cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Conchita Ramos
De la so esperiencia nel campu de concentración señaló les tarrecibles condiciones y tratu en que s'atopaben les embarazaes, que perdíen a los sos fíos al nacer y nun volvíen a saber nada d'ellos; los neños asesinaos, inclusive estrozaos polos perros; les muyeres sometíes a esperimentos médicos y quirúrxicos, llamaes polos carceleros petites lapines (conejitas). Escontra'l final de la guerra y el cautiverio, foi destinada a unu de los grupos de trabayu formaos polos nazis en Berlín, onde con otres 650 muyeres dedicar a la industria de guerra. De toes elles, namái sobrevieron 115.
Tres la lliberación de los campos de concentración, foi reconocida pol gobiernu de Francia como sarxentu, condecorada cola Lexón d'Honor y la Medaya de la Resistencia.
Ouides
Ouides ye una comuña francesa del departamentu d'Altu Loira, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Ryuji Hirota
Ryuji Hirota (廣田 隆治, ), ye un futbolista xaponés.
Principáu de Salerno
El Principáu de Salerno foi un estáu lombardu del Mezzogiorno italianu, centráu na ciudá portuaria de Salerno y formáu sobre la división del Principáu de Benevento dempués d'una década de guerra civil, en 851. En 1077 perdió la so independencia mientres la conquista normanda del sur d'Italia.
Nos sos oríxenes debía vasallaxe teóricu al emperador carolinxu, pero al traviés de la so historia foi práuticamente independiente (ya inclusive, mientres curtios periodos, tuvo en vasallaxe respeuto del emperador bizantín.
Creación
En 786 el longobardu Arechis II decidió tresferise a la ciudá de Salerno cola so corte, pa evitar la invasión de los Francos de Carlomagno qu'incorporó a los sos dominios la "Longobardia major" nel norte d'Italia. Nominalmente el principáu longobardu de Benevento siguió controlando la ciudá de Salerno por dellos decenios.
Pero en 841 el príncipe de Benevento, Sicardo, morrió. Darréu'l so principal oficial del exércitu, Radalgiso, facer col poder en Benevento y encarceló al herederu y hermanu de Sicardo, Siconulfo de Salerno, en Taranto.
Siconulfo foi rescatáu por comerciantes amalfitanos de la so prisión y proclamáu príncipe en Salerno.
Una guerra civil entró n'erupción nel Mezzogiorno italianu. En 847, l'emperador carolinxu Lotario I unviara como mediadores a Guido I de Spoleto y a Sergio I de Nápoles pa proponer una división del gran principáu lombardu de Benevento.
En 849, Luis II el Mozu, fíu de Lotario y correi d'Italia, col so Radelgisi et Siginulfi principum Divisio Ducatus Beneventani, estremó'l principáu de Benevento en dos partes: una cola so capital en Salerno y otra cola suya na Benevento orixinal.
Les ciudaes principales del nuevu Principáu de Salerno yeren Taranto, Cassano, Cosenza, Paestum, Conza, Sarno, Cimitile (Nola), Capua, Téano y Sora. El principáu de Salerno foi una potencia marítima con numberosos puertos, incluyendo'l mesmu de Salerno, controlando la metá suroccidental del vieyu ducáu-principáu de Benevento.
El principáu nun esfrutó d'estabilidá nos sos primeros años. En 851, Siconulfo morrió y el so fíu Sico siguía siendo un neñu. Deponer y foi sustituyíu pol so rexente y padrín, Pedro, en 853 y nesi mesmu añu foi asocedíu pol so fíu Adhemar. La tempestuosa principalía de Adhemar terminó violentamente: una rebelión deponer y Guaiferio, el descendiente d'una relevante familia local, los Dauferios, cegar y encarceló. Guaiferio tuvo ésitu nel oficiu de príncipe col sofitu del pueblu de Salerno. Él estabilizó'l principáu mientres el so llargu reináu de diecinueve años. Los sos socesores reinaron por periodos d'asemeyáu largura y Salerno devasó a Benevento en grandor en bien pocu tiempu.
Los Dauferios
Mientres el reináu de Guaiferio, Capua independizóse. Salerno siguía siendo téunicamente un estáu vasallu del emperador del Sacru Imperiu, pero yera práuticamente independiente. El príncipe de Salerno inclusive s'alió mientres unos años colos sarracenos. En 880, Guaiferio foi depuestu, nun actu que sentaría precedente, pol so fíu: Guaimario I forzar a acoyese nun monesteriu y tomó les riendes del gobiernu. Les cróniques del so principáu describir en términos despóticos y él nun paez ser bien popular. Revirtió l'alianza colos sarracenos a favor de llazos más cercanos col emperador del Sacru Imperiu, entós Carlos el Calvo. Sicasí, en 887, rompió col Sacru Imperiu y rindió homenaxe al emperador bizantín, recibiendo por ello'l títulu de patricius. En 900 o 901, el so fíu, Guaimario II, forzó-y a profesar na so propia fundación de la Ilesia de San Máximu de Salerno y empezó el so reináu.
La socesión nun foi incontestada dende los poderes esternos al principáu. Les fuercies aliaes de Xuan III de Nápoles y Landulfo II de Benevento invadieron el Principáu de Salerno, y solo una alianza con Amalfi salvó'l reináu de Gisulfo I. Gisulfo, como'l so padre, caltuvo aliances colos griegos, inclusive engardiendo contra'l papa. Gisulfo I concluyó un tratáu con esti postreru y vinu en defensa de Pandulfo Testa de Ferro, príncipe de Benevento y de Capua. Anque los sos vecinos paecíen oponese constantemente a Gisulfo, Pandulfo Testa de Ferro lo reinstaló dempués d'una insurrección en 974, que fuera sofitada pol so hermanu y les ciudaes griegues vecines. Gisulfo nun tenía fíos a la so muerte y Salerno pasó a formar parte del reinu más ampliu de Pandulfo Testa de Ferro, que lo concedió nel so fíu Pandulfo II.
Gobiernu foranu
Dende la muerte del príncipe Gisulfo en 978 hasta 983, cuando los salernitanos reinstalaron una dinastía de la so eleición, el Principáu de Salerno tuvo baxu gobiernos "esternos": yá fueren de la casa principesca de Capua o de los duques de Amalfi. Los amalfitanos aprovechar de la muerte de Pandulfo Testa de Ferro en 981 pa dixebrar Salerno del poder de Pandulfo II de Benevento y, polo tanto Manso I de Amalfi foi príncipe de Salerno. Mientres el so principáu foi tan impopular, que los salernitanos espulsaron a los de Amalfi y escoyeron al spoletino Juan, fíu de Lamberto como nuevu príncipe. La discordia prevaleció nes rellaciones de Salerno con Amalfi hasta'l final del principáu un sieglu más tarde.
