cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Década del 1770
La Década del 1770 foi la que trescurrió ente'l 1 de xineru de 1770 y el 31 d'avientu de 1779.
Personaxes importantes
Una década enantes / Una década depués Sieglu: Tabla añal ( Sieglu XVII - Sieglu XVIII - Sieglu XIX)
Notre-Dame-de-Commiers
Notre-Dame-de-Commiers ye una comuña francesa del departamentu d'Isère, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Fontaine-Mâcon
Fontaine-Mâcon ye una comuña francesa del departamentu d'Aube, na rexón de Gran Este. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
4 de xunetu
El 4 de xunetu ye'l 185ᵘ día del añu del calendariu gregorianu. El 4 de xunetu queden 180 díes p'acabar l'añu (181 nos años bisiestos).
Notre-Dame-de-l'Osier
Notre-Dame-de-l'Osier ye una comuña francesa del departamentu d'Isère, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Rudolf Hess
Rudolf Hess o Heß foi un políticu alemán, figura clave de l'Alemaña nazi.
Al entamar la Primer Guerra Mundial taba a puntu d'ingresar na Universidá d'Oxford, pero alistóse nel exércitu alemán como voluntariu del 7ᵘ batallón d'artillería bávaru, onde-y dieron la Cruz de Fierro por dos firíes, una d'elles grave nel pulmón izquierdu.
Pa 1927 casó con Lise Pröhl. Cinco años depués nomáronlu Presidente del Comité Central Nazi y en 1933 salió elixíu parllamentariu del Reichstag. Cuando Hitler algamó'l poder diéron-y los cargos de cabezaleru del partíu nazi y Ministru d'Estáu, convirtiéndose nel segundu na xerarquía nazi.
En 1941 apresáronlu nel Reinu Xuníu nun viaxe qu'anguaño ta ensin aclariar. Paez ser que buscaba negociar colos británicos la paz pa que'l réxime nazi pudiera centrase n'atacar a la XRSS, anque esta esplicación nun nunca la aceutó Hitler, que dixo que yera un llocu y un traidor.
Morrió na cárcele de Spandau a los 93 años, ensin volver a tar en llibertá dende que lu apresaren nel Reinu Xuníu.
Fontaine-les-Grès
Tien una población de y una superficie de  km².
Península itálica
La península itálica o península Apenina, ye una de los trés grandes penínsules del sur d'Europa, xunto con la balcánica y la ibérica. Asitiada nel centru del mar Mediterraneu, ente los mares Tirrenu y Adriáticu, llinda al norte colos Alpes, al este'l mar Adriáticu dixebrar del restu d'Europa y de la península balcánica, al sur el mar Xónicu dixebrar de la isla de Sicilia (n'especial l'estrechu de Mesina d'apenes 2,0 km) y al oeste les agües del mar Tirrenu y del mar de Liguria dixebrar de les islles de Córcega y Cerdeña.
Les llendes xeográfiques de la península itálica nun tán claros, aceptándose unes vegaes el cursu del ríu Po, otres una llinia que xune'l golfu de Xénova con Venecia y otres la mesma cordal de los Alpes.
Tola península, alministrativamente, pertenez a Italia, anque una parte bien pequeña depende de los pequeños países de Ciudá del Vaticanu y San Marín. Nun formen parte de la península los territorios italianos de partir norte, la zona de los Alpes y la llanura del Po, amás de les islles de Sicilia y Cerdeña.
La península estremar en diverses rexones, como Lazio o Calabria (na zona central y suroccidental, respeutivamente).
Ente los sos accidentes xeográficos más destacables, cuenta cola cadena montascosa de los Apeninos, que s'estiende a lo llargo de la península dende los Alpes. Unu de los sos más importantes montes, el Vesubiu (asitiáu cerca del golfu de Nápoles, na rexón de Campania), amosó actividá volcánica dende hai milenios, con delles erupciones célebres como la qu'afectó a Pompeya, Estabia y Herculano nel añu 79 d.C. El volcán tien un diámetru de 48 Km na so base y tien dos cima, la mayor de les cualos ye la realmente denomada Vesubiu.
La península itálica foi mientres sieglos la zona central del Imperiu romanu, pieza clave na configuración de la cultura occidental. D'esta manera, el legáu arqueolóxico y cultural de tipu clásicu ye notable nesta zona.
Orixe etimolóxicu
La pallabra Italia designaba nel sieglu V e. C., según l'historiador griegu Antíoco de Siracusa, la parte meridional de l'actual rexón italiana de Calabria —l'antiguu Brucio—, habitada polos ítalos. Dos escritores griegos daqué más recién, Helánico y Timeo, rellacionen el mesmu nome cola pallabra indíxena vitulus ('xatu'), que'l so significáu esplicaron pol fechu de ser Italia un país ricu en ganáu bovino.
Col tiempu, el nome estender por tola Italia meridional pa tomar dempués tola península. Nel sieglu II e. C., l'historiógrafu griegu Polibio llama Italia al territoriu entendíu ente l'estrechu de Mesina y los Apeninos septentrionales, anque'l so contemporaneu Catón el Vieyu estendió'l conceutu territorial d'Italia hasta'l arcu alpín. Sicilia, Cerdeña y Córcega nun van pasar a formar parte d'Italia hasta'l sieglu III d. C., de resultes de les reformes alministratives de Diocleciano, anque los sos estrechos llazos culturales cola península dexen considerales como parte integrante.
Otra teoría sostién que la denominación Italia derivaría casi con toa seguridá d'una colonia griega nel Brucio (actual Calabria), la de los ítalos (referible a los italiotas). Pela so parte la pallabra ítalos en griegu antiguu aludía al toru nuevu; cuando concluyó la hexemonía de los rasena («etruscos») n'Italia y empezó la romana, los pueblos peninsulares que s'asociaron contra la incipiente potencia romana adoptaron como emblema al toru.
Panorama xeneral
Entender el mapa étnicu de la península itálica de primeres de la so historia significa tomar conciencia de la movilidá que nella tien llugar, a lo menos, a lo llargo de les distintes fases de la Edá del Fierro, pa lo que tamién ye precisu tener en cuenta'l calter específicu de les fontes. L'arqueoloxía reseña los cambeos nos materiales, los sos tresformamientos, espardimientos, superposiciones, non siempres resultáu de cambeos étnicos.
Les fontes lliteraries pertenecen a una dómina en que'l mapa sufre nueves alteraciones, o bien pola presencia de colonies griegues, o bien pola conquista romana. A lo último son precisamente estos fenómenos los mesmos que provoquen l'alteración total del mapa etnográficu primitivu, los que promueven, d'otra parte, l'auténtica identificación de los grupos étnicos como realidaes históriques con conciencia de tener una personalidá coleutiva propia.
