cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Flüvioqlyasial proseslər
Flüvioqlyasial proseslər — bilavasitə buzlağın /örtük və dağ/ kənarına söykənən yaxud buzlağın öz daxilində yerləşən quru sahələrdə, buzlaq sularının faəliyyəti nəticəsində baş verən, proseslər. Onlara morenlərin yuyulması, çeşidlənməsi və daşın¬ması, yuyulmuş moren materiallarının akkumulyasiyası, buzlaqaltı çöküntülərin gətirmə konusları, buzlaq sularının yaratdığı ilkin dərələr, marginal kanallar, ozlar, kam¬lar, zandr düzənlikləri və digər relyef formaları aiddir.
69
69-cu il (Altmış doqquzuncu il) — Çərşənbə axşamıdan başlayan uzun olmayan il.
Rüfət Gülalıyev
Rüfət Gülalıyev (1998-2020) — Azərbaycanlı zorxana ustası. Dünya və Avropa çempionu, IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarında 1 qızıl və 1 gümüş medal qazanıb.
Həyatı
Əslən Laçın rayonundan olan Rüfət Gülalıyev, 1998-ci ildə anadan olub. Rüfət Gülalıyev, ali təhsilini Azərbaycan Dövlət Bədən Tərbiyəsi və İdman Akademiyasında alıb.
Ağoğlan dağı
Ağoğlan dağı — Laçın rayonu ərazisində dağ. Türk dillərində "oğlanak" — "kiçik oğlan, kiçik şahzadə" deməkdir. Müqəddəs dağ sayılır.
Emin Mahmudov (futbolçu)
Emin Cəbrayıl oğlu Mahmudov — Azərbaycan milli futbol komandasının və Neftçi PFK klubunun oyunçusudur. Azərbaycanın Saatlı rayonun Qara Nuru (keçmiş Krasnoselsk) kəndində doğulmuşdur.
Həyatı
Üç yaşında ikən Emin Mahmudovun ailəsi Rusiyaya, Moskva vilayətinə köçür. Emin Mahmudovun həm Azərbaycan, həm də Rusiya vətəndaşlığı var.
Karyerası
Mahmudov Rusiya Premyer Liqası debütünü 24 aprel 2010-cu ildə Moskva Dinamosu ilə oyunda etdi. O, premyer liqadakı ilk qolunu 20 noyabr 2010-cu ildə (Rusiya çempionatının 29-cu turunda) Anji ilə görüşdə vurub. 15 yanvar 2011-ci ildə Mahmudov uşaqlıqdan azarkeşi olduğu Moskvanın "Spartak" klubu ilə müqavilə imzalayıb. Emin yeni klubunda 2011-ci il yanvarın 18-də Kişinyovun "Daçiya" klubu ilə yoldaşlıq oyununda debüt etdi. 3 mart 2011-ci ildə Rusiya Kubokunun 1/8 finalında Novosibirskin Sibir klubuna qarşı keçirilən oyunda Emin rəsmi oyunlarda Spartak üçün debüt etdi və həmin oyunda assistentlik etdi. Spartak bu oyunda 2:0 hesabı ilə qalib gəldi və 1/4 finala yüksəldi. 14 mart 2011-ci ildə Mahmudov "Rostov"la matçda meydanda start heyətində meydana çıxdı, həmin oyunda "Spartak" sensasiyalı şəkildə 0:4 hesabı ilə məğlub olmuşdu. 25 fevral 2012-ci ildə "Tom" klubuna icarəyə verildi. Mövsümün sonunda o, qırmızı-ağların düşərgəsinə qayıdır.
14 fevral 2013-cü ildə icarə əsasında Samaranın Krılya Sovetov klubuna keçdi. 2014-cü il yanvarın 31-də Mahmudovun transferini Krılya Sovetov alıb. Krılya Sovetovda tez-tez zədələrdən əziyyət çəkən Mahmudov 2015/16 mövsümünün transfer pəncərəsində Mordoviya klubuna icarə əsasında keçdi.
Mahmudov 20 iyul 2016-cı ildə Portuqaliyanın Boavişta klubu ilə müqavilə imzaladı. Yeni klubun tərkibində Mahmudov yalnız noyabrın sonunda debüt etdi, Sportinq Lissabon ilə oyunda əvəzedici kimi meydana çıxdı. Bir ay sonra Emin karyerasında ilk dəfə Portuqaliyada qolunu vurdu. Həmin oyunda "Boavişta" 2:0 hesabı ilə qalib gəldi. Buna baxmayaraq Boaviştada əsas heyətə düşməkdə çətinlik çəkən Mahmudov klubu dəyişmək qərarına gəlir.
Neftçi
2017-ci ildə Mahmudov Azərbaycanın Neftçi klubuna keçib. 2018/2019-cu il mövsümündə Neftçinin heyətində Emin Mahmudov Azərbaycan çempionatının gümüş mükafatçısı olub. 2020/21 mövsümündə isə Azərbaycan çempionatının qalibi olub.
Mahmudov Neftçidə 150-ci matçına 7 avqust 2022-ci ildə keçirilən Şamaxı-Neftçi matçının 70-ci dəqiqəsində çıxıb. Eyni zamanda matçın 81-ci dəqiqəsində fərqlənməyi bacarıb. Matç Neftçinin 0–1 hesablı qələbəsi ilə başa çatıb. E. Mahmudovun Neftçi ilə müqaviləsi 2023-cü ilin yayında başa çatır. Neftçi ona müqaviləsini daha üç il uzatmaq üçün illik 350 min dollar maaşlı müqavilə təklif etsə də, Emin bu təklifdən imtina edib.
Klub
Neftçi
Azərbaycan SSR (film, 1978)
Azərbaycan SSR qısametrajlı sənədli filmi rejissor Cahangir Zeynallı tərəfindən 1978-ci ildə çəkilmişdir. "Azərbaycanfilm" kinostudiyası nda istehsal edilmişdir. Coğrafiya filmi orta məktəblərdə coğrafiya fənninin tədrisini yaxşılaşdırmaq və şagirdlərə Azərbaycanın təbii sərvətləri, mənzərəli guşələri, iqtisadiyyat və əhalisi haqqında dolğun təsəvvür yaratmaq məqsədi daşıyır. 1980-cı ildə İrəvanda I Zaqafqaziya respublikaları filmləri kinofestivalında sənədli tədris filminə Birinci Priz və Diplom verilmişdir.
Məzmun
Coğrafiya filmi orta məktəblərdə coğrafiya fənninin tədrisini yaxşılaşdırmaq və şagirdlərə Azərbaycanın təbii sərvətləri, mənzərəli guşələri, iqtisadiyyat və əhalisi haqqında dolğun təsəvvür yaratmaq məqsədi daşıyır.
Festival və mükafat
1980-cı ildə İrəvanda I Zaqafqaziya respublikaları filmləri kinofestivalında sənədli tədris filminə Birinci Priz və Diplom verilmişdir.
Filmin üzərində işləyənlər
Ssenari müəllifi: Budaq Budaqov Rejissor: Cahangir Zeynallı Operator: Rəfael Salamzadə, Azər Salayev, Elxan Əliyev
Mənbə
Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 235-258.
Həmçinin bax
Azərbaycan filmlərinin siyahısı 1978-ci ilin Azərbaycan filmləri 1970-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Şərqi Bosfor boğazı
Şərqi Bosfor boğazı Yapon dənizinın Böyük Pyotr körfəzi ərazisində yerləşir. Amur və Ussuri körfəzini birləşdirir. Muravyov-Amurski yarmadasını Rus və Yelena adalarını ayırır. Sahillərində Basarqina, Larionov, Kazarina burubları və Skripleba adası yerləşir. Uzunluğu 9 km ,dərinliyi isə 50 m təşkil edir. Ən dar yerini 800 metrdir. Bu səbəbdən Vladivostok şərhərini Rusiy adası ilə birləşdirən körpü tikilmişdir. 2012-ci ilin 2 iyul tarixində istifadəyə verilmişdir. Bu körpüdünyanın ən uzun körpülərindən biridir. Körpü Nazimov yarmadasını Novosilçeva burnuna birləşdirir.
