cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Elnur Zeynalov
Hərbi xidməti
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa edilməsində xüsusi xidmətlərinə və işğal olunmuş ərazilərin azad olunması zamanı düşmənin məhv edilməsi üzrə qarşıya qoyulmuş döyüş tapşırığını yerinə yetirən zaman göstərdiyi qəhrəmanlıq nümunəsinə görə, həmçinin hərbi qulluq vəzifəsini yerinə yetirən zamanı igidliyin və mərdliyin nümayiş etdirilməsinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 09.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Elnur Zeynalov ölümündən sonra "Qarabağ" ordeni ilə təltif edildi.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Elnur Zeynalov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Cəbrayıl rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Elnur Zeynalov ölümündən sonra "Cəbrayılın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Xocavənd rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 25.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Elnur Zeynalov ölümündən sonra "Xocavəndin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Qubadlı rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 29.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Elnur Zeynalov ölümündən sonra "Qubadlının azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Lado Qudiaşvili
Lado (Vladimir) Davidoviç Qudiaşvili — Gürcüstan və Sovet rəssamı, qrafik rəssam, monumalist, müəllim. SSRİ xalq rəssamı (1972), Sosialist Əməyi Qəhrəmanı (1976), Şota Rustaveli adına Gürcüstan SSR Dövlət Mükafatı laureatı (1965, birinci mükafat).
Həyatı
200px|thumb|left|Şota Rustavelinin kitabının üz qabığının dizaynı 200px|thumb|right|Qudiaşvilinin Mtatsminda panteonundakı məzarı Lado Qudiaşvili 18 mart 1896-cı ildə Tiflisdə dəmir yolu işçisinin ailəsində anadan olub.
1910-cu ildə Qafqaz Təsviri Sənəti Həvəsləndirmə Cəmiyyətinin Tiflis Rəsm və Heykəltəraşlıq Məktəbinə daxil olub. 1914-cü ildə oranı bitirmiş və məktəbdə rəsm müəllimi işləmişdir. 1915-ci ildə ilk şəxsi sərgisi Tiflisdə baş tutdu və bu da Gürcüstanın bədii dairələrində onun şöhrətini artırdı. Paolo Yaşvilinin təşkil etdiyi "Mavi buynuzlar" simvolik şairlər qrupuna yaxın olan gürcü ziyalılar dairəsinə girdi.
Gürcü memarlığının abidələrini öyrənən, bir çox qədim freskaların sürətini çıxaran arxeoloji ekspedisiyada iştirak etdi. Qudiaşvili rəssam və qrafik ustası olaraq məşhurlaşmışdı. 1919-cu ildə keçirilən Gürcüstan incəsənət sərgisində əllidən çox rəsm və akvareli sərgilənmişdi.
1912-ci ildə ilk dəfə Niko Pirosmanişvili onun rəsmlərini gördü və 1916-cı ildə rəssamın özü ilə tanış oldu. Niko Pirosmani Lado Qudiaşvilinin bədii üslubuna dərin təsir göstərmişdir. Bir neçə dəfə rəsm əsərlərində o, N. Pirosmani obrazına müraciət etmişdi.
Parisdə yaradıcılıq
Gürcü incəsənətinin daha da inkişaf etməsinin yalnız qlobal şəraitdə mümkün olduğunu anlayaraq 1919-cu ildə rəssamlar David Kakabadze və Şalva Kikodze ilə birlikdə o vaxt əslində dünya sənətinin mərkəzi olan Parisə getdi. Parisdə, Ronsonun özəl sənət akademiyasında təhsil aldı və teatr rəssamı olaraq çalışdı. "Yarasa" Paris kabaresində teatr dekorçusu idi. Qudiaşvili altı il Parisdə yaşadı. Onun burda tez-tez əsərlərinin sərgiləri baş tuturdu. 1925-ci ildə Fransada tənqidçi Moris Renalın tamamilə L. Qudiaşvilinin yaradıcılığına həsr olunmuş kitabı nəşr olundu.
Vətənə dönüş
Lado Qudiaşvili bir əcnəbinin qazana biləcəyi böyük uğura baxmayaraq, Gürcüstandan uzaq həyatına çətinliklə dözə bildi və 1925-ci ildə Tiflisə qayıtdı. 1926-cı ildə Tiflisdə fərdi sərgisi keçirildi. Elə həmin il Kote Marcanişvilinin quruluş verdiyi "Lamara" tamaşasının dekoru Qudiaşviliyə həvalə edildi. Tiflisin mərkəzindəki Oriant otelinin interyerlərini hazırladı.
1926–1932-ci illərdə Tiflis Rəssamlıq Akademiyasında müəllim işləyir. Akademiyanın professoru olur.
Gürcüstan İnqilabçı Rəssamlar Birliyinin üzvü seçilir (1929–1932).
1945-ci ildə Tiflisdəki Kaşveti kilsəsinin ikonalarını çəkir (İsa Məsih simasında B. Avalişvilinin portret xüsusiyyətlərini təcəssüm etdirdiyi şübhələri yaranır). Bunun üstündə 1946-cı ildə VKP (b) üzvlüyündən xaric edilirdi.
Sonradan Yevgeni Yevtuşenko şeirlərindən birində gürcü ustasının işinə ya ateist, ya da tanrısız bir şərh vermişdir:
Kitab illüstrasiyası janrında da çox çalışmışdır.
Lado Qudiaşvili 20 iyul 1980-ci ildə Tiflisdə vəfat etmişdir. O, Mtatsminda panteonunda dəfn edilmişdir.
Yaradıcılığı
Rəssamın özü heç bir şəkildə əsərinə və üslubuna qiymət verməyib, tək hecalı cavablar verməyə üstünlük verib.
Əsərləri çox müxtəlif texnika və janrlarla seçilir.
Qudiaşvili, yağlı boya, quaş, akvarel, divar rəsmləri, qrafika işləri və qarışıq üsullarla işləyib. Onun irsinə portretlər, mənzərələr, tarixi rəsmlər, alleqorik, mifoloji və siyasi əsərlər, epik və lirik əsərlər daxildir. Buna baxmayaraq, onun üslubu olduqca asanlıqla tanınır.
Natura nadir hallarda çəkirdi. Bunu əsərləri arasında nisbətən az sayda natürmort sübut edir. Şəhər mənzərələrinin çoxu Paris dövrünə aiddir, bundan sonra açıq-aydın rəssam sırf təbiət rəsmindən uzaqlaşdı. Hətta portretləri ən çox yaddaşdan çəkirdi edirdi.
Bəzi mövzular rəssamın yaradıcılığında daim yer alır. Onun üçün ən çox yayılanı kişi (adətən qadın) və heyvanın obrazıdır. Lirik əsərlərdə heyvan at, maral və ya quş ola bilər; epik bir ayı, meymun və ya inanılmaz bir canavarda çəkirdi. Çox vaxt heyvanlar portretlərə daxil edilir, məsələn, sənətçi N. Pirosmaninin portretinə bir ceyran, G. Ulanovanın portretinə bir dəvə qoyur. 200px|thumb|right|Lado Qudiaşvilinin xatirəsinə buraxılmış poçt markası Gözəl bir sənətkar idi və hərəkəti çatdırmaqda yaxşı idi. Bu, xüsusilə "Pələng Dərisindəki cəngavər" (1934, 1939) poeması də daxil olmaqla qrafik əsərlərində və kitab illüstrasiyalarında nəzərə çarpır. Rəssam üçün əsərlərə müəyyən teatrallıq çalarları verən ənənəvi fiqur formasını dəyişmək çox səciyyəvidir.
