cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Muséu Nacional d'Arte Africano
Al igual que la Galería Freer y la Galería Arthur M. Sackler, el Muséu Nacional d'Arte Africano ye un muséu so tierra. Ta conectáu cola Sackler al traviés d'un pasiellu soterrañu. El muséu recueye una coleición de pintures del primer pintor reconocíu d'arte africano contemporaneu Fathi Hassan.
La Reboḷḷada (Pigüeña)
Alcuéntrase a 20 km de La Pola Somiedo, la capital del conceyu, a un altor mediu de 1.150 msnm y tien una población de.
Martín Triana
Xeneral Martín Triana Guzmán foi un militar mexicanu con idealismu villista que participó na Revolución mexicana. Nació en Zacatecas. Empecipiar na Revolución mexicana en 1910, combatiendo nel estáu de Durango. En 1913 y 1914 lluchó contra Victoriano Huerta, teniendo como centru d'operaciones la rexón de San Juan de Guadalupe. Destacóse como unu de los principales xefes de la División del Norte, pero dempués pasóse al llau de los constitucionalistas, onde collaboró col xeneral Álvaro Obregón na Batalla de Celaya; tamién participó nes batalles de Llión y Trinidá, toes elles a mediaos de 1915. En 1916 algamó'l grau de xeneral de brigada. Morrió na Ciudá de Méxicu en 1934.
Lumbrales
El so términu municipal ta formáu por un solu nucleu de población, ocupa una superficie total de 69,94 km² y según los datos demográficos recoyíos nel padrón municipal ellaboráu pol INE nel añu, cuenta con una población de habitantes.
Cerca de la so llende fronteriza col términu municipal de Bermellar asítiase'l Castru de Las Merchanas, un antiguu asentamientu vetón que s'alza como unu de los llugares de mayor reclamu turísticu dientro del Parque natural d'Arribes del Duero.
Etimoloxía
El nome provendría, según delles fontes, del vocablu lleonés «llume» que vendría significar «fueu» o «llapada», magar tamién podría derivar del llatín «llimen» o «liminis», que significa «llende», d'au procedería'l so primitivu nome «Santa María de Liminares».
Símbolos
left|120px|Representación heráldica del blasón aprobáu
Escudu
L'escudu heráldicu que representa al conceyu foi aprobáu'l 24 d'abril de 1992 col siguiente blasón:
Bandera
La bandera municipal foi aprobada tamién el 24 d'abril de 1992 cola siguiente descripción testual:
Historia
thumb|Restos de muralla nel castru. thumb|Mapa tituláu «Provincia de Salamanca, parte del antiguu Reinu de Llión», de 1847, en que puede reparase la estensión del antiguu partíu xudicial de Lumbrales. Nel so términu municipal atópase'l castru de Las Merchanas, de dómina vetona. Tuvo habitáu dende'l sieglu II e.d.C. hasta la segunda metá del sieglu V d. C. Ocupa 8,5 ha y alcuéntrase sobre un puexu graníticu, nun meandru del ríu Camaces.
Magar demostrase'l poblamientu humanu en llugares cercanos a la villa, como'l Castru de las Merchanas o'l dolmen de La Navalito, l'actual Lumbrales nun apaez documentáu como espaciu habitáu hasta'l reináu de Fernandu II de Llión, al ser citáu Santa María de Liminares (actual Lumbrales) nel documentu per aciu el qu'esti monarca lleonés restauraba la diócesis de Ciudad Rodrigo en 1175.
Un fechu históricu qu'a lo postrero resultó clave nel aportar de la historia de Lumbrales foi'l Tratáu de Alcañices, robláu en 1297 ente Fernandu IV de Llión y Castiella y Dionisiu I de Portugal. Nesti tratáu, la rexón oriental del Coa, hasta entós perteneciente al Reinu de Llión, foi apurrida a Portugal, quedando El Abadengo como frontera col país vecín. Esta condición fronteriza de la contorna del Abadengo resultó fatal pa Lumbrales a lo postrero, yá que na Guerra d'Independencia de Portugal empecipiada Lumbrales foi amburáu pol Gobernador de la Beira portuguesa en 1647.
Cola división territorial d'España de 1833 na que se crean les actuales provincies, Lumbrales queda encuadráu dientro de la Rexón Lleonesa, formada poles provincies de Llión, Zamora y Salamanca, de calter puramente clasificatoriu, ensin operatividá alministrativa, qu'a les traces vendría recoyer l'antigua demarcación del Reinu de Llión (ensin Galicia nin Asturies nin Estremadura). Anque primeramente Lumbrales foi designáu como cabeza de partíu xudicial, en 1844 esti pasó a Vitigudino, en que'l so partíu intégrase anguaño la llocalidá.
En 1887 foi enllazáu ferroviariamente con Porto y Salamanca pola Llinia Barca d'Alva-La Fuente de San Esteban, zarrada'l 31 d'avientu de 1985.
Situación
Lumbrales asítiase nel noroeste salmantín. A 96 km de Salamanca capital.
Atópase a una altitú de 669 metros sobre'l nivel del mar. La so llatitú ye 40º 56' 6 N y el so llargor 6º 43' 9  O.
Intégrase dientro de la contorna d'El Abadengo. Pertenez a la Mancomunidá El Abadengo y al partíu xudicial de Vitigudino.
Parte del so términu municipal atópase dientro del Parque natural d'Arribes del Duero, un espaciu natural protexíu de gran curiosu turísticu.
Bob Kane
Bob Kane (nacíu Robert Kahn, ) foi un dibuxante y escritor d'Estaos Xuníos de cómics, consideráu llegalmente como'l creador del superhéroe Batman para DC Comics. Años más tarde, Kane reconoció que Bill Finger, escritor del so estudiu, "contribuyó" na creación del personaxe. L'historiador de cómics Ron Goulart referir a Batman na Enciclopedia del comic book diciendo que ye "creación del artista Bob Kane y del escritor Bill Finger".
