cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ev qulluqçusu (film, 2011)
İstehsal
<div class="floatright" style="background-color:#EEEEEE;border:1px; font-size:90%; solid #C8C8C8;padding:1em;text-align:center"> 128px 158px Viola Devis (solda) və Oktavia Spenser (sağda) məhz bu filmdəki çıxışlarına görə məşhurlaşmışdılar. 2009-cu ilin dekabrında Variety jurnalı məlumat verdi ki, "Kömək" romanının ekranlaşdırılması "1492 Pictures"in istehsalı, Kris Kolumbus, Maykl Barnatan və Mark Redkliffin prodüsserliyi ilə həyata keçiriləcək. "Harbinger Productions"dan Branson Qrin də köməkçi prodüsser kimi layihəyə qoşuldu. Filmin ssenari müəllifi və rejissoru, kitab nəşr edilməmişdən əvvəl onun ekranlaşdırılması hüququnu almış Srokettin uşaqlıq dostu Teyt Teylordur.
2010-cu ilin mart ayında istehsal üzrə kastinq işlərinə start verildiyi bildirilmişdir; o zaman Skiter Felan roluna məhz Stounun dəvət olunduğu məlum olmuşdur. Tezliklə başqa rollar üçün də kastinqa aktyorlar dəvət olunmuşdur; Devis Eybilin rolu, Hovard Cekson şəhərinin rasist aristokrat qadını, Cenni Skiterin anası Şarlotta Felan rolu, Louell isə Skiterin boyfrendi və senatorun oğlu Stüart Vitvort rolu üçün. Lesli Cordan filmdə uydurulmuş yerli The Jackson Journal qəzetinin redaktoru kimi görünür. Maykl Fogel Conni Fut adlı xarizmatik personajı oynayır. Oktavia Spenser qaradərili qulluqçu Minni obrazını yaratmışdır. Yazıçı Ketrin Stokkettin və Teyt Teylorun yaxın dostu olan Oktavia, Minni personajını romanın audioversiyasında da səsləndirmişdir.
Ev qulluqçusu filmi, 2000-ci ildə ekranlaşdırılmış "Qardaş, axı sən hardasan" filmindən sonra Missisipi ştatının ən önəmli kino istehsalı idi: Düzü ürəyim parçalanardı, əqər filmin çəkilişləri Missisipidən kənarda aparılsa idi — bu sözləri Stokkett jurnalistlərə elektron poçtla yazmışdır. Film çəkilişlərinin məhz Qrinvud şəhərində aparılmasını istehsalçıları inandırmaq məqsədilə, Teyt Teylor və digərləri əvvəlcədən şəhərə gələrək bir sıra yerləri tətqiq etmişdirlər. Dreamworks rəhbərləri ilə keçirilən ilk görüş zamanı, o, içərisində çəkiliş üçün potensial abidələrin şəkillərindən ibarət fotoalbomu təqdim etmişdir. Kinoistehsalçıların stimullaşdırılması üçün təsdiq edilmiş yeni dövlət vergi proqramı isə, bir neçə kinokompaniyanın bu proyektə cəlb olunmasına yardım olmuşdur.
Film musiqisi
Filmin orijinal musiqisi bəstəkar Meri C. Blicin "The Living Proof" mahnısıdır. Saundtrek "Geffren Records" şirkətinin maliyyə dəstəyi ilə 26 iyul 2011-ci ildə satışa buraxılmışdır.
Buraxılış
13 oktyabr 2010-cu ildə Walt Disney Studios Motion Pictures şirkəti filmin buraxılış tarixi kimi 12 avqust 2011-ci ili göstərmişdi. 30 iyun 2011-ci ildə filmin buraxılış tarixi təxirə salınmışdır (film kinoteatrlarda iki gün əvvəl, yəni 10 avqust 2011-ci ildə nümayiş olunmuşdur).
Ev üçün buraxılış
Film "Touchstone Home Entertainment" tərəfindən blu ray, DVD formatlarında satışa çıxarılmış, həmçinin 6 dekabr 2011-ci ildən dijital endirmə imkanı olmuşdur. Satışa çıxarılan versiya da üç formada təqdim edilmişdi: üç diskli (Blu ray, DVD və dijital), iki diskli (Blu ray və DVD) və bir diskli (DVD). O həmçinin standart və yüksək dəqiqlikdə və rəqəmsal variantda yüklənilmək üçün buraxılmışdır. DVD versiyaya filmin iki silinmiş səhnəsi və həmçinin Meri C. Blicin "The Living Proof" musiqi videosu daxildir. Rəqəmsal yükləmə versiyası DVD versiyasının eyni funksiyalarını və üstəgəl daha bir əlavə silinmiş səhnəni özündə birləşdirir. Hər iki disk və üç kombinasiya edilmiş disket paketinə DVD versiyasının eyni funksiyaları, o cümlədən "The Making of 'The Help': From Friendship to Film", "In Their Own Words: A Tribute to the Maids of Mississippi" ("Ev qulluqçusu üçün yaradılmışdır: Dostluqdan filmə", "Öz sözləri ilə: Missisipi qulluqçusundan ehtiram") adlı üç silinmiş səhnələr və rejissor Teylorun müqəddimələri daxildir.
Tənqidçilərin mövqeyi
Ev qulluqçusu filmi tənqidçilərdən əsasən müsbət rəylər almışdır. Rotten Tomatoes saytı tərəfindən film 76% təsdiq edilmiş freş səslər qazanmış və 202 peşəkar kinotənqidçinin müsbət rəyi əsasında ona 10 baldan 7.0 verilmişdir. Film saytında məsələ ilə bağlı ümumi konsensus əldə olunmuşdu: Filmin tənqidçilər tərəfindən yüksək qiymətləndirilməsi, onun məhz rasisz mövzusuna toxunması səbəb ola bilərdi, lakin onun əsl kino olmasının başlıca səbəbi — Viola Devis kimi peşəkar aktyorların burada çəkilməsi idi. Əsas tənqidçilərin rəyi əsasında maksimum 100 ball verən Metacritic aqreqatoru isə filmi ümumilikdə orta qiymətləndirərək, 41 tənqidçinin rəyi əsasında ona 62 bal vermişdi. CinemaScore-da aparılan səsvermədə nəticəsində məlum oldu ki, izləyicilər F şkalası üzrə filmə orta hesabla A+ ballını verirlər.
Spiegel-Online internet xəbər portalının başçısı Tobias Naql film barəsində bunları yazmışdır: ''Yaxşı əhval-ruhiyyəni bəxş edən konfetti kimi, film öz aktrisalarının köməyi və parlaq detalları ilə yaşayır: 60-cı illərin saç düzümləri, özünün uzadılmış saitləri ilə insanları valeh edən hərtərəfli cənub şivəsi, ipək paltarlar və gündəlik ev müşahidələri. Ev qulluqçusu özündə "Qızardılmış yaşıl pomidorlar", Mad Men, Bülbülü öldürmək və Qadınlar filmlərindən ümumi nostalji epizodları toplamış və o dövrlərə xas ab-hava yaratmışdır. İki saat yarım aparılan çəkiliş və ən əsası rejissor Teylorun melodramatik janr konvensiyasından məharətlə istifadəsi nəticəsində, film seyirciləri yormayaraq gözəl bir hekayəyə çevrilir: xeyir ilə şər arasındakı ayırıcı xətt aydın seçilir, hətta ən ucuz detallar belə yaxşı qeydə alınıb. […] Filmdəki rasizm və əbəs yerə şişirdilmiş ağdərilərin privilegiyaları zamanla öz potensialını itirirlər''.
kinofenster.de saytının rəhbəri Filipp Büler film haqqında yazır: ''Texniki cəhətdən mürəkkəb olan Ev qulluqçusu filmi başlanğıcda tamamilə adi hekayə təəssüratı yaratsa da, aktyorların görkəmli çıxışları, kinematik və duyğusal saundtrek və ilk növbədə dizayn işləmələri bunun tam əksini bizə nümayiş etdirir. Ağdərili işəgötürənlərin möhtəşəm villaları, afroamerikalı əhalinin yeknəsəq və boz evləri ilə böyük ziddiyyət yaradır. Uzun məsafələr, cənub şəfəqinin fonunda baş qəhrəmanların tez-tez xatirələrə dalması — bütün bunlar melodram janrına xas olan cəhətlərdir və insanlarda romantik hisslər oyadır. […] Təxminən iki saat yarım davam edən film, bütöv bir dövrün mənzərəsini bizlərə nümayiş edir. Bu iki müxtəlif cəmiyyətin münaqişələri indiyədək davam edir''.
