cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Zeynul Abedin
Gənclik və təhsil
Zeynul Abedin 29 dekabr 1914-cü ildə Şərqi Benqaliyada yerləşən Maymansinqhdə anadan olmuşdur. Atası Təmizuddin Əhməd polis müfəttişi, anası isə evdar qadın idi. O, demək olar ki, bütün uşaqlığını Brahmaputra çayının yaxınlığında keçirmişdir. Daha sonra Brahmaputra çayı onun bir çox rəsmlərində əks olunmuş və həyatı boyu əsas ilham mənbəyinə çevrilmişdir. 1933-cü ildə Zeynul Abedin Kəlkətə Dövlət İncəsənət Məktəbinə daxil olmuşdur. Abeninin Brahmaputra çayına həsr etdiyi bir sıra akvarellər 1938 -ci ildə Bütün Hindistan Sərgisində Qubernator Qızıl medalını qazanmışdır. Beləliklə, Zeynul Abedinin özünəməxsus üslubu yaranmışdır.
Azadlıq hərəkatı
Zeynul Abedin Banqladeş azadlıq hərəkatının bütün mərhələlərində iştirak etmiş və nəticədə Banqladeş dövlətinin yaradılmasını mümkün edənlərdən biri olmuşdur. O, Benqaliyanın Pakistan hökuməti tərəfindən möhürlənmiş mədəni kimliyini yenidən yaratmaq hərəkatının qabaqcıllarından idi. Abedin 1969-cu ildə Çin mürəkkəbi, akvarel və mumdan istifadə edərək Nobanno vərəqini çəkmişdir.
Luusalmi boğazı
Luusalmi boğazı — Rusiyanın Karekiya Respublikası, Kaleval rayonu, Luusalmi kənd sovetliyində yerləşir. Uzunluğu 1,0 km təşkil edir. Boğaz Sredne və Nijne Kuyto göllərini birləşdirir. Dəniz səviyyəsindən 101,1 m yüksəklikdə yerləşir.
Sun Yat-Sen Məqbərəsi
Sun Yat-Sen Məqbərəsi Çinin Nankin şəhərindəki Bənövşəyi Dağın (Purple Mountain) ikinci zirvəsinin ətəyindədir. Məqbərənin inşasına 1926-cı ilin yanvarında başlanmış və 1929-cu ilin yazında başa çatmışdır. Memarı Lü Yanzhi idi və türbənin inşası bitdikdən qısa müddət sonra vəfat etmişdi. Təmsilçisi və layihə ortağı yaxın dostu Huang Tanpu idi.
Tarixi
Sun 12 noyabr 1866-cı ildə Çinin Guangdong əyalətində anadan olub və 1925-ci ildə Çinin Pekin şəhərində vəfat edib. 26 mayda tabut Pekindən yola düşdü və 28 mayda Nankinə çatdı. 1 iyun 1929-cu ildə Sun orada dəfn edildi.
Dizayn seçimi
Komitə, Sun Yat-Sen Məqbərəsi üçün dizaynları toplamaq üçün dizayn yarışmasına ev sahibliyi etməyə qərar verdi. Komitə, 1925-ci il mayın 5-də qəzetlərə elanlar verərək, ölkədə və xaricdəki memar və dizaynerlərin öz dizayn işlərini göndərməyə dəvət etdi. 10 yuanlıq ödəniş müqabilində dizaynerlər öz işlərinin 12 şəklini Komitəyə təqdim etməli idi. Dizayn təlimatlara uyğun olmalıdır. müasir bir dizayna əsaslanan ənənəvi Çin üslubundan istifadə edilməli idi. Çin memarlıq ruhunu oyatmaqla yanaşı, yaradıcılıq da əlavə etməlidir. 40-dan çox təklif qəbul edilmişdir. 20 sentyabr 1925-ci ildə komitə Şanxayda toplandı və Lu Yanzhinin təklifini yekdilliklə seçdi. Türbə Lu Yanzhi tərəfindən dizayn edilmiş və Poy Gum Lee tərəfindən 1926 və 1929 arasında tamamlanmışdır.
Arxitektura
Dağ yamacında uzanan əzəmətli məqbərə ənənəvi imperatorluq məqbərələri və müasir memarlıq üslublarını birləşdirir. Tonoza aparan 392 pilləkən olan 480 metr (1,570 ft) və 50 metr (160 ft) genişlikli bir pilləkən var. Hər iki tərəfdə də şam, sərv ağacları qorunur. Pilləkənin sonunda hündürlüyü 16 metr (52 fut) və eni 27 metr (89 fut) olan bir qapı var. Üç qövslü mərmər qapıda, Sun-un şəxsi şüarı olan, dörd çin simvolu ilə yazılmış, "Tian Xia Wei Gong" ("天下爲公"), "Səma altında hamı üçündür" sözləri həkk olunmuşdur.
Ziyarətlər
Tarixi sənədli bir filmdə Çin Respublikasının keçmiş prezidenti Chiang Kai Shek açılış etdi və 1929-cu ildə Çini birləşdirmək üçün Şimal Ekspedisiyasında qazandığı zəfər barədə məlumat verərək məqbərəyə ziyarət etdi. 27 aprel 2005-ci ildə Kuomintang (KMT) sədri Lien Chan, həyat yoldaşı və digər KMT üzvləri məqbərəni ziyarət etdilər. 15 Noyabr 2006-cı il tarixində, səksən yaşın üstündə olan Sunun nəvəsi Sun Huiying tərəfindən ziyarət edildi. 12 fevral 2014-cü ildə Wang Yu-chi, 1949-cu ildə Çin Vətəndaş Müharibəsi bitdikdən sonra ərazini ziyarət edən ilk hökumət rəsmisi oldu.
Könüllü (Şəmkir)
Könüllü — Azərbaycan Respublikasının Şəmkir rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Toponimikası
Yerli əhalinin məlumatına görə, 1920-ci illərdə yeni yaşayış məntəqəsi salmaq üçün dövlət Qarayir adlı ərazidə torpaq sahəsi ayırsa da, ora heç kim köçmürdü. 30-cu illərin əvvəllərində şair Əhməd Cavad burada ilk dəfə özünə ev tikdirmiş, bir qədər sonra isə onun təşəbbüsünə könüllü qoşulan Seyfəli camaatının Abbaslı kəndinin Kələntərli məhəlləsi buraya köçmüş və kənd Körpüqıran adlandırılmışdır. Könüllü eyni zamanda bir tayfanın adıdır.
Tarixi
1890-cı illərdə Seyfəli və İrmaşlı kəndlərindən gəlmə əhali tərəfindən salınıb. Əvvəllər insanlar burada köçəri həyat yaşayıblar, buradan qışlaq olaraq istifadə ediblər. Sonradan buraya bir çox ailələr köçərək böyük bir kənd salınıb. Kənd 2 hissədən ibarətdir: Könüllü və Seyidlər.
Coğrafiyası və iqlimi
Kənd Gəncə-Qazax düzənliyində yerləşir.
Əhalisi
Kənd əhalisi 5073 nəfərdir ki, onunda 51% kişi, 49% isə qadınlar təşkil edir.
Antonio (Portuqaliya kralı)
Antonio (António de Portugal) (d. 1531 - ö. 26 avqust 1595) — Portuqaliya kralı. Atası I Manuel in oğlu Lüdovik, anası isə onun məşuqələrindən Yolanda Qomesdir. Ailəsinin rəsmi nigahı olmadığı üçün onun 33 gün davam edən səltənəti bir çox tarixçi tərəfindən qəbul edilməmişdir. İspaniya kralı II Filip lə apardığı taxt mübarizəsində məğlub olsa da, 1583-cü ilə qədər öz taxt iddiasını davam etdirdi.
Könüllü (Şəmkir)
İqtisadiyyatı
Kənddə 1093 təsərrüfat var. Kənd əhalisinin əsas məşğulliyəti taxılçılıq və heyvandarlıqdır. SSRİ vaxtında burada şərab zavodu tikilmişdir. Bununla əlaqədar olaraq bu kəndə Gədəbəy və Daşkəsən rayonlarından işləmək üçün gələnlər olmuşdur. Hazırda zavod fəalliyətini tam dayandırmışdır. Bu kənd üzüm bağları ilə çox məşhur olmuşdur. 1999-cu ilədək üzüm bağları olmuşdur. Hazırda üzüm bağların fərdi təsərrüfatla məşğul olan insanlar tərəfindən taxıl və otlaq sahələri olaraq istifadə olunur.
