cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dana Skott
2012-ci ilə kimi Berkli, Kaliforniya ştatında işləyib və yaşamışdır.
Fövqəladə vəziyyət
Fövqəladə hallar — qəza, təbii fəlakət və digər hallar nəticəsində müəyyən ərazidə yaranmış şərait. Bunun nəticəsində insan təlafatı, onun sağlamlığına və ətraf mühitə zərər böyük maddi ziyan vurulur və insanların normal həyat şəraiti pozula bilir.
Haqqında
Fövqəladə hal — ətraf mühitə və insan səhhətinə ziyan vura, maddi və mənəvi itkilərə səbəb ola bilən təhlükəli hadisədir.
Fövqəladə hallar təbii və texnogen mənşəli olmaqla iki qrupa bölünür.
Təbii mənşəli fövqəladə hallar baş verən fəlakətli təbiət hadisələridir. Bunlar – zəlzələ, sel, daşqın, torpaq sürüşməsi, vulkan püskürməsi, qar uçqunu, sunami, fırtına və s. bu kimi təbii fəlakətlərdir.
Bulbophyllum conspersum
(Bulbophyllum conspersum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Arealı
Bulbophyllum conspersum növü Yeni Qvineya üçün endemik növdür.
Takeşi Koşida
(d. 19 oktyabr 1960) — keçmiş Yaponiya futbolçusu.
Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 19 oyun keçirib.
Nadir Qocabəyli
Həyatı
Nadir Qocabəyli 1967-ci ildə Bakıda anadan olmuşdur.
İmişli rayonundakı 5 saylı rus-azərbaycan orta məktəbinin Azərbaycan bölməsində oxumuş, 1984-cü ildə həmin məktəbi əla qiymətlərlə bitirmişdir.
İllik amplituda
İllik amplituda– aylar ərzində meteoroloji elementləri (atmosfer təzyiqi, temp-r və s.) ən yüksək kəmiyyəti ilə ən aşağı kəmiyyəti arasında fərq. İllik amplituda orta və mütləq kəmiyyətlər arasında ola bilər. İllik amplituda çoxillik məlumata əsasən hesablanır.
Nadir Qocabəyli
Həyatı
Bakı Dövlət Universitetini bitirmişdir.
Yazıçı-tərcüməçi kimi fəaliyyət göstərir. "Qanun" nəşriyyatında çap olunmuş bir çox kitabların tərcüməçisidir.
Adi ağcaqanad
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
ZunZuneo
ZunZuneonun tarixi
Sosial şəbəkə ABŞ-nin Beynəlxalq İnkişaf Agentliyi (USAİD) tərəfindən işlənib hazırlanmışdı. Asossiated Press agentliyinin təhqiqatı göstərmişdir ki, şəbəkənin istismarını həyata keçirən Creative Associates şirkəti Vaşinqtonda yerləşən qeyri-kommersiya şirkətidir və amerikan hökumət satınalmalarında yüz milyonlarla dollar qazanmışdır. Bu şirkət öz mənşəyini gizlətmək üçün bütün dünya üzrə saytlar açırdı.
Layihəni idarə etmək üçün Böyük Britaniyada şirkət yaradılmışdı və həmin şirkət də, öz növbəsində İspaniyada şirkət yaratmışdı. Ödənişlərin həyata keçirilməsi üçün isə Kayman adalarında MovilChat şirkəti yaradılmışdı. Hətta ABŞ Konqressi də layihədən xəbərsiz idi: onun üçün ayrılan pullar (təxminən 1,6 milyon dollar, başqa məlumata görə 1,2 milyon dollar ) guya ki Pakistanda həyata keçiriləcək layihə ilə pərdələnmişdi.
Hökumət layihəni kommersiya layihəsi kimi qələmə vermək üçün əlindən gələni edirdi: məsələn, ZunZuneoda yalançı kommersiya elanları yerləşdirilirdi, ilkin dövrlərdə siyasi mesajlar çatdırılmırdı.
Daha bir şirkət- Mobile Accord şirkəti layihənin texniki aspektləri ilə məşğul olurdu. Onun əməkdaşları məlumatlar bazası yaradaraq istifadəçilərin, yaşı, cinsi, yaşayış yeri, siyasi fikirləri və s. toplayırdılar.
21 aprel 2014-cü il tarixində Kosta-Rikanın La Nacion qəzeti yazmışdır ki, 2009-cu ilin ortalarından başlayaraq il yarım ərzində ZunZuneo layihəsi Kosta-Rika əraisindən idarə edilmişdir.
"Zunzuneo" Kuba slenqində kolibri quşunun çıxardığı səsin adıdır. Sosial şəbəkə neytral mövzularda (futbol, musiqi, qasırğaların cədvəli və s.) ünsiyyəti dəstəkləyirdi, lakin Assosiated Pressin məlumatlarına görə, gələcəkdə siyasi mövzulara da keçid planlaşdırılırdı. Mövcud olduğu iki il ərzində (2010–2012-ci illər) sosial şəbəkə 40 minədək istifadəçi qazansa da, 2012-ci ildə xəbərdarlıq olunmadan bağlanmışdı
Ağ Evin və Kubanın reaksiyası
Kubanın XİN bildirmişdir ki, ZunZuneo layihəsi ilə ABŞ hökumətinin məqsədi Kuba telekommunikasiya sisteminə zərər vurmaq olmuşdur və amerikanlar telekommunikasiya sahəsində beynəlxalq hüquq normalarını pozmuşlar.
ZunZuneonun texnologiyası
İnternet Kubada zəif yayılmışdır, lakin gənclər arasında sadə mobil telefonlar yayılmışdır. ZunZuneo istifadəçiləri arasında ünsiyyət yaradılması üçün sms-lərdən istifadə edirdi və bu smslər pulsuz idi. Eyni zamanda, social şəbəkəyə hər sms 4 sentə başa gəlirdi və onlar bu vəsaiti Kubanın dövlət operatoru Cubacelə köçürürdülər. Qəribə situasiya yaranırdı: amerikan hökuməti gizli hesablardan Kuba hökumətinə on minlərlə dollar vəsait köçürürdü.
Ageratina havanensis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Kyoto Animation qətliamı
— 18 iyul 2019-cu ildə Yaponiyanın Kioto şəhərinin Fuşimi rayonunda Kyoto Animation anime studiyasında baş vermiş qətliam. Qətliam hadisəsi Yaponiya Standart Vaxtı ilə saat 10:35-də 41 yaşlı Şinci Aoba tərəfindən törədilmişdir. O, əvvəlcə "Ölün!" və "Gəbərin!" deyə qışqırmış, ofislərə və işçilərin üstünə benzin tökmüş və alışqanla yandırmışdır. İnsident nəticəsində azı 34 nəfər ölmüş, 35 nəfər yaralanmışdır. Studiyanın işçilərindən biri cinayətkarı evinə qədər təqib etmişdir və cinayətkar polis tərəfindən evində həbs edilmişdir. Bu, 1945-ci ildən sonra Yaponiyada bir şəxs tərəfindən törədilmiş ən dəhşətli cinayət hadisəsi və 2001-ci ildəki Myojo 56 binası yanğınından sonra Yaponiyada baş vermiş ən dəhşətli bina yanğınıdır.
Hadisədən sonra dünya liderləri tərəfindən dəstək mesajlarını bildirmiş, studiya üçün 1,7 milyon ABŞ dolları məbləğində ianə yığılmışdır. İnsidentə görə studiyanın bəzi işləri gecikməyə uğramışdır.
Arxaplan
Kyoto Animation Yaponiyanın Kioto şəhərində yerləşən animasiya studiyası və ranobe nəşriyyatçısıdır. Birinci studiyası Fuşimidə yerləşir. İkinci studiya (əsas ofis), beşinci studiya birinci studiyadan 1 stansiyalıq uzaqlıqda Ucidə yerləşir. Birinci studiya şirkətin əsas işçiləri tərəfindən istifadə olunurdu və 2015-ci ildə tikilib.