Cénit y cayente
thumb|300px|left|El Principáu de Salerno en 1077, como parte más meridional del [[Sacru Imperiu Romanu Xermánicu.]]
Xuan II de Salerno estableció la so propia dinastía, que condució al Principáu de Salerno al so periodu final de grandor como Estáu lombardu independiente. Juan intentó aumentar el control de la Ilesia na so rexón, pero nun lu consiguió. Siguió'l principiu de correxencia colos sos fíos, pa estabilizar la socesión del principáu. El so fíu Guaimario III tuvo qu'encarar incursiones sarracenes, pero cuntó pa repelerlos cola ayuda de mercenarios normandos qu'había mandáu reclutar nel sur de la península italiana. Mientres el so principáu alloñar de Bizancio y sofitó a rebeldes lombardos del Catapanato d'Italia como Melo de Bari. Tamién sofitó al so vecín, Pandulfo IV de Capua, a pesar de la impopularidá d'esti postreru. So Guaimario III, la Schola Melecina Salernitana empezó a espolletar y foi capaz d'acuñar el lema Opulenta Salernitanum nes sos monedes como amuesa de la riqueza comercial de la so ciudá. El so fíu y socesor, Guaimario IV, llevó a Salerno a los sos más altos visos, pero esti estáu nun sobrevivió a la so muerte.
Guaimario IV utilizó tamién a los normandos en beneficiu mutuu. Él pue ser consideráu como'l principal responsable de la puxanza de la Casa de Altavilla nel Mezzogiorno. A diferencia del so padre, oponer a Pandulfo IV de Capua, y consiguió xunir el so principáu col de Capua per primer vegada dende los tiempos de Pandulfo Testa de Ferro. En 1038, Guaimario IV buscó l'arbitraxe de los emperadores del Sacru Imperiu Romanu Xermánicu y del Imperiu bizantín sobre materies referentes a Pandulfo IV de Capua, pero solamente'l emperador Conrado II respondió; arriendes d'ello, el Principáu de Salerno rompió dafechu con Bizancio y sometióse al Sacru Imperiu.
L'emperador Conrado II convirtió a Guaimario IV nun príncipe poderosu, y esti lo aprovechó ampliando la so autoridá militar sobre les ciudaes Estáu costeres de Gaeta, Nápoles y Amalfi. Abrió la Campania, l'Apulia y Calabria a la conquista de los salernitanos, pero los sos ésitos fueron revertíos pol fíu y socesor de Conrado II nel Sacru Imperiu, Enrique III el Negru, qu'en 1047 espulsó a Guaimario IV del Principáu de Capua. L'emperador de Occidente Enrique III camudó la naturaleza de les rellaciones proteutor-vasallu ente'l Sacru Imperiu y el Principáu de Salerno, pa llindar el so poder. En 1052 Guaimario IV foi asesináu y el so fíu y socesor, Gisulfo II, demostró bien poco de la comprendoria política del so padre. thumb|right|200px|Salerno capital del "Ducato di Puglia y Calabria" en 1100
So Gisulfo II, Salerno tornó. El príncipe entamó guerres inútiles con Amalfi y los sos vecinos normandos, y finalmente con el mesmu Roberto Guiscardo duque de Apulia. Anque Salerno siguía siendo ricu y opulento a la fin del so reináu, Gisulfo II emplegó mal esta bayura mientres el cercu de 1077 y perdió la ciudá y el principáu a manes de Roberto Guiscardo.
Cola derrota de Gisulfo, Salerno dexó de ser la capital d'un gran principáu, y los sos antaño estensos dominios fueron incluyíos nel ducáu de Apulia y de Calabria, el señoríu peninsular de la Casa de Altavilla, del que siguió siendo per dellos años capital alministrativa. N'efeutu Salerno siguió siendo la ciudá más importante d'Italia meridional hasta'l final del dominiu de los Altavilla en 1194.
Epílogu
Nos sieglos siguientes el territoriu pasó a ser apoderáu polos Colonna y Sanseverino nel Reinu de Nápoles, pero teniendo un territoriu mas llindáu n'estensión col nome de Principato Citra. Nel sieglu XVI foi depuestu l'últimu Príncipe de Salerno (Fernando Sanseverino d'Aragón) y el Principáu foi oficialmente anuláu. Nel so llugar quedó solamente una provincia d'esti reinu nel sur d'Italia, llamada "Citra", que sobrevivió hasta la unificación d'Italia en 1861 y que coincide aproximao cola actual Provincia de Salerno.
La Schola Melecina Salernitana de Guaimario III sobrevivió hasta la dómina napoleónica y ye considera como la primera Universidá de Medicina del mundu.
Príncipes de Salerno
1054 1099. Alfonsina I de Salerno
Neslihan Atagül
Neslihan Atagül, ye una actriz turca conocida por protagonizar la serie Kara Sevda.
Primeros años
Nació'l 20 d'agostu de 1992 n'Istambul. El so padre yera un conductor y la so madre ye ama de casa. Tien un hermanu llamáu Ilkay.
Vida personal
N'ochobre de 2013, Neslihan empezó a salir con Kadir Doğulu, el so coprotagonista en Fatih Harbiye. Comprometer en payares 2015 y casáronse en xunetu 2016.
Calabor
Calabor ye una llocalidá del conceyu de Pedralba de la Pradería, al sur de la contorna de Senabria provincia de Zamora.
VX Andromedae
VX Andromedae (VX And / HD 1546 / HIP 1593) ye una estrella variable na constelación d'Andrómeda. Alcuéntrase a una distancia averada de 1825 años lluz del Sistema Solar.
Calabor
Alcuéntrase asitiada a 2 km de la frontera portuguesa. Los habitantes del llugar, amás de castellán o español, falen gallegu con delles con influencies lleoneses y portugueses.
