cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Elmira Cəfərova
Həyatı
Elmira Cəfərova 1937-ci il iyun ayının 7-də Naxçıvan Muxtar Respublikası Naxçıvan şəhərində ziyalı ailəsində anadan olub. O, 1961-ci ildə Moskva Dövlət Universitetinin fizika fakültəsini bitirib və təyinatla AMEA Fizika İnstitutuna göndərilib. Burada görkəmli alim, akademik  H.M.Abdullayevin rəhbərlik etdiyi  yarımkeçiricilər laboratoriyasında elmi işçi kimi əmək fəaliyyətinə başlayıb. O, 1968-ci ildə “Yarımkeçiricilər və dielektriklər fizikası” ixtisası üzrə  “Diffuziya yolu ilə alınmış n- və p- bazalı silisium diodlarının reaktiv xassələrinin tədqiqi” mövzusunda nаmizədlik dissertasiyasını müdafiə edib. Elmira Cəfərova 1969-cu ildə yeni yaradılmış “Heteroquruluşlar fizikası“ laboratoriyasında böyük elmi işçi, aparıcı elmi işçi vəzifələrində işləmiş və 2000-ci ildən hal-hazıradək həmin laboratoriyanın rəhbəri vəzifəsində çalışır. 2007-ci ildə isə “Dərin aşqar səviyyəli germanium, silisium və onlar əsasında çəpər quruluşlarda qeyri-stasionar elektron prosesləri” mövzusunda “Fiziki elektronika” ixtisası üzrə doktorluq dissertasiyasını müdafiə edib.
Kerde Ullar
thumb|Üllar Kerde (1999) Kerde Ullar (Üllar Kerde; 1 aprel 1954, Tallin, Estoniya SSR, SSRİ) — Estoniya basketbol məşqçisi.
Elmira Cəfərova
Əsas elmi əsərləri
2.Сечение фотоионизации  уровней Ni в Si, ФТП, 1987, т.21, в.12, с.2237
Kerde Ullar
Məşqçilik fəaliyyəti
Kerde Ullar 1996-1999-cu illərdə "Tallinn" basketbol klubunun məşqçisi, eyni zamanda 1997-1999-cu illərdə basketbol üzrə Estoniya kişilərdən ibarət yığma komandanın assisenti, 1999-2001-ci illərdə basketbol üzrə Estoniya kişilərdən ibarət yığma komandanın məşqçisi olmuşdur. O, 1999-2002-ci illərdə Estoniyanın "Kalev" basketbol klubunun, 2002-2003-cü illərdə Finlandiyanın "Suomi Laxti" basketbol komandasının, 2003-2005-ci illərdə Tallin idman internatının basketbol komandasının, 2005-2007-ci illərdə Dalkiya basketbol komandasının məşqçisi olmuş, eyni zamanda həmin illərdə yenidən basketbol üzrə Estoniya kişilərdən ibarət yığma komandanın assisenti olmuşdur. 2007-2009-cu illərdə "Tartu Yulikooı/Rok" basketbol komandasının məşqçisi olan Kerde Ullar həm də 2008-2009-cu illərdə basketbol üzrə Estoniya kişilərdən ibarət yığma komandanın məşqçisi kimi fəaliyyət göstərmişdir. Kerde Ullar 2010-2011-ci illərdə Estoniyanın "Kalev" basketbol klubunun, 2013-2014-cü illərdə Rusiyanın "Dİnamo-2" (Moskva) basketbol komandasının məşqçisi olmuşdur. O, 2015-ci ildən Rusiyanın "Dİnamo" (Moskva) basketbol komandasının məşqçisidir.
Elmira Cəfərova
Əsas elmi əsərləri
3.Исследование влияние электронного облучения на структуру GaSe-SiO2, ФТП,2002, т.36, №7, с.858.
4.Влияние электроактивного Ni на свойства Si при низкотемпературном отжиге, Неорганические материалы, 2010, т.46, в.10, с.1163.
6.The equivalent inductance silicon micropixel avalance photodiodes. JOSR of Engineering, 2017, V.7, №5, p.50-53.
Elmi-təşkilati fəaliyyəti
AMEA Fizika İnstitutu Elmi Şurasının üzvü
İstinadlar
http://www.science.gov.az/forms/doktora-nauk-instituta-fiziki/835"
Şəhidlik zirvəsi (film, 2001)
Məzmun
Film Azərbaycanın 1990-cı il 20 Yanvar şəhidlərinə həsr olumuşdur.
Burada müxtəlif dövrlərdə ölkəmizin azadlığı uğrunda mübarizə aparıb şəhid olan xalqımızın oğul və qızlarından söhbət açılır. Filmdə 1828-ci ildən bizim günlərə qədər Azərbaycanda baş vermiş ictimai-siyasi hadisələr öz geniş əksini tapmışdır.
Mixaylov yarımadası
thumb|250px Mixaylov yarımadası — Kara dənizi sahillərində, Taymır yarımadasının qərb qutacağında yerləşir. İnzibati cəhətdən Krasnoyarsk diyarı ərazisinə daxildir. Böyük Arktik Qoruğu ərazisinin tərkib hissəsidir.
1913-cü ildə Vladimir Rusanovun ekspedisiyası Arktikada batır. Gəminin ekspedisiyasının bir qismi yarımada ərazisindən materikə keçmək istəsədə, onlar niyyətinə çata bilmirlər. 1921-ci ildə Nikifor Beqiçev yarımada ərazisində iki skelet aşkarlayır. Bu qalıqların Amudsenin əməkdaşları olan Peter Tessem və Raul Knutsenə mənsubluğunu irəli sürür. Böyük ehtimal ki, qalıqlar Rusanovun ekspedisiyasına mənsub olmuşdur.
Şəfi bəy Xocahanlı
Şəfi bəy Xocahanlı (1785-1847) — Qarabağ bəylərindən, Bərgüşad mahalının naibi.
Həyatı
Şəfi bəy Fəttah bəy oğlu 1785-ci ildə Bərgüşad mahalının Xocahan kəndində anadan оlmuşdu. Mədrəsə təhsili almışdı. Öncə kəndlərinin kədxudası, sоnra Bərgüşad mahalının naibi оlmuşdu. Minbaşı rütbəsi daşıyırdı. Şəfi bəy mülkədar idi. Dоğma kəndlərində və başqa şenliklərdə tоrpağa yiyələnmişdi.
Ailəsi
Şəfi bəyin Əli bəy adlı оğlu vardı.
Ağçuxalı (Zəncan)
Coğrafi yerləşməsi
Mərkəzi şəhristanının Qiydar bölgəsinin Qışlaqat Əfşar kəndistanında, Qiydar qəsəbəsindən 59 km qərbdədir.
Əvəz Şükürov
Əvəz Kərəm oğlu Şükürov — Kəlbəcər rayonu İcra hakimiyyətinin başçısı (1994–1995).
Həyatı
1926-cı ildə Kəlbəcər rayonu Zülfüqarlı kəndində anadan olmuşdur. Elə həmin kənd məktəbini bitirdikdən sonra Azərbaycan Kənd Təsərrüfatı Akademiyasına daxil olmuş və oranı müvəffəqiyyətlə bitirmisdir.
1944-cü ildən Kəlbəcər rayon icra komitəsi kənd təsərrüfatı şöbəsinin aqranomu, "Pravda" kolxozunun sədri olmuşdur.
1950–1953-cü illərdə Zülfüqarlı və Abdullauşağı kənd sovetinin sədri, rayon kənd təsərrüfatı şöbəsinin aqranomu, 1954–1964-cu illərdə isə yenə də "Pravda" kolxozunun sədri vəzifəsində işləmişdir. Eyni zamanda 1958–1968 illərdə V–VI çağırış Azərbaycan SSR Ali sovetinin deputatı olmuşdur. Uzun illər Kəlbəcər və Zərdab rayonlarında muxtəlif rəhbər vəzifələrdə çalışmişdir.
1993–1995-ci illərdə Kəlbəcər rayon icra hakimiyyətinin sədr müavini, sonra isə Kəlbəcər rayon İcra hakimiyyətinin başçısı vəzifəsində fəaliyyət göstərmişdir.
1995-ci ildən Kənd Təsərrüfatı Nazirliyində baş mutəxəssis işləmişdir. 2006-cı il yanvarın 20-də Bakı şəhərində vəfat etmişdir.
