cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
David Ricardo
Equivalencia ricardiana
Otra de les idees acomuñaes a David Ricardo ye la equivalencia ricardiana. Esta teoría argumenta que nun importa de qué manera financie'l gastu públicu un país, si por aciu un aumentu d'impuestos o por aciu emisión de delda pública. En nengún de los dos casos, esti aumentu de gastu va tener efeutu na economía real. Esta idea basar na racionalidá de los contribuyentes d'agorar qu'un aumentu del gastu públicu va traer xubíes d'impuestos nel futuru pa financiar esi gastu. Por ello, ante un aumentu del gastu públicu los contribuyentes van amenorgar el so consumu y van aumentar el so aforru p'asegurase un futuru estable y compensar esa futura xubida d'impuestos. D'esta manera, si l'amenorgamientu del consumu per parte de los contribuyentes ye la mesma que la delda que tien de devolver el Gobiernu, nun se va producir nengún cambéu na demanda amestada.
Analxésicu
Un analxésicu ye una melecina p'aselar o esaniciar el dolor, yá seya de cabeza, muscular, d'artritis, etc. Esisten distintos tipos d'analxésicos y cada unu tien les sos ventayes y riesgos. Etimológicamente procede del prefixu griegu an- (‘falta, negación’) y άλγος (/álgos/, ‘dolor’).
Anque puede usase el términu pa cualquier sustancia, esto ye, cualquier mediu qu'amenorgue'l dolor, xeneralmente refierse a un conxuntu de fármacos, de families químiques distintes qu'aselen o esanicien el dolor por distintos mecanismos.
Antiinflamatorios non esteroideos
Los antiinflamatorios non esteroideos (AINE) son un grupu de fármacos heteroxéneu, que'l so representante más conocíu ye l'aspirina. Actúen sobremanera tornando a unes enzimes llamaes ciclooxigenases, cruciales na producción de prostaglandines, sustances mediadores del dolor. Correspuenden al primer pasu analxésicu de la OMS, xunto col paracetamol (AINE carente d'efeutos antiinflamatorios). Amás de propiedaes analxésiques, los AINE son antipiréticos, antiinflamatorios y dellos antiagregantes plaquetarios. Tienen l'inconveniente de que nun se puede superar una dosis de tolerancia o techu terapéuticu por cuenta de los graves efeutos adversos como ye la hemorraxa.
Opiáceos menores
Son un grupu de sustances, la mayoría sintétiques como'l tramadol qu'asonsañen, con menor poder analxésicu, l'aición de los opioides. Correspuenden al segundu pasu analxésicu de la OMS.
Opiáceos mayores
Son un grupu de fármacos, unos naturales (opiáceo) como la morfina y otros artificiales (opioide) como'l fentanilo, qu'actúen sobre los receptores opioides de les neurones del sistema nerviosu, asonsañando'l poder analxésico de los opiáceos endóxenos. Son los fármacos analxésicos más potentes conocíos y correspuenden al tercer pasu analxésicu de la OMS. Pueden acomuñar y potencien la so aición colos AINE, pero nun ye biolóxicamente correutu acomuñar a opiáceos menores.
Los opiáceos mayores nun presenten techu terapéuticu, polo que puede aumentar la dosis según la presencia de dolor y tolerancia del paciente. Presenta l'inconveniente de que son sustances estupefacientes y ablayen el sistema nerviosu central nes primeres dosis.
Otros
Ziconotide ye un fármacu que nun ye opioide, nin un AINE, y tampoco un anestésicu local. Usáu nel tratamientu del dolor crónicu.
Fármacos adyuvantes
Anque nun son analxésicos cuando s'alministren aislladamente, potencien l'aición de cualquier analxésicu n'asociación. Ente los fármacos adyuvantes analxésicos atópense:
Anque non pueden incluyise dientro del grupu de los analxésicos, el placebo, esto ye, l'efeutu placebo o aliviu del dolor n'ausencia d'un tratamientu conocíu biolóxicamente como activu, ye capaz d'activar árees cerebrales dedicaes al aliviu del dolor, provocando cambeos físicos na manera na que'l celebru respuende al dolor, visible en resonancia magnética funcional, polo que ta demostráu que l'enfotu que deposita'l paciente nun tratamientu, ameyora les resultaos del mesmu. Con too y con eso, nenguna fase del tratamientu del dolor pasa pol usu de placebo, porque nun ye éticu.
Saint-Germain-Laval (Loira)
Saint-Germain-Laval ye una comuña francesa del departamentu de Loira, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Derechu romanu
El derechu romanu» designa l'ordenamientu xurídicu que rixó a los ciudadanos de Roma y, con posterioridá, d'aquellos instalaos en distintos sectores del so Imperiu, nun espectru históricu que'l so puntu de partida asítiase al par de la fundación de Roma (753 e.C. ) y que s'estiende hasta mediaos del sieglu VI d. C., dómina en que tien llugar el llabor compiladora del emperador Justiniano I el conocíu dende'l Renacimientu como Corpus Iuris Civilis.
Magar la espresión derechu romanu» fai referencia fundamentalmente al derechu priváu, lo cierto ye qu'otros aspeutos, tales como'l derechu penal, el públicu, l'alministrativu, caben dientro de la denominación.
Na actualidá, el derechu romanu ye oxetu d'estudiu d'una disciplina xurídica internacional, la romanística, que la so sede son les facultaes de derechu de tol mundu. En virtú d'esti calter internacional, el derechu romanu cultivar en dellos idiomes, principalmente italianu («llingua franca» de la romanística), siguíu pol alemán y l'español. Hasta la metá del sieglu XX hubo importantes contribuciones en francés, pero na actualidá esta situación varió a la baxa; l'inglés ye un idioma d'usu minoritariu nel cultivu de la disciplina, anque s'acepta como idioma científicu na mayoría de les publicaciones. L'español consolidóse como idioma científicu nesta disciplina a partir de la segunda metá del sieglu XX, gracies a l'altor científicu qu'algamó la romanística española, comandada por Álvaro d'Ors y siguida polos sos discípulos.
