cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hikmət Atayev
Həyatı
2006-cı il mayın 13-də 110 saylı Zaqatala seçki dairəsindən deputat seçilmişdir. Milli Məclisin Sosial siyasət daimi komissiyasının üzvü olmuşdur. Azərbaycan-Almaniya Federativ Respublikası, Azərbaycan-Böyük Britaniya, Azərbaycan-Finlandiya, Azərbaycan-Ukrayna parlamentlərarası əlaqələr üzrə işçi qruplarının üzvü olmuşdur.
Etibar Əliyev (hüquqşünas)
Etibar Əliyev — hüquq üzrə elmlər doktoru, professor. Polis polkovniki.
Hikmət Atayev
Həyatı
7 mart 2013-cü ildə Gürcüstandan Balakən istiqamətində hərəkət edərkən idarə etdiyi "VAZ-2106" markalı maşın "VAZ-21015" markalı maşınla toqquşub. Nəticədə Hikmət Atayev aldığı xəsarətdən hadisə yerindəcə vəfat etmişdir.
Etibar Əliyev (hüquqşünas)
Həyatı
Etibar Əli oğlu Əliyev 15 aprel 1957-ci ildə Cəlilabad rayonunun Ocaqlı kəndində anadan olmuşdur. 1963-1973-cü illərdə orta məktəbdə təhsil almışdır. 1973-cü ildə Ç.İldırım adına Azərbaycan Politexnik İnstitutunun (indiki Azərbaycan Texniki Universitetinin) "Avtomobil nəqliyyatı" fakültəsinə daxil omuş, 1978-ci ildə institutu əla qiymətlərlə bitirmişdir. Həmin ildə təyinatla Azərbaycan Respublikasının daxili işlər orqanlarına göndərilmişdir. 1983-cü ildə SSRİ DİN Ali İstintaq Məktəbinə qəbul olmuş və 1988-ci ildə həmin məktəbi hüquqşünas ixtisası ilə bitirmişdir. Polis polkovniki Etibar Əliyev 2008-ci ildə "Qüsursuz xidmətə görə" 1-ci və 2-ci dərəcəli medalı ilə təltif edilmişdir. Hazırda Azərbaycan Respublikası Daxili İşlər Nazirliyinin Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsində şöbə rəisinin müavini vəzifəsində çalışır. Müharibə veteranıdır.
Etibar Əliyev Azərbaycan Respublikası Gənc Hüquqşünaslar Birliyinin Ekspert Şurasının sədri, Azərbaycan Hüquqşünasları Konfederasiyasının elmi eksperti, Avrasiya Hüquqşünaslar Assosiasiyasının İdarə Heyətinin üzvüdür.
Etibar Əliyev haqqında filologiya üzrə elmlər doktoru İ.M.Əliyeva tərəfindən "Müqəddəs ocaqlar yurdundan başlanan yol: "Etibar-55"" (Bakı, 2012) kitabı tərtib edilmişdir.
Fəaliyyəti
Etibar Əliyev 2000-ci ildə BDU-da dissertanturaya qəbul olmuş, 2003-cü ildə "Beynəlxalq hüquq" ixtisası üzrə "Nəqliyyat Azərbaycan Respublikasının beynəlxalq müqavilə praktikasında (beynəlxalq-hüquqi təhlil)" mövzusunda hüquq üzrə fəlsəfə doktoru dissertasiyasını müdafiə etmişdir. 2013-cü ildə "Qloballaşma dövründə beynəlxalq nəqliyyat münasibətlərinin hüquqi tənzimlənməsi" mövzusunda hüquq üzrə elmlər doktoru elmi dərəcəsi almaq üçün təqdim etdiyi dissertasiyasını müdafiə etmişdir. 1997-ci ildən elmi-pedaqoji fəaliyyətlə məşğuldur. 2015-ci ildən BDU-nun "Beynəlxalq xüsusi hüquq və Avropa hüququ" kafedrasında professor vəzifəsində çalışır. 100-dən çox elmi əsərin, dərsliklərin müəllifidir. 2004-cü ildən "Nəqliyyat hüququ" elmi-nəzəri, təcrübi jurnalın həmtəsisçisi və redaksiya şurasının üzvüdür. 20 sentyabr 2005-ci ildən Moskva Beynəlxalq Nəqliyyat Akademiyasının həqiqi üzvüdür.
Etibar Əliyev bir çox tədris proqramlarının da tərtibçilərindəndir. Bakalavr təhsil pilləsi üçün "Nəqliyyat hüququ" fənninin tədris proqramının (Bakı, 2012), "Beynəlxalq iqtisadi hüquq" fənninin tədris proqramının (Bakı, 2013), "Beynəlxalq nəqliyyat hüququ" fənninin tədris proqramının (2013), Avropa hüququ fənninin tədris proqramının (Bakı, 2015) və s. hazırlanmasında iştirak etmişdir.
"Yol Hərəkəti Haqqında" Azərbaycan Respublikasının Qanununun, "Dövlət Yol Polisi" Əsasnaməsinin və digər normativ sənədlərin layihələrinin hazırlanmasında iştirak etmişdir.
Filologiya elmləri namizədi G.Kazımlı tərəfindən Etibar Əliyevin kitabları və elmi məqalələri haqqında biblioqrafik nəşr hazırlanmışdır.
Anthurium cuspidiferum
(Anthurium cuspidiferum) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Parisin inzibati bölgüsü
Arondisman ([aʀɔ̃dismɑ̃]) — Paris bələdiyyə inzibati ərazi bölgü vahidi. Paris şəhəri 20 bələdiyyəyə dairəsinə bölünür. Arondismanın nömrəsi iki son poçt indeksi ilə göstərilir. Nömrələnmə spiral boyu saat əqrəbi istiqamətində, mərkəzdən Sena çayının sağ sahili istiqamətində aparılmışdır.
Bəşirlər
Bəşirlər — Azərbaycan Respublikasının Ağdam rayonunun Sırxavənd kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.
Tarix
Kənd Ağdərə rayonunun tərkibində olub. 1992-ci Ağdərə rayonu ləğv edilib ərazisi qonşu rayonlar arasında bölüşdürüldükdən sonra kənd Ağdam rayonunun ərazisinə düşüb. Erməni silahlı qüvvələri tərəfindən işğalı altındadır.
6 may
1601–1900
thumb|[[Maksimillian Robespyer]]
1901–cari
thumb|[[Arif Quliyev (aktyor)|Arif Quliyev]]
Amrita Rao
Amrita Rao (d. 7 iyun 1981) — hind aktrisası və modeli.
Həyatı
Əsl adı Amrita Dipak Raodur. 7 iyun 1981-ci ildə Chitrapurda anadan olmuşdur. Atasının adı Dipak Raodur. Sənətə model kimi gəlib. İlk filmə 2002-ci ildə çəkilib. Amrita Rao istedadlı aktrisadır. Həmçinin bir neçə il klassik hind musiqisi ilə də məşğul olub. Subaydır.
Leucopogon neurophyllus
(Leucopogon neurophyllus) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Arxipelaq
Arxipelaq — (yunanca arkhon(lider) və pelagos(dəniz))bir-birinə yaxın yerləşən eyni mənşəli adalar qrupu. Qədimdə bu söz Egey dənizindəki adaları adlandırmaq üçün istifadə olunub.
İtalyanca Arcipelago; çoxlu adaları olan Egey dənizinə 13-cü əsrdə venesiyalıların verdikləri ad; orta əsrlər Yunanıstanda "baş dəniz" mənasındadır – bir-birinə yaxın ayrı-ayrı adaların və ya ada qruplarının məcmusu. Eyni Arxipelaq daxilindəki adalar, adətən, eyni mənşəli və oxşar geoloji quruluşa malikdir. Arxipelaq materik (Kanada Arktika arxipelaqı, Bakı arxipelaqı, Abşeron arxipelaqı və s.), mərcan (Marşall arxipelaqları və s.) və vulkan (Solomon arxipelaqları və s.) mənşəli olur.
Bakı küçələrinin köhnə və yeni adlarının siyahısı
Aşağıdakı siyahıda Bakının köhnə küçələrinin adları, onların necə dəyişməsi və ən nəhayət, hal-hazırkı adları qeyd edilmişdir. Belə ki, "1" - ... - "2" siyahısında "2" hal-hazırkı adı göstərir.
