdi .)
Bütün niyyətlər və məqsədlər üçün Konfederasiya Prussiya tərəfindən idarə olunurdu. Konfederasiya ərazisinin və əhalisinin beşdə dördünə malik idi - digər 21 üzvün cəmindən çox. Prussiya kralı bir növ dövlət başçısı idi. Kansler Bismark həm də Prussiyanın baş naziri və xarici işlər naziri idi. Bu rolda o, Bundesratda Prussiya səsvermələrinə göstəriş verdi. Prussiya Bundesratda 43 səsdən 17-nə sahib idi, baxmayaraq ki, ən böyük dövlət olmasına baxmayaraq, kiçik dövlətlərlə ittifaqlar quraraq asanlıqla səs çoxluğu əldə edə bildi.
Gömrük İttifaqı [ redaktə ]
1867-ci ilin iyununda Prussiya ilə Şimali Almaniya Konfederasiyasının üzvü olmayan Cənubi Almaniya əyalətləri arasında konfrans keçirildi. Prussiyanın təzyiqindən sonra növbəti ay yeni Gömrük İttifaqı (Zollverein) müqavilələri imzalandı. Bundan sonra Gömrük İttifaqının rəhbər orqanları Şimali Almaniya Konfederasiyasının Bundesratı və Reyxstaqı idi, onların tərkibinə birincidə Cənubi Almaniya hökumətlərinin nümayəndələri və bu əyalətlərdən digərləri kimi eyni şəkildə seçilən üzvlər daxildir. Gömrük məsələləri üçün bu şəkildə genişləndirildikdə, qurumlar Federal Gömrük Şurası və Gömrük Parlamenti (Zollparlament) kimi tanınırdı. 1868-ci il yanvarın 1-də yeni qurumlar qüvvəyə minir. Bismark ümid edirdi ki, ZollvereinAlmaniyanın birləşməsinin vasitəsi ola bilər. Lakin 1868-ci il Zollparlament seçkilərində cənubi almanlar əsasən anti-Prussiya partiyalarına səs verdilər.
Digər tərəfdən, iki Meklenburq hersoqluğu və üç Hanza şəhəri əvvəlcə Gömrük İttifaqının üzvü deyildilər. Meklenburqlar və Lübek Şimali Almaniya Konfederasiyası yarandıqdan dərhal sonra birləşdilər. Nəhayət, ağır Prussiya təzyiqindən sonra Hamburq 1888-ci ildə Gömrük İttifaqına qoşuldu. Bremen də eyni vaxtda qoşuldu. Buna baxmayaraq, bütün bu dövlətlər, hətta Gömrük İttifaqından kənarda olsalar da, federal qurumlarda tam şəkildə iştirak edirdilər və bu barədə qərarlarının birbaşa təsirinə məruz qalmadılar.
Alman İmperiyasına keçid (1870-71)
Əsas məqalə: Alman İmperiyası
1870-ci ilin ortalarında İspaniya taxt-tacı ilə bağlı diplomatik böhran sonda Fransa-Prussiya müharibəsinə gətirib çıxardı. Müharibə zamanı, 1870-ci ilin noyabrında Almaniyanın cənubundakı Bavariya, Vürtemberq və Baden əyalətləri ( Hessen-Darmştadtın Konfederasiyadan kənarda qalan hissələri ilə birlikdə ) Şimali Almaniya Konfederasiyasına qoşuldular. Bu münasibətlə ölkədə yeni konstitusiya qəbul edildi və federal dövlətin adı dəyişdirilərək Deutsches Reich (Alman İmperiyası) oldu.
Alman mütəxəssisləri arasında bir azlığın fikrincə, Şimali Almaniya Konfederasiyası və cənub əyalətləri yeni federal dövlət (Alman İmperiyası) yaratdılar. Həqiqətən, Bismark Cənubi Almaniya əyalətlərinə simasını qorumağa icazə verdi və buna görə də yeni yaradılış təklif edən bir terminologiyadan istifadə etdi. Lakin Kotulla vurğulayır ki, hüquqi cəhətdən yalnız cənub əyalətlərinin Şimali Almaniya Konfederasiyasına qoşulması mümkün idi; belə bir qoşulmanın hüquqi əsası Art idi. Şimali Almaniya federal konstitusiyasının 79.