Economía
El pueblu de Calabor, tien como fonte económica l'agricultura, ganadería, el balneariu, l'embotelladora d'agües minerales y un parque eólicu. Hai más de 4 décades, Calabor yera una llocalidá que basaba la so economía nes mines d'estañu y azufre que tien nel so territoriu, según l'antiguu balneariu y embotelladora d'agües de Calabor. Anguaño tase realizando un nuevu proyeutu, que fomentara la riqueza d'esta población senabresa, que consiste nun nuevu balneariu pa toos aquellos turistes y viaxeros, que quieran esfrutar de tan riques agües mineru melecinales.
Les agües
Les agües son conocíes dende la dómina romana; les agües de Calabor fueron esplotaes dende tiempu inmemorial. Hasta mediaos del sieglu XX funcionó un balneariu nel pueblu nel que llegó a agospiase Eugenia de Montijo, emperatriz de Francia.
VX Andromedae
Dende la so fría superficie a 2510 K, sopla un vientu estelar que fai que pierda masa a razón de 1,4 × 10-7 mases solares per añu. La so lluminosidá bolométrica ye 4800 vegaes mayor que la lluminosidá solar. La midida del so diámetru angular en banda K —6,75 ± 0,6 milisegundos d'arcu— conduz a un diámetru real unes 400 vegaes más grande que'l del Sol, valor namái averáu dada la incertidume na distancia a la que s'atopa.
Catalogada como variable semirregular SRA —clase de variables similares a les variables Mira pero con amplitúes menores—, el rellumu de VX Andromedae varia ente magnitú aparente +7,5 y +9,7 nun periodu de 375 díes.
Solanales
L'orde Solanales (enantes conocíu como Polemoniales) inclúi a les siguientes families:
Castelnaudary
Castelnaudary ye una comuña francesa del departamentu d'Aude, na rexón d'Occitania. Llenda con.
Solanales
El vieyu sistema de clasificación incluyía a les siguientes families:
Castelnaudary
Tien una población de y una superficie de  km².
Topoloxía alxebraica
La Topoloxía alxebraica ye una caña de la topoloxía (comprensión de les matemátiques ) na que s'usen les ferramientes del álxebra astracta pa estudiar los espacios topolóxicos. L'oxetivu básicu ye atopar invariantes alxebraiques que clasifiquen los espacios topolóxicos hasta'l homeomorfismo, anque de normal munchos clasifíquense hasta la equivalencia homotópica.
El métodu de los invariantes alxebraicos
La meta ye clasificar los espacios topolóxicos. Un nome antiguu pa esta materia yera'l de topoloxía combinatoria, que ponía la énfasis en cómo un espaciu dau X podía construyise a partir d'espacios más pequeños. El métodu básicu que s'aplica agora en topoloxía alxebraica ye'l d'investigar los espacios per mediu de los invariantes alxebraicos: por casu aplicándolos, rellacionándolos colos grupos, que tienen bastante estructura aplicable, y de manera que se respete la rellación de homeomorfismo d'espacios.
Los dos formes principales como se fai esto son al traviés de los grupos fundamentales, o más polo xeneral la Teoría de homotopía, y per mediu de los grupos d'homoloxía y de cohomología. Los grupos fundamentales suminístrennos información básica sobre la estructura d'un espaciu topolóxicu; pero son de cutiu non-abelianos y pueden ser difíciles d'usar. El grupu fundamental d'un complexu simplicial (finito) tien una presentación finita.
Resultaos n'homoloxía
Delles resultancies útiles sígense darréu de trabayar con grupos abelianos finitamente xeneraos. El rangu llibre del grupu de n-homoloxía d'un complexu simplicial ye igual al n-númberu de Betti, asina que pueden usase los grupos d'homoloxía d'un complexu simplicial pa calcular el so carauterística de Euler-Poincaré. Si un grupu de n-homoloxía d'un complexu simplicial tien torsión, entós el complexu ye non-orientable. Asina que la homoloxía "codifica" gran parte de la información topolóxica d'un espaciu topolóxicu dadu.
Más allá de la homoloxía simplicial, podemos usar la estructura diferencial de les Variedaes per mediu de la Cohomología de De Rham, o la de Cech o cola cohomología de faes pa investigar la resolubilidad de les ecuaciones diferenciales definíes na variedá en cuestión. De Rham demostró que toos estos tipos d'aproximamientu tán interrellacionaos y que los númberos de Betti que se deriven de la homoloxía simplicial yeren los mesmos númberos de Betti qu'aquellos que se deriven de la cohomología de De Rham.
Aplicaciones
Ente l'aplicaciones clásiques de la topoloxía alxebraica atópense:
Los problemes de la topoloxía alxebraica
El problema xeométricu, abiertu per cerca d'un sieglu, y más famosu de la topoloxía alxebraica ye la Conxetura de Poincaré, resueltu pol rusu Grigori Perelmán en 2002. El campu de la Teoría de homotopía contién munchos misteriossobremanera la manera correuta de describir los grupos de homotopía de les esferes.
Ferramientes importantes
Les ferramientes importantes (como teoremas fundamentales) pal cálculu de invariantes d'esta teoría son:
Daiki Oizumi
Daiki Oizumi (尾泉 大樹; ) ye un futbolista xaponés.
Parliament Street
Parliament Street (cai del parllamentu) ye una cai de 50 metros de llargor na ciudá d'Exeter (Devon, Inglaterra). Xune High Street con Waterbeer Street y data del sieglu XIV. Con aproximao 0,64 metros na so parte más estrecha y aproximao 1,22 metros na so parte más ancha, afirmóse que ye la cai más estrecha del mundu, anque esti títulu pertenez oficialmente a Spreuerhofstraße en Reutlingen (Alemaña).
D'antiguo yera llamada Small Lane, tien el so nome actual desque'l conceyu decidió que se pasara la Llei de reforma de 1832.
Billie Eilish
Billie Eilish Pirate Baird O'Connell ) conocida como Billie Eilish, ye una cantante y compositora estauxunidense. El so primer single, «Ocean Eyes», producíu pol so hermanu, y ella atropó más de 1 millón de streams en YouTube solo dende febreru de 2018. El so primer EP, «Don't Smile at Me» foi llanzáu n'agostu de 2017. Tres l'ésitu del EP, Apple nomó Eilish como'l so más recién artista UPNEXT d'Apple Music un mes dempués, n'ochobre de 2017..
Osteoporosis
La osteoporosis ye una enfermedá qu'afecta a los güesos y ta provocada pol amenorgamientu de la masa óseo que lo forma, tantu de les proteínes que constitúin la so matriz o estructura como de les sales minerales de calciu que contién. De resultes d'ello, el güesu ye menos resistente y más fráxil de lo normal, tien menos resistencia a les cayíes y ruémpese con relativa facilidá tres un traumatismu, produciéndose quebres o microfracturas.