Ç
thumbnail|Mirzəağa Əliyev küçəsi
Qaraşlar
Qaraşlar — Azərbaycan Respublikasının Ağdam rayonunun Sırxavənd kənd inzibati ərazi dairəsində kənd.
Tarix
Kənd Ağdərə rayonunun tərkibində olub. 1992-ci Ağdərə rayonu ləğv edilib ərazisi qonşu rayonlar arasında bölüşdürüldükdən sonra kənd Ağdam rayonunun ərazisinə düşüb. Erməni silahlı qüvvələri tərəfindən işğalı altındadır.
Kaxa Okriaşvili
Kaxa Okriaşvili (Kaxaber Okriaşvili) — Gürcüstanın siyasi və dövlət xadimi, tanınmış messenat, Gürcüstan Parlamentinin VI çağırış (2004–2008), VII çağırış (2008–2012), VIII çağırış (2012–2016), IX çağırış (2016–2020) Dmanisi-Zalqa birmandatlı seçki dairəsindən majoritar deputatı, 2008–2020-ci illərdə Gürcüstan-Azərbaycan Parlamentlərarası Dostluq Qrupunun üzvü, 2015-ci ildən Avropada Təhlükəsizlik və Əməkdaşlıq Təşkilatı Parlament Assambelyasının üzvü. 2013–2016-cı illərdə Gürcüstan Parlamenti Partiyasız Müstəqil Majoritarlar Fraksiyasının, 2016-cı ildən isə Gürcüstan Parlamenti Regional İnkişaf Fraksiyasının Sədri. .
Həyatı
Kaxaber Okriaşvili 21 mart 1966-cı ildə Qoqi Okriaşvilinin ailəsində dünyaya göz açmış, uşaqlıq illəri və erkən gəncliyi Tbilisi şəhərində keçmişdir. 1982–1983 və 1990–1995-ci illərdə, həkimlik fəaliyyəti ilə əlaqədər Gürcüstanın Dmanisi şəhərində yaşamışdır. 1995-ci ildən 2004-cü ilə qədər isə PSP Əczaçılıq Şirkətinin Baş direktoru vəzifəsini tutarkən yenidən Tbilisi şəhərində yaşamışdır. 2004-cü ildən bu yana Dmanisi-Tetriçakro seçki dairsəindən majoritar deputat olduğu üçün Dmanisi şəhərində yaşayır.
Mənşəyi
Kaxa Okriaşvilinin mənsub olduğu Okriaşvililər nəsli barəsində Gürcüstan Çarlığının, Kartli Çarlığının, Gürcü Pravoslav Kilsəsinin, Səfəvi İmperiyasının, Dövləti Aliyyənin (Osmanlı İmperatorluğu), Rusiya İnmperiyası, Gürcüstan Demokratik Respublikası, Gürcüstan SSR, ZSFSR və SSRİ-nin, həmçinin müstəqil Gürcüstanın dövlət və kilsə kitablarında, vergi, əmlak, alqı-satqı, varislik və müxtəlif qeydiyyat sənədlərində minlərlə fakt, istinad və mənbələr var. Okriaşvililər nəsli Gürcüstanın Dmanisi rayonu Javaxi və Qantiadi kəndində yaşayırlar.
Arşadırmam zamanı məlum oldu ki, qədim gürcü Okriaşvili nəsli barəsində sənədlərin çoxunun əsli İran arxivlərində, Rusiya Federasiyası arxivlərində, Türkiyə İstanbulda Topqapı arxivində və ən əsas sənədlər isə Gürücstan Dövlət Milli Arxivində saxlanılır.
Okriaşvili nəsli haqqında ilk yazılı mənbələr 11–13 əsrlərə təsadüf edir. Gürcü dövlət, vergi və kilsə mənbələrində davamlı olaraq Okriaşvili soyu barəsində müxtəlif rəsmi və vergi səndələri 1801-ci il Rusiyanın Gürcüstanı işğal etməsinə qədər dövrləri əhatə edir.
1656-cı ildə Kartli Çarı olan Rostom Xanın fərmanında adı keçən Okriaşvili nəslinin nümayəndəsinin 20-ci əsrdə xələflərinin soyadını heç bir halda dəyişdirə bilməzdi. (Gürcüstan Dövlət Milli Arxivi: Fond 1448, arayış 2318). Bu fakt, yəni indiki Borçalı ərazisində Okriaşvili nəslinin nümayəndəsinin soyurqal hüququnun tanınması barədə məlumat Səfəfvi İmperiası Baş vəziri Məhəmməd Bəy Təbrizinin xüsusi fərmanında yer almışdır.
Okriaşvili nəsli barədə digər qeyd Kartli Çarı XI Giorginin (Şax Navaz xan) (1703–1709) fərmanında yer alır. Bu da bir sübutdur ki, Okriaşvili soyadı qədim soyaddır və 20-ci əsrdə dəyişdirilməsi heç bir halda məqsədəuyğun olmazdır.
Dövləti Aliyyə (Osmanlı İmperiyası) Tiflis Əyaləti Müfəssəl Vergi dəftərində (1711–1725) məsihi (xristian) Okriaşvililərin Tumanis Livasında vergi ödəyici, əmlak və torpaq sahibkarları olması dəqiqliklə qeyd edilib və soyad olaraq Okriaşvili kimi identifikasiya olunub.
20-ci əsrdə Gürcüstan Demokratik Respublikasının dövlət sənədlərində Borçalı qəzasında yaşayan Okriaşvililər barəsində qeydlər mövcuddur. Həmçinin 1918-ci ildə Gürcüstan Parlamentinin deputatı, ədib və dramaturq Əbdürrəhman bəy Haqverdiyevin Başkeçiddə görüş zamanı Okriaşvili soyadlı bir vətəndaşdan ərizə qəbul etməsi faktı da mövcuddur.
Gürcüstan SSR, ZSFSR və SSRİ arxivlərindəki sənədlərdən məlum olur ki, Okriaşvli nəslinin nümayəndələri soyad dəyişməmiş və 13-cü əsrdən bu yana Okriaşvili soyadını daşımaqdadırlar.
Qədim gürcü nəsli olan Okriaşvililər haqqında yayılan bütün iftira və yalanlar siyasi xarakter daşıyır və Parlament seçkilərində Kaxa Okriaşvilinin nüfuzdan salınmasına xidmət edir. Bütün bunların arxasında təmiz gürcü olduğu şübhəli olan Qoqi Meşveliani durur.
Fəaliyyət sahəsi
Fəaliyyət sahəsi fərdi və hüquqi şəxslərin əsas iş sahəsini əhatə edən mövzular dairəsini təsvir eir.
Kaxa Okriaşvili
Kaxa Okriaşvilinin genetik mənşəyi barədə
ABŞ Texas Ştatında yerləşən, Family Tree DNA, Arpeggi, Incorpereytet Şirkətində, 13-cü sli barədə müfəssəl qeydlər olan Kaxa Okriaşvilinin genetik testi həyata keçirilmişdir. Kaxa Okriaşvilinin genetik analizi nəticəsində məlum olmuşdur ki, Kaxa Okriaşvili 68 faiz təmiz, saf qanlı Gürcüdür (Kartveldir) və 25 faiz qismən Qıpçaq (Qamər, İskit) geninə malikdir. .
Fəaliyyət sahəsi
Sənayedə və elmdə bu anlayışın tətbiqi müəyyəm kriteriyalarda asılı olaraq aparılır: Ya ümumilikdə böyük maraq doğuran iş sahəsi, ya da hər hansı bir şəxsin fəaliyyəti əsas götürülür.
Bu anlayış coğrafi mənada da işlədilə bilər. Son zamanlar baş verən qloballaşdırmanın nəticəsi kimi bir çox müəssisələr və ya şəxslər öz fəaliyyət dairələrini genişləndirərək başqa ərazilərdə də (ölkə) çalışırlar.
