cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Şarvili bayramı
Maraqlı faktlar
İlk olaraq Axtıda Kelezxev dağı zirvəsində Şarvilinin abidəsinin ucaldılması nəzərdə tutulurdu. Lakin uzun ictimai müzakirələrdən sonra Axtının mərkəzində simvolik xatirə rotundasının yaradılması qərara alınıb. Süleyman-Stalski rayonunun Novo-Maka kəndi yaxınlığındakı təpədə, ləzgi qrupunun məskunlaşdığı bələdiyyə rayonlarını birləşdirən yol ayrıcında Şərvilinin abidəsinin ucaldılması haqqında qərar verilib.
Aleksey
Aleksey — Dünyada daha çox işlədilən rus kişi adı.
Bu adı olan tanınmış insanlar
Kavkaz (qəzet)
"Kavkaz" qəzeti — Rusiya imperiyasının Qafqaz bölgəsində dövri nəşr.
Tarixi
1846-cı ildə işıq üzü görüb. Canişin knyaz Mixail Vorontsovun təşəbbüsü ilə nəşr olunan özəl nəşr idi. Özünü siyasi və ədəbi qurum elan edən "Kavkaz" qəzeti hökumətin dəstəyindən yararlanırdı, çünki yeni qəzet ucqar bölgələrin ruslaşdırmasına töhfə verirdi. İlk redaktoru 1849-cu ilə qədər Osip Konstantinov idi. 1856-cı ildə "Zakavkazski vestnik" qəzeti ilə birləşmə baş tutdu və sonuncu "Kavkaz" qəzetində rəsmi əlavə kimi nəşr olunmağa başladı. 1857-ci ildən 1863-cü ilə qədər qəzetin baş redaktoru şair Fedot Bobılyov idi.
1918-ci ildə "Kavkaz qəzeti" fəaliyyətini dayandırıb.
Əndəlus köpəyi (film, 1929)
"Əndəlüs köpəyi" — rejissor Luis Bunyuelin filmi.
Məzmun
Filmin başlanğıcında orta yaşlı bir kişi ülgücü itiləyir, eyvana çıxır, bütöv olan aya baxır. Sonra isə o, həmin ülgüclə kresloda əyləşmiş qızın gözünü kəsir. Elə bu zaman da nazik buludlar ayın dairəsini kəsib keçir.
Daha sonra ekranda ortasında deşik olan əl görünür. Həmin deşikdən qarışqalar çıxır. Sonra isə kişinin özü ilə üstündə ulaq ölüsü və iki keşiş bağlanmış iki royalı çəkib aparması, bir adamın o birinə atəş açması, qadın və kəsilmiş əl və s. göstərilir. Bütün bu obrazlar filmin sonuna qədər anlaşılmaz, qeyri-müəyyən və açılmamış şəkildə qalır.
Gəncə Əkinçilik və Dövlət Əmlakı İdarəsi
Gəncə Əkinçilik və Dövlət Əmlakı İdarəsi — əkinçiliyin, digər kənd təsərrüfatı sahələrinin yayılmasına və təkmilləşdirilməsinə, dövlət əmlakının qorunmasına, xəzinə və töycü rüsumlarının toplanmasına, meşələrin mühafizəsinə rəhbərlik və nəzarət edən qurum.
Fəaliyyəti
1903-cü il mayın 1-də yaradılmışdı. Əkinçilik və Dövlət Əmlakı Nazirliyinə tabe idi. 1918-ci ilin 2-ci yarısında idarə 1917-ci ilin sonu 1918-ci ilin əvvəllərində baş vermiş hadisələrlə əlaqədar xüsusi mülkiyyətdə olan malikanələrə və torpaqlara, eləcə də dövlət əmlakına dəymiş ziyanı müəyyənləşdirməyə, torpaq və meşə sahələrində qayda yaratmağa başlamışdı.
Meşələrin amansızcasına qırılmasını dayandırmaq üçün ağac materiallarına və oduna kəndlər üzrə məhdudiyyət qoyulmuşdu. 1919-cu ilin əvvəlində 1919-1920 illər üçün yeni smetalar tərtib edilmişdi. Meşə təsərrüfatı məsələlərini tam həll etmək üçün meşə sahələrinin qorunması, ağac materiallarının verilməsi qaydasının dəyişdirilməsi və s. haqqında qərarlar qəbul olunmuşdu. Torpaq və töycü sahəsində istər köçürülmüş rus kəndlilərinin, istərsə də yerli sakinlərin tərk etdikləri torpaqların müəyyən edilməsinə dair tədbirlər görülürdü. 1919-cu ildə xüsusi şəxslərin tərk etdikləri mülklərin və torpaqların qeydiyyatı həyata keçirilir, onlardan səmərəli istifadəyə dair tədbirlər işlənib hazırlanırdı.
Qarşıdakı aqrar islahatı düzgün aparmaq məqsədilə quberniyada torpaqlardan istifadəyə dair bir sıra cədvəl və siyahılar tərtib olunmuş, aqrar islahata aidiyyəti olan müxtəlif təsərrüfat məsələləri barədə arayışlar toplanmışdı.
NGC 5253
NGC 5253, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Sentavr bürcü istiqamətində yerləşir. S/P tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Əndab-i Cədid (Əhər)
Əndab-i Cədid - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Əhər şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 72 nəfər yaşayır (14 ailə).
Sürmə
thumb|şkafın sürmələri(çəkməcələri)
Sürmə — hansısa bir mebelə aid olan girib-çıxan yeşik. Ən çox evlərdə və ofislərdə işlənilir, balaca əşyaların mühafizəsi və gizliliyi üçündür. Bəzi sürmələr açarla bağlanır. "Sürmə" sözü "sürmək" (sürümək) feilindən yaranıb.
Ərəb dilinin İran körfəzi dialekti
Ərəb dilinin İran körfəzi dialekti (اللهجة الخليجية‎) — ərəb dilinin Ərəbistanın şərqində, İran körfəzi sahillərində danışılan, qarşılıqlı surətdə başa düşülən bir sıra növləri. Bu, Səudiyyə Ərəbistanının şərqində, Küveytdə (1 milyon, 2014), İraqda (40 min), Bəhreyndə (100 min, 1995) Birləşmiş Ərəb Əmirliklərində (2 milyon 880 min, 2014), Qətərdə (471 min, 2014), İranda (200 min, 1993), Yəməndə (10 min) və Omanın şimalında (441 min, 1995) danışılır.
Márta Lacza
Həyatı
Lacza 1980 ilə 1983 arasında Derkovits təqaüdünü və 1983-cü ildə Munkácsi mükafatını qazandı. Milli Macarıstan televiziyasında onun haqqında 40 dəqiqəlik bir veriliş yayımlandı. Belçikadakı beynəlxalq "Frans Masereel Rijkscentrum voor graphite" nin qrafika sənətçiləri tədbir seriyasının əvvəl.
Tır
Tırlar – qoşqulu və ya çəkicili yük çəkən yük maşınlarıdırlar.
Rikkardo Folyi
Rikkardo Folyi — tanınmış İtaliya müğənnisi.
Tır
Tırlar əsasən güc, davamlılıq və səmərəlilik məqsədi ilə böyük həcmli dizel mühərriklərinə, çoxlu oxlara və çoxpilləli ötürmə sistemlərinə malik olurlar.
Hiperlink
Hiperlink — hipermətn sənədinin bu sənəddəki elementə (əmr, mətn, şəkil, qeyd) və ya başqa obyektə (fayl (sənəd), kataloq, proqram) aid olan hissəsi yerli diskdə və ya kompüter şəbəkəsində ya da  bu obyektin elementlərində yerləşir. HTML sənədinin istənilən elementinə hiperlink əlavə edilə bilər. Mətnin əlavə edilmiş keçidi olan hissəsi əvvəlki cümlədə olduğu kimi, standart olaraq mavi rənglə vurğulanır. Siz keçidi olan mətnin üzərinə siçan kursorunu sürdükdə mətn ya rəngini dəyişir, ya da altdan xətt çizilir.Klaviaturadan istifadə edərək brauzerdə naviqasiya edərkən, keçidləri olan mətn və qrafik elementlər düzbucaqlı nöqtəli çərçivə ilə vurğulanır. Əvvəllər ziyarət edilmiş link, adətən, ziyarət edilməmiş linkdən fərqli rəngdə vurğulanır. “Yarasa” keçidi, məsələn, sənəd və ya fayl yerləşdiyi resursun inzibatçısı tərəfindən silinib və ya köçürülübsə ya da resursun özü mövcud deyilsə çatışmayan obyektə istinad edən hiperlinkdir. Adətən bu vəziyyətdə səhifədə səhv kodu olan bir mesaj görünür, lakin bu həmişə baş vermir.
