cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Estaos Pontificios
Creación de los Estaos Pontificios
Cuando nel añu 751 el rei lombardu Astolfo apoderar de Rávena, rematando asina'l exarcado de Rávena, el papa, como'l dogo de Venecia y duque de Nápoles, asumió'l plenu poder de gobiernu (dicio) nel ducáu de Roma (que pasaría a ser denomináu como patrimoniu de san Pedro) reconociendo al emperador bizantín como'l so soberanu. Pero como'l ducáu de Roma fuera parte del exarcado, foi reclamáu por Astolfo. A pocu de llegar al solio, Esteban II axustó con Astolfo una tregua de cuarenta años, pero Astolfo romper a los cuatro meses, y en xunu de 752 reclamó xurisdicción ya impuestos, entamando la marcha a Roma. Ante esto, el papa pidió auxiliu al emperador Constantino V, pero esti llindar a mandar una misiva a Astolfo por que restituyera los territorios imperiales de los que s'apoderara, polo qu'optó finalmente apelar al rei de los francos, Pipino el Curtiu, entamando viaxe a Francia. El rei de los francos unvió dos emisarios al papa pa escoltalo. El 6 de xineru del añu 754, Esteban II foi acoyíu obsequiosamente por Pipino en Ponthión. Esteban volvió clamiar al rei por qu'esaniciara l'amenaza de los lombardos. La resultancia d'esti alcuentru foi'l compromisu de Pipino pa otorgar los territorios conquistaos polos lombardos al papa.
El 28 de xunetu del añu 754, el papa, anque enfermu, unxó solemnemente a Pipino en San Denis cerca de París, sellándose asina la llexitimidá de la dinastía, y confiriendo al rei y a los suyos el títulu de "Patricios de los Romanos", que yera'l títulu qu'usaben los exarcas bizantinos. Pipino entamó camín d'Italia y ganó dos veces al rei Astolfo, n'agostu de 754 y en xunu de 756. Nel tratáu de paz impuestu a Astolfo, este tuvo que vencer a perpetuidad ventidós ciudad a la Ilesia de Roma na Pentápolis, la Emilia, Comacchio, y Narni, que s'añedir al ducáu de Roma. Los emisarios del emperador Constantino V ufiertaron un sobornu al rei francu, que respondió qu'eses ciudaes pertenecíen a "San Pedro" y a la Ilesia de Roma. L'abá Fulrado de Saint Denis tomó posesión de les ciudaes y asitió les llaves nel altar de San Pedro, xunto al documentu conocíu como Donación de Pipino nel Archivu papal. Sicasí, el papa siguió considerando al emperador como soberanu formal del territoriu.
Sicasí, el peligru lombardu nun quedara definitivamente esconxuráu poles aiciones militares de Pipino el Curtiu. El rei Desiderio invadió los Estaos Pontificios. Adriano I, papa dende'l 774, invocó de nuevu nesti trance a los francos por que-y espacharen el so proteición. Carlomagno allegó agora na so ayuda. La resultancia foi la restitución de los bienes de la Ilesia y la promesa, non cumplida, d'anexón d'otros territorios. Sía que non, la mayor parte de la Italia central pasó a tar so l'alministración de los papes.
L'imperiu carolinxu
Les razzias sarracenes sobre la mariña italiana, impulsaron a los papes a buscar proteición nel emperador Lluis II, y amás, los pontífices tamién precisaben de la proteición frente a l'aristocracia romana, de cuenta que'l cometíu reserváu dende entós pal emperador yera la proteición de la Ilesia romana. La so muerte en 875 va quitar al papáu de sofitu, lo que los va llevar a buscar candidatos a ser coronaos como emperador ente aquellos que pudieren defendelo de los musulmanes y de los señores locales. Aun así, el papáu tuvo que pidir ayuda a los bizantinos, polo que caltuvo una postura más flexible con Bizancio en materia relixoso.
El periodu imperial
Desapaecíu'l Imperiu carolinxu, el rei d'Italia, Berengario II, amenació los Estaos de la Ilesia. Xuan XII riquió l'amparu d'Otón el Grande, quien toró al hostigador y entró triunfante en Roma. Ellí, na Basílica de San Pedro, el papa restableció la dignidá imperial, coronando a Otón como emperador del Sacru Imperiu Romanu Xermánic u'l 2 de febreru de 962, ente qu'Otón, pela so parte, impunxo al papa'l Diploma Ottonianum, que confirmaba'l Pactum Ludovicianum (817) y la Constitutio romana (824).
La Italia meridional nunca formó parte de los Estaos Pontificios, pero sí tuvo suxeta a vasallaxe d'éstos mientres el periodu de dominación normanda. En 1059, por aciu el concordatu de Melfi, dimanado del concilio celebráu nesta ciudá, el papa Nicolás II otorgaba a Ricardo de Aversa la invistidura del principáu de Capua, y a Roberto Guiscardo la del ducáu d'Apulia y de Calabria, según, pa un futuru, del señoríu de Sicilia. Como contrapartida a la unción episcopal con que se vieron dignificaos, comprometíense éstos a emprestar vasallaxe al sumu pontífiz en tou momentu. Roberto Guiscardo amosóse imparable nos sos conquistes y en pocos años ocupó toa Sicilia y tomando a los musulmanes Palermo y Messina, y a los bizantinos direutamente Bari y Brindisi, y so la so soberanía teórica Amalfi y Salerno. Cuando en 1080 Gregorio VII precisó l'auxiliu militar del normandu dio-y el so apostólicu beneplácito a les conquistes en cuenta de una formal declaración de vasallaxe escontra la Santa Sede sobre tolos territorios ganaos.
Nes acabadures del pontificáu d'Inocencio II, escontra 1143, coincidiendo col movimientu reivindicativu municipal que s'estendía por toles ciudaes d'Italia, el Senáu romanu facer con bona parte del poder civil de los socesores del apóstol Pedro. El socesor de Inocencio, Lucio II intentó restablecer poles armes l'orde anterior y atacó el Capitoliu al mandu de un exércitu, pero'l Senáu -y infligió una severa derrota. Arnaldo de Brescia púnxose al mandu de la revolución popular y senatorial romana. Sol so lideralgu pidióse que'l papa depunxera tou poder temporal, y que él mesmu y el restu del cleru apurrieren les sos posesiones territoriales. Roma estremar de la obediencia civil al papa y declaróse nueva república. Federico Barbarroja devolvió al papa Adriano IV el gobiernu de los Estaos Pontificios cuando, deseyando ser coronáu emperador en Roma de manes del pontífiz, entró en 1155 na ciudá con un potente exércitu y prindó y executó a Arnaldo de Brescia. Sicasí, foi'l mesmu Federico quien, n'ares d'una política expansionista qu'aspiraba al control de toa Italia, punxo años dempués a los socesores del apóstol Pedro en grave riesgu de perder les sos posesiones.
