cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Qarağac küçəsində qarabasma (film, 1984)
Filmdə Robert Enqlund, Conni Depp, Nik Korri, Con Sekson kimi aktyorlar, Amanda Uiss, Hezer Lencenkemp, Roni Blekli kimi atrisalar iştirak edir. Bu film Conni Deppin çəkildiyi ilk film olmuşdur. Film çəkiləndən sonra bütün film heyətləri, aktyorlar və aktrisalar böyük məşhurluq qazanmışdılar. Filmdə iştirak edən Nik Korri daha çox "Hyu Qarsiya" adı ilə məşhurdur.
Məzmun
Hadisələr Ohayo ştatının Sprinqvud şəhərinin Qarağac küçəsində baş verir. Bu küçədə yaşayan insanlar qorxulu yuxu görürlər. Onlar çirkin üzlü, çirkin şlyapalı və əlində iti ucları olan əlcəkli bir adamın onlara yaxın gəldiyini görürlər. Yuxuda olan adamların bəziləri sağ qalır, bəziləri isə yuxuda olan zaman ölürlər…
Bıçaqları olan bir əlcək geyinən çirkin insan tərəfindən qaranlıq bir alov qazanı dairəsində izlənilməkdədir. Tam tutulduğu zaman Tina qışqıraraq oyanır. Amma Tina bundan əvvəlki gecələrdə də həminki yuxunu görmüşdür. Ertəsi gün məktəb yoldaşı Nensinin də eyni yuxunu gördüyünü öyrənir. Həmin gecə Nensi və məktəb yoldaşı Qlen Tinanın özünü daha yaxşı hiss etməsi üçün orada qalmağa qərar verərlər. Daha sonra Tinanın ağıldan məktəb yoldaşı Rod onlara qatılır. Rod və Tina birlikdə yataq otağına çəkilirlər. Tina yuxuya getdiyində kabus görməyə başlayır. Yuxuda bu səfər çirkin adam Tinanı tutur və doğramağa başlayır. Tinanın yataqda təpinməsiylə Rod oyanır. Tinanın görünməz bıçaq tərəfindən qarınının deşildiyini və tavana doğru süründürüldüyünü görür. Otaqda başqa kimsə olmadığı üçün bunu Rodun etdiyindən şübhələnirlər və sabahısı gün isə Rod polislərdən qaçmağa başlayır. Rod polislərdən qaçsa da, onu Nensinin atası leytenant Donald Tompson həbs edir. Lakin tutulan zaman Rod günahı boynuna almır və deyir ki, otaqda başqa biri də var idi.
Tinanın ölümündə sonra Nensi üç dəfə dəhşət verici kabus yuxusu görür. Hamısında da Tinaya hücum edən qorxunc adam vardır. Nensi sonuncu dəhşətli yuxusundan sonra Tinanın necə öldürülməsi haqqında Rod ilə danışmaq üçün həbsxanaya gedir. Rod gördüyünü yuxuları və Tina haqqında izah edəndə Nensi kabus yuxularındakı çirkin adamın Tinanı öldürdüyünü anlamağa başlayır.
Nensi Tompson evdə yatan zaman yuxuda çirkin bir adamın Rodun üzərinə necə gəldiyini görür. Nensi yuxudan ayılandan sonra bu barədə Qlenə xəbər verir. Gecə vaxtı Nensi və Qlen Rodun qaldığı həbsxanaya gedirlər. Artıq gec idi. Rod tavandan asılmış halda qalmışdı. Nensidən başqa hamısı, hətta Qlen də Rodun intihar etdiyini düşünürlər. Nensi başa düşür ki, məktəb yoldaşları Tina və Rodu həm Tinanın, həm də Rodun yuxuda gördükləri çirkin adam öldürüb.
Rodun ölümündən sonra Nensinin anası Marc Tompson onu yuxu pozulması üzrə klinikaya aparır. Nensi klinikada yatan zaman yuxuda həminki çirkin adamı görür və onunla mübarizə aparır. Həkimlər Nensini ayıltdıqdan sonra Nensinin çarpayısında bir papaq və Nensinin qolunda bir kəsik peyda olur. Nensi yuxuda mübarizə aparan zaman çirkin adamın başındakı papaq çarpayıya düşmüşdür. Bu hadisədən sonra Nensi bu barədə anası Marca danışır. Nensi anasına bu barədə xəbər verəndə anasının nədənsə narahat olduğunu başa düşür. "Çirkin adam" adını çəkəndə isə anası Marc "O artıq ölüb" deyərək bundan kifayətlənir. Amma anası Marc bu barədə bildiyi hər şeyi Nensidən saxlaya bilmir. Məlum olur ki, əvvəllər 20-dən uşağın və insanların yuxuda ölümünə səbəb olan bu çirkin adamın adı Freddi Krügerdir. Məhkəmədə Freddiyə qarşı dəlil olmadığından, sərbəst azadlığa buraxılır. Lakin Freddinin valideynləri onu cəzalandırmaq üçün özləri qərar qəbul edirlər. Onlar Freddini içi alovlu olan qazanın içinə ataraq, öldürürlər. Nensi bu barədə Qlenə xəbər verir. Onlar birlikdə Freddini öldürmək üçün bir plan qururlar. Lakin Qlen yuxuya gedir və yuxusunda öldürülür. Qlenin ölümündən sonra Nensi başa düşür ki, o yeganə adamdır ki, Freddini qarşısını ala bilər. Nensi Freddi üçün tələ hazırlayıb onu yuxudan çıxarır. Freddi yuxudan çıxan zaman Nensinin anasını boğmaq istəyir. Nensi və onun atası anasının otağına girən zaman Freddi yox olur. Lakin Freddi Nensinin onun üçün qurduğu hiyləgər tələsinə düşür və Nensi onu yandıraraq öldürür. Bu hadisədən sonra Nensi həmişəki kimi dostları ilə birlikdə məktəbə gedir. Filmin sonu müxtəlif variantlarla bitir.
Ərəfə
Filmindəki fikrin ifadəsi, rejissor Ues Kreyvenin uşaqlığında da ola bilər. Ues Kreyven "LA Times" qəzetindəki müxtəlif məqalələrdən ilhamlanaraq filmin məzmununu yaratmışdır. "LA Times" qəzetində Amerikaya qaçan bir qrup Kambocalı mühacirdən bəhs edilirdi. Mühacirlərin uşaqları qorxunc kabuslar görürdülər və yata bilmirdilər. Tibbi müalicələrinə başlanan zaman uşaqlar yatdıqdan qısa müddət sonra öldülər. Buna əlavə olaraq bir gecə, gənc Ues Kreyven pəncərədən yaşlı bir adam gördü. Adam dayandı və Ues Kreyvenə baxdı. Sonra da çıxıb getdi. Bu adam Freddi Krüger yaratmaq üçün bir ilham qaynağı olmuşdur.
Ues Kreyven ayrıca filmin anlayışını şərq dinləri üzərində çalışaraq inkişaf etdirdiyini ifadə etmişdir. Başqa qaynaqlar isə 1968-ci ildə Ues Kreyven Klerkson Universitetindəki şagirdlərinin etdiyi bir film proyektindən təsirləndiyini söyləyir.Və Potsdam, Nyu-Yorkda Qarağac Küçəsində çəkilmişdi. Filmdə Potsdam şəhərinin adı tərsdən yazılaraq Madstop olaraq dəyişdirilmişdi. Ayrıca, təsadüfən olaraq, 1957-ci ildə 3 uşağın qatili olaraq həbsə atılan, Kanadalı qatil Piter Vudkok, 1982-ci ildə adını rəsmi olaraq "Devid Maykl Krüger" olaraq dəyişdirmişdi. Psixiatrik xəstəxanaya göndərilən Vudkok, burada dördüncü cinayətini işləmişdir. Bununla birlikdə Ues Kreyven, Freddi Krügerin xarakterinin bu qatillə əlaqəsi olmadığını söyləmişdir. Kreyven, bu adın uşaqlıq illərindən gəldiyini ifadə edir. Məktəbdə Freddi Krüger adlı bir uşaq tərəfindən narahat edilən Kreyven, xarakterin adının buradan gəldiyini söyləyir. Ayrıca daha əvvəlki filmində (Soldan axırıncı ev, 1972) təcavüzçünün adı Krüger idi.
