cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dialeutu
Aspeutos político-sociales
N'El Líbanu, el partíu políticu Guardianes de los Cedros, que s'opón a los llazos que xunen el país col mundu árabe, ta movilizándose por que el «libanés» seya consideráu como una llingua distinta del árabe, y non un simple dialeutu, ya inclusive pretende reemplazar la escritura árabe por una resurreición del antiguu alfabetu feniciu.
N'España, delles organizaciones valencianes y baleares consideren les sos respeutives llingües como distintes del catalán, a pesar de qu'esiste una reconocencia institucional y académicu en rellación a que tanto'l valencianu como'l balear son variedaes del occitanorromance. El calter altamente políticu d'estos discutinios nun ye nuevu:
A lo llargo de la historia, surdieron casos d'alteraciones de variedaes de la fala por razones polítiques. Nel sieglu XIX, por casu, los nacionalistes noruegos crearon el nynorsk a partir d'un conxuntu de dialeutos escoyíos nel oeste del país y menos influyíos que los dialeutos orientales pol danés y el suecu mientres la ocupación danesa y sueca.
La cuestión del prestíu
Cuando la disputa dar ente dialeutos del mesmu idioma, surde'l conceutu de dialeutu de prestíu (o variedá de prestíu), que ye la que s'acomuñar nuna comunidá que tenga más d'un dialeutu, con aquel emplegáu por grupos de falantes qu'ocupen una posición socialmente prestixosa (élites económiques, culturales, sociales). En consecuencia d'esta condición social, el dialeutu de prestíu suel emplegase nes situaciones formales, como la diplomacia, como tamién ye, pola so asociación coles elites, el dialeutu que más influencia exerz na definición de la llingua estándar. Dicho dialeutu de prestíu suel basase o tar influyíu por producciones escrites reconocíes dientro de la comunidá, como ye'l casu'l Corán pal árabe o la tradución de la Biblia de Lutero pal alemán.
En contraposición a esti dialeutu de prestíu esiste'l llamáu dialeutu vernáculu, que ye'l llinguaxe faláu en casa». Según el calquier de la vida pública na vida privada nuna sociedá, esti dialeutu vernáculu va ser más cercanu o llonxanu al dialeutu estándar. Nos países árabes, polo xeneral, el dialeutu estándar nun ye faláu por cuasi naide nel ambiente domésticu. Nos países nórdicos el vernáculu y l'estándar son cuasi idénticos nes capitales (Oslu o Estocolmu) y bien distintos na provincia (en Tromsø o Malmö).
L'ambigüedá del términu
Esta vaguedad conceptual, a lo menos nun ámbitu ensin especializar, tien tamién parte del so orixe en que, etimológicamente, la pallabra dialeutu nun caltién venceyu dalgunu con cuestiones xeográfiques:
Consecuentemente, na actualidá la pallabra dialeutu pue atopase aplicada a cualquier variedá de llingua. En francés, por casu, estremase ente dialecte y patois, el primeru col sentíu de variedá rexonal acomuñada a una tradición lliteraria y el segundu a aquella variedá d'esi tipu pero ensin tradición lliteraria, con un usu habitual de tipu peyorativu, esto ye, con una valoración inherente d'inferioridá. Otra manera, el francés estándar nun se ve como dialeutu del francés, cosa que sí asocede n'inglés. Sicasí, nesta llingua, los sentíos de la pallabra dialeutu diversifíquense: dialect sirve tanto pa referise a les variedaes locales del inglés, como pa los distintos tipos de fala informal, de clase baxa o rural. N'otres ocasiones, inclusive, pue referise a una variedá non estándar o, dacuando, subestándar, con valores d'inferioridá. Nesti sentíu, llingua y dialeutu pueden ser cuasi intercambiables.
Esti usu popular de los términos cunta tamién, dacuando, col refrendo del usu per parte de llingüistes que, col deséu de sorrayar les rellaciones ente toles variedaes d'una llingua, utilicen el términu dialeutu pa referise tanto a los dialeutos xeográficos o espaciales, como a los dialeutos sociales o otros (los llamaos sociolectos). Sicasí, les obres xenerales de dialeutoloxía enceten puramente'l dialeutu como variante xeográfica, siguiendo la opinión d'Eugenio Coseriu y otros llingüistes qu'acuten esi términu solu pa esa variedá, al destacar la rellevancia de les variedaes xeográfiques d'una llingua frente a otru tipu de variedaes (sociales y comunicatives), por cuanto un dialeutu asina entendíu constitúi un sistema llingüísticu completu (dende'l puntu de vista gramatical), frente a la parcialidá o asistematicidad de los niveles y rexistros d'una llingua.
Sía que non, y anque se llegó, inclusive, a negar la llexitimidá del conceutu de dialeutu pola dificultá de marcar les fronteres d'usu, xeneralmente considérase que la vinculación a una xeografía determinada ye un factor que dexa estremar variedaes dientro d'una llingua, polo que'l términu dialeutu ye'l que se suel usar en llingüística pa tal conceutu.
La perceición de los falantes
Simultáneu a esti factor, el conceutu de dialeutu lleva apareyáu un factor de «concienciación», nel sentíu de que los falantes suelen tener una perceición más o menos clara respectu de la variedá qu'usen; esta perceición de los falantes, xunida a unes carauterístiques llingüístiques determinaes, dexa a la sociollingüística identificar a los dialeutos como realidaes llingüístiques estremables d'otres. Arriendes d'ello, ye precisu recordar que
La valoración peyorativa
A lo último, na llingua habitual el términu apaez munches vegaes connotado con valores peyorativos.
Trátase, seya que non, de traces extralingüísticos que puen esplicar la importancia social, cultural o política que se-y pueda conceder a los dialeutos, pero non de traces que dexen poner en dulda'l calter de sistemes llingüísticos plenos de los mesmos o que puean sustituyir la evidencia llingüística que los asitie como variedá d'otra llingua o non.
