cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dəyişikliklər kitabı
Haqqında
İ-tszin, yaxud da «Dəyişikliklər haqqında traktat (kitab)» adlanan əsər qrafik simvollardan və onların izahından ibarətdir. Onun əsasında 8 triqram durur: Bu triqramlar əslində o predmet və hadisələri ifadə edirdi ki, qədim çinlilər onlarla gündəlik praktikada rastlaşırdılar və xaosdan onları ayıra bilmək qabiliyyəti onların dünya baxışma xas idi. Nəticədə triqramın maksimum mümkün uyğunlaşdırılmış 64 heksaqram və 64 qrafik simvolu yaranmışdır. Hər bir simvol və hər bir heqsaqram müəyyən dərəcədə uzlaşdırılmış üfiqi xətlərdən fasiləsiz - yan və fasiləsiz – in-dən ibarətdir. Məsələn, birinci heqsaqram tsayan (yaradıcılıq), ikinci heqsaqram gün (ifa edilmə) müxtəlif xətlərlə ifadə olunur. Hər bir heksaqram gerçəkliyin müəyyən vəziyyətinin ifadəsi, mahiyyəti heksaqramda aşkarlanan müəyyən həyat durumunun ifadəsidir.
«Dəyişikliklər kitabı»nın nəzəriyyəsinə görə, bütün dünya vəziyyətlərin növbə ilə dəyişilməsindən ibarətdir. Bu dəyişilmə isə işıq və qaranlıq qüvvələrinin qarşılıqlı təsirində meydana gəlir. «Dəyişikliklər kitabı»nın fikrincə, bir vəziyyətdən digərinə keçid varlığın dinamikasını açmalı idi. «Dəyişikliklər kitabı» Çin mədəniyyəti tarixində böyük bir hadisə olub, qədim şamanlar, saray adamları və mirzələr dairəsində yaradılıb yayılmışdır. «Dəyişikliklər kitabı»nın məzmunu və əhəmiyyəti haqqında müxtəlif baxışlar mövcuddur. Bir qrup «Dəyişikliklər kitabı»nı romantik kitab hesab edir; ikinci qrup o qədər də əsassız olmayaraq belə hesab edir ki, burada mühüm fəlsəfi fikirlər tapmaq mümkündür. Üçüncü qrup bu kitabı məntiq dərsliyi sayır, dördüncü qrup mənəviyyatsız kitab hesab edir, beşinci qrup isə bunu fallik kosmoqoniya hesab edir və s.
Xarici keçidlər
[http://www.ebooks.az/view/UAfMZkHv.pdf İlqar Hüseynov, Nigar Əfəndiyeva. Qədim dünya mədəniyyəti. Dərslik. Bakı, 2009]
Delafossit
Delafossit — mineral, CuFeO2
Haqqında
Delafossit - triqonal. Kristalları lövhəvari, izometrik. Ayrılma {100} üzrə qeyri-mü­kəmməl. Aqreqat: salxımvari, qabıq­cıq­lar. Rəngi qara. Parıltı metallik. Sərtliyi 5,5. Xüsusi çəkisi 5,41. Kuprit, sərbəst Cu, tenorit, hematitlə birgə oksidləşmə zonasında; gillərdə rast gəlir.
Damğalı xalçaları
Damğalı xalçaları — Qazax xalçaçılıq məktəbinə aid xovlu Azərbaycan xalçaları
Öz konstruktiv quruluşu ilə Şərq aləmində geniş yayılmış, ucları 4 müxtəlif tərəfə ayrılan svastikanı andıran bu bəzəklər elə real səpgidə toxunmuşdur ki, sanki onlar bir nöqtə ətrafında fırlanaraq hərəkət edir. Bu ornament elementinə biz təkcə “Damğalı”adını almış bu tipli Qazax xalçalarında deyil, dekorativ – tətbiqi sənətimizin başqa növlərində də rast gəlirik.
“Damğalı” tipli xalçalarda diqqəti cəlb edən ikinci element latın əlifbasındakı “S” hərfini xatırladn elementdir. Deyilənə görə, bu element əjdahanı təmsil edir.
Xalçada diqqəti çəkən üçüncü element isə qoç buynuzlarını xatırladan naxışdır. Sənətşünas alim, Azərbaycan xalçalarının ən gözəl bilicisi Lətif Kərimov bu naxışın “qoç”,”qoyun”mənaları verdiyini bildirmişdir.
Diqqəti ən çox cəlb edən isə xalçanın alt tərəfindəki simmetrik şəkildə iki dəfə təkrarlanan 3 oxdur. Görünür bu oxlar, haqqında “Oğuznamə”də söz açılan üçoxları təmsil edir. “Oğuznamə”də deyilir”. Oğuz Kağanın yanında ağ saqqallı, ağ saçlı bir kişi vardı. Xeyirxah, müdrik bir kişi idi, yuxu yozan, qeybdən xəbər verəndi. Onun adı Uluğ Türük idi. Günlərin bir günü o, yuxuda bir qızıl yayla üç gümüş ox gördü. Bu qızıl yay gündoğandan günbatanacan uzanmışdı, üç gümüş ox isə quzeyə tərəf qanadlanmışdı. Oyandıqdan sonra Uluq Türük yuxuda gördüklərini Oğuz kağana bildirdi. Söylədi:-“Ay Kağanım, sənin ömrün olsun uzun! Ay Kağanım, qoy ədalət olsun sənə qanun! Göy Tanrı mənə yuxumda bildirdi. Qoy yuxum çin olsun! Aldığın torpağı sənin uruğuna versin!”
Bu xalçaların adətən üç haşiyəli yeləni və enli arasahəsi olur. Damğalı xalçasının uzunluğu 235 santimetr, eni 168 santimetr olan bu sənət nümunəsinin arasahəsi xüsusən bəzəkli və rəngarəngdir. Xalçanın al qırmızı yerliyində ardıcıl olaraq təkrarlanan rəngli 7 göy sxematik xonça yerləşdirilmişdir.
İstinadlar
2. https://modern.az/az/news/143060/sene-ejdaha-lazimdir-maraqli-
Qara tut
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Qara tuta Xartut da deyilir. Tutun Azərbaycanda və Orta Asiyada keyfiyyətli və iri meyvəsi olan növ müxtəliflikləri vardır. Xartutun meyvəsi tünd qara, qırmızı və ya tünd bənövşəyi rəngdə, turşa-şirin dadlı  və ətirlidir.
Xartutun tərkibində 9% şəkər, 2,86% üzvi turşu, 2,03% zülal, 0,36% zülalsız azotlu maddələr, 0,55% pektin maddəsi vardır. Xartutdan mürəbbə, şirə  və jele hazırlanır
Təbii yayılması
Təbii hаldа İrаn, Qаzахıstаn, Rоstоv-Dоn, Əfqаnıstаn və Оrtа Аsiyа ölkələrində çох gеniş yаyılmışdır.
Botaniki təsviri
Hündürlüyü 10-15 m-ə çаtаn, çətiri nisbətən sаllаq budаqlаrа mаlik аğаcdır. Cаvаn budаqlаrı qısа, yоğun, sərt, nаrın tükcüklərlə örtülmüşdür. Yаrpаğı yumurtаşəkilli, tаm kənаrlı və yа 2-3 dilimli, uzunluğu 7-9 sm, еni 3-4 sm-ə çаtır. Yаrpаq аyаsı yumurtаşəkilli, ürəkvаri və yа silindrik fоrmаdа оlub, üst tərəfdən pаrlаq, tünd yаşıl, аlt tərəfdən isə bоzumtul-yаşıl rənglidir. Qаrа tut аğ tutа nisbətən yаrpаğını gеc tökür. Çiçəkləri bircinsli, еrkək və dişi çiçəkləri hаmаş çiçək qrupları əmələ gətirir. Mаrt-аprеl аylаrındа çiçəkləyir. Mеyvəsinin uzunluğu 2-2,5 sm-ə çаtır, bənövşəyi-qаrа rənglli, iyun-iyul аylаrındа yеtişir. Tохum və cаlаq vаsitəsi ilə çохаldılır.
Аzərbаycаndа yаyılmаsı
Bütün rаyоnlаrdа gеniş yаyılmışdır.
