cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
HD 69830
Discu de polvu
El polvu detectáu podría tar causada pola evaporación d'un cometa de la midida de Plutón venáu gravitacionalmente. Amás, l'analís del polvu, inclúi la presencia d'una forma d'olivino llamáu forsterita, similar a la del cometa Hale-Bopp. Per otru llau, les probabilidaes que'l Spitzer detectara un supercometa cayendo escontra la estrella, un acontecimientu raru y de curtia duración, son baxes.
Omps
Omps ye una comuña francesa del departamentu de Cantal, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Premiu Máximo Fuertes Acevedo d'Ensayu en Llingua Asturiana
El Premiu Máximo Fuertes Acevedo d'Ensayu en Llingua Asturiana ye un premiu lliterariu a obres escrites n'asturianu que concede'l Gobiernu del Principáu d'Asturies dende los años 90 del sieglu XX.
Concedióse a lo llargo de la década de los noventa del sieglu XX, dexando de facese dellos años depués de quedar ermes les convocatories de los años 2000, 2001 y 2002 y volviendo a convocase de magar l'añu 2010.
Pailherols
Pailherols ye una comuña francesa del departamentu de Cantal, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Bien (filosofía)
miniaturadeimagen|389x389px| L'Innocence ("Inocencia"), de William-Adolphe Bouguereau. Tanto'l fíu como'l corderu representen la fraxilidá y la tranquilidá. La imaxe d'una madre col so fíu tien connotaciones positives tamién na cultura china. Esta imaxe ye la que representa'l caracter Chinu 好 hǎo, que significa "bonu". El bien ye'l valor dau a una aición d'un individuu, ye un enclín natural a fomentar lo deseable, motiváu por una comprensión de la redolada, de les persones (por casu al traviés d'un fondu exerciciu de la empatía) y/o d'unu mesmu. Un conxuntu de bones aiciones (aiciones bien executaes) que defenden lo [//es.wiktionary.org/wiki/es:bueno bono] pal mesmu individuu, o pa terceros, o pa una causa, o pa la sociedá polo xeneral.
Delles relixones, como la xudía y la cristiana, contemplen la historia del mundu y la historia de cada ser humanu como una llucha histórica ente'l Bien y el Mal. D'ende que se promueva la virtú, como camín del Bien, y combátase al pecáu, como camín del Mal. Inclusive les profecíes bíbliques predicen, pal futuru, el trunfu definitivu del Bien sobre'l Mal.
Postures filosófiques
El pensamientu humanu siguió estos dos caminos diverxentes: lo absoluto y lo relativo. Ente el pensadores contemporáneos caltiénense entá dambos puntos de vista, anque tien más adeptos el relativu. Pal home modernu, que mira a la ciencia y a la razón con gran respetu, ye difícil atopar argumentos fayadizos que xustifiquen la teoría absoluta del bien y del mal.
La postura relativista supón, inclusive, que les actitúes básiques del home, tales como l'amor y el mieu, que se acomuña cuasi siempres al bien y al mal, respeutivamente, van producir efeutos distintos según les dómines y les sociedaes nes cualos prodúzanse, daqué que nun resulta fácil aceptar. Si nun esiste actitú meyor qu'otra, tampoco tenemos d'esforcianos por adoptala.
Créhange
Tien una población de y una superficie de  km².
Lenny Abrahamson
Lenny Abrahamson ye un direutor de cine y televisión, guionista y filósofu irlandés.
Biografía
Nacíu na ciudá de Dublín, el día 26 de xineru de 1966. Ye fíu de Edna Walzman y del abogáu Max Abrahamson. Criar so les tradiciones xudíes y cuando algamó'l maduror celebróse-y un Benei Mitzvá. La so familia ye orixinaria d'Europa del Este, incluyendo Polonia. Estudió nel Trinity College de Dublín, onde en 1987 completó una maestría en Física teórica y un añu más tarde convirtióse en académicu de Filosofía.
Darréu treslladóse a Estaos Xuníos n'aceptando una beca pa estudiar un doctoráu en Filosofía pola Universidá Stanford, pero finalmente decidió nun completalo y volvió a Irlanda porque quería dedicase al mundu del cine. Empezó dirixendo primeramente anuncios publicitarios, ente los que destaquen una popular serie de spots de la marca cervecera Carlsberg.
Yá nel 2004 dirixó'l so primera película titulada "Adam & Paul", protagonizada polos actores Tom Murphy† y Mark O'Halloran. Yera una comedia de humor negro, que cuntaba la hestoria de dos homes adictos a la heroína a midida que abríense pasu por Dublín en busca d'una solución al so problema. Gracies a esta película llogró'l so primer premiu cinematográficu al meyor direutor nos Premios de l'Academia del Cine y la Televisión Irlandesa (IFTA). En 2007 dirixó la película "Garaxe", protagonizada por Pat Shortt nel papel d'un emplegáu d'una gasolinera solitaria na Irlanda rural. Con esta película tamién llogró ganar per consecutiva vegada'l premiu al meyor direutor y amás recibió una nominación nel Festival de Cannes.
Tamién nesi mesmu añu empezó hai dirixir la miniserie de televisión "Prosperidá", emitida pola compañía de radiodifusión RTÉ, escrita en collaboración de Mark O'Halloran col que trabayara enantes y esta serie trataba sobre les persones al marxe de la sociedá irlandesa, nel que cada episodiu d'una duración d'una hora centrar nun personaxe especifico, incluyendo tamién a un alcohólicu, una madre soltera y un solicitante d'asilu. Catalogada como una obra maestra de la televisión irlandesa, "Prosperidá" foi nomada a seis Irish Film and Television Awards en 2008 de los que ganó en dos categoríes: meyor direutor pa Lenny Abrahamson, y meyor llibretu pa Mark O'Halloran.
En 2012 dirixó la película "What Richard Did", que foi la más esitosa del añu en toa Irlanda y cola que ganó'l so tercer premiu IFTA al meyor direutor.
N'avientu de 2012, nuna entrevista con Eurochannel, declaró tar trabayando nun filme británicu llamáu "Frank", desenvueltu nel Reinu Xuníu, Irlanda y EE.XX. "Ye una comedia sobre un mozu músicu que se xune a una banda liderada por un enigmáticu cantante que se llama Frank. Ye una película bien risondera y orixinal. Actúen Michael Fassbender and Domhnall Gleeson"
Darréu dirixó "Frank", que foi estrenada nel mes de xineru de 2014 nel Festival de Cine de Sundance de Park City (Utah), Estaos Xuníos y que recibió numberoses crítiques positives. La película foi inspirada en Frank Sidebottom, alter ego del músicu británicu Chris Sievey. Ta protagonizada por Domhnall Gleeson, Michael Fassbender, Maggie Gyllenhaal y Scoot McNairy. Esi mesmu añu anunció que diba dirixir una adautación de la novela "Neverhome" del escritor Laird Hunt, que va tratar sobre la Guerra de Secesión y qu'agora mesmu se trata d'un proyeutu futuru.
