cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Celiaquía
Formes refractaries
Nun esiste entá un tratamientu ideal y el pronósticu d'estos pacientes sigue siendo grave, especialmente en formar tipu 2, nes que la sobrevivencia ye del 44%-58% al cabu de cinco años. Esta alta tasa de mortalidá débese principalmente a que'l 33%-67% de los casos progresa a linfoma intestinal primariu de célules T, que provoca malabsorción grave con insuficiencia intestinal y rique una nutrición parenteral total. La mayoría de les persones nes que la enfermedá evolucionen a linfoma intestinal fina mientres los ocho meses siguientes al diagnósticu, con una tasa de sobrevivencia al cabu de cinco años de tan solo un 11%. Formar tipu 1 tienen muncho meyor pronósticu, raramente progresen a linfoma y suelse consiguir la so recuperación total nel 80-90% de los casos. Tán desenvolviéndose nuevos tratamientos, tales como los axentes bloquiadores de la interleucina 15 o'l tresplante de migollu oseu nes formes refractaries de tipu 2.
Profilaxis
Anguaño, conozse que nin la duración de la lactancia materna nin la edá d'introducción del gluten na dieta previenen el riesgu de desenvolver la enfermedá celiaca, magar el retrasu na introducción del gluten acomuñóse con un retrasu na apaición de la enfermedá.
La xenética de riesgu (presencia de los haplotipos HLA-DQ2, HLA-DQ8 o dalgunu de los sos alelos) constitúi un importante factor predictivu de la posibilidá de desenvolver la enfermedá celiaca.
Sensibilidá al gluten non celiaca
thumb|300px|Algoritmu diagnósticu pa confirmación de sensibilidá al gluten non celiaca.
Dende va una década aproximao, cada vez con mayor frecuencia reparar pacientes que tienen intenses y frecuentes molesties dixestives (idéntiques a los celiacos) pero tienen seroloxía y xenética negativa y mínimes alteraciones nes biopsies duodenales.
Estos pacientes representen ente un 8-12% de la población xeneral y ardíciense claramente del siguimientu con una dieta ensin gluten, (DSG) que puede empecipiase en cualquier momentu por un periodu de prueba (de 6 meses a lo menos) y si resulta favorable y eficaz, de forma enllargada mientres tola so vida, al igual que los pacientes celiacos.
Esta entidá clínica denominar sensibilidá al gluten non celiaca, sensibilidá al gluten, enteropatía sensible al gluten o enteritis linfocítica non celiaca. Suel acompañase igualmente de manifestaciones extra-intestinales acomuñaes, ente les que s'inclúin diversos síntomes neurolóxicos, tales como cefalees, formigueos en manes y pies, dolores músculo-esqueléticos, ataxia y cansanciu aumentáu ensin motivu aparente. Tamién se describió la so asociación con trestornos de índole psiquiátrica, como'l autismu y dellos casos d'esquizofrenia.
Como asocede cola enfermedá celiaca, ye difícil rellacionar cola ingesta de gluten l'apaición de los variaos síntomes dixestivos y extra-dixestivos que presenta la sensibilidá al gluten non celiaca. (Vease l'apartáu Enzancái pa la identificación de los síntomes)
Coles mesmes, ye habitual nun esperimentar ameyoramientu o inclusive tener un aparente empeoramientu al empiezu de la dieta ensin gluten. (Vease l'apartáu Considerancies importantes sobre la prueba cola dieta ensin gluten)
Contaminación de los alimentos pa celiacos
Los pacientes celiacos atopar con importantes problemes de tipu socioeconómico una y bones los productos ensin gluten son más caros y esiste menor variedá. Unu de los problemes esistentes nel mercáu ye que les farines ensin gluten (d'arroz o maíz) munches vegaes tán "contaminaes" por cuenta de que la so fabricación realizar en fábriques onde s'utiliza farina de trigu. Dende la Universidá de Valladolid (UVA) trabayar con empreses fariñeres por que dixebren la so produición y empiecen a ufiertar al mercáu variedá de farines ensin gluten y por que se fabriquen productos ensin gluten con calidá similar y a un preciu algamadizu.
Día de los celiacos
thumb|120px|right|Logotipu del día nacional del celiacu n'España. El día internacional de los celiacos celébrase'l 5 de mayu.
Mordellistena nanuloides
Distribución xeográfica
Alcuéntrase n'Europa (Alemaña y Países Baxos.
Liúbertsy
Liúbertsy (Люберцы) ye una ciudá del óblast de Moscú, en Rusia, centru administrtivo del raión homónimu. Ta asitiada nes contornes de Moscú, a unos 20 km del centru de la capital. La so población yera de 158.190 habitantes en 2010.
Historia
La primer mención sobre la llocalidá remontar a 1621, como un pueblu de nome Liberitsy. Foi posesión d'Aleksandr Ménshikov en tiempos del zar Pedru III. Hasta'l sieglu XIX la ciudá tuvo un calter marcadamente agrícola. A finales d'esti sieglu, dau la crecedera de población de la capital y la proximidá de Liúbertsy a ella, convertir nuna ciudá satélite de Moscú. Foi-y otorgáu'l estatus de ciudá en 1925.
Economía y tresporte
Coneutada per ferrocarril a Moscú (cuatro estaciones), cuenta con grandes conxuntos de habitajes y delles fábriques d'importancia (Kamov, construcción d'helicópteros; maquinaria agrícola).
Onofre Pelechá
Onofre Pelechá foi un presbíteru y astrónomu español d'últimos del sieglu XVI y principios del XVII, nacíu en Valencia.
Obra
El conteníu d'esti artículu incorpora material de la Enciclopedia Universal Ilustrada Europeo-Americana (Espasa), con copyright anterior a 1932, el cual ta nel dominiu públicu.
Villabuena de Álava/ Eskuernaga
Villabuena de Álava (n'euskera Villabuena Araba o Eskuernaga y en castellán, Villabuena de Álava) ye un conceyu español de la provincia d'Álava. Cuenta con una estensión de 8,48 km² y una población de 306 habitantes (2015). Asitiar en partir sur d'Álava dientro de la contorna vitivinícola de la Rioxa Alavesa. Componer un únicu nucleu de población que s'estiende a entrambos llaos del regueru Herrera, afluente del Ebro, nun fondu valle. El restu del conceyu ta formáu por paisaxes abiertos y superficies nidies.