Los sos empiezos
Na escuela secundaria, Kane foi compañeru de Will Eisner, quien tamién sería dibuxante y el futuru creador de The Spirit. A los 18 años, Robert Kahn camudó'l so nome llegalmente a Bob Kane y, en 1936, entró al mundu de los cómics de la mano del editor Jerry Iger y la publicación Wow, What A Magacín! Al añu siguiente, Kane empezó a trabayar nel nuevu estudiu de Iger: Eisner & Iger, una de les primeres "bolses" de cómics, que producía cómics con base na demanda de les editoriales qu'entraron a esti nuevu mediu de comunicación mediu ente fines de los años 30 y la Edá d'Oru de los 40. Ente los trabayos que realizó ellí, atópase la tira "Peter Pupp", publicada na revista británica Wags y más tarde reimpresa en Jumbo Comics de Fiction House. Paralelamente tamién trabayó como independiente pa Fleisher Studios nos dibuxos animaos de Betty Boop. Dempués tamién trabayó pa dos de les compañíes que depués se xuniríen pa formar DC Comics, la tira humorística "Ginger Snap" en More Fun Comics, "Oscar the Gumshoe" pa Detective Comics y "Professor Doolittle" pa Adventure Comics. Pa esi últimu cómic, realizó la so primer tira d'aventures: "Rusty and his Pals".
Batman
A empiezos de 1939, l'ésitu de Superman en Action Comics impulsó a los editores de National Publications (dempués DC Comics, agora una subsidiaria de Time Warner) a pidir más superhéroes para los sos títulos. En respuesta, Bob Kane creó un personaxe llamáu "Birdman" ("L'Home Páxaru"), pero depués camudar por "Bat-Man".
Según Kane, ente les sos influyencies pa la invención del personaxe atopen l'actuación de Douglas Fairbanks como el Foín, la diagrama del ornitóptero de Leonardo Da Vinci y la película The Bat Whispers (1930), basada na novela de misteriu The Circular Staircase de Mary Rinehart.
Bill Finger, un vendedor de zapatos qu'aspiraba a ser escritor, xuniérase al creciente estudiu de Bob Kane en 1938 entós que dambos conociérense nuna fiesta y Kane ufiertára-y un trabayu como escritor pantasma nes tires risibles Rusty y Clip Carson. Finger recordaba que Kane
Según Kane,
El personaxe debutó en Detective Comics N° 27 (mayu de 1939) y foi un ésitu total. En menos d'un añu, Kane contratara a dos asistentes d'arte: Jerry Robinson (primeramente como entintador) y George Roussos. Poco dempués, cuando DC solicitó más hestories de Batman que les que l'estudiu de Kane podía producir, la compañía contrató a Dick Sprang y a otros dibuxantes como "artistes pantasma", que dibuxaben so la supervisión de Kane ensin recibir creitu dalgunu.
Les carauterístiques de Batman diferíen abondo de les de los héroes de la dómina: él nun tenía otru super-poder que nun fuera'l de la intelixencia aplicada y el d'una preparación física envidiable. Batman, otra manera, tenía detrás una hestoria propia d'una novela clásica, la so ciudá amosábase escura en dellos aspeutos. Este exhibía ser un forcexudu capaz de vencer con una sola mano a tou un reximientu. Batman axuntaba les carauterístiques d'una dómina onde empezaben a acolumbrase les terribles meyores teunolóxiques y ye xustamente l'asitiase a la vanguardia nesi planu lo que da al millonariu Bruce Wayne les ventayes respeuto de los sos enemigos. Pa los llectores que bazcuyaben ente la fantasía creíble y un futuru posible (la ciudá como una masa apocalíptica, escura y criminal qu'empezaba a ser la visión de les grandes urbes) Gotham City yera, nesi sentíu, un exemplu d'este.
En 1943, Kane abandonó los cómics de Batman pa enfocase nos dibuxos diarios de Batman que se publicar nos periódicos. Agora, los artistes pantasma de DC arreyaos nel cómic incluyíen a Jack Burnley y Win Mortimer, con Robinson yá como dibuxante y Fred Ray ayudando en delles tapes. Gardner Fox foi un escritor pantasma. En 1946, Kane tornó al cómic pero, ensin que DC saber, contratara al so propiu personal pantasma: Lew S. Schwartz ente 1946 y 1953 y Sheldon Moldoff ente 1953 y 1967.
Robin
Nun principiu, Batman yera un vengador violentu que llevaba una pistola y, con frecuencia, mataba a los sos enemigos. Sicasí, el gran ésitu del personaxe fizo que les ventes de Detective Comics alzárense al puntu en que la división de cómics de National Publications fuera renombrada "Detective Comics, Inc." Poco dempués, National Publications suxurió que se baxara'l tonu na violencia y que'l personaxe recibiera un compañeru xuvenil col que los llectores nuevos pudieren identificase. Kane primero suxurió un personaxe que fuera pícaru como Puck, ente que Finger suxuría un personaxe más real.
Bill Finger recordaba que
Kane, qu'enantes creara un compañeru pa Peter Pupp, propunxo sumar a un mozu llamáu Mercuriu que tuviera un "super-traxi". Robinson suxurió que fuera una persona normal y el nome de "Robin", polos llibros de Robin Hood que lleó cuando yera neñu; amás, mientres una entrevista en 2005 declaró que s'inspirara nuna ilustración de N.C. Wyeth pa un llibru. En Detective Comics N° 38 (abril de 1940) debuta'l nuevu personaxe: un artista de circu güérfanu llamáu Dick Grayson que va vivir a la casona de Bruce Wayne como'l so nuevu protexíu y qu'inspirara a munchos compañeros similares pa los héroes a lo llargo de la Edá d'Oru de los cómics.
Joker
Pa esa dómina, l'héroe yá taba en condiciones de tener la so propia revista; asina ye como apaez nel mercáu Batman N° 1 (primavera de 1940), onde se presenta al archienemigo de Batman: Joker. El creitu pola creación del personaxe ye apostáu. Robinson siempres dixo ser él quien lo creó, pero según Kane
La carta orixinal de Robinson foi exhibida al públicu nel Muséu William Breman del Heriedu Xudíu n'Atlanta, Georgia ente'l 24 d'ochobre de 2004 y el 28 d'agostu de 2005, y nel Muséu Xudíu de Nueva York ente'l 16 de setiembre de 2006 y el 28 de xineru de 2007. Robinson respondió que
La so vida y carrera posteriores
Mientres el so trabayu nos cómics menguaba nos años 60, Kane utilizó'l so estatus como creador de Batman pa convertise nuna celebridá menor. Esfrutó d'una carrera post-cómics como dibuxante d'animación pa la televisión, creando los personaxes de Courageous Cat y Cool McCool. Tamién trabayó como pintor, exhibiendo les sos obres en galeríes d'arte; sicasí, inclusive dalgunes d'eses pintures fueron realizaes por artistes pantasma.
