cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Historia de Bulgaria
De l'autonomía a la independencia
La Bulgaria autónoma dientro del [[Imperiu otomanu tres la unión de Rumelia Oriental col Principáu autónomu de Bulgaria en 1885.|upright=1.6|thumb]] La rebelión contra l'Imperiu otomanu qu'españó en Bosnia en 1875 estender hasta Bulgaria al añu siguiente. Los turcos desamarraron una brutal represión, na que participaron los bashibozuks, que realizaron numberoses matances y afararon el país. Otros países europeos indignáronse y denunciaron la brutalidá y los horrores búlgaros”. Al negase'l sultán a conceder l'autonomía a Bulgaria, Rusia declaró la guerra en 1877 ya invadió el país col sofitu de los rumanos y de una lexón búlgara. En xineru de 1878, los exércitos rusos llegaron a les puertes de Constantinopla. El Tratáu de San Stefano (3 de marzu de 1878) axustó la creación d'un estensu principáu autónomu de Bulgaria y l'esmantelamientu de los territorios europeos del Imperiu otomanu. Austria y Gran Bretaña tarrecíen que se rompiera l'equilibriu nos Balcanes y nel Congresu de Berlín (xunetu de 1878) impunxeron a Rusia un tratáu pol que l'equilibriu caltúvose a cuenta de les aspiraciones nacionales búlgares: el principáu autónomu de Bulgaria caltúvose, pero bien amenorgáu. Anque'l Tratáu de San Stefano nunca se materializó más allá del papel, convertir nuna referencia pa los nacionalistes búlgaros, porque unviaba al antiguu reinu de Simeón I. Nes décades siguientes Bulgaria consiguió nomar obispos búlgaros en Macedonia (en poder otomanu mientres esta dómina). En 1879 una asamblea constituyente axuntada na ciudá de Tarnovo adoptó una constitución pa Bulgaria (bien democrática pa la dómina, pero qu'apenes foi aplicada) y escoyó como príncipe a Alejandro de Battenberg, sobrín de la zarina de Rusia. Na provincia de Rumelia Oriental, les potencies europees ellaboraron los estatutos orgánicos del Congresu de Berlín y foi nomáu un gobernador en representación del sultán otomanu y que foi aceptáu pola asamblea.
Tippi Hedren
Nathalie "Tippi" Hedren ye una actriz d'Estaos Xuníos que la so imaxe acomuñar al filme d'Hitchcock Los páxaros.
Con Hitchcock
Al añu siguiente, protagoniza, tamién so la direición de Hitchcock, la película Marnie, la lladrona. Dempués d'esta película, y debíu en gran parte a la obsesión controladora de Hitchcock, quien inclusive intentaba dirixir la carrera profesional de Hedren, manifestando un asolapáu acoso sexual, por cuenta de esto la rellación ente'l direutor y l'actriz foise esfreciendo (similar al casu de Grace Kelly). Según cuenta l'actriz, Hichcock unvió-y una nota final diciéndo-y que diba arruinar la so carrera.
Linköping
Historia
thumb|240px|left|[[Catedral de Linköping.]] thumb|240px|right|Hunnebergsgatan: Cai antigua en Linköping.
Deportes
Pero la ciudá sigue escareciendo d'un equipu de fútbol masculino de categoría colos modestos FC Linköping City y AFK Linköping na cuarta y quinta división sueca, herederos de los sumíos FK Linköping y Linköping FF.
Economía
La ciudá tamién tien una fuerte presencia nes industries basaes en teunoloxía de la información, tales como Sectra, IFS (Sistemes Industriales y Financieres), Motorola, Ericsson, Cambéu Salú Systems AB, y munchos otros. Toyota Industries Sweden AB tien presencia en Linköping, como una de los sos filiales, BT Industries, y atópase nes cercaníes de Mjölby. El Muséu de la Fuercia Aérea Sueca atópase cerca de la ciudá. left|thumb|Castillo
Mediatriz
Aplicación
El puntu O ye'l puntu equidistante de los tres vértices, poro, ye'l centru d'una circunferencia que pasa polos tres puntos. Esta circunferencia ye la circunferencia circunscrita al triángulu.
Nancy
Historia
Distintes guerres y conflictos asoceder a lo llargo del sieglu XIII ente les ciudaes de Toul, Metz, Nancy, Vaudémont, ente'l ducáu de Lorena, el Ducáu de Chigre y Champaña. Sicasí, a partir del sieglu XV Nancy renaz de les sos cenices dotada de riques fortificaciones en piedra, nun cesa de crecer y espolletar.
En 1298, el castiellu ducal quita la so plataforma al abellugu de les peligroses crecíes del ríu la Meurthe (actual cai Lafayette) pa instalase como palaciu en cantu de la Grand-Rue. La influencia del arte galorromano de la Champaña y l'arte xermánico fueron determinantes nes arquitectures relixosu y civil.
Synallaxis cinnamomea
Descripción
Mide 14 cm de llargor y pesa 16 g. La cabeza y l'envés son de color marrón escuru opacu; presenta un curtiu superciliar ocre; los costazos y les nales son de color castañu ablondu; l'área malar y el gargüelu son blanques con rayitas negres; el pechu y el banduyu son de color ocre con pintes escures; la cola ye de color castañu.
Nancy
Monumentos
La ciudá tamién tien munchos otros edificios relixosos recién, nueves parroquies o ilesies que sustituyeron a edificios más antiguos: del sieglu XIX, ilesies de San Jorge, San Lleón IX, San Pedro, San Nicolás, San Vicente y Santa Fiacre, San José, San Mansuy; y nel sieglu XX, la basílica del Sagráu Corazón de principios del sieglu XX, la Basílica de La nuesa Señora de Lourdes y la ilesia de San Vincente de Paul.
Castrillo de la Vega
Historia
A la cayida del Antiguu Réxime queda constituyida como conceyu constitucional del mesmu nome nel partíu d'Aranda de Duero, rexón de Castiella la Vieya, que nel Censu de la matrícula catastral cuntaba con 141 llares y 569 vecinos. L'alministración del sieglu XIX axudicó la villa de Castrillo al partíu d'Aranda de Duero, nel que permanez.
Viticultura
L'actor Jason Priestley va ellaborar el so propiu vinu nes bodegues Conde-Neo d'esta llocalidá.
Margaret Leinen
Margaret Leinen ye una oceanógrafa d'Estaos Xuníos; y, vicecanciller de Ciencies Marines. Leinen foi nomada la 11º direutora del Scripps Institución d'Oceanografía, según decana de la Escuela de Ciencies Marines na Universidá de California, San Diego. Ye una oceanógrafa gallardoniada, con esperiencia na ciencia oceánica, el clima global, lo ambiental, l'alministración federal de la investigación, y les organizaciones ensin fines d'arriquecimientu.
