cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Misir inqilabı (2011)
Azərbaycan
Hadisələr şəhərin mərkəzində, Təhrir meydanında baş verir. Səfirliyin binası isə Maadi rayonunda yerləşir. Bu rayonda xarici vətəndaşlar yaşayırlar. Hazırda Misir həbsxanalarından çoxlu məhbus qaçıb. Mütəmadi olaraq bu rayonda yerləşən evlərə qaçqın məhbuslar basqın edir, xaricilərin evlərindən oğurluq edirlər. Yəni bu rayon təhlükədən uzaq deyil. Misir polisi səfirliyimizi mühafizə etmir, təhlükəsizliyimizi özümüz qoruyuruq. Buna görə də hər an bir yerdə olmağa çalışırıq. Burada komendant saatı var, ona əməl edirik. Düzdür, Misir əhalisi komendant saatına riayət etmir. Hamı küçədə, mitinqdədir.
Bizim burada misirli tanışlarımız var və onlarla əlaqə saxlayırıq. Hazırda onlar işləmirlər. Misirdə bazar günü iş günüdür. Onlara xəbər göndərilib ki, bazar günü işə çıxsınlar. Böyük ehtimalla bazar günü işə başlayacaqlar.
85 mm D-44 divizion topu
85 mm D-44 divizion topu Sovet istehsalı 85 mm-lik yedəkdə daşınan topdur. SSRİ Silahlı Qüvvələrində istifadə edilən 76 mm-lik M1942 divizion topunu əvəz etmək məqsədilə hazırlanmışdır.
300px|thumb|Gürcüstan Dövlət Veteranlar Parkında nümayiş etdirilən 85 mm-lik "D-44" divizion topu
İstehsalçı ölkə: SSRİ
İstehsalçı fima: Zavod № 9
Tip: yedəkdə daşınan divizion və tank əleyhinə top
İstehsal tarixi: 1946 – 1954
Xidmətə giriş ili: 1946 – günümüzə
İstehsal sayı: 10.918 ədəd
Heyət: 6 nəfər
Ölçüləri
Ağırlığı: 1.725 ton
Uzunluğu: 8.34 m
Eni: 1.68 m
Hündürlüyü: 1.42 m
Yedək maşını: MT-LB
Yol sürəti: 60 km/saat
Kalibr: 85 mm
Lülənin qalxma bucağı: −7º… +36º
Üfüqi tuşlama bucağı: 54º
Mərmi ağırlığı: 9.54 – 15.68 kq
Mərminin çıxış sürəti: 800 – 1.030 metr/saniyə
Atış tezliyi: 20 – 25 atış/dəqiqədə
Atəş məsafəsi: 1.5 km
Maksimal atəş məsafəsi: 15.82 km
Bulbophyllum lordoglossum
(Bulbophyllum lordoglossum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
85 mm D-44 divizion topu
İstifadə edən ölkələr
Rusiya
Göybəy Uluç
1988-ci ildə İğdırda doğulub. 2011-ci ildə yazdığı hekayələr XXI əsrin ən yeni türk ədəbiyyat nümunəsi olaraq qəbul edilib.
Helena
Helena — ABŞ-nin Montana ştatının paytaxtı.
85 mm D-44 divizion topu
İstifadə edən ölkələr
Bolqarıstan
Çin
Eritreya
Efiopiya
Əlcəzair
Ermənistan
Gürcüstan
İran
İraq
Qvineya
Konqo
Kuba
Kamboca
Mozambik
Monqolustan
Mali
Mərakeş
Yəmən
Pakistan
Tanzaniya
Ukrayna
Vyetnam
Suriya
Şri-Lanka
Şimali Koreya
Zambiya
Biogeosfer
Biogeosfer – Yer kürəsinin canlı varlıqlar toplanan qabığıdır. Biogeosfer Yer qabığının üst qatının hava okeanı ilə təmasda olduğu sərhəddə və su örtüyünün yuxarı hissəsində yerləşir. Biogeosfer Yer kürəsində insanın daim yaşaya bildiyi və hərtərəfli yeganə təbəqədir. İnsanlar özlərinə lazım olan resursların demək olar ki, hamısını (suyu, oksigeni, yanacağı, ərzağı, sənaye və tikinti üçün xammalı və s.ni) biogeosferdən alırlar.
Yomax
Yomax — dastan növü. Anadolu türkcəsində Yomak və müxtəlif Türk dillərində digər adları Yomaq, Yomok, Comoq, Comog, Yumah, Nomok, Zumakdır. Monqolca Domog şəklində adlandırılmışdır. Əfsanələrin ən diqqət çəkici və yaddaqalan, ən çox maraq çəkən izahat yollarından biridir. Yomaxçılar (dastan oxucuları) ən az üç illik bir təhsil və təcrübə müddəti yaşayarlar. Manasçı adı verilən Manas dastanı oxucuları ən çox tanınmışlardandır. Qırğız dastan oxucusu Sayakbay Karalayev indiyəqədərki ən yaxşı manasçı olaraq tanınmışdır. Yomaklar çox vaxt küğ (mənzum mətn, şeir) ünsürünü içərisində saxlayır.
Küğ
Ümumi bir tərif olaraq şeir (mənzum mətn) deməkdir. Köğ və ya Küy olaraq da deyilər. Qafiyəli və ardıcıl halındakı cümlələrdən ibarət olan söz və ifadələr. Xalq ozanları tərəfindən ezgi (melodiya) ilə deyilən Qoşuq/Qoşuğ (xalq şeiri) adı verilən (altaylarda Qojon/Qoşon) forması ilə Qoşma adı verilən növü yayılmışdır. Köğük (Küğük) isə misra deməkdir. Söz, əsl olmağı ifadə edir. Yəni küğ, sözün aslıdır.
Qay
Qay - müxtəlif türk dillərində dastan mənasını verər. Şeir şəklindəki əfsanə deməkdir. Qayçı adı verilən dastancılar tərəfindən əzbərdən oxunur. Manas dastanı dünyanın ən uzun dastanlarından biridir (kimi görüşlərə görə ən uzundur). Dastanları doğru oxumayan, bəzi yerlərini unudan və ya gözəl oxumağı bacara bilməyən Qayçıların, dastandakı qəhrəmanın ruhu (və ya dastanın qoruyucu iyəsi) tərəfindən xəstə ediləcəyinə hətta öldürüləcəyine inanılar. Dastanlar bütün xalqlarda rast gəlinən poetik hekayələrdir. Sürətli getmək, sürətli danışmaq mənasını verən Qay/Kay kökündən törəmişdir.
Etimologiya
(Yum/Yom/Com) kökündən törəmişdir. Izah etmək, demək mənaları vardır. Yom (bəxt, tale) ilə də əlaqəlidir. Köhnələrin hekayələrinin şəxslərə müsbət təsir edəcəyi və ya onlardan güc alınacağı inancını ağıla gətirir. Tunqus və mançjur dillərində Nımka / Nima olaraq adlandırılmışdır. Qamlama (şaman prosedurası), şamanın hekayə izah etməsi, keçmişdən xəbər verməsi kimi mənalar daşıyar.
Çen Yi (marşal)
Çen Yi — marşal; Çinin hərbi və siyasi xadimi; ÇXR xarici işlər naziri (1958-1972).
Həyatı
Çen Yi 26 avqust 1901-ci ildə Sıçuan əyalətinin Leji qraflığında məmur ailəsində anadan olub. Orta məktəbi və peşə məktəbini bitirib. 1918-1921-ci illərdə Fransada oxuyub işləmiş, orada peşə təhsili xətti ilə göndərilmişdir. Fransada anarxistlərə qoşuldu, çinli tələbələrin siyasi nümayişində iştirak etdiyi üçün vətəninə sürgün edildi.
Şırlan (bulaq)
Şırlan – Azərbaycan Respublikasının Şuşa rayonunun Şırlan kəndinin ərazisində mineral bulaq.
Kasıb innovasiyası
Kasıbyana innovasiya — ehtiyacın ödənilməsi üçün ən sadə və mümkün ən səmərəli yolla, minimum vasitələr istifadə etməklə həyata keçirilən innovativ addımları özündə birləşdirir.