La definición del derechu romanu entiéndese meyor si construyir a partir de la comprensión de les sos nociones fundamentales y del so sistema de fontes. Sicasí, éstes nun permanecen idéntiques nel intre de la historia del derechu romanu, sinón que varien tantu nel so númberu, como nel so valor dientro del sistema de fontes mesmu. Ye esti sistema'l qu'aprove de nociones claves pa entender lo qu'en Roma entender por derechu. Con tou, ye posible adelantrar que la espresión ius ye la que s'utiliza pa señalar a dereches. Esta espresión oponer a la de fas, que designa a la voluntá divina. Esta clara delimitación ente derechu y relixón ye patente en testimonios que daten dende'l s. III e.C., pero ello nun ye válidu pa los primeros tiempos, como se va ver. De la mesma, la espresión ius va sirvir pa la identificación de diverses categoríes del mesmu, tales como ius civile, ius naturale, ius honorarium, o ius gentium, por nomar delles de les más relevantes.
Significáu de la espresión derechu romanu»
150 px|thumb|Corpus Iuris Civilis Al usar la espresión derechu romanu» pueden indicase diverses acepciones.
Fontes de conocencia
A) Justinianeas, que constitúin el Corpus iuris civilis. Con esti nome conocer dende la Edá Media la obra compilatoria llevada a cabu pol emperador Justiniano I. Na primer metá del sieglu VI d. C. amiéstense, amás, les constituciones imperiales d'esti emperador posterior a la compilación, les que dan orixe a una cuarta parte del Corpus Iuris Civilis, llamada Novellæ.
B) Extrajustinianeas.
Antecedentes
La nacencia del derechu romanu deber ente otres causes a la división esistente na sociedá romana ente patricios y plebeyos, sicasí antes del añu 451 e.C. -450 e.C., nun conocemos un sistema unificáu pa la península, por eso tenemos de remontanos a Grecia, trubiecu de la civilización occidental, onde taba presente'l periodu áticu, o del derechu griegu áticu, d'onde podemos presumir fueron permeadas delles disposiciones presentes na Llei de les XII Tables.
Les tradiciones llegales romanes taben en manes de los patricios y tolos asuntos rellacionaos colo que nós conocemos como derechu recayíen sobre'l Pontifex Maximus, evidentemente patriciu, conociéndose como derechu pontifical. Los plebeyos desconocíen como diben ser xulgaos esautamente y de normal los patricios aplicaben la tradición pontifical según convenía a los sos intereses. Por ello, una de les reclamaciones plebeyes, a imaxe de lo qu'asocediera nes ciudaes del arcaísmu griegu, solicitaron la codificación de la tradición en forma de lleis. Pa ello, el Senáu alcordó unviar una comisión a Grecia pa informase sobre les lleis de les ciudaes, y dempués decidióse l'abolición de les maxistratures patricies y del tribunado de la plebe, apurriendo'l poder a una comisión de decenviros, que debíen codificar les lleis romanes nun periodu d'un añu. Esta comisión ellaboró X(10) tables de lleis bastante xustes y, por tanto, favorables a los plebeyos, pero, al nun tar termináu'l trabayu, nomóse una segunda comisión decenviral, muncho más conservadora, qu'ellaboró los dos últimes tables, con lleis netamente antiplebeyas, que, por casu, prohibíen los matrimonios mistos. Esta comisión intentó perpetuase nel poder, pero foi depuesta y el sistema de maxistratures empezó a funcionar de nuevu. La resultancia foi'l primer cuerpu llegal conocíu y estructurado, llamáu Llei de les XII Tables, del añu 451 e.C., y que fueron espuestes públicamente nel Foru Romanu.
La compilación llexislativa foise realizando de forma acumulativa al traviés de los Edictos del Pretor. A partir de la Llei de les XII Tables, los Pretores asumieron la función xurisdiccional, y pa poder tipificar nuevos casos emitíen al entamu del so mandatu un Edictu nel qu'indicaben que yera punible, nel qu'asumíen como propios los edictos de pretores anteriores, y correxíen o abolíen les disposiciones recibíes.
De primeres el pretores yeren namái dos, unu'l Prætor Vrbanus dedicar a xulgar los asuntos nos que participaren ciudadanos romanos, ente que l'otru, el Prætor Peregrinus, atendía los casos nos que puramente intervinieren non ciudadanos. Los casos trataos yeren bastante variaos, pero la mayoría derivaben d'asuntos comerciales. Asina, les rellaciones comerciales obligaron a la creación del precedente del llamáu derechu contractual, un derechu ultro citroque obligatio (qu'obliga a dambes partes), a partir del cual naz el llamáu Ius Gentium o derechu de xentes.
El sistema llegal romanu foi complicándose cada vez más, una y bones los Tribunos de la Plebe al traviés de los Comitia Tributa ellaboraben Plebiscitos sobre los más variaos asuntos, políticos, económicos, xurisdiccionales, ente que'l Senáu, al traviés de los resoluciones llamaos Senatus Consultum creaba xurisprudencia.
Col advenimiento del Imperiu, los emperadores asumieron la función de los Tribunos de la Plebe col exerciciu de la Tribunicia Potestas, lo que-yos dexó llexislar al traviés de los Edictos y Constituciones imperiales. Pela so parte, los gobernadores provinciales teníen poderes xurisdiccionales y podíen emitir lleis propies pa les sos provincies, pero que podíen ser recurríes polos provinciales ante'l Senáu y/o l'Emperador.
La resultancia de too esti conxuntu de disposiciones foi un enorme y farragoso aparatu de lleis de distintos rangos, munches vegaes contradictories, lo que fizo necesaria l'apaición de la figura de los xurisconsultos (o Xuristes), que trataben de simplificar el conxuntu llegal y formar doctrina xurídica, que pudiera aplicase tamién a los nuevos casos. Ente ellos destaquen Ulpiano, Papiniano, Modestino, Gayo y Paulo.
El primer intentu de sistematizar totalmente el derechu deber al emperador oriental Teodosio II, socesor d'Arcadio. Sol so patrociniu, ellaboróse'l Codex Theodosianus, que de la mesma sirvió como base pa la creación de derechu nos nuevos reinos xermánicos qu'asocedieron al Imperiu romanu n'occidente. Esti códigu foi reconocíu como fonte de derechu pol emperador Honorio, tíu de Teodosio II. El Breviarum Alarici o Lex Romana Visigothorum, ellaborada pol rei visigodu Alaricu II, ye un herederu direutu del Codex Theodosianus.