Criterios utilizaos pa estremar los dialeutos
Puesto que cualesquier dialeutu ser siempres d'una llingua, ye necesariu remanar dalgún tipu de criteriu pa adscribir los dialeutos a les llingües que-yos correspuenden, daqué que non siempres ye fácil. Históricamente, remanáronse los siguientes criterios pa decidir si dos sistemes llingüísticos son dialeutos de la mesma llingua: El primeru d'estos criterios pretende tener una base llingüística oxetiva, sicasí, al ser la inteligibilidad una cuestión de graos nun dexen en tolos casos una clasificación fayadiza de los dialeutos. Pela cueta el segundu criteriu ye de tipu políticu más que llingüísticu, ente que'l terceru referir a factores culturales y históricos accidentales que nun tienen porqué reflexar criterios llingüísticos.
Coles mesmes, nun esisten criterios científicos universalmente aceptaos pa estremar les llingües» de los dialeutos, anque esisten dellos criterios que presenten n'ocasiones resultaos contradictorios.
Nel usu informal
La diferencia exacta ye por tantu suxetiva y extralingüística, dependiendo del marcu contextual del usuariu. Nel usu informal falar de dialeutos y de llingües d'alcuerdu a contexto socio-políticos. Delles variedaes de llinguaxe son frecuentemente denominaes dialeutos por dalguna d'estes razones:
El criteriu d'inteligibilidad mutua tampoco ye una bona guía pa predicir cuando una variedá va ser calificada de dialeutu o de llingua. Lo que comúnmente se llama idioma chinu tien diversos dialeutos principales, como'l chinu mandarín y el chinu cantonés, que nun son intelixibles ente sigo, pero aun así califíccase-yos de dialeutos de la mesma llingua, nesti casu aduzse que'l sistema d'escritura ye común. Otra manera, el suecu, el noruegu y el danés, o tamién varies llingües romániques son consideraes llingües independientes y non dialeutos, entá cuando los sos falantes comunicar ente sigo con poca dificultá. A esto hai qu'amestar que munchos idiomes nativos americanos nun se consideren llingües, sinón dialeutos, por una discriminación tradicional, en que se considera llingües a les formes europees y dialeutos a les americanes. Sicasí, el náhuatl ye una llingua, en cuantes que el náhuatl de Cholula, el náhuatl del sur de Veracruz o'l náhuatl del norte de Puebla son dalgunes de les sos variantes dialeutales. Esto mesmu pue aplicase a otres llingües americanes como'l quechua, el maya yucateco, el aymara o'l otomí.
Mecánica de fluyíos
La mecánica de fluyíos ye la caña de la física entendida dientro de la mecánica de medios continuos qu'estudia'l movimientu de los fluyíos (fundamentalmente líquidos y gases), según les fuercies que lo provoquen. La carauterística fundamental que define a los fluyíos ye la so incapacidá p'aguantar esfuercios cortantes (lo que provoca qu'escarezan de forma definida). Tamién estudia les interacciones ente'l fluyíu y el contorna que la llinda.
Dialeutu
Nel usu informal
La sociollingüística moderna considera que l'estáu de la llingua nun ta solamente determináu por criterios llingüísticos, sinón que tamién ye la resultancia d'un desenvolvimientu históricu y políticu. El romanche foi reconocíu como llingua al desenvolver la so propia escritura, a pesar de ser bien cercanu a los dialeutos alpinos del lombardu. Otru casu d'esti tipu ye l'asturianu, lleones y el mirandés que son reconocíos como llingües separaes y non dialeutos, a pesar de que conformen un mesmu idioma. El casu más contrariu ye'l del idioma chinu, que les sos variantes son xeneralmente consideraes dialeutos y non llingües, a pesar de que los falantes nun puean entendese ente ellos, porque comparten una escritura común.
Mecánica de fluyíos
Nótese que los gases pueden estruyise, ente que los líquidos escarecen d'esta carauterística (la compresibilidad de los líquidos a altes presiones nun ye esautamente cero pero ye cercana a cero) anque tomen la forma del recipiente que los contién. La compresibilidad d'un fluyíu depende del tipu de problema, en delles aplicaciones aerodinámiques, entá cuando'l fluyíu ye aire, puede asumise que'l cambéu de volume del aire ye cero.
Hipótesis básiques
Como en toles cañes de la ciencia, na mecánica de fluyíos partir de la hipótesis en función de les cualos desenvuélvense tolos conceutos. En particular, na mecánica de fluyíos asumir que los fluyíos verifiquen les siguientes lleis:
Hipótesis del mediu continuu
La forma de determinar la validez d'esta hipótesis consiste en comparar el camín llibre mediu de les molécules col llargor carauterísticu del sistema físicu. Al cociente ente estos llargores denominar númberu de Knudsen. Cuando esti númberu adimensional ye enforma menor a la unidá, el material en cuestión puede considerase un fluyíu (mediu continuu). Nel casu contrariu los efeutos debíos a la naturaleza molecular de la materia nun pueden ser despreciaos y tien d'utilizase la mecánica estadística pa predicir el comportamientu de la materia. Exemplos de situaciones onde la hipótesis del mediu continuu nun ye válida pueden atopase nel estudiu de los plasmes.
Conceutu de partícula fluyida
Esti conceutu ta bien amestáu al del mediu continuu y ye por demás importante na mecánica de fluyíos. Llámase partícula fluyida a la masa elemental de fluyíu que nun intre determináu atopar nun puntu del espaciu. Dicha masa elemental hai de ser lo suficientemente grande como pa contener un gran númberu de molécules, y lo suficientemente pequeña como pa poder considerar que nel so interior nun hai variaciones de les propiedaes macroscópicas del fluyíu, de cuenta qu'en cada partícula fluyida podamos asignar un valor a estes propiedaes. Ye importante tener en cuenta que la partícula fluyida mover cola velocidá macroscópica del fluyíu, de cuenta que ta siempres formada poles mesmes molécules. Asina pos un determináu puntu del espaciu en distintos intres de tiempu va tar ocupáu por distintes partícules fluyíes.