Hücumdan bir neçə il öncə Kyoto Animation ölüm təhdidi mesajları almışdır. Şirkətin prezidenti Hideaki Hatta bu təhdidlərin anonim göndərildiyini və insidentlə əlaqəsi haqqında məlumatının olmadığını bildirmişdir. Lakin o, bu barədə vəkilləri və polisləri məlumatlandırmışdır. Hadisə günü studiya bağlı olsa da, səhər radələrində ziyarətçilər gözlənilirdi.
Hadisədən öncə də cinayətkar bəzi cinayət əməlləri törətmişdir. 2012-ci ildə o, İbarakidə bir bıçaqla mağaza qarət etmişdir və 3,5 illik həbs cəzası almışdır.
İnsident
Həbs edildikdən sonra cinayətkar yüngül xəsarətlərlə xəstəxanaya aparılmışdır. Xəstəxanaya aparılarkən yanğını törətdiyini etiraf etmiş, studiyanı "dələduzluq" və "plaqiatlıq"la günahlandırmışdır. Xəstəxanada müalicə olunarkən digər suallara cavab verməkdən imtina etmişdir.
Yanğın yerli vaxtla saat 15:19-da söndürülmüşdür. Yerli vaxtla saat 22:00-da Yanğın və Fəlakət Menecment Agentliyi yanğın nəticəsində binanın tamamilə məhv olduğunu açıqlamışdır. Studiyanın bütün materialları və kompüterləri yanğında məhv olmuşdur.
Qurbanlar
İnsident nəticəsində azı 34 nəfər ölmüş, 10-u ciddi olmaqla 35 nəfər yaralanmışdır. Yanğın zamanı binada 74 nəfər var idi.
Reaksiya
Avropa anime lisenziya şirkəti Sentai Filmworks GoFundMe kampaniyası başladaraq ilk 4 saatda 250.000, ilk 12 saatda isə 850.000 ABŞ dollarından çox məbləğ yığmışdır.
Anime rejissoru Makoto Şinkay və anime sənayesindən bir çox insan öz narahatçılıqlarını ifadə etmişdirlər.
Yaponiya baş naziri Şinzo Abe, Kanada baş naziri Castin Trüdo, Tayvan prezidenti Tsay İnven, Çin, Fransa, Filippin və Belçikanın Yaponiyadakı səfirlikləri insidentlə bağlı başsağlığı veriblər.
Matador
Matador (kod adı Bəbir) — Azərbaycan Müdafiə Sənayesi Nazirliyinin Cənubi Afrika Respublikasının “Paramount Group” şirkəti ilə müştərək istehsal etdiyi zirehli transportyor.
CAR, Azərbaycan və Qazaxıstan tərəfindən istehsal edilir. 2008-ci ildən hal-hazırkı dövrə qədər aktiv şəkildə istifadə edilir.
Ağırlığı
Boş olarkən: 13.4 ton
Döyüş ağırlığı: 17 ton
Yük götürmə qabiliyyəti: 6 ton
Ekipaj: 2 nəfər
Desant: 12 nəfər
Ölçülər
Uzunluğu: 7.27 m
Eni: 2.48 m
Klirens: 0.42 m
Konfiqurasiya: 4x4
Şinlərin bazası: 4.2 m
Şinlərin ölçüsü: 14.00 R20
Dönmə radiusu: 20 m
Zirehli şinlər
Performans
Dalış dərinliyi: 0.9 – 1.4 m
Xəndək keçmə: 0.85 m
Şaquli maneə keçmə: 0.5 m
Qalxma bucağı: 60% +
Güc-ağırlıq dərəcəsi: 19.3 at gücü/ton
Meyil bucağı: 70 %
Əyim bucağı: 37 %
Mühərrik: Cummins ISBe4 turbo-dizel
At gücü: 300 a.g.
Maksimal sürət: 120 km/saat Mənzili: 700 km
Sürətlər qutusu: 12 pilləli avtomat-tiptronik
Ötürücünün tipi: tam daimi
Asmanın tipi: Resorlu, eninə müstəqil sabit stalibizator və hidravlik amartizator
Sükan gücləndiricisi: Hidrogücləndirici
Ön əyləc sistemi: Diskli, havadəyişən
Arxa əyləc sistemi: Barabanlı
ABS: Var
Elektrik avadanlıqları : 24 V
Kondisioner: 15 kW kompressor
Müdafiə
İkiqat kompozit zireh üstün balistik müdafiə təmin edir. Maşının balistik müdafiəsi NATO-nun STANAG 4569 Level (səviyyə) 3 (12.7x99 mm çaplı mərmi, 60 metr məsafədə 155 mm-lik mərmi partlayışı), minaya qarşı qoruması STANAG 4569 Level (səviyyə) 4A və 4B (korpusun altında 21 kq, təkərin altında 14 kq, ön və yanında isə 50 kq TNT partlayışına) səviyyəsinə uyğundur.
Bundan başqa transpartyora aktiv müdafiə sistemi və dinamik zireh əlavə etmək olar.
Silahlanma
Üzərindəki döyüş modulu: İsrailin Rafael şirkətinin istehsalı, “Samson” məsafədən idarə olunan döyüş modulu və Rusiya istehsalı olan 14.5 mm-lik  “KPVT” ağır pulemyotu.
14.5 mm “KPVT” pulemyotu
Mərmi: 14.5x114 mm
Atış tezliyi: 600 atış/dəqiqədə
Güllənin başlanğıc sürəti: 1005 metr/saniyə
Atəş məsafəsi: 2 km
Maksimal atəş məsafəsi: 8 km
Göstəriciləri
Çəkisi 10,8 ton, yükgötürmə qabiliyyəti 4,5 tondur.
İstifadəçiləri
thumb|300px|Matador istifadəçiləri
Başqırdıstan musiqisi
Başqırdıstan musiqisi — Rusiya Federasiyasının Başqırdıstan Respublikasında Başqırdıstan mədəniyyətinin bir qolu.
Tarixi
Başqırdıstan ənənəvi musiqi mədəniyyətinin əsasını başqırd və tatar xalq yaradıcılığı təşkil edir. Başqırd şifahi peşəkar sənətinin formaları şair-müğənnilərin (yırau, sesen) və kurayda çalanların (kuraysı) yaradıcılığında yaranmışdır. XVIII əsrdə Başqırdıstanda mülkədar kapellaları ilə əlaqədar musiqi ifaçılığı formaları yayılmışdır. XVIII əsrin sonu – XIX əsrdə diyarın musiqi-teatr həyatına sürgün edilmiş polyak məskunlar təsir göstərmişlər. Onlar orkestr təşkil edir, musiqili tamaşalar qoyur, rəqs gecələri keçirir, musiqi dərsləri verirdilər. XIX əsrin ikinci yarısından Ufada aktiv musiqi həyatı inkişaf etmişdir: 1870–1880-ci illərdə skripkaçı D.N. Sevastyanovun rəhbərliyi ilə kvartet gecələri keçirilirdi; 1885–1906-cı illərdə simfonik orkestrin iştirakı ilə konsertlər verilirdi. Milli maarifçilik mərkəzlərindən biri 1906–1919-cu illərdə fəaliyyət göstərmiş "Qaliyə" mədrəsəsi idi; burada musiqi də tədris olunurdu. A.A. Alyabyevin "Asiya nəğmələri" və "Başqırd uvertürası" başqırd folkloru əsasında yazılmış ilk musiqi əsərlərindəndir. 1901-ci ildə A.T. Qreçaninov tərəfindən 50-yə yaxın başqırd nəğməsi işlənilmişdir. Başqırd folklorunun öyrənilməsinə XIX əsrin sonlarından başlanılmışdır.