El monarca visigodu Recesvinto impulsó una nueva compilación que substituyese al Breviariu de Alarico, dando llugar al Liber Iudiciorum que nos siguientes reinaos foi recibiendo agregos. Esta compilación foi recuperada a partir del sieglu IX pol Reinu de Lleón y convirtióse na base del derechu hispánicu hasta les Siete Partíes d'Alfonsu X El Sabiu.
El derechu priváu en Roma naz, gracia al pensamientu politico y relixosu de la epoca, al igual que'l derechu priváu, 3d.
Etapes nel derechu romanu
1. Derechu antiguu o quiritario del 753 a. C al 450 e.C. 2. Derechu preclásicu del 450 a. C al 130 e.C. 3. Derechu clásicu del 130 a. C al 230 d. C. 4. Derechu postclásico del 230 d. C al 527 d. C. 5. Derechu justinianeo del 527 d. C al 565 d. C.
Postclásico
Denominar «derechu romanu postclásico» al periodu de la historia del derechu romanu qu'entiende dende la primer metá del sieglu III hasta la escoyeta ordenada por Justiniano, que coincide col periodu políticu romanu del Apoderáu o Baxu Imperiu (ascensión al poder de Diocleciano en 284 d. C., hasta la muerte de Justiniano en 565).
Receición del derechu romanu n'Europa
thumb|right|250px|[[Bartolo de Sassoferrato]] El derechu romanu espublizóse por cuenta de la enseñanza universitaria qu'empezó en Boloña nel sieglu XII, y más concretamente gracies a el llabor desempeñáu pol gramáticu y xurista Irnerio, que'l so métodu consistente en faer curties aclaraciones testuales o gloses y distinciones terminolóxiques, foi con posterioridá desenvueltu de manera progresiva polos denominaos Glosadores, ente los que destaquen Azón (profesor en Bolonia ente 1190 y 1229) y Acursio (compilador de les gloses de los predecesores nuna Glossa ordinaria). Sicasí, nun foi hasta l'apaición de Bartolo de Sassoferrato (discípulu de Cino da Pistoia y consideráu por munchos romanistas como unu de los más influyentes xuristes de tolos tiempos) nel sieglu XIV, cuando'l derechu romanu algamó un gran prestíu. Bártolo, qu'a pesar de la so curtia vida dexó una amplia obra basada en comentarios, trataos monográficos y dictames, foi'l mayor artífiz y impulsor del derechu romanu común, que xunto col derechu canónicu anició'l utrumque ius, que representa'l fundamentu de la cultura xurídica europea.
El Renacimientu traxo consigo la desacreditación del métodu emplegáu por Bartolo, consistente nel aprovechamientu de los testos del Corpus Iuris como argumentos d'autoridá. Pero frente a esta concepción metodolóxica (el denomináu mos Italicus), se contrapuso una nueva de tintes eruditos, que trataba d'usar los testos del Corpus Iuris como fontes de conocencia pa la reconstrucción de la historia xurídica romana, dientro del marcu d'otres fontes, como pueden ser les lliteraries o les arqueolóxiques (mos Gallicus).
Influencia ya importancia
El derechu romanu considérase un escelente mediu d'educación xurídica. Los grandes xurisconsultos romanos, principalmente de la dómina clásica (ente'l 130 e.C. y el 230 d. C.) rellumaron pola so capacidá creadora de nueves instituciones, col so afiguráu pragmáticu sobre l'edictu pretorio, buscando siempres la consecución del ideal de xusticia procedente de la filosofía griega del suum cuique tribuere (dar a cada unu lo suyo). Leibniz comparar colos matemáticos qu'aplicaben los sos principios como fórmules alxebraiques. Coles mesmes, el derechu romanu ye indispensable pa entender la historia y lliteratura romanes, una y bones los ciudadanos romanos taben empecipiaos pa la práutica del derechu y teníen un enclín natural escontra'l so estudiu.
El derechu romanu ye la base ya inspiración del derechu civil y comercial en munchos países:
El derechu priváu del nuesu tiempu tien el so antecedente remotu nesti derechu, onde s'aniciaron cuasi toles instituciones esistentes na actualidá. N'Occidente, la estructura del derechu civil inda respuende a direutives y criterios del derechu romanu, con mayor intensidá nos rellacionaos cola regulación de los derechos patrimoniales, cuantimás les obligaciones. Son, coles mesmes, como sorraya Antonio Fernández de Buján, múltiples y variaes les enseñances que depara l'estudiu de los principios y normes constitucionales, alministratives, fiscales, penales ya internacionales nel ámbitu del derechu Públicu, ius publicum, romanu.
Nun asocede lo mesmo col derechu de familia, onde la influencia romana ye enforma menor, siendo reemplazada por delles valoraciones indicaes pola Ilesia Católica. Tamién tien poca influencia nes cañes del derechu priváu como'l derechu comercial, y práuticamente nun inflúi nel derechu penal nin nes demás cañes del derechu públicu.
Kiev
Kiev (n'ucraín Київ, Kyiv, )) ye la capital d'Ucraína y la ciudá más importante del país. Ta asitiada nel centru-norte del país, a la vera del ríu Dniéper. Con una población de y aproximao 3.650.000 na so área metropolitana, ye la séptima ciudá más poblada d'Europa.
Historia
A lo llargo de la so historia, Kiev, una de les ciudaes más antigües de la Europa del Este, pasó per delles etapes de gran prominencia y de relativa escuridá. Considérase que la ciudá foi fundada nel sieglu V como una ciudá comercial na tierra de los primeros eslavos orientales, esto ye, los que s'autodenomaríen los Rus de Kiev. Gradualmente empezó a ganar prestíu como'l centru de la civilización eslava oriental, convirtiéndose del sieglu X a XII na capital cultural y política del Principáu de Kiev, l'estáu eslavu oriental de la edá media precursor directu del estáu ucraín modernu. La ciudá foi dafechu destruyida mientres la invasión mongola de 1240 y perdió la so influyencia nos siguientes sieglos.
Foi una capital provincial d'importancia marxinal nes contornes de los territorios controlaos polos sos poderosos vecinos: primero'l Gran Ducáu de Lituania, siguíu pola mancomunidá polaco-lituana y, finalmente, Rusia. L'andanciu de peste bubónica llegó a Kiev en 1770.
