cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mogadixu
Carreteres
thumb|right|Carreteres y edificios de recién construcción en Mogadixu (2015). Mogadixu ta coneutada con otres llocalidaes de Somalia y de países vecinos al traviés de carretera. La capital contién una malla de cais cuadriculaes bien estensa. N'ochobre de 2013 empezaron les obres de la carretera que lleva al aeropuertu per parte d'inxenieros somalinos y turcos. Les obres remataron en payares ya incluyeron demarcación de carriles. Esta obra formó parte d'un alcuerdu más estensu ente los gobiernos somalín y turcu pa hermanar Mogadixu ya Istambul y asina modernizar la rede de carreteres de la capital. L'Axencia Turca de Desenvolvimientu y Cooperación Internacional (TIKA) empezó dempués un programa de llimpieza de tola ciudá adicional al programa municipal. Más de 100 vehículos de recueya de basura y otra maquinaria de la TIKA llimpió les cais de la ciudá. L'alministración de Benadir tomó'l relevu del proyeutu en marzu de 2015.
Ente 2012 y 2013, el gobiernu de la ciudá xunto colos gobiernos británicu y noruegu empezaron a instalar faroles con sistema d'enerxía solar nes principales cais de la ciudá. La iniciativa desenvolver con equipos importaos de Noruega, costó 140 000 dólares y duró dellos meses. Los paneles solares y les faroles contribuyeron a ameyorar la visibilidá nocherniega y l'imaxe de la ciudá. thumb|left|Taxis de Mogadixu. Los minibuses son la forma más común de tresporte públicu en Mogadixu. La segunda manera de movilidá más usáu son los autorickshaws (tuk tuks). Esisten unos 3 000 y tienen múltiples diseños. Los autorickshaws suponen una alternativa más económica a los taxis y minibuses yá que cuesten la metá de la tarifa d'estos pola mesma alloña con tarifes flexibles. Al ser algamadizos y consumir poco combustible, los vehículos de trés ruedes suelen ser una opción de negociu pa empresarios de pocos recursos. Suelen prevalecer nos trayectos más curtios. En xunu de 2013, dos compañíes de taxi empezaron a ufiertar los sos servicios: Mogadishu Taxi, con más de 100 vehículos, y City Taxi, l'otru competidor. Dambes ufierten una tarifa plana de 5 dólares per serviciu.
En xineru de 2014, l'alministración Benadir llanzó un proyeutu de nomamientu de cais, numberación de cais y establecimientu de códigos postales pa tola ciudá. El programa llámase Sistema de Numberación de Cais y Códigos Postales y ye una iniciativa conxunta de les autoridaes municipales y los representantes de les comunidaes de negocios somalinos. La iniciativa tamién pretende ayudar a les autoridaes policiales y a resolver disputes sobre propiedaes privaes. En marzu de 2015, tamién s'empezó la renovación de la carretera Hawo Garrar-Fagah de Mogadixu, una de les principales, col enfotu de facilitar l'accesu a vehículos privaos na zona y faer que sía resistente a cualquier tipu de fenómenu meteorolóxicu.
Aereu
Tres la independencia, l'Aeropuertu Internacional Aden Adde ufiertaba vuelos a múltiples destinos internacionales. A mediaos de los 1960, l'aeropuertu ampliar pa dar cabida a compañíes internacionales. Entós, la compañía de bandera Somali Airlines ufiertaba vuelos regulares a toles grandes ciudaes. En 1969, l'aeropuertu tamién empezó a recibir pequeños aviones privaos. thumb|right|Un [[Boeing 707|Boeing 707-338C de Somali Airlines en vuelu (1984). L'aereollinia de bandera somalina foi rellanzada a finales de 2013.]] La instalación creció enforma nel periodu posindependencia gracies a proyeutos de renovación socesivos. Col españíu de la guerra civil a principios de los 90, los vuelos que llegaben al aeropuertu empezaron a tener problemes sistemáticamente y les instalaciones quedaron estrozaes. A finales de los 2000, el Aeropuertu K50, asitiáu a 50 km al sur, funcionaba como aeropuertu principal mientres l'Aeropuertu Internacional de Mogadixu, agora llamáu Aden Adde, cerraba les sos puertes por un tiempu. Sicasí, a partir de finales de 2010, Mogadixu vio una meyora xeneral na seguridá y el gobiernu federal acabó tomando'l control de la ciudá n'agostu de 2011.
En xunetu de 2012, Mohammed Osman Ali (Dhagah-tur), el direutor xeneral del Ministeriu d'Aviación y Tresporte, anunció que'l gobiernu somalín empezara a preparar el rellanzamientu de l'aereollinia de bandera Somali Airlines, basada en Mogadixu. Entamóse que les primeres aeronaves recibir n'avientu de 2013.
Marítimu
thumb|right|El [[Puertu de Mogadixu ye una instalación portuaria que sirve a tol país.]] El Puertu de Mogadixu, tamién conocíu como'l Puertu Internacional de Mogadixu, ye'l puertu oficial de la ciudá. Clasificáu como puertu de primera categoría, ye'l más grande del país.
Mientres la guerra civil sufrió daños, polo que'l gobiernu federal creó'l Proyeutu de Rehabilitación del Puertu de Mogadixu, una iniciativa pa reconstruyir, desenvolver y modernizar el puertu. La renovación incluyó la instalación de teunoloxía Alpha Logistics. Una delegación internacional conxunta ente los puertos de Xibuti y autoridaes chines especializaes en reconstrucción d'infraestructures visitaron les instalaciones en xunu de 2013. Según el direutor del puertu, Abdullahi Ali Nur, los delegaos y les autoridaes somalines fueron informaos sobre les funciones del puertu y les etapes del proyeutu de reconstrucción.
En 2013, la direición del puertu llegó a un alcuerdu con representantes de la compañía iranina Simantech Shipping LLC por que se encargara de les operaciones de la instalación. El nome de la compañía ye Terminal de Contenedores del Puertu de Mogadixu y encárgase de les funciones operatives y téuniques del mesmu.
N'ochobre de 2013, el gobiernu federal llegó a un alcuerdu cola compañía turca Al-Bayrak pa dirixir el puertu por un periodu de 20 años. El Ministeriu de Puertos y Obres Públiques ratificó l'alcuerdu y asignó a Al-Bayrak la xera de reconstrucción y modernización de les instalaciones. En setiembre de 2014, el trespasu de la direición a Al-Bayrak fíxose efectivu. El costu del proyeutu de modernización ye de 80 millones de dólares.
