cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Məhəmməd Şeybani
Novruz Əhməd (1552-1556)
I Pir Məhəmməd (1556-1561)
İsgəndər (1561-1583)
II Abdallah (1583-1598)
Abdül Mömin (1598-1598)
II Pir Məhəmməd (1598-1598)<br
Kornelius Drebbel
thumbnail
Kornelius Van Drebbel (d. 1572, Hollandiya - ö. 7 noyabr, 1633, London) — hollandiyalı mühəndis
Fəaliyyəti
İlk sualtı qayıq XVII əsrdə Kornelius Van Drebbel tərəfindən düzəldilmişdir. Bu sualtı qayıq hollandiyalı Kornelius Van Drebbel İngiltərə kralı I Ceyms üçün düzəltmişdi.
Əkbər Ağayev (tənqidçi)
Əkbər Ağayev — tənqidçi, ədəbiyyatşünas, Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin üzvü (1939), Azərbaycanın Əməkdar ali məktəb işçisi (1981), filologiya elmləri doktoru (1972), professor.
Əmək fəaliyyəti
Əkbər Ağayev Moskvada Ali Diplomatiya Məktəbində təhsilini başa vurduqdan sonra "İzvestiya" qəzeti və Sovet İttifaqı Teleqraf Agentliyi redaksiyalarında işləmişdir. Daha sonra Bakıda bir sıra mətbuat orqanlarında ədəbi işçi, məsul katib, şöbə müdiri və redaktor vəzifələrində çalışmışdır.
Əkbər Ağayev eyni zamanda elmi-pedaqoji fəaliyyəti dövründə Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetində, Xarici Dillər İnstitutunda, Bakı Dövlət Universitetində müəllim. kafedra müdiri və fakültə dekanı, Azərbaycan Elmlər Akademiyası Nizami adına Ədəbiyyat İnstitutunda inkişaf etmiş sosializm dövrü ədəbiyyatı şöbəsinin müdiri vəzifələrində işləmişdir.
Əsərləri
Ədəbi fəaliyyətə hələ 1935-ci ildə başlamış Əkbər Ağayevin "Nizami və dünya ədəbiyyatı" (1964), "Şeirimizin yeni nəsli", "Lirikanın qüdrəti", "Dramaturgiyanın bəzi məsələləri", "Ədəbiyyat tarixi haqqında qeydlər" və s. kimi ədəbiyyatşünaslıq və ədəbi tənqidə həsr olunmuş xeyli məqaləsi məlumdur ki, onların arasında rus və dünya ədəbiyyatına həsr olunmuş "Anri Barbüs", "Höte Nizami haqqında", "Fransız xalqının böyük oğlu", "Humanist sənətkar", "Xalq nəğməkarı", "Səhər şəfəqləri" kimi əsərlər də vardır. "M.Y.Lermantov və Azərbaycan" (1941), "A.İ.Gertsen"(1962), "Sənətkarlıq məsələləri" (ədəbi-tənqidi məqalələr)(1962), "Nizami və dünya ədəbiyyatı" (1964), "Sənətkara töhfə" (1978), "Əsrin tərənnümü" və s. kitabları işıq üzü görmüşdür.
Tərcümələri
Əkbər Ağayev tərcümə sənəti ilə də yaxından məşğul olan müəllif dünya ədəbiyyatının görkəmli nümayəndələrinin əsərlərini dilimizə tərcümə etmişdir. A.S.Puşkin, M.Y.Lermontov, A.A.Çexov, L.N.Tolsto, Belinski, Dobrolyubov, Qorki, Dikkens, Bualo və b. rus ədiblərindən tərcümələri vardır. • 2
Həmçinin bax
Ağaoğlular
Ottavio Rinuççini
thumb|right|Florensiyanın Rustiçi küçəsində Ottavio Rinuççininin şərəfinə xatirə lövhəsi Otavio Rinuççini — italyan şairi və librettoçu. Yaradıcılıq illəri İntibah dövrünün sonu və Barokko erasının əvvəlinə təsadüf etmişdir.
Əsərləri
O, I Ferdinand və Kristina Lotarinqiyalının toyunda səslənən La pellegrina əsəri üçün mətinlər yazmışdır. Bundan başqa o, Yakopo Perinin "Dafna" və "Evridika", Culio Kaççininin "Evridika", Klaudio Monteverdinin "Ariadna" və "Nankör qadınların rəqs gecəsi", Marko de Qalyanonun "Dafna" operaları üçün mətnlər yazmışdır.
Çerapunci
Çerapunci — Hindistannın Meqxalaya ştatında kiçik şəhər.
İqlimi
Çerapunci dünyada ən çox yağıntı düşən yaşayış məntəqələrdən biridir. Himalay dağlarının cənub-şərq yamacında yerləşir və bir il ərzində ora ( 1 avqust 1860 - 31 iyul 1861-ci il ) 22 987 mm yağıntı düşmüşdür.
Alçaqboylu sidr şamı
Yayılma arealı böyükdür. Çukot mahalı, Maqadan, Kamçatka , Xabarovsk , Saxalin və Amur vilayətləri ndə, Amur çayı və Oxot dənizi nin sahillərində dağ yamaclarında və alçaq yerlərdə bitir. Enli, şaxələnmiş budaqları görünüşünə görə kasaşəkillidir, torpağın üzərində sürünən və ya ağacvarı çətir əmələ gətirən kiçik ağacdır. Ağacın hündürlüyü 4–5 m (bəzən 7 m), gövdəsinin qalınlığı kökün boğazında 15-18 sm olur. Bu növ, çətirin müxtəlifliyinə görə kol, kolvarı ağac və ya yarımkol-yarımağac formasında olur. Budaqların qabığı hamar, boz, gövdələrdə tünd-qonur, boz xallıdır. Sürünən formaların budaqları tropağa yapışır, ucları 30-50 sm yuxarıya qalxır. Cavan zoğları yaşıl, narıncı tükcüklərlə sız örtülmüşdür, sonradan açıq-qonur rəng alır. İynəyarpaqları üçtərəfli, göyümtül-yaşıl rənglidir, uzunluğu 4-dən 8 sm-ə qədər olub, 5 ədəd olmaqla dəstələrə yığılmışdır. Qozaları çiçəkləmədən sonra ikinci ildə yetişir, xırda olub, uzunluğu 4-7 sm-ə qədər, eni təxminən 3 sm-dir, yumurtavarı və ya uzunsovdur, apofizləri kənara əyilmiş göbəklidir. Qozanın bütün kütləsində nüvənin miqdarı 43 %, qabığın miqdarı 57 %-i təşkil edir. 1000 toxumun orta kütləsi 98 qr, 1 kq-da 24000-ə qədər toxum yerləşir. Oduncağı qatranlı, möhkəm ağır qatlıdır və çətinliklə doğranır. Yerli əhali onlardan “qoza südü ” düzəldir. Gövdəsi, budaqları və kökləri və skipidar və qatran almaq üçün yararlıdır; dağ yamaclarının bərkidilməsi, torpaq sürüşməsinin, qar və sel axınlarınını qarşısının alınması, dağ yollarının ətrafında əkinlərin mühafizəsi və s. üçün yaxşı miliorativ bitkidir. Külək və su eroziyasının inkişafını saxlayır. Damların daşlıq yamaclarında torpağın əmələ gəlməsinə səbəb olur. Çox dekorativdir, Bakı şəhəri ndə par və bağlarda bəzi yaşayış yerlərinin yaşıllaşdırılmasında istifadə edilir.
Məlumat mənbələri:
Деревья и кустарники СССР. т.3.1954; Флора Азербайджана. т.5. 1954; Azərbaycanın ağac və kolları. III cild. 1970; Azərbaycanın “Qırmızı” və “Yaşıl Кitabları”na tövsiyə olunan bitki və bitki formasiyaları. 1996; Azərbaycan florasının konspekti. I-III cildlər. 2005; 2006; 2008.
Başir Rameev
Başir Rameev (, ; d. 1 may 1918, Baymak, Başqırdıstan, Rusiya) — "Ural" hesablama maşınları ailəsinin baş konstruktoru. O, baş konstruktor olaraq öz kollektivi ilə birgə bir neçə universal və ixtisaslaşdırılmış hesablama maşını və 100-dən artıq müxtəlif periferiya qurğusu hazırlamışdır.