La ciudá volvió espolletar mientres la revolución industrial del Imperiu Rusu a finales del sieglu XIX. Depués del periodu aturbolináu que siguió a la Revolución Rusa de 1917, foi capital de la República Popular d'Ucraína y dende 1921 foi una ciudá importante de la Ucraína soviética, y dende 1934, la so capital. Mientres la Segunda Guerra Mundial, la ciudá foi destruyida de nuevu, casi dafechu, pero recuperóse rápido nos años de posguerra, aportando a la tercer ciudá más importante de la XRSS.
Tomohiko Miyazaki
Tomohiko Miyazaki (宮崎 智彦, ) ye un futbolista xaponés.
Landrecourt-Lempire
Landrecourt-Lempire ye una comuña francesa del departamentu de Meuse, na rexón de Gran Este. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
El Principín
El Principín (Le Petit Prince) ye un cuentu mui famosu del aviador francés Antoine de Saint-Exupéry. Escribiólu mientres taba nun hotel de Nueva York en 1943.
Motor de videoxuegu
Un motor de videoxuegu ye un términu que fai referencia a una serie de rutines de programación que dexen el diseñu, la creación y la representación d'un videoxuegu. De la mesma esisten motores de xuegos qu'operen tantu en consoles de videoxuegos como en sistemes operativos. La funcionalidad básica d'un motor ye aprovir al videoxuegu d'un motor de renderizado pa los gráficos 2D y 3D, motor físicu o detector de choques, soníos, scripting, Animación por ordenador animación, intelixencia artificial, redes, streaming, alministración de memoria y un escenariu gráficu. El procesu de desenvolvimientu d'un videoxuegu puede variar notablemente por reutilizar o afaer un mesmu motor de videoxuegu pa crear distintos xuegos.
El Principín
Paez un llibru pa escolinos, pero trata temes profundos como la vida, l'amistá y l'amor. Nel cuentu, Saint-Exupéry imaxínase a sí mesmu nel desiertu d'El Sáḥara onde tuvo que facer un aterrizaxe d'emerxencia y ellí conoz a un príncipe veníu de les estrelles. Nes sos conversaciones con él, l'autor dexa ver la so visión sobre la estupidez de la humanidá y la sabiduría qu'hai na cenciellez de cuando se ye neñu, y que se pierde al crecer.
Motor de videoxuegu
Anguaño esisten una gran variedá de motores completos y motores gráficos como OGRE 3D que ye un motor gráficu gratuitu con "open-source" por que el usuariu pueda crear aplicaciones dende'l llinguaxe C++. Desarrolladoras grandes de motores o SDKs por que los usuarios comenenciudos nel desenvolvimientu de videoxuegos puedan afayar como s'ellaboren y asina tener una introducción amplia a la industria y el desenvolvimientu. Otros exemplos de motor de xuegu son el motor gráficu Doom Engine, Quake Engine, y GoldSrc, desenvueltu por id Software y el cual foi utilizáu pa crear los esitosu xuegu Doom y Quake; otros motores famosos son Source, creáu por Valve, y BLAM! Engine, desenvueltu por Bungie, y nel cual creóse la saga de Halo.
Assets
Los assets pueden ser traducíos como elementos que van ser introducíos al videoxuegu. Estos elementos inclúin Modelos 3D, personaxes, testures, materiales, animaciones, scripts, soníos, y dellos elementos específicos de cada motor. Cada motor trabaya d'una manera distinta a otros lo cual puede aceptar "Assets" qu'otros motores nun pueden remanar, sicasí los exemplos mentaos antes, son elementos que tolos motores d'anguaño usen.
El Principín
Saint-Exúpery fixo tamién los dibuxos del llibru.
Motor de videoxuegu
Application Programming Interface (Interfaz de Programación d'Aplicaciones)
Ente estos los más importantes son el DirectX (de Microsoft) y el OpenGL (que trabaya cola mayoría de los sistemes operativos).
Render (renderización)
La renderización ye'l procesu del ordenador n'amosar en pantalla l'aspeutu visual del nuesu xuegu. La renderización encargar d'amosar al xugador tol poder gráfico que'l desarrollador configurara nel motor, la renderización amuesa tou lo que ye'l terrén o BSP, modelos, animaciones, testures y materiales. La renderización contribúi tol aspeutu visual del xuegu.
El Principín
Traducciones
Hai más de 160 traducciones d'El Principín y más de 500 ediciones, y adautaciones fonográfiques, cinematográfiques, operístiques y de dibuxos animaos. El testu foi vertíu al asturianu por Xosé Lluis García Arias y sirvió pa ser lleíu nun programa de Radio Xixón a finales de los años 1970. Depués asoleyóse pola Academia de la Llingua Asturiana, na so coleición Escolín (4ª Ed., xineru 2002, ISBN 84-8168-318-3).
Motor de videoxuegu
Oxetos 3D
Los oxetos 3D son oxetos "secundarios" podría dicise, que s'amiesten al escenariu del videoxuegu (p. ex., baños, puertes, árboles, muebles, adornos, etc) Los oxetos o modelos 3D son clasificaos por polígonos al igual que tou elementu que tenga una composición tridimensional.
El Principín
Curiosidaes
Un asteroide (el 46610) foi bautizáu col nome de Bésixdouze (B612) n'homenaxe al planeta de El Principín.
Motor de videoxuegu
Oxetos 3D
Esto ye en poques pallabres el LOD o Level of Detail (Nivel de detalle).
Higher-order surfaces (superficies d'altu orde)
Ye una forma de renderización especialmente pa terrén nun videoxuegu. Videoxuegos de nueva xeneración como Gears Of War, Halo 4, Battlefield 4, Crysis 3, utilicen esta téunica pa crear terrén de manera anidiada y realista.. Esta téunica puede utilizase pa otros modelos pero ye esclusivu pa modelos High-Poly yá que s'especializa en deformar con curves.
Culling
Codificado que llogra que los oxetos que nun se ven en determináu cuadru de l'animación por causa d'oxetos que los atrabanquen (como una paré) nun tomen tiempu de renderizado. Asina s'amenorga la cantidá de trabayu del motor. El Culling ye más bono d'implementar en xuegos onde la visión ye controlada, como los RTS, en comparanza colos FPS. Un métodu de Culling puede ser utilizando “Árboles BSP”.