Bəstəkarlıq
1920-ci illərdən Başqırdıstanda peşəkar bəstəkarlıq və ifaçılıq sənəti inkişaf etmiş, musiqi tədrisi müəssisələri şəbəkəsi yaradılmışdır: 1920-ci ildə Ufada ilk musiqi məktəbi, 1922-ci ildə musiqi texnikumu, 1960-cı ildən onun bazasında İncəsənət məktəbi açılmışdır. İlk milli musiqili komediyaların müəllifi X.K. İbrahimov olmuşdur, pyeslərə musiqini K.Y. Rəhimov yazmışdır. 1938-ci ildə Ufada Başqırdıstan opera və balet teatrı, 1939-cu ildə filarmoniya, 1940-cı ildə Bəstəkarlar İttifaqının Başqırdıstan şöbəsi açılmışdır. 1993-cü ildə filarmoniyanın Sibay şəhərində filialı açılmışdır; tərkibində 1969-cu ildən Xor kapellası fəaliyyət göstərir.
Tanınmış xadimləri
Başqırd musiqiçilərindən M.M. Valeyev 1939-cu ildə ilk milli "Xakmar" operasının müəllifi olmuş, 1940-cı ildən isə Bəstəkarlar İttifaqının Başqırdıstan şöbəsinin ilk sədri olmuşdur.
X.Ş. Zaimov, R.A. Murtazin Başqırdıstan musiqi mədəniyyətini əhəmiyyətli dərəcədə zənginləşdirmişlər. XX əsrin ikinci yarısında Z.Q. İsmagilov, A.S. Klyuçaryov, R.A. Murtazin, X.F. Axmetov, N.Q. Sabitov, X.Ş. Zaimov, A.Q. Çuqayev, Ş.Z. Kulborisov, T.Ş. Karimov, R.M. Xasanov, M.Axmetov, S.A. Nizamutdinov musiqi-teatr əsərləri yaratmışlar. Simfonik, kamera-instrumental və vokal musiqisinin inkişafı Z.Q. İsmagilov, X.F. Axmetov, R.A. Murtazin, N.Q. Sabitov, X.Ş. Zaimov, R.V. Salmanov, Ş.Ş. İbrahimov, D.D. Xasanşin və başqalarının adları ilə bağlıdır.
Digər musiqi xadimləri bunlardır: dirijorlar Q.X. Mutalov, N.Q. Sabitov, xor dirijorları A.Q. Tixomirov, Ş.Ş. İbrahimov; müğənnilər Q.S. Almuxammedov, M.A. Axmetzyanova, B.N. Valeyeva, Q.S. Xabibullin, M.X. Xismatullin, M.Q. Saliqaskarova, kurayçalan Y.M. İsyanbayev.
Cəmiyyətlər
Başqırdıstanda 1959-cu ildə Xor cəmiyyəti, 1988-ci ildə onun bazasında Musiqi cəmiyyəti yaradılmışdır.
Ageratina hederifolia
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Umnak adası
Umnak (Unmax, Umnax, ) — Aleut adaları qrupuna, Tülkü adalarına daxil olan ada. Unalaşka adası adasından Umnak boğazından ayrılır. Sahəsi 1776,77 km²-dir. Adada 39 nəfər yaşayır (2000). Əhali Nikolski kəndində yaşayır.
Coğrafiya
Adada Reçeşnı (1984 m), Okmok (1253 m) və Visevidovo (2149 m) Sonuncusu son 200 il idi ki, yatmışdı. 9 mart 1957-ci ildə Andreyanov adalarında baş vermiş zəlzələdən sonra aktivləşir.
Tarixi
1758-cu ildə Stepan Qlotov «Müqəddəs İulian» botunda adaya çatır. Sərmayəçilər üç il adada qaldılar. Adada Qlotov və Ponomaryovun rəhbərliyi altında 400 yetkin kişi yaşayırdı. 1763-cü ildə Tülkü adaları qrupunda aleutların üsyanı başlayır. Üsyan aleutların məğlubiyyəti ilə bitir. Ada ilk dəfə rus araşdırmaçıları Pyotr Krenıs və Mixail Levaşov tərəfindən 1768-ci ildə xəritəyə salınır.
Əsl ağcaqanad
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid heyvan cinsi.
Endryu Lloyd Vebber
thumbnail
Endryu Lloyd Vebber Andrew Lloyd Webber, Baron Lloyd Webber (d. 22 Mart 1948) — İngiltərə müzikl bəstəkarı və musiqili teatr impresariosu. Yaradıcılığı boyunca 17 müzikla imza atmışdır. Kommersiya baxımından tarixin ən uğurlu bəstəkarı olaraq göstərilir. Müzikllarından bəziləri West End'də ve Broadway'də 10 ildən artıq müddətdə səhnələşdirilmişdir. Eyni zamanda 7 Tony mükafatı, bir Oscar mükafatı, bir Emmy, 6 Olivier mükafatı və bir Qızıl Qlobus mükafatı sahibidir. 1992-ci ildə fəxri kavaler ünvanını almışdır.
Həyatı
Variasiyalar (1978) - Bəstəkar Nikkolo Paqanininin məşhur A minor Kaprisinin mövzusuna Lloyd Vebberin qardaşı, violonçel ifaçısı Julian ilə birgə yazdığı variasiyalar toplusudur.Bu albom gitaraçı Geri Mur və pianoçu Rod Agent daxil olmaqla, 15 rok musiqiçisini təqdim etmiş və buraxıldığı gündən Böyük Britaniya çartlarında 2-ci pilləyə yüksəlmişdi.
İzoatmlar
İzoatmlar- xəritədə buxarlanmanın eyni kəmiyyətdə olduğu nöqtələri birləşdirən xətlərdir.
Naməlum şəxs zəng edəndə (film, 2006)
Naməlum şəxs zəng edəndə — 2006-cı il ABŞ istehsalı olan qorxu kriminal janrlı film.
Məzmun
Lisey tələbəsi Cil Conson hər yerdən uzaq bir evdə uşağa baxmaqla məşğuldur. Iakin bir gün bir nəfər zəng edərək ona uşaqları yoxlamağı xəbərdar edəndə Cil narahat olmağa başlayır. Cil zəngi yoxlayır və zəngin evdən edildiyini öyrənəndə dəhşətə düşür. Əgər o evdən sağ çıxmaq istəyirsə bütün gücünü toplamalıdır.
Pannon boymadərəni
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Məryəm Həsənova
Həsənova Məryəm Mirdaməd qızı — Azərbaycan Milli Məclisinin sabiq üzvü, istiqlalçı millət vəkili.
Həyatı
1938-ci ildə Bakıda anadan olmuşdur. Orta təhsilini Bakıda 190 nömrəli orta məktəbdə almışdır. Azərbaycan Dövlət Universitetinin Filologiya fakültəsini bitirmişdir. Həyatının sonrakı mərhələləri Siyəzən rayonunda keçmişdir.
Bir müddət Siyəzən rayonunda direktor vəzifəsində çalışmış, Azərbaycan dili və ədəbiyyatı fənnindən dərs demişdir. 2010-cu ildə işdən çıxmışdır.
İstiqlalçı 43 deputatdan biri və yeganə qadın üzvü olmuşdur.
1990-cı ilin sentyabr ayının 30-da deputat seçilməsi elan edildikdən az sonra, 6 oktyabrda qardaşı, qardaşının həyat yoldaşı, bacısı, bacısı oğlu avtomobil qəzasına düşərək həlak olmuşdur. Ondan sonra həyatının sonuna qədər başına qara yaylıq örtmüşdür.
Anasının xahişi ilə ailə həyatı qurmuş və həyat yoldaşını 2009-cu ildə itirmişdir. Övladları olmamışdır.
Milli Məclisə seçilməsi və fəaliyyəti
1990-cı il 6 oktyabrda Milli Məclisə deputat seçilir. 1990–1995-ci illərdə cəmi 51 nəfərdən ibarət olan Azəbaycan parlamentinin yeganə qadın üzvü olan Məryəm Həsənova 1991-ci ilin 18 oktyabrında qəbul olunmuş Müstəqillik haqqında Konstitusiya Aktına səs verənlərdən, "Müstəqil Azərbaycan" deputat blokunun 43 üzvündən biri olmuşdur.
Azərbaycanın Sovet İttifaqından ayrılaraq müstəqil olması üçün mübarizə aparan Demblokun 25 üzvündən biri olan M.Həsənova vaxtilə Azərbaycan Ali Sovetinin məşhur 4-cü mikrofonda ilk çıxış edən deputatdır. İndiki Siyəzən rayonunun yaradılmasında onun xüsusi rolu var. O zaman məhz onun təklifindən sonra rayon təşkil edilib.