Cinema jurnalı film barəsində bunları yazmışdır: ''Həqiqət də Emma Stoun, öz nəslinin ən istedadlı aktrisalarından biri kimi, filmdə canlandırdığı rola görə bir çox mükafat və nominasiya əldə etmişdir. Bununla belə ədalət naminə qeyd etmək lazımdır ki, ABŞ-də ekranlaşdırılan bir çox müəllif kinoları bizlərə, yəni avropalılara bəzən həddindən artıq sadəlövhcəsinə təsir göstərir. Elə bu hekayədə də müxtəlif məqamlarda insanların psixologiyasına təsir etmək üçün fərqli metafora və klişelərdən istifadə olunur. Bundan əlavə filmdə boz çalarlar ümumiyyətlə yoxdur, çünki personajların bir hissəsi həddindən artıq xoşniyyətli, qalan hissəsi isə həddindən artıq xəbisdir və onların xarakteristikaları sanki çəkiclə biçilmiş şəkildə insanlara təqdim olunur. Sirli subtillik (zəriflik) əlbəttə ki, filmin möhkəmliyi deyil. Təəssüflər olsun ki, bu cür təsir qabiliyyəti o qədər də güclü olmayan filmlər uzun müddət auditoriyanın hisslərinə toxuna bilmir. […] Buna parallel olaraq, fil ən yaxşı niyyətlə Amerika cəmiyyətinin qaranlıq tarixi məqamları haqqında bəhs edir''. "The New York Times"-da qeyd edilir ki, "Ms. Devis istisna olmaqla, performanslar o qədər canlı və təbiidir ki, bəzən insanları dərin kədərləndirir, bəzən isə ürəkdən güldürür, baxışlardan və hərəkətlərdən hiss olunan emosiyalar mükəmməldir."
Gündəlik The Village Voice qəzetinin əməkdaşı Karina Lonqvort filmə daha pozitiv yanaşmışdır: Bu gün biz olduqca tipik Hollivud istehsallı filmi seyr edirik, buradakı qüdrətli yaramazlar, vətəndaş hüquqlarından məhrum qəhrəmanlar ilə mübarizə aparırlar. Kanadanın The Globe and Mail qəzetinin əməkdaşı Rik Qroen film haqqında daha təmkinli tonda danışmışdır: ''Burada bəzən hərdəmxəyal məqamların nümayiş olmasına baxmayaraq, bir qayda olaraq, bu cür filmlər ciddi gözyaşardıcı effektə malikdirlər. Bunun əvəzində biz nəyi görürük — kiçik dram səhnələrini asanlaşdırmaq və təsəlli üçün təsadüfi pauzalarla xırıltılı gülüş səhnələri''.
Bəzi tənqidçilər kitabın keyfiyyətini çatdıra bilmədiyinə görə filmi tənqid etmişlər. ''“St. Paul Pioneer Press”dən Kris Hevit yazır: “Bəzi adaptasiyalarda kitabın ruhunu kinematoqrafiya vasitəsilə çatdırmaq üçün yol tapılsa da, “Ev qulluqçusu” filmi belə adaptasiyalardan deyil.”''
Əksər tədqiqatçılar Devis və Spenserin ifasını qiymətləndirmişlər. “Blackfilm.com”-dan Vilson Morales filmi dörd ulduzdan üç ulduz yarımla qiymətləndirir və qeyd edir ki, “Viola Devis və Oktavia Spenserin güclü ifaları ilə film emosional bir ekran əsərinə çevrilmişdir.” “New York” jurnalından Devid Edelşteyn qeyd edir ki, “Ev qulluqçusu Viola Devisə məxsusdur.” Tarixçi Qara Qadınlar Assosasiyasının milli direktoru Ayda E. Jons filmi rasizmdə günahlandırmışdır. “The Rumpus” ədəbi saytından Roksana Gey qeyd edir ki, filmdə “Sehrli zənci”obrazları və “Küləklə sovrulanlar” filmlərində olduğu kimi Hollivudun Afro-Amerikan stereotiplərindən istifadə edilmişdir.
Gəlirləri
ABŞ-nin 2.532 kinoteatrında nümayiş olunan Ev qulluqçusu filmi, "Meymunların qiyamından" sonra özünün 26,044,590 dollar büdcəsi ilə ikinci pozisiyada qərarlaşmışdır. Hər seansdan təxminən 10,000 dollar qəlir qazanan film, kassa yığımına görə "Təyinat məntəqəsi 5" və "30 dəqiqəyə çatmaq" kimi məşhur filmləri ötüb keçmişdir. İkinci nümayiş həftəsində isə, o ABŞ-nin ən çox izlənilən film siyahısına daxil edilmişdir. Təkcə ABŞ-də film 169 milyon dollar gəlir əldə etmişdir. Digər ölkərdə nümayiş edildikdən sonra isə, filmin gəliri 210 milyon dollaqa qədər artmışdır. İstehsal və icraat üçün nəzərdə tutlmuş büdcə isə təxminən 25 milyon dollar təşkil edir.
Saqovniklər
Çılpaqtoxumlu (Gymnocpermae) qıjı və ya palmaları xatırladan bitkilər sırası. Qıjıya oxşayan nümayəndələrinin azacıq genişlənmiş, tropik iqlimi göstərən, qalın qabıqlı gövdəsi vardır. Digər qrupun nümayəndələrinin düz gövdəsinin başında iri lələkşəkilli yarpaqları olur. Çox xırda formalarının boyu 3 sm-dən böyük olmur. Fossil halında tsikada bitkiləri, əsasən yarpaqları məlumdur. Sonuncular bütöv və ya müxtəlif dərəcədə seqmentləşmiş olur. Tsikada bitkiləri orta triasda meydana gəlmiş, yurada inkişaf dövrü keçirmişdir. Tropik və subtropik vilayətlərdə müxtəlif növləri geniş yayılmış, lakin bitki örtüyündə onların rolu get-gedə azalmışdır. Müasir növləri hər iki yarımkürənin tropik və subtropik vilayətlərdə məhdud sahələrdə yayılmışdır.
Asuna Tanaka
Asuna Tanaka (d. 23 aprel 1988) — Yaponiya qadın futbolçusu.
Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 39 oyun keçirib, 3 qol vurub.
Yeni Tahircal
Yeni Tahircal — Azərbaycan Respublikasının Qusar rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.
Həmçinin bax
Qusar rayonu
Sutenyorun qəlbi (roman)
"Sutenyorun qəlbi" — Çingiz Abdullayev tərəfindən yazılmış roman. Tərcümənin redaktoru Munisə Dadaşqızıdır.
Məzmun
Əsərin Moskvada yaşayan baş qəhrəmanı, özünün etiraf etdiyi kimi, doğulduğu Bakı şəhərində kişi üçün təhqir hesab olunan bir işlə - "insan ehtirasları vasitəsilə" - sutenyorluqla məşğul olmaqla külli miqdarda pul qazanır. Tabeliyində olan seçmə fahişələri, adətən yuxarı təbəqənin nümayəndələri sifariş edirlər. İkili həyat sürən saxtakarlarla ünsiyyətdə olan, onlarla iş birliyi quran, hər cür mənəvi normaları tapdalayan adamlarla üzləşməyə məcbur qalan Lütikov insan psixologiyasına çox gözəl bələddir. Müəyyən müddətdən sonra onun ətrafdakılara qarşı münasibəti artıq tamamilə fərqli məcraya düşmüşdür - qəhrəman harın riyakarlara dərin nifrət bəsləyir.
