cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Star Wars: Episode VII - The Force Awakens
Argumentu
Poe y el restu de pilotos de Nala-X sobrevivientes llogren escapar xunto al Ferre Milenariu de la superarma Base Starkiller. Snoke ordena a Hux salvar a Kylo Ren y llevalo ante él, por qu'asina pueda completar el so entrenamientu. Los valientes pilotos lleguen a D'Qar, onde Leia presintiera per mediu de la Fuercia la muerte d'Han y Rey trata de consolala pola so perdida. El vieyu R2-D2, quien s'atopaba n'estáu de coma, reactívase nuevamente gracies a l'ayuda del droide BB-8, indicando que contién el restu del mapa codificado cola información del llugar exactu del paradoriu de Luke. Una vegada precisáu'l llugar ónde taría abellugáu Skywalker, Rey despidir d'un Finn n'estáu de coma, diciéndo-y que taba segura de que se volveríen a atopar. Dempués ella parte xunto a Chewbacca y R2-D2 escontra'l nuevu llar de Luke, un planeta alloñáu, ocultu de la influencia de la Primer Orde conocíu como Ach-To. Na escena final, los héroes lleguen a bordu del Ferre a un alloñáu planeta acuáticu con delles islles predreses. Rey entama sola una interminable xubida escontra'l visu d'una isla, onde atopa a un avieyáu Luke, el postreru Maestru Jedi, quien se sospriende de la presencia de Rey y con apariencia de tar afeutáu pol pasáu. Rey, ensin mediar pallabres, amuésa-y el sable de lluz del so padre qu'esti creyó haber perdíu, quedando en silenciu unu frente al otru.
Repartu
Adicionalmente, Kenny Baker qu'interpretó a R2D2 nes películes de la triloxía orixinal, va volver para ta película. Max von Sydow y Gwendoline Christie participen nos papeles de Lor San Tekka, un importante aliáu de la Resistencia nel planeta Jakku y vieyu conocíu de los Skywalker, y Capitan Phasma, capitana de la Primer Orde que visti una armadura cromada y encárgase del entrenamientu y disciplina de los soldaos d'asaltu. Simon Pegg participa nel filme como Unkar Plutt, un comerciante de chatarra del planeta Jakku, ente que Warwick Davis interpreta a Betty Brant, Wollivan, un veceru del castiellu de Maz Kanata. Ewan McGregor y Frank Oz, quien primeramente interpretaron a Obi-Wan Kenobi y Yoda nes películes de la triloxía de les precuelas, tomen los sos papeles de nuevu, mientres cameos en voces mientres la visión de Rey en Takodana. Daniel Craig y el compositor de Rogue One: A Star Wars Story Michael Giacchino, faen cameos como stormtroopers de la Primer Orde. Kiran Shah interpreta a Teedo, un pequeñu alienígena que trabaya como chatarreru en Jakku, ente que, Crystal Clarke, Pip Andersen, Christina Chong, Miltos Yerolemou, Amybeth Hargreaves, Leanne Best, Judah Friedlander, y Kevin Smith tienen roles de menor importancia.
Desenvuelvo
Les reacciones a la película fueron diverses y llevantó tanto la pasión como'l refugu de la comunidá, tarreciendo dalgunos que la continuación sía una esplotación de la fama de la saga y que la calidá y el filo argumental queden en segundu planu.
George Lucas respondió a estes esmoliciones y aseguró que nun había razón pa sollertase:
Sobre'l puestu de direutor, se rumorearon los nomes de Jon Favreau, Joe Johnston, Joseph Kosinski y Christopher Nolan. Dellos direutores de sonadía como Steven Spielberg, Brad Bird, Zack Snyder, Quentin Tarantino, Sam Mendes y Guillermo del Toro refugaron optar a dirixila por diversu motivos. Colin Trevorrow, según unes filtraciones, caltendría delles xuntes con Lucas nes cualos ganóse la so almiración y respetu, sicasí tamién prefirió otros proyeutos. En xineru de 2013, dellos medios informaron que J. J. Abrams, que primeramente refugara arreyase na película, taría en negociaciones pa ocupar la siella de direutor. Foi confirmáu oficialmente dos díes depués.
Dan Mindel foi nomáu como direutor de fotografía de la película, que rodaría en 35mm, y Michael Kaplan, que primeramente yá trabayara con Abrams, sería'l diseñador de vestuariu.
Lucasfilm anunció en mayu de 2013 que la producción de la película tendría llugar en Reinu Xuníu. declaró que la idea yera «revisar los oríxenes de Star Wars como fonte d'inspiración» pa la producción de la película.
Guión
La idea orixinal de George Lucas sobre la nueva triloxía yera qu'encetara «problemes de tipu moral y filosóficu» y que tratara «sobre la comunidá Jedi, la xusticia, la confrontación y sobre poner en práutica lo qu'aprendisti».
A principios de payares, Lucasfilm confirmó a Michael Arndt como guionista de la película. Disney certificó darréu que Lawrence Kasdan, guionista de The Empire Strikes Back y Return of the Jedi, y Simon Kinberg seríen consultores nel Episode VII. Arndt llegó a escribir un tratamientu de guión d'ente 40 y 50 páxines, sicasí dexó'l proyeutu n'ochobre de 2013 y foi sustituyíu por el mesmu direutor J. J. Abrams y Lawrence Kasdan. Kathleen Kennedy, productora executiva de la película, dixo que la decisión fuera tomada teniendo en cuenta l'entendimientu» de Kasdan sobre la saga y l'ésitu que tuviera Abrams n'otros guiones.
El 26 de xineru de 2014, Abrams confirmó que'l guión yá taba termináu. Más tarde, revelóse que la trama del próximu episodiu de la Guerra de les Galaxes tendría llugar 30 años dempués del Episode VI de la saga y que taría protagonizada por un tríu de nuevos líderes nuevos y delles cares bien familiares».
Casting
Dende'l primer momentu los actores orixinales Mark Hamill (Luke Skywalker), Carrie Fisher (Leia Organa) y Harrison Ford (Han Solo) aseguraron tar dispuestos a retomar los sos personaxes na saga, a pesar de que Ford declarara en munches ocasiones primero que s'anunciara la séptima entrega, que'l so personaxe yá nun tenía «nengún interés» pa él.