Xatirəsi
Müstəqillik haqqında dövlət aktının qəbul olunduğu günü belə xatırlayır: Ən şərəfli gün kimi. Həmin gün sevincimdən hönkür-hönkür ağladım. O gün Milli Məclisin zalında şəkil çəkdirdilər. Digərləri kişilər idi deyə, mən getmək istəmirdim. Məni güclə dartıb apardılar. Ona görə də bir qolum düşüb, yumruğumu sıxdığım yerdə. Amma o anları mən həyatımın ən gözəl anları sayıram. Elə bilirdim ki, cənnətin qapısı ağzındayam. Bundan şərəfli, bundan gözəl gün ola bilməzdi.
Milli Məclisə seçilməsini belə xatırlayır: O zaman Zarat kənd məktəbində direktor işləyirdim. Maşın-maşın adamlar gəldi ki, bəs, biz bu işə qoşuluruq, sizin namizədliyinizi irəli sürürük.
Vəfatı
Məryəm Həsənova uzun sürən xəstəlikdən sonra 29 iyul 2018-ci il tarixində Bakıda dünyasını dəyişmişdir. Siyəzəndə dəfn olunub.
Yaponiya İmperiya Donanması
Yaponiya İmperiya donanması — Yaponiya imperiyasının hərbi-dəniz qüvvələri. Bu silahli birləşmələr 1869-cu ildən 1947-ci ilə qədər mövcud olmuşdur. Donanma rəsmən «Birləşmiş donanma» adını almışdır. 1894-cü ildə «Daimi hazırlıq donanması» və «Qərb donanması» birləşirilərək «Birləşmiş donanma» adlandırılmışdır.
Rus-Yapon müharibəsi
Birləşmiş donanmada 6 müasir zirehli eskadra gəmisi və 8 zirehli kreyser, rus donanmasında isə 7 zirehli eskadra gəmisi və 4 zirehli kreyseri iştirak etmişdir
Birinci Dünya müharibəsi və sonrakı dövr
1914 ildə ilk dəfə Sindaoda uğurlu avia zərbə həyata keçirilir
1922 — Yaponiya ilk dəfə Hose aviadaşıyıcısını istifadəyə verir
İkinci dünya müharibəsi
Müharibənin əvvəllərində Yaponiyanın 9 aviadaşıyısı olduğu halda ABŞ donanmasında isə cəmi 7 avia daşıyıcı vardı. Üstəlik onun dördü Atlantik okeanda yerləşirdi. Yaponiya hərbi sənaye baxımından amerikadan olduqca geri qalırdı.
1947 ildə. donanma tamamən ləğv edilir.
1954 ildə Yaponiyanın Dəniz Özünü Müdafiə Qüvvələri yaradılır.
Poti razılaşması
Poti razılaşması — Gürcüstanla Almaniya arasında imzalanmış razılaşma.
Tarixi
1918-ci il mayın 14-də Zaqafqaziya seyminin gürcü fraksiyası seymdəki digər fraksiyaların xəbəri olmadan Almaniyanın regiondakı təmsilçisi Fon Lossov ilə gizli-separat damşıqlara getmək qərarına gəldi. Batum konfransı zamanı Cənubi Qafqaz sülh nümayəndə heyətinin gürcü təmsilçisi konfransda məşvərətçi səs hüququ ilə iştirak edən Fon Lossova bəyanat təqdim etdi. Bəyanatda deyilirdi ki, Gürcü Milli Şurası Gürcüstanın beynəlxalq məsələlərdə hərtərəfli müdafiə olunmasını Almaniyadan xahiş edir. Almaniya ilə damşıqları sürətləndirmək üçün Gürcü Milli Şurasının sədri Noy Jordaniya başda olmaqla nümayəndə heyəti Batuma gəldi. Burada Jordaniya ilə Fon Lossov arasında aparılan danışıqda əldə olunan razılığa əsasən, Gürcüstan tezliklə Zaqafqaziya Federasiyasının tərkibindən çıxaraq, müstəqilliyini elan etməli idi. Almaniya tərəfi isə, Gürcüstanla müqavilə bağlamaqla, onun hökumətini de-fakto tanımağı öhdəsinə götürdü. 1918-ci il mayın 25-də Fon Lossovun rəhbərliyi ilə alman nümayəndə heyəti Batumdan gəmi ilə Potiyə gəldi. Mayın 28-də burada Almaniya ilə Gürcüstan arasında bir sıra məsələləri əhatə edən 5 maddədən (İlkin razılaşma; hər iki tərəfdən olan hərbi əsirlərin tezliklə dəyişdirilməsi haqqında; qarşılıqlı valyuta əlaqələrinin ilkin nizamlanması haqqında; Gürcüstanın tabeliyində olan bütün gəmilərin Almaniyanın sərəncamına verilməsi haqqında; birinci və ikinci razılaşmaya əlavə olaraq, Gürcüstan və Almaniya arasında əlaqələrin öncədən nizamlanması haqqında) ibarət razılaşma imzalandı.
Nəticəsi
Potidə başlayan alman-gürcü danışıqları Zaqafqaziya Demokratik Federativ Respublikasının parçalanmasını sürətləndirdi, eyni zamanda, Osmanlı hökumətini Cənubi və Şimali Qafqazda yaşayan müsəlman-türk xalqlarının müstəqilliyi məsələsinə yeni mövqedən yanaşmağa məcbur etdi. Zaqafqaziya seyminin gürcü fraksiyasının Almaniyaya arxalanması Türkiyə hökumətinin ciddi narahatlığına səbəb oldu. 1918-ci il mayın 14-də Ənvər paşanın Batuma gəlməsinin əsas səbəblərindən biri də bu məsələ idi. O, burada olarkən həmin məsələni Osmanlı sülh nümayəndə heyətinin üzvü Mehmet Vehib paşa ilə ciddi müzakirə edərək, gürcülərin bu hərəkətini səhv addım kimi qiymətləndirdi. Poti razılaşmasından az sonra Zaqafqaziya seymi və komissarlığı süqut etdi. Cənubi Qafqazda üç dövlət, o cümlədən Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti yarandı.
Əzabkeşlər monastırı (Keşikçidağ)
Əzabkeşlər monastırı — Keşikçidağ monastır kompleksinə daxil olan tarixi-memarlıq abidəsidir. Abidə, Azərbaycan ərazisindəki Udabno monastırından qərbdə, yüksək dağlıq yerdə inşa edilmişdir. Kilsənin şərq divarı dağılmışdır. Kilsənin girişindəki kərpic darvaza XVII əsrdə İmereti çarı II Arçil (1664-1675) tərəfindən inşa etdirilmişdir. Kilsənin tavanını bəzəyən freskalar üslub xüsusiyyətlərinə görə XI əsrə aid edilirlər.
Bulbophyllum contortisepalum
(Bulbophyllum contortisepalum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Arealı
Bulbophyllum contortisepalum növü Yeni Qvineyadan Vanuatuya qədər yayılmışdır.
Fırat Tanış
Nuri Fırat Tanış 5 may, 1975), türkiyəli aktyor və musiqiçi.