Inocencio III dio un impulsu decisivu al afitamientu y engrandecimiento de los Estaos Pontificios. Sometió definitivamente al estamentu municipal romanu y quitó de poderes al senáu de la urbe. Recuperó'l plenu dominiu d'aquellos territorios pertenecientes al patrimoniu de San Pedro que l'emperador apurriera a mandatarios xermánicos, espulsando a los usurpadores de la Romaña, del marquesáu de Ancona, del ducáu de Spoleto y de les ciudaes d'Asís y de Sora. Pola fuercia de les armes precedida de la escomunión eclesiástica prindar de los territorios en pleitu que constituyeren les posesiones de la condesa Matilde de Toscana y que, presumiblemente, fueren mandaos como heriedu a la Santa Sede, pero que permanecíen en posesión de vasallos del emperador. D'esta forma llogró la reconocencia per parte de les ciudaes de Toscana de la so soberanía, y collo el norte d'Italia solmenaba'l dominiu xermánicu y cayía so la órbita de l'autoridá pontificia.
Arriendes d'ello, de resultes de la cruzada llevada a cabu contra los albigenses nel Mediudía francés, llograra de Raimundo VI de Tolosa la cesión de siete castillos na rexón de Provenza, patrimoniu que s'incorporó al de la Ilesia y que depués, en 1274, sería trocáu por aciu alcuerdu ente Gregorio X y el rei Felipe III l'Atrevíu pol condáu de Venasque, rexón qu'entiende les tierres que s'estienden ente'l Ródano, el Durance y el Monte Ventoux.
Los Estaos Pontificios volvieron pasar por un difícil trance mientres l'imperiu de Federico II (1215-1251). Dueñu del reinu de les Dos Sicilies ya incorporaes al imperiu Lombardía y Toscana tres la derrota de la lliga lombarda en 1239, Federico propúnxose anexonar igualmente'l patrimoniu de San Pedro p'atropar el dominiu de toa Italia. Coló sobre Roma, d'onde se vio obligáu a fuxir el papa Gregorio IX, pasióse griespu y ensin oposición por toa Italia, nomó gobernador del territoriu peninsular al so fíu Enzio y él mesmu alzóse en señor de los Estaos Pontificios. L'añu 1253, dos dempués de la muerte del emperador, el papa Inocencio IV pudo tornar a Roma dende'l so exiliu francés y retomar el gobiernu de la ciudá y del restu de los dominios eclesiásticos.
Los Estaos Pontificios nun podíen sustraese a los acontecimientos que se taben produciendo na convulsa Italia de mediaos del sieglu XIV. Ensin cuntar cola desvinculación de dellos feudos tradicionales de la corte romana, como Sicilia, en poder agora de la Corona d'Aragón, o'l reinu de Nápoles, so l'autoridá de la casa d'Anjou, el mesmu estáu pontificiu taba en descomposición. Asina lo poníen de manifiestu casos como'l de Giovanni di Vico, que s'alzara en señor de Viterbo en faciéndose con una estensa zona territorial perteneciente a los Estaos Pontificios; o'l de la insumisión en que s'atopaba'l ducáu de Spoleto; o'l de la fáctica independencia del marquesáu de Ancona; o'l de la privatización de Fermo llevada a cabu por Gentile de Mogliano y la de Camarín por Ridolfo de Varano; o'l de l'abierta rebeldía de los Malatesta; o'l de Francesco degli Ordelaffi, que se fixera con una gran parte de la Romaña; o'l de Montefeltro qu'enseñoriaba los distritos d'Urbino y Cagli; o'l de la ciudá de Senigallia apartada de la obediencia al papáu; o'l de Bernardino y Guido de Polenta, que s'apoderaren de Rávena y de Cervia, respeutivamente; o'l de Giovanni y Riniero Manfredi que fixeren lo propio con Faenza; o'l de Giovanni d'Ollegio que caltenía so la so posesión la ciudá de Bolonia.
Yera precisa una actuación resuelta y aplastante contra toos aquellos rebalbos si queríase reunificar el patrimoniu de San Pedro. Aprovechando la presencia en Avignon del español Gil de Albornoz, arzobispu de Toledo y avezado militar, que participara coles huestes d'Alfonsu XI de Castiella na Batalla del Saláu y nel sitiu d'Alxecires, Clemente VI alzó-y al cardenalatu y confió-y la misión de reclutar un exércitu. Dos años dempués (1353), entronizado yá Inocencio VI, portando una bulda pola que se-y nomaba legáu plenipotenciario del papa pa los Estaos Pontificios, aplicóse Gil de Albornoz a la misión encamentada, consiguiendo militarmente tolos sos oxetivos. Recuperó cuantos territorios fueren usurpaos y toró a los altivos cabezaleros de la insubordinación italiana; los estaos de la Ilesia volvíen, arrexuntaos, a la obediencia del papáu. Albornoz tamién redactó y punxo en práutica'l primer marcu xurídicu específicu pa los Estaos Pontificios, les Constitutiones Aegidianae (les Constituciones Egidianas –por Egidio, esto ye, por Gil) que siguieron en funcionamientu hasta los Pactos de Letrán (1929) que fundan la Ciudá del Vaticanu.
La dómina de la Renacencia
Nos alboreceres del sieglu XVI, el territoriu papal espandióse descomanadamente, sobremanera so los papes Alexandru VI y Xuliu II. El papa convertir n'unu de los gobernantes seculares más importantes d'Italia, participando na dinámica diplomática y guerrera con otros soberanos. Sicasí, na práutica, la mayor parte de los Estaos Pontificios, nominalmente controlaos pol papa, taben gobernaos por pequeñu príncipes territoriales que-y apostaben el control efectivu. Ello ye que a los papes llevólos tol sieglu XVI someter de forma direuta tol Estáu.