Carrera
Ye presidenta del Conseyu d'alministración de la Unión Americana de Xeofísica; miembru del Conseyu Nacional de Ciencia y Ambiente; miembru del distinguíu Conseyu de Lideralgu de la Iniciativa Conxunta de la Comisión Oceánica; y ex-presidenta de la Sociedá d'Oceanografía
Leinen definió les téuniques utilizaes pa estremar la composición química del sedimentu na so obra "The origin of paleochemical signatures in North Pacific pelagic clays" ("L'orixe de les firmes paleoquímicas nos magres peláxicos del Pacíficu Norte"). Tamién atopó una manera de midir con mayor exactitú'l conteníu de ópalo en sedimentos d'agües fondes utilizando una téunica que nun se basa na integridá estructural. Esta téunica describir na so publicación "A normative calculation technique for determining opal concentrations in deep-sea sediment" ("Una téunica de cálculu normativu pa determinar les concentraciones de opalos en sedimentos d'agües fondes").
Torrubia
Torrubia ye un conceyu español de la provincia de Guadalaxara, na comunidá autónoma de Castiella-La Mancha. Tien una superficie de 28,18 km² con una población de 23 habitantes y una densidá de 0,89 hab/km².
Manegold de Lautenbach
Biografía
Dende 1060 les sos fíes y muyer fueron a enseñar en siendo adoctrinaes por él. Tres el fallecimientu de la so muyer, Manegold volvió a Alemaña, onde defendió abiertamente al papa Gregorio VII contra Enrique; eso provocó la invasión d'Alsacia en 1082 poles sos tropes y la destrucción de Lautenbach, onde Manegold tuvo agospiáu dellos años. La ilesia primitiva fundada en 810 par Beatus, abá de Honau, foi dafechu destruyida pol fueu y Manegold foi obligáu a escondese nel monte, esperando que la roxura del emperador apangárase.
Lionel Stander
Primeros años y carrera
En 1938 el directivu de Columbia Pictures Harry Cohn llamaría a Stander "un coloráu fíu de puta", amenaciando económicamente a cualquier estudiu que-y anovara'l so contratu. A pesar de les bones crítiques recibíes poles sos actuaciones, el trabayó de Stander menguó drásticamente. N'interviniendo en 15 filmes ente 1935 y 1936, solo fixo seis dende 1937 a 1938 y otros seis dende 1939 a 1943, nengún al cargu de dalgunu de los principales estudios, y destacando d'ente ellos Guadalcanal Diary (1943).
Stander y el HUAC
Stander tuvo nel primer grupu d'actores de Hollywood en ser citaos pol Comité d'Actividaes Antiestauxunidenses (HUAC) en 1940 por supuestes actividaes comunistes. Nuna audiencia llevada a cabu en Los Angeles n'agostu de 1940, John R. Leech, miembru del Partíu Comunista na ciudá, dixo que Stander formaba parte del partíu, al igual qu'otres 15 estrelles de Hollywood, ente les cualos figuraben Franchot Tone, Humphrey Bogart, James Cagney, Clifford Odets y Budd Schulberg. Finalmente'l fiscal dexó a Stander llibre de cargos.
Archiv für Papyrusforschung
El redactores actuales son : Jean-Luc Fournet, Bärbel Kramer, Wolfgang Luppe, Herwig Maehler, Brian McGing, Günter Poethke, Fabian Reiter y Sebastian Richter. Contién testos n'alemán, inglés, francés y italianu. La revista publicar en cooperación colos Staatliche Museen zu Berlin.
Aphodius montanus
Distribución xeográfica
Alcuéntrase n'Europa.
Virginia Lago
Trayeutoria
En 1963 tuvo una actuación destacada na obra Pigmalión. Estudió Teatru con Marcelo Lavalle, Roberto Durán, nel Institutu d'Arte Moderno y actuando aprendió de bien de Actores. En 1966 trabayó nel programa Galería Polyana que con bona repercusión tresmitir ente mayu y ochobre por Canal 9 de llunes a vienres con llibros de l'autora teatral Clara Giol Bressan y un repartu qu'incluyía a Susana Campos, Fanny Navarro, Enzo Viena, Ricardo Passano, Patricia Shaw, Aída Luz, María José Demare, Nelly Darén y Gloria Raines.
Fenómenu n'Internet
A raigañu del ciclu que conduz en Telefé, alredor del mes de marzu de 2012, la so imaxe convirtióse nun fenómenu d'internet, nel que s'asonsaña la so forma de falar y actuar. Esisten videos en que-y la asonsaña, según en Facebook y Twitter. Nes parodies pon énfasis nel tonu pausáu, los diminutivos y la templanza na fala de Lago, el so recurrente latiguillo «¡maraviyosu!», pa describir una situación. La mesma Lago reconoció qu'ante estes burlles de primeres lloró, pero que dempués lo tomó con humor.
Margaret Lindsay Huggins
Semblanza
El Times de Londres, na noticia de la muerte de Huggins, mentaba que Richard Proctor referir a ella como'l “Herschel del Espectroscopiu”. Nel so testamentu mandó al Wellesley College y al Observatoriu Whitin dellos oxetos de la so coleición d'astronomía, incluyendo los sos queríos preseos astronómicos.
Margaret Mahler
Modelu teóricu
Margaret Mahler empieza estableciendo que la nacencia biolóxica del infante humanu y la so nacencia psicolóxica nun coinciden nel tiempu. El primeru ye un acontecimientu espectacular, observable y bien circunscripto; el postreru ye un procesu intrapsíquico d'un desenvolvimientu lento y progresivo.
Islla de San Martín
Historia
En 1734, roblar en San Martín, un tratáu Francu-Holandés de neutralidá (lo cual descontenta'l ingleses). De 1740 a 1748: saqueos y espoliaciones polos ingleses.
Oxetu tresneptunianu
Índices de color
Mentantu que los oxetos relativamente tenues, neto que la población en conxuntu, tienden al roxu (índiz infrarroxu V−I = 0,3–0,6), los mayores son xeneralmente d'un color más neutru (V−I < 0,2). Esta diferencia suxer que la superficie de los oxetos mayores ta cubierta de xelu, qu'escuende les árees más escures del interior del oxetu.