Həyatı
İstanbul Universitetinin Dövlət Konservatoriyasının Teatr Fakültəsinin məzunu olan sənətkar, teatra lisey dövründə Məmməd Beyazid Məktəbində başlayıb. Bir müddət Şəhər Teatrında vəzifə etdiyi 1998–2001-ci illərdə Nail Ol Sabunçu, Məmməd Ulusoy, Kamal Kocatürk kimi rejissorlarla çalışdı. 2000–2010 tarixləri arasında Sirr Uşaqları-2002, Tramvay-2003, Ağ Mələk, Dilbərin Səkkiz Günü, Vay Qardaş-Manik, Tika, Dildo kino filmlərində və Adəm ilə Həvva, Radyo-Madyo, Yeddi Təpə İstanbul, Fələk Nə Demək, Şeytan, Ətrafda Gizlənir, Eşqə Sürgün, Cökələr Altında, Bənövşə İlə Xəlil, Geniş Ailə televiziya çəkilişlərində rol aldı. Musiqi sahəsində də çalışmaları olan sənətkarın sözü-musiqisi özünə aid olan işləri Əmrə Altuğ, Levent Yüksəl, Gülay kimi analitiklər tərəfindən səsləndirilmişdir. 1 Oktyabr 2012-ci ildə qurulan gündəlik sol Qəzetinin mədəniyyət səhifəsində 3 Dekabr 2012-ci ildən etibarən tin dramaturgiya edilmişdir. İyun 2013-cü ildən etibarı ilə serial aktyorluq qoyduğunu açıqlamış, buna səbəb olaraq televiziya kanallarının 2013 Taksi Səfər Parkı etirazlarına yetərli yayın saatı ayırmamasını göstərmişdir
Lotiyev gürzəsi
Lotiyev gürzəsi (Vipera lotievi) — Əsl gürzələr cinsinə daxil olan ilan növü. Rus herpetoloqu Konstantin Lotiyevin şərəfinə adlandırılıb.
Görünüşü
Lotiyev gürzəsi çöl gürzəsinə çox bənzəyir. Əsas fərqləri isə Lotiyev gürzəsinin nisbətən enli və başının yumru olması ilə fərqlənir. Rəngi parlaq-boz və ya boz qəhvəyi olur. Uzunluğu 500 mm təşkil edir.
Yayılması
Lotiyev gürzəsi əsasən Şimali Qafqazın Kabarda-Balkariya, Şimali Osetiya, Çeçenistan, İnquşetiya və Dağıstan ərazilərində, üstəlik Gürcüstanın dağlıq ərazilərində yayılmışdır. Son zamanlar bu canlılara Azərbaycanda belə rastlanılır. Azərbaycanda Böyük Qafqazın şimal yamaclarında yayılıb. Hec bir yarımnövü yoxdur. Əvvəllər isə çöl gürzələrinə daxil edilirdi.
Həyat tərzi
Dağ çölü şəraitində hündürlüyü 1200–1800 metr olan ərazilərdə yayılırlar. Daglıq kserofit bitkilərin yayıldığı ərazilərdə üstünlük təşkil edir.
Əsasən kiçik gəmiricilər, kərtənkələlər və digər sürünənlərlə qidalanır. Çoxalması öyrənilməmişdir.
Tetsuya Totsuka
(d. 24 aprel 1961) — keçmiş Yaponiya futbolçusu.
Petropavlovsk
Petropavlovsk və ya Petropavl  – İşim çayı sahilində  Rusiyaya çox yaxın və Omskdan 261 km qərbdə yerləşən, həmçinin Trans-Sibir dəmiryolu üzərində olan Qazaxıstan şəhəri. Şimali Qazaxıstan vilayətinin paytaxtıdır. Əhalisi 2009-cu ilin hesablamalarına görə 201,446 nəfərdir.
Tetsuya Totsuka
Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 18 oyun keçirib, 3 qol vurub.
İslandiya milli futbol komandası
İslandiya milli futbol komandası — İslandiyanı beynəlxalq futbol turnirlərində təmsil edən milli futbol komandası.
Tarixi
İslandiya millisi 1930-cu ildə yoldaşlıq oyunu çərçivəsində Farer adalarını 1–0 hesabı ilə məğlub edib. İlk rəsmi oyunlarında Danimarkaya 3 cavabsız qol vurublar. 1985-ci ildə Farer Adaları ilə oyunda ən böyük qələbələrini qazanıblar 9–0. Rəngləri göy ağ qırmızı.
Ölkə üzrə 5 rəsmi futbol çempionatı keçirilir. Ölkə Kuboku, əsas liqa, 1–2 və üçüncü dizionlar. Əsas liqa daxil olmaqla 1-ci 2-ci divizionda 12, 3-cü divizionda isə 10 klub çıxış edir. Ölkədə 73 futbol klubu var. İslandiyanın futbol üzrə milli komandası 2014-cü ildə Braziliyada keçirilən dünya çempionatına gedəcəkdi, amma qapııdan geri döndü. Pley-off mərhələsinə yüksəlsələr də güclü Xorvatiya millisi ilə qarşılaşmada məğlub oldu və çempionatdan kənar qaldı. İslandiya millisi Azərbaycan milli komandası ilə 1 oyun keçirib və bərabərə qalıb 1–1. Milli komandanın oyunçuları İtaliya, Rusiya, Isveç, BelÇika, Danimarka, İngiltərə, Uels, Fransa, Almaniya kimi ölkələrin klublarında oyayır. Hal-hazırda da davam edən Avro2016-nın seçmə mərhələsində A qrupunda Çexiya, Türkiyə, Hollandiya, Qazaxıstan və Latvia ilə birlikdə mübarizə aparırdı. Qrupu 20 xal ilə ikinci pillədə başa vurub final mərhələsinə yüksəldi. Final mərhələsində Macarıstan, Avstrya və Portuqaliya ilə eyni qrupda qərarlaşan İslandiya millisi 1 qələbə 2 heçheçə ilə səkkizdəbir finala vəsiqə qazandı. Bu mərhələdə İngiltərə millisi ilə qarşılaşacaq. Ölkə çempionatının dəyəri 44.7 milyon dollardır.
Avro 2016
İslandiya milli komandası Fransada keçirilən final mərhələsinə təsnifat mərhələsi qrupunda ikinci yeri tutmaqla oynamaq haqqı qazandı. Bəziləri üçün islandların Hollandiya, Türkiyə, Çexiya kimi komandaların olduğu qrupdan çıxacağı o qədər də real görünmürdü, lakin İslandlar Türkiyə və Hollandiyanı qabaqlayaraq Çexiyadan sonra ikinci pilləni tutub Fransaya vəsiqə qazandı. Qrup mərhələsində Macarıstan, Portuqaliya və Avstrya ilə qərarlaşan İslandlar daha bir sensasiyaya imza atdılar. İlk oyunda Portuqaliya ilə 1–1 hesablı bərabərə qaldılar. İkinci görüşdə Macarıstanla qolsuz bərabərliyə qalan (1–1) milli, son görüşdə Avstryanı 2–1 hesabı ilə məğlub edərək 1/8 (səkkizdəbir) finalda iştirak hüququ qazandı. İslandlar yenə də real olmayanı bacardılar. səkkizdəbir finalda güclü İngiltərə millisini 2–1 hesabı ilə qarşılaşan İslandiya güclü-zəif sözlərinə əks gələrək İngiltərəni Fransadan geri qaytardı, lakin 1/4 finalda ev sahibi Fransa millisinə 5:4 hesabla uduzaraq çempionatı tərk etdi.
Portuqaliya milli futbol komandası
thumb|260px|2018
Portuqaliya milli futbol komandası — Portuqaliyanı beynəlxalq futbol turnirlərində təmsil edən milli futbol komandası.
Tarixi
Portuqaliya yığması ilk oyununu 18 dekabr 1921-ci ildə İspaniyaya qarşı keçirib və 1:3 hesabı ilə məğlub olub. 1928-ci ildə ilk dəfə Yay Olimpiya Oyunlarına dəvət alıb və iki il sonra Dünya çempionatına qatılıb.
Portuqaliya ilk dəfə Dünya çempionatının final mərhələsinə 1966-cı ildə qatılıb və uğur qazanıb. Qrup mərhələsində Macarıstan, Bolqarıstan və Braziliyanı yeni lider olan portuqallar 1–4 finalda Şimali Koreyanı sıradan çıxarıb, yarımfinalda İngiltərəyə uduzub. Üçüncü yer uğurunda SSRİ-ni yenən portuqallar dünya üçüncüsü ünvanına sahib çıxıb.
DÇ-1970, DÇ-1974, DÇ-1978 və DÇ-1982-dən kənarda qalan Portuqaliya 1986-cı ildə yenidən dünya birinciliyinə vəsiqə qazanıb. Lakin qrup mərhələsində Polşa, Mərakeş və İngiltərəyə uduzaraq uğursuzluqla üzləşib.