El conceyu llinda al norte y al oeste con Samaniego, al norte y al este con Leza, al oeste con Navaridas y al sur con Elciego y Baños de Ebro.
La capital de la contorna, Laguardia, ta 8 km en direición noreste. La capital provincial, Vitoria asitiar a 42 km. La ciudá de Logroño, capital de La Rioxa ta a solu 24 km.
Los pueblos más cercanos son Samaniego y Baños de Ebro, que tán a 3 km.
Economía y sociedá
Villabuena de Álava ye un conceyu que vive básicamente del monocultivu de la vide y de la ellaboración del vinu de Rioxa. Pa entender la importancia de la industria vitivinícola hai que pensar que nel pueblu hai censaes anguaño 43 bodegues. (1 bodega por cada 7,4 habitantes). La mayor parte de les bodegues son de pequeños productores cosecheros, que cultiven la vide y fabriquen el so propiu vinu, sicasí unes cuantes bodegues tienen una producción más considerable. Ente elles la más prestixosa de la llocalidá ye posiblemente Luis Cañes.
La población de Villabuena sufrió una evolución trémbole a lo llargo del sieglu XX. En 1900 tenía 475 habitantes y dende hai unos 20 años ronda ente los 300 y 350 habitantes.
La llingua d'usu habitual nel conceyu ye'l castellán.
L'actual alcalde ye José Ignacio Besa Maestresala de la coalición nacionalista vasca PNV-EA. Nes últimes eleiciones autonómiques celebraes n'abril de 2005 la candidatura más votada foi tamién la coalición PNV-EA col 57,2% de los votos, siguida del PP con un 21,3% y del PCTV col 14,5%.
Demografía
El conceyu, que tien una superficie de 8,48 km², cuenta según el padrón municipal pa del INE con  habitantes y una densidá de  hab./km².
Hasta 1910 denominábase Villabuena.
Ente 1920 y 1991 denominábase Villabuena de Alava.
Historia
D'antiguo yera una aldega de Laguardia llamada Villaescuerna. En 1661 llogró'l títulu de villa, momentu qu'aprovechó amás pa camudar el so nome, que resultaba al paecer malsonante, pol de Villabuena de Álava.
Cuando'l conceyu quixo adoptar una denominación billingüe pal conceyu produció cierta discutiniu, yá que nun esistía una forma tradicional del nome n'euskera. Embaraxóse la posibilidá de llamar a la población Uriona, que ye la traducción lliteral de Villabuena al dialeutu occidental del euskera. Otros propunxeron utilizar el nome antiguu de la población, Villaescuerna, que foi afechu d'una forma vasquizada dando orixe a Eskuernaga, nome que finalmente aprobó'l conceyu. La so denominación oficial actual billingüe foi adoptada por resolución del 20-11-1996 (Boletín Oficial del País Vascu 04-12-1996 y Boletín Oficial del Estáu 12-02-1997). Sicasí, la Real Academia de la Llingua Vasca nun reconoz esti nome como correutu.
Patrimoniu
thumb|300px|right|Ermita de San Torcuato y Santa María.
Parque nacional Árticu Rusu
Parque nacional Árticu Rusu (Национальный парк "Русская Арктика") ye un parque nacional de Rusia, que foi fundáu en xunu de 2009.
Cubre un área grande y remota del océanu Árticu, al norte de Nueva Zembla (Islla Norte), y la Tierra de Franciscu Xosé.
Nel año 2009 la superficie total del parque nacional algama los 14260 quilómetros cuadraos, incluyendo 6320 quilómetros cuadraos de tierra y 7940 quilómetros cuadraos del océanu Árticu.
Los sos llindes colinden con la Reserva natural Gran Árticu
L'área ye l'hábitat d'osos polares y ballenes de Groenlandia.
L'espaciu tamién inclúi una de les mayores colonies d'aves nel hemisferiu norte, amás de colonies de morses y foques.
Aizelles
Aizelles ye una comuña francesa del departamentu d'Aisne, na rexón d'Altos de Francia. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Parque nacional Krka
El parque nacional Krka, ta allugáu en Croacia y recibe el so nome del Río Krka. El parque atopar nel centru de Dalmacia cerca de Miljevac y a un par de quilómetros de la ciudá Šibenik. Se consagró como parque nacional nel añu 1985 y ye conocíu pol so gran cantidá de tabayones y cascaes. La represa hidroeléctrica de Jaruga ye la segunda más antigua del mundu y la primera n'Europa, fundada'l 28 d'agostu de 1895, sólo trés días después de la represa hidroeléctrica del Niagara.
María Teresa Salazar Bermúdez
María Teresa Salazar Bermúdez foi una de les pioneres en químiques que trabayó nel llaboratoriu del Institutu Nacional de Física y Química, mientres la Edá de Plata
Reseña biográfica
María Teresa nació en Villanueva del Ariscal, Sevilla. Estudió'l bachilleratu nel institutu de Sevilla onde llogró'l títulu'l 7 de mayu de 1924. Llicenciada en Ciencies Químiques, llogró con premiu estraordinariu'l Doctoráu en 1931. Teresa Salazar desenvolvió la so actividá investigadora nel marcu de la Xunta d'Ampliación d'Estudios, unu de que los sos fines foi promocionar la educación de les muyeres y la so dedicación a la Ciencia.
Foi una de les 34 pioneres que, d'un total de 158 persones, trabayaron nel Institutu Nacional de Física y Química, conocíu como Rockefeller. Unu de los oxetivos del Institutu, incardinado nel sistema de la Xunta d'Ampliación, foi crear una corriente de comunicación científica y cultural col estranxeru, pa lo que yeren necesaries les pensiones (beques) concedíes pola Xunta de Pensiones. Tratar con ello de que les persones pensionadas adquirieren conocencies que, al so regresu a España pudieren aplicar y tresmitir. Foi almitida como socia de la Sociedá Española de Física y Química en febreru de 1928. Realizó'l cursu práuticu de Química Física, Electroquímica y electroanálisis so la direición de Y. Moles (1929-1930). Trabayó na seición de Química Física nel INFQ mientres los años 1931 a 1935. Collaboró con Enrique Moles na revisión del pesu atómicu del carbonu. Foi profesora auxiliar de la Universidá Central de Madrid, Facultá de Ciencies dende xineru de 1930. Premiu estraordinariu del grau de doctor en Químiques el 22 d'avientu de 1931. La tema de la tesis foi “Nueva revisión de la densidá Normal del gas aferruño de carbonu”
Solicitó a la JAE una beca pa estudiar la estructura del nucleu atómicu nel Institutu del Radiu que dirixía Madame Curie quien s'interesara pol trabayu de Teresa Salazar cuando visitó la Residencia de Señorites y los llaboratorios Foster. Esti llaboratoriu foi'l primeru n'España dedicáu puramente a la formación de muyeres nel campu de la Química. Pero Mme. Curie finó y Teresa prefirió camudar el llugar de la so investigación pensionada al Laboratoire de Chimie Physique de la Universidá de París onde trabayó so la direición de René Audubert la “variación de la tensión superficial a temperatura constante nes materies colorantes”, empezando pola verde malaquita.