Ferroviariu
Mientres los 80 anunciáronse proyeutos pa reactivar la llinia ferroviaria de 114 km ente Mogadixu y Jowhar, construyida polos italianos en 1926 pero desmantelada na Segunda Guerra Mundial poles tropes britániques. Nun principiu construyóse col enfotu de que llegara a Adís Abeba. Güei día solo úsense unos pocos tramos de vía nel puertu de Mogadixu.
Medios de comunicación
Mogadixu foi históricamente un nodo de medios de comunicación. L'Axencia Somalina de Cine (Somali Film Agency o SFA), l'axencia reguladora del cine nacional, crear en 1975 en Mogadixu. L'axencia entamaba'l Simposio añal de Cine Árabe y Panafricanu de Mogadixu qu'axuntaba a los profesionales y espertos del cine de tol mundu, sobremanera del norte d'África y del Mundu árabe, lo mesmo que d'Asia y Europa. thumb|Una máquina de conversión análogu a dixital en [[Radio Mogadixu.]] Esiste una rede d'axencies radiodifusoras en Mogadixu. Radio Mogadixu ye la emisora federal pública del gobiernu. Crear en 1951 mientres la Somalia Italiana y espublizaba noticies tantu en somalina como n'italianu. La emisora modernizar con ayuda rusa tres la independencia en 1960 y empezó a retresmitir en somalina, amáricu y oromo. Dexó d'operar al empiezu de la guerra civil, pero'l Gobiernu Nacional de Transición reabrir oficialmente a principios de los 2000. Otru emisores de la ciudá son Mustaqbal Radiu, Radio Shabelle, Radio Chigre-Kulan, Radio Kulmiye, Radio Dannan, Radio Dalsan, Radio Banadir, Radio Maanta, Gool FM, Radio Xurmo, y Radio Xamar, tamién conocida como la "Voz de la democracia".
La música popular somalina tien un gran númberu de adeptos en Mogadixu y consumíase en gran cantidá antes de la guerra civil. Cuando'l gobiernu recuperó la ciudá a mediaos de 2011, les radios pudieron emitir música de nuevu. El 19 de marzu de 2012 la ciudá foi l'escenariu d'un conciertu al campu que foi retresmitíu per televisión. N'abril de 2013, el coleutivu musical Waayaha Cusub entamó de la mesma el Festival de Música pola Reconciliación, el primer festival internacional de música que tuvo llugar en Mogadixu en dos décades.
Personaxes pernomaos
thumb|Nacida en Mogadixu, la supermodelu [[Iman (modelu)|Iman foi la primer muyer somalina qu'apaeció na portada de Vogue en 1979 y en roblar un contratu de cosmética.]]
Hermanamientos
Mogadixu ta hermanada con:
Annay-sur-Serein
Annay-sur-Serein ye una comuña francesa del departamentu de Yonne, na rexón de Borgoña-Francu Condáu. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Pseudonigrita cabanisi
Pseudonigrita cabanisi ye una especie d'ave paseriforme de la familia Ploceidae. Ta llargamente distribuyíu n'África, atopándose en carbes espinoses dende Etiopía hasta'l suroeste de Somalia, Kenia y nordeste de Tanzania. Nun se reconocen subespecies.
Luke Askew
Francis Luke Askew foi un actor d'Estaos Xuníos. Ye conocíu polos sos papeles secundarios na película de 1969 Easy Rider y la serie de televisión Big Love. Apaeció en munchos westerns, de los cualos protagonizó unu, el spaghetti western La nueche de la culiebra (La notte dei Serpenti - 1969). Destacóse como actor de calter y frecuentemente interpretó villanos nel cine.
Candeleda
Candeleda ye una llocalidá y un conceyu español asitiáu nel abargane del Tiétar, al sur de la provincia d'Ávila, comunidá autónoma de Castiella y Lleón. Con una población de 5143 habitantes (INE 2014), ye'l quintu conceyu de la provincia por población dempués d'Ávila, Arévalo, Arenas de San Pedro y Las Navas del Marqués. Ye tamién, con 213,91 km², el segundu conceyu de la provincia por estensión, tres la capital. La ciudá de Candeleda ta asitiada na fastera sur de la sierra de Gredos, a 432 metros sobre'l nivel del mar, polo que tien una microclima con un rangu térmicu mediterraneu d'iviernos nidios y branos calorosos, con temperatures medies pel branu de 26 °C. El conceyu cunta colos nucleos de población de Candeleda y El Rasu, el segundu una pedanía. Judicialmente pertenez al partíu d'Arenas de San Pedro, el númberu 2 de la provincia, que la so cabeza ye la homónima llocalidá vecina.
Símbolos
left|120px|Escudu de Candeleda. El blasón que define la representación heráldica oficial del escudu del conceyu, aprobáu por decretu'l, ye'l siguiente:
Y la descripción vexilológica de la bandera ye la siguiente:
Na fachada de l'antigua casa consistorial atopábase un escudu heráldicu de la villa en piedra, que nel campu presentaba un árbol, acompañáu nel cantón diestru d'un osu argutu y nel accidente d'una construcción; y na orla dos xabalinos na siniestra y na diestra dos caracolas (o xabalinos ensin rematar). Dende 2012 el relieve talláu de piedra caltener nel Muséu Históricu Municipal de Candeleda.
Toponimia y xentiliciu
La teoría más aceptada sobre l'orixe del topónimu ye aquella qu'afirma que la combinación de la forma llatina Candela —non nel sentíu de lluz o vela, sinón nel de la flor de les castañales, sufreres o encines presentes nel conceyu xunto al sufixu –etum, que denota bayura. El xentiliciu de los habitantes ye candeledano/a.
Xeografía física
thumb|left|170px|Borrines mañaneres nel valle del Tiétar.
Allugamientu
thumb|200px|Vista de la [[Sierra de Gredos dende Candeleda.]] El conceyu de Candeleda ta asitiáu nel suroeste de la Sierra de Gredos y de la provincia d'Ávila, faciendo frontera coles provincies de Cáceres (Estremadura) y de Toledo (Castiella-La Mancha). Atopar a 101 km de la capital provincial y otros nucleos importantes cercanos a la llocalidá son Talavera de la Reina (Toledo) y Plasencia (Cáceres), a 61 y 120 km de distancia respeutivamente. Dientro del conceyu alcuéntrase la llinia de cumes del sur del circu de Gredos, ente les que s'atopen el picu del Gutre, l'Almanzor —el visu más altu del Sistema Central— o'l peñón del Casquerazo. L'altitú del términu municipal —que se topa representáu nes fueyes 577, 600 y en muncha menor midida 601 del Mapa Topográficu Nacional— bazcuya ente los 252 m del puntu más baxu del banzáu de Rosarito y los 2592 m del Picu Almanzor.
