cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətində fəhlə məsələsi
Fəhlə sinfi
Azərbaycanda fəhlələr müstəqil sosial zümrə kimi 19-cu əsrin son qərinəsində formalaşmışdır. Əsas hissəsi Bakı neft mədənlərində çalışanlar idi. 1901-ci ildə onların sayı 28 minə çatmışdı, Bakının bütün sənaye sahələrində çalışan fəhlələrin sayı, bütövlükdə 65–70 min nəfər idi. Fəhlələrin sayı qəzalarda da artırdı. Azərbaycan fəhlələrinin tərkibi çoxmillətli, əsas fərqli cəhətlərindən biri isə yüksək dərəcədə təmərküzləşməsi idi. Bəzi hesablamalara görə, Birinci dünya müharibəsi ərəfəsində (1913) Azərbaycanda bütün fəhlələrin sayı 570 min nəfərə çataraq, əhalinin 14,3%-ni, digər bir hesablamaya görə isə 305 min nəfər olmaqla, əhalinin 12,4%-ni təşkil etmişdir. Fəhlələrin tərkibində azərbaycanlıların sayı üstünlüyə malik idi. Müharibə ərəfəsində Bakı fəhlələrinin 37,6%-i (42,4 min nəfər) azərbaycanlılar, 24,7%-i ruslar və digər millət və xalqların nümayəndələri idi. Birinci dünya müharibəsi fəhlələrin say və tərkibində ciddi dəyişikliklər yaratdı. Bakı fəhlələrinin sayı müharibə ərəfəsində olduğu kimi, artmaqda davam etmiş, 1917-ci ildə 110 min nəfər olmuşdu. Qəzalarda isə fəhlələrin sayı azalmışdı. Bütün imperiyada olduğu kimi, Azərbaycanda da fəhlələrin maddi vəziyyəti ağır idi. Fəhlələr vəziyyətlərini yaxşılaşdırmaq üçün müxtəlif forma və üsullarla mübarizə aparırdılar. Fəhlələrin siyasi cəhətdən təşkilatlanması geniş hal almışdı, müxtəlif yönümlü siyasi partiya və təşkilatlar bu istiqamətdə iş aparırdı. Fevral inqilabından (1917) sonra Azərbaycanda Müvəqqəti hökumətin orqanları ilə yanaşı, fəhlə və əsgər deputatları sovetləri də yaranmağa başladı. 1917-ci il martın 6-da Bakı Fəhlə və Əsgər Deputatları Soveti təşkil olundu. Bakıda və Azərbaycanın qəzalarında fəhlə hərəkatı genişləndi. Bakıda fəhlə hərəkatının əsas məqsədlərindən biri kollektiv müqavilə uğrunda mübarizə idi. Mədən-zavod komissiyaları bu mübarizədə mühüm yer tuturdu. 1917-ci ilin sentyabrında Bakıda keçirilən tətil kollektiv müqavilə bağlanması ilə başa çatdı. Oktyabr çevrilişindən (1917) sonra Bakı Soveti hakimiyyəti ələ aldı. 1917-ci ilin sonlarında fəhlə nəzarəti uğrunda hərəkat böyüdü. Bakı Sovetinin rəhbərliyini ələ keçirmiş bolşevik-daşnak güruhu Sovetin silahlı qüvvələrinin yaradılmasında əsasən, ermənilərdən olan fəhlələrə üstünlük verirdi. Həmin silahlı qüvvələr azərbaycanlıların 1918-ci il mart soyqırımında fəal iştirak etmişdilər. Aprelin 25-də yaradılmış Bakı Xalq Komissarları Soveti də bu xətti davam etdirirdi. O, fəhlələri öz tərəfinə çəkmək üçün onları milliləşdirilmiş müəssisələrin idarəsində fəal iştirak etməyə çağırırdı.
Məşvərət Şurası
Şuranın sədri fəhlə müfəttişliyinin, mədən nəzarətinin nümayəndələrini və digər məlumatlı şəxsləri məşvərətçi səslə iclaslara dəvət edə bilərdi. İclaslar müntəzəm keçirilmir, ehtiyac olduqda sədr tərəfindən çağırılırdı. Məslələr şuranın müzakirəsinə əmək nazirinin tapşırığı ilə çıxarılır, müzakirələrin qaydasını da o müəyyən edirdi. Əmək naziri vəzifələrini bütünlüklə və ya qismən öz mülahizəsinə görə, xüsusi olaraq təyin etdiyi şəxsə həvalə edə bilərdi. Məşvərət şurasına əməyin mühafizəsi və zəhmetkeşlərin maddi vəziyyətinin yaxşılaşdırılmasına yönələn qanunların icrasına nəzarət hüququ verilmişdi. Şuranın müvəqqəti nizamnaməsində deyilirdi ki :Əmək nazirinin sədrliyi ilə fəaliyyət göstərəcək bu orqan “istər əməyin mühafizəsi, istərsə də əmək şəraiti və zəhmetkeş siniflərin məişətinin yaxşılaşdırılmasına yönələn məsələlərlə bağlı mövcud qanunların dəqiq icra edilməsi üzrə tədbirlərin ilkin müzakirəsi məqsədilə təsis edilir
Lakin fəhlələrin vəziyyətinin getdikcə pisləşm əsi və sosialist partiyalarının siyasəti nəticəsində 1919-cu ildə tətil hərəkatı genişləndi. Mayda fəhlələrin siyasi fəallığı daha da artdı. Hökumətin səyi nəticəsində 1 May nümayişi beynəlxalq bayram kimi qeyd edildi. BFK isə ümumi iqtisadi tətil keçirməyi qərara aldı. Tətilin qarşısının alınması üçün ciddi tədbirlər görüldü, mayın 13-də tətil uğursuzluqla nəticələndi. Buna baxmayaraq, fəhlə hərəkatından məqsədləri üçün istifadə edən bolşeviklər BFK-da daha da möhkəmləndilər. Müsavat partiyasının ikinci qurultayında (1919, dekabr) fəhlə məsələsi diqqət mərkəzində olsa da, bu, problemlə bağlı siyasətdə köklü dəyişiklik yaratmadı. Azərbaycan Kommunist partiyası yaradıldıqdan sonra (1920, fevral) bolşeviklər fəhlə məsələsindən daha çox yararlanmağa çalışdı. Cümhuriyyətin süqutunda fəhlə məsələsinin həll edilməməsinin də müəyyən rolu oldu.
Baş verən hadisələr
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Hökuməti 1918-ci il sentyabrın 17-də Gəncə dən Bakı ya köçdükdən sonra oktyabrın 1-də Bakı Xalq Komissarları Soveti nin neft sənayesinin milliləşdirilməsi haqqındakı dekret və sərəncamlarını ləğv etdi. Bütün neft sənayesi müəssisələri və onların hazır məhsulları keçmiş sahiblərinə qaytarıldı. Sənaye müəssisələri üzərində xüsusi mülkiyyət hüququnun bərpa edilməsi fəhlələr arasında narazılığa səbəb oldu.
Müsavat fraksiyasının fəhlələrlə bağlı bəyannaməsi
1918-ci il dekabrın 7-də Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Parlamenti fəaliyyətə başladığı zaman Fətəli xan Xoyski nin müvəqqəti hökuməti Parlament qarşısında istefa verdi və dekabrın 10-da Parlamentin ikinci iclasında ayrı-ayrı fraksiyalar Hökumətin fəaliyyəti ilə bağlı öz partiyalarının bəyannamələrini elan etdilər. İlk olaraq, ən iri fraksiyanın "Müsavat" fraksiyası nın bəyannaməsi ilə fraksiyanın rəhbəri, "Türk ədəmi-mərkəziyyət" "Müsavat" partiyasının sədri Məhəmməd Əmin Rəsulzadə çıxış etdi. O, "Müsavat" partiyasının proqramında daha geniş yer almış "Torpaq məsələsi" və "İşçi məsələsi" barədə geniş məlumat verdi. "Müsavat" partiyasının bəyannaməsində göstərilirdi ki:
və s.