Təsvir
Kasıbyana innovasiya prosesi hər hansı şəraitdə həll yolunun tapılması və işlərin həyata keçirilməsi zəncirində mürəkkəblikləri və xərcləri azaltmaq məqsədi daşıyır. Bu durumlarda innovatorun çox vaxt əlində az vasitə olur və o, problemləri "Piramidanın dibi"ndən başlamaqla həll etməyə çalışır.
Mənşəyi
Kasıbyana və ya sadə innovasiya hind konsepsiyası Jugaad`dan mənbə götürür. Jugaad konsepsiyası hesab edir ki, bu addım, ümumiyyətlə, çətin mühitlərdə atılır. Kasıbyana innovasiyanın ortaya çıxmasında həmçinin inkişafda olan ölkələrin (İOÖ) də böyük rolu var. Əldə olan resursların azlığı faktiki olaraq bu ölkələrdə sadə, az xərc tələb edən və ağıllı üsullarla lokal ehtiyaclara cavab vermək tələbini innovatorların qarşısına çıxarır.
Kasıbyana innovasiya və aşağı xərclər
Kasıbyana innovasiya Aşağı-xərc (ingiliscə: Low Cost) yanaşması deyil, çünki burada məqsəd xərcləri və qiymətləri azaltmaq üçün daha az xidmət təklif etmək deyil. Kasıbyana innovasiyanın məqsədi hər hansı ehtiyacı onu sadələşdirməyə çalışmadan başa düşmək və ona dəqiq şəkildə cavab verməkdir. Həmçinin bunu qənaətbəxş bir üsulla və sofistikasiya olmadan etməyə çalışılır. Ehtiyacın özü yox, onun təmin olunması üsulları sadələşdirilir.
Kasıbyana innovasiyanın prinsipləri
Kasıbyana innovasiyanın təməli olaraq müxtəlif prinsiplər göstərilir: Uğursuzluq şəraitində imkanların araşdırılması, daha az ilə daha çoxu etmək, dəyişəbilərlik, sadəlik, marjinalların inteqrasiyası, intuisiya, mötədillik, çeviklik, yeni iqtisadi modellərin yaradılması, mövcud texnologiyaların yenidən istifadəsi
Boduen de Kurtene
İvan Aleksandroviç Boduen de Kurtene və ya Yan Nesislav İqnati Boduen de Kurtene (pol. Jan Niecisław Ignacy Baudouin de Courtenay; ) – rus və polyak dilçisi.
Vakayama prefekturası
Vakayama prefekturası — Yaponiyanın Kansai regionunda prefektura. Ərazisi 4 729 kvadrat-kilometr, əhalisi 1 000 000 nəfərdir. Mərkəzi Vakayama şəhəridir.
Boduen de Kurtene
Həyatı
İvan Aleksandroviç Boduen de Kurtene 13 mart 1845-ci ildə Varşavadan 25 km şimalda yerləşən Radzımində - Polşanın Rusiyanın tərkibinə daxil olan ərazisində anadan olmuşdur. İ.A.Boduen de Kurtene kral VI Lüdovik nəslinə aid fransız aristokrat mənsəbinə mənsubdur. Fransada Boduenlər nəsli 1730-cu ildə sona yetsə də, onun üzvlərindən bəziləri XVIII əsrin başlangıcında Polşaya köçüb orada məskunlaşmışlar. O, Varşavada gimnaziyada oxuduğu illərdə riyazi qabiliyyətinə görə müəllimlərin diqqətini özünə cəlb etmişdi. 1866-cı ildə Varşava Baş məktəbini bitirdikdən sonra Rus Xalq Maarifçilik Nazirliyinin xüsusi təqaüdçüsü kimi Praqa, Yena, Berlin və Laypsiq şəhərlərində ezamiyyətdə olur. Yenada A.Şlayxerin mühazirələrini dinləmiş, Berlində sanskrit dili mütəxəssis A.Veberin tələbəsi olmuşdu. Sankt-Peterburqda İ.İ.Sreznevskinin rəhbərliyi altında çalışsa da, onun dilçi deyil, filoloq olması üzündən ondan lazımınca faydalana bilməmişdi. İ.A.Boduen de Kurtene sanskrit və zend dilləri üzrə mütəxəssis K.A.Kossovoçin mühazirələrində də iştirak etmişdir. Varşava tarix-filologiya fakültəsində oxuduğu illərdə əsas istiqamət kimi slavyan filologiyasını seçmiş və professordan F.B.Kvet, İ.Pşiborovski və V.Y.Xoroçevskinin elmi baxışlarının təsirinə məruz qalmışdır. Məhz bu təsirin nəticəsində İ.A.Boduen de Kurtene dilin psixi təbiəti ideyasını sona qədər müdafiə etmişdir. 1868-ci ildə professor rütbəsinə hazırlamaq məqsədilə Peterburq universitetinə ezam olunur. 1870-ci ildə “XVI yüzilliyə qədərki qədim polyak dili haqqında” magistrlik dissertasiyasını, 1975-ci ildə “Rezyan şivələri fonetikası təcrübəsindən” adlı doktorluq dissertasiyasını müdafiə edir. Həmin ildən Kazan universitetində əvvəlcə dosent, daha sonra ekstraordinar və ordinar (ştatda olan) professor kimi mühazirələr oxumuşdur. 1876-1880-ci illərdə Kazan İlahiyyat Akademiyasında rus dili və slavyan şivələri üzrə müəllimlik etmişdir. 1883-cü ildə Derpt universitetində slavyan dillərinin müqayisəli qrammatikası kafedrasının müdiri olmuş və on il orada çalışmışdır. 1883-1893-cü illərdə Yuriyev universitetinin professoru, 1893-1899-cu illərdə Krakov universitetinin professoru çalışmışdır. 1887-ci ildə Krakov Elmlər Akademiyasına üzv seçilmişdir. 1893-cü ildə istefaya çıxaraq Krakova köçür və Krakov universitetində müqayisəli dilçilikdən mühazirələr oxumağa başlayır. 1890-cu ildə öz mühazirələrinə son verməyə məcbur olur. Belə ki, Avstriya Xalq Maarifi azad fikirli alimlə müqaviləni uzatmaqdan imtina etdiyindən o, Sankt-Peterburqa qayıtmalı olur. Rusiyada azsaylı xalqların dillərini müdafiə etməklə siyasi həyatda iştirak edir və buna görə də 1914-cü ildə həbs edilir. 1918-ci ildə o, Polşaya qayıdır və öz siyasi fəaliyyətini davam etdirir. Burada o, hind-Avropa dilləri kafedrasının müdiri vəzifəsində çalışır Öz dilçilik görüşləri ilə vaxtını qabaqlamış Boduen de Kurtene 3 noyabr 1929-cu ildə Varşava şəhərində vəfat etmişdir.
Encyclopædia Iranica
İranika Ensiklopediyası — Kolumbiya Universitetin İran mədəniyyət və tarixi barədə, 1973-ci ildə nəşr etdiyi ingilis dilində ​​ensiklopediya. Ensiklopediyanın məzmunu yalnız İranla məhdud deyil.İrandan başqa, müəyyən bir dövrdə fars dilinin hakim olduğu məntəqələrdə daxil edilibdir, o cümlədən: Əfqanıstan, Tacikistan, Türkiyə, Qafqaz, Cənubi Asiya, Orta Asiya və Mesopotamiya.Fars dünyasının digər mədəniyyətlərlə əlaqəsini də əhatə etmişdir.
İndiyə qədər 15 cild nəşr edilib və 45 cilddən çox nəşr olunması planlaşdırılır. Baş redaktoru professor Ehsan Yarşater və məsul redaktoru Əhməd Əşrəfdir.
Kopli yarımadası
Kopli — yarımada Tallin şəhərinin şimalında, eyni mikrarayonun ərazisində yerləşir. Kopli yarımadası Palyassaare və Kopli körfəzinin şimalında qərarlaşır. Sahəsi 4500 km². təşkil edir. Yarımadanın uzunluğu 3 km, eni 1,5 km təşkil edir.