Marksist məktəb
Məhsul
Məhsul — əmtəə mübadiləsində iştirak edən müəyyən bir mənadır. Əmək bölgüsünün inkişafı ilə tədricən obyektlər şəxsi istehlak üçün deyil, əsasən mübadilə üçün istehsal olunmağa başlayır. Əmtəə kapitalist istehsal üsulunun mahiyyətini xarakterizə edən inkişaf edən və kapitala çevrilən istehsal münasibətlərinin universal formasına çevrilir. Lenin, "Narodizmin İqtisadi Məzmunu və Cənab Struve'nin Kitabındakı Tənqid" adlı kitabında kapitalizmin aşağıdakı xarakteristikasını verir: “Məhsul [istehsal] ən müxtəlif ictimai istehsal orqanizmlərində əmtəə formasını alır, ancaq yalnız kapitalist istehsalda bu əməyin məhsulu yaygındır, əksinə müstəsna, təcrid olunmamış, təsadüfi deyil. Kapitalizmin ikinci əlaməti bir əmtəə formasını təkcə əməyin məhsulu ilə deyil, həm də əməyin özü, yəni insan işçi qüvvəsi tərəfindən qəbul edilməsidir ."
Məhsul eyni zamanda:
Xüsusi və mücərrəd insan əməyi
Xüsusi əmək:
Abstrakt əmək:
Pul
Pulun funksiyaları:
Klassik marksizm
Marksist ədəbiyyatşünaslığın V.Leninə qədərki dövrünü klassik hadisə saymaq olar. K.Marks, F.Engels, Q.Plexanov parlaq nəzəriyyəçilər idilər və incəsənətin mənşəyi, tarixi tərəqqisi kimi fundamental məsələlərə dair qiymətli irs qoymuşlar. Klassik marksizm əsas bir tezis üzərində qurulmuşdur: insan həyatının bütün inkişafının forma və sahələri insanların maddi istehsal üsullarının inkişafına paralel və onun nəticəsi kimi baş verir. Bütün ideologiya sahələrinə – dinə, incəsənətə, ədəbiyyata, fəlsəfəyə dair hər hansı inkişaf və tərəqqinin kökləri marksizmə görə, insanların ictimai istehsal fəaliyyətindədir. Ona görə ədəbiyyat da marksizmə görə, ictimai şüur formalarından biridir. Bu müddəa nəticəsində ədəbiyyatın fərdi yaddaşla bağlı olması rədd edilmiş olurdu.
Tarixi tərəqqi
Marksizm tarixi öz nəzəriyyəsi ilə izah edirdi. Bu nəzəriyyəyə görə, tarixi tərəqqi istismar edənlər və istismar olunanlar, zalımlardan və məhkumlar arasında mübarizənin nəticəsi kimi yaranır. Bu, tarix siniflər mübarizəsidir formulu ilə ifadə olunurdu. Bütün ədəbiyyat tarixləri ilk növbədə bu formulu doğrultmalı idi. Klassik sufi ədəbiyyatında belə süni olaraq sinfi mübarizə axtarılır və “tapılırdı”. Dinə qatı ateist və mənfi münasibət tarixi prosesdə ideoloji və dini mübarizələrin rolunun inkarı ilə, elmdə isə tədqiqatlardan kənarda qalması ilə nəticələnirdi.
“Rədd olsun bitərəf ədəbiyyat!”
Ədəbiyyat sinfi mübarizə aləti elan ediləndən sonra V.Lenin mətbuat və ədəbiyyatın partiyalılığı prinsipini nəzəriyyə kimi irəli sürmüşdür. Bu ədəbiyyatın və mədəniyyətin insan cəmiyyətində müstəqil funksiyalarını inkar edir və onlardan əzilən siniflərin, fəhlə partiyalarının siyasi mübarizə aləti kimi istifadə edilməsini tələb edirdi. “Rədd olsun bitərəf ədəbiyyat!” – bu, V.Leninin məşhur şüarı idi. Ədəbiyyatın partiyalılığı barədə ifrat nəzəriyyə Sovet İttifaqında yaşamış yazıçılar arasında iki yol qoyurdu: ya partiyanın ideologiyasını bədii şəkildə təbliğ edən əsərlər yazmaq, ya da yazıçılıq iddiasından əl çəkmək Marksist nəzəriyyə yazıçıdan həmişə cəmiyyətə və onun maraqlarına xidmət tələb edir və yaradıcılıq azadlığını məhdudlaşdırırdı.
İnsanların şəxsi həyatı və rəylərinə ədəbiyyatda və nəzəriyyədə yer yox idi. Əslində bu birpartiyalı marksist rejimləri qorumaq yolu idi. Mətbuatda və yaradıcı ziyalılar arasında monopoliya yaratmadan birpartiyalı dövlətdə sabitlik mümkün deyildir. Marksizm hər cür ədəbi hadisələrin sosial, tarixi, sinfi, iqtisadi köklərini və şərtlərini tarixi şəkildə izah etmək prinsipini irəli sürməklə vaxtı ilə Rusiya imperiyasında yaşamış xalqlarda müasir ədəbiyyat elminin təşəkkülünə qiymətli və məhsuldar təsir göstərmişdir.
Qarluq
Etimologiya
(Kar/Qar) kökündən törəmişdir. Qaramaq (görmək) və qara (is, duman) kökündən gəlir.
Kiçik tinamu
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Glochidion stylosum
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Ağdağ (Marağa)
Ağdağ — İranın Şərqi Azərbaycan ostanında kənd. .
Coğrafi yerləşməsi
Marağa şəhristanının Qaraağac bölgəsinin Çaharoymaq kəndistanında, Qaraağac qəsəbəsindən 29 km şimal-şərqdə, Marağa-Miyanə avtomobil yolundan 6 km cənubdadır.
Şəki (film, 1965)
Məzmun
"Respublikamızın şəhərləri" seriyasından olan bu film Azərbaycanın qədim şəhərlərindən biri-Şəkinin (Nuxa) tarixi-memarlıq abidələri haqqındadır.
Braziliya tinamusu
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Xayme Komer
Xayme Komer — Birləşmiş Ştatları təmsil edən su poloçusu.
Karyerası
Xayme Komer, ABŞ yığmasının heyətində 2008-ci ildə Çinin ev sahibliyində baş tutan XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında mübarizə apardı. Final görüşündə Niderland yığmasına 10:11 hesabı ilə məğlub olan ABŞ yığması, XXIX Yay Olimpiya Oyunlarının gümüş medalına sahib oldu.
Kolosovıx adası
Kolosovıx adası — Kara dənizində, Taymır yarımadası sahillərində yerləşən, Minin şxeri arxipelaqına daxil olan ada. Sahil xətti güçlü şəkildə parçalanmışdır. Ada iki hissədən ibarətdir və onlar bərzəxlə birləşir. Şərqində elədə böyük olmayan göl vardır. Buradan çay başlayır. Materikdən Taymır boğazı ilə ayrılır. Boğaz iki metr enə malikdir. İlin 8 ayı buzla örtülü olur. Daimi əhalisi yoxdur. İnzibati cəhətdən Krasnoyarsk diyarı ərazisində yerləşir.
Glochidion symingtonii
(Glochidion symingtonii) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Ağdağrud (Həştrud)
Ağdağrud və ya Ağdağ-i Ülya (Yuxarı Ağdağ) — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Həştrud şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 109 nəfər yaşayır (21 ailə).
Coğrafi yerləşməsi
Marağa şəhristanının Qaraağac bölgəsinin Çaharoymaq kəndistanında, Qaraağac qəsəbəsindən 36 km şimal-şərqdədir.
Kempir
Kempir — türk və altay mifologiyasında və nağıllarda adı çəkilən nəhəng. Azman, çox böyük varlıq. Mastan (Mıstan, Bıstan) Kempir adlı bir nəhəng insanın topuqlarından qanını əmər və yer altına aparıb məhbus edər sonra da acanda yer. Bəzən ağızından alovlar saçar. Zulman Kempir adlı dişi bir nəhəng də tez-tez nağıllarda xatırlanar. Yalmavuz Kempir isə nəhəng anlayışının fərqli bir adıdır. Qazaxlarda yaşlı çirkin bir qoca qarı şəklindədir. Qazaxlar göy qurşagına Kempirqoşax adı verirlər. Kambar Xan ilə də əlaqəli olma ehtimalı vardır. Göy qurşagına bəzən Kempirqurşaq bəzən də Kambarquşaq adı verilər.