Alçaqboylu sidr şamı
İstinadlar
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Başir Rameev
Həyatı
Başir Rameev 1 may 1918-ci ildə Rusiyanın Başqırdıstan Respublikasının Baymak şəhərində anadan olub. Ziyalı tatar ailəsindən olan Başirin babası Zakar Rameev məşhur qızıl mədənçisi və Rusiya Dövlət Dumasının üzvü olub. Atası İsgəndər Rameev "Başzoloto" trest laboratoriyasının rəhbəri vəzifəsində çalışıb. 1935-ci ildə Başirin ailəsi Ufaya köçür. thumbnail|Başir Rameev, 1929-cu il O, uşaqlıqdan radiotexnika ilə maraqlanır, zirehli qatarın radio ilə idarə olunan modelini hazırlayır və 17 yaşında Ümumittifaq İxtiraçılar Cəmiyyətinin üzvü olur. Orta məktəbin 10-cu sinfi üçün imtahan verən Rameev Moskva Energetika İnstitutunun 2-ci kursuna qəbul edilir,
lakin 1938-ci ildə atası repressiyaya məruz qalır. Başir institutu tərk etmək məcburiyyətində qalır və Ufaya qayıdır.
1940-cı ildə isə Moskvadakı Mərkəzi Rabitə Elmi-Tədqiqat İnstitutunda texnik vəzifəsinə işə düzəlir. Burada onun işi layihələndirmə və radiolokasiya qurğularının elektron elementlərinin hesablaması ilə bağlı idi. 1948-ci ilin dekabrında B. Rameev və İ. Bruk "Avtomatik rəqəmli hesablama maşını" sifarişini hazırlayır. Daha sonra M. Leseçkonun rəhbərliyi ilə "Strela" adlandırılan hesablama maşınının yaradılması üzrə işlərə başlanılır.
Y. Bazilevski baş konstruktor, B. Rameev onun müavini təyin olunur.
Maşının ilk seriyasının eskiz layihəsi Başir tərəfindən hazırlanır. "Strela" böyük ölçüyə və rahat komandalar sisteminə malik idi. 1953-cü ildə maşının qüvvədə olan nüsxəsi Dövlət Mükafatları üzrə Komissiyaya təqdim edilir. 1954-cü ildə "Strela"nın yaradıcıları Dövlət Mükafatına layiq görülürlər. 1951–1953-cü illərdə Rameev Moskva Mühəndis-Fizika İnstitutunda rəqəmli hesablama texnikasına dair mühazirələr oxuyur. Sonradan onun tələbələrinin əksəriyyəti yerli hesablama texnikasının aparıcı istehsalçıları olmuşdurlar.
"Ural" elektron hesablama maşınları
"Strela"nın buraxılışı ilə bağlı işlərin müvəffəqiyyətlə tamamlanmasından sonra onun yaradıcılıq tərcümeyi-halında yeni – "Ural" adlı hesablama maşınları ailəsinin yaradılması dövrü başlandı. "Ural-1" maşınının istehsalı üçün Penza şəhərindəki zavod seçilmişdi. Başir 1955-ci ildə Moskvada onunla işləmiş gənc mütəxəssislər qrupu ilə birlikdə bu şəhərə köçür. Rameev bu haqda yazır:
"Sonradan Penz məktəbini təşkil edən istehsalçılar kollektivi 1952–54-cü illərdə Moskvada formalaşmışdı. Kollektivin bir qismi institutda mənim qrupumda təhsil almış, təcrübə keçmiş və institutu bitirdikdən sonra mənimlə çalışmış və "Strela" hesab qurğusunun tənzimlənməsində iştirak etmişdilər. Sonradan onlara digər ali təhsil ocaqlarının gənc mütəxəssisləri qoşulmuşdular".
Penzada o, Riyazi Maşınların Elmi-Tədqiqat İnstitutunun (sonra İdarəedici Maşınların Elmi Tədqiqat İnstitutu) elmi iş üzrə baş mühəndis və direktor müavini, eyni zamanda "Ural" hesablama maşınlarının baş konstruktoru olur. 1957-ci ildə buraxılmış "Ural-1" maşını "Ural" ailəsinin əsası hesab edilir. Maşının sadəliyi, uğurlu konstruksiya və qiymətinin aşağı olması onun geniş tətbiqini şərtləndirdi. "Ural-1"-dən sonra həminki element bazasında (elektron lampalarda) daha iki maşın yaradıldı: 1959-cu ildə "Ural-2" və 1961-ci ildə "Ural-4". Birinci "Ural" ilə müqayisədə "Ural-2" və "Ural-4" maşınlarının sürəti 50 dəfə və xarici yaddaşın həcmi isə əhəmiyyətli dərəcədə artırılmışdı. Başir Rameev xatirələrində qeyd edir:
"1960-cı ildə yarımkeçirici "Ural" ailəsinin yaradılması üzrə işlər başlandı.
''Maşınların yeni nəslinin əsas xüsusiyyətləri mənim tərəfimdən hələ 1959-cu ildə xülasə edilmişdi. Onlara uyğun olaraq mən maşınlar ailəsinin tərkibini müəyyən etdim, onların strukturunu, arxitekturasını, interfeysləri, unifikasiya prinsiplərini qurdum, qurğular üçün texniki tapşırıqları təsdiq etdim. Planlaşdırma prosesində istehsalçılarla əsas həlləri və işin gedişi müzakirə edilirdi. Digər məsələlərdə aparıcı istehsalçılar və bölmələrin rəhbərləri tam azadlığa malik idilər".''
1962-ci ilin noyabrında avtomatlaşdırılmış istehsala hesablanmış "Ural-10" elementlərinin unifikasiya edilmiş kompleksinin hazırlaması tamamlandı.
Hərçənd elementlər "Ural-11" — "Ural-16" EHM seriyasında istifadə üçün işlənirdi, hesablayıcı texnikanın başqa vasitələrində və avtomatikada geniş şəkildə tətbiq olunmağa başlandı. Bu hədəflər üçün elementlərin bir neçə milyon ədədi buraxılmışdı. Yarımkeçirici "Ural" ailəsinə üç model daxil idi: "Ural-P", "Ural-14" və "Ural-16". İlk iki model ardıcıllıqla 1964-cü, sonuncu isə 1969-cu ildən buraxılmağa başlandı. Bu ailə modellərinin buraxılışı baş konstruktor B. Rameevin yaradıcılıq irsində yeni mərhələ açdı.
Bu, Rusiyada periferiya qurğuları (unifikasiya edilmiş interfeys), unifikasiya edilmiş operativ və xarici yaddaş ilə əlaqənin təşkilinin unifikasiya edilmiş sisteminə malik maşınların ilk ailəsi idi. Bu ailənin modellərində sonradan üçüncü nəsil maşınlarında geniş istifadə olunan bir çox ideyalar (fasilələrin inkişaf etmiş sistemi, yaddaşın effektiv mühafizə sistemi, inkişaf etdirilmiş proqram təminatı və s.) reallaşdırıldı. 1962-ci ildə Rameev dissertasiya müdafiəsi olmadan texniki elmlər doktoru elmi dərəcəsinə layiq görüldü. Rameevin elmi-texniki fəaliyyəti haqqında akademik A. İ. Berq yazırdı:
"Başir Rameevi mən 17 yaşından tanıyıram.
''Elmi-texniki fəaliyyətin xarakteri və yerinə yetirilmiş işlərinin həcmi üzrə çoxdan elmlər doktoru dərəcəsinə təqdim edilən tələbələr səviyyəsindədir. Buna görə hesab edirəm ki, B. Rameev dissertasiya müdafiəsi olmadan texniki elmlər doktoru elmi dərəcəsini almağa tamamilə layiqdir".''
Üçüncü nəsil EHM-lərin hazırlanmasında iştirakı
Üçüncü nəsil maşınları ilə bağlı məsələlərin həlli, planlaşdırma, hazırlama və buraxılış ilə əlaqədar olaraq 1967-ci ildə Moskvada Elektron Hesablama Texnikası üzrə Elmi Tədqiqat Mərkəzi təşkil edildi. Mərkəzin direktoru Krutovski oldu, eyni zamanda o, baş konstruktorlar şurasına başçılıq edirdi. Qeyd edək ki, bir sıra ölkələrdə artıq üçüncü nəslin ilk sistemləri buraxılmışdı: ABŞ-da — "IBM/360" (IBM firması) və İngiltərədə — "System 4" (ICL firması).