Təqdimatı
Çingiz Abdullayevin "Sutenyorun qəlbi" romanının Azərbaycan dilinə tərcümə olunmuş variantının təqdimat mərasimi 28 dekabr 2012-ci ildə Azərbaycan Yazıçılar Birliyində keçirilmişdir. Tədbirdə müəllif Çingiz Abdullayev və tərcüməçi Təbəssüm Muxtarova kitabın yazılma prosesi, süjet xətti və tərcümə ideyasının reallaşdırılması barədə məlumat vermişdilər. Kitab haqqında fikirlərini bildirənlər arasında tanınmış yazıçı Natiq Rəsulzadə də olub.
Mintimer Şaymiyev
Mintimer Şarip oğlu Şaymiyev — Rusiya Federasiyası nın tərkibində olan Tatarıstan Respublikası nın birinci prezidenti. Etnik tatar dır. İlk dəfə 12 iyun 1991-ci ildə prezident təyin olunmuş və bu vəzifəyə üç dəfə ardıcıl olaraq yenidən seçilmişdir.
Həyatı
Şaymiyev 1937-ci ildə Tatarıstan MSSR-nın Aktanışski rayonunun Anyakovo kəndində anadan olmuşdur. 1959-cu ildə Kazan Kənd Təsərrüfatı İnstitutundan məzun olmuş və kənd təsərrüfatı mühəndisi kimi işləməyə başlamışdır. 1963-cü ildə Kommunist Partiyası na üzv olmuş və 1967-ci ildə Tatarıstanın regional partiya təşkilatında kənd təsərrüfatı üzrə şöbə müdirinin müavini vəzifəsinə təyin olunmuşdur. Şaymiyev 1969-cu ildə respublikanın Meliorasiya və Su Təsərrüfatı naziri, 1983-cü ildə isə Tatar Nazirlər Kabinetinin sədr müavini vəzifəsinə təyin olunmuşdur. 1989-cu ilin sentyabrında Tatarıstan Kommunist Partiyasının baş katibi vəzifəsini yerinə yetirmiş və elə həmin il SSRİ Xalq Deputatları Konqresinə seçilmişdir. 1990-cı ilin aprelində Tatarıstan Ali Sovetinə spiker təyin olunub. 31 avqust 1990-cı ildə Ali Sovet Tatarıstanın suverenliyini elan etdikdən sonra, 12 iyun 1991-ci ildə Şaymiyev Tatarıstan SSR-nın prezidenti vəzifəsinə təyin olunmuşdur. 1992-ci ilin martında Tatarıstanın suverenliyi ilə bağlı keçirilən referendum zamanı səsvermədə iştirak edənlərin 62%-i suverenliyin leyhinə səs vermişdir. O, 2001-ci ildə Moskva şəhərinin meri Yuri Lujkov la birlikdə Vahid Rusiya partiyasının qurucusu olmuşdur.
Şaymiyev 2010-cu ilin yanvarında növbəti dəfə Tatarsıtan prezidenti olmaqdan imtina etmiş və Tatarıstanın Baş Naziri Rüstəm Minnexanov un bu vəzifəyə təyin olmasına üstünlük vermişdir. Nəticədə, 27 yanvar 2010-cu ildə o zamankı Rusiya Federasiyası prezidenti Dmitri Medvedyev Minnexanovu Tatarıstan prezidenti vəzifəsinə təyin etmişdir.
Harun Buğra xan
Harun Buğra xan — Qaraxanlı hökmdarı.
Həyatı
Əbdülkərim Satuk Buğra xanın nəvəsi, Xanzadə Süleyman xanın oğlu olub şahzadəliyində qardaşı Əbül-Həsən Əli Arslan xan tərəfindən dövlətin qərb qismlərini idarə etməklə vəzifələndirildi. O, Mavəraünnəhri ilk fəth edən Qaraxanlı hökmdarı olaraq şöhrət qazanmışdır. Samanilərin içində olduğu qarışıqlıqlar dolayısıyla bir qism müxalif Samani komandanlarının da dəstəyini qazanara1 990-cı ildə İsficabı zəbt etdi. İki il sonra Samanilərin paytaxtı Buxaraya girdi (May 992). Samani əmiri Nuh ibn Mənsur şəhəri tərk etmək məcburiyyətində qaldı. Bu hərəkəti, samanilərin Xorasan valisi Əbu Əli Simcuri tərəfindən dəstəklənmişdi. Hətta onunla daha İsficabın zəbti sırasında, Ceyhun çayı sərhəd-sınır olmaq üzrə Samani dövlətini təqsim etmə xüsusunda gizli bir andlaşma da aparmışdı. Beləcə Xorasan Əbu Əlinin, Maveraünnəhr də Harun Buğra xanın idarəsinə keçəcəkdi. Ancaq Harun Buxaraya girdikdən sonra Əbu Əlini bir ordu komandanı kimi gördü və daha öncəki anlaşmaya yanaşmadı. Fəqət çox keçmədən Buxarada ağır bir xəstəliyə yaxalandı və yerinə Samani şahzadələrindən Əbdüləziz Nuh ibn Nəsri buraxaraq buradan ayrılmak məcburiyyətində qaldı. Qaşqara dönerken Koçkarbaşı mövqeyində vəfat etdi.
Harun Buğra xan, Şihabüddövlə və Zahirəddövlə kimi İslami ləqəblər daşımaqdaysa da bu ləqəblər ehtimalen xəlifə tərəfindən verilmiş olmayıb özü ünvanlarına əlavə etmişdir. Zira o sırada qaraxanlılar ilə sünni İslam mühiti arasında hələ rəsmi bir münasibət qurulmamışdı. Bilinən ən əski Qaraxanlı pulları ona aid olub 992-ci ildə Ilaqda zərb olunan sikkələr Abbasi xəlifəliyiylə hər hansı bir münasibətinin olmadığını göstərir.
IV İvan Qroznı
İohann IV Vasilyeviç və ya İvan Qroznı — Moskva və 1533-cü il dən bütöv Rusiyanın böyük knyazı, Rusiyanın ilk çarı (1547-ci il dən; yalnız 1575-1576-cı illərdə "bütöv Rusiyanın böyük knyazı" nominal olaraq Simeon Bekbulatoviç olmuşdur).
Nominal olaraq İvan 3 yaşından hökmdar oldu. 1547-ci ildəki Moskva üsyanı ndan sonra "İzbrannaya rada" ("Seçilmiş rada") yaradaraq, o, yaxın hesab etdiyi şəxslərin iştirakı ilə hökümdarlıq eləməyə başladı. Hərbi xidməti, məhkəmə sistemi və dövlətin idarə edilməsində islahatlar aparmışdır. Qazan və Həştərxan xanlığları fəth edilmişdir, Qərbi Sibir, Don Qoşunlarının Vilayəti, Başqırdıstan və Noqay Ordası nın torpağları Rusiyaya birləşdirilmişdir. Beləliklə, IV İvanın hakimiyyəti dövründə Rusiyanın ərazi artımı təxminən 100% təşkil etdi (2,8 milyon km²-dən 5,4 miyon km²-ə çatdı), çarlığının son illərində Rus dövləti ərazisinə görə bütöv Avropadan böyük oldu.
1560-cı il də Seçilmiş rada ləğv olundu, onun əsas xadimləri çarın etibarını itirdilər, və İvan Qroznı Rusiyanı tam müstəqil idarə etməyə başladı. İvan Qroznının çarlığının ikinci yarısı Livoniya müharibəsi ndə uğursuzluqla yadda qaldı və həmçinin,  köhnə aristokratiya soylarını zəiflədən opriçnina nın yaranması ilə yadda qaldı. Formal olaraq, IV İvan Rusiyanı idarə edən ən uzunmüddətli hökümdardır  — 50 il və 105 gün.
Zolaqlı çaqqal
( və ya Lupulella adusta) — aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Yarımnövləri
6 yarımnövü var:
İp səhrası
Yp səhrası - Nevada ştatının şimal-qərbində yerləşən səhra. Səhra kiçik ölçülərə malikdir.
Echinops tschimganicus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Terra Australis Incognita
Naməlum cənub torpaq (Terra Australis Incognita) — XV-XVIII əsrə aid dünya xəritələrində cənub yarımkürəsində təsvir edilən nəzəri materik.