Digər fraksiyaların fəhlələrlə bağlı çıxışı
Həmin iclasda sosialistlər fraksiyası nın aqrar və fəhlə məsələsinə dair proqramı barədə Aslan bəy Səfikürdski, Əkbər ağa Şeyxülislamov və Əhməd Cövdət Pepinov çıxış etdilər. Onlar öz çıxışlarında torpaq və fəhlə məsələsinin Sovet Rusiyasının təcrübəsindən istifadə etməklə həll olunmasını məsləhət görürdülər. "İttihad" fraksiyasının rəhbəri Qarabəy Qarabəyov isə öz çıxışında onların partiyasının fəhlə məsələsinə münasibətindən bəhs edərkən dedi:
Sonrakı hadisələr
Parlamentin həmin iclasında Hökumət adından çıxış edən baş nazir Nəsib bəy Yusifbəyli bəyan etdi ki, bu tətillər iqtisadi tətillər deyil, Hökumətə qarşı yönəldilmiş sırf siyasi tətillərdir. Tətilin təşkilatçıları:
İclasda sosialistlər fraksiyası adından çıxış edən Səməd ağa Ağamalıoğlu dedi:
Sənaye müəssisələri üzərində xüsusi mülkiyyət hüququnun saxlanılması Cümhuriyyət Hökumətinə və Parlamentinə fəhlə məsələsində köklü dəyişikliklər həyata keçirməyə imkan vermirdi. Bu vəziyyətdən istifadə edən sosialistlər fraksiyası fürsət düşən kimi məsələ qaldırır, onların həll olunmamasından istifadə edərək, fəhlələr arasında açıq və gizli təbliğat aparır, fəhlə tətili və nümayişləri keçirməyə təhrik edirdilər. Sovet Rusiyasında torpağın və sənaye müəssisələrinin milliləşdirildiyi, onların əvəzsiz olaraq fəhlə və kəndlilərə verildiyi haqqındakı təbliğatla sosialistlər fraksiyası Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Parlamentinə və Hökumətinə qarşı pozuculuq siyasəti yeridir, Azərbaycanın nicat yalnız Sovet Rusiyası ilə birləşməkdə olduğunu açıq və gizli şəkildə təbliğ edirdilər. Bununla onlar Sovet Rusiyasının müdaxiləsi üçün ölkənin daxilində əlverişli zəmin hazırlayırdılar. Məhz rusiyapərəst müxalifətin ölkədə apardığı pozuculuq siyasətinin nəticəsi idi ki, 1920-ci il aprelin 27-də Azərbaycan işğalçı Sovet Rusiyasının ordusu tərəfindən asanlıqla ələ keçirildi.
Beynəlxalq Sülh Günü
thumb|250 px Beynəlxalq Sülh Günü — 21 sentyabr tarixində bütün dünyada qeyd olunan bayram.
Beynəlxalq Sülh Günü BMT-nin 30 noyabr 1981-ci ildəki qərarı ilə bütün dünyada qeyd olunur. Dünyanın 192 ölkəsi yekdil olaraq bu qərarın lehinə səs vermişdir. 1999-cu ildə rejissor Ceremi Cilli insan cəmiyyətinin əsas problemləri və nisbətən təcili həll olunmalı olan məsələlər barəsində "Peace one day"i yaratdı. Onun əsas cəhd etdiyi o idi ki, heç olmasa ildə bircə gün bütün dünyada insan zorakılığının baş verməsinin qarşısını alsın, atəşkəs olsun.
21 sentyabr nəinki yalnız xalqlar arasında, həmçinin, ailələrdə, məktəblərdə köklü zorakılığa qarşı mübarizənin əldə olunmasına nail olmaq üçün bir gündür. Bu səbəbdən də 21 Sentyabr bütün planet insanları üçün çox vacibdir.
Bugünki gün üçün əsas məqsədlərdən biri 2012-ci ilə kimi 3 milyard insanı bu günə cəlb etməkdir, bu səbəbdən də yaşından, irqindən, milliyətindən, dinindən və cinsindən asılı olmayaraq, sülhə nail olmaq istəyən hər kəsin yardımına ehtiyac var.
Aleksis Kopello
O, həmdə 2008 və 2012-ci illərdə baş tutan Olimpiya Oyunlarında, Kubanı təmsil edib.
Karyerası
Aleksis Kopello 2017-ci ildə Azərbaycan bayrağı altında IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarına qatıldı. Üçtəkanla tullanma yarışlarının final mərhələsində o, 16.90 metr nəticə ilə 2-ci yeri tutdu və IV İslam Həmrəyliyi Oyunlarının gümüş medalına sahib oldu.
Qışlaq-i Fərəcullahqədir (Pərsabad)
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 60 nəfər yaşayır (10 ailə).
III Xoyski hökuməti
III Xoyski hökuməti və ya Üçüncü hökumət kabineti- Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin sayca 3-cü, Fətəli xan Xoyskinin başçılığı ilə 26 dekabr 1918 tarixindən 14 mart 1919-cu ilədək fəaliyyət göstərmiş koalisiya hökuməti.
Zəmin
Azətrbaycan Xalq Cümhuriyyəti Parlamenti işə başladıqdan sonra, Fətəli xan Xoyski parlamentdən hökumət kabinetinin istefasını qəbul etməsini xahiş etdi. Parlamentin bu istəyi qəbul etməsindən sonra, yeni hökumət kabinetinin qurulması da Fətəli xan Xoyskiyə tapşırıldı. Həsən bəy Ağayevlə məktublaşmalarından məlum olur ki, Fətəli xan Xoyski bu istəyi Həsən bəy Ağayevin çox saylı xahişindən sonra qəbul etmişdir.
Tərkibi
Dekabrın 26-da Fətəli xan Xoyski üçüncii hökumət kabinəsinin proqramı və tərkibi barədə parlamentdə çıxış etdi. Müzakirələrdən sonra parlament Fətəli xan Xoyski Hökumətinə etimad göstərdi. Yeni kabinədə xalq səhiyyəsi naziri postu müvəqqəti olaraq dövlət nəzarəti naziri Məmmədhəsən Hacınskiyə, əmək naziri postu isə müvəqqəti olaraq poçt və teleqraf naziri Aslan bəy Səfikürdskiyə həvalə edildi.
Fəaliyyəti
Fətəli xan Xoyskinin təşkil etdiyi Hökumət kabinəsi ilə əlaqədar olaraq general Tomson bəyan etdi: " Fətəli xan Xoyski başda olmaqla yeni koalisiyalı Hökumətin təşkili ilə əlaqədar elan edirəm ki, müttəfiqlərin komandanlığı bu Hökuməti Azərbaycan ərazisində yeganə legitim yerli hakimiyyət orqanı kimi tanıyır və onu tamamilə müdafiə edir.
Ölkədə möhtəkirliyin və qiymətlərin artdığı, əhalinin bir qisminin sürətlə varlandığı, digər qisminin isə var-yoxdan çıxdığı bir şəraitdə Parlamentdə müxalifətdə olan İttihad, Əhrar, Sosialistlər fraksiyalarının üzvləri hökuməti bu işdə fəaliyyətsizlikdə təqsirləndirməyə başladı. 1919 ilin yanvar-fevral aylarında keçirilən parlament iclaslarında onlar tərəfindən Fətəli xan Xoyski hökuməti kəskin surətdə tənqid edilirdi. Fevralın 5-də onlara geniş və çox əhatəli cavab verən Fətəli xan Xoyski deyirdi: "Siz bunu bilməlisiniz ki, Azərbaycanın istiqlalı hər dəqiqə təhlükədədir. Biliniz, indi elə vaxtdır ki, nəinki bez və çit, hətta elə əhval çıxa bilər ki, Azərbaycan belə qalmaz, istiqlalımız gedər. Belə mühüm zamanda Hökumət işlərini Tağıyev fabrikasının bezi ilə ölçmək olmaz.