La singularidá d'Alexandru VI finca en que concebía la organización episcopal como una monarquía personalista y allampaba la formación d'un reinu centroitaliano desvenceyáu de la Santa Sede, que la so corona folgara sobre la cabeza de dalgún de los sos fíos. Con esi envís, decidió apoderar a los tiranos locales, vasallos nominales de Roma pero que gobernaben al so antoxu los sos respeutivos feudos. Col so fíu Juan de Borja y Cattanei, II duque de Gandía, a la cabeza de los exércitos pontificios fueron cayendo los castiellos de Cervetri, Anguillara, Isola y Trevignano, aiciones poles que-y nomó duque de Benevento y señor de Terracina y Pontecorvo. Cuando Juan morrió asesináu, el papa encamentó la capitanía de los sos exércitos a otru de los sos fíos: César Borgia. Cola ayuda militar francesa, César tomaba en 1499 les ciudaes d'Imola y Forlì gobernaes por Catalina Sforza, y depués la de Cesena. Más tarde apoderóse de Rimini, enseñoriada por Pandolfo Malatesta y de Faenza, de Piombino y el so amiesta Islla d'Elba, de Urbino, Camarín, Città di Castello, Perusa y Fermo, y por fin de Senigallia. De too ello pasaba a ser dueñu'l fíu del socesor del apóstol Pedro a quien ésti nomara soberanu de la Romaña, Marche y Umbría.
L'enfotu del papa Xuliu II (1503-1513) consistió en devolver a la Ilesia les posesiones de que los de Borja o Borgia habíense apropiáu. En dellos casos consiguir con facilidá; n'otros, pola fuercia de les armes. Perusa y Boloña quedaron reintegradas nos Estaos Pontificios d'esta manera en 1506. Venecia amenaciaba con competir cola Santa Sede pol dominiu d'Italia; p'atayar esti peligru, Julio II formó la Lliga de Cambrai cola intervención de Francia, España, el Sacru Imperiu, Hungría, Saboya, Florencia y Mantua. Venecia nun pudo oponer resistencia a tan potente enemigu y resultó ganada na batalla de Agnadello en 1509, dexando al papa ensin rival. Cola ayuda d'España trató depués de desentemangase de la presencia en suelu italianu de los franceses, dueños de Xénova y Milán. Consiguir tres dura llucha, pero lo que nunca llograría ye lliberar a Italia del dominiu español que perduraría intensa y prolongadamente, cuantimás mientres los reinaos de Carlos I y Felipe II, anque éstos nunca amontaron les sos posesiones a cuenta de los Estaos Pontificios. Otra manera, Felipe II, magar contra los sos deseos, nun torgar que'l papa Clemente VIII anexonase a los bienes de la Ilesia la ciudá de Ferrara en 1597.
Movimientos revolucionarios
El condáu Venesino y Avignon pertenecíen a los Estaos Pontificios, formando un enclave en suelu francés. Estes posesiones fueron confiscadas mientres la Revolución francesa, siendo papa Pío VI (1775-1799).
La invasión napoleónica d'Italia en 1797 nun se detuvo ante les puertes de Roma: un añu dempués les tropes franceses entraben na ciudá. Xuníos a los franceses, los revolucionarios italianos esixeron del papa l'arrenunciu a la so soberanía temporal. El 7 de marzu de 1798 declaróse la República Romana y el papa foi prindáu y deportáu a Francia. Napoleón Bonaparte quixo regularizar les rellaciones cola Ilesia, lo que quedó afiguráu nel Concordatu que Francia y la Santa Sede roblaron en 1801. El papa ser entós Pío VII– tornó a Roma, d'onde retornó a París pa coronar emperador a Napoleón en 1804. Pero llueu'l papa supunxo una estobisa nos planes del emperador, quien en 1809 apoderar de los Estaos Pontificios, incorporar al Imperiu francés y retuvo a Pío VII como prisioneru en Savona. Tres les derrotes de Napoleón, el papa pudo retomar les sos posesiones en 1814; nel Congresu de Viena de 1815, reconocióse la pervivencia de los Estaos Pontificios dientro del nuevu orde européu, anque con una llixera amenorga territorial que foi parar a poder del Imperiu austriacu.
L'espíritu revolucionariu francés estendióse tamién per Italia. En 1831, el mesmu añu en que yera nomáu papa Gregorio XVI, españó un llevantamientu en Módena, siguíu d'otru en Reggio y pocu dempués en Bolonia, onde se arrió la bandera episcopal y se izó nel so llugar la tricolor. En cuestión de selmanes, tolos Estaos Pontificios amburaben na foguera revolucionaria y proclamábase un Gobiernu provisional. En redol a la Marca creábase'l «Estáu de les Provincies Xuníes» de la Italia central. Gregorio XVI nun cuntaba con efectivos militares suficientes pa contener un movimientu d'aquelles proporciones; precisó de l'ayuda estranxera, que nesta ocasión viéno-y d'Austria. En febreru de 1831, les tropes austriaques entraben en Bolonia forzando la salida del Gobiernu provisional», que s'abelugó n'Ancona; en dos meses la rebelión quedó pel momento encalorada. Con verdadera urxencia diéronse cita en Roma representantes d'Austria, Rusia, Inglaterra, Francia y Prusia, los cinco grandes potencies del momentu, p'analizar la situación y ellaborar un dictame sobre les reformes que al so xuiciu yera necesariu introducir na alministración de los Estaos Pontificios. Non toles suxerencies realizaes en tal sentíu fueron aceptaes por Gregorio XVI, pero sí les abondes como por que los cambeos en materia de xusticia, alministración, finances y otres fueren bultables.
A pesar d'ello, estos pequeños llogros nun fueron abondos pa satisfaer les esixencies de los aponderaos revolucionarios. A finales d'esi mesmu añu de 1831, la rebelión arrobinábase otra vegada polos estaos de la Ilesia. Les tropes austriaques, que la so guarda constituyía una garantía d'estabilidá y orde, tornaren a les sos bases d'orixe; foi precisu pidir de nuevu la so intervención, cosa que llevó a cabu solícitamente el xeneral Radetzky. Xuníes les sos fuercies a les del papa foi xera fácil tomar Cesena y Bolonia, focos de la protesta revolucionaria. Francia, pela so parte, esplegó dellos destacamentos n'Italia y ocupó Ancona, que foi desallugada en 1838. Dempués d'unos años d'aselu, el baturiciu revolucionariu fíxose notar en 1843 en Romaña y Aveséu. En 1845 fuercies sublevaes apoderar de la ciudá de Rimini. Pudieron ser espulsaes anque non amenorgaes, de forma que, magar abandonaron Rimini, llevaron la revolución a Toscana.
Unificación Italiana y fin de los Estaos Pontificios
250px|thumb|Mapa de los Estaos Pontificios; l'área acoloratada foi anexonada al Reinu d'Italia en 1860, el restu (en color gris) en 1870.