Foi profesora ayudante na Universidá de Madrid dende 1930. Dende 1941, foi profesora axunta na Universidá de Madrid d'estructura atómicu molecular y espectrografía.
Obres publicaes
En collaboración con Moles:
Oposiciones a Cátedra
De 1949 a 1957 llogró'l títulu de profesora axunta de la universidá. Nin ella nin Piedá de la Venada llograron ganar la cátedra. Los informes de los diversos tribunales d'oposición llevaron a Teresa Salazar a recurrir la resultancia y a recusar a dellos miembros de tribunales, ensin que les autoridaes diéren-y la razón.
Los informes de los miembros del tribunal valoraron respectu de la doctora Salazar "una gran escrupulosidad nel trabayu" y "resultancies comparables a otru investigadores estranxeros conocíos poles sos aportaciones na determinación de pesos atómicos". Pela contra, otros miembros del Tribunal, en concretu Ángel Santos Ruiz y Antonio Rius Miró cuestionaron la collaboración con destacaos físicos como Julio Palacios y George Hevesy, valorando negativamente los trabayos que presentaba Teresa Salazar porque, na so opinión, fueren realizaos en collaboración y ello demostraba "gran falta d'iniciativa”.
L'opositor que ganó la plaza, recibió los aponderamientos pola collaboración con Julio Palacios. Antonio Rius nel so informe destacó
Na so obra de divulgación esponía l'autor, una visión de la Física que, según él, confirmaba la esistencia de Dios. María Teresa Salazar, frente a esto, interpunxo un recursu de súplica solicitando la revisión del espediente de les oposiciones. El recursu foi tornáu.
La nueche de los muertos vivientes
La nueche de los muertos vivientes (Night of the Living Dead n'inglés) ye un llargumetraxe independiente de Medrana de 1968, fechu n'Estaos Xuníos d'América y dirixíu por George A. Romero, con Duane Jones, Judith O'Dea y Karl Hardman como actores principales.
Doblaxe n'asturianu
Gonzali Producciones dobló al asturianu esti filme y en 2012 asoleyólu nun DVD onde la productora tamién incluyó “La lexón de los homes ensin alma”, versión subtitulada de “White Zombie”, el clásicu que dirixó Victor Helperin en 1932 y cuenta con una de les grandes interpretaciones de Bela Lugosi. La nueche de los muertos vivientes foi'l primer llargumetraxe dobláu n'asturianu.
Financiación
George A. Romero entamó la so carrera cinematográfica tres graduase na Universidá Carnegie Mellon de Pittsburgh. Xunto con John Russo y Russell Streiner fundó la compañía The Latent Image, cola que ficieron anuncios de televisión. Mientres esti periodu decidieron filmar una película de medrana. El tríu contautó a Karl Hardman y Marilyn Eastman, presidente y vicepresidente, respeutivamente, d'una compañía nomada Hardman Associates, Inc., a los que-yos contaron el so proyeutu. Col envís de financiar el filme, Romero, Russo, Streiner, Eastman y Hardman fundaron la compañía Image Ten a la fin de buscar inversionistes. La película tuvo un presupuestu aproximáu de 114.000 dólares.
Guión
El guión escribiéronlu Romero y Russo. Basáronse na idea central de la novela I Am Legend, de Richard Matheson, un llibru que describe un mundu estrozáu tres una guerra bactereolóxica, que provocó la mutación de los seres humanos en criatures asemeyaes a los vampiros. Romero prefirió nun emplegar vampiros, yá que Matheson ficiéralo nel so testu. Según el direutor, nunca pensó nellos como zombis, pues naquella entovía yeren identificaos como un mitu de les rexones caribeñes. Escoyó amosar el colapsu de la sociedá, en vez d'entamar la trama cuando esti fechu yá se consumara.
Sobre la naturaleza de los zombis na so película, George A. Romero faló nuna entrevista de 2007.1
Casting
Los actores que participaron nel llargumetraxe nun teníen muncha esperiencia nel cine, siendo la primer actuación de dellos nel mediu. El personaxe de Ben interpretólu Duane Jones, qu'actuara en delles obres de teatru. L'otru rol protagonista, Barbra, foi interpretáu pola actriz Judith O'Dea. O'Dea trabayara en comerciales con Karl Hardman y Marilyn Eastman, y viaxó dende Hollywood pa participar na película. Russell Streiner actuó como Johnny, l'hermanu de Barbra. Karl Hardman y Marilyn Eastman, qu'ayudaron a financiar la película, interpretaron a Harry y Hellen Cooper, el matrimoniu que s'abelluga na granxa xunto colos otros personaxes. La fía de la pareya, Karen, interpretóla Kyra Schon, fía de Karl Hardman. Keith Wayne y Judith Ridley participaron como Tom y Judy, una pareya de mozos. Ridley trabayó posteriormente na comedia romántica There's Always Vanilla (1971) de George Romero.
Los zombis de La nueche de los muertos vivientes yeren amigos del equipu de producción y habitantes d'Evans City.2 El zombi qu'ataca a Barbra y Johnny nel cementeriu foi interpretáu por Bill Hinzman. La escena onde apaez foi una de les últimes en filmase, y aceptó'l rol dempués de que-ylo pidiera Romero.³
Rodaxe
El rodaxe entamó en xunu de 1967 y duró cerca de nueve meses. Les escenes de la película filmáronse n'Evans City (Pennsylvania), nuna zona rural. Los primeros minutos, qu'alluguen a Barbra y el so hermanu nel campusantu, rodáronse nel cementeriu d'Evans City, y el restu nuna granxa que diben valtar, polo que'l dueñu dio-y llibertá al equipu de producción pa facer con ella lo que necesitaren.