De la mesma manera Jeremy Bulloch (Boba Fett) dixo que-y encantaría tar arreyáu de dalguna manera», Ewan McGregor dixo tar dispuestu a volver como Obi-Wan Kenobi si llamábenlu y Samuel L. Jackson afirmó que, a pesar de que'l so personaxe morriera en Revenge of the Sith taba dispuestu a volver apaecer anque sía en forma de pantasma. Otros actores ayenos a la saga como Robert Pattinson, Tom Hiddleston y David Tennant amosaron el so interés por actuar na película.
A principios de 2013, Hamill declaró que nengún de los actores de la triloxía orixinal roblara pa remanecer, pero que «taben en contautu con ellos». L'actor amosó'l so deséu de que tolos sos compañeros tornaren a los sos papeles y tamién comentó que-y gustaría que nes películes utilizaren maquetes y títeres al empar qu'efeutos CGI.
Finalmente, el repartu principal foi anunciáu pol direutor J. J. Abrams el 29 d'abril de 2014, mientres una xunta previa al entamu de rodaxe, en Londres. Abrams trabayó estrechamente con Kathleen Kennedy pa caltener en sumu secretu les eleiciones. Los actores de la primer triloxía Harrison Ford, Carrie Fisher, Mark Hamill, Anthony Daniels, Peter Mayhew y Kenny Baker fueron confirmaos oficialmente pa repitir los sos roles. Daisy Ridley foi la primera nueva cara en ser escoyida, en febreru de 2014, al igual que Adam Driver, que tamién optaba entós daquella a un papel en la secuela de Man of Steel. Andy Serkis foi una eleición personal de Kennedy, que trabayara col actor en The Adventures of Tintin: Secret of the Unicorn. Oscar Isaac foi contratáu n'abril, una vegada l'actor lliberó la so axenda mientres los meses de rodaxe. John Boyega foi añedíu dempués d'escoyer apaecer na película percima de papeles en Terminator: Genesis y Race, película biográfica del atleta Jesse Owens. Domhnall Gleeson y Max von Sydow completaron el repartu. Amás, The Hollywood Reporter informó de que siquier un rol protagonista femenín queda entá por asignar. El 2 de xunu, Lucasfilm confirmó la inclusión na repartida de les actrices Lupita Nyong'o y Gwendoline Christie. En xunetu añedir a la nómina d'intérpretes los debutantes Crystal Clarke y Pip Andersen. Clarke aportó al papel n'unu de los castings multitudinarios realizaos en Glasgow y Andersen foi escoyíu pol so talentu na disciplina parkour.
Rodaxe
El 11 de febreru de 2014, Abrams entamó un calendariu de rodaxe de seis meses. El 18 de marzu, Disney y Lucasfilm anunciaron que'l rodaxe empezaría en mayu, nos Estudios Pinewood. El 22 de marzu, una páxina web islandesa reportó que'l rodaxe de pre-producción tendría llugar n'Islandia, antes del empiezu de rodaxe oficial en mayu, coles mires de rodar tomes de paisaxes que seríen usaos pa escenografía. El 1 d'abril, anuncióse que la fecha oficial d'entamu de rodaxe sería'l 14 de mayu de 2014, con dos selmanes de rodaxe en Marruecos y posiblemente en Tunicia, dambes llocalizaciones utilizaes en películes anteriores pa rodar les escenes trescurríes en Tatooine. El 2 d'abril de 2014, el direutor de Walt Disney Studios Alan F. Horn confirmó que'l rodaxe de la segunda unidá yá empezara. El rodaxe empezó oficialmente'l 16 de mayu de 2014, nel desiertu d'Abu Dhabi (Emiratos Árabes Xuníos). El 12 de xunu, Harrison Ford quebróse'l todíu mientres el rodaxe en Pinewood dempués de qu'una puerta hidráulica cayera sobre él. Foi treslladáu a un hospital pa recibir tratamientu anque'l rodaxe siguió como taba previstu, mientres Ford recuperábase. N'agostu programó una parada de dos selmanes nel rodaxe pa reaxustar el calendariu a la recuperación de Ford. El rodaxe concluyó'l 3 de payares de 2014 con una nota manuscrita d'agradecimientu per parte de J. J. Abrams y de los productores escontra los equipos de rodaxe y l'repartu de la cinta.
Marketing
El 6 de payares de 2014, LucasFilm, al traviés de les sos redes sociales, anunció que'l títulu oficial de la séptima entrega de la saga sería Star Wars Episode VII: The Force Awakens, calteniendo la fecha d'estrenu prevista pal 18 d'avientu de 2015. El 28 de payares de 2014 Lucasfilm fixo públicu la primer meyora, so la forma d'un teaser trailer, con imáxenes de la película qu'amuesen, ente otros actores, a John Boyega como un stormtrooper, a Oscar Isaac a bordu d'un caza estelar X-Wing, y al célebre Ferre Milenariu enfrentándose con unos caces TIE. El 12 d'avientu de 2014, Mark Hamill reveló nuna entrevista a Yahoo Movies que'l nuevu personaxe droide esféricu llamáu BB-8 qu'apaez nel primer teaser trailer nun foi fechu con nengún tipu de CGI y ye en realidá un efeutu especial práuticu que funciona con control remotu.
El 16 d'abril de 2015, Lucasfilm fixo públicu'l segundu teaser trailer de la película, d'una duración de 2 minutos, onde pueden apreciase elementos propios de los trés episodios precedentes, como los restos del cascu de Darth Vader (en siendo casi fundíu pola pira funeraria na que Vader foi encenráu a la fin de Return of the Jedi), el sable láser que Vader utilizaba cuando entá se-y conocía pol so verdaderu nome, Anakin Skywalker (sable que Obi-Wan Kenobi caltuvo y tresmitió al fíu de Vader: Luke Skywalker), nuevos modelos d'armadura de soldaos d'asaltu (stormtroopers) y nuevos cascos y traxes de vuelu pa los pilotos de los caces TIE. El final d'esti segundu teaser amuesa a los yá clásicos personaxes Han Solo, el contrabandista más famosu de la saga, y Chewbacca, el fiel wookiee qu'acompaña a Solu en toles sos aventures.
El 19 d'ochobre de 2015 estrenóse mundialmente un nuevu trailer al entetiempu del Monday Night Football de la NFL. El 4 de payares, un paciente con cáncer terminal, llamáu Daniel Fleetwood, pidió poder ver la película antes de morrer. La producción de la película cumplió-y el so deséu y pudo vela completa, finando díes dempués. El 11 de payares, el grupu K-Pop, EXO, reveló'l cantar "Lighsaber" como parte d'un proyeutu de collaboración de 'Star Wars: The Force Awakens' cola axencia musical coreana SM Entertainment.
