cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Çimərlik (film, 2000)
Məzmun
Amerikalı gənc macərapərəst olan Riçardın (Leonardo DiKaprio) səyahət üçün getdiyi Taylandın paytaxtı Banqkokda qaldığı oteldə, qonşu otaqda qalan adamdan aldığı xəritədən istifadə edərək oteldə tanış olduğu Etyen (Giyom Kane) və Fransua (Virjini Leduayen) adlı fransız turistlərlə getdiyi tropik adada yaşadıqlarından bəhs edir.
Yupiter məbədi (Split)
Yupiter məbədi — Xorvatiyanın Split şəhərində qədim Roma tanrısı Yupiterə həsr olunmuş məbəd. Diokletina sarayının qərbində, imperiya kompleksinin mərkəzi meydanında yerləşir. Məbəd 295–305-ci illər arasında, sarayın inşası zamanı tikilmişdir və ehtimal ki, 6-cı əsrdə Vəftizçi İohanın Vəftizxanasına çevrimişdir. Məbədin girişinin qarşısında Misirdən İmperator Diokletian tərəfindən gətirilən on iki sfiksdən biri yerləşir. Şotlandiya memarı Robert Adam bu məbədi Avropanın ən gözəl abidələrindən biri hesab edirdi.
Təsviri
Yupiter məbədi 295-305 arasında Diokletina sarayı ilə birlikdə inşa edilib. Məbəd ali Roma tanrısı və Diokletinanın "ilahi atası" Yupiterə həsr olunmuşdu. Məbəd sarayın qərb, dini hissəsində yerləşir. İmperator 305-ci ildə gözlənilmədən taxtdan imtina etdi və sarayın tikintisinin dayandırılması ilə əlaqədar məbədin hissələri də yarımçıq qaldı.
Məbədin qarşısında, girişin üstündə Victoriya, Triton, Helios, Herakl, Yupiter və Apollon kimi tanrıları və müxtəlif qəhrəmanları təsvir edən relyeflər yerləşdirilmişdir. Qapılar, xüsusilə məbədin sütun və tağları bəzədilmişdir.
XI əsrdə məbədin üstündə Roman tərzində zəng qülləsi inşa edilir. Qədim abidələrin və binaların təmizlənməsi üçün mübahisə edən klassistlərin istəklərinə uyğun olaraq 1840-cı ildə Diokletia sarayının dəmir darvazası sökülür.
Antik dövr və Orta əsrlər boyu məbəd Müqəddəs Yəhyaya həsr edilmiş vəftizxanaya çevrildi, sərdabə isə Müqəddəs Tomasa həsr olundu.
1907-ci ildə Məbədin qərb və cənub tərəfindəki bir neçə ev söküldü, buna görə də şimal-qərb küncündə olanlar istisna olmaqla, məbəd borulardan azad edildi.
Tom və Cerri (162-ci seriya)
Karateçi qarovulçu — 11 oktyabr 2005-ci ildə Cartoon Network kanalında yayımlanan Tom və Cerri cizgi filminin seriyasıdır.
Məzmun
Tom evdə yatan zaman gözlənilmədən oyanır və qəribə səslər eşidir. Siçan dəliyinə baxan zaman Cerrinin döyüş sənətləri ilə məşğul olduğunu görür. Cerri digər siçana karate fənlərini başa salır. Lakin həmin siçan fənləri Tom üzərində yerinə yetirən zaman uğursuzluğa düçar olur. Bu zaman Ceri suma Spaykı köməyə çağırır və Spayk rəqibini məğlub edir. Tom dostu Butça zəng edərək ondan kömək istəyir. Lakin Tomun planları Spaykın müqaviməti sayəsinə puç olur. Seriyanın sonunda Cerri və Spayk televizora baxır, Tom isə onların arzularını yerinə yetirir.
Beretta (şirkət)
Beretta silah markası — öz adını Bartolomeo Berettanın soyadından götürmüşdür. Bartolomeo Beretta (təxminən 1490 – təq. 1565). maestro di canne (master silah lüləsi ustası) kimi tanınan Lombardiyadan olan italyan sənətkarıdır və o, 1526-cı ildə Beretta silah istehsalı müəssisəsini qurmuşdu. Arquebus Beretta Val Trompiadakı Gardone-də, sonra Venesiya Respublikasında işləmiş və kənddə dəmir ustası olmuşdur. O, təfərrüfatla maraqlanırdı və silah lülələrinin məhsuldar istehsalçısı idi. 1526-cı ildə Venesiya Arsenalı ona 185 arquebus barelinə görə 296 dukat ödədi. Dəmir tökmə və silah biznesi Berettanın oğlu Yakopo və nəvəsi Covannino tərəfindən davam və inkişaf etdirilmişdir və Beretta ailəsi 21-ci əsrdə biznesə nəzarət edir. Britannica Ensiklopediyası Berettanı "dünyanın ən qədim sənaye müəssisələrindən biri" adlandırmışdır.
Ansion
Ansion — "Ulduz müharibələri" kainatında uydurma planet. Obi-Van Kenobi və Anakin Skayvolker "Klonların hücumu" (2002) filminin hadisələrindən əvvəl planeti ziyarət etmişdir. Ansion planetinin Qalaktik respublikadan çəkilərək separatçı hərəkata qoşulacağı haqqında dedi-qodular yayılmışdır və bu məsələni həll etmək cedaylara həvalə edilmişdir.
Bina
Bina — insanların yaşaması, fəaliyyəti, təbiət təsirlərindən qorunması, onlara sosial, mədəni və məişət xidmətlərinin göstərilməsi, istehsalat sahələrinin yerləşdirilməsi, maddi dəyərlərin saxlanması üçün nəzərdə tutulmuş qapalı həcm-fəza quruluşuna malik olan tikinti obyekti.
Tom və Cerri (30-cu seriya)
Siçanın Cümə günü — 7 iyul 1951-ci ildə çəkilmiş Tom və Cerri cizgi filminin seriyasıdır. Bu seriyada "Robinzon Kruzo" əsərindən "Cümə" personajı peyda olur.
Monqoloid
250px|thumb|right|[[Eskimoslar|Eskimos qadın. 1907-ci il.]]
Monqoloid, monqol irqi və ya Asiya-Amerika irqi — böyük irqlərdən biri. Saçın cod, düz, qara, bəzən dalğavarı, tük örtüyünün sinədə və üzdə zəif inkişafı, gözlərin tünd rəngli, dərinin buğdayı, çox vaxt sarımtıl olması, almacıq sümüklərinin çox çıxıq, burun üstünün adətən yastı, epiantusun və üst göz qapağı büküşünün çox inkişaf etməsi ilə fərqlənir. Asiya və Amerikada (hindilər) mövcuddur. Bir neçə kiçik irqlərə bölünür: Şimali Asiya, Cənubi Asiya, Arktika, Uzaq Şərq, Amerika.
Zaporojye kazakları
thumb| [[Krım xanlığı Tatarları ilə döyüşən Zaporojye kazakları XIX əsr rəsmi ]]
Zaporojye kazakları və ya qısaca zaporojyelilər (ukr: Запорожці Zaporojtsi) Dnepr çayının şəlalələrindən kənardakı Zaporojye regionunda yaşayan kazaklar idi. Bu gün Mərkəzi Ukraynada “Böyük çəmənlik” kimi tanınan bu ərazi sovet dövründə Kaxovka su anbarının altında qalmışdı. Zaporojye siçi XV əsrdə Polşa-Litva İttifaqından qaçan təhkimçilərlə birlikdə sürətlə böyümüşdür. O, parlament sistemi yaratmış hörmətli siyasi təşkilata çevrilmişdir.
Zaporojya kazaklarının (Zaporojtsi) adı onların istehkamlarının (Sic) yerləşdiyi Zaporojyadan gəlir. Zaporojya “şəlalələrdən kənardakı torpaq” deməkdir (za “kənar”, “o tərəf”, poróhy “şəlalələr”).