La nueche de los muertos vivientes rodóse en blancu y negru, con película de 35 mm. Los efeutos especiales viéronse mui condicionaos pol presupuestu. Otros de los títulos pensaos pal llargumetraxe fueron Night of Anubis y Night of the Flesh Eaters.
Receición
thumb La película estrenóse'l 1 d'ochobre de 1968. Pola mor de que l'Asociación Cinematográfica d'Estaos Xuníos nun se creara hasta un tiempu dempués, a la cinta nun la clasificaron por edaes, fechu que permitió'l so visionáu por cualquier persona.
La violencia gráfico de la película criticóse en dellos medios, pero otros críticos de cine destacaron el resultáu final y diéron-y valir al so méritu.
Influencia
La nueche de los muertos vivientes indentificóse como la responsable d'afitar les bases del arquetipu zombi na cultura popular. Enantes de 1968, esti tipu de criatures correspondíen a seres míticos del folclor d'Haití, que yeren representaos como muertos reanimaos per aciu del vudú. Una conceición adoptada tamién pol cine, pues les películes anteriores a la de Romero teníen llugar xeneralmente en países del Caribe y los zombis yeren les más de les veces de raza negra. Exemplu d'ello son les películes White Zombie (1932) ya I Walked with a Zombie (1943). La nueche de los muertos vivientes camudó la manera de ver a los zombis, que pasaron de seres serviles a caníbales incontrolables.
Mary Florentine
Mary Florentine ye una psicóloga, y profesora d'Estaos Xuníos, especializada en psicoacústica con intereses en modelos d'escucha con oyíu normal y deterioráu y comprensión de discursos non nativos con ruiu de fondu, actitúes cruciaes culturales escontra'l ruiu, y prevención de perda d'audición. Ye Matthews profesora na Universidá Northeastern.
Carrera
Completó la so llicenciatura en psicoloxía esperimental pola Universidá Nororiental en 1973. Siguió los sos estudios de grau nesa universidá, ganando'l grau de M.Sc. en psicoloxía esperimental y perceición auditiva en 1975. Dempués estudió pre-doctoral inxeniería electrónica na Universidá Téunica de Múnich en Alemaña y nel Audiología ENT Departamentu en Copenḥague Hospital Universitariu en Dinamarca, completando'l PhD pola Universidá Nororiental en 1978. Depués trabayó como becaria doctoral d'investigaciones nel Institutu de Massachusetts de Teunoloxía (MIT) en Cambridge, Massachusetts. De magar, tamién trabayó como científica visitante nel Centru Cimeru d'Investigaciones Científiques Nacional en Marseille, Francia; la Universidá d'Osaka en Toyonaka, Xapón; y, en delles ocasiones, nel llaboratoriu d'acústica na Universidá Téunica danesa.
En 1980, tornó a la Universidá Nororiental como direutora del Llaboratoriu d'Investigaciones de Comunicación y en 1986 empezó una collaboración de plazu llargu col so home, Søren Buus, nel Llaboratoriu d'Estudios Auditivos hasta'l so fallecimientu en 2004. Na Universidá Nororiental, Mary ye una profesora eficaz y popular, asegurando excelencia dende un principiu cola so posición na facultá. Pal so El trabayu académicu tamién apeló a audiencies más xenerales y foi entrevistada pa TIME, Redbook y la radio Pública Nacional. Florentine coeditó y coescribió unos cuantos capítulos nel apocayá publicáu testu Loudness (Manual Springer de Estedios Auditivos) el cual esplica dellos pensamientos conceptuales que rellaciona ruios, estudiu y midida, oyendo y oyendo modelos de perda, y efeutos fisiolóxicos de soníos fuertes.
Aizy-Jouy
Aizy-Jouy ye una comuña francesa del departamentu d'Aisne, na rexón d'Altos de Francia. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Celio Sinfosio
Celio Firmiano Sinfosio (en llatín Celius Firmianus Symphosius) (fines del sieglu IV - sieglu V), poeta llatín autor d'enigmes.
Erradamente llamóse-y tamién Sinposio. Namái llegó hasta nós una obra so titulada Aenigmata ("Enigmes"), compuesta per cien tercetos d'hexámetros, cada unu de los cualos entiende un enigma. Alcuéntrase enserta esta obra na Anthologia Llatina y tuvo una estraordinaria fortuna ya influencia na Edá Media y na posterior poesía enigmística. Un exemplu:
Los enigmes de Sinfosio tán escritos nun estilu senciello y descriptivo, y dellos solamente unu, el XCVI, nun resulta orixinal. La mayoría son oxetos caseros o de trabayu, animales o fenómenos meteorolóxicos. En Roma (1581) fueron editaos y comentaos pol humanista italianu Giuseppe Castiglione.
Rhamnus saxatilis
L' ye una especie de fanerógama de la familia Rhamnaceae.
Descripción
Ye un arbustu erecto qu'algama un tamañu d'hasta 1,5 m d'altor, de fueyes caduques, bien ramificáu, con cañes opuestes o subopuestas, espinoses, glabres. Les fueyes de 10-25 x 5-15 mm, con pecíolude 2-6 mm, fasciculaes sobre braquiblastos y opuestes o subopuestas sobre macroblastos, de obovaes a llargamente elíptiques o ovaes, crenado-serrulaes, agudes o obtuses, glabres. Flores fasciculaes, con pedicelo d'hasta 3 mm. Mota con 4 sépalos los, de llanceolaos a triangular-llanceolaos, glabros. Corola con 4 pétalos de 0,6-0,7 mm, escasamente ausente. Discu nectarífero glabro. Frutos de 4,8-5,2 x 4,4-5 mm, verdosos, con 2-3 pirenos, glabros. Granes de 4,8-5,2 mm, con riegu enteru. Floria en xunu. thumb|Detalle de les fueyes ya inflorescencies. thumb|Vista de la planta
Hábitat
Centru y sur d'Europa, en montes y carbes, fasteres predreses, hasta mediu monte.
