cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Clara Porset
Obres
La década de los cincuenta atopar dafechu reconocida y trabayando cola mayoría de los arquiteutos renombraos de Méxicu. En 1950 diseñó los moblames pa los proyeutos de trés de los arquiteutos más importantes nesi momentu, pa la casa Prieto López de Luis Barragán, pa la casa propia de Max Cetto diseñó una butaca y pal conxuntu Presidente Alemán de Mario Pani el moblame básicu que consistió nuna mesa de comedor y la siella, muebles de la sala con texíu d'algodón (Celotex), que darréu seríen de tule y palma, un sofá-cama, sielles d'enclín graduable y armarios modulares. Van Siguir collaboraciones con Juan Sordu Madaleno nel diseñu interior y moblame del cine Paris (1954), con Enrique Yañez diseña la receición del Centru médicu Nacional (1951-1961), la receición, biblioteca y residencies d'internos del Hospital La Raza (1954) y los muebles de la so propia casa en Xardinos de Pedregal y nuevamente pa Barragán va diseñar los muebles de la casa Gálvez (1955).
El trunfu de la Revolución cubana llevará-y trabayar nuevamente nel so país, Fidel Castro encargó-y el moblame de les principales instituciones educatives de Cuba, como'l de la ciudá Escolar Camilo Cienfuegos pa 5000 alumnos (1960), la Escuela Nacional d'Arte, la Escuela de Danza Moderna y l'Escuela d'Artes Plástiques de L'Habana de los arquiteutos Ricardo Porru, Vittorio Garatti y Roberto Gottardi (1961-1965) y el de la rectoría de la Universidá de L'Habana (1962). Pela so parte Ernesto Che Guevara encargólu (1962) el proyeutu pa la fundación de la primer escuela de diseñu en Cuba, lo que lu llevó a viaxar pel mundu pa conocer les escueles de diseñu de mayor prestíu. Foi nomada la primer direutora de la institución (anguaño Institutu Cimeru de Diseñu Industrial –ISDI), cargu al qu'arrenunció en 1963.
En 1952 entamó nel Muséu de Belles Artes de la ciudá de Méxicu la esposición L'arte na vida diaria. Esposición d'oxetos de bon diseñu fechos en Méxicu onde enseñó lo más destacao del diseñu industrial y artesanal del país.
Nos sos trabayos la influencia de Xavier Guerrero tien fundamentalmente dos vertientes, la materialidá de la cultura popular y l'inspiración nel arte pre-cortesiano.
En 1969 fundóse la carrera de diseñu industrial na Escuela d'Arquiteutura de la Universidá Autónoma de Méxicu na que'l so direutor y fundador Horacio Durán convidar a impartir un seminariu sobre diseñu industrial que va caltener hasta la so muerte. Nos sos últimos años, cuando yá nun podía dir a la universidá, los estudiantes diben a la so casa a tomar clases
Gros-Réderching
Gros-Réderching ye una comuña francesa del departamentu de Moselle, na rexón de Gran Este. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Sphenodontia
Los esfenodontos (Sphenodontia) o rincocéfalos (Rhynchocephalia) son un orde de reptiles lepidosaurios qu'inclúi un solu xéneru actual, Sphenodon, con trés especies, conocíes col nome común de tuátares, llindaes a Nueva Zelanda.
A pesar d'ello, conócense numberosos xéneros estintos, yá que se trata d'un llinaxe que se remonta del Mesozoicu.
De Mexikanske Levermosser
De Mexikanske Levermosser (embrivíu Mexik. Leverm.) ye un llibru con ilustraciones y descripciones botániques escritu pol briólogu, farmacéuticu, y botánicu alemán Carl Moritz Gottsche y espublizáu el testu en 1863; les plaques, en 1867.
De Natura Stirpium
De Natura Stirpium foi espublizáu en tres volúmenes, publicar ensin ilustraciones, y taba destinada en parte como una glosa a los escritores antiguos. yá que nél descríbese con gran detalle non yá el vezu y hábitat, sinón tamién el golor y el sabor de cada planta, produciendo una llista en francés d'un gran númberu de nomes de plantes. Foi escritu en trés partes nel añu 1536.
Guangxi
Guangxi (lléase Kuáng-Sí), oficialmente Rexón autónoma Zhuang de Guangxi (zhuang: Gvangjsih Bouxcuengh Swcigih) ye una de les cinco rexones autónomes que, xunto colos ventidós provincies, cuatro conceyos y dos rexones alministratives especiales, conformen la República Popular China (les rexones autónomes carauterizar por tar acomuñaes a grupos étnicos minoritarios). La so capital ye Nanning.
Tien una superficie de 237 000 km² y una población de 46 millones de persones (2003). Llenda con Yunnan al oeste, Guizhou al norte, al nordeste con Hunan, al sureste con Guangdong y con Vietnam al suroeste.
Guangxi entró a formar parte de la China unificada nel añu 214 e.C. Sufrió invasiones por parte del exércitu de Vietnam nos sieglos XI y XV anque rápido foi reconquistada poles tropes chines.
Nel sieglu XIX, establecer na rexón el Reinu Celestial Taiping, un movimientu políticu formáu por llabradores descontentos, fundáu por Hong Xiuquan. La rebelión de los llabradores estender por otres rexones y caltuvo en xaque al exércitu imperial hasta 1864.
La calificación de rexón autónoma concedióse-y yá que la etnia mayoritaria en Guangxi ye la de los Zhuang. Un 90% de los miembros d'esta etnia viven na rexón. Esta calificación dexa a los habitantes de la zona nun tar suxetos a delles lleis, como la del control de natalidá y favorez la promoción de la llingua y la cultura de les etnies minoritaries.