Hər xəritəçəkənin öz istəyinə görə təsvir etdiyi bu ərazidə dağ, meşə və çaylar da təsvir olunurdu. Bu materikin mövcudluğu barədə fərziyyələr belə bir yanlış təsəvvürə əsaslanırdı ki, Şimal yarımkürəsindəki geniş quru ərazilərinin qarşılığı kimi Cənub yarımkürəsində də böyük quru sahəsi olmalıdır, əks təqdirdə Yer baş-ayaq çevrilər. Sonradan Antarktida kəşf olunsa da, həmin dövrdə onun barəsində heç nə məlum deyildi, həm də Antarktidanın ölçüləri cənub torpağı barədə fərziyyələrdə irəli sürüləndən çox kiçikdir.
Terminin tarixi
Bu terminin yaradıcısı məşhur yunan mütəfəkkiri Aristoteldir.
Naməlum cənub torpağın xəritədə təsviri Eratosfen tərəfindən qeyd edilmişdir. Bu xəritədə Naməlum cənub torpaq Afrikanın qurtaracağı kimi təsvir olunmuşdu. Naməlum cənub torpağın mövcud olması barəsində dəqiq məlumat yoxdur.
Əlburz ostanı
Ostanın yaradılması haqqında qərar 2010-cu il iyunun 22-də İran parlamentində qəbul olunub.
Əlburz ostanı Tehran ostanının ərazisi - Kərəc, Savucbulaq və Nəzərabad rayonları hesabına yaradılıb. Türk dilinin əhalisi hər üç sahədə yüksəkdir.
Əlburz ostanının mərkəzi Kərəc şəhəridir. Kərəc şəhərinin 1 milyon nəfərdən çox əhalisi var.
Əlburz İranın 31-ci ostanıdır. Yeni əyalət şərqdən Tehran, şimaldan Mazandaran, qərbdən isə Qəzvin ostanları ilə həmsərhəddir.
Juli
Juli — Gissen (Hessen bundeslandı) şəhərindən olan Eva Briegel, Jonas Pfetzing, Simon Triebel, Andreas "Dedi" Herde və Marcel Römer özündə birləşdirən, məşhur alman bandı (qrupu).
Şulkə (Baymak)
Şulkə — Başqırdıstan Respublikasının Baymak rayonunda yerləşən kənd. Kənd 1-ci Etkol kənd şurasının tərkibindədir.
Coğrafi yerləşməsi
Məsafələr:
Milli tərkibi
2002-ci ildə keçirilən Ümumrusiya əhalinin siyahıya alınmasına əsasən kənddə başqırdlar (100 %) üstünlük təşkil edir.
Neytrino
Neytrinolar - günəş partlayışları zamanı yerə gəlir. Lakin bu neytrinolar həmişə planetimizə təsir etmirlər. Alimlər hesab edirlər ki, əgər bu neytrinolar fiziki səviyyədə maddələrin
İradə Tuncay
İradə Tuncay  —  Azərbaycan yazıçısı, publisist, Ədalət qəzetinin baş redaktoru. Azərbaycan Respublikasının Əməkdar Jurnalisti.
Həyatı
İradə Tuncay 1959-cu ildə Bakıda anadan olub. BDU-nun jurnalistika fakültəsini bitirib.
1982-ci ildən Azərbaycan Dövlət Televiziyasının gənclik və ədəbi-dram baş redaksiyasında redaktor, 2002-ci ildən “Space” televiziyasında şöbə müdiri vəzifələrində çalışıb. “Space” televiziyasında bir neçə filmin ssenari müəllifi və rejissoru olub.
2006-cı ildən “Ədalət”qəzetinin baş redaktorudur.
”Mətbuatın inkişafında yardıma görə” və “Media açarı” mükafatlarına layiq görülüb.2015-c il 15 iyul ölkə başçısının imzaladığı sərəncam əsasında Əməkdar Jurnalist fəxri adına layiq görülüb. 2018-ci ildə Cəfər Cabbarlı mükafatına layiq görülmüşdür.
Şakir İravbi
Şakir İravbi — Azərbaycan aşığı.
Həyatı
Şakir İravbi 1972-ci ildə Qaradağın Xudavər məntəqəsinin Heydərxanlı kəndində dünyaya gəlib. Ustadı atası Allahqulu olub. 12 il atasına şəyirdlik edib. Yaxşı balabançı kimi tanınıb. O, Aşıq Məhbubla, Aşıq Əhməd Cəmşidi və başqa aşıqları müşayiət edir.
Yerği kek
Yerği kek — Azərbaycan Respublikasının Qusar rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 5 oktyabr 1999-cu il tarixli, 708-IQ saylı Qərarı ilə Qusar rayonunun Sudur kənd inzibati-ərazi vahidi tərkibindəki yaşayış məntəqəsi Yergi kek kəndi adlandırılmış və rayonun yaşayış məntəqələri uçot məlumatına daxil edilmişdir. Kənd dəniz səviyyəsindən 2370 metr yüksəklikdə yerləşir.
Toponimikası
Ləzgi dilində mənası "uzun dırnaq" deməkdir.
Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 75 nəfər əhali yaşayır.
Deklarativ proqramlaşdırma
Deklarativ proqramlaşdırma — proqramın axınını təsvir etmədən onun yazılmasını imkan verən proqramlaşdırma paradiqmasıdır. Başqa sözlə desək, proqrama necə icra etmək əvəzinə nə icra etdiyi yazılır. Bu isə alqoritmaların köməyi ilə yazılan imperativ proqramlaşdırmanın əksidir. Deklaritiv proqramlaşdırma paralel proqramların yazılmasını sadələşdirdiyi üçün son vaxtlar bu paradiqmaya böyük maraq yaranmışdır.
Echinops vaginatus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Emi Nakacima
Emi Nakacima (d. 27 sentyabr 1990) — Yaponiya qadın futbolçusu.
Milli komanda karyerası
Yaponiya milli komandasının heyətində 65 oyun keçirib, 13 qol vurub.
Oqtay Şıxəliyev
Oqtay Yusif oğlu Şıxəliyev — Azərbaycan Respublikasının xalq rəssamı (1992).
Həyatı
Oqtay Şıxəliyev 3 sentyabr 1931-ci ildə Bakı şəhərində anadan olub. 1939-cu il Bakı 1 saylı orta məktəbə daxil olub. 8-ci sinfi bitirdikdən sonra 1947-ci il Əzim Əzimzadə adına rəssamlıq məktəbinə daxil olmuşdur. 1952-ci ildə rəssamlıq məktəbini fərqlənmə diplomu ilə bitirdikdən sonra Muxina adına Leninqrad Ali Rəssamlıq Məktəbinə daxil olmuşdur.
Leninqrad şəhərində təhsil alarkən 1955-ci ildən kiçik yaradıcılıq işləri ilə sərgilərdə iştirak edib. 1958-ci ildə Ali Rəssamlıq Məktəbini bitirərək Bakıya qayıdır, Respublika Gənclər festivalının qalibiolur. Elə əsl yaradıcılıq fəaliyyətinə bu ildən başlayır. Sərgilərdə nümayiş olunan ilk işlərində O. Şıxəliyev özünü istedadlı və ruhən milli sənətkar kimi təqdim edir.
1960-cı ildə SSRİ Rəssamlar İttifaqının üzvü olur. Bütün yaradıcılıq fəaliyyəti dövrü ərzində həm SSRİ məkanında, həm də Azərbaycanda bir çox rəssamlıq məktəblərinə, müəyyən ittifaqlara dəvət olunub. 1964-cü ildən M. Əliyev adına İncəsənət İnistutunda müəllimlik fəaliyyətinə başlamışdır. Hal-hazırda Azərbaycan Dövlət Rəssamlıq Akademiyasında müəllim, professor kimi fəaliyyət göstərir.
O. Şıxəliyevin yaradıçılığı, sənətsevərlər tərəfindən rəğbətlə qarşılanmış və o 1982-ci ildə Azərbaycan Respublikasının əməkdar rəssamı, 2002-ci ildə isə Azərbaycan Respublikasının xalq rəssamı fəxri adları verilmişdir. Bunlardan "Uşaq aləmi" univermağı, uşaq kafesi, "Ceyran" kafesi, "Turist" mehmanxanasının bədii tərtibatında, Dövlət sirkinin və digər binaların interyerlərini bəzəyən təsvirlər maraqlıdır. Həmin əsərlər kompazisiya müxtəlifliyi və bitkinliyi, işlənmə texnikası ilə diqqəti cəlb edir.