Genişləndirilmiş Şimali Almaniya Konfederasiyasının yeni adı əvvəlcə Deutscher Bund (Alman Konfederasiyası) idi, lakin 10 dekabr 1870-ci ildə Şimali Almaniya Konfederasiyasının Reyxstaqı Deutsches Reich (Alman Krallığı və ya Alman İmperiyası) adını qəbul etdi və Alman İmperatoru titulunu verdi. Konfederasiya Bundesprasidiumu olaraq Prussiya Kralına. 1871-ci il yanvarın 1- də yeni konstitusiya ölkəyə "Alman İmperiyası" adını və Prussiya kralı Uilyam İmperator titulunu verdi. O, 1871-ci il yanvarın 18-də titulu qəbul etdi. Bu son tarix daha sonra "İmperatorluğun yaradılması" (Reichsgründung) kimi qəbul edildi., baxmayaraq ki, heç bir konstitusiya mənası yox idi.
3 mart 1871-ci ildə yeni Reyxstaq seçildi. İmperiya öz müəyyən konstitusiyasını 16 aprel 1871-ci ildə aldı. Üç konstitusiya (1867, yanvar 1871 və aprel 1871) demək olar ki, eyni idi. Ölkəni bir neçə hökumət idarələri (bir növ nazirliklər), məsul dövlət katibləri (bir növ nazirlər, 1878) və imperiya məhkəməsi ( Reichsgericht, 1879) ilə tam inkişaf etmiş federal dövlətə çevirmək təxminən on il çəkdi. Şimali Alman 7 - kreuzer möhürü, 1868. Şimali Almaniya əyalətlərindəki poçt xidmətləri Reichspost -un sələfi olan Norddeutscher Postbezirk - də birləşdirildi.
Üzv dövlətlərin siyahısı
Bütün üzv dövlətlər artıq 1815-66-cı illərdə Alman Konfederasiyasına mənsub idilər. Avstriya və Cənubi Almaniya əyalətləri Bavariya, Vürtemberq, Baden və Hessen Böyük Hersoqluğu (Hesse-Darmştadt) Şimali Almaniya Konfederasiyasından kənarda qaldı. Buna baxmayaraq, Hesse Böyük Hersoqluğunun şimal əyaləti Oberhessen qoşuldu .
Şimali və mərkəzi Almaniyada, Prussiyada
Lauenburq bəzən üzv dövlətlərdən biri kimi qeyd olunur, bəzən yox. Bu, əvvəllər Danimarkaya məxsus olan üç hersoqluqdan biri idi. Lauenburq 1876-cı ilə qədər Prussiya kralının hersoq olduğu bir əyalət idi və o, Prussiya Şlezviq-Holşteyn əyalətinin bir hissəsi oldu.
Lupinus formosus
(Lupinus formosus) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
NGC 4053
NGC 4053, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Veronikanın Saçları bürcü istiqamətində yerləşir. S? tipli. tərəfindən ildə 27.94 sm (11 düymə) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
NGC 3077
NGC 3077, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Böyük Ayı bürcü istiqamətində yerləşir. Sd tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 inç) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
Lupinus grayi
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
NGC 2118
NGC 2118, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış açıq ulduz topasıdır. Göy üzündə Qılıncbalığı bürcü istiqamətində yerləşir. OCL tipli. tərəfindən ildə 22.86 sm (9 düymə) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
Lupinus guadalupensis
(Lupinus guadalupensis) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Lupinus foliolosus
(Lupinus foliolosus) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Roldana
Növləri və variasiya
[[SS 2 (*
Lupinus hirsutissimus
(Lupinus hirsutissimus) — fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Lupinus havardii
(Lupinus havardii) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Lupinus hirsutus
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Lupinus holmgrenianus
(Lupinus holmgrenianus) –  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Lupinus hyacinthinus
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Monmartr qəbiristanlığı
Monmartr qəbiristanlığı (Cimetière de Montmartre), "Cimitière du Nord" rəsmi adı ilə tanınır — Paris in şimalında, 18-ci bələdiyyə dairəsi ndə qəbiristanlıq. 1 yanvar 1825-ci ildə açıldı. Tarixi abidə hesab olunur.
Hazırda Monmartr qəbiristanlığında 20 min məzar var. Hər il 500-ə yaxın dəfn mərasimləri keçirilir.
Tarixi
Qəbiristanlıq 1825-ci il yanvarın 1-də köhnə gips karxanasının yerində açılmışdır. Qeyd olunan karxana Fransa İnqilabı zamanı kütləvi məzar kimi istifadə edilmişdir. Qəbiristanlıq əvvəlcə Böyük Karxana qəbiristanlığı (Cimetière des Grandes Carrières) kimi tanınırdı. Sonradan Ağ Bariyer qəbiristanlığı (Cimetière de la Barrière Blanche) adlandırıldı. Daha sonra isə muasir adını aldı.