Etimologiya
(Kem/Gem) kökündən törəmişdir. Altaycada Keme kökü odla əlaqəlidir. Məsələn Kemeke/Kemege soba mənasını verər.
Heydər Əliyev adına Gürcüstan-Azərbaycan Tədris Universiteti
Heydər Əliyev adına Gürcüstan-Azərbaycan Tədris Universiteti — Gürcüstanın Elm və Təhsil Nazirliyində və Təhsilin Keyfiyyətli İnkişafının Qiymətləndirilməsinin Milli Mərkəzində qeydiyyatdan keçmiş rəsmi tədris universiteti.
Məzmun
Heydər Əliyev adına Gürcüstan-Azərbaycan Tədris Universiteti 2008-ci ildən fəaliyyət göstərir. Universitet Gürcüstanda fəaliyyət göstərən orta məktəblər üçün müəllim kadrları, eyni zamanda müxtəlif ixtisaslar üzrə mütəxəssislər hazırlayır.
Heydər Əliyev adına Gürcüstan-Azərbaycan Tədris Universiteti təhsil sahəsində gürcü və dünya mədəniyyəti dəyərlərinə, demokratiya və humanizm ideyalarına və ümumi ictimai önəm daşıyan dövlət tədris və təhsil siyasətinə xidmət edir. Universitetin əsas vəzifələrindən biri vətəndaş cəmiyyətində regional inteqrasiya və demokratik dövlət quruculuğunda gedən proseslərə kömək etmək, gürcü və Azərbaycan xalqlarının mehriban qonşuluğunun tarixi təcrübəsini dirçəltməkdir.
Professor-müəllim heyəti
Universitetin rektoru, professor Novruz Bayramovdur.
Təhsil ocağında müsabiqədən keçmiş 60-dan çox professor və müəllim çalışır.
Gilgilçay (Siyəzən)
Gilgilçay — Azərbaycan Respublikasının Siyəzən rayonunun inzibati ərazi vahidində qəsəbə. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 19 may 1993-cü il tarixli, 611 saylı Qərarı ilə Siyəzən rayonunun Gilgilçay fəhlə qəsəbəsi Həmyə kənd Sovetindən ayrılaraq, bu qəsəbə mərkəz olmaqla Gilgilçay qəsəbə Soveti yaradılmışdır.
Tarixi abidələri
Pir Xəlil türbəsi — Gilgilçay qəsəbəsində yerləşir. Şərq memarlıq üslubunda tikilmiş Pir Xəlil türbəsi VIII əsr abidəsidir. Türbədə dəfn edilmiş XVII əsr Sufi dərvişlərindən Xəlil Baba haqqında yazılı qaynaqlarda dəqiq məlumat yoxdur.
Sumqayıt bulvarı
Sumqayıt bulvarı — Sumqayıt şəhərində, Xəzər dənizinin sahilində yerləşən bulvar. 2016-cı ildə yaradılmışdır.
Tarixi
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev 2011-ci ilin iyulunda Sumqayıta səfəri zamanı şəhər ictimaiyyətinin nümayəndələri ilə görüşdə demişdir:
"Sumqayıt şəhərində mütləq bulvar olmalıdır. Bu bulvar Bakı bulvarının standartlarına uyğun olmalıdır".
Tətbiqi sosiologiya
Sosiologiyanın predmeti
Sosiologiya yunan dilində “societas” (cəmiyyət) və yunanca “loqos” (söz, təlim) sözlərinin birləşməsindən meydana gələrək ən ümumi mənada cəmiyyət haqqında elm deməkdir. Bəşər tarixinin bütün mərhələlərində insanların yaşayıb, fəaliyyət göstərdikləri cəmiyyətin dərk edilməsinə və ona münasibət göstərilməsinə tələbatı təbiidir Sosiologiyanın predmetinə çoxlu sayda müxtəlif sosial hadisələr aid edilir: cəmiyyətlə şəxsiyyət arasında, millətlər, siniflər, nəsillər, digər sosial birliklər arasında münasibətlər yalnız ictimai - siyasi, mənəvi sahələr tədqiq edilməklə başa düşülə bilər.
Sumqayıt bulvarı
Ərazisi
Ümumi sahəsi 106 hektar, uzunluğu 4,2 kilometrdir. Nəsimi adına Dənizkənarı Mədəniyyət və İstirahət Parkı da bulvarın əsas hissələrindən birini təşkil edir.
Tətbiqi sosiologiya
Sosiologiyanın hissələri
Sosiologiya elmi iki bərabər hissədən: nəzəri və tətbiqi hissələrdən ibarətdir.
Nəzəri hissə
Nəzəri sosiologiya sosial proseslərin qanunauyğunluqlarını aşkara çıxarır. Nəzəri tədqiqatlar həmin qanunları daha adekvat əks etdirdikdə qiymətlidir. Nəzəri sosiologiya sosial gerçəklik barəsində biliklərin formalaşması, sosial inkişaf proseslərinin izahı və dərk olunması, sosioloji tədqiqatların metodologiyası və metodlarının işlənib hazırlanması ilə bağlı olan elmi problemləri həll edir. İşlənib hazırlanan nəzəriyyələr, konsepsiyalar iki başlıca suala cavab verməlidir: nə dərk olunur və necə dərk olunur?
Sumqayıt bulvarı
Ərazisi
Sahildə inşasına başlanılan estakadalarda tikinti-quraşdırma işləri başa çatdıqdan sonra turistlər üçün şəhərin akvatoriyasında gəzinti gəmilərinin hərəkəti təmin olunacaq. Həmçinin bulvarda taksi katerlər vasitəsilə Xəzərdə yerləşən adalara səyahət etmək də planlaşdırılır.
Tətbiqi sosiologiya
Tətbiqi sosiologiya
Tətbiqi sosiologiya elə problemləri öyrənir ki, onlar sosial gerçəkliyin yenidən qurulması ilə, sosial proseslərə məqsədyönlü təsir göstərməyin yollarını, vasitələrini araşdırmaqla bağlıdır.
Təsviri
Tətbiqi sosiologiya cəmiyyətin qarşıya qoyduğu praktik vəzifələrin həlli üçün vasitələr axtarmalı, nəzəri sosiologiyanın üzə çıxardığı qanunlardan maksimum səmərəli istifadə etmək yollarını müəyyənləşdirməlidir. Bu sosiologiya əslində insan fəaliyyətinin praktik sahələrini bilavasitə öyrənir və «nə üçün?» sualına cavab verir: sosial inkişaf üçün, sosial münasibətlərin və sosial idarəetmənin təkmilləşdirilməsi üçün, şəxsiyyətin ahəngdar inkişafı, onun qabiliyyətlərinin daha tam reallaşdırılması üçün və s.Tətbiqi sosiologiya real sosial effekt əldə etməyə istiqamətlənmişdir. ABŞ-da tətbiqi sosiologiyanı həm də «problem baxımından istiqamətlənmiş elm», «müştəriyə istiqamətlənmiş tətbiqi sosial elm» adlandırırlar.
Tətbiqi sosiologiyanın istiqamətləri
Tətbiqi sosiologiyada iki başlıca istiqamət ayırd edilir: sosial mühəndislik və klinik sosiologiya.
Sosial mühəndislik
Mühəndis-sosioloq çox zaman kiçik miqyaslı sorğular, çöl eksperimentləri aparır, kiçik birliklərin (məsələn, istehsal briqadalarının) sosial cəhətdən yenidən qurulması layihələrini işləyib hazırlayır, planlaşdırma ilə, dizaynla məşğul olur.
Klinik sosiologiya
Klinik sosiologiya sahəsində çalışan mütəxəssis isə diaqnoz qoymalı, alternativ təklif etməli, «terapevtik» tədbirlər hazırlamalı və bunları reallaşdırmaq üçün məsləhətlər verməlidir. Bir qayda olaraq hər iki qəbildən olan mütəxəssislər sıx əlaqə saxlayır, öz səylərini birləşdirməyə çalışırlar.