İstefası
Fətəli xan Xoyski öz hökumətinin istefası barədə parlamentə məktub göndərir. Parlamentin fevralın 25-də keçirilmiş iclasında Xoyski Hökumətinin istefası qəbul olunur və yeni hökumət təşkilinə qədər onlardan öz fəaliyyətlərini davam etdirmək xahiş olunur.
1919-cu ilin aprelində qurulacaq IV hökumət kabinetinin qurulması isə Nəsib bəy Yusifbəyliyə tapşırılır.
Çarlz Sanders
Çarlz Sanders Piers — amerikan praqmatik filosof. Praqmatizm və Utilitarizm fəlsəfi cərəyanlarının ana xətlərini müəyyənləşdirmişdir. Humanitar və dəqiq elmlərlə əlaqəli bir çox kitabın müəllifidir.
Həyatı
Çarlz Sanders Piers 10 sentyabr 1839-cu ildə dünyaya gəlmişdir.
Lalə Kazımova
Lalə Kazımova (Kazımova Lalə Tofiq qızı;) — sənətşünaslıq üzrə fəlsəfə doktoru, YUNESKO –nun Beynəlxalq Musiqi Komitəsinin üzvü, YUNESKO-nun nəzdində Milli Musiqi Şurasının prezidenti, YOL elmi dərgisinin təsisçisi və baş redaktoru.
Həyatı
Lalə Kazımova 1960-cı il fevralın 1-də Bakıda anadan olub.
1997 və 2003-cü illərdə HUMAY mükafatına layiq görülmüşdür.
Teatr rejissoru Tofiq Kazımovun qızı, Azərbaycanın keçmiş mədəniyyət naziri Əbülfəs Qarayevin həyat yoldaşıdır.
Premonstrantlar
thumb|right|200px|Rahib-premonstrant. [[Qravür, XVII əsr]] thumb|250px|. XVII əsr
Premonstrantlar («Premonstrantların ordeni»,, OPraem) — 1120-ci ildə Müqəddəs Norbert Ksantenskiy tərəfindən Lan şəhərinin yaxınlığında yerləşən Premontre Abbeyində qurulan Katolik monastır nizamı. Ordenin adı abbatlığın adını almışdır, orden üzvləri də qurucunun adı ilə Norbertanlar adlandırıldı.
NGC 493
NGC 493, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Balina bürcü istiqamətində yerləşir. SBc tipli. tərəfindən ildə 47.5 sm (18.7 düymə) ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Premonstrantlar
Tarixi
Sərəncamın nizamnaməsi 1126-cı ildə təsdiq edildi. Premonstrantlar Qərbi Avropada sürətlə yayıldı, XIV əsrin ortalarına qədər əmrdə 1300-dən çox monastır var idi. Sifariş slavyanlar da daxil olmaqla Elbe və Oder arasındakı ərazinin xristianlaşdırılmasında mühüm rol oynadı. İngiltərədə, VIII Henri tərəfindən ləğv edildiyi zaman nümayişçilərdən əvvəl 35 monastır vardı.
İslahat dövründə əmrlərin fəaliyyəti Almaniyada, böyük Fransa inqilabı dövründə – Fransada qadağan edildi. Bütün monastırlar müsadirə edildi, o cümlədən sifarişin vətəni - Premontre. XIX əsrin əvvəllərinə qədər premonstrantlar demək olar ki, məhv edildi, yalnız 8 monastır (hamısı Avstriyada) qorunmuşdur. XIX əsrin ikinci yarısında və XX əsrdə nizam yenidən yüksəldi, monastırların sayı XX əsrin əvvəllərində 20-yə, sonunadək 80-ə çatmışdır.
Fəaliyyəti
Premonstrantların mənəviyyatı avqustinlilərin mənəviyyatına yaxındır, onlar da "Müqəddəs Nizamnamə" ilə monastır həyatda rəhbərlik edirlər. Klervossun Bernard, qurduğu nizam da Cistercians'ın mənəviyyatına böyük təsir göstərmişdir.
2014-cü ildə seçkiqabağı seçicilərin sayı 940 keşiş daxil olmaqla 1289 nəfər təşkil etmişdir. Sərəncam qadın monastırları da daxil olmaqla 78 monastıra aid idi. Orden monastırları əsasən Avropada yerləşir - Belçika, Hollandiya, Fransa, Almaniya, Avstriya, Çexiya, Macarıstan. Premonstrantların üçüncüsü də mövcuddur.
İmereti çarlığı
İmereti çarlığı (იმერეთის სამეფო) — XV əsrin sonunda yaranan Kartli və Kaxeti ilə birlikdə Gürcüstanın üç müstəqil feodal krallıqlarından biri. Paytaxtı Kutaisi idi.
XVI əsrin sonlarında İmereti çarlığı yalnız İmereti ərazisi ilə məhdudlaşırdı. 1555-ci ildə imzalanan Amasya sülh müqaviləsinə görə İmereti çarlığı Osmanlı Dövlətinə tabe oldu və vergi ödəməli oldu. İmereti çarlığının tarixi davamlı feodal iğtişaşları və qul ticarətinin çiçəklənməsi ilə əlamətdardır.
Feodal daxili müharibələri xüsusilə XVII əsrdə gücləndi. Yalnız I Solomon (1752–84-cü illərdə hökmranlıq etmişdir) çar hakimiyyətini gücləndirə bilmişdir. O, qul ticarətini qadağan etmişdir, eyni zamanda qərbi Gürcüstanı birləşdirməyə çalışırdı. I Solomonun türklərlə uzun müddətli müharibəsi 1757-ci ildə Xresil zəfəri ilə bitdi və 1758-ci ildə Kartli çarı II İrakli ilə hərbi ittifaq ilə qeyd edildi.
1804-cü ildə İmereti kralı II Solomon Rusiyanın himayəsinə keçdi. 1811-ci ildə İmereti krallığı Rusiya İmperiyasının İmereti vilayətinə çevrildi.
Domeniko Puliqo
left|thumb|158x158px|Rəssamın "Mariya Maqdalenanın portreti" adlı əsəri Domeniko Puliqo — Florensiyada işləyən İntibah dövrünün İtaliya rəssamı. Əsl adı Domeniko di Bartolommeo Ubaldinidir.
Sen-Jene (Alye)
INSEE kodu — 03233.
Domeniko Puliqo
Həyatı
Ridolfo Girlandayo onun müəllimi olmuşdur. Hazırda Baltimordaki Uolters Qalereyasında yerləşən "Müqəddəs Bernarın qavrayışı" adlı qurbangahı çəkmişdir. Mükəmməl portret rəssamı kimi də tanınır. Corco Vazarinin italyan rəssamlarının bioqrafiyaları haqqında kitabında onun adı çəkilir. Onun Yakone Puliqo adlı qardaşı da rəssam olmuşdur.
Sen-Jene (Alye)
Əhalisi
2008-ci ildə əhalinin sayı 334 nəfər təşkil edirdi.
İqtisadiyyatı
2007-ci ildə əmək qabiliyyətli 223 nəfər (15-64 yaş arasında) arasında 175 nəfər iqtisadi cəhətdən, 48 nəfər fəaliyyətsizdir (fəaliyyət göstərici 78.5%, 1999-cu ildə bu 72.9%). Fəal 165 nəfərdən (92 kişi və 72 qadın), 11 nəfər işsiz (6 kişi və 5 qadın) işlədi. Aktiv olmayan 22 nəfər arasında şagird və ya tələbə, 10 nəfər təqaüdçü, 16 nəfər digər səbəblərə görə fəaliyyətsizdir.