Şəhər
thumb|200px|[[Bakı, Azərbaycan]]right|thumb|200px|[[Berlin, Almaniya]] right|thumb|200px|[[La - Pas, Boliviya]] thumb|200px|[[Yohannesburq, CAR]] thumb|200px|[[Kampala, Uqanda]] right|thumb|200px|Botanika bağı|[[Ankara, Türkiyə]]
Zaporojye kazakları
XVI, XVII və XVIII əsrlər boyunca Zaporojye kazakları Polşa-Litva İttifaqının, Osmanlı imperiyasının, Krım xanlığının və Rusiya Çarlığının nüfuzuna meydan oxumağa qadir olan güclü siyasi və hərbi qüvvəyə çevrildilər. Üç böyük dövlət arasındakı münaqişələr və ittifaqlar arasında qalan Xost XVIII əsrin sonunda Rusiya İmperiyası tərəfindən zorla dağıdıldı.
Şəhər
Şəhər — əhali sayına görə böyük, mərkəzləşdirilmiş və ərazicə məhdud yaşayış məntəqəsi. Əhalisi kənd təsərrüfatından kənar fəaliyyətlə məşğuldur. Effektli özünüidarə, təchizat və nəqliyyat strukturuna malikdir. Şəhərlərin sakinləri etnik, dil, sosial, mədəni, dini və s. baxımdan müxtəlif ola bilər.
Zaporojye kazakları
1917-ci ildəki Böyük Oktyabr İnqilabından sonra Ukrayna kazakları Sovet hökumətini devirmək üçün Ağ Orduya qoşuldu və qırmızılara qarşı qırğınlarla məşğul oldular. Kazak atamanları, xüsusilə Rusiyanın şərqində və cənubunda Ağ Terror adlanan qırğınlara səbəb oldular. Lakin onlar Ukrayna bolşeviklərinə məğlub oldular.
Şəhər
Şəhərlər elmi baxımdan mədəniyyətlərin yaxınlaşmasının ideal halı hesab edilir. Adambaşına düşən ərazi çox az olur. Bir qayda olaraq özünəməxsus mədəniyyətə və ciddi sosial təbəqələşməyə malikdir. Bu xüsusiyyətlər onları kəndlərdən və ya xüsusi məqsədlər üçün insanların cəmləşdiyi yaşayış məntəqələrindən ciddi fərqləndirir.
Yaşayış məntəqəsinin şəhər statusuna aid edilməsi hər ölkənin qanunları əsasında müəyyən edilir. Bu tələb müxtəlif ölkələrdə müxtəlifdir — Danimarkada 250 nəfər, Yaponiyada 50 min nəfər.
Şəhər planlaşdırılması və şəhərsalma
Şəhərlərin planlaşdırılması ilə şəhərin memarlıq strukturu məşğul olur. Şəhərin düzgün fəaliyyət göstərməsi üçün onun nəqliyyat planlaşdırılması da vacibdir. Şəhərin inkişaf planı şəhərin inkişaf istiqamətini müəyyənləşdirir və beləliklə qarşıya çıxa biləcək neqativ halları, eləcə də urbanizasiyanın təsirini minimallaşdırmağa xidmət edir.
Şəhərlərin quruluşu
Şəhərlər öz aralarında nəqliyyatın hərəkəti üçün nəzərdə tutulan yollarla əlaqələndirilir. Şəhərin daxilində yollar küçə şəklində paylanır, küçələrin kənarlarında binalar, evlər və başqa tikililər yaradılır. Binaların ətrafında sakinlərin hərəkəti üçün səkilər nəzərdə tutulur.
Şəhərdə binaların və tikililərin növləri:
Statistika
1900-cü ildə dünya üzrə şəhərlərdə yaşayan əhalinin sayı ümumi əhali sayının 14%-ni təşkil edirdi. XX əsrin sonunda bu rəqəm 47%-ə çatdı. Hazırda yer kürəsinin əhalisinin yarısı şəhərlərdə yaşayır
2000-ci ildə 18 şəhər 10 milyonluq əhaliyə malik idi. 2005-ci ildə belə şəhərlərin sayı 20-ə çatmışdır.
Avropada əhalinin 50%-i əhalisinin sayı az olan şəhərlərdə yaşayır (5-10 min əhali), 25%-i əhalisi 10-250 min olan, yerdə qalan 25%-i əhalisinin sayı 250 mindən artıq olan şəhərlərdə yaşayırlar.
Şəhərlərin İnkişafı
Şəhərlər inkişafına görə Alfa, Betta, Qamma və Kafi kateqoriyalarına bölünür. Şəhərlərin bu kateqoriyalara uyğun sinifləndirilməsi "Globalization and World Cities Research Network" adlı araşdırma məntəqəsi tərəfindən apaılır. GaWCRN 2020-yə görə şəhərlərin bölünməsi aşağıda göstərilmişdir.
Alfa ++ şəhərlər
Alfa ++ şəhərlər qlobal iqtisadiyyata görə ən inteqrasiya etmiş şəhərlərdir:
Alfa + şəhərlər
Alfa + şəhərlər London və New York-u tamamlayan digər yüksək inteqrasiya olunmuş şəhərlərdir və əsasən Sakit okean/Asiya üçün qabaqcıl xidmət ehtiyacları ödəyir.
Elliott Smit
Stiven Pol «Elliott» Smit(d. 6 avqust 1969 Omaha, Nebraska, ABŞ - ö. 21 oktyabr 2003 Los-Anceles, ABŞ), Amerikalı müğənni. Omaha, Nebraskada dünyaya gəldi, Texasda böyüdü və həyatının önəmli bir qismini ilk dəfə popularlıq əldə etdiyi Portland,Oregonda keçirdi. Əsas çalğı aləti qismində gitara olmaqla yanaşı piano, klarnet, bas-gitara, baraban və harmonika da çala bilirdi. Özünəməxsus “fısıltıya bənzəyən, hörümçək toru incəliyində danışırmış kimi” bir vokal tərzi vardı.
İllərlə rok qrubu Heatmisterdə fəaliyyət göstərdikdən sonra 1994cü ildə müstəqil şirkətlər olan Cavity Search və Kill Rock Stars ilə işləyərək solo karyerasına ilk addımını atdı. 1997-ci ildə Dream Works Records ilə razılığa gəldi və iki albomunu bu şirkətdən çıxartdı. Smit “Miss Misery” adlı mahnısının Can dostum filminin musiqiləri arasında yer alması və 1997-ci ildə ən yaxşı mahnı kategoriyasında Oskara namizəd olması ilə geniş kütlələr tərəfindən tanınmağa başladı.
Smit illərlə depressiya, alkoqolizm, narkomaniya ilə mübarizə etdi və bu mövzular tez-tez mahnılarındakı sözlərdə yer alırdı.34 yaşında Los-Ancelesdə sinəsinə aldığı iki bıçaq zərbəsi ilə öldü. Bu bıçaq zərbələrinin bir cinayətinmi yoxsa bir intiharınmı nıticəsi olduğu açıqlana bilmədi. Smitin bədəni yandırıldı və cəmiyyətə açıq bir xatirə yeri müəyyən edilmədi. Ölümündən öncə altıncı studio albomu From a Basement on the Hill üzərində işləyirdi. Bu albom ölümündən sonra, 19 oktyabr 2004cü ildə yayımlandı.
Sidi-Süleyman (Uarqla)
Sidi-Süleyman — Əlcəzairin şimal-şərq hissəsində, Uarqla vilayətində şəhər və kommuna. Məqarin dairəsinin bir hissəsidir.
Coğrafi mövqe
Şəhər vilayətin şimal hissəsində, Böyük Səhranın şimalındakı vahələrindən birinin ərazisində, ölkənin paytaxtı Əlcəzairdən təxminən 460 kilometr cənub-şərqdə yerləşir. Mütləq hündürlüyü dəniz səviyyəsindən 56 metr yüksəkdir.