Mədəniyyəti
Kənddə 1 poçt, 2 rabitə qovşağı və 1 mədəniyyət evi var.
Təhsil
Kənddə 2 orta məktəb və 2 uşaq bağçası fəaliyyət göstərir.
Səhiyyə
Kənddə 2 xəstəxana mövcuddur.
Həşəratın inkişafı
Həşəratın inkişafı — Həşəratın inkişafı bir neçə mərhələdə gedir.
Yumurta mərhələsi
Həşəratın böyük əksəriyyəti yumurta qoymaqla çoxalır. Rüşeymin və sürfənin inkişafı xarici mühitdə gedir. Bəzən elə olur ki, embirional inkişaf dişi fərdin bədənində gedir və sürfə doğulur. Yumurta hüceyrəsində yumurta sarısında vardır. Bu, rüşeymin qidalanmasında və inkişafında mühüm əhəmiyyətə malikdir. Həşərat yumurta qoyduqdan sonra yumurtanın embrional inkişafı başlayır. Yumurtanın bölünməsi ilə yeni qız nüvələri əmələ gəlir. Çoxlu qız nüvələri nəticəsində blastoderma adlanan bütov hüceyrə qatı əmələ gəlir. Həşəratın yumurtası qidalı maddələrlə, yəni sarılıqla çox zəngindir və ona görədə nüvənin bölünməsi səthi gedir. İnkişafın sonrakı mərhələsində rüşeym qatı daha intensiv bölünür və yumurtanın qarın hissəsində rüşeym zolağı əmələ gəlir. Rüşeym inkişaf etdikcə həşəratın daxili quruluşu formalaşır Tam formalaşmış rüşeym yumurtanı tam doldurur və sürfəyə cevrilir. Sürfə bədən həcmini böyüdərək xorionu yırtır və xaricə çıxır. Yumurtadan sürfə çıxdıqdan sonra həşaratın postembironal inkişafı başlayır. Sürfənin inkişafı mürəkkəb proses olub, ancaq onun bədənində böyüməsi deyildir. Burada inkişaf mürəkkəb metamorfozla başa çatır.
Metamorfoz
Embional inkişafdan sonra həşəratın postembironal inkişafı başlayır. Postembional inkişaf metamorfozla olub,inkişaf prosesində hər bir fərd öz morfoloji bioloji xüsusiyyətlərini qurur və onu tamamlayaraq yetkin formaya çevrilir. İnkişaf mərhələsinə görə həşəratın iki tipivardır: qeyri tam və tam cevrilmə.
Tam çevrilmə
Tam çevrilmə ilə inkişaf edən həşəratın inkişafı 4 mərhələdə başa çatır - yumurta, sürfə, pup və yrtkin forma. Tam çevrilmə ilə inkişaf edən həşərat sürfəsi xarici görnüşcə yetkin formaya oxşamır.
Sürfə mərhələsi
Sürfə mərhələsi həşəratın inkişaf və böyümə mərhələsidir. Sürfənin həyatı yumurtanın embirional inkişafından sonra başlayır. Yumurtadan çıxan sürfə əsasən rəngsiz və ya ağımtıl rəngdə olur və yumşaq örtüyə malikdir. Sürfə sürətlə qidalanaraq inkişaf edir və böyüyür. Sürfənin bədəni xitinləşmiş kitikula ilə örtülü olduğu üçün o aramsız böyümə qabiliyyətinə malik deyildir. Ona görə də böyümə qabıqdəyişmə ilə başa çatır. Qabıqdəyişmədən əvvəl sürfə hərəkətini dayandır və müəyyən müddət qidalanmır. İmaqoya oxşamayan sürfələr müxtəlifliyinə görə 3 tipə ayrılır.
Kampodaşəkilli sürfələr
Kampodaşəkilli sürfələr çox hərəkətli olub, tünd rənglidir və döş hissəsində 3 cüt ayağı vardır. Bu tip sürfələr xarici görünüşcə Kampoda cinsinə oxşar olduğu üçün kampoda şəkilli sürfələr deyilir.
Tırtılvari sürfələr
Tırtılvari sürfələrdə 3 cüt döş və 2-8 cüt qarın ayaqları vardır. Bu tip sürfələrə kəpənək tırtılları, mişarçıların yalançı tırtilları da aiddir.
Aqoy
Aqoy — Krasnodar diyarının Tuapse rayonunda kənd. Nebuq kənd qəsəbəsi icması tərkibinə daxildir.
Həşəratın inkişafı
Açıq və ya azad puplar
Açıq və ya azad puplar yetkin formanın bəzi əlamətlərini özündə göstərərək, sərbəstdirlər. Açıq və ya azad pup əsasən böcəklər, torqanadlılar, yelpikqanadlılar və s. hərəşat üçün xarakterikdir.
Aqoy
Coğrafiyası
Kənd Qara dəniz sahilində, eyni adlı Aqoy çayının mənsəbində yerləşir. Tuapsedən 5 km şimal-qərbdə və Krasnodardan 101 km cənubda yerləşir. Qəsəbədən Tuapse-Novorossiysk avtomobil yolu keçir. Kəndin ərazisində, çay vadisində dənizə birbaşa bitişik "Aqoy" hərbi aerodromu yerləşir.
Həşəratın inkişafı
Örtülü puplar
Örtülü puplar üçün bədən və ətrafların möhəm şəffaf örtüklə örtülü olması xarakterikdir. Bu örtük sürfələrin son qabıqdəyişmədə ifraz etdiyi maddədən əmələ gəlir. Örtülü pup az bir qisim kəpənəklər müstəsna olmaqla, bütün kəpənəklərdə, bir çox milcəkdə, böcəklərdə müşahidə edilir.
Aqoy
Coğrafiyası
Şimal-qərbdən Nebuq, şərqdən Agui-Şapsuq və cənub-şərqdən Tuapse yaşayış məntəqələri ilə həmsərhəddir.
Həşəratın inkişafı
Gizli puplar
Gizli puplarda sürfələr son dəfə qabıq dəyişərkən həmin qabığı atmır və ondan özləri üçün örtük düzəldirlər.
Aqoy
Coğrafiyası
Kənd Qara dəniz sahilində, Baş Qafqaz silsiləsinin cənub yamacında yerləşir. Relyefi əsasən dağlıq və təpəlikdir. Sahil hissəsində və Aqoy çayının mənsəbində hündürlüyün dəyişməsi cüzidir. Kəndin orta hündürlüyü 15 metrdir. Mütləq yüksəklik 250 metrdir. Kəndin cənub-şərqində Aqoi ilə Tuapse şəhərini ayıran Aqoi aşırımı var. Dağlar sıx meşə ilə örtülüdür. Burada şam, şabalıd və s. geniş yayılıb.
Həşəratın inkişafı
Yetkin mərhələ
Pupdan çıxmış həşəratda artıq yetkin formanın əlamətləri tamamlanmamış olur.
Aqoy
Coğrafiyası
Kənd mülayim iqlimdən subtropikə keçid zonasında yerləşir. Əsasən Qara dənizdən əsən hava kütlələri üstünlük təşkil edir. Orta illik temperatur təxminən + 13,5 °C, iyulun orta temperatur təxminən + 23 °C, yanvarın orta temperaturu + 4,5 °C-dir. Orta illik yağıntı təxminən 1200 mm-dir. Yağıntıların çoxu qışda düşür.
Tarixi
Qafqaz müharibəsinin sonuna qədər birləşmiş Şapsuq yaşayış məntəqələri Aqoya çayı vadisi boyunca yerləşirdi. Mühacirlərdən sonra Aqoy çayının vadisi bir neçə onilliklər ərzində boş qalmışdır.
1915-ci ildə Aqoy çayının mənsəbində müxtəlif köçkünlər məskunlaşdı. 1917-ci il yanvarın 1-də Aqoy yaşayış məntəqəsi Qara dəniz vilayətinin Tuapse rayonunun tərkibinə daxil edilmişdir.
Əhalisi
Kənd əhalisinin sayı 2662 nəfərdir.