Descripciones lagrangiana y euleriana del movimientu d'un fluyíu
A la de describir el movimientu d'un fluyíu esisten dos puntos de vista. Una primer forma de faelo ye siguir a cada partícula fluyida nel so movimientu, de manera que vamos buscar unes funciones que nos dean la posición, según les propiedaes de la partícula fluyida en cada intre. Ésta ye la descripción Lagrangiana. Una segunda forma ye asignar a cada puntu del espaciu y en cada intre, un valor pa les propiedaes o magnitúes fluyíes ensin importar que nesi intre, la partícula fluyida ocupa esi volume diferencial. Ésta ye la descripción Euleriana, que nun ta amestada a les partícules fluyíes sinón a los puntos del espaciu ocupaos pol fluyíu. Nesta descripción el valor d'una propiedá nun puntu y nun intre determináu ye'l de la partícula fluyida qu'ocupa dichu puntu nesi intre.
La descripción euleriana ye la usada comúnmente, yá que na mayoría de casos y aplicaciones ye más útil. Vamos Usar dicha descripción pal llogru de les ecuaciones xenerales de la mecánica de fluyíos.
Emerson Orlando de Melo
Emerson Orlando de Melo ye un ex-futbolista brasilanu.
Mecánica de fluyíos
Ecuaciones xenerales de la mecánica de fluyíos
Les ecuaciones que rixen tola mecánica de fluyíos llograr pola aplicación de los principios de caltenimientu de la mecánica y la termodinámica a un volume fluyíu. Pa xeneralizales vamos usar el teorema del tresporte de Reynolds y el teorema de la diverxencia (o teorema de Gauss) pa llograr les ecuaciones nuna forma más útil pa la formulación euleriana.
Los trés ecuaciones fundamentales son la ecuación de continuidá, la ecuación de la cantidá de movimientu, y l'ecuación de la caltenimientu de la enerxía. Estes ecuaciones pueden dase na so formulación integral o na so forma diferencial, dependiendo del problema. A esti conxuntu d'ecuaciones daes na so forma diferencial tamién se-y denomina ecuaciones de Navier-Stokes (les ecuaciones de Euler son un casu particular de la ecuaciones de Navier-Stokes para fluyíos ensin mafa).
Nun esiste una solución xeneral a dichu conxuntu d'ecuaciones por cuenta de la so complexidá, polo que pa cada problema concretu de la mecánica de fluyíos estúdiense estes ecuaciones buscando simplificaciones que faciliten el resolución del problema. En dellos casos nun ye posible llograr una solución analítica, polo qu'hemos de recurrir a soluciones numbériques xeneraes por ordenador. A esta caña de la mecánica de fluyíos denominar mecánica de fluyíos computacional. Les ecuaciones son les siguientes:
Ver tamién
Campos d'estudiu:
Ecuaciones matemátiques que describen el comportamientu de los fluyíos:
Tipos de fluxu: fluxu incompresible, * fluxu llaminar, * fluxu aturbolinao
Propiedaes de los fluyíos: efeutu Coandă, * efeutu Magnus,
Númberos adimensionales:
Everest
L'Everest ye'l monte más altu de la Tierra. Asítiase nel Cordal del Himalaya, na llende ente Nepal y el Tíbet (China). Los sos nomes tradicionales son en nepalés Sagarmatha (cara del cielu), y en tibetanu Chomolangma o Qomolangma (madre del universu).
Rutes d'ascensión
El monte Everest tien dos rutes principales d'ascensu, pela cume sureste en Nepal y pela cume nordeste nel Tíbet, amás d'otres 13 rutes menos utilizaes. De les dos principales, ye la del sureste la que téunicamente ye más cenciella y la que suel esguilar más frecuentemente. Foi la qu'utilizaron Edmund Hillary y Tenzing Norgay en 1953. Sicasí, la so escoyeta tuvo influida más por cuestiones polítiques que por plantegamientos téunicos, daquella la frontera col Tíbet taba ciarrada pa los foriatos dende 1949.
Los más de los intentos d'ascensión son ente los meses d'abril y mayu xusto enantes de la llegada de los monzoness, esto ye asina porque hai un cambéu nes corrientes d'aire y ye nesti tiempu cuando la velocidá media del airón baxa. Inda, en delles ocasiones faense tentatives al pasar el monzón nos meses de setiembre y ochobre, pero dificulta la escalada al tar la montaña mui cargada de ñeve.
Mallory y Irvine
Dende l'añu 1921 ficiérense delles intentones d'ascensu ensin éxitu. El 6 de xunu de 1924, George Mallory y Andrew Irvine, dambos británicos, ficieron un intentu del que nunca volvieron. Nun se sabe con seguridá si llegaren a facer cume y morrieren nel descensu, o si nun llegaron hasta la cume. El cuerpu de Mallory, atopáu en 1999, tenía oxetos personales pero faltaba la semeya de la so muyer que prometiere dexar arribones.
La primer ascensión completada foi la d'una espedición anglo-neozelandesa en 1953, dirixida por John Hunt. El picu pisáronlu'l 29 de mayu Edmund Hillary y Tenzing Norgay.
El 16 de mayu de 1975, Junko Tabei convirtióse na primer muyer n'alcanzar la cume del Everest. En 1978 Reinhold Messner y Peter Habeler protagonizaron la primer ascensión ensin osíxenu. El mesmu Reinhold Messner ye l'autor de la primera ascensión en solitariu. El 25 de mayu de 2001 Erik Weihenmayer ye'l primer escalador ciegu que facer cume.
Desastre de 1996
Na temporada d'escalada de 1996, morrieron diecinueve persones durante un intentu de facer cume, esta cifra representa'l mayor númberu de muertes nun añu na historia del Everest. El 10 de mayu d'esi añu ye'l día nel que más persones muerren na historia d'esta montaña. Una tempestá nun dexa que munchos alpinistes, cercanos a la cume (nel escalón Hillary), sean a descender, morriendo ocho d'ellos. Ente ellos Rob Hall y Scott Fischer, los dos esperimentaos alpinistes que diben llendando espdiciones de pagu a la cume. Esti desastre tuvo muncha publicidá, faciendo que se xenerara un debate sobre la comercialización del Everest.
El periodista de la revista Outside, Jon Krakauer, un de los clientes de Rob Hall nesa ascensión, asoleyó en 1997 el llibru (Into thin air - A personal account of the mt. Everest disaster nel que da cuenta de la so esperiencia na espedición de 1996.