Rəssamın iş motivləri demək olar ki, yalnız Gürcüstanla əlaqəlidir ("Dostlarla əyləncə. Çay və xaşi", "Şəfəqdə tost", "Kristina"). Xüsusilə, Nikoloz Barataşvili və Niko Pirosmani də daxil olmaqla gürcü yazıçı və rəssamların portretlərini çəkmişdir. Müharibə zamanı mifoloji motivlər qeyri-müəyyən şəkildə Fransisko Qoyanın "Caprichos" əsərini xatırladır.
"Freskanın gülüşü" əsəri Tiflis fabriki "İveria" tərəfindən istehsal olunan eyni adlı ətirlərin qablaşdırılmasının dizaynında istifadə olunur.
Yaşadığı ünvanlar
1930-cu illərdən ölümünə qədər Tiflisdə Ketsxoveli küçəsi 11b-də (indiki — Lado Qudiaşvili küçəsi) yaşamışdır. Burada Boris Pasternak, Marina Vladi və Vladimir Vısotski dəfələrlə onun qonağı olmuşdur. .
Xatirəsi
Tiflisdə Lado Qudiaşvilinin ev-muzeyi açılıb. Onun adı Tbilisidə bir meydan və küçəyə verilib. Şəhərdə rəssamın abidəsi ucaldılıb. "Pirosmani" filmində A. Kakabadze Lado Qudiaşvili rolunu canlandırmışdır.
Tigujiqo Qizbec
Hacı Tığujıqo Qızbeç Şeretlıqo (Qərbi Çərkəz:, romanlaşdırılmış: Kazbek, Ğezil Bek və ya Guzbek kimi də yazılmışdır), Çərkəz (Adıq) əsgər və komandir. O, Rus-Çərkəz müharibəsi zamanı ən nüfuzlu çərkəz liderlərindən biri olub. O, ailəsinin rus ordusu tərəfindən öldürülməsinə şəxsən şahid olub və Çərkəz ordusunda sürətlə yüksəlib. Ömrünün sonrakı dövrlərində övladlarının müharibədə həlak olmasına şahid olub. Qızbəc süvari komandiri idi və düşmən arxasına basqın etməkdə uğurları ilə məşhur idi. O, Rusiya imperiyasından tərəfini dəyişmək və imperiya tərəfinə qoşulmaq üçün çoxlu təkliflər alsa da, hamısını rədd etdi. Onu şəxsən tanıyan Ceyms Bell onun "Çərkəz Aslanı" adlandırıldığını qeyd edib.
Ad
Qızbeç adı Qızılbek adının qısa formasıdır və müxtəlif mənbələrdə Ğuz Bek, Ğezil Bek və Kazbek kimi də yazılır. O, Osmanlı sənədlərində Qızıl bəy kimi xatırlanır. Qızbəçin əsl soyadı Şeretlıqodur, Tığujıqo isə "Tığuc oğlu" deməkdir. Tiquc sözü çərkəz adı olmaqla yanaşı, həm də "qurd" deməkdir. Çərkəzlərin "-qo" şəkilçisi ilə bitən həm soyadları, həm də ləqəbləri olub. Bu şəkilçi türk adlarındakı "-oğlu" şəkilçisi ilə sinonimdir. left|thumb|248x248px| Qızbəc öz atı ilə. Onu Qızbeç in dostu James Bell çəkib.
Çərkəz inqilabı
Qızbəç gənc olanda Şapsuq bölgəsində Çərkəz inqilabı başladı. Kəndlilər zadəganlara qarşı üsyan qaldırdılar. Əsilzadə olmasına baxmayaraq, Qızbəc kəndlilərin tərəfini seçdi və 1796-cı il iyunun 10-da kəndli üsyançıları ilə birlikdə vuruşdu. Bu hadisədən sonra Qızbəç yoxa çıxıb. Onun adı 1796–1810-cu illər arasında heç bir mənbədə çəkilmir. Çərkəz şifahi hekayələrinə görə, bu dövrdə Qızbəç ilk olaraq Anapada Osmanlı Paşası Həsən Paşa ilə görüşüb və həcc ziyarətinə gedərək İslam təhsili almış, daha sonra Misirə gedərək Çərkəz Məmlükləri və Mehmed Əli Paşa ilə görüşmüşüb. Onun bu dövrdə Napoleonun ordusuna qatıldığına dair rəvayətlər də var. 1810-cu ildə qəti şəkildə geri gəldi və yazılı mənbələrdə yenidən görünməyə başladı. Bundan sonra o, Çərkəz ordusunda döyüşməyə davam etdi.
Rus-Çərkəz müharibəsi
thumb|209x209px| Şapsuq bölgəsinin sancağı İngilis macəraçı Ceyms Bell Qızbeçin cəsarətini yüksək qiymətləndirir və bildirir ki, rus əsgərləri Qızbeçin adını eşidən kimi qaçmağa başlayırlar. Mənbələrdə qeyd olunur ki, rus çarı Qızbeçin fotosunun hazırlanması və alması üçün Qızbeçə müraciət göndərib, Qızbeçin bundan imtina edir.
Rus-Çərkəz müharibəsi Qərbi Çərkəzistana çatanda Qızbeçin mübarizəsi başladı. 1810–1840-cı illərdə rus qarnizonlarına hücum etdi. Bu müddət ərzində o, bütün ailəsinin qətlinə şahid olub. 1821-ci ildə Şapsuq ərazisində rus ekspedisiyasını məğlub etdi.
İngilis Favell Lee Mortimer bunu demişdi: "Guz Beg adında bir Çerkes vardı (ve belki de hala hayattadır); ve kendisine "Çerkesya Aslanı" lakabını kazandı. Ruslara saldırmak için her zaman küçük adam gruplarını yönetiyordu. Bir gün tarlalarda hasat yapan bazı Rus askerleri buldu. Yaklaştığında, tarlada iki yüz tırpan bırakarak dehşet içinde kaçtılar. O da tırpanları aldı.
Ama bu aslanın başına büyük bir felaket geldi. Bir oğlu vardı. Çocuğu savaşlara ilk götürdüğünde, onu düşmandan asla kaçmaması, tam ortasından geçmesi için görevlendirdi. Bir gün Guz Beg, Rus askerlerinin arasına dalmıştı ki, aniden atına bir top saplandı ve baş aşağı yere savruldu. Aslan askerlerin arasında yatıyordu. Tam ölmek üzereydi ki, aniden genç bir savaşçı onu kurtarmaya koştu; kendi oğluydu! Ama bu kadar çok insan arasında ne yapılabilir ki! Bir Çerkes atlı birliği olay yerine koştu ve Guz Beg'i alıp götürdü; ama oğlunu kurtarmak için çok geç kalmışlardı. Sadece yiğit çocuğun cesedini taşıyabildiler. Guz Beg çok üzüldü; ama yine de ülkesi için savaşmaya devam etti."
- Favell Lee Mortimer
1830-cu ildə Yelizavinskaya qalasına hücum edib və qalanı dağıdıb. 1834-cü ildə 1700 əsgərlə 14 minlik rus ordusunu tələyə salaraq məhv etdi. Həmin il o, 1200 əsgərlə daha 6000 nəfərlik rus ordusunu tələyə salaraq məhv etdi. O, bir neçə rus qarnizonunu, o cümlədən Maryanskaya, Georgie, Afepskaya və Apenskayanı məhv etdi. 1837-ci ildə Nikolayev qalasını ələ keçirdi. O, 1838-ci ilin oktyabrında sağ qalan digər uşaqlarının ölümünün şahidi oldu. Orada olan Ceyms Bellin dediyinə görə, Qızbeç təsirlənmədi və "Rəbb nə istəsə" dedi. 1840-cı ildə Waya Tuapse və Chaps qarnizonlarını ələ keçirdi.