La OMS definir en muyeres como una densidá mineral ósea menor o igual de 2,5 desviación estándar per debaxo de la masa óseo permediu de persones sanes de 20 años, midida por densitometría ósea. La densidá mineral de los güesos midir por aciu una prueba médica que se llama densitometría ósea.
La osteoporosis nun provoca síntomes y suel pasar desapercibida, motivu pol cual denominó-ylo "la epidemia silenciosa". Les manifestaciones clíniques de la osteoporosis apaecen de resultes de los sos entueyos: quebrar. Sicasí, esiste l'erru estendíu de considerar que la perda de masa óseo provoca dolores musculoesqueléticos.
Esta afección produzse sobremanera en muyeres, amenorreicas o posmenopáusicas por cuenta del amenorgamientu de la producción d'estróxenos polos ovarios y otres faltes hormona-yos. Sicasí, hai un númberu considerable de causes d'osteoporosis a cualquier edá que nun suelen ser reconocíes nin valoraes, ente les que destaquen la enfermedá celiaca, la gammapatía monoclonal de significáu inciertu, la insuficiencia renal, la diabetes mellitus y l'acidosis tubular renal. Otros factores qu'aumenten el riesgu de presentar osteoporosis son el defectu de calciu y vitamina D por malnutrición, el consumu de tabacu, alcohol y la vida sedentaria. La práutica d'exerciciu físicu y un apurra extra de calcio antes y dempués de la menopausia favorecen el caltenimientu oseu. Ye tamién recomendable una dieta fayadiza.
Según la so etioloxía
thumb|200px|Osteoporosis. Atendiendo a les causes que la producen, la osteoporosis puede clasificase en primaria o involutiva y secundaria.
Primaria o involutiva
De la mesma, la osteoporosis primaria pue categorizarse como xuvenil, postmenopáusica, rellacionada cola edá y idiopática.
==== Secundaria diagnostícase osteoporosis secundaria cuando la perda de masa óseo ye causada por otra enfermedá o pol usu de fármacos en particular.
Quebrar dar con mayor frecuencia nos güesos del cadril, les vértebres de la columna vertebral y los güesos de la muñeca. Quebrar vertebrales pueden causar perda d'altor y deformidá de la caxa torácica.
Según la perda de masa óseo
Dependiendo de los resultaos que se llogren na densitometría ósea, puede realizase la siguiente clasificación:
La escala T fai referencia a la media de densidá ósea de la población sana del mesmu sexu y 20 años d'edá.
Epidemioloxía
Envalórase que 1 de cada 3 muyeres y 1 de cada 12 homes de más de 50 años sufren d'osteoporosis. Y ye responsable de millones de quebres añalmente, en munches de les cualos arréyense les vértebres lumbares.
Etioloxía
Los güesus tán sometíos a un remocicáu continuu por aciu procesos de formación y reabsorción, tamién sirven como reservorio de calciu del organismu. A partir de los 35 años empecípiase la perda de masa óseo. Múltiples enfermedaes o vezos de vida sedentarios pueden amontar la perda de güesu causando osteoporosis a una edá más precoz.
Los trés principales mecanismos que provoquen la osteoporosis son:
La menopausia ye la causa principal d'osteoporosis nes muyeres, por cuenta del amenorgamientu de los niveles d'estróxenos. La perda d'estróxenos pola menopausia fisiolóxica o pola extirpación quirúrxica de los ovarios, causa una rápida perda de güesu. Les muyeres, especialmente les caucásiques y asiátiques, tienen una menor masa óseo que los homes. La perda de güesu causa una menor resistencia del mesmu, lo que conduz fácilmente a quebres de la muñeca, columna y cadril.
Sicasí, hai un númberu considerable de causes d'osteoporosis a cualquier edá que nun suelen ser reconocíes nin valoraes, pero que pueden identificase si someter al paciente a una evaluación apropiada. Ente elles, les más comunes son la enfermedá celiaca ensin reconocer nin diagnosticar, por cuenta de que cursa frecuentemente ensin síntomes dixestivos o asintomática y con pruebes analítiques d'anticuerpos negatives; la sensibilidá al gluten non celiaca ensin tratamientu; la gammapatía monoclonal de significáu inciertu; la insuficiencia renal; la diabetes mellitus; y l'acidosis tubular renal. Nes persones con enfermedá celiaca o sensibilidá al gluten non celiaca ensin diagnosticar nin tratar cola dieta ensin gluten, les causes tantu de la osteoporosis como de la osteopenia nun se llinden a posibles faltes nutricionales, sinón que pueden ser debíes a procesos inflamatorios o autoinmunes, nos que'l consumu de gluten provoca'l desenvolvimientu d'autoanticuerpos qu'ataquen a los güesos.
Les causes d'osteoporosis secundaria pueden estremase en dellos grupos: endocrinolóxiques, gastrointestinales, por melecines, debíes a amenorrea, por procesos tumorales malinos y otres.
Cuadru clínicu
Sicasí, ta estendíu l'erru de considerar que la perda de masa óseo provoca dolores musculoesqueléticos; con frecuencia, los pacientes son derivaos al especialista por esti motivu col barruntu d'osteoporosis, especialmente muyeres premenopáusicas o nos primeros años de la menopausia.
Les principales manifestaciones clíniques de la osteoporosis deber a los sos entueyos: les quebres, que se producen principalmente en columna vertebral, muñeca y cadril. Son causaes por un traumatismu menor, como una simple cayida. Por ello denominar quebres por fraxilidá. Suelen clasificase de manera xeneral como vertebrales y non vertebrales. Producen los mesmos síntomes que'l restu de quebres na mesma llocalización: acompañar de dolor, impotencia funcional y deformidá.
Quebrar vertebral ye la más prevalente. Puede ser consecuencia d'un esfuerciu al cargar pesu o agachase, pero tamién puede nun haber motivu aparente. Típicamente, provoca dolor agudu, qu'aumenta colos movimientos y mengua col reposu; la intensidá del dolor suel menguar a partir de les 2-3 primeres selmanes y sume al cabu de 2-3 meses. Sicasí, cerca de dos tercios de quebrar vertebrales nun provoquen síntomes y namái pueden comprobase por aciu una radiografía de columna lumbar o dosal. En dellos pacientes, de resultes de les alteraciones estructurales de la columna, puede desenvolvese una inestabilidá de la columna, con contractures musculares y tensión ligamentosa, lo que puede provocar dolores crónicos.