Oqtay Şıxəliyev 30 yanvar 2012-ci ildə uzun sürən xəstəlikdən sonra Bakı şəhərində vəfat etmişdir.
Hematologiya
Hematologiya ( - qan tərkbini (qan hüceyrələri, zülalları, hemoqlobin), laxtalanmanı, qanyaradan orqanları və qan xəstəliklərini öyrənən sahə, iç xəstəliklərin bir qolu. Bu sahə üzrə ixtisaslaşan terapevtlərə hematoloq deyilir.
Məqsədləri
Hematoloqlar ümumi uzmanlıq mərhələsindən sonra aşağıdakı istiqamətlər üzrə ixtisaslaşa bilərlər:
Timir Pinegin
Timir Alekseyeviç Pinegin — sovet yaxtsmeni, yelkənli qayıq idman növü üzrə yay Olimpiya oyunlarında SSRİ-dən olan ilk çempion. Avropa və Şimali Afrika çempionatının qalibi, SSRİ idman ustası (1960), SSRİ əməkdar məşqçisi.
16-qat SSRİ çempionu:
Həyatı
Moskvada anadan olmuşdur. Onun babası Aristarx Vladimiroviç İlyin məşhur psixiatr olmuşdur. Timirin atası Aleksey Dmitriyeviç Pinegin Yakutiya MSSR Kanqalas ulusu ərazisində 1903-cü ildə doğulmuşdur. O, milliyyətcə yakut olmuşdur. . Timir Alekseyeviç ilk kiçik uğuru hələ məktəbdə ələ etmişdir. Pineginin anası Aleksandra Aristarxovna İlyina rəssamlığı bacarırdı.
Yəhəraltı çaqqal
' ( və ya Lupulella mesomelas') — aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Timir Pinegin
Həyatı
Timir Hərbi Dəniz Qüvvələrinin Mərkəzi İdman Klubunun heyətində çıxış etmişdir. 6 Olimpiya oyunlarının iştirakçısı olmuşdur:
Yəhəraltı çaqqal
CAR-da və Afrikanın şərq sahillərində Nubiyadan Ümid burnuna qədər ərazilərdə yaşayır. Çaqqalın bu növü insanlara tez alışır.
Timir Pinegin
Həyatı
Məşqçi olaraq Gürcüstan yığmasını çalışdırmışdır. Yelkənli qayıq yarışması üzrə iki yay Olimpiya yarışmasında münsiflər heyətinin üzvü olmuşdur.
"Yaxta və buyer" kitabının müəllifidir.
Dağ xizəyi ilə maraqlanırdı. 1940-cı illərin sonlarında SSRİ dağ xizəyi yığmasının üzvü olmuşdur.
Şərəf odeni (1960) və medallara layiq görülmüşdür. Vaqankovskoye qəbirstanlığında dəfn edilmişdir.
Ailəsi
Pineginin həyat yoldaşı — Qalina İlyiniçna Jeleznova.
Qızı — Alyona.
Topbağ
Topbağ — Azərbaycan Respublikasının Qəbələ rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 3 iyul 1998-ci il tarixli, 518-IQ saylı Qərarı ilə Qəbələ rayonunun Zalam kənd inzibati ərazi vahidinin Topbağ kəndi Yenikənd kənd inzibati ərazi vahidinin tərkibinə verilmişdir. Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin 24 iyun 2005-ci il tarixli, 953-IIQ saylı Qərarı ilə Qəbələ rayonunun Topbağ kəndi Yenikənd kənd inzibati ərazi dairəsi tərkibindən ayrılaraq, bu kənd mərkəz olmaqla, Topbağ kənd inzibati ərazi vahidi yaradılmışdır.
Başqırdıstan gerbi
Başqırdıstan gerbi - Rusiya Federasiyasının tərkibinə daxil olan Başqırdıstan Respublikasının dövlət simvolu.
Topbağ
Toponimikası
Əsl adı Topabağdır. Yaşayış məntəqəsini inqilabdan əvvəl mövcud olmuş Vəndamdərə kəndinin əhalisi əvvəllər zoğal və fındıq bağları olan indiki sahədə salmışdılar. Oykonim topa (sıx) və bağ (ağaclıq) sözlərindən ibarət olub, "sıx ağaclığı olan kənd" mənasındadır. Ərazisində bir neçə övliyalar olduğuna görə kənd topa şəklində olan bu ziyarətlərdən adını götürüb.
Başqırdıstan gerbi
1999-cu il 6 iyul tarixində Başqırdıstan Respublikasının Parlamenti tərəfindən qəbul edilib. Rusiya Federasiyasının Dövlət heraldika reyestrində №164 kimi qeydiyyatdadır.
Topbağ
Coğrafiyası və iqlimi
Kənd Vəndam və Dəmiraparan çaylarının suayrıcında, Şəki, Qəbələ yaylasında yerləşir. Rayon mərkəzi ilə arası 30 km-dir.
Başqırdıstan gerbi
Təsviri
Başqırdıstan Respublikası nın gerbi milli ornamentlərlə çərçivəyə alınmış dairəyə içərisində Salavat Yulayevi n abidəsinin doğan Günəşin və onun şüalarının fonunda təsirini təqdim edir. Aşağıda isə xalqın cəsarət rəmzi olan kurayın çiçəklənməsi təsvir edilib. Başqırdıstan Respublikasının dövlət bayrağı rənglərində bəzədilmiş lentin üzərində ağ sahədə belə yazılmışdır: «Başqırdıstan». Gerbin rəngli təsvirində Salavat Yulayevin abidəsi, ornamentlər qızılı, kuray gülü - yaşıl, doğan günəş parlaq-qızılı, günəşin şüaları-sarı, abidə və ornament arasında olan fon- ağ, daxili və xarici ətrafları - tünd-qızılı rənglərdədir.
Topbağ
Əhalisi
2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 532 nəfər əhali yaşayır.
Başqırdıstan gerbi
Təsviri
Salavat Yulayev - Başqırd bahadurlarının yürüşlərinə, doğma təbiətə təriflər deyən başqırd milli qəhrəmanı və xalq şairidir. Onun yaradıcılığı hər cür zülmə qarşı mübarizə ruhunda olub ağızdan ağıza ötürülmüşdür. Lakin gerbdə konkret bir şəxsiyyət təsvir olunmayıb. Salavat Yulayevin abidəsi azadlıq və ədalət uğrunda mübarizə aparan igid-döyüşçü obrazıdır. O həm də Başqırdıstan xalqlarının dostluq və birliyini rəmzidir.
Topbağ
İqtisadiyyatı
Kənddə 117 təsərrüfat və 460 hektar yararlı torpaq var. Əhalinin çoxu rayon mərkəzindəki yeni iş yerlərində çalışır. Fındıq bağları, əkin sahələri, heyvandarlıq əsas məşğuliyyət sahələridir. Suvarmada ərazidən axan dağ çaylarından istifadə edilir. İki artezian quyusu sakinləri içməli su ilə təmin edir. Əhalinin yarıdan çoxu telefondan istifadə edir.
Başqırdıstan gerbi
Təsviri
Gerbin müəllifi Fazletdin Farraxoviç İslaxovdur.
Topbağ
Təhsil
Kənddə 110 şagirdin təhsil aldığı məktəb mövcuddur. Yeni məktəb tikilib. Geniş futbol meydançası var.
Katolikos Sahaq
Katolikos Sahaq — Albanların XXXX katolikosu.
Katolikosluğu
Katolikos V Davuddan sonra taxta çıxıb və on səkkiz il taxtda oturub. Böyük Kolmank yepiskopluğundan seçilib. Onun dövründə xalkedonçuluğa meyl başlamışdı. Sünik mitropoliti Yaqub tərəfindən başladılan Erməni Qriqorian Kilsəsindən ayrılma hərəkatını Sahaq da dəstəkləyirdi.
Volt Vitmen
Volter "Volt" Vitmen — Amerikalı şair, oçerkist və jurnalist.
Həyatı
Humanist olaraq, həm də transsendentalizm və realizm arasındaki keçidin bir hissəsi idi və öz əsərlərində hər iki görünüşü daxil edib. Vitmen Amerika kanonun ən nüfuzlu şairləri arasında yer alır və çox vaxt sərbəst şer atası adlandırılır.