Kaxa Okriaşvili
Təhsili
Kaxaber Okriaşvili 1981-ci ildə Tbilisidə orta məktəbi bitirib. 1981–1987-ci illərdə Tbilisi Dövlət Tibb Universitetində təhsil almış və həmin universiteti ümumi müalicə işi ixtisası üzrə bitirmişdir.
Karyerası və ictimai-siyasi fəaliyyəti
1995-ci ildə Kaxa Okriaşvili PSP Əczaçılıq Şirkətini yaratmış və 2003-cü ilə qədər həmin şirkətin Baş direktoru vəzifəsini tutmuşdur.
2004-cü ildə siyasi fəaliyyətə başlayan K. Okriaşvili "Gürcüstan Vahid Milli Hərakat" partiyasına daxil olmuş və Gürcüstan Parlamentinə keçirilən seçkilərdə Dmanisi birmandatlı seçki dairəsindən deputat seçilmişdir.
Əhməd Arif
Əhməd Arif (1927 Diyarbakır - 1991) şerləri ilə məşhurdur. Bir neçə dəfə həbs edilib.
Tupak (Əbyəlil)
Tupak kəndi (Тупаҡ) - Rusiyanın Başqırdıstan Respublikası Əbyəlil rayonu Taştimer kənd sovetliyinə daxil olan kənd.
Əhməd Arif
Bələdiyyə Məclisi Sur rayonun Yağçı küçəsinə yazıçı Əhməd Arifin adının verilməsi ilə bağlı qərar qəbul edib.
Kaxa Okriaşvili
Karyerası və ictimai-siyasi fəaliyyəti
2008-ci ildə K. Okriaşvili müstəqil majoritar namizəd kimi Dmanisi-Zalqa birmandatlı seçki dairəsində seçkilərdə qələbə qazanaraq yenidən Parlamentin deputatı seçilmişdir.
2004–2013-cü illərdə K. Okriaşvili "Gürcüstan Vahid Milli Hərakat" partiyasının fəal üzvlərində biri olmuş, siyasi partiyanın Dmanisi və Zalqa rayonlarında fəaliyyətini koordinasiya etmiş, həmçinin "Vahid Milli Hərkat" partiyasının parlament fraksiyasında fəal deputatlardan biri kimi tanınmışdır. 2013-cü ildə "Gürcü Arzusu-Demokratik Gürcüstan" Siyasi Partiyasına daxil olmuşdur.
Tupak (Əbyəlil)
Əhali
2002-ci il ümumrusiya siyahıya alınmasına görə Başqırdıstan Respublikası Tupak kənd ərazisin milli tərkibi: başqırdlar — 99 %.
Kaxa Okriaşvili
Karyerası və ictimai-siyasi fəaliyyəti
K. Okriaşvili 2016-cı ildə "Gürcü Arzusu-Demokratik Gürcüstan" Siyasi Partiyasının majoritar namizədi kimi Dmanisi-Zalqa birmandatlı seçki dairəsindən Gürcüstan Parlamentinin deputatı seçilmişdir.
Gürcüstan Parlamentində fəaliyyəti
Kaxaber Okriaşvili 2004-cü ildə Gürcüstan Parlamentinin deputatı seçildikdən sonra siyasi, qanunvericilik və fraksiyalararası fəallığı ilə seçilmişdir.
Tupak (Əbyəlil)
Coğrafi yerləşməsi
Məsafələr:
Kaxa Okriaşvili
Gürcüstan Parlamentində fəaliyyəti
K. Okriaşvili fəal qanunverici deputat kimi 2016-cı ildə Gürcüstan Parlamentinin Müdafiə və Təhlükəsizlik Komitəsinin üzvü olmuşdur.
2008–2020-ci illər ərzində Gürcüstan parlamentinin deputatı olan K. Okriaşvili müxtəlif zaman kəsiklərində Gürcüstan parlamentinin Səhiyyə və Sosial məsələr Komitəsi, Ətraf Mühit və Təbii Ehtiyatlar Komitəsinin və Sahə İqtisadiyyatı və İqtisadi Siyasət Komitəsinin üzvü olaraq fəaliyyətini davam etdirmişdir.
Gürcüstan parlamentinin beynəlxalq fəaliyyətində və həmçinin Türkdilli ölkələrin parlamentləri ilə birgə fəaliyyətlərdə dostluq qruplarının tərkibində iştirak etmişdir. 2018-ci ildən Gürcüstan-Azərbaycan Parlamentlərarası Dostluq qrupunun üzvüdür və Azərbaycanla ikitərfli əlqaələrini möhkəmləndirilməsində ciddi töhfə vermişdir. K. Okriaşvili həmçinin Gürcüstan-Qazağıstan Parlamentlərarası Dostluq Qrupunun rəhbəri, Gürcüstan-Türkmənistan Parlamentlərarası Dostluq Qrupunun rəhbəri, Gürcüstan-Qırğızıstan Parlamentlərarası Dostluq Qrupunun rəhbəri, Gürcüstan-Özbəkistan Parlamentlərarası Dostluq Qrupunun üzvü vəzifələrini tutur.
Gürcüstan parlamentinin beynəlxalq fəaliyyətndə ciddi iştirak edən K. Okriaşvili Qaradəniz iqtisadi Əməkdaşlıq Parlament Assambleyasının 2016-cı ildən üzvüdür.
2015–2016-da ATƏT Parlamnet Assambleyasının üzvü və 2012–2015-ci illərdə GUAM Parlament Assambleyasının üzvü olmuşdur.
2016–2017-ci illərdə Kaxaber Okriaşvili Gürcüstan Dövlət Konstitusiya Komisiyasının üzvü olmuşdur. 2006–2007-ci illərdə Rusiya federasiyası Hökumətinin Gürcüstan Vətəndaşlarına qarşı yönəlmiş fəaliyyətinin araşdırılması üzrə parlamnetin Müvəqqəti Komisiyyasının üzvü olmuşdur.
2020-ci ildə Kaxa Okriaşvili "Tərqqi və Azadlıq" partiyasının yardılmasına iştirak etmiş və 2020-ci ilin avqustunda "Güc birlikdədir Siyasi Blokuna daxil olan "Tərəqqi və Azadlıq" partiyasının Bolnisi-Dmanizi-Tetriçkaro-Zalqa Birmandatlı seçki dairəsindən gürcüstan Parlamentinə majoritar namizəd kimi irəli sürülmüşdür.
Dmanisi və Zalqa rayonlarının inkişafında rolu
2004-cü ildən etibarən K. Okriaşvili Dmanisi-Zalqa birmandatlı dairəsindən Gürcüstan Parlamentinin deputatı seçildikdən sonra Dmanisi və Zalqa rayonlarında sosial və infrasturukturun inkişaf etdirilməsi və bu istiqamətlərdə dövlət büdcəsindən maliyyə ayrılmasına nail olmuşdur.
Kaxaber Okriaşvilinin Gürcüstan parlamentinin Səhiyyə və Sosial Məslələr üzrə Komitəsindəki fəaliyyəti nəticəsində Dmanisi rayonun azərbaycanlılar yaşayan kəndlərinə"Yüksək dağlıq region yaşayış məntəqəsi" statusu verilmiş. Dmanisi rayonuna isə vergi güzəştlərinin tətbiq edilməsi qanunvercililə təsdiq edlmişdir.
Messenatlığı
Gürcüstanda COVİD19 pandemiyası ilə əlaqədar karantin elan edilmsi və COVİD19 Virusu ilə Mübarizə Fondu yardıldıqdan dərhal sonra K. Okriaşvili həmin fonda öz şəxsi vəsaitindən 300 000 lari vəsait köşürmüşdür.
Gürcüstanın və Qafqaz regionun aparıcı farmasevtik şirkətlərindən biri olan PSP Farmaseptik Şirkətinin əsas sahiblərindən biri olan Kaxa Okruaşvili dəflərlə Dmanisi və Zalqa rayonlarında aşayan yerli əhaliyə, əsasən də azərbaycanlılara sosial-humanitar yardımların göstərmişdir.