İqlim
Şəhərin iqlimi quraq isti kimi xarakterizə olunur. İl ərzində çox az yağıntı düşür (orta illik miqdarı 65 mm-dir). Orta illik temperatur 21,5 °C-dir. Ən soyuq ayın (yanvar) orta temperaturu 10,1°C, ən isti ayın (iyul) orta temperaturu 33,4°C-dir.
Nəqliyyat
Şəhərin qərbindən 3 nömrəli respublika əhəmiyyətli avtomobil yolu keçir.
Hüseynqulu xan (Bakı xanı)
Mirzə Məhəmməd xan Dərgahqulu xan oğlu — 1792-1806 - cı illərdə Bakı xanı.
Həyatı
Huseynqulu xan I Mirzə Məhəmməd xanın nəvəsidir. Hüseynqulu xan 1792-ci ildə əmisi Məhəmmədqulu xanın vəfatından sonra taxta çıxmışdır. O, yeznəsi Qasım bəy Mansurxan bəy oğlunun və digər yaxın bəylərin köməyi ilə hakimiyyətə gəlib, 14 il, 1806-cı ildə ruslar Bakını alanadək burada hakimlik edib
1792-1806-cı illərdə hakimiyyətdə olmuş Hüseynqulu xan olduqca mürəkkəb beynəlxalq şəraitdə Rusiya və Qacarların idarə etdiyi İran arasında manevr etməli olur. Rusiya imperatriçəsi II Yekaterinanın fərmanı ilə Rusiyanın himayəsinə keçən Hüseynqulu xan rus ordusunun Azərbaycanı tərk etməsindən sonra Ağa Məhəmməd şah Qacara meyil edir. Qacarın qətlindən sonra Bakı xanlığı yenidən müstəqilliyini bərpa edir. XIX əsrin əvvəlində Bakı xanlığı uğrunda dövlətlərarası mübarizə yenidən kəskinləşir. 1803-cü ildə yenidən Rusiyadan asılılığı qəbul edən Hüseynqulu xan az sonra bu asılılıqdan imtina edir.
Bakı xanı Hüseynqulu xan qaçandan 20 il sonra yenidən qoşun yığıb Abşeronu ruslardan azad edir. Amma İçərişəhəri ala bilmir və rus qarnizonunu mühasirədə saxlamağı bacarır. İçərişəhər yaxınlığında rus qarnizonu ilə Hüseynqulu xanın qoşunu arasındakı döyüşdə hər iki tərəfin silah sursatı qurtarır və ruslar Dağıstana xəbər göndərərək Hacı Tərxandan əlavə kömək alırlar.
Sisyanovun öldürülməsi
1805-cı ildə general Pavel Sisianov Bakı xanlığına hücum edir. İlk hücum uğurlu alınmasada ikinci hücum zamanı Sisianov Bakını mühasirəyə alır. Bakı xanı Hüseynqulu xan onunla danışıqlar aparmaq üçün onu Qala qapısının yanına çağırır. 8 fevral 1806-cı ildə general Pavel Sisianov Bakının Qala qapısın yanına gəlir. Burada o Hüseynqulu xan ilə danışanda Hüseynqulu xanın əmisi oğlu İbrahim bəy tərəfindən öldürülür. Sisianovun ölümündən sonra rus qoşunlarının hücumları xüsusilə amansızlaşdı. 1806-cı ilin oktyabrında Bakı işğal edildi, 1813-cü ildə isə Gülüstan müqaviləsi Bakı xanlığının Rusiyaya birləşdirilməsi rəsmiləşdi. 1811-ci ildə Sisiyanovun cəsədi Tbilisiyə aparılaraq orada kilsə qəbiristanlığında basdırılır.
Ailəsi
Əmin Abid Gültəkinin böyük qardaşı və yolgöstərəni Əliabbas Müznib haqqında dəyərli araşdırmaların müəllifi professor İslam Ağa­yevə bu ailənin soykökü haqqında olduqça maraqlı bilgilər ver­mişdir. O, AMEA Əlyazmalar İnstititu arxivinin 23-cü fondunda olan 9/146-cı qovluqdakı Əliabbaas Müznibin özkeçmişindən bir parçanı kitabına daxil etmişdir.(Ağayev İslam, 2000:5) Əliabbas Müznib Gəncənin müsəlman əhalisinə qəddarlıqla divan tutmuş rus generalı Sisyanovun baş Bakının Qoşa qala qapısı yaxın­lı­ğın­da qılıncla vurulandan sonra baş verən hadisələrdən söz açarkən yazır:“...Hüseyinqulu xan Bakıdan çəkildikdə xanın əqvam və əqrabasına rus qoşunları tərəfindən şiddətli cəzalar verilmişdir. Həbs, sürgün, edam edilməkdən müzayiqə olunmamışdır... Qətli-am şəhərdə həftələrlə davam etmişdir. Colum-cocuqlar qılıncdan keçirilmişdir. “Yeddi ev bir küvəcə möhtac oldu”- zərbül-məsəli bu tarıcı hadisənin şahidi idi”. (Ağayev İslam, 2000:5)
Əliabbas Müznibin arxivi ilə yaxından tanış olan professor İslam Ağayev yazır: “Bu faciəli hadisələr dövründə Ə.Müznibin bütü nəsli çar qoşunları tərəfinfən şiddətli cəzalara düçar olur. Bütün nəsil qırılır. Təkcə altı aylıq Novruz babası sağ qalır”. (Ağa­yev İslam, 2000:5)
Daklar
thumb|250px|Romada olan bir Dak döyüşçüsü heykəli.
Daklar, Daçiyalılar və ya Daçlar (İngiliscə tələffüz: [ˈdeɪʃənz]; Latınca: Daci, Yunanca: Δάκοι Δάοι, Δάκαι) — Tarakiyalılar ilə əlaqələrinin mövcudluğu bilinən, yaxud da Trakiyalılara mənsub olan qədim Hind-Avropa xalqı. Daklar Qara dənizin qərbindəki Karpat dağları ətrafında yerləşən Daçyan zonasının qədim sakinləridirlər. Bu əraziyə müasir Rumıniya və Moldova ərazilərindən əlavə olaraq, Ukraynanın bəzi hissələri, Şərqi Serbiya, Şimali Bolqarıstan, Slovakiya, Macarıstan və Cənubi Polşa da daxildir.
İtalyansayağı buz
thumb|Итальянский лёд İtalyansayağı buz — soyuq desertdir.
Hazırlanması
Bu buzu hazırlamaq üçün sirop smesindən və meyvəli puredən istifadə olunur. Bunu hazırlamaq üçün müxtəlif növ sirop və meyvədən istifadə etmək olar. Buz üçün lazım olan bütün komponentlər adrıcıl olaraq blenderə qatılır və pure halına salınır və bundan sonra onu soyuducuya qoyulur. İtalsayağı buzun miqdarı ona əlavə edəcəyimiz məhsullardan asılıdır. Bəzən "hurman italsayağı buz" adına rast gəlirik. Onun italiyansağı buzdan fərqi onun hazırlamasında iki məhsuldan istifadə edilir. Həmçinin ona albalı, kokos, limon şirəsi əlavə edilir. Bununla yanaşı şokolad ,portağalda əlavə edilə bilər.
İtalyan buzu Filadelfiyada "su buzu" olaraq da tanınır. İtalyan buzu kimi su buzu da eyni şəkildə İtalyan immiqrantlar tərəfindən Filadelfiyada qranitadan alınmışdır.
Tom və Cerri (95-ci seriya)
Özünə güvənən pişik - 14 oktyabr 1955-ci ildə çəkilmiş Tom və Cerri cizgi filminin seriyasıdır.
İtaliya müharibəsi (1551-1559)
İtaliya Müharibəsi və ya digər adıyla Habsburg-Valois Müharibəsi — 1551-1559-cu illər arasında baş vermiş bir müharibədir. Fransa krallığının İtaliya yarımadasında suverenlik qurmaq istəməsiylə başlayan bir müharibədir. Müharibə nəticəsində ispanlar, Cənubi İtaliyanı ələ keçirdi.