Adı tarixdə 100 ən çox öyrənilmiş şəxsiyyətlər siyahısına daxil edilib.
Akademik Yusif Məmmədəliyev (film, 2005)
Akademik Yusif Məmmədəliyev qısametrajlı sənədli televiziya filmi rejissor Tahir Əliyev tərəfindən 2005-ci ildə çəkilmişdir. Azərbaycan Televiziyası nda istehsal edilmişdir. Film kimyaçı, alim Yusif Məmmədəliyevə həsr olunmuşdur. Bədii obrazları Azad Şükürov, Şəlalə Şahvələdqızı, Leyla Məmmədova və Elşən Rafiqoğlu canlandırırlar.
Məzmun
Film kimyaçı, alim Yusif Məmmədəliyevə həsr olunmuşdur. Vaxtilə SSRİ EA-nın prezidenti V. L. Komarov əbəs yerə deməmişdir : Təkcə Yusif Məmmədəliyevə görə Azərbaycanda Elmlər Akademiyası açılmalıdır.
Filmin üzərində işləyənlər
Ssenari müəllifi: Rübabə Səməndər Rejissor: Tahir Əliyev Operator: Mətləb Yaqubov Səs rejissoru: Firudin Bağıroğlu Montaj edən: Yafət Xeyirov
Qızıl Komanda
400px|thumb|right| Qızıl Komanda (1953) ön sırada: [[Mixay Lantoş, Ferents Puşkaş, Dyula Qroşiç arxa sırada: Dyula Lorant, Yenö Buzanski, Nandor Hideqkuti, Şandor Koçiş, Yojef Zakariaş, Zoltan Sibor, Yojef Bojik, Laslo Budai ]] Qızıl Komanda (Qüdrətli macarlar, Möcüzəli macarlar, Möhtəşəm macarlar və ya Sehrli macarlar) — 1950-ci illərdə Macarıstan milli futbol komandasına verilən ad. Bu ad 1953-cü ildə İngiltərəyə qarşı "Əsrin Oyunu", Braziliyaya qarşı dörddəbir final ("Bern Döyüşü") və 1954 FİFA Dünya Kubokunun yarımfinal (Uruqvaya qarşı) və final oyunları da daxil olmaqla, bir sıra mötəbər oyunlarla əlaqələndirilir. Komanda 1956-cı il Macar inqilabından əvvəl o zamankı futbol dünyasının ən güclüləri olan İngiltərə, Uruqvay və Sovetlər Birliyini böyük məğlubiyyətlərə uğratmışdı.
Akademik Yusif Məmmədəliyev (film, 2005)
Rollarda
Azad Şükürov — Yusif Məmmədəliyev Şəlalə Şahvələdqızı Leyla Məmmədova Elşən Rafiqoğlu
Qızıl Komanda
1950–1956-cı illərdə komanda 42 qələbə, 7 heç-heçəyə imza atmış, sadəcə bir oyunda — 1954-cü il Dünya Kubokunun Qərbi Almaniyaya qarşı finalında məğlubiyyətə uğramışdır. Elo reytinq sisteminə əsasən, onlar milli yığma komandalar arasında ən yüksək reytinqə malik olmuşdular (2230 xal, 30 iyun 1954), ikinci yerdə onları Almaniya izləyirdi (2223 xal, 13 iyul 2014).
Akademik Yusif Məmmədəliyev (film, 2005)
Həmçinin bax
Azərbaycan filmlərinin siyahısı 2005-ci ilin Azərbaycan filmləri 2000-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Qızıl Komanda
2016-cı ildə BBC komandanı dünya futbol tarixində ən yaxşı futbol komandası elan etmişdi.
Komanda, əsasən, sonralar hollandlar tərəfindən 1970-ci illərdə istifadə edilən "total futbol" taktikasının ilkin formasını müvəffəqiyyətlə tətbiq etmişdi. Komanda, həmçinin oyun boyu qəbul edilən yeni məşqçilik və taktiki yenilikləri təqdim etməsilə də tanınır. Komandanın uğurları, 1945-ci ildə ölkəni işğal edən Sovet İttifaqı tərəfindən Macarıstana tətbiq edilən kommunist rejiminin zülmünün hökmranlıq etdiyi ən pis dövrlərdə ən mühüm milli qürur məsələsi və Macarıstanın milli uğurunun simvolu hesab edilirdi. Bu dövrdə istənilən "millətçi" və hətta vətənpərvər təzahürlər belə həm kommunist hökumətinin beynəlxalq idealı, həm də İkinci Dünya müharibəsində məğlub olan Macar xalqının gözlənilən davranışına qarşı olduğundan qəti şəkildə bəyənilmirdi. Belə vəziyyətdə beynəlxalq idman tədbirləri milli qüruru ifadə edən yeganə tolerant sahələr olmuşdur.
Əsas oyunçular
150px|thumb|right| Məşhur 2-3-3-2 düzülüşü Komanda altı əsas oyunçunun əsasında formalaşmışdı: Ferents Puşkaş, Şandor Koçiş, Nandor Hideqkuti, Zoltan Sibor, Yojef Bojik və Dyula Qroşiç.
Komandanın meneceri Budapeştdə və müharibədən əvvəlki Parisdə Renault avtomobil zavodlarında həmkarlar ittifaqı təşkilatçısı olan və məhz buna görə də işlərin aparılması üçün İdman Nazirinin müavini tərəfindən siyasi qüsursuz sağlamlıq kağızının verildiyi Qustav Şebeş idi. Şebeş üç əsas yeniliyi ilə yadda qalmışdı. Əvvəla, o, müntəzəm praktiki sessiyalara təkan vermək üçün beynəlxalq səviyyədəki klublarda olduğu kimi öz oyunçuları üçün fitnes rejimi təşkil etmişdi.
İkincisi, o, mərkəz hücumçularının taktiki konsepsiyasına cavabdeh idi. Bu zaman əsasən WM düzülüşü qəbul edilirdi: burada mərkəz hücumçuları 3 hücumda və 2 cinahda olmaqla bölünürlər. Şebeşin taktikası mərkəz oyunçularının irəliləyişini orta sahəyə geri çəkməklə yanaşı, zəruri hallarda cinahları geri qaytarmaq idi. Bu cür düzülüş hücum və müdafiə arasında tez yerdəyişməyə imkan verən son dərəcə çevik 2-3-3-2 düzülüşünü meydana gətirdi. Taktika, həmçinin, müdafiəçiləri mövqelərindən kənarlaşdırırdı.
Üçüncüsü, Şebeş oyunçuları çoxyönlü olmağa təşviq edirdi — məqsəd istənilən oyunçunun istənilən mövqedə oynaya bilməsi idi. Bu, inqilabi fikir idi — çünki əksər oyunçular bir xüsusi mövqedə oynayırdılar. Bu, total futbolun ilkin forması idi. Ferents Puşkaş qeyd edirdi ki, "Biz hücum edəndə hər kəs hücum edirdi və müdafiədə də eynisi baş verirdi. Biz total fubolun prototipi idik."
1952 Olimpiya Oyunları (Yuqoslaviya vs. Macarıstan)
Macarlar 1952 Yay Olimpiya Oyunlarına iki il ərzində məğlub edilməyən komanda kimi gəlmişdilər. Heyət 1948-ci il Olimpiya çempionu İsveçlə yarımfinallarda qarşılaşanadək ilk turlarda rəqiblərini asanlıqla məğlub etmişdi. Macarıstan İsveçi 6–0 hesabla darmadağın edərək Yuqoslaviya ilə finala çıxmışdı. Ferents Puşkaş və Zoltan Siborun vurduğu qollar 2–0 hesabı ilə qələbəni və Macarıstan üçün Olimpiya qızılını təmin etmişdi.
1953 Mərkəzi Avropa Çempionatı (İtaliya vs. Mcarıstan)
1953-cü ildə Macarıstan Mərkəzi Avropa ölkələri və Avropa Çempionatına qoşulmağa çalışan dövlətlər üçün təşkil olunmuş Mərkəzi Avropa Beynəlxalq Kubokunda iştirak etmişdi. Kubok uğrunda Avstriya, Çexoslovakiya, İtaliya və İsveçrə də mübarizə aparırdı. Macarıstan finalda Nandor Hideqkutinin bir, Puşkaşın iki qolu ilə İtaliyanı 3–0 məğlub edərək qələbə qazandı.