İstifаdəsi
Mеyvələrindən sirkə, dоşаb, şərаb hаzırlаnır. Mеyvələri оrqаnizmdə qаnı аrtırır, susuzluğu аrаdаn qаldırır, mаddələri tənzimləyir, sоyuqdəymədə yахşı təsir göstərir.
Acianthera magalhanesii
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Baccharis bairdii
Baccharis bairdii Baccharis bairdii
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Miconia scabra
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Oriamentika
Oriamentika (lat. ornamentum – bəzək, zinət) - əsas melodik xətti bəzəyən nisbətən kiçik uzunluqlu səslər.
Ayna və Həmid (film, 1990)
Ayna və Həmid — rejissor Cəmil Fərəcov tərəfindən 1990-cı ildə çəkilmiş qısametrajlı sənədli film. Film "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında istehsal edilmişdir. Filmdə 1937-ci ilin günahsız qurbanları olan dövlət xadimləri Ayna və Həmid Sultanovların keçdikləri həyat yolundan və fəaliyyətlərindən söhbət açılır.
Məzmun
Filmdə 1937-ci ilin günahsız qurbanları olan dövlət xadimləri Ayna və Həmid Sultanovların keçdikləri həyat yolundan və fəaliyyətlərindən söhbət açılır.
Sanqar boğazı
Sanqar boğazı – Honşu adasını Hokkaydo adasından ayıran boğaz. Sakit okeanı isə Yapon dənizi ilə birləşdirir. Boğazın uzunluğu 96 km ,eni isə 18–110 km arası dəyişir. Dərinliyi isə 110–491 m arası təşkil edir. Boğazda axının istiqaməti qərbdən şərqə doğrudur. Axının sürəti mərkəz hissələrdə 3 dəniz milinə bərabərdir. Burada dalğaların hündürlüyü 2 m-dir. Boğazın hər iki sahili sıldırımlı ,qayalı dağlar və onların üzəri isə meşələrlə örtülüdür. Hokkoyda adasının boğaz sahillərində yerləşən əsas liman şəhəri Hakodayedir. XX- əsrdə burada böyük liman olmuş və region əhəmiyyət kəsb etmişdir. Boğazın ilk xəritəsini rus admiralı İ.F.Kruzenşter tərtib etmişdir. Boğazın cənub hissəsində Muçu körfəzi yerləşir. Körfəzin əsas limanı Aomoridir. Qışda boğaz donmur. Boğazın altından Seykan tuneli keçir. O, dünyanın ən uzun dəmiryol tunelidir.
28 iyul
1901–cari
thumb|[[Vasif Adıgözəlov]]
1601–1900
thumb|[[Antonio Vivaldi]]
Talış (İsmayıllı)
Talış — Azərbaycan Respublikasının İsmayıllı rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 11 iyun 2002-ci il tarixli, 341-IIQ saylı Qərarı ilə İsmayıllı rayonunun Talış kəndi Kürdmaşı kənd inzibati ərazi dairəsi tərkibindən ayrılaraq, Aşıqbayramlı kəndi mərkəz olmaqla, Aşıqbayramlı kənd inzibati ərazi dairəsi yaradılmışdır.
Əhalisi
Əhalisi 292 nəfərdir ki onunda 136 nəfəri kişi, 156 nəfəri qadındır.
Sultanay (Askın)
Coğrafi yerləşməsi
Məsafələr:
Opus
Opus — ayrı-ayrı musiqi əsərinin işarə olunması. Bununla bəstəkarlar yaratdıqları hər bir əsəri ardıcıllıqla nömrələyirlər.
Acianthera crinita
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Sini çanaqlı tısbağa
Sini çanaqlı tısbağa (Caretta caretta), dənizlərdə yaşar. Yumurtaqoymaq xaricində quruya heç çıxmaz. Kürək tərəfi qırmızı-qəhvəyi alt tərəfi isə ağımtıl açıq sarı rənglidir. Qıçları üzməyə yarayacaq şəkildə kürək forması alıb və xarici kənarlarında ən çox 2 dırnaq var bu da daha çox yeriyici yox üzücü olduğu üçün dür. Oksigeni havadan almasına baxmayaraq uzun müddət sualtında qala bilir. Yumurtalarını gecə qumlularda açdıqları çuxurlara basdırarlar. Bir dəfəyə 100 yumurta qoya bilir (maksimum 162ə qədər təsbit edilmişdir). Balalar 2 aylıq kürt dövründən sonra gecə vaxtı yumurtadan çıxaraq dənizə qaçırlar ki bunun özü ayrı bir mənzərədir.
Aralıq dənizi sahilləri üçün endemikdir. Ən əhəmiyyətli yumurta qoyma bölgəsi Adananın Yumurtalıq mahalı və Bələk, Anamur, Kəndsiyəz, Dalyan sahilləridir. Bələk sahilləri, Caretta carettaların Aralıq dənizidəki ikinci (Yunanıstanın Zakintos adasının ardından) və Türkiyə onun ən böyük yumurtlama sahəsidir. 2006 ili içində Belekdə isə 1000, Anamurda 2007-ci ildə 1040 ədəd yuva aşkarlanıb və müdafiə altına alınmışdır.Bağalarının həcmi 1 metrə qədər böyüyə bilir. Balıqlar, buğumayaqlılar ,qabıqlılar və su canlıları (xüsusilə dəniz yumşaqbədənliləri ) ilə bəslənirlər.
Təxminən 106 milyon ildir yer üzündə olduqlarını düşünülməkdədir. İnsanoğlunun yerləşmə və çoxalma tutumu üzündən bu gün bir çox növ kimi sayları gedərək azalmaqdadır. Nəsili tükənmə təhlükəsi altında olduğu üçün mühafizə altındadır.
thumbnail|200 px|right
Aqtöbe
Aqtöbe / Ağtəpə — Qazaxıstanın eyni adlı vilayətinin paytaxtı.
Adı
Aqtöbe toponimi ağ təpə deməkdir.
Rəssam Ərjəngi
Mir Abbas Təbrizi — rəssam, xalı dizayneri. Atası Mir Seyid İbrahimdə rəssam idi və rəssamlığı Tiflisdə öyrənmişdi. Rəssam Ərjəngi Təbrizdə dünyaya gəlib. Nəsəbi Ağa Mirək Təbriziyə yetişir. O, rəssamlığı Rusiyada öyrənmişdir.
Nerpa
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid heyvan cinsi.
Arqun ağa
Arqun ağa — Monqolların ilk dövründə Azərbaycanın canişini.
Həyatı
1252-ci ildə ulu xan Məngu qağanın (1251-1259) Azərbaycandakı canişini Oyrot ulusundan Arqun ağa idi. Arqun ağa Hülaku xanın (1256-1265) hakimiyyəti dönəmində yüksək vəzifə tutmuşdu. Abaqa xanın (1265-1282) dövründə baş vəzir vəzifəsinə ucalmışdı.
Arqun ağa 17 iyun 1275-ci ildə vəfat еdib.
Arqun ağa və Xaçın knyazı Həsən Cəlal
Orta əsr tarixçilərinin verdiyi məlumata görə Xaçın knyazı Həsən Cəlal Sartak ilə birlikdə Məngu xanın (1251-1259) yanında olarkən Azərbaycan canişini Arqun ağadan ona şikayət etmişdi Məngu xan isə onun təhlükəsizliyini təmin etmək üçün Həsənə xüsusi vəkalətnamə vermişdi. Bunu eşidən Arqun ağa Həsən Cəlal vətənə qayıdan kimi, bəhanə ilə onun bir neçə qohumunu əsir tutdu. Bu zamaı Həsənin qızı Rzukan atasını azad etmək üçün bir dəstə atlı ilə gecə ikən Monqolustana Məngu xanın yanına yola düşür. Bundan xəbər tutan Arqun ağa Həsənin qızı Məngu xanın yanına çatmamış, Həsənin haqqında ölüm hökmü çıxarır. Salnaməçilərin yazdığına görə Arqun ağa Həsənin boynuna qəlib, ayağına isə dəmir qandal vüraraq Qəzvinə aparır və orada onu gecə ikən bütün oynaçaqlarından doğratdıraraq böyük əzabla öldürdür. Bu hadisə 1252-ci ildə olmuşdur. Mənbə məlumatlarına görə bir müsəlman Həsənin meyidini quyuda saxlayır, sonra isə onu Həsənin oğlu Atabəyə verir.
