cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Oryctes nasicornis
Subespecies
thumb|[[Pupa de Oryctes nasicornis]] thumb|Güevu de Oryctes nasicornis Reconócense les siguientes subespecies:
Otolelus symphoniacus
Otolelus symphoniacus ye una especie de coleópteru de la familia Aderidae.
Distribución xeográfica
Alcuéntrase n'Europa central (Austria, Bulgaria, Alemaña y Hungría).
Valbona (Las Estacas)
Valbona ye una aldea de la parroquia de Las Estacas nel conceyu asturianu de Miranda.
Alcuéntrase a 11,00 km de Balmonte, la capital del conceyu, a un altor mediu de 720 msnm y tien una población de.
Brissy-Hamégicourt
Brissy-Hamégicourt ye una comuña francesa del departamentu d'Aisne, na rexón d'Altos de Francia. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Clotilde Tambroni
Clotilde Tambroni foi una filóloga, llingüista and poeta italiana. Foi profesora de griegu na Universidá de Boloña ente 1793–1798, y profesora y griegu y lliteratura ente 1800 y 1808. Llogró una reconocencia institucional per parte d'una universidá muncho primero de que munches muyeres pudieren asistir como estudiantes a la mesma universidá. Amás de la so llingua materna, l'italianu, falaba con fluidez francés, inglés y español.
Trayeutoria
Realizó estudios privaos de griegu antiguu col ex xesuita y helenista Manuel Rodríguez Aponte (Oropesa, Toledo 1737 - Boloña 1815). Aponte tuvo que expatriarse cuando fueron espulsaos los xesuites del so orde en 1767 y foi parar a Boloña onde rexentó una cátedra de griegu. Ellí conoció a Clotilde cola que -según Leandro Fernández de Moratín na so obra Viaxe d'Italia- caltuvo una rellación de amancebamiento y a quien instruyó en llingües clásiques.
En 1790, Clotilde Tambroni foi convidada a la Accademia degli Inestricati y en 1792 ingresó na Accademia degli Arcadi, sol seudónimu de Doriclea Sicionia. A pesar de nun tener la oportunidá de llograr un títulu académicu, el 23 de payares de 1793 asignóse-y la cátedra de Llingua Griega. Al añu siguiente (1793) va ocupar la cátedra de griegu de la Universidá de Boloña hasta 1798, al negase a reconocer y xurar fidelidá a la República Cisalpina instaurada por Napoleón. Abandona Italia en compañía del so maestru Aponte y viaxa a España onde va permanecer mientres dalgún tiempu.
En 1798, dempués de perder el so puestu por habese negáu a xurar llealtá al nuevu gobiernu Cisalpino, trabayó n'España como investigadora al pie del so padre, Emanuele Aponte, y foi aceptada na Real Academia.
A pesar de les sos idees polítiques, en setiembre de 1799 foi readmitida na Accademia degli Inestricati como presidenta de Llingua y Lliteratura Griega, y en 1804 concedióse-y un gran aumentu salarial.
Abandonó la so carrera relativamente llueu argumentando motivos de mala salú, anque la cátedra griega diba ser abolida so les reformes napoleóniques, que privilexaben la enseñanza de la ciencia en desterciu de los estudios lliterarios. La mesma Tambroni dixo nel so discursu d'ingresu'l 11 de xineru de 1806: "Ciencia y Lliteratura siempres tuvieron venceyaes, y na Universidá de Boloña esistieron tanto notables científicos como humanistes.
Acocoro Tadolini esculpió'l so bustu de mármol supervisáu por Canova, que yera amigu de la familia Tambroni. Ireneo Affò, dedicó parte de la so obra 'Ragionamento Del Padre a la figura de Clotilde Tambroni.''
Anne Donovan
Anne Theresa Donovan, más conocida como Anne Donovan, foi una xugadora y entrenadora de baloncestu d'Estaos Xuníos. Con una estensa carrera tanto como xugadora como entrenadora, consiguió para Estaos Xuníos seis medayes ente Mundiales y Xuegos Olímpicos, cuatro como xugadora y dos como seleccionadora.
Finó'l 13 de xunu de 2018 por causa de una insuficiencia cardiaca en Wilmington (Carolina del Norte).
Provincia de Catamarca
La Provincia de Catamarca ye una de les 23 provincies nes que ta dixebrada Arxentina.
Tien una población de y la so capital y ciudá más poblada  ye San Fernando del Valle de Catamarca.
División alministrativa
thumbnail|250px|Departamentos de la provincia de Catamarca. La provincia de Catamarca tien 16 departamentos, que tienen un total de 36 conceyos.
Vuelta a España 1992
Ente los corredores que partieron de Xerez de la Frontera, figuraben nomes tan importantes como Erik Breukink, Robert Millar, Steven Rooks o Stephen Roche. Sicasí, nengunu d'ellos paeció llegar nun bon momentu de forma, y nun rindieron al altor del so palmarés. Ente los españoles, Melchor Mauri, ganador del añu pasáu, Pedro Delgado y Laudelino Cubino partíen ente los favoritos.
La primer etapa decisiva foi la primer contrarreló individual, na que venció'l neerlandés Breukink. Aquel día, la gran sorpresa dar Jesús Montoya, al quedar segundu na etapa y enfundarse el maillot mariellu. Dos díes depués, na etapa con final en Luz Ardiden, na cual xubióse, ente otros, el Tourmalet, empezó a clarificarse qué corredores diben lluchar pola victoria final. La victoria d'etapa foi para Cubino, pero foi'l suizu Tony Rominger el gran beneficiáu, quedando segundu na etapa y asitiándose a pocu menos d'un minutu del líder.
Microlepidium
Microlepidium ye un xéneru de fanerógames perteneciente a la la familia Brassicaceae. Fórmenla trés especies.
Vuelta a España 1992
Asina, Tony Rominger convertir nel primer suizu en ganar la Vuelta a España, acompañáu nel podiu de Madrid por Jesús Montoya y Pedro Delgado.
Banda sonora
TVE cubrió esta prueba escoyendo como banda sonora'l cantar "Non Smoking", d'Habana.
Cume de Singapur
Antecedentes
thumb|left|Nuna primer instancia: Carta de la Casa Blanca unviada al gobiernu norcoreanu onde s'atayaba la xunta. El 31 de marzu y posiblemente el 1 d'abril, l'entós direutor de la CIA, Mike Pompeo axuntóse secretamente con Kim Jong-un en Pyong Yang, onde aldericaron la posibilidá d'un cume ente Kim y el presidente Donald Trump. La xunta foi anunciada pola Casa Blanca el 8 de marzu de 2018, ocasión en que la secretaria de Prensa Sarah Huckabee Sanders dixo que «mentanto, toles sanciones y la presión máxima tienen que caltenese». Kim referir a les preparaciones pa la xunta en comentarios realizaos al Politburó del Partíu del Trabayu de Corea el 9 d'abril.
