cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Namiq Abdullayev
1996—1999-cu illər: Atlanta Olimpiadasında gümüş
36 yaşlı Valentin Yordanov Dünya və Avropa Çempionatlarında yeddi dəfə qalib gələn təcrübəli və titullu güləşçi idi. 1994-cü il Dünya Çempionatının final görüşündə Namiq Abdullayev məhz Valentin Yordanova məğlub olmuşdu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşün birinci hissəsi 2:2 hesabı ilə başa çatdı. Növbəti hissənin əvvəlində Valentin Yordanov rəqibindən daha bir bal aldı və hesab 3:2 oldu. Görüşün son saniyələrində isə Namiq Abdullayev rəqibinə fənd tətbiq elədi və hesab 3:3 oldu. Belə olan halda qızıl medalın taleyi əlavə vaxtda müəyyən olundu. Bu hissədə isə Valentin Yordanov rəqibindən bir bal aldı və final görüşündən qalib ayrıldı. Namiq Abdullayev isə XXVI Yay Olimpiya Oyunlarının gümüş medalına sahib oldu. Bununla da o, Olimpiya Oyunlarında medala sahib olan birinci Azərbaycan idmançısı oldu.
Atlanta Olimpiadasından sonra Namiq Abdullayevin birinci turniri 1997-ci ilin 1-6 mayında Polşanın Varşava şəhərində baş tutan Avropa Çempionatı oldu. Turnirin birinci görüşündə onun rəqibi Bolqarıstan nümayəndəsi İvan Tsonov oldu. Həmin görüşdə Namiq Abdullayev rəqibinə qalib gəldi və növbəti mərhələyə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Ermənistan nümayəndəsi Armen Simonyan oldu. Bu görüşdə də rəqibindən üstün olan Namiq Abdullayev, turnirin yarım-final mərhələsinə adladı. Finala gedən yolda onun rəqibi Rumıniya nümayəndəsi Corc Kordunenu oldu. Həmin görüşdə rəqibi üzərində 2:54 dəqiqə ərzində 10:0 hesabı ilə qələbə qazanan Namiq Abdullayev, üçüncü dəfə Avropa Çempionatının final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə onun rəqibi Ujrayna nümayəndəsi Olehsandr Zaxaruh oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Namiq Abdullayev rəqibinə məğlub oldu və Avropa Çempionatını gümüş medalla başa vurdu.
1997-ci ilin əsas turniri 28-31 avqustda Rusiyada baş tutan Dünya Çempionatı idi. Çempionatın birinci mərhələsində Namiq Abdullayev Ermənistan nümayəndəsi Armen Simonyan idi. Həmin görüşdə Namiq Abdullayev rəqibi üzərində 10:0 hesabı ilə qələbə qazandı və növbəti mərhələyə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi KYRM nümayəndəsi Vlatho Soholov oldu. Bu görüşdə də Namiq Abdullayev rəqibinə 11:0 hesabı ilə qalib gəldi və turnirin üçüncü mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə isə onun rəqibi Rusiya nümayəndəsi Mahsim Molonov idi. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Namiq Abdullayev rəqibinə 1:3 hesabı ilə məğlub oldu və mübarizəni təsəlliverici qrupda davam elədi. Bu qrupun birinci görüşündə Namiq Abdullayev Belarus nümayəndəsi Herman Kontoyev ilə üz-üzə gəldi və rəqibi üzərində 10:4 hesabı ilə qələbə qazandı. Növbəti görüşdə isə onun rəqibi İran nümayəndəsi Qulamreza Məhəmmədi oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Namiq Abdullayev rəqibinə 0:1 hesabı ilə məğlub oldu və Dünya Çempionatını 8-ci pillədə başa vurdu.
1998-ci ilin əsas turniri 8-11 sentyabrda İranın Tehran şəhərində baş tutan Dünya Çempionatı idi. Namiq Abdullayev çempionatın birinci mərhələsində Monqolustan nümayəndəsi Tümendembereliin Züünbayan ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə rəqibinə qalib gələn Namiq Abdullayev, növbəti mərhələyə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi İran nümayəndəsi Qulareza Məhəmmədi oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüş ərzində Namiq Abdullayev məğlub vəziyyətdə olsa da (2:5), sonda rəqibi üzərində təmiz qələbə qazandı. Bununla da Namiq Abdullayev üçüncü mərhələyə adladı. Bu mərhələdən azad olan Namiq Abdullayev, çempionatın dördüncü mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Ermənistan nümayəndəsi Armen Simonyan oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Namiq Abdullayev rəqibinə qalib gəldi və Dünya Çempionatının final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə onun rəqibi ABŞ nümayəndəsi Samuel Henson oldu. Dörd il əvvəl Dünya Çempionatının gümüş medalına sahib olan Namiq Abdullayev, bu səfər turnirin qalibi olmağa iddialı idi. Amma gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə ABŞ nümayəndəsi Samuel Henson qalib gəldi və turnirin qalibi oldu. Namiq Abdullayev isə növbəti dəfə Dünya Çempionatının gümüş medalına sahib oldu.
1999-cu il isə Namiq Abdullayevin ən uğursuz mövsümlərindən biri oldu. Namiq Abdullayev əvvəlcə 15-18 apreldə Belarusda baş tutan Avropa Çempionatında mübarizə apardı. Turnirin birinci mərhələsində Ermənistan nümayəndəsi Armen Simonyan üzərində qələbə qazanan (6:4) Namiq Abdullayev, növbəti mərhələdə Rusiya nümayəndəsi Leonid Çuçunova məğlub oldu (0:4) və Avropa Çempionatını 12-ci pillədə başa vurdu.
2000—2004-cü illər: Sidney Olimpiadasında zəfər
XXVII Yay Olimpiya Oyunları
thumb|356x356px|alt=|[[2000 Yay Olimpiya Oyunları|XXVII Yay Olimpiya Oyunlarının final görüşü zamanı ABŞ nümayəndəsi Samuel Henson (qırmızı geyimdə) və Azərbaycan nümayəndəsi Namiq Abdullayev (göy geyimdə)|left]]
XXVIII Yay Olimpiya Oyunları
Populyar mədəniyyətdə
2001-ci il yanvarın 26-da Azərmarka tərəfindən Azərbaycanın 2000-ci ildə Sidney şəhərində (Avstraliya) baş tutan XXVII Yay Olimpiya Oyunlarında medallara sahib olan üç idmançısının şərəfinə poçt markaları dövriyyəyə buraxıldı. 584 nömrəli poçt markası Namiq Abdullayevə həsr edildi. 2003-cü ildə isə Namiq Abdullayevin şərəfinə daha bir poçt markası dövriyyəyə buraxıldı.
Monteneqro əhalisi
thumb|300px|[[2011-ci il siyahıyaalma görə Monteneqro icmalarının etnik tərkibi.]] thumb|300px|[[2011-ci il siyahıyaalma görə Monteneqro kəndlərinin etnik tərkibi]] thumb|300px|[[2011-ci il siyahıyaalma görə Monteneqro icamalarının dil tərkibi]] thumb|300px|[[2011-ci il siyahıyaalma görə Monteneqro kəndlərinin dil tərkibi.]] thumb|300px|[[2011-ci il siyahıyaalma görə Monteneqro icmalarının dini tərkibi]] thumb|300px|[[2011-ci il siyahıyaalma görə Monteneqro kəndlərinin dini tərkibi]]
Monteneqro əhalisi — Montenqero statistika komitəsinin məlumatına görə 31 dekabr 2015-ci ildə ölkənin əhalisi 622 218 nəfərdir ; Eurostatın 1 yanvar 2016-cı il məlumatında isə 622 218 nəfər göstərilir.