K. Okriaşvilinin tarixdə qalan ən böyük humanitar aksiyalarından biri, COVİD19 virusu pandemiyası ilə bağlı karantin rejiminin tətbiqi zamanı, ərzaq qıtlığından əziyyət çəkən Dmansi və Zalqa rayonlarında yaşayan 16 min ailəyə 27 aprel 2020-ci ildə ərzaq humanitar yardımının çatdırılması olmuşdur. Humanitar yardım göstərilən ailələrin 70 faizi azərbaycanlılar olmşdur. Humatitar yardımın məbləği 200 min ABŞ dolları təşkil etmişdir. K. Okriaşvili şəxsi vəsaiti hesabına Dmanisi və Zalqa rayonlarının əhalisinə humanitar yardım çərçivəsində hərrac yoluyla ümumilikdə 32 000 litr yağ, 48 000 kq makaron, 32 000 kq düyü, 32 000 kq qarabaşaq və 32 000 kq qənd ilə təmin etmişdir.
Ailəsi
Kaxaber Okriaşvili ailəlidir. Yeganə övladı Giorgi Okriaşvilidir.
Sofiya Alekseyevna
Sofiya Alekseyevna (Rusca: Со́фья Алексе́евна) (d. 27 sentyabr 1657, Moskva – ö. 14 iyul 1704, Moskva) — Rusiya çarı I Aleksey in böyük qızı.
İaso
İaso (yun. Ἰησώ, Iēsō) — yunan mifalogiyasında sağaltma, müalicə ilahəsi. Asklepin qızı. Higeya və Panakeyanın bacısı eyni zamanda Apollonun nəvəsi.
Ayağıqamçılılar
—  aləminin  tipinin  sinfinə aid heyvan dəstəsi.
Anthurium cutucuense
(Anthurium cutucuense) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Fluvial relyef formaları
Fluvial — axar suyun (su-eroziya və su-akkumulativ) yaratdlğı morfoskluptur mezorelyef formasıdır. Qütb buz zonlarında axan buzlaqlar formasında, qalan quruda çay qolları və çaylar şəklində formalaşır. Axar su hər yerdə iş görür və onun yaratdığı relyef formaları universaldır. Hətta tropik səhralarda da meydana gəlir. Flüvial geomorfoloji komplekslər bütün quru sahəsinin yarısından çoxunu (59 %) tutur.
Ümumi məlumat
V.V.Dokuçayev hələ 1878-ci ildə göstərmişdir ki, eroziya formaları təkamül sırları təşkil edir. Səthi yuyulma xətti yuyulmaya keçdikdə eroziya parçalanmasının başlanğıc formalarını eroziya şırnağı və şırım yaradır. Eroziyanın qarşısı vaxtında alınmayanda eroziya şırnağı genişlənərək yarğanlara, yarğanlar da müəyyən vaxtdan sonra qobuya və ya quru dərələrə çevrilir. Su axını sabit olduqda çay dərələri inkişaf edir.
Məhəllin erozion parçalanma intensivliyi axar suların işinin enerji səviyyəsi ilə müəyyənləşir. Ümumiyyətlə, axın nə qədər böyük olsa energetik səviyyə də bir o qədər yüksək olur. Lakin maksimal eroziya parçalanması zolağının oxu semiarid (yarımarid) iqlimə doğru dəyişir. Çayların normal düşmə profilini səciyyələndirdikdə biz demişdik ki, ərazinin erozion parçalanma dərinliyi, həmçinin, onun yüksəkliyindən, eroziya bazisinin vəziyyətindən asılıdır. Bu qanunauyğunluğa əsas dəyişikliyi süxurların litolgiyası verir. Qranit və diabaz süxurlıar çətin eroziyaya uğradığı halda, çöl zolağının lyoslarını hər leysan yağışı intensiv yuyur.
Hər hansı proses kimi, eroziyanın da nəticələri onun təsir vaxtı ilə mütənasibdir. 10-13 min il bundaq qabaq buzdan azad olmuş ərazilərdə eroziya formaları qədim relyefli yerlərdəkinə nisbətən müqayisəolunmaz dərəcədə zəif təzahür edir.
Bilavasitə eroziya ilə əlaqəli şəraitdə akkumulyativ relyef formaları yaranır. Çayların çıxardığı və çökdürdüyü materialın həcmi, əlbəttə, eynidir, lakin onun bir hissəsi qurudan kənarda - dənizlərdə şelfdə və ya geosinklinallarda çökür, nəticə etibarilə materiklər üçün eroziya-akkumlyativ balans mənfi olur. Əvəzində isə dağ əmələgəlmə epoxaları nəinki materiklərin itirdiyini qaytarır, həm də onların sahəsini xeyli genişləndirir.
Relyef formaları
Flüvial relyefin bir neçə geomorfoloji kompleksi ayrıd edilir:
Yarğan relyefi
thumb|left|Əkin sahəsində yarğan thumb|right|Ümumi Sırt yüksəkliyi Yarğan - leysan yağışı və qar sularının yuma fəaliyyəti nəticəsində əmələ gəlmiş böyük ölçüdə dikdivarlı çəkəyə deyilir. Baş yarğandan yan qollar ayrılır. Böyük və kiçik yarğanların və eroziya çuxurlarının mürəkkəb sistemi belə yaranır.
Yarğanların əmələgəlməsinə və inkişafına hündür relyef, leysan yağış tipi, qarın sürətlə əriməsi və məhəllin yumşaq çəküntüləri səbəb olur. Yarğanların artmasına antropogen amillər də (meşələrin qırılması, yamacların şumlanması) təsir edir.
Yarğanların ölçüsü çox müxtəlif olub məhəllin hündürlüyündən və süxurların xarakterindən asılıdır. Adətən, onların dərinliyi 10 - 12 metr, bəzən 80 metr olur. Uzunluğu bir neçə kilometrə çata bilir. Zaman keçdikcə yarğanların dibi normal düşmə əyrisinə yaxın profil alır, dərinləşmə prosesi yavaşıyır. Yan eroziya və denudasiya prosesləri üstünlük təşkil etməyə başlayır və nəticədə yamacların dikliyi azalır. Yarğan qobuya və ya quru dəryə çevrilir.
Sırt relyefi
Eroziya presesləri gildən təşkil olunmuş yerlərdə baş verirsə, orada yarğan relyefi deyil, sırt relyefi əmələ gəlir. Türk dillərində sırt - yüksəklik deməkdir. Belə relyef dəyirmi zirvələri və az meyilli yamacları olan təpələrin, yamacların və dibləri çimlənmiş geniş dərələrin növbələşməsi ilə səciyyələnir. Sırt relyefin xüsusiyyətləri güclü rütubət şəraitində gilin dik yamacları saxlaya bilməməsilə əlaqədardı. Tipik sırt relyefi Zavoljyedə Samara çayından Ümumi Sırt yüksəkliyinədək yayılmışdır.
Quru yataqlar
Yağıntı təsadüfü düşən və sabit axım olmayan səhralar üçün quru yataqlar səciyyəvidir. Onlar müvəqqəti axınların yataqlarıdır. Afrikada və Ərəbistanda onlara vadi, Avstraliyada krik deyilir. Onlar, adətən, yüksəkliklərdən və dağlıq ərazilərdən başlanır, quru axarsız çökəkliklərdə qurtarır. Onlardan bəziləri keçmiş humid iqlim çaylarının yataqları olmuşdur.
Orta Asiyada sıhralardakı quru yataqlara uzboy deyirlər. Uzboy Sarıqamış çıkəkliyi ilə Xəzər dənizi arasında qədim çay yatağının adıdır.
Çay dərələri
Xətti uzanan, talveq üzrə birtərəfli düşən və ağızdan açıq olan oyuq relyef formasında dərə deyilir. Dərələr, əsasən, eroziya mənşəlidir, lakin çox halda onların meydana gəlməsində və inkişafında digər geoloji amillər də rol oynayır. (tektonik, buzlaşma və s.). Dərələr heç vaxt kəsişmir. Onlar rastlaşdıqda birləşib, mürəkkəb sistem əmələ gətirir. Düzənlik çay dərəsinin yetkin yaşında, adətən, aşağıdakı morfoloji elementlər olur: əsas sahillər (sağ və sol), yamaclar, terraslar, subasar və yataq.