BSP Tree Hierarchy (BSP Árbol de Xerarquía)
thumb|center|x150px|Un heightmap creáu con [[Terragen]] center|x150px|La resultancia del Heightmap utilizáu en Terragen nuna superficie 3D El BSP (Binary Space Partioning) ye'l modelu dixital del terrén que'l nuesu videoxuegu siempres va a renderizar en tou momentu. El BSP estremar por ser la base del nuesu mundu o nivel, ye lo que conforma l'ecosistema y estructura del nuesu nivel (un desiertu, un mar, un castiellu, un monte etc) Un BSP puede crease de munches maneres pero anguaño les téuniques más utilizaes son por aciu Brushes y Heightmaps.
thumb|Un terrén creáu por aciu Brushes en Schorched3D
Tesselation
Téunica usada pola carauterística de TruForm de ATI que consiste n'amestar más polígonos a un modelu o a una superficie convirtiéndolo nun oxetu High-Poly pa poder amestar más detalle visual.
Llume (lighting)
El llume ye un procesu de renderización na que'l motor alluma tou lo que sía 3D yá sía por pixel o por vértiz. El llume varia dependiendo la configuración qu'estableciera l'usuariu al motor. El llume puede ser de les coses más complexes al desenvolver un videoxuegu yá que un llume cercano a lo "perfectu" puede dar un aspeutu visual al xuegu espectacular, pero claru que nun ye bono de llograr. Polo xeneral el llume ye influyida por APIs, como DirectX y OpenGL, por obvies razones, versiones más nueves d'esta API demuestren meyores resultaos de llume. L'avisiegu ye otru factor por demás importante y que reacciona por aciu la lluz, si'l mundu llogra bonu llume tamién va tener un bon avisiegu.
Flat Shading Lighting (Llume d'Avisiegu Planu)
Consiste en que cada polígonu represente un valor leve que se pase al polígonu completu que xenere una imaxe plana del mesmu, a esta imaxe tamién se-y asigna un color determináu.
El Phong Shading toma más tiempu de procesamientu que'l Vertex Shading pero la so resultancies son enforma meyores en cuestión d'anidiáu de testures.
La segunda manera facer por mediu de tomar tol marcu y quitar los cantos dentaos, pero esto rique de muncha memoria.
El manexu del cache de testura ye imprescindible por que'l xuegu desenvuélvase rápidu (y pa cualquier motor), yá que si preséntase un constante swapping de les testures na tarxeta'l xuegu se vera lentu y aburrible, dellos APIs descarguen cada testura cuando esto pasa, pero eso fadría qu'en cada cuadru enfresquen les testures dando más lentitú. Tou tratar de cargar la menor cantidá de vegaes una mesma testura, pero eso tamién depende del API que s'utilice. Otra téunica ye la compresión de testures, estruyir testures ye como estruyir MP3, los algoritmos de compresión llogren una rellación 4:1 que nun ye enforma pero ayuda.
Soníu
Creative Labs agora apurrió les sos estensiones manejadores de soníu EAX pa DirectX, y la nueva iniciativa de OpenAL (biblioteca audio abierta). OpenAL, como suena, ye un API pa los sistemes de los soníos de la mesma manera que OpenGL ye un API.
Pal procesáu de soníu ye bien similar al procesáu de los modelos, munches vegaes un software procesar antes de pasar al hardware respeutivu, por casu DireutSound fai al soníu pa la Tarxeta de soníu lo que Direut3D fai al modeláu antes de llegar al la Tarxeta 3D. Esto ye llamáu “premezcla” nel software.
Música/Pistes d'Audiu
El soníu d'un videoxuegu llegar a remanar de munches maneres y esto depende de les capacidaes que tenga'l motor. Anguaño los motores de nueva xeneración soporten munchos formatos de soníu pero los más populares son el ".wav" y ".ogg" y en dellos casos, esixen configuraciones exactes dependiendo'l motor. L'alministración de pistes d'audiu llarga son amplies yá que motores de nueva xeneración dexen cambéu pa poder meter un "looping" a la pista, modificar el tonu, etc.
Intelixencia Artificial (IA o AI)
Ye la carauterística más importante que se-y atribúi a un motor al llau de la representación de modelos o Rénder. La IA aprove d'estímulu al xuegu. Ye críticu na parte de la forma de xuegu (game play).
La intelixencia artificial de determináu xuegu puede tornase bien complexa, primero débese definir la llinia base del comportamientu de los NPC (Non Player Characters - Personaxes non Jugables), primero tien de definise qué fai'l NPC (patrulla, guarda, etc.), depués se delimita la so “visión del mundu”, que ye lo ye'l NPC puede ver del mundu del xuegu; tien de tomase en cuenta que'l personaxe non yá va tar en mediu del mundu del xuegu sinón que tamién va interactuar con él, dempués vienen les rutines de Toma de Decisión: si'l NPC ta patrullando, y hai un soníu, ¿tien de da-y importancia o non?, ¿investiga'l so orixe o non?, etc.
Ye un sistema de regles pa les aiciones que respuenden (o empecipien) y que'l xugador tien de responder, esto ye un conceutu más xeneral de IA.
Astenosfera
Constitución
La litosfera, que constitúi una estensión de la noción de corteza terrestre, tiene un grosor mediu de 100 km d'espesor so los océanos y alredor d'ente 150 y 250 quilómetros so los continentes y cratones más antiguos.
Na astenosfera esisten movimientos lentos de conveición que despliquen la deriva continental. Amás, el basaltu de l'astenosfera flúi por estrusión a lo llargo de les dorsales oceániques, (lo que fai que s'anueve y espanda constantemente'l fondu oceánicu), mientres que onde la espansión atopa una torga representada por un continente, fúndese baxo ésti, volviendo asina la materia del fondu a fundise nel senu de l'astenosfera y mantu más fondu, fenómenu conocíu como subdución.
Pela so parte inferior, l'astenosfera va perdiendo les sos propiedaes perbaxo de los 350 km y, progresivamente adquier la rixidez del mantu inferior hacia la fondura de 850 km.