Anguaño dirixó una adautación de la novela "Room" escrita por Emma Donoghue y titulada "L'habitación", que recibió numberosos aponderamientos de la crítica y llogró tar nomáu per primer vegada na 88ª edición de los Premiu Óscar na categoría Óscar al meyor direutor y nos Premios Satellite tamién al meyor direutor.
Creutzwald
Creutzwald ye una comuña francesa del departamentu de Moselle, na rexón de Gran Este. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Bandera de Yeme
La bandera de Yeme foi adoptada'l 22 de mayu de 1990, día de la unificación de Yeme del Norte y Yeme del Sur.
Cordal del Karakórum
El cordal del Karakórum (del turcu: "pedregal negru") ye, col Himalaya, una de los grandes cordales d'Asia, asitiada na frontera ente Paquistán (Gilgit-Baltistán), la India (Ladakh, nel estáu Jammu y Caxmir) y China (rexón autónoma güigur de Sinkiang). Tien un llargor d'unos 500 km y ye la rexón del mundu con más glaciares fora de les rexones polares.
Bandera de Yeme
El patrón de colores de colloráu, blancu y negru en franxes tamién tuvo presente nes banderes de Yeme del Norte y del Sur, símbolu panárabe, como son les banderes d'Exiptu, Siria ya Iraq, ente otros.
Pagodroma nivea
Pagodroma, ye un xéneru monotípicu d'ave Procellariiformes de la familia de los Procellariidae, tien una sola especie, 1 sinónimu y 2 subespecies.
Cordal del Karakórum
El Pasu Muztagh foi cruciáu en 1887 por un espedición encabezada pol coronel Francis Younghusband, y los valles asitiaos sobre'l ríu Hunza fueron esploraos en 1892, pol Xeneral Sir George K. Cockerill. Les esploraciones que se realizaron nes décades de 1910 y 1920 sirvieron pa conocer gran parte de la xeografía de la rexón.
Bandera de Yeme
Según la descripción oficial, el colloráu representa el sangre de los mártires y l'unidá; el blancu pa un futuru brillosu; negru pal escuru pasáu.
Pagodroma nivea
Carauterístiques de Pagodroma nivea
El Petrel Blanco, Pagodroma nivea ye una pequeña ave, única na so xéneru, Pagodroma, perteneciente a la familia Procellariidae. Tien un plumaxe casi dafechu blancu, güeyos escuros y un pequeñu picu negru. De llongura mide ente 36 y 41 cm y de valumbu algama los 76-79 cm. El so vuelu ye distintu, ximelgando más les nales qu'otros petreles. Ye unu de los trés aves qu'añeren puramente na Antártica y que fueron vistes nel polu sur. Esisten dos subespecies, P. n. confusa y P. n. nivea, que difieren namái en tamañu.
Bandera de Yeme
Banderes históriques
Primero que el Yeme fuera unificáu na actual república, taba estremáu en dos estaos. El Yeme del Norte utilizaba la bandera a la izquierda (la bandera del Reinu Mutawakkilita de Yeme), dende 1927 hasta 1962, cuando se convirtió na República Árabe de Yeme, qu'utilizaría una bandera similar a l'actual bandera de Yeme, sacante con una estrella verde nel centru de la franxa blanca.
La República Democrática Popular de Yeme o Yeme del Sur utilizaba una bandera con un triángulu azul celeste cerca'l mástil, con una estrella colorada. Ente que el diseñu del triángulu y estrella azul yera l'emblema del Partíu Socialista de Yeme, el diseñu global de la bandera yera aparentemente influyíu pola bandera de Cuba, dempués de la Revolución cubana de los años 1950 (Hendrikksen, 1982).
Cordal del Karakórum
El Karakórum y los Himalaya son importantes pa les investigaciones sobre la Tierra por diverses razones. Son unes de les zones del mundu de mayor actividá xeolóxica, yá que tán asitiaes na zona na que topeten dos continentes, Asia y el subcontinente indiu. Amás, son importantes pal estudiu de les plaques tectóniques. Los glaciares de los montes sirven como indicadores del cambéu climáticu.
Pagodroma nivea
Carauterístiques de Pagodroma nivea
El Petrel blancu alimentar de pexe, dalgunos cefalópodos, moluscos y krill según tamién de carroña. Mientres l'iviernu viven esvalixaos anque munchos arrexuntar en iceberes. Raramente reparar al norte del territoriu antárticu.
Como munchos otros petreles, pueden espulsar aceite estomacal a los intrusos d'en los sos niales. Esi aceite mal oliente ye desaxeradamente malo de remover. Súpose que dalgunos viven ente 14 y 20 años.
Ellos se "bañen" na nieve, tamién se sabe que la derriten pa bebela.
Fabinho Santos
Fabinho Santos ye un ex-futbolista brasilanu.
Grandas de Salime (parroquia)
Grandas de Salime ye una parroquia del conceyu asturianu del mesmu nome, nel qu'ocupa la parte centru-septentrional. Tien una estensión de 19,45 km², y viven nella más de les tres cuartes partes de los vecinos del conceyu,.
Sultán Alí Keshtmand
Sultán Alí Keshtmand ye un estadista afganistanu.
Familia y educación
Nacíu nuna familia hazara, graduóse nel Llicéu de Kabul "Habibi". En 1960 xunióse a un grupu clandestín empobináu por Babrak Karmal. En 1961 graduóse na Facultá d'Economía de la Universidá de Kabul; esi añu foi conscriptu nel Exércitu.
Actividaes polítiques
Depués del serviciu militar trabayó en delles posiciones nel Ministeriu de Minería ya Industria. Ente 1967-68 foi Direutor Xeneral del Departamentu Económicu d'esi Ministeriu. Escribió delles obres sobre economía.