Santissima-Annunsiata (Florensiya)
Santissima-Annunsiata (Santissima Annunziata) — Florensiya şəhərində monastır kompleksi. Bu ərazidə ilk kilsə 1250-ci ildə Servitlər ordeni tərəfindən inşa edilmişdir. 1444—1455-ci illərdə Mikkelosso di Bartolomeo Filippo Brunelleskinin Santa Mariya delyi Anceli kilsəsi üçün hazırladığı kompozisiyanı model olaraq götürərək, köhnə qotik kilsəsinin bazilika planına baş qurbangahlı sentrizm xoru və dairə şəklində düzülmüş doqquz kiçik apsida əlavə etdi. Bu rotondaya son formanı Leon Battista Alberto vermişdir. O, həmçinin şimal-qərb tərəfə kyostrino həyətini tikib əlavə etdi, kilsə nefinin önündə isə atrium qurdu. Nəticədə orta əsr bazilikası, qədim (atrium) və Bizans (rotonda xoru) mənbələrini birüzə verən mürəkkəb və tipik İntibah kompozisiyasına çevrildi.
Qışlaq-i Qayıb və Məhəmmədəli (Pərsabad)
Qışlaq-i Qayıb və Məhəmmədəli — İranın Ərdəbil ostanının Pərsabad şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Santissima-Annunsiata (Florensiya)
1601-ci ildə heykəltaraş və memar Covanni Battista Kaçini köhnə bazilikaya sütunlu lociya əlavə etdi. Memar oxşar iki lociyanı təqlid edirdi: Filippo Brunelleskinin "Ospedalye delyi İnnoçenti" və Antonio da Sanqallonun "Lociya dei Servi de Mariya" əsərlərini. Lociya narteks kimi istifadə olunmağa başlandı. Beləliklə, bazilika ilə eyni adlı olan meydanın simmetrik kompozisiyası tamamlandı.
Qışlaq-i Qayıb və Məhəmmədəli (Pərsabad)
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə yaşayışı yoxdur.
Santissima-Annunsiata (Florensiya)
Şüşə damla örtülmüş kluatrın tağlı qalereyasında "Əhd-peyman monastırı" adlı kiçik rəsm muzeyi var. Səhnə şəklində tərtib olunmuş bu məkan, Rosso Fiorentino, Pontormo və Andrea del Sartonun freskalları ilə düzəldilmiş lünetlərlə bəzədilib. Girişin sağında Rosso Fiorentinonun "Madonnanın yüksəlməsi" freska əsəri yerləşir. Daha sonra ardıcıllıqla Yakopo Pontormonun "Blaqoveşşeniye" və Françabiconun "Məryəmin nişanlanması" gəlir.
Elsəfa Əliyev
Elsəfa Səməd oğlu Əliyev (10 noyabr 1978; İkinci Mahmudlu, Füzuli, Azərbaycan SSR — 27 sentyabr 2020; Qubadlı rayonu, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin baş əsgəri, müddətdən artıq xidmət edən hərbi qulluqçusu, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Elsəfa Əliyev 1978-ci il noyabrın 10-da Füzuli rayonunun II Mahmdulu kəndində anadan olub.
Ərəb dilinin Nəcd dialekti
Ərəb dilinin Nəcd dialekti (özünüadlandırma – nəcdi) — Səudiyyə Ərəbistanının mərkəzi hissəsi olan Nəcd sakinlərinin danışdığı ərəb dilinin növlərindən biri. Nəcdi dialekti qədim ərəb dialektlərinin nəslindəndir. Bu dialektdə 9 milyon 870 min insan danışır ki, bunun da 8 milyonu Səudiyyə Ərəbistanında, 900 mini İraqda, 500 mini Suriyada, 50 mini İordaniyada yaşayır.
Elsəfa Əliyev
Hərbi xidməti
Azərbaycan Ordusunun baş əsgəri olan Elsəfa Əliyev 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Cəbrayılın və Füzulinin azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə savaşıb. Elsəfa Əliyev sentybarın 27 -də Füzuli döyüşləri zamanı şəhid olub. Füzuli rayonunun II Mahmudlu kəndində dəfn olunub.
Ərəb dilinin Nəcd dialekti
İslamdan əvvəlki dövrdə Nəcd ərazisində, Hicazın bəzi hissələrində və Bəsra körfəzi sahillərində qədim ərəb dilinin şərq dialekt qrupları geniş yayılmışdı. Ərəb filoloqları və əksər Qərb alimləri ərəb poetik dilinin mənşəyini Nəcdin bədəvi qəbilələri ilə əlaqələndirirlər. Ərəblərin islamdan əvvəlki poeziyası Nəcdin şərq dialektləri əsasında inkişaf etmişdir.
Elsəfa Əliyev
Hərbi xidməti
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Elsəfa Əliyev ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Cəbrayıl rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Elsəfa Əliyev ölümündən sonra "Cəbrayılın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Aqrar-sənaye kompleksi
Aqrar-sənaye kompleksi 4 sahəni əhatə edir:
Aqrar-sənaye kompleksinin fasiləsiz şəkildə su və enerji ilə təmin edilməsi də vacib problemlərindən hesab edilir.
Aqrar-sənaye kompleksinin aşağıdakı sahələri bir-biri ilə sıx bağlıdır:
Rəftaridil Qadınəfəndi
Rəftaridil Qadınəfəndi — 33. Osmanlı sultanı V Muradın ikinci xanımı.
Həyatı
Rəftaridil xanım 1838-c ildə Qara dəniz sahillərində yaşayan abadzex əsilli ailədə dünyaya gəlmişdir. Ailənin ondan başqa, sonrakı illərdə yüksək vəzifəli Osmanlı məmurları ilə evlənən Tərandil və Ceylanmələk adlı 2 qızı daha vardı. Davam edən müharibələr səbəbilə ailə Osmanlı torpaqlarına köç etmiş, ailənin hər 3 qızı da Osmanlı sarayına təslim edilmişdi. Nəhayət, Osmanlı hərəmində gözəlliyi ilə məşhurlaşan Rəftaridil xanım 4 fevral 1859-cu ildə Dolmabağça sarayında Şahzadə Muradla evləndirildi. Bu nigahdan 2 oğlu dünyaya gəlsə də, ikinci oğlu Şahzadə Süleyman körpə yaşlarında vəfat etmişdi. Ərinin 1876-cı ildə baş tutan 3 aylıq səltənəti əsnasında ikinci qadınəfəndi oldu. Əri taxtdan endirildikdən sonra isə bütün ailəsiylə birlikdə ərinin 1904-cü ildə vəfat etdiyi Çırağan sarayında yaşamağa başladı. Daha sonra 1910-cu ildə oğlu Şahzadə Mehmed Səlahəddin Əfəndi Ortaköy səmtində bir köşk alaraq ailəsini buraya köçürdü.
1924-cü ildə xilafətin ləğvi və Osmanlı sülaləsinin sürgünü barədə qərarın ardından ərinin ölümü və artıq ailəylə heç bir əlaqəsinin olmaması səbəbilə övladlarıyla birlikdə sürgünə göndərilmədi. 1934-cü ildə Hatgil soyadı aldı və bir neçə il sonra 3 mart 1936 tarixində vəfat etdi.
Qadın zorakılığına qarşı beynəlxalq mübarizə günü
Qadın Zorakılığına Qarşı Mübarizə Günü — BMT Baş Assambleyasının qərarı ilə qeyd edilən gün.
BMT Baş Assambleyası 1999-cu ildə 25 noyabrı Qadın Zorakılığına Qarşı Mübarizə Günü elan edib. Qadın Zorakılığına Qarşı Mübarizə Gününün məhz 25 noyabrda qeyd edilməsi təsadüfi deyil. Bu, 1961-ci ildə Dominikan Respublikasında baş verən hadisədən qaynaqlanır. Həmin vaxt Dominikan prezidenti Rafael Truxilonun əmri ilə siyasi fəallardan olan 3 tibb bacısı vəhşicəsinə öldürülüb. Qadınların zorakılığa qarşı mübarizə simvolları ağ lentdir.