Aralıq dənizindəki toqquşmalar
Müharibənin ilk toqquşması kimi Tripolinin ələ keçirilməsi planlaşdırıldı. Sonra, 1552-ci ildə Osmanlının dəstəklədiyi Fransız donanması, İtaliyada Calabria regionunu ələ keçirildi. Həmin il, Andrea Dorianın komandanlıq etdiyi İtalyan Donanması batırıldı (Ponza Dəniz Müharibəsi).
Quru toqquşmaları
1553-də birləşmiş donanma, Korsikanı işğal etdi. Bu ildən sonra, sülh əldə olunana qədər, Osmanlılar dənizdə təkbaşına vurqaç hücumlarına davam etdilər. Bu vurqaç hücumlarının ən əsası, 1558-də Balear Adalarına edilən hücumlardır.
1553-də Fransa, Sienanın dəstəyi ilə quru hücumlarına başladı. 1554-də gerçəkləşdirilən Marciano Müharibəsində, birləşmiş ordu məğlub oldu; Və Siena düşdü. Ancaq həmin il Fransa; Renty Müharibəsi nəticəsi olaraq Metz, Toul və Verdin şəhərlərini ələ keçirdi.
1556-da İspaniya ilə Fransa sülh müqaviləsi imzalamaq üçün görüşsə də, münaqişədən dolayı imzalanmadı. Həmin il V Karlın taxtdan çəkilməsinin ardından, müharibənin axarı dəyişdi. İspanlar Flandriyanı ələ keçirdi. İngiltərənin müharibəyə daxil olmasilə, Fransa Kale şəhərini ələ keçirdi.
Sülhün təmin olunması və nəticələr
3 Aprel 1559-da İspaniya ilə Fransa arasında Cateau-Cambrsis Sülh Müqaviləsi imzalanıb. Fransızların nə ciddi bir itki, nə də ciddi bir qazancı oldu. Müqəddəs Roman İmperiyasının ərazi bütövlüyü pozuldu. İspaniya, İtaliyadakı mütləq güc oldu; Və özündən daha güclü orduya (Osmanlı-Fransız birləşmiş ordusu) qarşı, uğurlu bir şəkildə dayana bildi.
Nəticə
Cənubi İtaliya İspaniya hakimiyyətinə keçdi, Fransa Qərbi Avropada bir qədər torpaq qazandı.
Tənzətap
Tənzətap — Yelizavetpol (Gəncə) quberniyasının Zəngəzur qəzasında, indi Gorus rayonunda kənd. İlk dəfə 1468-ci ildən mə’lumdur
Əhalisi
Əhalinin hərəkəti ilə Şərqi Anadoludan gətirilmə addır.
Morsilya
Hazırlanması
Morsilya bütün dünya mətbəxlərinə yer tapıbdı. Morsilyanı sobada qızardaraq hazırlayırlar. Bu zaman paxla, mərci əlavə edilir.
Tom və Cerri (94-cü seriya)
Tomu ve Şeri - 9 sentyabr 1955-ci ildə çəkilmiş Tom və Cerri cizgi filminin seriyasıdır. Bu seriya digər seriyalar sırasında "CinemaScope" formatında çəkilmiş "Tom və Cerri" seriyalarının 4-cü qısametrajlı seriyadır.
Elnur Aslanov (güləşçi)
Elnur Aslanov — Azərbaycanı təmsil edən sərbəst güləşçi.
Karyerası
Elnur Aslanov 2000-ci ildə yeniyetmələr arasında Avropa Çempionatını 18-ci, 2001-ci ildə isə gənclər arasında Dünya Çempionatını 17-ci pillədə başa vurdu.
2002-ci ildə Tirana şəhərində (Albaniya) baş tutan gənclər arasında Avropa Çempionatının gmüş medalına sahib olan Elnur Aslanov 2003-cü ildə Dünya Çempionatını 8-ci pillədə başa vurdu.
Elnur Aslanov Azərbaycanı 2004-cü ildə Afina şəhərində (Yunanıstan) baş tutan XXVIII Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil elədi, amma Elnur Aslanov olimpiada da uğursuz çıxış elədi. Elnur Aslanov qrup mərhələsində əvvəl Tacikistan nümayəndəsi Yusub Abdusalomova 4:8, sonra isə olimpiya çempionu Kanada nümayəndəsi Daniel İqaliya 1:8 hesabları ilə məğlub oldu və Afina Olimpiadasında mübarizəsini başa vurdu.
Olimpiadadan sonra Elnur Aslanov 2006-cı ildə Avropa Çempionatını 20-ci, Dünya Çempionatını 30-cu, Qızıl Qran-Pri beynəlxalq turnirini isə yeddinci pillədə başa vurdu. 2006-cı ildə idmanla vidalaşdı.
Kholat
Kholat — Polşa tərtibatçıları IMGN. PRO tərəfindən hazırlanmış sağ qalma oyunudur. Burada oyunçu 1959-cu ilin fevralında Kholat Syakhlda itkin düşən doqquz rus kollec tələbəsinin addımlarını izləyən baş qəhrəmanı idarə edir. Oyun 9 iyun 2015-ci ildə Steam Store-da çıxdı. 14 may 2020-ci ildə Nintendo Switch üçün də buraxıldı. 2020-ci ildə Phoenixx vasitəsilə Yaponiyada buraxıldı.
Süjeti
Oyun, oyunçu qatarla İvdelə çatmazdan əvvəl Dyatlov keçidi hadisəsinin təfərrüatlarını izah edən bir rəvayətçinin tərəfindən səsləndirilməsi ilə açılır. Tuneldən çıxdıqdan sonra oyunçu yerdəki bir dəliyə düşür, lakin oyuncu özünü bivouac sahəsinin yaxınlığında tapır. Oyanan oyunçu meteorit, parlayan yazıları olan sütuna bənzər daşlar, insana bənzər fiqurlardan ibarət parlayan krater tapır. Oyunçu tərk edilmiş kilsə, kosmodrom və bir neçə düşərgə kimi çoxlu diqqətəlayiq yerləri araşdırır. Həmçinin düşmən və kölgəyə bənzər canlılar tərəfindən təqib edilən oyunçu, nəyin bahasına olursa olsun onlardan qaçmalıdır. Oyunun 22-ci bölməsində "subyekt" adlandırılan məhkumlar üzərində qeyri-insani eksperimentlər aparılırdı. Bölmədəki oyunçu Vitalij, Anomaliya ilə əlaqədar Dyaltlov aşırımı hadisəsi qurbanlarının yerini müəyyən etmək üçün göndərildi, lakin onların cəsədlərinin dəhşətli vəziyyətdə tapılması nəticəsində açıqlana bilməyən psixi pozğunluq yaşadı. Daha sonra o, arvadı Viktoriyaya dəlilik halında hücum etdi və Viktoriyanın bacısını öldürməkdə şübhəli bilinərək həmişəlik Moskvada sığınacağında saxlanıldı. Nəhayət, qorxulu keçidə çatan oyunçu yenidən havaya qalxan daşlarla qarşılaşır və dəftərini açanda səhifələr küləyə doğru uçmağa başlayır. Qaranlıqda oyanan oyunçu, narıncı parıltıya tərəf çəkilir. Çadır tapıb içəri daxil olurlar və qadın qışqırtısı eşidilən kimi ekran qaralır.
Məhəbbət Paşayev
Məhəbbət Vaqif oğlu Paşayev — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Məhəbbət Paşayev 12 5 avqust 1999-cu ildə Şəki rayon Bolludərə kəndində anadan olub. 2005-ci ildə Bolludərə kəndində birinci sinifə getmişdir. 2006-cı ildə ailəsi Oğuz şəhərinə köçmüş və Məhəbbət Paşayev təhsilini Oğuz şəhər 3 nömrəli məktəb-liseydə davam etdirmişdir. 2016-cı ildə məktəb-liseyi bitirmişdir.