En 1989, Kane publicó l'autobiografía Batman and Me (Batman y yo) y un segundu volume, Batman and Me, The Saga Continues (Batman y yo. La saga sigue), en 1996.
Taba dispuestu que Kane realizara un cameo na película Batman de 1989, interpretando al dibuxante que prepara les ilustraciones de "Bat-man" pa Alexander Knox (interpretáu por Robert Wuhl); pero esto nun pudo llevase a cabu por conflictos nel so calendariu siendo reemplazáu nesi rol por Denis Lill, anque collaboró na película como asesor y nos sos dos posteriores remortines.
Kane morrió'l 3 de payares de 1998 por cuenta de una enfermedá, dexando una esposa (Elizabeth Sanders Kane, una actriz qu'apaeció en tres películes de Batman), una fía y un nietu. Kane ta soterráu nel Forest Lawn Memorial Park (Hollywood Hills) en Los Angeles.
Rexón de Llión
Llión o Lleón ye una rexón histórica d'España allugada nel noroeste de la península Ibérica. Definida dende la división territorial de Javier de Burgos en 1833 la so referencia histórica ye tradicionalmente'l Reinu de Llión.
El so cuerpu territorial abarca la mayor parte de les provincies de Llión, Salamanca y Zamora, anque por razones históriques o culturales suelen incluyise dalgunes árees de la provincia de Valladolid o la Tierra de Miranda. En dalgunos periodos de los sieglos XIX y XX, llegaron a incorporase tamién les provincies castellanes de Palencia y Valladolid.
Nel contestu de la Transición Española Carlos Cabañas acuña'l términu País Llionés pa denomar a esti territoriu. Esta voz tendrá más tarde un usu estendíu n'aquellos movimientos sociales cercanos al lleonesismu.
Toponimia
Llión tien orixe na pallabra llatina legio, que fai referencia a la llexón VII Gemina, que fundó un campamentu no que güei ye la ciudá de Llión. Na documentación medieval puen alcontrase les formes Leio o Leionem, qu'evolucionaríen haza'l nome actual de Llión o Llión.
Historia
thumb|250px|Reconstrucción del estandarte de la corona de Llión, en tiempos d'[[Alfonsu VII. Según estudios vexilolóxicos, la disposición de la figura del Llión evolucionaría dende la "pasante" orixinal, hasta la posición "rampante". ]] thumb|right|270px|Les rexones españoles en [[1770.]] thumb|right|270px|Prefeutures Napoleóniques en [[1810.]] thumb|right|270px|División provincial y rexonal d'España de [[1833.]] thumb|270px|Mapa territorial en puxu na [[Segunda República Española.]] El territoriu que güei ocupa Llión foi conquistáu pol Imperiu Romanu ente los años 61 y 19 e.C., formando parte de les provincies de Lusitania y Tarraconense; nel sieglu V la Tarraconense foi invadida por suevos y godos incluyéndose más llueu nel Reinu de Toledo. Nel añu 712 los musulmanes derroten a los godos y ocupen el so reinu, anque alcuentren resistencia nel norte peninsular per parte de los pueblos ástures. Éstos últimos fundaríen el Reinu d'Asturies, qu'avanzaría contra'l valle del Dueru hasta que nel añu 910 el rei García I tresllada finalmente la capital d'Uviéu a la ciudá de Llión, fundando asina'l Reinu de Llión. Ordoñu II confirma la capitalidá llionesa y fomenta rellaciones cordiales col Reinu de Pamplona. Pel reináu d'Alfonsu V promúlgase'l Fueru de Llión, el primer fueru conceyeru del que tolos demás puen considerase derivaos o variantes. Mentanto, el rei navarru Sanchu III el Mayor busca espandise a costa del territoriu oriental del Reinu de Llión, convirtiéndose en Conde de Castiella y con pretensiones sobre la Tierra de Campos.
Tres varios sieglos d'independenca, Fernandu III une en 1230 la Corona de Llión cola Corona de Castiella. Esta unión dinástica nun supunxo la desapaición de los reinos, ya que caún d'ellos caltuvo les sos propies instituciones polítiques, territoriales, económiques y sociales al marxe de tar gobernaes por un mesmu rei. Concretamente, el Reinu de Llión siguió celebrando les sos propies Cortes especíques hasta 1349, tamién siguió existiendo l'Adelantamientu Mayor del Reinu de Llión (que sustituyía a les Merindaes Mayores del sieglu XII, independientes tamién en cada reinu) que caltenía la figura del Defensor del Reinu de Llión, continuó acuñando moneda propia hasta'l sieglu XIV (como'l maravedín Llionés -o longo), y nel planu universitariu llegóse a un acuerdu d'alternancia pa que'l rector de la Universidá de Salamanca fora un añu d'orixe Llionés y al otru castellanu.
Na Edá Moderna los más de los mapes oficiales constaten esa división territorial ente Llión y Castiella. Una división estrapolada a la colonización d'América como lo amuesa la creación del Nuevu Reinu de Llión (sustratu del actual Estáu de Nuevo León, en Méxicu) dientro del Virreinatu de Nueva España per parte de Felipe II.
Nel sieglu XIX l'artículu 10 de la primer Constitución española surdida de les Cortes de Cádiz promulgaba:
Pente medies d'un decretu en payares de 1833, el so secretariu d'estáu de Fomentu, Javier de Burgos, creó un Estáu centralizáu dividíu en 49 provincies. Les provincies recibieron el nome de les sos capitales (sacante cuatro d'elles, que conservaron les sos vieyes denomaciones: Navarra, con capital en Pamplona, Araba con Vitoria, Gipuzkoa con Donostia y Bizkaia con Bilbao). El proyeutu ye práuticamente'l mesmu que'l de 1822, pero ensin les provincies de Calatayud, Bierzu y Xàtiva; amás, otres provincies camuden de nome al cambiar de capital.
Les provincies ascribíense de xeitu nominal a rexones históriques, que carecíen de competencies y de muérganos comunes pa les provincies qu'axuntaben, teniendo un simple calter clasificatoriu, ensin pretensiones d'operatividá alministrativa. A la rexón de Llión ascribíense les provincies de Llión, Salamanca y Zamora. Esta reforma llevada a cabu en 1833 caltúvose práuticamente ensin cambeos hasta l'actualidá.