Tətbiqi və nəzəri tədqiqatlar
Nəzəri və tətbiqi sosiologiyanın qarşılıqlı əlaqəsi çox-cəhətlidir. Sosial təfəkkürün formalaşması və inkişafı həm nəzəri, həm də tətbiqi xarakterli tədqiqatlara möhtacdır.
Sumqayıt bulvarı
Ərazisi
Bulvarda fəvvarə kompleksi, Bayraq Meydanı, Multikulturalizm abidəsinin də inşasına başlanılıb.
Ağdərə (Bostanabad)
Ağdərə — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Bostanabad şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 64 nəfər yaşayır (15 ailə).
Coğrafi yerləşməsi
Təbriz şəhristanının Bostanabad bölgəsinin Səhəndabad kəndistanında, Bostanabad qəsəbəsindən 30 km cənubda, Bostanabad-Təbriz avtomobil yolunun 24 kilometrliyindədir.
Solğun qaraqaş tinamu
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
I'll Never Love Again
I'll Never Love Again — Ledi Qaqa tərəfindən ifa edilmiş və "Ulduz doğuldu" albomuna daxil olan mahnıdır. Film versiyası ilə yanaşı mahnının geniş versiyası da yayımlanmışdır. Qaqa mahnını, Natali Hembi, Hillari Lindsi və Aaron Reytierlə birlikdə yazmışdır. Mahnının prodüsserliyini isə Qaqa və Benyamin Rays etmişdir. Mahnı tənqidçilər tərəfindən müsbət qarşılanmışdır.
Ərəfə və yazılması
220px|thumb|left|"I'll Never Love Again" mahnısı [[Los-Ancelesdəki Shrine Auditoriumda yazılmışdır.]] Qaqanın "I'll Never Love Again" mahnısını ifa etdiyi "Ulduz doğuldu" filminin son səhnəsinin çəkilməsinə hazırlıqlar aparıldığı zaman, müğənniyə gələn zəngdə onun uşaqlıq dostu Sonya Daremdə dördüncü mərhələli xərçəng xəstəliyi aşkarlandığı xəbər verilir. Qaqa təcili olaraq çəkiliş meydanını tərk edir və dostu ilə görüşə tələsir, lakin, çatdığı zaman aydın olur ki, on dəqiqə gecikib və dostu artıq vəfat edib. Daremin həyat yoldaşı Qaqadan xahiş edir ki, vaxtını itirmədən çəkilişlərə davam etsin. Ledi Qaqa deyir ki, "Sonya mənə faciəvi hədiyyə etdi və mahnını Cekson üçün ifa etsəm də, rəfiqəmi nəzərdə tutmuşdum." Bredli Kuper Qaqanın itkisini başa düşərək ona dəstək olsa da, müğənni çəkilişləri tamamlamaqda israr etmişdir: "Beləcə o səhnəyə qalxdı və "I'll Never Love Again" mahnısını ifa etdi."
Film versiyası ilə yanaşı mahnının geniş versiyası da təqdim edilmişdir. Qaqa mahnını, Natali Hembi, Hillari Lindsi və Aaron Reytierlə birlikdə yazmışdır. Mahnının prodüsserliyini isə Qaqa və Benyamin Rays etmişdir. Mahnı Sol major tonallığında, 56 zərbəli ölçüyə malik moderate tempində ifa edilmişdir. Mahnının bəndlərində Gadd2–Em7–Cmaj9–D9sus, xor hissəsində isə Gadd2–Em7(no3)–Cmaj9/E–D9sus akkordları izlənilir. Qaqanın vokalı G3 və E5 arasında dəyişir. "USA Today"dən Brayan Tutti mahnını "kədərli" ballada adlandırmışdır.
Tənqidçilərin mövqeyi
"The Boston Globe"dan Ti Burr film haqqında rəyində deyir ki, "Qaqanın "səs xatirəsi" istəsəz də istəməsəz də sizdə yeni qarışıq hisslər yaradacaq." "The Hollywood Reporter"dən Skott Feyinberq bildirir ki, mahnı Ledi Qaqaya Ən yaxşı orijinal mahnı Oskar nominasiyası gətirəcək. "USA Today"dən Patrik Rayan yazır ki, "Və filmin möhtəşəm emosional səhnəsi olan 'I'll Never Love Again' mahnısı ilə Qaqa şəxsu Vitni Hyuston anını qazanaraq, sevgi və itki haqqında unudulmaz bir nömrə canlandırır. Bu transendent uğur müğənni-aktrisaya ilk Oskarını gətirərək, onun hazırda pop musiqidə və ya musiqinin istənilən digər janrında ən yaxşı vokalçılardan biri olmasını xatırlada bilər."
Orkestr
İşçilərin adı A Star Is Born qeydlərindən götürülmüşdür.
Dəniz şeytanı
Dəniz şeytanı, Fənər balığı — Tilovlukimilər dəstəsinə aid yırtıcı balıq növü. Bu tür adlandırılması onun çirkin görünüşü ilə əlaqəlidir. Dəniz şeytanı Atlantik okeanının şimal şərqində, Mərakeş sahillərindən başlayaraq Norveç və cənubi İslandiya sahilləri boyu, eləcə də Aralıq və Qara dəniz sularında, 20 –1000 m dərinliklərdə rast gəlinir. 1-1,5 m olan Dəniz şeytanının uzunluğu bəzən 2 m-ə qədər çatır. Maksimal çəkisi isə 57,7 kq-dır. Bədəni pulsuzddur, dəri örtüyü kəələ kötür çoxlu sayda sümüklü çıxınılara malikdir. Böyük başa və müvafiq olaraqböyük ağız boşluğuna malikdir. Ağızın alt çənəsi iti uclu qarmağabənzər dişlərlə təmin edilmişdir. Gözləri xırdadır. Qəlsəmə yarığı iki kiçik dəlikdən ibarətdir.
Çoxalması
Kürütökmə dövrü qışda və yazdadır. Adətən kürütökmə 180 m dərinlikdə baş berir. Kürü zolağı 9m uzunluğa 90 sm enə malik olur. Kürüdən yeni çıxmış körpələr 5-6 sm olurlar.
Qidalanması
thumb|250px|Dəniz şeytanının bığcıq tilovu Əsas yemi balıqdır. Sürünmək və hətta ələbənzər döş üzgəcləri hesabına tulanmaq qabiliyyətli Dəniz şeytanı dənizin dibində məskunlaşir. O, öz şikarını uzun bığcığından asılmış fənər kimi işıq saçan tilovu vasitəsilə ovlayır. Bu zaman bığcığın işığına yığışan balıqları bir göz qırpımında udaraq ovlayır.
Əhəmiyyəti
Təssərufat əhəmyyətlidir və yemək üçün yararlıdır. Sümüksüz ağ ətlidir. Fransız məbəxində “Dəniz şeytanı” çoxseviləndi. İspanyada, İtaliyada isə adı ilə, restoranların menyularına daxildir.
Qıla iyəsi
Qıla iyəsi - Altay xalq inancında heyvanlar ruhu. Gul (Kölö, Kiğil, Kığıl, Kölük, Kölik) iyəsi olaraq da bilinir. Heyvanların qoruyucu ruhdur. Hər heyvan üçün fərqli bir iye vardır. Kimi yerlərdə bu ruh eyni zamanda bir şamana aiddir. Vəhşi bir heyvan görünüşündədir. Şamanın sağlamlığını qoruyur. Bu ruhların gerçək görüntülərini şamanların özləri belə görə bilməzlər. Bu ruhlar dağlarda gizlənirlər və yerlərini kimsə tapa bilməz. Bu ruhun başına nə gəlirsə şamanın başına da eynisi gəlir. O yaralansa şaman da yaralanır. Kimi əfsanələrə görə şamanı doğuran bu heyvandır. Ulu bir şam ağacının budaqlarında, kürtə yatan iye heyvanın qoruduğu yumurtadan çıxar şaman. Bəzi heyvanların ruhu bəzi boylar üçün çox əhəmiyyətlidir. Çünki o heyvanın nəslindən geldiklerine inanarlar. Məsələn; at, qarğa, qırğı, qu, qartal, durna, dovşan, dəvə, qoyun vs. Məsələn Qu'lar qu quşu soylu olduqlarına inanırlar. Bu qövmlərin şamanları özlərini bu heyvanlara bənzətsək şəkildə geyinərlər. Hər şaman müəyyən bir heyvanın donuna bürünəbilir.