Hərbi xidməti
Məhəbbət Paşayev 26 aprel 2018-cı ildə Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinə müddətli həqiqi hərbi xidmətə çağırılıb. Hərbi xidmətini Goran, Ağcakənd, Ballıqaya bölgəsində yerinə yetirmişdir. Əsgəri xidmətdə olarkən öz borcunu ləyaqətlə yerinə yetirmiş, hərbi hissə komandanlığı tərəfindən dəfələrlə Fəxri Fərmanlara layiq görülmüşdür. 1 oktyabr 2019-cu ildə xidmətini uğurla başa vurmuşdur. Ordu sıralarından qayıtdıqdan sonra müxtəlif işlərdə işləmişdir. 2020-ci ilin avqustundan müddətdən artıq xidmət edən hərbi qulluqçusu kimi Azərbaycan Ordusunda xidmətə başlamışdır.
İkinci Qarabağ müharibəsində iştirakı
Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin müddətdən artıq xidmət edən hərbi qulluqçusu olan Məhəbbət Paşayev 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan və Ermənistan arasında başlanan Vətən müharibəsi zamanı Suqovuşan uğrunda gedən döyüşlərində savaşıb. Məhəbbət Paşayev Suqovuşan uğrunda gedən döyüşlərdə qəhrəmancasına vuruşaraq şəhidlik zirvəsinə yüksəlmişdir. Məhəbbət Paşayev sentyabr ayının 30-da Oğuz Şəhidlər Xiyabanında dəfn olunmuşdur.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Məhəbbət Paşayev ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Suqovuşan qəsəbəsinin işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 05.11.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Məhəbbət Paşayev ölümündən sonra "Suqovuşanın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Rəşad Cavadov
Həyatı
Rəşad Cavadov 1 sentyabr 2001-ci ildə Qusar rayonunun Hil kəndində Fərzəli Cavadovun ailəsində anadan olmuşdur. 2007–2018-ci illərdə orta təhsil almışdır. Subay idi.
Hərbi xidməti
Rəşad Cavadov 2019-cu ilin oktyabr ayında Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidmətinin Qusar rayon üzrə Hərbi Komissarlığı tərəfindən hərbi xidmətə çağırılmışdır. Xüsusi Təyinatlı Qüvvələrin sıralarında, "N" saylı hərbi hissədə müddətli həqiqi hərbi xidmət etmişdir.
Azərbaycan Xüsusi Təyinatlı Qüvvələrinin əsgəri olan Rəşad Cavadov 2020-ci il sentyabrın 27-dən Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsində atıcı və kəşfiyyatçı olaraq iştirak etmişdir. Xocavəndin və Füzulinin azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə vuruşmuş və fərqlənmişdir.
Azərbaycanın Xocavənd rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 25.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Rəşad Cavadov "Xocavəndin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Füzuli rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 25.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Rəşad Cavadov ölümündən sonra "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Vətən müharibəsi bitdikdən sonra Rəşad Cavadov Füzuli rayonunda yerləşən "N" saylı hərbi hissədə xidmətinə davam etmişdir.
Rəşad Cavadov 21 yanvar 2021-ci ildə Füzuli rayonunda xidməti vəzifəsini yerinə yetirərkən minaya düşərək həlak olmuşdur. Doğulduğu Qusar rayonunun Hil kəndində dəfn edilmişdir.
Azərbaycan Respublikasının müstəqilliyinin, ərazi bütövlüyünün qorunub saxlanılmasında xüsusi xidmətlərinə, öz xidməti vəzifələrini və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqları yerinə yetirərkən fərqləndiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 25.06.2023-cü il tarixli Sərəncamına əsasən Rəşad Cavadov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edilmişdir.
Degenia velebitica
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü. Velebitin rəmzidir və Xorvatiya sikkəsi olan 50 lipanın üzərində təsvir edilmişdir. Xorvatiya üçün endemikdir.
Kəşfi
17 iyul 1907-ci ildə macar təbiətşünası Arpad von Degen tərəfindən aşkar edilmiş və onun adını almışdır. O, bitkinin Amerikanın nadir bitki cinsi olan degenia kimi təsnif etdi və tez bir zaman bu bitkinn degenia cinsinin yeganə növü olduğu aşkar edildi.
Görünüşü
Degenia velebitica aşağı çoxillik bir bitkidir. Gövdəsi 10 sm hündürlüyə qədərdir. Yarpaqları dar, nizə şəklində, yuxarı hissəyə işlənmiş, gümüşü ağ rəngdədir. May- iyun aylarında çiçək açır. Çiçəkləri əsasən sarı rənglidir. Meyvələri yağlıdır. Kökü uzundur və qayaların yarıqlarına, daşlarının altına uzanır. Qaya karstında böyüyür. Uzun ömürlü deyil və daim yenilənməlidir.
Rəmzi
Degenia velebitica Xorvatiyaın milli valyutasında, 50 lipa üzərində təsvir edilmişdir. Mühafizə olunan bitki növləri arasındadır. Bu, son dərəcə zəngin Velebit florasının ticarisimvoludur. 22 Aprel Yer Günündə, son bir ildə hər hansı bir mediada, televiziya və ya radioda yayımlanan ən yaxşı ekoloji müəllif hüquqları işi üçün "Velebit degenius" jurnalist mükafatı təqdim olunur.
Türk Əməkdaşlıq və Koordinasiya Agentliyi
Türk Əməkdaşlıq və Koordinasiya Agentliyi və ya qısaca  — Türkiyə Respublikası Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi nəzdində olan təşkilat xarici ofisləri vasitəsilə Türkiyənin xarici yardımlarını təşkil edir. Bərpa, səhiyyə, təhsil, kənd təsərrüfatı və heyvandarlıq, inzibati və mülki infrastrukturun inkişafı kimi bir çox sahələrdə aktivdir.
1991-ci ildə Sovet Sosialist Respublikaları İttifaqı (SSRİ) dağıldıqdan sonra bir çox türk dövləti müstəqilliyini qazanmış və Türkiyə Respublikasının bu dövlətlərə sosial, iqtisadi və mədəni sahədə təmin etdiyi dəstəyi həyata keçirəcək və koordinasiya edəcək bir təşkilata ehtiyac yaradılmışdır. 1992-ci ildə Xarici İşlər Nazirliyinin nəzdində TİKA quruldu. 28 may 1999-cu ildən baş nazirliyə tabe edildi. TİKA, Orta Asiya, Balkanlar, Afrika, Şərqi Asiya, Latın Amerikası ölkələri başda olmaq üzrə, təxminən 140 ölkədə xidmət edən, Türkiyə Respublikası dövlətinin yeganə texniki kömək təşkilatıdır. Mərkəzi nümayəndəliklə yanaşı, TİKA-nın 59 ölkədə 61 Proqram Koordinasiya Ofisi geniş coğrafiyada və bütün sektorlarda fəaliyyət göstərir. Ümumi tarixi irsi qorumaq üçün TİKA, xüsusilə Balkanlar və Orta Asiyada bir çox Osmanlı abidəsinin bərpasını həyata keçirdi. Son illərin ən diqqət çəkən layihələrindən biri Sultan Süleyman Qanuninin məzarının itkin yerinin tapılmasıdır. Digər tərəfdən, Somali, Fələstin və Sudanda qurduqları xəstəxanalar sağlamlıq sahəsindəki ən vacib layihələrdəndir. Bundan əlavə, TİKA bir çox ölkələrdə məktəblərin, sağlamlıq mərkəzlərinin və inzibati binaların tikintisi və yenidən qurulması kimi fiziki infrastrukturun gücləndirilməsi məqsədilə bir çox layihə həyata keçirmişdir. 2015-ci ildə TATİP Türkiyə-Azərbaycan-Tanzaniya Əməkdaşlıq Sağlamlıq Proqramı TİKA, Dünya Həkimləri Dərnəyi, Azərbaycanlı Könüllü həkimlərlə reallaşdırılan proqram çərçivəsində Dünya Həkimləri Dərnəyi, Gəncliyə Yardım Fondu, Azərbaycanlı həkimlər Bəhruz Quliyev, İmran Cərullzadə, Qoşqar Məmmədovun iştirakı, Tanzaniya REHEMA Fondunun dəstəyilə 100-dən çox Tanzaniyalı xəstədə katarakt əməliyyatı edildi və 100-dən çox xəstə göz müayinəsindən keçirildi.