BMT baş katibi Pan Gi Mun bununla bağlı müraciətində bildirib ki, qadınlara qarşı zorakılıqdan qadınlarla bərabər ümumilikdə ailələr, körpələr və bütün cəmiyyət əziyyət çəkir: “Zorakılıq qadınlara öz potensiallarından istifadə etməyə icazə vermir, iqtisadi inkişafı məhdudlaşdırır”.
BMT cəmiyyətin bu problemə diqqətini cəlb etmək üçün noyabrın 25-də hökumətlərə, beynəlxalq təşkilatlara və QHT-lərə tədbirlər keçirməyi təklif edir.
Nindza tısbağalar 2: Zığın sirri (film, 1991)
Nindza tısbağalar 2: Zığın sirri ( və ya TMNT 2) — Nindza tısbağalar seriyasının ikinci filmidir. Rejissoru Maykl Pressman tərəfindən 1991-ci ildə çəkilmişdir.
Yanq di-Pertuan Aqonq
Yanq di-Pertuan Aqonq — Malayziyanın ali seçkili monarxının titulu. Bu vəzifə Malaya Federasiyası Böyük Britaniyadan müstəqilliyini əldə etdikdən sonra 1957-ci ildə yaradılıb. Malayziya konstitusiyalı monarxiyadır. Yanq di-Pertuan Aqonq dünyada bir neçə seçilmiş monarxlardan biridir. Yanq di-Pertuan Aqonqun xanımı Raja Permaisuri Agong adlandırılır.
Malayziyanın konstitusiyalı monarxiyasında, Yan di-Pertuan Aqonq Konstitusiya çərçivəsində geniş səlahiyyətlərə malikdir. Konstitusiyada göstərilir ki, Federal hökumətin icraedici hakimiyyəti Yanq di-Pertuan Aqonqa məxsusdur və Nazirlər Kabineti Şurasının məsləhətinə uyğun olaraq onun tərəfindən həyata keçirilir. Malayziyanın baş naziri parlamentin üzvləri arasından Yanq di-Pertuan Aqonq tərəfindən təyin edilir. İqamətgah Kuala Lumpurun şimalında yerləşən İstana Neqara sarayıdır.
16-cı və hal-hazırkı Yanq di-Pertuan Aqonq Abdulladır. O, vəzifəsinin icrasına 30 yanvar 2019-cu ildə başlayıb.
Kaldu Verde
Caldo Verde (portuqalca kaɫduˈverd(ə) — yaşıl su)- portuqaliya mətbəxinin ən məşhur şorbadir.
Hazırlanma qaydası
Yeməyin əsas tərkibini kartof, zeytun yağı, duz və iyaşıl portuqal kələmi təşkil edir. Zövqə uyğun olaraq sarımsaq və soğanda əlavə etmək olar. Bəzi reseptlərində isə ona ət qatıllar. Xüsusilə İtaliya-Amerika mətbəxində bud əti əlavə edilir. Bu yemək Latın Amerika respublikalarında əsas toy yeməyidir. Yeməyi hazılamaq üçün əvvəlcə kartof, duz, ispanaq və zeytun yağı əlavə edilir bütün bunlar odda qaynayan zaman sosiska və ya ət tökülür.
Portuqal (orijinal) versiyada həmişə chouriço var.
Yayıldığı regionlar
Portuqaliyalıların Şimali Amerika ölkələrinə miqrasiya etdikləri üçün bu yemək burada xüsusilə Nyu Cersi, Rod Aylend, Massaçudsets ştatlarında yayılmışdır.
Qışlaq-i Hacıtalıb (Pərsabad)
Qışlaq-i Hacıtalıb — İranın Ərdəbil ostanının Pərsabad şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 118 nəfər yaşayır (29 ailə).
Aqronomiya
thumb|Aqronom iş başında Aqronomiya — bitkilərin yetişdirilməsi, ərzaq, yanacaq, lif və meliorasiya üçün istifadə edilməsini nəzərdə tutan texnologiyalar haqqında elmdir. Aqronomiya bitkilərin genetikası, fiziologiyası, meteorologiya və torpaqşünaslıq sahəsində fəaliyyəti əhatə edir. Bu sahə həmçinin biologiya, kimya, ekologiya, Yer haqqında elmin və genetikanın real və praktiki tətbiqidir.
Aqronomiya insan və canlılar üçün sağlam qida yetişdirilməsi istiqamətində praktiki fəaliyyət göstərir, ətraf mühitə ziyansız təsir edir, həmçinin bitkilərdən enerji alınması məsələlərini həll edir.
Sikianalar
Sikianalar — Braziliya, Surinam və Venesuelada məskən salmış yerli hindi xalqlarıdır.
Adı
Sikianalılar həmçinin Çikena, Çikuena, Şikuiana, Şikiana, Sikiana, Sikiyana, Sikianna, Sikiiyana, Tşikiana, Xikiyana və ya Xikuyana əhalisi kimi də tanınırlar.
Dili
Sikianalılar Karib dil ailəsinə mənsub olan Sikiana dilində danışırlar. Bəzi sikianalılar isə Venesuela danışıq dili olan Trio dilində danışırlar.
Müqəddəs Qall monastırı kitabxanası
Müqəddəs Qall monastırı kitabxanası (Stiftsbibliothek) — İsveçrənin Sent-Qallen şəhərində yerləşən, dünyanın ən qədim orta əsr monastır kitabxanası. 1983-cü ildə kitabxana, eləcə də Müqəddəs Qall abbatlığı “böyük Karolinq monastırının görkəmli nümunəsi” kimi Ümumdünya İrsi siyahısına daxil edilir. Kitabxana VIII əsrdən 1805-ci ildə dünyəviləşənə qədər Avropanın ən mühüm mədəniyyət mərkəzlərindən biri olmuşdur.
Tarixi və memarlığı
Kitabxana Müqəddəs Qall monastırının qurucusu Otmar Sent Qallen tərəfindən təsis edilmişdir. 937-ci ildə yanğın zamanı monastr dağıdıldı, lakin kitabxana toxunulmaz qaldı. Memar Piter Samb tərəfindən rokoko üslubunda dizayn edilmiş kitabxana zalı 1758-1767-ci illər arasında tikilmişdir. Giriş qapısının üstündəki yunanca yazı, ΨΥΧΗΣ ΙΑΤΡΕΙΟΝ (psukhēs iatreion), tərcümədə "ruhun əczaçısı" mənasını verir.
Kolleksiyaları
Kitabxana kolleksiyası İsveçrənin ən qədimidir və dünyanın ən erkən və ən mühüm monastır kitabxanalarından biridir. Kitabxanada mövcud olan təxminən 160.000 cild ictimaiyyətin istifadəsi üçündür. Kolleksiyaya köhnə çap kitablarından əlavə, 1650 inkunabula (1500-cü ildən əvvəl çap olunmuş kitablar) və VIII-XV əsrlərə aid 2100 əlyazma daxildir; sonuncuların ən qiymətliləri arasında İrlandiya, Karolinq və Otton sənətinə aid əşyalar da yer alır. Bu kodekslər şüşə qutuların içərisində saxlanılır, hər birinin üstündə aşağıdakı rəflərin məzmunu ilə bağlı əyani ipucu olan oyma keruv var; məsələn, astronomiya ilə bağlı materiallarda teleskop vasitəsilə kitabları müşahidə edən bir keruv var. 1900-cü ildən əvvəl nəşr olunmuş kitablar xüsusi oxu zalında oxunula bilər. XII əsrin sonu və XIII əsrin əvvəllərində naməlum müəllif tərəfindən yazılmış orta əsr alman epik poeması olan Nibelunqanın B əlyazması burada saxlanılır.