Ərazisi
18-ci bələdiyyə dairəsində yerləşir. Küçə səviyyəsindən aşağıda inşa edilmişdir. Qəbiristanlığın təxminən 11 hektar ərazisi var. Qəbiristanlıqda 38 növdən 700-dən çox ağac var. Qəbiristanlığa yalnız bir giriş var, Raşel prospektində.
Lupinus jaimehintoniana
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Matsey Rıbinski
Matsey Rıbinski (Maciej Rybiński; ) — Polşa generalı, Noyabr üsyanı nın son lideri. General Paskeviç lə təslim olma danışıqları aparılmasında ittiham olunurdu.
Həyatı
1805-ci ildə Napoleon un ordusuna qoşuldu. Gələcək marşal Lui Qabriel Süşe nin yanında adyutant vəzifəsində çalışırdı, 1807-ci ildən Varşava Hersoqluğu nun ordusunda xidmət edirdi.
1809-cu ildə Avstriya və 1812—1813-cü illərdə Rusiya ya qarşı Napoleon müharibələri ndə iştirak etmişdir. Smolens, Maloyaroslavtsem və Leypsiq döyüşlərində fərqlənmişdir. Sonuncuda əsir alınmışdır
1815-1831-ci illərdə Polşa çarlığı nın silahlı qüvvələrində mayor rütbəsində xidmət etmişdir. 1830-cu ilin noyabr ayında Polşa üsyanı nın başlanmasına fəal dəstək verdi. 1831-ci ildə Ostrolenka döyüşü ndə iştirak etdi.
1831-ci ilin sentyabr ayında general oldu və Polşa üsyançılarının qüvvələrinə rəhbərlik etdi. left|thumb|General M. Rıbinski mühacirətdə (rəssam [[Aleksandr Raçinski).]] Həmin ilin noyabr ayında general Paskeviç lə təslim olma danışıqları aparılmasında ittiham olunurdu. Başçılıq etdiyi 20 minlik ordu ilə Prussiyayla sərhədi keçdi.
Üsyanın yatırılmasından sonra Parisdə sürgündə yaşadı.1843-cü ildə Polşa mühacirləri arasında Hərbi Partiya (Stronnictwo Wojskowe) qurdu. Polşa Noyabr üsyanı barədə xatirələrini yazmışdır.
Böyük Samolit dağı
Böyük Samolit dağı — Baş Qafqaz silsiləsində, Zaqatala rayonunun Dağıstanla sərhədində zirvə. Hündürlüyü 3452 m. Tala çayının mənbəyi buradadır. Bu çayın qollarından biri də dağın adı ilə Samolit çayı adlanır. Oronim qədim türk dillərindəki samal (tutqun, dumanli, ganli, qaranlıq) və -it (şəkilçi) komponentlərindən düzəlib, "başı dumanlı zirvə" mənasındadır.
Göttingen
Göttingen — Almaniyanın Aşağı Saksoniya torpağında universitet şəhəri. Saksoniyanın əhalisinə görə beşinci şəhəridir. Şəhər 18 şəhər rayonundan ibarətdir.
Matsey Rıbinski
Həyatı
Monmartr qəbirstanlığı nda dəfn olunub.
Lupinus kuntii
(Lupinus kuntii) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Göttingen
Georq-Avqust adına Gettingen Universiteti
Georq-Avqust adına Göttingen universiteti 1734-ci ildə Böyük Britaniya kralı II Georq tərəfindən təsis edilib. Vaxtilə Avropanın ən böyük universitetlərindən sayılıb. 100 minlik şəhərin təqribən 23 mini dünyanın müxtəlif bölgələrindən gələn tələbələrdir. Universitetlə 45 nəfər nobel mükafatı laureatı əmək fəaliyyəti ilə bağlı olub. 4,5 milyon ədəd kitabla universitet kitabxanası Almaniya kitabxanaları arasında öndə gedir.
1998-2005-ci illərdə Almaniyanın federal kansleri olmuş Gerhard Şröder bu universiteti bitirmişdir.