Kənd təsərrüfatı və heyvandarlıq sahəsində avadanlıq dəstəyi, xüsusən də Afrikada su quyularının açılması kimi bir çox bölgədə müxtəlif fəaliyyətlər göstərməkdədir.
TİKA Türkoloji Layihəsi
Türk Əməkdaşlıq və İnkişaf İdarəsi Başçılığı altında Türkiyə xaricində türkcə təhsili yaymaq üçün başladılan layihədir. Bu gün xaricdə təxminən 20 universitetdə Türkologiya şöbələri fəaliyyət göstərir.
Elnarə Xəlilova
Xəlilova Elnarə Sabit qızı — Azərbaycan müğənnisi və aktrisası.
Uşaqlıq illəri
Elnarə Xəlilova 1 oktyabr 1980-ci ildə Bakıda anadan olub. 1987-ci ildə 144 № orta məktəbə gedib, 1997-ci ildə həmin məktəbi bitirib. Elə həmin ildə Azərbaycan Dövlət Dillər Universitetinin Filologiya fakültəsinə daxil olub və universitetdən qırmızı diplomla məzun olub. Daha sonra təhsilini Milli Konservatoriyada davam etdirib.
Gənclik illəri
1999-cu ildə "Qızıl Açar-99" mahnı müsabiqəsinin laureatı olub. 2000-ci ildə Vaqif Gərayzadənin triosuna dəvət alıb. Qrupda çalışdığı vaxtlar Zülfiyyə Xanbabayevanın, Aygün Kazımovanın və bir çox ulduzların bek vokalisti olub. Qrupdan ayrıldıqdan sonra "Şərq ulduzları" uşaq teatrında çalışıb. Sonradan "Elnarə və onun dostları" qrupunu yaradıb. 2003-cü ildə "SS Production" şırkəti ilə 5 il müddətinə müqavilə bağlayıb və solo karyerasına başlayıb. İlk mahnısı "Sənsizəm" olub. Həmin il "Qəm otağı" adlı ilk klipi işıq üzü görüb. "Gənc Sim", "Pantene Pro-v" markalarının Azərbaycanda siması olub. Bundan əlavə Özbəkistanda "Nəzakət", Azərbaycanda istehsal olunan "Məşədi İbad-97" filmlərində baş rol alıb. İndiyə kimi 6 klipi işıq üzü görüb — "Qəm otağı", "Məhəbbət payım", "Uzaqlara", "Yuxulu şəhər", "Çünki gəncsən", "Cibdə varsa pul". 2006-cı ildə ailə həyatı qurub. Həmin il "Məhəbbət payım" adlı solo albomunu buraxıb. "Səbuhi" studiyasında yazılan disk 16 mahnıdan ibarət olub.
Ailəlidir. 4 övladı — 1 qızı, 3 oğlu var. 2006-cı ildə ailə həyatı quran Elnarənin 2007-ci il iyunun 22-də qızı, 2009-cu il oktyabrın 11-də oğlu olub.
Vaybhaşika
Sarvastivada-vaybhaşika və ya sadəcə vaybhaşika (वैभाषिक), — hinayana buddizminin fəlsəfi məktəbi. E.ə. III–II əsrlərdə inkişaf etmişdir. Əsas mənbəsi Vasubandhunun "Abhidharmakoşa" traktatıdır. Buddist dharmalar təlimini inkişaf etdirmişdir. Odur ki bu məktəbin fəlsəfəsi şüurların və varlıqların axını yaradan və keçmişdə, indidə və gələcəkdə reallıq yaradan elementlər kimi dharmalar təliminə əsaslanır. Dharmanın bir anlıq görünmək, hərəkətlər etmək və ya başqaları ilə birləşmək, sonra isə növbəti dharmaya yol açmaq məqsədilə yox olmaq üçün vaxtı var. Sonsuza qədər davam edən bu proses "dharma dalğası" adlanır. Həyatın cərəyanlarında həmişə aydın görünməyən, lakin digər dharmaları həyəcanlandıran, narahat edən və pozan dharma (kleşa) həmişə mövcuddur.
Əbilkənd
Əbilkənd — İrəvan xanlığının Zəngibasar mahalında kənd adı
Tarixi
1918-ci ildə əhalisi qovulmuşdur. 1922-ci ildə əhali qayıdaraq yenidən məskunlaşmışdır. 1948-1951-ci illərdə əhali Azərbaycana köçürüldükdən sonra kənd ləğv edilmişdir. Həbibkəndi də adlanmışdır. Əbil (Həbil) şəxs adından və kənd sözündən ibarətdir.
Alina Puqaç
Alina Puqaç (11 yanvar 1993-cü ildə anadan olub) — İsraili təmsil edən qadın badmintonçu.
BWF International Challenge/Series
Qadınlar cütlük
Şole (rayon)
Şole  — Fransanın Luara torpağı regionun rayonlarından biri. Departamenti — Men və Luara. Suprefektura — Şole. Rayon əhalisi 2006-cı ildə 193 112 nəfər təşkil edirdi. Əhalinin sıxlığı — 117 nəf / km². Rayon sahəsi — 1646 km².
Cahangir Qurbanov (müğənni)
Qurbanov Cahangir Qafar oğlu — Azərbaycan müğənnisi.
Həyatı
Cahangir Qurbanov 1976-cı 17 sentyabrda Sumqayıt şəhərində anadan olub. Naxçıvan Muxtar Respublikasında böyüyüb, burada 3 N-li orta məktəbdə orta təhsilini başa vurduqdan sonra Naxçıvan Dövlət Universitetinin Hərbi fiziki təlim fakültəsinə daxil olub. 1998-ci ildə ali təhsil aldıqdan sonra Bakı şəhərinə köçüb. Bir neçə beynəlxalq festivalın qalibi və qranpri mükafatçısıdır. 2009-2010-cu illərdə ATV telekanalında "Yeni Ulduz" tele-yarışmasının qalibi olub. 2012-ci ildə Üzeyir Hacibəyli adına Bakı Musiqi Akademiyasının solo oxuma fakültəsinə daxil olub (professor Hüseyin Əliyevin sinfinə). 2013-cü ildən Azərbaycan Dövlət Akademik Opera və Balet Teatrının solistidir. Aparıcı solist-vokalçı kimi teatrın repertuarında olan əksər milli və klassik opera tamaşalarında əsas rollarda çıxış edir. "Leyli və Məcnun"da Nofəl, "Şah İsmayıl"da Aslan şah, "Sevil"də Atakişi, "Toska"da Anjelotti, "L'elisir D'amore" Belkore, "Pagliacci" Silvio və s. Azərbaycan Respulikası DİN-yi DQ-nin nümunəvi göstərici orkestrinin dirijorudur.
Ailəlidir, bir övladı var.
NGC 5533
NGC 5533, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Çoban bürcü istiqamətində yerləşir. Sab tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Sidi-Xüiləd
Sidi-Xüiləd — Əlcəzairin şərqində, Uarqla vilayətində şəhər və kommuna. Sidi-Xüiled dairəsinin inzibati mərkəzidir.
Coğrafi mövqe
Şəhər vilayətin mərkəzi hissəsinin qərbində, Böyük Səhranın şimalındakı vahələrindən birinin ərazisində, Uarqla şəhərindən şimal-şərqdə, ölkənin paytaxtı Əlcəzairdən təxminən 560 kilometr cənub-şərqdə yerləşir. Mütləq hündürlüyü dəniz səviyyəsindən 127 metrdir.
Sidi-Xüiləd kommunası Uarqla, Əyn-Beyda, Hasi-Ben-Abdullah və Nəqusa kommunaları ilə həmsərhəddir. Sahəsi 131 km2-dir.