Qubaxəlilli
Qubaxəlilli — Azərbaycan Respublikasının İsmayıllı rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
İsmayıllı şəhərindən 33 km cənubda, Bakı-Tiflis yolunun 182-ci km, Ağsu-Qaraməryəm tirəsinin ətəyində yerləşir. Əhalisi əkinçilik və heyvandarlıqla məşğul olur.
Qəsəbədə icra hakimiyyəti binası, tam orta məktəb, xəstəxana, tibbi yardım məntəqəsi, mədəniyyət evi, məscid, ticarət mərkəzi vardır. Əhatə etdiyi kəndlərlə birlikdə ərazisi 9570.0 ha-dır. Ərazidə qeydiyyatda olan 2349, hazırda yaşayan əhalinin sayı 1749 nəfərdir. Kənddə 561 ailə təsərrüfatı, 448 ev vardır.
Əhalisi
Əhalisi (Çərmədil kəndi ilə birlikdə) 2083 nəfər. ki onunda 1019 nəfəri kişi, 1064 nəfəri qadındır.
Arxeoloji tapıntılar
Qəsəbədən 2 km cənub-qərbdə Girdimançayın sağ sahilində e.ə. 3-cü əsr və eramızın 2-ci əsrinə aid qədim qabiristanlıq var. Arxeoloji tədqiqatlar zamanı müxtəlif əşya və alətlər aşkar edilmişdir.
Şəhidlər
• Saməddin Rasim oğlu Qafarov 1993-28.09.2020 •Səlimzadə Kənan Məmiş oğlu 25.11.1997 -03.11. 2020
Fiorentsuola FK
Fiorenzuola 1922 FK — Emiliya Romanya regionunun Fiorenzuola d'Arda şəhərini təmsil edən peşəkar İtaliya futbol klubu. Klub hal-hazırda İtaliya futbol liqa sisteminin 4-cü diviziyası hesab edilən Serie D-də mübarizə aparır.
Tarixi
Fiorenzuola klubu daha çox həvəskar və peşəkar aşağı liqalarda çıxış etmişdir. Klub 1990-cı illərdə Serie C1-də mübarizə aparmışdır. 1995-ci ildə isə klub Pistoyese klubuna qarşı İtaliya B Seriyasına yüksəlmək uğrunda pley-off görüşündə penalti zərbələrində məğlub olmuşdur. Həmçinin 1995-ci ildə klub İtaliya Kubokunda fantastik oyun sərgilədi. Klub "Breşiya" və "Torino" klublarını mübarizədən kənarlaşdırdıqdan sonra "İnter" klubuna 1-2 hesabı ilə məğlub oldu və mübarizəni dayandırdı. Bundan sonrakı illərdə Fiorenzuola klubu Eççellenza liqasına qədər yuvarlandı. Hal-hazırda isə klub Serie D-də mübarizə aparır.
Stadionu
Fiorenzuola klubu öz ev oyunlarını Velodrom Attilio Pavesi kimi də tanınan Komunale stadionunda keçirir.
Uğurları
Eççellenza Emiliya-Romanya
Artemisia koidzumii
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Neoseiulus ceratoni
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Veronika Leyk
Veronika Leyk (əsl adı ; 14 noyabr 1922, Nyu-York, ABŞ - 7 iyul 1973, Vermont, ABŞ) — ABŞ aktrisası.
Həyatı
Veronika Leyk 14 noyabr 1922-ci ildə Nyu-Yorkda anadan olmuşdur. O əvvəlcə tibb sahəsinə maraq göstərsə də soradan aktrisa olmaq qərarına gəlir. Onun ilk rolu ciddi tənqid olunsa da, qeyri-adi saç düzümü ilə özünə diqqət çəmişdir. Aktrisa kimi ilk uğurlu işi This Gun For Hire filmi olmuşdur. Digər uğurlu filmləri arasında Sullivan's Travels, I Married A Witch və The Glass Key filmlərini qeyd etmək olar.
Xaç atası (film)
Xaç atası — rejissor Frensis Ford Koppolanın qanqster dram filmi, Mario Püzonun 1969-cu ildə işıq üzü görmüş eyniadlı romanının ekranlaşması. Filmin şüarı: "İmtina edilməsi mümkün olmayan təklif" olmuşdu. Amerika Film İnstitutunun qərarına əsasən ən yaxşı qanqster filmi və kinematoqrafiya tarixinin ən yaxşı filmlərindən biri hesab olunur. IMDb-nin 250 ən yaxşı film siyahısına daxil olmuşdur.
Məzmun
Gələn qonaqlar arasında həm də Vito Korleonenin xaç oğulluğu, Hollivuddan təzə gəlmiş müğənni Conni Fonteyn (Al Martino) də var. O, dondan xahiş edir ki, itən şöhrətini yenidən qaytarmaq üçün təzə çəkilişlərinə başlanılmış bir filmdə rol almasına kömək etsin. Conni deyir ki, kinostudiyanın rəhbəri Cek Vols (Con Marli) ona rol vermir. Korleone bu problemi həll etmək üçün Hageni Kaliforniyaya göndərir. Cek Vols qətiyyətlə Hagenə deyir ki, heç bir vəchlə Fonteynə rol verməyəcək. Çünki Fonteyn onun sevgilisini əlindən alıb. Korleone ailəsinə etdiyi etiraza görə Vols səhər yuxudan duranda yatağının qan içində olduğunu görür: onun 600.000 dollarlıq sevimli atının başı kəsilərək yatağına qoyulmuşdu.
Hagenin qayıdışından sonra ailə Tattaliya ailəsinə qarşı rəqabət aparmaq üçün Vörcil Solosso (Al Lettyeri) ilə görüşür. O, don Korleoneyə heroin idxalına pul qoymağı, eləcə də bu işdə diplomatik və hüquqi müdafiəni təmin etməyi təklif edir. Lakin Korleone onun diplomatik nüfuzuna təhlükə törədə biləcəyini düşünərək narkotiklərlə bağlı çirkli işlərə girməyəcəyini deyir. Korleonenin oğlu Sonni bu işin Tattaliya ailəsilə əməkdaşlıq etdikləri zaman mümkün olacağını deyir. Don Vito yaranmış bu ciddi fikir ayrılığına görə Sonnini təklikdə tənbeh edir və daha sonra ən yaxşı döyüşçüsü olan Luka Brazini (Lenni Montana) hər şeyi yerli-yataqlı öyrənməyə göndərir.
Küçədə gedərkən don Korleoneyə sui-qəsd təşkil olunur. Ona tapançadan atəş açılır. Solosso və Tattaliya, Brazini öldürür və Sonniyə sazişi qəbul etmək barədə söz çatdırmaq üçün Hageni oğurlayırlar. Qəzəblənmiş Sonni təklifdən imtina edir və Tattaliya ailəsinə ultimatum göndərir: ya Solossonu ona verməlidir, ya da Korleone ailəsi müharibə yoluna əl atacaq. Tattaliya etiraz edir və bununla bərabər Santinoya Brazinin ölüm sübutunu göndərir.
Bir gün Maykl xəstəxanaya atasına baş çəkməyə gedir və bu zaman ona məlum olur ki, atasını qorumaq üçün xəstəxanada heç bir mühafizə təşkil olunmamışdır. Atasına yenidən sui-qəsd ediləcəyini düşünən Maykl don Korleonenin yatdığı palatanı dəyişdirir. Özü isə qapıdan çölü izləməyə başlayır. Özünü dona borclu bilən Enzo mühafizəni xəstəxananın artırmasında təsvir edərək Korleoneni öldürməyə gələn Solossonun adamlarının fikirlərini yayındırır. Onların ardınca kapitan Mark Makklaskinin (Sterlinq Heyden) rəhbərliyi ilə polis dəstəsi gəlir. Onlar Mayklı Solosso ilə əlaqədə olmağında ittiham edərək onun sifətinə möhkəm bir zərbə ilişdirirlər. Bundan dərhal sonra Hagen, Korleone üçün nəzərdə tutulmuş mühafizə xidməti əməkdaşları ilə xəstəxananın qarşısına təşrif gətirir. Sonni onların Bruno Tattaliyanı öldürdüyü barədə Maykla xəbər çatdırır. Beləcə, ailə başçılarının oğulları arasında "müharibə" başlayır.