El 15 de mayu del 2018, Corea del Norte cortó los diálogos con Corea del Sur y amenació atayar el previstu cume con Estaos Xuníos, por cuenta de los exercicios militares ente dambos países. El 24 de mayu del 2018, Estaos Xuníos anunció'l so retiru oficial del cume. Sicasí, a otru día, el presidente Trump camudó'l so aldu y dexó abierta la posibilidá de realizar el cume con Kim el 12 de xunu en Singapur, en respuesta a un mensaxe de Corea del Norte que Trump atopó sosprendentemente amistosu.
El 30 de mayu, el xeneral norcoreanu Kim Yong-chol viaxó a Nueva York p'axuntase con Mike Pompeo, agora secretariu d'Estáu. Les negociaciones ente Kim y Pompeo siguieron a otru día, y depués esti postreru afirmó a la prensa que se fixeren «bonos progresos» ente dambes naciones. El 1 de xunu, Trump confirmó que la xunta realizaría'l 12 de xunu, en axuntándose col xeneral norcoreanu Kim Yong-chol na Casa Blanca.
La xunta
thumb|Kim y Trump caminen escontra la sala del cume mientres el Cume de Singapur RPDC-EE.XX. thumb|Xunta billateral d'Estaos Xuníos y Corea del Norte coles respeutives delegaciones Los líderes atopáronse pocu dempués de les 09:00 de la mañana (hora llocal), del 12 de xunu de 2018, nel Hotel Capella, allugáu na isla de Sentosa, Singapur. En dándose apertón de manes ante la prensa, Kim afirmó que «Superemos munches torgues pa llegar equí», ente que Trump dixo «Vamos tener una gran rellación». Depués dirixiéronse a una habitación del hotel pa sostener una xunta privada mientres unos 45 minutos, acompañaos solo polos sos intérpretes.
Brumetz
Brumetz ye una comuña francesa del departamentu d'Aisne, na rexón d'Altos de Francia. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Emilio Salgado
El Coronel Participó na Revolución mexicana. En 1911 incorporóse a les fuercies Maderistes en Ojinaga, Chihuahua, so les órdenes de Felipe Chacón. Participó na Batalla de Mulatu. Al trunfu maderista foi nomáu xefe d'un cuerpu de rurales en Chihuahua col grau de Coronel, sicasí, morrió poco depués nel so pueblu natal en febreru de 1912.
María Dolores Belmonte López
María Dolores Belmonte López-Huici ye una botánica, xeobotánica, taxónoma, y investigadora española, especialista nel xéneru Adenocarpus.
Ye profesora nel departamentu de Botánica, de la Universidá Complutense de Madrid.
Agenzia Nazionale Stampa Associata
L'Agenzia Nazionale Stampa Associata (más conocida poles sos sigles ANSA) ye una axencia de noticies italiana fundada'l 15 de xineru de 1945. Ye una cooperativa formada por 36 socios, editores de los principales diarius d'esi país.
Anguaño, ANSA ye una de les principales axencies de prensa del mundu y la mayor d'Italia, yá que cunta con 22 oficines n'Italia y otres 81 distribuyíes en 74 países, que producen más de 2.000 notes al día. Mercé al aceleráu desarrollu de les telecomunicaciones nos últimos años, ANSA ufierta güei servicios informativos con audiu y videu n'Internet y al traviés de teléfonos móviles.
La sede central pal serviciu hispanoamericanu (n'español) alcuéntrase en Buenos Aires.
Oxyomus sylvestris
Oxyomus sylvestris ye una especie de coleópteru de la familia Scarabaeidae.
Distribución xeográfica
Habita nel holárticu, sacante Macaronesia y l'Estremu Oriente.
Brunehamel
Brunehamel ye una comuña francesa del departamentu d'Aisne, na rexón d'Altos de Francia. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Aegidius Tschudi
Egidio (o Gilg, Gilles, Aegidius) Tschudi foi un políticu, diplomáticu, xeógrafu ya historiador suizu, consideráu'l padre de la Historiografía de Suiza.
Carricéu
Alcuéntrase a 9,00 km de Balmonte, la capital del conceyu, a un altor mediu de 680 msnm y tien una población de.
Aegidius Tschudi
Yera católicu, anque Ulrico Zuinglio foi'l so tutor. A pesar del so talante moderao, sofitó la Contrarreforma.
Tschudi foi Landamann en 1558 y más tarde due anoblecíu pol Emperador Fernandu I d'Habsburgu n'exerciendo d'embaxador.
Tschudi foi, primero de too, un xeógrafu, y dende 1524 llanzar a los caminos de los Alpes. Crució los pasos de Septimer, San Gotardo, Furka, Grimsel y Gran San Bernardo. Como resultáu de los sos viaxes, escribió nel añu 1528 Alpisch Rhaetia que se publicar en 1538 xunto con un mapa de Suiza. Esta publicación fadrá-y famosu allende les fronteres suices.
A pesar d'esto, conózse-y más gracies a la so faceta d'historiador de Suiza. La so busca incesante y l'escoyeta de documentos orixinales dexó-y axuntar el material necesario pa la ellaboración de tres proyeutos importantes. El so trabayu, ensin perder el so valor, foi llargamente correxíu por estudios más recién.
Tamién paez que falsificó delles inscripciones en llatín col fin d'impulsar los oríxenes de la so propia familia na historia temprana de la Confederación Suiza y de Glaris.
Estonia
miniaturadeimagen|Estonia 2021 Estonia, oficialmente República d'Estonia, ye un país de la Xunión Europea, asitiáu a orielles del mar Bálticu, que fae de llende occidental del país. Llenda tamién col golfu de Finlandia al norte, con Rusia al este y con Letonia al sur. Tien una población (estimación pa 2023) de 1.357.739 habitantes, y el so idioma oficial ye l'estonianu.
El 20 d'agostu de 1990, el parllamentu proclamó la independencia d'Estonia, declarada illegal por Moscú pero ratificada en referendu en 1991. Dempués de los socesos d'agostu de 1991 na Xunión Soviética, el parllamentu tornó a proclamar la independencia, siendo reconocida pola Xunión Europea, los Estaos Xuníos y aceutada pola Xunión Soviética'l 6 de setiembre de 1991.