200px|thumb|Gargüelu de Santa María.
Hidrografía
Pel estremu sur del conceyu, na frontera cola provincia de Toledo, tien el so cursu'l ríu Tiétar. Distintos afluentes —el Gargüelu de Santa María, el Gargüelu de Glaya y el Gargüelu de Alardos— nacen na sierra de Gredos y baxen perpendicularmente tantu a la llinia de cumes como al Tiétar y xúnense rápido a esti postreru a la fin del so cursu.
El banzáu de Rosarito, a caballu ente les provincies d'Ávila y de Toledo, represa l'agua del Tiétar antes d'entrar n'Estremadura. Esta Represa, que s'usa tanto como pa suministru, fines recreativos y enerxía hidroeléctrica, tien 82 hm³ de capacidá y una superficie de 1475 ha.
Flora y fauna
thumb|left|Fueyes y abiyotes de [[Quercus pyrenaica|carbayu rebollo]] Una parte del términu municipal de Candeleda ta incluyida dientro del parque Rexonal de Sierra de Gredos. Los distintos pisos bioclimáticos del conceyu dexen una gran variabilidá de vexetación. Nel pisu mediu abonden los castaños y los carbayos rebollos, amás del pinu rodeno ente que la encina y el sufrera ocupen los pisos más baxos. Les tierres más llanes son les más apropiaes pal aprovechamientu agrícola. Na zones húmedes xunto al gargüelu de Santa María esisten poblaciones relictas de Prunus lusitanica, el llamáu lauroceraso de Portugal o loru. thumb|right|Exemplar machu de cabra montés na sierra de Gredos El parque rexonal de Sierra de Gredos cunta con endemismos locales como la sacavera del Almanzor, el sapu de Gredos, el topín nival abulense y la cabra montés de Gredos. El restu de la fauna inclúi especies d'aves como'l águila imperial y la cigüeña negra (dambes en peligru d'estinción) amás del alimoche, el utre negra, el colirrojo carbonizu, el acentor alpín, el águila culebrera o'l utre leonado; reptiles como'l galápagu européu, la víbora hocicuda, el llagartu verdinegru; anfibios como'l sapu parteru y la xaronca de San Antonio; mamíferos como la musaraña española, la llondra o'l gatu montés; y peces como'l barbu ibéricu, el barbu comiza o la pardilla.
Fora del parque, nel llende sur del conceyu fronterizu cola provincia de Toledo, el banzáu de Rosarito constitúi un importante nucleu d'ivernada de la grúa común —el terceru más importante d'España— con una población en 2007 de 6912 grullas.
Prehistoria y Edá Antigua
left|thumb|Estensión del territoriu habitáu polos [[vetonos nel oeste de la península ibérica.]] thumb|Imaxe del castru del Rasu. Dientro del términu municipal topáronse pintures rupestres nel Risco de la Zorrera, afayaes en 1986 por Rufino Galán, l'entós guarda del castru del Rasu. Nelles estremen una figura humana y distintos ungulaos, en tonos acolorataos y violáceos. Mientres el periodu prerromanu l'impautu humanu na sierra y el valle yera bien llindáu. La zona d'altu monte ta cubierta de poblaciones de pinu albar y laricio, el fondu de los valles de sufreres y pinos resineros y percima d'estos abondaríen formaciones de carbayu. Los vetonos —unu de los pueblos de cultura celta que pobló parte de les actuales provincies de Salamanca, Ávila, Cáceres y Toledo— esplotaron con cierta intensidá'l mediu, tresformando montes en camperes, pero siempres llindándose a la parte baxa de los valles.
Pela redolada de Candeleda atópase'l xacimientu arqueolóxicu del Castru del Rasu, un importante pobláu vetón. Cola llegada de los romanos, los vetonos viéronse sometíos por esta civilización —abandonaron los castros fortificaos y baxaron a los valles— tuvieron entós qu'asimilar los usos, costumes y cultura del Imperiu, poniéndose fin asina a la cultura vetona. La zona del valle del Tiétar y la sierra de Gredos fueron territorios onde nun se dio una romanización bien intensa, por causa de la so condición de «zona de camín» —; y amás esta concentróse principalmente en redol a la calzada que cruciaba'l Puertu del Picu. Sicasí topáronse dellos restos de la dómina romana na llocalidá, ente los que s'inclúin los atopaos en Postoloboso.
Edá Media
Los visigodos establecer na zona del valle del Tiétar tres el fin de la dominación romana de la península; la ermita de Postoloboso, cerca del Castru, presenta elementos y estilu de construcción visigoda post romana. thumb|Ponte del Puertu. A pesar de la cercanía de los pueblos del valle del Tiétar a una ciudá musulmana relativamente importante como Talavera (Talabira), nun hai apenes menciones y referencies a orellar norte del ríu, anque se toparon na zona delles monedes musulmanes. Ye pos un periodu históricu escuru pal valle del Tiétar. Hasta la conquista de Toledo en 1085 y la cayida de la taifa homónima el valle del Tiétar perteneció al distritu islámicu de Talavera dientro de la Marca Media d'Al-Andalus, conformando'l Sistema Central una frontera natural que se caltuvo mientres ciertu tiempu ente los reinos cristianos y musulmanes dempués de la desintegración del califatu nel añu 1031. Esta tierra de naide, fronteriza y escasamente poblada, caltúvose sicasí relativamente ayena a operaciones de saquéu y razzia tantu pol poder musulmán como polos reinos cristianos. thumb|left|150px|[[Enrique III de Castiella|Enrique III concedió la carta de villazgo a Candeleda en 1393.]]
Nos sieglos XIII y XIV, al dexar la contorna de ser un territoriu fronterizu, el valle del Tiétar esfrutó d'una intensa repoblación, que la convirtió nuna rexón boyante de la Corona de Castiella. Esti desenvolvimientu foi favorecíu pol desenvolvimientu d'una gran variedá na producción agrícola —frutales, olivar, vide, miel, cera, regadío, madera—, al par que se dar# en la intensa desforestación del valle del Tiétar.
Dende la segregación de Plasencia en 1189 hasta yá entráu'l sieglu XV tuvo en pleitu la llende occidental del conceyu d'Ávila —y futuru terrén del señoríu de Candeleda—, pos se dirimía si la so frontera col conceyu placentino algamaba hasta'l gargüelu de Glaya o hasta la de Alardos. La segregación de Candeleda y d'otros nucleos nel valle del Tiétar de l'alfoz abulense producir en 1393, por aciu el permisu del monarca Enrique III, qu'asina decretó nes cortes de Madrid d'esi añu, apurriendo'l señoríu d'éstes al noble Ruy López Dávalos. Llogró asina Candeleda la so carta de villazgo cola correspondiente reconocencia de xurisdicción propia.