Sicasí, les provincies de Valladolid y Palencia apaecerán en dalgunos mapes posteriores al decretu formando parte de la rexón denomada Reinu de Llión, como s'atopaba nel Mapa general de España, dividido en sus provincies actuales de Tomás López, 1802, quien incluyía amás el Principáu d'Asturies na rexón llionesa. Asina na Geografía general de España: comparada con la primitiva, antigua y moderna de Juan Bautista Carrasco (1861) el vieyu Reinu de Llión, con tola tierra «conquistada polos reis d'Uviéu», comprendía les «Nueves provincies creaes en 1833» de Lléon, Palencia, Salamanca, Valladolid y Zamora, en tanto'l Reinu de Castiella, «comarca que güei se distingue por Castiella la Vieya, llibre de los Árabes nel sieglu IX», incluyía les nueves provincies d'Ávila, Burgos, Logroño, Santander, Segovia y Soria.
Na división territorial provisional de 1873, na Primer República Española, inoróse la rexón llionesa. Esti fechu motivó'l requerimientu d'un estáu federal Llionés per parte de la Comisión Provincial de Llión (equivalente a la Diputación):
La rexón llionesa figura nel actículu 10 del Tribunal de Garantíes Constitucionales, un muérganu constitucional español de la Segunda República Española (1931-1939) antecedente del actual Tribunal Constitucional. Según la correspondiente llei orgánica (14 de xunu de 1933), ente los vocales electivos que componíen el tribunal, existíen 14 representantes rexonales. Cada rexón autónoma tenía derechu a nomar un vocal que la representase, que debía ser escoyíu pola so asamblea llexislativa. Pa que'l restu del país tuviere representación nel Tribunal de Garantíes Constitucionales (entóncenes Cataluña yera la única rexón autónoma) disponíase lo siguiente:
L'aprobación por referendu de la Constitución española de 1978 plantega'l marcu pa la descentralización territorial del Estáu al traviés de comunidaes autónomes.
Amás, per esos años y el restu de la década de 1980, empiecen a organizase los primeros partíos políticos propiamente lleonesistes, como'l Bloque Autonomista del País Llionés, el Partíu Nacionalista Llionés (P.N.L.L), el Partíu Rexonalista del País Llionés (PREPAL), cola so organización moza Xuventúes Lleonesistes (XX.LLLL.), el Bloque Agrariu (BA), o la Unión Lleonesista (UNLE).
Apruébase'l réxime pre-autonómicu de Castiella y Llión formáu al entamu poles provincies que s'ascribieron a Llión na reforma de 1833 (Salamanca, Zamora y Llión) y les ascrites a Castiella La Vieya (Santander, Logroño, Palencia, Valladolid, Segovia, Soria, Ávila y Burgos). Posteriormente, Santander y Logroño devincularíense, formando comunidaes autónomes de Cantabria y La Rioxa. N'acuerdu adoptáu'l 31 de xunetu de 1981, la Diputación Provincial de Segovia decide exercitar la iniciativa pa que Segovia pudiere constituyise en comunidá autónoma uniprovincial, pero nos conceyos de la provincia la situación taba igualada ente los partidarios de la autonomía uniprovincial o col restu de Castiella. Finalmente, la provincia de Segovia incorporóse a la nueva comunidá autónoma al traviés de la Llei Orgánica 5/1983 por «motivos d'interés nacional». A esto súmase-y la resolución del Tribunal Constitucional en la Sentencia 89/1984 de 28 de setiembre, onde s'anulaba la revocación de la Diputación de Llión (13 de xineru de 1983) del so acuerdu primixeniu sobre'l muérganu preautonómicu de Castiella y Llión.
Coincidiendo con aquella sentencia, produxéronse en Llión diferentes manifestaciones, que según dalgunes fontes axuntaron a un númberu cercanu a los 90.000 asistentes.
Magar, tres esta unión, los grupos lleonesistes que reivindiquen la so postura autonómica nun desapaecen, sinón que coexisten colos partíos estatales. Tienen presencia nes trés provincies lleoneses.
Xeografía física
270px|thumb|right|El [[Llambrión, una de les mayores elevaciones del Cordal Cantábricu.]] 270px|thumb|right|Meandros del [[Alagón, na Sierra de Francia (Sistema Central).]] 270px|thumb|right|Vista de la [[Meseta nel área de la vega del Esla.]] 270px|thumb|right|El [[llagu de Senabria, d'orixe glaciar.]] 270px|thumb|right|[[Les Arribes del ríu Dueru, el más importante de Llión.]] Llión tien una superfície aproximada de 38.491,95 km². Llenda al norte col Principáu d'Asturies, al oeste con Galicia y Portugal, al sur con Estremadura y al este con Castiella. La so situación xeográfica favoreció históricamente les comunicaciones humanes y económiques col sur de la Península al traviés de la Vía de la Plata y col este de la Meseta.
Cerca del 49,4% del territoriu Llionés dedícase a superficie forestal; el 24,7% a cultivu y paciones y el 2,27% a árees urbanes o d'usu artificial del suelu.
Topografía
Existen dos elementos xeográficos con relevancia dientro de Llión:
- Cordelera Cantábrica: Una muria vertical resultáu de la oroxenia hercínico-alpina de la que destaca'l conxuntu de los Picos d'Europa y les cangues de la so rede fluvial (con foces fondes, como Los Beyos y la Garganta del Cares) y onde atopamos cumes que perpasen de los 2.500 metros d'altor, como La Torre Cerréu (2.648 m) o Torre Llambrión (2.642 m). Les formes verticales, los circos glaciares, los complexos cársticos, les gargantes, los neveros, les llombes y les cuenyes son los elementos más significativos.
- Macizu galaico-Llionés: Na zona occidental alcontramos un abombamientu del macizu paleozoicu que fendió n'unidaes distintes: la sierra de Xistréu, col picu Catoute (2.117 m), los Montes de Llión, col Teleno (2.188 m), La Cabreira, col Vizcudiello (2.121 m) y los montes occidentales como los Ancares, col Cuiña (1.992 m), y O Courel, col Montouto (1.541 m). Nel centru de toes elles formóse'l fuexu d'El Bierzu, carauterizáu por un paisaxe de campes y vegues. Los cumes son aplanaos, interrumpíos por alliniamientos de crestes de cuarcites (picos, altos, peñes), y les formes glaciares manifiéstense con exemplos de valles n'U o con llagos como los de Trueitiellas y Lla Baña. Na zona noroccidental los alliniamientos empobínentes d'oeste a este, dexando corredores fluviales que, nel casu de los ríos Ḷḷuna y Oumaña, abrieron les depresiones que conformen les comarques de Babia y Oumaña. Nel sector central, distintos cursos d'agua abieron valles tresversales de disposición norte-sur, llegando a formar en dalgunes ocasiones gargantes como les Foces de Veigacerveira o les Foces de Valdeteya. El modeláu glaciar y el modeláu kársticu dexaron el so niciu con formaciones como la Cueva de Valporquero.