Historia
En 1899, Dutton definió una zona ríxida (corteza o litosfera hasta los 100 quilómetros de fondura y otra zona feble baxo a la que denominó astenosfera.
Pa desplicar el fenómenu de la isostasia, Joseph Barrell en 1914 afitó la hipótesis sobre la esistencia de l'astenosfera, ensin llende inferior, pos desconocíase la esistencia del nucleu.
En 1962 Don Anderson, nun atopó una teoría lo suficientemente convincente tocante al descubrimientu de Gutenberg, una y bones esi nivel ye bien heteroxeneu, amás atopóse notables diferencies na so composición en niveles baxo les cuenques oceániques al respective de los cratones continentales, polo que nun pue considerase una capa universal. Al traviés del estudiu de les ondes sísmiques aniciaes nos ensayos de les bombes nucleares, determinó que la zona de baxa velocidá taría ente 60 y 250 km. de fondura.
Intentábase atribuyir esta propiedá a la mesma astenosfera. Pero dende'l descubrimientu del Paleomagnetismu y la sismicidá profunda, dambes teoríes quedaron estremaes.
Sicasí, en 1968 John Tuzo Wilson entemeció nuevamente estos conceutos dándo-y un cuerpu teóricu d'escasa validez científica al basar tala teoría sobre la esistencia d'una capa de enlentecimientu de la velocidá de les ondes sísmiques llamada Astenosfera, contestáu por Vladimirovich, que-y retrucó que nun debe de basase única y puramente en pruebes atopaes na xeoloxía de la cuenques oceániques.
Ente 1972 y 1981 Anton Halles trata de xustificar la esistencia de l'astenosfera, más por necesidá, que por pruebes científiques fehacientes.
Ente 1975 y 1979 Sengör y Burke alderiquen nuevamente, queda demostrada la esistencia d'una diferencia bultable ente la estructura fonda de los continentes y la de la corteza oceánica, según Sipkin y Jordan. Baxo los cratones más antiguos, éstos algamen una fondura d'hasta 400 km. y la zona d'atenuamientu de la velocidá de les ondes sísmiques ye superior. Deduzse que los continentes pueden tar fondiaos al traviés de quilles (n'inglés, keels) direutamente al nucleu, como si foren raigaños de material más compautu, pero nun torga'l movimientu de los mesmos a gran escala. Entós, foi cuando l'astenosfera definióse hasta una fondura de 660 quilómetros so la superficie.
Duldes sobre la esistencia de l'astenosfera
Cuando Wegener definió la so Deriva Continental el motor pa basar el desplazamientu de les plaques continentales básase na esistencia d'un fluxu convectivou nel mantu (depués na astenosfera) pero lo que ye güei, nun hai pruebes abondes sobre la esistencia d'esti fluxu convectivu.
Dende los años noventa, la teoría sobre la esistencia d'esta capa púnxose en dubia, básica pa desplicar la deriva continental y la isostasia según datos nuevos descubiertos, proponiéndose un sistema au la corteza moviérase solidariamente col mantu soxacente hasta'l nucleu terrestre. Propúnxose, coles mesmes, que l'equilibriu isostáticu produciríase ente la parte inferior del mantu (sólidu) y la parte esterior del nucleu terrestre (líquidu). Sicasí, esta postrera propuesta nun cunta con datos abondos al respeutu pa definir la situación.
N'España, el Dr. Francisco Anguita de la Universidá Complutense de Madrid lidera l'alderique sobre la posible inesistencia de l'astenosfera.
Saint-Germain-Lespinasse
Saint-Germain-Lespinasse ye una comuña francesa del departamentu de Loira, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Laneuville-au-Rupt
Laneuville-au-Rupt ye una comuña francesa del departamentu de Meuse, na rexón de Gran Este. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Iodopleura isabellae
Iodopleura isabellae ye una especie d'ave paseriforme de la familia Tityridae que vive en Suramérica. Tradicionalmente creíase que yera de la familia Cotingidae, pero esisten importantes elementos qu'indiquen que ta meyor allugáu na familia Tityridae, onde lo asitia'l SACC. Habita nel dosel del monte húmedu nes zones oeste y sur del Amazones.
Saint-Haon-le-Châtel
Saint-Haon-le-Châtel ye una comuña francesa del departamentu de Loira, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Iodopleura fusca
El cotinguita escuru (Iodopleura fusca) ye una especie d'ave de la familia Tityridae, que s'atopa nel norte de Brasil, Guayana Francesa, Surinam y el suroriente de Venezuela.
Hábitat
Vive na canopia y los cantos del monte húmedu, per debaxo de los 600 m d'altitú.
Descripción
Mide 11 cm de llargor. El plumaxe ye marrón escuru, coritu nes partes baxes, sacante una banda que va hasta la grupa, dende la parte baxa del banduyu y la rexón infracaudal. El machu presenta guedeyes de color púrpura a la banda y per debaxo, que son blancos na fema y que xeneralmente tán cubiertos poles nales.
Taxonomía
Tradicionalmente fuera clasificada dientro de la familia Cotingidae, pero evidencia fuerte foi asitiada agora en Tityridae, pol SACC.
Costa
thumb|Costa Asturiana. Campa Torres, Xixón thumb|Foles rompiendo na costa La costa o mariña ye'l llugar onde la tierra se xunta cola mar. Tien un paisax inestable, onde delles veces la tierra puede medrar gracies al depósitu de sedimentos y n'otros casos puede disminuir polos procesos d'erosión marina. Pero les costes tamién son modificaes por otros factores, como'l clima, la xeoloxía costera, el vientu, l'oleaxe y les actividaes humanes.
Una forma mui carauterística de les costes son les sableres. Son el resultáu de los depósitos de foles constructives, en xeneral en zones costeres d'escasa enerxía. Pueden ser de sedimentos finos, como limo y arena, o de materiales más gruesos, como cantos rodaos o tamién como combinación d'estos elementos. El tipu de sedimentu, la enerxía de les oles, l'amplitú de la marea y l'efectu del vientu determinará la forma de la sablera.
Les marees y corrientes aporten a la zona costera parte de la enerxía del mar, pero les oles son el principal factor na formación de les costas, al entregar la mayor parte de la so enerxía qu'erosiona, tresporta y deposita los sedimentu|sedimentos.