Tarixi
Yarımada da ilk yaşayış məntəqələri 1365-ci ilə aiddir. 1774-cü ildə Baltika almanlarına aid qəbrstanlıq salınmışdır. Hazırda ərazisindən Tallin traleybusu №9, Tallin tramvayı № 1 и 2, və Tallin avtobusu №32 işləyir. SSRİ dağıldıqdan sonra qəbrstanlıq yerində park salınmışdır.
Yarımada ərazisində Baltik Gəmitəmiri zavodu fəaliyyət göstərir.
Həbib Zərbəliyev
Həbib Zərbəliyev — Azərbaycanda İndoneziya dili üzrə ilk mütəxəssis, Azərbaycan Dillər Universitetinin professoru
Həyatı
Həbib 1953-cü ilin 24 sentyabrında Salyan rayonunun Xurşud kəndində anadan olmuşdur. O vaxtlar Xurşud kəndində yalnız ibtidai məktəb fəaliyyət göstərirdi. İki il orada oxuduqdan sonra Həbib Salyan şəhər internat məktəbində təhslini davam etdirməli olur. Burada oxuduğu müddətdə müəllimlər ondan həmişə razılıq edir, onun ən yaxşı oxuyan şagird olduğunu deyirdilər.
Səkkizinci sinfə qədər burada oxuduqdan sonra 1968-ci ildə Həbib Əli Bayramlı şəhər Pedaqoji Məktəbinin ibtidai sinif müəllimi şöbəsinə daxil olur. Burada da o, yaxşı oxuması ilə fərqlənir. Bununla yanaşı, Həbib bədii özfəaliyyət dərnəyində də fəaliyyətini davam etdirir, pedaqoji məktəbin ansamblı ilə əlamətdar günlərdə tələbələr qarşısında, eləcə də müxtəlif rayon və şəhərlərin mədəniyyət saraylarında konsert proqramları ilə çıxış edir.
1972-ci ildə Həbib pedaqoji məktəbi fərqlənmə diplomu ilə bitirib ibtidai sinif müəllimi ixtisası alır və təyinatla Puşkin (indiki Biləsuvar) rayonuna işləməyə göndərilir. 1973-cü ilin mayına qədər Nərimanov kənd orta məktəbində sinif müəllimi işlədikdən sonra Həbib ordu sıralarına çağırılır. Ordudan qayıtdıqdan sonra o, doğma kəndində müəllimlik fəaliyyətini davam etdirir. Həbib yorulmadan öz üzərində işləyir: Azərbaycan ədəbiyyatını, dünya ədəbiyyatını dərindən öyrənir, müstəqil şəkildə fars və ingilis dillərini mənimsəməyə çalışır.
Heydər Əliyevin qayğı göstərdiyi minlərlə gəncdən biri
1976-cı ilin yayı Həbib üçün uğurlu olur. O illərdə Azərbaycana rəhbərlik edən Heydər Əliyevin səyi və köməkliyi nəticəsində SSRİ-nin nüfuzlu ali məktəblərində təhsil almaq üçün Azərbaycan gənclərinə də xeyli yer verilirdi. İmtahanlar Bakıda götürülür, qəbul olan tələbələr təntənəli şəkildə müvafiq ali məktəblərə göndərilirdi. Həmin il Həbib də Leninqrad Dövlət Universitetinin Şərq fakültəsinin ərəb filologiyası bölməsinə daxil olur.
Coan Krauford
Coan Krauford (ing. Joan Crawford; ) — Amerikan aktrisa.
Həbib Zərbəliyev
Heydər Əliyevin qayğı göstərdiyi minlərlə gəncdən biri
Lakin Leninqrada gəldikdən sonra Həbib fikrini dəyişir. Burada ona məlum olur ki, fakültədə İndoneziya filologiyası bölməsi də vardır. Əvvəllər ekzotik İndoneziya haqqında bir qədər məlumat almış, müəyyən təsəvvürü olan Həbibdə bu ölkəyə qarşı yenidən maraq oyanır. Azərbaycanda ərəb dilini bilən mütəxəssislərin kifayət qədər olduğunu, İndoneziya dili üzrə isə mütəxəssisin isə heç olmadığını fikirləşərək, o, seçimini dəyişir və İndoneziya filologiyası bölməsində oxumağa başlayır.
Universitetdə tədris proqramı çərçivəsində Həbib təkcə İndoneziya dilini deyil, həm də malay, ərəb, ingilis, holland, türk və sanskrit dillərini mükəmməl öyrənir, müstəqil şəkildə fars dili ilə məşğul olur.
Universitetin V kursunda oxuyarkən Həbibin yazdığı diplom işi mütəxəssislərin diqqətini cəlb edir. Elə buna görə də 1981-ci ildə diplom müdafiəsindən sonra o, SSRİ Elmlər Akademiyasının Şərqşünaslıq İnstitutunun Moskva şöbəsindən həmin işi çap etdirmək təklifi alır. Həbibin bu tədqiqatı İndoneziyanın o vaxtlar SSRİ-də hələ heç kim tərəfindən öyrənilməmiş, tədqiq edilməmiş dillərindən birinə — minanqkabau dilinə həsr olunmuşdu. Lakin o, bu əsərin üzərində sonradan daha ciddi işləyir. Bir neçə il sonra — 1987-ci ildə əsər ("Язык минангкабау") Moskvada "Nauka" nəşriyyatında çap olunur. Əvvəllər Moskvada, Leninqradda nəşr olunan sanballı jurnallar və toplularda elmi məqalələr dərc etdirən Həbibin bu, ilk kitabı idi. Bu illər ərzində Həbib dilçilikdə öz yeri olan peşəkar kimi təkcə SSRİ-də deyil, bir çox digər xarici ölkələrdə tanınmışdı. O, dilçilik üzrə müxtəlif beynəlxalq simpozium, konfrans və seminarlarda iştirak edir, xarici ölkələrin elmi nəşrlərində məqalələr çap etdirirdi.
1981-ci ildə Leninqrad Dövlət Universitetini bitirdikdən bir il sonra Həbib dissertasiya yazmaq üçün iki il müddətinə Leninqrad Dövlət Universitetinə — doğma fakültəsinə ezam olunur. Burada o, həm namizədlik dissertasiyası üzərində işləyir, həm də tələbələrə İndoneziya dilindən dərs deyir. Çox qısa müddət ərzində müəllimi Aleksandr Konstantinoviç Oqloblinin rəhbərliyi altında tədqiqatını tamamladıqdan sonra 1985-ci ilin fevralında "Avstroneziya dillərində saylar" mövzusunda namizədlik dissertasiyasını müvəffəqiyyətlə müdafiə edir.
1986-cı ildə Həbib doktorluq dissertasiyası üzərində işləmək üçün yenidən iki il müddətinə Leninqrad Dövlət Universitetinin Şərq fakültəsinə ezam olunur. O, bu dəfə də həm dissertasiya üzərində çalışır, həm də İndoneziya dilindən dərs deyir. Burada o, elmi əlaqələrinin coğrafiyasını daha da genişləndirir. 1987-ci ilin sonlarında Həbib əslən İndoneziyadan olan, lakin uzun müddət Moskvada yaşadıqdan sonra Hollandiyanın Zaandam şəhərinə köçmüş minanqkabaulu dostu Mohamad Darnisdən Hollandiyanı ziyarət etmək təklifi alır. Burada o, indoneziyaşünaslığın mərkəzi sayılan Leyden Universitetində əsərlərindən tanıdığı alimlərlə görüşür, onlarla elmi əlaqələr saxlamaq barədə razılığa gəlir. Leninqraddan qayıtdıqdan az sonra Həbib bu dəfə Leyden Universitetindəki həmkarı Karl Aleksandr Adelardan tədqiqat aparmaq üçün universitetə gəlmək dəvəti alır. Bundan sonra o, üç il Hollandiyanın Leyden Universitetində fəaliyyətini davam etdirir. Orada elmi araşdırmalar apardığı müddətdə, eyni zamanda bu universitetin türk və İndoneziya filologiyası bölmələrində mühazirələr oxuyur.