Namái con -y Edá del Fierro, como primer fenómenu históricu nel sentíu d'empecipiar el desenvolvimientu de los elementos abondos pa crear les imáxenes que favorecen la identificación étnica, empiecen a dase les circunstancies que dexen la reconocencia de los pueblos. Cada vez ta más almitíu que'l mesmu procesu d'identificación de los grupos llingüísticos, l'establecimientu de llendes diferenciadores tanto como les mutues influencies, producir na Italia protohistórica por cuenta de les migraciones, pero tamién de les distintes maneres de contautu que s'operen como resultancia del alcuentru de coleutividaes en que les traces comunes alternar con traces desiguales, qu'afecten tantu a los niveles culturales como a los sociales y económicos.
Si los estudios arqueolóxicos apurrieron resultancies capaces de configurar una secuencia cultural de la península Itálica dende la Prehistoria a la Historia, si los estudios de llingüística comparada, principalmente del área indoeuropea, apurrieron amás un mapa onde s'estremen les ramificaciones de la llingua común, si les tradiciones antigües tresmitieron tamién les imáxenes d'un mosaicu de pueblos en que non siempres ye fácil faer coincidir les distintes fontes, toles conocencies adquiríes en cada campu anduvieron mientres enforma tiempu por caminos separaos y les versiones procedentes de l'arqueoloxía, de la llingüística o de la interpretación de les fontes caltener ensin comunicaciones ente elles.
Afortunadamente, dende hai yá bastante tiempu, tán realizándose nuevos esfuercios dende cada campu pa llegar a una coordinación de los resultaos. L'esfuerciu ye evidentemente dignu d'allabancia y los progresos apaecen favorables. Sicasí, tamién se manifestaron diversos problemes procedentes de la mesma metodoloxía utilizada pal estudiu, problemes que, en concencia, namái se fixeron a la lluz gracies a l'aplicación mesma, rigorosa y sistemática de dicha metodoloxía. La identificación estricta de cada fenómenu arqueolóxicu con cada variante llingüística o con cada mención de la nomenclatura étnica nes fontes antigües nun respuende a la realidá histórica.
Llingües
Con respectu al panorama llingüísticu d'Italia, el so estudiu lleva a conclusiones similares. La comunidá de los ligures son los predominantes na Italia primitiva, según constitúin el nucleu que, al traviés del llatín, imponer en dómina histórica per mediu de la espansión romana. Queda, pel momento, al marxe'l pueblu etruscu que, con una implantación problemática y un evidente protagonismu a mediaos del I mileniu e.C., resulta por fin tamién absorbíu nel procesu d'espansión romana.
Cerdeña
Cerdeña (en sardu, Sardigna o Sardìnnia; n'italianu, Sardegna; n'alguerés, Sardenya; en gallurés, Saldigna; en sassarés, Sardhigna) ye una islla italiana y una rexón de la Italia con.
Tien una superficie de km² y la so capital ye Cagliari.
División alministrativa
thumb|Les provincies de Cerdeña tres la reforma alministrativa de 2016. Hasta 2005, Cerdeña taba dixebrada en cuatro provincies: Provincia de Cagliari, Provincia de Sácer, Provincia de Nuoro y Provincia d'Oristano.
Ente 2005 y 2012 creáronse cuatro nueves provincies: Olbia-Tempio, Ogliastra, Carbonia-Iglesias y Medio Campidano.
En 2012], tres un referéndum, desaniciáronse estes cuatro provincies y llegóse a la situación actual:
Geschichte der Botanik unserer Zeiten
Geschichte der Botanik unserer Zeiten (embrivíu Gesch. Bot.) ye un llibru con descripciones botániques escritu pol prolíficu botánicu, médicu y naturalista alemán Friedrich Kasimir Medikus que foi espublizáu nel añu 11793.
Friedrich Kasimir Medikus foi conseyeru de rexencia en Baviera, direutor de la Universidá de Heidelberg, y dirixó'l xardín botánicu de Schwetzingen, y dende 1766 hasta la so muerte'l de Mannheim.
Lloréu olímpicu
El Lloréu olímpicu ye un gallardón apurríu pol Comité Olímpicu Internacional (COI) a les personalidaes que realizaron notables contribuciones al olimpismu», nes árees d'educación, cultura y promoción de la paz. L'escoyíu ye nomáu por un xuráu de notables.
L'orixe de la reconocencia #atopar na Axenda Olímpica 2020 como un encamientu pal fortalecimientu del deporte y la cultura, y ye apurríu nes ceremonies d'apertura de los Xuegos Olímpicos.
Daniel García Granda
En poesía n'asturianu tien asoleyaos los poemarios Poemes del últimu salvaxe (2012) cola Editorial La Baragaña y prólogu de Nacho Vegas y El Remediu (2015) cola editorial Ruleta Rusa y prólogu de Sidoro Villa Costales. Nel añu 2021 algamó'l Premiu Fernán Coronas de poesía cola obra titulada Rosada 3.0 (monólogu interior con alumnos de fondu).
En lliteratura infantil tien asoleyaos dos llibros cola Editorial Pintar-Pintar: "Versos d'Asturies (2017) y Amorina Motosierra (2018). Los dos llibros presenten doble versión n'asturianu y en cstellanu.
La so poesía anda a metá camín ente lo contemplativo y lo irracional, el versu reflesivu y el sangrín.
Gesamtbeschreibung der Kakteen
Gesamtbeschreibung der Kakteen, (embrivíu Gesamtbeschr. Kakt.), foi una revista ilustrada con descripciones botániques qu'editóse pol botánicu, pteridólogu, briólogu y algólogu alemán, Karl Moritz Schumann. Foi publicada en 13 partes nos años 1897 hasta 1898, col nome de Gesamtbeschreibung der Kakteen (Monographia Cactacearum) ... Neudamm.
Fontenay-de-Bossery
Fontenay-de-Bossery ye una comuña francesa del departamentu d'Aube, na rexón de Gran Este. Llenda con.
Gesamtbeschreibung der Kakteen
Entiende 832 páxines con 21 xéneros y 578 especies de la familia de les cactacees descrites. Per primer vegada los cactus estrémense, ello ye qu'en tres subfamilies, una subdivisión que ye esencialmente inda un inventariu. En 1903, publicóse un suplementu.
Fontenay-de-Bossery
Tien una población de y una superficie de  km².