En 1965 foi unu de los miembros orixinales del Partíu Democráticu Popular d'Afganistán (PDPA), como parte del Comité Central. En 1965 y 1969 foi candidatu a diputáu. Ente 1965-66 tuvo en prisión por participar viviegamente en manifestaciones escontra'l gobiernu d'entós. Ente 1968-1970 foi miembru del conseyu editorial y ún de los autores principales del periódicu Parcham. En 1972 dexó l'alministración pública pa dedicase namái a les actividaes partidaries. En 1977, cuando se reconciliaron les faiciones Parcham y Jalq del PDPA, foi escoyíu miembru del Buró Políticu del Comité Central y miembru de la Comisión de Teoría, Baturiciu y Propaganda.
Gobiernu revolucionariu
Dempués de la Revolución Saur, Keshtmand foi nomáu Ministru de Planificación (1 de mayu de 1978) y miembru del Conseyu Revolucionariu. N'agostu d'esi añu foi arrestáu, so cargos de conspirar pa derrocar al presidente Nur Mohammad Taraki, destituyíu de tolos sos cargos y sometíu a tortures graves, nes que participó personalmente'l xefe d'intelixencia Asadulá Sarvari. Keshtmand foi condergáu a muerte, pero énte la insistencia del gobiernu soviéticu, foi-y conmutada primero por cadena perpetua y el 7 d'ochobre de 1979 por quince años de prisión.
Dempués del derrocamientu de Jafizulá Amín n'avientu de 1979, Keshtmand foi lliberáu y designáu Primer Ministru Axuntu y restauráu como Ministru de Planificación (confirmáu'l 11 de xineru de 1980), miembru del Conseyu Revolucionariu de la República y del Buró Políticu del PDPA.
El 11 de xunu de 1981 Keshtmand foi nomáu Primer Ministru, en reemplazu del so amigu Karmal, y Presidente de la Comisión de Planificación Estatal. Keshtmand foi'l primer hazara a la cabeza d'un gobiernu afganistanu. N'abril de 1982 retiróse como Presidente d'esa Comisión.
En 1988 Keshtmand arrenunció al so puestu como xefe de gobiernu y foi reemplazáu por Mohammad Hasan Sharq. Ente xunu de 1988 y xunu de 1990 foi miembru del Secretariáu del PDPA. El 19 de febreru de 1989, el presidente Mohammad Najibulá destituyó al gobiernu y Keshtmand foi designáu Primer Ministru de nuevu y Presidente del Conseyu Supremu pa la Defensa de la Patria. En mayu de 1990 arrenunció y foi reemplazáu por Fazal Haq Khaliqyar. Nel mesmu mes foi eleutu Vicepresidente de la República y en xunu miembru del Comité Executivu del Conseyu Central del Partíu de la Patria (nuevu nome y estructura del antiguu PDPA).
Exiliu y actividaes posteriores
N'abril de 1991 arrenunció voluntariamente a tolos puestos y el 16 de xunetu de 1991 arrenunció a la so afiliación al Partíu de la Patria. El 7 de febreru de 1992 Keshtmand resultó gravemente mancáu nun ataque. N'abril los fundamentalistes islámicos derrocaron al gobiernu y Keshtmand abandonó Afganistán, partiendo escontra Rusia p'asitiase definitivamente n'Inglaterra.
Keshtmand escribió los sos memories en tres volumes: «Rexistros Políticos y Acontecimientos Históricos» (Reinu Xuníu, 2003). Nelles defende al PDPA y l'intervención soviética, alegando que'l primeru traxo la llibertá a Afganistán y que lo segundo yera necesariu p'acabar cola dictadura d'Amín. Como errores señala la conversión del PDPA nuna organización burocrática y desideoloxizada so Najibulá y l'allongamientu escesivu de la estancia de los soviéticos.
Cutting
Cutting ye una comuña francesa del departamentu de Moselle, na rexón de Gran Este. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Agatoclia
Agatóclia (Agathocleia, llatinización del nome griegu Ἀγαθόκλεια) foi una mártir cristiana, muerta hacia l'añu 230. Ye venerada como santa por diversu confesiones cristianes. Ye patrona de Mequinenza.
Biografía
Nun se sabe nada de la so vida, nin siquier los sos llugares de nacencia y muerte. La tradición diz que yera una doncella cristiana, esclava d'un matrimoniu paganu qu'enantes fueren cristianos, llamaos Nicolás y Paulina. Dambos sometíen a Agatoclia a abusos y maltratos físicos, col fin de forzala a abandonar el cristianismu. Como la esclava nun quixo abjurar llevar ante la xusticia.
Xulgada y torturada, nun quixo arrenunciar a la so fe y foi condergada, cortóse-y la llingua y foi quemada nuna foguera onde morrió.
Veneración
thumb|left|[[Mequinenza, población de la provincia de Zaragoza de la qu'Agatoclia ye santa patrona.]] Ye la santa patrona de Mequinenza, que la celebra'l 17 de setiembre como La Santa. Esiste una confrería na villa dedicada a la santa.
Parlan
Parlan ye una comuña francesa del departamentu de Cantal, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Paulhac (Cantal)
Paulhac ye una comuña francesa del departamentu de Cantal, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Veronica anagallis-aquatica
Veronica anagallis-aquatica ye una especie de la familia de les plantaginacees.
Descripción
La anagálide acuática ye una especie que s'estrema de Veronica beccabunga poles sos fueyes más grandes, llanceolaes, llixeramente dentaes, fueyes cimeres sentaes. Flores azules con venes violeta, de 5-10 mm de diámetru, n'inflorescencies espiciformes llargues dende les axiles de les fueyes cimeres. Lóbulos calicinos erectos cuando fructifica (curvaos escontra baxo al fructificar en Veronica beccabunga). Floria a final de primavera y branu.
Hábitat
Habita en llugares bien húmedos, xunto a ríos y regueros.
Distribución
En toa Europa.
Taxonomía
Nome común:
Sinónimos: Merín *Veronica tenerrima F.W. Schmidt
Alyssa Milano
Biografía
thumb|200px|Alyssa Milano na premiere d'[[Un Chihuahua de Beverly Hills.]] Ye fía de Tom Milano, editor musical y de Lin Milano, diseñadora de modes, que tamién representa a la so fía. Dambos tienen ascendencia italiana.