Rus generalı Olşevski yazırdı:
Ölüm
Qızbəç 29 fevral 1840-cı ildə əməliyyat zamanı aldığı xəsarətlərdən öldü. Ölməzdən əvvəl kəlmə-i şəhadət gətirdi. Həmin vaxt onun altı müxtəlif ölümcül yarası var idi.
İrs
Kazbek/Qızbeç adı bu gün çərkəzlər və ümumiyyətlə Şimali Qafqazlılar arasında ən çox yayılmış adlardan biridir. 2014-cü ildə Rusiya-Çərkəz müharibəsinin 150-ci ildönümündə çərkəz fəallar Qızbəçə heykəl ucaltmaq üçün kampaniyaya başlayıblar. Fandreyzinq 2015-ci ildə başlamışdır. 28 aprel 2018-ci ildə heykəltəraşlıq tamamlandı. Türkiyə Cümhuriyyəti Hacı Qızbeçin xatirəsinə poçt markası hazırlayıb.
CAR dağ-mədən sənayesi
Cənubi Afrika dağ mədən sənayesi
Cənubi Afrikadakı dağıntılar bir zamanlar Afrikanın ən inkişaf etmiş və ən zəngin iqtisadiyyatının tarixi və inkişafı üçün əsas vasitə idi. Böyük miqyaslı və gəlirli mədən 1867-ci ildə Erasmus Jacobs tərəfindən Orange Çayının sahillərində bir almazın tapılması və bir neçə il sonra Kimberley borularının aşkarlanması və istismarı ilə başlamışdır.
Briliant və qızıl istehsalı artıq yaxşıdır, baxmayaraq ki Cənubi Afrika qızılı hələ də 5 nömrə qızıldır, lakin mineral zənginliklərin kölgəsində qalır. Dünyanın ən böyük xrom, manqan, platin, vanadium və vermikulit istehsalçısıdır. İmanit, palladium, rutil və zirkonyumun ikinci ən böyük istehsalçısıdır. Həm də dünyanın üçüncü böyük kömür ixracçısıdır. Cənubi Afrika dəmir filizinin böyük bir istehsalçısıdır; 2012-ci ildə Hindistan dünyanın ən böyük dəmir filizi istehlakçıları üçün Çin üçüncü ən böyük dəmir filizi tədarükçüsü olmaq üçün Hindistanı aşdı.
Cənub Afrika dağ-mədən sənayesində korrupsiya və maladministration tarixinə görə, ANC-nin baş katibi Gwede Mantashe 2013-ci ilin əvvəlində niyyətlərini yanlış təqdim edən dağ-mədən şirkətlərinin lisenziyalarını ləğv edə biləcəyini elan etdi
Tarixi
Briliant və qızıl kəşflər, Cənubi Afrika iqtisadiyyatının erkən dövründə böyüməsində əhəmiyyətli rol oynadı. Cape Townun şərqindəki bir yataqda zəngin biriliant yataqları tapıldı və kəşfdən faydalanmaq üçün minlərlə insan Kimberley sahəsinə qaçdı. İngilislər daha sonra alman sahələrini əhatə edən Griqualand West bölgəsini birləşdirdi. 1868-ci ildə respublika yeni aşkar olunan almaz sahələri yaxınlığında yerləşən ərazilərə yaxınlıqdakı Britaniya müstəmləkə hökumətinin etirazlarını çəkməyə cəhd göstərdi. Bu əlavələr 1880-1881-ci illərdə ilk Bur müharibəsinə gətirib çıxardı
Qızıl Witwatersrand kimi tanınan ərazidə aşkar edilərək, 1886-cı ildə Witwatersrand Gold Rush'ının nə olacağını təxminləmişdir. Daha əvvəl almaz kəşfləri kimi, qızıl sıçrayışları minlərlə xarici qürbətçinin bölgəyə axın etməsinə səbəb oldu. Bu sahədə 1899-cu ildə İkinci Bur müharibəsinə kömək edən ərazidə artan siyasi təzyiqlər. Almaz və qızıl minalar mülkiyyəti, Randlords kimi tanınan, əsasən Avropa mənşəli bir neçə sahibkarın əlində toplaşmışdı. Cənubi Afrika və dünyanın ən böyük almaz mədənçisi De Beers, 1887-ci ildə Baron Nathaniel Mayer Rothschild tərəfindən maliyyələşdirildi və Cecil Rhodes 1888-ci ildə idarə heyətinin təsis başçısı oldu. Cecil Rhodes'ın yeri daha sonra sir Ernest Oppenheimer tərəfindən Anglo-Amerika Korporasiyasının qurucusu JP Morgan ilə alındı.
2007-ci ildən etibarən Cənubi Afrika mədən sənayesində 493 min işçi çalışır. Sektor Cənubi Afrika Respublikasının ümumi həcminin 588 milyard dolları olan ümumi daxili məhsulun 18 faizini təşkil edir
Qızıl
Cənubi Afrikada dünya qızıl istehsalının 15% -i 2002-ci ildə və 2005-ci ildə 12% -ə bərabər gəldi. Millət dünya istehsalının 30% -ni 1993-cü ildə istehsal etmiş olsa da. Cənubi Afrikanın qızıl ixracının azaldılmasına baxmayaraq, ABŞ-da 2005-ci ildə 3,8 milyard ABŞ dolları olmuşdur. 2002-ci ildən etibarən ABŞ Geoloji Tədqiqatı təxminində, Cənubi Afrikada dünyanın qızıl ehtiyatlarının təxminən 50% -ni və ehtiyatların 38% -ni təşkil etmişdir. Cənubi Afrikanın Mineral Şurası, 2018-ci ilin iyul ayında Cənubi Afrikadakı mədənlərin 75% qızıl ehtiyatlarının azalması səbəbiylə zərərsiz olduğunu açıqladı.
Millətin qızıl mədənləri arasında dünyanın ən dərin minalardan ikisi var. Boksburqdakı Şərq Rand Mine, 3,585 metr (11,762 ft) dərinliyə uzanır. 4 metrlik (13 fut) mayer mədəni, Carletonville'deki TauTona'da yerləşir, lakin TauTona mina üçün genişlənmə üzrə işə başlamaq üçün planlar hazırlanır, ümumi dərinliyi 3 900 metrdən (12,800 ft) artıqdır və cari rekordu qırır 127 metr (39 m). Bu dərinliklərdə qayaların temperaturu 140 ° F (60 ° C) təşkil edir.
Witwatersrand Havzası ərazisindəki qızıl, qədim çay deltalarına yerləşdirilib, ətrafındakı qızıldan zəngin yaşıl daşqın kəmərlərindən şimal və qərbə qədər yuyulurdu. Rhenium-osmium izotop tədqiqatları göstərir ki, bu mineral yataqlarda qızıl qeyri-adi üç milyard il yaşlı mantiya qaynaqlı tullantıların yaşıl kəmərlərdə mövcud komatiitlər kimi tanınır. Havzada və yaxınlıqdakı Bushveld Igneous Kompleksi içərisində olan Vredefort Dome təsiri həm də qızılın təfərrüatlı yaşından təxminən bir milyard il çoxdur.
Almaz
1868-ci ildə Kimberley almaz tirajından bəri Cənubi Afrika almaz istehsalında dünya lideri olmuşdur. Ölkə daxilində yeddi böyük almaz mayesi daxil olmaqla, əsas Cənubi Afrika qaynaqları, De Beers Consolidated Mines Company tərəfindən idarə olunur. 2003-cü ildə, De Beers əməliyyatları, ölkənin ümumi almaz istehsalının 11.900.000 karat (2.38 t) və JK Minerals Afrika tərəfindən 6% almaz əməliyyatı 94% -ni təşkil etmişdir. Bu rəqəm həm daş daşları, həm də sənaye brilyantları əhatə edir.Almaz istehsalı 2005-ci ildə 15,800,000-dən çox karata (3,16 t) yüksəldi.