Crítica
Nel sitiu web Rotten Tomatoes, Star Wars: Episode VII - The Force Awakens llogró una "calificación fresca", con un índiz d'aprobación del 92% sobre 342 comentarios; una calificación permediu de 8.2/10. La páxina web comentó "Enllena d'aición y poblada por cares conocíes y sangre fresco, Star Wars: Episode VII - The Force Awakens recuerda l'ésitu de la serie mientres s'anueva con enerxía anovada". En Metacritic, la película tien una puntuación de 81 de 100, basada en 51 críticos, indicando "l'aclamación universal". En CinemaScore, el públicu dio a la película una calificación de "A". Les muyeres menores de 25 años y menores de 18 años diéron-y una "A+", ente que el 98 % de l'audiencia dio a la película una "A" o "B".
Robbie Collin del The Daily Telegraph dio-y a la película cuatro estrelles de cinco y escribió que se propón espertar a Star Wars del so letargo, y reconectar la serie col so pasáu añorado. Consigue dambes coses darréu y felizmente quiciabes sía'l mayor estrenu del añu cinematográficu. Peter Bradshaw de The Guardian amás de da-y cinco estrelles de cinco, escribió que yera «tantu una progresión narrativa de los trés anteriores películes como l'astutu y cariñosu reinicio d'una nueva xeneración... ridículu, murniu y sentimental, poques gracies, pero emocionante y llenu d'enerxía y el so propiu tipu d'arrogancia.» Justin Chang de Variety  escribió que la película tien «abondu estilu, impulsu, amor y curiáu por paecer irresistible a cualesquier que dalguna vegada háyase consideráu fan.» Richard Roeper del Chicago Sun-Times dio a la película cuatro estrelles de cuatro, describiéndola como «una aventura guapa, emocionante, gociosa, sorprendente y qu'acelera el corazón.» Tom Long del Detroit News escribió qu'a pesar de que dalgunos pudieren atopar la película demasiáu similar a la Star Wars orixinal, dexa «la torpeza chabacana ya innecesaria de les precuelas anteriores bien lloñe... recapturando la enerxía, l'humor y la simplicidá de direición.» The Associated Press calificar de «básicamente lo mesmo» que la película orixinal, añediendo «pero bonu, ¿nun yera eso lo que toos queríamos?.»
Ann Hornaday, escribiendo pa The Washington Post, diz qu'anque la película tenga «abonda novedá pa crear de nuevu otra cohorte d'almiradores acérrimos... The Force Awakens pulsia toles cuerdes correutes, emocionales y narratives, pa sentila tantu familiar como estimulantemente nueva.» Christopher Orr, escribiendo en The Atlantic, califica la película d'obra maestra popurrí» que «pue que escareza dafechu d'orixinalidá, sicasí ye una delicia.» Lawrence Toppman de The Charlotte Observer  dixo que Abrams «sacara alantre un delicáu actu d'equilibriu, rindiendo un intelixente homenaxe al pasáu.» Mick LaSalle del San Francisco Chronicle dio a la película la so calificación más alta calificándola de «la meyor secuela de Star Wars y una de les meyores películes de 2015.» En Daily Mail, Brian Viner dio-y a The Force Awakens cuatro estrelles de cinco y escribió que ye «la película más escitante hasta agora d'esta gran franquicia.» Frank Pallotta, na crítica de la película pa CNN Money, considera que ye la meyor película dende la triloxía orixinal y que «seguro va ser una esperiencia cinematográfica largamente recordada polos almiradores y los non almiradores por igual.»
Foi fuertemente criticada pola so falta d'orixinalidá, la so trama previsible, ausencia de mística y de mensaxes filosóficos sobre la naturaleza humana y sobre el bien y el mal. Diversos autores sostienen que la película solo puede ser sostenida por cuenta de la fabulosa campaña de mercáu de Disney y a la falta de crítica disidente nos grandes medios de comunicación.
Per otru llau la película foi fuertemente criticada pola so semeyanza cola primer película de la triloxía orixinal. Por casu George Lucas, creador, exdireutor y exproductor de la saga, criticó duramente l'enfoque del Episode VII, identificando les películes de la so saga como fíos sos, en cuantes qu'obres sos bien queríes por él. Tres el so primera visionado del episodiu VII, Lucas concluyó que vendiera «los sos fíos» a esclavistes blancos», porque según él la película ye una versión retro de la saga, poco orixinal y bien paecida a les anteriores, anque más tarde retiró les sos pallabres.
L'Osservatore Romanu, calificó a The Force Awakens como «confusa, decepcionante, falta de drama y insuficientemente malvada»
Recaldación
Estableció récor de día d'apertura con $119 100 000 dólares, rompiendo'l récor anterior Harry Potter and the Deathly Hallows - Part 2 de $91 000 000; pa la fin de selmana sola n'Estaos Xuníos la película recaldó na so primer fin de selmana $247 900 000 rompiendo'l récor que sostenía Jurassic World de $208 500 000 y a nivel mundial recaldó na so primer fin de selmana de apertura 529 millones de dólares colo que superó'l rexistru récor $524,9 millones que tamién-y pertenecía a Jurassic World, más otros 40 récores de taquilles. Crució la marca de los mil millones de dólares en tiempu récor, llogrando la fazaña en tan solo 12 díes. Na taquilla estranxera Star Wars: The Force Awakens recaldó 1 102 400 000 de dólares ente que na taquilla local ye la película más taquillera de tolos tiempos nel mercáu domésticu llevando recaldáu de $905 961 469; siendo asina la primera y única película que llogró llegar a recaldar 800 y depués 900 millones de dólares a nivel domésticu, esti finxu na historia del cine en solu cincuenta díes asina sumando un envaloráu mundial de $2 008 361 469 en tol mundu (superando a la película más taquillera de la saga Star Wars: Episode I - The Phantom Menace con $1 027 044 677 de dólares recaldaos). Colo que se convierte na tercer película de la hestoria en cruciar los 2 mil millones de dólares a nivel mundial y la segunda ensin necesidá d'un rellanzamientu, colo que se convirtió na tercer película más taquillera de tolos tiempos solu por detrás de Avatar y Titanic (ensin inflación).