A la temprana edá de los 8 años yá taba trabayando na obra de Broadway Annie encarnando'l papel de July. Como neña-actriz y modelu, Alyssa algamó la fama cuando fixo'l so debú en TV nel añu 1984 a la edá de 11, nel papel de Samantha Micelli na serie de televisión ¿Quién ye'l xefe?, que duró dende 1984 a 1992. Mientres los ocho años en que la serie tuvo n'antena, Alyssa ganó tres premios "Youth in Film" na categoría de "Meyor Actriz de repartu". Pa mediaos de 1997, Alyssa sumar a Melrose Place onde participó en 40 capítulos, pa siguir mientres la siguiente temporada en 1998. Alyssa tornó a la televisión en 1998, de la mano de Embruxaes, onde encarnó'l papel de Phoebe Halliwell, xunto a Shannen Doherty, Holly Marie Combs, y más tarde, Rose McGowan; esta serie foi un gran ésitu. En realidá'l so personaxe diba ser interpretáu pola actriz Lori Rom, quien interpretó'l papel na prueba piloto nunca emitida. El 1 de xineru de 1999 casóse con Cinjun August Tate, el cantante del grupu de rock Remy Zero, pero l'enllaz romper en payares d'esi mesmu añu.
En cine, Alyssa empezó a los 10 años nel filme Old Enough. Dos años dempués, interpretó a la fía d'Arnold Schwarzenegger nel hit de 1985, Comandu (película). En 1997 estrenó Hugo Pool ganando'l premiu Spirit pa muyeres en películes. Otres películes nes que Alyssa actuó son Glory Daze, Deadly Sins y Poison Ivy II: Lily.
Cuando yera adolescente, grabó cuatro álbumes en Xapón, siendo toos platino. Tamién cantó nel festival de música Budokan en Tokiu, delantre de 40.000 persones. Xunir a la desgracia d'Haití donando 150.000 forgares; en dichu teletón realcontrar cola so amiga Rose McGowan contestando los teléfonos.
Na grabación de la película Double Dragon, comprometer con Scott Wolf, y dixebráronse al añu y mediu.
N'avientu de 1998 ganó $230.000 nun xuiciu contra'l diseñador d'una páxina web qu'amosaba semeyes d'ella desnuda. Tres esto, creó xunto a so madre una direición d'internet llamada Safesearching que'l so cometíu ye salvaguardar la intimidá de los famosos.
Alyssa y el so actual home Dave Bugliari son padres d'un neñu llamáu Milo Thomas Bugliari, nacíu'l 31 d'agostu de 2011 en Los Angeles, California.
En mayu de 2012 Alyssa ayudó a un neñu peruanu llamáu Gonzalito a ingresar a St.Jude Hospital por cuenta de una leucemia bien agresiva. N'agostu del 2012 pensando nel primer cumpleaños de Milo y consciente de l'ayuda que precisa entamó una Fundación que recaldó una suma bien importante.
El 4 de setiembre de 2014 da a lluz al so segundu bebe, una neña llamada Elizabella Dylan Bugliari.
Eva Bosáková
Eva Bosáková, tamién llamada Eva Věchtová, foi una bien esitosa ximnasta artística checoslovaca, que ganó cuatro medayes olímpiques, once medayes en mundiales y cuatro en campeonatos europeos.
Carrera deportiva
Dalgunos de los sos mayores llogros fueron: l'oru olímpico en Roma 1960 na viga d'equilibriu, l'oru que ganó nel Mundial de Moscú 1958 en suelu —quedando nel podiu per delantre de la soviética Larisa Latynina y de la xaponesa Keiko Tanaka— y otra medaya d'oru que ganó cuatro años dempués nel Mundial de Praga 1962 na prueba de la viga d'equilibriu, quedando asitiada nel podiu nesta ocasión per delantre de Larisa Latynina, Keiko Ikeda y Aniko Janosi, estos dos últimes empataes nel bronce.
Cygnus olor
thumb|Cisne vulgar entamando'l vuelu thumb| Cygnus olor
El ye una especie d'ave anseriforme de la familia Anatidae mesma del Hemisferiu Norte.
Cygnus olor ye'l so nome científicu. Les pallabres cygnus y olor signifiquen "cisne" en griegu clásicu y en llatín, respeutivamente.
Descripción
Esta especie presenta'l segundu tamañu del xéneru Cygnus; solo'l cisne trompeteru ye un pocu mayor. Estrémase-y de los otros cisnes de color blancu por tener el picu de color mariellu anaranxáu a colloráu. Los otros tener negru y mariellu. Tamién ye l'únicu cisne blancu al que-y crez una carúncula negra sobre la base del picu.
Nun presenta dimorfismu sexual nel plumaxe. Los machos son más grandes, y el so valumbu alar ye de 2,4 metros. La carúncula negra sobre'l picu desenvuélvese más nel machu.
Biometrías
Machos: Femes: Críes:
Distribución
El cisne vulgar distribuyir pol Hemisferiu Norte, al igual que los otros cisnes blancos. Tien parentescu col cisne negru d'Australia, más que colos otros cisnes blancos.
Nel sieglu XIII en Gran Bretaña había poblaciones d'esti cisne n'estáu parcialmente adomáu. Dempués foi introducíu en Francia y otros llugares d'Europa, onde llogró establecese. Ye una ave que se vio favorecida nos bellos estanques artificiales de les monarquíes europees.
L'área de distribución orixinal de la especie ye malo d'establecer, por cuenta de que confundir poblaciones selvaxes, introducíes pol home y naturalizaes a partir d'introducciones. Considérense parcialmente selvaxes aquellos qu'añeren al nordeste d'Europa, nes islles Britániques, al sur de Suecia, en Dinamarca, Países Baxos, norte de Francia, norte d'Alemaña, Polonia, nos países al sur del mar Bálticu y el mar Negru.
N'Asia considérense naturales o selvaxes a los qu'añeren nel Mar Caspiu, siguiendo escontra l'oriente en forma irregular pel sur de Siberia hasta'l llagu Baikal, y aquellos qu'añeren al norte de Mongolia.
Pel hibiernu les poblaciones del norte treslladar escontra'l sur, anque en dellos llugares son sedentaries y permanecen tol añu nel área onde se reproducen, moviéndose escontra les mariñes.
Considérase como avistamientos ocasionales en tol restu d'Europa, nel delta del Nilu, golfu Pérsicu, n'Irán, dende Afganistán hasta la India, na península de Corea y en Xapón.
Foi introducíu n'América del Norte, Australia, Nueva Zelanda y Sudáfrica. N'América del Norte hai dos poblaciones grandes nel nordeste; dacuando suelse ver nel sur de Canadá. Dambes poblaciones tienen miles d'exemplares. Les poblaciones d'Australia y Nueva Zelanda caltiénense estables, ensin aumentar nin menguar notablemente. La población natural al norte d'Asia y Europa paez crecer; envalorar en mediu millón el númberu d'individuos.