Tam adı ilə hiperlink hissələri http://www.example.com/test-papka/index.html
HTML səhifə hiperlinkləri
Hiperlink HTML sənədinin və onun əsas elementinin fraqmentidir: İstifadəçi üçün hiperlink veb-saytda, e-poçtda və ya hər hansı elektron sənəddə link yaradan və İnternetdəki digər obyektlərə keçməyə imkan verən qrafik təsvir, video və ya mətndir.
Başqa HTML səhifəsinə hiper keçid
HTML-də bir keçid müəyyən etmək üçün <a> etiketi istifadə olunur, strukturu Bağlantı mətni</a>, burada fayl adı keçid ediləcək fayl adı və ya İnternet ünvanıdır və LinkText HTML sənədində birbaşa göstəriləcək hipermətn keçid mətnidir. Siz həmçinin linkin hansı pəncərədə açılacağını göstərən TARGET arqumentindən istifadə edə bilərsiniz (dəyərlər - _blank (yeni), _self (cari)). target="pəncərə adı">. Məsələn, bir hipermətn bağlantısı yazaq:
Poçt hiperlink
E-poçt ünvanına keçid yaratmaq üçün URI sxem mailto-sundan istifadə edin, sonra isə alıcının e-poçt ünvanını göstərməlisiniz: Poçt hiperlinkini yaradarkən, göndərilən mesajın mövzusunu və məktubun mətnini təyin edə bilərsiniz. Bunun üçün mövzu və bədən sahələrindən istifadə olunur. Məktubun mövzusu mövzu sahəsində, məktubun əsas hissəsi bədən sahəsində qoyulur.
Misal üçün:
<a href="mailto:e-mail?subject=Subject&body=Message body">Bağlantı mətni</a>
Çaşır
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Növləri
[[SS 2 (*
Maqma
Geomorfoloji termin
Maqma — Yerin dərinliyində əmələ gələn mürəkkəb, əksərən silikat tərkibli ərgin, qızğın kütlə. M. tərkibində oksigen, silisium, alüminium, dəmir, maqnezium, natrium və kaliumun üstünlük təşkil etdiyi çoxlu miqdarda kimyəvi elementlərin birləşmələrindən, bəzən bir neçə faizi uçan komponentlərdən (su, kükürd, hidrogen, ftor, xlor və s.) təşkil olmuş məhluldan ibarətdir.
Kimyəvi tərkibi
Maqmada demək olar ki, bütün kimyəvi elementlərə rast gəlinir, onların arasında: Si, Al, Fe, Са, Mg, К, Ti, Na, həmçinin müxtəlif uçan komponentlərə (karbon oksidi, kükürd, hidrogen, flüor, xlor və s.) və buxarşəkilli suya da rast gəlinir. Uçan komponentlər maqmanın kristallaşması zamanı müxtəlif minerallara daxil olur. Nadir hallarda qeyri-silikat tərkibli maqmatik ərintilər mövcud olur. Maqmanın yuxarıya hərəkəti zamanı uçan komponentlərin miqdarı azalır. Qazsızlaşdırılmış maqma yerin üzünə çıxır və lava adlanır.
Bazalt maqması
Bazalt maqması — müxtəlif bazalt tipləri və onların dərinlik analoqunu əmələ gətirən maqmatik ərintilərin məcmusu. Geniş yayılmış maqma növüdür. Onun tərkibində 50% silisum-dioksid, yüksək miqdarda alüminium, kalsium, dəmir və maqnezium, kiçik miqdarda natrium, kalium və fosfor vardır. Kimyəvi tərkibinə görə bazalt maqması toleit və olivin-bazalt olaraq iki qrupa bölünürlər.
Yoder və Tilliyə görə (1955), bazalt ərintilərinin bütün təbii növləri normativ tərkiblərinə görə 5 qrupa bölünür:
Bazalt maqmasının mənşəyini üst mantiyanın pirolit materiallarının selektiv ərinməsi ilə əlaqələndirirlər.
Qranit maqması
Qranit maqmasının tərkibi 60–65% silisium dioksiddən ibarətdir. O daha az sıxlığa və özlülüyə malidkir, bazalt maqamsına nisbətən daha çox qazla dolğundur.
Kimyaçı
thumb|kimyaçı [[Dmitri Mendeleyev]]
Kimyaçı — kimya elminin yaradıcıları, kimya elmi ilə məşğul olan insanlar.
Kimya
Kimya- zəngin eksperimental materiallar və tutarlı nəzəriyyələrə əsaslanan fundamental elmlər sistemidir və fantastik yaradıcılıq gücünə malikdir. Kimyaçılar təkcə təbii maddələrin xassələrini dəyişmir, həm də əvvəlcədən verilmiş xassəli yeni maddələr sintez edirlər. Bəşəriyyətin min illər boyu mövcudluğunu kimyasız və kimyəvi texnologiyaların köməyi ilə hazırlanmış geniş spektrli məhsullarsız təsəvvür etmək mümkün deyil.
Kimyaçılar və kimyaçıların həyatından maraqlı faktlar Hara belə, Aleksandr Porfiyeviç? — Sağlıqla qalın, mənim vaxtım yoxdur, evdə olmalıyam. Səhər mühazirəm var. Yalnız dostlarının şaqqanaqla güldüyünü gördükdə Borodin başa düşür ki, o öz evindədi.
Maqma
Maqmanın kristallaşması
İstənilən maqma əintisi tarazlığa can atan mayedən, qaz və bərk kristallardan ibarətdir. Temperatur, təzyiq, qazın tərkibindən və digər amillərdən asılı olaraq ərinti dəyişir və onun tərkibində əmələ gələn mineral kristalı dəyişir: biri əriyir, digəri yenidən yaranır və maqamnn bütün həcmi daimi təkamülə məruz qalır.
Ərəb dilinin Əlcəzair dialekti
Ərəb dilinin Əlcəzair dialekti (الدارجة الجزائرية) və ya darci (mənası – "gündəlik ləhcə") — ərəb dilinin Əlcəzairdə və kənarda Əlcəzair diasporu arasında yayılmış növlərindən biri. Bu, Məğrib dialekt kontinuumuna aiddir, əsasən Tunis və Mərakeş dialektləri ilə qarşılıqlı surətdə başa düşülür.
Əlcəzair dialekti bərbər dillərinin komponentlərini, həmçinin bərbər, türk, ispan və fransız dillərindən çoxlu alınma sözləri özündə daşıyır. Həmçinin, digər dialektlərdə olduğu kimi, yazı dilinin sonluqları da atılır. Bu dialektin rəsmi statusu yoxdur, lakin əksər əlcəzairlilər tərəfindən istifadə olunur. Ərəb dilinin Əlcəzair dialekti müxtəlif şəhərlərdə fərqlidir.
Aybəniz Vəkilova
Aybəniz Səməd qızı Vəkilova — Səməd Vurğun Fondunun prezidenti (?–2009) və Səməd Vurğunun ev-muzeyinin direktoru (2006–2009), Azərbaycan Respublikasının əməkdar mədəniyyət işçisi (2002).
Həyatı
Aybəniz Vəkilova 1937-ci il sentyabrın 9-da Bakıda anadan olub. 1944–1951-ci illərdə Azərbaycan Dövlət Konservatoriyası nəzdindəki 10 illik musiqi məktəbində oxumuş(sonra 132 saylı məktəbə dəyişilib),1954-cü ildə oranı bitirmişdir. 1954–1960-cı illərdə Azərbaycan Dövlət Universitetinin filologiya fakültəsində təhsil almış, oranı "Azərbaycan dili və ədəbiyyatı" ixtisası üzrə bitirmişdir. 1962–1967-ci illərdə Nizami adına Ədəbiyyat Muzeyində kiçik elmi işçi vəzifəsində çalışmışdır. 1967–1970-ci illərdə EA-nın Nizami adına Ədəbiyyat İnstitutunun aspiranturasında oxumuşdur. Aspiranturanı bitirdikdən sonra 1975-ci ilin oktyabr ayına qədər həmin institutda isləmişdir.