Tipos espectrales
Ente los TNO, como ente los centauros, hai una amplia variedá de colores, del azul-buxu (neutral) al perroxu, pero al contrario que nos centauros, que tan nidiamente reagrupaos en dos clases, la so distribución parez ser uniforme. L'ampliu rangu d'espectros diferéncianse na reflectividá nel roxu visible y l'infrarroxu cercanu. Los oxetos neutrales tienen un espectru planu, y reflexen tanto espectros roxu ya infrarroxu como'l visible. Los oxetos perroxos tienen una pendiente de reflectividá más pindia, reflexando muncho más nos espectros roxu ya infrarroxu. Un intentu reciente de clasificación, común colos centauros, estrémalos en 4 clases que van del BB (azul, con una media B-V de 0,70 y una media V-R de 0,39, como por exemplu Orcus) al RR (perroxu, con una media B-V de 1,08 y una media V-R de 0,71, como por exemplu Sedna), con dos clases intermedies, nomaes BR y IR, que estrémense principalmente nes bandes infrarroxes I, J y H.
Esploración
miniaturadeimagen|250x250px|Reconstrucción de la forma del KBO 2014 MU69, nomáu Ultima Thule, a partir de los datos recoyíos pola sonda espacial New Horizons cuando pasó cerca l'oxetu'l 1 de xineru de 2019. La única misión espacial espresamente dedicada a l'observación d'un TNO foi la New Horizons, de la NASA; foi llanzada en xineru de 2015 y 486958 Arrokoth en xineru de 2019.
Barakaldo
Escudu
L'ánxel que corona l'escudu ye n'honor a Ángel Bitoritxa y Beurko, un neñu que se autoinmoló p'asesinar a soldaos franceses mientres la Guerra de la Independencia Española al faer esplotar la ermita de San Bartolomé que sirvía como improvisáu polvorín p'aprovir al reten de guardia. Dellos meses dempués, en xunta celebrada nel maltrecho conceyu axuntó la corporación, y a propuesta de don Benito de Zabala, apoderáu por Barakaldo nes Xuntes Xenerales de Guernica, alcordóse que:
Orografía
200px|thumb|left|[[Sierra Sasiburu|Sasiburu dende Peñes Blanques.]] El so relieve ye relativamente onduláu con montes de pequeñu altor, toes elles asitiaes nel sur del conceyu, ente les que destaquen el Apuco (Apuko/Ganeroitz) (561 m), Argalario (514 m), Peñes Blanques (Haitz Zuriak) (469 m), Tellitu (462 m), Sasiburu (459 m) y Arroletza (454 m) anque tamién el nome de Sasiburu toma tola sierra al que pertenecen toos sacante'l Argalario (este ta nos montes de Triano). Amás, tamién pertenecen a Barakaldo una parte del monte Mendibil (549 m) y Burzako (450 m), nos montes de Triano, anque'l so visu ta asitiada nel Valle de Trapaga.
Hai de solliñar que la carretera d'accesu a Argalario-Mendibil ye la carretera totalmente asfaltada más alta de la zona del Gran Bilbao; y non solo eso, sinón qu'amás tien doble aguada asfaltada (polos barrios de Retuerto y Bengolea en Barakaldo y pol barriu de Larreineta nel Valle de Trápaga).
Edá Moderna
Cuando s'empecipia'l desarrollu industrial en Vizcaya, empezaron a tener gran importancia les ferreríes, y les de Barakaldo ellaboraben el mineral de fierro estrayíu de la zona de Triano (yeren bien importantes les mines de Somorrostro). Pero nuevamente les envidies y disputes comerciales afectaron a Barakaldo. Non solamente yeren Bilbao y les villes; tamién surdieron continuos conflictos colos conceyos de San Salvador del Valle, Santurtzi y Sestao (que formaben el llamáu Grupu de los Trés Conceyos), que s'oponíen a esa esplotación a pesar de tener Barakaldo la ejecutoria pa esplotación del mineral de Somorrostro tomándo presu y multando a quien esplotara esa zona ensin el so permisu. Tres diverses presiones, incluyendo una denuncia formal per parte de Barakaldo nes Xuntes Xenerales de Guernica nel 1664, a la fin namái-y quedaron a Barakaldo los llabores de carga y descarga de los minerales.
Edá contemporánea
Col final d'esta Tercer Guerra Carlista y la victoria del rei Alfonsu XII llegó en 1876 l'abolición foral». La provincia perdió gran parte de la so autonomía, anque foi en parte compensada col «Conciertu económicu» (un réxime fiscal y alministrativu propiu similar al conveniu enllantáu en que Navarra en 1841). L'abolición de les normes forales supondría tamién enormes cambeos nel modelu granible industrial y el comerciu.
Guerra Civil y Franquismu
Nel añu 1955 construyóse'l Hospital de Cruces, col nome de Residencia Sanitaria Enrique Sotomayor, que se diba a convertir nel hospital de referencia de Vizcaya yá que el Hospital de Basurto empezaba a ser insuficiente. La falta de suelu urbanu fizo que se construyera nuna pequeña fastera asitiada a 45 msnm a menos de 4 km del Hospital de Basurto; sicasí, les sos bones comunicaciones -frente a la carretera N-634, a apenes 6 km del centru de Bilbao- fueron unu de los motivos de la so construcción nesi llugar. La intensa crecedera demográfica de los años sesenta por cuenta de les migraciones foi arrodiando al centru sanitariu de viviendes, lo que-y fixo perder la imaxe inicial d'un llugar natural d'aire y sol. 220px|thumb|right|Estáu de semi-abandonu de la [[Dársena de Portu y Réqueta, a la derecha de la semeya, a finales de los años 1990. Nos años 2000 parte d'esa zona foi urbanizada.]]
Demografía
Hai de solliñar qu'una parte de la población nacida nos años 1930 foi orixinaria d'otres provincies estremeres, sobremanera Cantabria, que namái nacieron en Barakaldo o n'otros conceyos vizcainos por una llei qu'evitaba que los vascos fueren al serviciu militar (d'ende qu'a los cántabros llámenlos "cucos"). Tamién hai que mentar qu'hasta los años 1980, esautamente hasta 1986 (Reforma del Reglamentu del Rexistru Civil), yera obligáu empadronar a los neños nel llugar de nacencia y cuasi tolos vizcainos ya inclusive munchos de provincies cercanes nacíen nel hospital de Hospital de Cruces de Barakaldo, por ello siguió rexistrándose una alta población anque la población real fuera enforma menor.
Industria
Asina, la industria siderúrxico vizcaina foi ganando pesu na economía nacional. Pero, a mediaos de los años 1970, cola crisis internacional, empezó'l cayente que nun se detuvo hasta'l zarru de la empresa, en xunetu de 1996. 147px|thumb|left|Antigua "fábrica de Rontealde", una ampliación de la "fábrica de [[Sefanitro", en Luchana.]]