İqlim
Şəhərin iqlimi quraq isti kimi xarakterizə olunur. İl ərzində çox az yağıntı düşür (orta illik miqdarı 45 mm-dir). Orta illik temperatur 22,2 °C-dir. Ən soyuq ayın (yanvar) orta temperaturu 10,6°C, ən isti ay (iyul) 34°C-dir.
Nəqliyyat
Əyn-Beyda hava limanı şəhərin cənubunda yerləşir
Kyuşu
Kyuşu — sahəsinə görə Yaponiyanın üçüncü ən böyük adasıdır. Sahəsi 40,6 min km² təşkil edir. Adada 12,0 milyon insan yaşayır. Bir çox alimlərin fikirincə yaponiya sivilizasiyasının yaranma məkanı hesab edilir.
Kyuşu adası ilə Honşu adası arasında Simonose boğazı (Kammon boğazı) yerləşir. Boğazın alt hissəsindən dəmiryolu və avtomobil tunelləri inşa edilmişdir. Üstəlik adaları Kammon körpüsü birləşdirir.
Coğrafiyası
Kyuşu adasını şərqdən Sakit okean, şimal-şərqdən Daxili Yapon dənizi və qərbdən isə Şərqi Çin dənizinin suları yuyur.
Qərbi istisna olmaqla sahilləri parçalıdır. Ərazisi əsasən dağlıqdır. Düzənliklər yalnız qərb və şimal-qərb hissələrində yerləşir. Şimal-qərbdə elə də yüksək olmayan təpəliklər yerləşir. Cənub-şərqdə isə ərazilər orta dağlıqdır. Ən hündür zirvəsi Kucyudur. Adada Yaponiyanın fəaliyyətdə olan vulkanı Аso (1592 m) yerləşir. Aktiv vulkanlara malikdir. Ada daş kömürlə zəngindir. Ada seysmik baxımında aktiv zonada yerləşir.
İqlimi subtropik, mussondur. İl ərzində 3000 mm yağıntı düşür (maksimum — yay). Yanvar ayının orta aylıq temperaturu dağlarda 0°S, digər ərazilərdə isə 10°S təşkil edir. İyul ayının temperaturu isə dağlarda 15°S, sahil ərazilərində isə 26°S təşkil edir. Qış mussonları dönəmində tez-tez Tayfunlar baş verir. Adanın sahillərindən iki isti cərəyan keçir (Kurosio cərəyanı və Tsuşima cərəyanı).
Çayları qısa ancaq gursuludur. Hidroenerji baxımından zəngindir. Ərazisi bitki örtüyü ilə zəngindir. Burada Kameliya, Maqnoliya, Şam ağacı, Kriptomeriya kimi bitkilərə rast gəlmək olar. Yüksəkliklərə doğru kol bitkiləri üstünlük təşkil edir. Cənub hissələrində yerləşən musson meşələrində Palma və Qıjıkimilər kimi bitkilər yayılmışdır.
Demoqrafiya
Adanın əhalisi 12 000 000 nəfər (2010) təşkil edir. Hər km² əraziyə — 295,6 nəfər düşür. Ən böyük şəhəri Fukuokadır. Şəhərdə 1,4 milyondan çox insan yaşayır. Bu şəhər adanın istər iqtisadi istərsə də inzibati cəhətdən mərkəzidir. Yarım milyondan çox əhaliyə malik olan Kumamoto və Kaqoşima kimi şəhərlərə malikdir. Əsas mədəni mərkəzləri Naqasaki, Hirado və Oita şəhərləridir
İnzibati bölgü
Kyuşu adası inzibati cəhətdən 7 prefekturaya bölünür: Ada eyni adlı Kyuşu regionuna daxildir.
İqtisadiyyat
İqtisadiyyatın böyük hissəsi adanın şimalında cəmləşmişdir. Cənub hissəsində isə kənd təsərrüfatının müxtəlif sahələri inkişaf etmişdir. Cənubda Düyü, Tütün, Qramafonçiçək batat yetişdirilir. Maldarlıq və donuzçuluq inkişaf etdirilmişdir.
Məbəd
Məbəd (tapınaq, ibadətxana və ya ibadətgah) — bütün inanc sistemlərində insanların dini sitayiş üçün istifadə etdiyi məkan. Məbəd insanların müqəddəs saydıqları yerdə inşa edilir. Təbii məbədlər olaraq da qayalar üzərinə oyulmuş olan və ya təbii mağaralardan istifadə edilmişdir.
Texniki olaraq kilsələr, məscidlər, sinaqoqlar və paqodalar da umumi ad olan Məbəd kateqoriyasına daxil edilir. Bir çox başqa dində ibadət məkanı(ibadətgah) üçün xüsusi isim bilinmədikdə və ya təyin olunmadıqda Məbəd sözündən istifadə olunur. Məsələn Buddist məbədi və ya Şintoist məbədi.
Məbəd tikililəri
Qədimlərdən bu günə qədər memarlıqda ən məsuliyyətli tikililər içərisində məbəd tikililəri əsas yer tutur. Çünki bu tikililər insanları sadəcə estetik yox həm də şüuraltı təsirləndirməli, ilahi məhiyyətini büruzə etməlidir.
Digər tərəfdən bu binalar ibadət üçün idisə deməli memarın qarşısında qeyri-adi problem qoyulur – ibadətin düzgün alınması. Çünki ibadət zamanı insanların fəzaya buraqxdıqları vibrasiyalarla kosmosun biovibrasiyaları üst-üstə düşməlidir ki bu da ilahi qatla birbaşa əlaqə deməkdir. Məbədin içərisində "vibrasiya akkustikası"na xidmət edən hündür tavan, günbəzlər və s. də olur. Qədimdən papaların varislərinə vəsiyyəti insanı vəcdə gətirən, həyəcanlandıran möhtəşəm kilsələr tikmələri idi. Bir çox hallarda məscid tikililəri də bu xüsusiyyəti özlərində daşıyır.
ABŞ pasportu
thumb|200px|ABŞ biometrik pasportunun üz qabığı Amerika Birləşmiş Ştatları pasportu — ABŞ vətəndaşlarına verilən səyahət pasportudur. Bunlar yalnız ABŞ Dövlət Departamenti tərəfindən verilir. Pasportlardan əlavə (kitabça şəklində) məhdud istifadə pasport kartları eyni tələblərə tabe olaraq eyni dövlət orqanı tərəfindən verilir. ABŞ pasportu olmadan ABŞ-yə daxil olmaq vəya ölkəni tərk etmək qanunsuzdur. Buna baxmayaraq bəzi istisnalar mövcüddür. Bunlara ABŞ-yə qayıdarkən müəyyən səbəblərə görə pasportu olmayanlara misal göstərmək olar.
ABŞ pasport kitabçaları Beynəlxalq Mülki Aviasiya Təşkilatının (ICAO) tövsiyə olunan standartlarına (yəni ölçüsü, tərkibi, sıralanması, texnologiyası) uyğundur. Beş növ pasport kitabçası var; Dövlət Departamenti 2007-ci ilin avqust ayından bəri standart olaraq yalnız biometrik pasportlar verməyə başlamışdır. Amerika Birləşmiş Ştatları pasportları Birləşmiş Ştatların mülküdür və tələb olunduqda ABŞ hökumətinə qaytarılmalıdır.
Qanuna əsasən, vaxtı keçmiş ABŞ pasportu (və ya pasport kartı) ABŞ vətəndaşlığını sübut edir. Bu həmçinin ABŞ vətəndaşına qanuni şəkildə verildiyi halda daxil olmaqla vətəndaşlığın sübuta yetirəcək bütün təsirə malikdir. ABŞ qanunları ABŞ vətəndaşlarına digər ölkələrin pasportlarına sahib olmağı qadağan etmir, lakin ABŞ-yə giriş və çıxış zamanı yalnız ABŞ pasportlarından istifadə edilməlidir.