Bu istiqamətdə artıq "ICL" firması ilə danışıqlar aparılırdı. B. Rameev aktiv tərəfdar və danışıqların iştirakçısı idi. Onun iştirakı ilə "ICL" firması ilə əməkdaşlıq haqqında bir sıra ikitərəfli protokollar imzalandı. Rameev sistemin əsas konstruktorunun müavini kimi elmi-tədqiqat institutunda çalışmağa razılaşdı. Çünki o, riyazi maşınların Penza Elmi Tədqiqat İnstitutu barədə rahat idi — orada şagirdləri "Ural-25" multiprosessorlu sistem layihəsinin hazırlamasını bitirirdilər və inteqral sxemlərdə "Ural-21"-in yaradılması üzrə işlərə istiqamət almışdılar.
Dahi ixtiraçı Başir Rameev 16 may 1994-cü ildə Moskva şəhərində vəfat edib.
Diyircəkli yastıq
Diyircəkli Yastıq (digər adı Diyirlənmə yastığı) — əsas elementi diyirlənmə cisimi (halqalar arasında qoyulan və bir-birindən separatorla ayrılaraq müəyyən məsafədə yerləşən kürəciklər və ya diyircəklər) olan düyünə deyilir. İş zamanı diyirlənmə cisimləri, əksər hallarda tərpənməz olan halqaların üzərindəki qaçış yolu üzrə diyirlənir. Aparan diyirlənmə cisimləri arasında yük bərabər paylanmayıb, yastıqda olan radial araboşluğundan və onun detallarının həndəsi dəqiqliyindən asılı olur. Diyirlənmə yastıqları maşınqayırmada geniş yayılmışdır. Onlar standartlaşdırılmışdır və kütləvi istehsalda hazırlanır.
Üstünlükləri
1. Kütləvi istehsal nəticəsində ucuzdur;
2. Sürtünməyə az itkilər sərf edilir və işlədikdə az qızır;
3. Yüksək dərəcədə qarşılıqlı əvəzolunmaya malikdir ki, bu da maşınların quraşdırılmasını və təmirini asanlaşdırır;
4. Az yağlama tələb edir;
Pinus nelsonii
(Pinus nelsonii) —  fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Diyircəkli yastıq
Üstünlükləri
5. Xüsusi xidmət və diqqət tələb olunmur.
Nöqsanları
1. Yastığın konstruk- siyasının böyük sərtliyi nəticəsində zərbəli və titrəyişli yüklərə çox həssasdır;
2. Yüksək sürətli intiqallarda həddindən çox qızma olduğundan və mərkəzdənqaçma qüvvələrinin təsiri ilə separatorların dağılması təhlükəsi yarandığından az etibarlıdır;
3. Nisbətən böyük radial ölçü-lüdür;
4. Böyük sürətlərdə səs salır.
Senecio lycopodioides
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Nuri Şahin
Nuri Şahin — karyerasını "Borussiya Dortmund"da davam etdirən Almaniyada doğulan türk əsilli futbolçu. Qismən də olsa Almaniya vətəndaşlığına sahibdir.
Bioqrafiya
Kırşəhərli işçi bir ailənin 2 övladınnan biridir. Ufuk adında qardaşı var.
Ubanq dili
Ubanq dili — Niger-Konqo dilləri ailəsinin Bendi dilləri qrupuna daxil olan dil. Təxminən 11 min nəfər bu dildə danışır.
Ubanqlılar bu fərqliliklə qürur duyur və bunu Tanrının bir hədiyyəsi sayırlar. Onlar deyir ki, “Tanrı Adəm, Həvva və Ubanq xalqını yaradıb".
2016-cı ildə Nigeriya Linqvistik Assosiasiyası ölkədəki 500 dildən 50-nin yaxın illərdə yox olacağını açıqlayıb. Bunların içərisində Ubanq dilidə yer alır. Ubanqlılar gələcəkdə Ubanq dili mərkəzinin qurulmasını arzu edirlər. Çünki onlar fikirləşirlər ki, dilləri öləcəksə, Ubanq xalqı da artıq yox olacaq.
Pinus krempfii
—   fəsiləsinin  cinsinə aid bitki növü.
Argentina pesosu
3 sentyabr 2016-cı il tarixinə aid məzənnəyə görə, 1 Argentina pesosu = 0.0667425 ABŞ dolları.
Fərəculla Helu
Fərəculla Helu (1906-26 iyun 1959) — Livan kommunisti, LKP-nın baş katibi.
Həyatı
Fərəculla Helu 1906-cı ildə yoxsul kəndli ailəsində anadan olmuşdur. O zaman Livanın sadə adamlarının həyatı dözülməz dərəcədə ağır idi. Ölkə Osmanlı imperiyasının əyaləti idi. Xalq öz əməyinin bəhrəsini yerli feodallara və türk canişinlərinə verərdi. Minlərlə livanlı yurdundan didərgin düşüb, okeanın o tayına xoşbəxtlik axtarmağa gedərdi. Fərəcullanın iki böyük qardaşı da anaları ilə bərabər o taya gedir. Üç yaşlı Fərəculla böyük bacısının nəzarəti altında böyüyür.
Coşqun hadisələr ölkəni lərzəyə gətirir. Livan xalqı suriyalı qardaşları ilə ələlə verib, türk zülmünə qarşı mübarizə aparır. 1915-ci ildə Beyrutun mərkəzi meydanında, sonralar həlak olmuş Mübarizlər Meydanı adlandırılan yerdə Livan xalqının milli-azadlıq hərəkatının başçıları e'dam edilir. Fərəculla da, həyatlarını azadlıq yolunda qurban vermiş adamlar haqqında ilk dəfə onda eşidir.
İlk müəllimim yaxşı yadımdadır: tosqun, bəstəboy, cır səsli bir kənd ruhanisi idi. Sinifdə onun yeganə skamyası yanında həmişə bir yığın çubuğu hazır durardı, bunlarla fərsiz şagirdləri döyəclərdi. Divar dibində də falaqqa vardı. Lap çox günahı olan şagirdlərin əllərini falaqqaya salıb, çubuqla vurardı. Yalvar-yaxarın köməyi olmurdu. Bu məktəbdə mən fərli bir şey öyrənmədim, amma çubuqların «ləzzəti» heç vaxt yadımdan çıxmayacaq».
Birinci dünya müharibəsi illərində balaca Fərəculla Livan yoxsullarının qisməti olan bütün aclıq və məhrumiyyətlərə mə'ruz qalır. Ölkə aclıq keçirirdi. Ata, yanında qalmış dörd uşağı dolandırmaq üçün özünu oda-közə vururdu. Amerikadakı böyük oğlunun əməlli köməyi dəymirdi. Əmşid adlanan yerdə, Fərəcullanın keçdiyi yeni məktəbdə müəllim cavan olsa da, tədris üsulu və çubuqlar eynilə qalırdı. Ancaq Fərəculla böyük həvəslə oxuyurdu. Diribaş və fərasətli oğlan tezliklə diqqəti özünə cəlb etdi. Onu hətta konsertlər, tamaşalar təşkil edən, müsahibələr keçirən «məktəb cəmiyyəti»nin rəhbəri təyin etdilər. Fərəculla livanlıların şanlı keçmişi, ərəblərin səlibçilərə və türklərə qarşı qəhrəman mübarizəsi haqqında oxumağı və bu haqda yoldaşlarına danışmağı çox sevirdi.
Məktəbdə o, ilk dəfə olaraq şagirdlərin ictimai vəziyyətlərindəki fərqi bütün kəskinliyi ilə hiss etdi. Fərəculla xatiratında yazır ki, onların arasında bir varlı balası vardı. Bütün müəllimlər, hətta müdir də ona yaltaqlanırdı. Dərs ilinin qurtarması münasibətilə göstəriləcək tamaşada bu vecsiz gombula baş rol tapşırılanda, uşaqlar daha dözə bilmədilər və tə'til e'lan etdilər. Başçıları Fərəculla idi. O nəql edirdi: «Qalmaqal düşəcəyindən qorxan müdir bizə güzəştə getdi. Ancaq o vaxtdan mənə əyri-əyri baxmağa başladılar və dərsdə necə yaxşı cavab verdimsə qiymətimdən kəsdilər».