- Sistema central: Faciendo de frontera sur del país, trátase d'un acortamientu de la Placa Ibérica pol choque de les plaques Euroasiática y Africana. El sistema llevantóse na oroxenia alpina, nel Cenozoicu, anque los materiales sobre los que s'asienta (el plataforma granítica meseteña) seyan anteriores. Les sierres más importantes son les de Francia, Las Quilamas y Gata. Los picos mas altos son La Ḥastiala (1.735 m), la Peña Francia (1727 m) o la Mesa del Francés (1.638 m).
Esta gran llanera ocupa la parte central del país, con una altitú media d'ente 700 y 1.000 metros. Ye un relieve cuasi horizontal de páramos y ondulaciones seles interrumpíes dacuando por terraces y interfluvios. A estos relieves planos y elevaos conózselos llocalmente como chanes o páramos de rañes. En delles zones, sobre los materiales sedimentarios la erosión creó valles amplios con interfluvios que malapenes destaquen. Nes llaneres ondulaes, al entrar en contautu colos páramos de les cuenques hidrográfiques, dexen de ser espacios abiertos al tar chiscaes por cerros testigu, tesos o talayes.
Hidrografía
Ríos
Los ríos más importantes son aquellos ascritos a la cuenca hidrográfica del Dueru. Dende'l so nacimientu nos Picos d'Udrión, en Soria, hasta la so muerte na ciudá portuguesa de Porto, el Dueru percuerre 897 km. Del norte descienden los ríos Valderaduéi y l'Esla, a esti últimu vierten el so caudal afluentes como'l Porma, el Bernesga, el Cea o l'Órbigu. Los afluentes más importantes del Dueru pela oriella izquierda son el Tormes, el Güebra, l'Águeda, o'l Yeltes, toos procedentes del Sistema Central.
Menos importancia supón la cuenca hidrográfica del Texu, del que destaca especialmente'l ríu Alagón.
Llagos
La rexón llionesa acueye gran cantidá de llagos y llagunes, anque los más importantes alcuéntrense nel norte de la rexón, como ye'l casu del llagu Ausente, l'Isoba, el llagu de Lla Baña, el llagu de Trueitiellas, el Pozu Cheirosu, la llaguna de Villadangos, la llaguna de Cal o la de Chozas d'Arriba. L'únicu llagu de relevancia fuera de la provincia de Llión ye'l de Senabria, d'orixe glaciar, ún de los más importantes de la Península Ibérica.
Embalses
Creaos pol home pa la obtención d'enerxía llétrica, los más importantes son los asitiaos na cuenca del Dueru, los de Barrios de Ḷḷuna, Casares, Porma o Riaño, usaos davezu pa la práutica de deportes náuticos. Nel centru, destaca la que foi una de les primeres centrales hidroeléctriques d'España, la d'El Porvenir en San Román de los Infantes. Tamién destaquen los de San Sebastián, Pías y nel sur del país son de relevancia la presa d'Aldeadávila de la Ribera, Águeda, Irueña, Navamuño, Santa Teresa, Saucelle o Yecla de Yeltes.
Clima
El clima predominante na rexón llionesa ye'l mediterraneu continentalizáu, anque con traces en delles zones. Trátase d'un clima secu y con temperatures baxes n'iviernu, cálides en branu y seles nes estaciones intermedies.
Son frecuentes les xelaes que persisten nes zones montesines. El noroeste y les sierres del Sistema Central tien una clara influyencia atlántica, pero ye evidente la presencia del clima alpín nes cotes más elevaes. En xeneral ye mui carauterística la enorme amplitú térmica (dende los -10 a los 35°C).
Les precipitaciones repártense de forma irregular a lo llargo del añu y dependiendo de la zona. Asina nel norte y noroeste algámense los 1.500 mm añales mentes que nel centru y sur lléguense a los 500 mm. Diches precipitaciones concéntrense sobre manera pela seronda y la primavera con un mínimu en branu, acentuáu especialmente na llanera, y en forma d'ñeve pel iviernu.
Organización territorial
La Rexón de Llión, intégrase na comunidá autónoma de Castiella y Llión a partir de les provincies de Llión, Salamanca y Zamora. La so unidá territorial básica -dempués del conceyu- ye la comarca. Llión compónse de más de 65 comarques tradicionales de les que solo una, El Bierzu, tien reconocimientu oficial. El Conseyu Comarcal d'El Bierzu creóse en 1991 y abarca dellos conceyos históricamente ascritos a otres comarques. thumb|right|400px|Comarques de Llión.
Instituciones
thumb|260px|[[Alfonso Fenández Mañueco, presidente de Castiella y Llión.]] Pente medies de les lleis autonómiques 13/1987 y 14/1987, aprobaes al tiempu, decidióse establecer respeutivamente que la Xunta de Castiella y Lleón -el gobiernu de la Comunidá-, el so Presidente, y les Cortes -el muérganu llexislativu- tuvieren la so sede na ciudá de Valladolid.
Instituciones autonómiques allugaes en Castiella la Vieya:
Instituciones autonómiques allugaes na Rexón de Llión:
Cortes de Castiella y Llión
thumb|right|260px|Hemiciclu de les [[Cortes de Castiella y Lleón|Cortes de Castiella y Llión.]] Na primer llexislatura'l PSOE foi'l partíu con más representación nes Cortes, siendo'l primer presidente de la comunidá'l socialista Demetrio Madrid. De magar la década de los 90 la política autonómica viose enmarcada nuna serie de mayoríes absolutes del PP, que güei sigue gobernando cómodamente. Otros partíos de calter estatal con presencia na comunidá, seya yá a nivel llocal o autonómicu, son IX (previamente como PCE) y UPyD, con una presencia importante nes provincies d'Ávila y Burgos. Previamente'l CDS d'Adolfo Suárez llogró tamién tar na vida política autonómica ocupando'l centru reformista del fexe políticu.
El lleonesismu al traviés de la UPL, el castellanismu al traviés de Partíu de Castiella y Llión, previamente Tierra Comunera o partíos llocalistes como Solución Independiente, Agrupación d'Eleutores Independientes Zamoranos o Iniciativa pol Desarollu de Soria tvieron tamién la so presencia, anque a menor nivel.