Los aires revolucionarios que soplaben con fuercia por toa Italia derivaron en corrientes impulsoras de la unidá nacional. El rei sardu-piamontés Carlos Alberto asumió les iniciatives en pro de tal unidá y declaró la guerra a Austria. El papa Pío IX, nun quixo xunise a la causa, actitú que nun-y perdonó'l pueblu romanu. Españó la rebelión y Pío IX tuvo que fuxir de Roma en payares de 1848. Abolióse'l poder temporal del papa y proclamóse la II República Romana. Entamóse un contingente militar apurríu por diversu naciones católiques y el 12 d'abril de 1850 el socesor del apóstol Pedro tornaba a Roma, abolida la efímera república. Nel branu de 1859 delles ciudaes de la Romaña llevantar contra l'autoridá del papa y adoptaron la plebiscitaria resolución de anexonase a El Piamonte, lo que se llevó a efeutu en marzu de 1860. Esi mesmu añu, Víctor Manuel solicitó formalmente del papa la entrega d'Aveséu y de Marche, lo que Pío IX refugó faer. Les tropes piamonteses enfrentar a les del papa, que resultaron ganaes en Castelfidardo (18 de setiembre) y n'Ancona (30 de setiembre). La Ilesia viose privada d'aquelles rexones que, n'unión de la de Toscana, de Parma y de Módena -éstes por voluntá mesma espresada por aciu plebiscitos-, anexonáronse al creciente reinu d'El Piamonte-Cerdeña (payares de 1860), que pasaba a denominase reinu d'Italia del Norte. Los Estaos Pontificios quedaben definitivamente desmembrados y amenorgaos a la ciudá de Roma y la so redolada, onde'l papa, so la proteición de les tropes franceses, siguió enagora exerciendo la so tornada autoridá civil.
En 1870 españó la Guerra Franco-prusiana y l'emperador francés Napoleón III precisó disponer de tolos efectivos militares, incluyíes les unidaes de guarnición en Roma. Italia foi aliada de Prusia nesta guerra, polo que cuntó col beneplácito del Canciller d'Alemaña Otto von Bismarck p'actuar ensin reparos contra les posesiones del pontífiz profrancés. Pío IX axuntó ocho mil soldaos nun desesperáu intentu d'aguantar, pero l'insuficiente exércitu episcopal nun pudo contener a les divisiones italianes que colaron sobre Roma. El 20 de setiembre de 1870 entraben na capital del reinu d'Italia en que'l so palaciu del Quirinal establecía la so corte'l rei Víctor Manuel II. El 20 de setiembre de 1900, con motivu del XXX aniversariu de la ocupación de Roma, los Estaos Pontificios yeren disueltos.
Dende l'empiezu del so pontificáu'l papa Pío IX viose envolubráu na voráxine histórica que significó'l procesu d'unificación d'Italia. Ésta implicaba necesariamente'l fin de los Estaos Pontificios, a lo que Pío IX opúnxose aprofiantemente. El papa Pío IX se autoproclamó prisioneru nel Vaticanu cuando'l reinu episcopal en Roma acabó a encomalo, los Estaos Pontificios xunir al restu d'Italia pa formar el Reinu d'Italia unificáu sol rei Víctor Manuel II y la ciudá de Roma convertir na so capital.
El 11 de febreru de 1929, Pío XI y Benito Mussolini suscribieren los Pactos de Letrán, en virtú de los cualos la Ilesia reconocía a Italia como estáu soberanu, y ésta faía lo propio cola Ciudá del Vaticanu, pequeñu territoriu independiente de 44 hectárees so xurisdicción del papáu.
Agriades glandon
La Agriades glandon) ye una caparina de la familia Lycaenidae, subfamilia Polyommatinae y tribu Polyommatini. (de Prunner, 1798).
N'Andorra considerase como especie amenaciada protexía per llei, sicasí inda nun s'incluyó na Llista Colorada de la UICN.
Distribución
N'América del Norte alcuéntrase dende l'este d'Alaska hasta Terranova y al sur al traviés de los montes hasta Washington, el norte d'Arizona, y el norte de Nuevu Méxicu. N'Europa alcuéntrase n'árees montascoses como los Pirineos y los Alpes, según al norte alloñáu. Tamién s'atopa en delles partes de Rusia, incluyendo Siberia y Kamtxatka.
Descripción
Ye una pequeña caparina coles ales cimeres de color azul, bañáu de color gris o beige y arrodiaes d'una llinia blanca. Per debaxo tamién ta trescalada de moratón amarellentáu, col mesmu cantu blancu; les ales anteriores tán afataes con llurdios negros arrodiaes de blancu y les ales posteriores con una llinia submarginal de llurdios blancos, dalgunes con un pocu de mariellu al centru.
Tien un valumbu d'ente 17 a 26 mm. Los adultos vuelen de mediaos de mayu hasta setiembre, dependiendo del allugamientu.
Les plantes nutrícies envaloraes inclúin especies de Astragalus (incluyendo Astragalus alpinus), especies de Androsace (incluyendo Androsace bungeana y Androsace septentrionalis), Soldanella, Diapensia lapponica, Vaccinium, y especies de Saxifraga (incluyendo Saxifraga bronchialis, Saxifraga spinulosa y Saxifraga oppositifolia).
Temis (mitoloxía)
thumb|right|150px|Themis from the Temple of [[Nemesis (mythology)|Nemesis, Rhamnous, Attica, signed by the sculptor Chairestratos, c. 300 BCE.]]
Temis na mitoloxía griega yera la personificación de la Xusticia. Por ser fía de Gaia y Uranu ye considerada una titánide de primer xeneración. Amás ye la ma de les Muses qu'enxendró con Zeus. Hesíodu caltenía que xunto con Zeus tuvo a les Moiras si qu'asina otros autores clásicos dicíen qu'estes nacieran con Temis de les fontes y los regatos. Yera, quiciabes, una de las divinidaes más antigües del panteón griegu, hasta'l puntu que foi una de les detentadores del fueu del Oráculu de Delfos, xunto con Gaia, primeru y Febe dempués.
La Roche-Morey
La Roche-Morey ye una comuña francesa del departamentu d'Altu Saona, na rexón de Borgoña-Francu Condáu. Llenda con.
