cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Belarus Qarabağ münaqişəsində
Hərbi tərəfi
2000-ci illərdən Belarus Respublikası Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinə fəal şəkildə hərbi təyinatlı məhsullar tədarük etmişdir. Bunların bir hissəsi Qarabağda münaqişə zamanı istifadə edilmişdir. 2005–2020-ci illərə aid məlumata görə, tədarük edilən hərbi texnika arasında 131 ədəd T-72, 11 ədəd 2S7 "Pion", 120 ədəd D-30, 2 ədəd T38 "Stiletto", təqribən. 10 ədəd V-200 "Polonez", bir sıra "Qroza-S" və "Qroza-6", ATGM "Skif" və 11 ədəd Su-25 var. 2018-ci ilin avqust–sentyabr aylarında 195 milyon ABŞ dolları dəyərində Belarus hərbi məhsulları Azərbaycana tədarük edilmişdir, bu miqdar 2019-cu ilin noyabr–dekabr aylarında 100 milyon ABŞ dolları olmuşdur.
2018-ci ilin noyabrında Ermənistan Xarici İşlər Nazirliyinin mətbuat katibi Anna Naqdalyan Azərbaycana silah tədarükünü belə şərh etmişdir:
Həmin il noyabrın əvvəlində Azərbaycan Silahlı Qüvvələri Belarusun "Qroza-S" elektron döyüş kompleksinin köməyi ilə Tovuz rayonu ərazisində bir erməni pilotsuz təyyarəsini məhv etmişdir. "Qroza-6" kompleksləri sayəsində Dağlıq Qarabağ və Ermənistanla xidmətdə olan hava hücumundan müdafiə sistemləri, o cümlədən "Osa", "Tor" və "S-300" zenit-raket kompleksləri uğurla məhv edilmişdir.
Belarus Respublikası Silahlı Qüvvələrinin iştirak perspektivi
Belarus və Ermənistan KTMT-nin üzvü olduğu üçün Belarus qoşunlarının döyüş bölgəsinə göndərilməsinin mümkünlüyü barədə fikirlər səsləndirilmişdir. Dağlıq Qarabağ Respublikası rəsmi olaraq Azərbaycanın ərazisi və KTMT-yə daxil olmayan tanınmamış respublika olduğu üçün formal olaraq təşkilatın münaqişə ilə heç bir əlaqəsi yoxdur. BMT Baş Assambleyasının 3314 saylı qətnaməsinə əsasən, Ermənistanın Qarabağdakı fəaliyyəti Azərbaycana qarşı təcavüz kimi qiymətləndirilir. KTMT-yə üzv dövlətlər digər dövlətlərlə bütün fikir ayrılıqlarını sülh yolu ilə həll etməyi öhdələrinə götürürlər və bu halda Ermənistan ordusunun təşkilat tərəfindən dəstəklənməsi Kollektiv Təhlükəsizlik Müqaviləsi məqsədlərinə uyğun gəlməyən təcavüzə dəstəkdir.
Problem Ermənistanın Avrasiya İqtisadi Birliyinə daxil olmasından sonra kəskinləşmişdir. Ermənistanla Aİİ-nin digər üzvləri arasında ümumi sərhədin olmaması, politoloq Aleksandr Filippovun fikrinə görə, iqtisadi inteqrasiya prosesində üstünlük yaratmamış və Belarus hakimiyyətinin ciddi narahatlığına səbəb olmuşdur. Bundan əlavə, Ermənistan tərəfinin Rusiyanın hərbi-siyasi dəstəyini, o cümlədən Aİİ vasitəsilə cəlb etməyə çalışacağı ilə bağlı qorxular var idi. Bu istəklər təşkilatın müstəsna iqtisadi mahiyyətini qorumaq istəyən Belarusun maraqlarına zidd idi. Hökumət başa düşürdü ki, Rusiya və Ermənistan münaqişədən KTMT-nin rolunun gücləndirilməsi və ya Aİİ daxilində daha sıx inteqrasiya üçün arqument kimi istifadə edə bilər.
2020-ci ilin iyul ayında iki dövlətin birbaşa sərhədində toqquşmalar baş vermişdir. Buna baxmayaraq, KTMT əhəmiyyətli tədbirlər görməmiş, yalnız ciddi narahatlığını ifadə etmiş və məsuliyyət zonasında dərhal atəşkəsin vacibliyini vurğulamışdır. Təşkilatın Nizamnaməsinə uyğun olaraq, üzv dövlətlərin ərazi bütövlüyü və suverenliyi kollektiv əsaslarla qorunarkən siyasi vasitələrə üstünlük verilir. Bununla belə, hərbi analitik qeyd etmişdir ki, əgər BMT mandatı olsaydı, Belarus Silahlı Qüvvələri KTMT çərçivəsində sülhməramlılar kimi münaqişə zonasına daxil ola bilərdi.
Humanitar tərəfi
2020-ci ilin sonunda Azərbaycanın dövlət başçısı İlham Əliyev postsovet məkanının dost ölkələrini İkinci Qarabağ müharibəsindən sonra Azərbaycanın nəzarətinə qaytarılan ərazilərin bərpasına qoşulmağa çağırmışdır. 2021-ci ilin aprelində Aleksandr Lukaşenko ilə danışıqların yekunlarına görə o, bərpa işlərində Belarus şirkətlərinin iştirakına ümid etdiyini bildirmişdir. Əliyevin dediyi kimi:
Öz növbəsində Lukaşenko, xüsusən 2020-ci ildə hərbi əməliyyatlar zamanı geri alınan ərazilərdə birgə müəssisələr yaratmağa hazır olduğunu açıqlamışdır. Belarusun memarlıq və tikinti naziri Ruslan Parxamoviçin qeyd etdiyi kimi, azərbaycanlı həmkarlarını ən çox maraqlandıran kənd təsərrüfatı olmuşdur. Belarusun aqroşəhərləri kimi, Qarabağda da oxşar layihələrə start verilməsi planlaşdırılır. Söhbət ümumilikdə bütün infrastrukturun bərpasından gedir ki, bu da həm yaşayış, həm də sosial obyektlərin tikintisini nəzərdə tutur. Su elektrik stansiyalarının bərpası da müzakirə mövzusu olmuşdur.
Asim Abbasov
Asim Rasim oğlu Abbasov — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin çavuşu, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Asim Abbasov 1987-ci il mayın 26-da İmişli rayonunun Hacırüstəmli kəndində anadan olub.
Hərbi xidməti
Asim Abbasov 2012-ci ildən Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin sıralarında müddətdən artıq həqiqi hərbi xidmət qulluqçusu olaraq xidmət edirdi. 2016-cı ilin 2-5 aprelində baş verən Aprel döyüşlərində savaşıb.
Azərbaycan Ordusunun çavuşu olan Asim Abbasov 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Füzulinin azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə savaşıb. Asim Abbasov sentyabrın 28-də Füzuli döyüşləri zamanı şəhid olub.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Asim Abbasov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycan ərazilərinin işğaldan azad olunması zamanı döyüş tapşırıqlarını yerinə yerinə yetirən zaman mərdliyin və igidliyin göstərilməsinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 18.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Asim Abbasov ölümündən sonra "İgidliyə görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Füzuli rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 25.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Asim Abbasov ölümündən sonra "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa edilməsi zamanı döyüş əməliyyatlarının rəhbəri olan, düşmənin canlı qüvvəsinin məhv edilməsində rəşadət göstərən, vəzifə borcunu ləqayətlə və vicdanla yerinə yetirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 05.11.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Asim Abbasov ölümündən sonra "Azərbaycan Bayrağı" ordeni ilə təltif edildi.