1953 "Əsrin Oyunu" (İngiltərə vs. Macarıstan)
İngiltərə ilə yoldaşlıq görüşü 25 noyabr 1953-cü ildə keçirilmişdir. İngiltərə evdə Britaniya adalarından başqa (1949-cu ildə İrlandiya Respublikasına məğlub olmuşdu) heç bir komandaya məğlub olmamışdı və İngiltərə Futbol Assosiasiyası futbolun yaradıcıları kimi olduqca rahat idilər və əmin idilər ki, onların oyunçuları texniki və taktiki cəhətdən digər dövlətlərdən üstündür. Həmin dövrdə İngiltərə dünyanın 3-cü, Macarıstan isə 1-ci ən yaxşı komandası idi. Hər kəs oyunu həvəslə gözləyirdi; Britaniya mətbuatı bunu "Əsrin Oyunu" kimi təqdim etmişdi.
Oyun Uembli stadionunda 105,000 tamaşaçının qarşısında keçirilirdi. Mcarıstan asanlıqla İngiltərəni darmadağın elədi; ilk dəqiqədə qol vurdular və 27 dəqiqə sonra hesab 4–1 oldu. Yekun hesab 6–3 idi, Hideqkuti bir xet-trik etmiş, Puşkaş iki, Bojik isə bir qola imza atmışdı. Bu oyun ingilis futboluna şok effekti yaratmış futbolçuluq dərsi idi və nəticədə ingilis klublarının qitə məşqi və taktikasını qəbul etmələrinə səbəb olmuşdu.
1954 Macarıstan 7–1 İngiltərə
250px|thumb|right|[[İngiltərə milli futbol komandası|İngiltərənin ən ağır məğlubiyyətinin (1–7) ardından qələbəni alqışlayan macar izdihamı]] İngiltərə Uemblidəki məğlubiyyətdən sonra intiqam almaq üçün narahat idi və 1954-cü il Dünya Kubokunun başlanmasından üç həftə əvvəl 23 may 1954-cü ildə Budapeştdə bir dönüş oyunu təyin edildi. Lakin ümidlər doğrulmadı və Macarıstanın 7–1 hesabı ilə qələbə qazanması ilə İngiltərə ən böyük məğlubiyyətini yaşadı.
1954 Dünya Kuboku birinci mərhələ
Macarıstan İsveçrədə keçirilən 1954-cü il Dünya Kubokuna favoritlərdən biri kimi getmişdi; 1950-ci ildən bəri məğlub olmayan komanda İngiltərə üzərində 6–3 və 7–1-lik qələbə ilə nəyə qadir olduğunu göstərmişdi.
16 finalçı hər qrupda dörd komanda olmaqla dörd qrupa bölünmüşdü. Hər qrupdan iki ən yüksək xal toplayan komanda dörddəbir finala keçməli idi. Macarıstan B qrupunda Türkiyə, Qərbi Almaniya və Cənubi Koreya ilə birgə mübarizə aparırdı.
Macarıstan Cənubi Koreya ilə açılış oyununda 9–0 hesabı ilə qələbə qazandı və Koçiş xet-trikə imza etdi. İkinci oyunda Koçişin daha 4 qol vurması ilə Macarıstan Qərbi Almaniyanı 8–3 hesabı ilə məğlub etdi.
1954 Dünya Kuboku Dörddəbir final: "Bern Döyüşü" (Braziliya vs. Macarıstan 1954)
Böyük maraqla gözlənilən dörddəbir finalda Macarıstan Braziliya ilə qarşılaşdı: hər iki komanda açıq və hücuma meylli futbol oynamaqda nüfuz qazanmışdılar. Braziliyalılar 1950 FİFA Dünya Kuboku finalını Uruqvaya uduzmuşdular və təkrar finala çıxmaq üçün narahat idilər.
Təəssüf ki, oyun hər iki komanda tərəfindən də futbol texnikası nümayiş etdirməkdən çox, qayda pozuntuları ilə yadda qaldı. 7 dəqiqə sonra Macarıstan 2–0 irəli keçdi və bundan sonra oyunda çoxsaylı cərimə zərbələri və meydandakı davaya görə üç oyundan kənarlaşdırma halı müşahidə olundu. Oyun Macarıstanın 4–2 hesablı qələbəsi ilə bitdi. Meydandakı mübarizə tuneldə və geyinib-soyunma otağında davam elədi.
Oyunu idarə edən hakim Artur Ellis qeyd edirdi ki: "Mən indiyədək gördüyüm ən böyük oyun olacaq deyə düşünürdüm. Çox sevincliydim. Siyasət və dinin bununla bir əlaqəsi varmı bilmirəm, amma onlar heyvanlar kimi davranırdılar. Bu, rüsvayçılıq idi. Dəhşətli bir oyun idi. Bugünkü gün olsa idi, o qədər çox oyunçu oyundan kənarlaşdırılardı ki, görüşə son qoyulardı. Tək düşüncəm oyunu bitirməyə qərarlı olmağım idi."
1954 Dünya Kuboku Yarımfinal (Uruqvay vs. Macarıstan)
Uruqvay Dünya Kubokunda uduzmamışdı və əvvəllər qoşulduğu iki turda da qələbə qazanmışdı.
Macarıstan Puşkaş olmadan meydana çıxmışdı, lakin Zoltan Sibor vasitəsilə liderliyi ələ keçirməyi bacardı. Uruqvay müqavimət göstərsə də, birinci hissədə qol vura bilmədi. İkinci hissənin başlanmasından az keçmiş Nandor Hideqkuti Macarıstanın ikinci qoluna imza atdı. Uruqvayın məğlubedilməz Dünya Kuboku rekordu bitrimiş kimi görünürdü, lakin ikinci hissədə vəziyyəti bərpa etmək olardı.
Çempionlar mübarizəsiz təslim olmurdular və macar müdafiəsini yarıb ard-arda hücum edirdilər. On beş dəqiqə oynayan Huan Hoberq Uruqvayın hesabına bir xal yazdırdı; Hoberq ikinci qolu vurub oyunu əlavə vaxtla uzadanda Macarıstan ümidsizcə 86-cı dəqiqəyədək müdafiə olundu.
Uruqvay 4–2 hesabı ilə uduzdu, bu, onun ilk Dünya Kuboku məğlubiyyəti idi.
1954 Dünya Kuboku Finalı: "Bern Möcüzəsi" (Qərbi Almaniya vs. Macarıstan)
Macarıstan Puşkaşın qolu ilə 6-cı dəqiqədə liderliyi tezliklə ələ aldı. İki dəqiqə sonra Sibor hesabı 2–0 etdi. Lakin Almaniya Maks Morlak ilə hesabı 2–1-ə çatdırdı. 18-ci dəqiqədə almanlar künc zərbəsini yerinə yetirirlər və Helmut Ran qolu hesabına yazdırır.
İkinci hissədə macarlar hesabda irəli keçməyə çalışsalar da, bütün cəhdləri alman müdafiəsi tərəfindən dəf edilir. Qapıçı Toni Turek bir neçə dəfə cərimə zərbələrinin qolla nəticələnməsinin qarşısını alır.
Altı dəqiqə keçsə də, hesab hələ də 2–2 idi. Sonra Helmut Ran Qərbi Almaniyanın üçüncü qolunu atır. Oyunun bitməsinə iki dəqiqə qalmış Puşkaş hesabı bərabərləşdirsə də, oyundan kənar vəziyyət qeydə alındı. Qərbi Almaniya 3–2 hesabı ilə qələbə qazandı.
Asiya muflonu
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü. Sayı azalmaqda olan azsaylı növdür. Yaxın gələcəkdə təhlükəli vəziyyətə düşə bilər. Nadir, azsaylı, az öyrənilmiş növ.