Əlyazmalara daha geniş çıxışı təmin etmək üçün virtual kitabxana: Codices Electronici Sangallenses yaradılmışdır. Bu layihə digər kitabxanaların kodlarını da əhatə edəcək şəkildə genişləndirilib və e-kodlar adı altında fəaliyyət göstərir. Hazırda Müqəddəs Qall monastırı kitabxanasındakı 600-dən çox əlyazma rəqəmsal formatda mövcuddur.
Mehmetçik: Qut-ül Amarə (teleserial, 2018)
Mehmetçik Qut-ül Amarə və ya 2. mövsümdəki adı kimi Mehmetçik: Böyük zəfər - 18 yanvar 2018-ci ildə başlayan və 31 yanvar 2019-cu ildə bitən, TRT1-də yayımlanan tarixi türk serialı. Sseranisti Mehmet Bozdağ, rejissoru isə Kamil Aydın idi.
Ssenari
Serial Qut-ül Amarə mühasirəsini və ondan sonrakı hadisələri anladır.
Parentuçeliya
—  aləminin  dəstəsinin  fəsiləsinə aid bitki cinsi.
Elməddin Məmmədli (şəhid)
Elməddin Anar oğlu Məmmədli — Azərbaycan Silahlı Qüvvələri'nin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Həyatı
Elməddin Məmmədli 2000-ci il avqust ayının 10-da Lənkəran rayonu Velədi kəndində dünyaya göz açıb. Ailədə 3 qardaş, 1 bacı olublar…
Hərbi xidmətləri
2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Elməddin Məmmədli Füzuli döyüşlərində savaşıb. 3 oktyabr 2020-ci ildə Füzuli rayonunda şəhid olmuşdur. 24 oktyabr 2020-ci ildə Lənkəranda dəfn edilib.
Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı verilmiş tapşırıqları şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Elməddin Məmmədli ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycanın Füzuli rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Elməddin Məmmədli ölümündən sonra "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycan ərazilərinin işğaldan azad olunması zamanı döyüş tapşırıqlarını uğurla yerinə yetirdiyinə, düşmənin əsas qruplaşmalarının məhv edilməsi ilə qoşunların döyüş qabiliyyətinin qorunub saxlanılmasında fərqləndiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Elməddin Məmmədli ölümündən sonra "Cəsur döyüşçü" medalı ilə təltif edildi.
Nindza tısbağalar 3 (film, 1993)
Nindza tısbağalar 3 ( və ya TMNT 3) — Nindza tısbağalar seriyasının üçüncü filmidir. Rejissoru Stüart Qillard tərəfindən 1993-cü ildə çəkilmişdir.
Pərvin Məmmədov (əsgər, 2001)
Pərvin Natiq oğlu Məmmədov (4 avqust 2001; Şıxlar, Xaçmaz, Azərbaycan — 2 oktyabr 2020; Suqovuşan, Azərbaycan) — Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin əsgəri, Vətən müharibəsi şəhidi.
Hərbi xidmətləri
2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Pərvin Məmmədov Suqovuşan, Tərtər doyüşlərində iştirak edib. 2 oktyabr 2020-ci ildə Talış Suqovuşan istiqamətində döyüşlər nəticəsində şəhid olmuşdur. 28 noyabr 2020-ci ildə Xaçmazda torpağa tapşırılıb.
Azərbaycanın Suqovuşan qəsəbəsinin işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 24.06.2021-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Pərvin Məmmədov ölümündən sonra "Suqovuşanın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycan Respublikasının ərazi bütövlüyünün bərpa edilməsi uğrunda gedən döyüş əməliyyatlarında iştirak edərək igidlik və mərdlik göstərmiş, hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirərək şəhid olmuş Pərvin Məmmədov Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 05.11.2022-ci il tarixli Sərəncamına əsasən ölümündən sonra 3-cü dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni ilə təltif edilmişdir.
Qışlaq-i Hacıbalaxan (Pərsabad)
Qışlaq-i Hacıbalaxan — İranın Ərdəbil ostanının Pərsabad şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 46 nəfər yaşayır (10 ailə).
Mərkəzi ostanı
Mərkəzi ostanı – İranin mərkəzində yerləşən ostan. İnzibati mərkəzi Ərak şəhəridir.
Ərazi
Mərkəzi ostan şimaldan Tehran və Qəzvin, cənubdan İsfahan və Luristan, qərbdən Həmədan və şərqdən Qum ostanları ilə sərhəddir. Ostanın ərazisi 29,406 km² – dir.
Əhali
2006 – cı ildə aparılmış rəsmi siyahıya almaya əsasən ostanın 1.351.257 nəfər əhalisi var.
Şəhristanlar
Mərkəzi ostanı 10 şəhristana və 18 bəxşə bölünür.
Araqonlu Elyanora (Portuqaliya kraliçası)
Həyatı
Atası Araqon kralı I Ferdinand, anası isə Alburkerkeli Elyanora dır. Hələ 14 yaşında ikən atası vəfat etdi və qardaşı V Alfonso adıyla Araqon taxtına çıxdı. Daha sonra qardaşının və anasının səyləriylə, 22 sentyabr 1428-ci ildə Portuqaliya kralı I Con un böyük oğlu Eduard la evləndirildi. Cütlüyün doqquz övladı olsa da, bunlardan yalnız beşi yetkinlik yaşına çata bildi. 1433-cü ildə kralın vəfatıyla əri I Eduard adıyla Portuqaliya taxtına əyləşdi və beləcə, Elyanora Portuqaliya kraliçası oldu. Ancaq eyni gün 4 yaşlı oğlu Con da vəfat etdi.
Kraliça olaraq siyasi baxımdan nüfuz sahibi deyildi. Bu səbəblə kraliçalıq dönəmiylə bağlı yetərli məlumat yoxdur. Buna baxmayaraq 9 sentyabr 1438-ci ildə vəfat edən I Eduard öz vəsiyyətində bütün dövlət idarəsini xanımına vəsiyyət etmişdi. 6 yaşlı oğlu Afonso kral, o əsnada son övladına hamilə olan Elyanora isə kortes birliyinin də təsdiqi ilə taxt naibəsi elan edildi. Mərhum kralın vəsiyyətinə əsasən naibəliyə təyin edilən Elyanora yerli əsilzadələrin dəstəyini qazansa da, dövlət idarəsində təcrübəsiz idi. Üstəlik Araqonlu olması, xalq tərəfindən narazılığa səbəb oldu. Qaynı olan Koimbra hersoqu İnfant Pyotr un dəstəyi ilə Lissabon da onun naibəliyinə qarşı üsyan başladı. Ancaq Araqon dan dəstəyə gələn qardaşı Con un da yardımıyla üsyan yatırıldı.
Uzun sürən sülh danışıqları bəzi müxalif qüvvələrin araya girməsiylə nəticəsiz qaldı. Bu əsnada Elyanora son övladı Yuanna nı dünyaya gətirmiş, ən böyük qızı Filipa isə tutulduğu uşaq xəstəliyi səbəbilə vəfat etmişdi. Bütün bunların ardından kortes birliyi İnfant Pyotr u taxt naibi elan etməyə məcbur oldu. Elyanora bir müddət buna etiraz etsə də, davam edən münaqişələrə son qoymaq üçün 1440-cı ilin dekabrında Kastiliya ya qaçmağa məcbur oldu. Bu əsnada səhhəti də pisləşən Elyanora uzun sürən xəstəliyin ardından 19 fevral 1445-ci ildə Toledo da vəfat etdi. Cənazəsi Portuqaliya ya gətirilərək Batalha məzarlığına dəfn olundu.
NGC 7212
NGC 7212, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Peqas bürcü istiqamətində yerləşir. Sb tipli. tərəfindən ildə  ölçülü  vasitəsilə kəşf edilmişdir.