Launaea
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Triada
Triadalar, böyük hissəsi Çin, Malaziya, Honkonq, Tayvan və Sinqapurda yerləşən çoxsaylı quldur qurumlarından ibarətdir. Həmçinin Nyu-York, Los-Anceles, Sietl, Detroyt, Çikaqo, Buenos Ayres, Amsterdam, Vankuver və San Fransiskoda müəyyən qədər fəal olan mütəşəkkil dəstələr daha çox oğurluq, sifarişli qətl, narkotik alveri və piratçılıq fəaliyyəti ilə məşğul olurlar. Triadanın əsası 18-ci əsrdə qoyulub və o vaxt Tian Di Hui adı ilə tanınırdı. Son zamanlar saxta Çin valyutası hazırlamaqla məşğul olan Mafiya üzvlərinin sayı 50.000 nəfərə çatır. Triadanın yaşadığı ölkələr aşağıdakılardır:
Lawrencella
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Lupinus kuschei
(Lupinus kuschei) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Ziraat Bank
Ziraat Bank — Türkiyədəki üç dövlət bankından biri. 1863-cü ildə Osmanlı İmperiyası dövründə Mithat Paşa tərəfindən qurulan Məmləkət Sandıqlarının bir hissəsidir.
Tarixçə
Ziraat Bankı 2014-cü ildə də əvvəlki illərdə olduğu kimi inkişaf tempini yüksəltmişdir. Belə ki, 2013-cü il ilə müqayisədə, 2014-cü ildə Bankın aktivləri 19% artaraq 108 milyard dollar, kreditləri 27.8% artaraq 74.5 milyar dollar, mənfəəti 21.6% faiz artaraq 1.75 milyard dollar təşkil etmişdir.
Ziraat Bank Azərbaycan
Makro genişlənmə strategiyasına müvafiq olaraq Ziraat Bankı, Türkiyə ilə artan əlaqələrindən əlavə iqtisadi artım və sərmayə potensialına və coğrafi strateji mövqeyinə görə Azərbaycanda da “Ziraat Bank Azərbaycan” Açıq Səhmdar Cəmiyyəti adı altında törəmə Bankını açmışdır. Bank, Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Bankı tərəfindən 30 dekabr 2014-cü il tarixində verilmiş 255 saylı lisenziya əsasında fəaliyyətə başlamışdır.
Qorki parkı
Qorki parkı (Парк Горького) — Moskvanın ən böyük və ən məşhur ictimai parklarından biri.
Parkın ilk hissəsi 1923-cü ildə bu bölgədə Ümumrusiya Kənd Təsərrüfatı Sərgisi (ÜKTS) təşkil edildikdən sonra ortaya çıxdı, onun planlaşdırılması memar Konstantin Melnikov tərəfindən həyata keçirilmişdir. Park, 1928-ci il avqustun 12-də açılmış, 1932-ci ildə Maksim Qorkinin şərəfinə hal-hazırkı adını almışdır. Müxtəlif dövrlərdə El Littiszki və Aleksandr Vlasov, parkın dizaynı ilə məşğul olmuşdur. Əsas giriş 1955-ci ildə inşa edilmişdir.
2011-ci ildə bu günə qədər davam edən ictimai məkanın hərtərəfli bərpasına başlanıldı. Parkın ümumi sahəsi 219,7 hektardır.
Tarixçəsi
Mədəniyyət parkı metrostansiyasında yerləşən bu park 1928-ci ildə ictimai istifadəyə açıldı. Park, məşhur Sovet konstruktivist memar Konstantin Melnikovun planına əsasən tikilmişdir. Çay boyunca 120 hektarlıq ərazini əhatə edən keçmiş Dövlət Xəstəxanasının yerində tikilmişir. XIX əsrin sonlarına kimi qeyri-məhsuldar bir torpaq olmuş və zibillik kimi xidmət etmişdir.
15 mart 1928-ci ildə Moskva Prezident Şura heyətinin qərarı ilə Kənd Təsərrüfatı və Sənət Sərgisi genişləndirilərək Mədəniyyət və İstirahət Mərkəzi Parkına çevrildi. 1932-ci ildə park M.A.Qorkinin adını aldı.
Lupinus latifolius
—  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
NGC 4054
NGC 4054, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Böyük Ayı bürcü istiqamətində yerləşir. S tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 inç) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
Kiçik Samolit dağı
Böyük Samolit dağı — Baş Qafqaz silsiləsində, Zaqatala rayonu ilə Dağıstanın sərhədində aşırım. Hündürlüyü 3260 m. Bu aşırımdan keçən yol Qaraçay ilə Samur çayının hövzələrini birləşdirir. Oronim qədim türk dillərindəki samal (tutqun, dumanlı, ganlı, qaranlıq) və -it (şəkilçi) komponentlərindən düzəlib, "başı dumanlı zirvə" mənasındadır.