Gesamtbeschreibung der Kakteen
La obra de Schumann foi hasta l'apaición de la obra de cuatro volúmenes The Cactaceae (1919-1923) del estauxunidense Nathaniel Lord Britton y Joseph Nelson Rose, la publicación más completa de los cactus.
Islla de Lib
Lib (en marxalés Ellep, [ɛ̯ɛlʲːɛpʲ]) ye una islla nel Océanu Pacíficu. Pertenez al distritu llexislativu de la cadena Ralik dientro de les Islles Márxal. Tien un total de 0,93 km² de tierra. Los atolones más cercanos son los de Kwajalein y Namu.
Lib tien estimada una población perriba los 100 habitantes, concentrándose toos ellos na fastera oeste de la islla. Nel estremu opuestu al asentamientu humanu y a 150 m de la playa nel interior de la islla, atópase un estanque natural que, por nun amosar impautu humanu dalu que comprometa la cronoloxía del sedimentu, ufre una perimportante información pa la reconstrucción de la hestoria climática llocal. Tien una fondura media de 2,3 m.
Historia
El primer avistamientu de la islla rexistráu por europeos foi'l 8 de xineru de 1565 pol navegante español Alonso de Arellano al mandu del patache San Lucas. Foi denomada por Arellano como Los Nadadores. Nel so rellatu del descubrimientu, Arellano declaró que los habitantes de Lib taríen bien pa puxar per un remu por ser grandes y arrechos, y ser un pueblu guerreru y espertu n'aventar piedres con hondes. Tamién dixo que debíen pertenecer al diañu porque la so islla taba a mil llegües de tierra firme.
Clinopodium menthifolium subsp. menthifolium
Calamintha sylvatica un sinónimu de ''Clinopodium menthifolium subsp. menthifolium'', ye una planta de la familia de les llabiaes.
Descripción
Planta pelosa, fuertemente arumosa, perenne d'hasta 80 cm, con estolones. Fueyes ovaes o cuasi arrondaes,cuasi enteres a toscamente dentaes. Flores rosa o lila, con llurdios blancos nel llabiu inferior, n'inflorescencies axilares opuestes con cabillos. Corola de 1,2-2 cm, bilabiada, llabiu cimeru esmorniáu o enteru, l'inferior trilobuláu. Mota bilabiáu, llabiu cimeru con 3 dientes, inferior con con 2 dientes, más llargos. Floria dende final de primavera y hasta la seronda.
Etimoloxía
Calamintha: nome xenéricu que procede del griegu kalos, que significa formosu y minthe, que significa menta, aludiendo a la guapura d'esta planta.
sylvatica: procede del llatín xibla, que significa monte, aludiendo al hábitat de la especie.
Distribución y hábitat
Na mayor parte d'Europa, sacante en Turquía, Irlanda, Noruega, Suecia, Finlandia y Dinamarca. Tamién nel norte d'África. Llugares herbales a la solombra, carbes.
Década del 1780
La Década del 1780 foi la que trescurrió ente'l 1 de xineru de 1780 y el 31 d'avientu de 1789.
Fechos
Una década enantes / Una década depués Sieglu: Tabla añal ( Sieglu XVII - Sieglu XVIII - Sieglu XIX)
Campynemataceae
Les campinematacees (nome científicu Campynemataceae) son una familia de plantes monocotiledónees distribuyíes en Nueva Caledonia y Australia, tienen la base de les fueyes fibrosa y persistente, les fueyes ensin la venación reticulada fina, de base envainadora, el androcéu adnato a la base de los tépalos, el periantu allargáu, persistente, les granes anguloses con embrión diminutu. De los dos xéneros que componen a la familia, Campynemanthe tien una inflorescencia subumbelada, l'ovariu un pocu súperu, y el ápiz de la fueya dentáu; Campynema tien anteres extrorsas, célules del tapete multinucleaes, y l'ovariu ínfero. La familia foi reconocida por sistemes de clasificación modernos como'l sistema de clasificación APG III (2009 ) y el APWeb (2001 d'equí p'arriba ).
Taxonomía
La familia foi reconocida pol APG III (2009 ), el Linear APG III (2009 ) asignó-y el númberu de familia 52. La familia yá fuera reconocida pol APG II (2003 ).
Notre-Dame-de-Vaulx
Notre-Dame-de-Vaulx ye una comuña francesa del departamentu d'Isère, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Caeras (parroquia)
Caeras ye una parroquia asturiana del conceyu de Tinéu y una aldega de dicha parroquia.
La parroquia ta asitiada na zona conocida como Cuartu de los Valles, cerca del conceyu de Valdés.
Na aldega de Caeras cabo destacar na so arquiteutura la ilesia construyida a finales del sieglu XIX, d'enormes dimensiones, col fin d'allugar el retablu barrocu d'un monesteriu desapaecíu en Miranda.
Sapporo
Sapporo (札幌市; Sapporo-shi) (13px| escuchar) ye una ciudá de Xapón, asitiada en partir suroeste interior de la isla de Hokkaidō. Ye la capital de la prefeutura homónima y la so población supera los 1,9 millones d'habitantes, lo que la convierte na quinta llocalidá más grande del país. L'área total del territoriu ye de 1.121 km².
Foi fundada en 1869 como capital de la nueva prefeutura de Hokkaidō tres la colonización de la islla mientres la dómina Meiji, en sustitución de Hakodate. Al llevantala de cero, les autoridaes nipones recurrieron a conseyeros occidentales —na so mayoría, estauxunidenses— que tuvieron gran inflúi sobre la planificación urbana, l'establecimientu d'industries, l'estilu arquiteutónicu y los centros educativos. Atópase arrodiada por cadenes montascoses y, magar la so crecedera demográfica, caltuvo numberoses zones verdes tantu nel nucleu urbanu como nes contornes; cuenta con un total de 2.700 parques, dalgunos tan importantes como'l Xardín Botánicu y el parque nacional Shikotsu-Tōyá.
Cuenta amás con una amplia ufierta cultural y educativa. La Universidá de Hokkaidō, fundada por William S. Clark en 1876 como Escuela d'Agricultura y reconvertida en 1918 na actual institución, ye una de los siete universidaes nacionales de Xapón. Tien un total de 11.600 alumnos de grau y 6.300 de posgráu.
Sapporo entamó los XI Xuegos Olímpicos d'Iviernu de 1972. Amás foi una de les sedes de la Copa Mundial de Fútbol de 2002.