Ocupa hábitats de llagos y ríos pocu caudalosos, con veres onde crez vexetación alta. Pel hibiernu ta presente n'estuarios d'agua salobre nes cercaníes del mar, en mariñes marines con dalguna proteición y nel mar abiertu si la mariña nun tien proteición.
Comportamientu
thumb|Cisne blancu en posición atacante, alzando les nales. A diferencia de los cisnes negros, los cisnes mudos suelen ser fuertemente territoriales entá siendo namái un par en llagos pequeños, anque en dellos llugares onde s'atopa pueden formar colonies. Les colonies más grandes tienen más de 100 pareyes, como na colonia de Abbotsbury Swannery, nel sur d'Inglaterra, y nel estremu sur de la islla d'Öland, nes agües costeres del mar Bálticu, onde pueden tener niales a tan solo dos metros de distancia ente sigo. Los xuveniles hasta los 3-4 años d'edá suelen formar grupos más grandes, que pueden aportar a de dellos cientos d'aves, de cutiu en sitios regulares. Una vegada que los adultos crecen busquen los sos propios territorios y viven de cutiu cerca de los coríos y de les gaviluetes, que pueden aprovechase de la capacidá del cisne d'algamar les meruxes de l'agua fondo, que tienden a dixebrase pa escontra fora na superficie de l'agua.
El cisne mudu ye menos vocal qu'otres especies similares; sicasí, faen una variedá de gurníos, xiblíos roncos y ruios de bufíu, especialmente na comunicación coles sos críes, y usualmente xiblen a los competidores o intrusos qu'intenten entrar nel so territoriu. El soníu más familiar acomuñáu col cisne mudu ye'l palpitar vibrante de les ales en vuelu que ye únicu na especie. Les críes son especialmente vocales, y comuníquense al traviés d'una variedá de soníos xiblíos y chirriantes.
Los cisnes mudos pueden ser bien agresivos na defensa de los sos niales. La mayoría de los ataques defensivos d'un cisne mudu empiecen con un fuerte xiblíu y, si esto nun ye abondu pa espulsar al depredador, son siguíos por un ataque físicu. Los cisnes ataquen al so enemigu con espueles ósees nes nales, acompañáu de mordedures col picu. Les ales del cisne son bien poderoses, anque non lo suficientemente fuertes como pa romper la pierna d'un adultu. La fema con críes va tratar amás d'escorrer al depredador fora del so territoriu familiar, y va caltener alloñaos animales como foínos y aves de presa.
Etoloxía
thumb|Cisne vulgar xuvenil. Cuando'l cisne maureza va sustituyir el so plumaxe escuru pol blancu brillante característicu, y tamién va adquirir el picu naranxa L'alimentu consiste en plantes acuátiques que llogra del fondu del estanque. La dieta ye complementada con inseutos, xaronques, etc. En primavera visita campos semaos, onde s'alimenta de granes.
La pareya ye fiel mientres la so vida. Si un individuu muerre, el sobreviviente fai nueva pareya. Nidifican una vegada per añu. En cautiverio suelen añerar en dos causes. La temporada de cría ye la primavera boreal, dende marzu y abril. La pareya escueye un llugar a la vera de dalgún llagu o ríu, defendiendo con ferocidá'l territoriu contra tou visitante, incluyendo los pichones propios d'años anteriores. Escuerren y picotien al intrusu, pudiendo llegar a matalo, triándolo y afogándolo na agua, pol so pesu. Ye común que magar migrar utilice'l mesmu sitiu p'añerar per dellos años.
Camuda'l plumaxe una vegada al añu; la muda dura de cuatro a seis selmanes, nun pudiendo volar.
Reproducción
thumb|Cisne vulgar nel so nial, Suiza El nial construyir na tierra o castros flotantes, próximu a l'agua. Utiliza yerbes y cañes, que la fema asitia al so gustu. El nial llega a tener un diámetru de dos metros.
Pon polo xeneral de trés a ocho huevos de coloración azul verdosa, pudiendo ser d'unu a once huevos. Hai diferencies nel tamañu de los güevos, pudiendo ser d'hasta un 32 %. El primer güevu ye'l más pequeñu, y el postreru, el siguiente en menor tamañu. La incubación dura de 35 a 38 díes, habiendo alcanzáu 41 díes. La incubación ye realizada pola fema, anque hai machos que reemplacen a la so pareya. Los pichones son cuidaos celosamente polos dos padres. Xubir nos llombos de los padres. Permanecen colos padres por cuatro o cinco meses; en munchos casos hasta'l principiu de la próxima temporada de cría.
Los machos maurecen sexualmente a los trés años d'edá; les femes pue que al segundu añu. La mayoría empieza a criar a los cuatro o cinco años. Viven en permediu 14 años d'edá n'estáu natural, rexistrándose hasta 23 años de vida.
Subespecies
Nun se reconocen subespecies de cisne común.
Na cultura popular
thumb|Ilustración de Vilhelm Pedersen pal cuentu de [[El patito feu.]]
Ricla
Ricla ye una llocalidá y conceyu español na provincia de Zaragoza, Aragón na contorna de Valdejalón. Tien una área de 90,67 km² con una población de 3027 habitantes (INE 2016) y una densidá de 33,38 hab/km².
Situación y clima
Ricla asitiar na Depresión del Ebro, nel valle del Jalón, a 377 msnm. Atopar ente Zaragoza y Calatayud, a 56 km de la primera y a 37 km de la segunda. La so temperatura medio añal ye 13,9 °C y la so precipitación añal ye de 413 mm.
Edá Antigua
Los historiadores centren la importante ciudá celtibéra de Nertóbriga nel términu municipal de l'actual Ricla. Anque la llocalización estratéxica del monte Agualí, ente los ríos Jalón y Grío, faen d'ésti un llugar aparente pal allugamientu de la ciudá celtíbera, na actualidá nun puede constatase la so llocalización exacta. Per otra parte, l'escudu de Ricla, onde apaez una piel de llobu travesada por una llanza, fai alusión a la rindición de Nertóbriga al cónsul romanu Marcelo Claudio Marcelo. Ello asocedió nel marcu de la segunda guerra celtíbera, nel añu 152 e.C.
Del pasáu romanu de Ricla namái queden los restos d'una ponte, agora cubiertu poles piedres qu'abasnó'l ríu. Coles mesmes, delles tumbes con dote funeraria romanu topaes cerca de les piscines municipales, fueron dataes ente los sieglos II ya III d.C. Piénsase que pudieron formar parte d'una necrópolis más amplia.