Etimologiya
(Gul/Qul/Kıl/Gıl) kökündən törəmişdir. Heyvan deməkdir. Türkcədə Kölik, monqolcada Gölög/Gülüg/Güligi heyvan mənasını verən sözlərdir. "Qullanmaq" (istifadə etmək) və qul sözləriylə əlaqəlidir.
Bleyn (Vaşinqton)
Bleyn - ABŞ-nin Vaşinqton ştatının Uotkom qraflığında şəhər. Şimal hüdudü Kanada ilə həmsərhəddir. Interstate 5 (I-5) avtomaqistralının ən şimal şəhəridir. Sülh tağı bu şəhərdə yerləşir. 2010-cu il əhalinin siyahıyaalınması məlumatlarına əsasən yaşayış məntəqəsinin əhalisi 4684 nəfər olmuşdur.
İlk insanlar
Avropalı tədqiqatçılar gəlmədən əsrlər əvvəl Bleyn və Semiamu dili ətrafındakı ərazilərdə hindilər yaşayırdı. Avropalılar bura ilk dəfə 1790-cı illərin əvvəllərində gəlmişdilər. Həmin vaxt burada 300-ə yaxın əhali var idi.
1790-cı illərin əvvəllərində Berç körfəzinin və Semiamu dilinin girişində Semiamu kəndləri yerləşirdi. Lakin Avropalıların 1790-ci illərin əvvəllərində bura gəlişi Semiamu dilində yerləşən əsas kəndin Drayton limanının sahilinə, Dakota və Kaliforniya çaylarının ortasına köçürülməsinə səbəb oldu. Onlar yalnız özlərini müdafiə məqsədi ilə zəruri halda güç tətbiq edən dinc qrup idi.
XIX-cu əsrin ilk yarısı Semiamu üçün hec də nəzakətli olmadı. Digər Hindi qəbilələri şimaldan hücum edirdilər, həmçinin çiçək və digər xəstəliklər də yayılmışdı. Bunun nəticəsində 1800-1850-ci illərdə Semiamu qəbiləsinin əhalisi kəskin azaldı. 1850-ci illərin əvvəllərində Semiamu qəbiləsi bir qədər şimala gedərək Kampbell çayının mənsəbində məskunlaşdılar. Hal hazırda həmin ərazidə Semiuami Hindi Rezervi vardır. Onlar Britaniya Kolumbiyasının cənub-qərbində məskunlaşıblar.
Sərhəddin çəkilməsi
İspan və İngilis tədqiqatçılar 1790-cı illərin əvvəllərində bu ərazidən keçərək Poynt-Roberts və Berç Beydə quruya çıxdılar. 1841-ci ilin aprel ayında ABŞ hərbi donanması leytenantı Çarlz Uilks (1798-1877) rəhbərlik etdiyi dəniz ekspedisiyası Berç körfəzinə gələrək, təxminən 2 kilometrlik dili dolaşaraq burada adsız limana yanaşdı. Uilks bu limanı onunla ekspedisiyada iştirak edən rəssam Jozef Draytonun şərəfinə Drayton limanı adlandırdı. Hindilər və xəz ticarətçiləri buradakı dili Dil Nöqtəsi (Tongue Point) adlandırdı. Hazırda bu dil Semiamu dili adlanır.
5 il sonra 15 iyun 1846-cı ildə ABŞ ilə Böyük Britaniya arasında bağlanan Oreqon müqaviləsinə əsasən iki ölkə arasında Qayalı dağlardan Corciya boğazına qədər sərhəd 49-cu şimal paraleli sərhəd olaraq müəyyən edildi. Müqavilənin şərtlərinə əsasən Vankuver adası istisnalıq təşkil edərək bütünüylə Britaniyaya məxsus oldu. 1857-ci ildə sərhəddin tam müyyən edilməsindən sonra Bleynin şimal hüdudu çəkildi.
İki Semiamu
Sərhəddin çəkilməsi prosesi davam edərkən 1858-ci ildə Britaniya Kolumbiyasının cənubunda Freyzer və Tompson çaylarında qızıl kəşf edildi. Bunun nəticəsində meydana gələn Freyzer çayı qızıl hərisliyi minlərlə adamın bu əraziyə gəlməsinə səbəb oldu. Nəticədə iki kənd yarandı : biri Semiamu dilində və biri isə indiki Bleyn şəhərinin yerində. Hər yaşayış məntəqəsində 18-20 nəfər vardı.
Semiamu dilindəki kənddə bir otel, bir neçə ev və çadır və ticarət məntəqəsi vardı. Bleyn ərazisindəki kənddə isə bir neçə ev və çadır, iki salon və digər binalar vadrı. Burda həmçinin 1858-ci ilin sentyabr ayından 1860-cı ilin oktyabr ayına qədər poçt məntəqəsi də fəaliyyət göstərmişdi.
1860-ci ildə Freyzer çayı qızıl mədəni istənilən nəticəni vermədi və bağlandı. 1860-ci illərin sonunda qərb sahili boyunca Beynəlxalq Sərhəd Komissiyasının işi də tamamlandı. Ərazidə çox az əhali qaldı.
İkinci sıçrayış
1870-ci ildə yenidən buraya insanlar köçüb gəlməyə başladı. Dildə yerləşən Semiamu daha sürətlə inkişaf edirdi. 1871-ci ildə burda dükan, 1872-ci ildə isə bu dükanın daxilində poçt məntəqəsi açıldı. 1871-ci ilin iyun ayında əraziyə gələn Keyn ailəsi burada quruculuq işlərinə başladı.
Amma ərazinin əsas inkişafı Digər Semiamuda isə 1860-cı ildə bağlanan məntəqə 1885-ci ildə təkrar açıldı.
13 Sentyabr 1884-cu ildə Ceyms Keyn qəsəbənin ərazisini qeydə aldırdı. Qəsəbə əvvəllər Konkord olaraq adlandırılsa da həmin il iyun ayında qəsəbəyə Men ştatının senatoru, ABŞ Dövlət katibi, 1884-cü ildə prezident seçkilərində Respublikaçılar partiyasından namizəd göstərilmiş Ceyms Bleynin (1830-1893) adı verilmişdi.
1886-ci ildə şəhərdə ilk böyük otel və məktəb inşa edildi, yeni evlər tikildi və yol çəkildi. Qəsəbənin əhalisi 1880-1890-cu illər ərzində 153 nəfərdən 1563 nəfərə qədər artdı. Qəsəbə rəsmi olaraq 20 may 1890-cı ildə qeydə alındı. İlk mer Ceyms Keyn oldu.
1870-ci illərdə Bleyndə balıqçılıq ilə məşğul olurdular. Lakin 1880-ci ildə konservləşdirmənin kəşfindən sonra 1882-ci ildə ilk konserv zavodu açıldı. 1909-cu ildə bu zavodların sayı beşə çatmışdı. 1894-cü ildə Alaska Packers Association burada konserv zavodu aldı. Şirkət zavodu genişləndirdi, yeni anbarlar və gəmi təmir zavodu inşa etdirdi. Bu işlər qəsəbənin böyüməsinə və inkişafına səbəb oldu. Şirkət 1917-ci ildə buradakı zavodu bağlasa da ərazidə balıqçılıq 1974-cü ilə qədər digər fəaliyyətlərini davam etdirdi. 1981-ci ildə isə gəmi təmir zavodunu bağladı. 1987-ci ildə boş qalan bu ərazidə 4 ulduzlu Semiaymu Rezort sitirahət mərkəzi inşa edilərək fəaliyyətə başladı.
Coğrafiyası
Ümumi ərazisi 21.83 km² olub, bunun 14.58 km² quru, 7.25 km² isə sudur. Kanada ilə sərhəd olduğu üçün şəhərin şuarı "Amerikanın başladığı yer"dir. Həmçinin "Sülh Tağı Şəhəri" kimi də tanınır.
Bleyndə kiçik bir aeroport olsa da, rəsmi olaraq 31 dekabr 2008-ci ildən bağlıdır. none|thumb|Sülh Tağı
İqlimi
Orta illik temperatur 9.6 °C-dir. Ən isti ay İyul (orta aylıq temperatur 16.6 °C), ən soyuq ay Yanvardır (orta aylıq temperatur 2.7 °C). Ən yüksək temperatur 35.0 °C, ən aşağı temperatur isə -22.8 °C olmuşdur.