Historia
Los primeros pobladores aportaron a la rexón hai unos 13.000 años. Pertenecientes a una rama de la familia de naciones fino-úgriques, los estonianos tienen mayores arreyos culturales y llingüísticos colos finlandeses del norte que colos bálticos indoeuropeos del sur.
Pel añu 400 d.C., la caza y la pesca entamaron a sustituyise pola agricultura y la cría de ganáu. Al empar, la navegación nel Bálticu y el comerciu coles naciones vecines yera cada vegada más intensu. Ente los sieglos XI y XII, una fuercia militar combinada d'estonianos refugó con éxitu les primeres ofensives ruses.
Cuando xermanos, daneses y rusos invadieron estes tierres, nel sieglu XIII, los estonianos constituyíen una federación d'estaos, con un altu grau de desendolcu social y autonomía que los caltuvo xuníos frente a diferentes dominadores.
Nel sieglu XIII los Caballeros de la Espada, orde xermánica de les Cruzaes, ñacida nel sieglu XII, conquistaron el sur d'Estonia y norte de Letonia, criaron el Reinu de Livonia y cristianizaron a los sos pobladores. La Reforma protestante entró n'Estonia na primera metada del sieglu XVI, a traviés de comerciantes y terratenientes xermanos. thumb|left|Cuadru de [[1910 por Gustav Cederström, que retrata la victoria del Rei Carlos XII sobro les tropes ruses en Narva durante la Gran Guerra del Norte.]] Haza'l 1561, la confederación livonia, dixebróse per aciu de la descomanada ofensiva llanzada por Iván el terrible de Rusia. El noreste cayó entós en manes de Suecia y el Sur pasó a Polonia. Nel sieglu XVII, Suecia apoderóse de tola costera báltica, implantando un réxime lliberal pa la dómina (dio-yos a los campesinos les tierres de la nobleza), fundó en 1632 la Universidá de Tartu ya impunxo el luteranismu nel país. En 1721, tres de la guerra del Norte, Estonia pasó a manes de Rusia. N'abril de 1912, Estonia convirtióse n'estáu autónomu, pero dempués de ser ocupada polos bolcheviques foi cedida a los alemanes (Tratáu de Brest-Litovsk, en marzu de 1918, que la teníen invadío.
Dempués de ser lliberada de los cuerpos francos calteníos polos alemanes, Estonia foi atacada polos rusos, pero conquistó la so independiencia como resultáu de la llucha del gobiernu Paets en collaboración colos finlandeses; la independencia garantizóse pol Tratáu de Tartu (1920) y reconocida poles potencies (1921). Pero'l pautu xermano-soviéticu (agostu de 1939) definió'l repartu de la Europa del este ente dambes potencies. La Xunión Soviética amestóse Finlandia. Estonia y Letonia, parte de Polonia y la Besarabia rumana. Un protocolu secretu d'esti pautu, robláu en febreru de 1941, afitó que los tres estaos bálticos quedaben en poder de la XRSS.
Xeografía y clima
thumb|left|Costa noreste d'Estonia El norte d'Estonia carauterízase por una llanada de llamargues que desagüen nel golfu de Finlandia, au ensama un zócalu con altures medies al rodiu de los 100 y 176 m.
Haza'l sur alcuéntrense les tierres fértiles y abondoses, con un relieve formáu nel cuaternariu por una intensa actividá glaciar, lo que-y confier les sos carauterístiques d'anguaño, nes que abonden les hinchentes d'agua con argayos del terrenu. El paisaxe d'Estonia foi modeláu por tales glaciaciones y la so superficie ye rica en viesques y praos. Na rexón norte cultívase'l centén, el llinu y la pataca y críase'l ganáu vacunu. El sur ye una rexón montiega, con economía forestal.
El clima d'Estonia ta determináu pola so llatitú, el predominiu de la masa d'aire polar y la influyencia del Árticu. El branu ye rellativamente templáu, l'iviernu ye rigurosu, magar que moderáu polos vientos llentos del Bálticu. D'esta miente tenemos qu'en xunetu, el mes más calecíu del añu, la temperatura media cimbla de los 16,3 °C nes islles báltiques, a los 17,1 °C nel continente, y en febreru, el mes más cutu nes islles báltiques algámase de media -3,5 °C, y nel continente -7.6 °C.
Les precipitaciones medies son de 568 milímetros per añu, les mayores precipitaciones son les cayíes no cabero del branu, baxando na seronda ya iviernu. Les estayes que rexistren mayor cantidá de precipitaciones son les tierres altes del este que tan más alloñaes de la costa. La precipitación máxima rexistrada en 24 hores foi de 148 mm. La máxima mensual de 351 mm. Y la máxima añal de 1.157 mm. Polo xeneral, el clima ye enforma inestable.
Gobiernu y política d'Estonia
thumb|Sala del parllamentu d'Estonia, les sesiones son tresmitíes por TV ya internet en tiempu real. Estonia ríxese pol sistema republicanu de gobiernu, con un presidente elixíu por cinco años pol Parllamentu unicameral. El gobiernu o poder executivu ta exercíu pol primer ministru, desináu pol presidente, xunto con otros 14 secretarios d'estáu.
Pola so parte, el Poder xudicial ta ensamáu por tribunales de primera y segunda instancia, enriba de los que s'alcuentra la Riigikohus o Corte Nacional, con 19 miembros vitalicios elixíos pol Parllamentu d'una propuesta del Presidente.
Estonia tiense convertío nún de los primeros países con votu electrónicu, tanto pa les eleiciones presidenciales como pa les parllamentaries.
Organización políticu-alministrativa
El país alcuéntrase dixebráu en 15 condaos (n'Idioma estonianu: maakond, pl. maakonnad)
Economía
Dau'l so xorrecimientu negativu, causáu pola mor de les dificultaes de la trensición a un sistema d'economía de mercáu, Estonia tien apostao a la lliberalización de la economía: estimuló a la inversión estranxera, privatizaciones y mayor cooperación con Finlandia. Más de la metada del so comerciu esterior failo cola Xunión Europea, na qu'ingresó en mayu del 2004. Les principales esportaciones d'Estonia son maquinaria, gama electrónica, madera y testiles.
La privatización d'empreses ta cuasi ensembre, con namái el puertu y les centrales llétriques principales qu'entá tan en manes del gobiernu. Estonia ye principalmente influyenciada polos desarrollos n'Alemaña, Finlandia y Suecia los principales socios comerciales. El gobiernu medró grandemente'l so gastu na innovación.