Quebrar más grave ye la de cadril, xeneralmente de resultes d'una cayida. Anque nun hai datos que lu confirmen, estendióse la creencia popular de que de resultes d'una osteoporosis importante, el paciente québrase la cadril tando de pies y que dempués se cai.
Diagnósticu
La osteoporosis diagnosticar por aciu una prueba denomada densitometría ósea, que mide la cantidá de masa óseo de la cadarma.
La so midida realízase davezu a nivel de la cadarma central (columna vertebral y/o pescuezu del fémur) por aciu equipos de radioloxía concretos (densitometría radiolóxica dual- DXA). Nel casu de que nun pueda midise la cadarma central por cuenta de la esistencia d'artrosis avanzada, quebres o prótesis qu'invalidaríen la resultancia, la densitometría puede realizase en dichos casos nel antebrazu, o nel talón con otros equipos (DXA de midida periférica o ultrasonometría cuantitativa).
Pa evaluar les posibles causes secundaries d'osteoporosis, realícense pruebes básiques y complementaries; estes postreres, en función del barruntu clínicu:
Tratamientu
El primer paso antes d'encamentar un tratamientu ye evaluar al paciente pa determinar si tratar d'una osteoporosis primaria o secundaria, col fin de detectar les enfermedaes que la provoquen, dalgunes de les cualos suelen pasar desapercibíes. Si tratar de manera afecha la enfermedá causante y la baxa densidá ósea pa la edá persiste, el tratamientu va depender de la dinámica de los güesos.
Les pautes xenerales basar n'encamentar una cantidá fayadiza de calciu na dieta, la práutica d'exerciciu físicu y l'empléu de melecines que contribuyan al caltenimientu o aumentu de la masa óseo. Los principales fármacos que s'utilicen son los sales de calciu soles o acomuñaes a vitamina D, bifosfonatos, ranelato de estroncio, raloxifeno, teriparatida, denosumab, calcitonina y tratamientu hormonal con estróxenos. Los bifosfonatos constitúin el grupu de fármacos más emplegáu, dientro d'esta familia de melecines atopa'l acedu alendrónico (alendronato), risedronato y ibandronato.
Dieta, suplementos de calciu y vitamina D
El calciu ye necesariu pa faer posible'l crecedera ósea, l'arreglu oseu y caltener la fortaleza del güesu y ye un aspeutu del tratamientu de la osteoporosis. Los encamientos de ingesta de calciu varien dependiendo del país y de la edá; pa individuos con altu riesgu d'osteoporosis mayores de 50 años, la cantidá encamentada poles Axencies de Salú d'EE. XX. ye de 1.200 mg per día. Los suplementos cálcicos pueden usase p'amontar la ingesta dietaria, y la so absorción optimízase tomando en delles y pequeñes (500 mg o menos) dosificaciones mientres el día. El rol del calciu en prevenir y tratar la osteoporosis nun ta claru — delles poblaciones con desaxeradamente baxes ingestas de calciu tienen baxes tases de quebra ósea, y otros con muncha ingesta de calciu al traviés tantu de lleche como de los sos derivaos tienen enforma quebra de güesos. Otros factores, como la ingesta de proteínes, sal, vitamina D, exerciciu, esposición al sol, tamién inflúin na mineralización ósea, faciendo de la ingesta de calciu, un factor ente munchos nel desenvolvimientu de la osteoporosis.
El Dr. Thomas Colin Campbell, nel so llibru L'estudiu de China, aconseya consumir diverses clases d'alimentos vexetarianos ya integrales y evitar los d'orixe animal, incluyíos los productos lácteos. Indica que'l calciu puede inxerise traviés d'una amplia variedá d'alimentos d'orixe vexetal, como xudíes y hortolices de fueya. Si prescindir de los hidratos de carbonu refináu, como les ceberes azucarados, el pan blanco, la pasta fecho con farina blanco y les llambionaes, nun se deberíen tener problemes de defectu de calciu. Tamién se suxurió que l'aumentu na ingesta de proteínes podría menguar el riesgu de quebra, sicasí esa asociación nun se comprobó cuando la fonte de proteínes ye vexetal, polo que podría ser contraproducente l'aumentu del consumu d'alimentos vexetarianos p'aumentar la ingesta de calciu
Exerciciu físicu
Múltiples estudios confirmen que caltenese nel pesu ideal y realizar dacuando exerciciu físicu aeróbico o exercicios de resistencia, pueden caltener o amontar la densidá ósea (DO) en muyeres posmenopáusicas. Munchu investigadores evaluaron que tipos d'exerciciu son los más efeutivos n'ameyorar el DO y otres midíes de la calidá ósea, sicasí los resultaos varien. Un añu d'exercicios regulares llogra amontar la densidá ósea y el momentu d'inercia de la tibia proximal en muyeres normales potmenopáusicas. Caminaes, entrenamientu ximnásticu, stepping, jumping, endurance, y exercicios de fuercia, resulten nuna significativa medría de les densidaes ósees de la segunda a la cuarta vértebres lumbares en muyeres osteopénicas posmenopáusicas. Otros beneficios del exerciciu físicu inclúin meyores nel equilibriu y amenorgamientu nel riesgu de cayíes.
Bifosfonatos
N'osteoporosis confirmaes, esti grupu de fármacos pertenecen a la primer llinia de tratamientu y son les más utilizaos y los que disponen de mayor esperiencia d'usu. Los más emplegaos son el acedu alendrónico 10 mg per día o 70 mg a la selmana, acedu risedrónico 5 mg/día o 35 mg /selmana, acedu ibandrónico 150 mg una vegada al mes, o acedu zoledrónico 5 mg una vegada al añu per vía intravenosa. La osteoporosis ta provocada pol amenorgamientu del texíu que forma al güesu, tantu de les proteínes que constitúin la so matriz o estructura como de los sales minerales de calciu que contién. De resultes d'ello, el güesu ye menos resistente y más fráxil de lo normal.