Taxonomía
Rhamnus saxatilis describióse por Nikolaus Joseph von Jacquin y espublizóse en Enum. Stirp. Vindob. 39, nel añu 1762. Rhamnus: nome xenéricu que deriva d'un antiguu nome griegu pal espín cerval.
saxatilis: epítetu que significa "que crez ente roques". Númberu de cromosomes de Rhamnus saxatilis (Fam. Rhamnaceae) y táxones infraespecíficos: 2n=24
XIX Concursu de Tonada Cuenca del Caudal
Na XIX edición del concursu de tonada Cuenca del Caudal, entamáu pola Asociación Cultural Güeria de San Xuan y la conceyalía de Cultura de Mieres, nel que participaron un centenar de cantadores n’eliminatories que tuvieron llugar ente los meses de payares de 2015 y abril de 2016, resultaron vencedores los cantadores que vienen darréu :
Canción Ayerana
El Xuráu del certame tuvo compuestu pol cantador Tino Arnizo, el gaiteru Berto Varillas y el profesor del Conservatoriu de Música d'Uviéu Xaime Arias. El gaiteru oficial foi Pablo Carrera. La presidencia d'honor corrió a cargu de Diamantina Rodríguez.
Juan Tronconi
Juan Tronconi ye un pequeño paraxe rural del partíu de Roque Pérez, Provincia de Buenos Aires, Arxentina.
Ubcación
Alcuéntrase a 16 km al SE de la ciudá de Roque Pérez a través d'un camín rural.
Población
Foi considerada como población rural esvalixada nel censu de 2001 del INDEC.
Turdoides subrufa
El turdoide roxizu (Turdoides subrufa) ye una especie d'ave paseriforme de la familia Leiothrichidae endémica de los Ghats occidentales del sur de l'India.
Descripción
La especie ye un páxaru grande y de color marrón escuru a oliva percima, cola frente gris. Les plumes de les ales tienen un tinte acoloratáu. Les plumes de la frente tienen tonos coritos. L'iris ye de color blancu maciu a mariellu y les brides son escures. La parte inferior ye d'un brillante roxizu, más pálidu nel centru del gargüelu y el banduyu. La subespecie nominal alcuéntrase nos Ghates occidentales hasta'l norte del Palghat Gap mientres hyperythra atópase al sur onde se diz que ye más coloríu. Lleguen a midir 25 a 26 cm de llargor con una valumbu de 8.7 a 9.0 cm. La so cola mide alredor de 11-11.5 cm.
Hábitat y distribución
Esta especie atópase al sur de los Ghates occidentales en Mahabaleshwar meridional hasta les llombes Palni y al este nes llombes Shevaroy. Atópense principalmente cerca del suelu, onde s'alimenten d'inseutos y bagues, pero tamién faen usu de los árboles. L'hábitat normal ye'l monte abiertu, carbes o fasteres cubiertes de yerba.
Comportamientu y ecoloxía
La temporada de reproducción ye principalmente de febreru a payares y l'ñeru ye un tazón pequeñu ente les cañes d'un árbol. Los güevos, que la fema pon dos a cuatro, polo xeneral son trés azulaos escuros brillantes.
Tienen un fuerte llamáu, asemeyáu a un «treenh-treenh».
Pedro Simón Abril
Pedro Simón Abril (Alcaraz, Albacete 1530 - Medina de Rioseco, Valladolid, 1595), humanista, helenista, pedagogu, relixosu, traductor español.
Biografía
Profesor d'artes, filosofía y gramática en Uncastillo (Zaragoza) ente 1566 y 1570; esti últimu añu la Universidá Sertoriana d'Huesca procesar por enseñar nesi llugar les disciplines d'Artes y Filosofía, lo que yera entós privilexu únicu d'esa institución académica. Como'l maestru negar a suspender les sos enseñances, foi declaráu contumaz y escomulgáu dende los púlpitos y tuvo que vencer finalmente, clamiando l'absolución en mayu de 1571, xurando que namái enseñaría Gramática y que defendería los antiguos privilexos de la universidá oscense. L'episodiu da fe de la importancia del estudiu d'Artes, que competía cola Universidá, pero tamién del esfuerciu de la Universidá d'Huesca por caltener n'Aragón el monopoliu de la enseñanza cimera, que nun tardaría en perder cola fundación de la universidá de Zaragoza. Pedro Simón Abril enseñó tamién griegu, filosofía y poesía en Tudela, ciudá a la que siempres se referirá con señardá, en Zaragoza (1574-1576), y na so ciudá natal, Alcaraz (Albacete), onde pudo conocer al bachiller Sabuco y tener como discípula a la so fía, la célebre doña Oliva Sabuco de Nantes. Foi nomáu unu de los primeros catedráticos de la Universidá de Zaragoza (que data del 24 de mayu de 1583), nesta universidá enseñó Llatinidá, Griegu y Retórica, ellí tuvo por colega a Pedro Malón de Chaide. En payares de 1583 incorporó'l grau de llicenciáu al de maestru, que de xuru llograra na universidá de Valencia.
Como una de les figures más importantes del Humanismu español, foi autor de gramátiques llatines (Latini idiomatis docendi ac discendi methodus, 1561 y De lingua llatina vel d'arte grammatica, 1567) y otra griega, lo mesmo que de otres obres gramaticales escrites, contra lo avezáu entós, en llingua castellana, siguiendo nello l'encamientu de Nebrija nos sos Introducciones latinae. Abril sostién esti principiu de la enseñanza en llingua vulgar tamién como norma pedagóxica aplicable a cualesquier otra disciplina nes sos Apuntamientos de cómo se deben reformar les doctrines y la manera de enseñallas (Madrid: P. Madrigal, 1589 y apaecíu en Llibros escoyíos de Filósofos R. A. Y., 1953, p. 294-300). Simón Abril afirma nesta obra que los errores didácticos provienen d'enseñar en llingües estrañes (llatín y griegu) que'l pueblu nun entiende; deduz que ye necesariu usar la llingua propia p'ameyorar l'entendimientu y pallo l'usu de la llingua vulgar na enseñanza ye condición primordial pa conocer enantes y meyor la gramática griega y llatina. Sostién que les matemátiques enseñar en llingua vulgar; nel ámbitu de les Facultaes Mayores afirma que ye un grave error enseñar la Medicina en llatín o en griegu, porque'l médicu nun llega a conocer con perfeición l'anatomía del cuerpu humanu nin la terapia natural y apropiao pa cada enfermedá. Suxure la traducción al castellán de los grandes trataos de los médicos griegos, como Hipócrates o Galeno, según los de los árabes españoles. De la mesma forma sostién que'l Derechu tien de rexise por lleis escrites en llingua castellana y non n'otra llingua. L'esfuerciu de Pedro Simón Abril foi siguíu por otros autores de la dómina, quien dirixeron los sos trabayos por que el usu del castellán nes aules universitaries tuviera llugar preferente en desterciu del llatín.