Nançan
Nançan – Çin Xalq Respublikasının Jianqxi idarə bölgəsinin şəhəri, həm Jiangxi bölgəsinin, həm də eyniadlı bələdiyənin mərkəzi. Nançan şəhəri Yanszı çayının sağ qolu Qan çayının sahilində, çayın Poyan gölünə daxil olduğu yerin şimalında yerləşmişdir.
Tarixi
Nançan şəhəri b.e.ə. 201-ci ildə bugünkü adı ilə təməli qoyuldu və ətrafı qala divarları ilə çevrildi. Sonra Yuzhanq vilayətinin idatə mərkəzi oldu. Yuzhanq vilayəti 589-ci ildə Honqzhou vilayəti adlandırıldı. 763-cü ildən sonra da Jiangxi vilayətinin idarə mərkəzinə çevrildi və sürətlə inkişaf etməyə başladı. XII əsrdə Çinin ən böyük əhaliyə malik vilayət mərkəzlərindən biri idi. 959-cu ildə İmparator Tangın dövründə üst şəhər (fu) statusu alaraq cənubi Çinin paytaxtı elan olundu.
981-ci ildə Song sülaləsi dövründə şəhərə Honqzhou adını verildi. 1164-cü ildə Longxing vilayətinin üst şəhəri statusunu aldı və 1368-ci ilə kimi şəhərin adı belə qaldı. XVI əsrdəş Ninq şahzadəsi Zhu Chenhaonun Min sülaləsinə qarşı qaldırdığı üsyanın mərkəzi oldu. 1850-ci illərdə Taypin üsyanı (1850-64) nəticəsində şəhər böyük hissəsi dağıntıya çevrildi.
Çin-yapon müharibəsi (1937—1945) illərində 1939-cu ildə Milliyətçi Çinlilər ilə Yaponiya İmperator ordusu arasında gedən döyüşlər şehere xeyli ziyan vurmuşdur.
Yanszı sahilində böyük bir limana malik Jiujianq şəhəri iqtisadiatda Nançan şəhərinə rəqibdir. Nançan şəhəri 1949-cu ildə yeyinti sənayesindən başqa heç nəyi olmayan kiçik bir ticarət şəhəri idi. Əhalisi isə 275 minə yaxınıydı. 1949-cu ildən sonra iqtisatiatı və sənayesi inqilab etdi və şəhər vilayətin ən böyük sənaye mərkəzinə çevrilərək Szyutszyan şəhərini geridə qoydu.
Nançan Ulduzu
thumb|right|Nançan Ulduzu Nançan Ulduzu 2006-cı ildə 7,3 milyon dollar xərclənərək tikilmiş və 160 metr hündürlüyü ilə dünyadakı ikinci ən hündür şeytan çarxıdır. Yanszı çayı sahilindəki Nançan Ulduzu gecələr Çin dilində “Nançan xoş gəlmisiniz” yazan mavi və qırmızı işıqlar ilə rənglənir. Şeytan çarxında hər biri 8 nəfər daşıyan 69 kupe vardır.
Balaxanı-Sabunçu Polis Meysterliyi
Balaxanı-Sabunçu Polis Meysterliyi və ya Balaxanı-Sabunçu Polis İdarəsi — Bakı şəhərinin Balaxanı-Sabunçu ərazisindəki neft mədənlərini mühafizəsini təmin edən Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin polis qurumu.
Haqqında
Polis meysterliyi XIX əsrin sonunda Bakıda neft sənayesinin sürətlə inkişaf etdiyi bir vaxtda, 1897-ci ildə yaradılmışdır. Qurum, 17 aprel 1917-ci il tarixində Bakı Xalq Komissarları Soveti polismeysterliyi tərəfindən ləğv edilmişdir. Qurum, Bakı Qafqaz İslam Ordusu tərəfindən azad olunduqdan sonra Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Parlamentinin qərarı ilə yenidən bərpa edilmiş, şəhərin neft mədənləri rayonlarında qayda yaradılması ona həvalə olunmuşdu. Polis meysterliyinin ərazisi 7 polis məntəqəsinə (Sabunçu, Ramana, Zabrat, Balaxanı, Suraxanı, Binəqədi, Corat) bölünmüşdü. Məntəqələrə pristavlar başçılıq edirdilər
1920-ci il mayın 14-də Bakı İnqilab Komitəsinin qərarı və Bakı Şəhər Milis İdarəsinin əmri ilə Balaxanı-Sabunçu Polismeysterliyi ləğv edilib, Balaxanı-Sabunçu Milis idarəsi adlandırılıb. Bununla belə, xidməti ərazisinin böyüklüyü və xüsusi əhəmiyyəti nəzərə alınaraq, Bakı Şəhər və Qəza Milis İdarəsinə tabe edilməklə ona müəyyən müstəqillik verilib.
Mədəniyyətdə
Polis meysterliyi, Azərbaycan kinosunun pioneri olan Aleksandr Mişonun Balaxanı-Sabunçu Polis İdarəsi süvari qorodovoylarının at oynatmaları adlı qısametrajlı sənədli filminin diqqət mərkəzidir.
İran–Özbəkistan münasibətləri
İran–Özbəkistan münasibətləri — İran və Özbəkistan arasındakı mövcud ikitərəfli münasibətlər. Ölkələr arasında diplomatik münasibətlər 10 may 1992-ci ildə qurulmuşdur. İran İslam Respublikasının səfirliyi Özbəkistanın paytaxtı Daşkənddə, Özbəkistan Respublikasının səfirliyi isə İranın paytaxtı Tehranda yerləşir.
Müasir münasibətlər
Hal-hazırda Özbəkistanda 50 mindən çox iranlı yaşayır. Onlar 17-19-cu əsrlərdə indiki Özbəkistan ərazində məskunlaşmış fars və İran köçkünlərinin nəsilləri. Orta Asiya iranlılarının əksəriyyəti Səmərqənddə və onun ətraflı, eləcə də Buxara və onun ətraflarında yaşayır. İranda XIX əsrdən XX əsrin 20-ci illərinin ortalarına qədər məskunlaşan özbəklərin kiçik bir icması vardır.
SSRİ-nin dağılması ilə Özbəkistan müstəqillik qazandıqdan sonra, 1992-ci ilin noyabrında Özbəkistan Respublikasının seçilmiş prezidenti İslam Kərimov ilk dəfə İran İslam Respublikasına səfər etdi. O zaman əlaqələrə başlamaq, inkişaf etdirmək və möhkəmləndirmək üçün bir sıra ikitərəfli sənədlər imzalanmışdır.
Xocalı soyqırımı günü
thumbnail|[[Xocalı soyqırımının 15 illiyində — 2007-ci ildə buraxılmış Azərbaycan poçt markası]] Xocalı soyqırımı günü və ya Xocalı genosidi günü — 1992-ci il fevralın 26-da erməni təcavüzkarları tərəfindən törədilmiş, Azərbaycan xalqının milli faciələrindən və bəşər tarixinin qanlı səhifələrindən biri olan Xocalı hadisələrinin hər il qeyd olunduğu matəm günü.
Xudaqulu (Hurand)
Xudaqulu — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Hurand şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 51 nəfər yaşayır (13 ailə).
Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Təhlükəsizlik Şurasının daimi üzvləri
Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Təhlükəsizlik Şurasının daimi üzvləri (həmçinin, Daimi Beşlik, Böyük Beşlik olaraq da tanınır) — 1945-ci il tarixli BMT Nizamnaməsinin BMT Təhlükəsizlik Şurasında daimi yer verdiyi beş suveren dövlətdir: Çin, Fransa, Rusiya, Birləşmiş Krallıq və Amerika Birləşmiş Ştatları. Daimi üzvlərin hamısı II Dünya Müharibəsindəki müttəfiqlərdir (və bu müharibənin qalibləri) və eyni zamanda nüvə silahı olan dövlətlərdir (baxmayaraq ki, Birləşmiş Millətlər Təşkilatının qurulmasından əvvəl beşinin də nüvə silahı yox idi). Ümumilikdə 15 üzvü olan şuranın qalan 10 üzvü Baş Assambleya tərəfindən seçilir. Beş daimi üzvün hamısı veto hüququna malikdir, bu da onlardan hər hansı birinin beynəlxalq dəstək səviyyəsindən asılı olmayaraq Şuranın hər hansı bir həlledici qərarının qəbul edilməsinin qarşısını almağa imkan verir.
Hazırkı daimi üzvlər
BMT Təhlükəsizlik Şurasının hazırkı daimi üzvləri barədə məlumat aşağıdakı cədvəldə verilmişdir.
Veto hüququ
Böyük beşliyə daxil olan ölkələr ilk dəfə sülhün qoru­nub saxlanması kimi məsuliyyətli bir işi öz üzərlərinə götürə­rək Təhlükəsizlik Şurasının daimi nümayəndəsi olan və müəyyən üstünlük təşkil edən dövlətlərdən tələb edirdilər ki, onlar üçün lazım olan məsələyə veto qoysunlar. BMT-yə yeni üzv qəbul edilən za­man, BMT hərəkətlərinə zidd olan, sülhə təhlükə yaradan müna­qişələrin sülh yolu ilə həll edilməsində, Nizamnaməyə ediləcək əlavələrin müzakirəsində, Baş Katibin seçilməsində veto qoymaq hüququ verilir. Bundan başqa, Böyük Beşlik müzakirə olunan məsə­lənin səsə qoyulmasının prinsipial xa­rakter daşıyacağını tələb edir və veto qoymaq hüququnun təsiri altına düşür.
Şura Konsepsus təmin etmək və Qətnaməni yumşaltmaq üçün veto hüququ tətbiq edə bilir. SSRİ hər şeydən əvvəl başlanğıc illərində bir qayda olaraq BMT-yə nəzərdə tutulan qərbyönümlü dövlətlərin qəbuluna mane olmaq üçün vetodan istifadə etdi. ABŞ ilk dəfə 1970-ci ildə İsrailin insan hüquq­larına qarşı siyasətinin tənqid edilməsi və Ərəb tor­paqlarının işğal edilməsi ilə əlaqədar bəyannamənin müvafiq bəndinin müzakirəsinə veto hüququndan istifadə etmişdir.
Genişlənmə
Böyük Britaniya, Çin, Rusiya (SSRİ-nin vərəsəsi), ABŞ, Fransa və Baş Assambleyada təkrar seçilməyə bura­xılmayan və iki il müddətinə seçilmiş on üzvü daxildir. Daimi olmayan üzvlər aşağıdakı regionlardan seçilir: beşi Afrika və Asiya­dan, biri Şərqi Avropadan, ikisi Latın Ame­rikasından, ikisi Qərbi Avropadan həmçinin Avstraliya, Ka­nada da daxil olmaqla digər regionlardan seçilir. Təhlükəsiz­lik Şurası elə təşkil edilmişdir ki, o fasiləsiz olaraq fəaliyyət göstərsin və onun üzvlərinin hər bir nümayəndəsi daimi BMT-nin mənzil-qərargahında olsun. Sədrlik bir ay müddətində onun hər bir üzvünə təqdim olu­nur və sədrlərin adı ingilis əlifba sırası ilə yazılır. Qərar qəbul etmək üçün bütün daimi üzvlərin oxşar səsləri nəzərə alınmaqla doqquz səsdən az olmayaraq tələb olunur. Bu onu göstərir ki, daimi üzvlərdən biri və bir neçəsi hər hansı bir qərarın əleyhinə səs versinlər. Bu zaman həmin qərar kənarlaşdırılmış hesab edilir. Daimi üzvün bitərəf qal­masına veto kimi baxılır.
Daimi üzvlərin hazırkı liderləri
Çin - Si Tsinpin
Fransa - Emmanuel Makron
Rusiya - Vladimir Putin
Birləşmiş Krallıq - Kral III Çarlz. Baş nazir Rişi Sunak
NGC 3256C
NGC 3256C, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Yelkən bürcü istiqamətində yerləşir. SBcd tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Təhlükəsizlik Şurasının daimi üzvləri
Daimi üzvlərin hazırkı liderləri
Amerika Birləşmiş Ştatları - Co Bayden
Xarici keçidlər
Unated Nations
Zvartnots Hava Limanında toqquşma
Zvartnots Hava Limanında toqquşma — 5 iyul 1988-ci ildə Ermənistan SSR-də, İrəvan şəhərindən kənarında yerləşən Zvartnots Beynəlxalq Hava Limanında erməni etirazçılarla SSRİ qoşunları arasında baş vermiş toqquşma.
İyunun sonunda Sovet İttifaqı Kommunist Partiyasının keçirdiyi konfransda ermənilərin Dağlıq Qarabağ haqqında tələbləri qəbul edilmədikdən sonra İrəvanda yeni nümayiş dalğası başlamışdır. Sovet hökuməti asayişi bərpa etmək üçün İrəvana qoşun yetirmişdir. Minlərlə erməni etirazçı Zvartnots Hava Limanına toplaşaraq sovet qoşunlarının girişini bağlamışdır. Bu zaman əsgərlərlə nümayişçilər arasında toqquşma baş tutmuşdur. Təhlükəsizlik qüvvələrinin atəş açması nəticəsində bir nəfər həlak olmuş, onlarla adam yaralanmışdır. Bu hadisə Ermənistanda bir qədər antisovet əhval-ruhiyyəsi yaymışdır.
Kalsium karbonat
Təbiətdə çox sayda mineral şəklində olur, məsələn, kalsit, araqonit və vaterit, əhəng daşı, mərmər, təbaşirin əsas tərkib hissəsidir və quş yumurtasının qabığına daxildir.
Su və etanolda həll olunmur.
Ağ qida boyası (E170) olaraq qeydiyyata alınmışdır.
Tətbiqi
Ağ qida boyası E170 kimi istifadə olunur. Təbaşir kimi,lövhələrdə yazmaq üçün istifadə olunur. Gündəlik həyatda tavanları ağartmaq, ağac gövdələrini rəngləmək, bağçılıqda torpaqları alkalaşdırmaq üçün istifadə olunur.
Kütləvi istehsal/istifadə etmək
thumb|220px|left|Kalsium karbonat tabletləri Çirklərdən təmizlənmiş kalsium karbonat, kağız və qida sənayesində, plastik, boyalar, rezin, məişət kimyəvi maddələrin istehsalında və inşaatda bir doldurucu kimi geniş istifadə olunur.
Kağız istehsalında kalsium karbonat ağardıcı, doldurucu və eyni zamanda deoksidləşdirici kimi istifadə olunur.
Kağız istehsalında kalsium karbonat ağardıcı, doldurucu və eyni zamanda deoksidləşdirici kimi istifadə olunur. Silikat şüşə istehsalında - pəncərə şüşələri, şüşə butulkalar, şüşə istehsalı üçün materiallarda istifadə olunur.
Gigiyena maddələrinin istehsalında (məsələn, diş pastası), tibbdə istifadə olunur.
Qida sənayesində tez-tez quru süd məhsullarının topaqlara yığılmasının,şirniyyat istəyinin qarşısını almaq üçün bir dərman vasitəsi kimi də istifadə olunur.
Tövsiyə olunan dozadan artıq istifadə edildikdə (gündə 1,5 q), süd-qələvi sindroma (Burnett sindromu) səbəb ola bilər. Sümük xəstəliyi üçün tövsiyə olunur.