Çəkiliş
Filmdə istifadə edilən küçə ünvanı 1428 Qarağac Küçəsidir. Küçənin əsl adı Kaliforniya ştatının Los-Anceles şəhərindəki "1428 North Genesee" küçəsidir. İstehsal əsnasında 500 qallondan çox saxta qan xüsusi effektlər üçün istifadə edilmişdir. Tinanın ölümündə istifadə edilən dönən otaq səhnəsi, Qlenin ölümündəki qan səhnəsi üçün də istifadə edildi. Kamera bu səhnələr üçün tərsinə olaraq qurulmuşdur. Bu səhnələr üçün süni qan yerinə qırmızı sudan istifadə edilmişdi.
Ues Kreyvenin filmin sonunun daha fərqli olmasını planlayırdı. Nensi, Freddini öldürəcək, sonra oyanacaq və baş verən hadisələrin uzun bir qarabasça yuxu olduğunu anlayacaqdır. Amma New Line Cinema kompaniyası başqa cür son istəyirdi. Bu bitməyə görə, Freddi yoxa çıxacaq, hər şey bir yuxu olaraq görünəcəkdir. Bu zaman Freddi avtomobil ilə Nensini əsir götürəcəkdir. Həm də Freddi, Nensinin anasını qapının pəncərəsindən içəri doğru çəkəcəkdir. Hər iki bitmə səhnələri çəkilmişdir. Nəticədə, New Line Cinema kompaniyasının istədiyi səhnədən istifadə edildi. Daha sonra filmin davamının çəkilməsini istəməyən Ues Kreyven, filmin ikinci seriyası olan Qarağac küçəsində qarabasma 2: Freddinin qisası filminə rejissorluq etmir.
1987-ci ildə isə filmin üçüncü seriyası olan Qarağac küçəsində qarabasma 3: Yuxu döyüşçüləri filmi üçün ssenarinin yazılmasına kömək etmişdir. Ardınca filmin digər seriyalarına da ssenaristlərdən biri olaraq çalışmışdır.
Kadr
Film heyəti Robert Enqlund və Con Sekson kimi köhnə aktyorların yanında Conni Depp və Hezer Lencenkemp kimi tanınmamış gənc oyunçuları da saxlayır. Aşağı büdcə üzündən filmdə böyük adlar oynadıla bilmədi və oyunçuların çoxu xeyli aşağı ödənişlə çalışdılar.
Ues Kreyven, Nensi rolu üçün Hollivud tərzi birini yox, çox sıravi görünüşlü birini axtarırdı. Hezer Lencenkemp bu istəyini qarşılamışdı. Lencenkemp, aktrisa olmadan əvvəl qəzet çap işində çalışırdı. 1983-cü ildə "Atılmışlar" filmi üçün bir rol axtarıldığını elanını görmüşdü. Bunu çox əhəmiyyət vermədi amma daha sonra bu film üçün seçmələrə qatıldı və 200-dən çox adamı keçərək Nensi Tompson rolu üçün seçildi. Hezer Lencenkemp 1987-ci ildə Nensi olaraq Qarağac küçəsində qarabasma 3: Yuxu döyüşçüləri filmi üçün geri döndü. 1994-cü ildə Ues Kreyvenin yeni qarabasması filmində öz rolu kimi oynadı.
Freddi üçün şeir
"Freddi üçün şeir" Qarağac küçəsində qarabasma film seriyaları üçün uydurulmuş şeirdir. Bu şeirin dəqiq tərcüməsi belədir:
Saundtrek
Filmin musiqiləri Çarlz Börnşteynnə məxsusdur. Saundtreklər xüsusi olaraq Çarlz Börnşteyn tərəfindən Ues Kreyvenin 1984-cü ildə çəkdiyi "Qarağac küçəsində qarabasma" filmi üçün hazırlanmışdır. Həmin saundtreklər sayəsində film çox gözəl çəkilmiş və tamaşaçılar tərəfindən bəyənilmişdir. 1984-cü ildə "Qarağac küçəsində qarabasma" filminin saundtrekləri filmin 1985-cı ildə çəkilən ikinci hissəsindən fərqlənir. Filmin ikinci hissəsinin saundtreklərini Kristofer Yanq hazırlamışdır. Saundtreklərin nisbətən yaxşı olmasına baxmayaraq filmin birinci hissəsindəki saundtreklər yaxşı ifa tərzində olmasından heç də həmin saundtreklərdən geri qalmır. Filmin ikinci hissəsindən fərqli olaraq birinci seriyada mahnılar səslənmir. İkinci seriyada çoxlu sayda ifaçıların mahnıları vardır.
Saundtrelər ilk dəfə 1985-ci ildə vinil və audio-kassetlərdə çıxmışdır. Filmin saundtrek leyblı Varèse Sarabande musiqi firması idi. 12 oktyabr 1993-cü ildə "Freddy’s Favorites: Best of A Nightmare on Elm Street" adlı albom-kompilyasiyaların tərkibində çıxmışdır. 1995-ci ildə Filmin birinci və ikinci seriyalarının saundtrekləri birlikdə olaraq çıxmışdır. Ayrıca olaraq saundtreklər rəsmi şəkildə CD disklərində 11 oktyabr 2005-ci ildə çıxmışdır.
Filmin remeyki
"Qarağac küçəsində qarabasma" filminin ilk remeyki 1993-cü ildə çəkilən Hindistan filmi "Mahakaal" filmidir. Çəkilən filmdə "Qarağac küçəsində qarabasma" filminin digər seriyasından da bir sıra epizodlara uyğun səhnələr çəkilmişdir. 2010-cu ildə Qarağac küçəsində qarabasma filminin eyniadlı remeyki çəkilir. Filmin rejissoru Seymuel Bayerdir. Freddinin rolunu isə Ceki Erl Heyli ifa edir. Filmin böyük uğur qazanmasında baxmayaraq 1984-cü ildə çəkilən "Qarağac küçəsində qarabasma" kimi məşhur olmamışdır.
Filmin oyun versiyası
"Qarağac küçəsində qarabasma" filminin oyun versiyası ilk dəfə 1989-cu ildə "Nintendo Entertainment System" (NES) videooyun konsolu tərəfindən hazırlanmışdır. Həmin ildə yenidən oyunun versiyası "Commodore 64" platforması üçün satışa çıxarılmışdır. Filmin oyununun mobil versiyası 2005-ci ildə Almaniya oyun şirkəti olan "FAKT" tərəfindən istehsal edilmişdir.
İstehsal
1984-cü il 4 oktyabr tarixindən başlayaraq kinozallarda göstərilmişdir. Bu filmi 165 kinozal göstərmişdir. İlk həftədə 1 milyon 271 min ABŞ dolları həcmində qazanc əldə etmişdir. Filmin sonrakı gəliri isə 25 milyona çatmışdır. 1985-ci ildən başlayaraq isə filmin kaseti çıxmış və istehsal edilməyə başlanmışdır. Film ayrıca olaraq Çin, Kanada və Avstraliyada göstərilmişdir. 1999-cu ildə Qarağac küçəsində qarabasma filmin 7 seriyasını ehtiva edən DVD hazırlanmışdır. Filmin bütün seriyaları DVD diskində 30 oktyabr 2007-ci ildə çıxmışdır.
Film sonluğunun versiyaları
Digər versiyalar:
Oykonim
Oykonim ( (ev) + (ad)) — yaşayış məntəqələrinin (ayrıca tikilmiş evə qədər) adı. Şəhər tipli oykonimlər "astionimlər", kənd tipli oykonimlər isə — "komonimlər" adlanır.
Bəzi şəhər küçələrinin adı vaxtı ilə orada olmuş kənd adlarının adı ilə adlandığı üçün onlar da oykonim hesab edilir.
Zəğənabad
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 347 nəfər yaşayır (61 ailə).
Nitrobirləşmələr
Nitrobirləşmələr — molekulunda karbon atomu ilə birləşmiş bir və ya bir neçə nitro qrupu — NO2 olan üzvi birləşmələr. Mono-, di-, tri- nə polinitrobirləşmələr var.