Təbii artım
20015-ci ildə əhalinin təbii artımı (1000 nəfər)
Əhalinin milli tərkibi
2011-ci il əhalinin siyahıyaalınmasına görə: Bəzi tarixçilərə görə, Monteneqronlar müstəqil bir etnik qrupdur və digərlərinə görə, Monteneqrinlər serblərlə bir etnik qrup təşkil edirlər. Bu və ya digər şəkildə, ikisi də tarix boyu bir-biri ilə sıx bağlıdır. .
Ana dili
2011-ci il siyahıya alınmasına görə:
Din
2011-ci il siyahıya alınmasına görə:
G qüvvəsi
thumb|Düz uçuşda qaldırma (L) çəkiyə (W) bərabərdir. 60°-lik sabit səviyyəli əyilmiş döngədə qaldırma ikiqat ağırlığa bərabərdir (L = 2W). Pilot 2 q və ikiqat çəki ilə qarşılaşır. Sahil nə qədər dik olarsa, g-qüvvələr də bir o qədər çox olar. Cazibə qüvvəsi ekvivalenti və ya daha çox G-qüvvəsi, 1 q (kütlə ölçməsindəki qram deyil) — Yerdəki qravitasiya sürətinin şərti dəyərinə bərabərdir, g, təqribən 9,8 m/s2. G-qüvvələri dolayı yolla çəki əmələ gətirdiyinə görə, istənilən g-qüvvəsi "vahid kütləyə düşən çəki" kimi təsvir edilə bilər. G-qüvvəsi bir cismin səthinin digər cismin səthi tərəfindən itələnməsi nəticəsində yarandıqda, bu təkanla reaksiya qüvvəsi obyektin kütləsinin hər vahidi üçün bərabər və əks çəki yaradır. Daxil olan qüvvələrin növləri daxili mexaniki gərginliklərlə cisimlər vasitəsilə ötürülür. Qravitasiya sürətlənməsi (müəyyən elektromaqnit qüvvəsi təsirləri istisna olmaqla) cismin sərbəst düşmə ilə əlaqədar sürətlənməsinin səbəbidir.
Monteneqro əhalisi
İcmalara görə etnik tərkib
İcmalarda milliyyətini göstərən ümumi əhalinin əsas etnik qruplarının sayı və nisbəti:
İcamalara görə ana dili
İcmalarda ana dilini göstərən ümumi əhalinin əsas dil qruplarının sayı və nisbəti::
2003-cü il siyahıya alınması
thumb|300px|2003-ci ilə olan ernik tərkib. thumb|300px|[[1981-ci ilə olan etnik tərkib.]] Siyahıyaalma Serbiya və Monteneqro vahid bir dövlət olan zaman aparılmışdır. 2006-cı ildə əhalinin artımı 3.50 %. olmuşdur
İrlandiya, Monteneqro və Çexiya müharibədən əvvəlki 1913-cü ilə nisbətən əhalisinin azaldığı yeganə müasir ölkələrdir.
Siyahıya alınmaya görə
ümumi: 672 656 nəfər (diasporada daxil olmaqla)
Korrektiv məlumatlar
Ümumi: 620 145 (diasporasız)
1948-ci il siyahıya alınması
1948-ci il siyahıyaalmasına görə Monteneqro (Sloveniya ilə birlikdə) Yuqoslaviyanın demək olar ki, monoetnik respublikalardan biri idi. 1948-ci il siyahıyaalmaları göstərdi ki, Monteneqro əhalisinin 377 min nəfərindən 342 min nəfəri monteneqrolu, 19 min nəfəri alban, 7 min nəfər xorvat, 7 min nəfər serb idi. Monteneqroda macarlar, slovenlər, müsəlmanlar və makedoniyalılar çox az idi (bu üç millətin nümayəndələrinin sayında 1 min nəfərdən bir qədər çox idi).
Yabanı qızıl gül (teleserial, 1987)
Yabanı qızıl gül (Rosa Salvaje) — Meksikada 1987-ci ildə istehsal olunmuş telenovella.
Taqanı Roq burnu
Taqanı Roq burnu — Azov dənizi ərazisinə daxil olan Taqanroq körfəzinin şimal hissəsində yerləşən burun. Burunda Taqanroq şəhərinin tarixi hissəsi qərarlaşır. Burnun adı öz növbəsində şəjər adının formalaşmasına da öz təsirini göstərmişdir.
Adının yaranması
Bəzi alimlərin fikirinə görə «Taqanı Roq» ası tatar məşhəllidir. Bu adın təcümədə mənası «yüksək burun» deməkdir. Digərləri isə bu adın ruscadan tərcümədə «burunda alov» mənasını verir. Bu isə vaxtı ilə sahilində mayakın olması ilə izah edilir.
Tarixi
Ruslar Azov dənizi sahilində qala tikmək üçün əlverişli ərazi axtarışında idilər. Nəhayyət I Pyotrın əmri ilə 1701-ci ildə Taqanı Roq burnunda qala inşa edilmişdir.
Feliks Qari Qrey
Feliks Qari Qrey — Amerikalı film və musiqi video rejissoru və prodüseridir. O, daha çox rejissoru olduğu Friday (Cümə), Set It Off, The Mediator (Vasitəçi) və The Italian Job filmlərinin remeykləri ilə tanınır. Filmlərdən başqa TLC, Dr. Dre, Tupac Shakur, Mary J. Blige, Outkast, Babyface və Jay-Z kimi bir çox sənətçi və qrupun video kliplərini çəkmişdir.
Alessandro Florenzi
Alessandro Florenzi — İtaliyalı peşəkar futbolçu. İtaliyanın "Milan" klubu və İtaliya milli komandasında müdafiəçi kimi çıxış edir.
Karyerası
21 avqust 2021-ci ildə "Milan", sonradan transfer edə bilmək imkanı ilə Florenzinin "Roma"dan icarəyə göturur. Florenzi 30 iyun 2022-ci ilə qədər komanda ilə müqavilə imzalayır. O, "Milan"ın heyətində ilk qolunu dekabrın 22-də "Empoli" klubuna qarşı 4–2 hesabı ilə bitən oyunda vurdu, bu həm də A Seriyasında onun cərimə zərbəsindən ilk qolu oldu. "Milan"dakı ilk mösümundə komanda ilə "İtaliya A Seriyası"nın qalibi olur. Bu Florenzinin qazandığı ilk İtaliya çempionluğu olur.
1 iyul 2022-ci ildə "Milan", Florenzini "Roma"dan daimi olaraq transfer etdiyini elan etdi. Müdafiəçi klubla 30 iyun 2025-ci ilə qədər müqavilə imzalayır.