Ferrocarriles y cargaderos
Nun inventariu del añu 1909 indicábase la esistencia en Barakaldo d'un total de 30 km de víes d'anchu métricu, ente qu'en Sestao cuntaben con 23 km de víes métriques y 5 km de víes de 1.150 mm (The Bilbao River and Railway Co. Ltd). Col fin de poder coneutar les sos factoríes ensin necesidá de recurrir al Ferrocarril de Bilbao a Portugalete (d'anchu ibéricu: 1668 mm), Altos Fornos de Vizcaya decidió construyir una llinia de serviciu interior ente Sestao y Barakaldo de vía métrica, mesmu tipu de vía que la mayoría de ferrocarriles mineros de la zona pa, si fuera necesariu, facilitar la so conexón con elles. Anque darréu tamién s'incluyó'l anchu ibéricu pa facilitar la esportación. Tres menos de 2 años d'obres nel añu 1922 la nueva vía poner en serviciu. La rede completa, rematada en 1965 por cuenta de la inmimente inauguración de la fábrica d'Allampo, disponía de 15 quilómetros de víes, na so mayoría de tres carriles. El tramu ente Sestao y Allampo (Barakaldo) taba dotáu de doble vía sacante na ponte sobre'l ríu Galindo, y primeramente dotada de cuatro carriles caúna d'elles (pa dexar el pasu tantu de trenes de vía ancha como de vía métrica) col fin de facilitar la salida a los productos de la rede nacional.
Situación nel sieglu XXI
Los ferrocarriles mineros convirtiéronse en carriles bici la mayoría d'ellos con carauterística de sienda ciclable, anque debíu al calter urbanu de parte del so trazáu realizáronse cambeos por causa de la construcción de proyeutos urbanísticos o carreteres. Esto causó l'allongamientu de diches rutes por árees d'espansión de la llocalidá onde nun pasaba'l ferrocarril y fixo posible la inter-conexón ente ellos.
Sanidá
Por cuenta del so pasáu industrial y al so bonu allugamientu xeográficu Barakaldo cuenta con una amplia asistencia sanitaria, ameyorando inclusive la ufiertada por Bilbao tocantes a enfermos atendíos nos servicios d'urxencia referir nos sos dos hospitales públicos, dependientes del Serviciu Vascu de Salú, que dan serviciu a gran parte de les llocalidaes del Gran Bilbao.
Tranvía
Atópase en fase d'estudiu una llinia de tranvía que percuerra'l conceyu. Nun principiu foi la oposición quien propunxo un posible proyeutu que depués nun foi a más (añu 2003). Dempués (añu 2005) el parque comercial Megapark propunxo una tranvía pa coneutar el so centru comercial cola parada del metro d'Allampo y reactivó aquelles propuestes de la oposición mientres el añu 2006. Nel añu 2007 una iniciativa popular presentó un nuevu proyeutu a la ciudadanía y a los sos representantes nel conceyu, proyeutu qu'anguaño sigue en cursu. Coles mesmes, a finales del 2007 salió a la lluz un estudiu de la diputación fecháu nel 2005, que proponía una llinia tranviaria ente Barakaldo (primer fase) y el Valle de Asúa (segunda fase) pero que foi anuláu pol so eleváu costu. Finalmente en payares de 2009 presentóse'l proyeutu definitivu, nesti casu si siendo vidable con una estimación de 4 millones d'usuarios añales. Dada la proximidá al proyeutu del tranvía UPV - Leioa - Urbinaga va xunir a este siendo la vuelta d'esti tresporte a Barakaldo dempués qu'en 1959 clausurárase la llinia Bilbao-Santurtzi que pasaba pola llocalidá (práuticamente col mesmu percorríu que les actuales llinia C-1 de cercaníes Renfe y llinia A3135 de Bizkaibus). Más información sobre'l proyeutu popular: Tranvía de Barakaldo
Deportistes
thumb|100px|[[Javier Clemente.]] thumb|100px|[[Agustín Sauto Arana|Agustín Sauto Arana, Bata.]]
Anzar
El ritu
Anguaño, el ritu integróse parcialmente na relixón islámica y la procesión realízase polo xeneral en llugares sagraos, como santuarios o tumbes de marabutes locales, ensin una novia auténtica, que la suple una muñeca bellamente afatada como novia. La celebración una vegada terminada, la muñeca vuelve a los so dueñu que lu guardará hasta la próxima procesión.
Arnold Stang
Últimos años
Arnold Stang finó por causa d'una neumonía en Newton (Massachusetts), el 20 d'avientu de 2009. Foi soterráu nel Campusantu y Crematoriu Newton d'esa ciudá.
Bisectriz
Aplicación
Archivu:bisectrices.png
Otres propiedaes
Esto quier dicir, que: «La mediatriz d'un llau d'un triángulu y les bisectrices del ángulu aviesu interséutense so la circunferecia circunscrita».
Fundación Instituto Internacional de la Llingua Española
Inspirar na esitosa esperiencia del III Congresu Internacional de la Llingua Española, celebráu en Rosario nel 2004, sol lema «Identidá Llingüística y Globalización», eventu que cuntó con un inusitado nivel de movilización y participación de la ciudadanía; y propónse recrear esi legáu, entá bien presente na sociedá local y llargamente reconocíu pol Institutu Cervantes.
Lliga Balcánica
L'alianza
Nos últimos díes de setiembre (menos d'un mes primero de terminar el conflictu colos italianos) tanto los integrantes de la Lliga como los comandantes del Imperiu otomanu n'Europa movilizaron les sos tropes. Montenegru declaró la guerra'l 8 d'ochobre y el restu fízolo 9 díes dempués n'unviando un ultimátum a Constantinopla.
Guerra total
thumb|250px|Un póster d'[[Estaos Xuníos diseñáu mientres la Segunda Guerra Mundial. Traducción: «La comida ye una arma. ¡Nun la esbardie! Merque con prudencia. Cocine con cuidu. Cóma-ylo tou».]]
Ribadavia
Allugamientu
L'área urbana fuelga nel llau derechu del ríu Miño y l'última parte del ríu Avia.
Historia
Nel añu 1386, los ingleses sol mandu del duque de Lancaster invadieron y escalaron Ribadavia, quien pretendía'l tronu castellanu pol so matrimoniu con una fía de Pedru I, pero atopó una aportunante resistencia popular. El conflictu quedó atayáu col Alcuerdu de Bayona (1388). Tres un llargu y épicu asediu onde'l burgueses aguantaron más que los caballeros, los ingleses ocuparon la villa mientres nueve meses antes de ser vencíos. Los habitantes de la judería amosaron especial tenacidá na defensa de les muralles de Madalena y Porta Nova, anque los sos llares fueron afaraos con particular desdeñu per parte de les tropes estranxeres.