Lupinus lepidus
(Lupinus lepidus) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
NGC 263
NGC 263 — Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktika. Göy üzündə Balina bürcü istiqamətində yerləşir. Sbc tipli. tərəfindən ildə 66.04 sm (26 düymə) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
NGC 5032
NGC 5032, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Veronikanın Saçları bürcü istiqamətində yerləşir. SBb tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
Lupinus longifolius
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Layia
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
NGC 2119
NGC 2119, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Ovçu bürcü istiqamətində yerləşir. E2 tipli. tərəfindən ildə 80.01 sm (31.5 düymə) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
Lupinus luteolus
—  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Lecocarpus
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
NGC 1161
NGC 1161, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Persey bürcü istiqamətində yerləşir. S0 tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
NGC 3078
NGC 3078, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Hidra bürcü istiqamətində yerləşir. E3 tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
NGC 6020
NGC 6020, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə İlan bürcü istiqamətində yerləşir. E3 tipli. tərəfindən ildə 80.01 sm (31.5 düymə) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
Ali Smit
Ali Smit (24 avqust 1962-ci il, İnverness) — Britaniya (şotland) yazıçısı və jurnalisti.
Həyatı
Aberdin Universiteti və Kembric Universiteti nin Nyunham qadın kollecində təhsil almışdır. Stratklayd Universiteti ndə dərs deyirdi, xroniki yorğunluq sindromu səbəbiylə işindən çıxmaq məcburiyyətində qaldı. O vaxtdan bəri yalnız ədəbiyyatla məşğul olur. The Guardian, The Scotsman və The Times Literary Supplement jurnalları ilə əməkdaşlıq edir. Həmçinin, The Trash Can Sinatras şotland qrupu üçün yazır.
Sevgilisi rejissor Sara Vud ilə birlikdə Kembric də yaşayır.
Nüfuzu
Kral Ədəbi Cəmiyyəti nin üzvü (2007)
Ədəbiyyat
* Kostkowska J.Ecocriticism and women writers: environmentalist poetics of Virginia Woolf, Jeanette Winterson, and Ali Smith. New York: Palgrave Macmillan, 2013
* Ali Smith: Contemporary Critical Perspectives/ Monica Germanà, Emily Horton, eds. London: Bloomsbury Publishing, 2013
Lupinus macbrideanus
(Lupinus macbrideanus) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Leibnitzia
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Məclis parkı
Məclis parkı (Meclis Parkı) — Ankaranın Çanqaya ilçəsində yerləşən ictimai park. Rəsmi adı Milli Suverenlik Parkı olsa da, Türkiyə Böyük Millət Məclisi ərazisinin ətrafını əhatələdiyinə görə məşhur olaraq bu şəkildə xatırlanmaqdadır. Ümumiyyətlə velosiped və skeytbordinq idman növlərindən istifadə olunan parkda fontan, amfiteatr və bir çox abidə və heykəllər mövcuddur.
Tarixçə
Məclis Parkı, 23 aprel 1986-cı ildə müxtəlif ölkələrdən olan uşaqların iştirakı ilə baş tutmuş Milli Suverenlik və Uşaqlar Günü ilə açılmışdır. Bu çərçivədə geniş bir tədbir təşkil edilmiş, konsertlər verilmişdir. Parkın landşaft tənzimləməsində istifadə olunan ağac və bitkilər açılışda iştirak edən ölkələr tərəfindən göndərilmişdir.
Bundan əlavə, Türkiyə Böyük Millət Məclisinin təşkil etdiyi tədbirlə keçmişdən bu günə qədər Ankaraya xidmət edən əhəmiyyətli insanların adına çox sayda ağac əkilmişdir. Adından əkilən ağac adları arasında məşhur botanik Hikmet Birand, dövrün maliyyə naziri və ODTÜ rektoru Mustafa Kamal Kurdaş, Memar Kəmaləddin bəy, Sedad Hakkı Eldem və Arif Hikmət Koyunoğlu kimi memarlar da vardır.
Lepidolopsis
— sırasının  fəsiləsinə aid biki cinsi.