Muhammad ibn Maslaham
Muhammad ibn Maslamah (589-666) foi un militar y difusor del Islam, conocíu como Muhammad bin Maslama el so "Ansari" (محمد بن مسلمة الأنصاري); foi compañeru del profeta Mahoma.
Maslama foi unu de los primeres en Yathrib que se convirtieron al islam y yera un aliáu de la tribu Aws en Medina, lo qu'indica que nun yera árabe. Convertir en musulmán por mediu de Musab ibn Umayr, antes Usayd ibn Hudayr y Sad ibn Muadh que yeren influyentes homes de la ciudá.
En 622, cuando'l Profeta llegó a Medina, empareyó a cada Muhajirun (musulmanes qu'acompañaron a Mahoma na Héjira) colos Ansar, xuniendo a Muhammad ibn Maslamah con Abu Ubaidah ibn al-Jarrah. Muhammad ibn Maslamah tomó parte en tolos compromisos militares del Profeta, sacante la Batalla de Tabouk. Nesa ocasión, él y Alí fueron puestos al cargu de un exércitu que foi dexáu na retaguardia pa protexer Medina. Más tarde, a lo llargo de la so vida, rellató estes batalles a los sos diez fíos.
Morrió en Medina a los 77 años nel añu 666.
Guadamur
Guadamur ye un conceyu español de la provincia de Toledo, na comunidá autónoma de Castiella-La Mancha.
Toponimia
El términu «Guadamur» (قدمر), según dellos estudiosos, significa n'árabe 'el ríu de les foles'; sicasí, otros piensen que se derivaría de wadi al-mur 'ríu del muriu', como referencia a dalguna construcción romana o visigótica d'usu hidráulicu. D'esta miente, el raigañu resulta un híbridu del árabe wadi 'ríu, valle, vaguada', y del llatín murus 'muriu', a la manera d'otros híbridos como Guadalcanal (Sevilla).
Uadi (el-uadi, الوادي, uad واد) ye un vocablu d'orixe árabe utilizáu pa denominar los calces secos, o estacionales, de los ríos.
Xeografía
El conceyu asítiase «nuna cañada» na contorna de los Montes de Toledo y llinda colos términos municipales de Toledo al norte, Argés al este, Casasbuenas al sur y Polán al sur y oeste, toos de Toledo.
La devesa de Daramezas, xurisdicción de Guadamur separada del restu del términu municipal y embutío nel de Toledo, tien per llende norte'l ríu Tajo. El puntu más altu del términu atópase en La Liebrera, con 661 m.
Oríxenes
thumb|Restos d'una posible [[calzada romana nel camín real a Toledo.]] Los restos arqueolóxicos anteriores a nuesa yera son escasísimos, malapenes dellos afayos líticos (un raspador neolíticu, un hachu de filita metamórfica) de difícil datación. Guadamur atópase demasiáu alloñáu de los asentamientos del Paleolíticu más cercanos (na actual provincia de Madrid).
Los pobladores de la zona anteriores a la llegada de los romanos reciben del xeógrafu Estrabón la denominación de carpetanos, y na Carpetania integraben, xunto a otros pueblos, l'ámbitu social y cultural celtibéricu. Cerca de Guadamur hai topónimos d'orixe célticu como Alpuébrega, la Brega o Castrejón.
Los afayos arqueolóxicos, anque escasos, demuestren la presencia romana na llocalidá y la so contorna: monedes, un camaféu, un cercu de piedra caliar y un frenu de caballu datáu nel sieglu II; a ello hai que sumar pieces reutilizaes polos visigodos, como restos de columnes, plaques de mármol de Carrara y estatues. Nun hubo en Guadamur un asentamientu romanu concretu, pero paez segura la esistencia d'una calzada romana de segundu orde y probable la esistencia d'una villa na zona del camín vieyu a Toledo. El topónimu local «Portusa» (diminutivu llatín acastellanáu), d'un vau del Tajo a 8 km al noroeste de Guadamur, señala a la zona como un llugar de camín.
Edá Media
thumb|Corona visigótica de [[Recesvinto, rei de los visigodos (653–672), perteneciente al Ayalga de Guarrazar.]] thumb|[[Frisu visigóticu procedente del xacimientu arqueolóxicu de Guarrazar.]] La dómina visigótica (414–711) dexa en Guadamur el capítulu más interesante de la so historia. N'agostu de 1858, les fuertes nubes que descargaron sobre Guadamur dexaron al descubiertu na paraxa de les güertes de Guarrazar una serie de tumbes. Los vecinos Francisco Morales y María Pérez afayaron d'esti azaroso manera'l Ayalga de Guarrazar, el más importante de los topaos na Península relativos al pueblu visigodu. Estos afayos, los d'otros vecinos y los de la escavación arqueolóxica del Ministeriu de Fomentu y la Real Academia de la Historia (abril de 1859), formaron un conxuntu que constaba de: seis corones, cinco crucies, un colgante y restos de llámines y cadenes (casi tou d'oru, güei nel Muséu Arqueolóxicu Nacional de Madrid); una corona y una cruz d'oru más una xema grabada cola Anunciación (güei nel Palaciu Real de Madrid); trés corones, dos crucies, eslabones y colgantes d'oru (güei nel Muséu Nacional de la Edá Media, París); una corona, fragmentos d'otra y una macolla con una bola de cristal de roca (pieces robaes del Palaciu Real de Madrid en 1921 ya inda en paradoriu desconocíu). La pieza más pervalible del conxuntu ye la corona de Recesvinto, rei que güei da nome a la plaza principal de la villa: les sos pieces de zafiru azul vienen de l'antigua Ceilán, actual Sri Lanka. Apaecieron tamién numberosos fragmentos escultóricos y los restos d'un edificiu, seique un delubrum romanu (santuariu o llugar de purificación) que nos sieglos siguientes dedicar al cultu cristianu como oratoriu o basílica, y qu'allugaba una serie de tumbes: na más importante xacía una cadarma sobre un llechu de cal y arena, y calteníase la llábana de cayuela, que la so inscripción llatina, del presbíteru Crispín, data del añu 693 (51 del reináu d'Égica, añu del XVI Concilio de Toledo). Esta llábana tópase güei nel Muséu Arqueolóxicu Nacional de Madrid.
Château Olivier
Château Olivier ye una finca productora de vinu na re´xón vinícola de Burdeos en Francia y, dientro d'ella, na AOC Pessac-Léognan de Graves. Foi clasificada ente los primeros crus de vinu tinto y blancu secu na Clasificación del vinu de Graves de 1953 y 1959. La bodega y los viñedos atópense al sur de la ciudá de Burdeos, na comuña de Léognan.