1975-ci ilin oktyabr ayında Səməd Vurğunun ev-muzeyi açılan vaxtdan burada baş mühafiz olmuş, 2006–2009-cu illərdə Səməd Vurğunun ev-muzeyinin direktoru vəzifəsində çalışmışdır. İşlədiyi müddətdə vaxtilə SSRİ-nin Mədəniyyət Nazirliyinin və Azərbaycan Mədəniyyət Nazirliyinin mükafat və fəxri fərmanları ilə təltif olunmuşdur. 1986-cı ildə SSRİ Ali Sovetinin fərmanı ilə "Şərəf nişanı" ordeninə layiq görülmüşdür. Aybəniz Vəkilovanın muzey fəaliyyəti ümummilli lider Heydər  Əliyev tərəfindən də qiymətləndirilmiş, 1997-ci ildə anadan olmağının 60 illiyi münasibətilə ona təbrik məktubu göndərmiş, 2002-ci ildə "Əməkdar mədəniyyət işçisi" adına layiq görülmüş, 2003-cü ildə "Prezident təqaüdü" verilmişdir.
Beynəlxalq Muzeylər Şurasının üzvü kimi Amerika, Norveç və İspaniyada konfranslarda iştirak etmişdir. Səməd Vurğunun yubileyləri münasibətilə 1966, 1976 və 1986-cı illərdə nəşr edilmiş kitablarının tərtibçisi, 1976-cı ildə çəkilmiş "Səməd Vurğun" sənədli filminin elmi məsləhətçisi olmuşdur.
1994-cü ildə təsis etdiyi "Səməd Vurğun Fondu"nun prezidenti olmuşdur. Fond tərəfindən muzeyin fəaliyyətinə həsr olunmuş "Vurğun ocağı-25" adlı albom və "Sözləri Səməd Vurğunundur" adlı mahnı diski yaradılmış, internetdə şairin həyat və yaradıcılığına və muzeyin fəaliyyətinə həsr olunmuş sayt açılmışdır (www.samedvurgun.com).
1996-cı ildə şairin 90 illik yubileyi ilə əlaqədar çap edilmiş Ş. Nəzirlinin "Vurğun ömrü məktublarda" kitabının və A. Bayramovun "Vurğun ocağı" kitabının elmi məsləhətçisi və rəyçisi olmuşdur. 2003-cü ildə çap edilən İ. Umudlunun "Vəkiloğulları" kitabının da elmi məsləhətçisi olmuşdur. 2004-cü ildə şairin "Seçilmiş əsərləri"ni tərtib etmişdir. 2005-ci ildə çap olunan Səməd Vurğunun 5 cildlik "Seçilmiş əsərləri"nin redaktorudur. 2006-cı ildə onun redaktorluğu ilə Səməd Vurğunun 100 illiyi münasibətilə AMEA-nın Tarix İnstitutunun əməkdaşları F. Vəliyev və R. Əfəndiyevin "Səməd Vurğun və Azərbaycan etnoqrafiyası" kitabı çap edilmişdir. Həmin ildə " Səməd Vurğun-100 " bukletini (3 dildə) tərtib etmişdir.
2007-ci ildə Türk xalqları mədəniyyətinin inkişafına göstərdiyi xidmətlərinə görə Türk Dünyası Araşdırmaları Beynəlxalq Elmlər Akademiyasının fəxri professoru adına layiq görülmüşdür. Təqdimat 2008-ci il noyabr ayının 5-də Səməd Vurğunun ev-muzeyində keçirilmişdir.
Aybəniz xanım Vəkilova 2009-cu il iyun ayının 13-də Bakı şəhərində vəfat etmişdir.
"Şuşanın azad olunmasına görə" medalı
"Şuşanın azad olunmasına görə" medalı — Azərbaycanın dövlət təltifi (medal). Vətən müharibəsində qələbə münasibətilə təsis edilmişdir.
Təsis edilməsi
2020-ci il noyabrın 20-də Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisində Vətən Müharibəsində qələbə münasibətilə Azərbaycan Respublikasının orden və medallarının təsis edilməsi ilə əlaqədar "Azərbaycan Respublikasının orden və medallarının təsis edilməsi haqqında" Azərbaycan Respublikasının Qanununda dəyişiklik edilməsi barədə Azərbaycan Respublikası qanununun layihəsi təqdim edilmiş və birinci oxunuşda təsdiqlənmişdir.
Maddə 1. Təltif edilən şəxslər
Maddə 2. Təltif edən orqan
Maddə 3. Taxılma qaydası
Təsviri
Medalın təsviri Azərbaycan Respublikasının 2020-ci il 26 noyabr tarixli Qanunu ilə təsdiq edilmişdir.
Maddə 1. Medalın ümumi təsviri
Maddə 2. Medalın ön tərəfi
Göllər (Əhər)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 146 nəfər yaşayır (28 ailə).
"Şuşanın azad olunmasına görə" medalı
Təsviri
Maddə 3. Medalın arxa tərəfi
Maddə 4. Medalın elementləri
Kioto protokolu
Kioto protokolu qlobal istiləşmə və iqlim dəyişiqliyi mövzüsünda mübarizə aparmağa yönəlik beynəlxalq tək protokoldur. Birləşmiş millətlər iqlim dəyişikliyi çərçəvə müqəviləsi içində imzalanıb. Bu protokolu imzalayan ölkələr, karbondioksid və kürəsəl isinməyə səbəb olan beş qazın(karbon qazı (CO2), metan (CH4), azot oksidi (N2O), hidrofluorokarbonlar, perfluorokarbonlar, heksaflorid (SF6) ) miqdarını azaltmağa söz veriblər.Protokol , ölkələrin Atmosferə saldıqları Karbon miqdarını 1990 ilində ki səviyyələrə düşürməyi məcbur eləmişdir. 1997-çi ildə imzalanan protokol, 2005 də qüvvəyə minmişdir.
Boji (it)
Boji — sosial mediada İstanbulda mütəmadi olaraq ictimai nəqliyyatla səyahət etdiyi üçün tanınan it.
Həyatı
Kanqal və çoban iti arasında xaç olan Boji 2021-ci ildə ictimai nəqliyyatla İstanbulun ilçələri arasında səyahət etdiyi üçün tanınıb. O, bu adı metroya mindiyi zaman boji sahəsində yatdığı üçün almışdır. Onun səfərləri zamanı vətəndaşlar tərəfindən çəkilmiş fotoları internetdə yayılaraq məşhurlaşmışdır.
18 avqust 2021-ci ildə İstanbul Böyükşəhər Bələdiyyəsi tərəfindən Bojiyə taxılan mikroçip sayəsində Bojinin İstanbulun iki qitədəki ilçələri də daxil olmaqla bir gündə 29 dayanacaq gəzdiyi müəyyən edildi. Bojinin marşrutunu izləmək üçün xüsusi proqram da hazırlanıb.
2021-ci ilin oktyabr ayından etibarən Metro İstanbul Bojinin qidalanmasını öz üzərinə götürdü. Onun üçün Kadıköy-Moda tramvay xəttində xüsusi daxma tikilib. Boji günlərinin bir hissəsini bələdiyyəyə məxsus qocalar evində keçirir.
Boji haqqında beynəlxalq xəbər agentlikləri və mediada da məlumatlar yayılıb və onun nüfuzu Reuters Xəbər Agentliyi vasitəsilə dünyaya yayılıb.
Onun Boji adından türk və ingilis dillərində tvitləri olan Twitter hesabı var və 20 noyabr 2021-ci il tarixinə olan məlumata görə 110.000-ə yaxın izləyicisi var. Bundan əlavə, onun Instagramda da 105 min izləyicisi var.
Boji üzərindəki GPS izləmə cihazı ilə hər gün izlənir.
2022-ci ildə iş adamı Ömər Koç Bojini sahiblənmişdir.