Los bifosfonatos orales presenten una absorción relativamente baxa, nun tien d'inxerir se alimentos o líquidos nos 30 minutos siguientes a la so alministración. Pueden producir efeutos secundarios como esofagitis y en rares ocasiones osteonecrosis del maxilar. L'ácidu zoledrónico que s'alministra una vegada al añu per vía intravenosa nun presenta los problemes d'intolerancia oral, pero causa con frecuencia como efeutu secundariu un cuadru postadministración de dolores articulares y fiebre que nun reviste gravedá.
Teriparatida
La teriparatida ye un análogu de la hormona paratiroidea humana que ta constituyíu por una secuencia de 34 aminoácidos que correspuenden al fragmentu activu de la hormona natural. Ye polo tanto una melecina formadora de güesu nuevu y ta indicáu nel tratamientu de la osteoporosis. Utilízase principalmente en pacientes con osteoporosis establecida y antecedentes de quebra, con una masa óseo particularmente baxa, o con dellos factores de riesgu de quebres. Alminístrase una inyeición diaria de 20 microgramos per vía subcutánea. En dellos países namái ta autorizada'l so usu, si los bifosfonatos nun fueron eficaces o tán contraindicados. La teriparatida ta contraindicada en diverses circunstancies, como l'embaranzu, la enfermedá de Paget, el hiperparatiroidismo y los tumores malinos qu'afecten al güesu.
Ranelato de estroncio
El ranelato de estroncio oral ye una alternativa de tratamientu oral. Ye eficaz na prevención de quebra vertebral pero non de la quebra de cadril. Actúa aguiyando la proliferación d'osteoblastos y tornando la proliferación d'osteoclastos.
Alministrar por vía oral a una dosis de 2 g diarios. Nun tien los efeutos secundarios de los bifosfonatos, pos nun provoca síntomes gástricos nin esofáxicos. Sicasí, comprobóse que provoca una medría nel riesgu de tromboembolismo venosu y puede causar reaiciones dermatolóxiques graves. El so usu entá nun ta autorizáu nos Estaos Xuníos.
Raloxifeno
El raloxifeno ye un modulador selectivu de los receptores estrogénicos. Les melecines d'esti grupu terapéuticu xunir a los receptores estrogénicos de les célules, asemeyando l'actividá de los estróxenos en ciertos texíos. El raloxifeno actúa sobre'l güesu onde mengua la reabsorción ósea de los osteoclastos y fai más improbable que se produza una quebra vertebral, sicasí nun afecta a la incidencia de quebra de cadril.
Denosumab
El denosumab ye una melecina que pertenez al grupu de los anticuerpos monoclonales. En xunu del 2010 el so usu foi aprobada n'Estaos Xuníos pola FDA pa ser emplegáu nel tratamientu de la osteoporosis en muyeres posmenopáusicas con altu riesgu de quebres. El so mecanismu d'aición basar na unión a un receptor celular llamáu RANKL, torgando la so activación, lo que causa una inhibición na formación d'osteoclastos y na so funcionalidad. Los osteoclastos son célules que tán implicaes na perda de masa óseo y pola tantu favorecen l'apaición de quebres.
Pronósticu
Les repercusiones d'una quebra de cadril nun se llinden al so tratamientu hospitalariu, sinón al deterioru de la calidá de vida pola discapacidá residual. Pueden causar amenorgamientu de la movilidá y el desenvolvimientu de diversos entueyos, como trombosis venosa fonda, tromboembolismo pulmonar y neumonía. Siquier el 13 % de les persones que la sufren precisen ayuda permanente pa poder movese.
Quebrar osteoporóticas acomúñense pos, polo xeneral, con un amenorgamientu de la calidá de vida.
Castelreng
Castelreng ye una comuña francesa del departamentu d'Aude, na rexón d'Occitania. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Caudebronde
Tien una población de y una superficie de  km².
XXXIII Concursu de Canción Asturiana de Xixón
Entamao pol diariu El Comercio, de Xixón, tuvo llugar el XXXIII Concursu de Canción Asturiana, coincidiendo coles fiestes patronales de la villa. Los vencedores en categoría absoluta fueron Jorge Tuya y Lorena Corripio que yá sabíen lo que yera ganar esti concursu n’ateriores ediciones yá que Lorena ganáralu l'añu anterior y Jorge tienlo fecho en trece ocasiones.
Paulhac (Altu Loira)
Paulhac ye una comuña francesa del departamentu d'Altu Loira, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Paulhaguet
Paulhaguet ye una comuña francesa del departamentu d'Altu Loira, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Adaílson Pereira Coelho
Adaílson Pereira Coelho ye un futbolista brasilanu.
Danilo Vitalino Pereira
Danilo Vitalino Pereira ye un futbolista brasilanu.
VY Carinae
VY Carinae (VY Car / HD 93203 / HIP 52538) ye una estrella variable na constelación de Carina.
VY Carinae ye una cefeida clásica; estes variables son estrelles pulsantes que les sos variaciones son desaxeradamente regulares. Nel casu de VY Carinae, el so rellumu bazcuya ente magnitú aparente +6,87 y +8,05 nun periodu de 18,990 díes. De tipu espectral variable ente F6 y G4, la so temperatura efectivo ye d'aproximao 5140 K, magar otra fonte señala una temperatura cimero de 6127 ± 147 K. El so radiu, según la fonte consultada, ta entendíu ente 82 y 109 vegaes el radiu solar y tien una masa 7,3 vegaes mayor que la del Sol. Presenta un conteníu metálico comparable a la solar, siendo'l so índiz de metalicidá [Fe/H] = +0,03. Elementos como siliciu y calciu siguen esta mesma pauta ente que sodiu y magnesiu son daqué menos abondosos que nel Sol.
Caunette-sur-Lauquet
Caunette-sur-Lauquet ye una comuña francesa del departamentu d'Aude, na rexón d'Occitania. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Caux-et-Sauzens
Caux-et-Sauzens ye una comuña francesa del departamentu d'Aude, na rexón d'Occitania. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Nerina Pallot
Nerina Natasha Georgina Pallot ye una cantante y compositora británica que llogró la fama cola tema "Everybody's Gone to War".
Anque nació en Londres, foi criada en Xerséi, Reinu Xuníu pol so padre, d'ascendencia francesa, y la so madre que provién d'Allahabad, India.
Infancia
Nerina aprendió a tocar el pianu de pequeña de forma autodidacta, aprendiendo más tarde tamién a tocar la guitarra. Depués estudió violín y ópera nuna escuela como pupila. Compunxo la so primer tema a los 13 años, depués d'escuchar a la cantante y pianista Kate Bush interpretar la so tema "This Woman's Work" na televisión. Ella reconoz qu'esi cantar foi la que la inspiró a dedicase a la música. Estudió nel Xerséi College for Girls.