Milli komanda səviyyəsində o, 2013-cü ildə "UEFA U-21 Avropa Çempionatı"nda ikinci yeri tutmuş 21 yaşadək futbolçulardan ibarət İtaliya milli komandasının üzvü idi. O, həmçinin UEFA Avro 2016 və UEFA Avro 2020-də İtaliyanın əsas komandasının heyətində olub. Futbolçu İtaliya milli komandası ilə UEFA Avro 2020 turnirinin qalibi olub.
Karyera statistikası
30 avqust 2022-ci il tarixində yenilənib:
Uğurları
AC Milan
İtaliya U21
İtaliya Milli Komandası
Fərdi
Digər
left|50x50px 5-ci dərəcəli / Cəngavər: Cavaliere Ordine al Merito della Italiana Repubblica: 2021
NGC 3277
NGC 3277, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Kiçik Şir bürcü istiqamətində yerləşir. Sab tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Külvanəq
Külvanəq və ya Külvana — İranın Şərqi Azərbaycan ostanı nın Heris şəhristanı nın Mərkəzi bəxşində yerləşən bir şəhərdir. 2006-cı ilin siyahıya alınması əsasında bu şəhər 6,344nəfər və 1,456 ailədən ibarət idi.
Əhalisinin əksəriyyəti azərbaycanlılar dan ibarətdir və azərbaycan dili ndə danışırlar.
Çoban Rəssamı (Süleyman Şahin)
Çoban Rəssamı (Süleyman Şahin) (tanınan: Çoban Rəssamı; ) — Türk mənzərəsi sənətkarı.
Həyat və karyera
Sənətçi 14 aprel 1949-cu ildə Eskişehirdə Sivrihisarın Günyüzü şəhərində anadan olub. "Çoban Rəssamı" olaraq bilinən rəssam Süleyman Şahin ailə səbəbləri ilə ibtidai məktəbin dördüncü sinfinə qədər təhsil almışdır. Uşaqlıqdan işə başlayaraq Ankarada dolanışığı üçün çoban kimi fəaliyyətə başlayan Süleyman Şahin, rəssamlığa olan marağı və qabiliyyəti fərq edildikdə sənətə tərəf döndü. Landşaft rəsmlərində kənd həyatını göstərdiyi və keçmişdə çoban olduğu üçün sənət dairələrində "Çoban Rəssamı" kimi tanınırdı.
Sənətçi 1986-cı ildə məskunlaşdığı Bursa şəhərində Rəssamlar Küçəsini qurdu və yeni istedadlı rəssamların yetişdirilməsində pay sahibi oldu. Rəsmləri Van Gogh, Edouard Manet, Klod Monet və Sisley kimi böyük rəssamlara əsaslanır. Çoban Rəssamı Süleyman Şahinin, əsasən xaricdəki xüsusi kolleksiyalarda çəkdiyi təbiət və kənd həyatını izah edən 10.000 mindən çox portret əsəri var. Sənətçi ailəlidir və Bursa və Ankarada yaşayır.
Stok-on-Trent
Stok-on-Trent — Böyük Britaniyada, İngiltərədə şəhər.
Eltac Azadlı
Eltac Sədrəddin oğlu Azadlı (22 mart 1992; Dünyamalılar, Beyləqan rayonu, Azərbaycan — 31 oktyabr 2020; Füzuli rayonu, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Eltac Azadlı 22 mart 1992-ci ildə Beyləqan rayonunun Dünyamalılar kəndində anadan olmuşdur. 1999-2010-cu illərdə Beyləqan rayon Əlibaba Şirinov adına Dünyamalılar kənd 1 saylı məktəbdə təhsil almışdır.Hələ uşaqlıqdan mehribanlığı, tərbiyəsi ilə sinif yoıdaşlarının və müəllimlərinin sevgisini qazanmışdır.
Hərbi xidməti
Eltac Azadlı 2010-2012-ci illərdə Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin sıralarında müddətli həqiqi hərbi xidmət qulluqçusu olmuşdur. Gəncə şəhərində yerləşən "N" saylı hərbi hissədə 4-cü özüyeriyən artilleriya divizionunun 10-cu batareyasının 1-ci özüyeriyen artilleriya tağımında xidmət etmişdir.
Azərbaycan Ordusunun əsgəri olan Eltac Azadlı 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsində könüllü olaraq iştirak etmişdir. Xocavəndin, Qubadlının və Füzulinin azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə top komandiri kimi vuruşmuşdur. Eltac Azadlı 31 oktyabr 2020-ci ildə Füzuli rayonu istiqamətində döyüş tapşırığının yerinə yetirilməsi zamanı həlak olmuşdur.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Eltac Azadlı ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Füzuli rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 25.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Eltac Azadlı ölümündən sonra "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycan ərazilərinin işğaldan azad olunması zamanı döyüş tapşırıqlarını uğurla yerinə yetirdiyinə, düşmənin əsas qruplaşmalarının məhv edilməsi ilə qoşunların döyüş qabiliyyətinin qorunub saxlanılmasında fərqləndiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Eltac Azadlı ölümündən sonra "Cəsur döyüşçü" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Xocavənd rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Eltac Azadlı ​ölümündən sonra "Xocavəndin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Kristian Anfinsen
Kristian Anfinsen- — amerikalı biokimyaçı, ABŞ Milli Elmlər Akademiyasının, Amerika İncəsənət və Elmlər Akademiyasının üzvü (1958), Danimarka Kral Elmlər Akademiyasının xarici üzvü (1964), Kimya üzrə Nobel mükafatı (1972).
Bioqrafiyası
Kristian Anfinsen 26 mart 1916-cı ildə Pensilvaniya ştatının Pitsburq şəhərinin cənubunda yerləşən kiçik Monessen şəhərində anadan olub. Atası Kristan Behmer Anfinsen mexaniki mühəndis idi. O və həyat yoldaşı Sofia Rasmussen Anfinsen norveçli mühacir idilər. Bir neçə il Pensilvaniya ştatının Şarlerua şəhərində yaşadıqdan sonra ailə 1920-ci illərdə Filadelfiyaya köçdü. 1933-cü ildə Anfinsen Suortmor Kollecinə təqaüdlə qəbul olundu və burada kimya üzrə təhsil aldı. 1964-cü ildə tələbəlik illərini xatırlayan Anfinsen təvazökarlıqla qeyd etdi ki, ondan başqa hamı dahidir. 1937-ci ildə kimya üzrə bakalavr dərəcəsi aldıqdan sonra Anfinsen 1939-cu ildə üzvi kimya üzrə magistr dərəcəsi qazanmaq üçün Pensilvaniya Universitetində təhsil almağa davam etdi. Eyni zamanda köməkçi kimi də çalışırdı. 1939-cu ildə Amerika Skandinaviya Fondu ona Kopenhagendəki Karlsberq laboratoriyasında fermentlərin kimyəvi strukturlarının təhlili üçün yeni metodlar hazırlamaq üçün təqaüd verdi. İkinci Dünya Müharibəsinin başlaması ilə əlaqədar Avropada yaranan təhlükəli vəziyyət onu 1940-cı ildə ABŞ-yə qayıtmağa məcbur etdi. 1950-ci ildən — ABŞ Milli Sağlamlıq İnstitutu, (Bethesda, Merilend) Milli Kardiologiya İnstitutunda Hüceyrə Fiziologiyası və Metabolizm Laboratoriyasının rəhbəri vəzifəsində işləyir. 1954-cü ildə Rokfeller Fondu Anfinsenin bir il Karlsberq Laboratoriyasında işlədiyi Kopenhagenə yeni səfərini maliyyələşdirdi. 1958-ci ildən Amerika İncəsənət və Elmlər Akademiyasının üzvü oldu. American Academy of Arts and Sciences. Дата обращения: 18 апреля 2011. Архивировано 1 марта 2012 года. Book of Members, 1780–2010: Chapter A (англ.). American Academy of Arts and Sciences. Дата обращения: 18 апреля 2011. Архивировано 1 марта 2012 года. . 1958–1959-cu illərdə Anfinsen İsrailin [[Rexovot|Rehovot]] şəhərindəki Veizmann İnstitutuna işləməyə getdi. 1962-ci ildə Harvard Universitetində işgüzar səfərdə olarkən o, kimya kafedrasına rəhbərlik etmək təklifi alır və 1963-cü ildə Artrit və Metabolizmanın Tədqiqi Milli İnstitutunun biokimya laboratoriyasının müdiri təyin edilir və 1981-ci ilə qədər burada işləyir. 1979-cu ildə yəhudiliyi qəbul etdi və siqareti buraxdı. 1982–1995-ci illərdə Con Hopkins Universitetində biokimya professoru olub. 1977-ci ildə Brandeis Universitetinin fəxri doktoru oldu. 14 may 1995-ci ildə Anfinsen infarkt keçirdi və 80 illik yubileyinə bir il qalmış Randelltundakı Şimal-Qərb Xəstəxanasında öldü.