Mazandaran ostanı
thumb|250px|Mazandaran ostanı thumb|250px|Mazandaran ostanı
Mazandaran ostanı — İranın şimalında, Xəzər dənizinin cənub sahilində yerləşən ostan. Tarixən Təbəristan kimi tanınmışdır. Ostanın ərazisi 23.064 km²-dir.
Nindza tısbağalar (cizgi filmi, 2007)
Nindza tısbağalar ( və ya TMNT) — Nindza tısbağalar seriyasının dördüncü filmidir. Rejissoru Kevin Monro tərəfindən 2007-ci ildə çəkilmişdir.
Oleq Tinkov
Oleq Tinkov — Rusiyalı iş adamı. Forbesə görə 2014-cü ildə dünyanın ən varlı adamları siyahısında 1210-cu, 2019-cu ildə Rusiyanın ən varlı iş adamları siyahısında 1.7 milyard dollarlıq sərvəti ilə 47-ci sırada qərarlaşıb.
"Technoşok" məişət texnikası mağazalar şəbəkəsinin, dondurulmuş yarımfabrikatlar istehsal edən fabriklərinin, "Darya" zavodunun, pivə zavodunun və Tinkoff restoranlar şəbəkəsinin qurucusu kimi tanınır.
Tərcümeyi-hal
Oleq Tinkov 25 dekabr 1967-ci ildə Kemerovo vilayətinin Leninsk-Kuznetsk rayonunun Polysaevo kəndində mədənci və dərzi ailəsində anadan olmuşdur. Orta məktəbi Leninsk-Kuznetskidə bitirib. Kirov mədənində və Kuzbasselement zavodunda işləyib.
Qışlaq-i Hacıqulam (Pərsabad)
Qışlaq-i Hacıqulam — İranın Ərdəbil ostanının Pərsabad şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 89 nəfər yaşayır (20 ailə).
Hironao Seki
– "Hakuhodo" reklam agentliyinin qurucusu.
Həyatı
Hironao Seki 1852-ci ildə Yaponiyanın Toyama prefekturasının ərazisində doğulmuşdur. Seki yerli hökumət işçisi kimi işləmişdir. ABŞ-də reklam agentliyi biznesi ilə məşğul olan bir dostunun tövsiyəsi ilə 1895-ci ildə öz reklam agentliyini qurmuşdur. O, əvvəlcə təhsilə həsr olunmuş qəzetlərdə reklamlar yerləşdirməyə başlamışdır. Daha sonra isə bütün növ nəşrlərdə reklamlar yerləşdirməyə keçmişdir.
Sekinin yaratdığı "Hakuhodo" reklam agentliyi Yaponiyanın ikinci ən böyük reklam agentliyinə çevrilmişdir. Seki Meyci dövrünə aid qəzet və jurnal kolleksiyasını Tokio Universitetinə bağışlamışdır.
Səfa Gəray
Səfa Gəray — XXIX Krım xanı.
Vəzifəyə gəldikdən sonra ağır vergilər təyin etmiş, sarayda rüşvət həddindən çoxalmışdır. Yerli tatar əsilzadələrinə təyin etdiyi ağır vergilər ona qarşı ayaqlanmalarına səbəb oldu. Avstriya cəbhəsinə yollanmaq üzrə ordu toplamağa çalışan Səfa Gəray əsilzadələrin ayaqlanması ilə taxtdan çəkilməyə məcbur oldu. Beləcə, əsilzadələrin dəvəti və Sultan Əhmədi n də istəyilə Səlim Gəray üçüncü dəfə Krım xanlığı na gətirildi (21 oktyabr 1692). Vəzifədən alınan Səfa Gəray Rodos adası na sürgün edildi. Bir müddət sonra burada ticarətlə məşğul olmağa başlayan Səfa Gəray 1703-cü ildə vəfat etdi.
Mikael İshak
Mikael İshak — İsveç futbolçusu, Futbol üzrə Polşa çempionatında çıxış edən "Lex Poznan" FK və İsveç milli futbol komandasının hücumçusu. O, 2015-ci ildən İsveç millisinin heyətində dörd oyun keçirmiş və bir qol vurmuşdur.
Erkən illəri
Mikael İshakın valideynləri əslən Suriyadandır. O, İsveçin Södertelye şəhərində anadan olmuşdur. İshak peşəkar karyerasına "Assiriska" FK-da başlamış, 2010-cu ildə əsas komandada çıxış etməyə başlamışdır.
Köln
İshak 2011-ci ilin dekabrında Almaniya Bundesliqasında çıxış edən "Köln" klubu ilə müqavilə imzalamışdır. O, 21 yanvar 2012-ci ildə komandada debüt etmiş, "Volfsburq"la səfərdə 0:1 hesablı məğlubiyyə yaşamışdır. Kölndəki ilk ayında daha çox əvəzedici kimi çıxış etmiş, 18 martda hücumçu Lukas Podolskinin cəzalandırılmasından sonra "Hannover 96" ilə keçirilən, 1:4 hesablı məğlubiyyətlə nəticələnən səfər oyununda ilk 11-likdə meydana çıxmışdır.
Parma
İshak 5 avqust 2013-cü ildə dörd illik müqavilə əsasında İtaliya A Seriyasının "Parma" klubuna transfer olunmuşdur.
Lex Poznan
Mikael İshak 2020-ci ilin iyulunda azad agent kimi Polşanın "Lex Poznan" klubuna transfer olmuşdur. Bu zaman o, UEFA Avropa Liqası oyunlarında da çıxış etmişdir. İshak bu turnirdə klubun bombardiri olmuş, "Benfika" və "Standard Lyej" ilə matçlarda beş qol vurmuşdur.
Nailiyyətlər
Lex Poznan
İsveç U-21
Fərdi
Qışlaq-i Hacıpəncəli (Pərsabad)
Qışlaq-i Hacıpəncəli — İranın Ərdəbil ostanının Pərsabad şəhristanı ərazisinə daxil olan kənd.
Əhalisi
Kənddə 2006-cı il siyahıya alınmaya görə 184 nəfər yaşayır (39 ailə).
2014 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi
2014 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi — sayca 59-cu Avroviziya Mahnı Müsabiqəsidir. Emmili de Forestin ifa etdiyi "Only Teardrops" mahnısı ilə 2013 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində qələbə qazanmasının ardınca 2014-cü ildə Danimarka üçüncü dəfə Avroviziyaya ev sahibliyi etmək hüququ qazanmışdı. Müsabiqə Danimarkanın paytaxtı Kopenhagen şəhərində, B&W Hallerne arenasında keçirilmişdir. Müsabiqənin yarımfinalları 2014-cü ilin 6 və 8 may, final isə 10 may tarixində baş tutmuşdur.
Avroviziya 2014-də "Rise Like a Phoenix" mahnısı ilə 290 xal toplayaraq, Avstriya təmsilçisi Konçita Vurst qələbə qazanmışdır. Bu sonuncu dəfə Avroviziyada 1966-cı ildə Udo Yürqensin təmsilində qələbə qazanmış Avstriyanın müsabiqədə ikinci qalibiyyəti idi.
Keçirilmə yeri
thumb|190px|left|Müsabiqənin keçirildiyi arena
2014-cü ilin mayında Danimarkada keçirilmiş 2014 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsinə ev sahibliyi etməyə Danimarkanın beş şəhəri - Kopenhagen, Herninq, Olborq, Frederisiya, Horsens iddialı olmuşdur. Onlardan Olborq şəhərdəki otellərin həcminə görə bu siyahını erkən tərk etmişdir. Frederisiya isə Danimarka Radioyayımının şounun sütunsuz məkanda keçirilməsi tələbinə cavab verə bilməyəcəyindən iddiasından əl çəkmişdir. 2 sentyabr 2013-cü ildə Danimarka namizəd şəhərlər içindən Kopenhagenin 2014 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsinə ev sahibliyi edəcəyəni elan etmişdir.