Temis (mitoloxía)
Como divinidá de la xusticia yera la que regulaba les bones rellaciones ente la pareya, la familia y la sociedá, nun-y la representaba con violencia sinon a traviés de la so maxestá; quien repartía los castigos yera Némesis; yera asina hasta nel Olimpu. Ellí yera la xueza de munches de las confrontaciones ente'l restu de divinidaes. Nel cielu ta titánide, por voluntá propia dao lo terrible del comportamientu humanu, vivía na constelación de Virgu.
La Roche-Morey
Tien una población de y una superficie de  km².
Temis (mitoloxía)
El so equivalente romanu foo Iustitas.
Con Zeus tuvo a Astrea a les Horas; estes representen la rectitú del Orde dientro del Tiempu o les Oportunidaes.
Berlin
Berlin ye un borough del condáu de Camden, nel estáu de Nueva Jersey. Llenda con.
Demografía
Tien una población de y una superficie de  km².
Roche-sur-Linotte-et-Sorans-les-Cordiers
Roche-sur-Linotte-et-Sorans-les-Cordiers ye una comuña francesa del departamentu d'Altu Saona, na rexón de Borgoña-Francu Condáu. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
José Miguel Pey
José Miguel Pey y Andrade foi un estadista, abogáu, militar, alcalde de Bogotá y primer gobernante criollu de Colombia, qu'exerció mientres la independencia.
Biografía
José Miguel Pey nació en Santafé de Bogotá el 11 de marzu de 1763, siendo fíu del oidor de la Real Audiencia Juan Francisco Pey, la so madre foi Maria Ignacia de Andrade. Estudió nel Colexu de San Bartolomé, y graduóse ellí como abogáu en 1787. Casóse con doña Juana Hipólita Bastíes.
Guerra d'independencia
Nel gobiernu del virréi Antonio Amar y Borbón, Pey foi nomáu alcalde ordinariu de primer votu de Santafé de Bogotá, en sustitución de José Antonio de Ugarte, en 1810. Por ello pudo participar nos sucesos del 20 de xunetu de 1810, salvando la vida de José González Llorente, quien yera escorríu polos santafereños, depués de injuriarlos.
José Acevedo y Gómez nomar vicepresidente de la Xunta Suprema de Gobiernu y presidente al virréi Amar y Borbón, que foi creada nel Cabildru Abiertu que se realizó'l 20 de xunetu. Correspondió-y presidir la Xunta Suprema. Pey nun tardó n'amosar la so malicia revolucionaria: detuvo al virréi y desterrar, esto convertir nel primer neogranadino (colombianu) n'exercer el poder executivo nel so país. Foi esta xunta la que redactó l'acta d'independencia de Cundinamarca, siendo Pey unu de los sos firmantes.
Pey decretó la orde d'arrestu contra'l virréi Antonio Amar y Borbón. El 13 d'agostu de 1810 el virréi foi prindáu y a otru día Pey facilitó la so salida furtiva de la capital escontra Cartagena de Indias. Dende ellí'l virréi dirixir escontra L'Habana.
El 20 d'avientu de 1814, Pey foi nomáu gobernador de la provincia de Cundinamarca, qu'acababa d'incorporase a les Provincies Xuníes de la Nueva Granada'l 12 d'avientu d'esi añu.
Encargóse-y la presidencia del 28 de marzu de 1815 al 28 de xunetu de 1815, yá que yera la so vez nel triunviratu integráu por él, Manuel Rodríguez Torices y Antonio Villavicencio (tando Villavicencio en reemplazu de Custodio García Rovira y Pey en reemplazu de José Manuel Restrepo).
Colombia independiente
El 30 d'abril de 1831, dempués del arrenunciu del presidente Rafael Urdaneta, el Congresu creó un executivu plural de tres miembro, que delegó los poderes de la presidencia a Juan García del Río, Jerónimo Gutiérrez de Mendoza y Pey. Pey foi investido de los poderes del secretariu de la guerra. Esti executivu plural terminóse'l 5 de mayu de 1831, cuando'l vicepresidente Domingo Caycedo tomó'l poder. Yera honoríficamente xeneral de división.
Morrió a la edá de 75 años, el 17 d'agostu de 1838 na ciudá de Bogotá.
Chesilhurst
Chesilhurst ye un borough del condáu de Camden, nel estáu de Nueva Jersey. Llenda con.
Demografía
Tien una población de y una superficie de  km².
Llai
Llai ye una casería de la parroquia Blimea, allugau na fastera de La Cabezá, cerca del castiellu. Tien 20 viviendes. El nome del pueblu ye probable que yá apaeza nún manuscritu del sieglu XVIII.
Bibliografía
"Comprobaziones delas Dilixencias de Unica Contribuzión De Todo el Conzejo de Langreo". Añu 1761. Manuscritu depositáu nel Archivu de Simancas.
Léon Foucault
Jean Bernard Léon Foucault foi un físicu francés.
Demostró esperimentalmente la rotación terrestre en 1851 por aciu un enorme pendilexu, el llamáu «pendilexu de Foucault», que se banciaba nel Observatoriu de París. Una demostración atanante foi realizada'l 26 de marzu, nel Panteón de París. Ofició de pendilexu una bala de cañón de 26 kg colgada de la bóveda por aciu un cable de 67 m de llargu, y que tardaba dieciséis segundos pa dir y volver cada vegada. Xuntáu a la bala, na so parte inferior, había un pequeñu estilete y el suelu del Panteón taba cubiertu de sable. En cada ida y vuelta l'estilete dexaba una marca distinta nel sable, caúna d'elles unos dos milímetros a la izquierda de l'anterior porque la Tierra xiraba.
Ente otres contribuciones, midió la velocidá de la lluz, fixo les primeres fotografíes del Sol ya inventó el xiroscopiu.
Mocedá
thumb|540px|left|Diagrama d'una variante del esperimentu de Foucault pa midir la [[velocidá de la lluz n'ónde s'utiliza un láser como fonte de lluz.]] La so demostración en 1851 del movimientu diurnu de la Tierra pola rotación del planu d'oscilación d'un pesáu y llargu pendilexu llibremente suspendíu nel Panteón de París, causó una sensación tantu nel mundu de los lletraos como nel mundu popular, yá que foi la primer demostración dinámica de la rotación de la Tierra. Nos años siguientes inventó (y dio-y nome) al xiroscopiu como una comprobación esperimental conceptualmente más simple. En 1855 recibió la Medaya Copley de la Royal Society poles sos "notables investigaciones esperimentales". Enantes esi mesmu añu foi nomáu physicien (físicu) nel Observatoriu Imperial de París.