Allüvial düzənliklər
thumb|left|Yeni Zellandiyada allüvial düzənlik thumb|left|Alp dağlarında sürüşmə
Relyefin inkişafı əslində Yer qabığı maddələrinin yerdəyişməsidir. Eroziya ilə eyni zamanda akkumulyasiya da baş verir. Akkumulyasiya agentlərinə müvafiq olaraq morfoskulptur formalar - allüvial, allüvial - göl və allüvial - prolüvial ( prolüvium - leysan yağışı və qar sularından əmələ gələn müvəqqəti axın çıküntüsü ) olur. Allüvial - prolüvial düzənliklər Yerin arid sahələrinin - Orta və Mərkəzi Asiya, Şimali Amerika, Şimali Afrika və Avstraliyanın dağlarını dövrələyir. Ən böyük allüvial və göl - allüvial düzənliklərə Böyük Çin ovalığı, Qərbi Sibirin mərkəzi hissəsi, Orta Asiya ovalıqları (Qaraqum və Qızılqum), Macarıstan, Podan, Mesopotamiya, Hind -Qanq, Ussuri, Vilyuy ovalıqları aid edilir.
Sürüşmələr və suffozion relyef formaları
Səth suları ilə yanaşı, yeraltı sular da, birinci növbədə qrunt suları da morfogenetik amildir. Onların fəaliyyəti relyefdə sürüşmələrdə təzahür edir. Sürşmə çayların, göllərin, dənizlərin, yarğanların, süni sututarların, karxanaların və kanalların sahillərində, həmçinin təpəli düzənliklərin, yüksəkliklərin və dağ ətəklərinin yamaclarında ağırlıq qüvvəsinin təsiri altında süxurların aşağı sürüşməsinə deyilir. Sürüşmə ən çox sukeçirməyən gil ilə qum-çınqıl laylarının növbələşdiyi yerlərdə baş verir. Sürüşmələrin baş vermə imkanı layların düşmə bucağı yamacın meylinə uyğun gəldikdə artır. Yamacın ətəyinin altını çay və ya dəniz yuyan zaman süxurların tarazlığı pozulur və qrunt sürüşür.
Suffoziyanın relyef əmələgətirmə təsiri vardır. Suffoziya yumşaq süxurlardan süzülən suyun xırda mineral hissəciklərin aparması deməkdir. Bu, tavanın çökməsi ilə nəticələnir. Suffoziya mənşəli dayaz qapalı alçaqlıqlar - çöl nəlbəkiləri və ya çuxurlar - arid iqlimi olan düzənliklər üçün ( xüsusi çöl zonaları üçün) səciyyəvidir. Onların diametri 10-dan 50 m-dək, dərinliyi  -1-2 metrdir. Bəzi çöl suffoziya çuxurlarında yastı dibli kiçik göllər yerləşir.
Karst relyefi
thumb|right|Karst mağarası. Xorvatiya.
Həll olunan süxurlardan - əhəngdaşlardan və dolomitlərdən, bəzən də gillərdən və duzlardan təşkil olunmuş ərazilərdə özünəməxsus relyef əmələ gəlir. Axar suların hər yerdə adi eroziya fəaliyyəti burada onların həlledici təsirilə birləşir. Həll olunmuş süxurların aparılması nəticəsində relyefdə boşluqlar yaranır. Relyeflə birlikdə məhəllin hidroloji rejimi də dəyişir. Belə relyef və onunla əlaqədar olan hidrocoğrafi şəbəkə karst relyefi və ya sadəcə karst adlanır. Bu ad Balkan yarımadasındakı məşhur Karst platosunun adındandır.
Əgər həll olunan süxur layları üzdə yatırsa, karst açıq karst, səthi karst və ya Aralıq dənizi karstı adlanır; müəyyən dərinlikdə olan və həll olunmayan qumdaşı-gil çöküntü qatı ilə örtülən karsta örtülü və ya Orta Avropa karstı deyilir. Örtülü karst açıq karsta nisbətən daha geniş yayılmışdır.
Çatlarda sirkulyasiya edən su şaquli boşluq açır və o, qıf şəklində səthə çıxır. Açıq karstda səthi yuyulma qıfları adı haldır. Qalın əhəngdaşı laylarında onlar düzgün qıf, boşqab və qazana oxşar formada olur. Onların dibində dərin dəlik olur. Belə qıflar böyük deyil, az halda diametri 100 m-ə çatır. Uçqun qıflar böyük ölçüdə olur. Onlardan birini Balkan yarımadasının cənubunda Oxrid gölü tutur. Gölün uzunluğu 30, eni 15 km, dərinliyi 695 metrdir.
Karst hadisəsi gedən əhəngdaşları, dolomitlər və ya gips qatlarında karstın açıq və ya örtülü olmamasından asılı olmayaraq mağaralar əmələ gəlir.Karst mağaraları uzun qalereya şəklində olur, bəzi yerlərində genişlənərək böyük zallara çevrilir. Adətən, onların Yer səthinə kiçik bir çıxışı olur.
Senecio leontodontis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
At və qoyun daş heykəlləri
thumb|300px|[[Vasili Vereşşaginin "Azərbaycanlı qəbri" rəsmində daş at heykəli, rəsm 1865-ci ildə Şuşada çəkilib. ]]
At və qoyun daş heykəlləri (Qoçdaşlar) — Cənubi Qafqazda, şərqi Türkiyədə və şimali İranda rast gəlinən, əsas qrupunun tarixi XIII–XIX əsrlərə gedən, zoomorfik qəbirüstü daş heykəlləridir.
Bir çox heyvan heykəlləri böyük ölçülərə çatır. Onlardan bəziləri pyedestaldadır. Formaca qoyun və at fiqurlarına rast gəlinir. Belə fiqurlar sxematik və ya kobud şəkildə daşdan düzəldiliblər, ancaq bəzən böyük rəssam ustalığı və ekspressiyasıyla düzəldilmiş variantlara da rast gəlinir. Əsasən at və qoyunların yan tərəfləri və arxaları yazılardan başqa məişət səhnələrinin qabarıq təsvirləri ilə də əhatə edilir. Qoyun və at formasındakı qəbirdaşlarında bəzən ərəb dilində yazılar olur. Müsəlman qəbiristanlıqlarında ərəb yazısı yonulmuş, qoyun və ya at formasında qəbirdaşlarına rast gəlinir.
Meydana gəlmə tarixi və tədqiqatı
Regionda VIII əsrdə ərəblərin işğalından sonra canlı varlıqların hər hansı bir formadakı təsvirləri məhdud idi. Ancaq IX əsrin II yarısından etibarən — ərəblərin hakimiyyəti Babəkin Xürrəmilər hərəkatı və yerli feodalların (Səhl ibn Sunbat, Atrnerseh, Yesai Əbu Musa) müqaviməti nəticəsində sarsıldığı və zəiflədiyi zaman ərəblər tərəfindən ərazisi işğal edilmiş xalqların yaradıcılığı şəriət qanunlarına üstün gəlməyə başladı. Bu zaman xalq incəsənətində yenidən canlı varlıqların təsvirləri ortaya çıxmağa başladı. Hesab edilir ki, XV əsrdən başlayaraq qəbirdaşları əsasən qoyun və ya at forması almağa başladı. Bu qəbrdaşları İslam ehkamlarının pozulmasının nümunəsi kimi təhlil edilir. At heykəllər həmişə yəhərlənmiş və tam təchizatlı şəkildə təsvir edilir. Yazılardan başqa belə abidələrdə ölmüş şəxsin silahları — yay, ox, qılınc, qalxan, oxluq və s. təsvir edilir. Daş qoyun heykəllərində, yazılardan başqa, vəhşi keçilərin, maralların təsvirləri, bəzi hallarda bu heyvanların ovlanması səhnələri və bəzən də məişət səhnələri təsvir olunur. И. М. и С. К. Джафарзаде. Азербайджанские намогильные камни. // журнал : Советская этнография. — Народный комиссариат просвещения, Академия наук СССР, Институт этнографии имени Н.Н. Миклухо-Маклая: Издательство Академии наук СССР, 1956. — С. 104–106.