Plastik istehsalçıları təmiz kalsium karbonatın əsas istehlakçılarından biridir (ümumi istehlakın 50% -dən çoxu).Doldurucu və boya kimi istifadə olunan kalsium karbonat polivinil xlorid (PVC), poliester liflər (krimplen, lavsan və s.), poliolefinlərin istehsalında zəruridir.
Bu tip plastiklərdən hazırlanan məhsullar hər şeyə uyğundur - borular, santexnika, plitələr, linolyum, xalçalar və s. Kalsium karbonat boyalar istehsalında istifadə olunan rəngləmə piqmentinin təxminən 20% -ni təşkil edir.
Tikintidə
Tikinti - kalsium karbonatının başqa bir əsas istehlakçısıdır.Məsələn, doldurucu üzlüklər və mastiklər kimi.
Ayrıca, kalsium karbonat məişət kimyəvi maddələrinin istehsalında; santexnika, ayaqqabı kremləri üçün təmizləyici məhsullar üçün vacib bir komponentdir.
Kalsium karbonatdan turşu torpaqlarını deoksidləşdirmək üçün geniş istifadə olunur.
Təbiətdə tapılması
thumb|220px|right|[[Kalsit|Kalsitin kristal quruluşu]] Kalsium karbonat minerallarda polimorf şəklində olur:
Kalsium karbonat mineralları aşağıdakı süxurlarda olur:
Geologiya
Təbaşir təbəqəsi şəklində olan kalsium karbonat — əsasən Təbaşir dövrünə aid kalkerli molyusk qabıqlarının yataqları, bütün qitələrdə yayılmış bir mineraldır.
Aşağı Zəyəm nahiyəsi
Aşağı Zəyəm nahiyəsi (Zegem-i Süflâ nahiyesi) — 1727 ci ildə Osmanlı İmperiyasının Gəncə-Qarabağ əyalətinin Xılxına livasının nahiyəsi
Kalsium karbonat
Geologiya
Təbiətdə üç kristal modifikasiyası (eyni kimyəvi tərkibi olan, lakin fərqli bir kristal quruluşa malik minerallar) var: kalsit, araqonit və laterit (faterit).
Aşağı Zəyəm nahiyəsi
Kəndləri
14 Kənd bulunmaqda 7 kənd boşdur sadəcə vergi verən :
Kalsium karbonat
Geologiya
Bəzi süxurlar (əhəng daşı, təbaşir, mərmər, travertin və digər kalkerli tüflər) demək olar ki, tamamilə müxtəlif çirkləri olan kalsium karbonatdan ibarətdir.
Aşağı Zəyəm nahiyəsi
İstinadlar
«Gəncə-Qarabağ əyalətinin müfəssəl dəftəri»
Kalsium karbonat
Geologiya
Bütün çöküntü süxurların təxminən 10% -i əsasən dəniz orqanizmlərinin qabıqlarının kalsit qalıqlarından ibarətdir. Araqonit CaCO3-ün ən çox yayılmış kristal modifikasiyasıdır və əsasən bəzi digər orqanizmlərin molyusk qabıqlarında və skeletlərində əmələ gəlir. Araqonit qeyri-üzvi proseslərdə, məsələn karst mağaralarında və ya hidrotermal bulaqlarda da yarana bilər.
Laterit, bu karbonatın ən az sabit çeşididir və ya tez bir zamanda ya kalsitdə, ya da araqonitdə suya çevrilir. Təbiətdə kristal quruluşu müəyyən çirklərlə sabitləndikdə nisbətən nadir olur.
Əldə olunması
Minerallardan hasil olunan kalsium karbonatın çoxu sənayedə istifadə olunur. Saf kalsium karbonat (məsələn, qida və ya əczaçılıq istifadəsi üçün) mərmər kimi az miqdarda zərərli çirkləri olan təbii mineraldan hazırlana bilər. Laboratoriyada kalsium karbonat — cəld əvvəlcədən söndürülmüş kalsium oksidi ilə hazırlana bilər. Bu vəziyyətdə kalsium hidroksid meydana gəlir və sonra kalsium karbonatı çıxarmaq üçün karbon qazı asqıya atılır :
Kimyəvi xassələri
Kalsium karbonat 900-1000 ° C-yə qədər qızdırıldıqda turşu oksidinə — CO2 və əsas oksid — Kalsium-oksidi CaO parçalanır:
Bir turşu duzunu meydana gətirən karbon qazının çox olması ilə suda — kalsium bikarbonat Ca(HCO3)2 ilə həll olur:
Bu reaksiya səbəbindən stallaktitlər, stalaqmitlər əmələ gəlir. Karbon qazı ilə zəngin olan təbii yeraltı sular, karbon qazının az konsentrasiyası havaya daxil olduqda, mağara tavanlarından damcı şəklində buraxıldıqda, daha yaxşı suda həll olunan kalsium bikarbonatın meydana gəlməsi ilə zəif həll olunan kalsium karbonatını həll edir, kalsium bikarbonatı zəif olduqda tərs reaksiya yaranır, mağaralarda gözəl təbii formalar meydana gətirən kalsium karbonat və həll mexanizmi səbəbiylə karst mağaraları meydana gəlir.
Tuluza FK
Tuluza — eyni adlı şəhərdə yerləşən Fransa futbol klubu. 1970-ci ildə təsis edilmişdir. Hal-hazırda Liqa 1-də mübarizə aparır.
2006/07 mövsümündə klub üçüncü yeri tutdu və UEFA Çempionlar Liqası 2007/2008-in üçüncü seçmə mərhələsində oynamağa haqq qazandı.
Stadion
Klub matçlarını Stade de Toulouse-da keçirir. Stadion 1937-ci ildə tikilmişdir. Stadiona 35.472 tamaşaçıya yerləşir. Stadionda 1998 FİFA Dünya Kubokunun oyunları keçirilib.
Paris məktubları
thumb|250x250px|[[1998-ci ildə Azərbaycanca çap olunmuş Paris məktubları kitabı]] Paris məktubları - Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Parlamentinin qərarı ilə 1919-cu ildə Parisə, Versal sülh konfransına göndərilmiş Azərbaycan Nümayəndə heyətinin sədri Əlimərdan bəy Topçubaşovun hökumətə ünvanlanmış rəsmi məlumatları toplanmışdır. Həmin məlumatlar Azərbaycan dilində ilk dəfə 1998-ci ildə çap olunmuşdur.
II Maksimin Daza
Qay Qaleri Valeri Maksimin Daza, Roma tarixşünaslığında daha çox II Maksimin Daza kimi tanınır — 305–313-cü illərdə hakimiyyətdə olmuş Roma imperatoru. O, xristianların israrlı təqibçisi kimi tanınırdı. Daza Diokletian ilə Maksimian taxtdan imtina etdikdən sonra avqust titulunu alan iki adamdan biri olan Qalerinin ögey bacısının oğlu idi. Odur ki, Qaleri onu övladlığa götürmüşdür.
Daza 305-ci ildə sezar seçilmiş, Şərq və Misir yeparxiyaları ona həvalə edilmişdir. O, əsgərlər tərəfindən 309-cu ildə avqust elan edilmiş və Qalerinin ölümündən sonra şərq vilayətlərinə nəzarəti əldə etmək üçün Lisini ilə mübarizə aparmışdır. Daza 313-cü ildə Adrianopol yaxınlığında məğlub olmuş və həlak olmuşdur.
NGC 441
NGC 441 — Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktika. Göy üzündə Heykəltəraş bürcü istiqamətində yerləşir. SB0-a tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 inç) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Kаrlоvаç
Karlovaç — Xorvatiyada şəhər. 2011-ci ilin məlumatlarına görə şəhərin əhalisi 55.981 nəfərdir, xorvatlar isə şəhərin 85% -ni təşkil edir.