Lupinus micranthus
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Lupinus microcarpus
(Lupinus microcarpus) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Lupinus minimus
(Lupinus minimus) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Dikmən vadisi
Dikmən vadisi (Dikmen Vadisi) — Ankaranın Çanqaya ilçəsinə bağlı bir səmt olan Dikməndə yer alan park. İllərdir qaçaq və gecəqondu evlərə məruz qalan vadidə Şəhər Çevrilmə və İnkişaf Layihəsi adı altında bir abadlıq və bərpa işləri başlandı. Bu mərhələlərdə tikililər sökülmüş və dərə və ətrafı yenidən qurulmuşdur. Bu gün Ankara Böyükşəhər Bələdiyyəsinə bağlı bir park olaraq xidmət edən vadidə idman və gəzinti sahələri, kafe, bəzək hovuzları və uşaq meydançaları var.
Tarixçə
90-cı illərə qədər olduqca baxımsız şəkildə qalan və şəhərləşmənin üstünlük təşkil etdiyi vadidə 1989-cu ildə şəhər çevrilmə planının həyata keçirilməsi qərara alındı. Şəhər Çevrilmə və İnkişaf Layihəsi adlanan bu layihə, eyni zamanda ölkənin gecəqondu bölgələri üçün hazırlanan ilk şəhər çevrilmə layihəsidir. Bu çərçivədə ilk araşdırmalar eyni ildə başladı və 1994-cü ildə layihənin ilk mərhələsi başa çatdı. 2002 və 2009-cu ildə üçüncü mərhələsi uğurla başa çatan layihə hələ də layihənin dördüncü və beşinci mərhələlərində davam edir.
Xüsusiyyətlər
Hal-hazırda iki mərhələdən ibarət olan dərə təxminən 378.000 m²-lik ərazidə qurulub. Qalan 260.000 m² ərazinin 31.000 m²-lıq hissəsi gölməçə, 87.500 m²-lıq gəzinti sahəsi və 120.000-dən çox yarpaqlı və iynəyarpaqlı ağaclar və təxminən 50 bitki növü vardır. Mümkün qədər təbii bir mühit əldə etmək üçün vadidə üç fontan var, bunlardan ikisi böyük və biri kiçikdir. Müasir və çoxmərtəbəli evlərin yüksəldildiyi vadidə hər yaşda insanlara müraciət edə biləcək kafe, konfrans salonu, iki məscid və sosial obyekt var.
Lupinus michelianus
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
NGC 5032A
NGC 5032A, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış təkrarlanmış NGC cismidir. Göy üzündə Veronikanın Saçları bürcü istiqamətində yerləşir. SBb tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
NGC 1162
NGC 1162, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Eridan bürcü istiqamətində yerləşir. E0 tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 inç) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
Lupinus mutabilis
—  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
NGC 6021
NGC 6021, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə İlan bürcü istiqamətində yerləşir. E4 tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
Lupinus nevadensis
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Sarı acıpaxla
thumb|Lupinus luteus
(Lupinus luteus) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Təsnifatı
I. var. luteus
I. f. volovnenkoae Kurl. et Stankev.
2. f. compactus Kazim. et Kaz.
2. var. maculosus Kurl. et Stankev.
3. var. Kazimierskii Kurl. et Stankev.
4. var. arcellus Kurl. et Stankev.
5. var. sempolovskii (Atab.) Kurl. et Stankev.
7. var. niger Kurl. et Stankev.
8. var. cremeus Kurl. et Stankev.
9. var. leucospermus Kurl. et Stankev.
I. subvar. leucospermus
3. f. ucrainicus Kurl. et Stankev.
2. subvar. taranochi Kurl. et Stankev.
10. var. citrinus Kurl. et Stankev.
4. f. lukasheviczii Kurl. et Stankev.
11. var. sulphureus (Atab.) Kurl. et Stankev.
13. var. ochroleucus Kurl. et Stankev.
3. subvar. ochroleucus
5. f. bernatzkayae Kurl. et Stankev.
14. var. aurantiacus Kurl. et Stankev.
15. var. croceus Kurl. et Stankev.
16. var aureus
17. var. albicans Kurl. et Stankev.
18. var. sinskayae Kurl. et Stankev
NGC 2120
NGC 2120 - Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış açıq ulduz topası. Göy üzündə Qılıncbalığı bürcü istiqamətində yerləşir. OCL tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə ildə kəşf edilmişdir.
Lupinus nootkatensis
(Lupinus nootkatensis) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Sev məni (albom)
Sev məni – Azərbaycan Respublikasının əmədar artisti, müğənni Abbas Bağırovun studiya albomu. Alboma 16 mahnı daxildir.