Hər dəfə bir neçə günlüyə Azərbaycana gəlib geri qayıdarkən Həbib Azərbaycan dili, tarixi, etnoqrafiyası və s. barədə çoxlu kitablar aparır, onları Hollandiyanın, Almaniyanın, Belçikanın kitabxanalarına, oradakı müxtəlif ictimai qurumlara hədiyyə verirdi. Azərbaycan dilinin dialektoloji atlasının bir neçə nüsxəsini də Leyden Universitetinin kitabxanasına məhz Həbib bağışlamışdır.
Azərbaycanda ilk dəfə, dünyada isə 27-ci
1991-ci ildə Həbib Zərbəliyev Avropadakı fəaliyyətini başa vurub Bakıya — Dilçilik İnstitutuna qayıdır. Lakin az sonra onun elmi və ictimai fəaliyyəti ilə tanış olan və sonradan Həbibin fəaliyyətində mühüm rolu olmuş professor Əlikram Abdullayev onu Bakı Sosial İdarəetmə və Politologiya İnstitutunda (BSİPİ) rəhbərlik etdiyi mədəniyyətşünaslıq kafedrasına işləməyə dəvət edir. O, 1998-ci ilin ortalarına qədər burada Azərbaycan dilini tədris edir və eyni zamanda institutun Beynəlxalq əlaqələr və xarici tələbələrlə iş şöbəsinə rəhbərlik edir. Qısa müddət ərzində institutun xarici ölkələrin ali məktəblərilə, beynəlxalq təşkilatlarla geniş əlaqələri yaradılır, institutun tələbələrinin bir qismi Misir, Tayvan, Türkiyə, Fransa, ABŞ, İngiltərə və s. ölkələrin təhsil müəssisələri ilə bağlanmış müqavilələr əsasında bu ölkələrdə təhsil alır, müxtəlif kurslarda iştirak edirlər. Rektor, professor Əlikram Abdullayev və Həbib Zərbəliyevin böyük səyləri nəticəsində Azərbaycanda ilk dəfə olaraq burada (dünyada 27-ci) YUNESKO-nun maliyyə dəstəyilə İnsan hüquqları, demokratiya və sülh YUNESKO kafedrası yaradılır.
Azərbaycanda tipologiya məktəbinin yaradıcısı
1994-cü ildə H.Zərbəliyev xeyli müddət kənara qoymuş olduğu doktorluq dissertasiyasına yenidən qayıdır, tez bir zamanda onu tamamlayır və müvəffəqiyyətlə müdafiə edir. Tezliklə o, Nəsimi adına Dilçilik İnstitutunun nəzdində fəaliyyət göstərən İxtisaslaşmış müdafiə şurasına üzv seçilir. Burada müzakirələrdə o, öz prinsipial, obyektiv çıxışları, dissertantlara diqqətlə yanaşması, ədalətli, qərəzsiz opponentliyi ilə fərqlənir. Namizədlik və doktorluq dissertasiyası müdafiə edən onlarca dissertanta opponent olur. Sonralar bu fəaliyyətini Həbib müəllim Bakı Dövlət Universiteti və Təhsil Nazirliyinin birgə İxtisaslaşmış müdafiə şurasında davam etdirir.
Elə həmin il onun "Müasir İndoneziya ədəbiyyatı antologiyası" adlı dərs vəsaiti çapdan çıxır. Bu vəsait Bakı Asiya Universitetində təhsil alan İndoneziya filologiyası bölməsinin tələbələri üçün nəzərdə tutulmuşdu. Həbib müəllim artıq bir neçə il idi ki, həmin universitetdə İndoneziya dili və ədəbiyyatını tədris edirdi.
2015-ci ildə Həbib Zərbəliyev Sankt-Peterburq alimlərinin rəyləri və redaktəsi ilə "Avstroneziya dillərində saylar (dil say sistemləri)" fundamental monoqrafiyasını çap etdirir.
O, təkcə elmi fəaliyyətlə deyil, həm də tərcümə ilə məşğul olur
Həbib Zərbəliyev hələ Leninqradda namizədlik dissertasiyası üzərində işləyərkən İndoneziya dilindən bir neçə maraqlı hekayəni Azərbaycan dilinə tərcümə edib çap etdirmişdi. Onun elmi tərcümələri də öz keyfiyyəti ilə seçilir. Həbibin 1999-cu ildə rus dilindən, 2000-ci ildə isə ingilis dilindən beynəlxalq humanitar hüquqa aid tərcümə etdiyi iki monoqrafiya oxunaqlı olması, tərcümənin dilinin səlisliyi, axıcılığı ilə fərqlənir.
2002–2003-cü illərdə Həbib müəllim bir-birinin ardınca Malayziyanın Dil və Ədəbiyyat İnstitutunun, Malayziya Putra Universitetinin, Malayziya Sains Universitetinin keçirdikləri elmi konfrans və seminarlarda məruzələrlə çıxış edir. Bundan sonra Malayziya tədqiqatçıları da onunla əməkdaşlığa maraq göstərirlər.
Malayziyada olduğu müddətdə Həbib İndoneziyaya və Sinqapura səfərlər edərək, orada müxtəlif universitetlərin alimləri ilə görüşlər keçirir, onlarla elmi əməkdaşlıq əlaqələri yaradır.
Görkəmli alim İndoneziyanın Türkiyədəki (eyni zamanda Azərbaycandakı) səfirliyi ilə sıx əlaqə saxlayır, onlarla görüşlər keçirir, Azərbaycana gələn səfir və səfirlik əməkdaşlarının tərcümə problemlərini həll edir. Səfirlik də öz növbəsində Həbibə İndoneziyada nəşr olunmuş zəruri elmi ədəbiyyatla yardım edir.
Fəaliyyəti
Həbib Zərbəliyev 80 elmi, çoxsaylı tənqidi, publisistik və bədii tərcümə əsərlərinin, o cümlədən beynəlxalq humanitar hüquqa dair iki kitabın ingilis və rus dillərindən Azərbaycan dilinə tərcüməsinin, bir sıra metodik vəsait, göstəriş və tədris proqramlarının müəllifidir. Əsərlərinin bir qismi xarici ölkələrdə çap olunmuşdur. Bir çox ölkələrin alimləri ilə sıx elmi əməkdaşlıq edir. 1988–2016-cı illər ərzində Hollandiya, Almaniya, İngiltərə, ABŞ, Yeni Zelandiya, Fici, Tailand, Malayziya, İndoneziya, Avstraliya, Çin, Tayvan, Rusiya, Estoniya, Litva, Qazaxıstan və Gürcüstanda da keçirilmiş onlarla beynəlxalq elmi konfransda məruzələrlə çıxış etmişdir.
1995-ci ildən Bakı Dövlət Universitetinin nəşri olan "Dil və ədəbiyyat" nəzəri, elmi-metodik jurnalının, 2009-cu ildən həm də Azərbaycan Dillər Universitetinin "Elmi Xəbərləri"-nin, 2013-cü ildən AMEA-nın Nəsimi adına Dilçilik İnstitutunun nəşri olan "Türkologiya" jurnalının, 2018-ci ildən AMEA-nın Əlyazmalar İnstitutu və "Elm və təhsil" nəşriyyatının birgə nəşr etdiyi "Filologiya məsələləri" jurnalının, 2017-ci ildən Şimali Sumatra Universitetinin (İndoneziya) nəşri olan "Mİqot" jurnalının, 2019-cu ildən həmin universitetinin həm də "Journal of Contemporary Islam and Muslim Societies" jurnalının, 2022-ci İldən Xakasiya Elmi Tədqiqat Dil, Ədəbiyyat və Tarix İnstitutunun "Научное Обозрение Саяно-Алтая" jurnalının, 2023-cü ildən "Journal of İndonesian Ulama" jurnalının (İndoneziya) redaksiya heyətinin üzvüdür. 2017–2019-cu illərdə Azərbaycan Dillər Universitetinin "Dil və ədəbiyyat" jurnalının baş redaktoru olmuşdur.