Karlovaç eyni zamanda Kаrlоvаçkаya vilayətinin mərkəzidir. Şəhər Zaqrebdən 56 km məsafədədir və bu paytaxtın cənub-qərbində yerləşir. Nikola Tesla da bir müddət burada təhsil almışdır. Xorvatiyanın müasir və inkişaf etmiş şəhərlərindən biridir.
Poreçnı adası
Poreçnı adası — Rostov vilayətinin ərazisində, üç çayın birləşdiyi ərazidə yerləşən ada. Şimaldan Şimali Dones çayı, cənubdan Sal çayı, şərqdən — Köhnə Don çayları ilə əhatələnir.
Təsviri
Adanın sahəsi 660 hektardır. Eni 3–4 km, uzunluğu isə 11 km təşkil edir. Ada üçbucağı (ürəyi) xatırladır. Geoloji çat ərazisində yerləşir. Ada ərazisində iki göl vardır ki, onlarda isti iqlim səbəbindən qurumuşdur.
Ada lanşaftı zənginliyi ilə seçilir. Burada çöl, savanna, səhra və leşəlik belə vardır. Burada yaşayan Ağquyruq dəniz qartalı və baklan Rusiyanın Qırmızı kitabına daxil edilmişdir. Ada Rostov vilayətinin tarixi abidələri siyahısına daxil edilsə də, qorunma həyata keçirilmir. Adanın araşdırılmasına 1990-cı illərdən başlanmışdır. Bura hətta «Poreçnı adasının sirri» turistik maşrutlar təşkil edir.
Adanın təsviri hətta Vasili İvanoviç Surikov tərəfindən çəkilmişdir. Adada Yermak meşəsi vardır.
Tarixi
Ada ərazisində daş və dəmir dövrlərinə aid yaşayış məntəqələri vardır. Burada hətta erkən orta əsrlər dövründə belə yaşayış olmuşdur. Xalqların böyük köçü zamanı V əsrdə hunların hücumuna məruz qalır.
Adada don kazaklarının ilk hərbi düşərgəsi yerləşirdi. İvan Qroznının önəmində adada Moskva şəhərinin tikilməsi fikiri irəli sürülürdü. Üstəlik atamanların söhbətlərində adada şəhərin salınması üçün kifayət qədər meşə materialının olmasını deyirdilər.
Adada atamanlara aid kəndin olması ehtimal edilir. Burada yaşayan atamanlar aid ən qədim yazılı məlumat 1570-ci ilə aiddir. Bu zaman İvan Qroznı atamanlara Moskva dövləti ilə ittifaqa girməyi məsləhət görür. Əvəzində isə onları mükafatlandıracağını bildirir.
Arxeologiya
Arxeoloji baxımıbdan zəngin ərazidir. 1994-cü ildə arxeoloq Aleksadr Smolyak adada katakomba qəbrlərini aşkarlamışdır. İki kameraya oxra səpilmişdi.
Səid Tongiyev
Səid Tongiyev (, inq. Сейт Томп-Хаджи Тонгиев ; 1881—1944 və ya 1882—1947 ) — Rusiya çar ordusu, Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti ordusu və Qızıl Ordunun inquş əsilli zabiti. 1920-ci ildə 3-cü Şəki süvari alayının komandanı.
Həyatı
Səid Tongiyev 15 yanvar 1882-ci il tarixində (başqa mənbəyə görə, 1881-ci ildə ) Bazorkino kəndində tacir Teyp-Hacı Tongiyevin (öl.1932) ailəsində anadan olmuşdur. Vladiqafqaz real məktəbini bitirmişdir. 1909-cu ilin məlumatına görə, 15-ci qusar Ukrayna alayında Səid Tongiyev poruçik rütbəsində xidmət etmişdir. Vəhşi Diviziyanın İnquş süvari alayının tərkibində Birinci Dünya müharibəsində iştirak edib, Müqəddəs Georgi ordeni ilə təltif olunmuşdur.
Rusiya imperiyasının süqutu ərəfəsində Tongiyev podpolkovnik (bəzi mənbələrə görə, polkovnik ) rütbəsi daşıyırdı. Oktyabr inqilabından sonra o, bolşevikləri dəstəkləmişdir, 1917—1918-ci illərdə İnquş Qızıl ordusunun ştab rəisi olmuşdur (başqa mənbədə isə Tongiyevin 1918-ci ilin yayında gələcəkdə İnquş Qızıl Ordusunu təşkil edən İnquş qeyri-nizami qoşunlarının ştab rəisi kimi göstərilir ). 1917-ci ildə isə İnquş Milli Şurasının katibi olmuşdur.
31 iyul 1919-cu il tarixində Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti ordusuna xidmətə qəbul olunub, 1-ci Tatar süvari alayına təyin olunmuşdur. Həmin ilin 12 sentyabrında 3-cü Şəki süvari alayına keçirilmişdir, dekabrın 18-də isə həmin alayın komandiri təyin olunmuşdur.
Həmin vəzifədə 1920-ci ilin Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin ünvan-təqvimində (Адрес-календарь Азербайджанской Республики на 1920-й год. Баку, 1920) göstərilmişdir. Bu alay Tongiyevin başçılığı altında 1920-ci ilin mart ayının axırlarında və aprel ayında erməni üsyançılarına qarşı Qarabağ əməliyyatı zamanı Tərtər cəbhəsində böyük müvəffəqiyət qazanmışdı. Tərtər ətrafında ümumi komandanlıq yaradılmamışdı və podpolkovnik Tongiyevlə 3-cü Gəncə piyada alayının komandanı podpolkovnik Kazımbəyovun fəaliyyəti Hərbi nazir S. Mehmandarov, ya da general Səlimov tərəfindən əlaqələndirilirdi.
3-cü Şəki alayında xidmət etmiş zabit Vəli bəy Yadigarovun xatirələrində o, çeçen Səid Tongiyev kimi qeyd olunub, Aprel işğalından sonra sovet hakimiyyətini dəstəklədiyi göstərilib. Vəli bəyin zənn etdiyinə görə, Tongiyev sonradan Qızıl Ordunun əsgərləri tərəfindən linç edilib, amma başqa mənbələrdə Tongiyevin 40-cı illərdə vəfat etdiyi göstərilir.
Tavus nahiyəsi
Tavus nahiyəsi —
1593 cü ildə Osmanlı İmperiyasının Gəncə-Qarabağ əyalətinin Gəncə sancağı inzibati–ərazi nahiyə
Tarixi
1727 ci ildə Osmanlı İmperiyasının Gəncə-Qarabağ əyalətinin Xılxına livasının nahiyəsi
İstinadlar
«Gəncə-Qarabağ əyalətinin müfəssəl dəftəri»
Zeynəb Hümmətova
Zeynəb Mübariz qızı Hümmətova — Azərbaycanı təmsil edən bədii gimnast, idman ustası, 2015-ci ildən bədii gimnastlardan ibarət Azərbaycan yığmasının heyətinin üzvüdür.
Zeynəb Hümmətova Azərbaycanı 2018, 2020, 2021, 2022 və 2023-cü illərdə Avropa Çempionatlarında təmsil edib. Nəticədə 2018-ci ildə 1 bürünc, 2020-ci ildə 1 gümüş və 2 bürünc medala, 2022-ci ildə 3 bürünc medala, 2023-cü ildə isə 1 qızıl və 1 bürünc sahib olub. Azərbaycanı 2021-ci ildə baş tutan Olimpiya Oyunlarında təmsil edib.