Fəqət elə bir gün gəldi ki, Fərəculla məktəbdən ayrılmağa məcbur oldu. Böyük qardaşı Amerikadan məktub göndərdi, o yazırdı ki, işsiz qalmışdır və ailəyə daha kömək edə bilməyəcək. Fərəculla iş axtarmalı oldu. Nəhayət çətinliklə Bənias yaxınlığındakı malikanədə vergi siyahısı tutan qulluqçu yeri tapıldı. Amma Fərəculla orada çox işləmədi: qızmar günəş altında qəpik-quruş üçün ön dörd saat kənd təsərrüfatında çalışan fəhlələri müdafiə etdiyinə görə idarə müdiri onu işdən çıxartdı.
Bu müddətdə Livanda böyük dəyişikliklər baş verdi. Çoxəsrlik türk zülmündən yenicə qurtaran Livan, Fransanın müstəmləkəçilik əsarəti altına düşdü. 1920-ci ildə o, Fransanın mandatlı ərazisinə çevrildi.
İllər keçirdi. Fərəculla indi kənd məktəbində müəllimlik edirdi. O öz xalqının taleyini düşünür, müstəmləkə ağalığına qarşı milli azadlıq mübarizəsinin çox ciddi məsələlərini irəli sürən Misir qəzet və jurnallarını oxuyurdu. 1925-ci ildə Suriyada imperializm əleyhinə qalxmış üsyana Fərəculla böyük hüsn-rəğbətlə yanaşdı. Müəllimlərlə, dostlarla mübahisələrində o, ərəblərin müstəqillik hüququnu qızğın müdafiə edirdi. Təhsilini davam etdirmək fikri Fərəculla Heluya rahatlıq vermirdi. 1929-cu ildə tale onun üzünə güldü: Xəmsə (Suriya) orta məktəbində aşağı siniflərdə ərəb dili müəllimi oldu, onun özü üçün də təhsilini davam etdirməyə imkan yarandı. İyirmi üç yaşlı Fərəculla Yenidən məktəb skamyası arxasında oturdu. Biliyə bütün varlığı ilə can atması, sə'y və inadı tezliklə ona təhsildə müvəffəqiyyət qazandırdı. Məhz bu zaman o, marksist ədəbiyyatı ilə tanış olmağa başladı. Sonralar Helu xatırlayırdı: «Mən öz həmpeşəm olan müəllimlərlə müxtəlif siyasi və ictimai problemləri müzakirə etməyə çalışırdım, lakin görürdüm ki, dərk edə bilmirlər». O vaxt o, öz-özündən soruşmuşdu:–«Yoxsa mən də məktəbi bitirəndə bunlar kimi olacağam?» Bu dövrdə Fərəculla Helunun gələcək həyat yolunu qəti müəyyənləşdirən hadisələr baş verdi. Onun əlinə tarixçi P.Şalın V.İ.Lenin haqqında məqaləsi çap edilmiş fransız həftəlik jurnalı keçdi. Fərəculla belə nəql edirdi: «Leninin həyat və fəaliyyətindən bəhs edən ilk hekayəni oxuyanda ürəyim həyəcznla döyündü. Başa düşdüm ki, hansı yolu seçməliyəm». O, Lenin haqqında yazılan məqaləni axıradək oxumaq üçün böyük çətinliklə fransız jurnalının pərakəndə nömrələrini yığdı. Helu yazırdı: «Mən yay tə'tili günlərində həmin jurnalları dönə-dönə oxudum, orada yazılanları tamam başa düşmək üçün xeyli vaxt lüğətləri araşdırdım. Bilmək istəyirdim ki, kommunist ideyalarını bizim ərəb ölkələrində necə yaymaq olar... Əsas məsələni başa düşmüşdüm. İnqilabçı üçün dözüm, mətanət və soyuqqanlılıq zəruridir. Bunlar Lenini fərqləndirən sifətlərdir». O gündən Fərəculla Helu həyatını Livan xalqının müstəmləkəçilərdən azad olması uğrunda inqilabi mübarizəyə həsr etməyə qəti qərar verdi. 30-cu illərin əvvəli Suriya və Livanda milli azadlıq və fəhlə hərəkatıkın yüksəlişi dövrü idi. Dünya iqtisadi böhranı zəhmətkeşlərin maddi vəziyyətini xeyli pisləşdirdi. Levant ölkələrində vətənpərvər qüvvələrin Fransa müstəmləkəçilərinin ağalığına qarşı narazılığı artırdı. 1931-ci ildə Fərəculla Helu Xəmsədə Suriya Kommunist Partiyası Dəməşq təşkilatı rəhbərlərindən Xalid Bəkdaşla görüşüb tanış oldu. Bu görüşdən sonra onlar ayrılmaz dost oldular. Elə həmin il Fərəculla Helu Suriya Kommunist Partiyası sıralarına daxil oldu, doğma Cübeyldə partiya özəyini yaratdı və onun katibi seçildi.
Livanda kommunist qrupları hələ 1924-cü ildə meydana gəlmişdi. Elə o ilin oktyabrında onlar birləşdi və Suriya Kommunist Partiyasını (SKP) təşkil etdilər. 1925-ci ilin iyulunda, Suriyada imperialistlərə qarşı xalq üsyanı qalxanda kommunist partiyası qadağan edilmişdi. Onun rəhbərlərindən bir hissəsi həbs olunmuş, bir hissəsi isə uzağa sürgün edilmişdi. Lakin partiya gizli fəaliyyətə keçsə də, işini dayandırmamışdı.
Fransanın mandatı altında olmaq şərtilə müstəqil Livan dövlətinin yaradılması haqqındakı qərarı tanımaq istəmirdilər. O illərdə Suriya ilə Livanı vahid bir dövlət sayırdılar. 1930-cu ildə SKP-nin I qurultayı oldu. Kommunist partiyasının qurultayda qəbul olunan manifestində Suriya və Livanın milli istiqlaliyyəti uğrunda, fəhlə-kəndli hökuməti yaradılması uğrunda, fəhlə qanunvericiliyi uğrunda, torpaqların feodallardan və xaricilərdən alınıb kəndlilər arasında bölüşdürülməsi uğrunda mübarizə aparmaq vəzifələri qarşıya qoyulurdu. Fərəculla Helu kommunist partiyası sıralarına ağır vaxtda daxil oldu: partiyada rəhbərliyə soxulmuş, SKP-ni əsil inqilabi qüvvəyə çevirmək məqsədilə kütlə arasında aparılan işi gücləndirməyin zərurətini başa düşməyən opportunistlərə və təriqətçilərə qarşı mübarizə genişlənirdi. Xalid Bəkdaş, Nikola Şəuyi və Artin Madoyanla birlikdə Fərəculla Helu inqilabi mübarizədə ilk ciddi imtahandan keçdi. Partiya ona yad olan ünsürlərdən təmizləndi. Partiya, fəaliyyətinin ilk günlərindən Fərəculla Helu xalqla qırılmaz tellərlə bağlı olmuşdur. Cübeyldə özək təşkil etdikdən sonra partiya onu ölkənin başqa rayonlarına göndərdi. Beyrutda, Trablisdə, Hələbdə, Dəməşqdə, Livanın, Suriyanın başqa şəhər və kəndlərində fəhlə və kəndlilər onu yorulmaz, coşqun təbliğatçı kimi tanıdılar. Məhz bu illərdə Fərəculla Helunun qəlbində Suriya və Livan xalqlarının bütün ərəb xalqlarının müqəddəratlarının birliyinə, onların öz azadlıqları uğrunda birgə mübarizəsinin zəruriliyinə sarsılmaz inam yarandı.
XX əsrin 30-cu illərində Livanda fəhlə hərəkatı gücləndi. Kommunistlərin nəşr etdiyi «Səud əl-Əməl» («Əməyin səsi») adlı fəhlə qəzeti çıxmağa başladı. Kommunistlərin tə'siri ilə zəhmətkeşlər təkcə iqtisadi tələblərlə deyil, siyasi tələblərlə də çıxış etməyə başladılar. Belə ki, 1933-cü ildə mətbəə fəhlələri, tə'til mübarizəsi nəticəsində, öz həmkarlar ittifaqlarını leqallaşdırmaq hüququ qazandılar.