Qrupları
Nitrobirləşmələr bir neçə qrupa ayrılır:
Aromatik nitrobirləşmələr sarımtıl maye və ya kristal maddədir, üzvi həlledicilərdə yaxşı, suda pis həll olur. Aromatik polinitrobirləşmələr partlayıcı maddə kimi işlədilir (məsələn, trinitrotoluol). Onların nitroqrupu reduksiya edildikdə boya maddələri istehsalında aralıq məhsul olan aminlər alınır. Sadə mononitroparafinlər xüsusi iyi olan rəngsiz mayedir. Nitroparafinlər asan reduksiya olunaraq hidroksilamin və aminlər əmələ gətirir, onlara qatı turşularla təsir etdikdə karbon turşularına çevrilir, aldehid və ketonlarla asan kondensasiya olunaraq nitrospirtlər əmələ gətirir, onların da dehidratasiyasından nitroolefinlər alınır. Bəzi nitrobirləşmələr zəhərlidir.
Alınması
Konovalova görə alkanlar 110....150oC-də duru nitratturşusu ilə nitrolaşırlar. Sənayedə isə nitrolaşmanı 350....500 o C-də buxar fazada aparırlar.
Nitrobirləşmələrin tətbiqi
Nitroalkanlar raket yanacaqlarında komponent (oksidləşdirici), amin, aldehid, karbon turşularının sintezində xammal, polyar həlledici kimi istifadə edilir və s.
Nitrobenzoldan əsasən boyaq, vulkanlaşdırma surətləndirici kimi istifadə edilən anilin istehsalında istifadə edilir. trinitrotoluol partlayıcıdır. Nitrobirləşmələrdən ətirli və dərman maddələri, insektisidlər istehsalında və s. istifadə edirlər.
Bulbophyllum lobbii
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Napoleon tortu
200px|right
Napoleon tortu bir neçə qayda ilə hazırlanır:əsl qat-qat xəmirdən, tez hazırlanan qat-qat xəmirdən və bu reseptdəki kimi adi yağlı xəmirdən. Kremi isə "zavarnoy" kremdir. Əgər sizin özünüzün bildiyi və bəyəndiyi krem varsa, burdakı kremlə əvəz edə bilərsiniz.
Tarixi
Avropada ilk olaraq 1733-cü ildə Mille-fuelle(min vərəq) adı ilə hazırlanan tort daha sonralar üzəri mürəbbə ilə örtülmüş və 1876-ci ildə Urbena Dubois tərəfindən yeni resepti hazırlanmışdır.
Digər versiyalar:
Rusiyada 1812-ci ildə Napaleon üzərində qələbədən sonra Çar bu əlamətdar  tarixin yüzüncü ildönümünü qeyd olunması şərəfinə diqqətli hazırlıq işləri görülməsinin əmr etdi.Aşpazlar da görkəmli bir tort hazırlamaq qərarına gəldilər.
Napoleon tortunun macar versiyasında, xidmət edərkən tort mütləq kublara kəsildiyi diqqəti çəkir.Bu Kremeşin mənşəyinə bağlıdır.Məşhur miqnon tortunun ixtiraçısı Jak Miqnon yalnız dünyəvi xanımların kiçik çərəzlərə meyilli olduğunu,digər insanların isə böyük hissələr üstünlük verdiyini deyir.
Hazırlanma qaydası
Əvvəlcə kremi hazırlayın. Kasada yumurta və şəkəri bir az rəngi açılana qədər çalın. Alınan kütləni bir qazana boşaldın. Üstünə un və südü əlavə edin və yaxşıca qarışdırın kı, un açılsın. Sonra bu kütləni orta odda qarışdıra-qarışdıra qatılaşanadək bişirin, təxminən 6-7 dəqiqə. Kənara çəkin. Qoyun bir 10 dəqiqə soyusun. Sonra üstünə kərə yağını əlavə edib krem halına gələnədək mikserkə çalın. Kremi soyuducuya qoyun.
Xəmiri 7 hissəyə bölüb kündələyin (8 kündə də ola bilər, istəsəniz). Kündələri sellofana büküb 2 saatlığa soyuducuya qoyun.
Xəmir soyuduqdan sonra bişirilməyə hazırdır.
Sobanı 200 °C-dək qızdırın.
Kündələri bir-bir bişirin. Bunun üçün hər kündəni oxlovla təxminən 28 sm-lik kvadrat şəklində nazik-nazik açın. Formanızın ölçüləri fərqlidirsə, layların ölçüsünü ona görə edin. Laylar nazik olmalıdır, şəkildə gördüyünüz kimi. Açdığınız layı formaya yerləşdirin (formanı yağlamayın!). Əgər cırılan yerləri varsa, xəmirlə yapışdırın. Layın üstünü çəngəllə 3-4 yerdən deşin. Bunu ona görə edirsiniz ki, xəmir sobada çox qabarmasın. Qabarsa da, narahat olmayın. Sonrakı mərhələdə onları *partladacaqsınız*.
Hər layı 6-8 dəqiqə ərzində üstü bir az qızarana qədər bişirin. Tez-tez baxın ki, yanmasınlar. Hazır layın üstü yarı ağ, yarı qızarmış yamaqlar şəklində olacaq ki, bu, belə də olmalıdır. Bütün kündələri eyni şəkildə açıb bişirin. Bişən layları ehtiyatla bir-birinin üstünə yığın. Ən çox bişən və ya qırılan layı ovub kənara qoyun, bu ovuntunu sonrakı mərhələdə tortun üstünə səpəcəksiniz.
İndi isə layları aralarına bol-bol krem çəkmək şərtilə üst-üstə yığın. Layların qabarıqları varsa, onları çəngəllə *partladın*. Kremi layların kənarlarına daha da bol çəkin, çünki tortun kənarları ən çətin yumuşalandır.
Kənara qoyduğunuz ovuntunun bir hissəsini tortun üstünə, digər hissəsini isə kənarlarına səpin. Tortunuzun kənarları bir o qədər səliqəli deyilsə, onda ora ovuntu səpməyin. Gözləyin tort yumuşalsın, sonra kənarlarını bıçaqla kəsib düzədin və ovuntu səpin.
Qoyun tort ən az 7-8 saat ərzində və ya gecədən səhərədək otaq hərarətində yumuşalsın. Yumuşaldığında Napoleon tortu hazırdır.
Kinoa
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Kinoa günəbaxan toxumu kimi becərilən bitkidir. Taxıllara oxşar olsa da, qırtıckimilərdən deyil, ispanaq və çuğundur kimi bitkilərə daha yaxındır.
Cavabdeh
Cavabdeh — qanun qarşısında tərəflərdən biri, məhkəmədə baxılan mülki iş zamanı tərəflərdən biri cavabdeh hesab olunur.
Mənbə
Azərbaycan Milli Ensiklopediyası
Harrisburq
Harrisburq — ABŞ-nin Pensilvaniya əyalətinin və Dofin rayonunun mərkəzi.2011-ci ildə 49,673 nəfər əhalisi ilə Pensilvaniyanın 9-cu ən iri şəhəri idi.
Zirinc
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Tarixi
Zirinc qədim zamanlardan bəri tanınan və istifadə edilən bitkidir. Hələ qədim Babilistanda və Hindistanda yerli sakinlər zirinc meyvələrini qanı təmizləyən, Tibet monastrlarını idarə edən kahinlər isə ömrü uzadan vasitə hesab ediblər. Qədim slavyan təbiblərinin zirinc kökləri və qabığından hazırladığı cövhər isə soyuqdəymə və qanaxmalarda tətbiq olunurdu. Onun meyvə, kök, gövdəsi vasitəsilə yun və dəri məmulatları sarı rəngə boyanırdı.
Tikanlı və yarpağını tökən kol bitkisi olan zirincın xırda çəlləyi xatırladan meyvələri qırmızı rəngdədir. Qurudulanda rəngi tündləşir. Turş dadına və faydalı xüsusiyyətlərinə görə onu bəzən "şimal limonu" da adlandırırlar.