2010-cu il əhalinin siyahıyaalınması
2010-cu il əhalinin siyahıyaalınması məlumatlarına görə burada 4684 nəfər əhali, 1994 şəxsi təsərrüfat və 1291 ailə vardı. Əhalinin sıxlığı 321.2 nəfər/km²-di. Burada 2346 ev var və evlərin sıxlığı 160.9/km²-di. Əhalinin etnik tərkibini 86.5%-i Ağ amerikalılar, 1.4%-i Afroamerikalılar, 0.9%-i Hindilər, 5.1%-i Asiyalılar, 1.3%-ni Okeaniya adalarından olanlar, 0.7%-i digər irqdən olanlar və 4.2%-i isə iki və daha artıq irqdən olanlar təşkil edirdi.
Şəhər əhalisinin orta yaşı 44.3-dür. Əhalinin 21.4%-i 18 yaşdan kiçik, 7.4%-i 18-24 yaş arasında, 22%-i 25-44 yaş arasında, 30.1%-i 45-65 yaş arasında, 19.1%-i isə 65 yaşdan böyükdür. Əhalinin 49.1%-i kişi, 50.9%-i qadındır.
2000-ci il əhalinin siyahıyaalınması
2000-ci il əhalinin siyahıyaalınması məlumatlarına görə burada 3770 nəfər əhali, 1496 şəxsi təsərrüfat və 1036 ailə vardı. Əhalinin sıxlığı 262.7 nəfər/km²-di. Burada 1737 ev var və evlərin sıxlığı 121.1/km²-di. Əhalinin etnik tərkibini 87.72%-i Ağ amerikalılar, 1.19%-i Afroamerikalılar, 1.14%-i Hindilər, 4.19%-i Asiyalılar, 0.66%-ni Okeaniya adalarından olanlar, 1.33%-i digər irqdən olanlar və 3.77%-i isə iki və daha artıq irqdən olanlar təşkil edirdi.
1496 şəxsi təsərrüfatın 32.1%-ində özləri ilə yaşayan 18 yaşından kiçik uşaq olanlar, 52.9%-ində evli ailə, 12.4%-ində əri olmayan qadın, 4%-ində arvadı olmayan kişi, 30.7%-ində isə ailəsi olmayanlar vardı. Şəxsi təsərrüfatın 25.5%-ində tək bir şəxs və 10.1%-ində isə tək yaşayan 65 yaşdan böyük şəxs vardı. Hər şəxsi təsərrüfatda ortalama 2.48 nəfər, hər ailədə isə ortalama 2.96 nəfər vardı.
Şəhər əhalisinin orta yaşı 39-dür. Əhalinin 26.5%-i 18 yaşdan kiçik, 6.9%-i 18-24 yaş arasında, 26.4%-i 25-44 yaş arasında, 25.7%-i 45-65 yaş arasında, 14.4%-i isə 65 yaşdan böyükdür. Hər 100 qadına 94.5 kişi, yaşı 18-dən böyük hər 100 qadına isə 90.2 kişi düşür.
Hər şəxsi təsərrüfatın orta illik gəliri $36,900, hər ailənin orta illik gəliri isə $45,056 təşkil edir. Kişilərin orta illik gəliri $36,381, qadınların orta illik gəliri isə $23,561 olmuşdu. Şəhərdə adam başına düşən illik gəlir $20,333 olmuşdu. Ailələrin 10.2%-i, əhalinin isə 15.5%-inin gəliri yoxsulluq həddinin aşağısındadır, bunların isə 16.6%-ini 18 yaşdan kiçik olanlar, 8.3%-ini isə 65 yaşdan böyük olanlar təşkil edir.
Yelizabet Armstronq
Yelizabet Armstronq — Birləşmiş Ştatları təmsil edən su poloçusu.
Karyerası
Yelizabet Armstronq, ABŞ yığmasının heyətində 2008-ci ildə Çinin ev sahibliyində baş tutan XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında mübarizə apardı. Final görüşündə Niderland yığmasına 10:11 hesabı ilə məğlub olan ABŞ yığması, XXIX Yay Olimpiya Oyunlarının gümüş medalına sahib oldu.
Daha sonra Yelizabet Armstronq, ABŞ yığmasının heyətində 2012-ci ildə Birləşmiş Krallığın London şəhərinin ev sahibliyində baş tutan XXX Yay Olimpiya Oyunlarında mübarizə apardı. Final görüşündə İspaniya yığmasını 8:5 hesabı ilə məğlub edən ABŞ yığması, London Olimpiadasının qızıl medalına sahib oldu.
Glochidion taitense
(Glochidion taitense) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Crypturellus undulatus
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Ağdaş (Germi)
Ağdaş — İranın Ərdəbil ostanının Germi şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Coğrafi yerləşməsi
Mərkəzi şəhristanının Germi bölgəsinin Qala-Bərzənd kəndistanında, Germi qəsəbəsindən 21 km şimalda, Germi-Ərdəbil avtomobil yolunun 13 kilometrliyindədir.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 168 nəfər yaşayır (31 ailə).
Ağdaş (Savə)
Ağdaş — İranın Mərkəzi ostanında kənd.
Coğrafi yerləşməsi
Savə şəhristanının Növbəran bölgəsinin Kahpayə kəndistanında, Növbəran qəsəbəsindən 24 km şimal-qərbdədir.
Hümayun türbəsi
Hümayun türbəsi Böyük Moğol imparatoru Sultan Hümayun öləndən 9 il sonra, Böyük Moğol imparatorluğunun ikinci hökümdarı olan Hümayunun arvadı Həmidə Banu Bəyimin (Hacı Bəyim) əmri ilə 1565 ildə tikilməyə başladı. 1572 ildə isə tamamlandı. 1993 ildə Ümumdünya irsi siyahısına salınmışdır.
Məşədi İsi
Məşədi İsi — XIX əsr Azərbaycan xanəndəsi, Qarabağ muğam məktəbinin nümayəndəsi.
Həyat və yaradıcılığı
Məşədi İsi ilk musiqi təhsilini Şuşada, Xarrat Qulunun məktəbində almışdır. Xanəndə Hacı Hüsünün "Xanəndələr məclisi"nin fəal üzvlərindən biri olmuşdur.
Məşədi İsi klassik Şərq, xüsusilə Azərbaycan muğamlarının bilicisi olmuş, öz bilik və sənətkarlıq bacarıqlarını "Xanəndələr məclisi"nin gənc xanəndələrinə öyrətmişdir. O, "Rast", "Şur", "Hümayun", xüsusilə "Mahur" dəstgahını özünəməxsus fərdi xüsusiyyətlə ifa etmişdir. Azərbaycan şairlərinin qəzəl və qoşmaları ilə yanaşı, Hafiz və Sədi Şirazinin əsərlərini də oxumuşdur. Musiqişünas Cəlil Bağdadbəyovun yazdığına görə Azərbaycan şairlərinin şeirlərini ilk dəfə məclislərdə oxuyan Məşədi İsi olmuşdur.
Məşədi İsi təkcə Qarabağda deyil, eləcə də Azərbaycanın bir çox şəhərlərində — Gəncə, Ağdaş, Şamaxı və Bakıda dəfələrlə müxtəlif məclislərdə çıxış etmişdir. Aylarla şamaxılı Mahmud ağanın məclislərində oxumuşdur. İran hakimi Nəsrəddin şah tərəfindən bir neçə dəfə Tehran şəhərinə çağırılmış, şah sarayında İran müğənniləri ilə olan bir müsabiqədə qələbə qazanaraq İran şahı tərəfindən "Şiri-Xurşid" ordeni ilə təltif edilmişdi.
1890-cı illərində Məşədi İsi tarzən Sadıqcan ilə birlikdə Orta Asiyanın Aşqabad, Səmərqənd, Daşkənd və başqa şəhərlərdə xalq şənliklərində iştirak etmişdir. O, muğam ifaçısı və bilicisi olmaqla yanaşı, təsnifxan kimi də tanınmışdır. Onun bir çox təsnifləri, xüsusilə "Rast" və "Mahur" təsnifləri məşhurluq qazanmışdır. O, əsasən, Molla Pənah Vaqif və Qasım bəy Zakirin bir çox müxəmməs və qoşmasına təsniflər yazmışdır.