1934-cü ildə Fərəculla Helu ilk dəfə Sovet İttifaqına gəldi və Orta Asiya respublikalarını gəzdi. SSRİ-də sosializm quruculuğunun əzəməti ona böyük tə'sir bağışladı. Xüsusilə Orta Asiya xalqlarının nailiyyətləri onu heyran etdi. Helu öz təəssüratını 1937-ci ildə Beyrutda nəşr olunmuş «Yeni insanlar yeni dünya qururlar» kitabında ümumiləşdirdi. Fərəculla Helu həmişə mübarizənin qaynar ocağında olur, zəhmətkeşlərin hüquqlarını müdafiə məqsədilə, birinci növbədə fəhlə qanunvericiliyi və həmkarlar ittifatları azadlığını tə'min etmək uğrunda nümayişlər və başqa çıxışlar təşkil edirdi. 1934-cü ildə Suriya Kommunist Partiyasının gizli «Nidal Əş-Şəab» («Xalqın mübarizəsi») qəzeti çıxmağa başladı. Onun banilərindən və redaktorlarından biri Fərəculla Helu idi. 1935-ci ildə Helu SKP MK-nın üzvlüyünə seçildi.
1936-cı ildə Suriya və Livan milli azadlıq mübarizəsinin yeni yüksəlişi dövrünə qədəm qoydu. Yanvarın 20 də Dəməşqdə məşhur əlligünlük tə'til başlandı. Bu tə'til Fransa hökumətini məcbur etdi ki, ölkəyə istiqlaliyyət vermək barədə Suriya hökuməti ilə danışıqlara başlasın. Danışıq aparılacağı haqda belə bir və'd Livan hökumətinə də verildi. Fərəculla Helu, həmişəki kimi, mübarizənin ön xəttində idi. O Dəməşqə gəlib, fransız müstəmləkəçiləri əleyhinə kütləvi xalq çıxışlarının təşkili işinə fəal surətdə qoşuldu. Nümayişlərin birində Helu həbs olundu və iki həftəlik məhbusluqdan sonra silahlı nəzarətçilərlə Livana aparıldı. Fransa hökuməti Suriya ərazisində görünməyi Fərəcullaya qadağan etdi.
Xalq hərəkatının böyüməsi, Suriya ilə Livanın bütün milli antiimperialist qüvvələri ilə vahid cəbhə yaratmaq sahəsində Suriya Kommunist Partiyasının taktikası onun nüfuz və tə'sirinin artmasına səbəb olurdu. 1936-cı ildən Suriya Kommunist Partiyası əslində açıq fəaliyyət göstərirdi. Partiya nümayiş və mitinqlər keçirir, vərəqələr yayır, xalqa müraciətlər çap edir, həmkarlar ittifaqlarında fəal iş aparırdı. Onun rəhbərləri milli partiyaların görkəmli liderləri ilə, hökumət nümayəndələri ilə daim əlaqə saxlayırdılar.
1936-cı ilin noyabrında Fransa–Livan müqaviləsi bağlandı. Danışıqlara görə, müqavilə qüvvəyə mindiyi gündən üç il sonra Livan üzərində Fransa mandatı ləğv edilirdi. Dəfələrlə Livanın Baş naziri olmuş görkəmli dəvlət xadimi Riad Solh Fransa–Livan danışıqlarının müvəffəqiyyətlə qurtarmasında hökumətə yaxından kömək etdikləri üçün Livan Kommunist Partiyasının rəhbərlərinə camaat qarşısında öz təşəkkürünü bildirdi.
1937-ci ilin martında Dəməşqdə Suriya Kommunist Partiyasının milli konfransı keçirildi. Xalid Bəkdaş SKP MK-nın Baş katibi, Fərəculla Helu isə MK-nın katibi seçildi. Həmin il Helunun bilavasitə rəhbərliyi ilə kommunist partiyasının yarı leqal orqanı olan «Səud əş-Şəab» («Xalqın səsi») çıxmağa başladı. Qəzetin səhifələrində Helu əsil vətənpərvər və xalq kütlələrinin mənafeyinin ifadəçisi kimi çıxış edirdi: o, fransız mandatına son qoyulması uğrunda, milli azadlıq uğrunda mübarizə üçün bütün vətənpərvər qüvvələrin birləşməsi zərurəti haqqında yazır, demokratik, xüsusən həmkarlar ittifaqları azadlıqlarını tə'min etmək üçün fəhlə sinfi sıraları ilə bütün zəhmətkeşlərin birliyinin zərurətini başa salır, ərəb xalqlarını, dünyanın bütün xalqlarını hədələyən italyan-alman faşizmini ifşa edir, Suriya və Livandakı faşist agentlərinə–Antuan Sə'dinin Suriya millətçi partiyasının faşist əlaltılarına qarşı yorulmadan mübarizə aparırdı.
Fərəculla Helu Livanın görkəmli mütərəqqi ictimai xadimi me'mar Antuan Tabetlə bərabər 1939-cu ildə yaradılmış faşizm və nasizmlə mübarizə cəmiyyətinin təşkilatçısı idi. O, partiyanın adından İsgəndəriyyə nahiyəsinin 1937–1939-cu ildə Suriyadan zorla ayrılması barədə Fransa ilə Türkiyə gizli sövdələnşəsinə qarşı qətiyyətlə çıxış edirdi.
İkinci dünya müharibəsi qurtaran kimi fransız hakim dairələri Suriya və Livan kommunistlərinə divan tutmağa başladı. Hələ 1939-cu ilin yanvarında Fransa parlamenti Livanla (habelə Suriya ilə) mandatı ləğv etmək haqqında müqaviləni təsdiq etməkdən boyun qaçırdı. 1939-cu ilin sentyabrında Suriya ilə Livanın ali komissarı, Suriya Kommunist Partiyasının qadağan olunması və «Səud əş-Şəab» qəzetinin bağlanması haqqında dekret verdi. Kommunist partiyası gizli işə keçdi. Kommunistlərin çoxu həbs olundu. Başqa kommunistlərlə yanaşı, SKP MK-nın katibi Nikola Şəuyi və Fərəculla Helu da həbsə alındı. Xalid Bəkdaş ələ keçmədi. Məhkəmədə Fərəculla Helu öz partiyasını, onun vətənpərvərlik mövqelərini müdafiə edən qızğın nitq söylədi. O dedi: «Biz kommunistlər xalqımızın həyati mənafelərini qoruyan ən sadiq, ən mətin mübarizlərik. Əzab-işgəncəyə və məhkəmənin hökmünə baxmayaraq, biz öz ideallarımızı dəyişməyəcəyik. Faşizmin, təcavüzkarlığın və müharibənin bütün qara qüvvələrinin daim barışmaz düşməni olacağıq. Bizi Suriya və Livana istiqlaliyyət tələb etdiyimiz üçün, Sovet İttifaqının dostu olduğumuz üçün mühakimə edirlər. Sovet İttifaqı isə faşizmlə mübarizədə bəşəriyyətin ümidi və sarsılmaz dayağıdır». Məhkəmə Fərəculla Helunu və onun yoldaşlarını beş il həbs cəzasına və böyük məbləğdə pul cəriməsinə məhkum etdi.
1940-cı ilin iyununda Fransa təslim oldu. Suriya və Livandakı müstəmləkə orqanları Vişi hökumətinə tərəfdar olduqlarını bildirdilər. 1941-ci ilin iyulunda ingilis ordusu və «Döyüşən Fransa» qoşunları Suriya və Livandan Vişinin oyuncaq hakimlərini qovdular. Müharibənin antifaşist xarakteri, xalq kütlələrini öz tərəflərinə çəkmək cəhdi müttəfiqləri Levant ölkələrində müəyyən demokratik tədbirlər həyata keçirmək, kommunistləri həbsxanalardan buraxmaq məcburiyyətində qoydu.