El dominiu de los Sarmiento, naturales de Ribadavia, foi reforzáu en 1476 cola institución del Condáu de Ribadavia en favor de Bernardino Pérez Sarmiento, privilexu concedíu polos Reis Católicos como pagu pola so ayuda na guerra dinástica contra Xuana la Beltranexa y el so aliáu gallegu Pedro Madruga. En 1494, los mesmos monarques espulsaron a los xudíos de los territorios, pero nel reinu de Galicia hubo una notable ausencia de pogroms bajomedievales, una y bones munchos hebreos optaron por convertir se al cristianismu o bien abellugase na frontera con Portugal, pa tornar cuando'l inquisidores colárense.
Populus fremontii
Descripción
thumb|Fueya: Populus fremontii ssp. fremontii Populus fremontii ye un gran árbol qu'algama un tamañu de 12 - 35 m d'altor con una gran corona, con un tueru d'hasta 1,5 m de diámetru. La corteza ye llisa cuando moza, aportando a fondamente sedada y ablancazada nos árboles vieyos. Les fueyes de 3 - 7 cm de llargu, son cordaes ( en forma de corazón ) con una punta allargada, con vetes blanques y gruesos dientes crenaos a lo llargo de los llaos, glabres a cabelluda, y de cutiu enllordiaes de resina llechienta. Los colores de la seronda producir a partir d'ochobre y payares, principalmente d'un mariellu brilloso, tamién de color naranxa, raramente coloráu.
Catalina Parr
Últimu matrimoniu, partu y muerte
La so única fía, María, nacida'l 30 d'agostu, nun-y sobrevivió demasiaos años. El so padre, Thomas Seymour, foi degolláu por #traición menos d'un añu dempués (10 de marzu de 1549). La neña foi apurrida a la duquesa de Suffolk, Catherine Willoughby, una amiga íntima de Catalina. Dempués d'un añu y mediu, la propiedá de María foi-y restaurada por una Llei del Parllamentu, lo que sollivió la carga de la duquesa al asumir #guardar de la neña. La última mención de María Seymour ye del so segundu cumpleaños, y anque circularon hestories de qu'a la fin ella se casó y tuvo fíos, la mayor parte de los historiadores creen que morrió siendo neña.
Aphodius obliteratus
Aphodius obliteratus ye una especie de coleópteru de la familia Scarabaeidae.
Kim Stanley
Vida personal
Kim Stanley finó por causa de un cáncer d'úteru en 2001 en Santa Fe (Nuevu Méxicu), na residencia na que vivía. Tenía 76 años d'edá.
Xuana Grey
Condena y muerte
miniaturadeimagen|La execución de lady Jane Grey, cuadru de Paul Delaroche (1833). National Gallery de Londres. La rebelión encabezao y empobinao por sir Thomas Wyatt el Mozu en febreru del añu 1554 selló'l destín de Grey, a pesar de que nun tuvo en nengún momentu rellacionada o venceyada cola rebelión. La rebelión bastióse ante l'inminente matrimoniu de María con Felipe II d'España.
Ancestros
Ancestros de Jane Grey
Jocelyn Bell Burnell
Biografía
A pesar de que nun llogró'l Premiu Nobel xunto a Hewish pol so descubrimientu, foi gallardoniada por munches otres organizaciones. Llogró la Medaya Michelson del Institutu Franklin (1973, xunto a Hewish). En 1978 foi-y apurríu'l Premiu J. Robert Oppenheimer Memorial del Centru d'Estudios Teóricos de Miami. Tamién recibió'l Premiu Beatrice M. Tinsley de la Sociedá Astronómica Americana (1987), el Magellanic Premium de la Sociedá Filosófica Americana, el Jansky Lectureship del Observatoriu Radioastronómico Nacional, y la Medaya Herschel de la Royal Astronomical Society (1989). Tamién recibió numberosos títulos honoríficos, como'l de Comandante de la Orde del Imperiu Británicu según Colega de la Royal Society.
Fundación EU-LAC
La Cumbre América Llatina, el Caribe y la Xunión Europea (Cume ALC-XE), una xunta biañal de xefes d'estáu y gobiernu de los países de la Xunión Europea, América Llatina y el Caribe, alcordó crear la Fundación EU-LAC como "una ferramienta útil pa fortalecer la nuesa asociación birregional y como mediu p'aguiyar l'alderique sobre estratexes y aiciones comunes". La Fundación EU-LAC empezó les sos operaciones en caribe_Eqny6NjVTVZYcRFRfX3y3/ payares de 2011 na Ciudá Llibre y Hanseático de Hamburgu.
Béthisy-Saint-Pierre
Tien una población de y una superficie de  km².
Cortina (Uviéu)
Cortina ye una aldea de la parroquia de Naves nel conceyu asturianu d'Uviéu.
Tristan da Cunha
Tristan da Cunha ye un archipiélagu británicu compuestu por delles islles (la mayor, col mesmu nome, y les deshabitadas Inaccesible y Nightingale) nel Atlánticu sur. Xunto cola islla de Gough o islla Gonçalo Alvares, tol territoriu constitúyese como una dependencia de la islla de Santa Lena, el llugar habitáu más cercanu, asitiáu a 2.173 km al norte. L'accesu a la islla principal ye tremendamente complicáu, por cuenta de la so alloñanza y a que ta arrodiada por cantiles de más de 600 metros d'altor. Tristan da Cunha ye'l llugar habitáu más remotu (esto ye, más alloñáu de cualesquier otru llugar habitáu) de la Tierra, y como tal ta inscritu nel llibru Guinness de Récores.
Historia
Foi citada, ente otros, en Les aventures de Arthur Gordon Pym d'Edgar Allan Poe, en Un capitán de quince años de Jules Verne, la primer vegada qu'acolumbren tierra a la fin del so llargu viaxe, en La esfinxe de los xelos, y en Los fíos del capitán Grant del mesmu autor, onde se-y dedica'l segundu capítulu del segundu volume. Dellos capítulos de la novela El rei del aire, d'Emilio Salgari, trescurren nel castru Inaccesible, perteneciente al archipiélagu.
Economía
Anque sía una dependencia de Santa Elena, nun s'usa la moneda local d'esa islla, la llibra de Santa Elena, sinón que s'utiliza la mesma que nel Reinu Xuníu, la llibra esterlina. Amás, entá siendo un territoriu d'ultramar de la Xunión Europea, nun tien dexáu l'accesu direutu a los sos mercaos comunes.
El marginal
El Marginal ye una serie de televisión arxentina de xéneru drama policial creada por Underground, escrita por Adrián Caetano y empobinada por Luis Ortega, con Sebastián Ortega como productor executivu. Estrenar na Televisión Pública Arxentina el 2 de xunu de 2016, con bien bona crítica per parte de la prensa especializada. Dende'l 7 d'ochobre de 2016, tamién s'atopa disponible na plataforma de Netflix. En Llatinoamérica empezar a emitir el 30 de xineru de 2018, al traviés d'Universal Channel.