Malyariya tədqiqatı (1943–1950)
Anfinsen 1943-cü ildə Harvard Tibb Məktəbində PhD dərəcəsini bitirdikdən sonra universitet onu biokimya kursunu öyrətmək üçün işə götürdü. 1944-cü ildə Vannevar Buş tərəfindən Franklin D. Ruzvelt administrasiyası müharibə zamanı yaradılmış Elmi Tədqiqatlar və İnkişaf Departamenti (ETİD) Harvardda malyariya ilə bağlı tədqiqat layihəsinə sponsorluq etdi. ETİD ağcaqanadların daşıdığı malyariya mikrobunun Plasmodium knowlesi-nin bioloji tərkibini anlamaq istədi. Bu, Cənub-Şərqi Asiyada, Şimali Afrikada yerləşən Amerika qoşunlarının qorunmasına kömək edə bilər. ETİD Anfinseni işə götürdü və o, növbəti üç ilini sağlam və malyariyaya yoluxmuş meymunlarda qan metabolizmasını öyrənməyə sərf etdi.
Protein foldingi və termodinamik fərziyyə (1950–1962)
Milli Sağlamlıq İnstitutunda işə başlayandan sonra Anfinsen amin turşuları və zülal quruluşu ilə bağlı araşdırmalarını genişləndirmək istədi. O, zülalın niyə müxtəlif üçölçülü formalara bükülməsi ilə maraqlanırdı. O, tədqiqatı üçün model olaraq iribuynuzlu heyvan mədəaltı vəzi hüceyrələrində DNT və RNT-nin qarşılıqlı təsirini asanlaşdıran ferment olan iribuynuzlu mədəaltı vəzi ribonukleazı seçdi. Qismən belə bir fermentin seçimi praktik idi. Çikaqodakı ət qablaşdırma şirkəti "Armor" Anfinseni hazır xammalı olan laboratoriya ilə təmin edə bilər. Anfinsen və aspirantları Maykl Sela və Fred Uayt laboratoriya təcrübələri zamanı müşahidə etdilər ki, aktiv ribonukleaza fermentindəki amin turşusu zəncirləri sonradan Anfinsenin fermentin "doğma konformasiyası" adlandırdığı zəncirlərə kortəbii şəkildə qatlanır. 1954-cü ildə Journal of Biological Chemistry jurnalındakı mühüm məqaləsində Anfinsen peptid zəncirindəki amin turşularının ardıcıllığının əmələ gəlmə modelini müəyyən etdiyini göstərdi. Zülal əmələ gəlməsinin sirli mürəkkəb prosesini amin turşularının yan qrupları arasında fiziki və kimyəvi qarşılıqlı əlaqə ilə tam izah etmək olar. 1954-cü ildə Rokfeller Fondu Anfinseni 1939–1940-cı illərdə 15 il əvvəl işlədiyi Kopenhagendəki Karlsberq Laboratoriyasında doktoranturadan sonrakı təqaüd ilə təltif etdi. Danimarkalı biokimyaçı Kai Lindström-Lanq ilə işləyən Anfinsen ribonukleazın strukturunun ətraflı fiziki analizini apardı və 1955-ci ildə Biochimica et Biophysica Acta-da tapıntılarının ilkin tədqiqatını dərc etdi. Onun işinə 1958-ci ildə insulin hormonunun zülal quruluşu üzərində işinə görə kimya üzrə Nobel mükafatı almış britaniyalı biokimyaçı Frederik Sengerin laboratoriya uğurları böyük dərəcədə təsir göstərmişdir, lakin sonradan Anfinsen etiraf etdi ki, onun bu dövrdəki işi səhvsiz olmayıb. 1989-cu ildə bu məqalə üzərində düşünərək dedi: "Mütləq məqbul olan bir nəticənin o anda bilik çatışmazlığı səbəbindən tamamilə səhv ola biləcəyinin mükəmməl bir nümunəsidir. Növbəti 15 ili əldə olunan nəticələri rədd etməklə keçirdim". 1962-ci ilə qədər Anfinsen, amin turşusu strukturlarının təbii uyğunlaşmasını izah etmək məqsədi daşıyan protein çevrilməsinin (foldingi) "termodinamik fərziyyəsi" adlandırdığı fikrini inkişaf etdirdi. O, orijinal və ya təbii konformasiyaların hüceyrədaxili mühitdə bu forma termodinamik cəhətdən ən sabit olduğu üçün alındığını irəli sürdü. Yəni zülal molekulu peptid bağlarının məhdudlaşdırılması və amin turşularının digər kimyəvi və fiziki xüsusiyyətləri ilə formasının dəyişməsi nəticəsində bu formanı alır. Bu fərziyyəni yoxlamaq üçün Anfinsena ekstremal kimyəvi şəraitdə ribonukleaza fermentini denatürasiya etdi və fermenti ilkin şəraitdə yerləşdirən zaman fermentin amin turşusu strukturunun kortəbii şəkildə əvvəlki formasına çevrildiyini qeyd etdi. On il sonra, 1972-ci ildə Nobel nitqində dediyi kimi: "Doğma uyğunluq, müəyyən bir mühitdə atomlararası qarşılıqlı təsirlərin cəmi ilə və buna görə də amin turşusu ardıcıllığı ilə müəyyən edilir."