Məşədi İsi 1905-ci ildə Ağdam şəhərində vəfat etmişdir.
Bağban (Ucar)
Bağban — Azərbaycan Respublikasının Ucar rayonunun inzibati-ərazi vahidində kənd.
Əhalisi
Əhalisinin sayı 2283 nəfərdir son siyahıya alınmada
Tarixi
Bağban Ucar rayonunun Boyat inzibati ərazi vahidində kənd. Göyçayın sahilində, Şirvan düzündədir. Bəzi ədəbiyyatlarda Bağman variantında qeydə alınmışdır. Bağban "bağ salan", "bağçılıqla məşğul olan" deməkdir.
Din
Kənddə Bağban kənd məscidi dini icması fəaliyyət göstərir.
Asproparthenis punctiventris
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Xarici quruluşu
Yetkin forması bozumtul-qonur olmaqla, bədəninin üzəri boz rəngli tükcüklərlə örtülmüşdür. Böcəyin xortumu kütdür, zirvəsi azacıq genişlənmiş və üzərində aydın görünən uzununa gedən şişkinlik vardır. Bığcıqları dirsəkvarıdır və özləri də başın əsasından irəliyə doğru yönəlmişdir. Döş qalxancığının səthi hamar olmayıb, qırışıqlıdır və üzərində nöqtələr yerləşir. Qanadların nəhayətləri halqavarıdır. Hər bir qanadüstlük üzərində nöqtələrdən ibarət 10 cərgə zolaq vardır. Qanadı üzərində çəpinə istiqamətdə qara rəngli qırıq xətlərədn təşkil edilmiş zolaq keçir. Hər bir qanadüstünün qurtaracağında iki ağ rəngli nöqtə vardır. Erkək fərdlər dişilərdən ön ayaqlarının quruluşuna görə seçilir. Böcəklərin uzunluğu 1,2-1,4 sm, eni 0,4-0,6 sm-dir. Yumurtası ovalvarı, sarımtıl ağ rəngdədir. Sürfəsi ağdır, ayaqsızdır və qövsvarı bükülmüşdür. Başı qonurdur. Baş qalxancığının hər iki tərəfindən kənarları iti olan qaşığa bənzər üst çənələr çıxır. Sürfələr bu çənələrlə çuğundurun kökünü gəmirib, onunla qidalanır. Yetkin sürfələrin uzunluğu 30 mm-ə çatır.
Həyat tərzi
Böcək fazasında torpağın üst qatında qışlayır. Yazda həmin qatda 10-12oC temperatur əmələ gələn zaman onlar qış yuxusundan oyanır, torpaq üzərinə qalxır, təpəçiçəklilər fəsiləsinə mənsub olan bitkilərlə qidalanır, sonra isə çuğundur cücərtilərinə keçir. Böcəklər çuğundur yarpaqlarının ayasını və saplaqlarını yeyir və beləliklə, cücərtilərin kütləvi məhv olmasına səbəb olur. Bu müddət ərzində böcəklər uçmur, daim torpaq üzərində hərəkət edir və onların cinsiyyət məhsulları yetişir. Hava şəraitindən asılı olaraq 15-30 gündən sonra onlar uçurlar. Bu zərərvericinin uçuşu üçün günəşli və isti havalar əlverişlidir. Uçuşdan sonar dişi böcəklər yumurta qoymağa başlayır. Yumurtalar cücərtilərin kökləri ətrafına torpağın üst səthində böcəyin xortumu ilə düzəldimiş çökəkciyə qoyulur. Hər bir cökəkciyə bir yumurta yerləşdirilir. Bir dişi böcək bütün həyatı boyu orta hesabla 200-ə qədər yumurta qoya bilir. Qoyulmuş yumurtalardan 7-10 gündən sonra sürfələr çıxmağa başlayır. Sürfələrin iki üç ay müddətində inkişaf edib 5 yaş keçirir. Bu müddətdə onlar çuğundur kökləri ilə qidalanır, orada çökəkciklər əmlə gətirir və nəticədə bitkilərin əksəriyyətinin quruyaraq tamamilə məhv olmasna səbəb olur. Qurumayan bitkilər isə zəifləyir, sısqalaşır və onların məhsulunda şəkərin faizi azalır. Sürfələrin inkişafı qurtardıqdan sonra torpaq yuvacıqları içərisində puplaşır. Təxminən iki həftədən sonra puplardan çıxan böcəklər torpaq üzərinə çıxmır və oradaca qışlayır. İl ərzində bir nəsil verir.
Yayılması
Şimali Qafqaz, Qərbi Sibir regionlarında, Azərbaycanda isə çuğundur əkilən bütün rayonlarda yayılıb.
Ağdaş (Çaroymaq)
Ağdaş — İranın Şərqi Azərbaycan ostanının Çaroymaq şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd. Qaraağac qəsəbəsindən 26 km cənub-şərqdədir.
Əhalisi
2006-cı il məlumatına görə kənddə yaşayış yoxdur.
Yure Meqliç
Yure Meqliç (d. 18 avqust 1984) — Sloveniya əsilli Azərbaycanlı kanoeçi. Yure Meqliç Azərbaycanı 2016 Rio-de-Janeyro Olimpiadasında təmsil etdi.
Karyerası
Yure Meqliç karyerasında birinci uğurunu 2006-cı ildə qazandı. Avropa Çempionatında o, komanda yarışlarında qızıl medal qazandı. Bir il sonra Meqliç analoji yarışda yenə komanda hesabında qızıl medala sahib çıxdı. Üç il sonra Yure Meqliç yenə Avropa Çempionatının medallarını qazandı. Bu səfər o, Bratislavadan vətənə gümüş və bürünc medalla qayıtdı. Elə həmin ildə Meqliç karyerasının ən böyük uğurunu qazandı. Tasen şəhərində baş tutan Dünya Çempionatında o, bir nəfərlik qayıqda bürünc medal qazandı. 2011-ci ildə isə karyerasında üçüncü dəfə Avropa çempionu oldu. Daha sonra Yure Meqliç Azərbaycan vətəndaşlıqını qəbul etdi. 2015-ci ildə o, Olimpiya Oyunlarına lisenziya qazandı.
Rio-de-Janeyro Olimpiadası
Yure Meqliç Rio-de-Janeyro Olimpiadasına mübarizəyə 7 avqust tarixində qoşuldu. O, təsnifat mərhələsində birinci gedişi 95.12 saniyə ilə 14-cü sırada tamamladı. İkinci gedişdə isə Yure Meqliç 90.70 saniyəlik nəticə ilə 8-ci yeri tutdu. Ümumi yekunda 24 kanoeçi sırasında 11-ci yeri tutan Yure Meqliç yarım-final mərhələsinə adladı. Üç gün sonra, 11 avqust tarixidə baş tutan yarım-final mərhələsində isə Yure Meqliç 13:42.00 saniyəlik nəticə ilə 15 kanoeçi sırasında yalnızca İsveç nümayəndəsini arxada qoyaraq 14-cü yeri tutdu və mübarizəni dayandırdı.
Nitq aparatı
Nitq aparatı bir-biri ilə sıx qarşılıqlı əlaqədə olan mərkəzi (tənzimləyici və idarəedici) və periferik (icraedici) hissədən ibarətdir.
Mərkəzi nitq aparatı
Mərkəzi nitq aparatı baş beyində yerləşir. Mərkəzi nitq aparatı ibarətdir:
Baş beyin qabığı
Nitq reflekslər əsasında inkişaf edir. Beynin qabığının müəyyən hissələri nitqin yaranmasında daha böyük rol oynayırlar. Bu sol yarımkürənin gicgah, ənsə və peysər hissələridir. Alın qırışlarının alt hissələri nitqin hərəkət sahəsi olub insanın özünün nitqinin yaranmasında iştirak edir. (Brok mərkəzi). Yuxarı gicgah qırışları nitq-eşitmə sahəsi olub səs qıcıqlandırıcılarını qəbul etməkdə işirak edir. (Vernike mərkəzi). Beyin qabığının ənsə payı nitqin başa düşülməsini təmin edir. Peysər hissədə görmə mərkəzi yerləşir və o, yazılı nitqi qavramağa imkan verir.
Atlantiko
Atlantiko (Atlántico) — Kolumbiyanın departamentlərindən biri, ölkənin şimalında yerləşən Karib dənizi ilə sərhəddir. İnzibati mərkəzi-Barrankilya şəhəridir.