Avoqadro qanunu
Avoqadro qanunu (Avoqadro hipotezi) — 1811-ci ildə Amedeo Avoqadro tərəfindən kəşf olunan ideal qaz qanunudur. Qanuna əsasən bərabər temperatur və təzyiqdə bərabər qaz həcmləri eyni sayda molekul və ya zərrəcikdən təşkil olunub. Qanuna əsasən hidrogen və azot qazlarının eyni həcmləri eyni sayda molekuldan təşkil olunub.
Qanunun riyazi ifadəsi belədir:
-burada:
Lakin yuxarıda qeyd olunan bərabərlik  əhəmiyyətsizdir; o bütün homogen maddələr (homogen mayelər və bərk maddələrdə daxil olmaqla)  üçün doğrudur. Bu bərabərlik Avoqadronun kəşfindən əvvəl də var idi.
Avoqadro qanunun məntiqi nəticəsi belədir: "İdeal qaz sabitinin qiyməti bütün qazlar üçün eynidir." Riyazi ifadəsi isə:
-dır. Burada:
R2-D2
R2-D2 və ya Artu-Ditu — "Ulduz müharibələri" kosmik opera franşizasında robot personaj. O, Anakin Skayvalkerə, sonra Padme Amidala və Lyuk Skayvalkerə məxsus idi. R2-D2 altı "Ulduz müharibələri" filminin hamısında görünən dörd personajdan biridir. Digərləri Anakin Skayvalker (Dart Vayder), Obi-Van Kenobi və C-3PO-dur. R2-D2-ni Kenni Beyker canlandırmışdır.
Avoqadro qanunu
Bir mol ideal qaz standart təzyiq və temperatur şəraitində 22.4 litr (m3)  həcmə malik olur. Bu həcm adətən ideal qazın molyar həcmi adlanır.
R2-D2
Yaradılması
Droidin adı Corc Lukasın "Amerikan qraffitisi" (1973) filmini çəkdiyi vaxta təsadüf edir. Səs mühəndisi Valter Març droidə adını verən ifadəyə görə məsuliyyət daşıdığını iddia etmişdir. Març çəkilişlər vaxtı ikinci fasilə, ikinci dialoq ifadəsini qısaldaraq "R-2-D-2" kimi demiş, "Ulduz müharibələri" (1977) filminin ssenarisi üzərində işlədiyi vaxt otaqda olan Lukas bunu eşitmiş və "möhtəşəm ad" adlandırmışdır.
Avoqadro qanunu
Avoqadro qanunu, birləşmiş qaz qanunu ilə birgə ideal qaz qanunu yaradır.
R2-D2
Qəbulu
"Mir fantastiki" jurnalı C-3PO və R2-D2-ni "ən yaxşı robotlar" siyahısında 2-ci yerə layiq görmüşdür. R2-D2 2003-cü ildə Robot şöhrət zalına daxil edilmişdir. Smitsonian İnstitutu R2-D2-ni "Amerikanı yaradan 101 obyekt" siyahısına daxil etmişdir.
Avoqadro qanunu
Molyar həcm
1) Bütün ideal qazların 1 molunun eyni temperatur və təzyiqdə həcmləri bir-birinə bərabərdir.
Bu həcm 00C temperatur və 101325 H/m2 (700mm c. süt.) təzyiqdə 22,4136 dm3-dir.
2) Eyni temperatur və təzyiqdə 2 ideal qazın sıxlıqları onların kütlələri ilə düz mütənasibdir (p1 / p2 = m1 / m2)
Hatı Çırpan
Hatı Çırpan, həmçinin Satı Kadın kimi də tanınır — Türkiyə siyasətçisi, Türkiyə Böyük Millət Məclisinin 1935-ci il parlament seçkilərində seçilən ilk qadın üzvlərindən biri.
Həyatı
1890-cı ildə Kahramankazan ilçəsində doğulmuşdur. Atasının adı Kara Mehmet Efendi, anasının isə Emine Hanım idi.
18 iyul — 23 avqust 1934-cü il tarixləri arasında reallaşdırılan İkinci Dil Qurultayından əvvəl, 16 İyulda Prezident Mustafa Kamal Atatürk ekskursiya üçün Ankaradan 50 km uzaqda olan Kazan kəndinə (o dövrdə Ankara ilinin Kızılcahamam mahalının bir hissəsi idi  ) yollandı. Bu ekskursiya zamanı Atatürk Kazanın kənd muxtarı olan Satı Kadınla tanış oldu. O, Türkiyə İstiqlaliyyət müharibəsi dövründə dörd il döyüşən bir kəndli qadın idi. Onunla söhbət etdikdən sonra Atatürk Satı Kadınnın nailiyyətləri və intellektinə rəğbət bəslədiyini etiraf etdi.
Afet İnanın sözlərinə görə, Atatürk onunla görüşdükdən sonra demişdir: "Bax bu parlament üzvü kimi uğur qazana biləcək qadındır". Satı Kadının uğurlu seçki kampaniyasını Atatürkün özü sponsorluq elədi və dəstəklədi. Sonradan o dövrdə Hattiler sivilizasiyası ilə maraqlanan Atatürkün məsləhəti ilə o, birinci adını Hatı olaraq dəyişdirdi, bundan başqa onun əvvəlki adı türk dilində "satmaq" və ya "satın almaq" mənasını verirdi. 1934-cü ildə qəbul olunan və bütün türk vətəndaşlarının soyadı olmasını tələb edən Soyadı qanununa görə o, Çırpan soyadını seçdi.
Moxave telefon köşkü
Moxave telefon köşkü — Kaliforniyada, Moxave səhrasında yaxınlıqda işləyən yerli geoloqlar və şaxtaçılar üçün quraşdırılan telefon köşkü. Ən yaxın şose yolundan 24 km, ən yaxın yaşayış məntəqəsindən isə onlarla km məsafədə yerləşirdi. İlk vaxtlar onun nömrəsi +1-714-733-9969 idi, sonra kod 619-a, daha sonra isə 760-a dəyişdirildi.
Tarixi
Köşk 1948-ci ildə yaxınlıqda işləyən şaxtaçılar üçün quraşdırılmışdır. 1997-ci ildə Dyuis (Deuce) adlı bir şəxs köşk haqqında öyrənir və ona cavab verilənə qədər köşkə zəng etməyə başlayır. Hər səhər Dyuis üzünü qırxarkən güzgünün kənarına yapışdırdığı və üzərində "Sən bu gün Moxavenin ortasında yerləşən köşkə zəng etməyi unutmamısan?" cümləsini yazdığı yapışqanı görürdü. O, zəngləri ta ki Lorin (Lorene) adlı birisi ona cavab verənə qədər düz bir ay müddətində davam etdirir.
Öz əhvalatını öz saytında paylaşandan sonra Moxavedəki köşk qısa bir zamanda məşhurluq qazanır. Köşkün həvəskarları cavab almaq ümidiylə ora zəng edir, zənglərə cavab vermək üçün ora gedir, həmçinin ismarış qoyurdular. Zamanla köşk bütünlüklə qraffitilərlə örtüldü.
Məşhurluğu
Köşklə bağlı olan və 51 yaşlı Rik Karr tərəfindən iddia olunan bir hadisə Los Angeles Times qəzetinin müxbiri tərəfindən sənədləşdirilmişdir. Rik bildirirdi ki, o, Müqəddəs Ruhun təhrikiylə telefon köşkünün yanında 32 gün yaşamış və bu müddət ərzində 500-dən artıq zəngə cavab vermişdir. Bundan sonra səhranın ortasında yerləşən köşk ünsiyyət axtaran insanların ziyarət yerinə çevrilmişdir. Burada həmçinin yığıncaqlar da təşkil olunurdu. Köşkə gələn zənglərin ardı kəsilmirdi, belə ki insanları tanımadıqları bir yerə zəng etmək və təsadüfi insandan cavab almaq imkanı cəlb edirdi.
Sökülməsi
Köşk 17 may 2000-ci ildə Moxave səhrasının da balasında olduğu ABŞ milli parkları xidmətinin sorğusuna əsasən Pacific Bell şirkəti tərəfindən sökülmüşdür. Rəsmi səbəb olaraq insan axının səbəb olduğu arzuolunmaz ekoloji vəziyyət göstərilirdi. Köşkün tərəfdarları tərəfindən xatirə lövhəsi qurulsa da bu da xidmət tərəfindən sökülmüşdür. Telefon köşkünün tarixçəsi əsasında "Moxavedə telefon köşkü" adlı film də çəkilmişdir.