Pedro Simón Abril ye recordáu sobremanera pol so eminente traducción de les obres d'Aristóteles, anque tamién tradució seis comedies de Terencio (1577), les Fábules d'Esopo (Zaragoza, 1584) y otres munches obres de Platón (Cratilo, Gorgias), Eurípides (Medea), Aristófanes (Pluto) y Cicerón. Como traductor afirmaba nel so prólogu a la Ética de Aristóteles: «el qu'arrama hai de tresformar en sí l'ánimu y sentencia del actor qu'arrama, y dicila na llingua en que lo arrama como de so, ensin que quede rastru de la llingua pelegrina en que foi primeru escritu». Juan Antonio Pellicer, a fines del sieglu XVIII, tener como'l meyor traductor español antiguu. Fixo doce traducciones billingües.
Creciente Fértil
El Creciente Fértil, tamién llamáu "Media Lluna Fértil", ye una rexón histórica que se correspuende con parte de los territorios del Llevante mediterraneu, Mesopotamia y Persia. Considérase que foi'l llugar onde s'anició la revolución neolítica n'Occidente.
El términu foi acuñáu pol arqueólogu James Henry Breasted (Universidá de Chicago) pola forma de Lluna creciente del área xeográfica referida. Por semeyanza histórica, tamién suel denominase asina a otros territorios onde surdieron l'agricultura y la ganadería: les altiplanicies mexicanes (cultura del maíz), ciertes rexones de China (cultura del arroz), los Andes suramericanos (cultura de la papa) o del África subsaḥariana (cultura del sorgu).
Bañar los ríos Nilu, Xordán, Orontes, Tigris y Éufrates y ocuparía unos quinientos mil quilómetros cuadraos. La rexón entendería dende'l valle del Nilu y la vera oriental del Mediterraneu hasta'l norte del desiertu de Siria, y dende el norte d'Arabia, toa Mesopotamia hasta'l golfu Pérsicu. Territorios que pertenecen a los actuales países d'Exiptu, Israel, Cixordania, la Franxa de Gaza y El Líbanu, lo mesmo que de partes del ríu Xordán, Siria, Iraq, el sureste de Turquía y el suroeste d'Irán. Envalórase que la so población na Antigüedá rondaría los 40 o 50 millones de persones. Na actualidá, ye una zona de gran inestabilidá política y tensiones estatales.
Katsuko Saruhashi
Katsuko Saruhashi (猿橋 勝子) foi una xeoquímica que realizó les primeres midíes de los niveles de dióxidu de carbonu (CO2) nel agua de mar y amosó evidencia de los peligros de l'agua radiactivo nel mar y l'atmósfera.
Creciente Fértil
Nel Creciente fértil atópense munchos restos d'importante actividá humana d'antigües dómines. Apaecieron cadarmes de primitivos humanos modernos y premodernos (p. ex. na Cueva de Kebara n'Israel), restos de cultures cazadores-pañadores nómades del Pleistocenu y semisedentarias del Epipaleolítico (natufianos); pero la zona vencéyase principalmente a los oríxenes de l'agricultura y la ganadería.
Katsuko Saruhashi
Educación y vida profesional
Saruhashi nació en Tokiu y graduóse nel Colexu Imperial de Ciencia pa Muyeres (predecesor de la Universidá de Toho), en 1943. Depués trabayó nel Institutu d'Investigación Meteorolóxica que pertenecía al Observatoriu Meteorolóxicu Central (más tarde Axencia Meteorolóxica de Xapón), y trabayó nel so llaboratoriu xeoquímicu con Yasuo Miyake, quien foi'l so mentor. En 1950, empezó a estudiar los niveles de CO2 na agua de mar, a partir del encamientu de Miyake. Nesa dómina, los niveles de CO2 nun se consideraben importantes y Saruhashi tuvo que desenvolver los sos propios métodos pa realizar eses midíes.
Creciente Fértil
La zona occidental de la contorna del ríu Xordán y al norte del Éufrates (onde s'inclúin llugares como Xericó) dio llugar a la primera cultura Neolítica, datada en redol al 9000 e.C. Esta rexón, xunto con una Mesopotamia definida al este del Creciente, ente los ríos Tigris y Éufrates, tremó una complexa realidá de cultures a partir de la Edá del Bronce, polo que la zona recibió'l nome de Trubiecu de la Civilización.
Katsuko Saruhashi
Educación y vida profesional
Llogró'l so doctoráu en química en 1957 na Universidá de Tokiu, siendo la primer muyer en doctorase nesa universidá
Creciente Fértil
Dende la Edá del Bronce, la zona de cultivu foi ampliándose gracies al regadíu, del qu'entá depende una producción agrícola que se topa en condiciones de calor y salín edáfica. L'apaición de l'agricultura paez debese non yá a la regación d'estos ríos, sinón tamién a la facilidá climática pa favorecer la crecedera de plantes añales y de granes comestibles, con una mayor productividá a lo llargo de les estaciones que les plantes perennes. Nel Creciente atopen los antepasaos de les plantes neolítiques más importantes (p. ex. del farro, el trigu escaña, la cebada, el llinu, el garbanzu, el arbeyu, la llenteya o'l yero) y los cinco especies d'animales adomaos más importantes: la vaca, la cabra, la oveya, el gochu y el caballu.
Katsuko Saruhashi
Resultaos de los ensayos nucleares nel atolón de Bikini
Depués de los ensayos nucleares nel atolón de Bikini en 1954, el gobiernu de Xapón solicitó-y al llaboratoriu xeoquímicu qu'analizara y monitoreara la radioactividá na agua de mar y na agua d'agua. Un barcu atuneru xaponés atopóse espuestu a los ensayos y los sos ocupantes terminaron enfermos. Saruhashi afayó que depués d'un añu y mediu la radioactividá algamó a Xapón na agua de mar.