Remortines
N'agostu de 2014 confirmar a Rian Johnson (Looper) como direutor y guionista del Episode VIII. Taba programáu pa estrenase'l 26 de mayu de 2017 anque la reescritura del guión fizo que se retrasara al 15 d'avientu de 2017. N'agostu de 2015, Colin Trevorrow (Jurassic World) foi anunciáu como'l direutor del Episode IX.
Elaenia ruficeps
Elaenia ruficeps ye una especie d'ave paseriforme de la familia Tyrannidae que vive en Suramérica.
Descripción
Mide 13 a 15 cm de llargor. El plumaxe de les sos partes cimeros ye de color marrón escuru con una flecha acoloratada carauterística nel pileu; les ales tienen dos barras de color gris blancuciu; la cola ye fusca con estreches puntes blanques; y les sos partes inferiores son de color crema colos lladrales son de color gris oliváceo.
Distribución y hábitat
Alcuéntrase en Brasil, Colombia, la Guayana francesa, Guyana, Surinam y Venezuela.
Alimentación
Aliméntase d'inseutos que busca ente la xamasca y amás de frutes. Busca alimentu nos árboles a un altor del suelu ente 1 y 8 m.
Reproducción
Constrúi un nial en forma de concu con ramines y fibres vexetales. La fema pon dos güevos.
Enllaces esternos
Hand Book of the birds of the world - Elaenia ruficeps
Castril
thumb|250px|[[Términu municipal de Castril al respective de la provincia de Granada.]]
Castril (antes conocíu como Castril de la Peña) ye una llocalidá y un conceyu español de la provincia de Granada, na comunidá autónoma d'Andalucía. Ta asitiáu na parte suroccidental de la contorna de Huéscar. Llenda colos conceyos granadinos de Huéscar, Castilléjar y Cortes de Baza, y colos conceyos jienenses de Peal de Magüetu (por un enclave), Cazorla y Santiago-Pontones.
La llocalidá de Castril allugar na falda d'una serrapatosa peña, atestando col Parque Natural de Cazorla, Segura y Les Villes. La Sierra de Castril, declarada parque natural, carauterizar pol so espectacular relieve y la bayura de corrientes d'agua, covaróns y galeríes. Na Sierra Seca atópase la Cueva del Muertu —na que pueden apreciase numberoses estalactites y estalagmites— y la Cueva de Don Fernando, la más fonda de tola provincia granadina. Dientro del so términu municipal, el ríu Castril percuerre de norte a sur estes sierres, ente cañones, catarates y torques.
Nos años 2000 el Premiu Nobel de Lliteratura José Saramago foi nomáu Fíu Adoptivu del pueblu, del que yera natural la so esposa, Pilar del Ríu, según Fíu Adoptivu de la Provincia de Granada.
Historia
Anque Castril pudo tener asentamientos humanos anteriores, fueron los romanos los primeres qu'utilizaron la so famosa peña como proteición pa un campamentu militar que depués se convertiría en villa. Ello ye que'l so nome podría derivase del términu llatín "castrum" («campamentu»).
Mientres la dominación musulmana convertir nuna ciudá fortificada y foi bautizada como Hisn («castiellu») de Qastal. Al-Zuhri, xeógrafu granadín, describir como «una fortaleza en que'l so patiu había una gran piedra llisa de la que brotaba tal cantidá d'agua que podría mover ocho piedres de molín».
Tres la Reconquista polos Reis Católicos a finales del sieglu XV, foi exemplu de convivencia ente les cultures musulmana, cristiana y xudía. Al ser espulsaos los moriscos, el conceyu foi repobláu y vencíu a Don Hernando de Zafra, que pasó a llamase Señor de Castril.
Nel sieglu XIX convertir n'escenariu d'importantes enfrentamiento, tantu mientres la Invasión Napoleónica —los franceses amburaron el pueblu en 1810— como nes Guerres Carlistes, apostándose nel so términu municipal la batalla del Llanu de los Tubos en 1838. De gran riqueza forestal, la política maderera dende Felipe II hasta la primer metá del sieglu XX acabó con gran parte de los sos montes.
Demografía
Según l'Institutu Nacional d'Estadística d'España, nel añu Castril cuntaba con  habitantes censaos.
Cultura
Castril caltién la tradición de celebrar encierres de toros nes sos cais mientres les fiestes de la Virxe del Rosario. D'el so hestoria caltién l'alcordanza d'una fábrica de vidriu que'l so orixe remontar a los Reis Católicos y que se caracterizaba pol so color verde amarellentáu, según la plaza del Árbol Gordu. La primera cerrar a principios del sieglu XX y caltiénense dellos fabricaos nel Centru de Receición del Parque Natural Sierra de Castril; del segundu namái queda'l nome, pos l'árbol foi baltáu un crudu iviernu p'abastecer de lleña a les families más precisaes. La romería de la Virxe de la Cabeza —patrona d'Andalucía Oriental— tien llugar cada añu na paraxa conocida como La Solana.
Llugares d'interés
La ilesia parroquial ye de los edificios más interesantes de Castril, con dos portaes de los sieglos XVI y XVII. Aparte tien restos de muralles y torres de la dómina árabe y tamién se caltién daqué d'un ponte romana construyíu hai unos dos mil años. Lo más importante sicasí son la peña del Sagráu Corazón y el mirador de El Cantón, dende'l que se contemplen estraordinaries vistes. Amás puede visitar el Centru de visitantes, la Pasarela colgante del Ríu, el Banzáu d'El Portillo, la Ermita de la Virxe de la Cabeza, el Parque Natural de la Sierra de Castril y el Centru José Saramago.
Fiestes
thumb|250px|El [[ríu Castril]] Pa conocer les fiestes castrileñas ye necesariu realizar un percorríu a lo llargo de toles estaciones del añu. A cada estación correspuende una fiesta íntimamente amestada a ella. Les fiestes en iviernu tienen como denominador común el fueu, ente elles les de Santa Lucía, el 13 d'avientu; San Antón, el 17 de xineru; y la Candelaria, el 2 de febreru. Les Pascues, que xiren tamién alredor de la lumbre, destaquen polos tradicionales saranderos, grupos d'amigos percorriendo les cais y cantando villancicos en busca del aguilandu, con invitación a mistela, gloria y dulces incluyida.