Dear Frustrated Superstar
Nerina Pallot sacó'l so álbum debú al traviés de la compañía Polydor Records, tituláuDear Frustrated Superstar, n'agostu de 2001. Llanzó dos singles comerciales, "Patience" and "Alien", y un terceru "If I Know You" del que se grabó un videu pero a la fin foi canceláu. Antes d'abrir la xira de Bryan Adams plantegóse una reedición pero nunca llegó a ver la lluz. Depués de protagonizar un escándalu nun programa de TV de talentos, foi echada de la so compañía de discos y ella amosó'l so descontentu al traviés de la so páxina oficial y otros medios. En 2003, cantó la voz principal na tema "Truly" perteneciente al álbum Chimera de Delerium. Col ésitu del so segundu álbum Fires, l'álbum foi rellanzáu.
Saint-Barthélemy
Saint-Barthélemy (tamién conocida davezu como Saint Barth) ye una coleutividá territorial d'ultramar perteneciente a Francia, allugada nel mar Caribe, a 175 km al norte del archipiélagu de Guadalupe. Anque perteneció a la Xunión Europea como territoriu ultraperiférico, dexó de selo en 2012.
Hirofumi Moriyasu
Hirofumi Moriyasu (森安 洋文; ) ye un futbolista xaponés.
Nerina Pallot
Fires
El so segundu álbum, Fires, foi llanzáu n'abril de 2005 al traviés de la so propia compañía discográfica llamada Idaho Records xunto col sofitu de Chrysalis Music Publishing ufiertándo-y £50.000 (unos 82.000 dólares) pa la producción del álbum. Aun así foi escasu dineru pa Nerina, teniendo qu'hipotecar la so casa pa pagar los costos del álbum. Nerina escribió toles temes de Fires.
Saint-Barthélemy
La coleutividá ye unu de los cuatro territorios asitiaos nes Islles de Barloventu nel nordeste del Caribe que conformen les Antilles franceses, xunto con Guadalupe, Martinica y la Coleutividá de San Martín. Saint-Barthélemy ta conformada por una islla asitiada a unos 35 quilómetros de San Martín y a 240 quilómetros al este de Puertu Ricu.
Nerina Pallot
Fires
L'álbum foi producíu y entemecíu por Howard Willing (OK Go, Stevie Nicks, Lisa Marie Presley, Melissa Auf der Maur, The Smashing Pumpkins) y Eric Rosse, quien produció "Learning To Breathe" y "Heart Attack"
Saint-Barthélemy
Saint-Barthélemy ye una islla volcánica arrodiada dafechu por petones superficiales, con una superficie de 22,1 km² y una población de 8.902 habitantes (según censu de 2009). La so capital ye Gustavia, que tamién tien el puertu principal de la islla. Ye la única islla caribeña colonizada per Suecia mientres un tiempu significativamente llargu, yá que Guadalupe namái lo foi de volao a la fin de les Guerres Napoleóniques. L'escudu d'armes de les islles inda caltién elementos de la heráldica sueca. La llingua, la cocina y la cultura, sicasí, son claramente d'orixe francés. La islla ye un destín popular mientres les vacaciones d'iviernu especialmente pal turismu de luxu mientres los periodos de Navidá y Añu Nuevu.
Nerina Pallot
Fires
El primer single d'álbum foi "Everybody's Gone to War". Esta tema xeneró discutiniu, llegando a recibir l'artista amenaces de muerte:
Un segundu single, "Damascus", foi sacáu en xunu de 2005, siguiéndo-y un terceru "All Good People". A fines de 2005, Nerina robló contratu cola discográfica 14th Floor Records (dependiente de Warner). Depués d'ello, una nueva versión del álbum que ye más "resplandorientu" (según les sos pallabres) y contién cuerdes adicionales en delles pistes, foi llanzáu al mercáu'l 24 d'abril de 2006, lo cual dio-y a Nerina mayor ésitu al algamar el puestu 21 nes llistes. Con más de 100.000 álbumes vendíos, algamó'l Discu d'Oru nel Reinu Xuníu.
El segundu single foi la tema "Sophia", regrabada xunto al productor Mitchel Froom, entrando en llistes britániques nel númberu 32. N'abril de 2007, la tema foi nomáu a un premiu Ivor Novello. El tercer single foi "Learning To Breathe" qu'algamó'l puestu 70 en llistes britániques.
The Graduate
The Graduate foi llanzáu'l 5 d'ochobre de 2009 nel Reinu Xuníu y algamó el puestu 46 nes llistes britániques na so primer selmana. La versión estándar del álbum inclúi 10 temes orixinales, ente que la versión d'iTunes tien 3 pistes adicionales, y la versión deluxe 7 versiones acústiques de les temes del álbum. L'álbum llogró crítiques estremaes, con dellos críticos afirmando qu'ésti yera'l so meyor álbum ente qu'otros sosteníen que'l cambéu de direición con al respective de Fires yera un error. Ensin intenciones de que l'álbum fuera una continuación del so anterior discu, Nerina Pallot defendió les necesidá de qu'haya una progresión ente dambos discos.
Year of the Wolf
En xunetu de 2010, Pallot volvió a Geffen Records y al representante que-y fixo formar contratu con Polydor en primer llugar. Ella confirmó que'l nuevu álbum llamaríase "Year of the Wolf" al traviés de la so cuenta de Twitter el 21 de xineru de 2011. Ella grabó con Bernard Butler pal álbum; el nome del mesmu ta inspiráu nel so fíu Wolfie, del cual taba embarazada cuando compunxo los temes que la integren. El single principal foi "Put Your Hands Up", llanzáu'l 24 d'abril d'esi añu.
Vida privada
El 9 de setiembre de 2010, Pallot anunció via Twitter:
El nome completu del neñu ye Wolfgang Amadeus Chatterley. El 1 de xunetu de 2012, mientres se presentaba nel Festival de Cornbury, Pallot confirmó que ye una fan del equipu de fútbol Arsenal F.C.