Edá Media y Moderna
Nun hai muertes del pasáu visigóticu de Ricla; esisten duldes sobre l'orixe d'unes tumbes topaes na década de 1960, que bien pudieren ser visigodes o bien musulmanes. Sicasí, dellos autores quixeron ver nel topónimu Ricla un orixe visigodu («Rikila»).
Mientres la invasión árabe de la Península Ibérica, les tropes de Muza ocuparon Nertóbriga, nel so camín escontra Zaragoza. El pasáu mudéxar de Ricla caracteriza la morfoloxía de les sos cais, los sos elementos arquiteutónicos y los sos sistemes de riego.
Reconquistada en 1120 por Alfonsu I, la so población morisca permaneció na villa mientres sieglos. La so tenencia foi esfrutada por numberosos caballeros y nobles ente los que destaquen Arreyo Orella, Lope López y darréu los sos fíos, Arnal Mir y García Ortiz de Albero. Siquier en dos causes foi encamentada a dos muyeres: Teresa, n'abril de 1144, y Mayor, en 1178. Naquella dómina la llocalidá taba estremada en dos zones estremaes; la parte alta ocupada pola población musulmana, y la baxa pola población cristiana. Esistía un muriu qu'estremaba les dos partes y que tenía dos puertes, abiertes mientres el día pero cerraes pela nueche. L'arcu d'una de los dos puertes, l'Arcu de San Sebastián, entá se caltién. 275px|right|thumb|Arcu de San Sebastián, qu'antaño dixebraba la ciudá cristiana de la musulmana. Dende finales del sieglu XII, la Orde del Temple tuvo instalada una encomienda nesta villa, recibiendo los sos comendadores el títulu de «Ricla y Calatayud», hasta qu'en 1289 la encomienda foi treslladada a esta ciudá. Pedru IV vencer al conde de Trastámara, don Enrique, pero darréu pasó a la Corona hasta que, en 1394, Martín I vender con tolos sos términos y derechos señoriales al conde Fernando López de Luna. Pol matrimoniu d'ésti con Emilia Ruiz de Azagra fueron incorporaos al señoríu de Ricla les llocalidaes de Muel y Villafeliche. Al fíu de dambos, Juan de Luna y Azagra, foi-y confiscado el señoríu por orde d'Alfonsu V, pero más tarde foi-y devueltu. La espulsión de los moriscos d'Aragón en 1610 tuvo una importante repercusión na llocalidá, dexándola práuticamente despoblada.
Edá Contemporánea
L'historiador Pascual Madoz, nel so Diccionariu xeográficu-estadísticu-históricu d'España de 1845, refier que Ricla, asitiada nun terrén «de la meyor calidá y bien fértil la so güerta, que fertiliza'l ríu Jalón, sobre'l que tien una ponte», tenía «491 cases, incluses les del conceyu y cárcel». Nesa dómina, la llocalidá producía trigu, cebada, vinu, aceite, según toa clase de frutes y llegumes, esportándose les frutes sobrantes. Cuntaba con dos molinos fariñeros, unu de papel d'estraza, tres fábriques d'aguardiente y cuatro hornos de pan cocer.
Demografía
Nel censo d'España de 1857 Ricla figura con una población de 2 169 habitantes. El conceyu algamó los 3 569 habitantes en 2010 (máximu históricu), menguando llixeramente la so población hasta los 3 203 habitantes (INE 2014).
Economía
La riqueza hortofrutícola prima sobre les demás, daqué qu'asocede na mayoría de los pueblos del valle del Jalón. Por ello, l'agricultura ye una actividá a la que se dediquen bona parte de los vecinos y qu'axunta a trabayadores de distintos países mientres los meses de branu. La campaña más importante ye la de la cereza, en toles sos variedaes, y que supón una de les producciones más importantes d'Aragón y d'España.
Patrimoniu paleontolóxicu
Ricla ye un referente nel mundu de la paleontoloxía, yá que nesta llocalidá atopa'l «Ribayu de les Conches», xacimientu nel qu'apaecieron importantes fósiles y que caltién pieces de toles etapes del Xurásicu. Fai 600 millones d'años, tou la cortil d'Aragón taba cubiertu peles agües del Mar Paleotethys, pol qu'escurríen amonites, peces y reptiles marinos. Ente les pieces topaes nesta zona destaca'l Maledictosuchus riclaensis, crocodyliforme conocíu como «cocodrilu de Ricla», fósil únicu nel mundu. Nesti ribayu y la so contorna puédense obervar numberosos restos fósiles de bivalvos y cefalópodos, ente los que figuren rhynconellas, terebrátulas, belemnites y ammonites.
Patrimoniu urbanu
thumb|270px|right|Ilesia de l'Asunción de La nuesa Señora, templu del sieglu XIV. Les edificaciones más importantes topar na plaza del Conceyu, onde s'atopen la ilesia y otres construcciones interesantes, como la casa del Conceyu o'l mesmu conceyu.
La ilesia, dedicada a l'Asunción de La nuesa Señora, ye una obra mudéxar rematada con una torre mista. Foi edificada en delles de fases, ente finales del sieglu XIV y el sieglu XVI. Ye un templu de lladriyu con portada neoclásica de piedra. Consta d'una nave única de dos tramos y ábside poligonal cubierta con bóveda de crucería, decorada con agramilados xeométricos de tradición mudéxar. L'interior del templu contién un retablu mayor, realizáu ente 1688 y 1692 por Francisco d'Estil. Unu de los retablos más importantes ye'l de la Virxe del Rosario, de fines del sieglu XVI, atribuyíu al taller del importante escultor Damián Forment.
Especial interés tien la so torre, por cuenta de un espectacular combináu mistu, yá que mientres la metá inferior ye de planta cuadrada, la cimera —octogonal— espurrir señorial escontra riba. Construyida en dos distintos periodos, el cuerpu inferior con pináculos nes esquines edificar a mediaos del sieglu XVI y terminóse aproximao dos sieglos dempués, nel añu 1758, col cuerpu octogonal y el chapitel actual. Como remate d'ésti, asitióse una cruz de fierro forxada por Cristóbal Freislevaque en 1584.
Otru edificiu notable, el Castillo de Ricla, se emplaza sobre una peña. Del antiguu castiellu queden partes d'un muriu de piedra y un caserón de lladriyu y materiales llucíos, más bien pequeñu, con un interesáu balcón sobre la peña. Anque d'orixe musulmán, en redol a los sieglos XV y XVI llevantó sobre'l castiellu un palaciu de calter fortificáu. Caltién l'escudu esculpíu que representa una media lluna nel so interior. Correspuende al llinaxe de les Luna, que nuna dómina habitaron el castiellu.