Xalq təbabətində bitkinin meyvə, yarpaq, qabıq və köklərindən də müalicə vasitəsi kimi istifadə olunur. Meyvələrinin şirəsi qızdırmasalıcı, mikrob əleyhinə, qankəsici təsir göstərir. Bu bitkidən toksinlərin xaric edilməsi, orqanizmin təmizlənməsi və yaşlanma prosesini ləngitmək üçün də istifadə edirlər. Bitki həzm vəzlərinin sekresiyasını artırır, iştahanı və həzmi yaxşılaşdırır, hipoasid qastrit zamanı müşahidə olunan həzmsizlik və köp əlamətlərini aradan qaldırır. Zirincin təzə meyvələrinin yeyilməsi və ya şirəsinin içilməsi qaraciyər xəstəliklərinin, revmatizm, bəzən də sidik kisəsi və böyrəklərin iltihabının müalicəsində yaxşı nəticə verir. Ürək vurğularının sayını azaltdığı və arterial təzyiqi aşağı saldığı üçün hipertoniya və taxiaritmiya zamanı da tətbiq olunur.
Botaniki təsviri
Zirinc 2–3 m hündürlükdə olub, qol-budaqlı kol bitkisidir. Cavan budaqları sarı-qonur rəngdədir, yarpaqları incədir, ellips və ya yumurtavarı lanset formadadır, kənarı kiprikvarı mişar şəklindədir. Hamaşıq çiçəkləri salxım formasındadır. Meyvəsi şirəlidir, yetişəndə parlaq qırmızı, bəzən isə sarı-qırmız rəng alır. Dadı turşdur, iki toxumludur. Bitki aprel-may aylarında çiçək açır, meyvələri sentyabr-oktyabırda yetişir. Zirincin bütün hissələrində (yetişmiş meyvəsindən başqa) protoberberin təbiətli alkoloidlər müəyyən edilmişdir. Bunlardan ən mühümü berberindir. Bundan başqa, tərkibində palmatin, yatrorisin, kolumbamin də vardır. Göstərilənlərdən başqa, zirincin tərkibində besbenzili zoxinolin törəmələri alkoloidlər də (oksiakantin və berbamin) tapılmışdır. Zirincin köklərində 1,5 %-ə qədər berberin alkaloidi vardır. Qabıqlarında 0,4–0,5 % berberin, 1,5 % aşı maddəsi, 1,2 % qatran, 38,6 mq % C vitamini olur. Yarpaqlarında 0,18–0,2 % berberin alkoloidi, 2,1–2,55 % pirokatexin təbiətli aşı maddə, 5,2 % qatran, 2,78 % üzvi turşular (alma, limon turşuları) 58,2–101 mq % C vitamini müəyyən edilmişdir. Meyvələrində üzvi turşular, şəkər, pektin maddələri, karotinoidlər vardır.
Azərbaycanda yayılması
Zirinc Azərbaycaının əksər rayonlarında – ovalıqdan başlayaraq orta dağ qurşağına qədər yayılmışdır. Bu bitkiyə daha çox meşəliklərdə, meşə açıqlıqlarında, çay vadinlərində, kolluqlarda rast gəlinir. Azərbaycanda yabanı halda 3 növ zirinc var. Onlardan adi zirincdən təbabətdə istifadə edilir.
İstifadəsi
Dərman məqsədilə zirincin yarpaqlarından, köklərindən, gövdə və budaqlarının qabıqlarından, meyvələrindən istifadə olunur. Yarpaqları bitki çiçəkləyən dövrdə, köklərini payızda, qabıqları yazın ilk ayında, meyvələri isə tam yetişəndə (sentyabr-oktyabr aylarında) toplayıb, açıq quru havada qurudur və quru, havası dəyişilən binalarda saxlayırlar. Meyvələrini xüsusi quruducuda və ya peç üzərində qurudurlar.
Elmi təbabətdə zirincin yarpaqlarından 1:10 nisbətində sulu dəmləmə, 1:5 nisbətində tinktura və 1:1 nisbətində duru spirtli ekstrakt formada daxili qanaxmalarda (uşaqlıq qanaxmalarında) qankəsici dərman kimi işlədilir. Spirtli cövhərindən (tinkturasından) sidik kisəsinin və qaraciyərin iltihabında işlədilir.
Zirincin köklərindən alınan berberin alkoloidindən sulfat duzu şəklində (Berberinum sulfas), tablet formada preparat hazırlanır və ondan öd yollarının xəstəliklərinə qarşı öd qovucu dərman kimi işlədilir. Bu məqsədlə hər tabletdə 0,005 q berberin olan berberin-sulfat preparatından gündə 3 dəfə, hər dəfədə 1 tablet 10 gün müddətində qəbul edilir.
Zirinc yarpağından "öd qovucu çayın" tərkibində də verilir. Öd qovucu çayın tərkibi belədir: 1 hissə quru zirinc yarpağı, 4 hissə solmazçiçək (quru çiçək), 3 hissə meniant yarpağı (üç yarpaq), 2 hissə nanə yarpağı, 1 hissə keşniş meyvəsi. Göstərilənləri bir-birilə qarışdırıb kobud poroşok halına salandan sonra bu qarışıqdan 1 xörək qaşığı 1 stəkan qaynar suda 10 dəqiqə dəmləyir, soyuyana kimi sakit yerdə saxlanılır. Sonra süzüb gündə 3 dəfə, hər dəfə yarım stəkan yeməkdən 15–20 dəqiqə əvvəl içirlər.
Berberin alkoloidindən leyşmaniozun müalicəsində işlədilir. Zirincin meyvələri də çox faydalıdır. Meyvələri C vitamini ilə çox zəngindir. C vitaminindən başqa tərkibində limon və alma turşuları, piroqallol təbiətli aşı maddələr, flavonoidlər, pektin və şəkərli maddələr və s. vardır.
Xalq təbabətində zirinc meyvələrindən həm təzə-təzə dərilmiş, həm də qurudulmuş halda sinqa, raxit, qanazlığı, isitmə (malyariya), eləcə də mədə-bağırsaq xəstəliklərində çox qədimdən mürəbbə, şərbət, firni hazırlanır. Quru meyvələrdən isə çay kimi dəmləyib istifadə edirlər.
Zirincin meyvələrindən yeyinti sənayesində də müxtəlif mürəbbə, kompot və s. məmulat hazırlanıb işlədilir.
Zirincin müalicəvi xüsusiyyətləri
Zirinc orqanizmə güclü təsir edən müalicəvi xüsusiyyətlərə malikdir. Onun tərkibi karbohidratlar, makro və mikro elementlər, K, E vitaminləri, 11 növ alkoloid, limon və alma turşusu, tanin və qatran maddəsi ilə zəngindir. Qədim Misirdə ondan qanı təmizləmək, Çin həkimləri bir çox xəstəliklərin müalicəsi, slavyan təbibləri isə bitkinin kök və qabığından hazırlanan cövhərdən soyuqdəymə və qanaxmalar zamanı istifadə ediblər. Onun meyvə, kök və gövdəsi vasitəsilə yun və dəri məmulatları sarı rəngə boyanırdı.
Tikanlı və yarpağını tökən kol bitkisi olan zirincin qırmızı rəngli xırda meyvələrinin turş dadına və faydalı xüsusiyyətlərinə görə bəzən "şimal limonu" da adlandırırlar.
Zirinc göbələk əleyhinə təsirə malikdir və qocalmanı ləngidir. Zirinc kökünün dəmləməsi göz xəstəlikləri zamanı islatma kimi tətbiq edilir. Bundan başqa, zirincin meyvəsi və ondan alınan cövhər mədə-bağırsaq sistemi və ağciyər xəstəlikləri zamanı qəbul edilir.
İkinci dərəcəli şəkərli diabet xəstələrinə hər gün zirinc qəbul etmək məsləhət görülür, çünki onun qanda insulin və şəkərin normalaşdırmaq xüsusiyyəti var. Zirinc qanda xolestrolun miqdarını da azaldır. Həkimlər aktiv həyat tərzi yaşayaraq özünü gün ərzində yorğun və halsız hiss edənlərə zirinc çayı içməyi məsləhət görürlər. Lakin onun qəbulu zamanı diqqətli olmaq lazımdır. Zirinc əzələlərin aktivliyini artırır və ona görə də hamiləlik zamanı zirinc və onun yarpaqlarından hazırlanan dəmləmələri qəbul etmək məsləhət görülmür. Sakitləşdirici preparatlar qəbul edən zaman həmin dəmləmələrdən istifadə etmək olmaz. Bu dərmanın sedativliyinin artmasına səbəb ola bilər və xəstələrdə baş gicəllənmə, ürək bulanma, qıcolma, burun qanamaları müşahidə oluna bilər.