Azərbaycan 2013 İslam Həmrəyliyi Oyunlarında
Azərbaycan 2013-cü ildə Palembanqda baş tutan III İslam Həmrəyliyi Oyunlarında. 22 sentyabr-1 oktyabr tarixləri arasında Palembanqda baş tutan III İslam Həmrəyliyi Oyunlarında Azərbaycan 53 idmançı ilə 8 idman növündü təmsil olundu. Azərbaycan Palembanqdan vətənə 24 medalla (6 qızıl, 9 gümüş və 9 bürünc) qayıtdı. Qızıl medalları Azərbaycana karateçilər Rəfael Ağayev, Ayxan Mamayev, yüngül atletlər Hayle İbrahimov, Yekaterina Sarıyeva, üzgüçü Boris Kirilov, həmçinin Rəfael Ağayev, Ayxan Mamayev, Niyazi Əliyev və Şahin Atamovdan ibarət Azərbaycan karate yığması qazandırdı. Azərbaycan medal sıralanmasında 41 ölkə arasında 8-ci yeri tutdu.
30x30px Ağır atletika
Azərbaycanı İndoneziyanın Cənubi Sumatra adasının Palembanq şəhərində baş tutan III İslam Həmrəyliyi Oyunlarının ağır atletika idman növündə 9 idmançı təmsil etdi (6 kişi və 3 qadın). Ağır atletika yarışları 24-27 sentyabr tarixləri arasında "Graha Serbaguna Jaka Baring" İdman Zalında keçirildi. Kişilər III İslam Həmrəyliyi Oyunlarında 25 sentyabr tarixində mübarizəyə birinci olaraq 62 kq. çəki dərəcəsində mübarizə aparan Zülfüqar Süleymanov qoşuldu. Zülfüqar Süleymanov birdən qaldırma yarışlarında 120 və 123 kq. ştanqı ram etsə də, sonuncu üçüncü cəhddə 126 kq. ştanqı ram edə bilmədi və birdən qaldırma yarışlarını 123 kq. nəticə ilə 4-cü yerdə başa vurdu. Zülfüqar Süleymanov təkanla qaldırma yarışlarında birinci cəhdə 155 kq. sifariş verdi və ştanqı məharətlə ram etdi. Növbəti 2 cəhdində isə o 160 kq. sifariş versə də ştanqı qaldıra bilmədi və 155 kq. nəticə ilə 3-cü yeri tutdu. Ümumi yekunda isə Zülfüqar Süleymanov 278 kq. nəticə ilə III İslam Həmrəyliyi Oyunlarının bürünc medalını qazandı. Elə həmin gün Palembanq şəhərində mübarizəyə 69 kq. çəki dərəcəsində mübarizə aparan Sərdar Həsənov qoşuldu. Sərdar Həsənov birdən qaldırma yarışlarında birinci cəhddə 130 kq. sifariş versədə ştanqı ram edə bilmədi. Növbəti cəhdində Sərdar Həsənov 131 kq. sifariş verdi və ştanqı məharətlə ram etdi. Sonuncu üçüncü cəhdində Sərdar Həsənov 140 kq. sifariş verdi, amma ştanqı bu səfər də ram edə bilmədi və birdən qaldırma yarışlarını 6-cı yerdə başa vurdu. Daha sonra Sərdar Həsənov təkanla qaldırma yarışlarında mübarizə apardı. Birinci cəhdində 150 kq. ram edən Sərdar Həsənov, daha sonra 158 kq. ştanqı qaldırdı. Sonuncu üçüncü cəhdində 163 kq. sifariş verən Sərdar Həsənov bu çəkini qaldıra bilmədi və təkanla qaldırma yarışlarını 7-ci yerdə başa vurdu. Ümumi yekunda Sərdar Həsənov 289 kq. nəticə ilə 7-ci yeri tutdu.
III İslam Həmrəyliyi Oyunlarının növbəti günü, 26 sentyabr tarixində mübarizəyə daha üç Azərbaycan idmançısı qoşuldu. 77 kq. çəki dərəcəsində mübarizə aparan Əfqan Bayramov birinci cəhddə 136 kq., növbəti cəhddə isə 138 kq. sifariş versədə heç birinin öhdəsindən gələ bilmədi. Sonuncu həlledici üçüncü cəhddə yenə 138 kq. sifariş verən Əfqan Bayramov ştanqı məharətlə qaldırdı və birdən qaldırma yarışlarında 5-ci yeri tutdu. Təkanla qaldırma yarışlarında isə Əfqan Bayramov inamla mübarizə apardı. Əfqan Bayramov ardıcıl olaraq 175 və 182 kq. ştanqı ram etdi və medal qazanmağ şanslarını saxladı. Sonuncu üçüncü cəhdə 183 kq. ştanqı qaldıra bilməsədə, Əfqan Bayramov ümumi yekunda 320 kq. nəticə ilə III İslam Həmrəyliyi Oyunlarının gümüş medalını qazandı. Bu medal Azərbaycanın ağır atletika idman növündə Palembanqda 2-ci medalı idi.
Həmin gün həmçinin mübarizəyə 85 kq. çəki dərəcəsində mübarizə aparan Namiq Cəmilov qoşuldu. Namiq Cəmilov birdən qaldırma yarışlarında 146 və 151 kq. ştanqı ram etsədə, sonuncu üçüncü cəhddə 154 kq. ştanqı ram edə bilmədi və birdən qaldırma yarışlarını 154 kq. nəticə ilə 2-ci yerdə başa vurdu. Namiq Cəmilov təkanla qaldırma yarışlarında birinci cəhdə 177 kq. sifariş verdi və ştanqı məharətlə ram etdi. Növbəti 2 cəhdində isə o 181 kq. sifariş versədə ştanqı qaldıra bilmədi və 177 kq. nəticə ilə 3-cü yeri tutdu. Ümumi yekunda isə Namiq Cəmilov 328 kq. nəticə ilə III İslam Həmrəyliyi Oyunlarının bürünc medalını qazandı.
Daha sonra həmin gün mübarizəyə 94 kq. çəki dərəcəsində mübarizə aparan İntiqam Zairov qoşuldu. İntiqam Zairov birdən qaldırma yarışlarında 157 və 165 kq. ştanqı ram etsədə, sonuncu üçüncü cəhddə 168 kq. ştanqı ram edə bilmədi və birdən qaldırma yarışlarını 165 kq. nəticə ilə 2-ci yerdə başa vurdu. İntiqam Zairov təkanla qaldırma yarışlarında birinci cəhdə 192 kq. sifariş verdi və ştanqı məharətlə ram etdi. Növbəti cəhdində o 200 kq. sifariş verdi və ştanqı məharətlə qaldırdı. Sonuncu üçüncü cəhdində İntiqam Zairov 205 kq. sifariş versədə onun öhdəsindən gələ bilmədi və 200 kq. nəticə ilə 2-ci yeri tutdu. Ümumi yekunda isə İntiqam Zairov 365 kq. nəticə ilə III İslam Həmrəyliyi Oyunlarının gümüş medalını qazandı.
Qadınlar
24 sentyabr tarixində III İslam Həmrəyliyi Oyunlarında mübarizəyə 2 Azərbaycan idmançısı qoşuldu. 48 kq. çəki dərəcəsində mübarizə aparan Silviya Anqelova birdən qaldırma yarışlarında birinci cəhddə 70 kq. sifariş verdi və ştanqı məharətlə ram etdi. Növbəti cəhdində Silviya Anqelova 73 kq. sifariş verdi və ştanqı məharətlə ram etdi. Sonuncu üçüncü cəhdində Silviya Anqelova 75 kq. sifariş verdi, amma ştanqı bu səfər ram edə bilmədi və birdən qaldırma yarışlarını 2-ci yerdə başa vurdu. Daha sonra Silviya Anqelova təkanla qaldırma yarışlarında mübarizə apardı. Birinci cəhdində 85 kq. ram edən Silviya Anqelova, daha sonra 90 kq. ştanqı qaldırdı. Sonuncu üçüncü cəhdində 93 kq. sifariş verən Silviya Anqelova bu çəkini qaldıra bilmədi və təkanla qaldırma yarışlarını 2-ci yerdə başa vurdu. Ümumi yekunda Silviya Anqelova 163 kq. nəticə ilə 2-ci yeri tutdu və III İslam Həmrəyliyi Oyunlarının gümüş medalını qazandı.