Solosso Maykl Korleone ilə görüşmək istədiyini bildirir və Makklaskini öldürəcəyinə söz verir. Bu Sonni və Klemensoya müsbət təsir bağışlayır. Lakin Maykl onları ciddiyyətlə inandırır ki, burada şəxsi heç nə yoxdur. Bu yalnız və yalnız biznesdir. Solosso ilə görüşü zamanı Maykl ayaqyoluna getməyi bəhanə gətirir və ora gedir. Oradan gizlədilmiş tapançanı götürərək geri qayıdır. Maykl Solosso və Makklaskini güllələyir. Bundan sonra Siciliyaya gedir. Beləcə Korleone ailəsinin birləşmiş digər 5 ailəyə qarşı olan mübarizəsi ən qızğın çağlarını yaşamağa başlayır. Maykl Siciliyada don Korleonenin köhnə dostlarından olan don Tomazinonun (Korrado Qaypa) himayəsi altında yaşayır. O, orada Appoloniya (Simonetta Stefanelli) adlı bir yerli qıza aşiq olur və onunla evlənir. Bu evlilikdən çox keçməmiş Appoloniya maşın sürmək öyrənir. Bir gün həmin maşına Mayklı öldürmək üçün bomba qoyulur, lakin maşına Maykldan əvvəl minən və onu işə salan Appoloniya partlayış nəticəsində həlak olur. Və beləliklə, Maykl ölümdən xilas olur.
Nyu-Yorkda don Korleone xəstəxanadan evə buraxılır və Mayklın Solosso və Makklaskini öldürdüyündən xəbər tutur. Bir neçə ay sonra – 1948-ci ildə Karlo arvadı Konni Rissini hamilə olduğu üçün vəhşicəsinə döyür. Daha sonra isə xəbərdarlıq edir ki, bu bir də təkrar olunsa, onu öldürəcək. Bu hal bir də təkrar olunanda Sonni bundan xəbər tutur. Qəzəblənmiş Sonni özünü bacısının yanına çatdırmaq üçün yola düşür, ancaq şlaqbaumdan keçməmiş onu Tattaliya ailəsinin adamları güllələyirlər.
right|250px|thumb|[[Siciliyanın Savoka kommunasında yerləşən və filmin bəzi səhnələrində görünən Vitellinin barı]] Don Korleone bu müharibəyə son qoymaq məqsədilə 5 ailə başçıları və nümayəndələri ilə bir yerdə görüş keçirir. Bu işi görməkdə don Korleone həm nahaq qana son qoymaq, həm də Mayklın sağ-salamat evə qayıda bilməsini təmin etmək istəyirdi.
Maykl Siciliyaya qayıdır. 1951-ci ildə (qayıdışından bir il sonra) o, keçmiş rəfiqəsi Keylə görüşür və tezliklə ona evlənmə təklifi edir. Sonninin ölümündən sonra don mafiya başçısı kürsüsünü tərk edir. Ortancıl qardaş Fredo bu işlərin öhdəsində gələ bilməyəcəyi üçün faktiki olaraq Maykl cinayətkar sindikatının rəhbəri olur. Amma o Keyə söz verir ki, qarşıdan gələn 5 il ərzində atasının biznesini tamamilə qanuniləşdirəcək.
Klemenso və Salvador Tessio Korleoneyə Barzini ailəsi tərəfdən sıxışdırıldıqlarını bildirirlər və onlara cavab zərbəsi vurmaq təşəbbüsü ilə çıxış edirlər. Lakin Maykl bu mövzuda onlara etiraz edir. O, öz ailə fəaliyyətini Nevada ştatına keçirmək istəyir və Konninin ərinin bütünlüklə onun sağ əli olacağına and içir. Tom Hagen işlərdən kənarlaşdırılaraq don Vitonun şəxsi vəkili olur. Hagen indiki yerindən və Mayklın siyasətindən narazılığını bildirir. Lakin don, Mayklın onun məsləhətilə iş gördüyünü deyir.
Maykl Las-Veqasda böyük bir sahibkarla tanış olur və ona Mo Qrinin (Aleks Rokko) kazinodakı payını almağı təklif edir. Amma Mo ona kobudcasına etiraz edir. Məlum olur ki, Mo Qrin zəng edib Fredonu ictimaiyyət arasında döyməyi deyib. Fredo Monun tərəfini tutur. Daha sonra Maykl Fredoya bildirir ki, bir də heç vaxt öz ailəsi əleyhinə getməyə cürət etməsin.
Maykl evə qayıdır. Don Vito düşmənlərin nə fikirdə olduğunu başa düşür və Barzininin Mayklı görüşə çağıracağını, elə oradaca onu öldürəcəyini bildirir. Təklif verən adam satqındır. Vito Mayklı heç vaxt ailənin başında görməyi arzulamadığını deyir. Əksinə, onun qanuni siyasətçi olmağını arzulayırdı. Tezliklə don nəvəsi Entoni ilə oynayarkən ürək tutmasından vəfat edir. Dəfn mərasimi zamanı don Vitonun dediyi doğru çıxır. Tessio Maykla Barzini ilə görüş təklif edir.
Maykl Karlo və Konninin oğlunun xaç atası olmağa razılıq verir. Bu mərasim zamanı Mayklın adamları düşmən ailələrin başçılarını öldürürlər: Don Kuneo qapının kandarında, don Straççi liftdə, don Tattaliya yataqda, don Barzini, eləcə də Mo Qrin (masaj zamanı) öldürülür.
Tessio Hagenə deyir ki, onun bu hərəkəti sadəcə biznesdir və Mayklın adamları ilə birlikdə öz ölümünü qarşılamağa gedir. Maykl Karlonu Sonninin öldürülməsində iştirak etdiyi üçün ittiham edir və bunu boynuna almasını istəyir. O, Karloya Las-Veqasa uçması üçün təyyarə bileti verir. Karlo hava limanına getmək üçün maşına oturanda Klemensonun ilgəyi ilə onu öldürürlər.
Konni ərinin ölümündə Mayklı günahlandırır. Key bu barədə öyrənmək istəyəndə Maykl cavabdan imtina edir. Lakin Key onu cavab verməyə məcbur edir və Maykl bu işdə əli olmadığını söyləyir.
Çəkiliş yerləri
thumb|left|[[Manhettenin Foli-Skver ərazisindəki Nyu-York Ali Məhkəməsinin binası]] Filmin çəkilişləri, əsasən, Nyu-York ətrafında, Los-Ancelesdə, Nevadada və İtaliyada aparılıb. Hətta o zaman Beşinci Avenyuda qapalı fəaliyyət göstərən Best & Company geyim mağazası da öz qapılarını filmin yaradıcı heyətinin üzünə açmışdı. Orada Al Paçino və Dayan Kitonun milad bazarlığı səhnələri lentə alınmışdı. Los-Ancelesdə yerləşən bir məkan Cek Uolsun evinin xarici görünüşü üçün istifadə olunmuşdu. Paçino və Kitonla olan səhnə Kaliforniyanın Ross şəhərində çəkilib. Savoka və Forsa d'Aqro kimi Siciliya şəhərləri, eləcə də Taorminanın arxa tərəfi zahiri görüntü kimi filmin bir neçə kadrında yer almışdır. İnteryerlərdə olan atəş səhnələri Nyu-Yorkda yerləşən Filmways studiyasında çəkilmişdi.
Bellvü xəstəxanasının (hazırda ) yan girişində Mayklla polis kapitanı Makklaskinin görüş səhnəsi çəkilib. 2007-ci ilə qədər pilləkənlər və xəstəxanaya giriş darvazası yerində idi. Lakin onlar baxımsızlıq ucbatından sıradan çıxaraq tarixə qovuşdu. Mayklın atasına baş çəkməyə gəldiyi səhnənin xəstəxana interyerləri Manhettenin 14-cü küçəsində yerləşən Nyu-York Göz və Qulaq Xəstəxanasında çəkilmişdir.
Don Barzininin qətlə yetirildiyi səhnə Nyu-York Ali Məhkəməsinin yaxınlığında, Foli-Skverdəki bir tikilidə çəkilmişdir.