Toponimia
El topónimu «Sapporo» (札幌), aceptáu tamién n'español, deriva de la pallabra «Sat poru pet» (サッ・ポロ・ペッ), qu'en idioma ainu significa «gran ríu secu».
Los ainu son un grupu étnicu indíxena qu'habita Hokkaidō dende'l sieglu XIII. Dalgunos de los primeros asentamientos taben allugaos cerca del ríu Toyohira, afluente del Ishikari, al que llamaben «gran ríu secu» pol so caudal. Cuando les autoridaes xaponeses colonizaron tola islla a finales del sieglu XIX, utilizáronse pallabres afeches de la llingua indíxena nes nueves llocalizaciones.
Historia
thumb|left|200px|[[Horace Capron foi'l conseyeru estranxeru que supervisó la construcción de Sapporo. ]] Ye una de les ciudaes más recién de Xapón, pos la so nacencia data de finales del sieglu XIX. Ta allugada sobre un territoriu orixinalmente ocupáu polos ainu, un pueblu indíxena de cazadores. Mientres el periodu Edo empecipióse la construcción d'una canal de navegación que dexó los primeros asentamientos colonos. La islla de Hokkaidō foi oficialmente anexonada en 1869 y esi añu fundóse Sapporo como futura capital de la nueva prefeutura, dientro del plan de desenvolvimientu impulsáu pol emperador Meiji pa frenar la espansión del imperiu rusu al este.
Naquel momentu'l conceyu más pobláu yera Hakodate. Sicasí, empezar de cero con una nueva villa alloñada de la mariña por razones de seguridá. Sapporo llogró la capitalía de forma oficial en 1871.
El vicepresidente de la comisión de desenvolvimientu, Kuroda Kiyotaka, pidió ayuda al gobiernu de los Estaos Xuníos nes obres. El conseyeru estranxeru (oyatoi gaikokujin) qu'asumió esi llabor foi Horace Capron, secretariu d'agricultura so la presidencia d'Ulysses S. Grant. Los norteamericanos diseñaron el plan urbanísticu basándose nun trazáu en damero con cais n'ángulu rectu, pocu comunes nel país, onde'l parque Odori funcionaría como avenida central. Munchos de los edificios oficiales tamién se fixeron según el mesmu patrón. L'aportación occidental foi crucial: l'asesor Edwin Dun impulsó la industria primario cola creación de llecheríes y granxes, ente que'l profesor William S. Clark, procedente de la Universidá de Massachusets, fundó en 1876 la Escuela d'Agricultura de Sapporo pa instruyir a los nuevos habitantes.
N'años posteriores rematóse la construcción de la villa portuaria d'Otaru (al norte de la capital), les primeres llinies ferroviaries y los edificios de gobiernu. Mientres el sieglu XX, Sapporo caltuvo la so crecedera demográfica gracies a l'absorción de villes pela redolada. La Escuela Agrícola quedó en 1907 baxu control de la Universidá de Tohoku y en 1918 autorizóse'l so tresformamientu na Universidá Imperial de Hokkaidō, la quinta a nivel nacional en recibir tal distinción. En 1922 el gobiernu nipón aprobó un nuevu sistema municipal pol que Sapporo yá yera oficialmente una ciudá.
Mientres la Segunda Guerra Mundial inauguróse'l aeródromu de Okadama como base aérea del Exércitu Imperial. Ente'l 14 y el 15 de xunetu de 1945, Sapporo foi bombardeada polos aviones B-29 de la USAAF, anque l'oxetivu de los ataques yeren puertos estratéxicos cercanos a la zona. Les fuercies aliaes qu'ocuparon el país asumieron los llabores de reconstrucción, y en 1952 dexaron el control al nuevu gobiernu xaponés. Naquel tiempu celebró la primer edición del Festival de la nieve de Sapporo (1950) y autorizóse que la base aérea de Chitose, abierta dende 1926 nes contornes, utilizárase como aeropuertu civil.
L'acontecimientu más importante qu'acoyó son los Xuegos Olímpicos d'Iviernu de 1972. Sapporo yá foi escoyida en 1937 sede de la edición de 1940, pero tuvo qu'arrenunciar a ella pol españíu de la Segunda guerra sino-xaponesa. Venticinco años dempués, el Comité Olímpicu Internacional dio-y la organización de la XI Olimpiada. Esto dexó nueves reformes como la inauguración del sistema de Metro en 1971.
El 1 d'abril de 1972, Sapporo convertir nuna ciudá designada por decretu gubernamental.
A finales del sieglu XX asumió un rol de destín turísticu y d'eventos culturales, cola organización del Pacific Music Festival de música clásica, del Sapporo City Jazz y del Festival Yosakoi Sōran de folclor tradicional. Foi subsede de la Copa Mundial de Fútbol de 2002 gracies a la construcción del Domo de Sapporo, inauguráu un añu antes. Y en 2008, por cuenta de la 34ª Cume del G8 allugada nel sur de Hokkaidō, acoyó les manifestaciones de los movimientos antiglobalización. En 2016 foi inaugurada la llinia de tren d'alta velocidá Hokkaido Shinkansen que xune a la islla con Aomori.
Xeografía
thumb|right|250px|Monte del [[parque Moerenuma.]] Ta allugada en partir suroeste de la llanura Ishikari na subprefeutura homónima y trevesada pol ríu Toyohira, afluente del ríu Ishikari. Al oeste y al sur arrodiar cadenes montascoses, llagos y parques naturales. Los montes más cercanos al nucleu urbanu son el Teine (1.023 metros) y el Moiwa (536 m.), anque nel llamáu "pasu de Nakayama", al oeste de la llende municipal, atópense'l monte Yoichi (1.488 m.) y el Muine (1.464 m.) ente otres cotes cimeres a los mil metros.
Dispón de montes y más de 2.700 parques, munchos d'ellos escurríos como petrines verdes. El más importante en nucleu urbanu ye Odori (大通公園, Ōdōri Kōen), con una área de 78,901 m² (1,5 quilómetros), que sirve de gran avenida. Al nordeste allúgase Moerenuma, un gran xardín diseñáu pol arquiteutu Isamu Noguchi, que la so estensión total ye de 188,8 hectárees sobre un terrenal ganáu al mar. Per otra parte, el parque nacional Shikotsu-Tōyá tamién forma parte del conceyu.
Sapporo nun tien salida marítima. Llenda al norte con Otaru (el puertu más cercanu) y Ishikari; al sur con Eniwa, Date y Chitose (onde ta l'aeropuertu), al sureste con Kitahiroshima y al este con Ebetsu. La distancia per carretera con Asahikawa (segunda llocalidá más poblada) ye de 137 quilómetros, ente que Hakodate ta a 311 quilómetros.