Qalmaqal
20 noyabr 2021 tarixində "İBB-nin müqaviləli işçisi BOJİ tramvayı kirlətdi" başlığı ilə sosial mediada tramvay oturacağında nəcis olan bir görüntü paylaşıldı. İBB sözçüsü Murat Ongun eyni sosial mediada nəcisin başqa bir şəxs tərəfindən gətirilərək oturacağa qoyulduğu anın tramvayın təhlükəsizlik kameraları tərəfindən çəkilmiş videosunu paylaşdı. Hadisə baş verən gün Bojinin sığınacaqda olduğu məlum olub. Bojinin tramvaya nəcisini buraxdığı iddiasının arxasında Esənlər Bələdiyyə başçısı Mehmet Tofiq Göksu olduğu iddia edilib.
Liana Liberato
Liana Liberato—ABŞ kino və televiziya aktrisası.The best of me və Trust filmlərində oynadığı rollar ilə daha çox tanınıb.
Rafiq Əsgərov (admiral)
Rafiq Əsgərov — Azərbaycan Hərbi Dəniz Qüvvələrinin kontr-admiralı, Azərbaycan Hərbi Dəniz Qüvvələrinin Komandanı vəzifəsini ilk icra edən şəxs (1991-1993).
Hərbi xidməti
Rafiq Əsgərov 1949-cu ildə Bakıda anadan olub. Orta təhsilini bitirdikdən sonra Ali Dənizçilik Akademiyasında təhsil almışdır.
Rafiq Əsgərov 1993-cü ildə müdafiə nazirinin əmrinə əsasən Azərbaycan Hərbi Dəniz Qüvvələri Komandanı vəzifəsinə təyin olunmuşdur. O, 1993-cü il ilə qədər idarə etdiyi müddətdə Hərbi Dəniz qüvvələrinin formalaşmasında müstəsna xidmətləri olmuşdur. Xüsusilə 1992-ci ildə keçmiş SSRİ-nin HDD-nin Qırmızı bayraqlı Xəzər Donanmasının Bakı və Moskva arasında bölünməsində yaxından iştirak etmişdir. 1993-cü ildə onu vəzifədə Fuad Yusifov əvəz etmişdir.
Tarduşlar
Tarduşlar.
Rəfayel Məcidov
Rəfayel Məcid oğlu Məcidov — Zaqatala Rayon İcra Hakimiyyətinin Başçısı (1993–2002-ci illərdə).
Rus dili
Rus dili — Hind-Avropa dillərinin Baltik-slavyan dilləri qrupuna aid şərqi slavyan dili.
Dünyanın ən çoxyayılmış dillərindən biri — ümumi danışanların sayına görə beşinci, doğma dil kimi qəbul edənlər kimi sayca səkkizincidir. Rusiya, Belarus, Qazaxıstan, Qırğızıstanın rəsmi dili, Belarusun ikinci dövlət dili. Ən çox vətəni olan Rusiyada danışılır.
Rəfayel Məcidov
Həyatı
1988–1991-ci illərdə Zaqatala rayon partiya komitəsi yanında Partiya Komissiyasının sədri, Zaqatala rayon İcra Hakimiyyətinin şöbə müdiri vəzifələrində işləyib. 1993-cü ildən 2002-ci ilədək Zaqatala Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı olub. 2002–2010-cu illərdə fərdi əmək fəaliyyəti ilə məşğul olub. 2010–2012-ci illərdə Azərbaycan Respublikası Dini Qurumlarla İş üzrə Dövlət Komitəsinin Şimal-Qərb bölgəsi üzrə şöbə müdiri işləyib. 2012-ci ilin aprelindən pensiyaçıdır. 1986-cı ildə Zaqatala rayon XDS İcraiyyə Komitəsinin sədri işləyərkən, rayonun sosial-iqtisadi inkişaf sahəsində əldə etdiyi nailliyyətlərə görə SSRİ Ali Soveti Rəyasət Heyətinin Fərmanı ilə "Şərəf nişanı" ordeni ilə təltif edilmişdir. 1993-cü ilin fevral ayında Yeni Azərbaycan Partiyası Zaqatala rayon təşkilatını yaratmış və onun sədri seçilmişdir.
Ailəlidir, 4 övladı vardır.
Rus dili
SSRİ-nin rəsmi dili olduğundan bu birliyə daxil olan ölkələrdə hələ də çox işləkdir. Keçmiş SSRİ ölkələrinin bəzilərində rus dili rəsmi deyilsə də, hamısında rus dilli məktəblər var, yaxud rus dili tədris olunur.
Rus dilində vurğunun yeri sabit deyildir.
Əlifba
Rus əlifbasında 33 hərf 42 səs var. Kiril əlifbasından istifadə olunur. Çünki latın hərfləri rus dilindəki bütün səsləri əhatə edə bilmir.
NGC 1381
NGC 1381, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Soba bürcü istiqamətində yerləşir. S0 tipli. tərəfindən ildə 15.75 sm (6.2 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Sonu Niqam
Sonu Nigam (Hind: सोनु निगम; ) — Hind müğənnisidir. Xüsusi ilə də Bollivud filmləri üçün oxuduğu mahnıları ilə tanınır (İngiliscə: “playback singer”). Musiqiçi ailədən çıxmışdır. Əsasən Hind dilindəki mahnıları ilə tanınsa da, Benqalca, Pəncabca, Teluquca da mahnıları mövcuddur.
Sonu Nigam, Madhurima Mishra ilə evlidir və bu evlilikdən Neevan adlı bir oğlan uşağı dünyaya gəlmişdir.
Hisar-i Seyidlər (Əhər)
Hisar-i Seyidlər - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Əhər şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 34 nəfər yaşayır (10 ailə).
Subasımı (dənizçilik)
right Subasımı, üzən bir cismin daşırtdığı (yerini dəyişdirtdiyi) suyun miqdarıdır. Cismin suyun altındakı hissəsinin həcmi ilə suyun sıxlığının hasilinə bərabərdir. F = mcisim x g F qaldırma = V batma xd maye xg (Mayenin qaldırıcı qüvvəsi cismi qaldırdığı üçün qaldırıcı qüvvə və cismin çəkisi bir-birinə bərabərdir.) mcisim x g = Vbatan x d maye x g (Lazımi sadələşdirmələr aparıldıqda;) Vbatan x dmaye = mcisim
Nəticə etibarı ilə cismin suda yerdəyişməsi və ya yerdəyişməsinin həcmi obyektin həcminə bərabər olur. Qeyd: Bu üsulla batan cisimlərin kütləsi ölçülə bilməz.
Həlimə binti Əbu Zuayb
Həlimə binti Əbu Zuayb — İslam peyğəmbəri Məhəmmədin süd anası. 4 yaşına kimi ona süd vermişdir. Həlimə və əri Əl-Haris ibn Əbdül-Uzzanın ərəblərin Xavazin qəbiləsinin Səd ibn Bəkr qoluna mənsub idilər.
Bioqrafiyası
Məhəmmədin doğulduğu ildə Səd ibn Bəkrin ailəsi uşaqlara baxmaq üçün Məkkəyə gəlir. Süd anaları olanlar ataları sağ olan uşaqları götürməyə üstünlük verirdilər. Məhəmmədin atasının hələ doğulmamış ölməsinə baxmayaraq, Həlimə 8 günlük uşağı götürür. İslam ənənəsinə görə, quraqlıq və qıtlıq üzündən Həlimə öz uşağını yedizdirə bilmirdi, lakin Məhəmmədi götürdükdən sonra Məhəmmədə və öz oğluna kifayət qədər süd verə bilirdi.
Sad ibn Bəkr Hüdeybiyyədə, sonra isə Mədinədə yaşayırdı. Məhəmməd iki yaşında olanda Həlimə uşağı anasına qaytarmaq istəyir, lakin Aminə binti Vəhb Həlimədən uşağı bir müddət daha saxlamasını istəyir.
Məhəmməd Xədicə ilə evləndiyi zaman Həlimə acınacaqlı vəziyyətindən ona şikayət edir və Məhəmməd Xədicədən ona 40 qoyun verməsini istəyir. Məhəmmədin peyğəmbərlik missiyası başlayandan sonra Həlimə əri ilə Məhəmmədin yanına gələrək İslamı qəbul edir. Hüneyn günü Həlimə Məhəmməd peyğəmbərin hüzuruna gələndə o, paltarını çıxarıb qabağına yaydı ki, otursun.