Elə həmin gün mübarizəyə 53 kq. çəki dərəcəsində mübarizə aparan Gülçin Əlizadə qoşuldu. Gülçin Əlizadə birdən qaldırma yarışlarında birinci cəhddə 63 kq. sifariş verdi və ştanqı məharətlə ram etdi. Növbəti cəhdlərində 66 kq. sifariş verən Gülçin Əlizadə ştanqların öhdəsindən gələ bilmədi və birdən qaldırma yarışlarını 4-cü yerdə başa vurdu. Təkanla qaldırma yarışlarında isə Gülçin Əlizadə birinci cəhddə 75 kq. sifariş verdi və ştanqın öhdəsindən gələ bildi. Növbəti cəhdində 80 kq. sifariş verən Gülçin Əlizadə bu səfər ştanqı qaldıra bilmədi. Sonuncu üçüncü cəhdində 83 kq. sifariş verən Gülçin Əlizadə ştanqı məharətlə ram etsədə ümumi yekunda 146 kq. nəticə ilə 4-cü yeri tutdu və medal qazana bilmədi.
25 sentyabr tarixində Palembanq şəhərində mübarizəyə 58 kq. çəki dərəcəsində mübarizə aparan Ləman Əhmədova qoşuldu. Ləman Əhmədova birdən qaldırma yarışlarında birinci cəhddə 65 kq. sifariş versədə ştanqı ram edə bilmədi. Növbəti cəhdində Ləman Əhmədova 65 kq. sifariş verdi və ştanqı məharətlə ram etdi. Sonuncu üçüncü cəhdində Ləman Əhmədova 70 kq. sifariş verdi, amma ştanqı bu səfər də ram edə bilmədi və birdən qaldırma yarışlarını 5-ci yerdə başa vurdu. Daha sonra Ləman Əhmədova təkanla qaldırma yarışlarında mübarizə apardı. Birinci cəhdində 75 kq. ram edən Ləman Əhmədova, daha sonra 80 kq. ştanqı qaldırdı. Sonuncu üçüncü cəhdində 85 kq. sifariş verən Ləman Əhmədova bu çəkini qaldıra bilmədi və təkanla qaldırma yarışlarını 5-ci yerdə başa vurdu. Ümumi yekunda Ləman Əhmədova 145 kq. nəticə ilə 5-ci yeri tutdu.
30x30px Badminton
Azərbaycanı İndoneziyanın Cənubi Sumatra adasının Palembanq şəhərində baş tutan III İslam Həmrəyliyi Oyunlarının badminton idman növündə 4 idmançı təmsil etdi (4 kişi). Badminton yarışları 18-25 sentyabr tarixləri arasında "GOR Dempo Jaka Baring" İdman Zalında keçirildi
Kişilər
30x30px Karate
Kişilər
Qadınlar
30x30px Kamandan oxatma
Kişilər
Qadınlar
30x30px Taekvondo
Kişilər
Qadınlar
30x30px Uşu
Kişilər
30x30px Üzgüçülük
Azərbaycan
Kişilər
30x30px Yüngül atletika
A
Kişilər
Qadınlar
Səmayə Əliyeva
Həyatı
Səmayə Dadaş qızı Əliyeva 1934-cü ildə Lənkəranın Tütəpeştə kəndində anadan olmuşdur.
Kənd məktəbini bitirdikdən sonra sıravi kolxozçu kimi əmək fəaliyyətinə başlamışdır. Lənkəran Kənd Təsərrüfatı Texnikumunda təhsil almışdır. Rayondakı Dövlət Maşın Sınaq Stansiyasında manqa başçısı, briqadir və sahə aqronomu vəzifələrində çalışmışdır.
2013-cü ilin oktyabr ayında Lənkəranda vəfat etmişdir.
Rafael Ağayev
Rafael Ağayev — Azərbaycan karateçisi, 5 dəfə dünya çempionu, 11 dəfə Avropa çempionu.
Həyatı
Atasının yolu ilə gedərək 7 yaşından futbolla məşğul olub. Eyni zamanda ilk məşqçisi, Rafael Məmmədovun məktəbində karate ilə məşğul olmağa başlayıb. İlk məşqçisi onda karateyə qarşı böyük sevgi oyada bilmiş, ona ilk vərdiş və bacarıqları alışdırmışdır. İlk milli yarışlarda iştirak etməklə o, diqqəti özünə çəkmiş və Füzuli Musayevin rəhbərliyi altında respublikanın ən məşhur idman klublarından biri olan "Budokan"da məşq etməyə başlamışdır. left|thumbnail|Rafael Ağayev reklamda|alt= Rafael Ağayev artıq ilk respublika çempionatında bütün rəqibləri üzərində inamlı qələbə qazanaraq Milli Karate Federasiyasının prezidenti Yaşar Bəşirovun diqqətini cəlb edə bilmişdi. O, beynəlxalq yarışlarda ilk dəfə olaraq milli yığma komandanın tərkibində 1997-ci ildə,Macarıstanda keçirilən açıq Dünya Kubokunda iştirak etmişdir. Növbəti il o, İngiltərənin açıq çempionatının qalibi olmuş və bundan sonra, heç bir yarışdan medalsız geri qayıtmamışdır.
İtaliyanın "Yuventus" klubunun sadiq azarkeşidir.
Təhsili
2003-cü ildə 21 №-li orta məktəbi bitirdikdən sonra Azərbaycan Dövlət Bədən Tərbiyəsi və İdman Akademiyasının təkmübarizlik fakültəsinə daxil olmuş, 2007-ci ildə oranı güləşmə və onun metodikası karate üzrə məşqçi-müəllim ixtisası üzrə bitirmişdir.
Peşəkar karyerası
Hərbi xidmətdən sonra perspektiv idmançı kimi Azərbaycan Müdafiə Nazirliyinin idman klubuna keçirilmişdir.
Birinci Avropa Oyunlarında
75 kiloqram çəki dərəcəsində karatenin kumite növü üzrə Rəfael Ağayev 2015 Avropa Oyunlarında ilk görüşü ukraynalı İlya Nikulinə 3:0 hesabı ilə qalib gəlmişdir. İdmançı ikinci görüşdə türkiyəli Erman Eltemura 3:5 hesabı ilə məğlub olmuşdur. Qrupun son görüşündə latviyalı Ruslan Sadıqova 3:1 hesabı ilə qalib gələn Rəfael Ağayev yarımfinala yüksələ bilmişdir. O, yarımfinalda Almaniya idmançısı Noah Bitchini 1:0 hesabı ilə məğlub edərək final görüşünü İtaliya idmançısı Luici Busa ilə keçirmişdir. O, görüşün son saniyələrində fərqlənərək birinci Avropa Oyunlarının çempionu adını qazanmış, qızıl medala sahib olmuşdur.
Cimmi Raysın öldürülməsi
200px|thumb|right|Xuan Karlos Çaves Semyuel Ceyms (Cimmi) Rays (d. 26 sentyabr 1985-ci il, Florida, Homsted - ö. 11 sentyabr 1995-ci il, Florida, Redlend) — ABŞ-nin Florida ştatındakı Redlend şəhərində Xuan Karlos Çaves tərəfindən qaçırılan, təcavüz edilən və öldürülən amerikalı uşaq. 12 fevral 2014-cü il çərşənbə günü Çaves Şimali Floridadakı Florida Dövlət Həbsxanasında edam edildi.
Raysın qətli
Çaves (16 mart 1967 - 12 fevral 2014) Raysın öldürülməsində ittiham edildi və sonda hər şeyi etiraf etdi. 11 sentyabr 1995-ci ildə 10 yaşından 15 gün əvvəl 9 yaşlı Rays məktəbdən avtobusa minirdi. O 10 sinif yoldaşı ilə birlikdə yola düşdü və evinə bir blok qalmış avtobusdan düşdü. Çavesin etirafına görə, o, pikap ilə Raysın yolunu kəsdi və silah gücü ilə onu avtomobilə əyləşməyə məcbur etdi. Çaves Raysı təcavüz etdiyi treylerinə apardı.