En primavera celébrense les fiestes de les pedaníes más importantes del conceyu. La Virxe de Fátima, el 13 de mayu, na pedanía del mesmu nome; San Isidro en Cebes; San Antonio de Padua en Almontaras; y la Virxe de Tíscar en Fuente Vera. Sobre toos estes fiestes sobresal pol so interés la romería de la Virxe de la Cabeza.
En branu, la Virxe de les Trampes —llamada asina porque yera nesti momentu cuando se dar# en pagar les deldas una vegada recoyida la collecha— celébrase'l 15 d'agostu. Pa rematar el branu'l conceyu vien entamando la Fiesta de les Migues, na que los vecinos de Castril arrexuntaos por families o grupos d'amigos faen migues na plaza del pueblu a les que conviden a tolos presentes.
Sicasí, les fiestes más esperaes son les de seronda, les fiestes patronales n'honor del Cristu del Consuelu y de la Virxe del Rosario. Dende tiempu inmemorial, como recueyen documentos de 1760 que se curien nel Archivu Históricu Municipal, celebrar nel so honor unu tradicionales encierres de vaquilles braves. Hasta 1979 les vaquillas que se toreaben veníen de los ganaderos de la Sierra de Castril y, una vegada toreaes, les reses volvíen a les sos camperes na sierra.
Gastronomía
Na gastronomía castrileña destaquen los maimones y la lleche merengada, según les farrapes, les migues y los tallarines con coneyu, destacando tamién los bollos con coneyu. Puede consultar esti enllaz. De bébora ye tradicional la mistela, como nel restu del Llevante peninsular.
Filicum Species
Filicum Species (embrivíu Fil. Spec.) ye un llibru con ilustraciones y descripciones botániques escritu pol médicu, botánicu, pteridólogu micólogu y naturalista alemán, Heinrich Friedrich Link. Espublizóse nel añu 1841 col nome de ''Filicum Species in Horto Regio Botanico Berolinensi Cultae. Berolini''.
Rinko Kikuchi
Rinko Kikuchi (菊地 凛子), conocida como Yuriko Kikuchi (菊地 百合子) a empiezos de mayu de 2004, ye una actriz xaponesa nacida'l 6 de xineru de 1981 en Kanagawa.
El so papel na película Babel ye'l que la llevó a la fama internacional. Ganadora del premiu Gotham al meyor actor revelación, Kikuchi foi nomada al Globu d'Oru y al Óscar a la meyor actriz de repartu.
Filmografía
Apaeció tamién en dellos anuncios comerciales en Xapón.
Nicolae Timofti
Nicolae Timofti ye un políticu moldavu, presidente del so país dende'l 16 de marzu de 2012 hasta'l 23 d'avientu de 2016.
Courville
Courville ye una comuña francesa del departamentu de Marne, na rexón de Gran Este. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Esperimentu mental
Un esperimentu mental ye un recursu de la imaxinación emplegáu pa investigar la naturaleza de les coses. Nel so sentíu más ampliu ye l'empléu d'un escenariu hipotéticu que nos ayudar a entender ciertu razonamientu o dalgún aspeutu de la realidá. Esiste una gran diversidá d'esperimentos mentales. Sicasí, toos empleguen una metodoloxía racional independiente de considerancies empíriques, nel sentíu de que nun se procede por observación o esperimentación física (otra forma de realizar la mesma distinción sería ente lo a priori y lo a posteriori). Famosos exemplos d'esperimentos mentales son el demoniu de Maxwell y el gatu de Schrödinger.
Gran parte de la ética, la filosofía del llinguaxe y la filosofía de la mente tán encontaes firmemente nes resultaos d'esperimentos mentales: el violinista de Thompson, la habitación china de Searle, la tierra ximielga de Putnam, les persones que s'estremen como una ameba de Parfit o'l celebru nuna cubeta de Dancy.
Puede mentase la so importancia pa campos tan variaos como la filosofía, el derechu, la física y la matemática.
En filosofía haber emplegáu a lo menos dende l'Antigüedá clásica, dalgunos filósofos presocráticos, y yeren igualmente bien conocíos nel derechu romanu. El sieglu XVII foi testigu de delles de les sos puestes en práutica más brilloses en Galileo, Descartes, Newton y Leibniz. Y en los nuesos tiempos, la creación de la mecánica cuántica y la relatividá son cuasi impensables ensin el papel crucial xugáu polos esperimentos mentales.
Oríxenes y usu del términu
Witt-Hansen estableció que Hans Christian Ørsted foi'l primeru n'utilizar el términu latino-xermanu Gedankenexperiment (lit. esperimentu de pensamientu) circa 1812, y foi tamién el primeru n'emplegar l'equivalente alemán Gedankenversuch en 1820. Tiempu dempués Ernst Mach usó'l términu Gedankenexperiment de forma distinta pa denotar puramente la conducción imaxinaria d'un esperimentu real que, de forma subsecuente, sería un esperimentu físicu real lleváu a cabu polos sos estudiantes, y dellí el contraste ente la esperimentación físico y mental. El términu inglés thought experiment (esperimentu mental) emplegar por primer vegada na traducción de 1897 d'un ensayu de Mach, y enantes nun había forma de categorizarlo o denominalo.
Física
Dellos otros:
Joan-Enric Vives
Joan-Enric Vives i Sicília (Barcelona, 24 de xunetu de 1949) ye un arzobispu español y l'actual obispu d'Urgel y copríncipe d'Andorra.
Biografía
Nació en Barcelona'l 24 de xunetu de 1949. Ye llicenciáu en Teoloxía pola Facultá de Teoloxía de Barcelona (1976) y llicenciáu en Filosofía y Ciencies de la Educación, seición filosofía, pola Universidá de Barcelona (1982). Realizó los cursos de doctoráu en Filosofía na Universidá de Barcelona (1990-1993).
Sacerdote
Ordenáu sacerdote'l 24 de setiembre de 1974, quedando incardinado na Archidiócesis de Barcelona. El so ministeriu sacerdotal empecipiar como coaxutor y párrocu en diverses parroquies de la diócesis. Párrocu de la ilesia del Sagrat Cor de Jesús, nel barriu barcelonés del Poblenou. Ellí fundó, xunto a otros nuevos miembros, el Centre d'Esplai Sagrat Cor, en 1975 (vixente na actualidá), asitiáu na cai Pere IV 398, baxos. Foi Secretariu del Conseyu Presbiteral de la Archidiócesis de Barcelona (1978-1989), miembru y secretariu del Colexu de Consultores (1985-1995); Secretariu del Conseyu Episcopal (1988-1990) y del Conseyu Asesor del Cardenal Narcís Jubany (1987-1990).