Pelagio Luna
Nes eleiciones presidenciales d'Arxentina de 1916, primeres efectuaes tres la reforma eleutoral de Roque Sáenz Peña (Ley Sáenz Peña) foi escoyíu vicepresidente de la Nación acompañando a Hipólito Yrigoyen con 372.810 votos, superando a les fórmules del Partíu Conservador (Ángel Rojas - Juan Eugenio Serú, 154.549 votos), del Partíu Demócrata Progresista (Lisandro de la Torre - Alejandro Carbó, 140.443 votos) y del Partíu Socialista (Juan B. Xusto-Nicolás Repetto, 56.107 votos).
Charlotte Flair
Primeros años
Fliehr nació en Charlotte como fía de Ric Flair y la so entós-esposa Elizabeth. Tien una media-hermana mayor, Megan, y un mediu-hermanu mayor, David, ente que'l so hermanu menor Reid morrió en marzu de 2013. Fliehr tien dos campeonatos NCHSAA 4 A-State championships por voleibol mientres el so tiempu en Providence High School, incluyendo ser capitán d'equipu y xugadora del añu de 2004–2005. Asistió a Universidá Estatal Appalachian en Boone, North Carolina antes de tresferise a la Universidá Estatal de North Carolina, onde se graduó con un títulu de grau en rellaciones públiques nel branu de 2008. Fliehr foi una entrenadora personal certificada antes de convertise en lluchadora.
2015
Charlotte ganó'l combate por descalificación cuando Brie y Nikki camudaren llugares y Charlotte aplicara'l pin sobre Brie, polo tanto nun ganó'l títulu. El 20 de setiembre, Charlotte recibió la so revancha en Night of Champions, onde ganó a Nikki pa ganar el Campeonatu de Dives.
Vida personal
Nel mesmu llibru reveló que nun tien una bona rellación con Sasha Banks y Paige, al diferir con elles en distintos aspeutos profesionales, pos aliega que dambes siempres la subestimaron por ser fía de Ric Flair, sicasí considerar bones lluchadores y xustifica los sos malos tratos col fechu de que Banks y Paige merecíen el campeonatu y les oportunidaes que Ashley recibía.
Fundación Internacional y pa Iberoamérica d'Alministración y Polítiques Públiques
Oxetivos
La FIIAPP xestiona proyeutos de cooperación téunica internacional al serviciu de les alministraciones coles mires d'ameyorar los sistemes públicos nos países nos que trabaya. Constitúi un preséu pal intercambiu d'esperiencies y bones práutiques de l'Alministración española y pa la meyora de modelos de polítiques públiques. Contribúi a fomentar y consolidar rellaciones d'enfotu con alministraciones d'otros países y con organismos internacionales.
Ámbitu d'actuación de la FIIAPP
La FIIAPP xestiona proyeutos de los siguientes ámbitos: Xusticia y Tresparencia
La Cárcoba
Población
Según los datos del INE en 2016 estaba despobláu.
Crisis financiera n'Islandia de 2008-2009
Moneda
El Bancu Central d'Islandia estableció un sistema temporal de puyes temporales diaries de divises el 15 d'ochobre pa facilitar l'intercambiu de moneda internacional. El valor de la corona determinar por aciu la ufierta y demanda nestes puyes. Na primer puya vendiéronse €25 millones a un tipu de 150 de corones per cada euru. La comercialización de corones fora d'Islandia volver# a entamar el 28 d'ochobre, a un tipu de cambéu de 240 per cada euru, una vegada que los tipos d'interés n'Islandia fueren alzaos hasta'l 18%. Les reserves en divisa estranxera del Bancu Central d'Islandia cayeron en redol a $289 millones mientres ochobre de 2008.
Bancos
L'anunciada nacionalización de Glitnir llegó xusto dempués de que'l gobiernu de Reinu Xuníu viérase obligáu a nacionalizar Bradford & Bingley y a vender les sos operaciones minoristes y la rede de negociu al Grupu Santander. Mientres la fin de selmana de'l 4 a 5 d'ochobre, los periódicos británicos traxeron numberosos artículos detallando la nacionalización de Glitnir y l'eleváu nivel d'apalancamientu de los demás bancos d'Islandia. L'influyente editor de negocios de BBC, Robert Peston, publicó una pieza d'opinión sobre los bancos, afirmando que l'aseguramientu de la delda de Kaupthing riquía una prima de £625,000 pa poder garantizar la devolución de cada £1 millón: "el peor casu de bromhidrosis financiera que vi en bastante tiempu" foi la so gráfica descripción. The Guardian dixo que "Islandia ta na llende del colapsu. La inflación y los tipos d'interés muévense escontra riba. La corona, la divisa d'Islandia, ta en cayida llibre." Estos artículos emburriaron a los inversores a falar d'Icesave (el nome comercial de Landsbanki nel Reinu Xuníu y Holanda) nos foros dixitales y dellos empezaron a mover los sos aforros fora de la sucursal d'esti bancu n'Internet. Problemes nel accesu a la páxina web suxurieron una llerza nos aforros depositaos por depositantes británicos nel bancu islandés.
El FME declaró al Landsbanki en suspensión de pagos a primer hora del 7 d'ochobre. Un comunicáu de prensa del FME afirmaba que toles sucursales doméstiques del Landsbanki, call centers, caxeros automáticos y operaciones per internet abriríen y operaríen como un día corriente, y que tolos "depósitos domésticos" taben totalmente garantizaos. El gobiernu del Reinu Xuníu fixo usu de la llei Banking (Special Provisions) Act 2008, en primer llugar pa tresferir tolos depósitos comerciales dende'l Heritable Bank hasta una empresa de cartera del HM Treasury, y darréu pa vendelos al bancu holandés ING Direct por £1 millón. El mesmu día, el FME declaró Glitnir tamién en suspensión de pagos.
Esa tarde, hubo una conversación telefónica ente'l Ministru de Finances d'Islandia Árni Mathiesen y el Ministru de Facienda del Reinu Xuníu de Reinu Xuníu Alistair Darling. Esa nueche, unu de los gobernadores del Bancu Central d'Islandia, Davíð Oddsson, foi entrevistáu na cadena pública islandesa RÚV y afirmó que "nós [l'Estáu islandés] nun tener# cuenta de pagar les deldes de los bancos que fueron un pocu desatentos". Comparó les midíes del gobiernu a la intervención d'Estaos Xuníos en Washington Mutual, y suxurió que los emprestadores estranxeros recibiríen "desafortunadamente solo'l 5–10–15% de les sos reclamaciones". Tradicionalmente opuestu a ser sociu de la Xunión Europea y a l'adopción del euru como moneda nacional, tamién afirmó que "si tuviéramos fitos al euru, [...] a cencielles tendríamos que vencer a les lleis d'Alemaña y Francia."