Anguaño la comunidá ta gobernada por Alfonso Fernández Mañueco, del Partíu Popular. El Partíu Socialista de Castiella y Llión-PSOE alcuéntrase na oposición. El líder de la oposición ye Luis Tudanca.
thumb|right|260px|Composición de les [[Cortes de Castiella y Llión na llexislatura 2022-2026:
]] Sacante na primer llexislatura, que cuntó con presidente socialista, la presidencia tuvo ocupada siempre por miembros del Partíu Popular o del so antecesor, Alianza Popular:
Indicadores económicos
thumb|300px|Actividá económica na Rexón de Llión
Anne Haney
Anne Ryan Thomas foi una actriz y cómica d'Estaos Xuníos.
Diego Noboa
Diego María de Noboa y Arteta foi un políticu ecuatorianu que lideró la Revolución Marcista y que derrocó al Gral Juan José Flores, xunto con José Joaquín de Olmedo y Vicente Ramón Roca. Foi'l tercer Presidente de la Dómina Marcista. Anque'l so exerciciu residencial foi bien curtiu.
El bracéu ente'l Xeneral Antonio Elizalde y Noboa engrandóse que se tarrecía un enfrentamientu ente dambos bandos. Sicasí la paz concretar col conveniu La Florida. El 8 d'avientu de 1850 foi escoyíu Xefe Supremu y por Decretu del 11 del mesmu mes concedíase-y facultaes estraordinaries.
Biografía
''' Llogró l'alministración de Renta de Tabacos, pasó a la de Alcabalas y llegó a contador Mayor del Departamentu del Guayas na Gran Colombia. Cuando fungió de comisariu de Guerra y Marina en 1824, unvió tropes pa sellar la independencia de Perú y foi condecoráu pol Congresu d'esi país. Sirvió a la República como senador en delles llexislatures y na de 1849 presidió'l Senáu. Integró'l Gobiernu Provisorio constituyíu arriendes de la Revolución Marcista. Quixo entrar pela puerta a la presidencia de la República en 1849, pero nun consiguió los votos necesarios. Cupió-y entrar pela ventana. Col so nomamientu de xefe supremu del Guayas, en marzu de 1850, se trizó l'espeyu de la unidá nacional marcista. De nuevu había dos naciones, dos gobiernos contrapuestos. Noboa y Ascásubi buscaron un arreglu pacíficu que nun cuayó. Ente respigos guerreros les provincies diben pronunciándose por Noboa.'''
'''Quito facer el 10 de xunu. "Les sagraes lleis de la moral son igualmente severes con tolos partíos políticos, y seya los que quier aquél que pa derrocar una autoridá lexítima apelara a les peligroses víes ello ye que va merecer siempres la xusta reprobación del home de bien", sentenció Ascásubi al dexar el poder. El so retiru paecía abrir el camín de la paz, pero nun foi asina. Azuay, Loja y Manabí xuntar al pronunciamientu de Guayaquil el 14 de xunu, pero dieron el mandu al xeneral Elizalde. Otra vegada enfrentábense dos autoridaes supremes.
Presidencia
La Convención escoyó a Noboa presidente interín por 23 votos contra dos de Elizalde y promulgó la quinta Carta Política, inspirada nun proyeutu escritu por Pedro Carbo, sobrín de Noboa. D'esa Carta dixo Urvina que "yera un compendiu incoerente de toles constituciones que pudieron traese a la mano". Sancionada la Constitución, Noboa foi ratificáu nel so cargu'l 26 de febreru de 1851.
Noboa desterró a los roquistas, ente ellos al ex-presidente Roca y al xeneral Elizalde. Suprimió del escalafón a 163 militares, espulsó del Exércitu a los elizaldistas y reemplazar con militares floreanos cayíos en desgracia. Tres "la cruz" del devotu Noboa taba'l "diablu" de Urvina despintando la so cola serpentina, aparentando neutralidá, preparando'l so ascensu al poder, espublizando rumores de que Noboa diba resucitar el floreanismo. N'efeutu, Flores acababa de llegar a Lima. El presidente peruanu general José Rufino Echenique otorgára-y una pensión de subsistencia y sofitar nos proyeutos d'invadir Ecuador.
Noboa solicitó a la Convención qu'autorizara l'almisión de los xesuites. Y asina se fixo. Tornaben al país a los 84 años de ser espulsaos de l'Audiencia pol lliberal ya ilustráu Carlos III d'España. El presidente López tarrecía que los xesuites almitíos n'Ecuador sofitaren a los conservadores colombianos que conspiraben contra'l so gobiernu. Al saber que Noboa ayudara a dos d'esos conspiradores en Campera y almitíu a los xesuites desterraos, llogró'l 16 de mayu de 1851 autorización del Congresu Neogranadino pa declarar la guerra a Ecuador. Noboa unvió una circular a les cancilleríes de Perú, Bolivia y Chile pa formar un frente común contra López. El Gobiernu tuvo bonos ingresos fiscales. Débil de calter, Noboa dexó l'ingresu de los sacerdotes xesuites que fueren espulsaos de Colombia pol gobiernu del Xeneral José Hilario López, d'idees lliberales.
Nel gobiernu de Noboa pretendió vendese les Islles Galápagos a Gran Bretaña, pa poder pagar la delda inglesa, axustáu que foi refugáu. Cola Nueva Granada les rellaciones fueron tirantes, cuando Noboa dio ayuda militar a los pastusos por que'l gobiernu de López desestabilícese. A pesar de que Noboa yera d'idees conservadores, la situación política con Urbina de primeres foi de gran amistá, una y bones esti Xeneral foi'l que lo ayudar a xubir a la presidencia. Amás nel gobiernu de Noboa suscribir con Gran Bretaña en Quitu, el 3 de mayu de 1851, un Tratáu d'Amistá, Comerciu y Navegación, tratáu que se cumplió hasta 1880, pa depués ser reemplazáu por otru.
En xunu de 1851 el Congresu dio-y les estraordinaries por sida de l'amenaza de guerra. Urvina vio que la fruta taba por cayer: aduciendo que Noboa comprometiera la integridá nacional, proclamóse, sofitáu pola guarnición de Guayaquil, xefe supremu de la República'l 19 de xunetu de 1851. Noboa terminó'l so mandatu ingenuamente.