Beyrutun, Bəabda və Beyd əd-Dinin qazamatlarında Fərəculla Helu, Nikola Şəuyi və başqa kommunistlər iyirmi iki ay əzab çəkdilər. Onlar artıq yeni qüvvə ilə partiya işinə başladılar. Helu partiya qəzetinin redaktorluğunu davam etdirdi. Faşizm və nasizmlə mübarizə cəmiyyətinin fəaliyyəti bərpa olundu. 1941-ci ildə o, bütün ərəb şərqində geniş şöhrət tapmış «Ət-Tariq» məcmuəsinin nəşrinə başladı. 1943-cü ildə Livan fəhlə və qulluqçuları həmkarlar ittifaqlarının ümumi Federasiyası təşkil olundu. Onun başında kommunist Mustafa Aris durdu. Suriya və Livanda Sozet İttifaqı ilə dostluq cəmiyyətləri yarandı. Fərəculla Helu sovet-ərəb dostluğuna dair, Hitlerizmə qarşı mübarizədə sovet xalqının böyük xidmətləri haqqında məqalələr çap etdirdi. Livan kommunistlərinin, mütərəqqi ictimai təşkilatlarının təşəbbusü ilə Livanda sovet döyüşçülərinə bağlama və vəsait toplanışı kampaniyası keçirildi. İkinci dünya müharibəsi illərində Livan xalğı istiqlaliyyət uğrunda mübarizəni gücləndirdi. Hələ 1941-ci ildə Levant ölkələrində «Döyüşən Fransa»nın baş nümayəndəsi tə'yin olunmuş general Katru Livanı və Suriyanı müstəqil e'lan etdi. 1943-cü ilin martında fransızlar konstitusiyanın qüvvəsini bərpa etməyə və parlamentə seçkilər keçirməyə razı oldular. 1943-cü ilin avqustunda parlament seçkilədində milli burjua-mülkədar dairələrinin nümayəndələri qələbə qazandılar, onların köməyi ilə Suriya və Livandan Fransanı sıxışdıracağına ümid bəsləyən İngiltərənin yardımından istifadə etdilər. Kommunistlər seçkilərdə bir neçə namizəd irəli sürdülər, lakin onlardan heç biri seçilmədi. Bununla belə, Dağ Livanından namizəd göstərilən Fərəculla Helu on iki min səs aldı.
Livanın yeni parlamenti və hökumət siyasi müstəqilliyə birdəfəlik nail olmaq üçün mübarizəyə qoşuldu. Geniş xalq təbəqələri onlara tərəfdar çıxdı. Partiyanın tapşırığı ilə Fərəculla Helu istiqlaliyyət uğrunda mübarizə üçün qüvvələri birləşdirmək məqsədilə müxtəlif milli partiyaların nümayəndələri ilə əlaqəyə girdi. Siyasi partiya və təşkilatların Milli konqresi yaradıldı; Fərəculla Helu burada kommunist partiyasını təmsil edirdi. 1943-cü il noyabrın 22-də Livan xalqı ölkənin müstəqilliyini məhdudlaşdıran axırıncı şərtlərin ləğvinə Fransanı razı sala bildi. Yeni dövr–Livan torpağından Fransa və ingilis qoşunlarının çıxarılması uğrunda, ölkəyə öz ağalığını zorla qəbul etdirməyə çalışan İngiltərənin fitnələrinə qarşı mübarizə dövrü başlandı.
Bosniya və Herseqovina Qadın Antifaşist Cəbhəsi
Bosniya və Herseqovina Qadın Antifaşist Cəbhəsi (Антифашистички фронт жена Босне и Херцеговине / Antifašistički front žena Bosne i Hercegovine) — Bosniya və Herseqovina Sosialist Respublikasında mövcud olmuş qadın təşkilatı. Bosniya və Herseqovina Kommunist Partiyasının əmrilə qadınların partizan hərəkatında daha fəal iştirakını təmin etmək üçün 1942-ci ilin fevral ayında yaradıldı. Cəbhənin əsasında 1942-ci ilin dekabr ayında Bosanski Petrovats şəhərində vahid Yuqoslaviya Qadın Antifaşist Cəbhəsi yaradıldı.
Fərəculla Helu
Həyatı
1943-cü il dekabrın 31-dən 1944-cü il yanvarın 2-dək Beyrutda Suriya Kommunist Partiyasının II qurultayı keçirildi. Qurultayda hörmətli qonaqlar arasında Livan hökumətinin nümayəndəsi Həbib Əbu Şəhla da vardı, bu da Livan xalqının milli azadlıq mübarizəsində kommunist partiyasının böyük xidmətlərinin rəsmən e'tiraf olunduğuna sübut idi. Təşkilat məsələləri haqqında mə'ruzəçi Fərəculla Helu idi. Qurultay Suriya Kommunist Partiyası ilə yanaşı müstəqil Livan Kommunist Partiyası (LKP) yaratmaq barədə qərar qəbul etdi. Fərəculla Helu LKP MK-nın katibi seçildi.
Bosniya və Herseqovina Qadın Antifaşist Cəbhəsi
Öncəki dövr
İkinci Dünya Müharibəsindən əvvəl Yuqoslaviya əhalisinin əhəmiyyətli hissəsi şəhərlərdə yaşayırdı, lakin qadınların cəmiyyətdəki mövqeyi dəyişmirdi. Xristianlıq ilə İslam arasında faktiki mübarizə mövcud olan Bosniya və Herseqovinada vəziyyət daha da çətin idi. Antropoloq Vera Ştayn Erlixin sözlərinə görə, bir sıra kəndlərdə qız qaçırılması və onlara qarşı təcavüz halları adiləşmişdir, qadınlardan yalnız müəyyən paltarların geyinməsi tələb olunurdu və demək olar ki, dükan və fabriklərdə işləməyə icazə verilmirdi. Çox sayda yerli qadın sakinləri savadsız idilər və müxtəlif xəstəliklərdən əziyyət çəkirdilər.
Ceykob Zuma
Ceykob Qedleyihlekisa Zuma — Cənubi Afrika siyasətçisi, 9 may 2009-cu ildən 14 fevral 2018-ci ilədək Cənubi Afrika Respublikasının Prezidenti idi.
Fərəculla Helu
Həyatı
Livan xalqının xarici qoşunları ölkədən çıxarmaq uğrunda milli-azadlıq hərəkatının genişləndiyi 1944–1946-cı illərdə Livan Kommunist Partiyası xalq qüvvələrini birləşdirmək yolunda dönmədən çalışırdı. 1945-ci ilin mayında fransız hakim dairələri Suriyanın istiqlaliyyəti uğrunda mərd mübarizlərə silahlı divan tutanda, artilleriya və hava qüvvələri Dəməşqin dinc əhalisi üstünə od yağdıranda LKP Suriya xalqı ilə həmrə'ylik kampaniyasının əsas təşkilatçısı idi. Böyük e'tiraz əlaməti olan güclü tə'tillər və nümayişlər bütün Livanı bürüdü. Kommunist partiyası müstəmləkəçilərə qarşı mübarizə üçün döyüşən gənclər drujinalarının yaradılmasında fəal iştirak edirdi.
Ceykob Zuma
14 iyun 1999-cu ildən 14 iyun 2005-ci ilədək Cənubi Afrika Respublikasının vitse-prezidenti, 18 dekabr 2007-ci ildən 2017-ci il 18 dekabrınadək hakim Afrika Milli Konqresinin sədri vəzifəsində çalışmışdır
Gənclik illəri
Ceykob Zuma, 12 aprel 1942-ci ildə Cənubi Afrikanın Kvazulu-Natal bölgəsindəki Incandla şəhərində anadan olmuşdur. Zulu qəbiləsinə mənsubdur.
Fərəculla Helu
Həyatı
Xalq kütlələrinin təzyiqi altında 1945-ci ilin yayında Fransa, Suriya və Livanın 25 min əsgərindən ibarət olan xüsusi qoşun hissələrini Suriya və Livan hökumətlərinin sərəncamına verdi. Sovet İttifaqının köməyi ilə Təhlükəsizlik Şurasında müstəmləkəçilərin Suriya və Livanda qalmaq müddətini uzatmaq cəhdləri boşa çıxandan sonra 1946-cı ilin əvvəlində həmin ölkələrdən xarici qoşunlar çıxarılmağa başladı və bu proses 1946-cı il dekabrın 31-də qurtardı.
Livan xalqı öz müstəqil həyatına ağır şəraitdə qədəm qoydu: ölkənin iqtisadiyyatında fransız müstəmləkəçilərinin ağalığı davam edir, Livanda öz nüfuzlarını bərpa etmək istəyən amerikan və ingilis inhisarlarının fitnələri artırdı. Livan iqtisadiyyatına xarici müdaxilə bütün kapital qoyuluşunun 90 faizini təşkil edirdi. Livan hökumətinin başında komprador burjuaziyasının, feodalların, nüfuzlu ruhani dairələrinin nümayəndələri dururdu. Livanın xarici kapitaldan asıdı vəziyyətdə qalması onların mənafeyinə uyğun idi, bu adamlar əvvəlki kimi qərb aləmi ilə ərəb ölkələri arasında alış-veriş dəllalları rolunu oynamağa çalışırdılar.