1995-ci ildən dilçilik üzrə ixtisaslaşdırılmış müdafiə şuralarının, 2003-cü ildən Beynəlxalq malay dili Məclisinin (Kuala Lumpur) üzvüdür. 2009–2010-cu illərdə Azərbaycan Respublikasının Təhsil Nazirliyi yanında Dərslikləri Qiymətləndirmə Şurasının sədr müavini olmuşdur.
2006-cı ildə onun təşəbbüsü ilə Azərbaycan Dillər Universitetində İndoneziya bölməsi açılmışdır. İndoneziya üzrə genişprofilli mütəxəssislərin hazırlandığı bu bölmədə o, İndoneziya dili, ədəbiyyatı, etnoqrafiyası və tarixini tədris edir.
2010–2013-cü illərdə Həbib Zərbəliyev pedaqoji fəaliyyətini davam etdirməklə bərabər, Azərbaycan Respublikasının Təhsil Nazirliyində Akkreditasiya şöbəsinə rəhbərlik etmişdir.
2013–2014-cü illərdə Həbib Zərbəliyev Azərbaycan Dillər Universiteti ilə bərabər, Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Humanitar və İctimai Elmlər bölməsində də çalışmış və Azərbaycan Respublikasının Prezidentinin 09 aprel 2013-cü il tarixli Sərəncamı ilə təsdiq edilmiş "Azərbaycan dilinin qloballaşma şəraitində zamanın tələblərinə uyğun istifadəsinə və ölkədə dilçiliyin inkişafına dair Dövlət Proqramı" üzrə İşçi Qrupunun sədr müavini olmuş, həm də Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Nəsimi adına Dilçilik İnstitutunda Monitorinq şöbəsinə, 2016–2017-ci illərdə Qafqaz Universitetində (2017-ci ildən Bakı Mühəndislik Universiteti) "Azərbaycan multikulturalizmi" elm-təhsil mərkəzinə rəhbərlik etmişdir. Hazırda o, Azərbaycan Dillər Universitetində pedaqoji fəaliyyətini davam etdirir. 2017–2019-cu illərdə Azərbaycan Dillər Universitetində həm də Elmi tədqiqatlar və nəşrlər şöbəsinin müdiri vəzifəsində çalışmışdır. 2016-cı ildən eyni zamanda İndoneziyanın Qacah Mada Universitetində (Cokyakarta) hər il bir semestr müddətində "Azərbaycan multikulturalizmi" fənnini tədris edir.
Professor Həbib Zərbəliyev bir çox monoqrafik tədqiqatların elmi redaktoru, 50-dən çox fəlsəfə doktoru və elmlər doktoru alimlik dərəcəsi almaq üçün dissertasiya müdafiə etmiş tədqiqatçının rəsmi opponenti olmuşdur. Cənub-Şərqi Asiya ölkələri xalqlarının dilləri və ədəbiyyatlarının tədqiqi üzrə tanınmış mütəxəssis kimi onun haqqında məlumatlar Niderlandda çap olunmuş "European Directory of South-East Asian Studies" ensiklopedik məlumat kitabına daxil edilmişdir.
Həbib Zərbəliyev 2004-cü ildən "Heydər Əliyev Elektron Kitabxanası"nın (aliyevheritage.com) İndoneziya dili üzrə tərcüməçisi, 2014-cü ildən İndoneziya dilində çıxan və həmin ölkədə yayılması nəzərdə tutulmuş "Warisan" ("İrs") jurnalının redakasiya heyətinin üzvü və İndoneziya dilinə tərcüməçisidir. Bundan başqa, o, Azərbaycanın dövlət və hökumət başçılarının, Milli Məclis sədrinin,nazirlərin İndoneziya və Malayziyanın dövlət, hökumət başçılarının və qanunvericilik orqanlarının, nazirliklərinin rəhbərləri ilə rəsmi görüşlərini tərcümə edir.
2008 və 2009-cu illərdə Malayziyanın Baş nazirinin təsis etdiyi mükafat uğrunda tələbələr arasında malay və İndoneziya dilləri üzrə keçirilmiş beynəlxalq müsabiqələrin münsiflər heyətinin üzvü olmuş H.Zərbəliyev 2008-ci ildə İndoneziya Respublikasının Prezidenti Susilo Bambanq Yudhoyononun şəxsi dəvəti ilə Prezident sarayında keçirilmiş "İndoneziya Prezidentinin dostları" proqramında iştirak etmişdir.
Uzun illər geniş mənada İndoneziya mədəniyyətinin təbliği, Azərbaycanda İndoneziya dili və ədəbiyyatının tədrisi, tədqiqi və təbliği sahəsində göstərdiyi xidmətlərə görə professor Həbib Zərbəliyev İndoneziya Respublikasının Prezidenti Susilo Bambanq Yudhoyononun 4 noyabr 2008-ci il tarixli sərəncamı ilə "Mədəniyyət sahəsində xidmətlərinə görə" ordeninə (Tanda Kehormatan Satyalancana Kebudayaan), 15 avqust 2009-cu il tarixli sərəncamı ilə "Xidmətlərinə görə I dərəcəli Şərəf ordeni"nə (Bintang Jasa Pratama) layiq görülmüşdür. 2017-ci ilin avqustunda Həbib Zərbəliyev Nusantara ölkələri ilə dostluq münasibətlərinin yaradılmasında göstərdiyi fəaliyyətə görə İndoneziya Respublikasının Azərbaycandakı səfirliyinin təsis etdiyi "Taranggana Sanitra Nusantara" medalı ilə təltif olunmuşdur.
İki Kamal türbəsi
İki Kamal türbəsi və ya İki Kamal məzarı — Təbrizdə Abbasi və Beylankı küçələrində yerləşir. Abidə təsadüfən tapılıb və restavrasiya olunaraq ətrafında park salınıb. Türbədə Kamal adlı 2 şəxsiyyətin şair Kamal Xocəndi və miniatürist Kəmaləddin Behzadın yanbayan məzarı var. Məzarlar zirzəmidə yerləşir onları görmək üçün 10 pillə aşağı enmək lazımdır. Türbənin ətrafındakı parkda bu 2 şəxsiyyətin heykəlləri də qoyulub.
Levon Aronyan
Levon Aronyan (6 oktyabr 1982, İrəvan) — şahmat üzrə erməni əsilli ABŞ qrosmeysteri. Aronyan 2003-cü ildə Ermənistanı təmsil edirdi, sonralar təxminən bir il müddətində 2004-cü ilə qədər Almaniyanı, 2004-cü ildən 2021-ci ilin sonlarına kimi yenidən Ermənistanı təmsil edib. Aronyan 2021-ci ilin fevral ayının sonlarında Ermənistan şahmat federasiyasından ABŞ federasiyasına keçmək qərarını açıqladı və idmana dövlət dəstəyinin azalması ilə əlaqələndirdi. 2021-ci ilin dekabrından etibarən ABŞ-ni təmsil edir.
1982-ci ildə İrəvanda doğulub. Anası Seda Avaqyan mühəndisdir, ixtisasca fizik olan atası Qirqori Leontieviç Aronov Rusiya yəhudisidir, Belarusun Vitebsk vilayətində doğulub.
Uğurları
Dünya Kuboku, Linares, Veyk-an Zee (iki dəfə) kimi turnirlərin qalibidir.
Cənub-Qərbi Qafqaz Cümhuriyyəti
Cənub-Qərbi Qafqaz Cümhuriyyəti və ya Qars Demokratik Cümhuriyyəti  — Birinci Dünya Müharibəsi dövründə erməni-daşnak silahlı quldur dəstələri tərəfindən türk-müsəlman əhalinin soyqırımına məruz qaldığı Cənub-Qərbi Qafqazda, əhalisinin çoxunu türk təşkil edən demokratik dövlət.