Zeynəb Hümmətova həm də 2018, 2019, 2021 və 2022-ci illərdə Dünya Çempionatında mübarizə aparıb. 2022-ci ildə Sofiya şəhərində baş tutan turnirdə onun da təmsil olunduğu qrup tarixi nəticəyə imza atıb. Darya Sorokina, Güllü Ağalarzadə, Kamilla Əliyeva, Ləman Əlimuradova, Yelizaveta Luzan və Zeynəb Hümmətova ibarət qrup 2022-ci il sentyabrın 18-də Bolqarıstanın Sofiya şəhərində baş tutan 39-cu Dünya Çempionatında 3 lent / 2 topla turnirdə 30.750 balla üçüncü pillənin sahibi olmaqla turnirin bürünc medallarına sahib olublar. Bu Azərbaycan idmanı tarixində bədii gimnastların qrup turnirində Dünya Çempionatında əldə olunan birinci və yeganə medaldır.
2023-cü il mayın 21-də isə 39-cu Avropa Çempionatında çıxış edən Darya Sorokina, Güllü Ağalarzadə, Ləman Əlimuradova, Yelizaveta Luzan və Zeynəb Hümmətova ibarət qrup 3 lent / 2 top turnirində 32.150 balla turnirin qalibi olaraq Azərbaycan idmanı tarixində bədii gimnastların qrup turnirdə birinci və yeganə çempionluğu əldə elədi.
Zeynəb Hümmətova Azərbaycan idmanı tarixinin ən titullu bədii gimnastıdır.
Həyatı
Zeynəb Mübariz qızı Hümmətova 1999-cu il dekabrın 6-da Şəki şəhərində anadan olub. 6 yaşından idmanla məşğul olur. Ocaq İdman Klubunun üzvüdür.
Karyerası
Zeynəb Hümmətova 2015-ci ilin fevralında Macarıstanın Budapeşt şəhərində baş tutan Gracia Cup beynəlxalq turnirində mübarizə apardı. Komanda turnirində Zeynəb Hümmətova üç qızıl medala sahib oldu.
Daha sonra Zeynəb Hümmətova martda baş tutan Birgə Açıq Azərbaycan Çempionatında mübarizə apardı və bürünc medalın sahibi oldu.
2018-ci il: İspaniyada Avropa Çempionatının "bürüncü"
2018-ci ildə Zeynəb Hümmətova bədii gimnastlardan ibarət Azərbaycanın əsas qrupunun heyətinə dəvət edildi. Aliyə Paşayeva, Ayşən Bayramova, Diana Doman, Siyana Vasileva və Zeynəb Hümmətovadan ibarət qrupun birinci turniri 24–25 martda Fransanın Tyer şəhərində baş tutan Fransa Qran-Prisi beynəlxalq turniri oldu. Komanda əvvəlcə 3 top / 2 iplə turnirdə mübarizə apardı və qrupun çıxışı referilər tərəfindən 15.050 balla qiymətləndirildi. Daha sonra qrup beş halqa ilə turnirdə çıxış elədi və gimnastların çıxışı 17.050 balla qiymətləndirildi. Bununla da ümumi nəticədə qrup 32.100 balla turnirin bürünc medalına sahib oldu. Həm 3 top / 2 iplə turnirdə, həm də 5 halqa ilə turnirdə təsnifat mərhələsini üçüncü pillədə başa vuran qrup final mərhələsinə vəsiqə qazandı. Komanda əvvəlcə 5 halqa ilə turnirdə mübarizə apardı. Kompozisiyası referilər tərəfindən 18.000 balla qiymətləndirilən qrup turniri dördüncü pillədə başa vurdu. Daha sonra isə qrup 3 top / 2 iplə turnirdə çıxış elədi. Bu səfər də Azərbaycan gimnastları turniri dördüncü pillədə başa vurdu (16.100 balla). Bununla da qrup Fransa Qran-Prisini bir bürünc medalla başa vurdu.
Aliyə Paşayeva, Ayşən Bayramova, Diana Doman, Siyana Vasileva və Zeynəb Hümmətovadan ibarət qrupun Avropa Çempionatından əvvəl son sınağı 11–14 mayda Portuqaliyanın Portimao şəhərində baş tutan FIG World Challenge Cup beynəlxalq turniri idi. Komanda əvvəlcə beş halqa ilə turnirin təsnifat mərhələsində mübarizə apardı. Qrupun çıxışı referilər tərəfindən 16.900 balla qiymətləndirildi və qrup sadəcə Çin gimanstlarından geri qaldı. Daha sonra qrup 3 top / 2 iplə turnirdə çıxış elədi. Kompozisiyası referilər tərəfindən 16.750 balla qiymətləndirilən qrupu nəticədə mərhələni dördüncü pillədə başa vurdu. Ümumi nəticədə isə qrup 33.650 balla turnirin bürünc medalına sahib oldu. Turnirin növbəti günü ayrı-ayrı alətlər üzrə final mərhələsi baş tutdu. Komanda əvvəlcə beş halqa ilə turnirdə mübarizə apardı. Nəticədə Azərbaycan gimnastlarının çıxışı 19.100 balla qiymətləndirildi və bu nəticələrə əsasən qrup sadəcə Çin təmsilçilərindən geri qalaraq turniri gümüş medalla başa vurdu. Daha sonra qrup 3 top / 2 iplə proqramı icra elədi. Komandanın çıxışı referilər tərəfindən 18.500 balla qiymətləndirildi və nəticədə qrup turnirin qızıl medalına sahib oldu. Bununla da Azərbaycan gimnastları turniri bir qızıl, bir gümüş və bir bürünc medalla başa vurdu.
2018-ci ilin birinci nüfuzlu turniri 1–4 iyunda İspaniyanın Qvadalaxara şəhərində baş tutan Avropa Çempionatı oldu. Bu turnirdə Azərbaycanı Aliyə Paşayeva, Ayşən Bayramova, Diana Doman, Siyana Vasileva və Zeynəb Hümmətovadan ibarət qrup təmsil elədi. Komanda əvvəlcə beş halqa ilə turnirdə çıxış elədi. Kompozisiyası referilər tərəfindən 17.200 balla qiymətləndirildi. Bu nəticələrə əsasən Azərbaycan gimnastları mərhələni onuncu pillədə başa vurdu və final mərhələsinə vəsiqə qazana bilmədi. Daha sonra qrup 3 top / 2 iplə proqramı icra elədi. Komandanın çıxışı 18.500 balla qiymətləndirildi və qrup bu nəticələrə əsasən beşinci pillənin sahibi olaraq final mərhələsinə vəsiqə qazandı. Ümumi nəticədə isə qrup 35.700 balla turniri yeddinci pillədə başa vurdu. Növbəti gün ayrı-ayrı alətlər üzrə final mərhələləri baş tutdu. Azərbaycan gimnastları sadəcə 3 top / 2 iplə turnirin final mərhələsində mübarizə apardı. Proqramın icrası referilər tərəfindən 21.550 balla qiymətləndirildi. Bu nəticələrə əsasən Azərbaycan qrupu Bolqarıstan və İtaliya təmsilçilərindən geri qalaraq turniri üçüncü pillədə başa vurdu və Avropa Çempionatının bürünc medalına sahib oldu. Bu turnirin nəticələrinə əsasən həm də Azərbaycan qrupu 2019-cu ilin iyununda Belarusda baş tutacaq II Avropa Oyunlarına lisenziyaya sahib oldu.