Tal que asocede nel restu del país, Sapporo ye propensa a terremotos porque la islla tien una alta actividá sísmica. Nel parque de Shikotsu-Tōyá s'atopa'l estratovolcán Usu y el Shōwashinzan, un domo de llava.
Clima
Alcontrada nel noroeste de Hokkaidō, presenta un clima continental húmedu. La temperatura permediu ye de 9 °C.
La mayor carauterística d'esti clima ye la variación estacional. Los iviernos son bien fríos, con persistente cobertoria de nieve y fuerte vientu, ente que los branos son templaos pero en menor midida que nel restu de Xapón. El volume añal de nevaes ye de 596 cm. de payares a marzu, lo que la convierte nuna de les poques metrópolis con un permediu tan eleváu.
Les grandes nevaes y la bayura de montes converten a Sapporo nuna de les zones más populares pa deportes d'iviernu. Les principales estaciones d'esquí (Teine, Niseko, Furano y Rusutsu) funcionen ente avientu y abril.
Demografía
Sapporo esperimentó una gran crecedera demográfica desque foi designada capital. Según el censu de 2014 tien un total de 1.934.917 habitantes. Esta cifra supón un 35% de la población total de Hokkaidō, y conviérte-y na quinta población más grande de Xapón, por detrás de Tokiu, Yokohama, Osaka y Nagoya.
Los planes de colonización de la islla mientres la dómina Meiji motivaron la llegada de numberosos xaponeses, atraíos poles nuevu oportunidaes llaborales. Esta medría caltúvose cola absorción de villes y llocalidaes vecines de menor tamañu, lo que-y dexó aumentar tamién la so estensión total. La primer vegada que se superó'l millón d'habitantes foi en 1970.
Según datos del conceyu estrayíos del padrón de 2012, el númberu d'habitantes n'edá de trabayar (15 a 64 años) ye de 1.270.234 persones, un 66,2% de total. Hai unos 225.343 menores de 14 años (11,7%) y unes 424.087 persones (un 22,1%) de la tercer edá. Nos últimos años producióse un descensu na tasa de natalidá, col consiguiente aumentu de la edá media. La esperanza de vida de los homes ye de 79 años, ente que les muyeres superen los 86 años.
Distrito y barrios
Sapporo ye una ciudá designada por decretu gubernamental dende 1972. So esta condición, tien delegaes munches de les funciones que de normal realicen los gobiernos prefeuturales n'árees como educación pública, bienestar social, sanidá, llicencies de negocios y planificación urbana. Al gobiernu llocal xeneralmente se -y delegan les funciones alministratives menores en cada área, ente que'l prefeutural retién l'autoridá sobre les decisiones más importantes.
Les ciudaes designaes estremar en barrios (区 ku), cada unu de los cualos tien una oficina de barriu que realiza funciones alministratives pal gobiernu llocal. Sapporo tien anguaño diez barrios o distritos. thumb|350px|Barrios de Sapporo.
Estructura urbana
L'urbanismu ta bien influyíu pola planificación introducida nel sieglu XIX. Los conseyeros estauxunidenses del gobiernu xaponés encamentaron un trazáu en damero, pol que s'entamaba'l diseñu de les cais n'ángulu rectu, creando mazanes rectangulares. Esto oldea cola mayoría de ciudaes xaponeses.
El trazáu ye uniforme en tol conceyu, pos se partió de cero pa la so construcción, y caltúvose inclusive cuando Sapporo absorbió otres villes de menor población.
Economía
A diferencia d'otres ciudaes nipones con gran concentración d'edificios, Sapporo consiguió integrar parques, árboles y grandes zones verdes nel paisaxe urbano. Esta circunstancia, sumada al so clima fríu, dexó-y esplotar un turismu basáu en deportes d'iviernu, nieve y respetu al mediu ambiente que ye especialmente apreciada ente los visitantes nacionales. El parque Odori, en plenu corazón urbanu, ye escenariu d'eventos como'l Festival de la nieve de Sapporo y concentra la mayoría d'edificios urbanos.
Al tiempu, el gobiernu llocal impulsó midíes por que les empreses nacionales quieran instalase. La Organización Xaponesa pal Comerciu Esterior (JETRO) destaca a la bioteunoloxía, la teunoloxía informática y les teunoloxíes de la información y la comunicación como los sectores más importantes en desenvolvimientu. Delles compañíes con sede en Sapporo son el Bancu de Hokkaidō, Crypton Future Media, la llétrica HEPCO, la subsidiaria de tresportes JR Hokkaidō, la confitería Ishiya y l'aereollinia de baxu costu Air Do. La cervecera Sapporo Brewery ye orixinaria de la capital, pero'l so cuartel xeneral ta en Tokiu.
Turismu
Sapporo ye unu de los destinos turísticos más importantes de Xapón, de normal acomuñáu a los deportes d'iviernu y la naturaleza. Unu de los sos mayores curiosos ye'l clima: la nieve cubre la ciudá nuna media de 132 díes al añu, hai menos mugor y temperatures veraniegues más fresques que nel restu del estáu.
En 2012 llegaron más de 12 millones de turistes, na so mayoría procedentes de Xapón, China, Estaos Xuníos y otros países d'Asia Oriental. Los llugares más visitaos fueron el parque Moerenuma (700.000 persones al añu), el Monte Moiwa (660.000 persones) y el parque d'atraiciones natural Sapporo Satoland (650.000), ensin cuntar l'arribación a otres parte de la isla.
Parques
thumb|derecha|250px|[[Parque Odori mientres el Festival de la nieve de Sapporo.]] thumb|derecha|250px|[[Xardín Botánicu de la Universidá de Hokkaidō.]] En 2012, Sapporo tenía un total de 2.822 parques (5.557,3 hectárees) y 225.741 árboles plantaos. D'esta cifra, 2.707 yeren parques municipales (2.384,5 hectárees).
El más importante ye'l parque Odori (大通公園, Ōdōri Kōen), con una área de 78,901 m² (1,5 quilómetros) en plenu centru que toma'l barriu de Chuo d'oeste a este. Foi diseñáu en 1871 como un gran cortafueos ente la zona alministrativa del norte y los barrios residencial y comercial al sur, que fadría les vegaes de gran avenida. A partir de 1876 ampliar con xardinos florales de 6.600 m², y en 1909 el paisaxista nipón Yasuhei Nagaoka integró la cai al paisaxe urbano. Dende la creación del Festival de la Nieve en 1950, convirtióse nel puntu neurálxicu de los grandes eventos. Anguaño tien trece bloques (chōme) separaos por pasos de peatones.