Təxminən dörd saat sonra Rays bir vertolyotun uçduğunu eşidəndə qapıya tərəf qaçdı və qapını açmağa çalışdı. Çaves Raysa atəş açdı və oğlan son nəfəsini verənə qədər onu tutub saxladı. Sonra Çaves onun başını kəsdi və parçaladı. Uşağın başı kəsilmiş və parçalanmış cəsədi üç ay sonra Çavesin treylerinin yanında tapıldı. Rays öldürüləndə doğum gününə sadəcə 15 gün qalmışdı.
Çavesin yaxalanması
Çaves Scheinhaus ailəsi üçün çalışırdı. O, onların mülkiyyətində olan bir qoşquda yaşayırdı. Təxminən Raysın yoxa çıxdığı bir vaxtda Scheinhaus evindən cavahirat və tapança da daxil olmaqla bir neçə əşyanın itdiyini bildirdi. Scheinhaus ekstrasenslə məsləhətləşdikdən sonra Çavesdən şübhələndi, amma onun şübhələrini dəstəkləyəcək bir dəlil yox idi. Scheinhaus bir çilingərin köməkliyi ilə Çavesin qoşqusuna daxil oldu.
O, əl silahını və gənc Raysın kitab çantasını tapdı. 5 dekabr 1995-ci ildə tapdıqlarını Federal Təhqiqat Bürosuna bildirdi. Çaves bir gün sonra tapıldı və dindirilmək üçün götürüldü. Hüquqları barədə məlumat verildikdən və 55 saat davam edən sorğu-sualdan sonra Çaves Raysı oğurladığını, təcavüz etdiyini və öldürdüyünü açıqca etiraf etdi. Çaves həmçinin polisi parçalanmış və üç plastik plantatorda gizlədilmiş oğlanın cəsədinə apardı.
Cinayət işi
1998-ci ilin payızında Çaves adam oğurluğu, təcavüz və qətllərdə ittiham edildi. O, ölümə məhkum edildi. Florida Ali Məhkəməsi 21 noyabr 2002-ci ildə hökm çıxardı və hökmü təsdiqlədi.
2 yanvar 2014-cü ildə Florida ştatının qubernatoru Rik Skott Çavezin ölüm əmrini imzaladı. 46 yaşlı Çavez 12 fevral 2014-cü ildə axşam saat 8:17-də 47 yaşına bir ay qalmış Starkdakı Florida Dövlət Həbsxanasında ölümcül inyeksiya ilə edam edildi.
Barselona Müasir İncəsənət Muzeyi
Barselona Müasir İncəsənət Muzeyi (Museu d'Art Contemporani de Barcelona) — Kataloniyanın paytaxtında bədii muzey.
Tarixi
Kataloniyanın paytaxtı Barselonada Müasir İncəsənət Muzeyinin arxitektor Riçard Meyerin layihəsi əsasında tikilmiş binası 1995-ci il 28 noyabrda istifadəyə verilmişdir. Muzeyin kolleksiyasında XX əsrin ikinci yarısına aid incəsənət əsərləri, həmçinin müasir rəssamların əsərləri üstünlük təşkil edir. Muzeyin eksponatları hər 3-4 aydan bir dəyişdirilir.
Cəmilə Şeyxi
Cəmilə Şeyxi (farsca:جمیله شیخی) — əslən İran azərbaycanlılarından olan aktrisa və Atila Pesyaninin anasıdır.
Həyatı
1930-cu ilin aprelin 30-da Təbriz şəhərində anadan olmuşdur. 2001-ci ilin may ayının 23-də Tehran şəhərində vəfat etmişdir. Məşhur İran teatr və film aktyoru Atila Pesyaninin anası, Sitarə Pesyaninin nənəsidir.
Karyerası
O səhnəyə ilk dəfə 1957-ci ildə çıxmışdır. Filmlərə çəkilməyə isə 1975-ci ildə çəkilən Gəmi qəzası filmi ilə başlamışdır. O İran filmoqrafiyasının yaradıcılarından və ən qocaman üzvlərindən hesab olunurdu. Cəmilə Şeyxi bir çox tanınmış kino rejissorlarla birgə çalışmışdır. Ən məşhur ekran işi isə 1991-ci ildə Bəhram Bayzayi tərəfindən çəkilən Səyahətçilər filmidir. Bu roluna görə Cəmilə Şeyxi Fəcr Beynəlxalq Film Festivalında ən yaxşı aktrisa mükafatına layiq görülmüşdür.
Qizela Yanuşevska
Qizela Yanuşevska (, qızlıq soyadı Rosenfeld, həmçinin Kuhn və Roda kimi tanınmışdır) Avstriyalı həkim.
Karyera
İsveçrəyə köçdükdən sonra, Sürix Universitetində təhsil almağa başladı və 12 aprel 1898-ci ildə Qizela Kun kimi tibb diplomu sahibi oldu. Sürix Qadın Xəstəxanasında doğuşda ilk təcrübəsini alan Qizela, 1898-ci ilin iyununda Almaniya imperiyasının Remşayd şəhərinə köçdü və Allgemeine Ortskrankenkasse'nin sığorta doktoru oldu. 1899-cu ilin mart ayında Bosniyanın şəhəri Banya Luka şəhərində rəsmi həkim olmuş. O burada ilk qadın həkim olmuşdur.Banya Luka karyerası zamanı o, Bosniyalı müsəlman qadınlara tibbi yardım etmək istəyən bir neçə həkimdən biridir. Bu dövrdə Qizela özündən 20 yaş böyük olan Ladislaus Yanuşevski ilə evləndi (1900-cü ildə) oldu. Evlilikdən sonra Qizela Yanuşevska tibbi xidməti vəzifəsindən istefa etdi və Banya Luka'da müsəlman qadın dispanserinin başçısı olaraq çalışdı.O, həmçinin tibbdə praktika etmiş və kiçik əməliyyatlar aparmış ,təbii çiçək, tifo və sifilis olan xəstələrin müalicəsində şöhrət qazanmışdır. Lakin, o, ən çox vaxtı Bosniyada müsəlman qadınlar arasında yayılmış osteomalazi xəstəliynin müalicəsinə ayırmışdır. Ladislav Yanuşevskinin istefası və təqaüdə çıxmasından sonra onlar Avstriyanın Qrats şəhərinə köçdülər. Birinci Dünya müharibəsi başlamazdan qısa bir müddət əvvəl Qizela Qrats Universitetinə daxil olub doktorluq təhsilinə başlamışdı. 1916-ci ildə dul qalmış, hərbi komandanlığa daxil olmuş və hərbi tibbi cəbhədə yeganə həkim idi. Birinci Dünya Müharibəsi dövründə xidmətlərinə görə Yanushevska, Alman Qırmızı Xaç ordeni və Avstriyanın "Mülki vəzifələrə görə" ordeni ilə bir sıra mükafatlara layiq görülmüşdür. Müharibənin sona çatmasından sonra, 1919-cu ildə Qratsda öz təcrübəsini açdı və 1933-cü ilə qədər Ştiriya və Karintiyanın Tibbi Sığorta Assosiasiyasında tibbi məsləhətçi oldu. 1935-ci ilin sonunda Yanuşevska öz təcrübəsini ləğv etdi, lakin ictimai fəaliyyətlərini davam etdirdi. 1937-ci ildə Avstriya "Əmək ordeni" ilə mükafatlandırıldı. Anşluss dan sonra Qizela Yanuşevska nasizm rejimi qurbanı oldu: Qratsdakı mənzili 1940-cı ildə müsadirə olundu, Vyanaya getməyə məcbur oldu və Terezin düşərgəsinə deportasiya edildi. Elə bu məkanda 2 mart 1943-cü ildə vəfat etdi. Banya Luka şəhərinin küçələrindən biri onun adını daşıyır.
Jan Tirol
Jan Tirol (d. 9 avqust 1953) — fransız iqtisadçı. 2014-cü ildə Böyük firmaların bazar gücü və idarəetməsi mövzusundakı tədqiqatlarına görə İqtisadiyyat üzrə Nobel mükafatına layiq görülmüşdür.
Araşdırdığı sahələr arasında sənayenin təşkili, böyük firmaların idarə edilməsi, oyunlar nəzəriyyəsi, maliyyə, bank işi və iqtisadiyyat psixologiyası əsas yerləri tutur.