David Kldiaşvili
David Kldiaşvili — Gürcü yazıçı. Roman və pyeslərində Gürcüstandakı kəndli əhalinin səfil vəziyyətdə yaşamasını, gürcü cəmiyyətinin ziddiyyətlərini, ölkənin zadəgan ailələrinin getdikcə yox olmasını və s. kimi məsələləri qeyd etmişdir.
Həyatı
Rusiya imperiyasının Gürcüstan əyalətinin İmereti bölgəsindəki Zeda Simoneti adlı kənddə anadan olmuşdur. Ailəsi Gürcüstanın keçmiş zadəgan ailələrindən olmuşdur, lakin sonradan yoxsullaşmışdır. Kiyev və Moskva şəhərlərindəki hərbi məktəblərdə təhsil almışdır. Gürcüstana qayıtdıqdan sonra Rusiya ordusunda hərbi xidmətə başlamışdır. Batumi şəhərində xidmət etdiyi dövrdə şəhərdəki yerli ziyalılar ilə yaxın əlaqələr qurdu və mədəni işlərə qatılmağa başladı. Bu səbəbdən Rusiya ordusu tərəfindən etibar edilməyən zabitlər siyahısına salındı və Rusiyada 1905-1907-ci illər inqilabı ərəfəsində ordudan istefa vermək məcburiyyətində qaldı. I Dünya müharibəsi dövründə yenidən orduya çağırıldı və Osmanlı ilə sərhəddə xidmət etməyə başladı. 1915-ci il Fevral inqilabından sonra ordudan tərxis edildi və Gürcüstana geri döndü. Bu dövrdə səhhətində problemlər yaranmağa başlamışdı.
Əsərləri
David Kldiaşvili ən yaxşı əsərlərini yazıçı fəaliyyətinin ilk illərində yazmışdır. Yazıçının Kiyevdə yaşadığı dövrlərdə gürcü dilini unutması və yenidən öyrənməyə məcbur olması ilə bağlı məlumatlar mövcuddur. Yazıçının tərcümələri və əsərləri 1880-ci ildən etibarən gürcü mətbuatında dərc olunmağa başlanılmışdır. İlk böyük romanı olan "Solomon Morbeladze"ni 1894-cü ildə yazmışdır. Ardınca 1897-ci ildə "Samanişvilinin ögey anası", 1900-cü ildə "Kamuşadzenin bədbəxtlikləri" , 1910-cu ildə "Rüstəm Maşvelidze" , 1920-ci ildə isə "Bakulanın donuzları" və s. digər romanları qələmə almışdır. Həmçinin 1840-cı illərin Fransız komediyalarına bənzəyən "İrina səadəti" və "Darispannın bədbəxtlikləri"  adlı pyeslər də qələmə almışdır. David Kldiaşvili 1930-cu ildə Gürcüstan SSR-nin Xalq Yazıçısı adına layiq görülmüşdür.
1931-ci ilin 24 aprelində, 68 yaşında vəfat etmişdir. Tiflis şəhərində dəfn edilmişdir.
Xəzər Babazadə
Xəzər Babazadə — Azərbaycan şahmatçısı, beynəlxalq usta (2022-ci ildən etibarən). 2023-cü ilin mart ayının reytinqinə görə Azərbaycan şahmatçıları arasında 19-cu, dünya şahmatçıları arasında isə 853-cü və "Top 100 Juniors" reytinqində isə 66-cı yerdə qərarlaşıb.
Həyatı
Xəzər Babazadə 2005-ci il martın 12-də Bakıda anadan olub. O, 5 yaşından şahmat oynamağa başlayıb. Bakıda 269 nömrəli tam orta məktəbdə təhsil alıb.
Yerli turnirlərdə
2019-cu ilin yanvar ayında şahmat üzrə Azərbaycan çempionatında 4,5/9 xal topladı.
2022-ci ilin fevral ayında Naxçıvanda keçirilən şahmat üzrə Azərbaycan çempionatında 5/9 xal topladı.
Beynəlxalq turnirlərdə
2015-ci ilin iyul ayında Gürcüstanın Poti şəhərində keçirilən 10-cu Poti Beynəlxalq Açıq Şahmat Festivalı "Nana Aleksandriya Kuboku - 2015" turnirində iştirak etdi.
2017-ci ilin avqust ayında BƏƏ-nin paytaxtı Əbu Dabi şəhərində keçirilən 24-cü Abu Dabi Beynəlxalq Şahmat Festivalı - Yeniyetmələr Turnirinin qalibi oldu.
2018-ci ildə "Nakhchivan Open" turnirində iştirak etmişdir.
2018-ci ilin mart ayında Gürcüstanın Batumi şəhərində keçirilən Şahmat üzrə Avropa Fərdi Çempionatında iştirak etdi.
2019-cu ilin sentyabr ayında baş tutan 2019 Baku Open turnirində 6,5/9 xalla yarışı 11-ci pillədə başa vurdu.
2019-cu ildə Babazadə FİDE tərəfindən FIDE Master (FM) tituluna layiq görüldü.
2020-ci ilin dekabr ayında Babazadə "Karabakh is Azerbaijan!" şahmat üzrə onlayn beynəlxalq turnirində iştirak etdi və 8,5/11 xalla turnirin qalibi oldu. O, bu turirdə eyni xala malik qrosmeyster Nodirbek Abdusattorovu əlavə göstəricilərdə üstələməyi bacarmışdı.
NGC 2381
NGC 2381, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Kil bürcü istiqamətində yerləşir. SBa tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Xəzər Babazadə
Beynəlxalq turnirlərdə
2021-ci ilin iyul ayında Serbiyanın paytaxtı Belqrad şəhərində keçirilən "Serbia Chess Open | Maters" turnirində 5,5/9 xal topladı və 289 şahmatçı arasında 40–83-cü pillələri bölüşdü.
2021-ci ilin dekabr ayında Polşanın paytaxtı Varşava şəhərində keçirilən "FIDE World Rapid Championship" turnirində 6/13 xal topladı və 181şahmatçı arasında 109-cu pilləni tutdu.
2022-ci ilin iyun-iyul aylarında Serbiyanın Novi Sad şəhərində keçirilən "Serbia Chess Open | Maters" turnirində 5/8 xal topladı və 267 şahmatçı arasında 30-cu pilləni tutdu.
2022-ci ilin avqust ayında "Vüqar Həşimov Şahmat Akademiyası"nda mərhum qrosmeyster Vüqar Həşimovun xatirəsinə həsr olunmuş beynəlxalq turnirdə 8/9 xalla turnirin qalibi oldu.
2022-ci ilin sentyabr ayında Rumıniyanın Mamaya şəhərində keçirilən 18 yaşa qədər gənclər arasında Dünya Çempionatında 7,5/11 xalla turniri 6-cı pillədə başa vurdu.
2022-ci ilin oktyabr ayında Avstriyanın Mayrhofen şəhərində keçirilən Şahmat Klubları üzrə 37-ci Avropa Kubokunda 4/5 xal topladı.
2022-ci ilin noyabr ayında Türkiyənin Antalya şəhərində keçirilən 18 yaşa qədər gənclər arasında Avropa Çempionatında 6,5/9 xalla 3–8-ci pillələrdə qərarlaşdı və əlavə göstəricilərə görə turniri 7-ci pillədə başa vurdu.
2022-ci ilin noyabr ayında Rusiyanın Xantı-Mansi şəhərində keçirilən "The Game has begun!" turnirində 4,5/9 xalla 5–6-cı pillələrdə yer aldı.
2022-ci ildə Babazadə FİDE tərəfində beynəlxalq usta (International Master (IM)) tituluna layiq görüldü.
Şəxsi həyatı
Xəzər Babazadə 2023-cü ilin martında blokçeyn əsaslı şirkət ilə birlikdə şahmat sənayesində ilklərdən olan NFT əməkdaşlığını açıqladı.