El Conceyu ta allugáu nuna típica casa-palaciu del sieglu XVIII. La parte inferior del edificiu alzar en piedra y el restu en lladriyu. Foi reformáu a finales del sieglu XX.
La plaza del conde de Castellán ye otru espaciu interesante, onde s'asitia'l palaciu del sieglu XVIII que-y da nome. Al pie de él, atópase l'orixinal accesu al conventu de les Sierves de María, fundáu a fines del sieglu XIX pola condesa de Guerrero.
Amás del Arcu-Capiya de San Sebastián mentáu más arriba, otres construcciones que merez la pena señalar son los diversos peirones que se topen pela redolada; ente ellos, el Peirón de los santos Teopombo y Sinesio, na salida de la carretera de Borja, ye un bellu pilón de lladriyu que se cree que se debió llevantar nes acabadures del sieglu XVIII.
Nes proximidaes del Ribayu Santu atópense numberoses bodegues, onde destaquen les llamaes «lluminaries». Trátase de chimenees de respiración vertical de diverses formes y materiales que surden sobre les fasteres nes que tán escavaes les bodegues, constituyendo interesantes exemplos d'arquiteutura popular.
Patrimoniu natural
Nel términu municipal de Ricla atópase la Cueva de la Torca de Ricla, tamién conocida como les Cueves de Mármol, de bon accesu. El so interior contién elementos carauterísticos d'un covarón tales como estalactites y estalagmites; ente l'entamu del iviernu y la primavera habiten nel so interior esperteyos.
Vera Miles
Mocedá
Creció en Pratt y en Wichita, Kansas, onde d'adolescente trabayó como operadora mecanógrafu, na Western Union. Graduóse na North High School de Wichita y proclamóse Miss Kansas en 1948.
Carrera: 1950-1957
El so ésitu como reina de guapura llevar a treslladase a Los Angeles en 1950, onde llueu empezó a desempeñar pequeños papeles en cine y televisión, incluyendo una participación menor nel musical Dos billetes pa Broadway (Two Tickets to Broadway) (1951), protagonizáu por Janet Leigh, con quien Miles protagonizaría nueve años más tarde la película Psicosis d'Alfred Hitchcock. Atraxo l'atención de dellos productores, coles que trabayó como modelu publicitaria, como yera habitual nesa dómina pa la mayoría de les aspirantes a estrelles en Hollywood. Cola productora Warner Bros participó en películes como The Charge At Feather River. En 1954, casóse col actor qu'encarnó delles películes de Tarzán, Gordon Scott, el matrimoniu duró hasta 1959, añu en que se divorciaron. El direutor John Ford escoyer pa interpretar el papel de novia de Jeffrey Hunter na llexendaria película The Searchers, "The Searchers", protagonizada por John Wayne, Natalie Wood, Ward Bond y Dorothy Jordan. Anque tamién intervieno n'otres películes nesi añu como Autumn Leaves, con Joan Crawford y Cliff Robertson, y A 23 pasos de Baker Street con Van Johnson, The Searchers foi un pasu decisivu na so carrera como actriz.
Un añu más tarde, Miles empezó un contratu personal de cinco años con Alfred Hitchcock y foi espublizada como la socesora potencial al tronu d'actriz favorita del direutor, asocediendo nel puestu a la elegante y sofisticada Grace Kelly. El nuevu mentor de Miles dirixir nel papel de la nueva novia emocionalmente esmolecida de Ralph Meeker nun episodiu memorable de la so serie televisiva Alfred Hitchcock presenta tituláu “Vengación”. Gratamente impresionáu, Hitchcock dirixir na pantalla grande como la esposa abarganada de Henry Fonda, qu'interpretaba un músicu de Nueva York, falsamente acusáu d'un crime, en The Wrong Man (1957). El críticu del New York Times, Bosley Crowther, al escribir sobre l'actuación de Miles y Fonda, destacó la so interpretación, manifestando que yera capaz de tresmitir la sensación de mieu que s'esprendía de la situación na que s'habíen vistu envolubraos los protagonistes. Hitchcock apreciaba non solo la guapura rubia de Miles y la so intelixente apariencia, sinón tamién el so talentu pa interpretar. Hitchcock entamó una reinvención del aspeutu y el vestuariu de la so nueva estrella, cola ayuda de la diseñadora de vestuarios y ganadora del Oscar Edith Head. Nun artículu de 1956 en Look magacín, Miles dixo que Hitchcock nunca la felicitara nin-y dixera por qué la contratara. Hitchcock comentaba nel mesmu artículu que Miles yera una muyer sexy, intelixente y curiosa, pero de rodíes pa enriba.
Carrera: 1958 al momentu actual
L'actriz fuera escoyida como protagonista pal siguiente proyeutu de Hitchcock, Vértigu, pero'l retrasu na producción y el so embaranzu torgar. El proyeutu diseñáu como escaparate pa la so nueva estrella foi una película considerada por munchos como una de les obres maestres del direutor. Miles recordaba que Hitchcock quedóse acorviáu cuando-y dixo que nun podría ser la estrella del so personal thriller, del que yá se realizaron les pruebes de maquillaxe y el vestuariu. El direutor sustituyir por Kim Novak, con quien non congenió. Cuando'l direutor foi preguntáu años más tarde por François Truffaut sobre Miles, nel llibru Hitchcock/Truffaut, esplicaba la so decepción profesional d'esta manera: “presentóse embarazada momentos enantes de la obra que diba convertila nuna estrella. Dempués d'esto, perdí l'interés. Nun podría consiguir el ritmu con ella de nuevu.” Más tarde Miles cavilgaba sobre Hitchcock de la siguiente forma: “a lo llargo de los años él siempres tuvo un tipu de muyer nes sos películes como Ingrid Bergman, Kelly y asina socesivamente. Antes foi Madeleine Carroll. Nun soi'l so tipu y nunca lo fui. Intenté presta-y pero nun podía. Toes elles son muyeres curioses y sexy, pero lo mío ye dafechu distintu.”
Coprotagonizó con Susan Hayward y John Gavin el melodrama sobre adulteriu, "Back street", dirixida por David Miller y basada na novela de Fannie Hurst de 1931. Un añu más tarde, Hitchcock escoyer pa interpretar a Lila, la hermana de Janet Leigh en Psicosis (1960) en que'l so papel afaya la verdá sobre Norman Bates y la so madre. A pesar del so papel secundariu, la bona actuación de Miles produció una impresión fuerte y duradero.