İşlədiyi yerlər
1981-ci ildə ABŞ-də Massaçusets Texnologiya İnstitutunda doktorluq aldıqdan sonra 1984-cü ilə qədər Paris Yol və Körpü Milli Məktəbində, Fransada araşdırmaçı olaraq çalışmışdır. 1984-1991-ci illərdə Massaçusets Texnologiya İnstitutunda iqtisad professoru vəzifəsini yerinə yetirmişdir və bu gün də həmin universitetdə "qonaq professor" olaraq fəaliyyət göstərməkdədir. 1994-1996-cı illərdə Politexnik məktəbində iqtisad professoru olaraq çalışmışdır. Jan Jak Laffont ilə birlikdə Tuluzada yeni bir "İqtisad məktəbi" qurma layihəsi üzərində birlikdə işlər görmüş və bu yeni Tuluza İqtisad məktəbini qurmuşdur.
1992-ci ildən günümüzə qədər Tuluza Universitetində çalışır. 1995-ci ildə Ekonometrika Cəmiyyətinə, 2002-ci ildə isə Avropa İqtisadiyyat Cəmiyyətinə sədrlik etmişdir. O, həmçinin Fransa Baş Nazirliyi İqtisadi Analiz Şurasının üzvüdür.
Halley kometası
300px|thumbnail|right| 29 may 1910-cu ildə çəkilmiş şəkil. Halley kometası — Hər 75-76 ildən bir günəş sisteminə daxil olan və yer kürəsinin yaxınlığından keçən "quyruqlu ulduzdur". Bu ulduza, onunla maraqlanan Edmund Halleyin şərəfinə "Halley kometi" adı verilib. Halley kometi, normal insan gözü ilə görülə bilən tək kometdir.
Elmi araşdırmalar
Kometani ilk dəfə görən insanlar, bunu "şeytanın xəbərçisi" kimi qəbul edirdilər. Yəni bu komet, bir növ şeytani bir qüvvəyə sahib bir varlıq kimi qəbul edilirdi. Təbii ki, o dönəmdə buna, kometin "şeytani varlıq" olduğuna inananların sayı çox idi. Lakin Edmund Halley, mövhumata inanıb, onunla razılaşmaq əvəzinə elmi seçdi. Kometin 1682-ci ildə təkrar göründüyü deyilir. Elə Halley də öz müşahidələrinə bu zaman başlamışdı. İlkin olaraq, Halley, hesablamalarına əsasən 1532 və 1607-ci illərdə (eyni zamanda 1682ci ildə) görünən kometlər ilə bu kometin eyni olduğunu və kometin təkrarən 1758-ci ildə geri dönəcəyi nəzəriyyəsini irəli sürdü. Halleyin nəzəriyyəsi reallaşdı. Komet təkrarən 1758-ci ildə göründü. Lakin Halley, öz kəşfinin doğruluğunu görə bilmədi.
Bu kometa, sonuncu dəfə günəş sisteminə 1986-cı ildə daxil olub. Aparılan hesablamaların nəticəsində bəlli olub ki, Halley kometi bir daha 2060 və ya 2061-ci illərdə təkrarən Günəş sisteminə daxil olacaq və planetimizin yaxınlığından keçəcəkdir.
Dini yaxınlaşmalar
Qeyd edildiyi kimi, komet haqqında anlayış formalaşmadığı zamanlarda insanlar, kometi gördükləri zaman bunun hər hansı bir şeytani qüvvə olduğunu düşünürdülər. Mövhümata inanmayıb, elmi araşdırmalar ilə bunun əslində komet olduğunu bildirən şəxs isə Edmund Halley olmuşdur.
Xristianlıq
Eramızdan əvvəl 12ci ildə bu komet Günəş sistemimizə daxil olmuşdu. İncilin, İsa Məsihin doğumu ilə əlaqədar olan hissəsində haqqında danışılan "Beytlehem ulduzu"nun olduğu zənn edilir. Belə ki, İncilin məhz bu hissəsində Məsihin doğulduğu zaman, səmada bir ulduz görüldüyündən söhbət açılır. Bu belədirsə, miladi təqvimin başlanğıcı sıfırıncı ilə deyil, eradan əvvəl 12-ci ilə təsadüf edir.
İslam
İmam Rəbbanin, "Mehdinin əlamətləri" adlı yazısında məhz bu kometə toxunduğu haqqında düşüncə mövcuddur. Belə ki;
"Şərqdən bir quyruqlu ulduz doğaraq aydınlıq verəcəkdir. Onun hər dəfəki keçidi, şərqdən-qərbə doğru olacaqdır."
İrtış
İrtış — Çində, Qazaxıstanda və Rusiyada çay, Ob çayının əsas sol qol. İrtış çayının uzunluğu 4248 km təşkil edir (uzunluğuna görə Ob çayından böyükdür). Ob çayı ilə birlikdə İrtış 1643 min km² hövzə genişliyi ilə Rusiyada birinci, Asiyada ikinci, dünyada isə altıncı ən geniş çaydır.
Coğrafiya
thumb|İrtış çayının hövzəsi | left|192x192px İrtış 4248 m uzunluq ilə dünyada ən uzun çay qoludur (ikinci yerdə Missuri çayı). Çin (525 kilometr), Qazaxıstan (1700 kilometr), Rusiya (2010 kilometr) ərazilərindən axır.
İrtış çayı öz mənbəsini Monqolustan və Çinin sərhədində yerləşən Altay dağlarından götürür. Qara İrtış çayı Çindən Zaysan dərəsilə Qazaxıstana keçib, Zaysan axar gölünə tökülür. Bu çayın mənsəbində böyük delta yaranmışdır.
Hidroqrafiya
thumb|177x177px|left|İrtış çayı - [[Sintszyan-Uyğur Muxtar Rayonu|Sintszyan (Çin)]] thumb|200px|right|Ertis çayı üzərində asma körpü (Qazaxıstan) thumb|200px|right|İrtış - çay limanı (Çin) İrtış çayının yuxarı axarlarda qar və cüzi miqdarda yağış suları ilə; aşağı axarlarda qar, yağış və qrunt suları ilə qidalanır. Su rejimi müxtəlifdir. Yuxarı axarlarda aprel ayından daşqınlar başlayır, iyun ayında isə suyun səviyyəsi maksimum həddə çatır, oktyabra qədər çayın səviyyəsi enir. Çayın aşağı axarlarında daşqın mayın sonundan başlayır, iyunda maksimum səviyyə enir. Səviyyənin enməsi sentyabr ayına qədər davam edir. İllik axının 50 %-i yaz aylarında olur.
Hövzəsinin ümumi sahəsi 1 643 000 kv. kilometr təşkil edir. Çayın meyilliyi 0,03 m-dir.
Su tərkibi
Duzsuz, təmiz çay suyudur. Suyun minerallaşması mövsümdən asılı olaraq 136-253 mq/dm3 arası dəyişir. İrtış çayının duz tərkibi hidrokarbonatlı kalsium, nadir hallarda isə natrium elementlərindən ibarətdir.
Qolları
Qolları: Kalcir, Kürşim, Narım, Buqtırma, Ülbi, Oba, Qızılsu, Çar, Tobıl, Qamıstı, Om, Tara, Uy, Şiş, Esil, Oşa, Çağan, Qonda, Usolka, Vaqay.
Çay üzərindəki şəhərlər
Mənbəyindən mənsəbinəcən Ertis çayının üstündə olan şəhərlər: Göktokay(Fuyun), Burçun (hamısı Çin); Serebryansk, Öskemen(keçmiş Üst-Kamenoqorsk), Semey(keçmiş Semipalatinsk), Kurçatov, Aqsu(1993-cü ilə qədər Yermak adlanırdı), Pavlodar (hamısı Qazaxıstan); Omsk, Tara, Tobolsk, Xantı-Mansiysk(Rusiya)
Xaricdəki Azərbaycan futbolçularının siyahısı
Xaricdəki Azərbaycan milli futbolçuların görə siyahı.boss
Combretum mossambicense
(Combretum mossambicense) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Azərbaycan-İspaniya futbol matçlarının siyahısı
Əsas milli komanda
thumbnail|Azərbaycan – İspaniya (09.06.2009)
Baccharis densa
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
70
70-ci il (Yetmişinci il) — Çərşənbədən başlayan uzun olmayan il.