Causes
Partiendo d'un mercáu domésticu pequeñu, los bancos islandeses financiaren la so espansión con préstamos nel mercáu interbancario y, más apocayá, al traviés de depósitos de fora d'Islandia (lo que ye de la mesma una forma de delda esterna). Los llares islandeses tamién tuvieron una importante participación, empeñándose por un volume equivalente al 213% de la renta disponible, lo que condució a la inflación. Esta inflación foi exacerbada pola práutica del Bancu Central d'Islandia d'emitir préstamos de lliquidez a los bancos na base de bonos de nueva emisión y ensin cobertoria, lo que na práutica venía significar imprimir dineru.
La esistencia d'una llerza bancario nes cuentes en Reinu Xuníu de Landsbanki nel periodu hasta'l 7 d'ochobre paez confirmáu por una afirmación del bancu del 10 d'ochobre, que diz "Landsbanki Íslands hf. tresfirió fondos significativos a la so sucursal en Reinu Xuníu mientres esti tiempu pa cumplir colos compromisos de Icesave." La tresferencia de fondos dende Landsbanki Guérnesei a Heritable Bank, una subsidiaria de Landsbanki nel Reinu Xuníu, tamién suxure una llerza bancario nel Reinu Xuníu.
Aphodius plagiatus
Aphodius plagiatus ye una especie de coleópteru de la familia Scarabaeidae.
Islles Delarof
Todes estas islles son alministraes como parte de la Unidá de les islles Aleutianes del «Abellugu de Vida Selvaxe Marítima del Estau d'Alaska».
Amy Brenneman
Carrera
En 1999, Brenneman creó la serie Judging Amy, de la que tamién foi productora executiva y actriz principal. Brenneman interpretaba a una madre soltera trabayando como xuez na Corte Familiar en Hartford (Connecticut). La serie caltúvose en CBS mientres 6 temporaes y 138 episodios dende'l 19 de setiembre de 1999 hasta'l 3 de mayu de 2005.
Pasu Amchitka
La navegación ye peligrosa con tiempu severu ivernizu, sobremanera pa barcos pequeños y medios; les corrientes son errátiques en direición y les velocidaes pueden ser alzaes.
Arcu de Septimio Severu
thumb|upright|L'arcu de Septimio Severu pintáu por [[Canaletto en 1742, antes de la escavación del Foru Romanu (Coleición Real, Reinu Xuníu)]] El arcu de Septimio Severu (n'italianu, Arcu di Settimio Severu) ye un antiguu arcu de trunfu que s'atopa en Roma nel estremu noroeste del Foru Romanu, a los pies de la llomba del Capitoliu, delantre del templu de la Concordia, non lloñe de la Curia Julia.
Guerres médiques
Les guerres médiques fueron una serie de conflictos ente l'Imperiu aqueménida de Persia y les ciudaes-estáu del mundu helénicu qu'empezaron en 490 e.C. y estendiéronse hasta l'añu 478 e.C.  El choque ente l'estazáu mundu políticu de l'antigua Grecia y l'enorme imperiu persa empezó cuando Ciro II el Grande conquistó Xonia en 547 e.C.  y tuvo dos momentos críticos nos dos espediciones fallíes de los perses contra Grecia, en 490 y 480-479 e.C., conocíes respeutivamente como primer y segunda guerra médica. L'enfrentamientu ente griegos y perses, del que les guerres médiques fueron solo una fase, duró en total más de dos sieglos y remató cola conquista y disolución del Imperiu aqueménida por Alexandru Magnu nel sieglu siguiente.
La primer guerra médica
D'esta forma, fortificó'l puertu d'El Pireo, convirtiéndolo nuna poderosa base naval, más llueu surdiría un rival políticu que torgaría'l restu de les sos reformes. Trátase de Milcíades, miembru d'una gran familia ateniense fuxida de les mariñes del Asia Menor. Oponer a Temístocles porque consideraba que los griegos teníen de defendese primero per tierra, esperanzáu na supremacía de les llargues llances griegues contra los arqueros perses. Los atenienses decidieron poner nes sos manes la situación, enfrentando asina la invasión persa.
Maratón (setiembre, 490 e.C. )
Tamién se destacó un factor psicolóxicu sobre la elevada moral de combate de los Atenienses y Platenses, quien taben animaos por un inusual sentíu de compromisu bien pocu conocíu naquella dómina: el so fuerte sentíu d'identidá cultural y llibertá nacional que podríamos denominar "patriotismu". Tamién destaca la so autoestima como "homes llibres", particularmente n'Atenes gracies a los llogros políticos de la democracia ateniense onde dende les reformes de Clístenes llográrase que munchos de los sos habitantes fueren ciudadanos llibres y con derechos políticos, pero tamién en Esparta y otres ciudaes estáu gracies a la so noción de pertenencia a una polis independiente y rexida polos sos propios ciudadanos.
Salamina
A pesar d'ello, Temístocles entá tenía un plan: atraer a llexar persa y entablar batalla en Salamina, con una estratexa que llograría vence-yos. Cúntase que Temístocles unvió al so esclavu Sicino ante'l rei de Persia (o'l eunucu Arnaces, según la fonte), faciéndose pasar por traidor, pa cunta-y que parte de l'armada griega escaparía de nueche, afalando d'esta miente a Xerxes por qu'estremara la so flota unviando parte d'ella a cerrar la canal pel otru llau, pero nun ta comprobáu.
Blaincourt-lès-Précy
Blaincourt-lès-Précy ye una comuña francesa del departamentu d'Oise, na rexón d'Altos de Francia. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Elpidio González
Fallecimientu
Finó'l 18 d'ochobre de 1951, arrodiáu del respetu de la dirigencia de la Unión Cívica Radical, en que la so Comité Nacional fueron velaos los sos restos. Depués foi soterráu nel Panteón de los Cayíos de la Revolución del '90 nel Campusantu de la Recoleta.
República Chechena d'Ichkeria
Historia
La proclamación de la soberanía de la RCI dio llugar a un conflictu militar enllargáu ente'l Gobiernu rusu y los separatistes chechenos, qu'adulces causaron una tensión creciente y de conflictos militares en tol Cáucasu Norte.