Ceykob Zuma
Gənclik illəri
Atası polis idi və Zuma uşaq ikən dünyasını dəyişdi. Anası evdar qadın idi. Rəsmi məktəb təhsili almamışdı. Onun iki qardaşı var — Maykl və Cozef.
1959-cu ildə Afrika Milli Konqresinə, 1963-cü ildə — Cənubi Afrika Kommunist Partiyasına üzv oldu ..
Fərəculla Helu
Həyatı
Ölkənin iqtisadiyyatında xarici kapitalın hökmranlığı əleyhinə, milli sənayenin inkişafı və zəhmətkeşlərin həyat şəraitini yaxşılaşdırmaq uğrunda xalq kütlələrinin hərəkatı amansızcasına yatırılırdı. 1946-cı ilin iyununda «Reji de taba» tütün inhisarı tə'tilçi fəhlələrinin nümayişi gülləbaran edilmişdi. Hökumət siyasətini ifşa edən «Səud əş-Şəab» qəzeti hakim orqanların əmri ilə müvəqqəti olaraq bağlanmışdı... 1946-cı il ərzində bu qəzetin buraxılması uç dəfə qadağan edilmişdi. Kommunist partiyasının və başqa mütərəqqi təşkilatların keçirdiyi mitinq və iclaslara polis getdikcə daha tez-tez mane olurdu. Ərəb Şərqində imperialistlərin fitnələrinə qarşı bəyannamə ilə çıxış etdikləri üçün həmin ilin dekabrında Livan və Suriya Kommunist Partiyası rəhbərlərinin mühakiməsi oldu.
Ceykob Zuma
Gənclik illəri
1975–1990-cı illərdə, əksər AMK üzvləri kimi,Zumada Svazilend, Mozambik və Zambiyada sürgündə idi. AMK-yə qoyulan qadağa ləğv edildikdə ölkəyə ilk qayıdanlardan biri oldu.
Fərəculla Helu
Həyatı
Riad Solhun başçılıq etdiyi yeni Livan hökuməti ağır iqtisadi vəziyyət üçün məs'uliyyəti ölkənin mütərəqqi qüvvələrinin boynuna atmağa cəhd göstərdi. 1947-ci il noyabrın 25-də Solh parlamentdə antikommunist bəyanatla çıxış etdi. Bu, irticaçı mətbuatda antikommunist kampaniyanın başlanması üçün bir işarə oldu. Həmin məqsədlə Fələstin məsələsi ilə əlaqədar olaraq kəskinləşən beynəlxalq böhrandan geniş istifadə edildi. 1948-ci il yanvarın 8-də polis və mürtəce millətçi ünsürlər kommunist partiyasının binasına basqın etdilər. Partiyanın fəaliyyətini qadağan edən fərman verildi. Hökumət «Səud əş-Şəab» qəzetinin nəşrini qəti qadağan etdi.
Ceykob Zuma
Gənclik illəri
Xüsusilə eyni cinsli evlilik və yeniyetmələrin hamiləliyi ilə bağlı bir çox qalmaqallı açıqlamaların müəllifidir. Zuma 2005-ci ildə təcavüz və korrupsiyada da ittiham edildi. Tərəfdarları məhkəməyə təzyiq göstərməkdə, o cümlədən ədliyyə ətrafında mitinq və nümayişlərin təşkilində ittiham olunsa da, Zuma məhkəmə tərəfindən bəraət aldı.
Birinci müddət
6 may 2009-cu ildə Milli Məclis üzvlərinin 277 səsi ilə aparteid rejiminin süqutundan bəri Cənubi Afrikanın dördüncü prezidenti seçildi.
18 Mart 2010-cu il tarixində Milli Məclisdə müxalifətçi Xalq KonqreSindən olan millət vəkilləri Prezident Zumaya etimad göstərilməməsi məsələsini qaldırdılar. Onları ölkənin ən böyük müxalif qüvvəsi olan Demokratik İttifaq dəstəklədi. Buna səbəb Zumanın qeyri-qanuni övladı olması barədə məlumatlar olub. Bundan əlavə, prezident vaxtında elan edilməmiş gəlir əldə etməkdə günahlandırıldı. Səsvermə nəticəsində Milli Assambleyanın 400 üzvündən etimadsızlıq səsverməsini yalnız 84 deputat 241 səs ilə dəstəklədi, 75 deputat bitərəf qaldı.
Fərəculla Helu
Həyatı
Suriyada Hüsni əz Zaimin hərbi diktaturası dövründə (1949-cu ilin mart–avqust ayları) terrora baxmayaraq, kommunist partiyası, «Transarabien payplayn kompani» konsesiyasına Suriya ərazisi boyu Səudiyyə Ərəbistanından neft kəməri çəkilməsinə imkan verən bu diktatorun ABŞ ilə dilbirliyini ifşa etdi. Çoxlu həbslərə baxmayaraq, partiya kütlələr arasında iş aparır və öz nüfuzunu gücləndirirdi.
Ceykob Zuma
İkinci müddət
21 May 2014-cü ildə, Afrika Milli Konqresi səslərin 62% -dən çoxunu topladı və 400 yerlik palatada 249 yer tutdu. 7 May parlament seçkilərindən sonra yeni Milli Məclisin ilk iclasında, Ceykob Zuma ikinci beş illik müddətə prezident seçildi. Zuma yeganə namizəd olduğundan səs alınmadı. Palatanın ilk iclasına sədrlik edən Hakim Ədalət partiyasından Mohoeng Mohoeng dedi:
"Ceykob Zumanı Cənubi Afrika Respublikasının seçilmiş prezidenti elan edirəm . " Rusiya Prezidenti Vladimir Putin teleqramda Zumanın yenidən seçilməsi münasibətilə təbrik etdi, Rusiya ilə Cənubi Afrika arasındakı əlaqələrin dostluq xüsusiyyətini qeyd etdi, davamlı əməkdaşlığı gözlədiyini söylədi və andiçmə mərasiminə dəvət etdiyi üçün Zumaya təşəkkür edərək, Rusiya nümayəndə heyətinə Rusiya parlamentinin aşağı palatasının spikeri Sergey Narışkinin rəhbərlik edəcəyini bildirdi.
Fərəculla Helu
Həyatı
Partiya öz sıralarını opportunistlərdən, səbatsız ünsürlərdən təmizlədi və mübarizlik qüdrətini artırdı. Bu zaman marksist ədəbiyyatın bir sıra nümunələri ərəb dilinə tərcümə olunub, nəşr edildi. Partiya Suriyanın Məclisi Müəssisanına seçkilər kampaniyasında (1949-cu ilin oktyabrında) iştirak etdi, demokratik konstitusiyanın layihəsini işləyib hazırladı və onu kütlə arasında geniş təbliğ etdi. Seçkiqabağı kampaniyanın gedişində, 1947-ci ilin axırından 1948-ci ilin əvvəlinədək davam edən cəza tədbirlərindən sonra, ilk dəfə olaraq, partiya kütlələr arasında açıq iş aparmağa başladı.
Ceykob Zuma
İkinci müddət
Mayın 24-də Pretoriyadakı Prezident Sarayında Ceykob Zuma ikinci müddətə and içdi. Açılış mərasimində Rusiya, Hindistan və Çin nümayəndə heyəti də daxil olmaqla 4 minə yaxın qonaq iştirak edib. ABŞ və Böyük Britaniya nümayəndələrini göndərməkdən çəkindilər. Açılış nitqində Zuma, "dünyanı daha dürüst və ədalətli etmək üçün BRICS kimi forumlarda işimizi davam etdirəcəyik", konstitusiya və qanunun qarantı olmağa and içərək Cənubi Afrika xalqının həyatını yaxşılaşdırmaq və ərazini qorumaq üçün hər cür səy göstərəcəyini söylədi. Açılış mərasimindən sonra yeni hökumətin çox sayda yeni iş yerinin yaradılması məqsədi ilə iqtisadi inkişaf və infrastruktur inşaat layihələrinə diqqət ayıracağını söylədi.
Mayın 25-də Ceykob Zuma, Kril Ramafosu Cənubi Afrikanın vitse-prezidenti vəzifəsinə təyin etdi və yeni hökumətin siyahısını açıqladı, yeni rabitə və poçt nazirliklərinin, su və kanalizasiya nazirlikinin və kiçik biznesin inkişafı nazirliyinin olduğunu bildirdi. Hökumətdə cəmi 35 nazir vəzifəsi yaradıldı.