En setiembre de 1855 afayó que la fuercia riquida pa la rotación d'un discu de cobre aumenta cuando-y lo fai rotar ente los polos d'un imán, coles mesmes el discu empieza a calecer poles corrientes de Foucault inducíes nel metal.
Foucault inventó en 1857 el polarizador que lleva'l so nome, y nos años siguientes concibió un métodu pa probar los espeyos de los telescopios reflectivos pa determinar la so forma. La denomada "Prueba Foucault" dexó al trabayador determinar si l'espeyu ye perfectamente esféricu, o si ta deformado. Enantes a la invención de Foucault, la prueba d'espeyos de telescopiu yera un procesu de "prueba y error". Col espeyu xiratoriu de Charles Wheatstone en 1862, Foucault determinó la velocidá de la lluz en 298000 km/s, 10000 km/s menos que la llograda por anteriores esperimentadores y solamente 0,6% de diferencia col valor anguaño aceptáu.
Últimos años
thumb|250px|Balta de Léon Foucault nel [[campusantu de Montmartre (París)]] En 1862 foi fechu miembru del Bureau des Llargores y oficial de la Légion d'Honneur. En 1864, de la Royal Society de Londres y, al añu siguiente, de la seición mecánica del institutu. En 1865 publicáronse los sos artículos sobre un cambéu del regulador de James Watt, sobre'l cual él tuviera esperimentando diba un tiempu cola idea constante del so periodu de revolución, nun nuevu aparatu pa regular la lluz llétrico. Un añu más tarde demostró cómo, pola deposición d'una delgada y tresparente capa de plata nel estremu esterior d'un oxetivu d'un telescopiu, podía reparase'l sol ensin estropiar los güeyos.
Foucault morrió de lo que probablemente fora una forma rápida d'esclerosis múltiple el 11 de febreru de 1868 en París y foi soterráu nel Cimetière de Montmartre.
Jutta Bauer
Jutta Bauer ye una ilustradora y escritora alemana, especialmente conocida nel so país pola ilustración de la serie Juli, escrita por Kirsten Boie, lo mesmo que de delles noveles de Christine Nöstlinger. Más apocayá cobró fama con llibros escritos ya ilustraos por ella mesma, como Madrechillona (Premiu Nacional de Lliteratura Infantil d'Alemaña, 2001), Selma, La reina de los colores o L'ánxel del güelu. En 2006 Anaya publicó otru llibru ilustráu por ella, Asina empezó tou, con testos de Jürg Schubiger y Franz Hohler. En 2008, Tàndem edicions publicó otru llibru ilustráu por Jutta Bauer "Por qué vivimos nes contornes de la ciudá" con testos de Peter Stamm. Esiste tamién versión en catalán "Per què vivim als afores de la ciutat".
En 2010 foi gallardoniada col Premiu Hans Christian Andersen d'ilustración.
Cuculus lepidus
Cuculus lepidus ye una especie d'ave cuculiforme de la familia Cuculidae que vive nel sureste asiáticu. Nel pasáu clasificábase xunto al cuquiellu oriental (C. saturatus) y el cuquiellu de Horsfield (C. optatus) nuna soloa especie, C. saturatus, pero na actualidá considérense especies separaes en función de los sos distintos cantares, talles y plumaxes.
Descripción
Mide de 29–30 cm de llargu. Los sos partes cimeros, gargüelu y parte cimeru del pechu son de color gris escuru. El restu de les sos partes inferiores son de color crema con llistes negres. La so cola ye corita con llixos blancos. Les femes amás tienen un morfo ablondu, coles partes cimeres pardu acoloratáu y les partes inferiores daqué más clares, con llistes tantu percima como per debaxo. El cuquiellu oriental y el cuquiellu de Horsfield tienen un aspeutu similar al cuquiellu de les Sonda pero son más claros y coles partes inferiores menos amarellentaes y les llistes de les partes inferiores más estreches.
Taxonomía
Foi descritu como especie en 1845 pol naturalista alemán Salomon Müller. En 1940 foi incluyíu dientro de la especie del cuquiellu chicu (C. poliocephalus) por James Lee Peters na so obra Check-list of the Birds of the World. En 1975 J. H. Becking concluyó que formaba parte de C. saturatus basándose nes semeyances de la so canta, el color, la estructura del pulgu de los sos güevos y la seleición de güéspedes pa criar al so pitucos. Ben King propunxo en 2005 que tendría de considerase una especie estreme poles diferencies de tamañu y plumaxe y nuevos estudios sobre los sos cantares.
Suélense reconocer dos subespecies. C. l. lepidus ye la forma que s'atopa na mayor parte del so área de distribución y la subespecie C. l. insulindae qu'ocupa Borneo y puede estremase pelos sos partes inferiores más escures.
Distribución y hábitat
Estiéndese dende'l sur de la península malaya poles islles de la Sonda: Sumatra, Xava, Borneo, Bali, Seram y el restu de les islles menores de la Sonda, hasta Timor. El cuquiellu de les Sonda nun ye migratoriro, a diferencia del cuquiellu oriental y el cuquiellu de Horsfield colos cualos asolapa la so área de distribución mientres l'iviernu boreal. Habita nos montes, principalmente nes rexones montanas. Atopar n'altitúes ente los 950–1700 m na península malaya, ente los 1300–2700 m en Borneo y percima de los 1000 m en Java, Sumatra y la Wallacea. Créese que la so población ta en lentu cayente pero inda tien un tamañu y estensión considerables polo que ta clasificáu como especie so esmolición menor por BirdLife International.
Comportamientu
Aliméntase principalmente d'inseutos, principalmente guxanos, y tamién come frutos. Ye una ave discreta difícil ve atopar a nun ser pol so cantar.
Ye un parásitu de puesta, les femes ponen los sos güevos nel nial d'otres aves. Rexistróse que parasitan los niales del mosquiteru coronicastaño na península malaya, del mosquiteru tribandeado y el mosquiteru pechiamarillo en Sabah (Borneo) y del mosquiteru tribandeado, el mosquiteru de la Sonda y el ruiseñor bastardu de Muller en Java. Los sos güevos son ablancazaos con llixos marrones.
Avadi
Avadi (en tamil: ஆவடி ) ye una llocalidá de la India, nel distritu de Tiruvallur, nel estáu de Tamil Nadu.
Universidá Aristóteles de Salónica
La Universidá Aristóteles de Tesalónica (en griegu: Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης) ta allugada nel centru de Tesalónica. Ye la universidá más grande de Grecia y tien 44 departamentos.