En 1423, na repartu de los distintos señoríos de Ruy López Dávalos arriendes de la so cayida en desgracia un añu antes, el de Candeleda foi apurríu por Xuan II a Pedro de Zúñiga, xusticia mayor del rei. Candeleda acoyó mientres la Baxa Edá Media una amenorgada comunidá xudía —probablemente dependiente en dalgún momentu de la d'Oropesa— de menor importancia que l'aljama de Mombeltrán, la mayor entós daquella del valle del Tiétar. El condáu de Miranda del Castañar —qu'incluyó al señoríu de Candeleda— crear en 1457.
Edá Moderna y Edá Contemporánea
thumb|right|130px|La introducción del [[Chile (pimientu)|pimientu, con unos ciclos de cultivu distintos a los de la cebera, supunxo un importante cambéu na agricultura de la llocalidá]] El cosmógrafu Fernando Colón, na so obra de 1517 Descripción y cosmografía d'España, otorgaba a Candeleda una población de 300 vecinos, la cual alzaríase a 393 nel censu del añu 1594. Mientres esta dómina'l Puertu de Candeleda —un pasu de monte que crucia'l sistema Central— formaba parte de la cañada segoviana, sicasí l'alzada al traviés d'él nun yera demasiáu importante por cuenta de la elevada altitú que se precisaba superar —unos 2000 m— y al complicáu y pocu direutu accesu dende l'aguada norte.
Nadine Labaki
Nadine Labaki (n'árabe; نادين لبكي ; ) ye una actriz y direutora de cine libanesa. Ye una de les direutores más conocíes na industria de los videoclips árabes.
Candeleda
Edá Moderna y Edá Contemporánea
Tamién según Fernando Colón esistía por esa dómina un castiellu-fortaleza —edificáu con gran probabilidá antes de 1463— propiedá del conde de Miranda que s'allugaría na actual plaza del Castillo. Muncho más tarde Madoz tamién fixo ecu de los murios de la construcción na so Diccionariu Xeográficu Estadísticu Históricu de 1850.
Nadine Labaki
Trayeutoria
Nadine participó como concursante nel show de talentu Studio El-Fan, na década de 1990 na categoría "direición". Na competencia, dirixó un video musical, "Yá Habibi", pa una cantante llamada Carla, una conocida presentadora nel programa "Café Rotana" de la canal árabe de música Rotana.
Candeleda
Edá Moderna y Edá Contemporánea
Nel sieglu XVI Candeleda pertenecía primeramente al estáu de Miranda; a partir de 1591 a la tierra de Navamorcuende. A partir del sieglu XVIII fueron introducíos na rexón cultivos como la morera o nuevos vexetales llegaos del continente americanu, como la pataca, el maíz o'l pimientu. El pimientu cultiváu pa producir pimentón— eventualmente sustituyó a la cebera como xenerador de jornales. En 1752 la ciudá cuntaba —según el manuscritu de la renta del tabacu— con un total de 1890 habitantes. En 1805 efeutuóse'l trespasu de Candeleda —xunto al d'otres munches llocalidaes— de la provincia d'Ávila a la de Toledo. Con esta reorganización, toles poblaciones del actual partíu d'Arenas de San Pedro pasaron a pertenecer a dicha provincia, en concretu al partíu de Talavera. Mientres el trieniu lliberal, anque por cuenta de la restauración de Fernandu VII nun tuvieren vixencia, llegar a definir de manera concreta y precisa les llendes meridionales de la provincia d'Ávila, que coincidíen esencialmente cola composición del partíu de Talavera citada enantes, tomando como frontera la sierra de Gredos y pasando pel norte de Candeleda. thumb|left|170px|En 1833 [[Javier de Burgos decretó la inclusión de Candeleda na provincia d'Ávila.]] Foi en 1834, cola muerte de Fernandu VII y la reorganización territorial del ministru Javier de Burgos, cuando Candeleda pasó a formar parte definitivamente de la provincia d'Ávila xunto col restu de llocalidaes de la contorna. En 1836, mientres la Primer Guerra Carlista, la llocalidá sería escalada por un grupu de partidarios de Carlos María Isidro de Borbón. Los efeutos de les desamortizaciones fixéronse notar especialmente na zona. Ente 1855 —l'añu de la desamortización de Madoz— y 1885 la superficie ayenada a la mancomunidá Arenas-Candeleda foi de 26 055 hai de deveses, montes y otros terrenes que, sumaos a 16 655 hai de cabida pública de los montes municipales, daben una suma total de 42 710 hai, una cifra bien elevada comparada frente a la superficie total de los conceyos, que yera de 50 734 hai.
Nadine Labaki
Trayeutoria
El so primera video foi "Tayr El-Gharam" (Páxaru del Amor) pa la cantante libanesa Pascale Machaalani. Más tarde, fixo otros dos videos pa Noura Rahal, pero los videos nun tuvieron l'ésitu abondu. Y el so nuevu esfuerciu con Katia Harb, pal video musical del cantar "Ma Fina" llogró más reconocencia.
Candeleda
Edá Moderna y Edá Contemporánea
La medría poblacional ente la última parte del sieglu XIX y los empiezos del sieglu XX foi por cuenta de la inmigración de pastores de ganáu caprino dende Guisando hasta'l términu de Candeleda, en concretu na zona d'El Rasu, por causa de la carestía de terrenes pa la campera cerca de Guisando. Esto tamién supunxo un impulsu pal comerciu, rentes y l'economía de la llocalidá. A empiezos del sieglu XX construyó la Ponte Vieya sobre'l gargüelu de Santa María. thumb|130px|El monarca [[Alfonsu XII, creador del Cotu Real de Gredos.]] En 1905 el conceyu de Candeleda dexó parte de los sos terrenes al rei Alfonsu XIII pa la creación del Cotu Real de Gredos, quien se guardaría derechos esclusivos de caza de la Capra pyrenaica victoriae. Esti cotu adoptaría la designación de Cotu Nacional por decretu de 10 d'abril de 1932, tres la proclamación de la Segunda República Española. Según el censu de 1910, la tasa d'alfabetización de la población entós daquella yera del 25,45 %.