En 1962, siguió-y otru papel n'otru clásicu de Ford, The Man Who Shot Liberty Valance, compartiendo repartu con John Wayne y James Stewart (que compiten pol so amor), ganó un premiu de "L'Heriedu del Western", que compartió col direutor Ford, el guionista James Warner Bellah y los sos compañeros de repartu, incluyendo Lee Marvin y Edmond O'Brien. Volvería participar nuna película con John Wayne en Hellfighters (1968).
La carrera de Miles tomó un inesperáu xiru cuando empezó a rodar colos Estudios Disney, en A Tiger Walks (1964),Those Calloways (1965), y Follow Me, Boys! (1966). Siguió faciendo papeles pa Disney hasta los años setenta y tamién grandes series de televisión mientres años, hasta qu'en 1983 repitió'l so famosu papel en Psicosis II, col so papel vociferante, protestando contra la llibertá condicional propuesta pa Norman Bates (interpretáu como nel orixinal por Anthony Perkins). Nos años siguientes, llamentaba que Psicosis se convirtió na película cola que s'acomuñar el nome de Hitchcock, considerando que dirixiera otres películes meyores.
Vernicia fordii
El Tung (Vernicia fordii) ye un árbol caducifoliu de la familia de les euforbiacees.
A Mesa (parroquia)
A Mesa ye una parroquia del conceyu asturianu de Grandas de Salime, asitiada na so fastera nororiental. Estiéndese per 12,73 km², nos que s'atopen cinco nucleos de población qu'acueyen a : Buspol, A Mesa, Toucedo, Vallía Mayor y El Vilar de Buspol.
Vernicia fordii
Conocíu por munchos nomes na so nativa China, 油桐 (lit. tung d'aceite) el nome formal chinu, ente qu'otros (桐油樹、光桐、三年桐、百年桐、桐子樹) son nomes comunes. thumb|240px|Vista de la planta thumb|240px|Inflorescencia thumb|240px|Detalle de la flor
Descripción
Trátase d'un árbol de pequeñu a medianu tamañu, caducifoliu qu'algama los 20 m d'altor, con un espardimientu de la corona. La corteza ye llisa y delgada, y brota látex si córtase. Les fueyes son alternes, simples de 4.5-25 cm de llargu y 3,5-22 cm d'anchu, en forma de corazón o con trés someros lóbulos como'l pládanu, son de color verde pol fai y per debaxo, de color coloráu con glándules na base de la fueya, tien un peciolu de 5.5-26 cm de llargu. Les flores tienen 2.5-3.5 cm de diámetru, de color rosa maciu, con cinco pétalos de color púrpura escuru con vetes de color coloráu o púrpura nel gargüelu, con flores monoicas individuales, yá sían masculines o femenines, que se producen nes inflorescencies. Les flores apaecen enantes o coles fueyes nel terminal. El frutu ye una dura drupa en forma de pera de 4-6 cm de llargu y 3-5 cm de diámetru, que contién cuatro o cinco grandes granes oleoses, primeramente ye de color verde, cada vegada más de color marrón cuando maurecen na seronda.
Usos
L'árbol de tung valorar pol aceite de los sos granes. Foi introducíu n'Arxentina, Paraguái y EE. XX. como cultivo aprovechamientu d'aceite.
L'aceite de tung, tamién llamáu "aceite de madera de China", foi usáu tradicionalmente en llámpares en China. Usar como ingrediente en pintures, barnices y tamién para acabaos de maderes fines.
Cultivu n'EE.XX.
Poco primero de la Primer Guerra Mundial, l'embaxador norteamericanu en China unvió granes de tung, que se llantaron en California, pero nun espolletaron pol clima grebu. Na década de 1930, na rexón de la mariña del Golfu (sur de Mississippi) foi esitosu'l so cultivu, surdiendo una industria por cuenta de les escelentes condiciones de crecedera. En 1969, el Furacán Camille destruyó los plantíos y nunca se recuperaron.
Taxonomía
Vernicia fordii foi descritu por (Hemsl.) Airy Shaw y espublizóse en Kew Bulletin 20(3): 394. 1966[1967].
Paulhenc
Paulhenc ye una comuña francesa del departamentu de Cantal, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Commentatio de Acaciis Aphyllis
Commentatio de Acaciis Aphyllis (embrivíu Comm. Acac. Aphyll.) ye un llibru con ilustraciones y descripciones botániques escritu pol botánicu alemán Heinrich Ludolph Wendland. Espublizóse en Hannover nel añu 1820.
Cuvry
Cuvry ye una comuña francesa del departamentu de Moselle, na rexón de Gran Este. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Yuichi Shibakoya
Yuichi Shibakoya (柴小屋 雄一, ) ye un ex-futbolista xaponés.
Agathe Pembellot
Agathe Pembellot foi la primera xueza de la República del Congo. Ocupó dellos altos cargos nel maxistráu congoleñu.
Biografía
Agathe Pembellot nació'l en Pointe-Noire. Foi la segunda de nueve hermanos. El so padre Anaclet Pembellot (nacíu en 1908 en Tandou Mboulou y fináu en 2003 en Pointe-Noire) foi funcionariu de los Servicios postales y telecomunicaciones y perteneció a la familia principesca Boulolo de Vista (Loango). La so madre Anna Bouiti nacida en 1920 en Brazzaville y finada en 2004 en Pointe-Noire, foi llabradora y perteneció a la familia Tchiali; foi la primera d'una familia de seis hermanos. Los güelos maternos de Agathe Pembellot fueron Jacques Bouiti (Diosso, 1895 - Pointe-Noire, 1958) y Eugenie Soungou Makaya (Diosso, 1901 - Diosso, 1984). Los sos güelos paternos fueron Thomas Pembellot (São Tomé, 1883 - ?) y Lluellu Koutana.
La families Boulolo y Tchiali, pertenecíen a los 27 families principales del antiguu Reinu de Loango. Güei, unu de los barrios populares del distritu n°4 Loandjili en Pointe-Noire, la capital económica de República del Congo, inda lleva esti nome Tchiali, porque yeren los antiguos grandes propietarios terratenientes..
Agathe Pembellot casóse con Auguste Mambou (Pointe-Noir, 1941 - Pointe-Noire, 2015), ex subdireutor nacional y ex direutor rexonal de les aduanes y aranceles, con quien tuvo cinco ninos.