Cerca d'ellí ta Nakajima, un parque urbanu de 21 hectárees d'estensión alredor del estanque Shobu. Cuenta con más de 5.000 árboles, incluyendo piceas coloraes, gingko, texos, acacies negres y llameres. Amás, dispón d'una rica ufierta cultural porque alluga sobre'l terrén al históricu hotel Hōheikan, l'observatoriu astronómicu de Sapporo, el centru deportivu de Nakajima, un muséu de lliteratura y la Sala de Conciertos de Sapporo. Puede aportase en metro y en tranvía.
El Xardín Botánicu de la Universidá de Hokkaidō ye un xardín botánicu d'unes 13,3 hectárees al que puede aportase pagando entrada. Ye'l segundu más antiguu de Xapón, por detrás del Koishikawa en Tokiu. Atópase na zona de vexetación bioclimática orohemiboreal y baxa oroboreal, cuenta con unes 5.000 especies de plantes procedentes de tol mundu y utilizóse como campu de práutiques pa la educación farmacéutica y n'actividaes investigadores. Destaquen especialmente'l so alpinum de 3,290.00 m², los ivernaderos y los árboles de lila. Nel so interior tán tamién el muséu d'Historia Natural y al muséu etnolóxicu del pueblu Ainu, a 10 minutos andando dende la estación de Sapporo.
Nel barriu de Higashi, al nordeste, ta emplazado el parque Moerenuma, el más visitáu de la ciudá. Mide más de 188 hectárees y diseñóse sobre una zona ganada al mar que nos años 1980 usábase como vertideru. L'arquiteutu al que s'encargó'l tresformamientu foi Isamu Noguchi, quien concibió los xardinos como una escultura en sí mesma. Ésti diseñó'l plan maestru en 1988, pero nun pudo ver la so obra rematada porque finó d'un infartu al añu siguiente. El conceyu asumió les obres, llevó a cabu una apertura parcial en 1997 y terminar el 1 de xunetu de 2005. El so mayor símbolu ye una gran pirámide de cristal moteyada "Hidamari" (puntu solar), na qu'hai un restorán y un muséu dedicáu a Noguchi. Amás hai 3.000 zrezales, instalaciones deportives y montes artificiales. Mui cerca de Moerenuma ta'l parque temáticu Sapporo Satoland, que'l so oxetivu ye averar l'agricultura y la ganadería a los sos visitantes.
Al suroeste ta'l monte Moiwa (al que puede puede llegase en teleféricu), el Parque Memorial de Asahiyama y l'observatoriu de Okurayama, instaláu sobre la pista de saltu d'esquí de los Xuegos Olímpicos de 1972. Nel monte Teine (手稲山, Teineyama) ta la estación d'esquí Sapporo Teine. Y alloñáu del nucleu urbanu, nel Parque nacional Shikotsu-Tōyá, axúntense los montes y volcanes más altos sobre una estensión de 993.02 km².
Edificios históricos
thumb|right|250px|Edificiu de la primer delegación de gobiernu en Sapporo, construyíu en [[1888.]] thumb|right|250px|Torre del Reló de Sapporo. Les cercaníes del parque Odori concentren la mayoría de los primeros edificios que se construyeron. Igual qu'asocedió cola planificación urbana, munchos d'ellos llevantáronse siguiendo patrones estauxunidenses, a diferencia d'otres ciudaes nipones. El primer edificiu del gobiernu de Hokkaidō foi llevantáu en 1888 p'acoyer la Comisión de Colonización, y más tarde tresformóse nuna delegación. D'estilu neobarrocu, va coronáu por una cúpula octagonal y los sos trés plantes tán cubiertes con una fachada de lladriyu coloráu. Pela redolada hai un xardín floral que lu fai más identificable. Yá nun s'utiliza pa llabores alministrativos pero sigue abiertu como archivu municipal y oficina de turismu. Ta catalogáu Bien d'Interés Cultural.
L'otru edificiu de diseñu norteamericanu qu'aguantó de pies dende la fundación ye la Torre del Reló de Sapporo. Foi construyida en 1878 p'acoyer la sala d'entrenamientu militar de la Escuela d'Agricultura (ancestru de la Universidá de Hokkaidō). El reló, de la empresa Y. Howard & Co., fabricar en Boston y foi instaláu en 1881, ensin dexar de marcar la hora so nenguna circunstancia. Anguaño ye'l muséu d'historia local, ente otres funciones. Amás de ser Bien d'Interés Cultural dende 1970, el Ministeriu de Mediu Ambiente de Xapón nomar unu de los «100 paisaxes sonoros» del país. Puede atopase a pocos metros de la estación central de tren.
El Pueblu Históricu, nes contornes al este de la ciudá, ye un muséu al campu que recueye sesenta edificios de los periodos Meiji y Taisho. Al llau ta'l Muséu d'Historia de Hokkaidō.
El Hōheikan, patrimoniu cultural, foi'l primer hotel de madera. Construyir ente 1879 y 1880 p'acoyer a los inxenieros y asesores estranxeros a los que la Comisión de Colonización convidara. L'emperador Meiji foi'l so primer güéspede n'agostu de 1881. Cuando la Comisión quedó suspendida en 1882, vencióse la so xestión a la villa de Sapporo. Siguiendo l'exemplu de Meiji, el Emperador Taishō agospióse ellí en 1911 ente que el Emperador Shōwa (Hirohito) facer en 1922. L'edificiu orixinal foi movíu de Odori al parque Nakajima en 1956. El príncipe Naruhito visitó la última renovación d'esta instalación en 1986.
L'edificiu más grande de too Hokkaidō ye Sapporo JR Tower del barriu de Chuo, que nos sos 173 metros d'altor y 38 pisos alluga comercios, oficines, un observatoriu y hasta un helipuertu.
Nel parque Maruyama puede aportase al Santuariu de Hokkaidō (北海道神宮, Hokkaidō Jinja), un santuariu sintoísta de 180.000 m². Llevantar por orde del emperador Meiji p'acoyer les deidaes de Ōkunitama, Ōkuninushi y Sukunahikona, y abrió al públicu'l 14 de setiembre de 1871. La instalación foi destruyida por una quema en 1974, pero pudo restaurase por completu cuatro años dempués. Ye un llugar especialmente visitáu mientres les celebraciones del Añu nuevu xaponés y del Hanami en primavera.