Nadine Labaki
Trayeutoria
La so verdadera meyora tuvo marcáu col videu de Nancy Ajram tituláu "Akhasmak Ah". El video amosaba a Nancy como la camarera d'una cafetería tradicional exipcia, na que sirve y entretien a los veceros masculinos. El video llevantó dellos discutinios, pero Nadine supo xustificar l'usu d'esti personaxe.
Candeleda
Edá Moderna y Edá Contemporánea
Ente finales del sieglu XIX y principios del sieglu XX tuvo llugar —debíu al peligru que suponía pa los vecinos— el valtamientu de lo que quedaba de los murios y restos del castiellu. Esti procesu remató definitivamente en 1930, cola construcción d'una glorieta na cortil.
Nadine Labaki
Trayeutoria
Nadine siguió teniendo gran ésitu con Nancy, específicamente, nos videos como "Yá Salam" (Oh Paz), "Lawn Ouyounak" (El color de los tos güeyos), y "Inta Eih" (Quien yes tu?). Los trés videos ganaron gran popularidá, y fueron premiaos colos meyores honores.
Candeleda
Demografía
Nel añu 2011 Candeleda tenía 5213 habitantes. La población mayor de 64 años suponía'l 24 % del total. Tocantes a la población estranxera, en 2011 había 239 habitantes (el 4,6 % del total) procedentes d'otros países, siendo la rumana (con 91 persones) y colombiana (con 20 persones) les nacionalidaes más frecuentes. En total, había 101 persones procedentes d'América (el 42,3 % de los residentes estranxeros).
Nadine Labaki
Trayeutoria
Tamién realizó videos pa les cantantes Majida El Roumi, Nawal Al-Zoghby, Karole Samaha, Yuri Markadi, etc.
Candeleda
Política
thumb|Conceyu de Candeleda. Florentino Monforte Gómez, d'UCD, foi escoyíu como alcalde nes eleiciones municipales de 1979 —les primeres na vuelta de la democracia—. Nel 2007 el PP facer col poder municipal, con Rosa María Sánchez Infante como alcaldesa. Sicasí en 2008, tres una moción de censura a Sánchez Infante —que tuvo éxito gracies al sofitu del conceyal de Candidatura Independiente José Antonio Pérez Suárez, ex alcalde años tras del conceyu y nes files del PP hasta mayu del 2007—, l'alcaldía retornaría a Miguel Hernández Alcojor, quien permanecería nel cargu hasta les siguientes eleiciones municipales. Nes eleiciones municipales de 2011 el Partíu Popular recuperó l'alcaldía, con José María Monforte Carrasco al frente.
Pedaníes
El Rasu ye una pedanía asitiada na parte occidental del términu municipal a 10 km del nucleu urbanu de Candeleda y a 720 m d'altitú. Según el INE, en 2011 tenía una población de 482 persones. Foi fundáu en 1934 como pobláu dedicáu a la esplotación estensiva del ganáu caprino na fastera sur de la Sierra de Gredos, arriendes de la construcción d'una escuela nel nucleu. Anguaño la llocalidá dedicar a la ganadería del caprino, l'agricultura y al turismu rural. El so patrón ye Santiago Apóstol, celebrándose les sos fiestes con vaquillas, toros de fueu y bailles populares cada 25 de xunetu.
Urbanización cancelada Candeles de Gredos
Col enfotu de construyir una nueva urbanización, la empresa Dávila Monteblanco adquirió ente 1999 y 2001 27 hectárees del área de Navalpilón, paraxa colindante al Parque rexonal de la Sierra de Gredos, zona d'especial proteición pa les aves, a unos dos quilómetros al norte del nucleu de Candeleda. D'estes hectárees, 16 taben catalogaes como de proteición cultural polos xacimientos visigodos soterraos so estos terrenes, amás de considerase de proteición especial pol so valor paisaxísticu y natural. El 20 d'ochobre de 2001 l'entós alcalde del PP, José Antonio Pérez Suárez, aprobó un cambéu de les normes urbanístiques poles que se recalificaron les 27 hectárees mercaes a 1,49€ el metro cuadráu y pasaron de ser suelu rústicu a urbanizable.
Más tarde, el 9 d'ochobre de 2006 la Comisión Territorial d'Urbanismu d'Ávila aprobó'l plan definitivu 'Plan Parcial Zona Norte Camino de La Raya'. Esto asocedió dempués de que la Conseyería d'Urbanismu de la Xunta de Castiella y Lleón, al ser contactada por Juan Carlos Jiménez Hernández, propietariu de la constructora Dávila Monteblanco, retirara toles competencies al Conceyu sobre'l plan parcial de Navalpilón alegando 'inactividá' y 'perxuiciu públicu' del alcalde electu nel 2003, Miguel Hernández del PSOE, que nun incluyó l'aprobación definitiva del plan parcial nos órdenes del día, anque tampoco llevó'l plan a los Tribunales. La urbanización consistiría en 431 chaléts y un hotel de 200 habitaciones.
Nadine Labaki
Trayeutoria
En 2007, Labaki co-escribió, dirixó y protagonizó el so debú cinematográficu, Caramel (película), que foi distribuyida en más de 40 países, convirtiéndose na película libanesa más aclamada internacionalmente hasta la fecha. Amás de dirixir la película, ella actuó n'unu de los papeles principales. La película foi recibida con grandes aponderamientos n'El Líbanu y en tou Oriente Mediu. Caramel que la so producción tuvo un costo de 1,6 millones $, recaldó más de 13 millones de dólares.
Candeleda
Urbanización cancelada Candeles de Gredos
Esta urbanización rápido amenó crítiques ente espertos y vecinos del pueblu. L'allugamientu de la urbanización en plena Sierra de Gredos y mui cerca del Parque Rexonal tarrecíase que fuera perxudicial pal ecosistema y proteición de dichu parque. Tamién amenó discutiniu'l tamañu desproporcionáu de la urbanización, qu'añediría de golpe de 1 000 a 2 000 persones al censu de Candeleda (el cual mientres les últimes décades permaneció estable nunos 5 000 habitantes). Pero sobremanera la urbanización foi criticada pola concesión d'agua que se-y asignó, cuota la cual superaba en demasía la cantidá d'agua que'l nucleu de Candeleda yá faía usu polo que felicidá nueva concesión nun s'afaía a los recursos finitos y llindaos d'agua que'l Gargüelu de Santa María ufiertaba (como más tarde judicialmente demostróse). El plan pa la construcción d'esta urbanización foi considerada por munchos como un pelotazu urbanísticu típicu de la burbuya inmobiliaria del momentu.
Nadine Labaki
Trayeutoria
Poco dempués del estrenu de la película, Labaki casóse con Mouzanar Khaled, quien foi'l que compunxo la música del filme Caramel.