Otru llibru nel que se relata esti fechu ye'l del alpinista rusu Anatoli Boukreev, que trabayaba daquella como guía de la espedición comercial del norteamericanu Scott Fisher, asoleyáu en 1997 col títulu The climb (La Escalada).
Estatísdiques
Hasta acabar l'añu 2001, 1.491 persones aportaren a la cume, y d'elles 172 nun volvieron al campu base.
Etimoloxía
El monte Everest lleva'l nome n'homenaxe al coronel George Everest, topógrafu xeneral d'India que foi la persona que fexo'l primer cálculu del so altor en 1852. Los sos nomes tradicionales son en nepalés Sagarmatha (cara del cielu), y en tibetanu Chomolangma o Qomolangma (madre del universu).
Coggia
Coggia ye una comuña francesa del departamentu de Córcega del Sur, na rexón de Córcega. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Aizac
Aizac ye una comuña francesa del departamentu d'Ardèche, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Gliese 842.2
Gliese 842.2 (GJ 842.2 / GJ 9764 / HIP 108467 / G 263-10) ye una estrella na constelación de Cefeo asitiada a 68,0 años lluz del Sistema Solar. De magnitú aparente +10,48, nun ye observable a simple vista. La estrella conocida más cercana a Gliese 842.2 ye Gliese 828.5, nana blanca distante 3,7 años lluz.
Gliese 842.2 ye una nana colorada de tipu espectral M0.5V con una temperatura efectivo de 3500 K. Tien una lluminosidá equivalente al 6,3% de la lluminosidá solar. El so metalicidá, espresada como la rellación ente los conteníos de fierro y hidróxenu, ye bien similar a la solar ([Fe/H] = 0,0), siendo la so edá envalorada de 200 millones d'años. A diferencia d'otres nanes coloraes de la redolada solar, nun ye una estrella acandilante.
Gliese 842.2 ta arrodiada por un discu circumestelar de polvu, detectáu pol escesu de radiación submilimétrica a λ = 850 μm. El discu, posiblemente inclináu al respective de nós, alcuéntrase alloñáu de la estrella, a una distancia media de 300 UA. Ye un discu masivu que la so masa ye 28 ± 5 vegaes la masa de la Lluna —compárese cola masa del Cinturón de Kuiper del Sistema Solar, aproximao 3 × 10−4 mases llunares—. La so temperatura, calculada en función de la distancia a la estrella, ye de namái 13 K.
Aeropuertu de Nosara
L'Aeropuertu de Nosara ye un aeropuertu que sirve a la ciudá de Nosara, Costa Rica. L'aeropuertu ta allugáu aproximao a 15 minutos de les sableres de Nosara.
Cognocoli-Monticchi
Cognocoli-Monticchi ye una comuña francesa del departamentu de Córcega del Sur, na rexón de Córcega. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Isabel Ampudia
Biografía
Intérprete de reconocíu prestíu nel ámbitu cinematográficu, xeneralmente vista en papeles secundarios, cola esceición de los sos personaxes protagonistes en La espalda de Dios de Pablo Llorca y 15 díes contigo de Jesús Ponce que supunxo la so reconocencia definitiva y hasta agora la so única nominación a l'academia cinematográfica.
Ajoux
Ajoux ye una comuña francesa del departamentu d'Ardèche, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Corrano
Corrano ye una comuña francesa del departamentu de Córcega del Sur, na rexón de Córcega. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Araneoidea
Araneoidea ye una superfamilia d'arañes araneomorfes, con catorce families d'arañes, toes con ocho güeyos:
Marc McClure
Marc Albert McClure ye un actor d'Estaos Xuníos, nació en San Mateo (California) el 31 de marzu de 1957. Una de les sos meyores actuaciones foi na primer película de Superman (1978), interpretando al fotógrafu Jimmy Olsen. McClure interpretó de nuevu'l so papel como Jimmy Olsen en Superman II, Superman III y Superman IV. Foi l'únicu actor n'interpretar el mesmu papel en Supergirl.
Amás de Jimmy Olsen, otru papel conocíu de McClure foi'l de la película de 1985, Back to the Future, interpretando a Dave McFly, l'hermanu mayor del protagonista Marty McFly. Interpretó de nuevu esi papel en Back to the Future III (tamién apaeció en Regresu al Futuru II, pero la escena na qu'él taba nos últimos momentos de la película foi desaniciada). Amás, McClure foi protagonista na película de 1976 Freaky Friday y na nueva versión de 2003. Tamién foi protagonista na película de 1978 I Wanna Hold Your Hand.
Alba-la-Romaine
Alba-la-Romaine ye una comuña francesa del departamentu d'Ardèche, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Scolopacidae
Los escolopácidos (Scolopacidae) son una familia d'aves caradriformes. Ye una familia grande y diverso de pequeñes y medianes aves costeres, incluyendo playeros, zarapitos, aguyes, aguyetes, vuelvepiedres, andarríos, falaropos, y correlimos, ente otros. La mayoría de les especies comen pequeños invertebraos recoyíos de la folla o de la tierra. La variación nel llargor de les pates y los picos dexa que distintes especies pueden buscar alimentu nel mesmu hábitat, particularmente na mariña, ensin competencia direuta pa l'alimentación.
Xéneros
Según la clasificación del Congresu Ornitolóxicu Internacional:
Amás, conócense dellos xéneros estinguíos:
Ronald Venetiaan
Ronald Runaldo Venetiaan ye un políticu y médicu surinamés (n. 18 de xunu de 1936 ), foi presidente de Surinam, mientres 3 gobiernos, una'l periodu 1991-1996, 2000-2005. En 1992 robló un tratáu d'altu al fueu colos principales grupos guerrilleros. Foi reelixíu nes eleiciones de 2005 pal periodu 2005-2010.
Teresia Strehl
Terêsia Strehl foi una botánica, y profesora brasilana, siendo especialista na familia de les bromelias.