Həlimənin üç övladı var idi: oğlu Abdullah, qızları Ənis və Xuzaf.
Zaur Hüseynov (mayor)
Zaur Rahat oğlu Hüseynov — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin mayoru, Vətən müharibəsinin iştirakçısı, Vətən Müharibəsi Qəhrəmanı.
Həyatı
Zaur Hüseynov 26 avqust 1987-ci ildə Salyan rayonunda anadan olub. 1994-2002-ci illərdə Sumqayıt şəhər 27 saylı tam orta məktəbdə oxumuşdur.
Hərbi xidməti
2002-2005-ci illərdə Cəmşid Naxçıvanski adına hərbi liseydə təhsil almışdır, 2005-ci ildə Heydər Əliyev adına Azərbaycan Ali Hərbi Məktəbinə daxil olmuşdur. 2009-cu ildə Ordu yarışlarında qazandığı 29 medal ilə məktəbi fərqlənmə ilə bitirib. 3 bürünc, 5 gümüş 21 qızıl medal. 2009-2010-cu illərdə Silahlı Qüvvələrin Təlim Tədris mərkəzini zabit olaraq bitirərək orduya yollanıb. 2010-cu ildə Qazax rayonun müdafiəsində Tank əleyhinə taqım komandiri kimi fəaliyyət göstərib. Şəmkir korpusuna Ordu yarışlarında 2 qızıl medal gətirib. 2011-ci ildə Xüsusi Təyinatlı Qüvvələrin kursunu 1-ci olaraq bitirib, kurs birinciliyi ilə Xüsusi Təyinatlı Qüvvələr mənsubu olaraq xidmətə başlayıb. Bir çox vəzifələrdə xidmət edərək döyüş tapşırıqlarında və Aprel döyüşlərində iştirak edib, Talış kəndi istiqamətində döyüşüb. 2017-ci ildə Türkiyə respublikasında "Beynəlxalq Dalğıc" (1-ci sinif dalğıc) kursunu bitirmiş, 2018-ci ildə isə bu dalğıc təcrübəsini təkmilləşdirmək məqsədi ilə Türkiyə respublikasında "1-ci sinif dalğıc təlimatçısı" (dalış amiri) kursunu müvəffəqiyyətlə bitirmişdir.
İkinci Qarabağ müharibəsində iştirakı
Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin mayoru olan Zaur Hüseynov 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan və Ermənistan arasında başlanan İkinci Qarabağ müharibəsi zamanı Füzulinin, Cəbrayılın, Xocavəndin və Şuşanın azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə savaşıb. Şuşa şəhərinin azad olunması zamanı Şuşaya ilk girən 3 bölmədən birinin komandiri olmuş. Şuşanın müdafiəsini tabor komandiri olaraq təşkil etmişdir. Xankəndi istiqamətindən bütün hücumların qarşısını o öz şəxsi heyəti ilə almışdır. Şuşa qalasının divarlarını şəxsi heyəti üçün sipər olaraq seçib düşmən öz məğlubiyyəti ilə barışana qədər Şuşanı əldə saxlamışdır.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa edilməsində xüsusi xidmətlərinə və işğal olunmuş ərazilərin azad olunması zamanı düşmənin məhv edilməsi üzrə qarşıya qoyulmuş döyüş tapşırığını yerinə yetirən zaman göstərdiyi qəhrəmanlıq nümunəsinə görə, həmçinin hərbi qulluq vəzifəsini yerinə yetirən zamanı igidliyin və mərdliyin nümayiş etdirilməsinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 09.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Zaur Hüseynova "Vətən Müharibəsi Qəhrəmanı" adı verildi.
Azərbaycanın Füzuli rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Zaur Hüseynov "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Brauzer mühərriki
Brauzer mühərriki - veb səhifələrin məzmununu ( HTML, XML faylları, rəqəmsal şəkillər və s.) və formatlama haqqında məlumatları ( CSS, XSL və s. formatlarda) ekranda formatlaşdırılmış məzmunun interaktiv təsvirinə çevirən proqramdır. Brauzer mühərriki ümumiyyətlə veb-brauzerlərdə, e-poçt müştəriləri və veb səhifələrin məzmununu göstərmək və redaktə etmək lazım olan digər proqramlarda istifadə olunur.
Əsas brauzer mühərrikləri
"Brauzer mühərriki" termini mühərriklər brauzerdən "ayrıla bilən" olduqdan sonra geniş yayılmışdır. Ən çox yayılmış mühərriklərə aşağıdakılar daxildir
İnkişafı dayandırılıb
6 dekabr 2018-ci ildə MS Trident / EdgeHTML-in Blink lehinə tərk edildiyini elan etdi.
Azərbaycan Əmlak Məsələləri üzrə Dövlət Komitəsinin sədrlərinin siyahısı
Azərbaycan Əmlak Məsələləri üzrə Dövlət Komitəsinin sədrləri — 18 oktyabr 1991-ci ildən sonra ölkədə müstəqillik elan edilmişdi, bu vaxtdan başlayaraq Azərbaycanın Əmlak Məsələləri üzrə Dövlət Komitəsinin sədrləri bu siyahıda göstərilib. Bu məqalədə Azərbaycanın Əmlak Məsələləri üzrə Dövlət Komitəsinin sədrləri (müxtəlif dövrlər və müxtəlif titullarla) sıralanmışdır.
Tulu (boy)
Tulu—Qədim türk boyu.
Tarixi
Tulu qolu İli çayının yuxarı və orta axarı ilə Yulduz irmağı və Tarbaqatay arasında, nuşepilər isə Çu və Talas çayları arasındakı sahələrdə yaşayırdılar. Tulu qolunu təşkil edən beş boy bunlardır: çu-mu/koen, hu-lu-u (hulu kiu), şe-şo-ti, tu-ki-İe (Türgiş), şu-ni-şe.
Tulu boylarının başında bulunan bəylər çur (çuo), nuşepilərin, başbuqları isə ərkin (se-kin) titulunu daşıyırdılar. Bunlardan əlavə, qərbi göytürklər arasında on-oxlardan başqa bir çox boylar da vardı.
"Dədə Qorqud" abidəsində "Tulu quşun yavrusu" ifadəsi var.
Əkizlərin effekti (film, 2003)
Əkizlərin effekti (ing. The Twins Effect, çin. 千機變) — Dante Lamanın filmi.
Məzmunu
Rive, güclü vampir klanı olan Nosferatu ilə mübarizə edən ovçu komandalarından biridir. Bu canavarları adi yollarla məğlub etmək mümkün deyil, buna görə Rive və döyüş yoldaşları fiziki qabiliyyətlərini çox artıran bir vampirin qanından xüsusi bir serum istifadə edirlər. Ancaq bu dopinqə qarşı antidotu vaxtında götürməsəniz, özünüz ovladığınız birinə çevrilə bilərsiniz. Bir gün Rive, on səkkiz yaşlı əkiz bacılarının Honq Konqda itkin düşdüyü xəbərini alır. Ölülər regionunun komandiri əfsanəvi vampir Kazafın gənc qızlar arasında gəlin axtardığını biləndə vəziyyət çox mürəkkəbləşir ...
Cəbrayıl Tarix-Diyarşünaslıq Muzeyi
Muzeyin eksponatları
1993-cü ilə qədər muzeydə Cəbrayıl rayonu ilə bağlı 19 minə yaxın eksponat toplanmışdı. 1993-cü ildə Ermənistan Silahlı Qüvvələri nin hücumları zamanı muzeyin təxminən 16 minə yaxın eksponat ını xilas etmək mümkün olmuşdur. Muzeydə daşınması çətin olan bir sıra əşyalar, ümumilikdə 2 mindən artıq eksponat hazırda erməni işğalçıları tərəfindən məhv edilmişdir. Muzeydə rayonun tarixinə dair arxeoloji və etnoqrafik materiallar, toxuculuq məmulatları, dekorativ sənət nümunələri, qədim və orta əsrlərə aid məişət əşyaları, fotolar, sənədlər, rayonun flora və faunasını əks etdirən eksponatlar sərgilənirdi.