TBA
To Be Announced (TBA) — olması planlaşdırılan hər hansı bir hadisənin olacağını bildirmək üçün daha çox Amerikan ingiliscəsində işlədilən termindir
Dumruq (Kəleybər)
Dumruq - İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Kəleybər şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 186 nəfər yaşayır (40 ailə).
Biosenoz
Biosenoz — müəyyən abiotik mühit məkanında (biotop, ekotop) yaşayan və bir-biri ilə müxtəlif əlaqələrdə olan bütün canlıların  məcmusudur. Buraya bütün avtotrof orqanizmlər olan bitkilər və heterotrof orqanizmlər olan canlılar (məməlilər, sürünənlər, quşlar, balıqlar, cücülər və s.) aiddirlər. Biotop şəklində  yayılmış  bütün  canlılar – müxtəlif  növlər  və  hər  bir  növü  təşkil  edən  fərqlər  təbii  qrupların  biosenozlarını əmələ  gətirir. İlk dəfə bu termin elmə 1877-ci ildə Alman alimi Karl Avqust Möbius tərəfindən daxil edilmişdir.
Məmmədəmin
Məmmədəmin — Azərbaycanlı kişi adı.
Biosenoz
Biosenoz anlayışı
Biosenoz - az və ya çox dərəcədə eyni yaşayış mühitinə malik müəyyən ərazidə yaşayan canlıların məcmusudur. Bu məcmuya müxtəlif bitki, heyvan və mikroorqanizmlər daxildir. Biosenoz cansız təbiət amilləri ilə qırılmaz bağlı olub, birlikdə möhkəm sistem əmələ gətirir ki, burada onların komponentləri arasında maddələr dövranı gedir.
Biosenoz növ strukturu, yaxud ona daxil olan hər hansı bir qrupu öyrənərkən növlərin sayı və onların miqdarlarının nisbəti şəklində özünü büruzə verən növmüxtəlifliyinin təsiri mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Güclü xarici təsirlərdən növmüxtəlifliyi dəyişə bilər. Biosenozun tamlığının qorunmasında növarası və növdaxili mübarizələrin əhəmiyyəti böyükdür. Bu mübarizələr biosenozda müxtəlif ekoloji oyuqlar əmələ gətirir. Biosenoz inkişaf etdikcə onun biokütləsi, növmüxtəlifliyi artır, qida əlaqələri mürəkkəbləşir. İnsanın heç bir təsiri olmadan formalaşmış biosenozlar (meşə, bataqlıq, çöl) və insan fəaliyyəti nəticəsində formalaşan aqrosenozlar mövcuddur. Biosenozun öyrənilməsi torpaq və su resurslarından səmərəli istifadə olunmasında mühüm rol oynayır. Çünki uzun təkamül prosesləri nəticəsində formalaşmış biosenozda mövcud əlaqələri nəzərə almamaq onların məhvinə səbəb olar.
İlk dəfə Biosenoz termini elmə 1877-ci ildə Alman alimi, hidrobioloqu, zooloqu və botaniki Karl Avqust Möbius (7 fevral 1825 - 26 aprel 1906) tərəfindən daxil edilmişdir. Karl Möbius 1877-ci ildə birlikdə yaşayan kompleks canlı heyvanların məhz "Biosenoz" termini ilə adlnadırılmasını təklif etmişdir. Hər bir biosenoz yaşayış uğrunda mübarizə, təbii seçmə və digər təkamül amillərinin təsiri altında yaranmışdır. Biosenoza daxil olan bitkilərin məcmusu Fitosenoz, heyvanlarınkı isə Zoosenoz adlanır. Biosenoz müəyyən biokütlə, məhsuldarlıq, öz quruluşunun nizamlı olması ilə xarakterizə olunur.
Biosenoz və ekosistem
Ekosistem — bir-biri ilə və ətraf mühitlə sıx qarşılıqlı əlaqədə olan növlərin əmələ gətirdikləri davamlı, öz-özünü tənzimləyən sistemidir. Ekosistemin sərhədləri az-çox aydın, orada gedən proseslərin xarakterinə görə avtonom xarakter daşıya bilər. Ekosistemin öyrənilməsi təbii sərvətlərdən səmərəli istifadə etmək, təbiəti qorumaq nöqteyi-nəzərincə müasir dövrün ən aktual problemlərindəndir. Biosenoz Ekosistemin tərkib hissəsidir. thumb|900px|center| Kanar adlarında yerləşən Böyük Kanar adasında şirin su Ekosistemi
Biotik qruplaşmalar
Bəzi tədqiqatçılara görə ekosistem istənilən uzunluqda və ölçüdə ola bilər. Bu baxımdan ayrılır:
Ekosistem biosferin elementar funksional vahididir. Onun strukturuna adətən üç planda baxılır:
Yucin Odum (1975) ekosistemə və biogeosenoza eyni kateqoriya kimi baxır. Vladimir Nikolayeviç Sukaçov (1942) biosenozu Yer səthinin oxşar canlı komponentlərinin (bitki örtüyü, heyvan, mikroorqanizmlər) və təbii şərait geoloji quruluş və s. onların qarşılıqlı əlaqələrinin vahid təbii kompleksini hesab edir. Deməli, biosenozun bağlılıq faktorları – substratın təbiəti, relyef tipi və torpaq sayılır, yəni biogeosenoz Sukaçova görə xoroloji (fiziki-coğrafi) xarakteri daşıyır. Ekosistemlə əsasən ərazicə deyil – trofik mövqeyindən baxılır. Beləliklə, biosenoz və ekosisteminin nisbətini belə təsəvvür etmək olar. Biogeosenoz fitosenozun sərhədi daxilində ekosistemdir. Daha dürüst, ekosistem və biogeosenoz kateqoriyaları bitki qruplaşması səviyyəsində bir-birinə uyğun gəlir, ondan yuxarı və aşağı səviyyələrdə isə onlar prinsipcə ayrılırlar. Ekosistemlərin əksərriyyəti uzun təkammül prosesində təşəkkül tapmışdır və növlərin ətraf mühitə uyğunlaşması nəticəsidir. Ekosistemlər özünü nizamlama və müəyyən hədd çərçivəsində ətraf şəraitin dəyişməsinin və populyasiyanın sıxlığını kəskinliyinin qarşısını almaq qabiliyyətinə malikdir.
Biosenozun strukturları
Biosenozda bir neçə struktur ayırd edilir. Biosenozun üç strukturu vardır. Onlar aşağıdakılardır:
Biosenozun növ strukturu
Tez-tez fəlakətli  təsirlərə  məruz  qalan  biosenozlarda  növ  spektri  böyük  olmur. Əksinə, həyat  üçün  abiotik  mühit  şəraiti  optimuma  yaxınlaşdıqca  zəngin  növlərə  malik  olan  qruplaşmalar  əmələ  gəlir. Buna tropik  meşələrin  çox  müxtəlif  orqanizmlərlə  zəngin  olan  mərcan  rifləri,  arid  zonada  çay  vadiləri  misal  ola  bilər. Tropik mehələrin  biosenozları  çox  müxtəlif  heyvanat  aləmi  və  bitki  növlərinə  malik  olur,  hətta  yan  yana  eyni  növdən  olan  ağaclara  rast  gəlinmir.
Biosenozların növ  tərkibi və  məskunlaşdığı  yerdə  yaşama  müddətinə  hər  biosenozun  tarixindən  də  asılıdır. Təzə formalaşan  cavan  qruplaşmalar  çoxdan  formalaşmış,  yetişmiş  qruplaşmalara  nisbətən  az  növə  malik olur. İnsan tərəfindən  yaradılan  biosenozlar  növlərlə  kəsad  olur.
Hətta ən  kəsad biosenozlarda  da  müxtəlif  sistematik  və  ekoloji  qruplara  aid  olan  onlarla  orqanizmlərə  rast  gəlmək  olar. Məsələn, taxıl  zəmisində  və  ya  üzüm  bağında  az  da  olsa  alaq  otları,  həşəratlar,  ziyanvericilər,  yırtıcılar,  torpaq  qatında  və  torpaq  üstündə  mikroorqanizmlər  də  rast gəlinir.