Platinum and palladium
Cənubi Afrika hər hansı bir maddədən daha çox platin və bənzər metal çıxarır. 2005-ci ildə dünya platininin 78% -i Cənubi Afrikada, dünya palladiumlarının 39% -i istehsal edilmişdir. 2010-cu ildə 163 min kiloqramdan (5,200,000 ozt) platin istehsal olunaraq, ixrac gəlirləri 3,82 milyard ABŞ dolları təşkil etmişdir. Palladium iki yolla istehsal olunur: bərpa və mədən istehsal. Hal-hazırda Rusiya və Cənubi Afrika dünyanın ən böyük palladium istehsalçılarıdır.
Xrom
Xrom Cənubi Afrikanın mədən sənayesinin digər aparıcı məhsuludur. Paslanmayan poladda və müxtəlif sənaye tətbiqlərində istifadə edilən metal, ölkənin 10 ərazisində minalanmışdir. Cənubi Afrikanın krom istehsalı 2005-ci ildə dünyanın ümumi istehsalının 100% -ni təşkil edir və 7.490.000 ton (7.370.000 ton uzunluqda, 8.260.000 qısa ton) materialdan ibarətdir.
Uran
Cənubi Afrika dünyanın ən böyük ikinci uran ehtiyatına sahibdir. Cənubi Afrika Respublikasının Nüvə Yanacaqları Korporasiyası (NUFCOR) 1967-ci ildə qızıl mədəninin yan məhsulu kimi uranın hasilata başlamışdır. Qızıl mədəninin yan məhsulu kimi istehsal edilən uranın çox hissəsi Witwatersrand sahəsinin golf sahələrində cəmlənmişdir. Cənubi Afrikada uran daha asan və asanlıqla mövcuddur.
Uranın özləri olduğu mədənlərdən bir çox mədən şirkətləri var. Anglo Gold Ashanti, Sibayane Gold Ltd, Harmony Gold Mining Co, Birinci Uran və Yarımadada Enerji, Cənubi Afrikadan uran-qızıl mədən emal zavodlarının əksəriyyətinə sahibdir və ya nəzarət edir.
Cənubi Afrikada uran istehsalı 2000-ci ildə 711t-dən 2010-cu ildə 579 ton azalaraq, 2011-ci ildə 2020-ci ilə təxminən 2 min ton ilə 930 ton istehsal olundu. 2016-ci ildə Yarımadada Enerji Sahibinə aid olan Tasman Pacific Minerals, ilk uran mədən mədənləri, Tasman RSA.
İş şəraiti
Cənubi Afrika mədənlərinin əksəriyyətindəki şərtlər, aşağı geotermal gradientin, yəni temperaturun dərinliyi ilə artdığı dərəcədə tez-tez kilometrə dərinliyində 9 ° C-ə kimi aşağı olan qızıl mədənləri istisna olmaqla, təxminən 25 ° C / km ilə müqayisədə dünya ortalaması ilə müqayisədə) və bu, sərt və yetkin kayaçlarda dar və çox davamlı orebodlar ilə birləşdirilərək, dünyanın başqa yerlərində əlçatmaz dərinliklərə qazılmağa imkan verir.
Silika tozu, silikozu, ağciyərlərə hücum edən ölümcül bir xəstəliyin qarşısını almaq üçün bütün qazma tozları və gevşek qaya hər zaman aşağı nəmləndirilməlidir. Təəssüf ki, meyilli qayalar / orebodların daralması çox az hallarda istisna olmaqla, mexanizasiyanı maneə törədir və işlərin çoxu çox əmək qabiliyyətlidir. Cənub Afrikalı qızıl mədənlərindən birinin iş şəraitinin yaxşılaşması üçün havalandırma tələbləri böyükdür və Cənubi Afrikanın qızıl mədənləri ilə bağlı sorğunun nəticəsi olaraq, havanın havalandırılmasının orta miqdarı ayda min ton taxıl başına hər kubmetr üçün 6 kubmetr (210 kub / s) təşkil edir.
Digər ciddi problem isə istilikdir. Dərin mayınlarda suyun havanın soyudulması şəraitə tolerable saxlamaq üçün tez-tez lazımdır və bu, daha az geotermik gradientə malik olmasına baxmayaraq, indi bəzi platin minaları üçün zəruri hala gəlir. [33] Soğutma çox enerji açır və hazırda ən az 2012-ci ilə qədərki əvvəlki səviyyələrin 90% -dək enerji təchizatını azaldacaq problemlərdən sonra dövlət enerjisi şirkəti ESKOM, lazımi gücünü təmin edə bilərmi? yeni bir elektrik stansiyası hazır olduqda. [34] [35]
Cənub Afrika mədən sənayesi, zəif təhlükəsizlik qeydləri və çox sayda ölüm səbəbiylə tez-tez tənqid olunur, lakin şərait yaxşılaşır. Toplam ölümlər 1995-ci ildə 533 idi və 2006-cı ildə 199-a düşdü. [36] 2006-cı ildə ümumi ölüm halları illik 1000-ə 0,43 oldu, lakin bu, bəzi mühüm fərqləri gizlədir. Qızıl mədən nisbəti 0.71, platin mədən 0.24, digər mədən 0.35 idi. (Müqayisə üçün, 60-cı illərdəki nisbət 1.5 ətrafında idi - hər hansı bir Mina Tədqiqat Palatasının dövründə baxın). Farkın səbəbi olduqca aydındır; qızıl mədənləri daha dərinləşir və şərait platin minalara nisbətən daha çətin və təhlükəlidir.
Dərinin dərinliyi ilə artan tez-tez gözlənilməzliyi nəzərə alaraq yerin necə düşməsinin aradan qaldırılmasının mümkün olmadığını və çətin kömür mayınlarında davamlı çatı dəstəyinin təmin edilməsində çətinlik çəkdiyini görmək çətindir. qızıl mədənləri, lakin əksəriyyəti nisbətən təcrübəsiz olan madencerlərdə təhsili yaxşılaşdırmaq və təhlükəsiz iş təcrübəsi duyğusunu aşılamaq üçün çox işlər görülə bilər.
Mina təhlükəsizliyi 2007-ci ildə əhəmiyyətli bir təbliğat aldı, xüsusilə 3.200 işçi, daxili korroziya səbəbiylə sıxılmış bir hava borusunun qırıldığı, kaybolduğunu və manevr şaftına düşdüyündən sonra Elandskraal mədənində müvəqqəti olaraq yer altında qapalı qaldı. Partlayış tüstüsü təmizləndikdən sonra işçilər qayaüstü qaldırıcı şaft vasitəsilə qurtarıldılar. Hadisədə, Cənubi Afrikanın prezidenti Thabo Mbeki bütün əməliyyat minalar üçün tam təhlükəsizliyə nəzarət etməsinə səbəb oldu. Bu audit müvəqqəti olaraq, Driefontein-də yerləşən ölkənin ən böyük qızıl mədənini də bağlamaq üçün əlavə imkanlar yaratdı.
Rand üsyanı
Rand üsyanı, Cənubi Afrikanın köhnə birliyində Transvaal vilayətinin Witwatersrand ərazisində mədənçilərin arasında geniş yayılmışdır.