Candeleda
Urbanización cancelada Candeles de Gredos
Otros vecinos creíen que'l proyeutu sería beneficiosu pal pueblu yá que ufiertaría trabayu mientres la construcción y execución de la urbanización, y más impuestos seríen recaldaos por cuenta de la mayor población y actividá económica. Por cuenta de la construcción del hotel ufiertaríense más facilidaes pa los turistes, lo cuál tamién argumentar el turismu ayudaría a la economía del pueblu.
Nadine Labaki
Como actriz
Caramel o Sukkar Banat (2007) - Role as Layale
Candeleda
Urbanización cancelada Candeles de Gredos
A la fin la única fase empecipiada pero ensin acabar foi la construcción del deposito d'agua en mayu de 2008 qu'abastecería la urbanización. Llevar a cabu una balta d'árboles y movimientu de tierres nun área de la paraxa de Navalpilón.
Privatización de l'agua
A finales del 2012 el Conceyu gobernáu por mayoría absoluta del PP y lideráu pol alcalde José María Monforte empecipia'l procesu de la privatización de la xestión de l'agua del pueblu. Cinco empreses presentar al concursu públicu: Aquagest, Valoriza, Improcosa, Aqualia y Exman. La ganadora foi finalmente Aqualia (perteneciente a la constructora FCC) que se convierte na responsable de la xestión indireuta del serviciu municipal d'agües de Candeleda mientres los próximos trenta años, según alcordó'l Conceyu na Xunta de Gobiernu Llocal celebrada'l xueves 7 de marzu de 2013 y que'l so anuncio d'axudicación foi publicáu'l siguiente llunes nel Boletín Oficial de la Provincia d'Ávila. El contratu alministrativu de concesión de la xestión inclúi tantu'l suministru d'agua potable como l'alcantarelláu y la depuración y contempla una inversión per parte de l'axudicataria de 700.000 euros más IVA y cualquier costu que nun correspuenda puramente a la execución material, según un canon añal variable de 0,04 euros per metru cúbicu d'agua facturáu, considerando que nos mínimos factúrense 70 metros cúbicos semestrales. El 75% de la inversión tendrá d'executase nos dos primeros años y el restu antes del quintu.
La mesma plataforma que s'opunxo a la urbanización Candeles de Gredos entamó un nuevu frente pa intentar parar la decisión. Mientres el concursu públicu pa l'axudicación del contratu de la xestión de l'agua la empresa aspirante Inprocosa impugno'l procesu alegando qu'unu de los inxenieros designaos pa puntuar les ufiertes trabayó pa Aqualia. Finalmente la impugnación nun tuvo ésitu.
Economía
El principal sector económicu del conceyu ye'l terciariu (56,3 % de los trabayadores en 2011) con una gran importancia del turismu. En 2011, en plena crisis económica, el númberu total de paraos yera de 512 persones (15,5 % sobre la población activa). thumb|Exemplar de [[Capra aegagrus hircus|cabra doméstica.]]
Sector primariu
Nel 2007, el sector primariu (agricultura y ganadería) ocupaba'l 19,9 % de la población activa. El 64,2 % de la superficie de les esplotaciones agrícola y ganaderu (13737,3 ha) dedicar a les camperes. Un 4,2 % de les esplotaciones (899,4 hai) dedicar a cultivos maderizos, siendo'l 50,3 % d'éstos olivares (452,2 hai) y el 49,3 % (442,9 hai) frutales. El 13,8 % de les esplotaciones (2960,6 hai) yeren especies forestales.
La ganadería tien gran importancia na llocalidá. Candeleda ye'l primer conceyu de la provincia d'Ávila y unu de los más importantes d'España en númberu de cabeces de ganáu caprino. Les 22 000 cabres del conceyu dan trabayu a 130 families y xeneren actividá económica alredor de la producción de quesu de cabra, frescu, curáu y semicurado.
El términu municipal ta entendíu dientro del área de la denominación d'orixe de la Carne d'Ávila, la carne vacuno de la especie Avileña-Negra ibérica.
Sector secundariu
El sector secundariu, sobremanera si escluyir a la construcción, nun tien una gran importancia nel texíu granible. En 2007, en plena puxanza de la burbuya inmobiliaria, la construcción ocupaba al 21,6 % de los trabayadores. Nesi mesmu periodu la industria concentraba al 6,6 % del mercáu llaboral.
Sector terciariu
thumb|Establecimientu de turismu rural nel términu municipal. Ye'l principal sector económicu del conceyu ocupando'l 56,3 % de los trabayadores, con una gran importancia del turismu. En 2011 el conceyu (incluyendo'l nucleu de Candeleda, El Rasu y árees tremaes) cuntaba con 158 establecimientos comerciales, 25 restoranes, 71 chigres, 5 bancos o caxes d'aforru, 3 farmacies, 3 gasolineres y 10 hoteles o hostales.
El turismu rural ye'l sector que más creció nes últimes décades. En 1990 yá s'envaloraben en 100 000 los visitantes añales a la contorna del Valle del Tiétar, mayormente procedentes de Madrid. El conceyu dotóse d'un bon númberu d'establecimientos reglaos p'agospiar al turismu, yá seya agospiamientu hoteleru (7 establecimientos y 154 places) o cases rurales (146 places). Amás, Candeleda axunta más de la metá d'empreses —9 sobre un total de 15— de turismu activu de la contorna, ente los que s'inclúi'l turismu ecuestre y el turismu social o de campamentos. Ye importante tamién el sector inmobiliariu tocantes a la segunda residencia, anque menor que nos conceyos más orientales del valle del Tiétar abulense, más cercanos a la comunidá de Madrid.
Comunicaciones
La carretera de mayor importancia dientro del términu municipal ye la carretera de primer nivel de la rede autonómica de Castiella y Lleón denomada como CL-501. La vía xeneral, que tamién tien so la nomenclatura «M-501» percorríu pola comunidá de Madrid, comunica a Candeleda cola capital del estáu. Otres carreteres de la rede autonómica de segundu nivel son la AV-923 y la AV-924.
El conceyu nun cunta con nengún aeropuertu. La ruta más curtia en tiempu al aeropuertu internacional de Madrid-Barajas tienen un percorríu de 197 km per carretera. Candeleda tampoco dispón de nenguna vía ferrial.
Equipamientu social
thumb|Auditoriu Municipal de Candeleda.
Educación y cultura
Nel nivel educativu infantil y primariu, el conceyu cunta col Colexu Públicu Almanzor, nel nucleu urbanu, y col Colexu Rural Arrexuntáu Vetonia, en El Rasu. Para educación secundaria el pueblu dispón del IES Candavera, nel nucleu urbanu.