Korleone ailəsinin toy səhnəsi Staten-Aylendin Lonqfellou-Avenyu 110 ünvanında qurulmuşdu. Çoxsaylı Tüdor üslublu evlər hazırlanmış çəkiliş məkanlarından heç də fərqlənmir və onların bir hissəsi kimi nəzərə çarpırdı. Paramaunt studiyası "Plexiglas" adlı küçəni kəsib keçən "daş divar" inşa etmişdi. Bu, Santinonun kameranı sındırdığı həmin divar idi. Toy səhnəsindəki bir çox kənar şəxslər yerli italyanlar və amerikalılar idi. Koppola onlardan ev şəraitində hazırlanmış şərab içməyi, ənənəvi italyan yeməklərinin dadına baxmağı və bu səhnədə həqiqi toy şənliyində olduğu kimi iştirak etməyi xahiş etmişdi.
Don Korleonenin dəfnedilmə səhnəsi Kuinsin Vudsayd ərazisində yerləşən Calvary Cemetery qəbiristanlığında çəkilmişdir. Gömrük postu səhnəsi isə Nyu-Yorkun Yuniondeyl kəndindəki Nassau Veteranz Memorial Kolizeumda (ing. Nassau Veterans Memorial Coliseum) tikinti gedən zaman lentə alınmışdır.
Filmlə roman arasındakı fərqlər
Romanla ekran əsəri arasında ən əsas fərqlərdən biri don Korleonenin keçmişini əsk etdirən səhnələrlə bağlıdır. Bura həm də onun Amerikaya mühacirət etməsi, onun ailə həyatının təsviri, don Fanuççinin öldürülməsi və mafiya aləmindəki irəliləyişləri də daxildir. Bütün bunlar ilk hissənin davamı olan "Xaç atası 2" filmində öz əksini tapmışdır.
Filmin ilk hissəsi çəkilməmişdən əvvəl, don Korleone ilə yanaşı, digər qəhrəmanların da həyatından olan səhnələr çıxarılmışdır. Məsələn, filmdə Conni Fonteynin qadınlarla olan uğursuzluqları və səsi ilə bağlı problemləri göstərilmir. Bundan başqa filmdə ixtisara düşən səhnələr arasında Santino və Lüsi Mançini arasında olan sevgi macərası, eləcə də onun yeniyetmə yaşlarında törətdiyi küçə dələduzluğu, Cek Volsun pedofiliyaya olan meyili hissələri də var. Filmdə Makklaskinin zərbəsindən Mayklın zədələnmiş sifətini həkim Culius Seqalın müalicə etməsi xətti ümumiyyətlə yoxdur.
Filmdə prodüser Cek Vols şou-biznesin nüfuzlu və varlı nümayəndəsi kimi göstərilir. Romanda isə bununla yanaşı, onun dövlət dairələri ilə geniş əlaqəsi xüsusi vurğulanır. O, prezidentin kino ilə bağlı məsləhətçisi hesab olunur. Bundan başqa, böyük ehtimalla, yalan olsa da, FTB direktoru ilə dostluq əlaqələrinin olmasını təsdiq edir.
Romandakı sözlərə istinad etsək, Maykl öz qərarını Sonniyə bu sözlərlə çatdırır: "Onlar küçədə atəş açmaqla bunu şəxsi zəminə gətirdilər. Zorakılıq biznes deyil, şəxsi məsələdir". Lakin filmdə o atasının şüarı ilə cavab verir: "Şəxsi heç nə yoxdur. Bu yalnız biznesdir".
Xəstəxana yaxınlığında yaxalanmış Mayklın köməyinə dürüst ailə üzvləri gəlir. Filmdə bu səhnədə Tom Hagen donun oğlunu aparır və polis kapitanına başa salır ki, artıq bundan sonra Vito Korleoneyə şəxsi xəfiyyələr nəzarət edəcəklər. Lakin romanda Mayklın köməyinə vəkil Klemensa çatır. Tomu isə hadisənin üstündən müəyyən müddət keçəndən sonra xəstəxanada ayılanda görür.
Romanda Key Mayklın Siciliyadan qayıtması haqqında onun anasına zəng etməklə təsadüfən xəbər tutur. Bundan sonra Lonq Biçə gəlir və Mayklla görüşür. Kinofilmdə isə Keyi Maykl özü tapır.
Filmdə bəzi qəhrəmanların xarakterik cəhətləri xeyli kiçildilib. Həmin qəhrəmanların sırasına Conni Fonteyn, Lüsi Mançini, Rokko Lampone və Al Neri də daxildir. Hətta sonuncu iki obrazın filmdə heç bir replikası yoxdur. Həkim Culius Seqal, Nino Valenti və Siciliyalı həkim Tassi obrazları isə süjetdən tamamilə çıxarılıb. Filmlə roman arasında olan fərqlərdən biri də odur ki, əsərdə Mayklla Keyin iki oğlu, filmdə isə bir oğlu və bir qızı var.
Kitaba əsasən, Mayklın Siciliyadakı cangüdənlərindən biri Fabrisio "Xaç suyuna salınma" səhnəsində öldürülənlərlə bir sırada qətlə yetirilir.
Romanın sonu da kinofilmin yekun səhnələrindən fərqlidir: film Keyin Mayklın öz ailəsinə bənzədiyini başa düşdüyü 31-ci fəsildə bitir. Kitab isə 32 fəsillə başa çatır. Sonda Hagen əri haqqında olan bütün məsələlər barədə onun arvadına danışır. Filmin "Xaç suyuna salınma" səhnəsində dörd ailənin başçıları istisnasız olaraq qətlə yetirilir. Romanda isə yalnız Barzini və Tattaliya öldürülür.
Mario Püzo kinotrilogiyanın bütün hissələrinə ssenarini özü yazdığına görə hər bir dəyişiklikdən bilavasitə xəbəri olmuşdu.
Bədii dəyəri
Film ABŞ-də olduğu kimi bütün dünyada da şöhrət qazandı. Koppolanın rejissor işi, görkəmli aktyorların ifası və son dərəcə gözəl ssenari həm kino tənqidçilərinin, həm də adi tamaşaçıların arasında filmin uğurunu təmin etmişdi. Filmdə zorakılıq səhnələrinin çox olduğunu da demək olar. Lakin indiki halda bu yalnız rejissor yozumunu əks etdirən və ekran əsərinin müvafiq mühitini yaradan bədii vasitədir. Filmin əsas gərginliyi gənc müharibə qəhrəmanı Maykl Korleonenin faciəsi üzərində dayanır. Onun həyatı və hətta ruhu belə şəxsi məsuliyyətinin, hakimiyyətin və ailə maraqlarının təzyiqi nəticəsində getdikcə sınır. Mayklın amansız və qəddar bossa çevrilməsi dünya kino tarixində ən məharətlə göstərilmiş metamorfozlardan biri hesab olunur.
Kassa gəliri
"Xaç atası" bir çox kassa rekordlarını keçərək blokbaster olmuşdur. Bu filmin başlanğıc buraxılışında 81,5 milyon dollar gəlir əldə etməsinə səbəb oldu. 1973-cü ildə təkrar buraxılışdan sonra məbləğ 85,7 milyona qədər artdı. Əgər bura 1997-ci ildə məhdud şəkildə reallaşdırılmış növbəti təqdimat da daxil edilsə, yekun nəticədə bu rəqəm ümumi olaraq 135 milyon dollar dəyərində olar. O zamankı xəbər məqalələri xəbər verirdi ki, bu ekran əsəri Şimali Amerikada 100 milyon dollar civarında gəlir əldə edən ilk film oldu. Lakin adətən belə faktlar 1965-ci ildə ekranlara çıxmış "Musiqi sədaları" filmində müşahidə edildiyi kimi yanlış xarakter daşıyır. "Xaç atası" filmi ölkədən kənarda da öz uğurlarını təkrar edərək 142 milyon dollar kimi misilsiz gəlir rəqəminə imza atdı. Los Angeles Times-in 13 dekabr 1972-ci ildə dərc edilmiş məqaləsinə əsasən, "Xaç atası"nın gəliri o dərəcəyə çatmışdı ki, Paramount Pictures studiyasında fəaliyyət göstərən Gulf & Western Industries, Inc. üçün vəsait bir il ərzində 77 sentdən 3,30 dollara qədər yüksəlmişdi. Bugünədək filmin beynəlxalq gəliri 245 milyon dollarla 286 milyon dollar arasında qərar tutur.