Tarixi
Birinci Dünya müharibəsinin sonunda, 30 oktyabr 1918 tarixində imzalanmış Mudros barışığı nəticəsində Osmanlı ordusu Cənubi Qafqazdan çəkilmişdir. Razılaşmaya görə 4 dekabr 1918 tarixində Osmanlı əsgərləri 1877 Rusiya-Osmanlı sərhədlərinədək geri çəkilcəkdi, lakin Osmanlı tərəfi Qarsdan 2 ay gec çəkilmə qərarı almışdı. Bu qərarın səbəbi yerli xalqın hökumət qurmasına vaxt tanımaq idi. Əks halda bölgə Ermənistan tərəfindən işğal təhlükəsi ilə üzləşə bilərdi. left|thumb|350x350px|Elviye-i Selasə heyəti İstanbulda. Beləliklə 29 oktyabr 1918-ci ildə Axısqa və Axalkələk ətrafında Axısqa Müvəqqəti Hökuməti, 3 noyabr 1918 tarixində Əmir bəy Nərimanbəyov rəhbərliyində Araz Türk Cümhuriyyəti qurulmuşdur. 5 noyabrda isə Kağızmanlı Əli Rza bəy, Qarslı Sarı Xəliloğlu Nuhlis, Orenburqlu Tevhiddin bəy Mamlıoğlu, Emin ağa Acalov və Fəxrəddin bəy Piroğlu rəhbərliyində Qars İslam Şurası qurulmuşdur. Şura rəhbəri Fəxrəddin bəy Piroğlu seçilmişdir.
14 noyabr 1918-ci ildə Qarsda, indiki Atatürk prospektində yerləşən bələdiyyə binasının altındakı keçmiş Səhiyyə İdarəsinin binasında Birinci Qars Konqresi toplandı. Konqresdə Fəxrəddin bəy Piroğlu başçılığında 8 nəfərlik Müvəqəti Heyət, Emin ağa Acalovun rəhbərliyində isə Milli İslam Şurası Ümumi Mərkəzi qurulmuşdur. Şuranın rəhbər müavinliyinə Fəxrəddin bəy təyin olndu.
30 noyabr 1918-ci ildə Qarsda keçirilən İkinci Qars Qurultayında Qars, Ərdəhan, Batumdan 60 nəfər təmsilçi iştirak etmişdir. Daha sonra müxtəlif bölgələrdən 10 nəfər daha iştirakçı qatılmışdır. Konqresdə Milli İslam Şurası Hökuməti quruldu. Hökumətin başçısı İbrahim bəy Cahangirzadə seçilmişdir. Emin ağa Acalov isə başçının müavini seçilmişdir. Konqresdə Qars, Oltu, Kağızman, Iğdır, Sarıqamış, Ardahan, Axalkələk, Axısqa Batum kimi şəhərlərdə yerli xalq təşkilatlanmışdır. Konqresdə Milli Şura hökumətinə Axısqa Müvəqqəti Hökuməti, Araz Türk Cümhuriyyəti, Batum Milli Şurası da qatılmışdır. Konqres 2 dekabradək davam etmişdir.
3 yanvar 1919-cu ildə Ənvər paşanın dayısı Xəlil Qut Paşa, Qaymakam Halit bəy, Hamşioğlu Rasim və Əbülhindili Cəfər bəyin təşkilatçılığı ilə Birinci Ardahan Konqresi toplandı. Konqres Axısqadan Ardaha geri çəkilən Halit bəyin rəhbərliyində, Doktor Haqqı Cənab, Doktor Abidin, Ağacıqoğlu Doktor Fuad, Filibeli Hilmi, Baytar Qaymakam Arif və Əbülhindili Köseoğlunun daxil olduğu səkkiz nəfərlik heyət tərəfindən həyata keçrilmişdir. 5 yanvar tarixində konqres sona çatmışdır.
7 yanvar 1919-cu ildə isə İkinci Ardahan Konqresi keçirilmişdir. Bu konqresi keçmiş konqresin 8 nəfərlik heyəti ilə yanaşı Milli Şura Hökumətinin 12 təmsilçi nümayəndəsi — Axalkələkdən Mehmed Əli bəy, Çıldıdan Doktor Əsəd bəy, Qarsdan İbrahim bəy Cahangirzadə və Həsən bəy Cahangirov, Oltudan Yusif Ziya bəy, Əhməd bəy Şakiroğlu, Mehmet Ramiz bəy, Rüstəm bəy Hamşioğlu, Kağızmandan Əli Rza, Şörəyeldən Ağbabalı Hacıabbasoğlu və Kərbəlayi Məmməd bəy də qatılmışdır. Konqresdə Cənub-Qərbi Qafqaz Müvəqqəti Milli Hökumətini qurmaq üçün büyük konqres təşkil etmək, erməni-gürcü birləşmələrinə qarşı vuruşma, Batumda yayımlanan "Səda-yi Millət", Trabzondakı "İstiqbal", Ərzurumdakı "Albayraq" qəzetləri vasitəsilə məlumatlandırma və bir neə başqa qərar alınmışdır.
Mütasarrıf Hilmi Uran bəy 9 yanvar 1918-ci ildə Qarsı tərk etmiş, Milli Şura tərəfindən İbrahim bəy Cahangirzadə Qars valisi təyin olunmuşdur. 11 yanvar tarixində xəstələndiyi üçün onun yerinə müvəqqəti olaraq bu vəzifəni Fəxrəddin bəy Piroğlu icra etmişdir.
17 yanvar 1919-cu il tarixində 131 nümayəndənin iştirakı ilə Böyük Qars Konqresi təşkil olundu. Konqres Doktor Əsəd bəyin rəhbərliyində topanmışdır. Konqresə Qars, Ərdəhan, Batum, Naxçıvan, Ordubad, Culfa, Axısqa, Axalkələkdən nümayəndələr gəlmişdir. Konqresdə Cənub-Qərbi Qafqaz Cümhuriyyəti elan olunmuşdur. 18 yanvar tarixində Batumdan gələn Uçaksa vəkilləri də hökumətə birləşmişdir. 25 mart 1919 tarixində hökumətin adı Cənub-Qərbi Qafqaz Cümhuriyyəti adını almışdır Həmin vaxtdan Cümhuriyyətin Parlamenti olan "Şura" işə başlamışdır. 27 mart tarixində parlament hökuməti təsdiq etmiş, hökumətin başçısı İbrahim bəy Cahangirzadə seçilmişdir. 10 nazirlik və 4 idarə təşkil olunmuşdur.
Yeni yaranan dövlət ixtisaslı kadrlar və maliyyə baxımından çətinliklərlə üzləşirdi. Azərbaycan Cümhuriyyətinin Batumdakı konsulu məsələ ilə bağlı Bakıya teleqram göndərərək bildirdi ki, Cənub-Qərbi Qafqaz Cümhuriyyəti əhalisi Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin ona hərtərəfli yardım edəcəyinə böyük ümidlər bəsləyir. Cənub-Qərbi Qafqaz Cümhuriyyəti hökuməti 1919-cu il yanvarın 25-də Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinə müraciət edərək, hərbi və maddi yardım istəmişdi. Buna cavab olaraq, Azərbaycan hökuməti Cənub-Qərbi Qafqaz Cümhuriyyətinə hərbi təlim keçmək üçün zabitlər və xeyli qızıl pul göndərdi.
Süqutu
Respublikanın silahlı qüvvələri 15,5 min nəfərdən ibarət idi. ngilislər Cənub-Qərbi Qafqaz və ya Qars Demokratik Cümhuriyyətinin ərazisini Ermənistan və Gürcüstan arasında bölüşdürmək istəyirdilər.