Candeleda cunta con una biblioteca municipal de dos plantes, con serviciu de préstamu de llibros, hemeroteca, sala de llectura y puestos d'accesu a internet. Ta allugada na cai Camilo José Cela xunto a la Plaza del Castillo.
El conceyu dispón d'un auditoriu municipal asitiáu nel área de La Cañada. Abiertu n'avientu del 2010 ya inauguráu oficialmente en marzu de 2011, tien una sala principal de 310 asientos, y otros dos sales más pequeñes, una d'elles usada pa ensayos. La construcción del auditoriu tuvo un costu total d'unos 570 000 €. L'edificiu rústicu que constitúi la entrada y antepar yera d'antiguo un mataderu, como puede apreciase nel cartelu orixinal que foi calteníu na construcción del auditoriu.
Sanidá
Candeleda cuenta con un centru de salú xestionáu pola Sanidá de Castiella y Lleón (Sacyl). Hai roblaos dellos convenios cola Xunta de Comunidaes de Castiella-La Mancha pa l'asistencia a la población de la zona per parte del hospital de Talavera de la Reina (Toledo) en casos d'urxencies, partos, hospital de día oncolóxicu y consultes esternes nes especialidaes de neuroloxía, endocrinoloxía, reumatoloxía y oncoloxía médica.
Deporte
Candeleda dispón d'un polideportivu municipal cubiertu xunto al IES Candavera.
A 2,7 km al oeste del nucleu urbanu atópase l'estadiu municipal «El Llanu», llamáu asina pol mesmu nome del so allugamientu. Ye un campu de fútbol de tierra, con dimensiones 103x68 m y graes ensin cubrir con capacidá pa unes 500 persones. Nél compite'l Club Atlético Candeleda, equipu de la llocalidá que milita anguaño na Primer División Provincial Aficionaos de Castiella y Lleón nel grupu d'Ávila. El club dispón de cinco categoríes distintos; aficionáu o senior, xuvenil, cadete, infantil y alevín. Xunto al estadiu municipal atópase'l camping municipal, que cunta con una piscina climatizada.
El conceyu cunta tamién con un campu de golf asitiáu 7 km al oeste del nucleu urbanu.
Patrimoniu arquiteutónicu
thumb|Antigües viviendes nel [[Castru del Rasu.]] El castru d'El Rasu ye un asentamientu vetón asitiáu nel conceyu, concretamente nuna zona denomada "El Freíllo", próxima a la pedanía d'El Rasu. Consta de delles cortiles cercaes —d'un llargor total de 1800 m y un anchor medio de 2 a 3 m— que tomen una superficie total d'unes 20 hai. El castru foi fundáu nel sieglu III e.C. o a finales del sieglu II e.C., foi abandonáu a mediaos del sieglu I e.C. y la so final tuvo rellacionáu cola conquista de los romanos de la zona, en tiempos de Xuliu César. Parte de los afayos arqueolóxicos atopaos atopar nel Muséu d'Ávila. Foi declaráu como Bien d'Interés Cultural el 29 d'abril de 1994.
thumb|right|[[Ilesia de La nuesa Señora de l'Asunción (Candeleda)|Ilesia de La nuesa Señora de l'Asunción.]]
La ilesia parroquial, d'estilu góticu rural, data del sieglu XV. Destaca'l so antepar en forma de bóveda de cañón y l'ábside de la capiya mayor. L'edificiu foi declaráu Bien d'Interés Cultural na categoría de monumentu'l 30 de payares de 1991. El retablu principal de la ilesia ye obra de Juan d'Águila y Pedro del Pozo. La ponte del Puertu ye d'orixe medieval y ye tamién conocíu col nome de «Puente Viejo». Asítiase fora de la llocalidá, na «Trocha Real», una antigua sienda trashumante que xube hasta'l puertu de Candeleda. Esiste amás otra ponte, conocíu col nome de Ponte Romana», que s'atopa nel gargüelu de Alardos, divisoria de los términos municipales de Madrigal de la Vera y Candeleda. thumb|right|Ermita de San Blas. thumb|Arquiteutura popular en Candeleda. Ta asitiada nel parque de la Mesta. Nella guarden los restos del monxu San Bernardo de Candeleda dende 1887. La so dómina de construcción nun se concretó pero sábese que guarda rellación coles rutes d'alzada al traviés del puertu de Candeleda y que ye posible que seya la construcción cristiana más antigua de la llocalidá. Foi remocicada nel sieglu XVIII y darréu realizáronse dos ampliaciones nos sieglos XIX y XX. Celebra la concesión del privilexu de Villa a Candeleda en 1393 pol rei Enrique III el Doliente. Foi sicasí construyíu a finales del sieglu XV. Precedente de les picotas hermanes d'Arenas de San Pedro y de Mombeltrán, consta d'una basa cuadrada, un fuste de 10 tambores de granitu de 2,80 m d'altor y un capitel decoráu con un aniellu de boles sobre'l que reposa una cruz. Presenta dos escudos d'armes de Diego López de Zúñiga, que tán acompañaos del relieve d'un Rub el Hizb. En 1911 empezaron les obres d'arreglu de l'antigua casa consistorial, qu'a finales del sieglu XIX atópase en pésimu estáu de caltenimientu. Estes enllargar hasta'l 10 de mayu de 1914, con un costu de 62503,14 pesetes. L'acabáu de l'apariencia esterna del nuevu edificiu reflexa la influencia del neomudéxar madrilanu, de manera idéntica a la del edificiu del Mataderu Nuevu (de la Cañada), construyíu colos mesmos materiales, güei centru cultural.
Museos y ufierta cultural
thumb|Muséu Etnográficu. El muséu, allugáu nun inmueble de la cai Corredera que n'otres dómines allugó la escuela municipal o un dispensariu antipalúdico, cuenta con dos plantes de 100 m² caúna, qu'amuesen tres exposición distintes, dos d'elles itinerantes (en 2012 «Candeleda, una visita real y Celta nel Sur de Gredos») y la restante permanente, de calter etnográficu onde puede vese un escudu municipal del sieglu XVI, según oxetos vencíos por vecinos, como dos piedres de molín de la Edá del Fierro o un almirez de boticariu. El muséu, qu'abrió n'abril de 2012, tuvo una inversión de 377 000 €. thumb|125px|left|Casa de la Judería. La Casa de la Judería ye un pequeñu muséu y espaciu cultural que la so finalidá ye dar a conocer la hestoria y cultura de Candeleda, amás de la so gastronomía tradicional. N'el so espacios desenvuélvense esposiciones de pintura, fotografía, escultura y demás artes plástiques. La que foi sede de la Inquisición mientres los años en que la mesma permaneció nel pueblu, abrió como muséu na cai de l'Amargura n'agostu de 2010. Muséu qu'alluga más de 2000 pieces de xuguetes de lata. Ta asitiáu nuna de les construcciones tradicionales más llamatives de la llocalidá na Plaza Mayor del pueblu. Trátase d'una vivienda con una carauterística fachada con balcones apinaos de tiestos, que la so construcción orixinal data de 1862. Trátase d'un centru de recuperación y rehabilitación d'especies animales en réxime de semi-llibertá que ta asitiáu na ribera del banzáu de Rosarito.