Graduóse con una llicenciatura en bioloxía, pola Universidá d'Ulm, Alemaña, y rellacionóse per años al Xardín Botánicu de Porto Alegre. Foi investigadora CNPQ, y nel Yerbariu del Departamentu de Ciencies Biolóxiques, Universidá Estadual de Feira de Santana, Bahia. Trabayó viviegamente na llista oficial de la flora amenazada de Brasil.
Deceso
Víctima de problemes cardiacos, Teresia someter a una ciruxía mayor nel Institutu de Cardioloxía de Sao paulo, nun sobreviviendo.
Óblast de Rostov
Xeografía
L'óblast de Rostov llenda con Ucraína al noroeste, col óblast de Volgográu al este y col óblast de Vorónezh al norte. Tamién comparte fronteres col krai de Krasnodar, col krai de Stávropol, según cola República de Kalmukia. Pertenez a la zona horaria de Moscú (UTC+3).
Orografía
Parte del ríu Don, unu de los más llargos d'Europa, flui pel territoriu del óblast. Malapenes un 0,4% del área ta cubierta por llagos.
Economía
Básase n'agricultura ya industries rellacionaes, procesáu d'alimentos, industria pesao, carbón y manufactura d'automóviles.
Cultura
Destaca la tradición de Rostov en materia musical, principalmente nel xéneru coral. Tamién destaca la Orquesta Filarmónica de Rostov. Mientres 25 años, celebróse de forma añal el festival musical Don Musical Wave.
Coti-Chiavari
Coti-Chiavari ye una comuña francesa del departamentu de Córcega del Sur, na rexón de Córcega. Llenda con.
Arreglos de guerra
Les arreglos de guerra son pagos monetarios o n'especie impuestos pol vencedor al vencíu pa cubrir los daños y perxuicios causaos mientres una guerra. Xeneralmente, esti términu fai referencia al trespasu de bienes o de sangre y non a l'anexón de territorios.
Antes de la Primer Guerra Mundial
thumb|right|160px|El [[tratáu de Frankfurt.]] Roma impunxo grandes indemnizaciones a Cartago dempués de la primer y segunda guerres púniques.
Los 'Trataos desiguales' roblaos pola Dinastía Qing en China, Xapón, Corea, Siam, Persia, l'Imperiu otomanu, Afganistán y otros países nel sieglu XIX incluyeron pagos a les potencies occidentales victorioses, principalmente'l Reinu Xuníu, Francia y Rusia, y más tarde a Xapón.
Dempués de la guerra franco-prusiana, según les condiciones del Tratáu de Frankfurt (10 de mayu de 1871), Francia foi obligada a pagar a Alemaña una indemnización de guerra de 5 millardos de francos d'oru en 5 años. Tropes alemanes permanecieron aparcaes en partes de Francia hasta que se realizó l'últimu pagu (setiembre de 1873).
Primer Guerra Mundial
thumb|left|160px|El [[Tratáu de Brest-Litovsk.]] El 27 d'agostu de 1918, cuasi cinco meses dempués de que Rusia saliera del conflictu por aciu la firma del Tratáu de Brest-Litovsk, Alemaña impunxo al gobiernu bolxevique el pagu de seis millardos de marcos en conceutu d'arreglos. Ente agostu y setiembre de dichu añu, primero que rematara la guerra, Rusia pagara n'oru unu 120 millones de rublos, equivalentes a 240 millones de marcos.
thumb|160px|right|El [[Tratáu de Versalles (1919).]] Alemaña aceptó pagar arreglos por 132 millardos de marcos d'oru a la Triple Entente nel Tratáu de Versalles. Bulgaria pagó arreglos de 2,25 millardos de francos d'oru a la Entente, según lo alcordao nel Tratáu de Neuilly-sur-Seine.
Segunda Guerra Mundial
thumb|160px|left|Acta de rindición d'[[Alemaña dando fin al teatru européu de la Segunda Guerra Mundial.]] thumb|160px|left|Acta de rindición [[Xapón|xaponesa cola cual púnxose fin a la Segunda Guerra Mundial.]]
Europa
Dempués de la Segunda Guerra Mundial, d'alcuerdu a la Conferencia de Potsdam sostenida ente'l 17 de xunetu y el 2 d'agostu de 1945, Alemaña tuvo que pagar a los Aliaos 20 000 millones de dólares principalmente en maquinaria y fábriques. Los pagos de los arreglos a la Xunión Soviética detener en 1953. D'últimes, d'alcuerdu a la política de desindustrialización d'Alemaña, grandes númberos de fábriques civiles fueron desmantelaes pa ser tresportaes a Francia y al Reinu Xuníu, o a cencielles fueron destruyíes. Esti esmantelamientu detener en 1950.
A la fin, les víctimes de la guerra en munchos países fueron compensaes coles propiedaes de los alemanes que fueron espulsaos dempués de la Segunda Guerra Mundial. Al términu de la guerra, los Estaos Xuníos empezaron de momentu y escorrieron mientres dos años un brengosu programa de recueya de les conocencies teunolóxiques y científicos alemanes según toles patentes n'Alemaña. L'historiador John Gimbel, cita nel so llibru Science Technology and Reparations: Exploitation and Plunder in Postwar Germany, que les "arreglos intelectuales" tomaes polos Estaos Xuníos y el Reinu Xuníu fueron cercanes a los 10.000 millones de dólares. Parte de los arreglos d'Alemaña fueron pagaes en forma de trabayos forzaos. Pel añu de 1947, aproximao 4 millones de prisioneros de guerra y civiles alemanes fueron usaos práuticamente como esclavos (sol títulu rusu de "trabayos d'arreglu de guerra") na Xunión Soviética, Francia, el Reinu Xuníu, Bélxica y Alemaña (col términu estauxunidense de "Unidaes de Serviciu de Trabayos Militares").
Xapón
D'alcuerdu al tratáu de paz con Xapón y otros alcuerdos billaterales, Xapón aceptó pagar alredor d'un trillón y 30 millardos de yenes. Alcordóse qu'a los países qu'arrenunciaron a cualquier arreglu per parte de Xapón pagaríase-yos una indemnización per mediu d'alcuerdos billaterales.