2007 tətili
2007-ci ildə Cənubi Afrikada Milli Mədən İşçiləri Birliyi, millətin mineworkerlərini təmsil edən, Mines Palatası ilə bir sənaye qrupu ilə bir sıra görüşlər keçirdi. Görüşlər həmçinin mübahisələrə dair vasitəçilik səlahiyyətinə malik bir vasitə olan Müqəddəslik, vasitəçilik və arbitraj Komissiyasının iştirakını gördü. 27 noyabr 2007-ci ildə Milli Mineworkers Birliyi Cənubi Afrika işçiləri təhlükəli iş şəraitində etiraz etmək üçün tətilə gedirdi. Tətil 4 dekabrda reallaşmış və ölkənin 60 ərazisində 240 min işçinin, o cümlədən qızıl, platin və kömür istehsalına həsr olunmuş minalara təsir etmişdir.
2012 Lonmin tətili
Lonmin tətili, 2012-ci ilin avqustunda, Lonmin şirkətinin dünyanın ən böyük platin qrupu metal istehsalçılarından biri olan (PGMs) bir mədəndə Cənubi Afrika Respublikasının Rustenburq şəhərinə yaxın Marikana ərazisində bir tətildir. 16 avqust 2012 Cümə axşamı günü platin mina işçiləri və Cənubi Afrika Polis Təşkilatı arasında bir sıra şiddətli qarşıdurmalar meydana gəldi və 34 adamın (30 madenci və 4 etirazçı) ölümü ilə nəticələndi və əlavə olaraq yaralanma 78 mədənçi. Post-apartheid dövründə baş verən hadisələr, Cənubi Afrikanın 1960-cı ildəki Sharpeville qırğından etibarən Cənubi Afrikadakı polis və vətəndaş nüfus arasında şiddətin ən ölümcül bir hadisə oldu. Qordon Farlam bir komitə sədri təyin edildi. Araşdırmada, Cyril Ramaphosa, Lonmin və SAPS ilə lobbiçilik üçün ifadə verdi. Ramaphosa həmçinin müvafiq tədbirlər görüldüyü təqdirdə, qırğının qarşısını ala biləcəyi komissiyasını qəbul etdi. Yaqub Zuma 66 gün davam edən bir həftə yas elan etdi.
Siyasət
Sektoru milliləşdirməyə təşviq edən az sayda partiyalar var idi, ən vacibi isə 2013-cü ildə qurulan İqtisadi Azadlıq Fəaliyyətləri (EFF) idi və 2014-cü ilə seçkilər Cənubi Afrikada üçüncü böyük partiya oldu. Digərləri isə:
Ixonanthaceae
—  aləminin  dəstəsinə aid bitki fəsiləsi.
Məhərrəm Bədirzadə
Məhərrəm Əlisəftər oğlu Bədirzadə — Azərbaycanın televiziya rejissoru, əməkdar incəsənət xadimi (2006).
Həyatı
Məhərrəm Əlisəftər oğlu Bədirzadə 13 yanvar 1945-ci ildə Bakıda dünyaya göz açıb. Uşaqlıq çağları Novxanı bağlarında keçib. 190 saylı orta məktəbi bitirdikdən sonra həmin ildə də də Mirzə Ağa Əliyev adına İncəsənət İnstitutunun rejissorluq fakültəsinə qəbul olunub.
Məhərrəm Bədirzadə 1969-cu ildən Azərbaycan Teatr Xadimləri İttifaqının üzvüdür. Hazırda Mirzə Ağa Əliyev adına Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetində rejissorluq kafedrasının dosentidir. Sevdiyi peşəsini tələbələrə şövqlə, can yanğısı ilə öyrədir.
8 aprel 2021-ci ildə uzun sürən xəstəlikdən sonra vəfat etmişdir.
Leo Kiaçveli
Leo Kiaçveli (əsl adı — Leon Mixayloviç Şenqelay; ) — gürcü Sovet yazıçısı.
Həyatı
Leo Kiaçveli 7 (19) fevral 1884-cü ildə Obudji kəndində (indiki Tsalenjixa bələdiyyəsi, Gürcüstan) zadəgan ailəsində anadan olmuşdur. 1904-cü ildə Kutaisi klassik gimnaziyasını bitirmişdir. 1904–1905-ci illərdə Xarkov Universitetinin hüquq fakültəsində oxumuşdur, lakin 1905-ci ildə universitetin bağlanması səbəbindən təhsilini dayandımalı olmuşdur.
Bu səbəbdən vətənə qayıtmaq məcburiyyətində qalır. Rusiyada 1905-1907-ci illər inqilabında iştirak edir. 1907-ci ildə tutulduqdan sonra Kutaisi həbsxanasından qaçır və bundan sonra qanunsuz olaraq Moskvada yaşayır. Moskvada olduğu müddətdə təhsil də alır. 1912-ci ildə İsveçrəyə yola düşür. Orada Cenevrə Universitetində təhsil alır. Vladimir Lenin, G. V. Plexanov, Anatoli Lunaçarski ilə şəxsən tanış idi. Fevral inqilabından sonra Rusiyaya qayıdır.
Yaradıcılığı
1905-ci ildən ədəbi fəaliyyətlə məşğul olur. Qısa hekayələr yazırdı. Kiaçveli 1917-ci ildə Gürcüstanda 1905-ci il hadisələrindən bəhs edən tarixi və inqilabi romanı "Tariel Golua" (1915) nəşr olundu. Onun bu romanı gürcü ədəbiyyatında sosialist realizminin inkişafının başlanğıcını qoydu.
Siniflər arası mübarizəni və yeni bir sosialist həyatın təntənəsini əks etdirən "Knyaginya Maya (1927), "Almasgir Kibulan" (1928), "Xaki Adzba" (1933), "Şmit Kreyseri"(1933) və digər novellaları yazmışdır. Leo Kiaçveli ədəbi yaradıcılıqla yanaşı, filmlərə ssenarilər də yazırdı. "Qızıl Vadi" (1937), "Bir Göyün Altında" (1961) filmləri onun ssenariləri əsasında çəkilmişdir. Yazıçının əsərləri SSRİ və sosialist ölkələrinin xalqlarının dillərinə tərcümə edilmişdir.
Leo Kiaçveli 19 dekabr 1963-cü ildə Tbilisidə vəfat etmişdir. Tiflisdə Mtatsminda panteonunda dəfn edilmişdir.
Minq sülaləsi
Minq sülaləsi hun imperiyasının 3-cü sülaləsidir.bu sülalənin hərbi qoşunuda var idi ki bu da hunların çinlilələ müharibəsində iştirak etmişdir.minq sülaləsi E.ə 135-ci ildə Kenq çim um tərəfindən yaradılıb.minq sülaləsi təxminən 100-150 nəfərdən ibarətdir.minq sülaləsinə E.ə 143-cü ildə son qoyulub.
Maliyyə menecmenti
Maliyyə menecmenti — seçilmiş ümumi strategiya çərçivəsində idarəetmə subyektlərinin meyarlarına və üstünlüklərinə uyğun olaraq riskləri optimallaşdırmaq üçün təşkilatın pul vəsaitlərinin hərəkətinin idarə edilməsi sistemi.
Haqqında
Təşkilatın resurslarının formalaşması, istifadəsi və tənzimlənməsi ilə əlaqəli olan pul münasibətləri mövzusu. Maliyyə menecmenti maliyyə resurslarının hərəkəti prosesində təsərrüfat subyektləri arasında yaranan maliyyə resurslarının və maliyyə münasibətlərinin hərəkətini idarə etməyə yönəldilmişdir. Bu hərəkətləri və münasibətləri necə məharətlə idarə etmək məsələsi maliyyə idarəetməsinin məzmununu təşkil edir. Maliyyə menecmenti maliyyə idarəetməsinin məqsədinin işlənib hazırlanması və məqsədə çatmaq üçün maliyyə mexanizminin üsul və rıçaqlarından istifadə etməklə maliyyəyə təsirin həyata keçirilməsi prosesidir. Effektiv üsullardan biri maliyyə idarəçiliyində zəif cəhətləri tez müəyyən etməyə imkan verən Haskell testinin istifadəsidir.