Creciente Fértil
Creciente Fértil como unión alministrativa del sieglu XX
El conceutu de Creciente Fértil foi retomáu en 1943 pol Primer Ministru iraquín, Nuri al-Said, pa intentar formalizar una unión alministrativa ente cinco países o territorios (en realidá toos baxu réxime de protectoráu): Trexordania, Iraq, Mandatu británicu de Palestina Palestina y Mandatu francés de Siria Siria (los cuatro baxu protectoráu británicu) y El Líbanu (baxu protectoráu francés hasta 1946). El proyeutu cuntó col respaldu británicu (que, somorguiáu na Segunda Guerra Mundial, buscaba una salida airoso y rápido d'Oriente Mediu), pero tuvo'l refugu d'Arabia y d'Exiptu, que víen apeligrar la so hexemonía na zona, tantu pola posesión d'hidrocarburos, como porque'l nuevu Estáu comunicaría directamente'l golfu Pérsicu col Mediterraneu, faciendo innecesaria la canal de Suez en casu de construyise oleoductos pel so territoriu.
Katsuko Saruhashi
Resultaos de los ensayos nucleares nel atolón de Bikini
Pa 1964, los niveles de radioactividá amosaron que les agües occidentales y orientales del océanu Pacíficu norte entemeciérense dafechu, y pa 1969 los rastros de radioactividá espardiérense por tol océanu. Trátase de la primer investigación que demostró cómo los efeutos de l'agua radiactivo pueden esvalixase al traviés de tol mundu. Más tarde, nos '70 y '80 enfocar nel estudiu de l'agua acedo y los sos efeutos.
Creciente Fértil
Creciente Fértil como unión alministrativa del sieglu XX
L'autoproclamación del Estáu d'Israel en 1948 acaba definitivamente col proyeutu, anque'l términu sigue emplegándose con cierta frecuencia.
Katsuko Saruhashi
Muerte
Saruhashi morrió'l 29 de setiembre de 2007 de neumonía, nel so llar en Tokiu. Tenía 87 años d'edá
Cita
"Hai munches muyeres que tienen la capacidá de aportar a grandes científiques. Gustaríame ver el día en que les muyeres puedan contribuyir a la ciencia y la teunoloxía nun pie d'igualdá colos homes."
Xuegos Olímpicos de la Mocedá de Buenos Aires 2018
Los Xuegos Olímpicos de la Mocedá de Buenos Aires 2018 (Buenos Aires 2018 Summer Youth Olympic Games, n'inglés) ye la tercer edición de los Xuegos Olímpicos de la Mocedá, un eventu multideportivu internacional realizáu cada cuatro años pol Comité Olímpicu Internacional. Esta edición de los xuegos realizar del 6 al 18 d'ochobre de 2018 na ciudá de Buenos Aires y les llocalidaes de Bella Vista (Partíu de San Miguel), Hurlingham, San Isidro, Vicente López y Villa Martelli. Ye la primer vegada que s'apuesten fora del continente asiáticu.
Ye la primer vegada que la ciudá de Buenos Aires entama un eventu multideportivu xuvenil. En materia d'eventos multideportivos, la ciudá entamó con anterioridá los Xuegos Panamericanos de 1951 y los Xuegos Suramericanos de 2006.
La cantidá d'homes y muyeres atletes va ser la mesma, per primer vegada nun eventu entamáu pol Comité Olímpicu Internacional.
Procesu d'eleición
N'agostu de 2011 el Gobiernu de la Ciudá de Buenos Aires anunció la so voluntá d'allugar los Xuegos Olímpicos de la Mocedá. En marzu de 2012, Buenos Aires confirmó la so candidatura, yá que cumplió con tolos requisitos esixíos pol Comité Olímpicu Internacional y robló el pactu del procesu de candidatura. La candidatura recibió sofitu del gobiernu nacional.
El 15 de marzu de 2012 cerróse la etapa de presentación ante'l Comité Olímpicu Internacional de les ciudaes aspirantes a allugar estos Xuegos a la que se postularon seis ciudaes. El 15 d'ochobre del mesmu añu, el Comité de la candidatura de Buenos Aires apurrió'l so dossier de candidatura al Comité Olímpicu Internacional en Lausana, Suiza. Nel informe, detállase la candidatura, les sedes y los llugares d'agospéu.
El 13 de febreru de 2013 el Comité Olímpicu Internacional (COI) escoyó a los trés ciudaes finalistes que compitieron pa llograr la 3° edición de los xuegos: Buenos Aires, Medellín y Glasgow. Coles mesmes, les ciudaes de Guadalajara (Méxicu) y Rotterdam (Países Baxos) quedaron esaniciaes nesti procesu. El 4 de xunetu de 2013 en Lausana, Suiza, los trés ciudaes candidates fixeron la so presentación ante'l COI y esa sesión, el COI definió la sede. Les resultancies fueron los siguientes:
Primero realizóse la primer ronda de votaciones na que quedó esaniciada la ciudá de Glasgow. Finalmente, llevar a cabu la segunda ronda de votación, onde se determinó que la Ciudá de Buenos Aires va realizar los III Xuegos Olímpicos de la Mocedá, ganando la votación ante Medellín por 49 votos a 39. Tres el trunfu, Macri declaró:
Organización
miniaturadeimagen|Izamiento de la bandera olímpica na [[Plaza de la República (Buenos Aires).]] N'ochobre de 2013, el presidente del Comité Olímpicu Internacional, Thomas Bach nomó al reconocíu atleta de Namibia, Frankie Fredericks cuatro veces medayista olímpicu, como presidente de la Comisión de Coordinación de los III Xuegos Olímpicos de la Mocedá de Branu Buenos Aires 2018. Fredericks va encabezar la Comisión de Coordinación del COI que compón de dellos atletes olímpicos, incluyendo Danka Bartekova, el miembru más nuevu del COI y embaxadora de los Xuegos Olímpicos de la Mocedá Singapur 2010. Esta comisión va trabayar xunto con Comité Organizador de Buenos Aires 2018 (n'inglés: Buenos Aires Youth Olympic Games Organising Committee, nes sos sigles BAYOGOC), lo cual inclúi miembros del Comité Olímpicu Arxentín (COA), del Gobiernu de la Ciudá de Buenos Aires y del gobierno arxentín.