Növbəti üç Dünya çempionatını kənardan izləyən Portuqaliya 2002-ci ildə Cənubi Koreya və Yaponiyada keçirilən mundiala vəsiqə əldə edib. Amma bu dəfə də mübarizə qrup mərhələsində dayanıb. ABŞ və Cənubi Koreyaya uduzan rəqiblərimiz yalnız Polşanı üstələyə bilib ki, bu da üçüncülük üçün kifayət edib.
Komanda DÇ-2006-da mübarizəni üçüncü yer uğrunda oyunadək davam etdirib. Qrupda Anqola, İran və Meksikaya qalib gələn Portuqaliya 1/8 finalda Holandiyanı, 1/4-də İngiltərəni mübarizədən kənarlaşdırıb və yarımfinalda Fransaya uduzub. üçüncü yer uğrunda isə oyunda almanlara yenilən Luis Felipe Skolarinin yetirmələri bürünc medala sahib çıxa bilməyib.
Portuqaliya Avropa çempionatına ilk dəfə 1986-cı ildə vəsiqə qazanıb. Qrup mərhələsində Qərbi Almaniya və İspaniya ilə sülh bağlayan rəqibimiz Rumıniyanı məğlub edib. Lakin yarımfinalda sonrakı çempion Fransaya uduzaraq üçüncülüklü kifayətlənib. AVRO-1996-nın qrup mərhələsində Türkiyə və Xorvatiyanı udub, Danimarka ilə sülh bağlayan portuqallar 1/4 finalda Çexiyaya boyun əyib.
Onlar 2000-ci ildəki qitə birinciliyində yenidən bürünc medallara sahib çıxıb. Qrupda İngiltərə, Rumıniya və Almaniyanı yenən rəqibimiz 1/4 finalda Türkiyəni sıradan çıxarsa da, ardınca sonrakı çempion Fransaya yenilmişdi.
AVRO-2004-də ev sahibi qismində çıxış edən Portuqaliya ilə dəfə böyük turnirin finalına çıxıb. Qrupda Yunanıstana uduzub, Rusiya və İspaniyanı udan portuqallar 1/4 finalda İngiltərə, yarımfinalda Hollandiyadan üstün olmuqşdu. Lakin finalda turnir ərzində ikinci dəfə Yunanıstana yenilərək qızıl medallardan əlini üzmüşdü.
Sonuncu — 2008-ci ildə keçirilən Avropa çempionatında rəqibmiz 1/4 finaladək irəliləyə bilib. Qrupda Türkiyə və Çexiyaya qalib gələn komanda İsveçrəyə uduzub. Ardınca isə Almaniya onlara qənim kəsilib.
Portuqalya AVRO-2012-nin seçmə mərhələsində 5 oyun keçirib və 3 qələbə qazanıb. 1 oyunda heç-heçə edib, 1 dəfə məğlub olan rəqibmiz Norveç və Danimarka ilə birlikdə 10 xalla qrupa liderlik edir.
Portuqaliya yığmasına hazırda Paulo Bento başçılıq edir. 42 yaşlı mütəxəssis 2004-cü ildən məşqçilik edir. 1992–2002-ci illərdə yığmada oynamış Paulo 2004–2005-də "Sportinq"də məşqçi, 2005–2009-cu illərdə baş məşqçi olub və 2010-cu ildən yığmanı çalışdırır.
Portuqaliya ev oyunlarını "Estadio Nacional" stadionunda keçirir. 1939-cu ildə əsası qoyulan arena 37,593 azarkeş tutur.
Rəqibimiz hazırda FİFA-nın reytinq cədvəlində 1076 xalla 7-ci pillədə qərarlaşıb. Ən yaxşı nəticəsin 2008-ci ilin iyununda 2-ci olmaqla imza atan portuqalların ən pis nəticəsi 1962-ci ilin noyabrında qeydə alınıb — 45-ci yer.
Portuqaliyanın heyətində dünyanın iki ən məşhur uluduzundan biri — "Real Madrid FK"nın oyunçusu, 96 milyon dollarlıq transfer qiyməti ilə dünyanın ən bahalı futbolçusu seçilən Kriştiano Ronaldo forma geyinir. Bundan başqa "Real"dan Pepe, Fabio Koentrao, Rikardo Karvalyo, "Çelsi"dən Raul Meyreleş, "Mançester Yunayted FK"dan Nani, "Beşiktaş PFK "dan Hüqo Almeyda, "Portu", "Sportinq", "Benfika", "Tuluza" və bir sıra tanınmış klubların futbolçuları Portuqaliya yığmasının üzvüdü.
Portuqaliya yığmasında ən çox forma geyinən Luis Fiqodu. "Real"ın sabiq ulduzu 1991–2006-cı illərdə 127 dəfə yığma formasını geyinib və 32 qola imza atıb. Kriştiano Ronaldo 2003-cü ildə debüt etdiyi millidə indiyədək 81 oyun keçirərək 26 qola imza atıb. Bundan başqa ən çox oyun keçirənlərin onluğunda Fernando Kouto, Rui Koşta, Pauleta, Simao, Joao Pinto, Vitor Baya, Rikardo və Nuno Qomeş də var.
Portuqaliya yığmasında ən çox qol vuran oyunçu Ronaldodur. 38 yaşlı hücumçu 118 qola imza atıb. Bundan başqa ilk onluqda Eusebio, Luis Fiqo, Nuno Qomeş, Rui Koşta, Joao Pinto, Nene, Simao və Rui Jordao yer alıb.
İzobazlar
İzobazlar– Yer səthinin dəniz səthinə nisbətən qalxdığı və ya çökdüyü bərabər olan nöqtələri xəritədə birləşdirən xətlərdir. Eyni qalxma xətlərini birləşdirən xətlərə izoanabazlar, eyni çökmə nöqtələrini birləşdirən xətlərə isə izokatabazlar deyilir.
Gibbs enerjisi
Gibbs sərbəst enerjisi (və ya sadəcə Gibbs enerjisi, ya da Gibbs potensialı və ya dar mənada termodinamik potensial) kimyəvi reaksiya zamanı dəyişiklik sistemin daxili enerjisinin dəyişməsinə bərabər olan bir miqdardır. Gibbs enerjisi, sistemin ümumi daxili enerjisinin kimyəvi çevrilmələr üçün istifadə edilə biləcəyini və ya verilən şərtlər nəticəsində əldə edildiyini göstərir və bizə verilən şərtlərdə kimyəvi reaksiyanın əsas ehtimalını yaratmağa imkan verir. Riyazi olaraq, bu aşağıdakı formanın termodinamik potensialıdır:
Gibbs enerjisi sistemin ümumi potensial kimyəvi enerjisi (kristal, maye və s.) olaraq başa düşülə bilər. thumb|right| C(s)diamond → C(s)graphite reaksiyası qrafit Gibbs sərbəst enerjisində mənfi bir dəyişikliyə malikdir və buna görə 25 ° C və 1 atm-də termodinamik olaraq əlverişlidir. Ancaq əlverişli olsa da, o qədər yavaş olur ki, müşahidə olunmur. Bir reaksiyanın termodinamik baxımdan əlverişli olub-olmaması onun sürətini müəyyənləşdirmir. Gibbs enerjisi anlayışı termodinamika və kimya sahələrində geniş istifadə olunur.
İzobarik-izotermal prosesin kortəbii gedişi iki amil ilə müəyyən edilir: sistemin entalpiyasının azalması ilə əlaqəli entalpiya (\Delta H) və entropiyasının T\Delta S artması səbəbiylə sistemdəki pozğunluğun artması səbəbiylə. Bu termodinamik amillər arasındakı fərq, izobarik-izotermal potensial və ya Gibbs sərbəst enerji adlanan sistemin vəziyyətidir(G, kC)
Tərifi
Gibbs enerjisinin klassik tərifi: U — daxili enerjini, P — orta təzyiqi, V — həcmi, T — mütləq temperaturu, S — Termodinamik entropiyanı ifadə edir.