Cənub-Qərbi Qafqaz Cümhuriyyəti müvəqqəti hökumətinin sədri Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Hökumətinə 1919-cu il 26 yanvar tarixli notasında bildirirdi ki, Gürcüstan Ərdəhan mahalını və Axalsıx qəzasını işğal etməyə cəhd göstərir. Bütün müsəlman əhalisi buna qarşı ayağa qalxmışdır. Ermənilər də Naxçıvan qəzasına hücumlar edirlər. Gürcülərin Axalsıx və Axalkələk qəzalarına hücumları zamanı 45 min davar aparılmışdı. Ermənilər 1919-cu il aprelin 12-də ingilislərin dəstəyi ilə Qars vilayətinə girdilər. Azərbaycan Cümhuriyyəti Hökuməti ermənilərin Qarsda törətdiyi soyqırımı ilə bağlı Britaniya komandanlığına etirazını bildirdi. Buna baxmayaraq, Cənub-Qərbi Qafqaz Cümhuriyyətinə kömək göstərmək ingilislərin planlarına daxil deyildi. İngilislər Cənub-Qərbi Qafqaz Cümhuriyyəti hökumətinin 35 üzvünü həbs edərək, zirehli qatarda Gümrüyə, oradan da Batum yolu ilə Malta adasına sürgünə göndərdi. Bununla da, Cənub-Qərbi Qafqaz Cümhuriyyəti süqut etdi.
İbrahim bəy Cahangirzadə başda olmaqla, Cənub-Qərbi Qafqaz Cümhuriyyətinin hökumət üzvləri yalnız 1921-ci il mayın 23-də Azərbaycan SSR Xalq Komissarları Sovetinin sədri Nəriman Nərimanovun köməyi sayəsində Maltadan əsirlikdən vətənə qayıtdılar.
İdarəetmə
Bu hökumət 18 maddəlik konstitusiya qəbul etmiş, rəsmi bayraq seçmişdir. Həmçinin hökumət 12 üzvlük Nazirlər Şurası və xalqın səsi ilə seçilən 131 (65) nəfərlik parlament də təsis etmişdir. Partiyalar olmadığından, 65 bitərəf deputatdan ibarət parlament yaradıldı. Doktor Əsəd bəy Oktay (Əsəd bəy Hacıyev) parlamentin sədri seçildi.
Cənub-Qərbi Qafqaz Respublikasının başında milli azlıqların: rusların, yunan və malakanların öz nümayəndələri daxil edilmiş Milli Şura dururdu. Müvəqqəti hökumət Milli Şura qarşısında məsuliyyət daşıyırdı. Cənub-Qərbi Qafqaz və ya Qars Demokratik Cümhuriyyətinin 18 maddədən ibarət Konstitusiyası qəbul olundu. Dövlət dili olaraq türk dili qəbul olunmuşdu. Üçrəngli (ağ, yaşıl və qara), ay-ulduzlu bayrağı vardı.
Parlament respublikanın xarici və daxili siyasətinin aşağıdakı istiqamətlərini müəyyənləşdirdi:
Ərazisi
40 min km² sahəsi, 1 800 000 nəfər əhalisi olan (onun 4/5-nü türklər təşkil edirdi) bu dövlətin tərkibinə Qafqazın cənub-qərb əraziləri daxil idi.
Bulbophyllum lorentzianum
(Bulbophyllum lorentzianum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Louis Raphael I Sako
Louis Raphael I Sako (Siryak dilində: ܠܘܝܣ ܪܘܦܐܝܠ ܩܕܡܝܐ ܣܟܘ; d. 4 iyul 1948) — 1 fevral 2013-cü il seçki ilindən etibarən Babil Xaldey Katolik Patriarxı və Xaldey Katolik Kilsəsinin başçısı vəzifəsini tutur. 2014-cü ilin sentyabr ayında Avropa Parlamentinin (AP) üzvü Anna Zaborska və digər 66 nəfər AP üzvü tərəfindən Saxarov mükafatına namizədliyi irəli sürülüb.
Erkən həyatı
Yepiskop vəzifəsinə təyin olunmazdan öncə İraq hökuməti ona dini tədris etməyə imkan vermədiyi üçün Sako prezident Səddam Hüseyni görməyi tələb etmişdi. Səddam onun xahişini rədd etdi, lakin dini xadim doktorantura işinə başlamaqla cavab verdi və hökumət ona dini tədris etmək üçün xüsusi lisenziya verdi.
Roma Papası XVI Benedikt 1 fevral 2013-cü il tarixində şərq katolik kilsələri rəhbərlərinin birlilik əlaməti olaraq dəyərləndirdikləri "ecclesiastica communio" (ruhani birlik) ilə Sakonu təltif etdi. Patriarx Luis Rafael I Sako alman, siriak, fransız, ingilis, italyan və ərəb dillərini bilir.
Sako Mosul şəhərinin Xaldey Arxiyeparxiyasının keşişi vəzifəsinə 1 iyun 1974-cü ildə təyin edilib. 2003-cü il seçkiləri və sonrakı təsdiqindən sonra Sako 27 sentyabr 2003-cü ildə Kərkükün Xaldey Katolik Arxiyeparxı təyin edilmişdir. O 24 oktyabr 2002-ci il tarixində Xaldey Katolik Kilsəsinin məclisi tərəfindən bu vəzifəyə seçildi.
2008-ci ildə "Defensor Fidei" və 2010-cu ildə "Beynəlxalq Paks Kristi" mükafatlarına layiq görüldü.
2009-cu ilin avqust ayında, Ramazan ayının əvvəlində, Luis Sako Kərkükün digər dini liderləri ilə yanaşı milli sülh, barışıq və şiddətə son qoymağa çağıran bir müraciət etdi. Arxiyeparx Sako bu addımını "müsəlman qardaşlarımıza yaxınlıq jesti" olaraq izah etdi. "Hamımız qardaş, eyni Allahın oğulları olaraq bir birimizə hörmət etməli və insanların və ölkəmizin yaxşılığı naminə əməkdaşlıq etməliyik. İraqa barışıq və dialoq lazımdır". İştirakçılar arasında Əli Sistani və Müqtəda Əl-Sədrin nümayəndələri də daxil idilər. Sako əsrlərin ənənəsi olan "şaş" adlanan xaldey baş örtüyünü geyməyə qarşı çıxmağa hazır olduğunu da bildirdi.
Patriarx olaraq
28 yanvar 2013-cü ildə Romada çağırılmış Xaldey Katolik Kilsəsinin məclisi o zaman Babil Patriarxı olan Emmanuel III Dellinin yaşının çox olması səbəbindən istefasından sonra Sakonu Babil Patriarxı vəzifəsinə seçirlər. Sako I Luis Rafael adı altında tanınmağı seçdi. 2014-cü ilin iyulunda Sako sünni islamçılarının xristianlardan İslamı qəbul edib və onların radikal qaydalarına tabe olmaq əks halda isə vergi ödəmək və ya ölümlə qarşılaşmaq tələbini kəskin şəkildə qınadı. Vatikanda olarkən Roma Papası Fransis qınayaraq baş verənlərin xristianlara qarşı təqib olduğunu söylədi. Buna dəstək olaraq BMT-nin Baş katibi Ban Ki-Mun İslam Dövlətinin əməllərini bəşəriyyətə qarşı cinayət olduğunu bildirdi. Yüzlərlə xristian ailələri Mosul şəhərini şənbə günü ultimatumundan öncə tərk etdi. Onların əksəriyyəti təhlükəsizlik naminə mülkiyyətindən məhrum oldu. Onlar bir zamanlar on minlərlə sayı olan və xristianlığın ilk illərində yaranmağa başlayan bir icmanın qalıqlarından ibarət idilər.
2014-cü ilin sentyabrında Sako Beyrutun hava limanında jurnalistlərə "ABŞ-nin baş verənlərə görə dolayı məsuliyyət daşıdığını" bildirdi. O qeyd etdi ki, "ABŞ demokratiyanı və insanların rifahını təmin edəcəyini bəyan etmişdi, lakin 10 il keçdi və əksinə biz geriyə doğru addımlamışıq."
O yerli gündəlik Ad-Diyar qəzetinin suallarını cavablandırma zamanı ABŞ-ni İŞİD-ə dəstəkdə ittiham etdi. Sako müsəlman ölkələrini də dəstək olmaması üçün tənqid etmişdi. "Müsəlman qonşularımız bizə kömək etmədi," Sako dedi və müsəlman dini xadimlərini bütün günahsız insanların öldürülməsinə qarşı ciddi addımlar atmağa çağırdı. Sako bildirdi ki, "müsəlmanların digər müsəlmanların öldürülməsinə qarşı fətvaların verilməsi kifayət deyil."