Arriendes del so tintu y el so blancu secu Grand vin la finca tamién produz el segundu vinu La Seigneurie d'Olivier du Chateau Olivier.
Guadamur
Edá Media
Amás del so propiu nome, Guadamur tien nes cercaníes más restos árabes en forma de topónimu: Daramazán, 'casa fortificada'; Daramezas, 'casa de la mesa o pandu'; Guajaraz, 'ríu de los espinos'; Guarrazar, 'valle del plomu'; Zuarraz, 'canalejo'; Aguanel, 'agua del pozu'; Aceituno, 'la olivar'.
La capitulación de Toledo en 1085 fizo que almohades y almorávides intentaren desbancar a los cristianos de tan estratéxica posición. La contorna, nos cien años siguientes, quedó afarada por ataques y contraataques de dambos bandos. Empecipiada la repoblación en tiempos d'Alfonsu VII, Guadamur figura como aldega del conceyu de Toledo, a quien paga los tributos y de que la so xurisdicción depende. La documentación de la que se dispón prueba que ye tradicional la esistencia de propiedá privada de ciudadanos de Toledo en redol a Guadamur, y que ello puede remontase al reinu taifa, pola toponimia árabe de les finques. Dende fines del sieglu XII estes propiedaes van pasando a manes del cleru, sobremanera el regular.
Mientres el sieglu XIII, el sieglu XIV y el sieglu XV producir nestes tierres una progresivu pasu escontra'l réxime señorial, y empiézase a sentir el oprobio del vasallaxe nun contestu de descomposición monárquica, fortalecimientu de les banderías nobiliaries, resistencia llabradora, conflictos relixosos, pestilencias y crisis de subsistencia. Guadamur entra na historia so-medieval de la mano de don Pedro López de Ayala, fíu del canciller real y alcalde mayor de Toledo, que'l so control la so familia apostaba a los Silva. Intervieno na guerra qu'enfrentó a Xuan II y el so valíu don Álvaro colos infantes d'Aragón, don Enrique y don Juan, y acabó apurriéndo-yos Toledo en 1440. Recuperáu'l terrén perdíu, Xuan II perdona a don Pedro en 1444; en 1446, ente otres posesiones, recibi Guadamur como concesión real. Esta fecha marca l'entamu de cuatro siglos de réxime señorial na llocalidá: pasa a ser la villa d'un señor con omnímodos poderes, que xulga, castiga, multa, llexisla, escueye a les autoridaes y somete a tributos, impuestos y prestaciones personales a los villanos. El fíu de don Pedro va ser el primer conde de Fuensalida (1470); dos años antes llogró permisu del rei pa construyir en Guadamur un castiellu, que probablemente s'alce sobre una anterior talaya árabe. Ostenta los escudos de los Ayala y de los Silva, les families rivales del Toledo medieval. Tamién del sieglu XV data la cercana ermita de La nuesa Señora de la Natividá, influyida pol estilu mudéxar toledanu.
Edá Moderna
thumb|left|[[Escudu d'armes de Pedro López de Ayala, Señor de Guadamur y Conde de Fuensalida.]] En 1471 Guadamur llogra'l títulu de villa. Nestos años constrúyese tamién na plaza de la villa'l rollu, insinia de xurisdicción y picota de ajusticiamiento, que vien sustituyir a les antigües forques de madera: inda güei una llomba non lloñe del castiellu caltién el nome de «Cuetu de la Forca».
Nel sieglu XVI tiense constancia de dos dehesa: na Vieya pastiaben los fataos de la Mesta segoviana (encines, chaparros, espinos, almendrales). Na de Daramazán pasaben l'iviernu los gües de Soria, de cuenta que se conoz la zona como «Estremadura chiquita». Na Devesa Nueva se documentan a metá del sieglu XVIII setenta truébanos, que producen abondosu miel y cera. Nel Guajaraz había una importante parada de molinos (la Casquilla). Por cuenta del arzobispu toledanu Xilizu (1546) constrúyese una ponte sobre'l Guajaraz. D'esta dómina daten coles mesmes la ilesia parroquial de Santa María Madalena y l'ermita de San Antonio Abá, popularmente San Antón (anque'l santu que nella se veneró hasta mediaos del sieglu XIX foi San Sebastián). Esta ermita alluga güei el Muséu d'Artes y Costumes Populares de los Montes de Toledo.
Edá Contemporánea
Nes fiestes de setiembre de 1812 xuróse la Constitución de Cádiz de manera solemne. La desamortización de los bienes eclesiásticos del sieglu XIX afectó a Guadamur na midida na que munchos vecinos, que teníen arrendaes tierres del términu municipal que yeren propiedá de la ilesia católica, vieron cómo éstes se vendíen en puya. En dellos casos, el nuevu dueñu rescindió'l contratu; n'otros, aumentar considerablemente. Por casu, una de les finques más importantes, la de Daramezas, pasó de les manes de les monxes del monesteriu de Santu Domingo'l Real de Toledo a manes privaes; y la finca de Aceituno, que pertenecía dende 1221 al conventu toledanu de San Clemente, pasó a manes llaiques. En dellos casos, les tierres fueron adquiríes por llabradores de la villa.
En 1834 créase la Banda Municipal de Música, que sigue n'activu.
La Constitución de 1837 dio vía llibre a la creación de la milicia nacional, cuerpu militar con compañíes na mayoría de los conceyos compuestes polos mesmos vecinos. Los de Guadamur fueron movilizaos en delles ocasiones a finales d'esa década pa intentar neutralizar a les partíes carlistes que s'abelugaben nos Montes de Toledo. Los llabradores sufríen continuos robos de ganáu, y acabaron suscribiendo un alcuerdu de socorru mutuu pa tal eventualidá.
La esplotación del sosuelu, que data siquier de 1612, fecha en que s'esplotaben una mina de plomu y otra d'alcohol, esto ye, un polvillo negru pa usos cosméticos, cobra puxanza coles mines de grafitu nel postreru terciu del sieglu XIX. Estes mines llegaron a tener 110 obreros, estrayíen hasta 400 Tm añales y cerraron en 1963 ensin escosar la veta, por competencia del grafitu alemán.
A mediaos del sieglu XIX el presupuestu municipal xubía a 16.000 reales, de los cualos 2.900 yeren pa pagar al secretariu. En 1887 el pueblu viende'l castiellu al sestu Conde d'Asaltu, pariente llonxanu de los Ayala, de quien lo herieda'l so fíu, el marqués de Argüeso, diputáu a Cortes per Tarragona. Pol so interés personal va llograse la concesión del teléfonu en 1922. El castiellu nun va algamar la categoría de monumentu históricu-artísticu hasta 1964.