Daimi sayda hissəcikləri olan, öz dəyişənləri ilə ifadə olunan sistem üçün Gibbs enerji diferensialı P təzyiqi və T temperaturundan keçir: Dəyişən sayda hissəcik olan bir sistem üçün bu diferensial aşağıdakı kimi yazılır: Burada \mu — sistemə başqa bir hissəcik əlavə etmək üçün xərclənməli olan enerji olaraq təyin edilə bilən kimyəvi potensialdır.
Sistemin termodinamik sabitliyi ilə əlaqə
Minimum Gibbs potensialının sabit bir temperatur, təzyiq və hissəciklərin sayı olan bir termodinamik sistemin sabit tarazlığına uyğun olduğunu göstəririk.
Termodinamikanın birinci və ikinci prinsiplərinin ümumiləşdirilmiş tənliyini yazırıq: ilə Beləliklə, sistemdə sabit temperaturda və təzyiqdə Gibbs enerjisi minimum dəyərə çatır.
Spontan inkişaf fenomeni və kimyəvi tarazlıq
400px|thumb|left|Gibbs Maksvell səthləri:[[Cozayya Uillard Gibbs, 1873-cü ildə Gibbs pulsuz enerjisini təsvir etmək üçün soldan ilk və ikinci qrafiklər hazırladı. Sağdakı üç ölçülü qrafik, Gibbsın rəsmlərindən istifadə edərək şotland fiziki Maksvell tərəfindən əldə edilmişdir.]] Ümumi entropiyanın dəyişməsi ətraf mühitin və sistemin entropiyasının dəyişməsinin cəminə bərabərdir və bu dəyişiklik aşağıdakı kimi ifadə edilə bilər: hər iki tərəfin -T-yə çoxaldılması nəticəsində: Bu səbəbdən:
Sistemin Gibbs enerjisinin dəyişməsi kainatın entropiyasının dəyişməsi ilə mütənasib olduğundan, fiziki və ya kimyəvi dəyişikliklərin kortəbii inkişafı üçün meyar kimi istifadə edilə bilər.
Yuxarıdakı cədvəldə ΔrG° işarəsinə görə kimyəvi reaksiyanın kortəbii şəkildə baş verməsi barədə məlumat verilir.
Bir reaksiya ΔG <0 olduqda, reaksiya tarazlıq nöqtəsinə çatana qədər məhsullar istiqamətində davam edir. Reaksiya davam etdikcə ΔG sıfıra yaxınlaşır və tarazlığa nail olduqda ΔG = 0 olur. Tarazlıq nöqtəsini aşdıqda ΔG> 0 və reaksiya artıq məhsullar istiqamətində hərəkət etmir, əksinə reaktivlər istiqamətində hərəkət edir.
ΔrG ° standart şərtlərdə gibbs reaksiya enerjisinin isə ΔrG ° ve ΔrG aralarında olan əlaqəsi aşağıdakı kimidir. Sistem tarazlıq nöqtəsinə çatdıqda ΔrG = 0 və Q = K (kimyəvi tarazlıq sabit)olur. Yuxarıdakı tənlik yenidən yazıldıqda:
ifadəsi əldə edilir. Bu tənlikdən başa düşmək lazımdır ki, ΔrG ° <0 olduqda, tarazlıq sabitliyi 1-dən çoxdur və reaksiya məhsulun miqdarını artırmağa meyllidir. Digər tərəfdən, əgər ΔrG °> 0 olarsa, K dəyəri 1-dən azdır və reaksiya əks istiqamətdə davam edir. GrG ° = 0 K olduqda 1-ə bərabərdir və reaksiya tarazlığa çatmışdır: Buna görə reaksiya kortəbii olaraq baş verməsi üçün ΔrG sıfırdan az olmalıdır, başqa sözlə Q < K olmalıdır. Digər tərəfdən reaksiyalara meylli olmaq üçün ΔrG sıfırdan çox olmalıdır, bu da Q> K tələb edir.
Kimyəvi potensialla əlaqəsi
Riyazi nəticəsi Gibbs-Duhem əlaqəsi olan termodinamik potensialın genişliyinin xüsusiyyətlərindən istifadə etməklə bir növ hissəcik olan bir sistem üçün kimyəvi potensialın Gibbs enerjisinin sistemdəki n maddə mollarının sayına nisbət olduğunu göstərmək olar:
Sistem bir neçə növ hissəciklərdən ibarətdirsə i molların sayı ilə n_i hər növ hissəciklər, sonra Gibbs-Duhem əlaqəsi ifadəyə səbəb olur: Kimyəvi potensial dəyişkən sayda hissəcik olan sistemlərin analizində, həmçinin faza keçidlərinin öyrənilməsində istifadə olunur. Beləliklə, Gibbs - Duhem əlaqələri və bərabər kimyəvi potensial şərtlərinə əsaslanaraq \mu_1=\mu_2 bir-biri ilə tarazlıqda fazaları,fazaların termodinamik parametrləri (spesifik həcm) və fazalar arasındakı keçid istiliyi ilə (p,\,T) koordinatlarında iki fazanın bir arada yaşama xəttini təyin edən Klapeyron-Klausius tənliyini əldə edə bilərsiniz.
Gibbs enerjisi və reaksiya istiqaməti
Kimyəvi proseslərdə eyni vaxtda iki əks amil fəaliyyət göstərir: entropiya (T\Delta S) və entalpiya (\Delta H). Daimi təzyiq və temperaturda baş verən proseslərdə bu əks amillərin ümumi təsiri Gibbs enerjisinin dəyişməsini müəyyənləşdirir (G): Bu ifadədən belə nəticə çıxır ki,, yəni müəyyən bir miqdar istilik entropiyanın artmasına sərf olunur (T \Delta S), enerjinin bu hissəsi faydalı iş üçün itirilir (ətrafa istilik olaraq yayılır), buna çox vaxt bağlı enerji deyilir. İstiliyin başqa bir hissəsi (\Delta G) işi görmək üçün istifadə edilə bilər,buna görə də, Gibbs enerjisi adətən sərbəst enerji də adlanır.
Gibbs enerji dəyişikliyinin təbiəti prosesin əsas ehtimalını mühakimə etməyə imkan verir. \Delta G<0 üçün, proses davam edə bilər - spontan bir proses, \Delta G>0 üçün, proses davam edə bilməz - spontan olmayan bir proses (başqa sözlə, enerji Sistemin ilkin vəziyyətində son vəziyyətə nisbətən daha çox Gibbs var, o zaman proses əksinə davam edə bilər, əksinə ola bilməzsə). \Delta G=0 olarsa, sistem kimyəvi tarazlıq vəziyyətindədir.
Xahiş edirəm unutmayın ki, yalnız bir reaksiyanın əsas ehtimalı barədə danışırıq. Həqiqi şəraitdə bərabərsizlik \Delta G<0 (kinetik səbəblərə görə) müşahidə olunsa da reaksiya başlaya bilməz.
Kimyəvi reaksiya zamanı Gibbs pulsuz enerjisinin \Delta G dəyişikliklərini tarazlıq sabitliyi ilə K ilə əlaqələndirən faydalı əlaqə var: burada K_p — təzyiq tarazlığı sabitdir. Ümumiyyətlə, hər hansı bir reaksiya geri qaytarıla bilən reaksiya sayıla bilər (praktikada belə olmasa da). Bu vəziyyətdə tarazlıq sabitliyi olaraq təyin olunur Burada — k_1 birbaşa reaksiya dərəcəsi sabitdir,k_{-1} — tərs reaksiyanın sürət sabitidir.
Tarixi məlumat
150px|thumb|right|Cozayya Uillard Gibbs Gibbs enerjisi termodinamikanın qurucularından biri Cozayya Uillard Gibbsin adını daşıyır. 1870-ci illərdə Cozayya Uillard Gibbs tərəfindən bir prosesin sabit təzyiq və temperatur şəraitində özbaşına baş verə biləcəyini təxmin etmək üçün təyin olundu.
Scream (Maykl Cekson albomu)
Scream – Maykl Cekson 2017-ci ildə çıxarılması gözlənilən ümumiləşdirmə albomudur.