Viaxaba a Guayaquil y nun algamar a llegar a la ciudá. Prindar nel barquín en que fala zarpáu de Babahoyo y llevar ensin más entueyos a un buque norteamericanu que lu depositó en Callao. Cuatro años dempués tornó del destierru, pero nunca más volvió a la política. Morrió'l 3 de payares de 1870 a los 81 años d'edá.
Constitución de 1851
Noboa gobernó esta constitución, siendo escoyíu pa un periodu de cuatro años, dende febreru de 1851. Ente los principales enunciaos atópense:
Reconozse espresamente'l Réxime Municipal. Son ciudadanos los casaos, reconociéndose la mayoría d'edá a los 18 años.
Ministros d'Estáu
Fonte:
Sableres de Portezuelos y de Riva de Pachón
Les Sableres de Portezuelos y de Riva de Pachón atopar nel conceyu asturianu de Gozón y pertenez a la llocalidá de Monteril. El grau d'urbanización y d'ocupación son altos y la so redolada ye industrial. El llechu tien pequñas zones de sables de granu finu y de color negru y bastentes escories d'esti color. El motivu de tener esti color, que ta asitiada al abrigu del cabu Negru, deber al apurra de material negro de la desaguada de la ría qu'amás ye permanente. Les baxaes piatonales son bien difíciles. Los graos d'urbanización y ocupación son bien baxos.
P'aportar a estes sableres hai qu'alcontrar los nucleos más cercanos que ye'l de Monteril. L'empiezu de los accesos a dambes sableres ye'l mesmu y ye llamáu Teleféricu pola xente del llugar, que ta asitiada nes cercaníes de Monteril. Pa Portezuelos nun hai qu'esviase peroal llegar a la Riva de Pachón cuéyese la pista que va escontra'l este percorriendo unos 900 my aparcar el vehículu nesi llugar. L'accesu atopar con un firmre bastante deterioráu y con grandes rodaes debíu al pasu constante de camiones.
Hai unes zones de distracción pa andarines, non necesariamente espertos sinón pa xente normal, que son: la güelga del banzáu de la Granda, la sienda costera «PR-AS-25» que va dende'l faru de San Juan de Nieva hasta'l Cabu de Peñes. Tamién tán los restos d'una sala de máquines que ta consideráu «patrimoniu industrial del conceyu». Por seguridá, nun s'encamienta utilizar los vehículos pa baxar a cualesquier de los dos sableres.
Mi fracaso personal
Mi fracaso personal ye'l primer discu d'Astrud.
El discu ta formáu por dolce cantares, toes escrites y compuestes por Manolo Martínez, sacante la octava, Bailando, una versión del tema homónimu del grupu Paradisio, que se convirtió nel primer single del discu.
Nel llibretu qu'acompañaba'l discu los cantares apaecíen con un títulu notablemente distintu al que podía lleese na contraportada del discu: Asina, por casu, el primer cantar (Esto debería acabarse aquí) apaez nel llibretu como Somos lo peor. Nel llibretu, amás, nun apaecen dos canciones: Mi fracaso personal (qu'a pesar de dar títulu al discu, foi grabada casi mediu añu primero que'l restu de cantares, en xunetu de 1998) y la yá citada Bailando.
Alfredo Baquerizo Moreno
José Alfredo Wenceslao del Corazón de la Concepción Baquerizo Moreno foi un políticu ecuatorianu. Foi Presidente Constitucional de la República del Ecuador dende'l 1 de setiembre de 1916 hasta'l 31 d'agostu de 1920.
Biografía
Nació en Guayaquil, el 28 de setiembre de 1859, morrió en Nueva York, el 20 de marzu de 1951. Dende mozu pulsió la llira y estudió música nel Conservatoriu Nacional. Los sos poemes escritos fueron el sabor becqueriano, con ribets d'ironía y apreciable bon gustu. Publicó una serie de noveles curties con títulu estravagantes, espresión de les sos llocures y índiz del so pensamientu políticu. Foi un escritor castizu. Académicu Correspondiente de la Llingua Española. Xurisconsultu de talentu, estremar nel Foru. Tamién desempeñó los altos cargos de Vicepresidente de la República y Presidente del Senáu en delles ocasiones.
Desempeñó les funciones de Profesor del Colexu Vicente Rocafuerte de la Universidá de Guayaquil; Ministru de Rellaciones Esteriores, Ministru Diplomáticu en Cuba y Colombia, Embaxador nel Perú.
En 1912 foi encargáu del poder por 20 díes, el Congresu escoyíu juntamente col presidente, tuvo mayoría placista. Instaláu'l Parllamentu resultó escoyíu Presidente del Senáu y automáticamente Presidente del Congresu'l Dr. Alfredo Baquerizo Moreno, qu'al dexar el poder el Dr. Francisco Andrade Marín, encargar del mesmu pel espaciu de venti díes, mientres el llexislativu escrutara los votos, calificara a Leonidas Plaza y diéra-y posesión.
La llonxevidá del patriarca de les Lletres, la Música y la Vida Pública Nacional Alfredo Baquerizo Moreno -muertu a los 92 años d'edá-, puede atribuyise probablemente al so temperamentu ecuánime y a un llar harmoniosu pobláu de 12 fíos. D'él, diz l'historiador Carlos Manuel Larrea: "Inolvidables les prestoses conversaciones íntimes cuando dempués de fatigantes xornaes de trabayu, convidábame cariñosu a pasiar n'automóvil pelos pintorescos caminos de la contorna de Quito, y escaeciendo momentáneamente los graves problemes políticos, falábame de llibros y escritores, de novelistes y poetes, de música y de toa manifestación artística... ".
Empecipiar na política nacional como ministru de Rellaciones Esteriores a empiezos de la primer alministración de Leonidas Plaza y ente 1903 y 1906 ocupó la vicepresidencia de la República. En 1912 presidió la cámara del Senáu y el Congresu y foi reelecto senador pol Guayas pa los periodos de 1913 a 1915. Desempeñóse como canciller de la República en 1916. Plaza unxir de candidatu herederu. Trunfó al estilu lliberal sobre un contendente predestinado a nun trunfar, el conservador cuencano Rafael María Arízaga. Terminada la so presidencia, Baquerizo Moreno siguió na vida pública hasta 1931 yá como embaxador especial y senador, yá como encargáu del mandu. Morrió en Nueva York en 1951.
Presidencia
miniaturadeimagen|220x220px|[[Monumentu a Baquerizo Moreno nel Campusantu Xeneral de Guayaquil.]] Baquerizo Moreno trunfó nes eleiciones presidenciales de 1916.