Avropa Çempionatından sonra qrupun birinci turniri 16–20 avqustda Belarusda baş tutan FIG World Challenge Cup beynəlxalq turniri oldu. Komanda əvvəlcə 5 halqa ilə turnirin təsnifat mərhələsində mübarizə apardı. Qrupun çıxışı referilər tərəfindən 18.350 balla qiymətləndirildi və bu nəticəyə əsasən qrup mərhələni yeddinci pillədə başa vuraraq final mərhələsinə vəsiqə qazandı. Daha sonra Azərbaycan gimnastları 3 top / 2 iplə proqramı icra elədi. Bu səfər qrupun çıxışı referilər tərəfindən 19.200 balla qiymətləndirildi və qrup yeddinci pillənin sahibi olaraq final mərhələsinə vəsiqə qazandı. Ümumi nəticədə isə qrup 37.550 balla turniri 8-ci pillədə başa vurdu Turnirin növbəti günü ayrı-ayrı alətlər üzrə final mərhələləri baş tutdu. Komanda əvvəlcə beş halqa ilə turnirdə mübarizə apardı. Kompozisiyası referilər tərəfindən 19.800 balla qiymətləndirilən qrup turniri altıncı pillədə başa vurdu. Daha sonra qrup 3 top / 2 iplə turnirdə proqramı icra elədi. Komandanın çıxışı bu səfər 19.700 balla qiymətəndirildi və qrup turniri beşinci pillədə başa vurdu.
Aliyə Paşayeva, Ayşən Bayramova, Diana Doman, Siyana Vasileva və Zeynəb Hümmətovadan ibarət qrupun növbəti turniri 24–26 avqustda Rusiyanın Kazan şəhərində baş tutan FIG World Challenge Cup beynəlxalq turniri oldu. Komanda əvvəlcə beş halqa ilə turnirin təsnifat mərhələsində çıxış elədi. Kompozisiyası 17.000 balla qiymətləndirilən qrup nəticədə final mərhələsinə vəsiqə qazana bilmədi. 3 top / 2 pilə turnirdə isə qrupu çıxışı 18.750 balla qiymətləndirildi və nəticədə Azərbaycan gimnastları mərhələni yeddinci pillədə başa vuraraq final mərhələsinə vəsiqə qazandı. Ümumi nəticədə isə qrup 37.450 balla turniri doqquzuncu pillədə başa vurdu. Turnirin növbəti günü isə ayrı-ayrı alətlər üzrə final mərhələsi baş tutdu. 3 top / 2 pilə proqramı icra edən qrupun çıxışı referilər tərəfindən 19.750 balla qiymətləndirildi. Bu nəticələrə əsasən qrup turniri yeddinci pillədə başa vurdu.
2018-ci ilin əsas turniri 10–16 sentyabrda Bolqarıstanın Sofiya şəhərində baş tutan Dünya Çempionatı oldu. Azərbaycanı Aliyə Paşayeva, Ayşən Bayramova, Diana Doman, Siyana Vasileva və Zeynəb Hümmətovadan ibarət qrup təmsil elədi. Komanda əvvəlcə beş halqa ilə turnirdə mübarizə apardı. Qrupun çıxışı referilər tərəfindən 19.200 balla qiymətləndirildi və bu nəticəyə əsasən qrup təsnifat mərhələsini yeddinci pillədə başa vuraraq final mərhələsinə vəsiqə qazandı. Daha sonra gimnastlar 3 top / 2 iplə proqramı icra elədi. Qrupun çıxışı bu səfər 19.900 balla qiymətləndirildi. Komanda bu turnirdə mərhələni altıncı pillədə başa vuraraq final mərhələsinə vəsiqə qazandı. Komandanın ümumi turnirdə nəticəsi isə 39.100 balla yeddinci pillənin sahibi oldu. Turnirin növbəti günü isə ayrı-ayrı alətlər üzrə final mərhələsi baş tutdu. Komanda əvvəlcə beş halqa ilə turnirdə mübarizə apardı. Qrupun çıxışı referilər tərəfindən 20.100 balla qiymətləndirildi. Nəticədə qrup turniri beşinci pillədə başa vurdu. Daha sonra Azərbaycan gimnastları 3 top / 2 iplə proqramı icra elədi. Nəticədə qrup 20.400 balla turniri yeddinci pillədə başa vurdu.
Aliyə Paşayeva, Ayşən Bayramova, Diana Doman, Siyana Vasileva və Zeynəb Hümmətovadan ibarət qrup 2018-ci ili bir qızıl, bir gümüş və dörd bürünc medalla başa vurdu. "Sportsman" jurnalının versiyasına görə bu qrup "İlin Komandası" seçildi.
2019-cu il: Doğma divarlarda Dünya Çempionatı və lisenziya
Aliyə Paşayeva, Ayşən Bayramova, Diana Əhmədbəyli, Siyana Vasileva və Zeynəb Hümmətovadan ibarət qrupun 2019-cu ildə birinci turniri 30–31 martda Fransanın Tyer şəhərində baş tutan FIG Fransa Qran-Prisi beynəlxalq turniri oldu. Komanda əvvəlcə 5 topla turnirdə çıxış elədi. Kompozisiyası referilər tərəfindən 18.950 balla qiymətləndirilən qrup mərhələni doqquzuncu pillədə başa vurdu. Daha sonra qrup 3 lent / 2 gürzlə proqramı icra elədi. Nəticədə qrup 21.300 balla mərhələni dördüncü pillədə başa vurdu. Ümumi nəticədə isə qrup 40.250 balla dördüncü pillənin sahibi oldu. Turnirin növbəti günü isə ayrı-ayrı alətlər üzrə final mərhələsi baş tutdu. Azərbaycan gimnastları 3 lent / 2 gürzlə turnirdə mübarizə apardı. Komandanın çıxışı referilər tərəfindən 23.950 balla qiymətləndirildi. Bu nəticələrə əsasən qrup turnirin gümüş medalına sahib oldu.
Komandanın növbəti turniri 5–8 apreldə İtaliyanın Pezaro şəhərində baş tutan FIG World Cup beynəlxalq turniri oldu. Qrup əvvəlcə 5 topla proqramı icra elədi. Çıxışı uğursuz olan qrup 21.600 balla təsnifat mərhələsini onuncu pillədə başa vurdu və final mərhələsinə vəsiqə qazana bilmədi. Daha sonra gimnastlar 3 lent / 2 gürzlə turnirdə mübarizə apardı. Kompozisiyası referilər tərəfindən 23.600 balla qiymətləndirilən qrup mərhələni altıncı pillədə başa vurdu və final mərhələsinə vəsiqə qazandı. Ümumi nəticədə isə Azərbaycan təmsilçiləri 45.200 balla 18 qrup arasında turniri 8-ci pillədə başa vurdu. Növbəti gün isə ayrı-ayrı alətlər üzrə final mərhələsi baş tutdu. Azərbaycan qrupu sadəcə 3 lent / 2 gürzlə turnirdə mübarizə apardı, amma bu səfər də qrup uğursuz çıxış elədi və 19.100 balla 8 qrup sırasında sonuncu, 8-ci pillənin sahibi oldu.
Daha sonra qrup 26–28 apreldə Azərbaycanda baş tutan FIG World Cup beynəlxalq turnirində mübarizə aparmalı idi, amma qrupun əsas üzvü Siyana Vasilevanın turnirin startına bir neçə gün qala zədələnməsi bədii gimnastlardan ibarət Azərbaycan yığmasının baş məşqçisi Mariana Vasilevanı çətin vəziyyətə saldı. Komandaya yeni üzvün cəlb edilməsi qrupun çıxışına mənfi təsir göstərə bilərdi. Buna görə də qrupun turnirdə çıxış eləməməsi qərara alındı.