Haemodoraceae
Les hemodoracees (nome científicu Haemodoraceae) formen una familia de plantes monocotiledónees que crecen típicamente en llugares secos y pueden ser reconocíes polos sos fueyes dísticas, equitantes, isobifaciales, y poles sos inflorescencies que munches vegaes son visos helicoides bastante elongaes y encruciaes, polos sos flores qu'a pesar de ser comelínides son tepaloideas, de simetría billateral o enantiostilas, les sos ovarios ínferos na mayoría de los xéneros, y los sos raigaños, qu'en Haemodoroideae tienen un color coloráu distintivu. Son natives de rexones tropicales y templaes templaes. La familia foi reconocida por sistemes de clasificación modernos como'l sistema de clasificación APG III (2009 ) y el APWeb (2001 d'equí p'arriba ) nos que tien 14 xéneros en 2 subfamilies.
Descripción
Yerbes perennes, con rizomas o tarmos estoloníferos o cormos o bulbos, y raigaños (y rizomas) munches vegaes con pigmentos naranxa-acolorataos, conteniendo delles fenalenonas (compuestos polifenólicos) más específicamente arilfenalenones (d'ende'l so nome n'inglés, "Bloodwort"). Pelos simples a dendríticos o estrellaos, y usualmente cubriendo densamente la exa de la inflorescencia, les bráctees, y les partes esternes del periantu.
Fueyes alternes, dísticas, equitantes, unifaciales, les de la parte cimera del tarmu amenorgaes (principalmente basales), simples, enteres, con venación paralela, envainadoras na base, ensin estípules. Ensin estremar, delgaes o circulares en seición tresversal o planes.
Inflorescencies determinaes, pero dacuando paeciendo indeterminaes, terminales. Consistentes nun tirso o corimbo de visos (monocasios) 2-3 ramificaes, o un simple recímanu, o raramente amenorgaes a una única flor.
Flores bisexuales, de simetría radial a billateral. Pedicelaes, bracteaes, hipóginas o epíginas o epiperíginas, glabres a densamente tomentosas, tricomes afilaos o "pilate-glandulares" o ramificaos, munches vegaes brillantemente coloriaos, el receptáculu ye estendíu na so parte proximal en dellos taxones (por casu Wachendorfia).
Periantu de 6 tépalos, pue ser en 2 series de 3 colos 6 tépalos iguales (homoclamídeo), col tépalu mediu esternu posterior en flores zigomórficas, o nuna sola serie de 6 tépalos pegaos valvaos dexando namái a la vista 6 lóbulos. Vistosos, colloraos, colloráu-anaranxaos, mariellu-anaranxáu, mariellos, a verdes, blancos, o negros en color. Separaos a connaos, el tubu del periantu (cuando presente) dacuando con una hendidura na superficie cimera, inxeríu o valváu. Hipanto presente o ausente.
Estambres 3 o 6, dacuando amenorgaos a 1, dacuando dimórficos, filamentos llibres o adnatos a los tépalos. Pueden ser verticilaos o diplostémonos o antitépalos nos taxones con 6 estames, y antitépalos nos taxones con 3 o 1 estame. Estaminodios presentes en dellos taxones. Anteres basifijas, llonxitudinales y introrses en dehiscencia, tetrasporangiaes, ditecas, coles teques y el conectivu con apéndices en Tribonanthes.
Polen monosulcáu o 2 a 7 poráu, y binucleáu na lliberación.
Irena cyanogaster
La irena filipina o dorsinegra ye una ave endémica de les islles Filipines del xéneru Irena.
Haemodoraceae
Descripción
Nectarios nos septos de los ovarios na mayoría de los taxones, pero munches vegaes ruinamente desenvueltos.
El frutu ye una cápsula loculicida o raramente un esquizocarpo.
Les granes globoses, elipsoides y crestaes, o esplanaes y alaes nos marxes, con endosperma con almidón.
Ecoloxía
Llargamente distribuyíes nel suroeste y este d'Australia, Nueva Guinea, sur de Sudáfrica, norte de Suramérica, América Central y sur de Méxicu, y Cuba. Unes poques nel este y sureste d'América del Norte.
Crecen en hábitats estacionalmente húmedos. Munches vegaes son plantes de güelgues.
Les flores variadamente coloridas son usualmente polinizadas por inseutos (especialmente abeyes y caparines) pero la polinización por páxaros ye carauterística de Anigozanthos. El néctar usualmente apróve-y pagu al polinizador, pero Xiphidium ye polinizáu por abeyes pañadores de polen.
Les granes munches vegaes pequeñes, esplanaes, pilosas o alaes de munches especies probablemente sían tremaes por vientu.
Filoxenia
La familia ye considerada monofilética por cuenta de la presencia d'arilfenalenones, son les úniques plantes vasculares que tienen esti pigmentu, que produz la coloración naranxa-colorada a púrpura carauterística de los raigaños y rizomas de munchos xéneros (Simpson 1990, 1998a ).
La familia ye hermana de Pontederiaceae, y estos dos de la mesma son hermanes de Philydraceae. Ver Commelinales pa un discutiniu d'estos clados.
Daichi Kawashima
Daichi Kawashima (川島 大地; ) ye un futbolista xaponés.
Haemodoraceae
Filoxenia
La morfoloxía sostién la reconocencia de dos grandes clados: Haemodoroideae y Conostylidoideae (Simpson 1990 ). La monofilia de Haemodoroideae (que contién por casu a Haemodorum, Lachnanthes, y Xiphidium) ye sostenida por una coloración acoloratada nos raigaños y rizomas, la falta de esclereidas nes llibradures, y les granes discoides que son pubescentes o marginalmente alaes, y tamién los tricomas ensin ramificar, "pilate" o afilaos, 3 (1) estames, y polen monosulcáu. Sinapomorfíes de Conostylidoideae (que contién a Anigozanthos) son los pelos de munches célules d'espesura, ramificaos a dendríticos, 6 estames, el polen con paré esculpida en forma rugulada (engurriada), y les apertures poraes, un estilu "nondeflexed", y un númberu de cromosomes base de 7. El periantu de Anigozanthos tien una ranura adaxial, les flores billaterales evolucionaron nos dos tribus. La posición del ovariu na familia hai aparentemente sufiertu un cambéu de ínfero a súperu (Simpson 1990, 1993, 1998b ).