Təşkilatlarda maliyyə menecmenti bir çox cəhətdən mühasibat uçotuna bənzəyir. Lakin mühasibat uçotu artıq başa çatdırılmış əməliyyatların uçotu ilə əlaqədardır (və buna görə də “tarixi” maliyyə məlumatlarının uçotu).
Maliyyə menecmenti həm strategiya, həm də idarəetmə taktikasını götürdüyü idarəetmə elminin, idarəetmənin çoxsaylı sahələrindən biridir. Bu vəziyyətdə strategiya məqsədə çatmaq üçün vəsaitlərdən istifadənin ümumi istiqamətinə və metoduna aiddir. Bu üsul qərarların qəbulu üçün müəyyən qaydalar və məhdudiyyətlər toplusuna uyğundur. Strategiya bütün digər variantlardan imtina edərək, qəbul edilmiş strategiyaya zidd olmayan həllər üzərində cəmləşməyə imkan verir. Məqsədə çatdıqdan sonra ona nail olmaq üçün istiqamət və vasitə kimi strategiya öz mövcudluğunu dayandırır. Yeni məqsədlər yeni strategiyanın işlənib hazırlanması vəzifəsini qoyur. Taktika konkret şəraitdə məqsədə çatmaq üçün xüsusi üsul və üsullardır. İdarəetmə taktikasının vəzifəsi verilmiş iqtisadi şəraitdə optimal həll yolu və ən uyğun idarəetmə üsul və üsullarını seçməkdir.
Maliyyə idarəetməsinin məqsədi rasional maliyyə siyasətinin köməyi ilə mənfəəti, müəssisənin rifahını maksimuma çatdırmaqdır. Maliyyə menecmentinin vəzifələri :
Maliyyə idarəetməsinin əsas prinsipləri bunlardır:
Maliyyə axınlarının idarə edilməsi müxtəlif üsullardan istifadə etməklə həyata keçirilir. Maliyyə idarəetməsinin bütün üsullarının ümumi məzmunu maliyyə münasibətlərinin maliyyə resurslarının həcminə təsiridir. Maliyyə resurslarının və kapitalın hərəkətini idarə etmə üsullarına aşağıdakılar daxildir :
Müxtəlif maliyyə idarəetmə strategiyaları var :
Qobi qonur ayısı
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinin  növünə aid heyvan yarımnövü. Monqolustan ərazisində Qobi səhrası ərazisində yaşayırlar. Hazırda nəslinin kəsilmə ehtimalı yüksəkdir. Monqolustanın endemik canlısı olması və nəslinin kəsiləsi təhlükəsi ilə əlaqədar Monqolustan Qırmızı kitabına daxil edilmişdir. Xüsusi ilə onların kiçik populyasiyaya malik olması ilə əlaqədar onlar üçün təhlükəni artırır. Son genetik abalizlər nəticəsində onların sayının 22–31 baş (2012-ci ildə bununla bağlı aparılan elmi ekspedisiya zamanı) olması qeydə alınnışdır.
Martiniyakimilər
—  aləminin  dəstəsinə aid bitki fəsiləsi.
Qobi qonur ayısı
Sistematik xüsusiyyəti
Bəzən Qobi qonur ayısını Ursus arctos pruinosus yarımnövü ilə eyniləşdirirlər. Bu isə onların morfoloji uyğunluqlsrı iləizah olunmağa görədir. Ancaq sovet terioloqları Vladimir Yevgeni Sokolov və Viktor Nikolayeviç Qobi qonur ayısının kəllə quruluşunu əsas gətirərək onlar tibet ayıları ilə deuil daha çox Tyanşan ayıları olan Ursus arctos isabellinus yarımnövünə bənzərlikləri qeydə almışlar. Bir müddət sonra elə həmin müəlliflər bu ayıların müstəqil yarımnöv olmasını qeydə almışlar.
ệ== Təsviri == Adəti üzrə ayılar heçdə iri olmur. Kəlləsi ümumilikdə 323 mm uzunluğuna malikdir. Kürkünün rəngi parlaq-bozdan tutmuş ağımtıl-mavinin müxtəlif çalarlarında ola bilir. Kürkü kobuddur. Qarın, boğaz və əllərinin daxili hissələrində rənglər fərqlidir. Arxa pəncələrində yerləşın ikinci və üçüncü barmaqlar digərlərinə nisbətdə daha uzundur. Barlaqları və pəncə yastıqcıqları arasında məsafə 20 mm-dən çox deyildir. Bu baxımdan digər yarımnövlərdən fərqlənirlər.
Ekologiya
Qobi qonur ayısı Atas-Boqda və Saqan-Boqda dağlarının quru çay vadilərində yayılmışlar. Yay ayları əsasən vahələrin yaxınlıqlarında qərar tuturlar. Onların qidasının əsasını giləmeyvəlır təşkil edir. Xüsusi ilə Nitrarianın müxtəlif növləri bu baxımdan seçilir. Səhrada olan həşaratlar, kiçik onurğalılar qidasını təşkil edir. İstər gecələr, istərsə gündüzlər aktiv olur. Qayalıqlarla olduqca asanlıqlar hərəkət edə bilir. Ehtimal edilir ki, qış yuxusu 2–3 aydan çox çəkmir. Məlumatlara görə onlar qışı mağaralarda keçirir.
Maraqlı fakt
Monqollar ölkənin şimal hissəsində yayılmış ayıları xuren bavqay adlandırdıqları təqdirdə, Qobi qonur ayısına Mazalay deyirlər. Bu isə gönü sübut edir ki, monqollar bu canlıların fərqli növ olmasını düşünürdülər.
Əməliyyat xərcləri
Əməliyyat xərcləri -
Qıtqın yaşayış yeri
Qıtqın yaşayış yeri — Naxçıvan Muxtar Respublikasında arxeoloji abidədir
Tarixi coğrafi yerləşməsi
Əlincə çayın sol sahilində, Culfa bölgəsinin Xanağa kəndindən şərqdə yerləşir. Sahəsi 17600 kv.m-dir.
Mədəni təbəqə
Abidənin bəzi sahələrində qalınlığ 1 m-ə çatan mədəni təbəqənin üzəri açılmışdır. Yaşayış yerinin tikililəri əsasən çaydaşı, bişmiş kərpicdən hörülmüşdür. Toplanmış yerüstü arxeoloji materiallar əsasən şirli və şirsiz saxsı qab qırıqlarından ibarətdir.
Mənbə
Azərbaycan Arxeologiyası. Altı cilddə, VI cild. Bakı,”Şərq-Qərb”, 2008, 632 s.
NGC 1347
NGC 1347, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Eridan bürcü istiqamətində yerləşir. SBc tipli. tərəfindən ildə 66.04 sm (26 inç) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Myricaceae
—  sırasına aid bitki fəsiləsi.
Xocalı məzar düzü
Xocalı məzar düzü — Şuşa yaxınlığında yerləşən, yüzdən artıq kurqandan ibarət qədim qəbiristanlıq .