17 mindən çox eksponatın təxminən 16 mini xilas edilmişdir. Bu sıraya xalça və xalça məmulatlar ı, gümüş və qızıl qadın bəzəkləri, gümüşdən kişi və qadın kəmərləri, gümüş xəncərlər, tariximizin müxtəlif dövrlərini əks etdirən tarixi və etnoqrafik materiallar, rayonun tarixi ilə bağlı fotolar, sənədlər aiddir. Muzeyin daşınması çətin olan bir sıra əşyaları, ümumilikdə 2 mindən artıq eksponat erməni işğalçıları tərəfindən talandı.
Cəbrayıl rayon Tarix-Diyarşünaslıq Muzeyi fəaliyyətini paytaxtdakı İstiqlal muzeyində davam etdirir.
İşğaldan sonra
Cəbrayıl rayonu müharibənin 5-ci ili düşmənin əlinə keçdi. Belə bir vəziyyətdə imkan daxilində muzeyin ən qiymətli eksponat ları işğal zonasından çıxarıldı. Bunlar muzeyin fondunda mühafizə olunan xalça və xalça məmulatları, gümüş və qızıl bəzəklər, kəmərlər, saxsı və mis qablar, fotolar, sənədlər və s. materiallardır. Hazırda muzey Bakıda – İstiqlal muzeyində öz fəaliyyətini davam etdirir. İndi muzeydə 18 mindən çox eksponat toplanmışdır. 1993-cü ildə erməni təcavüzü zamanı T.Abbaslının şəxsi təşəbbüsü ilə muzeyin əmlakının məhvinə imkan verilməmiş, eksponatları işğal altından çıxarmağa nail olmuşlar. Eksponatın təxminən 17 mini düşmən işğalı altında çıxarmaq mümkün olmuşdur.
Rəhbərlik
Cəbrayıl rayon tarix-diyarşünaslıq muzeyi yaradılarkən onun ilk direktoru Fazil Quliyev olmuşdur. Muzeyin araya-ərsəyə gəlib ilk illərdə formalaşmasında böyük – ziyalı bir insanın – Şəhriyar Quliyevin əvəzsiz xidməti olmuşdur. O, Fazil Quliyevlə, sonralar isə muzeyin indiki direktoru Tariyel Abbaslı ilə birlikdə Cəbrayılı qarış-qarış gəzmiş, muzeyin zənginləşməsini təmin etmişdir.
Hal-hazırda muzeyin direktoru Tariyel Abbaslıdır.
Muzeyin ilk direktoru Şəhriyar Paşa oğlu Quliyev ilyarım bu vəzifədə çalışdı. 1981–1988-ci illərdə Fazil Quliyev, 1982-ci ildən muzeydə kiçik elmi işçi kimi fəaliyyət göstərən Tariyel Abbaslı isə 1988-ci ildən sonra muzeyin direktoru vəzifəsini icra edir.
Materialların xronologiyası
Mədəniyyət Nazirliyi nin yaxından iştirakı ilə əldə olan materialların xronolojı ardıcıllığı və dövrlərə görə düzülməsi, tərtibat işləri həyata keçirilmişdir. Muzeyin təşkilində rayon ziyalısı Şəhriyar Quliyev də yaxından kömək göstərib. Ş.Quliyev sonradan muzeyin ilk direktoru təyin olunur.
Təlimata uyğun olaraq muzey ekspozisiyası üç bölmədən ibarət idi:
Təbiət bölməsi
Rayonun florası – bitki örtüyü, faunası – heyvanlar aləmi haqqında geniş və hərtərəfli məlumat verirdi. Burada ayrı-ayrı bitki növlərindən qurudulmuş nümunələr, toxumlar, müxtəlif yazılı informasiyalar, o cümlədən rayon ərazisində vəhşi heyvan və quşların müqəvvaları, onların qidalanması və sair sərgilənirdi.
Qədim dövr bölməsi
Ən qədim dövrlərdən – b.e. əvvəlki cəmiyyətin müxtəlif inkişaf dövrlərindən tutmuş bizim eranın ilk əsrləri və orta əsrləri əhatə edirdi. Bu materialların əsas hissəsi müxtəlif qazıntılar və təsadüflər nəticəsində tapılmış qədim əmək və döyüş alətləri, qab nümunələri, müxtəlif sirli qalıqlar, taxta və mis qablardan ibarətdir. XIX və XX əsrin əvvəllərində Qarabağ xalça məktəbi nin Cəbrayıl qrupuna aid xovlu və xovsuz xalça nümunələri, dekorativ tətbiqi sənətin digər bir qolu olan gümüş qadın və kişi kəmərləri, qadın döş və baş bəzəkləri, müxtəlif etnoqrafik alətlər – xış, araba, kotan, vəl, qədim geyimlər və s. muzeyin dəyərli eksponatları sırasında idi.
Sovet dövrü
İki otağı əhatələyən sovet dövrü eksponatları muzey in ən geniş bölməsi idi. Azərbaycanda Sovet hakimiyyətin in yarandığı vaxtdan — 1920-ci ildən sonrakı dövrdə kollektivləşmə, kolxoz qurulucuğu, 1941–1945-ci illərdə Böyük Vətən Müharibəsi və müharibədən sonrakı dinc quruculuq illərinə aid ayrı-ayrı stendlər, fotolar, sənədlər və digər qiymətli əşyalar nümayiş etdirilirdi.
23 avqust 1993-cü ilə — Cəbrayıl rayonu Ermənistan Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğal olunana qədər rayon tarix-diyarşünaslıq muzeyinin kollektivi işlərini davam etdirməklə müxtəlif tədbirlər keçirirdi.
Müşayiət gəmisi
thumb|300x300px|HMS Audacity müşayiət gəmisi Müşayiət gəmisi və ya müşayiət aviadaşıyıcısı, Bu, II Dünya Müharibəsi zamanı Kral Hərbi Dəniz Qüvvələri, ABŞ Hərbi Dəniz Qüvvələri, Yapon İmperator Donanması və Yaponiya İmperator Hərbi Hava Qüvvələri tərəfindən istifadə edilən kiçik və yavaş tipli təyyarə gəmisi idi. Onlar adətən daha böyük donanma gəmilərinin uzunluğunun yarısı uzunluğunda olan və subasımının üçdə bir həcmində, daha yavaş sürətə, daha az təyyarə daşıma qabiliyyətinə və daha yüngül silah və zirehlərə malik idilər. Müşayiət gəmiləri daha ucuz idi, çünki onlar əsasən kommersiya gəmisinin gövdəsi üzərində inşa olunurdular və istənilən vaxt tez bir zamanda tikilə bilərdilər. Donanma gəmilərinin sayca az olması şəraitində onlara müvəqqəti olaraq çoxlu sayda vəzifələr verilirdi və bu da onların üstünlüyü idi. Bununla belə, mühafizənin olmaması müşayiət gəmilərini həssas vəziyyətə salırdı və bəziləri məhz buna görə batırılmışdır. Yüngül təyyarədaşıyıcılar bir çox cəhətlərinə görə müşayiət gəmilərinə oxşar bir konsepsiya idi, lakin donanma gəmiləri ilə birlikdə xidmət etmək üçün lazım olan daha yüksək sürətə sahib idilər.
Atlantik Döyüşündə konvoyları u-botlardan mühafizə üçün müşayiət gəmilərindən istifadə olunurdu. Əvvəlcə müşayiət gəmiləri ticarət gəmilərini müşayiət edərək, təyyarə və sualtı qayıqların hücumlarını dəf etməyə kömək edirdi. Müharibənin sonunda onların sayı artdıqca, müşayiət gəmiləri müəyyən bir konvoya bağlı olmaqdansa, sualtı qayıqları axtaran ovçu-qatil qruplarının bir hissəsini təşkil edmişdirlər.
İkinci Dünya Müharibəsi zamanı ABŞ-də tikilmiş 151 təyyarədaşıyan gəmidən 122-si müşayiət gəmisi idi. Bu günə qədər heç bir nümunəsi qalmasa da, Kasablanka sinfi 50 təyyarə ilə ən çox sayda təyyarədaşıyıcı sinfi idi. İkincisi isə, 45-i buraxılmış olan Bogue sinfidir.