Tarix
left|thumb| Biometrik olmayan Amerika Birləşmiş Ştatları pasportunun imza səhifəsi və məlumat səhifəsi (2007-dən əvvəl). right|thumb| Biometrik pasportun imza səhifəsi və məlumat səhifəsi (2007-indiyə qədər) Amerika konsulluq məmurları İstiqlal Müharibəsi zamanı (1775–1783) on üç əyalətdən bəzilərinə pasport verdilər. Pasportlar bir tərəfə basılmış vərəqlər idi, daşıyıcının təsviri daxil idi və üç ilə altı ay müddətində qüvvədə idi. Fransadakı nazir Benjamin Franklin, nümayəndəliyi tərəfindən verilmiş pasportların dizaynını Fransız pasportu ilə əsaslandırdı.
1776-dan 1783-cü ilədək heç bir dövlət hökumətində pasport tələbi yox idi. Konfederasiya Məqalələrində də hökumətinin (1783–1789) pasport tələbi yox idi.
Müharibə dövrünün Xarici İşlər Departamenti də pasportlar verirdi və Konfederasiya Hökuməti (1783–1789) tərəfindən idarə olunan şöbədə həmçinin pasport verməyə davam etdi. 1789-cu ilin iyulunda Xarici İşlər Departamenti Konstitusiyaya əsasən qurulmuş hökumət tərəfindən idarə edildi. Həmin ilin sentyabr ayında şöbənin adı Dövlət Departamenti olaraq dəyişdirildi. Xarici əlaqələr və pasportlar verən şöbə 19-cu əsrin ortalarına qədər müxtəlif daxili vəzifələrə sahib idi.
Kənan Qafarov
Kənan Qafarov (tam adı: Kənan Siyaqif oğlu Qafarov; 6 avqust 1996; Göyçay, Azərbaycan — 8 oktyabr 2020; Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin müddətdən artıq xidmət edən hərbi qulluqçusu, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Kənan Qafarov 1996-cı il avqustun 6-da Göyçay rayonunun Yalman kəndində anadan olub. Subay idi.
Hərbi xidməti
Azərbaycan Ordusunun əsgəri olan Kənan Qafarov 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi üçün başlanan Vətən müharibəsində savaşıb. Kənan Qafarov oktyabrın 8-də şəhid olub. Göyçay rayonunda dəfn olunub.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Kənan Qafarov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Daşlı (Eçmiədzin)
Daşlı — Eçmiadzin rayonunda kənd adı.
Tarixi
1728-ci ilə aid mənbədə Qarni nahiyəsində kənd adı kimi qeyd olunmuşdur. Mənbədə kəndli Çinəxan kəndi yaxınlığında yerləşdiyi göstərilir. 1949-cu ildə əhalisi Azərbaycana köçürülmüşdür. 1728-ci ilə aid mənbədə "Reyhanlı camaatına məxsus Taşlu kəndi kimidir  . 1968-ci ildə kənd ermənicə Daştəkar adlandırılmışdır. Erməni alimləri elə güman etmişlər ki, kəndin adındakı daş sözü (çünki hqiqətdə də yerli əhali içərisində kənd Daştı kimi də tələffüz olunmuşdur) fars dilindən erməni dilinə keçmiş dəşt "səhra", "düzən" sözündəndir.
Apomiksis
250px|thumb|right|Poa bulbosada vegetatif apomiksis Apomiksis, ( – qarışdırma) – bitkilərin qeyri-cinsi yolla çoxalması. “Apomiksis” termini 1908-ci ildə alman genetiki Qərbi Vinkler tərəfindən elmə daxil edilmişdir. Geniş mənada apomiksis partenogenez, ginogenez, androgenez kimi qeyrimüntəzəm cinsi çoxalma formaları rast gəlinən heyvanlara da (bir çox pərdəqanadlılar, cücülər, bəzi kərtənkələlər, balıqlar və s.) aid edilir. Bəzi bitkilərdə (acıqovuq, qırğıotu, qırtıc, şaxduran və s.) apomiksis müntəzəm surətdə, digərlərində isə (boymadərən, soğan, çibançiçəyi və tütün növlərində) sporadik şəkildə təzahür edir. Becərilən sitrus, bağçiyələyi, alma, qarğıdalı və bir çox başqa bitkilər də meyvəvermənin stabilliyi apomiksisə əsaslanır. apomiksis irsidir və amfimiksisə əlavə olaraq çoxalma sisteminin bir hissəsidir. apomiksis embriogenezdə, sporların və endospermin əmələ gəlməsi prosesində baş verən müxtəlif dəyişikliklərlə şərtlənir. apomiksisin çoxlu formaları arasında ən əsasları rüşeym kisəsinin (dişi qametofitin) əmələ gəlməsi ilə bağlı olan formalardır. Məsələn: dərman acıqovuğunda diplosporla (qeyri-adi meyozla) partenogenez, qaytarma növlərində aposporla (meyoz əvəzinə mitozla) və diplosporla psevdoqamiya üstünlük təşkil edir. apomiksisin xüsusiyyətlərindən taxıl, kartof və s. bitkilərin homoziqot xətlərinin alınmasında, seleksi ya da sitrus bitkilərinin məhsuldarlığının yüksəldilməsində istifadə edilir. Heterozisin möhkəmləndirilməsində və təsərrüfat əhəmiyyətli əlamətləri olan mutant xətlərinin saxlanmasında apomiksisin tətbiqi mümkündür.
Reka (çay)
Çay Böyük Snejnik dağının yaxınlığında başlayır, onu təşkil edən axınların böyük hissəsinə Xorvatiyada çatır. Şkosyan kəndində çay yerin altında yoxa çıxır və Şkosyan mağaralarına gedir. Yerin altı ilə çay Sloveniya Karst yaylası boyunca 38 km keçir və sonra Timavo adlanan yerdə İtaliyada səthə çıxır. 2 km-dən axdıqdan sonra çay Monfalkone şəhərinin limanının kanallarından birinə (Friuli-Venesiya-Culiya bölgəsi) axır.
Reka çayı hövzəsi karst sahəsi ilə əhatə olunmuş eosen fliş süxurlarının Brka sinklinalında yerləşir. Mağaralara axmadan əvvəl çayın hövzəsinin sahəsi 442 km² idi. Karst bölgəsinin şimalındakı ərazi Dunay hövzəsinə aiddir, cənubdakı çaylar isə Adriatik dənizinə tökülür. Şimal bölgəsində su yeraltı bifurkasiyaya sahib olan Dunay çayına və çayın qolu olan Bıstricaya axır.
Reka çayının vadisində İlirska-Bıstrica şəhəri və bir çox kiçik kəndlər də yerləşir. 1969-cu və 1979-cu illərdə suyun orta səviyyəsinin yüksək olduğu dövrlərdə BOD5 indeksi 100-200 mq/l arasında olduğu üçün, çaydan xoşagəlməz qoxu gəlirdi. 1970-ci illərdə burada iki su anbarı (suyun az olduğu dövrlər üçün) və kanalizasiya təmizləyici qurğu tikildi. 1990-cı illərdə sənaye istehsalı azaldıgı üçün çayın çirklənməsi də azaldı.
Mello Yello
Mello Yello- yüksək kofeinli, sitrus tamlı, The Coca-Cola Company tərəfindən PepsiCo şirkətinin Mauntin Dyu içkisi ilə rəqabət üçün çıxarılan sərinləşdirici içki.
1990-cı illərin əvvəllərində Mello Yello Avstraliyada onunla oxşarlıq təşkil edən, lakin kofeinsiz Lift içkisi ilə əvəz olundu.
İçkinin dadına görə 3 variantı vardır: Mello Yello Cherry, Mello Yello Melon və Mello Yello Afterglow. Mello Yello Cherry (vişnə dadlı) "Mountain Dew Code Red"lə rəqabət üçün hazırlanmışdır. Mello Yello Afterglow şaftalı tamlı, Mello Yello Melon isə yemiş tamlıdır.
Sabrina Salerno
Sabrina Debora Salerno  — məşhur italyan müğənnisi, aparıcısı, aktrisası və modelidir.