Babazənən (bulaq)
Babazənən – Azərbaycan Respublikasının Salyan rayonunun Babazənən dağının ərazisində mineral bulaq.
Ümumi məlumat
Azərbaycan Respublikasının Salyan şəhərinin şimal-şərqində yerləşir. Cənub-şərqi Şirvan düzündə, eyniadlı dağda, Babazənən dağında yerləşdiyi üçün adını da həmin dağdan almışdır. Bəzi mənbələrdə Babasənan variantında da işlənmişdir. Mütəxəsislərin bir qismi oronimin ikinci komponentini fars dilindəki "qadın" sözünün qarşılığı, digər qismi isə Sənan şəxs adı ilə əlaqələndirirlər. Əslində isə Babasinən variantında qəbul olunmalı olan bu oronim"baba" və "sinən" (türk dilində "enən", "düşən", "yatan", "kiçilən") sözlərindən ibarətdir. Bir çox tədqiqatçılara görə, burada əsasən qadın xəstəlikləri müalicə olunduğu üçün bulaqlar Babazənən (qadın piri) adı ilə tanınır.
Babazənən bulağının suyu isti və kükürdlüdür. Yerli əhali tərəfindən müalicə üçün istifadə edilir.
Bulaqdan dəri xəstəliklərinin ən yaxşı dərmanı olan rodonlu su axır. Bulaqdan axan su aşağı hissədə göl yaradıb. El arasında bulağa "Şır-şır" deyirlər.
Qobi
Qədim zamanlarda səhra «Şamo səhrası» adı ilə məşhur idi
Çində səhranın genişlənməsinin qarşısını almaq məqsədi ilə Yaşıl çin səddi adlı layihə həyata keçirilir.
Regionları
Qobi özündə bir necə coğrafi regionları birləşdirir: Önaltay Qobi, Monqol Qobisi, Alaşan (Alaşan Qobisi), Qaun Qobisi və Cunqariya (Cunqariya Qobisi).
Önaltay Qobisi
Önaltay Qobisi — səhra Monqolustanın cənub-şərqində yerləşir. Qobi səhrasının bir hissəsini təşkil edir. Şimalfan Monqol Altayı, cənubdan isə Atas-Boqda və Saqan-Boqda dağları arasında yerləşir. Səhra əsasən orta və alçaq dağlıq yaylaları əhatə edir. Onun ərazisinin böyük hissəsi dəniz səviyədindən 700-1800 metr əraziləri əhatə edir. Səhra əsasən daşlı, bəzi yerlərdə isə qumlu-çınqıllı ərazilərdən ibarətdir.
Bitki örtüyünə nadir hallarda rast gəlinir. Burada səhranın mərkəz hissələrdə saksaul, acılıqotu və başqalarına rast gəlinir. Su mənbələrinə yaxın ərazilərdə qamış, yulğun, iydə, qovaq, dəvətikanı, şoranlıqlarda isə şorangə bitir.
Önaltay Qobisi ərazisində antilop, qulan, nadir hallarda vəhşi dəvə, dağlıq ərazilədə isə qonur ayıya rast gəlinir.
Monqol Qobisi
thumb|300px|Qurvansaxan milli parkı, Qobi, Monqolustan Monqol Qobisi (Şamo) — Qobinin tərkibində yerləşən ən iri səhradır. Səhranın böyük qismi Monqolustanın ərazisində yerləşir. Peşam dağlıq ərazilərini əhatə edir. Səhranın əsas əhalisi köçərilərdir. Xüsusi ilə onlar arasında monqol və oyrat qəbilələri üstünlük təşkil edir. Digər səhralar kimi bu səhrada az məskunlaşılmışdır.
Səhranın ərazisində nadır Qobi endemiklərinə rast gəlinir.
Qaşun Qobisi
Qaşun Qobisi — düzənlik şərqdə Tyan-Şan və Xamiy dağları, cənubda Beyşan dağları ilə əhatələnir. Səhra Çinin Sintszyan-Uyğur Muxtar Rayonuda yerləşir. Qobinin bir hissəsini təşkil edir. Səhra şoranlıqlarla zəngindir. Daşlı səhradır. İl ərzində cəmi 50 mm yağıntı düşür. Yayda temperatur 40°S, qışda isə 32°S təşkil edir. Əsasən səhra bitkiləri yayəlmışdır. Heyvanlardan vəhşi eşşək, ceyran, vəhşi dəvə, gəmiricilər və sürünənlərə rast gəlmək olar.
Cunqariya
Cunqariya — Mərkəzi Asiyada yerlən səhra Çinin şimal-qərbində yerləşir. Şimal və şərqdə Monqol Altayı, cənubda isə Tyan-Şan dağları ilə əhatələnir. Səhranın sahəsi 777 000 km² təşkil edir.
İqlimi
Qobi səhrası kəskin kontinental olur. Kontinentallığın əsas səbəbləri yüksəklik və açıq səmadır. Qışda −55 °S, yayda isə +58 °S olur. İllik ampelatud fərqi 113 dərəcə təşkil (Oymyakon 112.8 dərəcə) edir.
Okinava prefekturası
Okinava prefekturası — Yaponiyanın Kyuşu regionunda prefektura. Ərazisi 2 275 kvadrat kilometr, əhalisi 1 390 000 nəfərdir. İnzibati mərkəzi Naha şəhəridir.
Vera Timanova
Vera Viktorovna Timanova (, 18 fevral 1855, Ufa, Orenburq Quberniyası, Rusiya imperiyası — 22 fevral 1942, Leninqrad, Rusiya SSR, SSRİ) — Rusiya pianoçu su.
Bioqrafiya
Vera Timanova, 18 fevral 1855 tarixində, Ufa şəhərində universitet müfəttişi və Orenburq quberniyası nın vitze-qubernator ailəsində anadan olmuşdur. Timanovanın atası vərəm xəstəliyi ndən erkən vəfat etməklə, beş yaşlı qızını və onun üç bacısını tək qoymuşdur.
Qərib Calalov
Calalov Qərib İsaq oğlu — texnika elmlər doktoru, professor, AMEA-nın müxbir üzvü, AMEA-nın Geologiya və Geofizika İnstitutunun şöbə müdiri.
Vera Timanova
Bioqrafiya
Evdə, o vaxtlar Ufa şəhərində işləyən Lüdviq Novitski tərəfindən musiqi dərsi alan istedadlı gənc Timanova, ilk konsertini doqquz yaşında, zadəgan məclisinin zalında verib. Bu konsertdə Timanova Şopenin, Kalkbrennerin və Motsartın çətin əsərlərini ifa etmişdir. Bu konsertdən sonra Timanova, Ufa zənginləri olan Bazilevski, A.Q Rubinştayn və P.L Petersonun fondu ilə Sankt-Peterburq Konservatoriyası nda təhsil almağa başlamışdır. Bacarıqlarını təkmilləşdirməsi üçün Berlin şəhərinə getmişdir və 3 il Karl Tauziq in rəhbərliyi altında təhsil almışdır. Timanova daha sonra Veymar şəhərinə getmiş, orada Ferens List in ən sevimli şagirdlərindən biri olmuşdur.
Qərib Calalov
Həyatı
Qərib Calalov 28 noyabr 1937-ci ildə Şəki rayonunun Baş Göynük kəndində ziyalı ailəsində anadan olmuşdur. 1955-ci ildə Baş Göynük kənd orta məktəbini bitirmişdir. Elə həmin ildə Azərbaycan Dövlət Universitetinin mexanika-riyaziyyat fakültəsinə daxil olmuş, 1960-cı ildə maye və qaz mexanikası ixtisası üzrə təhsilini başa vurduqdan sonra təyinatla Azərbaycan EA NKPİ-na göndərilmiş və orada kiçik elmi işçi işləmişdir. 1960-2003-cü illərdə Azərbaycan EA DNQYPİ-nun "Neft qatının elektrik modelləşdirilməsi və lay və quyuların tədqiqi" şöbəsində kiçik elmi işçi, böyük elmi işçi, şöbə rəhbəri olmuşdur.