Tibdə zirincin spirtli çıxarışı hepatitlərin, öd daşı xəstəliyinin müalicəsində və uşaqlıq qanaxmasının qarşısını almaq məqsədilə tətbiq olunur. Ev şəraitində həmin cövhəri hazırlamaq çox asandır. Bunun üçün 20 qram zirinc yarpağı 100 qram 70 faizli spirtdə 15 gün müddətində isti və quru yerdə saxlanılır. Alınan tünd-sarı rəngli cövhərin turşməzə dadı olur. Onun qəbulu ən çox fibroma zamanı və abortdan sonra baş verən qanaxmalarda səmərəli vasitə sayılır.
Eupatorium ballotifolium
Eupatorium ballotifolium Eupatorium ballotifolium Eupatorium ballotifolium
Gordərə
Gordərə — Şərqi Azərbaycan ostanının Əhər şəhristanının kəndlərindəndir.
Oblivion (film, 2013)
Oblivion kino (eng: Oblivion, rus: Обливион.) — Cozef Kosinskinin eyni adlı qrafik romanı əsasında fantastik döyüş filmi.
Baş rollarda Tom Kruz, Olqa Kurilenko, Andrea Raysboro, Morqan Frimen, Melissa Leo, Zoi Bell və Nikolay Koster-Valdau. Filmin premyerası ABŞ-da 19.04.2013-cü ildə, Rusiyada isə 11.04.2013-cü il tarixdə baş tutmuşdur.
İngilis sözü "Oblivion" tərcümədə "unutma" kimi olur.
Yad planetlilərlə müharibə etmiş Yer insansız qalmaq üzrədir. Sağ qalanlar artıq həyat üçün yararlı olmayan planeti tərk etmək üzrədir. Baş qəhrəman-Cek Harper(Cek-49) dronların düzəldilməsi üzrə mühəndis- NASA-nın qəzaya düşmüş gəmisini tapırki, hansıki onun heyəti qəhrəmanın gözləri önündə məhv olur. Amma o ancaq bir qadını xilas edə bilir- və sonra o başa düşür ki, bu qadın tezliklə onun həyatını dəyişəcək.
Məzmun
Jek və Viktoriyanın yaddaşı 5 il bundan qabaq silinmişdir ki, birdən Yerdə olan yadplanetlilər onu tutsa əsas məlumatları öyrənə bilməsinlər. Amma bu rəğmən Jek həmişə eyni yuxunu görür. O özünü tanımadığı Nyu-York şəhərində görür- müharibədən əvvəl.
Bayatlar (monqollar)
Bayatlar (Баяд) — Monqolların bir qolu.
Tarixi
"Camiüt-Təvarix" adlı ünlü əsərin müəllifi Fəzlullah Rəşidəddin, adı çəkilən əsərində zikr etdiyi bir çox tayfanın adları X əsrdən öncəki Monqolustana aid tarixi sənədlərdə görüldüyü ifadə edilməkdədir. Əhməd Zəki Vəlidi Toğan isə bu mövzuda belə deyir: “Şimaldan və şimali-şərqdən qalxıb gəlmiş və cənuba yerləşmiş olan “Uyrat-Uyğurlar”, “Kayat-Kayılar”, “Kanıklıyut-Bayaut-Bayatlar” adlarını daşıyan qəbilələr əslən Türk olub Çingiz xanın ortaya çıxışına qədər Monqollaşmış ancaq buna rəğmən Türk ənənələrini də tamamilə unutmamış olduqları məlum olur...
Şərqi Oğuzlardan olan Bayatlar, Monqollar arasında Moğol, Oğuz və Kiməklər arasında Türk qəbiləsi sayılmışdılar. Türk və Monqol qaynaşmasının bu dövrdə sürətləndiyi, aralarındakı əlaqələrin artdığı asanlıqla görünür.
Bayatların Çingiz xan ilə əlaqələri haqqında mənbələr müxtəlif məlumatlar verməktədir. Bunlardan bəziləri Çingiz xanın Bayatları qul olmağa məcbur etdiyini iddia edərkən, digərləri da əksini irəli sürərək Bayatların qul deyil; Çingiz  xan tərəfindən xətiri sayılı bir müamələ gördüklərini ifadə etməkdədir.
Şərqşünas Y. Vlamidirtsov “Monqolların ictimai təşkilatı” adlı əsərində bu bilgiyə yer verməkdədir: “Çingiz xan orduda bəzi kimsələrə mükafat dağıtmaq istəməkdədir. Bu mövzuda, yaxın adamı Bayatlı Vangurdan fikrini sorar. Bu zat Çingiz xana: Bu mövzuda fikrimi sorursunuz, məncə bugün bu mükafatı ən çox, qardaşlarım olan və dəyişik qəbilələr arasına dağılmış olan Bayatların haqqıdır, deyir.” Yenə aynı qaynaqda Monqolların Gizli Tarixi”nə atfən bu bilgiyi axtarmaqdadır. “Bayat qəbiləsi qollarından biri, Çingiz xanın mənsub olduğu tayfanın (Unagan-Boğolı) yəni köləsi idi. Y. Vlamidirtsovun bəhs etdiyi Bayatların ataları haqqında eyni qaynaqda diqqət çəkən bir əfsanəyə rastladıq: “Alon-Qaonun əri (Dobun-Mergen) bir gün ovlanırkən “Uryanxat” qəbiləsindən birinə rastlar, bu zat tarafından kəndisinə ikram ədilən gəyik ətni alır. Bir müddət sonra (Dobun-Mərgən) Bayaut qəbiləsindən “Maarix” adında biriylə karşılaşır. Bunun yanında bir də küçük ərkək çocuk bulunmaktadır. Yoksul və son dərəcə muhtaç olan Bayatlı Maarix gəyik ətinə karşılık küçük çocuğu Dobun-Mərgənə vərir”. İştə Rəşiduddinə görə Çingiz Hanın mənsup olduğu qəbiləyə köləlik yapan Bayautlar, bu çocuğun nəslindən türəmiş kimsələrdi. Diğər qaynaqlar da tarandığında Bayautların Çingiz Han və qəbiləsinə kölə dəğil; onlara hami olduğu gərçəği ortaya çıkmaktadır.
Rəşiduddin də Cao-Bişi adlı Çin qaynağında zikr edilən bir neçə qəbilə isimlərinin X əsrdən öncə Monqolustana ait bəlgələrdə də mövcud olduğunu qeyd etməkdədir. IX və X əsrlərdə şimal-şərqdən qalxıb gəlmiş Monqolustana yerləşmişdilər. Zəki Vəlidi Toganın da bildirdiyi kimi o zaman için hansı tayfanın ana dilinin Monqolca ya da Türkcə olduğunu təsbit etmək imkansızdır. Çünkü bir çox qəbilə hər iki dildə danışa bilmişdilər.
Monqolustandaki Bayatlar haqqında bir başqa qaynaq biz bu bilgiləri axtarmaqdadır. Monqol qəbilələri o dönəmdə bəlirli yerlərdə ikamət ədərlərdi. Yani, hər tayfanın bəlirli bir iskan yəri vardı. Buna mukabil dağınık və dəvamlı harəkət halindəki qəbilələr də bulunmaqdadır. Bu qəbilələr bəzən başqa yabançı qəbilələrlə hərəkət edərrdilər. Bayatlar, bu dağınıq qəbilə örnəyini təşkil edən qəbilələrdən sadəcə biriydi.
Bu dönəmdə Bayatların bir qisminun Çingiz xan ilə digər qisminin isə Tayciutlarla köç etdikləri qeyd edilməkdədir.
Abadzexlər
Abadzexlər — adıgeylərin etnoqrafik qrupu. Keçmişdə ən iri adige tayfalarından biri olmuşdur. Adıgey Respublikasının Şovgen aulunda yaşayırlar. Adıgey dilinin abadzex dialektində danışırlar. Dindarları müsəlmandır. Əsas məşğuliyyətləri əkinçilik, heyvandarlıq və bağçılıqdır.