Pébrac
Pébrac ye una comuña francesa del departamentu d'Altu Loira, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Lobelia urens
Lobelia urens, comúnmente llamada matacaballos, ye una especie de fanerógama perteneciente a la familia Campanulaceae. thumb|240px|Detalle de la flor
Descripción
Planta perenne, ensin pelos, d'unos 40 cm d'altor, erecta y de normal con un solu tarmu. Les flores n'espiga a lo llargo de los tarmos, bien delicaes, con un curtiu pedúnculu y bráctees estreches. Tienen un llargu tubu abiertu nel envés, por onde puede apreciase otru cilindru onde se xunen los 5 estames, que depués s'inclinen escontra la corola, como si vinieren de tras ente los dientes cimeros. La corola tien 5 dientes, 2 enriba y escontra tras, 3 embaxo y curvaos, d'unos 15 mm, de color púrpura azuláu o coloráu violáceo. Nel cielu la boca de los 3 dientes inferiores hai 2 llurdios blancos y convexos. Mota con 5 dientes apuntaos y abiertos. El frutu ye una cápsula formada col mota al ensugar la flor, enllena de numberoses granes de 0,5 mm o menos. Les fueyes cimeres estreches, les inferiores de 7 x 1,5 cm, toes más o menos dentaes, atenuaes, oblongues enriba, oblongo ovales embaxo, sentaes, atenuaes, de color verde brillante. Tarmos angulosos.
Distribución y hábitat
En Portugal, España, Francia, Gran Bretaña y Bélxica. En regueras yerboses con ciertu mugor, ente arbustos, como genistes, ardilaos, xuncos etc. Quiciabes el nome vulgar, matacaballos, deber a la peligrosidá d'esta planta poles sos alcaloides, de fechu Pío Font Quer encamienta que nun s'use en medcina casera.
Taxonomía
Lobelia urens describióse por Carlos Linneo y espublizóse en Sp. Pl. 931 1753. Lobelia: nome xenéricu que foi nomáu n'honor del botánicu belga Matthias de Lobel (1538-1616).
urens: epítetu llatín que significa "con resquemor". Númberu de cromosomes de Lobelia urens (Fam. Campanulaceae) y táxones infraespecíficos: n=7
Peor es Nada
Peor es Nada ye una llocalidá chilena allugada na comuña de Chimbarongo, Rexón del Llibertador Bernardo O'Higgins. La so población ye cercana a los 1900 habitantes.
Pinols
Pinols ye una comuña francesa del departamentu d'Altu Loira, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Peor es Nada
Peor es Nada ye una llocalidá eminentemente rural y vive de la producción frutícola (peres y mazanes), mayormente concentrada nel fundu San Ignacio. Sicasí, la construcción del banzáu Convento Viejo II, amenaza dicha fonte de trabayu, yá que anubriría zones agrícoles del fundu San Ignacio, como coles mesmes otres dos llocalidaes de Chimbarongo: Convento Viejo y San Miguel.
Pinols
Tien una población de y una superficie de  km².
Peor es Nada
Etimoloxía
El so nome sería la resultancia d'una anéudota peculiar asocedida nel sieglu XIX, nel contestu d'un heriedu. Una familia terrateniente poderosa de la rexón, encabezada por Agustín Sánchez y Juana Echegaray, yera propietaria del estensu fundu orixinal. Tres el so fallecimientu, partiríense les sos tierres ente los sos fíos heriedes. Nel momentu de la llectura del testamentu, la so fía menor, Eulalia Sánchez Echegaray, nacida en 1928, enteróse de que va recibir l'área que güei ocupa esta llocalidá y visiblemente defraudada, porque esperaba un heriedu de mayor importancia, pronunció con resignación la siguiente frase: «Peor es nada». La tradición oral ente los paisanos repitió per años esta anéudota fundacional y cristalizaría finalmente como nome oficial del pueblu cuando les autoridaes de tránsitu y vialidá decidieron poner el curiosu nome na señalización dende la carretera.
Por cuenta del so curiosu nome, el pobláu foi oxetu de reportaxes periodísticos per parte de los medios. Les señalizaciones viales col nome de la llocalidá tamién convirtiéronse nun oxetu de cultu pa los turistes, siendo fotografiaes en numberoses oportunidaes y xubíes a Internet en sitios como Flickr.
Caunettes-en-Val
Tien una población de y una superficie de  km².
Caunes-Minervois
Caunes-Minervois ye una comuña francesa del departamentu d'Aude, na rexón d'Occitania. Llenda con.
Neslihan Demir
Neslihan Demir Darnel ye una xugadora de voleibol turca na posición de bateador contrariu. Representó al so país nos Xuegos Olímpicos de 2012, siendo amás la so abanderada nel Desfile de les Naciones.
Caunes-Minervois
Tien una población de y una superficie de  km².
Neslihan Demir
Carrera
Xugó pal Spar Tenerife Marichal ente 2006 y 2007. Amás, xugó 81 vegaes pal equipu nacional (a partir de 2008). Tamién xugó pa los equipos Yeşilyurt y Vakifbank Güneş Sigorta de Turquía. A los 19 años, Darnel ye considerada como una de les partes principales de la medaya de plata pal equipu turcu na CE en Turquía 2003, convirtiéndola nuna estrella tantu pal so país como na escena del voleibol.
Xugando col Vakifbank Güneş Telekom Sigorta Türk na CEV Indesit Champions League, ganó'l Premiu a la meyor anotadora. Amás, foi nomada como meyor anotadora nel Campeonatu del Mundu de 2006 y el Campeonatu del Mundu de 2010.
Pa la temporada 2010-2011, xugó pal Eczacıbaşı Zentiva. Demir foi escoyida pa ser l'abanderáu del so país natal nos Xuegos Olímpicos de Branu 2012.
Anguaño xuega nel galatasaray spor kulübü
Xeografía d'Eritrea
Eritrea estremar en cuatro rexones climátiques bien distintes:
Eritrea escarez de ríos permanentes. Les precipitaciones medies añales algamen los 60 llitros/m² al añu, polo que'l país sufre crónicamente de seques.
Xeografía d'Exiptu
250px|thumb|Mapa físicu d'Exiptu. La xeografía d'Exiptu carauterizar por un clima desértico apangáu pola influencia del ríu Nilu y los sos mares estremeros.
Exiptu atopar ente dos continentes: África y Asia. Ta asitiáu nel estremu nordés d'África, anque la península del Sinaí forma parte del occidente d'Asia. Llenda al norte col mar Mediterraneu, al este col mar Roxu ya Israel, al sur con Sudán y al oeste con Libia.
El puntu más eleváu del país ye'l Monte Catalina, de 2.407 metros, asitiáu na península del Sinaí.