Müxtəlif formada və ölçüdə yüzdən artıq kurqandan ibarət analoqu olmayan böyük qədim qəbiristanlıq Şuşa yaxınlığında aşkar olunub, tədqiq edilmişdir. Orada çoxlu sayda daş qutu qəbir abidələri aşkar edilmişdir. Qədim qəbiristanlıq e.ə.II minilliyin son əsrlərindən e.ə. VIII-VII əsrlərə qədər uzun müddət mövcud olmuşdur. Ən sonuncular daş qəbir qutularının üzərində olan daş təpəli kurqanlardır. Onların içində bir çox maraqlı inventar aşkar olunmuşdur. Burada Assuriya şirli keramikası və çar Adadnerarinin adının yazılı olduğu mixi yazılı muncuq dənəsi tapılmışdır. Bundan başqa, Assuriya çarının şirli mücrüsü də aşkar olunmuşdur. Son dəfnlərin tarixi bu əşyalara görə qoyulmuşdur.
Nerkin-Qaratan kəndi yaxınlığında bir neçə daş qutudan ibarət başqa bir qədim qəbiristanlıqda e.ə. VII-VI əsrlərə aid skiftipli oxlar aşkar edilmişdir.
Ukrayna mətbəxi
230px|thumb thumb|230px thumb|right|230px
Ukrayna mətbəxi — Ukrayna mətbəxi öz yeməkləri ilə məşhurdur. Ukrayna mətbəxi Şərqi Avropada yayılmışdır. Öz milli yeməkləri ilə tanınır. Hər regionunun özünəməxsus yeməkləri vardır. Ölkədə və bütün dünyada çox məşhurdur. Qeyd etmək olar ki, Ukrayna mətbəxi regionlara görə fərqlənir, dadların cürbəcürlüyü ilə boldur və dünyanın ən populyar mətbəxlərindən biri kimi sayılır.
Şorbalar
thumb|Ukraniya borşu smetanla
Salatlar
thumb|230px
Çörək məhsulları
thumb
Çörək və buğda məhsulları Ukrayna mətbəxi üçün vacibdir. Yuxarıdakı şəkil qeyd etmələr üçün əlamətdar ola bilər.
İçkilər
thumb
Alkoqolsuz
thumb|Ryazanka
"Şəhriyar" dastanı (XVIII əsr)
Şəhriyar dastanı ― XVIII əsrdə yazılmış Azərbaycan dastanıdır. "Şəhriyar və Sənubər" xalq nağılı əsasında hazırlanmışdır. Şeir məzmununa və üslubuna görə təhlil və tədqiq edilmişdir. Azərbaycanda XVIII əsrin ən mühüm ədəbi əsərlərindən biri hesab olunur. Əsərin müəllifinin kimliyi barədə dəqiq məlumat yoxdur.
Bustamit
Bustamit – mineral (Mn, Ca)3[Si3O9].
Haqqında
Yohansenitin yüksək tempraturlu triklinik polimorf modifikasiyasıdır. Dənəvər və radial aqreqatları var. Rəngi çəhrayıdan qırmızı ya dəkvəbozdur. Sərtliyi 5,5–6,5, sıxlığı 3400 kq/m³. Təmas-metasomatik və mineralın metamorfizmə uğramış çökmə yataqlarında, bəzən hidrotermal yataqlarda rast gəlinir.
Le-Maye-de-Montan
INSEE kodu — 03165.
Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 360 nəfər təşkil edirdi.
İqtisadiyyatı
thumb|200px|left|Kilsə 2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 228 nəfər (15-64 yaş arasında) 138 nəfər iqtisadi cəhətdən, 90 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstəricisi - 60.5%, 1999-cu ildə bu 63.8%). Fəal olan 138 nəfərdən 118 nəfər (77 kişi və 41 qadın), 20 nəfər işsiz (2 kişi və 18 qadın) idi. 90 hərəkətsiz 14 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 42 nəfər təqaüdçü, 34 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
Rusiya Elmlər Akademiyasının Şərqşünaslıq İnstitutu
Rusiya Elmlər Akademiyasının Şərqünaslıq İnstititutu və ya qısaca REAŞİ — Asiya və Şimali Afrikanın kompleks şəkildə öyrənilməsi sahəsində Rusiya Elmlər Akademiyasının elmi–tədqiqat institutu. İnstitutun direktoru tarix elmləri doktoru, professor, REA–nın müxbir üzvü Vitali Vyaçeslavoviç Naumkindir.
İnstitut 1960–1970–ci illərdə Asiya Xalqları İnstitutu adlanırdı. 2007–ci ildə institutun Sankt–Peterburq şöbəsi əsasında Şərq Əlyazmaları İnstitutu təşkil edilmişdir.
Həlimə Yaqub
Həlimə bin Yaqub (Cavi: حاليمه بنت ياچوب) Malay mənşəli Sinqapur siyasətçisi. Həlimə Yaqub, 13 sentyabr 2017-ci il tarixindən Asiya ölkəsi Sinqapurun səkkizinci prezidenti kimi dövlət başçısı vəzifəsinə seçilmişdir.
2001-ci ildən bəri siyasətdə olan Həlimə, 2013-cü ildən bəri Sinqapurda parlamentin sədri vəzifəsini icra edirdi. 7 avqust 2017-ci ildə qarşıdakı prezident seçkilərində iştirak etmək üçün vəzifəsindən istefa verən Həlimə Yaqub, 23 sentyabr 2017-ci il tarixində keçiriləcək seçkilərdəki namizədliyini açıqladı. 2017-ci il prezident seçkilərinə namizəd olan namizədlər arasında yeganə müvafiq namizəd olduğu elan edildikdən sonra, seçkilərə ehtiyac olmadan 11 sentyabr 2017-ci il tarixində ölkənin yeni prezidenti elan edilmişdir.
Ukraynada LGBT hüquqları
Ukraynada lezbiyan, gey, biseksual və transgender (LGBT) insanlar qeyri-LGBT vətəndaşların qarşılaşmadığı hüquqi problemlərlə üzləşə bilirlər. Konsensual yetkinlik yaşına çatmış şəxslər arasında qeyri-kommersiya xarakterli cinsi fəaliyyət Ukraynada qanunidir, lakin üstünlük təşkil edən sosial münasibətlər çox vaxt LGBT insanlara qarşı dözümsüzlük göstərir və eyni cinsli cütlüklər heteroseksual cütlüklərdə olan mövcud hüquqi vasitələrin heç birinə sahib deyillər.
2010-cu ildə Avropada aparılan araşdırmada, sorğuda iştirak edən ukraynalıların 28%-i LGBT insanların azad və istədikləri kimi yaşamalı olduğu fikrində idilər. 2017-ci il sorğusu göstərdi ki, ukraynalıların 56%-i geylərin və biseksualların bərabər hüquqlardan istifadə etməli olduğuna inanır ki, bu da ictimai rəydə əhəmiyyətli dəyişiklik olduğunu göstərdi. 2015-ci ildə Ukrayna parlamenti cinsi oriyentasiya və gender kimliyi ilə bağlı ayrı-seçkilik ilə mübarizə haqqında qanunu təsdiqlədi və 2016-cı ildə Ukrayna hakimiyyəti transgenderlər üçün transgender keçid prosesini yüngülləşdirdi və gey, biseksual kişilərə qan verməyə icazə verməyə başladı.
2019-cu ilin may ayında Beynəlxalq Lesbiyanlar və Geylər Assosiasiyasının (ILGA-Avropa) Avropa bölməsi özünün "Göy qurşağı Avropası" reytinqində Ukraynanı 49 Avropa ölkəsi arasında 34–35-ci yerə uyğun bilmişdir.
Hüquqi vəziyyət
Ukrayna Ailə Məcəlləsinin 21-ci maddəsi yalnız kişi və qadın arasında nikahı təmin edir, eyni zamanda, nikahın qeydə alına bilməyəcəyi 26-cı maddədə sadalanan səbəblər siyahısında ər-arvadın eyni cinsi göstərilmir. Ukrayna Konstitusiyasının 51-ci maddəsində deyilir ki, nikah kişi və qadının könüllü razılığı əsasında bağlanır.