İlk dəfə 1825-ci ildə Eduard Eyxvald bu cür heykəltəraşlıq əsəri haqqında məlumat verir. O, öz kitabında Lori çölündən qoyun və at fiqurlarının rəsmlərini nəşr edir. Daha sonra isə fransız geoloqu Dyubua de Monpere "Voyage autour du Caucase" əsərində bu haqda məlumat verir. At və qoyun heykəlləri barədə məlumat həmçinin Perrot et Çipiezin əsərlərində ("Histoire de la Societe nationale des l’antiquiterast" (V cild, səh. 170)) rast gəlinir, daha sonra isə alman arxeoloqu Artur Milxqofferin əsərlərində ("Archäologishe Zeitung" və "Bulletin de la Societe nationale des antiquares de France") açıq şəkildə bu haqda qeyd edilmişdir. Kürdistan rayonunun Dıx kəndinə yaxın yerdə tapılan at heykəlinin çulunda E. Resler cənubi semit əlifbası ilə yazılmış yazılar aşkar edir. Tiflis quberniyasının Çelkinsk rayonunda yəhərli at heykəlinin olması qeyd edilir. (İ. P. Rüstəmova görə arxeoloji baxımdan Axalkələk qəzası) (İrəvan, Dərələyəz, Lori çölü və Dağlıq Qarabağ, həmçinin Çelkinsk və Axalkələk)
XX əsrin 20-ci illərində Azərbaycanın arxeoloji xəritəsi üzərində iş zamanı V. M. Sısoev aşağıdakı yerlərdə at və qoyun daş heykəllərini qeyd etdi: Abşeron yarımadasında Zığ kəndindəki müsəlman qəbiristanlığında, Kürdüstan qəzasında Quturlu kəndindəki qdıim qəbiristanlıqlarda, Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayətində Qaraağaclı kəndindəki müsəlman qəbiristanlığında, Naxçıvan krayında Aznabyurt, Azı (aşağı), Vənənd, kəndlərində, Naxçıvan şəhərində, Ananab çayında, Ərzincan erməni monastırında və Lənkəran qəzasında Abidərə, Balabur, Qorikdı, Lirik, Tanqarud, Eyçara kəndlərində. Sısoev həmçinin qeyd edir ki, Ordubadın, Danaqirtin və Abraqunisin kəndlərinin yerli sakinləri daş fiqurları qədim qəbiristanlıqlarda, dağlarda və digər yerlərdə tapırlar, onlara xüsusi məna yükləyir, çox vaxt onları olduqları yerdən aparır və yaxınlarının qəbirlərində yerləşdirirlər. Daş qoyun heykəli nümunəsi həmçinin Borjomidə yerləşən bir parkdakı "meydançadadır" və bura civardan gətirilib. 1925-ci ildə daşan Kürdə bu qoyun heykəli yuyub aparılıb və daha sonra çaydan çıxarılıb. Qoyun heykəlinin bədii surətdə icrası Yevlaxa yaxın Bərdə kəndində tapılır. Dövlət tarix muzeyi arxivində şəkli olan bu qoyunun taleyi hal-hazırda naməlumdur.
1926-cı ildə arxeoloq Ələsgər Ələkbərov Zəngəzur rayonunun (indiki Ermənistan SSR-in Qarakilsə rayonu (qədim Azərbaycan ərazisi)) Urud kəndində abidələr aşkar etdi və onlar haqqında qısaca aşağıdakını yazdı:
E. Pçelina qeyd edir ki, bu növ abidələr Cənubi Qafqaza aid ədəbiyyatda bilinir və əsasən türklərə aid edilir. O, kəndlərə yaxın yerləşən Kürdistan qəzasındakı qədim qəbiristanlıqlarında olan qoyun və ya at qəbirdaşlarını xüsusi olaraq fərqləndirir: Tərtər çayının yuxarı tərəfindəki Quturlu (İstisu rayonu), Minkənd, Qaraqışlaq, kürd ibadətgahı Yanıç-Yuqoruka yaxın yerdə, haradakı qədim erməni kilsəsinin qalıqları yerləşir, və Şəlvə kəndindəki qədim erməni qəbiristanlığında. Pçelina bu heykəlləri belə təsvir edirː
Qoyun və at şəklindəki qəbirdaşları orta əsrlər erməni heykəlləri kimi elmi cəhətdən maraqlıdır. Azərbaycan Respublikasının və Cənubi Azərbaycanın müxtəlif yerlərində tapılan qoyun və at formasındakı qəbirdaşları Azərbaycan orta əsrlər mədəniyyəti abidələrinin nümunəsi hesab edilir.
Azərbaycan, kürd qəbiristanlıqlarında geniş yayılan at heykəllərinin oğuz türklərinin at müqəvvasını qəbir üzərinə qoyması ilə oxşarlıq təşkil etdiyi haqqında fikir var.
Hesab edilir ki, daş at şəklindəki qəbir daşlarının Azərbaycan ərazisindəki kurqanlarda çox rast gəlinən atların dəfn edilməsi ilə əlaqəsi var.
2012-ci ilin oktyabrında Tovuz rayonunun Aşağı Ayıblı kəndindın tapılmış, XII–XIII əsrə aid at və qoyun daş heykəlləri Parisdə Azərbaycanın UNESCO-ya üzv qəbul olmasının 20 illiyi münasibəti ilə təşkilata təqdim edilib.
Yayılması
|thumb|At və qoyun daş heykəlləri [[Gəncə Tarix-Diyarşünaslıq Muzeyi binasının qarşısında.]] Azərbaycan ərazisində qoyun və daş heykəlləri (var-dövlət simvolu) Naxçıvan ərazisində, Dağlıq Qarabağda, Lənkəran rayonunda, Mil düzündə, Abşerona qədər bir sıra kəndlərin müsəlman qəbiristanlıqlarında mövcuddur, civar əhalisi tərəfindən bu heykəllərə ehtiram göstərilir və nisbətən yeni inanc və adətlərlə əlaqələndirilir. Belə qəbirdaşları Zığda (Abşeron), Dağlıq Qarabağda Qaraağac kəndi yaxınlığında, Naxçıvan Muxtar Respublikasının bir sıra kəndlərində, Ordubadda, Lənkəran rayonunda, Mil düzündə yerləşən müsəlman qəbiristanlıqlarında, "Peyğəmbər" qədim müsəlman qəbiristanlığında, Baylakan şəhərin xarabalıqları yaxınlığında, Kürdistanda və digər yerlərdə yayılmışdır. Eyni dini məna daşıyan oxşar qoyun daş fiqurlarına Cənubi Azərbaycanda (Xoy, Marağa) rast gəlinir. Hesab edilir ki, bu incəsənət əsərlərinin oxşar formaları inkişafın ortaq şərtlərinin göstəricisi kimi müxtəlif yerlərdə ortaya çıxa bilər.
Azərbaycan SSR Mədəniyyət Nazirliyi tərəfindən qeydə alınan milli daş heykəl abidələri siyahısında Naxçıvan Muxtar Respublikasının ərazisində at və qoyun daş heykəli formasında 97 qəbirdaşı olduğu göstərilib: Naxçıvan şəhərində "Qızlar bulağı" açıq muzey parkında 47 ədəd, Ordubad rayonunda (Aza, Vənənd, Vələver, Der kəndlərində) 5 ədəd, Şahbuz rayonunda (Badamlı, Qacazur, Mahmudoba, Ayrınc, Kolanı, Kükü kəndlərində, Biçənək kəndi və Batabat yaylağı arasında, Keçəldağda) 25 ədəd.
Qoyun və at şəklindəki daş heykəllərə Şirvanın müxtəlif ərazilərində rast gəlinir.
Sahə (Fizika)
Sahə — fizikada mühüm anlayışlardan biri. Sahə müəyyən fiziki xassələrə malik olur. Bərk materialla dolu fəza olub ölçülə bilən fizki xassələrə malikdir. Bu fiuzki kəmiyyətlərə sahənin parametrləri deyilir. Sahənin parametrləri çox komponentli ola bilir.
Fizikada aşağıdakı sahələr mövcuddur:
Anthurium dendrobates
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Elm sahəsi
Elm sahəsi bir ixtisas daxilində biliklərin cəmlənməsini təsvir edir. Burada müzakirə olunan mövzular və anlayışlar onların arasında mövcud olan çoxlu sayda asılılıqlar ilə əlaqələndirilirlər. Elm sahəsi adətən müəyyən predmetlər üçün ümumi başlıq kimi də baxılır. Məsələn Universitetlərdə, kitabxanalarda elm sahələrinin sinifləşdirilməsində bundan istifadə edilir. Elm sahəsində çalışan mütəxəssislərə təkcə ali məktəblərdə yox, həm də sənayedə rast gəlinir.