İnterferon və termofilik bakteriyaların tədqiqi (1973–1995)
1972-ci ildə kimya üzrə Nobel mükafatı aldıqdan qısa müddət sonra Anfinsen ribonukleaza və xüsusən amin turşusu ardıcıllığı ilə onun bioloji aktiv konformasiyası arasında əlaqənin qurulmasına dair işinə görə diqqətini interferonun öyrənilməsinə yönəltdi. İnterferon bir virus, parazit və ya kimyəvi hücum nəticəsində çevrilmiş insan hüceyrələri tərəfindən yaradılan bir proteindir. Protein orqanizmin immun sisteminin viruslara və digər xəstəlik törədən obyektlərə qarşı güclü hücumunu stimullaşdırır. Tibb tədqiqatçıları inanırdılar ki, interferonun gücünü öyrənmək xəstəliklə mübarizədə çox böyük bir açılış ola bilər. 1960-cı illərdə qızılı stafilokokun (Staphylococcus aureus) mürəkkəbliyi kimi, interferonun kimyası da Anfinseni təəccübləndirdi, kimyaçılar bu barədə çox az məlumat bilirdilər. 1974-cü ildə Anfinsen və gənc tədqiqatçılar qrupu quraraq interferonu təcrid etmək və təmizləmək üçün xromatoqrafdan istifadə etdilər. Təmizləmə prosesi onlara əvvəllər yalnız cüzi miqdarda mövcud olan böyük miqdarda zülal istehsal etməyə imkan verdi. 1979-cu ilə qədər Anfinsen interferonun tam amin turşusu ardıcıllığını təyin edən yeni tədqiqatçılar qrupuna rəhbərlik edirdi. O, bu tədqiqatların nəticələrini 1980-ci ildə "Nyu-York Elmlər Akademiyasının xronikası" jurnalında mühüm məqaləsində dərc etmişdir. Bu işdə biotibbi təsirlərin potensialı çox böyük idi. Əczaçılıq şirkətləri asanlıqla interferon istehsal edə və zülalın antiviral xüsusiyyətinə əsaslanan dərmanlar hazırlaya bilərdi. 1980-ci illərin əvvəllərində alimlər və həkimlər zülaldan xərçəngin bəzi formalarını müalicə etmək üçün istifadə edə biləcəklərinə çox ümid edirdilər. İnterferon "möcüzə dərmanı" kimi bütün bu ümidləri doğrultmasa da, rekombinant DNT texnologiyası ilə istehsal olunan interferon əsaslı preparatlar şiş və infeksiyaların, həmçinin dağınıq skleroz, hepatit C, leykoz və Kaposi sarkomasının müalicəsində istifadə olundu. Bir il İsraildə Veizmann İnstitutunda qonaq tədqiqatçı olaraq qaldıqdan sonra Anfinsen 1982-ci ildə Con Hopkins Universitetində biologiya professoru olmaq üçün ABŞ-yə qayıtdı. 1983-cü ildən sonra onun tədqiqat işlərində əsas diqqəti Pyrococcus furiosus və ya "hipertermofil bakteriyalar"ın öyrənilməsinə verdi. Bunlar çox yüksək temperaturda çoxalan mikroorqanizmlərdir.
Ailəsi haqqında
Anfinsen 1941-ci ildə ilk dəfə həyat yoldaşı Florens Kenengerlə evləndi. Bu evlilikdən üç övladı var idi: Kris III, Marqo və Kerol. 1979-cu ildə Anfinsen ikinci dəfə Libbi Şulman Eli ilə evləndi.
Əsas nəşrləri
Anfinsen, əsasən zülal strukturu və funksiyası arasındakı əlaqəyə dair 200-dən çox orijinal məqalə nəşr etdi.
1955-ci ildə "Biochimica et Biophysica Acta" da ribonukleazın fiziki quruluşunun öyrənilməsinə dair məqalə
Colovick və Kaplan, Academic Press, Inc 1955 tərəfindən redaktə edilən "Donuz ürək əzələsindən akonitaza, Enzimologiyada Metodlar"
1980-ci ildə "Nyu-York Elmlər Akademiyasının xronikasında" interferonla bağlı tədqiqatların nəticələri haqqında məqalə.
1959-cu ildə "Təkamülün molekulyar əsasları" kitabı.
"Ribonukleazanın karalitik fəaliyyəti üçün hidrogen bağının qeyri-əsaslı təbiəti haqqında" məqalə Kopenhagen. 1956
"Proteinlər". 2-ci. red. Nyu York-London. 1963 cild. 1
Protein mühəndisliyi. Orlando. 1986
"Molekulyar təşkilat və bioloji funksiya (biologiyada müasir perspektivlər)". Nyu York. Harper və Rou, 1966
"Klassik zülal kimyası, dilimləmə və birləşdirmə dünyasında, Protein", I. Masayori, R. Sarma (Eds.), Orlando, Akademik Press, 1986.
Nobel mükafatı
Kimya üzrə Nobel mükafatı (1972, Stanford Mur və Uilyam Hovard Stayn ilə birlikdə), ribonukleaza və xüsusən amin turşusu ardıcıllığı və onun bioloji aktiv konformasiyası arasında əlaqənin qurulmasına dair işinə görə.
İtalyansayağı oğurluq (film, 2003)
İtalyansayağı oğurluq (orijinal adı: ) ― 2003-cü ildə çəkilmiş döyüş-macəra film.
Filmin rejissoru F. Qari Qreydir. 1969-cu ildə Peter Collinsonun rejissoru olduğu və baş rolda Maykl Keynin çəkildiyi eyniadlı filmin remeyki olan filmdə Mark Uolberq, Şarliz Teron, Ceyson Statham və Edvard Norton baş rollarda çəkilib.
Süjet xətti
İtaliyanın Venesiya şəhərində aparıcı oğru ləqəbli Con Bridger (Donald Sazerlend) qızını axtarır. O, qızı Stellaya (Şarliz Teron) deyir ki, bu, onun son işidir. Con Bridger oğrudur və bu son oğurluq ilə bu işə son qoymaq fikrindədir. Seyf üzrə mütəxəssis olan Stella oğurluqdan uzaqdır, amma atasını çox sevir, buna baxmayaraq qeyri-qanuni işlərdən uzaqdır. Bir müddət sonra Con Bridger başqa bir köhnə dostu, Çarli Kroker (Mark Whalberg) adlı peşəkar oğru ilə görüşür. Çarli və Con çox köhnə dostdurlar və peşəkar oğrulardırlar. İndi onlar yeni oğurluğa hazırdırlar və qızıl oğurlayacaqlar. Çarli və ekipajı bu işə hazırdırlar. Çarlinin komandası 5 nəfərdən ibarətdir: Giriş mütəxəssisi və hər zaman ilk işi öz üzərinə götürən Stiv (Edvard Norton), avtomobillə gördüyü işlərinə görə həbs edilib və oradan çıxmağı bacaran, həmçinin bu arada qızların sevgilisi olmağı bilən sürücü yaraşıqlı Rob (Jason Statham), kiçik yaşlarından partlayışlarla məşğul olan partlayış mütəxəssisi sol qulaq (Mos Def), ideyaları hətta kollecdə belə sırf yuxululuğuna görə oğurlanan texnoloq Layl və ya təxəllüsü ilə yatağan (Seth Green), və hətta məktəbdə də sakit və ağıllı planlar fikirləşib tapan Charlie (Mark). Beləliklə işlər qaydasındadır. Stiv həmişəki kimi ilk olaraq içəri girir. Plan rəvan işləyir və lazımi vaxtda plan başlayır və soyğunçuluq baş verir. Təqibçilərindən xilas olmağı bacaran oğrular indi öz aralarında bir yerə cəmləşib bütün bu qızıllar ilə nə edəcəklərini fikirləşirlər. Daha sonra onlar maşınla gedərkən bir neçə nəfər onların yolunu kəsir və Stiv Conu öldürür. Stiv xəyanət edir və qaçır, lakin dəstənin qalan hissəsi sağ qalmağı bacarır.