Foi fundada en 1925 mientres la presidencia d'Alexandros Papanastassiou. Foi la segunda universidá griega que se fundó dempués de la Universidá d'Atenes, establecida en 1837. La universidá foi construyida sobre los restos de lo que fuera'l campusantu xudíu de Salónica, hasta la tráxica destrucción del campusantu mientres la ocupación nazi.
Valcabado
Valcabado ye un conceyu y llocalidá española de la provincia de Zamora, na comunidá autónoma de Castiella y Llión.
Historia
La fundación de Valcabado aniciar cola repoblación medieval fomentada polos reis lleoneses nes cercaníes del ríu Duero, momentu nel que la infanta Dª Sancha, hermana del rei Alfonsu VII de Llión, realiza donaciones a favor de la Ilesia, como la entrega d'una finca sita en Valcabado a la Catedral d'Astorga en 1158, anque siempres foi un llugar de realengu.
El Monesteriu de San Miguel del Burgo de Zamora, col enfotu de construyir un nuevu monesteriu na capital, realizó en 1468 una permuta col conventu de los Jerónimos de Montamarta, qu'incluyía una heredá d'éstos en Valcabado.
Nel sieglu XVI Valcabado conoció l'arrogancia del so vecín Andrés Rabilero y la so esposa cuando fundaron una Capellanía en 1544 y una Memoria pa dotar a les doncelles ensin recursos que deseyaren casase. Aprovechando la so cercanía a la ciudá, nel sieglu XVIII dellos Rexidores Perpetuos de Zamora figuraben como propietarios de finques rústiques en Valcabado, igual que'l Cabildru de la Catedral y dellos conventos de la capital como San Benitu, San Jerónimo o les monxes de la Concepción y de Santa Clara.
Yá nel sieglu XIX, la división territorial d'España en 1833 encuadró a Valcabado na provincia de Zamora, dientro de la dientro de la Rexón Lleonesa, que, como toles rexones españoles de la dómina, escarecía de competencies alministratives. Tres la constitución de 1978, esti conceyu pasó a formar parte en 1983 de la comunidá autónoma de Castiella y Llión, en cuantes que pertenecíen a la provincia de Zamora.
Fiestes
Venerar a La nuesa Señora de l'Asunción (15 d'agostu). Coles mesmes, festexar a San Blas (3 de febreru) y a Santa Águeda (5 y 6 de febreru), el primer día tres la misa y el nomamientu de la mayordoma, les dames salen a la cai a solicitar “la miaja”, afatiaes con traxes típicos. Tamién se festexen San Marcos (25 d'abril), San Isidro (15 de mayu), la Virxe del Rosario (primer de selmana d'ochobre) y na nueche de San Xuan (24 de xunu) amburen les típiques fogueres, preparaes polos mozos del pueblu.
Chlorochrysa nitidissima
Descripción
Esta especies algama ente 12 a 14 cm de llargor total del cuerpu. La cola mide de 4 a 5 cm, y el valumbu de les ales de 6 a 7 cm. Los machos tienen la frente, corona, gargüelu, y la parte cimera del llombu de color mariellu brillante; el centru del gargüelu naranxa doráu; la rexón auricular y el centru del abdome negros; nuca y ales verde esmeralda; presenta un llurdiu en forma de trapeciu ente l'oyíu y el costazu, la metá cimera negra y a inferior colorada; el pechu, abdome, la parte inferior del llombu y rabadilla son azules. Les femes tienen el llombu verde amarellentada (ensin el parche mariellu), y el pechu y abdome verdes. Los inmaduros d'esta especie son principalmente verde opacu.
Etimoloxía
Chlorochrysa refierse al color verde brillante con rexones marielles. nitidissima significa brillante, pola guapura del so plumaxe.
Distribución y hábitat
La tángara multicolor ye endémica del interior de los montes subandinos de los cordales central y occidental de Colombia, ente los 900 y 2.100 m d'altitú. La so distribución inclúi los departamentos de Cauca, Valle del Cauca, Topetó, Quindío, Risaralda, Caldas, y Antioquia. Esta especie prefier montes maduros, sicasí tamién utiliza montes secundarios y cantos de monte. Los rexistros más recién de la especie provienen del departamentu del Valle del Cauca, onde ye residente permanente y entá relativamente común, inclusive en fragmentos de monte pequeños.
Dieta y Alimentación
Comúnmente esta especie alcuéntrase acomuñada a bandaes mistes, nel estratu más altu del monte. Usualmente busca inseutos debaxo de les fueyes, colgar de les cañes más esternes de los árboles de forma acrobática. Numberosos rexistros indiquen qu'amás s'alimenta de frutos maduros, principalmente de los xéneros Cordia, Miconia, Palicourea y Ficus.
Boruto: Naruto Next Generations
Boruto: Naruto Next Generations (BORUTO-ボルト- NARUTO NEXT GENERATIONS) ye un manga xaponés ilustráu por Mikio Ikemoto y escritu hasta'l capítulu 51, Ukyo Kodachi. Anguaño la obra ye escrita por Masashi Kishimoto, creador de la franquicia Naruto. El manga espublizóse per primer vegada'l 9 de mayu de 2016 hasta xunu de 2019 na revista Weekly Shonen Jump. Anguaño ye publicada na revista V Jump. Amás del manga, tamién tuvo una adautación al anime baxo la direición del estudiu Pierrot..
La hestoria ta protagonizada por Boruto Uzumaki, fíu de Naruto Uzumaki ya Hinata Hyuga; Sarada Uchiha, fía de Sakura Haruno y Sasuke Uchiha; y Mitsuki, fíu artificial d'Orochimaru. Nesta hestoria apaecen munchos de los personaxes de Naruto Shippūden con fíos y trabayos profesionales, como la política o l'enseñu. El suañu de Boruto ye convertise nun gran shinobi (ninja) como Sasuke, mientres que'l de Sarada ye ser como Naruto, Hokage (xefe de l'aldea de Konoha, (n'asturianu, aldea oculta de la Fueya)).
Argumentu
Años dempués de la Cuarta Gran Guerra Shinobi, Naruto Uzumaki cumplió'l so suañu de convertise nel séptimu Hokage. L'héroe de Konoha contraxo matrimoniu con Hinata Hyuga, con quien tien dos fíos: Boruto ya Himawari. Boruto forma parte del equipu shinobi, lideráu por Konohamaru Sarutobi, y complementáu por Sarada Uchiha, la fía de Sasuke Uchiha y Sakura Haruno, y el fíu artificial de Orochimaru, Mitsuki.