Müsabiqə "#Join Us" (Bizə qoşulun) şüarı altında B&W Hallerne arenasında keçirilmişdir. Bundan öncə də Kopenhagen artıq iki dəfə - 1964 və 2001-ci illərdə də Avroviziyaya ev sahibliyi etmişdir. Həmçinin 2005-ci ildə yarışmanın 50 illiyinə həsr olunmuş konsert proqramı da bu şəhərdə baş tutmuşdu.
İştirakçılar
37 ölkənin iştirak etdiyi Avroviziya 2014 otuz bir ölkənin final uğrunda mübarizə apardığı iki yarımfinal mərhələsindən (birinci yarımfinalda 16 ölkə, ikinci yarımfinalda 15 ölkə) və iyirmi altı ölkənin qalibiyyət uğrunda mübarizə apardığı final mərhələsindən təşkil olunmuşdur. "Böyük Beşlik" ölkələri (Almaniya, Böyük Britaniya, Fransa, İspaniya, İtaliya) və ev sahibi Danimarka müsabiqənin finalında birbaşa iştirak etmək hüququ qazanmışdırlar.
Yarımfinallara bölünmə səbətləri
20 yanvar 2014-cü il tarixdə Avroviziya 2014-də iştirak edəcək ölkələrin yarımfinallara bölünməsi üçün püşkatma mərasimi keçirilmişdir. Tədbirdən əvvəl də məlum idi ki, iştirakçı ölkələrdən altısı; Almaniya, Böyük Britaniya, Fransa, İspaniya İtaliya və ev sahibi Danimarka birbaşa finalda iştirak edəcək. Müsabiqənin səsvermə üzrə rəsmi sponsoru olan Digame-nin apardığı hesablamalar nəticəsində 2014-cü ilə kimi bir-birinə çox səs verən ölkələrin fərqli yarımfinallarda iştirak etməsi üçün ölkələr altı səbətə ayrılmışdır. Hər bir səbətdə fərqli səsvermə qruplaşmaları yer almışdır (Balkan ölkələri bir səbətdə, Keçmiş Sovet ölkələri bir səbətdə, Skandinaviya ölkələri bir səbətdə və s.). Həmin bu üsul yarımfinal püşkatması zamanı eyni səbətdə yer alan beş və ya dörd ölkənin eyni yarımfinalda iştirak etməməsinə şərait yaradırdı.
İsrail, İsveç və Norveç püşkatmada iştirak etməmişdir. Belə ki, müsabiqənin ən çox izləyici kütləsinin olduğu düşünülən və biletlərin ən çox satıldığı iki ölkə İsveç və Norveç Avropa Yayım İttifaqının qərarı ilə püşkatmadan öncə fərqli yarımfinallara ayrılmışdırlar. Hər iki ölkənin eyni yarımfinalda iştirak etməsi halında həmin yarımfinalda arenanın 2/3 hissəsini yalnız İsveç və Norveçdən gələn izləyicilərin təşkil edəcəyi və digər ölkələrdən bilet satışlarının az olacağı gözlənilirdi. Eyni zamanda İsrail Avropa Yayım İttifaqının qərarı ilə püşkatmadan azad edilmişdi. Müsabiqənin ikinci yarımfinal tarixinin İsrailin müharibədə həlak olan əsgərləri və eyni zamanda terror qurbanlarını Anım günü ilə üst-üstə düşməsi səbəbindən İsrailin dövlət kanalı IBA bu barədə Avropa Yayım İttifaqına müraciət etmiş və ölkənin püşkatmadan kənar birinci yarımfinalda iştirak etməsinə qərar verilmişdir.
1-ci yarımfinal
6 may tarixində baş tutan yarımfinal mərhələsində 16 ölkə iştirak etmişdir. Bu yarımfinalda iştirak edən bütün ölkələr və eyni zamanda Fransa, İspaniya və ev sahibi Danimarka səsvermədə iştirak etmişdir. 50% telesəsvermə, 50% münsif səslərinin tətbir olunduğu yeni səsvermə metodu ilə ən çox səs toplayan 10 ölkə müsabiqənin finalına vəsiqə qazanmışdır.
2-ci yarımfinal
8 may tarixində baş tutan yarımfinal mərhələsində 15 ölkə iştirak etmişdir. Bu yarımfinalda iştirak edən bütün ölkələr və eyni zamanda Almaniya, Böyük Britaniya və İtaliya səsvermədə iştirak etmişdir. 50% telesəsvermə, 50% münsif səslərinin tətbir olunduğu yeni səsvermə metodu ilə ən çox səs toplayan 10 ölkə müsabiqənin finalına vəsiqə qazanmışdır.
Final
thumb|Müsabiqənin qalibi Konçita Vurst Kopenhagen səhnəsində
Finalçılar:
10 may tarixində baş tutan yarımfinal mərhələsində 26 ölkə iştirak etmişdir. Müsabiqədə iştirak edən bütün ölkələr səsvermədə iştirak etmişdir və Avstriya təmsilçisi ən çox səs toplayaraq müsabiqənin qalibi elan edilmişdirlər.
12 xallar
Aşağıdakı siyahı 1-ci yarımfinalda səs verən ölkələrin 12 xallarını hansı ölkələrə verdikləri göstərilir:
Aşağıdakı siyahı 2-ci yarımfinalda səs verən ölkələrin 12 xallarını hansı ölkələrə verdikləri göstərilir:
Tolupanlar
Tolupanlar və ya Xikakelər — Hondurasda yaşayan azsaylı etnik qruplardan biridir. İlk növbədə, Hondurasın şimal-qərb sahillərində və Mərkəzi Hondurasda La Flor del Montaa adlı ictimai yaşayış məskənində yaşayırlar.
Mədəniyyət
Tolupanlar aqrar insanlardır və onlar lobya, qarğıdalı, şirin və acı maniok əkib-becərirlər. Onlar həmçinin heyvandarlıqla məşğul olur və balıq tuturlar. Bir qismi isə ovçuluqla məşğuldur. Onlar çoxnigahlıdır. Xalqın mədəni-maarifi Miskito və Sumo xalqlarına oxşardır.
Tarixi
19-cu əsrdə Roman Katolik təbliğatçısı Manuel de Subirian Sess qarğıdalı sahələrini artırmaq,kütləvi mədəniyyətə assimilyasiya etmək və kəndlərinin məskunlaşmağını təmin etmək üçün bir çox tolupanı köçürür. Tolupanların köçürüldüyü yerlər isə hal-hazırda məskunlaşdıqları La Flor del Montaa adlı yaşayış məskəni olmuşdur. Son nəticədə isə Honduras hökuməti 760 hektarlıq rezervasiya torpağını onlara verib.
Sinonimi
Tolupanları həmçinin Kikakelər, Hikakelər, İkakelər, Taquakalar, Taupanelər, Tollar, Tolpanlar, Torrupanlar və ya Xikakelər kimi adlandırırlar.
Georgi Adamiya
Klub karyerası
Giorgi Adamiya idman karyerasına Gürcüstanda "TSU" və "VİT Corciya" klublarında başlamışdır. O, 2004-cü ildə VİT Corciya"nın heyətində ilə Gürcüstan çempionu olmuşdur.
Adamiya bundan sonra Azərbaycan Premyer Liqasında çıxış edən "Neftçi"yə transfer olmuşdur. O, "Neftçi" ilə bir dəfə Azərbaycan çempionu olmuş, bir dəfə isə ikinci yerdə qərarlaşmışdır. Adamiya həmçinin, 2005-ci ildə Birlik Kuboku matçında ikinci yeri tutmuş və müsabiqənin bombardiri olmuşdur. O, 2006-cı ildə komandasına Birlik Kubokunu qazanmağa kömək etmişdir.