2019-cu ilin birinci nüfuzlu turniri 20–30 iyunda Belarusda baş tutan II Avropa Oyunları oldu. Apreldə zədələnən Siyana Vasilevanın zədəsi ciddi olduğuna görə qrupa yeni üzv cəlb edildi. Bu 16 yaşlı Darya Sorokina idi. II Avropa Oyunlarında Azərbaycanı Aliyə Paşayeva, Ayşən Bayramova, Darya Sorokina, Diana Əhmədbəyli və Zeynəb Hümmətovadan ibarət qrup təmsil elədi. Komanda əvvəlcə 5 topla turnirdə çıxış elədi. Komandanın çıxışı referilər tərəfindən 20.700 balla qiymətləndirildi və bu nəticəyə əsasən qrup yeddinci pillədə qərarlaşdı. Daha sonra qrup 3 halqa / 2 gürzlə proqramı icra elədi. Komanda bu səfər 24.275 balla altıncı pillədə qərarlaşdı. Ümumi nəticədə isə gimnastlar 44.975 balla 8 qrup sırasında Avropa Oyunlarını altıncı pillədə başa vurdu. Turnirdə ayrı-ayrı alətlər üzrə final mərhələsi baş tutmadı və təsnifat mərhələsinin nəticələri əsas alındı. Nəticədə qrup II Avropa Oyunlarını medalsız başa vurdu.
Avropa Oyunlarında sonra qrup 16–18 avqustda Belarusda baş tutan FIG World Challenge Cup beynəlxalq turnirində mübarizə apardı. Komanda 5 topa ilə proqramın icrasında uğursuz çıxış elədi və 25.650 balla təsnifat mərhələsini doqquzuncu pillədə başa vuraraq final mərhələsinə vəsiqə qazana bilmədi. 3 halqa / 2 gürzlə turnirdə Azərbaycan təmsilçiləri üçün uğursuz oldu. Komanda 25.500 balla doqquzuncu pillənin sahibi oldu və final mərhələsinə vəsiqə qazana bilmədi. Ümumi nəticədə isə gimnastlar 51.150 balla turniri doqquzuncu pillədə başa vurdu.
Aliyə Paşayeva, Ayşən Bayramova, Darya Sorokina, Diana Əhmədbəyli və Zeynəb Hümmətovadan ibarət qrupun növbəti turniri 22–25 avqustda Rumıniyanın Kluj şəhərində baş tutan FIG World Cup beynəlxalq turniri oldu. Komanda əvvəlcə 5 topla turnirdə çıxış elədi və 24.450 balla üçüncü pillənin sahibi olaraq final mərhələsinə vəsiqə qazandı. Daha sonra qrup 3 halqa / 2 gürzlə proqramı icra elədi. Kompozisiyası referilər tərəfindən 25.400 balla qiymətləndirilən qrup mərhələni birinci pillədə başa vurdu. Ümumi nəticədə isə Azərbaycan təmsilçiləri 49.850 balla turnirin gümüş medalına sahib oldu. Turnirin növbəti günü ayrı-ayrı alətlər üzrə final mərhələsi baş tutdu. Komanda əvvəlcə 5 topla proqramı icra elədi. Komandanın çıxışı 26.100 balla qiymətləndirildi və bu nəticəyə əsasən qrup turniri gümüş medalla başa vurdu. 3 halqa / 2 gürz turnirində də gimnastlar uğurla çıxış elədi və 24.650 balla turnirin bürünc medalına sahib oldu.
Pul departamenti
Pul — Konqo Respublikasında departament. Buenza, Lekumu, Plato, Brazzavil və Konqo Demokratik Respublikası departamentləri ilə həmsərhəddir. Sahəsi 33,955 km2-dir. 2010-cu il üçün əhalinin sayı 436,786 nəfər olmuşdur. Sıxlıq – 12,86 nəfər/km2. Təbii artım — 2,94 %. İnzibati mərkəzi Kinkala şəhəridir.
Zeynəb Hümmətova
2019-cu il: Doğma divarlarda Dünya Çempionatı və lisenziya
İlin əsas turniri 16–22 sentyabrda Azərbaycanda baş tutan bədii gimnastların 37-ci Dünya Çempionatı oldu. Bu turnir həm də 2020-ci ildə baş tutacaq Olimpiya Oyunlarında lisenziya verirdi. Bu turnirdə Azərbaycanı Aliyə Paşayeva, Ayşən Bayramova, Darya Sorokina, Diana Əhmədbəyli və Zeynəb Hümmətovadan ibarət qrup təmsil elədi. Komandaın əsas məqsədi olimpiya lisenziyasına sahib olmaq idi. Bunun üçün qrup ümumi nəticədə top-5-də qərarlaşmalı idi. Komanda əvvəlcə 5 topla turnirdə çıxış elədi. Kompozisiyası referilər tərəfindən 26.400 balla qiymətləndirilən qrup doqquzuncu pillədə qərarlaşdı. Daha sonra qrup 3 halqa / 2 gürzlə proqramı icra elədi. Komandanın çıxılışı 26.700 balla qiymətləndirildi və bu nəticəyə əsasən qrup yeddinci pillədə qərarlaşdı. Ümumi nəticədə isə Azərbaycan təmsilçiləri 53.100 balla turniri 24 qrup arasında 8-ci pillədə başa vurdu. Yaponiya Olimpiya Oyunlarının ev sahibi olduğuna görə, Rusiya, Bolqarıstan və İtaliya nümayəndələri isə olimpiya lisenziyasını hələ 2018-ci il Dünya Çempionatında təmin elədiyinə görə olimpiya lisenziyası Belarus, İsrail, Çin və Ujrayna gimnastlarına verildi. Bununla da Azərbaycan gimnastları 12 ildən sonra Olimpiya Oyunlarının qrup turnirində təmsil olunmaq hüququna sahib oldu. Turnirin növbəti günü isə 3 halqa / 2 gürz turnirində final mərhələsi baş tutdu. Komandanın bu turnirdə çıxışı 26.450 balla qiymətləndirildi və qrup yeddinci pillənin sahibi oldu.
Pul departamenti
İnzibati bölgü
Pul 13 dairəyə bölünür:
Zeynəb Hümmətova
2020-ci il: Avropa Çempionatında gümüş medal
2020-ci ilin əsas turniri avqustda Yaponiyada baş tutmalı olan XXXII Yay Olimpiya Oyunları idi. Olimpiadada mübarizə aparmaq üçün lisenziyalar 2019-cu ilin sentyabrında Azərbaycanda baş tutan Dünya Çempionatında verildi. Həmin tunirdə mübarizə aparan Aliyə Paşayeva, Ayşən Bayramova, Darya Sorokina, Diana Əhmədbəyli və Zeynəb Hümmətovadan ibarət qrup nəticələrə əsasən olimpiya lisenziyasına sahib oldu.
2020-ci ilin əvvəlindən bütün dünyanın COVID-19 pandemiyası cənginə aldı. Martın 24-də Beynəlxalq Olimpiya Komitəsi (BOK) tərəfindən XXXII Yay Olimpiya Oyunlarının təxirə salınması barədə qərar qəbul elədi. Həmçinin 20–24 mayda Kiyev şəhərində baş tutmalı olan Avropa Çempionatı da təxirə salındı. Bundan sonra olimpiadada debüt üçün daha bir il gözləməli olan Azərbaycanın əsas yığmasının bir sıra — Aliyə Paşayeva, Ayşən Bayramova və Diana Əhmədbəylinin yığmadan uzaqlaşdı. Bundan sonra bədii gimnastlardan ibarət Azərbaycan yığmasının baş məşqçisi Mariana Vasileva tərəfindən yeni qrup formalaşdırıldı. Köhnə qrupun heyətindən sadəcə Darya Sorokina və Zeynəb Hümmətova yeni qrupun heyətində də yer aldı. Qrupun digər üzvləri isə gənclərdən ibarət qrupun əsas üzvləri Ləman Əlimuradova, Məryəm Səfərova və Yelizaveta Luzan oldu.