Biosenozun növ  tərkibinin  mürəkkəbliyi  məskunlaşdığı  yerin  mühitinin  müxtəlifliyindən  də  asılıdır. Növlərin ekoloji  təsnifatına  görə  müxtəlif  şəraiti  olan  biotoplarda  daha  zəngin  flora  və  ya  faunaya  malik  olan  biosenozlar  formalaşır. Növlərin çoxluğunun  məskunlaşmaq  şəraiti  əlverişli  sayılan  yer  qruplaşmalar  arasındakı  «ekotop»  adlanan  keçid  zonasıdır,  burada  növ  müxtəlifliyinin  artması  isə  «sərhəd  effekti»  adlanır. Ekotop növlərlə zəngin  olur  çünki  bura  hər  iki  sərhədyanı  qruplaşmadan  növlər  daxil  olur. Bundan başqa  ekotop  sərhədyanı  biosenozlarda  rast  gəlinməyən  özünə  məxsus  xarakter  növlər  də  olur. Məsələn, Böyük  Qafqazın  cənub  yamacında  meşəninn  yuxarı  sərhədinin  subalp  çəməni nə keçid  zonası  orta  dağ  meşə  fıstıq  qurşağına  nisbətən  flora  və  fauna ilə  daha  zəngindir. İki qonşu  biotoplar  bir  birindən  nə  qədər  çox fərqlənirsə  onların  sərhədlərində  şərait  bir  o  qədər  müxtəlif  və  sərhəd  effekti  bir  o  qədər  də  güclü  olar. Meşə və ot  bitkilərinin  su  və  quru  biosenozlarının  kontaktında  növ  zənginliyi  güclü  artır. «Sərhəd effekti»  bir  birindən  kəskin  ayrılan  təbii  zonaların  flora  və  faunası  üçün  daha  səciyyəvidir.
Biosenozda ekoloji  sığınacaq  çox  olduqca  onun  növ  tərkibi  zəngin  olar. Öz növbəsində  qruplaşmanın  növ  müxtəlifliyi  artdıqca  ekoloji   sığınacaq  da  çoxalır. Bir biosenozun  tərkibində  eyni   ölçü  qrupa  aid  olan  növlər  sayına  görə  kəskin  seçilir. Onlardan birinə  seyrək  rast  gəlinir,  digəri  isə  olduqca  çox  olduğu  üçün  biosenozun  xarici  görkəmini  təyin  edir. Məsələn, yovşan  yarımsəhralarında – yovşan,  fıstıq  meşəsində – fıstıq. Bu qruplaşmalarda  müəyyən  növlər  üstünlük təşkil  edir  və  bütövlükdə  biosenozun  fəaliyyətini  müəyyənləşdirir.
Sayına görə üstünlük  təşkil  edən  dominant  növ  adlanır,  lakin  onların  arasında  elə  övlər  vardır  ki,  biosenoz  üçün  yüksək  dərəcədə  mühit  yarıdır  və  onlarsız   digər  növlərin  olması  mümkün  deyildir. Bu növlər  qruplaşmanın  mikromühitini müəyyənləşdirir  və  onların  aradan  götürülməsi  biosenozun  tam  parçalanması  təhlükəsini  yaradır. Bu növlər  edifikatorlar  adlanır  (lat. – qurucu). Bəzi hallarda  heyvanlar  da  edifikator  ola  bilər.
Biosenozun tərkibində  az  miqdarda  dominantlarla  yanaşı  adətən  az  saylı  və  nadir  növlər  daxil  olur. Az saylı  növlər  ikinci  dərəcəli  növlər  də  adlanır  və  onlar növ zənginliyini  yaradır,  müxtəlifliyini  yüksəldir  və dominantların  yerini  doldurmaq  və  yaxud əvəz  etmək  üçün  ehtiyat  vəzifəsini  görür.
Biosenozun növ strukturunda  ayrı-ayrı  növlərin  rolunu  qiymətləndirmək  üçün  məxtəlif  göstəricilərdən  istifadə  edilir:  növün  bolluğu – vahid  sahədə  növün  sayı  və  həcmi. Rast gəlinməsi – növün  biosenozda  bərabər  və  qeyri  bərabər  yayılmasını  səciyyələndirir. Məlumdur ki,  biosenozlarda  bakteriyalar  və digər   mikroorqanizmlər  üstünlük   təşkil edir. Odur ki,  müxtəlif  ölçülü  növləri  müqayisə  etdikdə  saya  görə  dominantlıq  etmək  qruplaşmanın  xüsusiyyətlərini  əks  edə  bilməz. Müxtəlif ölçülü  formalar  və  növlər  müxtəlif  əlamətlərinə  görə  ayrılır:  sistematik,  ekoloji-morfoloji,  ölçüyə  görə  (torpağın  mikro-  mezo-  və  makrofaunası  bütövlükdə). Daha kütləvi  yayılan  növlərin  müxtəlif  ölçülü  qrupların  daxilində  müxtəlifliyi,  say  nisbəti,  nadir  formaların  bolluğu,  növ  strukturun  spesifikası  haqqında  təsəvvür  yaradır.
Biosenozun ərazi strukturu
thumb|left|200px|Ərazi Biosenozu Biosenozda növlər müəyyən ərazi strukturu yaradır. Müxtəlif boya malik olan bitkilər bir yerdə olduqda fitosenoz çox vaxt aydın yarusluq quruluşunu alır: assimilyasiya edən bitkinin yerüstü orqanları və yeraltı hissələri bir neçə qatda yerləşərək mühitdən müxtəlif cür istifadə edir və onu dəyişdirir. Yarusluq mülayim qurşağın meşələrində yaxşı görünür. Məsələn, Lənkəranda üst mərtəbədə şabalıdyarpaq palıd üstünlük təşkil edir. Hündürlüyü 28-36 metrə çatır. Ona bəzən vələs azad ağacı Qafqaz xurması qarışır. Orta mərtəbəni dəmir ağac 12-16 metr, alt mərtəbəni isə samşid və bigəvər və başqa kollar tutur 3–7 m. Yaruslar arası bitkilər də mövcuddur bunlara mamırlar və şibyələr çiçəkli efemerlər aiddir və abacların gevdəsində yerləşir. Yerüstü bitiklərə işıq axınından tam istifadə etməyə yarusluq şərait yaradır. Hər bir yarus müəyyən bir kompleks şəraitə uyğunlaşır və fitoiqlimin yaranmasında iştirak edir. Fitosenozların torpaqaltı yarusun bitki köklərinin işlədiyi dərinliklərdən, kök sistemin aktiv hissəsinin yerləşməsindən asılıdır. Meşədə çox vaxt bir neçə torpaq altı yarusu müşahidə edilir.
Heyvanlar bu yaruslarda yerləşir, onlardan bəziləri aşağıdakı qruplara ayrılır: torpaqda məskunlaşanlar – geobiy, yerüstü səth qatında – herpetobiy, mamır yarusundakı – briobiy, ot örtüyündəki – fillobiy, digər yüksəklikdə yaşayan həşəratlar isə – aerobiy adlanır. Quşlar arasında yalnız yerdə yuva quranlar (toyuq kimilər – tetra quşu, tənək quşu), kol arasında yuva quranlar (qar quşu, silviya quşu, oxuyan qara toyuqlar), və ya ağac çətirində yuva quranlar (alacəhra, payızbülbülü, iri yırtıcılar) ayrılır.
Su ekosistemlərində irimiqyaslı şaquli strukturu iki növbədə xarici faktorlar əmələ gətirir. Pellagealda təyin edici faktorlara işıqlama və temperatur qradiyentləri və biogenlərin konsentrasiyası aiddir. Dərinliklərdə hidrostatik təzyiq faktoru, dib biosenozlarında isə faktora qrunt müxtəlifliyi, dib qatlarında suyun hidrodinamikası əlavə olunur. Şaquli strukturun xüsusiyyətlərinin növ tərkibi, dominantlıq edən əvəz olunması, bitkilərin göstəricisi ilə ifadə olunur.
Üfüqi istiqamətdə parçalanma - mozaiklik praktiki olaraq bütün fitosenozlar üçün xasdır. Ona görə onların daxilində struktur vahidləri ayırırlar. Bu vahidlərə müxtəlif adlar verilir. Məsələn, mikroqruplar, mikrosenozlar, mikrofitosenozlar. Bu mikroqruplar növ tərkibinə, növlərin say nisbətinə, yaşına, sıxlığına, məhsuldarlığına görə fərqlənir.