Boruto considera que Naruto antepón los sos deberes na aldega sobre los deberes cola so familia. El pequeñu Uzumaki atopóse con Sasuke, quien tornó a l'aldega p'alvertir a Naruto sobre una amenaza. Falta pocu tiempu pa los examenes Chunin, polo que Boruto, pide a Sasuke que se convierta nel so mayestru, a lo que l'Uchiha respuende que sí, siempre y cuando pueda deprender el rasengan, a lo que lu respuende qu'esi nun ye nengún problema, pos lo deprenderá en pocu tiempu, y pa llogralo, solicita l'ayuda de Konohamaru.
El so enfotu por llograr un rangu mayor y sorprender al so padre, llévalu a facer trampa nel exame, utilizando un dispositivu llamáu "Kote", inventáu por Katasuke, quién forma parte del equipu científicu d'armes shinobi de Konoha. Esto enfadó a Naruto y xeneró un discutiniu ente padre y fíu, que se ve atayada cola apaición de Momoshiki y Kinshiki Ōtsutsuki, personaxes de los que Sasuke alvirtió a Naruto, los ataques tienen como oxetivu principal el secuestru de Naruto y asina poder usar el chakra de Kurama, pa revitalizar al Shinju agonizante de la dimensión d'onde vienen.
Sarawak
thumb|160px|Malaya Llei de 1963 (documentu) thumb|250px|Alcuerdu relativu a Malasia nos testos d'Inglés (documentu)
Sarawak (Jawi: el سراواك) ye unu de los dos estaos de Malasia na islla de Borneo. Conocíu como Bumi kenyalang (la Tierra de los Búceros), ta asitiáu nel noroeste de la isla. Ye l'estáu más grande en Malasia; el segundu más grande ye Sabah.
La capital alministrativa ye Kuching (600.300 habitantes en 2005) que lliteralmente significa 'al gatu' (kucing). Les ciudaes principales son Sibu (228.000 habitantes), Miri (282.000 habitantes) y Bintulu (152.761 habitantes). Nel últimu censu realizáu'l 31 d'avientu de 2006 la población del estáu yera 2.357.500. Sarawak ye un estáu multicultural, ensin una mayoría étnica, como lo ye Sabah más al norte.
Nel so territoriu atopa'l Parque Nacional de Gunung Mulu.
Historia
A principios del sieglu XIX, Sarawak yera un territoriu independiente gobernáu y controláu pol Sultanatu de Brunéi. De siguío, el 24 de setiembre de 1841, James Brooke fíxose gobernador de Sarawak y foi designáu Rajah pol Sultán de Brunéi el 18 d'agostu de 1842. Nesi momentu, esti territoriu entendía namái la parte suroccidental de lo que güei entiende Sarawak, alredor de Kuching. James Brooke gobernó Sarawak hasta la so muerte en 1868. El so sobrín Charles Anthoni Johnson Brooke foi nomáu Rajah dempués de la so muerte; y de la mesma foi asocedíu a la so muerte en 1917 pol so fíu, Charles Vyner Brooke, cola condición de que tendría de gobernar consultando col so hermanu Bertram Brooke. El territoriu foi descomanadamente ampliáu sol mandu de los trés últimos, sobremanera a cuenta de árees nominalmente nel control de Brunéi. Na práutica Brunéi solo controlara fortaleces del ríu y costeres estratéxiques na mayor parte del territoriu perdíu, y la mayor parte de la ganancia yera a cuenta de xefes militares Musulmanes y de la perda de facto de la independencia per parte de tribus locales.
La dinastía Brooke gobernó Sarawak mientres cien años y fixéronse famosos como "los Rajah Blancos", yá que establecieron un estáu dientro del Imperiu Británicu similar al de los Príncipes indios homónimos. En contraste con munches otres árees del Imperiu Británicu, la familia Brooke gobernó brutalmente a los pueblos indíxenes qu'habitaben la zona, ganándose la desaprobación del so pueblu. Toles sulevaciones fueron sangrientamente repelidas, abrasando a la xente y promoviendo el terror. Anque per otru llau, en contraste tamién con otres árees del Imperiu, intentó caltener una política paternalista pa protexer a los pueblos indíxenes de la esplotación. Los Brooke gobernaron cola ayuda de los musulmanes malayos y los pueblos Melanau y reclutaron a los Ibans y otros pueblos 'Dayak' pal so exércitu. Tamién promovieron la inmigración de la clase mercante china, pero prohibieron l'estilu de vida chinu con cuenta d'amenorgar al mínimu l'impautu nel estilu de vida Dayak.
Xeografía
Tien una superficie de 124.450 quilómetros cuadraos que s'estienden ente la llatitú 0° 50′y 5° N y llargor 109° 36′ y 115° 40′ Y, que correspuende al 37.5 % del territoriu de Malasia. Sarawak tamién contién grandes estensiones de monte tropical lluviosu, plantes tropicales y numberoses especies d'animales.
Sarawak ta estremáu anguaño n'once Divisiones Alministratives: División Kuching, División Samarahan, División Sri Amen, División Betong, División Sarikei, División Sibu, División Mukah, División Kapit, División Bintulu, División Miri y División Limbang.
Faustino Álvarez del Manzano
Faustino Álvarez del Manzano y Álvarez Rivera foi un xurista y catedráticu universitariu asturianu, académicu de la Real Academia de Ciencies Morales y Polítiques.
Biografía
Llicenciáu en Derechu pola Universidá d'Uviéu en 1870, doctorar pola Universidá de Granada. N'avientu de 1872 foi nomáu auxiliar de cátedra de Derechu civil, mercantil y penal de la Universidá d'Uviéu y miembru del Colexu d'Abogaos uvieín. En mayu de 1882 algamó la plaza de catedráticu de Derechu mercantil de la Universidá de Granada. En 1885 foi nomáu catedráticu de Derechu mercantil d'España y Principales Naciones d'Europa y América d'Uviéu, ocupando la mesma cátedra al añu siguiente na Universidá Central de Madrid. Participó na Comisión Xeneral de Codificación, integró les primeres comisiones creaes pa la persecución del fraude tributariu nel pagu de los impuestos dobre los derechos reales, foi representante de la Universidá Central nel Congresu Xeográficu Hispanu-Portugués-Americanu (1892) y académicu de la Real Academia de Ciencies Morales y Polítiques dende 1905.
Nes sos conferencies destacó poles sos notes de patriotismu, y defendió con entusiasmu les glories españoles» na llexislación mercantil.