Elm sahəsi – bir ixtisas daxilində biliklərin cəmlənməsini təsvir edir. Burada müzakirə olunan mövzular və anlayışlar onların arasında mövcud olan çoxlu sayda asılılıqlar ilə əlaqələndirilirlər. Elm sahəsi adətən müəyyən predmetlər üçün ümumi başlıq kimi də baxılır. Məsələn Universitetlərdə, kitabxanalarda elm sahələrinin sinifləşdirilməsində bundan istifadə edilir. Elm sahəsində çalışan mütəxəssislərə təkcə ali məktəblərdə yox, həm də sənayedə rast gəlinir.
Elm tutumlu sahələr – iqtisadiyyatın, elm və texnikanın son nailiyyətlərindən istifadə edilməsi ilə məhsul buraxan, işlər yerinə yetirən və xidmətlər göstərən sahələrdir.
Elm istehsalat birlikləri – elmin istehsalatla birləşməsi formalarından biri. Birliklərə rəhbərlik edən elmi-tədqiqat institutları bazasında yaradılır; tərkibinə adətən hüquqi şəxs hüququna malik texnoloji, layihə-konstruktor təşkilatları, təcrübə istehsalatı və seriya ilə məhsul buraxan zavodlar da daxildir. Elm istehsalat birliklərinə rəhbərliyi baş direktorun başçılıq etdiyi (baş direktor eyni zamanda elmi-tədqiqat institutunun direktorudur) baş direksiya həyata keçirir. Bunların yaradılması elm və istehsalatın birləşməsi prosesinə rəhbərliyi yaxşılaşdırmağa, yeni texnikanın tədqiqindən seriya ilə istehsalına kimi davam edən müddəti maksimum qısaltmağa imkan verir. Elm istehsalat birliklərində yeni texnologiyanın hazırlanması və istehsalın mənimsənilməsi prosesinin müxtəlif mərhələlərinin təşkilati əlaqəsizliyi ləğv edilir, elmi-texniki tərəqqinin fasiləsizliyi təmin olunur. Layihəçilərin, konstuktorların, texnoloq və istehsalatçıların elmi və texniki ideyaların işlənib hazırlanmasında fəal iştirak etmələri üçün imkanlar açılır.
Tahirli
Tahirli — Azərbaycanda işlədilən soyad və coğrafi yer adı.
Bu soyadı və təxəllüsü olan tanınmış insanlar
Rüstəm Kazımov
Rüstəm Kazımov — Azərbaycan aktyoru, Azərbaycan SSR əməkdar artisti (1931).
Yeni Qaralar
Tarixi
Kənd Ağdərə rayonunun tərkibində olub. 1992-ci Ağdərə rayonu ləğv edilib və ərazisi qonşu rayonlar arasında bölüşdürüldükdən sonra kənd Ağdam rayonunun ərazisinə düşüb.
Rüstəm Kazımov
Həyatı
Rüstəm Kazımov 1879-cu ildə Bakıda kasıb ailədə doğulub. Mollaxanada qısa müddət təhsil alıb. Şirin səsi olduğuna görə məhərrəmlik təziyələrində göstərilən şəbih tamaşalarında iştirak edib. 1890-cı ilin əvvəllərində Bakıda Həbib bəy Mahmudbəyovun və Sultanməcid Qənizadənin təşkil etdikləri tamşalarda epizodik rollar oynayıb. Sonralar "Müsəlman Artistləri Cəmiyyəti" truppasında, Cahangir Zeynalovun "Ev teatrı"nda aktyorluq edib. 1901–1919-cu illərdə Əbdürrəhim bəy Haqverdiyevin yaratdığı truppada, "Həmiyyət" teatr qrupunda, "Nicat", "Səfa" mədəni-maarif cəmiyyətlərinin teatr dəstələrində, "Türk Aktyorları İttifaqı"nda, "Zülfüqar bəy və Üzeyir bəy Hacıbəyov qardaşlarının müdiriyyəti"ndə əsas aktyorlardan olub.
1943-cü ildə Gəncədə vəfat edib.
Yaradıcılığı
Rüstəm Kazımov Azərbaycanın ilk peşəkar aktyorlarından sayılır. Faciə və komediyalarda, opera və operettalarda çıxış etsə də, yaradıcılığının əsasını dramatik obrazlar təşkil edir.
O müxtəlif truppalarda və MDT-da Hacı Salman ("Hacı Qəmbər", Nəcəf bəy Vəzirov), Ərəb və quldur ("Əmir Əbül Üla", Hüseyn Bədrəddin və Məhəmməd Rüfət), Zabit və Zöhhak ("Dəmirçi Gavə", Şəmsəddin Sami), döyüşçü ("Otello", Uilyam Şekspir), Roller ("Qaçaqlar", Fridrix Şiller), İrakli, Əbdül ("Ağa Məhəmməd şah Qacar" və "Dağılan tifaq", Əbdürrəhim bəy Haqverdiyev), Hacı Həsən ağa, Qurban ("Ölülər" və "Anamın kitabı", Cəlil Məmmədquluzadə), Osvald ("Kral Lir", Uilyam Şekspir), Cinner, Kamal paşa ("Ulduz, yaxud Trablis müharibəsi" və "Ədirnə fəthi", Cəfər Cabbarlı), Naçalnik, Xan ("Hacı Qara" və "Lənkəran xanının vəziri", Mirzə Fətəli Axundzadə), Oğuz ("Şeyx Sənan", Hüseyn Cavid) rollarını oynayıb.
Senecio saluenensis
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Heydər Əliyev Muzeyi (Naxçıvan)
Heydər Əliyev Muzeyi — Naxçıvan şəhərində Azərbaycan Respublikasının Ümummilli Lideri Heydər Əliyevin həyat və fəaliyyətini, zəngin dövlətçilik irsini özündə təcəssüm etdirən muzey.
Haqqında
Muzryin ekspozisiya zalının mərkəzində Heydər Əliyevin "Doğma, canım-varlığım qədər sevdiyim Azərbaycanım mənim qibləgahımdır" sözləri yazılmışdır.
Habelə muzeydə Türkiyə Cümhuriyyəti və İran İslam Respublikası ilə əməkdaşlıq sahəsində imzaladığı müqavilələrin surətləri, Azərbaycan Respublikasının müxtəlif bölgələrində yaşayan vətəndaşların müraciətləri toplanmışdır. Burada "Xalqımla həmrəyəm", "Qayıdış", "Naxçıvan yaşayır və döyüşür" bölmələri təşkil olunmuşdur. Muzeyin fondunda ümummilli lider Heydər Əliyevin həyat və fəaliyyətini özündə əks etdirən 4807 eksponat toplanmışdır. Həmçinin muzeyin kitabxanasında Heydər Əliyevin həyat və fəaliyyətini əks etdirən jurnal, albom və kitablar saxlanılır.
Hind bağayarpağı
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Botaniki xarakteristikası
Birillik, ot bitkisi olub, hündürlüyü 40 sm, kökü qısa, möhkəm budaqlı iyəbənzər gövdəyə malikdir. Yarpaqları qarşı-qarşıya xətti olmaqla, bütövkənarlıdır. Çiçəkləri burulmuş, yumurtavari-şarşəkilli olur. Uzun başcıqlı çiçəkləri gövdə üzərindəki yarpaqların arasında yerləşir. Tumurcuqları çəhrayı-qəhvəyi, qonur meyvələri isə elliptik kapsul içərisində yerləşir.