Saruhan Hünәl
Saruhan Hünәl (doğum 7 yanvar 1970, İstanbul, Türkiyə) — türk aktyoru.
Podokarp
— podokarpkimilər fəsiləsinə aid bitki cinsi.
thumb|275px|Podocarpus henkelii thumb|275px|Podocarpus neriifolius
Neoseiulus sinaiticum
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
71
71-ci il (Yetmiş birinci il) — Cümə axşamıdan başlayan uzun olmayan il.
Türkiyə medal və dövlət nişanları
Türkiyə Cumhuriyyətinin medal və dövlət nişanları - Türkiyə Cumhuriyyətinin Nazirlər Kabinetinin və Türkiyə Cumhurbaşqanının qərarı ilə verilən qızıl ali dövlət mükafatları.
Picea alcoquiana
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Plato ştatı
Plato ştatı  — Nigeriyanın Şimal-mərkəzi geosiyasi zonasında ştat.
Adı
Ştatın adı onun ərazisində yerləşən Cos dağlıq platosundan (yayladan) gəlir.
Fəxrəddövlə
Əşrəfülmulük Fəxrəddövlə(1883–1955)-Qacar şahzadəsi, Müzəffərəddin şah Qacar və Sərvərəssəltənənin qızı və Məhəmməd Musaddıqın xalaqızısı.Tehranın ilk taksi şirkətinin banisidir.
Lava stalaktiti
Lava  stalak­titi –  ərinti lava nın boş lava tune­linin tavanından sızaraq əmələ gətirdiyi asılı törəmə.
Artemisia olivieri
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
İstinadlar
Artemisia olivieri Artemisia olivieri
Aşıq Qəmbər
Aşıq Qəmbər — Şair Qasım bəy Zakirin müasiri və yaxın dostu olan aşıq.
Aşıq Əsədin xalq şeiri üslubunda yazdığı bir sıra lirik və satirik əsərləri vardır.
72
72-ci il (Yetmiş ikinci il) — Cümədən başlayan uzun il.
Neoseiulus sioux
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Kəngərli eli
Kəngərli eli — Azərbaycan türklərinin etnogenezində iştirak etmiş türk mənşəli tayfalardan biri.
Mənbələrdə bu tayfanın adı V əsrdən çəkilir. Onlar əsasən Naxçıvan bölgəsində məskunlaşsalar da Qərbi Azərbaycan (indiki Ermənistan) və Qafqaz Albaniyasının Qərb torpaqlarında da (Borçalı, Göyçə gölü hövzəsi) məskun idilər. Tarixşünaslıqda kəngərlərin türkmənşəli olmasına heç kəs şübhə etmir. Azərbaycan ərazisində Kəngərli toponimləri də bu tayfanın adını əks etdirir.
Səfəvilər dönəmində Qızılbaşlar tayfa ittifaqına qatılan Ustaclı elinin bir qolu idi. Sonra oymaq şəklindən çıxıb müstəqil elə çevrildi. Elin təşkil olunmasında Ustaclı tayfasının Kərəmpa oymağı eləcə də Qızıllı oymağı iştirak etmişdi. Kəngərli eli Naxçıvanda müstəqil xanlıq qurmuşdu.
Əhmədli (bulaq)
Əhmədli bulağı — Laçın rayonunun Əhmədli kəndi yaxınlığında mineral bulaq. Dəniz səviyyəsindən 1635-1655 m. hündürlükdə yerləşir. Əhmədli kəndi yaxınlığında yerləşən 7 bulaqdan biridir.
Kəngərli eli
Elin oymaqları
Kəngərli eli bir çox qollara bölünmüşdü. Oymaq, tayfa və tirələrin ayrıntısı.
Elin tanınmış nümayəndələri
Kəngərlilərin ən tanınmış nümayəndəsi Naxçıvan xanlığının sonuncu xanı Kəlbəli Xan Kəngərli, onun oğlanları: Şeyxəli xan Kəngərıi və Ehsan Xan Kəngərli,  onların da oğul və nəvələri - Kəlbəlixanovlar və Naxçıvanskilər olmuşlar.
Azərbaycanın hərb tarixində Kəngərli həbçilərinin adı qızıl hərflərlə yazılıb. Çox vaxt salnamələrdə "Kəngərli cəngavərləri" də qeyd olunur. Kəngərlilərin mənşəyi haqqında müxtəlif rəylər var. Araşdırmalar göstərir ki, Kəngərlilər qədim Naxçıvanın ilkin sakinləri olublar
Kəngərli eli Naxçıvanda, Qarabağda, Şirvanda, İranda məskunlaşıb.
Rixter şorangəsi
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Təbii yayılması
Orta Asiyada, səhra zonasında bitir.
Botaniki təsviri
Hündürlüyü 2-3 (5), diametri 2 m-dək zərif çətirli və dərin kök sistemi olan kol və ya ağacdır. Nazik birillik zoğların qabığı ağ, parlaq, bəzən qısa tükcüklü, qoca budaqlarda və gövdədə açıq-bozdur. Gövdəsinin diametri 10-15 sm-dir. Yarpaqları növbəli, sulu, təxminən sapşəkilli, uzunluğu 40-80 və qalınlığı 1-2 mm, seyrək və qısa tükcüklü, bir az ağımtıl və ya çılpaq, bünövrəsində qalınlaşmış, yuxarıya uzanmışdır. Çiçəkləri tək, çiçəkaltlığı yarpaqlarının qoltuqlarında oturur və xüsusi zoğlarda sünbülvari çiçək qrupu əmələ gətirir. Bu cür zoğların oxu nazik, nahamar olub, vegetasiyanın sonunda 50-100 sm-dək uzanır. Erkəkcikləri 5-dir, tozluqları alt tərəfdə yayılan, üstü kiçik, sarımtıl,uzunsov-yumurtavari örtüklü, çıxıntılı; yumurtalığı yuxarı, uzunsov sütuncuqlu və iki qanadlı dişicik ağızlıdır. Meyvələri quru,bozumtul qanadlı, diametri 10-15 (20) mm olan birtoxumlu qozalardır. Toxumları spiral, horizontal yerləşmiş nüvəlidir. Toxumlarla çoxalır. Çiçəkləmə dövrü mayın axırlarından və iyundan sentyabra qədər uzanır; iyuldan payızın axırlarınadək meyvə verir.
İstifadəsi
Meyvələri müalicəvi məqsədlər üçün istifadə edilir.
Donetsk Xalq Respublikası
Donetsk Xalq Respublikası (,, qısaca DXR) — 2014-cü ilin aprelində Donetsk vilayəti nin daxilində, Ukraynada "Avromeydan" nəticəsində hökm sürən hakimiyyət əleyhdarlarıyla elan edilmiş separatist,   tanınmayan dövlətdir.
Bu addımın səbəbləri : Bir sıra mənbələrin fikrincə, 2014-cü ilin iyun ayının əvvəlinə Donetsk vilayətinin ərazisinin üçdə biri Donetsk Xalq Respublikası nəzarəti altındadır.
Türk Hava Yolları
Türk Hava Yolları (qısaca: THY) — Türkiyə Respublikasında fəaliyyət göstərən beynəlxalq hava yolları şirkəti. Mərkəzi İstanbul hava limanıdır. 20 may 1933-cü ildə qurulub.
Uçuş nöqtələri
Türk Hava Yollarının uçuş nöqtələri
Şelaqski burnu
Tarixi məlumatlar
Burun ilk dəfə Semyon Dejnyov 1648 ildə kəşf edilir və Birinci Müqəddəs burnu adlandırılır. Bir ildən sonra bura Mixail Vasilevski ayaq basır. Taras Vasilevski isə 1660-cı ildə burada olarkən burnu Velikiy adlandırmışdır. 1760-cı ildə burada Nikita Şalaurov həlak olmuşdur.
Faunası
Şelaqski burnunda bir çox quşlar yuva qurur.
Əhəmiyyəti
1980-ci ildə Tumannaya hidrometeostansiya fəaliyyət göstərmişdir. Üstəlik burada Melaqski-Zapadnıy mayakı mövcud olmuşdur.
Avia qəza
10 avqust 1959 ildə Şelaqski burnunda yerləşən qayalıqda Li-2 təyyarəsi qəzaya uğramışdır. .