A fines del sieglu XIX, ocupando l'alcaldía Lorenzo Navas Ordóñez (quien foi combatiente nel bandu carlista, alcalde de Toledo nel bieniu 1891–1893, que nun cumplió por dimisión, y 1895–1897, que tampoco cumplió al ser nomáu en 1896 gobernador colonial de Tarlac, Filipines), l'antiguu pozu del conceyu ye sustituyíu por una fonte de cuatro caños güei sumida (na plaza de Recesvinto) y una pilastra-bebederu que dio nome a la plaza del Pilar. L'agua corriente nun va llegar a les cases de Guadamur hasta 1928, dempués que l'allumáu llétricu (1907).
Segunda República
thumb|Acta de la sesión del Conceyu de Guadamur del 15 d'abril de 1931, que proclama la II República. thumb|Escueles públiques (1935). Cola llegada de la II República la villa conoz la creación del primer sindicatu obreru, de la Unión Xeneral de Trabayadores (UXT), que'l so local, la Sociedá Obrera Casa del Pueblu, taba asitiáu na cai de San Antón. Dar# en la construcción de les Escueles Públiques (1935), hasta entós instalaes nuna especie de corte na actual cai d'Andrés Hornillos; güei acueyen el Centru d'Interpretación de l'Ayalga de Guarrazar. El réxime democráticu constrúi tamién la cai Nueva, habitada por xornaleros y pequeños llabradores y daquella la única cai rectillinia y nivelada del pueblu; presentaba una harmoniosa disposición de fachaes, altores y patios que nun perduró hasta los nuesos díes.
Dictadura
thumb|Plaza de [[Recesvinto, década de 1950. Al fondu, ilesia de Santa María Madalena, del sieglu XVI.]] La Causa Xeneral» rexistra 45 víctimes debíes a la represión revolucionaria, cantidá pendiente d'investigación caso por casu, pos con seguridá va haber víctimes que se contabilizaron nos sos pueblos d'orixe. Polo que se refier a la represión llevada a cabu pol franquismu, amás de les 26 víctimes mortales naturales de Guadamur comprobaes, numberosos vecinos fueron a parar a les cárceles del nuevu Estáu y sufrieron vexames, exiliu, destierros y condenes a muerte, conmutadas n'ocasiones, col consabíu cargu de «auxiliu a la rebelión».
La posguerra ye na so primer fase una dómina d'amnesia forzada na que la villa estremar ente'l silenciu y el mieu obligáu de los perdedores y el poder omnímodo de los que se plieguen d'acordies al nuevu orde dictatorial. Nesta circunstancia social ensertar más palantre la inorancia total de les nueves xeneraciones por un sistema de tresmisión totalitariu perfectamente engrasado, la economía práuticamente de subsistencia hasta bien entrada la década de 1960 y el caltenimientu del sistema caciquil nes estructures polítiques municipales, cola connivencia del poder relixosu.
Na etapa franquista los conceyales yeren escoyíos por siquier dos tercios que salíen d'estos trés grupos: el formáu pelos cabeces de familia del conceyu (homes na so mayor parte, salvaes les vilbes y les muyeres mayores de 25 años que vivieren soles); el qu'integraben los sindicatos aniciaos nel términu municipal (el sindicatu vertical franquista) y el grupu qu'integraben los denominaos «vecinos de reconocíu prestíu». De xacíu, tratábase siempres de candidatures personales, pos los partíos políticos yeren illegales. Nos conceyos pequeños, como Guadamur, l'alcalde llograba'l so puestu por designación del Gobernador Civil y Xefe Provincial del Movimientu, el partíu únicu.
Demografía
Na siguiente tabla amuésase la evolución del númberu d'habitantes ente 1999 y 2013 según datos del INE.
NOTA: La cifra de 1996 ta referida a 1 de mayu y el restu a 1 de xineru.
Economía ya industria
thumb|[[Olivar na paraxa de Guarrazar.]] El ríu Tajo y el regueru Guajaraz, más los abondosos pozos, apurren l'agua necesario a les 90 ha de güertes (sandíes, melones, hortolices). El cultivu de secanu componer de ceberes (2000 ha), olivares (1.000 ha) y viñeos (700 ha). Amás, utilícense como camperes pa les 2000 cabeces de la cabaña lanar 1600 ha de espartizales, chaparrales, encinares y tomillares. Ente les industries, almazaras, bodegues, fábriques de muebles y quesos.
Fiestes
Les feches festives son les siguientes: Nes Rellaciones topográfiques de Felipe II (interrogatoriu de 1575) les autoridaes de la villa señalaron que se guardaben les fiestes de San Blas, San Xosé y San Clemente «por votu particular del pueblu, y que se guarden por causes que los movieron a los antiguos». Nes respuestes al Catastru d'Ensenada daes en Guadamur el 6 y 7 de xunetu de 1752 señálense como «fiestes votivas que se faen en cada añu» les dedicaes a Nuesa Señora de la Natividá, Santa Catalina y San Marcos.
Hermanamientos
El 4 de xunu de 2007 roblóse un conveniu de hermanamiento coles llocalidaes de Vouillé (departamentu de Deux-Sèvres, rexón de Poitou-Charentes, Francia) y de Tournai (Valonia, Bélxica) pa promover intercambios culturales y desenvolver una ruta cultural europea, con ocasión del XV Centenariu de la batalla de Vouillé. Nesa llocalidá cercana a Poitiers, Clodoveo I, rei de los francos, ganó a los visigodos d'Alaricu II nel añu 507. Tournai foi la primer capital de los francos, so los reis Childerico I y Clodoveo.
Trotula de Salerno
Trótula de Salerno (Salerno, principios del sieglu XI - Salerno, 1097) foi una doctora italiana qu'escribió dellos influyentes trabayos de medicina femenina, siendo'l más importante d'ellos Passionibus mulierum curandorum, tamién conocíu como Trótula major.