El xéneru Lophiola del este de Norteamérica paecer a les haemodoracees nes sos fueyes unifaciales, los sos visos helicoides, y les sos flores bien pilosas, pero difier na ultraestreuctura del polen, la morfoloxía del pelo, y l'anatomía del tarmu. Lophiola nun tien les arilfenalenonas tan carauterístiques de Haemodoraceae, nin los compuestos fluorescentes a la lluz ultravioleta de la paré celular que tán presentes en Haemodoraceae y otres monocotiledónees commelínidas. Lophiola agora ta allugada dientro de Nartheciaceay (Zomlefer 1997a, b, c, Judd 2007).
Taxonomía
La familia foi reconocida pol APG III (2009 ), el Linear APG III (2009 ) asignó-y el númberu de familia 81. La familia yá fuera reconocida pol APG II (2003 ).
Tien 14 xéneros, 100 especies. Los xéneros más representaos son Conostylis (30 especies), Haemodorum (20 especies), Anigozanthos (11 especies).
La llista de xéneros, según el APWeb (visitáu en xineru del 2009):
Pelecaniformes
Los pelecaniformes son un orde d'aves neognatas de vezos acuáticos, medianes y grandes, de distribución mundial. El grupu foi bautizáu pol nome llatín del pelícanu «Pelecanus», y por ello'l nome d'esti orde significa «los que tienen forma de pelícanu». Tienen pates con cuatro dedo del pie palmotiaos (membrana interdixital). La mayoría tien un parche nel gargüelu de piel desnudo (parche gular). Aliméntense principalmente de pexes, calamares, especies marines polo xeneral. Añeren en colonies, son aves monógames, los pitucos son nidícolas xeneralmente.
Taxonomía
La taxonomía de los pelecaniformes ye revesosa y nun hai alcuerdu nes families que tienen d'incluyise nesti orde. La taxonomía tradicional ye dafechu distinta de l'aceptada anguaño pola mayoría.
Families tradicionales
Tradicionalmente ente los pelecaniformes incluyíense les siguientes families:
Les investigaciones más recién indiquen que les semeyances ente estes families son la resultancia de la evolución converxente en llugar de por tener ancestros comunes, y pollo el grupu asina definíu yera polifilético. Les families Fregatidae, Sulidae, Phalacrocoracidae y Anhingidae fueron treslladaes a Suliformes y Phaethontidae al so propiu orde Phaethontiformes.
Filoxenia actual
Na actualidá l'orde Pelecaniformes inclúi les siguientes families:
Nouveaux Matériaux pour la Flore Atlantique
Nouveaux Matériaux pour la Flore Atlantique (embrivíu Nouv. Mat. Fl. Atl.) ye un llibru de botánica escritu pol naturalista, xeólogu y paleontólogu francés, Auguste Nicolas Pomel. Espublizóse en París en dos partes nos años 1874 a 1875.
Himnu nacional de Qatar
As Salam al Amiri ye'l himnu nacional de Qatar.
Treslliteración
il 'anbiya'
Traducción
Dios, qu'estendió la lluz, :Qatar siempres va ser llibre. usos de los ancestros ye una epopeya de gloria y dignidá, :Qatar ye la tierra de los primeros homes son ellos en tiempos de paz, :Guerreros son ellos en tiempos de sacrificiu.
1972
1972 (MCMLXXII) foi un añu bisiestu entamáu en sábadu del calendariu gregorianu, el 1972ᵘ de la dómina común. Nel contestu del Tiempu Universal Coordináu foi l'añu más llargu de la historia, una y bones añediéronse, a esti añu bisiestu, dos segundos, cosa que nun se fizo más de magar.
Takuya Nagata
Takuya Nagata (永田 拓也, ) ye un futbolista xaponés.
Palaciu Real de Pnom Penh
thumb|320px| Fachada del Palaciu Real de Pnom Penh. El Palaciu Real de Pnom Penh, Camboya, ye un conxuntu d'edificios onde s'atopa la residencia de los reis de Camboya dende la so construcción en 1866. El so nome completu en jemer ye Preah Barom Reachea Vaeng Chaktomuk.
Saint-Haon-le-Vieux
Saint-Haon-le-Vieux ye una comuña francesa del departamentu de Loira, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Palaciu Real de Pnom Penh
La so construcción empezó tres la decisión del rei Norodom de camudar la capital real d'Oudong a Pnom Penh a mediaos del sieglu XVII. Construyir nel antiguu allugamientu d'una ciudadela llamada Banteay Kev.
Ta empobináu al oriente y ta asitiáu na vera occidental d'una división en cuatro del ríu Mekong llamada Chaktomuk n'honor a Brahmā.
Seiciones
Ta estremáu en trés recintos principales. Al norte'l de la Pagoda de Plata, al suroeste'l Palaciu Khemarin y nel centru la Sala del Tronu. La so construcción tomó dellos años, y dellos edificios nun fueron terminaos sinón hasta mediaos del sieglu XX.
Sala del Tronu
miniaturadeimagen|derecha|La Sala del Tronu del Palaciu Real thumb|210px|right|La Sala del Tronu. En jemer la La Sala del Tronu ye Preah Thineang Dheva Vinnichay, ye dicir "Asientu Sagráu del Xuiciu".
Ta rematáu por trés chapiteles, de los cualos el central (de 59 metros d'altor) tien nel so ápice la cuádruple cara blanca de Brahmā.
Nel so interior alluga'l tronu real y bustos de los reis de Camboya.
Pagoda de Plata
thumb|left|240px|Recintu de la Pagoda de Plata.
Na Pagoda de Plata atópase'l templu real Preah Vihear Preah Keo Morakot, más conocíu como Wat Preah Keo.
El so edificiu principal contién ayalgues nacionales como estatues de buda d'oru con incrustaciones en piedres precioses. Ente ellos destaca una estatua del sieglu XVII de cristal conocida como'l Buda d'Esmeralda, y una estatua casi de tamañu real de Buda Maitreya con 9.584 diamantes encargáu pol rei Sisowath.
Mientres el primer reináu de Sihanouk (antes del réxime de los Jemeres Coloraos), foi recubierta con más de 5.000 baldoses de plata y delles zones de la so fachada esterior fueron recubiertes con mármol italiano.