Bitkinin yerüstü hissələri şaxələnmiş, yarpaqları gövdə üzərində müxtəlif olmaqla yerləşir. Ölçüsü 0.6–4 sm-ə qədər olur. Yarpaqlarının uzunluğu 7 sm, xətti-bütövkənarlı və ya seyrəkdişlidir. Çiçəkləri kiçik, sıx, yumurtaşəkilli və uzunsov olmaqla, çoxsaylı başcıqlıdır. Çiçəkləri ən çox hallarda gövdənin zirvəsində yuxarı şaxələnmələrdə olur. Bitkinin rəngi çəhrayı-qonur çiçəklərinin rəngi isə qonur-yaşıldır. İyi yoxdur, dadı isə azacıq acıdır. Toxumları uzunsov-oval, qayıq formalı olmaqla, kənarlarının daxili hissəsi əyridir. Bir tərəfi qabarıq, digər tərəfi isə basıqdır. Mərkəzin çökük tərəfində zolaq, ağımtıl xal yerləşir. Toxumu parlaq, sürüşkən, tünd-qəhvəyi, demək olar ki, qara rənglidir. Uzunluğu 1,7–2,3 mm, eni 0,6–1,5 mm-ə bərabərdir. Suda selik əmələ gətirir, iyi və dadı yoxdur.
Quru yamaclarında, eyni zamanda rütublətli yerlərdə bitir.
Bitki çiçəkləyən dövrdə toplanılır. Toxumun toplanılması barvermə ərzində həyata keçirilməlidir. Xammal bir sutqadan gec olmayaraq sərilməlidir. Quruduqdan sonra təmizlənməlidir.
Xammalı hiqroskopik olduğundan rütublətli yerlərdən uzaq tutulmalıdır. Işıqdan qorunan quru, yerlərdə, parça kisələrə yığılmalmaqla saxlanılmalıdır. Saxlama müddəti 3 ildir.
Təsiri və tərkibi
Toxumu aukubin qlükozidi, selik, zülal və yağdan ibarətdir.
Tərkibində selik, karotinoidlər, flavonoidlər və tannin vardır. Təzə yığılmış bağayarpağı bitkisi şirə çəkmək üçün dərman xammalı kimi istifadə edilir. Bağayarpağının becərilən kulturası və yetkin toxumu keyfiyyətli dərman kimi istifadə edilir.
Təzə yarpaqlarından acıbağayarpağı soku alınır ki, bu da qastrit və xroniki kolitlərin müalicəsində istifadə olunur.
Nəmliyi ən azı 70%, təbii rəngini itirmiş yarpaqları 5%, üzvi maddələri 2%, mineral maddələri isə 1%-dən çox deyildir.
Sadıq Hüseynov (milli qəhrəman)
Sadıq Hüseynov — Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı; Qarabağ müharibəsi şəhidi.
Döyüşlərdə iştirakı
Ermənilərin azğınlaşmış silahlı dəstələri Azərbaycan torpaqlarını işğal etdikləri vaxtlarda digər polis əməkdaşları kimi o da, döyüşlərə girirdi. 29 mart 1992-ci il o döyüşlərdən birində ağır yaralanır buna baxmayaraq silahı yerə qoymurdu. 13 aprel 1992-ci il erməni faşistlərinin silahlı dəstələri Şuşanı ağır raket atəşinə tutmuşdular. Sadıq döyüş yoldaşlarını xilas edərkən qəhrəmancasına həlak oldu.
Ailəsi
Ailəli idi, bir övladı yadigar qalıb.
Xatirəsi
Azərbaycan Respublikası prezidentinin 8 oktyabr 1992-ci il tarixli 264 saylı fərmanı ilə Hüseynov Sadıq Dayandur oğluna ölümündən sonra "Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı" adına layiq görülmüşdür.
Ağcabədi rayonunun Xocavənd kəndində dəfn edilmişdir.
Xocavənd kənd orta məktəbinə onun adı verilmişdir.
Lidiya Velejeva
Həyatı
Bir müddət sonra qızların anası evləndi. Onun yeni əri Lida və İra üçün ata oldu, lakin onlar evdə yalnız həftə sonları olurdular. İnternatdan ayrılmaqdan imtina etdilər.
13 yaşından etibarən qız filmlərdə iştirak etməyə başladı. Onun üçün debütü, Aleksandr Dovjenko adına Kiyev Film Stüdyosu tərəfindən çəkilən "Gözləmə" adlı filmdə rol oynamışdı. Filmdə iştirak etdikdən sonra, qız bir film aktrisa olmağı arzuladı. Ancaq onun doğma Kiyevdəki teatr institutuna girmək cəhdi baş tutmadı. Lydia ümidsiz qalmadı, hazırladı və Sovet İttifaqının paytaxtı fəth etməyə getdi. Orada qız fərq edildi. O, dünya şöhrətli Shchukin Məktəbinin tələbəsi olur.
Aktrisa parlaq bir çox teatr istehsalında oynadı, bunlar arasında Princess Turandot, Masquerade, Guildty Without Guilt, Pier və digər bir çox rolları ayırd edə bilərik.
Onun yaradıcılığı dövründə, milli kinonun ulduzu bir neçə filmdə oynayıb. Onun filmoqrafiyası olduqca tez dolur və ev kinosunun pərəstişkarlarını müxtəlif işlərə sevindirir. Tamaşaçılar "The Enchanted Wanderer", "Thief", "Ponchik Luce", "The Moon", "Rose Hip Flavor" və s. Siyasət sahəsində məşğulluğa baxmayaraq, aktrisa indiyə qədər çıxarılmağa davam edir. Onun son əsərləri arasında "Quşç", "Aleksandr Xristoforovun Əbədi Həyatı" da rol oynayır.
TUSAŞ Anka-Aksungur
TAI Aksungur, Türkiyə Aviasiya və Kosmik Sənayesi (TAI) tərəfindən Türkiyə Silahlı Qüvvələri üçün hazırlanan pilotsuz uçuş aparatıdır. Təyyarənin gövdəsi, qanad və eniş qurğuları bu proqram üçün yeni hazırlansa da, yeni PUA xüsusən daxili sistemlər və avionika baxımından Anka ailəsi ilə ortaq xüsusiyyətlərini qoruyur. Bundan əlavə, xidmətdə olan mövcud yer idarəetmə stansiyasından istifadə edərək uça bilər. Aksungur, TUSAŞ tərəfindən istehsal edilən ən böyük təyyarədir. Uzunmüddətli nəzarət, kəşfiyyat, dəniz patrul missiyaları və ya pilotsuz döyüş uçuş aparatı kimi istifadə üçün nəzərdə tutulmuşdur. TAI silah paketlərini inteqrasiya edərək 2020-ci ildə Aksunguru seriya istehsal halına gətirməyi planlaşdırır.
Baxış
Adını yırtıcı quş növü olan ağ sungurdan götürən model orta hündürlükdə uzun ömürlü (MALE) pilotsuz uçuş aparatı (İHA) olaraq təsnif edilir. Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin taktiki nəzarət və kəşf missiyaları üçün Türkiyə Aviasiya və Kosmik Sənayesi (TAI) tərəfindən hazırlanmış və istehsal edilmişdir. Aksungur ikiqat təkan konfiqurasiyasında hazırlanmışdır və iki turbo mühərrikə malikdir.
İHA-nın inkişafı 18 ay çəkdi. Korpus, qanad və eniş qurğuları yenidən dizayn edilsə də, idarəetmə sistemləri mövcud Anka ailəsi ilə ortaqdır. Proqram üçün mövcud mühərrikdən istifadə edərək gövdənin ilk uçuş sınaqları ilə yanaşı yeni bir turbo dizel mühərriki də hazırlanmışdır. Test məqsədləri üçün iki prototip istehsal edildi. Avtomatik uçuş və enmə imkanlarını nümayiş etdirən ilk uçuş 20 mart 2019 tarixində reallaşdı və dörd saat iyirmi dəqiqə davam etdi. Həmin ilin 3 aprelində ikinci üç saatlıq bir sınaq uçuşu etdiyi bildirildi. 30 aprel İstanbulda 2019 Beynəlxalq Müdafiə Sənayesi Sərgisində (IDEF) təqdim edildi. CNN Türk, 2019-cu ilin İyul ayında davam edən uçuş testlərini olduğunu bildirdi. İstehsalçı ilin sonuna qədər cəmi 50 ilə 60 test proqnozlaşdırırdı. PUA-nın 2020-ci ilin ilk rübünə qədər kütləvi istehsalına başlaması planlaşdırılır.