Ağdamar kilsəsi
Ağdamar kilsəsi — Türkiyənin Van bölgəsində Van gölünün içərisində  kiçik Ağdamar adasında yerləşən erməni kilsəsi. Ağdamar kilsəsi yeganə Surb Xaç kilsəsi hesab olunur. Qüds şəhərindən İrana gətirilən əsl xaç nümunəsi VII əsrdə Van gölünün yaxınlığına gətirilir. Burada gölün üzərində yerləşən adada xaçı gizlətmək üçün kilsənin inşa olunmasına başlanılır. Tikintinin başlamasına erməni hökmdarı I Qagik göstəriş vermişdir. 915-ci ildə memar Manuel tərəfindən adada kilsə inşasına başlanılır. Tikinti 6 il davam etmiş və 921-ci ildə tamamlanmışdır.
Adanın cənub tərəfində inşa olunmuş kilsə memarlıq baxımından Orta əsr erməni memarlığını təmsil edir. Qızıl andezit daşından inşa olunmuş kilsənin çöl divarında müxtəlif heyvan relyefləri əks olunmuş, həmçinin İncildən bəzi səhnələr canlandırılmışdır. Kilsənin şimal-şərq tərəfində yerləşən əlavə ibadət mərkəzi 1296-1336-cı illərdə, qərbində yerləşən qonaq evi isə 1793-cü ildə inşa olunmuşdur. Şimal tərəfdə yerləşən ibadət mərkəzinin nə zaman inşa olunduğu dəqiq məlum deyil.
1951-ci ildə Türkiyənin şərqində yerləşən kilsələrin dağıdılması barədə yerli icra orqanlarına göstəriş verilmişdir. Göstərişə əsasən Ağdamar kilsəsi də uçurulmalı idi. Kilsənin yaxın zamanda uçurulacağından xəbər tutan jurnalist Yaşar Kamalın cəhdlərindən sonra kilsənin dağıdılması barədə qərar ləğv olunmuşdur. 1915-ci il hadisələrindən sonra Türkiyə hakimiyyəti kilsədə dini ibadətlərin icra olunmasını qadağan etmişdir.
2005-2007-ci illərdə Türkiyə Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi kilsə üzərində bərpa işlərinin aparılması üçün 1,5 milyon dollar pul ayırmışdır. 19 sentyabr 2010-cu ildə Türkiyə erməniləri kilsədə 95 illik fasilədən sonra dini mərasim təşkil etmişdilər. Türkiyə Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi ermənilərə ildə bir dəfə kilsədə ibadət təşkil etməyə icazə vermişdir.
Acianthera duartei
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Miconia scutata
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
İnönü
İnönü rayonu — Türkiyənin Əskişəhər əyalətinə bağlı bir rayon. İstanbul-Əskişəhər dəmiryolu və Bozüyük-Kütahya yolunun üstündə yerləşir. Əskişəhər əyalət mərkəzindən 36 km, Biləcik əyaləti mərkəzindən 52 km və son olaraq Kütahya əyaləti mərkəzindən 63 km məsafədə yerləşir.
Tarixi
350px|thumb|right|Əskişəhər əyalətinə bağlı İnönü rayonu Rayon ərazisində ilk yerləşmə eramızdan 3500 il əvvəl xetlərin dövründən başlanmışdır. Sonrakı dövrlər də isə Friglər, Lidiyalılar, Makedoniyalılar bölgəyə hakimlik etmişlər. Romalıların Anadoluya gəlişindən sonra 395-ci ildə Bizans İmperiyası torpaqları qatılmışdı. Bizans dövründə rayonun indiki yerinə, yəni qayaların önünə gətirilmiş və adının Basilika olduğu müəyyən edilmişdir.1071-ci ildə Malazgird döyüşündən sonra Səlcuqlular tərəfindən Germiyanoğullarının idarəsinə verilmişdi. Germiyanoğulları tərəfindən 1289-cu ildə hədiyyə olaraq Osmanlılara verilmişdi. Osmanlı dövründə əvvəl Anadolu əyalətinə, sonra Hüdavendigar vilayətinə bağlı, mərkəzi Biləcik olan Ertuğrul sancaqlığına bağlı Söyütlü qəzasının bir kəndi olan İnönüdə Türkiyə Qurtuluş Savaşında Birinci İnönü döyüşü və İkinci İnönü döyüşü baş vermişdir. 1920-ci ildə Yunanlar tərəfindən işğal edilən və 4 sentyabr 1922-ci ildə azad edilən İnönü kəndi 1923-ci ildə Biləcikin Söyütlü rayonuna bağlı idi. 1926-cı ildə Söyütlüdən ayrılaraq Bozüyük rayonuna bağlı kənd idi. 1963-cü ildə Əskişəhər əyalətinin mərkəzi rayonu olan Əskişəhərə bağlı kənd olan İnönü 1987-ci ildə Əskişəhər əyalətinin bir rayonuna çevrildi.
Turizm və mədəniyyət
İnönü rayonu 1921-ci il 9 yanvar tarixində Birinci İnönü döyüşü,1921-ci il 31 mart tarixində İkinci İnönü döyüşündə qərargahın yerləşdiyi bina təmir edilərən İnönü Savaş Muzeyi adı altında xarici və yerli turistlərin xidmətinə verilmişdi. Təvarihi Əli Osman adlı əsərdə qeyd edildiyi kimi Osman Qazi adına ilk xütbə hal-hazırda da fəaliyyət göstərən Rayon Mərkəzi Məscidində oxunmuşdur. Bununla bərabər rayonda kurqanların və tarixi əsərlərin tapıldığı müəyyən ərazilər var. Rayonun qərbində və şərqində iki ədəd su mənbəyi tapılmışdır. Şərqində tapılan quyununadı İlica olub 30 dərəcə isti olan və kükürdlü su qaynağında üzgüçülük hovuzu və camaşırxana var. Qərbindəki Pınarbaşı da turizm müəssisələrinin olduğu yerdə çıxan 27 dərəcə isti olan və eyni zamanda rayonun içməli suya olan tələbatı qarşılayan iki ədəd üzmə hovuzu motel var. İnönü rayonu hava idman oyunlarının uyğunluğuna görə Türkiyədə 1-ci, Dünya üzrə 2-ci sıradadır. İnönü rayonunda turistlərin səyahət etməsi üçün xeyli sayda məkanlar mövcuddur. Bunlara İnönü mağaraları, Pınarbaşı müəssisələri, İnönü Savaş Muzeyi, Şeyx Kuddusi Türbəsi, Sultan Əlaəddin Məscidi və digərlərini misal göstərə bilərik.
Əhalisi
İnönü rayonunda 2014-cü il siyahıya alınmasına görə 7006 nəfər yaşayır. Bu əhalinin 50,66%-i kişi (3549 nəfər) və 49,34%-i qadındır (3457 nəfər).Statistikaya əsasən rayonda əhalinin azalması müşahidə edilir. Belə ki, 2013-cü ildə rayon əhalisi 7260 nəfər idi. Ən çox əhali İsmətpaşa məhəlləsində yaşayır. Burada 1550 nəfər yaşayır. Ən az isə Yuxarı Kuzfındık kəndinə yaşayır. Burada 30 nəfər yaşayır. İnönü əhalisi islam dininə etiqad edir.
Coğrafiyası
İnönü rayonu şərqdə tabeçiliyində olduğu Əskişəhər əyaləti, cənubda Kütahya əyaləti, cənub-qərb, qərb və şimaldan Biləcik əyaləti ilə əhatələnir. 1987-ci ildə təşkil edilən rayonun hal-hazırda sahəsi 358 km2-dir.
İqlim və bitki örtüyü
İnönü rayonu Mərmərə, Egey və Daxili Anadolu bölgələrinin tam kəsişdiyi bir yerdə yerləşir. Bu səbəbdən müxtəlif iqlim tipi xüsusiyyətlərini özündə birləşdirən iqlimə sahibdir. Qış aylarında soyuq və yağışlı yaz ayları isə isti və quraq keçir. Yeraltı sular yer səthinə çox yaxındır və buna görə də qərbdə və şərqdə yüksək yeraltı su qaynaqları mövcuddur.