Aradan bir il vaxt keçir, Stella öz işi ilə məşğul olur və həyatı sakitdir. Amma bir gün Çarli gəlir və bundan sonra işlər qarışır. Stiv bu qızıl külçələri bir-bir satır və daha da zənginləşir, hətta dəstə üzvlərinin istədiklərini almışdır və çox zəngin bir həyat tərzi yaşayır. İndi onlar çox böyük çətinliklə Stellanı inandırırlar və indi məqsəd qisas almaq üçün Stivi qarət etməkdir. Yaraşıqlı Robun ideyası ilə onlar bir plan hazırlayırlar, özləri mini kuperlər düzəldirlər və bu arada şəhərdə ən böyük süni tıxacı da hazırlayırlar və beləliklə planlar başlayır.
Özbəkistan energetikası
Özbəkistan energetikası — Özbəkistan iqtisadiyyatının bir qolu. Enerji və kömür sənayesi ilə bağlı məsələlər Özbəkenerji ASC tərəfindən həll olunur.
Əsas enerji təşkilatı — Özbəkistan Respublikası Energetika Nazirliyi.
Neft
Özbəkistanda təsdiqlənmiş neft ehtiyatları 2016 -cı ilin əvvəlinə 81 milyon ton təşkil edib.
Neft yataqları Qaraqalpaq Muxtar Respublikasında və altı inzibati bölgədə tədqiq edilmişdir: Kaşkadərya, Buxara, Surxandərya, Namangan, Əndican və Fərqanə. Ehtiyatların əsas həcmi, ilk növbədə, ölkənin ən böyük Kokdumalak yatağı daxilində, Kaşkadarya bölgəsində cəmlənmişdir.
Kömür mədəni
Özbəkistanın 1.832.8 milyon ton həcmində sübut olunmuş kömür ehtiyatlarına malikdir, o cümlədən: qəhvəyi - 1.786.5 milyon ton, daş kömür - 46.3 milyon ton. Ehtimal olunan ehtiyatlar 323,4 milyon ton kömürdür. Respublikada kömür istehsalı üç yataqda aparılır: Angrenskoye (qəhvəyi kömür), Shargunskoye və Baysunskoye (bitumlu kömür).
Özbəkistanda hər il 4 milyon tondan çox kömür çıxarılır. Respublikada bərk yanacaq istehsalının 98% -ni təşkil edən "Özbəkügöl", 1948 -ci ildən etibarən Daşkənd bölgəsindəki ən böyük - Angren qəhvəyi kömür yatağının, 1,9 milyard ton həcmində sübut edilmiş kömür ehtiyatları ilə sənaye işlərini həyata keçirir. Bundan əlavə, Surxandərya bölgəsində yeraltı kömür hasilatı 41,57% -i "Özbəküqol" a məxsus olan "Sharqunuqol" ASC tərəfindən həyata keçirilir. Uzbekugol, 2014-cü ilin sonunda 4.3 milyon tona qarşı 2018-ci ildə kömür istehsalını 11 milyon tona çatdırmaq niyyətindədir.
Plimut
Plimut — Böyük Britaniyada, İngiltərədə şəhər.
Psixiatriya
thumb|[[İohann Kristian Reyl, 1808-ci ildə "psixiatriya" terminini ilk dəfə işlədən alman həkimi]]
Psixiatriya (qədim yunan dilindən ψυχή - "ruh", "xarakter"; + ἰατρεία - "müalicə", "düzəlmə", "ilkin vəziyyətinə qayıtmaq" sözündən) — psixi pozuntuları tibbi metodologiya prizmasından, onların diaqnostikası, profilaktikası və müalicəsi üsulları ilə öyrənməklə klinik təbabətin bir sahəsi. Bu termin həm də bəzi ölkələrdə özləri və ya başqaları üçün potensial təhlükə yaradan şəxslərin məcburi şəkildə təcrid olunmaq hüququna malik olan dövlət və akkreditə olunmuş qeyri-dövlət qurumlarının məcmusuna aiddir.
Psixiatriya sahəsi üzrə tibb mütəxəssisi psixiatr adlanır.
"Psixiatriya" termini 1803-cü ildə alman həkimi İohan Kristian Reyl (1759-1813) tərəfindən məşhur "Rapsodiya" kitabında təklif edilmişdir.
Alman psixiatrı Vilhelm Qrizinqer (1845) tərəfindən təklif edilən psixiatriya tərifi psixi xəstəliklərin tanınması və müalicəsinin doktrinası kimi geniş tanınıb. Bir sıra müasir müəlliflərin fikrincə, bu tərif "bu tibbi sahəsinin ən vacib xüsusiyyətlərini ehtiva edir", "psixiatriyanın qarşısında duran vəzifələri dəqiq şəkildə ifadə edir" :
Tanınma təkcə diaqnoz deyil, həm də psixi pozğunluqların etiologiyasını, patogenezini, gedişatını və nəticəsini öyrənmək deməkdir. Müalicə, terapiyanın özündən əlavə, psixiatriya xidmətinin təşkili, profilaktikası, reabilitasiyası və psixiatriyanın sosial aspektlərini əhatə edir. Психиатрия / Под ред. Ю. А. Александровского — М.: ГЭОТАР-Медиа, 2007. - С. 8.
Türkmənistan Məclisi
thumb|right|265px|2009 -cu ilə aid 50 manatlıq Türkmən kağız əskinaslarının arxa tərəfində Türkmənistan Məclisi binasının təsviri. Türkmənistan Məclisi (Türkmenistanyň Mejlisi) — qanunverici hakimiyyəti həyata keçirən ölkənin ən yüksək nümayəndəlik orqanı olan 125 deputatdan ibarət Türkmənistan parlamentinin aşağı palatasıdır. Məclis təxminən bərabər sayda seçicinin olduğu birmandatlı dairələrdə 5 il müddətinə seçilir.
2013-cü ildə keçirilən növbəti parlament seçkilərindən əvvəl, Türkmənistan Məclisi tək partiyalı idi (tamamilə bütün yerlər Türkmənistan Demokrat Partiyasının üzvləri tərəfindən tutulurdu), postsovet məkanında Türkmənistan bütün digər ölkələrdən fərqli olaraq, bir partiyalı sistemə malik idi. SSRİ-nin dağılmasından az əvvəl çoxpartiyalı sistemə keçdi.
2008 -ci ildən Türkmənistan Məclisi, Aşqabadın mərkəzində, Qaraşızlıq prospektində xüsusi tikilmiş yeni binada yerləşir. Bundan əvvəl, Sovet dövründə tikilmiş köhnə binada yerləşirdi, burada Sovet dövründə Nazirlər Şurası və Türkmənistan SSR Ali Soveti yerləşirdi.