Otros nomes
Poco se sabe alrodiu de la vida de Trótula. Piénsase que foi profesora de medicina de la Escuela Médica Salernitana (que foi'l primer centru médicu ensin conexón cola ilesia y ye considerada por dellos autores como la primer universidá europea) qu'aceptaba muyeres como profesores y alumnes. Los sos llibros centrar nos problemes médicos de les muyeres, incluyendo la menstruación y el partu. Los sos escritos reflexaron idees bien avanzaes pal so tiempu: un exemplu ye'l so sofitu a que se suministraren opiáceos a les muyeres mientres el partu p'apangar el dolor, una práutica qu'entós yera escorrida poles autoridaes. Tamién afirmaba que les torgues a la concepción podíen ser debíos tantu a les muyeres como a los homes, en claru contraste cola enraigonada creencia de que la esterilidá d'una pareya siempres yera debida a la muyer. Per otru llau, el so trabayu tamién taba influyíu poles idees de la so dómina: sostenía que ―pola mor del pecáu orixinal provocáu por Eva―, les muyeres yeren por naturaleza más susceptibles de carecer, y pollo precisaben una mayor atención médica.
thumb|Ilustración del manuscritu Passionibus mulierum, de Trótula.
El so maríu y los sos dos fíos tamién fueron médicos y profesores na famosa Escuela. Collaboró col so home ―Giovanni Platearius― na Encyclopaedia regimen sanitatis y atribúyense-y dos obres propies. La primera y más conocida ye un tratáu de xinecoloxía y obstetricia, Trótulae curandarum aegritúdinum mulierorium ante et post partum, más conocíu como Passiónibus mulierum curandorum (‘sanamientu de les dolencies de les muyeres’), de sesenta capítulos, nel que se trata la menstruación, la concepción, l'embaranzu, el partu, el control de la natalidá, amás de diverses enfermedaes xinecolóxiques y d'otru tipu, lo mesmo que de los sos remedios. Tamién se conoz a esti tratáu como Trótula maior o a cencielles como'l Trótula y usóse como testu obligatoriu de medicina nes universidaes hasta'l sieglu XVI, sufriendo ensame de plaxos a lo llargo de los sieglos. La otra obra ye un tratáu sobre la cosmética, según del cuidu de la piel y l'hixene como prevención d'enfermedaes llamada Ornatu mulierum, tamién conocida como Trótula minor.
thumb|El tratáu De ornatu mulierum.
Anque se piensa que morrió vieya na so ciudá natal, nada se conoz con exactitú alrodiu de la muerte de Trótula. La creación de les universidaes dende'l sieglu XII, onde solo se dexaben estudiantes masculinos, escluyó a les muyeres de la educación cimera y los maestros universitarios procuraron embrivir los trabayos o inclusive ignorar la esistencia d'estes médiques pioneres anteriores, que llegaron a exercer un trabayu depués acutáu n'esclusiva a los homes hasta finales del sieglu XIX. Dellos estudiosos llegaron a duldar de que fora una muyer, y otros hasta caltuvieron la opinión de que yera un personaxe ficticiu, polo que dende'l sieglu XV les sos obres solíense atribuyir a un varón, masculinizando el so nome a Trótulo (Trotulus).
Ambato
Col nome d'Ambato podemos referinos a :
Zhan Huo Tsi
Zhan Huo Tsi foi un botánicu y orquidólogu chinu.
Delles publicaciones
Identificó un nuevu xéneru Nothodoritis, esistiendo 116 rexistros IPNI de los sos nomamientos de nueves especies, publicar davezu en : Acta Phytotax. Ensin.; Dressler in Telopea; Szlach. in Fragm. Flor. Geobot., Supp.; Bull. Bot. Res., Harbin; Guihaia; Fl. Reipubl. Popularis Ensin.; J. Arnold Arbor.;
Las Estacas
Las Estacas ye una aldea de la parroquia del mesmu nome nel conceyu asturianu de Miranda.
Alcuéntrase a 10,00 km de Balmonte, la capital del conceyu, a un altor mediu de 620 msnm y tien una población de.
Hormigos
Hormigos ye un conceyu español de la provincia de Toledo, na comunidá autónoma de Castiella-La Mancha.
Xeografía
El conceyu asítiase nun valle na contorna de Torrijos y llinda colos términos municipales d'Escalona y Nombela al norte, Maqueda al este, Santa Olalla y Otero al sur, y El Casar de Escalona al oeste.
Historia
A principios del sieglu XV, los vecinos del antiguu pobláu de La Higuera del Campo empiecen a abandonalu por problemes d'insalubridá y, a poca distancia, fórmase'l nucleu al que llamen Hormigos. La eleición del llugar ye dable que fuera pola proximidá d'una importante cañada ganadera y a dos vaos nel Alberche. A mediaos del sieglu XVI el pueblu denomábase Hormigos y La Higuera del Campo.
Perteneció al señoríu ducal de Escalona, dependiendo les sos dos parroquies del arciprestalgu d'esa villa. En 1749 adquier el títulu de Villa, y a finales d'esi sieglu La Higuera del Campo queda despoblada, anque entá siguíen de pies la ermita y la frondosa figal a la que debía'l so nome y de la que la xente guardaba les fueyes pa curar les sos enfermedaes.
A mediaos del sieglu XIX tenía 70 cases y el presupuestu municipal xubía a 4000 reales. La so producción básase nel trigu, cebada, centenu y aceite; calteníase ganáu llanar, porcín, 24 pares de gües y 15 de mules.
Anguaño la so economía básase na agricultura, con grandes estensiones dedicaes al cultivu de la vide, y la ganadería, cuntando'l conceyu con delles granxes.
Dos grandes urbanizaciones na ribera del ríu Alberche, dieron vida al pueblu na actualidá, Fuente Romero y Soto Alberche, qu'empezaron siendo residencies de fines de selmana y na actualidá, tienen un gran númberu de persones empadronaes nel conceyu.
Demografía
Na siguiente tabla amuésase la evolución del númberu d'habitantes ente 1996 y 2011 según datos del INE.
NOTA: La cifra de 1996 ta referida a 1 de mayu y el restu a 1 de xineru. NOTA: Nel añu 1997 nun se fizo revisión padronal.
Bruyères-et-Montbérault
Bruyères-et-Montbérault ye una comuña francesa del departamentu d'Aisne, na rexón d'Altos de Francia. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Edie McClurg
Edie McClurg ye una actriz y cómica d'Estaos Xuníos.
Bruyères-sur-Fère
Tien una población de y una superficie de  km².
Terence Tunberg
Terence Tunberg ye un llatinista d'Estaos Xuníos, profesor de lletres clásiques na Universidá de Kentucky..
Marwar
Marwar (मारवाड़) ye una rexón del suroeste del Rayastán, un estáu de la India. Tien parte del desiertu de Thar. La pallabra Marwar vien del sánscritu 'Maruwat' que significa 'Rexón de muerte'.