Obispu y arzobispu
El papa Xuan Pablo II nomó-y el 9 de xunu de 1993 Obispu titular de Nona y auxiliar de Barcelona. Foi consagráu obispu'l 5 de setiembre del mesmu añu.
Darréu, el 25 de xunu de 2001 nomáu obispu coadjuntor de Urgell y asumió'l cargu de titular de la See'l 12 de mayu de 2003 al ser aceptada l'arrenunciu por motivos d'edá presentáu por Mons. Joan Martí Alanis. El Papa Benitu XVI concedió-y el títulu d'arzobispu "ad personam" el 19 de marzu de 2010.
Rellación cola Conferencia Episcopal Española
Na Conferencia Episcopal Española foi miembru de les Comisiones Episcopales d'Enseñanza y Catequesis (1993-2002) y Pastoral Social (2002-2005). Mientres el trieniu 2005-2008 foi Presidente de la Comisión Episcopal de Seminarios y Universidaes. Anguaño, y dende marzu de 2008, ye miembru del Conseyu d'Economía de la CEE y de la Comisión Episcopal de Medios de Comunicación Social. Dende l'añu 1997 ye'l Secretariu y Voceru de la Conferencia Episcopal Tarraconense y dende el 2001, Obispu responsable del Seminariu Mayor Interdiocesanu de Cataluña.
Posiciones polítiques
En delles ocasiones amosóse abiertamente adscritu al nacionalismu catalán y partidariu tantu de la independencia de Cataluña como del usu del catalán na lliturxa católica. En 2015 postular pa ser nomáu Arzobispu de Barcelona, anque finalmente sería escoyíu Juan José Omella.
Gimeaux
Gimeaux ye una comuña francesa del departamentu de Puy-de-Dôme, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Pteroglossus inscriptus
Pteroglossus inscriptus, tamién denomináu pichí pechiamarillo y arasarí letreado, ye una especie d'ave piciforme de la familia Ramphastidae que vive en Suramérica.
Descripción
Ye unu de los tucanes más pequeños, que pesa alredor de 130 g y mide unos 29 cm de llargu.
Distribución y hábitat
Habita nes selves de la cuenca del Amazones, distribuyíu por Brasil, Bolivia, Colombia, Ecuador y Perú.
Couvrot
Couvrot ye una comuña francesa del departamentu de Marne, na rexón de Gran Este. Llenda con.
Primavera
La primavera ye una de les cuatro estaciones de las fasteres templaes. Astronómicamente, entama col equinocciu de primavera (alredor del 21 de marzu nel hemisferiu norte, y el 23 de setiembre nel hemisferiu sur), y acaba col solsticiu de branu (alredor del 21 de xunu nel hemisferiu norte y el 21 d'avientu nel hemisferiu sur).
Elminia albiventris
Elminia albiventris ye una especie d'ave na familia Stenostiridae.
Alcuéntrase en Burundi, Camerún, República Democrática d'El Congu, Guinea Ecuatorial, Nixeria, Ruanda, y Uganda. El so hábitat natural son les viesques montiegues húmedes subtropicales o tropicales.
Cramant
Cramant ye una comuña francesa del departamentu de Marne, na rexón de Gran Este. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Llingües potou-tano
Les llingües potou-tano constitúin la principal división de les llingües kwa (caña de les llingua Níxer-Congu), tantu demográficamente, como por númberu de llingües.
Clasificación
Stewart (1989) llevó a cabu una reconstrucción del proto-potou-tano polo que la fonoloxía d'esta protollingua conozse aproximao. La comparanza col restu de llingües kwa atopó dificultaes p'atopar cognaos ente'l proto-potou-tano y otros grupos de llingües consideraes dentrl de les llingües kwa, como les llingües gbè. De fechu llevó a suxurir a dellos autores que les llingües kwa nun formen una unidá filoxenética válida, y que por casu el grupu potou-tano ye más cercanu al bantú qu'a les llingües gbè.
Llingües de la familia
Usualmente les llingües potou-tano clasificar en dos rama. La caña potou consiste en dos llingua menores falaes en Costa de Marfil, el ebrié y el mbato. Les llingües tano inclúin llingües demográficamente más importantes, como'l baoulé y l'akan falaes nel sureste de Costa de Marfil y el suoreste de Ghana.
Fonoloxía
El trabayu comparativu de Stewart (1989, 2002) dexó reconstruyir aproximao la fonoloxía del proto-potou-tano. Stewart (2002) apurre una reconstrucción del proto-potou-tano que'l so inventariu consonánticu sería'l siguiente: ! colspan="2"| ! billabial ! alveolar ! palatal ! velar ! labiovelar ! colspan="2"| Oclusiva ! rowspan="2"| Implosiva ! sorda ! sonora ! colspan="2"| aproximante ! colspan="2"| nasal L'inventariu vocálicu taría formáu por siete vocales orales y siete vocales nasales.
Comparanza léxica
Los numberales en distintes llingües tano son: ! rowspan=3| GLOSA ! colspan=9| Tano central ! rowspan=3| PROTO- TANO Cen. ! colspan=2|Akánico ! colspan=4|Bia septentrional ! colspan=3|Bia meridional ! Abron (Bono) !! Akan ! Anyin !! Anufo (Chakosi) !! Baoulé !! Sehwi (Sefwi) ! Ahanta !! Jwira- Pepesa !! Nzema
! rowspan=3| GLOSA ! colspan=10| Guang ! rowspan=3| PROTO- GUANG ! colspan=7|Guang septentrional ! colspan=3|Guang meridional ! Chum- burung !! Dwang !! Foodo !! Gonja ! Kplang !! Krache ! Nawuri !! Awutu !! Cherepon !! Larteh
Chenopodium vulvaria
Descripción
Ye una planta yerbácea de ciclu añal que vamos alcuéntrase en llugares removíos, de cutiu nes cortiles de les ciudaes; el calter más claru pa reconocelo ye'l so mal golor y que queda pegada nos deos dempués de tocalo. Tamién ye llamada yerba sardinero.
Hábitat
Ye nativa de la rexón del Mediterraneu occidental y n'España en Alicante, Barcelona, Castellón, Girona, Islles Baleares, Lleida, Tarragona y Valencia onde ye común nos marxes de campos y caminos.