Arreglos de guerra recién
thumb|right|350px|Pozu petroleru kuwaití amburáu mientres la Guerra del Golfu. Dempués de la Guerra del Golfu, Iraq aceptó'l resolución 687 demitida pol Conseyu de Seguridá de Naciones Xuníes, na que se declaraba qu'Iraq yera financieramente responsable polos daños causaos na so invasión de Kuwait. En 1991 foi establecida la Comisión de Compensación de Naciones Xuníes ("UNCC") y recibiéronse demandes penales por 350 millardos de dólares en reclamos per parte de gobiernos, corporaciones ya individuos. Los fondos d'estos pagos vinieron d'un 30% de les ventes petroleres d'Iraq per mediu del Programa petroleu per comida. Nun s'antemanó que los 350 millardos nun taríen disponibles pa los pagos totales de tolos reclamos d'arreglos, asina que fueron programaos de manera prioritaria nos años que siguieron. La UNCC declaró que los pagos fueron prioritarios nos casos de reclamos de xente "natural" afeutada, per delantre de los reclamos de gobiernos y de persones "llegales", marcando un pasu significante na evolución de les práutiques de reclamos internacionales.
Hubo dellos intentos de codificar los arreglos de guerra tantu nos Estatutos de la Corte Penal Internacional como nos Principios Básicos nel Derechu d'un Remediu y Arreglu pa les Víctimes de les Naciones Xuníes.
Crítiques
Históricamente les crítiques principales de los arreglos de guerra fueron:
John Maynard Keynes afirmó que la influyencia polo xeneral de los arreglos de guerra podríen ser desastroses.
Munchos críticos sostienen la teoría de que los arreglos de guerra fueron una de les causes (magar indireuta, bien decisiva) de los munchos motivos que llevaron a la Segunda Guerra Mundial. Dempués del final de la Primer Guerra Mundial, el Tratáu de Versalles de 1919 impunxo arreglos de guerra bien fuertes sobre Alemaña. Munchos afirmen qu'estos pagos d'arreglos exacerbaron los problemes económicos alemanes, y la hiperinflación resultante arruinó les oportunidaes de recuperación de la República de Weimar y dexó la llegada al poder del Partíu Nazi y d'Adolf Hitler. Otros apunten al fechu de que los arreglos a la fin de la Segunda Guerra Mundial fueron calculaes sobre la base de los daños causaos polos alemanes mientres la Primer Guerra Mundial. Dempués de la Guerra Franco-Prusiana, el monto total de los arreglos foi calculáu con base nun valor fixu. Amás, el monto a la fin de los arreglos de guerra de la Primer Guerra Mundial foi oxetu de recalculos frecuentes, lo cual afaló a Alemaña a apexar tales pagos. Finalmente, toos esos pagos fueron atayaos al llegar Hitler a la Cancillería Alemana.
Esta esperiencia llevó a la solución mentada enantes a la fin de la Segunda Guerra Mundial, onde los países ganadores tomaron maquinaria y bienes que pudieren ser treslladaos dende les naciones vencíes, en cuenta de esixir dineru.
Aeropuertu de North Las Vegas
L'Aeropuertu North Las Vegas ye un aeropuertu alcontráu a trés milles náutiques (6 km) al noroeste del distritu central de negocios de Las Vegas, en North Las Vegas, Nevada, Estaos Xuníos. Ye operáu pol condáu de Clark y operáu pol Departamentu d'Aviación del Condáu de Clark.
Conocíu llocalmente como Northtown, ye'l segundu aeropuertu más ocupáu de Nevada. Ye l'aeropuertu principal nel área de Las Vegas pa l'aviación xeneral y tours escénicos, dexando que l'Aeropuertu Internacional McCarran s'enfoque nos vuelos comerciales. North Las Vegas ufierta servicios llindaos a vuelos rexonales. Munchu operadores d'helicópteros como'l Departamentu de Policía de Las Vegas usen l'aeropuertu.
L'aeropuertu ta certificáu pola 14CFR Parte 139.
Historia
Sky Raiders Inn abrió nel aeropuertu con una piscina de forma d'avión.
En 1968, Hughes Tool Company mercó la terminal Aérea North Las Vegas.
Incursiones nes pistes
L'aeropuertu siguió trabayando nun programa que busca menguar el númberu d'incidentes provocáu a partir de la presencia d'aeronaves o persones ensin autorizar qu'ingresen a la pista. Esta situación, conocida como "incursión de pista" producense con cierta frecuencia. Pal añu 2007, North Las Vegas tuvo en segundu llugar na llista d'aeropuertos con más incidentes d'esta naturaleza.
Pascal (unidá)
El pascal (símbolu Pa) ye la unidá de presión del Sistema Internacional d'Unidaes. Defínese como la presión que fai una fuercia de 1 newton sobre una superficie de 1 metru cuadráu normal a la mesma.
1 pascal (Pa) = 1 N/m² = 1 J/m³ = 1 kg·m–1·s–2
Equival a 10 baries y a 9,86923 * 10-6 atmósferes.
El nome vien-y n'honor de Blaise Pascal, matemáticu, físicu y filósofu francés.
Albon-d'Ardèche
Albon-d'Ardèche ye una comuña francesa del departamentu d'Ardèche, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Honoré de Balzac
Honoré de Balzac foi un novelista y dramaturgu, consideráu por munchos el más importante de los escritores realistes en francés. Elementu clave de la historia de la lliteratura del so país y de la del S.XIX, ye autor d'una obra enormemente variada.
La so obra más conocida ye La comedia humana (La Comédie humaine), que consta de 95 obres completaes (85 noveles y rellatos y ensayos analíticos).
Resolución d'ecuaciones
thumb|Resolver una ecuación numbérica d'una variable equival a atopar aquellos valores nel [[dominiu d'una función que la amenorguen a cero.]] En matemática, la resolución d'una ecuación ye'l procedimientu de cálculu p'atopar cuálos son los valores (númberos, funciones, conxuntos, etc.) que cumplen la condición indicada como una igualdá (una ecuación). Estos valores suélense denominar raigaños de la ecuación. El resolución d'ecuaciones polinómiques, o alxebraiques, xuega un papel importante na nacencia y posterior desenvolvimientu del álxebra. La caña de les matemátiques que les estudia ye la teoría d'ecuaciones.