La rexón inclúi los distritos actuales de Barmer, Jalor, Jodhpur, Nagaur y Pali. Llenda al norte cola rexón de Jangladesh, al nordeste con Dhundhar, al este con Ajmer, al sureste con Mewar, al sur con Godwar, al suroeste con Sind, y l'oeste con Jaisalmer.
Beyu
Beyu ye una aldea de la parroquia de Lleiguarda nel conceyu asturianu de Miranda.
Alcuéntrase a 6,50 km de Balmonte, la capital del conceyu, a un altor mediu de 310 msnm y tien una población de.
Age of Empires II: The Age of Kings
El xuegu ta ambientáu na Edá Media, xusto tres la cayida del Imperiu romanu y tomar de Roma polos Visigodos. El xugador puede optar ente 13 civilizaciones qu'esistieron naquel periodu históricu, y tien d'emponer pa formar un vastu imperiu y vencer a los sos enemigos. El xuegu ufierta la posibilidá de xugar contra l'ordenador o contra otres persones en llinia, con un máximu de 8 xugadores per partida.
Age of Empires II foi desenvueltu pola subsidiaria de Microsoft Ensemble Studios so la direición de Bruce Shelley, diseñador de Age of Empires y collaborador nel diseñu del xuegu d'estratexa Civilization. El so motor gráficu ye conocíu como Genie Engine, que ye utilizáu tamién nel títulu Star Wars: Galactic Battlegrounds.
Tres el so ésitu comercial, tuvo una secuela direuta d'espansión conocida como Age of Empires II: The Conquerors, onde s'amiesten meyores al xuegu, incluyendo 5 civilizaciones más, 4 nueves campañes, nuevos mapes y un aumentu de población. Una segunda secuela direuta d'espansión conocida como Age of Empires II: The Forgotten foi llanzada'l 7 de payares de 2013 la cual amiesten meyores al xuegu, incluyendo 5 civilizaciones más, 7 nueves campañes, nuevos mapes y un nuevu aumentu de población. El 9 d'abril de 2013 llanzóse una remasterización del xuegu que se llama Age of Empires II: HD Edition. Tuvo tamién una variedá de versiones alternes», qu'apaecieron nes videoconsoles Nintendo DS y PlayStation 2, según adautaciones en dalgunos teléfonos móviles. El 5 de payares de 2015 llanzóse una tercer espansión denominada Age of Empires II: The African Kingdoms, en que'l xuegu espandir al continente africanu, amestando cuatro nueves civilizaciones, nueves campañes, unidaes, teunoloxíes, etc. El 19 d'avientu de 2016 llanzóse una cuarta nueva espansión ambientada nel Sureste Asiáticu, titulada Age of Empires II: Rise of the Raxes, qu'introdució cuatro nueves civilizaciones, campañes, mapes, unidaes, meyores na IA, etc.
Antecedentes
thumb|150px|Consola [[PlayStation 2, plataforma pa la que se diseñó tamién Age of Empires II.]]
Desenvuelvo
Nel xuegu introducieron meyora en comparanza col orixinal de Age of Empires. En Age of Empires II incluyóse un gran númberu de teunoloxíes y formaciones de combate: protexer, mover, atacar, formación de tropes, patrullar determinaos llugares y guarnición d'edificios. Tamién s'amestaron nueves condiciones de victoria nel xuegu tales como guarecer toles reliquies nel mapa, y nuevos tipos de partida, como la regicida.
Nesti títulu utilizó'l mesmu motor gráficu de Age of Empires. El motor foi desenvueltu por Ensemble Studios y conózse-y col nome Genie Engine. Esti motor ye utilizáu pa la creación de xuegos d'estratexa en tiempu real. Star Wars: Galactic Battlegrounds foi unu de los títulos qu'aprovechó'l mesmu motor de Age of Empires II, inclusive la interfaz gráfica ye bien asemeyada, cola diferencia de que l'otru xuegu ta ambientáu nuna redolada futurista espacial.
Publicación
La versión pa PC de Age of Empires II foi publicada'l 17 de setiembre de 1999 nos Estaos Xuníos, el 30 de setiembre de 1999 n'Europa y el 16 de payares de 2006 n'Australia. La versión desenvuelta pa consola PlayStation 2 foi puesta a la venta'l 2 de payares de 2001 nos Estaos Xuníos y el 14 de febreru de 2002 en Xapón. Pela so parte, la versión pa la consola portátil Nintendo DS foi estrenada'l 14 de febreru de 2006 nos Estaos Xuníos, el 29 de setiembre de 2006 n'Europa y el 16 de payares de 2006 n'Australia.
Maneres de xuegu
El xugador toma'l control d'una aldega o ciudá perteneciente a una determinada civilización y la guía al traviés de 4 edaes: Alta Edá Media, Edá Feudal, Edá de los Castiellos y Edá Imperial. Cada edá brinda meyores a la civilización, yá que fai que diverses unidaes, edificios y teunoloxíes tean disponibles pal so usu. P'avanzar d'una edá a la siguiente ye necesariu construyir dellos edificios y pagar recursos económicos. Na Edá Imperial, que ye una reminiscencia de los primeros años del Renacimientu, tol árbol de teunoloxíes ta disponible pa la civilización.
Con al respeutive del so predecesor, Age of Empires II: The Age of Kings inclúi delles innovaciones. Amás de les nueves civilizaciones, unidaes, teunoloxíes y edificios, destaquen delles opciones pal control de los exércitos, como les formaciones, que dexen maniobralos de manera más ordenada. Otra novedá fueron ciertes carauterístiques de combate, coles cualos puede ordenar a una unidá o grupu militar patrullar una área, protexer a otra unidá o edificiu o siguir a otra unidá. Amás d'esto tán les posiciones de combate, pa decidir la forma que respuende una unidá ante cierta situación. Asina, puede establecese qu'una unidá ataca siempres al enemigu o que lo faiga ensin movese de la so posición, inclusive nun atacar so nenguna circunstancia.
Un xugador
thumb|[[Xuana d'Arcu nel asediu a Orleans, unu de los acontecimientos representaos nel videoxuegu.]] thumb|220px|[[Federico I Barbarroja, Emperador del Sacru Imperiu Romanu Xermánicu tamién protagoniza una campaña.]] Ye posible qu'un solu xugador lluche contra l'ordenador, yá seya nuna partida estándar o nuna campaña. El xuegu cunta con 5 campañes que reflexen un acontecimientu na historia, como Xuana d'Arcu liderando a los francos mientres la Guerra de los cien años o Genghis Khan como invasor d'Eurasia.