Ümumi məlumat
Bədən ölçülərinə görə başqa növlərdən kiçikdir (114 sm-ə qədər olur). Cida hündürlüyü – 65-83 sm-ə qədərdir. Erkək fərdlərin kütləsi (40-50 kq), dişilərinkinə (35 kq-a qədərdir) nisbətən çoxdur. Erkəklərdə uzun və sıx (20 sm-ə qədər) kəllənin əsasından uzanan cod tüklər (sağ və sol tərəflərdən) boğaz nahiyyəsində birləşərək yal əmələ gətirir. Belin oma hissəsi kürək hissəyə nisbətən 3-4 sm-ə qədər hündürdür. Uzun ətraflara malikdirlər. Xarfakterik buynuz forması vardır. Alın sümüyündən yuxarı qalxaraq, yarımdairə şəklində boyunun arxa tərəfinə burulmaqla sükan formasını alır. Uc hissələri nisbətən yuxarı qalxır. Bu formalı buynuz başqa yarımnövlərdə təsadüf edilmir.
Talış (dəqiqləşdirmə)
Yaşayış məntəqələri
Digər
Asiya muflonu
Məhdudlaşdırıcı amillər
Brakonyerlik, muflonların yaz və yay otlaqlarında ev heyvanlarının otarılması, otlaqların biçilməsi, yandırılması və s.
Qəbul edilmiş və qəbul edilməsi vacib olan tədbirlər
Naxçıvan MR–da Culfa və Babək rayonlarının inzibati ərazilərində muflonların əsas qış otlaqları olan ərazilərdə ciddi mühafizə rejiminin yaradılması.
Bakı Slavyan Universitetinin Yaradıcılıq fakültəsi
Bakı Slavyan Universitetinin nəzdində 2007-ci ildən respublikada ilk dəfə olaraq Yaradıcılq fakültəsi fəaliyyətə başlamışdır.
Fakültəsinin əsas məqsədi Azərbaycanda tələbələrin və istedadlı gənclərin estetik-bədii tərbiyəsinin gücləndirilməsinə, yaradıcılıq potensialının aşkarlanması və püxtələşməsinə, ədəbi mühitin formalaşmasına təkan verməkdir.
Fakültədə təhsil əyani formada, ödənişsiz və ödənişli əsaslarla Azərbaycan və rus dillərində keçirilir.
Fakültədə BSU ilə yanaşı, respublikamızın digər ali məktəblərinin tələbələri, bu sahədə bilgilər qazanmaq istəyən hər kəs təhsil ala bilər. Təhsil müddəti iki ildir. Qəbul müsahibə və bədii yaradıcılıq nümunələrinin öyrənilməsi əsasında aparılır. Fakültənin məzunlarına "Ədəbi işçi" ixtisası üzrə diplom verilmişdir.
2016-cı ildə bağlanmışdır.
Şaban Şirdanov
Şaban Şirdanov — Azərbaycanlı futbol mütəxəssisi.
Həyatı
Şaban Rəcəb oğlu Şirdanov 1960-cı ildə Zaqatala rayonunun Aşağı Tala kəndində anadan olmuşdur.
Təhsili
1982-ci ildə Azərbaycan SSR Bədən Tərbiyəsi İnstitutunu fərqlənmə ilə bitirmişdir.
Karyerası
Ali təhsil aldığı illərdə tərkibində İqor Ponomaryovun da oynadığı Azərbaycan SSR-in tələbələrdən ibarət yığma komandasında çıxış etmişdir. Ali məktəbi bitirdikdən sonra onun təyinatını elə doğulduğu Zaqatala rayonuna verirlər. Burada idman müəllimi kimi işə başlayır. Az sonra rayonda futbol məşqçisi kimi tanınır.
Daşqın
1981-ci ildə Zaqatalaya qayıdaraq bir müddət əvvəl dağılmış rayonun "Daşqın" futbol komandasını yenidən bərpa etmiş, 1995-ci ilədək həmin komandanın oynayan baş məşqçisi olmuşdur. "Daşqın" onun rəhbərliyi altında 1988-1990-cı illərdə SSRİ çempionatının aşağı dəstələrində, 1992-1993-cü illərdə müstəqil Azərbaycanın ilk milli çempionatlarında, 1994-1995-ci illərdə Azərbaycan çempionatının aşağı dəstəsində mübarizə aparmışdır.
1991-ci ildə Azərbaycanda ilk dəfə rayon kəndləri arasında bütün mövsümü əhatə edən dairəvi, iki dövrəli futbol çempionatı keçirmişdir.
1992-ci ildə keçirilən ilk Azərbaycan çempionatının Güclülər dəstəsində mübarizə aparan "Daşqın" 26 komanda arasında 16-cı olmuşdur.
1993-cü il mövsümünü isə komanda yüksək səviyyədə keçirmiş, uzun müddət öz qrupuna başçılıq etmiş, son anda öz meydanında Sumqayıt "Xəzər"inə uduzaraq yarımfinala çıxa bilməmişdir. Bundan sonra "Daşqın" maliyyə problemləri ilə əlaqdar olaraq dağılmışdır.
Lakin Şaban Şirdanov futboldan uzaq qalmamış, uşaq futbolunun inkişafı və futbolun kütləviləşdirilməsi üçün çalışmışdır. 1995-2000-ci illərdə Qala düzündəki stadionda uşaq qrupları ilə işləmiş və dəfələrlə turnirlər təşkil etmişdir.
"Başqala"
2001-ci ildə "Başqala" futbol klunu təsis etmiş, çalışmalarına əsasən Tala stadionlarında, kifayət qədər məhdud şəraitdə davam etmişdir. Şəxsi səyləri və bəzi iş adamlarının yardımı ilə "Başqala" 2001 və 2007-ci illərdə Futbol üzrə Azərbaycan çempionatının Həvəskarlar liqasında iştirak etmişdir.
Azərbaycanda futbolda böhranın hökm sürdüyü 2002-2003-cü illər mövsümündə Zaqatalada tarix ərzində ikinci dəfə yenə də onun təşkilatçılığı ilə 16 kənd komandasının iştirak etdiyi və 10 aya davam edən 30 turluq futbol çempionatı keçirilmişdir.
Simurq
2005-ci ildə "Simurq" futbol klubu yaranandan sonra o, yeni komandadan öz köməyini əsirgəməmiş, "Başqala"nın yetirmələriylə "Simurq"un adından aşağı yaş qrupları üzrə bir neçə ölkə çempionatında iştirak etmişdir.
Şaban Şirdanov hazırda "Simurq" klubunun əvəzedicilərdən ibarət komandasının baş məşqçisi və AFFA-nın regional selekdioneri kimi fəaliyyət göstərir. 50 yaşına baxmayaraq o hələ də müəyyən oyunlarda meydana çıxıb futbolçu kimi mübarizə aparır və hətta qol da vurur. Belə ki, o, 2010-cu ilin aprelində Unibank Premyer Liqasındakı komandaların əvəzedici heyətləri arasında keçirilən Azərbaycan çempionatında XXVII turunda Zaqatalada keçirilən "Simurq" – "Turan" oyununda meydana çıxmış və 90+2-ci dəqiqədə komandasının yeganə qoluna imza ataraq, ən qoca qol müəllifi kimi Azərbaycan futbolunun tarixinə düşmüşdür.
Yetirmələri
Onun 6 yetirməsi – Qurban Qurbanov, Musa Qurbanov, Tural İsgəndərov, Tural Rəcəbov, Oruc Balaşlı, Yusif Dilanov Azərbaycanın əsas, həmçinin müxtəlif yaş qrupları üzrə yığma komandaların formasını geymişdir.
2007-ci ildə yetirməsi olan 11 yaşlı Rəhman Şabanov AFFA-nın təşkil etdiyi "Top" festivalında qalib gələrək, Ukraynanın "Arsenal" klubuna 3 aylıq təlimlərə göndərilmişdir. Daha bir yetirməsi isə 2010-cu ildə İtaliyanın "Milan" klubunda təlim-məşq toplanışı keçmək üçün dəvət almışdır.
Həbəşistan çaqqalı
—  aləminin  tipinin  sinfinin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid heyvan növü.
Con Raskin
Con Raskin — yazıçı, incəsənət tənqidçisi, sənətşünas, filosof, rəssam, sosioloq, universitet müəllimi, şair, ədəbiyyat tənqidçisi, memar, jurnalist.