Eupatorium benguetense
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Malqrat de Mar
Malqrat de Mar — İspaniyanın Kataloniya muxtar regionunun Barselona vilayətinin Maresme rayonunda yerləşən bələdiyyə.
Identitet
Identitet — Albaniyanın 2013 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsindəki mahnısı.
Mehmandar (Əcəbşir)
Mehmandar — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Əcəbşir şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 1,090 nəfər yaşayır (268 ailə).
I Aleksandr Menşikov
Aleksandr Daniloviç Menşikov — Rusiya diplomatı, knyaz ya hersoq. Aleksandr Menşikov yeganə rus zadəganıdır ki, “İjor hersoqu” titulunu daşımışdır.
Həyatı
Əsgərlik və idarəçilik istedadı sayəsində yüksək bir mövqeyə çatmasına rəğmən, həddən aşırı acgözlüyü və istəkləri ilə öz sonunu hazırlamışdır. Yoxsul və sıradan bir ailədəndi. Gələcəyin Böyük Pyotrunun sərbəst və macəralı uşaqlıq dönəmində xalq arasından çıxan dostlarından biri olan Menşikov, 1686-cı ildə onun əmir əri oldu; qısa sürədə Pyotrun gözünə girərək sərkərdəliyə qədər yüksəldi. Preobrajenski alayının üzvi olaraq Azov səfərlərinə (1695-96) və Qərbi Avropadaki "Böyük vəzifə"ə qatıldı (1697-98). 1703-cü ildə İngriyada daha yeni fəth edilən bölgələrə vali göndərildi və Peterburqun inşasını edarə etdi. İdarəçilik və əsgəri öndərlik istedadı nəticəsində sürətli bir yüksəlmə göstərdi; 1705-ci ildə general rütbəsinə yüksəldi, 1700-cü ildən sonra İsveçlilərə qarşı yürüdülən II Şimal Savaşında Kalisz zəfərini qazandı (1706), 1707-ci ildə knyaz ünvanı aldı, Poltavada savaşdı (1709) və feldmarşal rütbəsi aldı. Daha sonra gətirildiyi yönətim görəvlərində yolsuzluqlar üzündən sürəkli kovuşdurmalara uğradı; onun açgözlülüyü və pul yiyiciliğından düş qırıxlığına uğrayan Böyük Pyotr, 1713-cü ildən sonra onu xaricə göndərmədi. Haqsız qazançlar sağladığı və qanunlara aykırı torpaqlar və sərflər ədindiği ortaya çıxınca, Yekaterinanın müdafiəsinə rəğmən, 1717-24 illər arasında başında bulunduğu Savaş kolejindən uzaqlaşdırıldı. Pyotr dönəminin sonuna doğru yaxşı gözdən düşdüysə də, yaxın dostu olan Pyotrnun dul arvadı I Yekaterinanı 1725-ci ildə imparatoriçə elan etdirdi və 1726-cı ildə qurulan Özəl Yüksək Konsəy üzvü olarak gerçək iqtidarı əlinə aldı. Yekaterinanın iki il sonra ölümcül bir xəstəliyə tutulmasına görə, dəstəyini I Pyotrun nəvəsi Pyotr Alekseyeviçə (II Pyotr) verdi və qızıyla evlənməsini sağladı. Ancaq ehtirası yıxımına yol açdı; düşmənləri II Pyotryu əleyhinə döndürüncə, tutuqlanaraq rütbəsi və sərvəti əlindən alındı. Sibirə sürgünə göndərildi və orada öldü.
Made of Stars
Made of Stars — İsrailin 2016 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsindəki mahnısı.
Hovi Star "Made of Stars" mahnısı ilə İsraili İsveçin paytaxtı Stokholmda keçirilən Avroviziya 2016-da təmsil etmişdir. Mahnı İsrail bəstəkarı Doron Medali tərəfindən xüsusi ilə Hovi üçün yazılmışdır.
Are
Are və ya Aare — İsveçrədə çay. Reyn çayının sol qolu. Uzunluğu 295 km, hövzəsinin sahəsi təqribən 17,8 mun kv. kilometrdir. Bern Alp dağlarındakı Aare buzlaqlarından başlanır. Tun gölünədək gəmiçiliyə yararlıdır. Aşağı axınında orta illik su sərfi saniyədə 560 kub metrdir. Aare çayı boyunca çoxlu Su Elektrik Stansiyaları var. Bern və Aarau şəhərləri Aare çayının sahilində yerləşir.
Şeyximli
Şeyximli - Şərqi Azərbaycan ostanının Vərziqan şəhristanının Mərkəzi bəxşinin Cənubi Üzümdil dehestanının kəndlərindəndir. Kənd 11 avqust 2012-ci il tarixində zəlzələ nəticəsində tamam dağılıb.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 253 nəfər yaşayırdı (51 ailə).
Kalinin rayonu (Ufa)
Coğrafiya
Rayonun ərazisi 201 kvadrat kilometr dir.
Tarixi
XVI əsr in axırlarında hal-hazırda rayonun yerləşdiyi ərazidə, Çernikovo adlı bir kənd yaranmışdır. Bu kəndin adı, əmlak sahibi olan, Nijni Novqorodlu vitze-qubernator Mixail Naqoyun oğlu, İvan Çernikov-Onuçinin adından götürülmüşdür. 23 dekabr 1931 tarixində, Başqırd MSSR-in əmri ilə Çernikov kəndi rəsmiləşdirilmişdir. 1936-cı ildə kənd, Ufa şəhər dairəsinə Stalin rayonu adı altında köçürülmüşdür. 1944-ci il dekabr ayının 15-də, RSFSR Ali Soveti Rəyasət Heyətinin fərmanı ilə Stalin rayonu Ufa şəhərindən ayrılmışdır. 1952-ci ildə, şəhər Kalinin rayonu adı altında, Ufa şəhərinin rayonu halına gəlmişdir.
İqtisadiyyat və sənaye
Rayonda 27 böyük və orta həcmli sənaye müəssisəsi fəaliyyət göstərir. Rayonda, Rusiyanın ən böyük müəssisələrindən biri olan "Ufa Motorlu Tikinti İstehsalat Birliyi" (UMTİB) ASC, təyyarə və avtomobil mühərrikləri istehsal edir. UMTİB müəssisəsinin yaxınlığında Ufa şəhər dairəsinin demək olar ki, yarısına istilik təmin edən Ufimskaya CHPP-2 mövcuddur. Rayonda həmçinin, "Başqırdenerqo" ASC, "2 nömrəli Ufa Dəmir-beton Zavodu" ASC, "Steklonit" ASC, "Ufa Ət-qablaşdırma Zavodu" ASC, Vimm-Bill-Denn ASC-nin filialı, "Ufa Çörəyi" ASC və s. müəssisələr fəaliyyət göstərir.
Təhsil
Rayonda 71 bələdiyyə təhsil müəssisəsi var, onlardan 36-ı məktəbəqədər təhsil müəssisəsi, 26-ı ümumi təhsil müəssisəsi, 9-u isə əlavə təhsil müəssisəsidir. Bütün növ təhsil müəssisələrində 26,697 uşaq təhsil alır, 2030 müəllim isə işləyir.
Səhiyyə xidməti
Kalininki rayonunda 12 müalicə və profilaktika müəssisəsi fəaliyyət göstərir.
Kalinin rayonunda dializ mərkəzi, poliklinika, cərrahiyyə kompleksi və 13 saylı şəhər klinika xəstəxanasının yanında yerləşən bələdiyyələr arası onkologiya mərkəzi uğurla fəaliyyət göstərir. Yenidənqurma işlərindən sonra 2014-ci ilin sentyabr ayında Voloqdada 4 saylı uşaq poliklinikasının filialı açılmışdır. Filial artıq 7,000-dən çox uşağa xidmət edir.
İdman
Rayonda uşaqlar və gənclər üçün 6 idman məktəbi, N. Qastello stadionu, Yulayevetsin qapalı buz meydançası, süni çəmənli 3 çoxfunksiyalı idman meydançası, 28 futbol məktəbi, 8 buzüstü xokkey meydançası, 25 basketbol və 23 voleybol kortu var.