Biomlar da biosenoz kimi böyük təbii zonalarının ekosistemidir. Yəni, biom Eyni iqlim zonasının ekosisteminin küllüsüdür. Əsasən, 2 cür biom olur: thumb|center|600px|
Biosenozda orqanizmlərin əlaqələri
thumb|left|200px|Biosenozda orqanizmlərin əlaqələri thumb|right|200px|[[Yunan qozunun Alellopatiyası]] Biosenozların yaranması  və  mövcudluğunun  əsası  orqanizmlərin  eyni  biotopda  yerləşərək  bir-birilə  əlaqəsindən  ibarətdir. . Bu  əlaqələr  növlərin  qruplaşmasında  əsas  yaşama  şəraitini,  qida  əldə  etməsini  və  yeni  ərazilər  zəpt  etməsini  müəyyənləşdirir. Trofik əlaqələr – bu  növün  digər  növün  fərdinin  hesabına  qidalanır. İynəcənin digər  həşəratı  uçan  halda  tutması,  peyin  qurdu  böcəyinin  iri  dırnaqlıların  peyini  ilə  qidalanması,  bilavasitə  trofik  əlaqəyi  misaldır.
Topik əlaqələr – bir  növün  həyat  fəaliyyəti  nəticəsində  digər  növün  yaşayış  şəraitinin  fiziki  və kimyəvi  dəyişməsi  ilə  xarakterizə  olunur. Bu əlaqələr  olduqca  müxtəlifdir. Onlar bir  növün digər  növ  üçün  mühit  yaratması,  substratın  formalaşması  ilə  əlaqədar  digər  növün bura  köçür  yaxud  da  əksinə  suyun, havanın  hərəkətinin  təsiri  temperaturun,  ətraf  sahənin  işıqlanmasının  dəyişməsi  ifrazat  məhsulları  ilə  mühitin  forması  və  s.  səbəbdən  köçməkdən  çəkinir. Milçən sürfələrinin  ipək  peyinində  məskünlaşması,  ağacın  gövdəsindəki  şibyələr,  onlar  üçün  substrat və  ya  yaşama  mühiti  sayılan  orqanizmlərlə  topik  əlaqədə  olurlar. Digər orqanizmlər  üçün  mühitin   yaratmaq  və  ya  mühitin  dəyişməsi  bitkilər  böyük  rol  oynayır,  bitki  örtüyü  enerji  mübadiləsi  xüsusi  xüsusiyyətinə  görə  yer  səthində  istiliyinin  paylanması,  mezo-  və  mikroiqlimin  yaranmasında  güclü  faktor  hesab  olunur.
Meşə çətiri  altında  meşəaltı  kollar, ot örtüyü  və  heyvanat  aləmi,  sabit  temperatur  və  yüksək  rütubətlik  şəraitində  olur. Topik və  tropik  əlaqələr  biosenozda  olduqca  böyük  əhəmiyyət  daşıyır. Məs bu  əlaqə  tipləri  müxtəlif  növdən  olan  orqanizmləri  bir-birinin  yanında  saxlayır  və  onları  müxtəlif  miqyasda  kifayət  dərəcədə  sabit  qruplaşmalarda  cəmləşdirir. Forik əlaqələr – bu növün  yayılmasında  digər  növün  yayılmasında  iştirakı  deməkdir. Nəql etmə  rolunda  heyvanlar  çıxış  edir. Heyvanlarn bitki  toxumlarını,  sporlarını,  bitki  toxumcuqlarını  başqa  yerə  aparılması  zooxoriya  deyilir,  digər  daha  xırda  heyvanları  daşıması  foreziya  adlanır. Daşıma adətən  xüsusi  və  müxtəlif  uyğunlaşmalar  vasitəsi  ilə  həyata  keçirilir. Heyvanlar bitki  toxumlarını – passiv  və  aktiv  üsullarla  tutub  saxlaya  bilər.
Fabrikasiya əlaqələri -    biosenotik  əlaqələrin  belə  tipində  növ  iştirak  edərək  öz  tikintisində  ayrılma  məhsulları  yaxud  ölü  qalıqlar,  yaxud  da  digər  növün  canlı  fərdlərindən  istifadə  edir. Məsələn: quşlar  yuvasını  qurmaq  üçün ağacların büdaqlarından,  məməlilərin  tüklərindən,  lələklərdən  istifadə edirlər. Fizioloji optimum – növ  üçün  bütün  abiotik  faktorlar  birliyi  əlverişli  olur,  böyümə  və  çoxalmanın  daha  sürətlə  getməsi  mümkündür. Sinekoloji optimum – elə  biotik  əlaqədir  ki,  növ  düşmənləri  və  rəqibi  tərəfindən  ən  az  təzyiqə  məruz qalır,  bu  isə  onun  artmasına  imkan  yaradır. Sinekoloji və  fizioloji optimumlar  çox  vaxt  uyğun gəlmir. Əgər uyğun  biotopda  ekoloji  sığınacaq  olduqca  güclü  rəqib tərəfindən  zəpt  olunubsa  və  yırtıcı  və  parazitlərin  təsiri  güclüdürsə,  növ  orada  yaşamır. Biosenozun formalaşdıran  növ  arası  əlaqələr  orada  məskünlaşan  növlərin  qanunauyğun  münasibətinə  onların  ekoloji  xüsusiyyətlərinə, sayına,  məkanda  paylanmasına  şərait  yaradır,  başqa  sözlə  biosenozun  müəyyən  strukturunu  yaradır.
Canlılar arasında  olduqca  müxtəlif  qarşılıqlı  əlaqələr  mövcuddur. Onlar aşağıdakılardan ibarətdir:
Azərbaycan–Nepal münasibətləri
Azərbaycan–Nepal münasibətləri — Azərbaycan Respublikası ilə Nepal Federativ Demokratik Respublikası arasındakı mövcud ikitərəfli əlaqələr.
Sovet dövrü
Azərbaycan SSR 1981-ci ildə Nepalda SSRİ günlərində Sovet İttifaqını təmsil etmişdir.
Diplomatik əlaqələr
İki ölkə arasında diplomatik əlaqələr 1995-cü ilin yanvar ayının 28-də qurulmuşdur.
Verden (rayon)
Verden  — Fransanın Lotaringiya regionun rayonlarından biri. Departamenti — Möz. Suprefektura — Verden. Rayonun əhalisi 2006-cı ildə 86 211 nəfər təşkil edirdi. Əhalinin sıxlığı — 30 nəf / km². Rayon ərazisi — 2829 km².
Bənzətmə
Bənzətmə — klassik ədəbiyyatda işlənən nəzirənin aşıq poeziyasındakı ekvivalenti. Bir qayda olaraq, sonrakı nəslə, yaxud ədəbi məktəbə mənsub aşıq özündən əvvəl yaşayıb-yaratmış ustad sənətkarın diqqətini cəlb edən, təsirləndiyi şeirə yaxın şeir, yəni onun oxşarını, bənzərini yaratmağa çalışır. Bənzətmə, yaxud bənzəmə adlandırılan belə yeni transformasiya zamanı qafiyələnmə prinsipi olduğu kimi qorunub saxlanır. Bənzətmə ruh və məzmun etibarı ilə də klassikin əsərinə yaxın olmalıdır. Məsələn, vaxtı ilə Aşıq Ələsgər aşağıdakı misraların yer aldığı "Olacaqdı" qoşmasını yazmışdı: Dedim, könül, içmə eşqin camını, İçsən, dünya sənə dar olacaqdı. Ya dost olma, ya zəhmətdən incimə, Dost yolunda boran, qar olacaqdı. Özünü Aşıq Ələsgər ədəbi məktəbinin davamçısı sayan Aşıq Hüseyn Bozalqanlı qoşmaya eyni adlı bənzətmənin müəllifidir: Dedim, könül, düşmə şeytan felinə, Hiyləsi, fitnəsi şər olacaqdı. Bu dünya bir bağdı, bağbanı iblis, Alması, heyvası nar olacaqdı. Bənzətmə yalnız bir ədəbi məktəbin, yaxud janrın hüdudları ilə məhdudlaşmır. Aşıqların klassik poeziya nümunələrindən, şairlərin isə folklordan və aşıq yaradıcılığından təsirlənərək bənzətmə xarakterli əsərlər yaratmaları ilə bağlı çoxsaylı misallar mövcuddur. Məlum olduğu kimi, realist xalq şeirinin ən görkəmli nümayəndəsi Molla Pənah Vaqif həyatının son günlərində dövrünün ictimai ədalətsizliklərini qabarıq şəkildə əks etdirən, qoyan fəlsəfi mündəricəli "Görmədim" müxəmməsi qələmə almışdı. Müxəmməs bu misralarla başlanır: Mən cahan mülkündə mütləq doğru halət görmədim, Hər nə gördüm, əyri gördüm, özgə babət görmədim. Aşıq Ələsgər aradan təxminən yüz il keçəndən sonra həmin müxəmməsə özünün eyni narazılıq və etiraz ruhu ilə dolu bənzətməsini qələmə almışdı: Bivəfanın, müxənnəsin, nakəsin Doğru sözün, düz ilqarın görmədim. Namərdin dünyada çox çəkdim bəhsin, Namusun, qeyrətin, arın görmədim. Bənzətmə yalnız oxşar mövzular, yaxud motivlər əsasında yaranmır. XX əsr Azərbaycan poeziyasında inqilabi dəyişikliklərə imza atmış böyük Mirzə Ələkbər Sabir Füzulinin gözəlin və gözəlliyin vəsfinə həsr olunmuş incə qəzəllərinə öz dövrünün tiplərini göz önündə canlandıran bənzətmələr yazmışdır.