Presidente Constitucional: Dende'l 1 de setiembre de 1916 hasta'l 31 d'agostu de 1920.
Abolió al concertaje y la prisión por deldes. El sabiu Xaponés Dr. Hideyo Noguchi, foi contratáu pa la erradicación de la fiebre mariello que faía'l so agostu na Costa.
No internacional na so alministración, tuvo llugar la firma del Tratáu de llendes definitives ente Colombia y Ecuador llamáu Tratado Muñoz Vernaza-Suárez. Por esti conveniu l'Ecuador venció a Colombia una apreciable superficie de territoriu nel Caquetá y Ríu Putumayo.
Pa estrechar más l'amistá ente los dos pueblos hermanos los Presidentes Marco Fidel Suárez de Colombia y Alfredo Baquerizo Moreno del Ecuador, diéronse un cordial abrazu en Rumichaca; estes tierres fueron vencíes a Perú, lo cual disgustó a Ecuador.
Na alministración de Baquerizo Moreno executaron les siguientes obres: Carretera Milagru-Naranjito, l'Hospital de Cayambe, lluz llétrico de Vinces, Cuartel de Caballería y Cárcel de Babahoyo, Hospital en Milagru, nueva Planta Telefónica en Quito, teléfonu inalámbricu en Santa Elena, Monumentu a los próceres de 1820 en Guayaquil, Palaciu Municipal en Latacunga, Hospital Militar en Quito, teléfonos en Riobamba, telégrafu inalámbricu ente Quitu y Guayaquil; Estación del Ferrocarril en Chimbacalle (Quito), Agua Potable en Loja, lluz Llétrico en Aloag, Tambillo, Uyumbicho y Jipijapa, Hospital en Zaruma; inauguráronse munches pontes. No económico, solicitó al Congresu que se faiga circular billetes y monedes de níquel por que el oru y la plata nun emigren, Xubió la producción del cacáu n'Ecuador, llegando a 800.000 quintales.
El númberu d'escueles primaries en 1920 yera de 1.664 con a 105.377 alumnos.
Baquerizo Moreno gobernó con mano plutocrática y guante de caballeru humanista, concedió amnistía a los conchistas colo que devolvió la paz interna a Ecuador, y sofitó polítiques sociales d'importancia al promulgar la xornada d'ocho hores diaries de trabayu y al abolir la prisión por deldes ("apremiu personal"), que la so consecuencia foi la progresiva desapaición del concertaje, qu'en realidá solamente cesó, y non del tou, cola Reforma Agraria de 1964. El concertaje esistió principalmente na Sierra.
El concertaje yera un conveniu, d'ordinariu, vitaliciu ente'l hacendado y el trabayador llabrador carente de tierres (el conciertu). Ésti y la so familia comprometer a trabayar pa un hacendado tol añu o la mayor parte d'él por un pagu n'anticipos de dineru, granu o animales, un cachu de tierra emprestáu (huasipungo) pal sustentu de la so familia, una cuota mensual o trimestral en granos, una muda de ropa pal añu, l'agua de la facienda, la lleña del monte y un sitiu pal llendo de los sos animales. Anque taba conveníu'l pagu d'un jornal, descontábense-y d'él los daños nes sementeras, fataos y hatos, colo que'l conciertu vivía constantemente empeñáu. La delda treslladar a la vilba y a los fíos.
Nesta meyora social influyeron el pensamientu d'Eloy Alfaro, Abelardo Moncayo (1912), Belisario Quevedo (1915), Agustín Cueva Guerrero (1915), Víctor Manuel Peñaherrera (1918) y el del propiu presidente Baquerizo Moreno. Les condiciones que la favorecieron fueron la necesidá de los grupos dominantes pa evitase tensiones y llevantamientos, les propuestes de la Ilesia allandiada pola doctrina social de los últimos papes, y la modernización éticu-teunolóxica de dalgunos llatifundistes serranos.
Baquerizo impulsó la vialidad, el telégrafu y l'allumáu llétricu, curió con talentu de la educación público y popular, pagó les cuotes correspondientes a la delda esterna, enllargó la vixencia de la Llei Moratoria, respetó la llibertá de prensa y emplegó un llinguaxe más modernu al escurrir sobre la rellación ente'l capital y el trabayu. Foi'l primer presidente que visitó les Islles Galápagos y fundó Puerto Chico, güei Puerto Baquerizo Moreno, na Islla de San Cristóbal. Gracies al clima de paz fomentáu na so alministración, los partíos políticos empezaron a remozarse. En setiembre de 1918 llegó a Guayaquil la Misión Rockefeller pa erradicar la fiebre mariello. Ente los miembros de la Misión taba'l célebre investigador xaponés Hideyo Noguchi. La crisis económica solmenó a la sociedá y al Estáu ecuatorianos: en 1916 apaeció la plaga de la monilla qu'amenorgó la producción del cacáu. En 1920 el so preciu cayó nel mercáu de Nueva York de 26.76 dólares el quintal a 12 y apaecieron nuevos competidores estranxeros. Esta crisis cutió con más fuercia mientres l'alministración del presidente José Luis Tamayo.
Aliste
Aliste ye una comarca asitiada al oeste de la provincia de Zamora (España).
Manzanal de los Infantes
Manzanal de los Infantes ye un conceyu y llocalidá de la contorna de La Carbayeda, na provincia de Zamora, comunidá autónoma de Castiella y Llión, España.
Aliste
Ye raya seca con Portugal al oeste, con Senabria al norte, con Los Valles y la redolada de Zamora al este y con Sayagu al sur (Ríu Dueru).
Ta carauterizada pol relieve de la Sierra de la Culiebra.
Ye una de las zonas onde meyor se caltién la llingua asturllionesa dientro de la provincia zamorana.
Manzanal de los Infantes
El conceyu ta formáu poles llocalidaes de Donadiellu, Dorniellas, Lanseros, Manzanal de los Infantes, Oteru de Centenos y Seixas (Sejas de Sanabria). Tien una superficie de 64,54 km² con una población de 143 habitantes (INE 2011) y una densidá de 2,22 hab/km².
Toponimia y xentiliciu
El topónimu Manzanal, al igual que los denominaos Cerezal, paez inscribise nun tipu bien espublizáu nel área lleonesa, el constituyíu pol nome d'un árbol en singular, femenín y con o ensin artículu. Nesti sentíu, "la manzanal" sería "el pumar", al igual que "la cerezal" sería "la zrezal".
El xentiliciu de Manzanal de los Infantes ye manzanalino.