Narzanlar vadisi
Narzanlar vadisi — Rusiyanın Kabardin-Balkariya Respublikasında balenoloji-iqlim kurort yeri. Ərazi Qafqaz Mineral Suları zonasına, Zolski rayonuna daxildir. Nalçik şəhərindən 87 km şimal-qərbdə, 34 km Kislovodsk şəhərindən qərbdə yerləşir. Ərazi Böyük Qafqazın Qayalı dağlar silsiləsinin şimal yamacının dağ ətəklərində, Xasaut (Malku çayına birləşdiyi ərazidən az aralı) çayı vadisində yerləşir. Ərazinin dəniz səviyyəsindən hündürlüyü 1300 metr olub Qaraçay-Çərkəz Respublikası sərhəddində yerləşir.
Xasaut çay vadisinin 1 km-lik hissəsində 20 narzan tipli mineral bulaq mövcuddur. Ətraf ərazilərdə Muştin şəlaləsi (cənub-qərbdə), Şatjatmaz dağında isə Pulkova rəsadxanasının filialı yerləşir.
İqlimi
Bölgənin iqlimi mülayim kontinentaldır. Qışı yumşaq, davamlı olmayan qar örtüyü ilə müşahidə olunur. Yanvar ayının orta temperaturu −5 °C-dir. Yay ayları iti olur. Yağışlı keçir. Avqust ayının orta aylıq temperaturu 22 °C-dir.. İllik yağıntıların miqdarı 700 mm-dir. İllik günəşli günlərin miqdarı 2731 saatdır.
Müalicəvi əhəmiyyəti
Ərazinin iqlim göstəriciləri ilə yanaşı əsas müalicəvi — bölgədə olan 17 əsas mineral sudur. Bütün mineral bulaqlar Xasaut çay sahilində yerləşir. Əsas iki mineral bulağın debiti təxminən 1 milyon l/sutkadır. Mineral suların suyu kimyəvi baxımdan karbonatlı hidrokarbonatlı-xloridli, natrium-kalsiumludr. Minerallaşma 3,3 q/l-dir. Karbon qazının miqdarı 2,2 q/l-dir. Temperatur 10,5 °C; güclü qazlılağa malikdir — «soyuq qaynama»
Turizm
Vadidə «Narzanlar vadisi» tirizm mərkəzi fəaliyyət göstərir. 350 yerlik bu mərkəz Kislovodsk şəhərindən 36 km aralıdır. 2007-ci ildən fəaliyyət göstərmir. Ərazidə ancaq yay ayları üçün kiçik 2 yerlik evlər fəaliiyət göstərir.
Rekresiya-kurort ərazisindən çoxlu turist marşrutu keçir: № 49 «Şimali Qafqaz — Qara dəniz sahili», il boyu, — Nalçik— Kislovodsk — Kudepsta; № 52 «Kislovods — Nalçik», il boyu; № 85 «Qafqaz ön dağlığı», yay aylarında, — Nalçik — Narzanlar vadisiД — Pyatiqorsk; № 310 «Şimali Qafqaz kurortları», yay aylarında, — Teberda — Pyatiqorsk — Nalçik.
Aslan Hacızadə
Aslan Hacızadə, Aslan Qarabağlı və ya Aslan Berkan — Azərbaycan Cümhuriyyətinin zabiti, Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin polkovniki.
Şamxor döyüşü ndə, Qarabağ və Zəngəzur döyüşləri ndə, Gəncə və Qarabağ üsyanlarında, iştirak edib.
Türkiyə İstiqlaliyyət Müharibəsi ndə, Dumlupınar döyüşü ndə iştirak edib. 35 il Türkiyə Silahlı Qüvvələri ndə xidmət edib.
Həyatı və təhsili
Aslan Nüsrət oğlu Hacızadə 1897-ci ildə Qarabağ əyalətinin Cavanşir qəzasının mərkəzi olan indiki Tərtər şəhərində anadan olub. 1917-ci ildə orta təhsilini bitirikdən sonra, könüllü olaraq hərbi xidmətə yollanaraq, Gəncədə yerləşən V Yelizavetpol nişançı alayında hərbi ximətə başlayıb. 1918-ci ildə Gəncə şəhərində açılan hərbi məktəbə daxil olub. Təhsilini topçuluq üzrə tamamladıqdan sonra zabit namizədi olaraq Azərbaycan Cümhuriyyəti Ordusunda xidmətini davam etdirib.
Şamxor döyüşü
Fevral İnqilabından sonra Zaqafqaziya Komissarlığının tələbi ilə Cənubi Qafqazı tərk edən rus hərbi hissələri silahlarını təhvil verməli idilər. Lakin bir çox hallarda rus qoşun hissələri silahları təhvil vermək istəmirdilər. 1918-ci ilin yanvar ayının 9-da Gürcüstandan Azərbaycana keçən rus ordusuna aid hərbi eşelonların silahları təhvil verməməsi Şamxor hadisəsinə səbəb oldu. Döyüşdə konüllü dəstələrlə birgə Aslan Hacızadənin xidmət keçdiyi V Yelizavetpol nişançı alayı da iştirak edib. Tərksilah edilmiş rus ordusundan 20 ədəd top, 70 ədəd pulemyot, 15.000 ədəd tüfəng ələ keçirilərək Müsəlman Korpusunun tabeliyinə verildi.
Qarabağ döyüşləri
Qafqaz İslam Ordusu Bakı şəhərini işğaldan azad etdikdən sonra, 1918-ci il sentyabrın 23-dən Qarabağdakı özbaşına erməni dəstələrini təmizləmək üçün Qarabağ hərəkatı başlayıb. Qafqaz İslam Ordusunun Qarabağ hərəkatı qüvvələrinə Cəmil Cahid bəy komandanlıq edib. Qarabağ hərəkatına qatılan qüvvələrə 9-cu və 106-cı türk alayları, milli könüllü birliklər və I Azərbaycan diviziyası daxil idi. Aslan bəy bu döyüşlərə baş leytenant Cahangir bəy Novruzovun komandiri olduğu topçu batareyasının tərkibində qatılıb. Qafqaz İslam Ordusu oktyabr ayının 4-də Ağdamdan başlayaraq Şuşa istiqamətində hücuma keçib. Əsgəran ətrafında baş vermiş güclü döyüşlərdən sonra oktyabrın 6-da Əsgəranla Şuşa arasında olan Əyri kənd ətrafında şiddətli döyüşlər baş verib. 1918-ci il oktyabrın 8-də Qafqaz İslam Ordusu Şuşa şəhərinə daxil olub.
Gəncə və Qarabağ üsyanları
Aslan bəy Hacızadə əvvəlcə Gəncə üsyanında, daha sonra isə 1920-ci il iyun ayında Nuru Paşanın komandanlığı ilə başlayan Qarabağ üsyanında iştirak edib. 1920 il iyunun 3-dən 4-nə keçən gecə Qafqaz İslam Ordusu nun keçmiş komandanı Nuru paşa və polkovnik Zeynalov milli qüvvələrlə birləşərək bölgədə sovet hakimiyyəti nümayəndələrinin hamısını həbs etdilər. Səhəri gün Qarabağda sovet hakimiyyətinin devrildiyi elan olundu. Polkovnik Zeynalov Qarabağdakı milli hərbi qüvvələrin ümumi komandanı təyin edildi.
Qışlaq-i Cədid (Əhər)
Qışlaq-i Cədid - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Əhər şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Pompeyin son günləri
Pompeyin son günləri (The Last Days of Pompeii) — Eduard Bulver-Littonun tarixi romanı. 1833-1834-cü ilin qışında Neapolda yazılmış və arxeoloq ser Vilyam Gellə həsr edilmişdir. Roman 1834-cü ildə Londonda nəşr olunmuş və dərhal böyük populyarlıq qazanmış, dəfələrlə təkrar nəşr olunmuş və dərhal bir neçə dilə tərcümə edilmişdir. Əsərin ideyasını Bulver-Litton Milanda sərgidə olarkən gördüyü Karl Bryullovun rəsm əsərindən götürmüşdür.
Qışlaq-i Cədid (Əhər)
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə 52 nəfər yaşayır (11 ailə).