Mədəniyyət
Rayonda "Pobeda" kinoteatrı, "Pervomayski" mədəniyyət və istirahət parkı, 2 musiqi məktəbi, 9 kitabxana, 18 məktəb muzeyi, MBU "Fedorovski Mədəniyyət Evi" və "Motorostroiteley" Mədəniyyət Sarayı yerləşir.
Din
Kalinin rayonunda, Müqəddəs Nikolay kilsəsi (Şakşe), Boqorodsko-Ufa kilsəsi, Müqəddəs Bahar şapeli, Mədinə məscidi (İnors) yerləşir.
Hovi Star
Hovav Sekulets (חובב סקולץ; 19 noyabr 1986, Hayfa, İsrail) və ya səhnə adı ilə Hovi Star  — İsrail müğənnisi, bəstəkarı və aktyoru. O, İsraili 2016 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində təmsil etmişdir.
Həyatı və musiqi karyerası
Hovav Sekulets 19 noyabr 1986-cı ildə İsrailin Hayfa şəhərində anadan olmuşdur. O, altı yaşında ikən İsraildə keçirilən uşaqlar üçün musiqi yarışmalarına qatılmışdır. Hərbi xidmət zamanı Hovi İsrail Müdafiə Qüvvələri orkestrının tərkibində yer almışdır. İfaçı eyni zamanda açıq şəkildə geydir. O, musiqi ilə yanaşı həm də qrim artistidir.
2009-cu ildə Hovi İsrailin Kokhav Nolad musiqi yarışmasında iştirak etmişdir. Yarışmada ümumilikdə yeddinci yeri qazanan ifaçı həmin ildə eyni zamanda ölkəsində keçirilən uşaqların mahnı festivalında özünün bəstələdiyi "Little boy, big boy" mahnısı ilə çıxış etmişdir. Növbəti ildə Hovi Kokhav Nolad musiqi yarışmasına aparıcı olaraq dəvət olunmuşdur. Aparıcılıq etdiyi müddətdə o, həm də musiqi karyerasını davam etdirmiş və ifaçının "Playing dangerous" və "Boyfriend" kimi sinqlları buraxılmışdır.
Musiqiyə bir illik fasilə verdikdən sonra Hovi "W.S.I.L." mahnısı ilə yenidən İsrail səhnəsinə geri dönmüş və tur çərçivəsində dünyanın bir çox ölkələrində konsert proqramları ilə çıxış etmişdir.
2015-ci ildə Hovi Star İsrailin 2016 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi üçün təşkil etdiyi milli seçim turunda iştirak etmiş və nəticədə bütün rəqiblərini geridə qoyaraq qələbə qazanmışdır. İfaçının Avroviziya səhnəsində ifa etdiyi "Made of Stars" mahnısı 2016-cı ilin mart ayında videoklip ilə birlikdə təqdim olunmuşdur.
Hovi müsabiqənin 12 may tarixində baş tutan ikinci yarımfinal mərhələsində 4-cü səhnə almışdır. Nəticədə isə 147 xalla 7-ci yerdə qərarlaşaraq, müsabiqənin final mərhələsinə vəsiqə qazanmışdır. Finalda bir daha öz mahnısını ifa edən Hovi 26 ölkə təmsilçisinin mübarizə apardığı şouda 135 xal toplayaraq, 14-cü yerdə qərarlaşmışdır. Finalda İsrail təmsilçisinin Almaniyadan 12 xal qazanması şounun yadda qalan məqamlarından biri olmuşdur.
Qaraxanilər sülaləsi
Tarixi
Qaraxanlıların kökü ilə bağlı 8 fərziyyə var, hamısını da fərqli alimlər ortaya atıb:
Şərq xanlığı (1041–1211)
Yeddiçay, Şərqi Türkistan mərkəzi Balasaqun, 1130-cu ildən mərkəzi Qaşqar. Titul: xan.
Şərq xanlığı Özkənddə (1141–1211)
Orta Asiya. Mərkəzi Özkənd. Titul: xan.
Qərb xanlığı (1041–1212)
Orta Asiya. Mərkəzi Səmərqənd. Titul: xan.
Aşağı Güləver
Mədəniyyəti
Yuxarı Güləverdə ilk məktəb 1930-cu ildə yaradılıb. Hazırda Yuxarı Güləverdə bir baza məktəbi, Aşağı Güləverdə bir orta məktəb var.
Coğrafiyası və iqlimi
Güləver kəndi Gədi çayının sol sahilində, rayon mərkəzindən 17 km qərbdə, dəniz səviyyəsindən 810 m hündürlükdə yerləşir.
Bulqarların Qıpçaq tirəsi Kollarla, Alban tayfası Kellərlə, Qıpçaq-Qarapapaqlar içindəki Kul tayfası ilə bağlılığını düşünmək mümkündür. Kənd iki yerə bölünür: Yuxarı Güləver (Cipor) və Aşağı Güləver (Gədi-Qeta).
Əhalisi
1870-ci ildə Yuxarı Güləverdə 7 ailədə 47 nəfər, Aşağı Güləverdə 7 ailədə 47 nəfər, 1918-ci ildə Yuxarı Güləverdə 155 nəfər, Aşağı Güləverdə 218 nəfər, 1926-cı ildə Yuxarı Güləverdə 39 ailədə 231 nəfər, Aşağı Güləverdə 28 ailədə 153 nəfər, 2002-ci ildə Yuxarı Güləverdə 117 ailədə 522 nəfər, Aşağı Güləverdə 173 ailədə 698 nəfər, 2006-cı ildə Yuxarı Güləverdə 117 ailədə 500 nəfər, Aşağı Güləverdə 150 ailədə 781 nəfər.
Sövməə (Əcəbşir)
Sövməə — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Əcəbşir şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Sen-Lui (Seneqal)
Sen-Luis və ya yerli dildə Ndar — Seneqalda şəhər. Seneqalın şimal-qərbində, Seneqal çayının mənsəbi yaxınlığında və Seneqalın paytaxtı Dakardan təxminən 320 km şimalda yeləşir. Şəhərin əhalisi 2005-ci ildə rəsmi olaraq 176,000 kimi dəyərləndirilib. Sen-Luis, paytaxt Dakara köçürüldüyü zaman 1673-cü ildən 1902-ci ilə qədər Seneqal Fransız koloniyasının, 1895-ci ildən 1902-ci ilə qədər isə Fransız Qərbi Afrikasının paytaxtı idi. Şəhər 1920-ci ildən 1957-ci ilə qədər qonşu Mavritaniya koloniyasını paytaxtı kimi də xidmət etmişdir.
Adlar
Adanın yerli və Fransız istilasından əvvəlki adı Ndar-dır və Volof dilində bir növ ada üçün istifadə edilir.
Ndar Tout və ya Tout, Volof adının "Kiçik" və ya "Kiçik Sent Luis" mənasını verən fransızlaşmış bir formasıdır.
Coğrafiya
Sen-Luis, Seneqalın şimalında, Mavritaniya ilə sərhəddə, Seneqal açyında yerləşir. Uzunluğu 2 km-dən çox, genişliyi isə cəmi 400 m olan bu dar adada köhnə müstəmləkə şəhərinin mərkəzi mövcuddur.
Sen-Luinin üç xüsusiyyəti ona fərqli bir coğrafi görünüş veiri: Sahel, bataqlıqlar və Barbari dili.
Sahel
Sen-Lui Sahel zonasında yerləşir. Buna görə də adanın landşaftı az sayda akasiya ağacları ilə xarakterizə olunur və quru mövsümdə qum fırtınaları baş verir.
Bataqlıqlar
Bataqlıqlar, yağışlı mövsümdə çayın kənd ərazisinə axdığı zaman meydana gəlir və ərazidə qızılqaz və qutan kimi quşları cəlb edən manqrovlar uzanır.
Barbari dili
Mavritaniyadakı 600 km uzunluğundakı Barbari dili Seneqal çayını Atlantik Okeanından ayırır. Buranın bitki örtüyü əsasən qumlu və duzlu torpaqlarda torpaq eroziyasının qarşısını almaq üçün yayılan Qatırquyruqyarpaq kazuarina ağaclarından ibarətdir.