73
73-cü il (Yetmiş üçüncü il) — Bazar günündən başlayan uzun olmayan il.
Yatan Venera
thumb|300x300px Yatan Venera və ya Drezdenli Venera — İntibah dövrü italyan rəssamı Corconenin yaratdığı sənət əsəridir. Əsərin Corconenin ölümündən sonra 1510-cu ildə digər italyan rəssam Tisian tərəfindən tamamlandığı güman olunur. Corconenin bu əsərdə yaratdığı yatan çılpaq qadın obrazı incəsənətdə inqilabi hadisə hesab olunur və müasir incəsənətin başlanğıc nöqtələrindən sayılır. Corconenin ərsəyə gətirdiyi qadın bədəninin cizgiləri arxa fonda diqqəti cəlb edən təpələrin qövsvari forması ilə həmahəng təşkil edir və əsərə təbiilik qazandırır. Əsər hazırda Drezden şəhərində yerləşən Gemäldegalerie Alte Meister qalereyasında (Drezden Rəsm Qalereyası kimi də tanınır) saxlanılır.
Dauninq-strit
Dauninq-strit — inzibati dairə, Vestminster borosunda yerləşən, Londonun kiçik, lakin mühüm əhəmiyyətə malik küçələrindən biri. Burada 200 ildən artıqdır ki, Britaniya baş nazirinin iqamətgahı yerləşir.
Küçə 1680-ci ildə onu salmış ingilis siyasi xadimi, diplomat baronet Corc Dauninqin şərəfinə adlandırılmışdır. Hökumət üzvlərinin bütün iqamətgahları küçənin bir tərəfində yerləşir. Yalnız xarici işlər nazirliyi qarşı binada yerləşir. Ev 10-da ənənəyə əsasən xəzinədar birinci lord, indi isə onun əvəzedicisi, baş nazir, ev 11-də isə xəzinədar ikinci lord, hazırda onun əvəzedicisi, maliyyə naziri yaşayır.
Çərpələng uçuran (film)
Süjet
Filmin süjet xətti əfqan əsilli yazıçı Xalid Hüseyninin eyni adlı romanından götürülmüşdür. Uzun illərdir ki, Kaliforniyada yaşayan Əmir adlı əfqan mühacir, uşaqlıq dostu olan Həsənin oğlunun başının bəlada olduğunu öyrəndikdən sonra uşağa kömək etmək üçün Talibanın nəzarəti altında olan doğma diyarına qayıdır...
Agathis atropurpurea
(Agathis atropurpurea) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Conocarpus lancifolius
(Conocarpus lancifolius) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Kamillo Kavur
Ailəsi və gənclik dövrü
Köklü bir keçmişi olan Kavurlar nəsli 16-cı əsrdən başlayaraq əsgər və məmur olaraq  Savoyya sülaləsinə xidmət etmişdir. Kamillonun Cenevrə doğumlu və Kalvinist olan anası, dövrün bütün siyası, dini və toplumsal cərəyanlarına açıq bir şəhər olan Cenevrənin abu-havasını ailəyə gətirərkən, atası Michele də, köhnə rejimlə əlaqələri ilə əlaqədar  Fransız Burjua İnqilabı ilə nüfuzu təhlükə altına girən ailənin Napaleon dövründə yenidən seçkin bir pilləyə gətirmişdi. Kavur, 10 yaşında Turin Hərbi Akademiyasına qəbul oldu. Ailənin kiçik oğlu olaraq miras gözləntisi olmadığından, qarşısındakı tək yol Savoyya və Piyemont şahzadəsi Karl Albertin qoruyuculuğu altında parlaq bir məqama çatmaq idi. Hələ tələbəlik illəri zamanı siyası düşüncələrə maraq hiss etməyə başladı. 1821-ci ildəki məşrutiyyətçi Piyemont inqilabının hərbi tələbələrə qədər yayılan azadlıq və milli yönlərindən təsirləmdi. Ailə içindəki söhbətlər zamanı Burbonlar sülaləsinin yenidən hakimiyyətə keçdiyi  Fransadakı daxili siyasi dəyişikliklər, Osmanlı idarəsinə qarşı  Yunan üsyanı,  Rusiyadakı  Dekabrist qiyamı kimi dövrünün mövzularını yaxından izlədi. Bencamin Franklin, Piyemont inqilabının məşjur lideri və uzaq qohumu Santorre de Santarosa kimi insanlara duyduğu simpatiya coşqulu bir şəkildə üzə vurmağa başladı. Özündən üç yaş böyük bir hərbi tələbə olan Baron Severino Kassionun təsiri ilə vətənpərvər və millətçi cərəyanlara yönəldi. Respublikaçı kimi tanınan Kassio ilə yaxınlığından rahatsız olan ailəsi bu münasibətləri sonlandırmasını istəyincə, böyük bir təpki göstərdi. Ailəyi bu müdaxiləyə yönəldən, 1824-cü il-də şəxsi xidmətinə verildiyi Vəliəhd Şahzadə Karl Albertə tərs münasibəti idi. Şahzadə ilə arasının pozulmasına səbəb olan bu durum, saraydan uzaqlaşdırılmasına və 20 il qədər heç bir siyasi vəzifə almamasına səbəb oldu.
thumb|left|Cavour's [[Castle of Grinzane Kavur|Kavurlar nəslinin qalası, hal-hazırda Genuyanın bir bölgəsidir]]
Siyasi fikirlərinin İnkişafı
thumb|left|150px|Gənç yaşlarında Kavurun portreti.
Siyasi kariyerası
1848-ci ilə doğru, Avropanı bürüyəcək inqilabı bir fırtınanın ilk cücərtiləri özünü bəlli edincə, Kavurun siyasətə duyduğu maraq yenidən əvvəlki maraqlarını arxa plana atmağa başladı. Kral Karl Albertin reformist qərarlarının və mətbuata müəyyən bir azadlıq tanımasından sonra tam mənada siyasətə döndü. 1847-ci ildə kralın Fövqəladə Müşafiri Kesare Balbo ilə razılaşaraq, qısa müddətdə radikal reformların baş müdafiəçısı vəziyyətinə gələn II Risorgimento adlı qəzəti nəşr etdirməyə başladı. Bu qəzətdə konstitutsiyalı krallıqdan və Savoyya sülaləsinin öndərliyində İtaliya birliyindən tərəf oldu. İqtisadi sahədəki liberal fikirlərinə rəğmən, siyasi mənada o daha çəx mühavizəkar idi. Karl Albertin liberal bir konstitutsiya qəbul etməsində müəyyən bir rol oynadı. II Risorgimentonun vasitəsi ilə, Lombardiya və Venesiyanı əlində saxlayan Avstriyaya müharibə elan etməyin tarixi məcburiyyət olduğunu yaymağa başladı. Parlamentə seçildikdən sonra mərkəzçilərlə inqilabçılar arasında orta bir yol izlədiyindən, həm sağın, həm solun düşmənliyini qazandı. Avstriyaya girilən müharibə Piyemontun əleyhinə bir gəlişmə göstərincə, orduya könüllü yazılmağa qərar verdi. Amma III Qanunverici Məclisə seçildikdən sonra, itirilmiş bir savaşın davam etdirilməsini müdafiə edən solun radikal qanadına qarşı çıxaraq, Avstriya ilə sülh andlaşmasının ratikivikasiya üçün çalışmağa başladı. 1848-ci ilin iyununda ara seçimlərində millət vəkili seçilincə, Kustoza məğlubiyyətinin yaratdığı qarışıqlıq ortamında ağıl yolunu göstərməyə çalışdı. Cəhdləri boşa çıxdı, 1849-cu ilin yanvar seçkilərində məğlub oldu. Novara məğlubiyyəti və Karl Albertin taxtdan əl çəkməsindən sonra yenidən Turin millət vəkili seçildi. Maliyyə və hərbi mövzularla bağlı mübahisələrdə dərin bilgisiylə, Marki Massimo Taparelli Azeglionun sağ yönlü hğkümətini dəstəkləyən çoxluq millət vəkilləri arasında vacib bir yer aldı. 1850-ci ilin oktyabrda Azeglio hökumətinin Kənd Təsərrüfatı və Ticarət Nazirliyinə gətirildi və qısa zamanda hökumətin ən vacib və təsirediciüzvü oldu. Fransa, Belçika və İngiltərəylə edilən bir sıra müqaviləylə, sərbəst ticarətin ola bildikcə genişlənməsini üçün şərait yaratmağa çalışdı. Ayrıca, Piyemont ilə böyük dövlətlər arasında bir iqtisadı maraqlar əlaqəsi yaradaraq, Avstriyaya qarşı siyasi bir ittifaqın zəminini hazırlamağa başladı. 1850-ci ildə Maliyyə Nazirliyinə gətirildikdən sonra mərkəz sağ ilə mərkəz sol arasında bir ittifaq yaratmağa çalışdı. Beləcə, Piyemontu dünyəviləşdirməyə və modernləşdirmə siyasətini daha böyük bir hərəkat sərbəstliyinə çatdıra biləcək yeni bir çoxluq yaratmaq istəyirdi. Konnubio (Evlilik) olaraq adlandırıln bu ittifaq, məclisdəki dəstəyini bütünlüklə itirmiş olan Azeglionun istefasına səbəb oldu. 1849-cu ildə Karl Albertın yerinə keçən II Viktor Emanuel, yenidən güclü bir Azeglio hökuməti qurma cəhdlərinin nəticəsizliyi müqabilində, hökumət qurma yekisini Kamillo Kavura verməyə məcbur oldu. Beləcə, Kamillo Kavur, bu tarixdən etibarən ölümünədək İtaliyanın siyasi lideri oldu.