Una ecuación entiende espresiones con variables indefiníes, o incógnites, que tienen de ser sustituyíes por valor de forma tal que la igualdá sía cierta. Pa carauterizar les soluciones d'una ecuación impónense restricciones sobre les incógnites. Polo xeneral, pídese que pertenezan a un conxuntu numbéricu específicu.
El resolución d'ecuaciones lliniales, cuadráticas, cúbiques y cuárticas por aciu factorización de raigaños ye bastante senciella cuando los raigaños son racionales o reales; tamién hai fórmules qu'apurren les soluciones. Sicasí, nun hai una fórmula xeneral en términos de raigaños pa les ecuaciones de quintu grau sobre los racionales; por aciu un númberu finito de sumes, restes, multiplicaciones, divisiones y estracciones de raigaños. Esto probar por primer vegada'l teorema d'Abel-Ruffini, publicáu en 1824, que foi una de les primeres aplicaciones de la teoría de grupos na álxebra. Esta resultancia tamién se cumple pa ecuaciones de mayor grau.
Definición d'ecuación
Dada una función f : A → B y un b en B, esto ye, un elementu del codominio de f.
Na ecuación dada, x denominar incógnita.
Un exemplu d'ecuación ye'l siguiente, tomando tiense la ecuación con variable natural
L'estudiu de les ecuaciones depende de les carauterístiques de los conxuntos y l'aplicación; por casu, nel casu de les ecuaciones diferenciales, los elementos del conxuntu
A
son funciones y l'aplicación
f
tien d'incluyir dalguna de les derivaes del argumentu. Nes ecuaciones matriciales, la incógnita ye una matriz.
La definición que se dio inclúi les igualdaes de la forma
. Si «
+
» denota la suma de funciones, entós
(B, +)
ye un grupu. Basta definir l'aplicación
, con
l'inversu de
h
con al respective de la suma, pa tresformar la igualdá nuna ecuación
con b = 0.
Soluciones d'una ecuación
El conxuntu solución ye aquel que contién tolos valores determinaos que cumplen cola ecuación, y estos valores son denominaos soluciones. Por casu, la ecuación
tien a como la so conxuntu solución, con 1 como única solución de la ecuación.
Polo xeneral, dada f : A \to B una función, y f(x) = b la ecuación que determina.
El conxuntu de soluciones puede ser unitariu (esiste esautamente una solución), * finito (esiste un númberu finito de soluciones) o * infinitu.
Métodos de solución
En casos simples, ye relativamente fácil resolver una ecuación siempres y cuando se satisfaigan ciertes condiciones. Sicasí, en casos más complicaos, ye difícil o engarrosu llograr espresiones simbóliques pa les soluciones, y pollo dacuando utilícense soluciones numbériques averaes.
Funciones inverses
Pal casu simple d'una función d'una variable, por casu, h(x), puede resolvese una ecuación del tipu :h(x) = c, c constante si tener en cuenta lo que se denomina la función inversa de h.
Dada una función h : A → B, la función inversa, identificada como h-1, defínese como h-1 : B → A ye una función tal que
Agora, si aplícase la función inversa de dambos llaos de la igualdá :h(x)=c, c constante llógrase :h-1(h(x))=h-1(c)
y atopóse la solución de la ecuación. Sicasí, dependiendo de la función, pue ser difícil definir la inversa, o pue que nun sía una función en tol conxuntu B (solo por casu nun subconxuntu), y tener munchos valores pa un dau puntu.
Ejemplo
Si x apaez como sumando na ecuación, súmase'l términu opuestu (col signu camudáu) a entrambos llaos de la ecuación pa llograr x. Si x apaez multiplicando, entós multiplíquense dambos llaos de la ecuación pola so númberu recíprocu. Si x ye un esponente nuna ecuación esponencial, aplícase'l llogaritmu nuna base fayadiza a entrambos llaos de la ecuación. Si x ye la base d'una ecuación de potencia, aplícase'l raigañu correspondiente a entrambos llaos de la ecuación. Si x ye l'ángulu nuna ecuación trigonométrica, aplícase la función trigonométrica inversa a entrambos llaos de la ecuación.
Métodos numbéricos
N'ecuaciones más complicaes, los métodos simples de solución d'ecuaciones puede ser nun sían apropiaos. En ciertos casos, puede usase un algoritmu de busca de raigaños p'atopar la solución numbérica a una ecuación, qu'en ciertos casos ye más que suficiente pa resolver dellos problemes.
Series de Taylor
Una área de la matemátiques enfocóse na creación de dalguna función más simple para averar a una función complexa, nes cercaníes o redolada d'un dau puntu. N'efeutu, pueden utilizase polinomios nuna o delles variables p'averar funciones - un exemplu d'estos polinomios son les series de Taylor.
Resolvimientu d'otres ecuaciones
Tien de notase que ye posible crear ecuaciones entá más complicaes, por aciu l'usu d'operadores diferenciales, matrices, y otru operadores matemáticos. En toos estos casos caltién el principiu de que'l resolución de la ecuación ye la busca de los valores que faen que la ecuación satisfáigase, solo que dependiendo de los operadores matemáticos arreyaos va ser necesariu utilizar distintes estratexes o métodos pa resolver les ecuaciones.
Aeropuertu de Nicosia
L'Aeropuertu Internacional de Nicosia (códido IATA: NIC, códigu OACI: LCNC) (en griegu: Διεθνές Αεροδρόμιο Λευκωσίας; Lefkoşa Uluslararası Havaalanı), allugáu al oeste de la capital de Xipre, yera la principal terminal aérea del país dende la so construcción na década de 1930 como estación de la Royal Air Force (RAF, del Reinu Xuníu) hasta 1974. Anguaño atópase inoperable.