Aslan Hacızadə
Gəncə və Qarabağ üsyanları
1920 il iyunun 10-da Qırmızı ordu qüvvələri üsyançılara qarşı bütün cəbhə boyu hücuma keçdilər. Qırmızı ordu bu hücumda sayca üstün olduğu üçün, döyüşdə zirehli avtomobillərdən, hərbi təyyarələrdən istifadə etdiyi üçün üsyançılar onlara qarşı mübarizə apara bilməyərək geri çəkilməyə məcbur oldular. Qarabağ üsyanı yatırıldıqdan sonra, Aslan Hacızadənin xidmət etdiyi olduğu topçu batareyası Azərbaycan Cümhuriyyəti ordusunun süvari və piyada alaylarının sağ qalan əsgərləri ilə birgə, polkovnik Nuh bəy Sofiyev in komandanlığı ilə Qaryagin və Cəbrayıl istiqamətində geri çəkilərək Araz çayı nı keçib İran ərazisinə daxil olublar.
Pompeyin son günləri
Hadisələr eramızın 79-cu ilində Pompeydə baş verir. Roman bir çox ölkələri və xalqları fəth etmiş Roma İmperiyasının həyatının geniş panoramasını təqdim edir. Baş qəhrəman Qlavk yunandır, Romaya tabe olan yüksək sivilizasiyanın nümayəndəsidir; onun əsas rəqibi daha qədim mədəniyyətin daşıyıcısı olan misirli keşiş Arbakdır. O, qədim gizli bilikləri öyrənməyə başlayır. Yeni yaranmış yeni dinin nümayəndəsi olan xristian Olinf qarşı çıxır. Bir çox sınaqlardan keçərək Vezuvi vulkanının püskürməsindən sağ çıxan Qlavk və onun sevimli Yunus Afinaya yerləşərək xristianlığı qəbul edirlər.
Herkulanum və Pompeydəki arxeoloji qazıntıların təəssüratlarına əsaslanan roman geniş ictimaiyyət tərəfindən qədim məişət qavrayışına böyük təsir göstərmiş və XX əsrin 20-ci illərində dəfələrlə rəsm, heykəltəraşlıq, musiqi və teatr əsərləri üçün əsas olmuşdur. XX əsrdə bir neçə dəfə kino və televiziya üçün uyğunlaşdırılmışdır. Eyni zamanda, roman tənqidçilər və ədəbiyyatşünaslar tərəfindən şah əsər kimi qəbul edilməyib və XX əsrin ikinci yarısından etibarən unudularaq Viktoriya dövrünün abidəsinə çevrilib.
Aslan Hacızadə
Türkiyədə
Sovet işğalı na qarşı baş qaldırmış üsyanlar məğlub olduqdan sonra Azərbaycan Cümhuriyyəti nin Ordusunun qalan hərbçilərinin bir qismi Zəngəzur u keçərək Naxçıvan a, bir qismi isə Xudafərin istiqamətindən İrana keçərək Türkiyə yə getdilər. Türkiyə sərhədlərinə yaxınlaşanda Azərbaycan hərbçilərinə rəhbərlik edən Nuh bəy Sofiyev komandanlığı Səməd bəy Rəfibəyliyə təhvil verir. Səməd bəyin rəhbərliyi ilə onlar əvvəlcə Şərqi Bəyazidə, daha sonra isə iyun-iyul aylarında Həsənqala və Ərzurum a çatdılar. Topçu batareya və piyadalardan ibarət dəstələr də digər tümənlərin tərkibinə qatıldı. Bir müddət Ərzurumda qaldıqdan sonra Türkiyə Böyük Millət Məclisi nin qərarı ilə bir atlı, bir piyada alayı və topçu batareyasından ibarət 1200 nəfərlik Azərbaycan birliyi Kazım Qarabəkir paşanın komandanlıq etdiyi Şərq ordusunun (XV kolordu) sıralarına qəbul olunur. Aslan Hacızadə 1200 nəfərlik Azərbaycan birliyinin tərkibində 56 nəfər zabitdən biri olub
Aslan bəy 1920-ci ilin payızından başlayaraq, 1921-ci ilin əvvəllərinə qədər Şərqi Anadolu nun ermənilərdən təmizlənməsi ilə sona çatan Şərq hərəkatında iştirak etmiş, Sarıqamışın, Qarsın, İğdırın, Kağızmanın, Gümrünün geri alınması uğrunda döyüşlərə qatılıb. Qarsın Bənli Əhməd kəndi yaxınlığında Berna meydan müharibəsində toplarının dəqiq atəşi ilə xüsusi fərqlənir. Qurtuluş Savaşı ndan sonra orduda qalaraq hərbi xidmətini davam etdirib.
1922-ci il avqustun 26–30-da baş vermiş Dumlupınar döyüşündə iştirak edib.
1925-ci ildə Şeyx Səid üsyanı nın, 1926-cı ildə I Ağrı, 1927-ci ildə II Ağrı üsyanlarının yatırılmasında iştirak edib.
1928-ci ildə Topçu məktəbindən məzun olduqan sonra baş leytenant (üst teymən) rütbəsi ilə təltif edilərək Sivas şəhərində yerləşən Topçu alayında batareya komandiri vəzifəsinə təyin olunur. 1933-cü ildə kapitan, 1940-cı ildə mayor, 1946-cı ildə polkovnik–leytenant rütbəsi ilə təltif olunan Aslan Berkan, 1950-ci ildə xidmətləri nəzərə alınaraq Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin komandanlığı tərəfindən polkovnik rütbəsinə layiq görülüb. Hərbi xidmətinin son illərini Azərbaycanda hərbi xidmətə başladığı ilk günlədən yoldaşlıq etdiyi, bir çox müharibələrdə çiyin-çiyinə savaşdığı general mayor Cahangir Bərkərin komandanlığı altında İzmir şəhərində davam etdirib. 1955-ci ildə yaşı çatdığı üçün təqaüdə çıxıb.
Türkiyəyə mühacirət etdikdən sonra bir müddət Aslan Qarabağlı olaraq tanınıb. 1934-cü il iyunun 21-də Türkiyədə qəbul edilmiş Soyad qanunundan sonra özünə "Berkan" soyadını götürüb.
Ailəsi
Aslan Berkan Sivasda xidmət etdiyi vaxt İstiqlal savaşının qəhrəmanlarından olan yüzbaşı Tofiq bəyin bacısı Hümeyra xanımla ailə həyatı qurub. Bu nikahdan Türkan adlı qızı, Mete adlı oğlu dünyaya gəlib. Qızı Türkan xanım Şadi Sayarla ailə həyatı qurub. Oğlu Mete isə 19 yaşı olarkən özünü dənizə ataraq intihar edib.
Xavər Vəkilova
Xavər Əhməd qızı Vəkilova — Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fərdi təqaüdçüsü, əməkdar mədəniyyət işçisi.
Həyatı
Xavər Əhməd qızı (Mirzəbəyova) Vəkilova 1918-ci il martın 13-də Dərbənd şəhərində məşhur şəxsiyyətlərdən sayılan Nağıbəy Mirzəbəyli nəslinə məxsus zadəgan ailəsində anadan olub. Xavər xanım  Əhmədbəy Mirzəbəyovun ailəsində dünyaya  gələn  on birinci uşaq olub. Xavər xanımın  bacısı Şahzadə xanım  tanınmış  yazıçı, xətrini Səməd  Vurğunun çox  istədiyi, ehtiramla  yanaşdığı Abdulla  Şaiqin həyat  yoldaşı olmuşdur. Abdulla Şaiq  Xavər xanım  hələ 13 yaşı olanda  ona “Sevimli baldızım Xavərə!” adlı  şeir  həsr etmişdi.
Xavər xanım Azərbaycan  Dövlət  Konservatoriyası nəzdindəki 10 illik musiqi məktəbində təhsil almışdır.1941-1946-cı illərdə Azərbaycan Dövlət Universitetinin filologiya fakültəsində (indiki BDU) təhsil  almış, filoloq  ixtisasına yiyələnmişdir. 1934-cü ildə Azərbaycanın xalq şairi Səməd Vurğunla ailə həyatı qurub. Bu izdivacdan  onların  üç övladı – Yusif,  Aybəniz, Vaqif dünyaya  gəlmişdir.