Propiedaes
Indicaciones: úsase como emenagogo, antiespasmódico, antihelmíntico, depurativu, antirreumático.
Taxonomía
El epítetu específicu provién del términu llatín "vulvarius" ( "xenitales femeninos"), en referencia al golor a pexe esmagayáu de les sos fueyes.
Rosen Plevneliev
Rosen Asenov Plevneliev (en búlgaru: Росен Асенов Плевнелиев; ) ye un políticu, inxenieru y empresariu búlgaru. Foi presidente del so país ente 2012 y 2017. Tamién se desempeñó como ministru de Desenvolvimientu Rexonal y depués ministru d'Obres Públiques.
Rosen Plevneliev, qu'estudió nel institutu de segunda enseñanza de Matemátiques y Ciencies Naturales en Blagoevgrad, graduóse en 1982. En 1989 graduóse en Sofía na escuela superior de mecánicos lletricistes. Inxenieru y empresariu de la construcción, tuvo la primer empresa privada de construcción nel añu 1990 qu'empezó a trabayar na era postcomunista de Bulgaria. La compañía concretó otros proyeutos de negocios en Sofía.
Ta casáu y tien trés fíos llamaos Pablo, Rustan y Rosen. El so partíu políticu, de centru derecha, denómase "Ciudadanos pol Desenvolvimientu Européu" (GERB).
El 4 de setiembre de 2011 foi propuestu como candidatu a la presidencia de la República de Bulgaria. Dempués consiguió la mayoría de votos del 55,3% na segunda ronda (yá que na primera nun algamara'l mínimu riquíu p'acreditase la victoria) y ganó les eleiciones presidenciales celebraes el 30 d'ochobre de 2011, en cuantes que perdió el Partíu Opositor Socialista Búlgaru na segunda ronda, que'l so candidatu yera Ivaylo Kalfin. Rosen Plevneliev empezó la so presidencia'l 22 de xineru de 2012.
Idioma avar
L'idioma avar (autónimo:, ) ye una llingua falada polos ávaros caucásicos, unes 600 000 persones en Daguestán, Azerbaixán, Kazakstán y Turquía. Dende'l sieglu XV al sieglu XVII usóse'l alfabetu xeorxanu, darréu foi usáu un alfabetu árabe modificáu hasta 1924 en que s'empezó a usar l'alfabetu llatín. En 1938 adóptase'l alfabetu cirílicu, amestando la palochka como lletra.
Fonoloxía
L'inventariu consonánticu del avar vien dau por:
Elaenia spectabilis
Elaenia spectabilis, tamién denomináu elenia austral (Colombia), fio-fio grande (Arxentina, Paraguái, Uruguái) o viudita grande (Uruguái), ye una especie d'ave paseriforme perteneciente al xéneru Elaenia qu'integra la familia Tyrannidae. Esta ave distribuyir nel norte y centru d'América del Sur.
Descripción
Mide 18 cm. De color marrón-olivaceu na parte cimera, con un ténue aniellu ocular blancu; ales más escures con 2 o 3 faxes blanques. El gargüelu, mexella y pechu son abuxaos y el banduyu amarellentáu. Paecer a Elaenia flavogaster, que ye más numberosa, pero tien comportamientu más recatáu y menos barullento, ye mayor y la so cresta ye más discreta, amás de ser más gris nel gargüelu.
Distribución y hábitat
El so área de nidificación estender pol centru y sur de Brasil, l'este de Bolivia, l'este del Paraguái, Uruguái, y les provincies del noroeste y nordeste de l'Arxentina, llegando pel sur hasta la ribera austral del Ríu de la Plata. Na seronda migra hasta la cuenca amazónica nel sureste de Colombia, esti d'Ecuador, esti de Perú, norte de Bolivia, y oeste de Brasil.
Habita en selves abiertes en galería, montes húmedos tipu parque, selves degradaes o secundaries, y sabanes arbolaes.
Comportamientu
El llamáu más frecuente ye un abrupto y mediu desanimáu piur.
Alimentación
Aliméntase d'artrópodos, inseutos y frutos.
Descripción orixinal
La especie Y. spectabilis describióse orixinalmente pol ornitólogu austriaco August von Pelzeln nel añu 1868, sol nome científicu de: Elainea spectabilis. La llocalidá tipu dada ye: «Goiás, Brasil».
Taxonomía
Ye monotípica. Paez tar estrechamente rellacionada con Elaenia flavogaster; enantes yeren trataes como conespecífiques, pero asolápense llargamente en Brasil, Paraguái y el norte arxentín; amás tienen voces distintes. Dacuando considerada conespecífica de Elaenia ridleyana, pero dambes presenten diferencies significatives nes sos vocalizaciones.
MR Delphini
MR Delphini (MR Del) ye un sistema estelar na constelación del Delfín de magnitú aparente +11,01. La so distancia averada al Sistema Solar ye de 205 años lluz.
Componentes del sistema
La componente menos brillosa de la binaria visual contribúi col 25% de la lluminosidá total del sistema.
Carauterístiques
MR Delphini foi catalogada como un oxetu del halo galácticu o del vieyu discu pol so movimientu propiu y la so baxa metalicidá ([M/H] = -0,99). A pesar de la so edá, el sistema emite rayos X blandos y presenta actividá cromosférica. Pequeñes variaciones de rellumu na so curva de lluz fuera del eclís, fueron interpretaes como provenientes de manches estelares fríes nuna o los dos componentes de la binaria eclipsante. Los sos datos astrométricos y fotométricos asemeyar a les de les variables BY Draconis o variables RS Canum Venaticorum de curtiu periodu. Coles mesmes, en 2001 informóse sobre una erupción estelar que duró 25 minutos.
Sentíu común
La espresión sentíu común describe les creencies o proposiciones que s'alimenten pola sociedá (familia, cla, pueblu, nación o entera humanidá).
Definiciones
Henri Bergson define al sentíu común como "la facultá pa empobinase na vida práutica". Y. Mora-Anda diz que'l sentíu común afórranos tontures: calcula lo probable y lo improbable, lo razonable y lo absurdo. Nun s'atien a regles sinón a lo que puede funcionar y nun ye perfeccionista, qu'esto ye neuróticu, sinón que prefier "lo razonable", tamién analizáu por Lin Yu Tang en "La Importancia de Vivir". Pa Trout y Rivkin, el sentíu común ye una facultá esencial de la persona: «una facultá que tien la xeneralidá de les persones, pa xulgar razonablemente les coses». Yash, Hipat Roses y Imeld definir como «el don provistu pa saber estremar tou lo que nos arrodia: el bien, el mal, la razón y l'ignorancia.».