13 iyul 2022-ci ildə BBC yayımladığı xəbərdə qeyd edilirdi ki, eynicinsli nikahların hüquqiləşdirilməsini tələb edən petisiya prezidentin təklifi nəzərdən keçirməsi üçün kifayət qədər imza toplayıb. Eynicinsli nikahların tanınmamasının əsgərliyə gedən LGBT insanlar üçün problemlər yaratdığı bildirilir. Xüsusilə, bu, müharibə nəticəsində həlak olanların cəsədlərinin dəfn üçün onların tərəf müqabillərinə verilməsində yaratdığı çətinliklərdə özünü göstərir.
25 sentyabr 2016-cı ildə avropalı alimlər beynəlxalq araşdırmada ukraynalıların albanlara və italyanlara nisbətən daha yüksək homofobiya səviyyəsinə malik olduğu qənaətinə gəliblər. Ukraynalılar italyanlardan beş dəfə, albanlardan üç dəfə yüksək statistika göstəriblər.
2023-cü ilin martında həm homoseksual, həm də heteroseksual cütlüklər üçün mülki tərəfdaşlıqların qeydiyyatı haqqında qanun layihəsi qeydiyyat üçün Ali Radaya təqdim edilib. Bu qanunun qəbulu xüsusilə Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin sıralarında döyüşənlər üçün vacibdir. Hazırda Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin sıralarında döyüşən ancaq heteroseksual cütlüklər uzaqdan nikah üçün müraciət edə bilərlər. Bununla belə, Ukraynanın Ailə Məcəlləsi yalnız kişi və qadınların evlənməsini nəzərdə tutur və çoxlu sayda gey, lezbiyan və LGBTQ±nın digər nümayəndələri Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin sıralarında döyüşür. Mülki tərəfdaşlıq haqqında qanun layihəsinin qəbulu digər məsələlərlə yanaşı, bu insanların problemlərinin həllinə yönəlib.
Cəfər Cəfərli
Cəfər Babacəfər oğlu Cəfərli — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin MAHHXHQ əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Cəfər Cəfərli 11 dekabr 1999-cu ildə Yardımlı rayonu Avun kəndində anadan olmuşdur .2006-cı ildə Avun kənd əsas məktəbinin 1-ci sinifinə daxil olmuşdur. 2016-cı ildə şəhid Vüqar Bəndəliyev adına Urakəran kənd tam orta məktəbini bitirib.
Hərbi xidməti
Cəfər Cəfərli 2018-ci ildə hərbi xidmətə yollanmış və xidmətini başa vurduqdan sonra, xidmətinə Xüsusi Təyinatlı Qüvvələr in tərkibində MAXE hərbi qulluqçu kimi davam etmişdir.
Azərbaycan Ordusunun Müddətdən Artıq Həqiqi Hərbi Xidmət Edən əsgəri Cəfər Cəfərli Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması uğrunda başlanan Vətən müharibəsində iştirak etmişdir. Cəfər Cəfərli 3 noyabr tarixində Xocavənd rayonu uğrunda gedən döyüşlər zamanı şəhid olumuşdur. Onun nəşi şəhid olmasından bir müddət sonra tapılaraq ailəsinə təhvil verilmişdir. 14 dekabr 2020-ci ildə Yardımlı rayonu Avun kəndində dəfn edilmişdir.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatıldığı və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev in 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Cəfər Cəfərli ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edilmişdir.
Azərbaycan ın Füzuli rayonu nun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 25.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Cəfər Cəfərli ölümündən sonra "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edilmişdir.
Azərbaycanın Cəbrayıl rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Cəfər Cəfərli ölümündən sonra "Cəbrayılın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edilmişdir.
Azərbaycanın Şuşa rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 29.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Cəfər Cəfərli ölümündən sonra "Şuşanın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edilmişdir.
Vüsal Tahirov
Vüsal Mehdi oğlu Tahirov — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin giziri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Hərbi xidməti
Vüsal Tahirov 2015-2017-ci illərdə Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin Naxçıvan şəhərində yerləşən "N" saylı hərbi hissəsində müddətli həqiqi hərbi xidmətdə olub.
Azərbaycan Ordusunun giziri olan Vüsal Tahirov 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Şuşanın azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə savaşıb. Vüsal Tahirov noyabrın 16-da Şuşa döyüşləri zamanı şəhid olub. II Fəxri Xiyabanda dəfn olunub.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Vüsal Tahirov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Şuşa rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 29.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Vüsal Tahirov ölümündən sonra "Şuşanın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycan Respublikasının ərazi bütövlüyünün bərpa edilməsi uğrunda gedən döyüş əməliyyatlarında iştirak edərək igidlik və mərdlik göstərmiş, hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirərək şəhid olmuş Vüsal Tahirov Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 05.11.2022-ci il tarixli Sərəncamına əsasən ölümündən sonra 3-cü dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni ilə təltif edilmişdir.
Ubisoft
Ubisoft - oyun istehsal edən şirkətdir. Baş mərkəzi Fransanın paytaxtı Parisin Montyer kommunasında yerləşir.
Tarixi
Beş Hiymo qardaşları 1986-cı ildə ilk dəfə olaraq Montyer kommunasında "Ubisoft" şirkətinin əsasını qoyurlar. İv Hiymo Fransada digər oyun istehsal edən "Electronic Arts", "Sierra On-Line" və "Microprose" şirkətləri ilə birgə çalışmışdır. 1994-cü ildə "Ubisoft" şirkətinin Kanadanın Monreal şəhərində ofis açır və bir müddət sonra şirkətin əsas ofisinə çevrilir. 1996-cı ildə "Ubisoft" şirkəti Çinin Şanxay və Kanadanın Monreal şəhərində digər ofislər açdırır. Digər ölkələrdə açlıan ofislər orijinal videooyunlar və ya filmlərə uyğun videooyunlar hazırlayır.
Şirkətlər
thumb|300px|right|"Ubisoft Montreal" oyun kampaniyasının yerləşdiyi mənzil binası
Aşnikko
Eşton Nikol Keysi (19 fevral 1996) — Aşnikko təxəllüsü ilə tanınan amerikalı müğənni, reper. Onun 2019-ci ildə buraxdığı "Stupid" sinqlı video paylaşma tətbiqi olan TikTok-da populyarlıq qazandıqdan sonra, ABŞ və Kanadada qızıl sertifikata layiq görüldü. Aşnikkonun Princess Nokia ilə əməkdaşlıq etdiyi "Daisy" və "Slumber Party" sinqlları 2021-ci ilin yanvarında, onun ilk buraxılışı olan miksteypi Demidevil-də yer aldı.
Həyatı
Eşton Nikol Keysi 19 fevral 1996-cı ildə Şimali Karolina ştatının Ouk-Ridc şəhərində dünyaya gəlib və Qrinsboro şəhərində böyüyüb. Valideynləri onu kantri musiqisinə və Slipknota "məruz qoyublar". 10 yaşında olarkən M.I.A.-nın Arular albomunu dinlədikdən sonra, musiqiyə xüsusən də rep musiqisinə marağının yarandığını xatırlayır və 16 yaşına qədər kişi musiqiçilərə qulaq asmadığını deyir. Yeniyetmə ikən atasının təhsil işi ilə bağlı Estoniyaya yollandı, orada bir il keçirdi və sonra Latviyanın Riqa şəhərinə qayıtdı. Latviyada təhsil aldığı liseydə yeganə amerikalı idi. Aşnikko 18 yaşında təkbaşına Londona köçdü.