Comercios
Igual qu'otres ciudaes xaponeses, Sapporo dispón de grandes mercaos al campu, nesti casu especializaos en pexe y mariscu, que se convirtieron nuna atraición turística por sigo mesmos. Unu de los más emblemáticos ye'l mercáu de Nijō, con más de 50 puestos comerciales que tán abiertos tolos díes. Amás de mercar, pueden tastiase nes cases de comida cercanes. L'otru ye'l Jōgai Ichiba, asitiáu enfrente del mercáu mayorista local. La so especialidá son los productos marinos frescos, cuantimás el cámbaru de Monbetsu y los calamares.
Tocantes a los centros comerciales, esisten múltiples opciones. Una d'elles ye Sapporo Factory, qu'alluga más de 160 establecimientos nel edificiu que foi la primer fábrica de cerveza de too Xapón. Orixinalmente llevantáu en 1880, dexóse la so remodelación pa usu comercial y les obres terminaron en 1993. El rascacielos Sapporo JR Tower tamién tien espaciu pa unos grandes almacenes de Daimaru, ente que Sapporo Esta ye un complexu d'once plantes al llau de la estación de ferrocarril de Sapporo, en plenu centru.
Educación
A finales de 2010, la ciudá cuntaba con 149 guarderíes, 206 escueles elementales, 107 escueles medies, 55 institutos d'enseñanza cimera, 7 colexos mayores, 14 centros d'educación especial y 15 universidaes.
La Universidá de Hokkaidō ye'l centru educativu de mayor prestíu. Ta considerada una de les siete universidaes nacionales de Xapón. El so orixe ye la Escuela d'Agricultura de Sapporo fundada en 1876 pol profesor estauxunidense William S. Clark, quien solo tuvo ellí un añu pero sentó les bases de la institución. En 1907 la facultá pasó so control de la Universidá de Tohoku, hasta qu'en 1918 foi designada "Universidá Imperial". El campus de Sapporo mide más de 180 hectárees, de les cualos solo'l 12% tán ocupaes por edificios; el restu son parques y montes al campu. En total cuenta con cerca de 11.600 estudiantes de pregrado y otros 6.300 que cursen posgraos.
El miembru más destacáu del cuadru d'honor de la Universidá de Hokkaidō ye'l profesor Akira Suzuki, Premiu Nobel de Química en 2010.
En cuanto al restu de centros d'educación cimera, destaquen la Universidá d'Educación de Hokkaidō, especializada en magisterio; la Universidá Municipal de Sapporo, especializada en graos de diseñu y enfermería, y la Universidá de Medicina de Sapporo, especializada en medicina y ciencies de la salú.
Evento
thumb|300px|Escultura de xelu del [[panorama urbanu local, nel Festival de la nieve de Sapporo.]] L'acontecimientu más importante del añu ye'l «Festival de la nieve de Sapporo» (Sapporo yuki matsuri, 札幌雪祭り), que se celebra a principios de febreru. Tien llugar nel parque Odori y toma otres zones como la céntrica cai Susukino (onde ye'l concursu internacional) y el Domo Comuñal. El so mayor curiosu ye la construcción de grandes escultures de nieve y xelu, dalgunes de les cualos tomen temes d'actualidá. Envalórase que cada añu ye visitáu por más de dos millones de persones. En rellación con esti eventu, entámense otres actividaes p'amontar el númberu de turistes.
Mientres les fiestes de Navidá el conceyu entama'l «Sapporo White Illumination», un eventu de llume navidiego con diversos motivos que cubre tol centru. Del 26 de payares a Nuechebona instálase amás un mercáu navidiegu nel sector 2 del parque Odori, inspiráu nel Christkindlmarkt de Múnich.
En mayu celebra'l «Festival de la Lila», coincidiendo col florecimientu de les liles (árbol de la ciudá) ente mayu y xunu. Esta planta foi introducida pola profesora estauxunidense Sarah Clara Smith en 1889, anque l'eventu data de 1959. Celébrase tantu nel parque Odori, con más de 400 lilos plantaos, como nel parque Kawashimo. Dalgunes de les actividaes que se celebren neses feches son visites empuestes, cates de vinu y ceremonies del té.
Cada mes de xunu entama'l «Festival Yosakoi Soran» qu'homenaxa'l folclor nipón polo xeneral y el Yosakoi en particular. La primer edición tuvo llugar en 1992 ya inspiróse nel eventu orixinal de Kōchi (Rexón de Shikoku). L'estilu de baille ye bien enérxicu, combinando pasos de la música tradicional con estilos contemporáneos, y de normal represéntense coreografíes. Poco dempués llega'l Festival de Branu», coincidiendo col entamu de la estación.
Sapporo ye tamién popular polos sos festivales de cerveza, munchos inspiraos nel Oktoberfest de la ciudá hermanada de Múnich. El más popular ye'l «Sapporo Autumn Fest», con actividaes en casi tolos sectores del parque Odori dende'l 12 de setiembre hasta'l 28 de setiembre.
Música
El mayor recintu ye la Sala de Conciertos de Sapporo, moteyada "Kitara", que ta dientro del parque Nakajima. Foi inauguráu en 1997 y ta especializáu en recitales de música tradicional, clásica ya instrumental. Ye tamién el llar de la Orquesta Sinfónica de Sapporo. Na so sala principal, con capacidá pa 2.000 espectadores, puede atopase un enorme órganu fabricáu pola compañía francesa de Daniel Kern. Por detrás atópase'l Centru Cultural y Educativo de Sapporo, abiertu en 1977 y con 1.100 llocalidaes.
L'últimu conciertu de la diva Maria Callas celebrar nel Centru Cultural de Nitori el 11 de payares de 1974.
Dende 1990 entámase'l «Pacific Music Festival», un festival musical escurríu por Leonard Bernstein y Michael Tilson Thomas que'l so oxetivu ye promocionar a mozos artistes de música clásica de tol mundu. Per otru llau, los conciertos con mayor aforu (d'artistes J-Pop o del panorama internacional) tienen llugar nel Domo de Sapporo y nel Centru de Deportes de Hokkaidō.
L'otru eventu más importante ye'l «Sapporo City Jazz», tradicionalmente celebráu ente la segunda selmana de xunetu y la primera d'agostu. Mientres esi tiempu entamen actuaciones al campu d'artistes jazz xaponeses y estranxeros.
Gastronomía
thumb|left|230px|Platu de [[ramen en Sapporo]] La gastronomía tradicional de Sapporo se engloba dientro de la cocina xaponesa. Ta acreditada como'l llugar de nacencia del miso ramen (味噌ラーメン), una variedá del ramen fecha con pasta de miso y sopa de pollu que s'estendió a tou Xapón na década de 1950. La mayoría de restoranes especializaos tán nel "Caleyón del Ramen" (Gansu Sapporo Ramen Yokocho), emplazado nel distritu de Susukino, onde s'abrir en 1951 el primer negociu con esi platu. Sicasí, envalórase qu'hai más de 1.000 restoranes de ramen en tol conceyu, incluyendo inclusive un parque temáticu (Sapporo Ramen Kyowakoku) na décima planta del centru comercial Sapporo Esta.
Otra de les sos especialidaes culinaries ye la sopa de curry (Sūpu karē, スープカレー). Trátase d'un mueyu de curry aguacienta, paecida a un caldu, sirvida con cachos de verdura y de zanca de pollu.
El Jingisukan (ジンギスカン) ye una barbacoa xaponesa (Yakiniku) a base de carne de corderu, preparada sobre una superficie cóncava de metal na que va la parrilla. El so nome ye una referencia al conquistador Gengis Kan porque nel Xapón de preguerra creíase que'l corderu yera bien popular ente los soldaos mongoles. Anque la so procedencia ta apostada, ye unu de los platos más consumíos en tola prefeutura.
Nesta ciudá anició la empresa Sapporo Brewery, una de los trés mayores compañíes cerveceru de Xapón xunto con Asahi y Kirin. Foi fundada en 1876 mientres la era Meiji, polo que ta considerada la cerveza más antiguo del país. Na capital de Hokkaidō caltúvose la principal fábrica, anque'l cuartel xeneral ta en Tokiu. Al so llau ta'l Muséu de la Cerveza Sapporo, un edificiu del sieglu XIX d'inspiración estauxunidense, y el Sapporo Biergarten.
La fábrica de chocolates Ishiya igua'l dulce Shiroi Koibito, que consiste en dos fines galletes de mantega con chocolate blancu per dientro.
Deportes
thumb|280px|Interior del [[Domo de Sapporo.]] En Sapporo tienen lugar evento deportivos de primer nivel. Por cuenta de la so situación xeográfica y el so clima montascosu, ye unu de los principales puntos de Xapón pa prauticar deportes d'iviernu.
La ciudá foi sede de los XI Xuegos Olímpicos d'Iviernu en 1972, pa los que se construyeron múltiples instalaciones que güei siguen abiertes. Dalgunes d'elles atópense nel parque de Makomanai, asitiáu nel barriu de Minami. L'Estadiu de Makomanai, con capacidá pa 17.000 espectadores, ye una cortil al campu que pel hibiernu s'usa pa competiciones de patinaxe de velocidá y snowboard, ente que pel branu reconviértese en campu multiusos. Tamién ta ellí'l Palaciu de Xelu, con 10.000 llocalidaes. Nel barriu de Chūō tán allugaes les pistes de saltu d'esquí de Miyanomori y del monte Okura (qu'amás tien un muséu del eventu). El restu de les pruebes tuvieron llugar na estación d'esquí Sapporo Teine, una de les más actives del país. En 2007 foi llar del Campeonatu Mundial d'Esquí Nórdicu.
La estación d'esquí de Niseko, la más visitada de Hokkaidō, ta a dos hores d'autobús dende'l centru.
El principal estadiu ye'l Domo de Sapporo (Sapporo Dome, moteyáu "Hiroba"), un arena multiusos construyíu por cuenta de la Copa Mundial de Fútbol de 2002. El so diseñu corrió a cargu del arquiteutu Hiroshi Hara. Inauguráu'l 2 de xunu de 2001, dispón de 41.000 asientos y alluga partíos de los equipos profesionales de béisbol (Hokkaido Nippon-Ham Fighters) y fútbol (Consadole Sapporo). Ta cubiertu y la mayor carauterística ye que la cancha de yerba natural puede esmucise fuera del recintu sobre un colchón d'aire, dexando al empar otros usos como conciertos o esposiciones. Na parte cimera hai un observatoriu panorámicu.
El Domo acoyó alcuentros del Campeonatu Mundial de Baloncestu de 2006 y amás va ser utilizáu na Copa Mundial de Rugby de 2019 y como subsede de fútbol nos Xuegos Olímpicos de Tokiu 2020.
Otros campos son el Centru de Deportes de Hokkaidō, usáu pol equipu de baloncestu (Levanga Hokkaido); l'Estadiu de Béisbol de Maruyama, que celebra torneos escolares dende la so apertura en 1934; l'estadiu de curling (abiertu en 2012) y el Domo Comuñal (Tsudome).
Dende 1958 celébrase'l Mediu Maratón de Sapporo, un percorríu de 21,0975 quilómetros cada mes de xunetu. La Maratón de Hokkaidō tamién tien llugar ellí cada mes d'agostu dende 1987.
Tresportes
Sapporo ye'l principal nuedu de tresporte de Hokkaido. Anque nun tien salida al mar, atópase mui cerca de los puertos d'Otaru al norte y Tomakomai al sur.
Metro
thumb|250px|Mapa del [[Metro de Sapporo.]] La rede del Metro Municipal de Sapporo, operada pol Consorciu de Tresportes local, tien un llargor de 48 quilómetros y entiende tres linia. Toes elles escurren íntegramente pol conceyu. En total esisten 49 estaciones de les que solo dos tienen correspondencia: la estación de Sapporo (llinia verde y azul) y la estación de Ōdōri (toles llinies), nel distritu de Chūō. Cada estación ta identificada con nome y númberu. Les señalizaciones son en xaponés (visuales y sonores) ya inglés (solo visuales).
Foi inauguráu por cuenta de los Xuegos Olímpicos d'Iviernu de 1972. Les llinies usen un sistema de metro de neumáticos nel que'l vagón va por un riel central, cada unu col anchu d'una llanta.
Ferrocarril
thumb|250px||[[Estación de Sapporo.]]
Tresporte urbanu
thumb|250px||Tranvía llétricu en plena nevada. El Consorciu de Tresportes xestiona un tranvía llétricu, conocíu como Sapporo shiden, que funciona puramente nel suroeste dende la so inauguración en 1909. Tola rede mide 8,41 quilómetros y entiende una llinia en forma de "C", con un total de 23 estaciones. Tien correspondencia cola rede de metro al traviés de la estación de Susukino.
Tresporte aereu
El tresporte aereu ta cubiertu pol Nuevu Aeropuertu de Chitose, qu'opera a nivel internacional, y l'Aeropuertu de Okadama, pa vuelos rexonales na isla.