Baş nazirliyi
1852-ci ildə II Viktor Emanuel tərəfindən baş nazirliyə gətirilincə, özü mərkəz sağ partiyası ilə Rattazzinni idarə etdiyi mərkəz sol arasında  ittifaqa söykənən bir hökumət qurdu. Hökuməti ortaya bir iqtisadi reform programı qoydu: torpaqların mənimsənilməsi və suvarılması, Piyemontun ticarətini inkişaf etdirmə, proteksionist ticarət, Banko de Sedegnanın qurulması və dəmiryollarınınn artırılması. Kavur eyni zamanda ordu islahatı həyata keçirdi və ordu yenidən təşkil olundu. Piyemont kilsəsinin imtiyazlarını qaldıraraq və monastrların mülkiyyətini müsadirə edərək, kilsənin gücünü azaltmağa çalışdı. Bu siyasət kilsəyə qarşı olaraq bilindi və kilsə dairələrinin Kavura qarşı çıxmasına səbəb oldu. Kavur istefa verdi, ancaq vəzifəsinə yenidən döndü. İtaliyanın birliyini yaratmaq məqsədi ilə La Farina və  Daniel Maninin qurduğu Societa Nazionale-dən istifadə edərək, yarımadada, milli bir xanədanlığın idarə etdiyi tək krallıq olan Piyemont ilə birləşərək xarıcı işğaldan qurtulmaq ideyasını yaydı. Piyemontun digər dövlətlərdən fərqi burada konstitutsiyalı monarxiyanın olması, həmçinin də keçirilən iqtisadi islahatlar nəticəsində burada sürətli iqtisadi inkişafın olması bu ideyanın daha sürətlə yayılmasına səbəbə olurdu. Digər tərəfdən Avstriyaya qarşı müttəfiq qazanmaq üçün, Kavur Piyemontun İngiltərə və Fransanın müttəfiqi kimi Krım Savaşına qatılmasına qərar verdi.
thumb|right|Kavur Sardiniya krallığının Baş Naziri olarkən, 1850-ci il.
Krım müharibəsi və Paris sülh konfransı
Nissanın Fransaya verilməsi, xalq qəhrəmanı Cüzeppe Haribaldı ilə Kavurun münasibətlərini gərginləşdirdi. Piyemontun Alp dağları divarını əldən çıxarmasını yalnız İtaliyanın daxilinə və İki Siciliya Krallığına tərəf genişlənmə ilə zərərsizləşdirilə bilərdi. Amma qıtənin sakitliyini tez-tez pozduğu üçün Avropa diplomatiyasının sevilməyən adamı vəziyyətinə düşən Kavur, İngiltərədən dəstək almasa vəziyyəti ələ alacaq vəziyyətdə deyildi. Kavurun əl-qolunun bağlanmasından yaranan sakitliyi Cüzeppe Haribaldı pozdu. Məşhur Minlər Səfəri ilə  Siciliyaya çıxan Haribaldı adadakı və cənubdakı Burbon hakimiyyətini  Balturno döyüşündəki qələbəsi ilə devirdi. Haribaldının cəsur hərbi zəfərləri Kavurun diplomatiyasını bir müddətlik ikinci plana atdı. Daha da vacibi, mülayim və monarxist bir İtaliya ilə respublikaçı bir İtaliya arasındakı mübarizənni ilk cücərtiləri görünməyə başladı. Lakin Haribaldının güzəştə getməsi və Kavurun diplomatiyası nəticəsində bu narazılıq aradan qaldırıldı. Avropadakı gözündə inqilabçı hərəkatları qarşısında hüququn və düzənin, III Napaleonun qarşısında isə Haribaldinin hücumlarına qarşı Papalıq torpaqlarınının son parçasının qoruyucusu vəzifəsini qazanan Kamillo Kavur Haribaldini dayandırmaq və iki İtaliyanı birləşdirmək üçün Vittorio Emanuele komandanlığı altında bir ordunu Marche və Umbriaya göndərdi. 1861-ci ilin martında Turində İtaliya krallığının yaradıldığı elan olundu. Kamillo Kavur isə az müddət sonra vəfat etdi.
74
74-cü il (Yetmiş dördüncü il) — Bazar ertəsidən başlayan uzun olmayan il.
Lava stalaqmiti
Lava stalaqmiti – böyük sütunvari formalı effuziv süxurlar kütləsi. Əsasi tərkibli az qatılıqlı lavanın köhnə lava örtüyü, yaxud lava axımının soyumuş səthi üzərində fəvvarəli püskürməsi zamanı yaranır.
Mətanət Əfəndiyeva
Mətanət Əfəndiyeva (, ; d. 1960. Bakı, Azərbaycan SSR, SSRİ) — Rusiya alimi, Tibb elmləri doktoru (2003), professor (2011). RBTKEM‑in baş həkiminin elmi‑tədqiqat və klinik‑sınaq işləri üzrə müavini (2004). RF Dövlət İxtiralar Reyestrində ixtiralarına 7 patenti qeydiyyatdan keçib.
Həyatı
Əfəndiyeva Mətanət Tələt qızı 1960-cı ildə Bakıda anadan olub. 1983-cü ildə N.Nərimanov adına Azərbaycan Dövlət Tibb İnstitutunu (indiki Azərbaycan Tibb Universiteti) “müalicə işi” ixtisası üzrə bitirib. Əmək fəaliyyətinə Bakı Şəhər Təcili və Təxirəsalınmaz Tibbi Yardım Stansiyasında təcili yardım həkimi kimi başlayıb. 1987-ci ildə Moskvada Ümumittifaq Elmi-Tibbi Reabilitasiya və Fiziki Terapiya Mərkəzi nəzdində aspiranturaya qəbul olub. Vaxtından qabaq tibb elmləri namizədi alimlik dərəcəsi almaq üçün hələ aspiranturanı bitirməzdən əvvəl “Xəstələrin qida borusunda cərrahi müdaxilədən sonra bərpaedici müalicəsi” mövzusunda dissertasiya müdafiə edib. 1990-2000-ci illərdə Azərbaycan Səhiyyə Nazirliyinin Qastroenterologiya ETİ-də elmi işçi vəzifəsində çalışıb. M.Əfəndiyeva 2000-2003-cü illərdə Rusiya Bərpaedici Tibb və Kurortologiya Elmi Mərkəzində (RBTKEM - keçmiş Mərkəzi Kurortologiya və Fizioterapiya ETİ) doktorantura təhsili alıb. 2003-cü ildə məqsədli doktoranturanı bitirdikdən sonra tibb elmləri doktoru elmi dərəcəsi almaq üçün “Aşağı qida borusu sfinkterinin müxtəlif patologiya formalarında onun neyrohumoral tənzimlənməsinin qeyri-farmakoloji korreksiyası” mövzusunda dissertasiya müdafiə edib.