Tarixi
Departamentin kəpənək məskunlaşdıranları iki böyük ailənin nəslindən idi: Karib və Araşak. Ən görkəmli qəbilə Mokana idi və regionlara bölündükləri ərazilərdə, onların bir çoxu, məsələn, Tubara, Usiakuri, Pioja, Qalapa, Malambo və Baranoa kimi adları hələ də saxlanıldı. Departamentdə yerli qəsəbələr yuxarıda qeyd olunan bələdiyyələrdə və Xuanda, həddindən artıq cənubda, qədim bir qəsəbədə episentr ilə şimal yarısında yerləşiblər.
Nitq aparatı
Ötürücü yollar
Baş beyin qabığı danışıq üzvləri ilə iki cür sinir yolları ilə əlaqədardır: mərkəzəqaçan və mərkəzdənqaçan sinirlər. Mərkəzdənqaçan (hərəki) sinir yolları pereferik nitq aparatının
Atlantiko
Bələdiyyələr
thumb|left|350px|Atlantiko departamentinin bələdiyyələri
İqtisadiyyatı
Sənaye və ticarət, dəniz limanı kimi imtiyazlı mövqeyinə görə departamentin paytaxtı Barrankilyada birinci sırada iştirak edir. Əsas sahələr kimya, əczaçılıq, qida, metal emalı, içkilər və kağızlardır. Atlantik iqtisadiyyatı olduqca şaxələndirilmişdir, xidmətlər (66%), sənaye (25%) və fəaliyyətlər kənd təsərrüfatı (8%). Bəzi hallarda qeyri-qanuni istifadəyə məruz qalan kömür, əhəngdaşı, gips və digər faydalı qazıntı yataqları olsa da, mədəncilik (1%) çox az əhəmiyyət daşıyır. Soledad və Malambo bələdiyyələrində bir çox ticarət mərkəzləri və sənaye parkları Barrankilya ilə yaxınlıq sayəsində, Karib bölgəsində milli səviyyədə ən vacib olan ticarət və sənaye fəaliyyəti olduqca inkişaf edir.
Nitq aparatı
Ötürücü yollar
Mərkəzəqaçan yol proproreseptorlardan və baroreseptorlardan başlayır. Proprioreseptorlar əzələlərin, vətərlərin içərisində və hərəkət üzvlərinin oynaq sahələrində yerləşir.
baş verir. Mərkəzəqaçan yollar nitq üzvlərinin bütün fəaliyyətinin ümumi tənzimləyicisi kimi mühüm rol oynayır.
Beyin kökü
Beyin kökünün nüvəsində kəllə-beyin sinirləri öz başlanğıcını götürür. Bütün pereferik nitq aparatının üzvləri kəllə-beyin sinirləri ilə innervasiya (hər hansı bir üzvün və ya toxumanın sinif hüceyrələri ilə təmin olunması) olunur.
Pereferik nitq aparatı
3 Şöbədən ibarətdir:
Həmzət bəy
Həmzət bəy  (avar. ХӀамзат-бек; 1789, Böyük Qosatl, Avar Xanlığı - 19 sentyabr 1834, Xunzax, Avar Xanlığı) — Qafqaz İmamətinin II imamı.
1830-cu ildə Car-Balakəndə çarizmə qarşı başlayan üsyanda üsyan rəhbəri Şeyx Şabana kömək etmişdir. Lakin sonra çarizmin hiyləsi nəticəsində öz qoşunu ilə üsyandan ayrılmışdır.
Ağababa Mikayılov
Ağababa Cəbrayıl oğlu Mikayılov — Naxçıvan Ali Məhkəməsinin sədr müavini (1950–1951), Azərbaycan SSR Ali Məhkəməsinin hakimi (1952–1980).
Həyatı
Ağababa Mikayılov 25 aprel 1918-ci ildə Səlyan rayonunun Xolqarabucaq kəndində anadan olmuşdur. Böyük Vətən Müharibəsinə yollanmamışdan öncə, məktəbdə müəllim və direktor müavini vəzifələrində çalışmış. 1942-1945-ci il tarixlərində Böyük Vətən Müharibəsinin fəal iştirakçılarından olaraq, Berlinə ilk girən döyüşçülərdən olub. Müharibə zamanı kapitan rütbəsi ilə batalyon komandiri vəzifəsinədək yüksəlmişdir. Çexiya, Macarıstan, Sloveniyanın azad olmasında böyük sücaətlər göstərmişdir. Buna görə də üç dəfə "Qırmızı Ulduz" ordeni, 1-ci dərəcəli "Vətən müharibəsi" ordeni və bir çox medallarla təltif edilmişdir.
Müharibə dövrü bitəndən sonra Kirov adına Dövlət Universitetinin (indiki Bakı Dövlət Universiteti) hüquq fakültəsinə daxil olmuş və həmin universiteti 1950-ci ildə fərqlənmə diplomu ilə bitirmişdir. Ağababa Mikayılov 1950 – 1951 – ci illərdə ASSR Ədliyyə Nazirliyində Baş revizor vəzifəsində çalışmış, 1951-1952-ci illərdə isə Naxçıvan Ali Məhkəməsinin Sədr müavini vəzifəsində çalışmışdır. A.Mikayılov 1952 – ci ildən etibarən Azərbaycan SSR Ali Məhkəməsinin hakimi seçilmişdir və 1952-ci ildən 1980-ci ilədək fasiləsiz olaraq 28 il Azərbaycan SSR Ali Məhkəməsinin hakimi vəzifəsində işləmiş.
Mikayılov Ağababa 1981-1986-cı illərdə Azərbaycan Respublikası Xalq Nəzarəti Komitəsində şöbə müdiri olmuşdur. 1986-1991-ci illərdə isə SSSR Qaz Sənayesi Nazirliyində şöbə müdiri vəzifəsində çalışmışdır. Ağababa Mikayılov çalışdığı bütün sahələrdə, xüsusilə Ali Məhkəmənin hakimi vəzifəsində işləyərkən yüksək peşəkarlıq, obyektiv prinsipiallıq, qərəzsizlik nümayiş etdirmişdir. O, mənəvi cəhətcə olduqca təmiz adam olması ilə barəbar həm də çox tələbkar insan idi. Qanun onun həyatında ilk yerdə idi. Ali Məhkəmənin hakimi vəzifəsində çalışarkən ona xüsusilə çətin işlər həvalə edilərdi. Ağababa Mikayılovun böyük xidmətləri dövlət tərəfindən yüksək qiymətləndirilmişdir. O, bir sıra orden və medallarla təltif olunmuşdur.
Mikayılov Ağababa Cəbrayıl oğlu 1992-ci il aprel ayının 5-də vəfat etmişdir.
Əlvan tinamu
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Pilatr de Rozye
Jan-Fransua Pilatr de Rozye (30 mart 1754 – 15 iyun 1785) — fransız ayronavtı, kimyaçısı, fiziki, aviasiya sahəsində pionerlərindən biri. O, ayrostatla (Hava şarı ilə) səmaya qalxmağa qərar verən ilk adamdır.
Həyatı
Cavanlıq illərində Pilatr de Rozye riyaziyyat, fizika, kimya və təbiət elmlərinə böyük maraq göstərirdi. Sonralar o kimya fənnini tədris edirdi. "Ateney" Paris elmi cəmiyyətinin təsisçisi idi.
Monqolfye qardaşlarının ixtiralarının böyük pərəstişkarı kimi o, ilk dəfə tək, sonra isə Jiru de Villet ilə hava şarında səmaya qalxır. 1783-cü ilin 21 noyabr tarixində isə diametri 48 paris futu (15,5 metr), hündrlüyü 74 fut (24 metr) olan ayrostatla tam uçuş həyata keçirilir. Rozye və markiz Fransua Loran d’Arland yüksək səmaya qalxırlar.
15 iyun 1785-ci ildə Rozye ayrostatla La-Manş boğazını uçub keçmək qərarını verir, lakin şar alışır və Rozye, Romen adlı yol yoldaşı ilə həlak olur.
Xatirə
1991-ci ildə Beynəlxalq Astronomiya İttifaqı Ayın görünən hissəsində yerləşən kraterlərin birinə Pilatr de Rozyenin şərəfinə "Pilatr" adı verib.