Fərəculla Helu
Həyatı
1951-ci ilin yanvarında kütlələr arasında işi genişləndirmək sahəsində partiya yeni mühüm addım atdı. SLKP MK-nın geniş plenumunda Mərkəzi Komitənin Baş katibi Xalid Bəkdaş fəhlə və kəndliləri partiyaya cəlb etməyin zərurəti haqqında mə'ruzə ilə çıxış etdi. Plenum belə nəticəyə gəldi ki, milli-demokratik inqilabın qələbəsinə doğru yeganə yol–öz ətrafında bütün zəhmətkeşləri, eləcə də milli burjuaziyanın xeyli hissəsini birləşdirən partiyanın rəhbərliyi altında fəhlə sinfi ilə kəndlilərin mübariz ittifaqıdır.
Ceykob Zuma
İkinci müddət
İyunun 7-də Ceykob Zuma müayinə üçün xəstəxanaya yerləşdirildi, çünki AMK-yə görə, "prezident fasilə verməlidir", sonra prezident aparatı "həkimlər prezidentin vəziyyətindən razıdır" deyə bəyanat yaydılar.
17 mart 2015-ci ildə Demokratik Alyansın deputatları, Zumayə inamsızlıq mövzusunda səsverməyə başladılar, prezidenti "siyasiləşdirməkdə" və dövlət qurumlarının səmərəliliyini azaltmaqda, korrupsiyanı artırmaqda və ölkənin iqtisadi inkişafındakı ümumi ləngimədə ittiham etdilər. Müxalifət, Zumanın Nkandla kəndindəki fərdi yaşayış evinin yenidən qurulmasına xərclədiyi büdcə vəsaitlərindən sui-istifadə etməsi qalmaqala səbəb oldu. Dövlət müdafiəçisi Tuli Madonkela tərəfindən 2014-cü ilin yazında yayımlanan bir hesabata görə, əmlak üzərində təhlükəsizlik sistemini yeniləmək bəhanəsi ilə, ziyarət mərkəzi, xüsusi bir klinika, hovuz və mal-qara dəhlizi daxil olmaqla ümumilikdə 246 milyon rand (16 milyon dollar) dəyərində bir sıra fərdi obyektləri tikdirdiyi deyilmişdir. Yalnız 113 deputat Zumanın istefasına, 221 əleyhinə səs verdi.
Fərəculla Helu
Həyatı
1951-ci ilin axırında Suriyada yaranmış Şişəklinin diktator idarə üsulu kommunist partiyasının fəaliyyətini zəiflətmədi. Partiya kəndlilər içərisində xüsusilə fəal işləyirdi. Cəzirə və Lətaki rayonlarında kəndli qurultayları keçirildi, kəndlilər üçün xüsusi qəzetlərin nəşrinə başlandı. Partiya Dəməşq, Hələb, Xəmsə, Bənias və başqa şəhərlərdəki fəhlə tə'tillərinə rəhbərlik edirdi.
Senecio simplicissimus
— fəsiləsinin  cinsinə aid biki növü.
Ceykob Zuma
İkinci müddət
1 sentyabr 2015-ci il tarixində Demokratik İttifaq yenidən Sənəti əsas götürərək prezidentin vəzifəsindən uzaqlaşdırılması və Konstitusiyanın 89-cu maddəsi, "milli qanunun ciddi şəkildə pozulması" ilə əlaqədar parlamenti səs verməyə çağırdı. Beləliklə, müxalifət, səlahiyyətlilərin, 2015-ci ilin iyununda Afrika Birliyi sammitində iştirak etmək üçün Cənubi Afrikaya səfər edən Sudan Prezidenti Ömər əl-Bəşirin həbs edilməsini rədd etdi. 2009-cu ildə Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsi tərəfindən əl-Bəşirin həbs qərarı çıxarıldılmışdı. 2015-ci ilin iyun ayında Hauten əyalətinin Şimal Ali Məhkəməsi qərarı qəbul etdi. Ancaq sammitin sonunda Sudan prezidenti sərbəst şəkildə Cənubi Afrikanı tərk etdi. Demokratik Birliyin rəhbərliyi Zumanı məhkəmə qərarını təxirə salmaqda günahlandırdı. Müzakirələr zamanı prezidentin tərəfdarları müxalifəti "Afrika həmrəyliyinin olmaması" üçün qınadılar və əl-Bəşirin qanuni toxunulmazlığına görə hazırkı dövlət başçısını günhlandırdılr. Səsvermənin nəticələrinə görə, yalnız 100 deputat Zumanın səlahiyyətlərinin vaxtından əvvəl ləğvini 211 deputat isə əlehinə çıxdı
Fərəculla Helu
Həyatı
Livanda kommunist partiyası, Amerika imperializminə uymuş Bişər əl-Hurinin (1949-cu ildə o, ikinci dəfə Livanın prezidenti seçilmişdi) satqın idarə üsulunu qətiyyətlə pisləyir, 1952-ci ilin sentyabrında bu diktaturanın devrilməsinə gətirib çıxaran xalq hərəkatında fəal iştirak edirdi. Partiya, prezident Bişər əl-Hurini əvəz etmiş Kamil Şamunun da idarə üsulunu kəskin tənqidə tutdu. Kamil Şamun zəhmətkeş kütlələrin vəziyyətini yaxşılaşdırmaq və'dlərindən heç birini yerinə yetirməmişdi və özü də Livanın siyasətini komprador burjuaziyasının, feodalların mənafeyinə tabe etmək, ölkəni imperialist dövlətlərdən asılı saxlamaq yolunu davam etdirirdi. 1953-cü ilin sonu, 1954-cü ilin əvvəlində diktator Şişəklinin idarə üsuluna qarşı Suriya xalqının müqaviməti xeyli artdı. Livanda da demokratik hərəkat fəallaşdı. 1954-cü ilin yanvarında Sultan əl-Ətraşın başçılığı altında Suriya druzları üsyan etdilər. Üsyanın silah gücü ilə yatırılması diktatura əleyhinə geniş xalq hərəkatının başlanmasına səbəb oldu. Bu şəraitdə Suriya və Livan Kommunist Partiyası 1954-cü ilin yanvar və fevral aylarında hər iki ölkədə, Suriya və Livanda milli demokratik hökumətlər yaradılması uğrunda mübarizə üçün geniş milli cəbhədə birləşməyə çağıran bəyanat e'lan etdi. Bununla bərabər partiya bildirirdi ki, kommunistlər belə demokratik hökumətlərə tərəfdar olsalar da, özlərinin o hökumətdə iştiraklarını vacib saymırlar.
Ceykob Zuma
İkinci müddət
1 mart 2016-cı ildə Demokratik Alyans, prezidentə etimadsızlq səsi vermək üçün üçüncü cəhdi etdi. Bu dəfə onun 1999–2005-ci illərdə silah almasına dair dövlət müqavilələri bağlanarkən vitse-prezident vəzifəsində işlədiyi iddia edilən 783 korrupsiya, qəsb və saxtakarlıq epizodu barədə vəsadət qaldırıldı. 2009-cu ilin aprelində Zumaya qarşı qaldırılan vəsadət sübuta yetirilmədiyinə görə bağlandı, lakin 2016-cı ilin fevralında Demokratik Birlik Pretoria Ali Məhkəməsindən istintaqı davam etdirməsini istədi, çünki işi bağlamağı qərara alan prokuror Mokotedi Mpsçeyə təzyiq göstərildiyi iddia edildi. 29 apreldə iddia qaldırıldı — istintaq davam etdi. Zumanın Nkandla kəndindəki fərdi yaşayış evinin yenidən qurulmasına xərclədiyi büdcə vəsaitlərindən sui-istifadə etməsi məsələsinə yenidən baxıldı. İddialara cavab olaraq prezident, bu işlərə cavabdeh olan Polis İşləri Naziri Nati Nhlekonun tələbi ilə xərclənən pulun əvəzini verməyə hazır olduğunu söylədi. Nhleko da öz növbəsində prezidentə dəstək verdi. Səsvermə zamanı Zumanın vəzifəsindən uzaqlaşdırılmasına yalnız 99 deputat səs verib, 225 əleyhinə, 225 bitərəf qalıb.