Bənzətmədə eyni zamanda bədii mətndə söylənən fikrin ifadəliliyini, emosional təsir gücünü artırmaq üçün haqqında söhbət açılan predmet (surət, hiss, duyğu) başqa məfhumlara bənzədilir. Bu cür qarşılaşdırma və müqayisə fonunda lirik qəhrəmanın təbiəti, əhvalı daha aydın və görümlü şəkildə göz önündə canlanır. El aşıqlarından Usta Abdullanın nümunə kimi gətirdiyimiz aşağıdakı gəraylısı bu tipli bənzətmələrlə zəngindir: Səhərdən sərvi boylunu Gördüm bağlar arasında. Tüstüm ərşə bülənd oldu, Yandım yağlar arasında.
Yandım, yetirən olmadı, Mətləb bitirən olmadı. Öldüm, götürən olmadı, Qaldım ağlar arasında.
Eşqin firqətindən çaşdım, Zülfün toruna dolaşdım. Abdullayam, sənsiz aşdım, Gəzdim dağlar arasında.
Gənc Atsızlar
Gənc Atsızlar — 3 may 2005-ci ildə Türkiyənin Bursa şəhərində təsis edilən və Nihal Atsızın ideologiyasına əsaslanan ifrat sağçı təşkilat.
Nəşrlər
Təşkilatın üç nəşri var. Onlar "Genç Atsızlar", "Kömen" və "Ötüken" jurnallarıdır. 2010-cu ilin yanvar ayında elektron jurnal olaraq nəşr olunan "Genç Atsızlar"ın jurnalı onuncu sayından sonra nəşrini dayandırmışdır. Nihal Atsızın eyniadlı şeirindən ilhamlanaraq 25 iyun 2011-ci ildə "Kömen" adlı başqa bir jurnal buraxılmağa başlanmışdır. On doqquz nömrəsinin sonunda "Kömen" jurnalı da nəşrini dayandıraraq "Ötüken" jurnalı ilə əvəz edilmişdir. "Ötüken" jurnalının ilk sayı 1 oktyabr 2013-cü ildə işıq üzü görmüşdür. Təşkilat "Genç Atsızlar"ın Nihal Atsızın eyniadlı jurnalının davamı olduğunu və 143 sayı dərc edildiyini iddia edirlər. Nihal Atsızın oğlu Yağmur Atsız jurnalın qeyri-qanuni nəşr edildiyini, jurnalın ad hüququna qardaşı Buğra Atsızla birlikdə sahib olduqlarını bildirmişdir.
Hadisələr
14 oktyabr 2009-cu ildə Bursada keçirilən Türkiyə–Ermənistan futbol matçında Azərbaycan bayrağının stadiona gətirilməsinin qadağan olunduğu açıqlanmışdı. Gənc Atsızların 4 üzvü Azərbaycan bayraqları olan model təyyarələri matçın ortasında stadionun içinə soxmağı planlaşdırdıqları üçün polis tərəfindən saxlanılmışdır.
Gənc Atsızların 26 fevral 2012-ci ildə Taksim meydanında Xocalı soyqırımının ildönümü ilə bağlı keçirilən mitinqə qatılan üzvləri əllərində "Hamınız ermənisiniz, hamınız bicsiniz", "Hrantın bicləri bizi qorxutmur” yazılan pankartlar qaldırmış və eyni şüarları səsləndirmişdir. Mitinqdən hadisə günlərlə mətbuatda müzakirə edilmişdir. Qrupun mitinq zamanı Sülh və Demokratiya Partiyasının rayon sədrliyinə, "Aqos" qəzeti və Fransa konsulluğunun binalarına qarşı, həm də Əkmələddin Ehsanoğluna hücum etməyi planlaşdırdığı bildirilmişdir.
27 fevral 2020-ci il tarixində Suriya Silahlı Qüvvələri İdlibdə 36 Türkiyə əsgərini öldürdükdən sonra Atsız Gəncliyi müxtəlif vilayətlərdə "Ordu-Millət yürüşü"nü təşkil etmişdir.
Əmrah Həmidov
Əmrah Firavan oğlu Həmidov (12 yanvar 1997; Kürsəngi, Salyan, Azərbaycan — 5 oktyabr 2020; Gəncə, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin kiçik giziri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Əmrah Həmidov 1997-ci il yanvarın 12-də Salyan rayonunun Kürsəngi kəndində anadan olub. Ailəli idi.
Hərbi xidməti
Əmrah Həmidov 2014-2016-cı illərdə Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin sıralarında müddətli həqiqi hərbi xidmətdə olub. 2016-cı ildən isə "gizir" hərbi rütbəsində müddətdən artıq həqiqi hərbi qulluqçu olaraq xidmət edirdi.
Azərbaycan Ordusunun kiçik giziri olan Əmrah Həmidov 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Murovdağ istiqamətində gedən döyüşlərdə savaşıb. Əmrah Həmidov sentyabrın 27-də Murovdağ döyüşləri zamanı ağır yaralanıb, oktyabrın 5-də isə Gəncə şəhərində Hərbi Hospitalda şəhid olub.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Əmrah Həmidov ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycan ərazilərinin işğaldan azad olunması zamanı döyüş tapşırıqlarını və xidməti vəzifələrini yerinə yetirən zaman fərqləndiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 30.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Əmrah Həmidov ölümündən sonra "Hərbi xidmətlərə görə" medalı ilə təltif edildi.
Gəldər (Kəleybər)
Gəldər — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Kəleybər şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 93 nəfər yaşayır (18 ailə).
Azərbaycan–Burundi münasibətləri
Diplomatik əlaqələr
İki ölkə arasında diplomatik əlaqələr 1995-cü ilin mart ayının 2-də qurulmuşdur.
Sosiologiya
Sosiologiya ( — "cəmiyyət", — "elm") və ya İctimaiyyat — cəmiyyətə, insanın sosial davranışına, sosial münasibətlərin nümunələrinə, sosial əlaqələrə və gündəlik həyatla əlaqəli mədəniyyət aspektlərinə diqqət yetirən sosial elm.
Sosiologiyanın funksiyaları və rolu
Baxmayaraq ki, qədim zamanlardan insanların sosial rifahını yaxşılaşdırmaq üçün müxtəlif filosoflar (İbn Xəldun, Platon və s.) fərqli ideyalar irəli sürüblər, qanunlar qəbul və icra olunub, sosiologiya bir elm kimi yalnız və yalnız XVIII əsrdən etibarən yaranmağa və inkişaf etməyə başlayıb. Sosiologiyanın banisi kimi fransız filosofu Ogüst Kont götürülür, lakin ondan çox digər 3 şəxs (Karl Marks, Maks Veber və Emil Durkhaym) sosiologiyanın inkişafına töhfə veriblər və elə buna görə də məhz bu 3 şəxs sosiologiyanın "ataları" kimi də tanınır.