Sofitu a la candidatura
La candidatura foi impulsada pol Gobiernu de la Ciudá de Buenos Aires, encabezáu nesi momentu por Mauricio Macri. Dellos deportistes sofitaron tamién la candidatura porteña, como los tenistes arxentinos José Luis Clerc, David Nalbandian y Paola Suárez y el tenista estauxunidense Andy Roddick, la xugadora de ḥoquei Silvina D'Elía, el ximnasta Federico Molinari y la yudoca Paula Pareto.
Buenos Aires
Arxentina ye'l segundu país más estensu de Suramérica y el terceru en población, con daqué más de 44 millones d'habitantes al momentu de realizase los Xuegos. La ciudá de Buenos Aires ye la capital del país, tien una población d'unos 2,8 millones d'habitantes que permaneció estable nos postreros 40 años y ye la exa d'una megaciudá llamada Gran Buenos Aires, con una población daqué mayor a 14 millones d'habitantes al momentu de celebrase los xuegos. Ye la ciudá más grande d'Arxentina y tien una gran y variada ufierta de deportes, actividaes culturales y gastronomía. Los habitantes de Buenos Aires son llamaos “porteños” pol puertu de Buenos Aires, el más importante del país.
Emblema
L'emblema de los Xuegos Olímpicos de la Mocedá Buenos Aires 2018 consiste na espresión "Buenos Aires 2018" escrita nuna tipografía diseñada con lletres curves y ensin arestes, na que cada lletra ta pintada con dalgunos de los cinco colores de los aniellos olímpicos, que simbolicen los cinco continentes habitaos.
Mascota
El 29 de mayu de 2018 foi presentáu "Pandi", la mascota oficial de los xuegos. Trátase d'un yaguareté d'aspeutu xuvenil, que'l so nome ye la resultancia de la combinación del nome científicu del yaguareté (Panthera onca) y la rellación de la mascota colo "dixital". El Presidente del Comité Organizador de los Xuegos, Gerardo Werthein, comentó que la mascota "busca inspirar a los nuevos sobre'l poder tresformador del Olimpismu y del deporte".
La mascota foi diseñada pola axencia arxentina Human Full Agency con direición de Peta Rivero y Fornos. Ente que los curtiumetraxes animaos fueron realizaos pol estudiu d'animación arxentín Buda TV. thumb|Pandi, la mascota oficial de los Xuegos Olímpicos de la Mocedá en Buenos Aires.
Antorcha olímpica
thumb|Relevo de l'antorcha olímpica na ciudá de [[Paraná (Arxentina)|Paraná.]]
Carauterístiques
El diseñu de l'antorcha olímpica de la mocedá foi presentáu'l 13 de xunetu de 2018. La so identidá visual foi realizada pol Comité Organizador de los Xuegos, ta inspirada nes misceláneas del emblema de los xuegos.
Relevo
El 15 de marzu de 2018, foi anunciáu'l percorríu de l'antorcha olímpica, anunciando un percorríu por cinco rexones distintes d'Arxentina coles mires d'amosar la diversidá cultural y xeográfico del país. El 5 de xunetu anunció les feches y ciudaes del relevu, empezando col encendíu de la llapada n'Atenes el 24 de xunetu de 2018 y rematando el relevu en Buenos Aires el 6 d'ochobre.
A les traces, el percorríu de la llapada olímpica va siguir la siguiente ruta:
Estadiu Panathinaiko - Atenes - La Plata - Paraná - Santa Fe - Puerto Iguazú - Corrientes - San Salvador de Jujuy - Salta - San Miguel de Tucumán - San Fernando del Valle de Catamarca - La Rioxa - Mendoza - San Juan - Córdoba (canceláu) - Neuquén - Bariloche (canceláu) - Ushuaia - Buenos Aires
Sumáu al relevu, la llapada olímpica va visitar les siguientes llocalidaes:
Quilmes - Lanús - San Isidro - Vicente López - Trenque Lauquen - Junín - San Miguel - Hurlingham - Trés de Febreru - Mar del Plata - Monumentu históricu nacional a la Bandera (Rosario)
La ceremonia d'encendíu de l'antorcha olímpica llevar a cabu'l 24 de xunetu de 2018 nel Estadiu Panathinaikó. Siguiendo la tradición del encendíu d'antorches olímpiques, una artista asonsañando'l papel d'una suma sacerdotesa encendió la llapada utilizando un espeyu cóncavu, quien depués tresmitió'l fueu a Valentina Muñoz y Yoel Vargas, dos ciclistes arxentinos, esti postreru tresmitió-y el fueu a una atleta griega. La ceremonia duró menos de lo previsto, en solidaridá col pueblu griegu por cuenta de los quemes qu'azotaron les proximidaes d'Atenes.
Ceremonia d'apertura
La falta d'un estadiu que cumpla los requisitos del Comité Olímpicu Internacional y el Olympic Broadcasting Services condicionó les ceremonies d'apertura y clausura dende un principiu. Esto obligó al Comité Organizador de los Xuegos a realizar un plan alternativu. Finalmente, Gerardo Werthein, presidente del Comité Olímpicu Arxentín, anunció na 131ª Sesión del Comité Olímpicu Internacional que:
Magar el proyeutu llogró'l vistu bonu del movimientu olímpicu, recibió dures crítiques de les axencies d'intelixencia d'Estaos Xuníos, Israel, Reinu Xuníu y Francia, debíu al riesgu que supón la realización d'un espectáculu nuna amplia avenida arrodiada d'edificios lo que convertiría a deportistes y dignatarios en potenciales oxetivos terroristes.
El 12 de xunetu de 2018 foi anunciáu que la ceremonia d'apertura va realizar nel Obeliscu de Buenos Aires. La realización de la ceremonia va tar al cargu d'Ozono Producciones, ente que la direición artística va ser responsabilidá del grupu Fuerzabruta. Les obres na zona del obeliscu empezaron el 11 de setiembre de 2018.
Ceremonia de clausura
Orixinalmente, entamábase llevar a cabu la ceremonia de clausura nel Estadiu Mary Terán de Weiss. Sicasí, el retrasu nes obres del techu del estadiu y la falta de presupuestu, llevó al Comité Organizador a atayar la ceremonia. va realizase un módico show de lluces y soníu con un desfile de naciones na Villa Olímpica. Alrodiu de esta ceremonia, Gerardo Werthein declaró lo siguiente: