cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Haşım bəy Heybətbəyov
Həyatı
Haşım bəy Saqib haqda ətraflı məlumatı Azərbaycan teatrı və kinosunun parlaq ulduzlarından biri, Xalq artisti Nəcibə Məlikovada verib.
O demişdir ki özümə söz vermişəm ki haçansa gün gələr, mən atamın şeirlərini bir yerə yığar, nəşr və təbliğ edər, bəlkə bununla da böyük, müqtədir söz ustadının ruhunu şad etmiş olaram.
Birdə ona inanıram ki, vaxt gələr, dərsliklərin, ədəbiyyat müntəxəbatlarınin, salnaməların nəşri ilə məşğul olacaq müəlliflər haşirlər öz əsərləridə həmişəyaşar, cavidan şairimiz haqda məlumatlar verəcəklər.
Haşım bəy Hacı bəy oğlu Heybətbəyov (Saqib) 1870-ci ildə Bakının Buzovna kəndində nufuzlu ruhani, ziyalı və tacir ailəsində doğulmuşdur.
Heybətbəyovlar təkcə Buzovnanın deyil, eyni zamanda Bakının ən məşhur və qədim nəsillərindən biridir. Əsərlərini-qəzəl, həcv, rübai, növhəvə mərsiyələrini "Saqib" təxəllüsü ilə yazmış Haşım bəy həyat və fəaliyyətini aşağıdakı kimi bölmək daha düzqün olardı: rühani, tacir, şair, xeyriyyəçi, jurnalist.
Haşım bəy Saqibin atası Hacı bəy Heybət bəy oğlu Bakıda, Dərbənddə, Petrovsk-portda(1923-cu ildən Mahacqala) və Səmərqənddə ticarət mərkəzləri ilə əlaqə saxlamış, Hasım bəy ilk gənclik illərində, xüsusilə atasının vəfatından sonra da həmin şəhərlərdəki ticarət mərkəzləri və kontorlarının sahibi olmuş, hətta bir necə dövlətlə sərbəst alış-veriş etmişdir.
Haşım bəy Saqibin babası Əliyar bəy də şeir və sənət hamisi idi. Bir dəfə Əliyar bəy şamaxılı Mahmud ağa ilə birlikdə "Beytüş-səfa" şeir məclisinin qonağı olmuş fransız yazıcısı Aleksandr Dümanın Bakıya gəldiyini eşidir.
Dərhal Aleksandr Dümanı evinə dəvət edir, Buzovnadakı mülkündə bir necə gün qonaq saxlayır, şərəfinə ziyafətlər verir, şeir-muğam məclisləri təşkil edir.
Ərəb, fars, türk,özbək, cıgatay, rus dilləri, və ədəbiyyatını, islam,şəriət və ilahiyyat tarixini müstəqil, mükəmməl öyrənmışdir. Söylənildiyinə görə iti hafizəvə qavrama qabiliyyətinə görə Haşım bəy Saqib Firdovsi, Cədi, Hafiz, Cami, Xaqani, Nizami, Füzuli yaradıcılıqlarını əzbər bilmişdir.
Haşım bəy Saqib ədəbiyyata təsadüfən gəlməmişdir. Məlumatlara görə hələ dini təhsil aldığıilk gənclik illərində, atasına ticarət işlərində kömək etməyə başladığı vaxtlarda şer yazmağa başlamışdır.
Haşım bəy Saqib dövrünün nüfüzlu üləmaları, rühaniləri, həmkəndliləri aytətullah Ahund Şeyx Qulamhüseyn, Ahund Şeyx Molla Kamiyab(atrist Sidqi Ruhullanın qardaşıdır-naşir), Hüseynqulu Sarabski, Hüseyn Ərəblinski, Sidqi Ruhulla, Mirzəağa Əliyev, Cabbar Qaryağdıoğlu, öanəndə-milyonçu Seyid Mirbabayev, Mirzə Mənsur Mənsurov və onunla yaxın dost dost olmuş, elmi-dini, ədəbi və musiqi məclislərində onlarla birlikdə iştirak etmişdir.
Yazılı mənbələrdən və şəxsi arxivlərdən əldə edilmiş bəzi əsərlərdən müəyyənləşib ki, Bakının bəzi şairləri Haşım bəy Saqibə ithaflar yazmış, həmin ithaflarda Saqibin öz əsərlərində işlətdiyi misra, yaxud məfhumları da vermişlər.
Bunlara Səməd Mənsurun "Haşım bəy Saqibə", Ağasəlim Fədainin (İmamaliyev) "Kim-kimədir" ithaflarını misal kimi göstərmək olar.
Haşım bəy Saqib 1931-ci ilin dekabrında qəflətən vəfat etmişdir.
Məzarı Bibiheybət qəbirstanlığındadır.
1931-ci ildə nəşr olunmuş dövrü mətbuat orqanlarının heç birində şairin nekroloquna rast gəlinmir.
Spiro Quberina
Həyatı
Spiro Quberina 1 mart 1933-cü ildə Xorvatiyanın Şibenik şəhərində anadan olub. Şibenik Milli Teatrında ilk rolunu oynayanda o, hələ lisey şagirdi idi. Orta təhsilini bitirən Quberina 1970-ci ildə Zaqreb Dramatik Sənətlər Akademiyasını bitirdi. Bundan sonra təqaüdə çıxdığı 1999-cu ilə qədər Zaqrebdəki Xorvatiya Milli Teatrında davamlı olaraq tamaşalarda rol oynadı. Teatr, kino və televiziya sahəsində rolları müvəffəqiyyətlə oynamış, spesifik nitqə əsaslanan xarakter komediyalarında üstün olmuşdur.
Ranko Marinkoviçin, İvo Breşanın, Marin Drjiçin və digər yazıçıların əsərlərində müstəsna bir müvəffəqiyyət qazandı və xüsusilə də, radio-televiziya seriallarında da rol aldı: Divaç ("Dilənçilər və Oğullar", İvan Raos), Strikan ("Velo misto", Milyenko Smoye), Oçenaşek ("Oçenaşekin gündəliyi", Vyekoslav Mayer) və s. rollar Quberinanın əvəzsiz rolları idi.
Bundan başqa, dublyajçılıq da edən Quberina "Asteriks Sezara qarşı" filmində Obeliksi və "Mune: Ay gözətçisi" filmində Yuneni xorvat dilindəki dublyajda səsləndirmişdi.
İndoneziya tarixi
thumb|right|260px|İndoneziya
İndoneziya tarixi — İndoneziya Respublikasının tarixi.
Orta əsrlər
XIII əsrin sonunda Yavada yaranan Maccapaxit imperiyası 1295–1520-ci illərdə ölkə ərazisindəki xırda dövlətləri də özünə birləşdirdi. XIV əsrdə Hindistan və Malakkadan müsəlman missionerləri, o cümlədən miqrasiya etmiş müsəlmanlar İndoneziyada islamı yaymağa nail olmuşdular. Bu hadisə ölkə daxilində siyasi ziddiyyətləri daha da qabartdı və siyasi pərakəndəliklə nəticələndi. Bundan istifadə edən gəlmələr, yəni kütləvi miqrasiyalar nəticəsində sonradan İndoneziyanın xırda dövlətlərə parçalanmasına səbəb oldu. XVI əsrdə müsəlmanların xırda dövlətlərinin yaradılması və bu xırda dövlətlər arasında fasiləsiz müharibələr avropalıların İndoneziyaya gəlmələrinə və müstəmləkəçilik siyasəti yeritmələrinə şərait yaratdı. Beləliklə, XVI əsrdə avropalılar, xüsusilə hollandlar, portuqaliyalılar İndoneziyaya gəlməklə özlərinin ilk koloniyalarını yaratdılar. Ən başlıcası isə XVIII əsrin ortalarından başlayaraq hollandlar Yavanı, XIX–XX əsrlərdə isə avropalılar, İndoneziyanın bütün ərazisini tamamilə işğal etdilər. Müasir İndoneziyanın sahəsi 1 milyon 904 min kv. Kilometrdir. XIX əsrin əvvəllərində ölkənin təxminən 5 milyon əhalisi var idi ki, bunun da çox hissəsi Yavada toplaşmışdı, amma avropalıların bura gəlişindən sonra vəziyyət tamamilə dəyişdi. Odur ki, Asiya və Avstraliyanı birləşdirən yollar ayrıcında yerləşən İndoneziya hələ XVI əsrin əvvəllərində avropalıların müstəmləkəçilik təcavüzünün hədəfi olmuşdu. Avropalıları İndoneziyaya cəlb edən Avropada yüksək qiymətə gedən bolbol ədviyyat və digər zinət əşyaları idi. Hələ XV əsrin sonunda İndoneziyaya birinci portuqaliyalılar, sonra ingilislər, ispanlar və nəhayət, öz rəqiblərini sıxışdırıb çıxaran hollandlar gəlmişdilər. Hollandlar ilk koloniyalarını yaratdıqdan sonra 1602-ci ildə yaradılmış Hollandiya Ost-Hind kompaniyası vasitəsilə Yavanın xeyli hissəsini, Moluk adalarını və bir sıra başqa yerləri zorla və xaincəsinə özünə tabe edə bilmişdi. Ən şiddətli inhisara malik olan bu kompaniya ixracat üçün bitkiləri (leveransiya) zorla əkdirib bütün məhsulu özünə götürmək, icbari əmək sistemi tətbiq etmək (xerendinst) və hər il müəyyən məhsullar tədarük etmək (kontinqentlər) yolu ilə çox böyük mənfəət götürürdü. Nəticədə arasıkəsilməyən qarətlər nəticəsində bu regionlar müflisləşdi, bir çox vilayətlər boş qaldı, bir çox yerlər tam səfalətli vəziyyətə düşdü. Marks "Kapital" əsərində yazırdı ki, "XVII əsrin nümunəvi kapitalist ölkəsi olan Hollandiyanın müstəmləkə təsərrüfatının tarixini misilsiz xəyanət, aldatmaq, qətl və əclaflıqlar mənzərəsi təşkil edir".
XVIII əsr
XVIII əsrin axırlarında İndoneziyanın xeyli hissəsi müstəmləkə ərazisi idi. Ölkədə feodal münasibətləri hökm sürürdü. Arxipelaqın bir çox hissələrində hələ də ibtidai-icma quruluşu qalmaqda idi. Yavada Bataviya2 ətrafında və Bataviyanın cənubunda olan yerlər, Preanger regentliyi deyilən yerlər bilavasitə kompaniyanın idarəsi altında idi. Qalan ərazidə hollandlar yerli zadəganlar vasitəsilə fəaliyyət göstərərək, feodal istehsal üsulunu və feodal silsiləsini mühafizə edib saxlayırdılar. Ən şiddətli istismarın mövcud olması və kapitalizmdən əvvəlki münasibətlərin mühafizə edilib saxlanılması, ölkənin məhsuldar qüvvələrinin inkişafını ləngidirdi. Kompaniyanın iki yüz illik ağalığının yekunu bundan ibarət idi.
kompaniya XVIII əsrin axırlarında iqtisadi böhran vəziyyətinə düşmüşdü. Bunun başlıca səbəbləri – İngiltərə-Hollandiya rəqabəti, bu rəqabətin XVII və XVIII əsrlərdə Hollandiya üçün doğurduğu müvəffəqiyyətsiz müharibələr, İndoneziyada baş verən üsyanlar, qaçaqçılıq ticarətinin güclənməsi nəticəsində inhisarın güclənməsi, kompaniya məmurları içərisində satqınlıq və rüşvətxorluğun artması ilə nəticələnmişdi. 1799-cu il dekabrın 31-də Hollandiya kompaniyasının səlahiyyət müddəti sona çatdı. Kompaniya ləğv edildi, onun bütün əmlakı və bütün borcları isə Niderland hökumətinə keçdi. Niderland hökuməti 134 milyon quldenə satın alaraq bütöv bir müstəmləkə ərazisinə sahib oldu, lakin ölkənin daxili vəziyyəti heç də yaxşılaşmadı. Köləlik və istismar ləğv edilmədi. Ona görə ki, müstəmləkəçilik aparatı "bir istismarçıdan digər istismarçının əlinə keçmişdi". İndoneziya uğrunda İngiltərə-Niderland rəqabətinin gərgin dövründə beynəlxalq vəziyyət dəyişdi, yəni Niderland 1795-ci ildən etibarən Fransanın vassalı olaraq ondan asılı vəziyyətə düşdü, xarici siyasəti də Fransa hökuməti tərəfindən müəyyən edilməyə başladı. Şərqdə, birinci növbədə isə Hindistanda İngiltərə burjuaziyasına qarşı mübarizə üçün İndoneziyanın bir hərbi meydan kimi əhəmiyyətini başa düşən Napoleon 1807-ci ildə Dandelsi İndoneziyaya general-qubernator təyin etdi və bir vəzifə olaraq ona tapşırdı ki, İngiltərənin təcavüzkarlığına qarşı ilk növbədə Yavanın müdafiəsini təşkil etsin. Yava feodallarının müstəqilliyini tamamilə məhv etməyə çalışan Dandels regentlərin Bataviya hökumətindən maaş alan adi məmurlara çevrildiyini elan etdi. Yavanın müdafiəsini təşkil etmək üçün ən başlıcası ordu, pul, hərbi tikintilər lazım idi. Dandels qızğın fəallıqla yollar çəkdirir, istehkamlar və sahil batareyaları yaradırdı. Bir il ərzində Yavanın qərbindən şərqinə yol çəkildi. Bu tikintilərdə işləmək üçün on minlərlə kəndli zorla səfərbər edilmişdi ki, bunlardan minlərlə adam aclıq və xəstəliklərdən məhv olmuşdu. Bundan başqa, Dandels yerli feodallardan orduya əsgər verməyi tələb etdi və onların qarşısında yeni şərtlər qoydu.
Dandels icbari əmək sistemini genişləndirdi, icbari surətdə əkdirilən qəhvə bitkisi sahələrini çoxaltdı. Pul əldə etmək üçün Dandels Yavada xaricilərə torpaq satmağa başladı, həm də torpaq kəndlilərlə birlikdə satılırdı. Təhkimli kəndlilər üzərində torpaq sahiblərinə geniş hüquqlar, o cümlədən döymək və cəzalandırmaq ixtiyarı da verildi. Dandelsin tədbirləri çoxlu iğtişaşlara səbəb oldu. Bantam (Qərbi Yava) kəndliləri silahlı üsyan qaldırdılar, amma üsyan yatırıldı və sultanlığın sahil rayonları Niderland torpaqlarına bitişdirildi, lakin başqa yerlərdə də üsyanlar yetişməkdə idi və bunlar hollandları tamamilə ölkədən süpürüb atmaq əzmində idilər. Bütün bu tədbirlərə baxmayaraq Dandels Yavanın mühafizə vəziyyətini möhkəmlədə bilmədi. Dandelsin soyğunçuluq fəaliyyəti İndoneziya kəndlilərində daha da güclü nifrət və qəzəbin oyanmasına səbəb oldu, hətta zadəganları da özünə qarşı qaldırdı. Ümumi narazılıq o qədər güclü idi ki, bunun nəticəsində 1810-cu ilin yazında Dandels geri çağırıldı. O, ölkəni gizli olaraq tərk etdi.
İndoneziya İngiltərənin hökmranlığı altında
"Napoleon işğallarına" qarşı müharibə elan edən İngiltərə burjuaziyası müstəmləkə bazarlarını ələ keçirmək və tam ticarət hegemonluğu qazanmaq istəyirdi. İngilislər çoxdan bəri Yavanı işğal etməyə çalışırdılar. Hələ 1810-cu ildən arxipelaqın böyük bir hissəsi ingilislərin əlinə keçmişdi. 1811-ci ilin avqustunda İngiltərənin 12 min nəfərlik hərbi silahlı dəstəsi Bataviyanı işğal etdi. Semaranq yanındakı həlledici vuruşmada hollandlar qəti surətdə məğlub edildilər. Yerli cammat hollandlara qarşı o qədər nifrət edirdi ki, bir sıra məntəqələrdə yerli feodallar ingilis ordularının gəlib çıxmasını gözləmədən hollandları ölkədən qovdu. Palembanqda (Cənubi Sumatrada) hollandların xeyli hərbi qüvvəsi məhv edildi. Sentyabrın 18-də təslim haqqında sənəd imzalandı. Nəticədə İndoneziya, başqa bir Avropa müstəmləkəçisinin, yəni İngiltərənin əlinə keçdi. İngiltərədə böyük nüfuz sahibi olan, Asiya qitəsində yeni müstəmləkələrin əldə edilməsində görkəmli mütəxəssis kimi tanınan və müstəmləkəçilik üzrə mahir mütəxəssis hesab edilən Refflz əhalinin 60 faizinin yaşadığı Yavaya qubernator təyin edildi. Refflz İndoneziyanı öz malları üçün satış bazarı və xammal mənbəyinə çevirməyə çalışan adam idi ki, bu da İngiltərə ticarət və sənaye burjuaziyasının geniş dairələrinin mənafeyinə tamamilə uyğun siyasət idi. Refflz general-qubernator təyin edildikdən sonra İngiltərənin hakimiyyəti altında olan yerlərdə feodalların hüquqlarını daha da məhdudlaşdırdı. Nəsli rəhbərlər vasitəsilə idarə etmək əvəzinə, keçmiş regentlərdən təyin olunan və hökumətdən maaş alan məmurlar vasitəsilə idarə sistemi yaradıldı. Refflzin bu idarəçilik sistemi mahiyyətcə ondan ibarət idi ki, yeni məmur komandası ilə istədiyi işi görə bilsin. Refflz Bantam və Çeriban sultanlıqlarını ləğv edib, bu yerləri ingilis torpaqları ilə birləşdirdi. Cokyakarta sultanı hakimiyyətdən devrildi və onun 750 min dollar qiymətində sərvəti qarət olundu. Cokyakarta və Surakarta sultanlıqlarının torpaqlarının bir hissəsi əllərindən alındı, hər iki sultan ordu saxlamaq hüququndan məhrum edildi. İngilislərin müttəfiqi olan və qalay alınmasını ingilislərə inhisara verməkdən boyun qaçırdığına görə Palembanq sultanı da cəzalandırıldı. Refflzin özünün təhrikilə burada "öldürülmüş hollandların intiqamını" almaq üçün təəsübkeşlik göstərərək 1811-ci ildə Palembanqa hərbi dəstə göndərildi. Sultan qaçdı, zəngin qalay yataqlarına malik olan Banka və Billiton adaları isə ingilislərin hakimiyyəti altına keçdi. 1811-ci ildə keçirilmiş hərbi əməliyyatı əslində əvvəlcədən planlaşdırılmışdı və Banka, Billiton adalarının işğalı əvvəlcədən planlaşdırılmışdı.
Refflzin ən mühüm tədbirlərindən biri də torpaq islahatı oldu. Bütün torpaqlar, Cokyakarta və Surakarta sultanlıqlarının ərazisi istisna olmaqla, Bataviya hökumətinin mülkiyyəti, yəni nəticə etibarilə İngiltərənin mülkiyyəti elan edildi. Torpaqlar kəndlilərə icarəyə verilirdi, bunun üçün kəndlilər məhsulun dəyərinin dörddə birindən yarısına qədəri həcmində pul rentası verməli idilər. Belə torpaq — vergi sistemi sonralar Hindistanda rəiyyətvari sistemi adı ilə tətbiq edildi. Dənizçiliyi və ticarəti inkişaf etdirmək məqsədilə Refflz xarici ticarət inhisarını ləğv etdi və İndoneziyanın limanlarını açdı, çünki İngiltərə öz sənaye və ticarət qüdrətinə arxayın idi və rəqabətdən qorxmurdu. Refflz plantasiyalar salmaq məqsədilə hökumət torpaqlarını xaricilərə də satırdı. Torpaqlarını hələlik mühafizə edib saxlamış olan sultanlar və onların tabeliyində olan feodallar pul əldə etmək məqsədilə özləri öz torpaqlarını plantasiya üçün satmağa məcbur edilirdilər. Bütün bu "islahatlar" əmtəə-pul münasibətlərinin inkişafına kömək etməli, ingilis kapitalının İndoneziyaya soxulmasını asanlaşdırmalı, əldə edilən mənfəəti artırmalı idi, lakin təbii olaraq ölkənin əsas istehsalçı qüvvəsi olan kəndlilərin vəziyyəti yaxşılaşmadı, əksinə, daha da ağırlaşdı. Torpaq islahatı nəticəsində ingilislər bütün icma torpaqlarını, meşələri və yeraltı sərvətləri quldurcasına mənimsədilər. Kəndliləri torpaq ehtiyatından məhrum edib, onları torpaqsızlığa və dilənçiliyə məhkum etdilər. Renta-vergini ödəməyə pulu olmayan kəndlilər sələmçilərə və ya öz kəndinin varlı təbəqələrinə müraciət etməli olurdular. Əvvəlki kimi kəndlilər yenə də regentlərin nəfinə müxtəlif mükəlləfiyyətlər daşımalı idilər. Bir sözlə İndoneziya kəndlisi istismarın bir formasından digər formasına yəni yadellilərin də istismarına düçar oldu.
Holland hökmranlığı
İndoneziya uğrunda İngiltərə-Hollandiya rəqabəti 1824-cü il müqaviləsilə nəticələnsə də, bu müqavilə İngiltərənin bundan sonra da arxipelaqa soxulması təhlükəsini aradan qaldırmadı. İngilislər Şimali Kalimantanda1 daha çevik taktika işlədərək böyük müvəffəqiyyət qazandılar. Burada fırıldaqçı Con Bruk, Bruney sultanlığını tamamilə özünə tabe edə bildi və 1841-ci ildə Saravak ərazisini sultandan aldı. Bruk 1846-cı ildə Labuan adasını da ingilis hökuməti üçün satın aldı və bu ada Cənub-Şərqi Asiyada İngiltərənin mühüm strateji bazasına çevrildi. Bu illərdə amerikanlar da İndoneziya sularında sərbəst hərəkət edir, müstəmləkəçilik uğrunda qızğın fəaliyyət göstərirdilər. Nəhayət, 1847-ci ildə ABŞ da Bruney ilə müqavilə bağladı, ABŞ-nin Bruneydəki baş konsulu Torri isə 1867-ci ildə sultandan çoxlu ərazi aldı.
Bu illərdə İndoneziya uğrunda rəqabət daha da canlanır, xammala ehtiyacları təmin etmək məqsədilə heç bir beynəlxalq etika gözlənilmirdi. Ən başlıcası isə hansı yollarla olursa-olsun varlanmağı əsas götürürdülər. Odur ki, Hollandiya hökuməti öz səylərini Xarici malikanələrdə mövqeyini möhkəmlətməyə yönəldirdi və buna hələlik nail olmuşdu. Bundan başqa Hollandiyanın buxarla işləyən donanması üçün arxipelaqda kömür axtarıb tapmaq zərurəti meydana çıxmışdı. Bu məqsədlə hollandlar Kalimantanın qərb sahillərinə hərbi ekspedisiya göndərdilər, burada güclü və yarımmüstəqil çinli icmaları var idi. Bu icmalar gizli cəmiyyətlə ("Triada" və başqa cəmiyyətlərlə) əlaqə saxlayırdı. Ekspedisiya 1855-ci ildə həmin icmaların da tamamilə tabe edilməsinə nail oldu. XIX əsrin 60-cı illərində ölkədə silahlı münaqişələr baş verdi və Kalimantandan Bancermasinin sultanı ilə müharibə 1860-cı ildə sultanlığın qəti surətdə Hollandiyanın müstəmləkə torpaqlarına ilhaq edilməsilə nəticələndi, lakin daha bir neçə il ərzində burada müqavimət hərəkatı və mübarizə davam etdi. Sulavesidə buqlarla baş verən müharibə 1860-cı ildə ölkənin bu hissəsinin də tabe edilməsilə qurtardı. 1839–1869-cu illərdə Bali adasının knyazları tabe edildi və adanın bir hissəsi Hollandiya torpaqları ilə birləşdirirldi. Lombok feodallarının torpaqları da işğal edilərək müstəmləkə ərazisinə qatıldı, amma Sumatrada gedən antiholland mübarizəsi uzun sürdü. Burada hollandlar batakların torpaqlarının bir hissəsini, adanın cənubunda olan bəzi əyalətləri də tutdular. Riy arxipelaqında baş verən üsyanı yatırdılar. Sumatranın qərb sahillərində minankabau əleyhinə mübarizə 1824-cü ildən 1837-ci ilədək davam etdi və bu münaqişə hollandlara böyük tələfat bahasına başa gəldi. Sumatrada Hollandiyanın başlıca düşməni Açe sultanlığı idi. Hollandlar tədricən sultanlığın sərhədlərinin lap yaxınlığına çataraq sultanlığı işğal etməyə hazırlaşdılar və bu ərazi də hollandlar tərəfindən işğal edildi. Beləliklə, XIX əsrin 70-ci illərində arxipelaqın xeyli hissəsi Niderlandın bilavasitə hakimiyyəti altına düşdü. Nəticədə İndoneziya avropalıların, xüsusilə Niderlandın müstəmləkəsinə çevrildi.
XX əsr
200px|thumb|[[Sukarno]] İkinci dünya müharibəsinin gedişində 1941–1942-ci illərdə İndoneziyanı Yaponiya işğal etdi. 17 avqust 1945 ildə Sukarno İndoneziyanın müstəqilliyini elan edir. Unitar İndoneziya Respublikası elan olunur. . İngilislər bu məsələdə Hollandiyanı dəstəkləyir. Buna səbəb isə bu zaman İndoneziyada çoxlu sayda ingilis qüvvələri mövcud idi. Üstəlik adalarda yaponlar əsirlər mövcud olmurdu ki, onları ölkələrinə göndərilməli idilər. 29 sentyabr ingilis qüvvələri Bataviya şəhərinə qoşun çıxarırlar. Burada pnlar bir sıra cətinliklərlə rastlaşırlar: Nəqliyyatın olmaması, yerli əhali tərəfindən xoş qarşılanmama və onlara qarşı vuruşan hərbi birləşmələr. Bu birliklər öz aralarında belə mübarizə aparırdılar. Belə vəziyyətdə ingilis qüvvələrinin komandanı Kristinson müharibəyə girişmək istəmir və de-fakto yeni yaranan dövləti tanıyır. Bununla belə 4 oktyabrda Bataviya şəhərinə hollandlar qoşu yeridirlər. Onların hədəfi İndoneziyanı Hollandiyaya birləşdirmək olur. Bundan sonra hərbi toqquşmalar artır. Hollandlar yerli birləşmələrin məhvinə başlayırlar. Sumatrada vətəndaş müharibəsi başlayır. Sonradan döyüşlər Yava adasındada başlayır. 10 oktyabrda Böyük Britaniyaya məxsus olan patrul helikoperi partladılır. Ardında indoneziyalıların nəzarətində olan Smaranq şəhərinə desad çıxarılır. 15 oktyabrda şəhər ələ keçirilir. 25 oktyabrda Surabaya şəhərinə ingilis quru qüvvələri çıxarılır. Onlar duradada dirənişlə qarşılaşırlar. 28 oktyabrda şəhərə holland qüvvələri daxil olur. 9 noyabrda Hindistandan bura ingilis və hollandlar üçün qüvvələr gətirilir. 10 noyabr dənizdən şəhərin küçələri artileriya atəşi məruz qalır. Bundan sonra qüçlü hücum başlanır. 25 noyabrda indoneziya qüvvələri cəngəlikklərə çəkilir. 3 mart 1946 ildə müttəfiqlər Bali adasına desand çıxarırlar. Bundan sonra ingilislər güvvələrini toplayaraq adanı tərk edirlər.
1960-cı illərin əvvəllərində İndoneziya iqtisadiyyatı ağır böhran keçirirdi. Çinlilərin, hollandların ölkədən qovulması, xarici iqtisadi əlaqələrin pozulması, korrupsiya və oğurluğun yayılması ticarət və nəqliyyat sisteminin işinin pozulmasına gətirib çıxardı. Müxtəlif siyasi qüvvələrin prezidentin siyasətindən narazılığı İndoneziyada daxili siyasi gərginliyə və qarşıdurma gətirib çıxardı ki, bu da çevrilişlə bitdi. Sukarno hakimiyyətdən uzaqlaşdırıldıqdan sonra ev dustağı edilmişdi. Bundan sonra onda ürək xəstəliyi kəskinləşdi, daha da tez-tez ürək tutmaları olurdu. 1970-ci ilin yayında onun vəziyyəti get-gedə ağırlaşdı və iyulun 21-də səhər saatlarında vəfat etdi. Hakimiyyətdə olmamasına baxmayaraq, milyonlarla insan onun dəfn mərasiminə toplaşmışdı. Onun vəfatının doqquzuncu ildönümü təmtəraqlı təşkil edildi və xatirəsinə ucaldılmış abidənin təntənəli şəkildə açılışı oldu.
Taçara
Taçara — İranın Persepolis şəhərində yerləşən, I Daranın müstəsna binası. Fars vilayətindəki müasir Şiraz şəhərindən 70 km şimal-şərqdə yerləşir.
Xrizomonadlar dəstəsi
Xrizomonadlar dəstəsi (Chrysomonadina) — Qamçılılar sinfinə aid olan dəstə.
Haqqında
Bu dəstəyə daxil olan qamçılılar şirin sularda və dənizlərdə yaşayırlar. 1–3 ədəd qamçıya malikdirlər. Xromotoforları qızılı-qonur və ya yaşıl rəngli olub, disk şəklindədir. Xrizomonodların bəziləri yalançı ayaqlar əmələ gətirirlər. Həmçinin koloniya halında yaşayan formaları da vardır.
Taçara
Tarixi və inşaatı
Eramızdan əvvəl IV əsrdə, təxminən e.ə. 330-cu ildə Əhəmənilər İranına hücumundan sonra, Makedoniyalı İsgəndər qoşunlarının Persepolunu qarət etməsinə icazə verdi. Bu saray, Makedoniyalı İsgəndərin ordusu tərəfindən kompleksin yandırılması nəticəsində dağıntılardan xilas olan az sayda tikilidən biri idi.
Xrizomonadlar dəstəsi
Mənbə
'''B. İ. Ağayev, Z. A. Zeynalova. Onurğasızlar zoologiyası.''' Bakı, "Təhsil" 2008 , 568 səh
Taçara
Strukturu
Tachara, Apadanadan arxa tərəfdə dayanır və cənuba yönəldilmişdir. 1160 kvadrat metrlik (12.500 kvadrat fut) sahəsi ilə, Persepolisdəki Teras olan saray binalarının ən kiçiyidir.
Terasdakı saray tikililərindən ən qədimi olaraq, ən keyfiyyətli boz daşdan inşa edilmişdir. Səthi demək olar ki, tamamilə qara rəngdə idi və parlaq bir parıltıya çatacaq səviyyədə cilalanmışdı. Yüksək keyfiyyətli daşla birləşdirilən bu səth üzərindəki işlər, bu gün Persepolisdəki bütün xarabalıqların ən qüsursuz olmasının səbəbidir. Palçıq bloklarından olan divarları tamamilə dağılsa da, qapı və pəncərə çərçivələrinin nəhəng daş blokları sağ qalmışdır.
Əsas otağı üç sıra dörd sütundan ibarət olub sadəcə 15.15 m × 15.42 m (49.7 ft × 50.6 ft) ölçüsündədir. Tək bir daş blokdan 2.65 m × 2.65 m × 1.70 m (8.7 ft × 8.7 ft × 5.6 ft) ölçülü tam bir pəncərə 18 ton ağırlığında idi. Qapı çərçivəsi üç ayrı monolitdən hazırlanmışdı və 75 ton ağırlığında idi.
Persepolisin bir çox hissəsində olduğu kimi, Tacharada da xərac verən təəbələrin relyeflərinə rast gəlmək mümkündür. Böyük düzbucaqlı hörmə qalxanlar daşıyan mizraq daşıyıcılarının, dəsmal və ətir şüşələri olan qulluqçuların və ya xidmətçilərin, aslan və canavarları öldürən bir krallıq qəhrəmanlarınn oyma heykəltəraşlıq fiqurları vardır. Əsas qapının ağzında qızıl təbəqələrlə örtülmüş dişli tac taxan I Dariusun təsvir olunduğu bir barelyef də vardır.
Tachara, cənub kortuna qoşa tərs pilləkənlə bağlanır. Daha sonra III Artaxerxes dövründə Tacharanın şimal-qərbinə yeni bir giriş qapısı ilə əsas zala qoşulan yeni bir pilləkən əlavə edildi. Bu pilləkənlərin divarlarında, Median və Fars geyimləri geyinmiş qulluqçular, xidmətçilər və əsgərlər, habelə oyma yazıların kənarında hədiyyə verən nümayəndə heyətlərinin heykəltəraşlıq təsvirləri var.
Böyük Dariusun üstün sənətkarlıqla fəxr etməsi, 18 taxça və pəncərə çərçivələrinin hamısına aşağıdakı yazını sifariş verməsi ilə aydın olur: Kral Darius Sarayı üçün düzəldilmiş daş çərçivələr.
Funksiya
Bununla birlikdə binanın funksiyası yaşayışdan daha çox mərasim məqsədli idi. Tamamlandıqdan sonra, Apadana, Taxt Salonu və Ziyafət Salonunun müvəqqəti birliyini əhatə edən Persepolisi formalaşdıran digər binalar bitənə qədər, Novruz məkanı olaraq daha əvvəlki cənub yönlü giriş pilləkənləri ilə birlikdə xidmət etmişdir.
Fitomonadlar dəstəsi
Fitomonadlar dəstəsi (Phyto – monadida) — Qamçılılar sinfinə aid olan dəstə.
Haqqında
Fitomonadlar iki qamçılı yaşıl qamçılılardır. Onlar autotrof orqanizmlərdir. Böyük əksəriyyəti volvokskimilər fəsiləsində (Volvocidae) birləşərək koloniya şəklində rast gəlinir. Koloniya lövhəşəkilli, şarşəkilli formada ola bilər. Bu fəsilənin ayrı-ayrı koloniyalarında ölçüsü və fərdlərinin sayı müxtəlif olur. Ən sadə quruluşlu koloniya yastı lövhəşəkilli qonium koloniyasıdır. Bu koloniyada fərdlərin sayı 4–16 ədəd olub, tamamilə eyni fərdlərdən ibarətdir və bütün hüceyrələr bir cərgədə düzülərək lövhə şəklindədir. Hər bir fərd koloniyadan ayrılaraq bölünmə vasitəsilə qeyri-cinsi yolla coxalıb yeni koloniya əmələ gətirə bilir. Digər koloniya pandorina koloniyasıdır ki, burada fərdlərin sayı 16–32 ədəddir. Pandorina kaloniyası kürə şəklindədir, hüceyrələr kürənin səthinə düzülür. Koloniyanın bütün hüceyrələri cinsi hüceyrələr törətməkdə iştirak edirlər. Lakin mikroqametlər bir koloniyada, makroqametlər isə digər koloniyalarda əmələ gəlir. Odur ki, koloniyalar erkək və dişi koloniyalara bölünürlər. Fərdlərin sayına görə üçüncü yerdə evdorina koloniyası durur ki, bu koloniyada 32–64 ədəd hüceyrə yerləşir. Pleodorma koloniyası nisbətən mürəkkəb koloniya olub, 128 hüceyrədən ibarətdir. Bu koloniyanın ayrı-ayrı fərdlər arasında müxtəliflik müşahidə edilir, yeni koloniyanı iki cür hüceyrə təşkil edir. Bir qisim hüceyrələr kiçik olub, stiqmaya malikdir. Bunlara vegetativ hüceyrələr deyilir. Digər qismi nisbətən iri hüceyrələr olub, generativ hüceyrələr adlanırlar. Generativ hüceyrələr cinsi çoxalmada iştirak edirlər, makro və mikroqametlər əmələ gətirirlər. Daha mürəkkəb koloniya volvoks cinsinə mənsub olan koloniyadır. Bu koloniya şarşəkilli formadadır. Volvox aureus koloniyasının diametri 500–800 mikron, fərdlərinin sayı 500–1000 ədəddir. Volvox globator növünün koloniyasının diametri 2mm, koloniyadakı hüceyrələrinin sayı 20000 — ə qədərdir. Koloniyanın əsas kütləsini həlməşik şəkilli maddə təşkil edir ki, onun da xarici səthi daxili səthinə nisbətən möhkəm təbəqə ilə örtülmüşdür. Volvoks koloniyasının fərdlərini heç də tam sərbəst olmayıb, bir-birilə nazik sitoplazmatik çıxıntılarla birləşirlər. Diferansasiya volvoks koloniyasında daha qabarıq şəkildə özünü göstərir. Volvoks koloniyasında daha qabarıq şəkildə özünü göstərir. Volvoks koloniyasında 20000-ə qədər fərdlərdən ancaq 25–30 hüceyrə makroqameta, 5–10 hüceyrə isə mikroqametə çevrilə bilər. Volvoks koloniyasının cinsi çoxalma prosesi yuxarıda qeyd edilmişdir.
Mənbə
'''B. İ. Ağayev, Z. A. Zeynalova. Onurğasızlar zoologiyası.''' Bakı, "Təhsil" 2008 , 568 səh
Tasman yarımadası
thumb|300px Tasman yarımadası - Tasmaniya adasının bir hissəsini təşkil edir. Yarımada Abel Tasmanın şərəfinə adlandırılıb. Tasman yarımadasını adadan iki bərzəx birləşdirir. Qabarma və çəkilmə nəticəsində onlardan biri tədricən boğaza çevrilir. Bərzəxin eni 30 - 40 metr təşkil edir. Ərazidə Port Artur şəhəri yerləşir. Yarımadanın cənub-şərqində Tasman milli parkı vardır. Oradan cənub-şərqdə məşhur Tasman adası yerləşir.
Microsoft 365
Microsoft 365 — Microsoft tərəfindən istifadəyə verilən bir məhsuldarlıq proqram təminatı, iş birliyi və bulud əsaslı xidmətlər toplusu. Outlook.com, OneDrive, Microsoft Teams və öncələri Microsoft Office adı altında birləşdirilən bir sıra tətbiqləri — Word, Excel, PowerPoint və Outlook, biznes məhsulları və bu məhsullarla əlaqədar xidmətləri — Exchange Server, SharePoint və Yammer-i ehtiva edir, özündə birləşdirir.
Vəhşi Təbiətə Üz tutan Fərdiyyəçilər
Vəhşi təbiətə Üz tutan Fərdiyyəçilər ya da Vəhşiliyə Yönələn Fərdiyyəçilər (, ITS) 2011-ci ildə Meksikada ortaya çıxan, özünü eko-ekstremist olaraq adlandıran bir eko-terror təşkilatıdır. Meksika hökumət orqanları tərəfindən bəzi şiddətli aktlar bu təşkilatla əlaqələndirilsə də, qrup tərəfindən törədilən hücumların çoxu istintaq araşdırmalarının ardından inkar edilmiş və başqa qruplara və ya terrorizm hesab olunmayan cinayətlərə aid edilmişdir.
İdeologiya
3 fevral 2016-cı il tarixində ITS Eko-ekstremist Lənət (ispanca: Maldición Eco-extremista) adlı bloqda bir bəyanat dərc etdi. Yazıda o, özünü "eko-ekstremist" adlandıraraq, elmi və texnoloji tərəqqini ekosistemlərin təxribatına və özünü təbiətdən uzaqlaşdıran bir sivilizasiyanın inkişafına görə məsuliyyət daşımaqda ittiham edirdi. Alçalma prosesi kimi gördükləri texnoloji tərəqqini geri qaytarmaq üçün onlar cavabdeh olaraq təyin etdikləri şəxslərə qarşı peşmançılıq çəkmədən şiddətli hərəkətlər edəcəklərini açıqladılar. Qrup Meksikanın müxtəlif universitet mərkəzlərində nanotexnologiya və digər əlaqəli elmlərin tədrisinə özünü həsr etmiş universitet müəllimlərinə məktub bombaları göndərərək 2011-ci ildə terror fəaliyyətinə başladığını bəyan edirdi.
Bu ilk hərəkətlərin metodologiyası qrupun əsas ilham mənbəyi olan Ted Kazinski'ninkinə bənzəyirdi. Bununla belə, digər neo-luddist və ya anarxo-primitivist qruplar tənqidi fikirdədirlər və görünür, Kazinskinin özü ilə əlaqə saxlamağa başlayıblar, o, 2012-ci ilin əvvəlində inqilabi hərəkətlərə dair sadəlövh təklifinə və tarix boyu ictimai hərəkatların lal təhlilinə görə İTS-ə qarşı sərt məktub yazmışdı.
2014-cü ildə ITS yeni mərhələ elan etdi və onlarla eko-anarxist qrupla Vəhşi Reaksiya (ispanca. Reacción Salvaje, RS) adı altında birləşdiklərini elan edən bəyanat yaydı. Bununla belə, məhz bu yeni mərhələdə İTS-in iddia etdiyi hərəkətlərin əksəriyyəti sonradan istintaqlar zamanı təkzib edildi və polis əsl günahkarları tapdığını iddia etdi.
ITS öz təsirini Meksikadan bir sıra Avropa və  Çili və Braziliyadakı varlığı da daxil olmaqla Latın Amerikası ölkələrinə qədər genişləndirmişdir. Bu beynəlmiləlləşmə və onun mövcudluğu hökumət dairələri tərəfindən hazırda təkzib edilir. Qrup nə Avropa Şurasının beynəlxalq terror təşkilatları siyahısında, nə də ABŞ Dövlət Departamentinin siyahısında mövcud deyil.
Meksikada fəaliyyət
27 aprel 2011-ci ildə Meksika ştatının Tultitlan şəhərindəki Mexiko Vadisi Politexnik Universitetində paket bomba partladı, bir işçi ağır yaralandı. ITS terror fəaliyyətinin başlanğıcı kimi Meksikadakı universitet mərkəzlərində müxtəlif tədqiqatçılara istehsal edib göndərdiyi, əksəriyyəti ya partlamamış, ya da zərərsizləşdirilmiş yanğın çıxaran paket hücumlarına görə məsuliyyəti öz üzərinə götürüb. thumb|2014-cü ildə kiçik bir İTS qrupu olan Obsidian Nöqtəsi Hücum Dairəsi tərəfindən hazırlanmış bir paket-bomba.
Başqa bir fəaliyyətsizlik dövründən sonra ITS, 2014-cü ilin avqustunda Amerikada Avropa müstəmləkəçiliyinin nəticələrini rədd edən və onu bütün münaqişələrin və yerli əhaliyə dəyən zərərin səbəbi kimi qeyd edən yerlilərə yaxın olan bir neçə eko-anarxist qruplarla birliyini elan etdi. Bu baxışa əsaslanaraq onlar başa düşürlər ki, müasir sivilizasiya yad və zərərli bir şeydir və ona düşmənçiliklə cavab vermək lazımdır. Vəhşi Reaksiya (ispanca: Reacción Salvaje, RS) adlı bu qrupun, müvəqqədi dövrü yalnız bir il idi. Bu mərhələdə qrup, sonradan orqanlar tərəfindən təkzib edilən hücumlara istinad edərək mediaya mesajları artırdı. Beləliklə, 2015-ci ilin aprel ayı ərzində bu qrup hakimiyyət orqanlarının məsuliyyətlərini təkzib etdiyi telekommunikasiya obyektlərinə və müəssisələrinə qarşı çoxlu sayda hücum və vandalizmə görə məsuliyyəti öz üzərinə götürdü. thumb|Vəhşi Reaksiya üzvü iki nəfər
2016-cı ildə Eko-ekstremist Lənət (Maldición Eco-extremista) bloqu yaradıldı və burada uzaqgörən üslubda yazılmış geniş bəyanatlar dərc edildi. Fevralın 8-də (ikisi də Xalisko ştatında yerləşən) Kənd Təsərrüfatı və Kənd İnkişaf Nazirliyinin Zapopandakı baş qərargahına və Qvadalaxarada  Milli Elm və Texnologiya Şurasında alimlərə iki paket bomba göndərildi. Detonator olmadığından bağlamalar partlaya bilmədi. Günlər sonra Xalisko Baş Prokurorluğu hadisəni İTS ilə əlaqələndirdi. Həmin ilin iyun ayında ITS Meksika Milli Muxtar Universitetinin (UNAM) Kimya Fakültəsinin Kimya Xidməti Rəhbərinin qətlindən sonra Radio Fórmula radio proqramına e-poçt vasitəsilə ilk müsahibə verdi.Onun ölümünün  terror qruplaşması tərəfindən odlu silahla törədildiyi qeyd edildi, lakin məhkəmə istintaqı zamanı "faktiki olaraq sübuta yetirildi ki", ölüm iş yoldaşı ilə mübahisə zamanı bıçaqlanma nəticəsində baş verib.
Növbəti il, 2017-ci ilin may ayında ITS Radio Formula proqramı ilə müsahibə vasitəsilə bir daha istintaq orqanlar tərəfindən təkzib edilən qətlə görə məsuliyyəti öz üzərinə götürdü. Onlar qeyd etdilər ki, təşkilatın üzvləri Mexikoda şəhərində Ciudad Universitaria-da universitet tələbəsi, həmçinin bir narkoman olan Lesvi Berlin Osorionu qətlə yetiriblər. Lakin istintaq zamanı Lesvi Berlin ilə sevgilisi arasında mübahisəni əks etdirən təhlükəsizlik kamerası görüntüləri ortaya çıxdı. Səsyazmada səvgilisinin onu döydüyü və yarılma nəticəsində onun telefon kabelini ilə boğulma nəticəsində öldüyü görünür. Bu "sübutdan" sonra səlahiyyətlilər terror aktını təkzib etdi və bu, cinsiyyətçi zorakılıq səbəbiylə ölüm hesab edildi. Daha sonra feministlər tərəfindən Berlin Osorionun qətli ilə bağlı aksiya keçirilmiş, və İTS solçu qruplardan nifrətini daha da öz üzərinə çəkmişdi. 2017-ci ilin elə həmin may ayında Meksikanın Siempre! siyasi jurnalında ITS ilə üçüncü müsahibə dərc olundu, onlar bu və digər təkzib edilən terror aktları, o cümlədən üç yeni qətl məsuliyyətini mənimsəməyə davam etdi (Torreonun mərkəzində bomba, və bir MITHE rəsmisinin  və iki səyyahın Tekskokoda, Tlalok dağına dırmaşarkən öldürülməsi. Səyyahların öldürülməsi istintaqçılar tərəfindən silahlı soyğun aktı kimi qeyd edilib, ancaq səyyahların çantaları və digər əşyalarına toxunulmamışdı). İyulun 14-də Parroquia del Senor de la Misericordia'nın qarşısında paket götürən bir mülki vətəndaş, 66 yaşlı bağban ağır yaralandı. O, Gustavo A. Maderodakı kilsəyə bir ianə şəklində maskalanmış bomba paketinin açmışdı;  kişi qarnı və qollarından ikinci və üçüncü dərəcəli yanıqlar, həmçinin barmağının bir hissəsinin itirilməsi və akustik travma alıb. Mexiko Baş Prokurorluğunun mətbuat hesabatında bombanın üzərində "Rəbbin evi üçün bütün qəlbimlə" qeydi olan peçenye qutusu kimi gizlədilmiş olduğu qeyd edilib. İstintaqçılar hadisəni araşdırarkən təşkilata bağlı bir qruplaşma məsuliyyəti üzərinə götürdü.
Qrup həmçinin 21 mart 2017-ci ildə Queretaro'da El-Marques bələdiyyəsi yaxınlığındakı magistral yolda zəvvarlara qarşı atışma təşkil etdiyini etiraf etdi.Ekatepekdə çoxlu PVC borudan ibarət əşyalar yandırıldı;  səlahiyyətlilər bunun bir vandalizm aktı olduğunu bildirdi;  Yanğına görə məsuliyyəti İTS öz üzərinə götürdü. Onlar həmçinin eyni bələdiyyədəki bir parça mağazasına təsir edən başqa bir yanğına görə də məsuliyyət daşıyırdılar. Oktyabrın 18-də bir neçə şəxs Kuautitlán İzkalli'dəki Nuestra Senyora del Karmen Katolik Kilsəsinə daxil olub və onlardan biri keşiş Rubén Diaz Alkantaranı bıçaqlayıb(keşiş qanaxmadan ölüb).Hücuma görə məsuliyyəti ITS öz üzərinə götürdü, lakin səlahiyyətlilər qətlin şəxsi məsələ ilə bağlı olduğunu iddia etdi. 7 iyun 2018-ci il tarixində İztəpalapada ağac kəsmə meydançasında yanğın baş verdi, yanğınsöndürənlər bir neçə yük maşınını sıradan çıxaran və yaxınlıqdakı evlərə ziyan vuran yanğını söndürməkdə gecikdilər. İTS məsuliyyəti öz üzərinə götürdü, lakin səlahiyyətlilər bunun elektrik nasazlığı ilə bağlı olduğunu iddia etdi. İyulun 15-də ITS üzvləri Benito Xuarez nümayəndəliyindəki Metrobús vaqonunda yanğın çıxaran qurğu tərk edildiyini bildirdilər. Hələ də sərnişinləri içində olan avtomobil sürücü tərəfindən təxliyə edilib, yanğın nəticəsində maddi itkilər qeydə alınıb, lakin İTS-nin müəllifliyi təkzib edilib. Həmin il dekabrın 28-də İTS Koakalkoda "Power Center" ticarət meydanı qarşısında aşağı intensivlikli partlayıcının işə salınmasına görə məsuliyyət daşıyırdı.
2019-cu ilin fevral ayında qrup tərəfindən müxtəlif yerli media ilə edilən əlaqələr vasitəsilə ölüm olmayan bir sıra hücumlar yenidən öz üzərinə götürülmüşdü. Bununla belə, Meksika prezidenti Andrés Manuel López Obrador 4 mart 2019-cu il tarixində müxtəlif təhlükəsizlik təşəbbüslərini elan etmək üçün keçirdiyi mətbuat konfransında  bəyan etdi, "bu terrorçu qrup [ITS] haqqında son zamanlar heç bir məlumat yoxdur. Digər təşkilatlar barədə məlumatlar var, fəaldırlar və zorakılıq aktlarına səbəb olurlar." Aylar sonra qrup Santa Marta Akatitla Federal Elektrik Komissiyasının  yarımstansiyasındakı yanğına və iki nəfərin öldüyü, mağazaların çoxunun yandığı və xeyli maddi itkinin olduğu La Mersed Bazarındaki yanğına görə məsuliyyəti öz üzərinə götürdü. Yarımstansiyada baş verən yanğın bir neçə məhəlləni işıqsız qoydu, bununla yanaşı, bazarın ən böyük anbarının yararsız hala salınması, hər gün bu təchizat mərkəzinə üz tutan kirayəçilərin və alıcıların təhlükəsizliyi üçün onun sökülməsi planlaşdırılır. Bunlarla bərabər hölumət qrup tərəfindən dərc edilənləri təsdiqləməyib.
Braziliya
2013-cü ildən etibarən ITS, kommunikasiya strategiyasının bir hissəsi olaraq, Meksikadan kənarda törədilən hücumları da özününkü hesab etməyə başladı. Beləliklə, 2013, 2014 və 2016-cı illərdə Porto Aleqridə (Braziliya) küçələrdəki mebellərə və təhlükəsizlik qüvvələrinin  nəqliyyat vasitələrinə qarşı müxtəlif hücumlar beynəlxalq silahlı mübarizə kampaniyasının başlanğıcı kimi əvvəldən İTS tərəfindən mənimsənmişdi. 2016-cı ildə bölgə polisi müxtəlif aşağı intensivlikli terror aktlarına görə məsuliyyət daşıyanları tapmaq üçün “Erebo əməliyyatı” adlandırdıqları bir polis əməliyyatı keçirdi. Bir neçə fərdi ev və squat-da (squat, solçu qrupların hec kimdən icazə almadan girərək işğal edib kommunaya çevirdiyi boş bir binadır) axtarış edildi, onlardan partlayıcı maddələr hazırlanması üçün müxtəlif materiallar və anarxist nəşrlər tapıldı, lakin onların İTS ilə əlaqəli olduğu təstiq edilmədi. Məhbusların mühakimə olunması ilə həmrəylik kimi, anarxist media hökumətdən narazılıqlarını nümayiş etdirdi və Porto Aleqridə yerləşən və İTS ilə heç bir əlaqəsi olmayan müstəqil nəşriyyatlardan  bəyanatlarını dərc etdi. Braziliyadakı terrorist fəaliyyətlərlə mübarizə çərçivəsində davam edən  siyasi təşəbbüslər, ITS'in blogunda müdafiə etdiyinn əksinə olaraq, onların  və digər qrupların fəlaiyyətlərinə rezonanslar olaraq deyil, daha çox müxtəlif mediaların analizinə görə daxili polis nəzarətinin açarı kimi şərh edildi.
thumb|Braziliyadakı ITS qruplarından biri - SSS
İki il sonra, 25 dekabr 2018-ci ildə, Xüsusi Polis Əməliyyatlar Batalyonu Braziliyadakı “Santuario Menino Jesus”un qarşısında əldəqayırma partlayıcı qurğunu təhlükəsiz şəkildə zərərsizləşdirdi. Qısa müddət sonra, hücum cəhdinin səbəbkarları kimi üç nəfər həbs olundu. Braziliya hakimiyyəti, Jair Bolsonaro administrasiyasının 2018-2019-cu illər arasında dayandıra bilmədiyi, ölkə daxilində mütəşəkkil cinayətkarlıq tərəfindən həyata keçirilən insidentlər dalğasının bir hissəsi olan hücumun məsuliyyətini təsdiqləməyib. Aylar sonra, aprelin 28-də Braziliyanın Ətraf Mühit və Bərpa Olunan Təbii Sərvətlər İnstitutuna məxsus iki yük maşını, həmçinin Braziliya milli parkındakı digər infrastrukturların təxribatı ilə yanaşı yandırıldı. Açıqlamada özünü "Sociedad Salvaje Silvestre" adlandıran hüceyrə hücuma görə məsuliyyəti öz üzərinə götürdü, lakin Braziliya mediası mediada bu xəbərə yer vermədi. Hökumət bunu Jair Bolsonaronun ətraf mühitə qarşı siyasəti səbəbindən təhlükədə olan Braziliya tropik meşələrinin qorunması üçün hər iki qurumda işlərini görən Braziliya Ətraf Mühit İnstitutunun  və “Conservação da Biodiversidade”-dən Çiko Mendes İnstitutunun işçilərinin etirazları ilə əlaqələndirdi. Həmin həftələr ərzində açıqlanmışdı ki, Braziliyanın Qadın, Ailə və İnsan Haqları Nazirliyi naziri Damares Alves və Ətraf Mühit Nazirliyi naziri Rikardo Salles ekoterrorçu qruplaşmalardan ölüm təhdidləri alıblar və bu təhdidləri edənlər müəyyən edilməsə də, araşdırilmağa davam edilir. İyulun 19-da mübahisəli “Veja” jurnalına müsahibəsində “Añanqa” kimi tanınan bir üzv tərəfindən prezident Jair Bolsonaro və onun iki nazirinə təhdidlər təkrarlandı.
Çili
Çilidə ilk İTS hücumu 18 fevral 2016-cı ildə baş verdi, "Sureños İncivilizados" qrupu ortaya çıxdı və Transantiaqo avtobusunu günün günorta çağı yandırdı, yandırma hücumunda heç kim yaralanmadı, lakin sərnişinləri şoka saldı. Mayın 19-da Çili Universitetinin Fizika-Riyaziyyat fakültəsinin içərisində yanğın çıxarıcı cihaz tapıldı, bir təmizlik işçisi cihazı tapıb GOPE üzvlərinə zəng vurdu, cihaz zərəriszləşdirildi və universitet dekanları bu hadisə ilə bağlı şikayət etdi. 2016-cı ilin iyulunda onlar Maipú kommunasında yerləşən "Vivo" ticarət mərkəzinin damında baş vermiş yanğına görə məsuliyyət daşıyırdılar, lakin səlahiyyətlilər yanğının səbəblərini şərh etməyiblər. 13 yanvar 2017-ci ildə partlayıcı paket Çilinin "Codelco" mədən şirkətinin o vaxtkı prezidenti Oskar Landerretçeyə göndərilib və o, partlayanda yaralanıb. ITS-in müəllifliyi çoxsaylı Çili mediasında toplanmışdı, lakin Landerretçe özü Çilidə bir eko-terror qrupunun olması ehtimalını rədd etdi. Landerretçe bu hərəkəti saxta bayraq hücumu cəhdi kimi şərh edərək "daha böyük maraqları" günahlandırdı. 10 avqust 2017-ci il tarixində Çilidəki digər İTS qrupu — "Bandada Inquisidora Vengativa" hücrəsi Huekhurabada Transantiaqonu tamamilə yandıran, ciddi maddi itkilər buraxan və yanğının yaxınlıqdakı digər ərazilərə yayılmasına səbəb olan yanğın çıxarıcı qurğu üçün məsuliyyəti öz üzərinə götürdü. Səlahiyyətlilər müəllifliyi istisna etdi və bunun texniki nasazlıq olduğunu "təsdiqlədi." thumb|ITS-in Çilidəki qruplaşmalarından biri - HMB
6 dekabr 2017-ci ildə Monte Qrandenin Bonarense qəsəbəsindəki Correo Argentino filialında anbar işçiləri tərəfindən götürülərkən bir paket bomba vaxtından əvvəl partladı, iki işçi yaralandı. İTS məsuliyyəti üstünə götürdü və bəyanatında paketin elm sahəsində ixtisaslaşmış naməlum şəxsə ünvanlandığını bildirdi. Polis araşdırma apardığını, lakin cavabdehləri tapa bilmədiklərini söylədi.
15 aprel 2018-ci ildə İTS üzvləri Silva Henriquez Katolik Universitetinin qarşısında partlayıcı qurğu yerləşdirdilər, polis qüvvələri bombanı təsirsiz hala gətirdi, böyük bir polis səfərbərliyi yaranmışdı. İlin sonunda, 7 sentyabr 2018-ci ildə Çili Universitetinin aqronomluq fakültəsində partlayıcı qurğu işə düşdü, lakin xəsarət alan olmadı.İTS öz bloqunda məsuliyyəti mənimsədi.
Aylar sonra, 4 yanvar 2019-cu ildə Santyaqo, Çilidə avtobus dayanacağında partlayıcı paket işə salındı, 5 nəfər yaralandı. Hücuma görə məsuliyyəti ITS üzərinə götürdü, onun məsuliyyət iddiası çoxsaylı Çili mediasında yayımlandı, bu hücum Çilidə ictimai nəqliyyat vasitələrinə təsir edən, bəziləri qəsdən törədilən və icraçıları nadir hallarda məsuliyyəti öz üzərinə götürən bir sıra hücumlardan biridir. Çili hökuməti bütün bu hücumların İTS tərəfindən həyata keçirildiyini rəsmən təsdiqləməyib.
9 may 2019-cu ildə Santyaqo Metropoliteni idarə heyətinin prezidenti Luis de Qrenc polis tərəfindən zərərsizləşdirilən aldığı partlayıcı paketli hücum cəhdindən sağ-salamat çıxdı. Qısa müddət sonra, ITS həmin partlayıcı paketin şəkillərini göstərən və hərəkətin məsuliyyətin üst7nə aldığı bir bəyanat yayımladı. Çili hökuməti bu hərəkəti pislədi və təhqiqata başlandığını elan etdi, lakin hücumun müəllifinin İTS olduğunu təsdiq etmədi. Eyni zamanda, Landerretçeni təmsil edən vəkillərdən biri ilə müsahibədə məlum oldu ki, hər iki terror aktının təhqiqatı bir-biri ilə əlaqəlidir, lakin onların səlahiyyətli orqanları gizli fəaliyyət göstərməyə davam edir və cavabdehlər haqqında susmağa üstünlük verirlər. 29 may 2019-cu ildə Çili Prezidenti Sebastian Pinera hücumlardan istifadə edərək Konqresə Çili vətəndaşlarının gündəlik həyatına təsir edən tədbirlər paketini özündə əks etdirən terrorla mübarizə qanunu layihəsini təqdim etdi. Çili prokurorluğunun 8 avqust 2019-cu il tarixində gənc məhbusu yalqız canavar kimi təsvir etməsinə görə, hökumət tərəfindən təqdim edilən bu qanunun işlənməsi ilə bağlı ictimai müzakirələrin ortasında, müxtəlif hücumların müəllifi olduğu iddia edilən şəxsin həbsi baş verdi. Bununla belə, ITS ertəsi gün dərc etdiyi bəyanatda məhbusun nə təşkilatın üzvü  və nə də İTS-ə aid edilən hər hansı hücumun müəllifi olmadığını bildirdii. Bir neçə həftə sonra Çili Ali Məhkəməsi 28 yaşlı kişini yanğın çıxaran qurğularla hücumlar törətdiyinə görə 6 terror cinayətində ittiham etdi. Bu zaman təqsirləndirilən şəxsi hücumlarla əlaqələndirən bəzi dəlillər Çili mətbuatında da dərc edilmişdi və orada onun internetdə əlaqə saxladığı İTS-dən məlumat əldə etdiyi aşkarlanmışdı.
Şotlandiya (Birləşmiş Krallıq)
Şotlandiya polisi 11 yanvar 2018-ci ildə Edinburq qəsri yaxınlığında partlayıcı qurğunun idarə olunan partladılmasını həyata keçirdi. ITS partlayıcı qurğunun yerləşdirilməsinə görə məsuliyyəti blog yazıları və yerli mediaya e-poçt göndərməklə öz üzərinə götürdü. 2021-ci ilin iyununda Edinburqda qəsrin yanında tərk edilən bombaya görə iki yunan vətəndaşını həbs etdi. thumb|2018-ci ildə Şotlandiyadakı ITS üzvlərinin Edinburq qəsrinə qoyduğu bomba
Yunanıstan
Həmin ilin sonunda, 2018-ci ilin Milad bayramında Afinadakı Agios Dionysios pravoslav kilsəsinin girişində cihaz partladı. Hücuma görə məsuliyyəti "İkonoklasta təriqəti" öz üzərinə götürdü və təhlükəsizlik qüvvələri araşdırmaları davam etdirdi.
Argentina
2016-cı ilin aprelində İTS-in "Vəhşi bürclər" hüceyrəsi Argentina Nanotexnologiya Fondunda partlayıcı maddələr tərk etdiyini, bir neçə tədqiqatçıya e-poçt vasitəsilə hədələr göndərdiyini və Retiro avtovağzalında və Milli Texnologiya Universitetində paket bomba qoyduğunu iddia etdi, lakin hakimiyyət orqanları bu hadisərə ayrı-ayrı insidentlər kimi baxdı və İTS və onun hüceyrələrini qeyd etmədi.
thumb|ITS-in Argentinadakı üzvlərindən
2019-cu ilin oktyabrında Cənubi Amerika Argentinada Maurisio Makriyə və Çilidə Sebastian Pinyeraya qarşı bir sıra etirazlarla həyəcanlandı. Sonuncu ölkədə etirazlar Çili vətəndaşlarına təsir edən nəqliyyat tariflərinin yüksəlməsi nəticəsində yarandı və prezident Pinyeranın süqutunu xilas etməyə çalışmaq üçün icra hakimiyyətinin istefası ilə hökumət böhranına səbəb oldu. Bu kontekstdə mütəşəkkil qruplar tərəfindən həyata keçirilən iğtişaşlar və zorakılıq hərəkətləri baş verdi ki, bu da Pinyera tərəfindən pislənildi və etirazları yatırtmaq cəhdində müsahibəsində onları dinc etirazlarla əlaqələndirməyə çalışdı. Noyabrın 8-də bu qruplardan biri Argentinanın Çilidə Santyaqo şəhərindəki səfirliyinə hücum etdi və qısa müddət sonra Argentinanın “Clarín” qəzeti İTS-i Çilidə mövcudluğu olan mütəşəkkil beynəlxalq zorakı qrup kimi tanıyan polis hesabatını açıqladı.