Historia dende los sos oríxenes hasta la invasión turca a la islla de Xipre
L'aeropuertu foi construyíu na década del 30 pola RAF. Mientres la Segunda Guerra Mundial fueron ampliaes la so pista ya instalaciones. Nos años 1943 y 1944 foi emplegáu polos aviones norteamericanos pa bombardear los pozos petroleros de Rumanía. Depués de la guerra, retomó'l so serviciu civil empezando a operar, en 1948, Cyprus Airways and BOAC. Mientres la crisis de la canal de 1956, Francia y Gran Bretaña emplegaron l'aeropuertu como base de sofitu. En 1960, cola independencia del país, l'aeropuertu pasó a les sos nueves autoridaes. La so operación foi trespasada en 1963 entós que los operadores fueren afechiscamente instruyíos. En 1966, la RAF dexó d'usala pa emplegu militar pasando a aprovechar solamente la base d'Akrotiri. En 1968 inauguráronse les nueves instalaciones que llueu quedaron pequeñes dau la fuerte medría de turistes polo que, en xunu de 1974 anunciáronse planes pa la so ampliación. Col golpe d'estáu contra'l gobiernu de Makarios del 15 de xunetu de 1974, l'aeropuertu foi zarráu transitoriamente en plenu periodu vacacional. El 18 reabrir pa recibir gran cantidá d'aviones que fueron encetaos polos turistes que deseyaben abandonar la isla.
Situación posterior a les operaciones
thumb|300px|Vista actual del interior del edifico principal del aeropuertu Dende'l fin de les operaciones de xunetu de 1974, esti aeropuertu atópase zarráu al usu. Tanto la pista principal como les auxiliares quedaron inoperables depués de la guerra por impautos direutos de fueu d'aviación y artillería. Darréu depués de la primer fase de la Operación Atila, el 26 de xunetu de 1974, el gobiernu británicu ordenó una revista del estáu del aeropuertu pa determinar el tamañu del dañu. En mayu de 1975, Naciones Xuníes ufiertar a pagar l'arreglu de los daños. L'arreglu facer los Royal Engineers yá que nun podíen participar los xipriotes. Tanto ye asina que los provisores locales del material tuvieron de dexalo na puerta y ser acarretaos depués polos británicu. thumb|300px|Vista actual del interior del edificiu principal - sector de control sanitariu Cuando'l so arreglu empezó y depués de la llimpieza inicial, pudo vese que los frayatos yeren cimeros a les previstes yá que había cráteres de 12m de diámetru y 2 de fondura. Cuando'l llabor taba rematando, modificóse'l requerimientu operacional de ser una pista internacional a una pista d'emplegu tácticu. Aquel día el reasfaltado terminárase. Pero la pintura de señalización na pista principal atayóse. Trés desapiegues producir nel añu 1977 con autorización de Naciones Xuníes. Trátase de tres aviones de la Cyprus Airways que quedaren nel llugar depués de la invasión de 1974.
Cristinacce
Cristinacce ye una comuña francesa del departamentu de Córcega del Sur, na rexón de Córcega. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Aeropuertu de Nueva Guinea
L'Aeropuertu Nueva Guinea ye un aeropuertu que sirve a la ciudá de Nueva Guinea na Rexón Autónoma de la Mariña Caribe Sur, Nicaragua.
Gesiel José de Lima
Gesiel José de Lima ye un ex-futbolista brasilanu.
Alboussière
Alboussière ye una comuña francesa del departamentu d'Ardèche, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Nisaetus lanceolatus
El águila-azor de Célebes (Nisaetus lanceolatus) ye una especie d'ave accipitriforme de la familia Accipitridae. Ye una ave de presa endémica d'Indonesia. Con un llargor de 64 cm, ye un rapaz de medianu tamañu. Tien un plumaxe de color marrón escuru na parte cimera y blancu na parte inferior. Nun hai dimorfismu ente machos y femes. Aves adultos tienen un plumaxe de color marrón acoloratáu,
Los adultos tienen la cabeza acoloratada-marrón, les plumes de la cabeza y del pechu fuertemente marcaes, ales escures de color marrón, y la parte inferior de negru con barres blanques. Les aves nueves tienen la cabeza y les partes inferiores blanques.
Llocalización y Hábitat
Ye endémica de les islles Célebes y les sos islles satélites: Buton, Muna, Banggai y Sula, onde habita les selves tropicales. Aliméntase principalmente d'aves, llagartos, culiebres y mamíferos.
Brassica oleracea gongyloides
El colirrábano, col rábano, o colinabu (Brassica oleracea var. gongylodes L., o Brassica oleracea Grupu Gongylodes), ye una planta de la familia de les crucíferas. Denominada nel norte d'Europa bien frecuentemente como Kohlrabi (Germ. "kohl" + "rabi"). Ye una variedá de col con gran parte a la hinchadura que tien la so carne, de forma cuasi esférica (jocosamente comparada col Sputnik pola so semeyanza na forma).
El Kohlrabi (colirrábano) foi creáu por seleición artificial pa ser una planta de crecedera de tipu meristema, el so orixe na natulareza ye un encruz de la planta selvaxe de la col montesa (Brassica oleracea) y el rábanu blancu selvaxe (Raphanus sativus).
Carauterístiques
Trátase d'una planta con grandes capacidaes de cultivu de calter biañal. Acompaña fácilmente a los cultivos de cebolles, floria dende los meses de Mayu a Agostu y tien unes flores hermafrodites. La parte comestible de la planta ye una especie de bulbu (en realidá ye una especie de tarmu inmaduru engrosáu, la versión madura ye de testura madera) en forma esférica colos tueros saliendo de forma ostensible, el tamañu de la parte comestible sueli ser de 5 cm de diámetru, anque ye variable, pudiendo llegar diámetros más grandes, denominaos superschmeltz/xigante (Toes elles suelen tener calidá pa ser comestible). El color puede bazcuyar dende'l verde claru (más habitual), hasta'l violeta (el color violeta ye superficial, nel so interior suel tener una carne mariello). Los tarmos suelen llegar a crecer de 3 a 5 dm de llongura con una fueya amplia (escasamente comestible).
Conteníu nutricional
thumb|Colirrábano. El colirrábano puede comese tanto crudu como cocíu (non más d'un cuartu d'hora). Suel tener un altu delidiáu d'elementos nutritivos como'l seleniu, vitamina B, acedu fólico, vitamina C, potasiu, magnesiu y cobre suelen apurrir una enerxía de 24 kcal/100 g.