Əkinçilik və maldarlıq
İnönü rayonunun ümumi ərazisi 289 dekardır. Bu ərazinin 136.470 dekar hissəsi kənd təsərrüfatı sahəsidir. Kənd təsərrüfatı sahələrinin 57%-i sulu, 43%-i quru əkinçilikdə istifadə edilir.Rayonda ən çox istehsal edilən kənd təsərrüfatı məhsulları aşağıdakılardır: Buğda 23040 ton, Arpa 3495 ton, Noxud 350 ton, Quru lobya 73 ton, Mərci 86 ton, Şəkər çuğunduru 53075 ton, Günəbaxan 100 ton, qarğıdalı 15080 ton, adi əncir 1050 ton, yonca 3400 ton. Kənd təsərrüfatından əldə edilən illik əkinçi başına düşən orta gəlir 56854,37 Türk lirəsidir. Rayonun 1250 ailəsi kənd təsərrüfatı ilə məşğuldur. Ümumilikdə rayonun 90% əhalisi kənd təsərrüfatı ilə məşğuldur. 453 ailə isə heyvandarlıqla məşğuldur. Rayonun Aşağı Kuzfındık, Esnemez, Qünbət, Qünbət Akpınar və Qünbət Yenikənd kəndlərində ümumiləşdirmə aparılmışdır. Heyvandarlıqla məşğul olan əhali əsasən İnək, camış, qoyun və keçi saxlayır, bəzi ailələr isə arıçılıqla da məşğuldurlar. Heyvandarlıqla bağlı olaraq rayon iqtisadiyyatında süd və süd məhsulları xüsusi əhəmiyyətə malikdir. Rayon yoğurt və qaymağı ilə məşhurdur. Rayon ərazisində kənd təsərrüfatı və heyvandarlıq fəaliyyətini İnönü Rayon Qida, Kənd təsərrüfatı və heyvandarlıq Müdürliyi tənzimləyir.
Sənaye şirkətləri
İnönü rayonunda fəaliyyət göstərən şirkətlər arasında məşhur Ford Otosan Otomotiv Sanayi A.Ş., Serra Seranit Granit Seramit Sanayi A.Ş., Yurtbay Seramik Sanayi A.Ş. və digərləri yer alır. Ümumilikdə bu sənaye şirkətlərində 3769 işçi işləyir.
Melodik det metal
Melodik det metal ("Melodet" və "MDM" olaraq da adlanır) — det metal janrının melodik xüsusiyyətindən yaranmış musiqi janrı.
Tarixi
Melodik det metal sürətli və ağır "metal" janrıdır. Digər janrlardan fərqli olaraq bu janrın ifası zamanı sərt rifli gitaradan və sərt barabandan istifadə olunur. Bu janrın dünyada ən məşhur nümayəndələri Kalmah, Amon Amarth, Insomnium və In Flames, ən məşhur qrupları isə Skandinaviya yarımadasından olan qruplardır. At The Gates-in (Slaughter of the Soul), In Flames-in (The Jester Race) və Dark Tranquillity-nin (The Gallery) albomları melodik det metalın ən önəmli və böyük albomlarından hesab edilir.
Melodik det metal janrının modern ("modern melodik det metal") tərzi İsveç musiqi qrupları In Flames və Soilwork tərəfindən yaradılmışdır. Azərbaycanda melodik det metalın nümayəndəsi Death Is Just The Beginning qrupu, modern melodik det metalın təmsilçisi isə Silence Lies Fear qrupudur.
Tağlabiyan
Tağlabiyan — Azərbaycan Respublikasının İsmayıllı rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Kənddə məktəb, kitabxana, tibb məntəqəsi vardır. Kənd rayonun «Bədo-Basqal» turizm zonasında yerləşir. Kənd elektrik enerjisi ilə təmin edilir. Kənddə yeməkxana və çayxana yoxdur. Kəndə avtomobillə getmək olar.
Coğrafiyası və iqlimi
Tağlabiyan rayon mərkəzindən 40 km şərqdə Niyaldağ silsiləsinin ətəyində yerləşir.
Əhalisi
Kəndin əhalisi 246 nəfərdir ki onunda 121 nəfəri kişi, 125 nəfəri qadındır.. Əhali əsasən heyvandarlıq və bostançılıqla məşğul olur.
Qırmızı tut
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Təbii yayılması
Bu növ əsasən Şimali Amerika, Orta Asiya, Avropa, Zaqafqaziya, Belarusiyada yayılmışdır.
Botaniki təsviri
Hündürlüyü 15-20 m olan ağacdır. Qabığı qəhvəyi-boz, cavan budaqları isə sarımtıl-boz rəngdə olur. Çətiri nisbətən aşağı sallanmış yarımşarşəkillidir. Yarpaqları yumurtavarı, bəzən isə yumru, üstdən parlaq, altdan isə xırda tüklərlə örtülür. Yarpağın kənarı iti dişli, uc hissəsi iti oxşəkilli, bəzən tam, bəzən isə 3-7 dilimlidir. Yarpaq ayası 5-7 sm, saplağı isə 0,5-1,5 sm uzunluqda olur. Yarpaqlar cod və kobuddur. Yarpaq açması və çiçəkləməsi qara tutla eyni vaxtda olur. Qırmızı tutun tumurcuqları iri və 3-5 cərgə pulcuqlarla örtülmüşdür. Çiçəkləri ikicinslidir. Erkək çiçəklər sırğalar üzrə toplanmış, 2-3 sm uzunluqda olur. Meyvələri iri, 3-5 sm, silindrvari, tünd çəhrayı və qırmızı rəngli, turşməzə-şirindir, iyul-avqust aylarında yetişir. Meyvəsinin yeyilməsinə görə ən qiymətli növlərdən sayılır. Yarpaqları cod və kobud olduğu üçün ipək qurdunun yemlənməsində az əhəmiyyətlidir. Toxum və qələm vasitəsi ilə çoxaldılır. Özək hissəsi sarı rəngli olub, illik halqaları aydın görünür.
Ekologiyası
Bu növ ağ tuta nisbətən az yayılmışdır. Soyuğa və quraqlığadavamlı, torpağa tələbkar, kölgəsevəndir.
Azərbaycanda yayılması
Naxçıvan, Şəki və Şirvan zonasında yayılmışdır.
İstifadəsi
Yarpaqlarından boyaq, tərləmə dərmanı, köklərindən qurdqovucu kimi istifadə edilir. Meyvəsinin tərkibində 22% şəkər olduğu üçün spirt, sirkə, şərab hazırlanır. Mədəniyyət və istirahət parkları, xiyabanlar və qoruyucu meşə zolaqlarının salınmasında istifadə edilir.
Əsl suitilər
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinə aid heyvan fəsiləsi.
Elektromaqnit dalğaları
Elektromaqnit dalğalarının yayılma sürəti  - sonludur və işıq sürətinə bərabərdir, c=300 000km/san=3·108m/san. Vakuumdan mühitə keçdikdə dalğanın tezliyi dəyişmir. Sürəti və deməli dalğa uzunluğu azalır. Görünən işıq - dalğa uzunluğu 0,4mkm÷0,76 mkm
(1mkm=10-6m) intervalında olan elektromaqnit dalğalarıdır.
Ultrabənövşəyi şüalar - dalğa uzunluğu 4·10-7÷4·10-9m intervalında yerləşən elektromaqnit dalğalarıdır.
Rentgen şüaları - dalğa uzunluğu 2·10-9÷6·10-10m intervalında yerləşən elektromaqnit dalğalarıdır.
İnfraqırmızı şüalar - dalğa uzunluğu qırmızı işığın dalğa uzunluğundan böyük olub 5·10-4÷7, 6·10-7m intervalında yerləşən elektromaqnit dalğalarıdır.
Radio dalğaları - dalğa uzunluğu 3000m÷5·10-5m intervalında olan dalğalardır. Elektromaqnit dalğaları şüalananda və udulanda özünü zərrəciklər( fotonlar) seli kimi aparır,yəni ikili təbiətə malikdir. Radio dalğaların dalğa uzunluğu radiotexnikada aşağıdakı kimi qruplaşdırılr:
Baccharis barragensis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Layol (kommuna)
Layol  — Fransada kommuna, Cənub-Pireneylər regionunda yerləşir. Departament — Averon. Layol kantonuna daxildir. Kommunanın dairəsi — Rodez.
INSEE kodu — 12119.
Kommuna təxminən Parisdən 470 km cənubda, Tuluza şəhərindən 165 km şimal-şərqdə, Rodezdən isə 45 km şimal-şərqdə yerləşir.
Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 1269 nəfər təşkil edirdi.
İqtisadiyyatı
thumb|200px|left|Kommuna xəritəsi 2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 721 nəfər (15-64 yaş) arasında 573 nəfər iqtisadi fəal, 148 hərəkətsiz (fəaliyyət göstərici 79.5%, 1999-cu ildə 75.0%) idi. Fəal 573 nəfərdən 545 nəfər (278 kişi və 267 qadın) işləyir, 28 nəfər işsizdir (17 kişi və 11 qadın). Aktiv olmayan 148 nəfər arasında 37 nəfər şagird və ya tələbə, 57 nəfər pensiyaçı, 54 səbəb digər səbəblərə görə hərəkətsizdir..
Neoseiulus certus
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Şörəyel mahalı
Coğrafiyası
Şirak əyaləti Axuryan çayının orta və aşağı hövzəsini tutur. Gavar ərazisi 3730 km² -dir. Şirak yaylasının orta hündürlüyü dəniz səviyyəsindən 1530 metr yüksəkdir.
Şirak tarixi Ermənistan Ayrarat vilayətinin əyalətlərindən biridir. Şirak yaylasının orta hündürlüyü dəniz səviyyəsindən 1530 m yüksəkdir. Yaylada qara torpaq örtüyü var. Şirakdan axan ən böyük çay Arpi gölündən başlanan və Şirak Yaylasını cənubdan iki yerə bölərək Araza qoşulan Axuryandır. Çayın dərəni suvaran bir neçə qolu var.
Kok-o-ven
Kok-o-ven ( — çaxırda xoruz) — toyuq ətindən hazırlanan klassik fransız yeməyi. Adətən bu yeməyin vətəni Burqundiya hesab edilir. Beləki məhz bir illik xoruzun ətinin burqund çaxırında hazırlanması klassik reseptə əsaslanır. Bu yeməyin hazırlanması üçün əsas şərtlər: birillik 3kq-lıq xoruz, qırmızı burqund çaxırı (ucuz keyfiyyətsiz çaxır yolverilməzdir), eyni növlü çaxırla da süfrəyə verilməlidir.
Acianthera fabiobarrosii
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Nikolay Statsyuk
Nikolay Arsentyeviç Statsyuk — Sovet İttifaqı Qəhrəmanı (24 mart 1945)
Həyatı
Nikolay Statsyuk 1917-ci ildə Ukraynanın Xmelnitski vilayətinin Letiçev rayonunun Zavolk kəndində ukraynalı ailəsində anadan olub.
Nikolay Statsyuk 1936-cı ildə Bakıya gəlmiş və neft mədənində traktorçu işləmişdir. 12 iyun 1941-ci ildə Bakı Şəhər Hərbi Kommisarlığından orduya çağırılmışdır. Müharibə başlandığı günlərdə Nikolay Statsyuk SSRİ-nin qərbində orduda xidmət edirdi. Tank hissəsində starşina rütbəsilə xidmət etmişdir. Sovet ordusu ilə faşist ordusu arasında 1943-cü ildə baş vermiş ağır tarixi Kursk döyüşündə N.Statsyuk da iştirak etmiş və qəhrəmancasına vuruşmuşdur. Faşist ordusunun məğlub olaraq geriyə çəkilməsi dövründə tank bölməsi komandiri N.Statsyuk Visla və Oder çaylarını dəstənin başında hərəkət edən öz tankında keçərək qəhrəmancasına vuruşmuşdur. Son döyüşlərin birində o, öz tankı ilə düşmənin 8 tankını sıradan çıxartmışdır.
24 mart 1945-ci ildə Sovet İttifaqı Qəhrəmanı adına layiq görülmüşdür. "Lenin" ordeni və Qırmızı Ulduz medalı ilə təltif edilmişdir.
Müharibə qurtardıqdan sonra N.Statsyuk Bakıya qayıtmışdır. 1948-ci ildə Bakı Neft texnikumunu bitirmiş və neft mədənləri idarəsində rəis müavini vəzifəsində işləmişdir.
23 mart 1976-cı ildə vəfat etmişdir.
Mahmızçiçək
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Gülçülükdə mahmızçiçəyinin aşağıdakı çoxillik növlərindən istifadə olunur. İrigüllü mahmızçiçək (D. grandiflorum) kökümsovlu bitkidir. Onun sallaq gövdəsi 60 sm hündürlüyə çatır. Göy rəngli çiçəkləri gövdənin yuxarı hissəsində salxım çiçək qrupuna yığılmış bu bitkinin vətəni Altay, Şərqi Sibir, Uzaq Şərq, Monqolustan və Çinin şimalıdır.
Mədəni mahmızçiçək (hibrid) (D.x. cultorum) (D.x. hybridum). Mahmızçiçəyinin ilk hibrid çeşidləri XIX əsrin ortalarında yaranmış, azləçəkli, çoxləçəkli çiçəkləri ilə xarakterizə olunur. Bitkilər forma və ölçüləri, çiçəklərinin rəngi və ölçülərinə görə hibrid sortlarına bölünür: hibrid-Belladonna, hibrid-Elatum, Sakit okean hibridləri. Mahmızçiçəyinin çoxillik növlərinin kökümsovlar, qələmlərlə çoxaltdıqda yay bitkisi kimi yetişdirmək olar. Mahmızçiçəyi çəpərlərin və ya evlərin bayır divarları boyunca əkildikdə gözəl görünür. Bitkinin gülləri günəş şüalarından yandığı üçün yarımkölgəli yerdə əkmək məsləhətdir. Qiymətli dərman bitkisidir.
Perun
Slavyan bütpərəst tanrıları
Başqa xalqlarda olduğu kimi slavyanlar öz tanrıları Perun haqqında olan mifləri nəsildən-nəsilə şifahi şəkildə ötürmüşlər. Ona görə də slavyan xalqları öz yaddaşına həmin tanrılar haqqında yaranmış mifoloji süjetləri birdəfəlik köçürtmüşdür. Tanrıların adı ilə bir çox mövhumat prinsipləri, mərasimlər, bayramlar və oyunlar əlaqədardır. Lakin tədricən onlardan bəziləri (o cümlədən, Perun, Volos, Svaroq, Mokoş) unudulmuş, digəri yeni adlarla adlanmış, bəzi allahlar haqqında (o cümlədən Kupala, Yarile. Kolyada və s.) xurfat rus kəndlərində XIX əsrə qədər mövcudluğunu qoruyub saxlamışdır. Bunu cin, qulyabanı, su pərisi haqqında yayılmış xurafata da aid etmək olar.
Lado, Çur, Noviy(gün) adları uzun müddət nəğmələrdə, atalar sözlərində varlığını saxlamışdır.
Şifahi ənənələrlə yanaşı qədim slavvyan tanrıları haqqında məlumatlara yazılı mənbələrdə, xüsusilə salnamələrdə həmçinin günümüzə qədər gəlib çıxan qədim slavyanlar haqqında tarixi sənədlərdə də rast gəlmək mümkündür. Məsələn, hələ xristianlığın qəbul edilməsinə qədər Kiyevdə knyaz Vladimir pərəstiş obyekti kimi bəzi bütpərəst tanrılar üçün bütlər qoydurmuşdur ki, bunun haqqında da salnamələrdə xeyli məlumatlar mövcuddur. Əgər knyazlardan İqor və Oleqin yunanlarla bağladığı müqavilə-andlar olmasıydı, o zaman bir çoxu Perun Xors, Dajboq, Mokoş, Striboq, Simarql haqqında çox az şey bilərdi.
Slavyan büdpərəst tanrıları haqqında xeyli məlumatı salnaməçi Nestor "Keçmiş illərin povesti" adlı salnamədə verir. Oözü də mifoloji materialı bizə qədər gəlib çatmayan salnamələrdən götürmüşdür. Lakin eyni zamanda hələ Nestorda, həm də salnaməçilərin sonrakı nəsillərində, o cümlədən, Nikonovski, Arxengelski, Sofiyski İpatyevski, Qustınski və s. də  bir sıra bütpərəst slavyan adlarına rast gəlmək olar. Salnamələr ya harada tapıldığı (salnamənin əldə edildiyi yer adları) yerlə, ya da kimə mənsub olması ilə zəmanəmizə gəlib çatmışdır.