Controversia Universalismo - Contextualismo
Pa Reid los principios del sentíu común "son universales y fixos, non suxetos a crítica o renovación". Sicasí Popper reconoz que los conteníos del sentíu común "sí tán suxetos a cuestionamiento y cambéu". Pela so parte, Vico señala "la dependencia del sentíu común a los sos contestos culturales específicos".
Doctrina clásica
Ensin depender d'una conocencia esotéricu, investigación o estudiu, el sentíu común ye'l primeru de los sentíos internos. Según la doctrina clásica con al respective de estos, que los clasifica en sentíu común, imaxinación, memoria y estimativa-cogitativa nel home. El sentíu común nun ye'l «bon sentíu», «común» a tolos homes, esto ye, la intelixencia na so actividá bonal, o la razón nel sentíu cartesianu de poder estremar lo verdadero de lo falso. Anque sía una acepción corriente, esta asimilación supón un cambéu de significación con al respective de la doctrina clásica, que configura'l sentíu común como un sentíu, una función de la conocencia sensible: el so oxetu nun ye astractu y, por tanto, nun ye una función intelectual. Na acepción clásica, el sentíu común yera la xunta de les variaes impresiones de los sentíos.
Naturaleza y funciones
Delimitado asina'l sentíu común podemos pasar a esaminar la so naturaleza y les sos funciones con más detalle. Como tolos sentíos ye una potencia pasiva, esto ye, que nun opera hasta que nun ye escitáu pol oxetu. La información nel so estáu puramente termodinámicu, fai perder recursos al oxetu que pierde'l so discretismo ante l'observador. L'oxetu como tal nun se tresforma al conocelo, sinón que lo enfoca y lo delimita nel so campu d'aición. Les propiedaes ensin reparar cenciellamente pasen desapercibíes, exerciendo una influencia discreta ente dambos oxetos, que les sos propiedaes van dir remaneciendo en función de si l'oxetu ye capaz de dise afechu a la interacción dinámica con dichu oxeto. Por 'abrir' una vía de comunicación, l'oxetu aparenta ser al nuesu sentir lo ideal pa la consecución del oxetivu. Dirá alloñándose, o non, d'esi estáu ideal en función de que se vaigan conociendo'l restu de propiedaes. Por ello, cuando un acontecimientu asocede nel universu... ¿Qué orde siguió? ¿Causa - efeutu? ¿O quiciabes porque l'efeutu ye l'ideal, escuérrese la causa?. Esti principiu fai replantegase si de verdá esiste una llinia del tiempu predominante nel universu oxetiva, o ye más bien orquestada polos elementos que interacciónan, quedando suxeta a los estaos d'enerxía de cada sistema interactuante, siendo les propiedaes internes d'estos sistemes un elementu más capaz de modificar dichu fluxu temporal al adoptar posiciones o roles afechos a les previsiones.
Hai que señalar que según un sentíu ta más alloñáu del oxetu, y según les sos funciones vaigan siendo más complexes, la so capacidá de «error» ye mayor. Asina, el sentíu común puede «equivocar» más que los sentíos esternos. Pero'l so oxetu captar más «abstractamente» y, por tanto, de manera más perfecta.
Naturaleza
La conocencia qu'apurre los sentíos menos desenvueltos y ellaboraos tienen por oxetu una cosa distinta del sentíu común; el so oxetu son les sensaciones de los demás sentíos esternos anque non nel mesmu planu qu'ellos, yá que la so función nun trata sobre los oxetos esteriores sinón sobre la nuesa sensación de los oxetos. Vien ser como'l raigañu y principiu de la sensibilidá esterna, radix et principium sensuum externorum.
Funciones
Les funciones que tradicionalmente atribúyense-y son:
Un puntu a determinar con precisión ye si deduz especie espresa -como'l restu de los sentíos internos-, o namái especie impresa -como los sentíos esternos-; los testos clásicos dexen abiertos interrogantes a esti respectu. Pero'l sentíu común non yá ye activu por estes funciones, sinón -y esto ye bien importante- porque regula la «atención sensorial», por aciu la cual el suxetu dirixe l'oyíu, la vista, etc., escontra l'estímulu, pa sentilo meyor.
Interacción social
Como exemplu en dinámica social, puede escoyese la dinámica esistente nos centros de trabayu, ente los distintos departamentos de la mesma.
Lo común
Los mesmos sistemes naturales qu'interactuaron pa formar el sentimientu compartíu ente los dos gremios descritos con anterioridá, son los que funcionen en cada ser humanu, formando una serie de resortes predecibles (árees metabóliques del celebru) que dan resultancies dependientes de les conciencies de les persones que procesen la información; convirtiéndolo nuna ciencia social incapaz d'establecer patrones de comportamientos más allá de la especulación y l'estadística, con dalgún qu'otru postuláu holista que puede paecer innovador, pero que nun marca la pauta como elementu repetitivu de llaboratoriu. Ello solo facer válidu en ciencies polítiques y económiques.
Claudia Llosa
Claudia Llosa Bueno ye una direutora de cine y escritora peruana afincada en Barcelona, especialmente conocida pola película La teta asustada.
Biografía
Ye fía de l'artista Patricia Bueno Risso y del inxenieru Alejandro Llosa García. Tien dos hermanes, Patricia y Andrea. Estudió nel Newton College, una vegada graduada ingresó a la Universidá de Lima, onde se llicenció en Direición de Cine; en 1998, siguió los sos estudios na Universidá de Nueva York y en Sundance. Afincada en Barcelona, nel barriu de Gracia dende principios de los años 2000.
Tres la so etapa d'estudiante empecipió la so vida profesional nuna empresa de publicidá que lu sirvió tamién p'aprender l'oficiu que ta detrás de la distribución y espardimientu de les sos obres.
La so ópera prima, Madeinusa, foi premiada (antes del rodaxe) pol guión en 2003, nel Festival de L'Habana, por ello concedióse-y, en 2004, una beca de la Fundación Carolina y Casa d'América al Cursu de Desarrollu de Proyeutos Cinematográficos Iberoamericanos. En realizando un máster en Madrid, dirixó Madeinusa, filme rodáu nos Andes peruanos col que consiguió diversos gallardones tales como Sundace, Rotterdam y Mar de Plata.