2021-ci ildə iki palatalı sistemin tətbiqindən əvvəl ölkənin bir palatalı parlamenti idi.
Etimadnaməsi
Türkmənistan Məclisi yurisdiksiyasına: qanunların qəbulu və təfsiri, onlara dəyişikliklərin edilməsi, habelə onların icrasına nəzarət daxildir. Qanunların icrasına nəzarət Türkmənistan Nazirlər Kabinetinin müvafiq reqlamenti əsasında həyata keçirilir. Fəaliyyətinə Nazirlər Kabinetinin fəaliyyət proqramının təsdiq edilməsi məsələsinə baxılması, Türkmənistanın dövlət büdcəsinin təsdiqi və onun icrasına dair hesabata baxılması, Türkmənistanda seçkilərə nəzarətin və müşahidənin təşkili, bununla bağlı məsələlərə baxılması Türkmənistan Ali Kazıet (Məhkəmə) sədrinin, Türkmənistan Baş Prokurorunun, Türkmənistan Daxili İşlər Nazirinin və Türkmənistan Ədliyyə Nazirinin təyin edilməsi və vəzifədən azad edilməsi daxildir. Dövlət mükafatlarının təsis edilməsi, Türkmənistan Prezidentinə dövlət mükafatlarının verilməsi, ona fəxri adlar, hərbi rütbələr və fərqlənmələrin verilməsi, dövlət hakimiyyəti və idarəetmə orqanlarının normativ aktlarının Türkmənistan Konstitusiyasına uyğunluğunun, habelə Türkmənistan Konstitusiyası və qanunları ilə Məclisin səlahiyyətləri ilə bağlı digər məsələlərin müəyyən edilməsi də daxildir. Türkmənistan Məclisi ilə Türkmənistan Nazirlər Kabineti arasındakı fikir ayrılıqlarını Türkmənistan Prezidenti həll edir.
2013-2018-ci illər çağırışı
Türkmənistan Məclisi birmandatlı seçki dairələri üzrə 5 il müddətinə seçilən 125 deputatdan ibarətdir. 2013 -cü il parlament seçkilərinin nəticələrinə əsasən Məclisdəki yerlərin bölgüsü belədir:
2018-ci il çağırışı
30 mart 2018 -ci ildə Aşqabadda VI çağırış Türkmənistan Məclisinin ilk iclası keçirildi və deputat Gülşad Məmmədova yekdilliklə Türkmənistan Məclisinin sədri seçildi. Türkmənistan Demokrat Partiyasının sədri Qasımqulu Babayev Türkmənistan Məclisi sədrinin müavini seçildi. Həmçinin, Məclisin deputatları komitə sədrlərinin təyin edilməsi ilə bağlı qərarlar qəbul ediblər:
Tarixi
1995 -ci ilə qədər Türkmənistan Ali Şurası, 1991 -ci ildə Türkmənistan müstəqillik əldə edənə qədər Türkmənistan SSR Ali Şurası adlanırdı. 1994 -cü ildə keçirilən ilk parlament seçkilərindən sonra onun adı dəyişdirilərək Türkmənistan Məclisinə çevrildi.
2013-cü ildə keçirilən növbəti parlament seçkilərindən əvvəl, Türkmənistan Məclisi tək partiyalı idi (tamamilə bütün yerlər Türkmənistan Demokrat Partiyasının üzvləri tərəfindən tutulurdu), postsovet məkanında Türkmənistan bütün digər ölkələrdən fərqli olaraq, bir partiyalı sistemə malik idi. SSRİ-nin dağılmasından az əvvəl çoxpartiyalı sistemə keçdi.
2013 -cü il parlament seçkilərində, Türkmənistan tarixində ilk dəfə olaraq, faktiki olaraq dövlətin nəzarəti altında olan digər siyasi partiyaların, hərəkatların və təşkilatların seçkilərə qatılmasına icazə verildi. Türkmənistan Demokrat Partiyası, Türkmənistan Sənayeçiləri və Sahibkarlar Partiyası (ölkədə mövcud olan iki qanuni siyasi partiyadan biri), həmçinin ictimai-siyasi və ictimai təşkilatlar, Türkmənistan Həmkarlar İttifaqları Təşkilatı, Türkmənistan Qadınlar İttifaqı və Türkmənistanın Maxtumkuli Gənclər Təşkilatı seçkilərə qatıldılar. Bitərəf namizədlər üçün öz namizədliklərini irəli sürməyə də icazə verildi. Bu seçkilərin nəticələrinə görə, Demokrat Partiyası 47 nümayəndəsini Məclisdə təmsil etmək hüququ əldə edərək ənənəvi olaraq birinci yeri tutdu, ikinci yeri Məclisdə 33 yer tutan Həmkarlar İttifaqları Təşkilatı tutdu. , üçüncü yeri 16 deputat mandatı ilə Qadınlar İttifaqı, sonrakı yerləri Sənayeçilər Partiyası və sahibkarlar (14 yer) və Maxtumkuli adına Gənclər Təşkilatı (8 yer) tutdu. Yeddi bitərəf namizəd isə məclisə daxil ola bilmədi.
2020 -ci ilin sentyabr ayında "Türkmənistan Konstitusiyasında dəyişikliklər və əlavələr haqqında" Konstitusiya qanunu təsdiq edildi, qanuna görə 1 yanvar 2021 -ci ildən etibarən ölkədə iki palatalı Milli Qenqeş (Milli Şura) parlamenti tətbiq olunur. Layihə onu qanunverici hakimiyyəti həyata keçirən və iki palatadan - Xalq Məsləhəti (Xalq Şurası, yuxarı palata) və Məclisdən (aşağı palata) ibarət olan nümayəndəlik orqanı kimi müəyyən edir.
Sədrləri
30 mart 2018 -ci ildən Türkmənistan Məclisinin sədri (spiker) hakim Türkmənistan Demokrat Partiyasından Gülşad Məmmədovadır.
Çiprian Teteruşanu
Anton Çiprian Teteruşanu (, Buxarest, Rumıniya) — rumıniyalı futbolçu, "Milan" klubunun və Rumıniya millisinin qapıçısı.
Karyera
12 sentyabr 2020-ci ildə oyunçu, 500 000 avro müqabilində İtaliyanın Milan klubuna keçib.
Nailiyyətlər
Styaua
İkraməddin Arazov
İkraməddin Qüdrət oğlu Arazov (7 sentyabr 2001; Qusar rayonu, Azərbaycan — 2 oktyabr 2020; Kəlbəcər rayonu, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
İkraməddin Arazov 2001-ci il senyabrın 7-də Qusar rayonunun Urva kəndində anadan olub.
Hərbi xidməti
Azərbaycan Ordusunun əsgəri olan İkraməddin Arazov 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Murovdağ istiqamətində gedən döyüşlərdə savaşıb. İkraməddin Arazov oktyabrın 2-də Kəlbəcər istiqamətində, Murovdağ döyüşləri zamanı şəhid olub. Uzun müddət nəşi tapıla bilməyib. 2021-ci il yanvarın 15-də dəfn olunub.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən İkraməddin Arazov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Laçın rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən İkraməddin Arazov ölümündən sonra "Laçının azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Kəlbəcər rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 05.11.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən İkraməddin Arazov ​ölümündən sonra "Kəlbəcərin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Əkiz əjdahalar (film, 1992)
“Əkiz əjdahalar” — film Ceki Çanın iştirakı ilə 1992-ci ildə döyüş-komediya janrında kanton dilində çəkilmişdir. Filmin rejissoru Rinqo Lam və Tsui Harkdır.