En 1994 Yeltsin desencadenó la llamada Primer Guerra Chechena, que costó la vida a 80.000 persones y que se dio oficialmente por terminada en 1996, cola derrota y retirada de les tropes ruses. Anque establecíu un altu'l fueu, les tropes de dambos bandos siguieron los combates. Magar los trunfos de los milicianos chechenos, Dudáyev foi alcontráu y muertu por un misil teledirigido el 21 d'abril de 1996, mientres falaba per un teléfonu móvil vía satélite.
Ramon Llull
El pensamientu luliano y la so concepción artística
Siguidor, como bon franciscanu, del pensamientu de Roger Bacon y San Bonaventura, Llull introdució una gran innovación al incluyir el pensamientu moral caballerescu dientro de la filosofía y la teoloxía del so tiempu.
Ramon aportunó na doctrina de la Inmaculada Concepción de María, contra la opinión, entós ortodoxa, de Santu Tomás d'Aquino. La esencia divina había de tomar una primer materia perfecto pa poder formar el cuerpu de Jesús. Ello yera impensable si María mesma naciera suxeta al Pecáu orixinal, polo qu'ella tenía que ser concebida ensin pecáu. Estes idees llevaron al Inquisidor Nicolás Aymerich a escorrer póstumamente les obres de Ramon Llull. Sicasí, el rei Pedro'l Ceremoniosu protexó la memoria del beatu y espulsó al Inquisidor del reinu d'Aragón, y, finalmente, la Ilesia católica terminó per establecer la opinión de Llull como dogma.
La máquina
Con éses Llull dedicar a diseñar y construyir una máquina lóxica. De naturaleza mecánica, nella les teoríes, los suxetos y los predicaos teolóxicos taben entamaos en figures xeométriques de les consideraes "perfectes" (por casu círculos, cuadraos y triángulos). Al operar unos diales y palanques, xirando rabiles y dando vueltes a un volante, les proposiciones y tesis mover a lo llargo d'unes guíes y deteníense frente a la postura positiva (certidume) o negativa (error) según correspondiera. Según Llull, la máquina podía probar por sigo mesma la verdá o mentira d'un postuláu.
El relixosu bautizó al so preséu col nome de Ars Generalis Ultima ('Última arte xeneral') o Ars Magna ('Gran arte'), anque güei conocer dacuando como Ars Magna et Ultima. L'inxeniu foi tan importante pa él que dedicó la mayor parte de la so ingente obra a describilo y esplicalo. La realidá teórica subxacente naquel artefautu yera una fusión o identificación de la teoloxía cola filosofía, empobinada a esplicar les verdaes de dambes ciencies como si fueren una.
El razonamientu
El problema d'estos postulaos yera qu'afaraben cola diferencia ente les verdaes natural y sobrenatural. Como Llull yera esencialmente un filósofu místicu, pa él la razón nun puede tráteles coles verdaes más altes; pa ello, ye precisu en toa circunstancia echar mano de la fe. D'esta manera, afirmaba que la fe allumaba a la razón, por casu, pa desentrañar el misteriu de la Santísima Trinidá: hai un solu Dios verdaderu representáu en trés persones, que con too y con eso nun son nin pueden ser «tres dioses». Creyó, por aciu mecanismos similares, poder llegar a probar el motivu de tolos misterios y les razones de tolos artículos de fe.
Vida coetanea
Ye nesta obra na que l'autor rellata los detalles de la so conversión, les visiones de Cristu crucificáu y el xiru brutal qu'estes esperiencies dieron a la so vida (la necesidá d'abandonar les sos posesiones, dexar a la so familia y arrenunciar al luxu y la riqueza pa dedicase a Dios en forma esclusiva).
El Llibru del Fin
L'arte especial dedicar a describir 20 ciencies concretes según l'alegoría del árbol, que'l sabiu utilizaría en munches de les sos obres. Les disciplines estudiaes equí son la ciencia polo xeneral, la demostración analóxica, la filosofía xeneral, la predicación lóxica, la filosofía del amor, l'ascensu y descensu del entendimientu, los xentiles, la medicina, l'anatomía, el derechu, l'intelectu, el conseyu, la voluntá, la nueva retórica, la memoria, la nueva lóxica, la lluz, la predestinación, la esencia divina y los atributos divinos.
L'Árbol de la Ciencia
Anque'l sistema pueda paecer esquemáticu, los árboles lulianos espresen una clara sistematización de la conocencia qu'entama y simplifica l'estudiu de les diverses disciplines trataes.
¿Anticipaciones científiques?
La gravedá: "Ye la piedra movible con movimientu violentu o natural: violentu cuando se refundia con impulsu al aire, y natural cuando baxa, pos entós muévese conforme a la gravedá, que'l so movimientu ye sensible pola vista, imaxinable pola imaxinación ya intelixible pol entendimientu" ("Llibru d'ascensu y descensu de la intelixencia"; Distinción II: De la piedra; Cap. I: Del Actu de la piedra; nᵘ8). Con al respective de esti párrafu, cabo esclariar que'l llibru foi escritu en 1304, ente que sir Isaac Newton publicó en 1687 los sos lleis del movimientu, culminación de la llei de gravitación universal qu'imaxinaría mientres la peste de Londres de 1665. Si queremos creer, Llull yá antemanaría esti conceutu 361 años primero que'l sabiu inglés. Vistu con una perspeutiva más propia de la so dómina, la ciencia griega que sobrevive na Edá Media bastó-y a Llull pa escribilo: más allá entá diríen los teóricos del impetus dalgún tiempu dempués.
La memoria: "Viendo l'home que'l lleón tien industria nel cazar, conoz que'l lleón tien imaxinación, ensin la cual nun podría tener industria, y esta imaxinación o l'imaxinar ta enserta nel sentir". (Íd., Dist. III; Pról.; nᵘ5). Refierse'l mallorquín a la memoria, esplicando que'l lleón conoz el sitiu onde los venados van beber y que esta conocencia enfusar al traviés de la vista y del olfatu. Atopándose él n'otru sitiu, recupera del so almacén d'alcordances los datos que precisa, y allega a cazar venados a onde él sabe que va poder atopalos. Estos dos conceutos, memoria ya imaxinación, y que los animales fueren capaz d'ellos, podríen faer abarruntar que Llull antemana'l evolucionismu de Darwin o inclusive la etoloxía de Konrad Lorenz, colo qu'otra vegada Llull antemanara conocencies que tardaríen siete sieglos en popularizase, anque claramente namái ta participando del ambiente intelectual clásicu, que'l cristianismu forzar en compatibilizar: la inmortalidá y semeyanza divina de l'alma humana tuvo dende l'Antigüedá que faese compatible coles teoríes hipocráticu y galénicu de los trés partes (soma, pneuma y psique; corpus, anima y spiritus; cuerpu, alma y espíritu), y ver por tantu nos animales cualidaes anímiques.