Referencies lliteraries
Camilo José Cela, con cai dedicada, nel so llibru de viaxes Xudíos, moros y cristianos dedíca-y pallabres emponderadores: "En Candeleda, a la vista de les nieves perpetues, florien la llimonal, la naranxal y l'almendral. Candeleda amuesa fresnedas y carbayeres, figales y piornales, castañares y olivares. Les muyeres son llantaes, tienen el mirar fondu, tríen con allegre poder, rin con modestu descaru, lleven la flor nel pelo, son mores y formoses".
Fiestes y folclor
thumb|Casa de les Flores, llar del Muséu del Xuguete de Lata. Les fiestes y romeríes n'honor a la patrona del pueblu, la Virxe de Glaya, celébrense cada segundu domingu de setiembre. Fueron declaraes d'Interés Turísticu en 1966. Esisten tamién les denominaes Fiestes de la Vela, que tienen llugar la selmana siguiente y nes que se realiza una segunda pelegrinación al santuariu de Glaya. De menor relevancia, el 2 de febreru celébrense Les Candeles, colos sos tradicionales "iluminarias" (fogueres que los mozos salten), y a otru día el 3 de febreru, San Blas, conocíu coloquialmente como "día del chorizu", onde la xente axuntar pa comer rosquíes y gatafu llográu de les matances caseres.
Candeleda ye un nucleu de población antiguu y rural que caltién tradiciones y formes de rellación social tales como les rondes, agrupaciones informales de vecinos y amigos que salen xuntos nes fiestes del pueblu o en Navidá pa "rondar" –cantar, tocar y baillar– peles cais del pueblu con guitarres, llaúdes, calderos, almireces, botelles d'anís y tamién zambombos en Navidá. Los xéneros musicales tradicionales fueron calteníos destacando les rondeñes, malagueñes, y xotes pal baille, y tamién tonás y cantares de ronda o de bodes. Cada mes d'agostu celebra'l Festival Pedro Vaquero de folclor —llamáu asina pol antropólogu musical candeledano del mesmu nome—, que nel 2012 celebró la so XVIII edición.
Gastronomía
La llocalidá comparte gran parte de les traces de la gastronomía de la provincia anque presenta delles peculiaridaes por cuenta de la situación xeográfica axacente a Estremadura. La microclima de la llocalidá dexa'l cultivu del pimentón de Candeleda, de manera idéntica a la vecina contorna estremeña de la Vera y el so pimentón con denominación d'orixe. Ye utilizáu para condimentar una gran cantidá de platos tradicionales como les pataques a la rioxana, el pulpu a la gallega, les pataques braves o'l chorizu. Otros alimentos típicos producíos na llocalidá son el quesu de cabra, la carne de cabritu, les cereces, los higo o'l aceite d'oliva. thumb|upright|[[John Major.]]
Notes
<references group=n./>
Panes (parroquia)
Sectores
El sector terciariu de servicios del conceyu ta aniciáu casi na so totalidá en Panes, xenerando un total del 37,08 % de los emplegos. Panes tien una bona cantidá de servicios, tando abondo bien cubiertes les sos necesidaes.
Turismu
Nos últimos años crecieron en Panes les actividaes rurales, el turismu rural y el turismu activu. Hai empreses d'arriendu de canoes, pa realizar puenting, descensu de ribayos, quads y otros deportes d'aventura.
Gastronomía
Temporada 1977 de Fórmula 1
La temporada 1977 de Fórmula 1 foi la 27° del Campeonatu Mundial de Fórmula 1, na cual Niki Lauda llogró'l so segundu títulu de campeonatu de pilotos y la Scuderia Ferrari el so quintu títulu de constructores.
Presentación previa
miniaturadeimagen|El [[Ferrari 312T2, conducíu por Lauda, Reutemann y Villeneuve, llevó a Ferrari al so quintu campeonatu de constructores.]]
Juillé (Charente)
Juillé ye una comuña francesa del departamentu de Charente, na rexón de Nueva Aquitania. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Alcuentru Medieval de L'Entregu
thumb|Alcuentru Medieval de L'Entregu L'Alcuentru Medieval de L'Entregu ye una actividá que se celebra dende l'añu 2006 entamada pola Sociedá Cultural y de Fiestes de L'Entregu, na capital del conceyu asturianu de Samartín del Rei Aurelio.
Orixe
Esta actividá naz cola idea de dar un xiru a les tradicionales Fiestes de La Laguna nes que ta enmarcáu, y sobre too, de recuperar la historia del conceyu a traviés de la figura del rei Aurelio.
Desendolcu
Cada añu escuéyese un rei Aurelio, que va ser dalguien destacáu de la vida social, cultural o deportiva del conceyu. Esta persona va ser coronada rei nel Teatru Municipal de Samartín del Rei Aurelio nel trescursu d'una obra teatral que la Sociedá Cultural y de Fiestes de L'Entregu encarga cada añu a un escritor diferente.
Dempués de la coronación y la representación teatral organízase una cena medieval que ta presidida pol recién nomáu rei Aurelio, representantes del Ayuntamientu de Samartín del Rei Aurelio, autoridaes, y toles persones que-yos preste asistir y vayan vistíes con ropa medieval.
Durante los tres díes que dura esti Alcuentru instalase un mercáu medieval nel entornu del Parque de La Llaguna nel que tienen llugar actividaes de marcáu calter medieval como lluches d'espades, representaciones teatrales de cai, espectáculos de cetrería o tornéu de caballeros a caballu, ente otres munches.
Una de les actividaes que xenera más espectación ye'l desfile medieval, que se desendolca'l sábadu pela tarde y nel que participa'l rei yá coronáu pa recibir l'apoyu de los sos súbditos peles cais del pueblu. El rei va acompañáu de gaites, autoridaes, grupos d'animación y de toes aquelles persones que vayan vistíes con traxes medievales.