Məzmun
İki əkiz (ikisini də Ceki Çan oynayır) doğuşda taleyin iradəsi ilə ayrılır. Biri valideynləri ilə qalır, ikincisi isə alkoqollu qız tərəfindən övladlığa götürülür. Biri məşhur pianoçu və dirijor olur, ikincisi küçədə tərbiyə olunan yaxşı bir döyüşçü olur. Musiqiçi — Con Ma Nyu-Yorkda konsert verir, ikincisi — Bumer, Honq Konqda avtomobil təmiri sexində işləyir.
Nicat İbişov
Həyatı
Nicat İbişov 2006–2017-ci illərdə energetiklər qəsəbəsindəki 19 nömrəli orta məktəbdə təhsil alıb.
Hərbi xidmətləri
Nicat İbişov 2018-ci ildə müddətli həqiqi hərbi xidmətə yola düşüb. Müdafiə Nazirliyinin "N" saylı hərbi hissəsində sülhməramlı qoşununun mühafizə xidmətində qulluq edib. 2020-ci ilin aprel ayında xidmətdən tərxis olunub.
Bəxtiyar Cəfərov (əsgər, 1973)
Bəxtiyar Yaqub oğlu Cəfərov — Qarabağ müharibəsi şəhidi. thumb|300px|[[Həsənriz (Aterk) uğrunda 40 Şəhid. (Abidə 5 sentyabr 1992 qoyulmuşdur.) Haqverdi Verdiyev ,Yusif Qasımov, Çərkəz Həsənov, Sərvan Ağayev, Elman Cavadov, Ucar Zeynalov, Bəxtiyar Cəfərov, Əlibaba İbrahimov, İlham Hüseynov (əsgər, 1973)]]
Nicat İbişov
Hərbi xidmətləri
2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Nicat İbişov Talış Suqovuşan döyüşlərində savaşıb. 9 oktyabr 2020-ci ildə Talış-Suqovuşan istiqamətində şəhidlik zirvəsinə ucalıb. 2020-ci ili oktyabr ayının 25-də Mingəçevir Şəhidlər Xiyabanında dəfn olunub.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı verilmiş tapşırıqları şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Nicat İbişov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Suqovuşan qəsəbəsinin işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidlik və şücaət nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 29.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən, Nicat İbişov ölümündən sonra "Suqovuşanın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycan ərazilərinin işğaldan azad olunması zamanı döyüş tapşırıqlarını uğurla yerinə yetirdiyinə, düşmənin əsas qruplaşmalarının məhv edilməsi ilə qoşunların döyüş qabiliyyətinin qorunub saxlanılmasında fərqləndiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Nicat İbişov ölümündən sonra "Cəsur döyüşçü" medalı ilə təltif edildi.
Bəxtiyar Cəfərov (əsgər, 1973)
Həyatı
Bəxtiyar Cəfərov Xırdalan şəhərində anadan olmuşdur.
Təltifləri
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 19 noyabr 1992-ci il tarixli müvafiq Fərmanı ilə Elman Cavadov Respublikamızın suverenliyinin və ərazi bütövlüyünün qorunmasında, dinc əhalinin təhlükəsizliyinin təmin edilməsində göstərdiyi şəxsi igidlik və şücaətə görə “Azərbaycan Respublikasının Fəxri fərmanı” ilə (ölümündən sonra) təltif edilmişdir.
Bəxtiyarin adı əbədiləşdirilərək oxuduğu 3 saylı Xırdalan şəhər orta məktəbinə onun adı verilmişdir.
2010-cu illər
2010-cu illər — Qriqori təqvimində 2010-cu il yanvarın 1-də başlayan və 2019-cu il dekabrın 31-də bitən onillikdir. Onilliyə İkinci Soyuq müharibə — ABŞ və müttəfiqlərinin Rusiya və Çin ilə siyasi qarşıdurması, həmçinin mühafizəkarlıq və liberalizm arasındakı ziddiyyətlərin kəskinləşməsi, Yaxın Şərqdə və Ukraynadakı inqilablar və vətəndaş müharibələri, "üçüncü dünya" ölkələrindən kütləvi miqrasiya və bununla mübarizə cəhdləri daxildir. Mədəniyyətdə əsas yeri internet tutur: İnternet məşhurları, bloqqerlər və strimerlər.
İcmal
2010-cu illər dünyada maliyyə böhranı və 2000-ci illərin sonlarından başlayan beynəlxalq tənəzzül dövründə başladı.
Dünyada
thumb|[[Luqanskda Avropa Birliyi lehinə etirazlar]]
Azərbaycanda
thumb|[[Aprel döyüşlərində Ermənistan Silahlı Qüvvələrinin Tərtər rayonuna atdığı mərminin qəlpəsi]]
Ədəbiyyat
• 4
İncəsənət
• 4
Kino və televiziya
• 4
Qida
Qida trendləri • 4
İçki trendləri • 4
Musiqi
thumb|[[Kardi B]]
• 4
Səməd Kərimli
Səməd İkram oğlu Kərimli (d. 16 dekabr 2000; Əliabad, Biləsuvar rayonu – ö. 8 noyabr 2020) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsinin şəhidi.
2010-cu illər
Siyasətçilər
thumb|[[Vladimir Putin]]
Səməd Kərimli
Həyatı
Səməd Kərimli 16 dekabr 2000-ci ildə Biləsuvar rayonunun Əliabad kəndində anadan olmuşdur. Kənd tam orta məktəbində təhsilini almışdır.
2010-cu illər
Siyasətçilər
• 4
Səməd Kərimli
Hərbi xidməti
Səməd Kərimli Azərbaycan Respublikasının ərazi bütövlüyü uğrunda 27 sentyabr 2020-ci il tarixdən başlayan Vətən müharibəsində orduya qoşularaq Cəbrayıl, Füzuli və Qubadlı rayonları istiqamətində gedən döyüşlərdə vuruşmuşdur. 8 noyabrda Şuşa şəhəri uğrunda gedən döyüşdə düşmən hücumunun qarşısını alarkən qəhrəmancasına həlak olmuşdur.
2010-cu illər
Digər
• 4
Səməd Kərimli
Hərbi xidməti
Şəhid Səməd Kərimli 9 noyabr 2020-ci il tarixində Biləsuvar rayonu Əliabad kənd məzarıstanlığında dəfn olunmuşdur.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Səməd Kərimli ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Şuşa rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 29.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Səməd Kərimli ölümündən sonra "Şuşanın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycan ərazilərinin işğaldan azad olunması zamanı döyüş tapşırıqlarını uğurla yerinə yetirdiyinə, düşmənin əsas qruplaşmalarının məhv edilməsi ilə qoşunların döyüş qabiliyyətinin qorunub saxlanılmasında fərqləndiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Səməd Kərimli ölümündən sonra "Cəsur döyüşçü" medalı ilə təltif edildi.