İqlim
Sen-Luidə quraq iqlim hakimdir. Ərazidə yanlız iki fəsil: iyun-oktyabr ayları arasında istilik, rütubət və fırtına ilə xarakterizə olunan yağışlı mövsüm və noyabr-may aylarında sərin okean küləyi və Harmattan küləklərinin tozu ilə xarakterizə olunan quru mövsüm mövcuddur. 2011-ci ildə çəkilmiş bir sənədli filmdə, Sen-Lui dəniz səviyyəsinin yüksəlməsi ilə ən çox təhdid edilən Afrika şəhəri olaraq təsvir edilmişdir.
Mədəniyyət
Sen-Lui Qore adası ilə birlikdə Qərbi Afrikanın ən xarakterik Fransız müstəmləkə nöqtəsi olaraq qalır.
UNESCO-nun Ümumdünya irsi
Sen-Luinin xarakterik müstəmləkə memarlığı, nizamlı şəhər planı v' Seneqal çayının mənsəbindəki bir adada yerləşməsi, Sen-Luiyə fərqli görünüş və 2000-ci ildən bəri Ümumdünya irsi səviyyəsinə qaldıran şəxsiyyət veiri. Sen-Lui adası Ümumdünya irsi siyahısına ii və iv meyarları əsasında yazılmışdır.
Araquaya çayı
thumb|left Araquaya — Braziliya ərazisindən axan çay. Çayın uzunluğu 2630 km, hövzəsinin sahəsi 370 min. km² təşkil edir. Braziliya öndağlığı ilə axır.
Sen-Lui (Seneqal)
UNESCO-nun Ümumdünya irsi
Kriteriya ii Tarixi Sen-Lui şəhəri Qərbi Afrikanın böyük bir hissəsində təhsil və mədəniyyət, memarlıq, sənətkarlıq və xidmətlərin inkişafına mühüm dəyərlər və təsir mübadiləsi nümayiş etdirir.
Araquaya çayı
Orta axarlarda iki qola ayrılır. Nəticədə dünyada yerləşən ən uzun (300 km) çay yatağında yerləşən adası olan Banabal adasını əmələ gətirir. Aşağı axardan orta axarlara qədər 1300 km məsafədə gəmiçiliyə yararlıdır. Orta su sərfiyyatı 8500 m³-dır.
Tokantins çayına tökülür.
Sen-Lui (Seneqal)
UNESCO-nun Ümumdünya irsi
Kriteriya iv Qərbi Afrikanın keçmiş paytaxtı olan Sen-Lui adası, öz təbii şəraiti ilə səciyyələnən müstəmləkə şəhərlərinin görkəmli bir nümunəsidir və bu bölgədəki müstəmləkə hökumətinin tarixini göstərir.
Araquaya çayı
Yağışlar mövsümü (noyabr-may) daşqınlar müşahidə edilir. Quraq mövsüm suyu azalır. Sahilində Araquasema və Makauba şəhərlərində 30 min nəfər yaşayır. Hövzəsi Tropik meşələr, savanna və rəngarəng meşələrə örtülüdür.
Stranvaesia
—  fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Bulbophyllum lissoglossum
(Bulbophyllum lissoglossum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Eupatorium boyacense
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Xalxa-monqollar
Xalxalar — Altay xalqlarının monqol qrupuna mənsub xalq, Monqol xalqlarının ən böyük qrupu.
Xalxalar Monqolustan Xalq Respublikasının əhalisinin təxminən 75 %-ni təşkil edirlər. Sayları 1 milyon 640 min nəfərdən çoxdur (1987). Özlərinin xalxa adlandırırlar. Altay dil ailəsinin monqol qrupuna mənsub xalxa dilində danışırlar. Xalxa dili ölkə əhalisinin 90%-i və ölkə xaricində olan monqolların əksəriyyəti tərəfindən anlaşılır. Antropoloji cəhətdən sarı (monqoloid) irqin Şimali Asiya tipinə aiddirlər.
Gələnəksəl uğraşları çobanlık olan köçəbə Xalxalar Çingiz xanın və ardıcıllarının idarəsində savaşçı, əgəmən bir ulus oldular. Sonraki yüzyıllardaysa yayılan Rus və Mançu İmparatorlukları arasında sıxışıp qaldılar. Şərqdəkilər Mancurlara boyun əğərək Çinə qatıldılar. Bunlar bugün Çin Xalq Respublikasındə yer alan İç Monqolistanda yaşarlar. Qərbdəkilər isə 1920-ci illərdən sonra gedərək artan ölçüdə SSRİnin təsirində qaldı.
Gələnəksəl Xalxa toplumunda qohumluq atayanlı, örgütlənmə isə klanlar və qəbilələr biçimindəydi. Yönəticilər yətənəklərinə görə bəlirlənirdi. Evli oğullar çoxunluqla atalarına və obiri qohumlarına yaxın otururdu. Toplumda soylulardan oluşan ayrı bir kəsim bəlirmişti. Mançu əgəmnliği akraba gruplarının önəminin azalmasına və Çin yönətim yöntəmlərinin bənimsənməsinə yol açtı.
Çox Xalxalar gələnəksəl olarak toplu göçəbə kamplarında yaşarlar, yılda dört bəş kəz bir otlaktan öbürlərinə göçərlərdi. Sosialist yönətimlər kolektivləşdirmə yoluyla heyvan ürətimini artırmaya çalıştıysa da bu çabalar ciddi dirənişlə karşılaştı. Göçəbələri çiftçiliğə və sanayi işçiliğinə çəkmək için də çalışmalar yürütüldü. 1970lərin sonlarında nüfusun yüzdə 25 dən çoxu bir sanayi şəhəri olan paytaxt Ulan-Batorda (Ulanbator) yaşayırdı.
Gələnəksəl konutları gər (Türk dillərində yurt ya da yurta) adı verilən yuvarlak keçə çadırdı. Kolayca katlanıp taşınabilən bu cadırlar, nüfus artışının konut yapımını aştığu Ulan-Batorda bilə hələ yaygın olaraq işlənilməkdədir. Qidaları həmin tümüylə ət, süt və öbür hayvansal ürünlərdən oluşur. Ən gözdə içkiləri mayalanmış at südü olan qımızdır.
Xalxalar XVII əsrdə və sonrasında Tibet budizmini mənimsədilər. XX əsrın başlarında Monqol Tibət Budist monastırları çok güçlü və varlıklıydı, ama 1960lara gəlindiğində bunların çoğu kapatılmış ya da başqa amaçlarla kullanılmaya başlamıştı. Xalxaların özgün dinləri isə Şamanizmə dayalıdır.
Aa-lava
Aa-lava - kələ-kötür səthə malik bazalt lavası. Bir-birinə bitişmiş ayrı-ayrı posa parçalarından və daha iri (1 metrədək) künclü sıx hava qırıntılarından ibarətdir. Aa-lava Havay adaları, həmçinin İslandiya və başqa vulkanik vilayətlər səciyyəvidir.
Zaqros dağları
Bu dağ silsiləsi ümumi uzunluğu 1600 km-dir (990 mil). Zaqros dağ silsiləsi İranın şimal-qərbində başlayır və Türkiyənin cənub-şərqini və İraqın şimal-şərqini əhatə edərkən təxminən İranın qərb sərhədinə qədər uzanır. Bu sərhəd bölgəsindən, silsilələr Fars körfəzinin suları altında da cənub-şərqə doğru davam edir. Qərb və cənub-qərb İran yaylasının bütün uzunluğunu əhatə edir və Hörmüz boğazında bitir. Ən hündür nöqtəsi 4409 metr olan Dena dağıdır.
Geologiya
Zaqros iki tektonik plitənin Avrasiya və Ərəb plitələrinin toqquşması nəticəsində əmələ gəlmişdir. Bu toqquşma əsasən Miosen dövründə (təxminən 25-5 milyon il əvvəl və ya mya) baş vermiş və paleozoydan (541-242 mya) kaynozoydan (66 mya - indiki) çöküntülənmiş süxurların hamısını passiv şəkildə qatlamışdır.