Yusif Bağırzadə
Həyatı
Yusif Bağırzadə 1961-ci il fevralın 19-da Gəncə şəhərində anadan olmuşdur. Daşkənd Dövlət Universitetinin Hüquq fakültəsini bitirmişdir. Rus, özbək və fransız dillərini bilir.
Evlidir, 1 övladı var
Siyasi fəaliyyəti
1995-ci il noyabrın 12-də 33 saylı Birinci Nizami (Gəncə) seçki dairəsindən deputat seçilmişdir. Milli Məclisin Hüquq siyasəti və dövlət quruculuğu məsələləri komissiyası sədrinin müavini olmuşdur.
1998-ci ildə Yusif Bağırzadə Rəsul Quliyevin Azərbaycan Demokrat Partiyasının həmsədri seçilməsindən sonra Azərbaycan Demokrat Partiyasına üzv olmuşdur.
2003-cü il prezident seçkilərindən öncə yenidən təşkil olunan Mərkəzi Seçki Komissiyasının tərkibinə parlamentdənkənar siyasi partiyaların da iştirakının təmini səbəbi ilə Azərbaycan Demokrat Partiyası, Azərbaycan Liberal Partiyası, Azərbaycan Milli İstiqlal Partiyası və Müsavat Partiyası tərəfindən üzvlər irəli sürülmüşdür. Azərbaycan Demokrat Partiyası tərəfindən əsas üzvlüyə Yusif Bağırzadə təqdim olunmuşdur. 13 iyun 2003-cü ildə təqdim olunan üzvlər təsdiqlənmiş və Yusif Bağırzadə Mərkəzi Seçki Komissiyasının üzvü seçilmişdir. 2005-ci il seçkilərindən sonra səlahiyyətləri sona çatsa da yeni tərkib 7 fevral 2006-ci ildə seçilmişdir.
Daha sonra Yusif Bağırzadə bitərəf olaraq siyasətə davam etmişdir.
2010-cu il aprelin 9-da Azərbaycan Milli İstiqlal Partiyasına üzv qəbul olunub. Yusif Bağırzadə AMİP-ə üzv olmaq üçün Siyasi Şuraya özü müraciət etmişdir. Sabiq deputatın partiyaya qəbulu haqda qərar Siyasi Şuranın iclasında yekdilliklə çıxarılıb.
2010-cu ilin 10 iyul tarixində Azərbaycan Milli İstiqlal Partiyasının X Qurultayında Yusif Bağırzadə partiya sədri seçilmişdir. 27 oktyabr 2015-ci il tarixində parlament seçkilərinə 5 gün qalmış sədr postundan və partiyadan istefa verən Yusif Bağırzadə siyasətdən getdiyini elan etmişdir.
Eşq sultanı (roman)
Haqqında
Əzizə Cəfərzadənin ölümündən bir qədər əvvəl tamamladığı "Eşq sultanı" adlı son tarixi romanının mövzusu böyük Azərbaycan şairi və mütəfəkkiri Məhəmməd Füzulinin həyatından bəhs edir.
Özünəməxsus yazı tərzi və orijinal cizgilərlə işlənmiş bu romanda Füzulinin ömür yolunun ən mühüm məqamları bədiiləşdirilmiş, onun bioqrafiyası ilə bağlı bir sıra qaranlıq məsələlərə aydınlıq gətirilmişdir. Yazıçı onun Şirvan torpağında yerləşən Bayat kəndindən Kərkükə pənah aparan bir ailədə doğulduğu mülahizəsini irəli sürmüş, şairin mənsub olduğu dövrün ədəbi və ictimai-siyasi hadisələrini diqqətlə izləmişdir. Romanda bir çox səhnə və epizodlar, o cümlədən Mühibbi ilə Füzulinin qarşılaşdırılması olduqca orijinal təsir bağışlayır və tarixi faktların yeniliyi ilə diqqəti çəkir.
"Eşq sultanı" romanında müəllif Məhəmməd Füzuli, Sultan Süleyman Qanuni, Sultan Mühibbi, Sultanüşşüarə Baki, Xəyali, Həbibi, Xətai və başqaları kimi tarixi obrazlar yaratmışdır. Lakin obrazların çoxluğuna baxmayaraq Əzizə Cəfərzadə əsas diqqəti Füzuliyə vermiş və onu daxili dünyasının bütün çalarları ilə əks etdirməyə çalışmışdır.
Yazıçının digər əsərləri kimi, "Eşq sultanı" romanı da dövrün etnoqrafik çalarlarını əks etdirən fakt və hadisələrlə zəngindir.
Nəşr tarixi
Əzizə Cəfərzadənin "Eşq sultanı" romanı müəllifin səhhəti ilə bağlı olaraq diktafonda yazılmışdır. 2003-cü ildə tamamlanan roman yazıçının vəfatından sonra oğlu Turan İbrahimov tərəfindən yazıya köçürülmüşdür. Əsər ilk dəfə 2005-ci ildə Vaqif Sultanlının "Yazçının son romanı" adlı ön sözü ilə nəşr olunmuşdur.
Uzunbığlılar
– ikiqanadlılar dəstəsinə aid həşərat yarımdəstəsi.
Ümumi məlumat
Yarımdəstənin nümayəndələri bığcıqlarının çoxbuğumlu olması ilə səciyələnirlər. Əksəriyyətinin sürfəsində baş vardır, Pupları açıq və ya azad tipdədir. Növlərinin çoxu suda və rütubətli yerlərdə olur.
Krater (qab)
Krater (qab) ( — qarışdırıram) — çaxır və suyu qarışdırmaq üçün antik qab. thumb|130px|Halkidiki krateri
Ageratina helenae
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Cabbarlı
Cabbarlı — soyad.
Sərttüklü boymadərən
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
İsrail milli futbol komandası
İsrail milli futbol komandası - İsraili beynəlxalq futbol turnirlərində təmsil edən milli futbol komandası.
Yeniqanadlılar
— Həşəratlar sinfinə aid heyvan infrasinfi.
Dov Yozef
Dov Yozef — İsrailli dövlət xadimi.Ərəb-İsrail müharibəsi zamanı Qüds hərbi qubernatoru vəzifəsini icra edirdi. Doqquz İsrail hökumətində nazir vəzifələrini tuturdu.
Bulbophyllum cootesii
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Arealı
Bulbophyllum cootesii növü Filippin üçün endemik növdür.
Samalqa adası
Samalqa adası — Aleut adaları qrupuna, Tülkü adalarına daxil olan ada. İnzibati baxımından Alyasaka ştatı, Qərbi Aleut adaları rayonuna daxildir.
Coğrafiya
Umnak adasından şimal-qərbdə yerləşir. Sahəsi 4,12 km²-dir. Adanın uzunluğu 8,6 km-dir. Maksimal hündürlüyü isə 9 metrdir. Adanın Aleutca adınını ilk dəfə 1826-cı ildə Qavril Sarıçev qeyd etmişdir. 1840-cı ildə adada olan Mitropolit İnnokentı 1764-cü ildə burada 400 nəfərin yaşadığını yaşayış yerinin olduğunu qeyd etmişdir. 1763-cü ildə Tülkü adaları qrupunda aleutların üsyanı başlamış və nəticədə bu yaşayış məntrəqəsində yaşayan aleutlarda məhv edilmişdir.
Man In The Mirror
Man In The Mirror – Qlen Ballard və Siedah Garrett tərəfindən yazılmış və Maykl Cekson tərəfindən ifa olunmuş mahnıdır. Ceksonun ifasına Kuinsi Cons və Cekson özü prodüsserlik etmişdir. 1988-ci ilin yanvarında Ceksonun yeddinci solo albomu olan “Bad”dan dördüncü sinql kimi satışa çıxarılan mahnı qısa zamanda ABŞ hit-paradlarında birinciliyə yüksəlmişdir. Ceksonun ən ciddi işlərindən biri kimi dəyərləndirilən mahnı, İlin Ən Yaxşı Səsyazması kateqoriyasında Qremmi mükafatına namizəd göstərilmişdir.