División alministrativa
Guangxi ta estremada en 14 ciudaes prefeutures, 56 condaos, 34 distritos, 20 condaos autónomos étnicos y 7 ciudaes condáu. Los catorce ciudaes prefeutures recoyer na tabla que sigue.
Hugo Chávez
Hugo Rafael Chávez Frías foi un militar y políticu venezolanu, 53ᵘ presidente de Venezuela dende'l 2 de febreru de 1999 al 5 de marzu de 2013.
Bernardo Bertolucci
Bernardo Bertolucci foi un direutor de cine y guionista italianu. La so película The Last Emperor ganó nueve Premios Óscar en 1988. Tamién dirixó Novecento y Last Tango in Paris y escribió'l guión de C'era una volta il West, consideráu unu de los meyores Spaghetti western de la historia.
Biografía
So padre, Attilio, yera poeta. Bernardo estudió na Universidá de Roma, onde se ganó una cierta fama como poeta. Empecipió nel mundu del cine realizando curtiumetraxes en 16 mm col so hermanu Giuseppe. En 1961 fixo d'ayudante de direición en Accattone, primer llargumetraxe de Pier Paolo Pasolini. Un añu dempués estrenábase como direutor con La commare secca. En 1968 estrenaba C'era una volta il West, dirixida por direutor italianu Sergio Leone.
El trabayu con Pasolini ye una influyencia que marcó tola so obra posterior, xunto cola obra d'otru direutores como Godard, Kurosawa o los neorrealistes.
El suyu ye un cine d'autor. Les sos principales carauterístiques son un cuidadosu usu de la cámara y del montaxe, y el trabayu de la fotografía con finalidaes simbóliques.
Estilu
thumb|400px|left|La Ciudá Prohibida, tal como ye representada en L'Últimu Emperador. La mayoría de les sos películes trescurren n'escenarios aparentemente intrescendentes —grises, si se quier pal espectador occidental estándar, cola importante esceición d'un grupu de películes ambientadas en llugares más exóticos como en The Last Emperor, The Sheltering Sky y Pequeñu Buda (Little Buddha).
Pero ye destacable'l fechu que la contestualización de l'aición n'escenarios europeos refuga'l recursu a los tópicos. El llugar de l'aición paez, pos, un tanto accesoriu al so aportar, aportunando nes importantes esceiciones enantes mentaes. Podríamos dicir que les narraciones de Bertolucci parten de la cotidianidá p'afayar el surdimientu de la historia.
Masters de París 2018
El Rolex Paris Masters 2018 va ser un tornéu de tenis masculín que se xugó n'ochobre de 2018 sobre pista dura. Va Ser la 47ª edición del llamáu Masters de París, patrocináu por Rolex. Va Tener llugar en París (Francia).
Falco peregrinus
El ye una especie d'ave falconiforme de la familia Falconidae de distribución cosmopolita. Ye un ferre grande, del tamañu d'un cuervu, col llombu de color gris azuláu y la parte inferior ablancazada con llurdios escuros; la cabeza ye negra y cuenta con una amplia y carauterística bigotera tamién de color negru. Puede volar a una velocidá de cruceru de 100 km/h, pero cuando caza efectuando un ataque en picáu puede algamar más de 300 km/h, lo que lo convierte nel animal más rápidu del mundu. Como n'otres aves de presa, la fema ye d'enforma mayor tamañu que'l machu. Diverses autoridaes reconocen 17–19 subespecies, que varien d'aspeutu y hábitat; hai desalcuerdu sobre si'l ferre tagarote (Falco pelegrinoides) ye una subespecie o una especie distinta.
La distribución xeográfica de les sos árees de cría toma dende la tundra ártica hasta'l sur d'América del Sur. Puede atopáselu cuasi ayures na Tierra, sacante en rexones polares estremes, montes bien elevaos y selves tropicales; la única área terrestre estensa ensin xelu na cual ta dafechu ausente ye Nueva Zelanda, lo que la convierte na ave de presa más estendida del mundu. El nome científicu d'esta especie significa «ferre viaxeru», por causa de los vezos migratorios de munches poblaciones del norte.
Anque la so dieta consiste cuasi puramente n'aves de tamañu mediu, caza de xemes en cuando pequeños mamíferos, pequeños reptiles ya inclusive inseutos. Algama'l maduror sexual nun añu y empareyar pa tola vida. Añera en pequeñes oquedades nel suelu ensin apurrir nengún material, de normal en cantos de cantiles o, nos últimos tiempos, n'estructures elevaes construyíes por humanos. El ferre pelegrín convertir nuna especie en peligru en munches árees debíu al usu de pesticides, sobremanera DDT. Dende la prohibición del DDT a principios de los años 1970, les poblaciones recuperáronse, sofitaes pola proteición a gran escala de los sos llugares de anidamiento y lliberación d'exemplares na naturaleza.
Descripción
El so llargor corporal varia ente 34 y 58 cm, y el so valumbu ye d'ente 80 y 120 cm. Los machos y les femes tienen un plumaxe y marques similares, pero, como n'otres aves de presa, amuesa un marcáu dimorfismu sexual nel so tamañu, cola fema un 30% mayor que'l machu. Los machos pesen ente 440 y 750 g, ente que les femes, notablemente mayores, pesen ente 910 y 1.500 g; pa les variaciones de pesu ente les distintes especies, ver la siguiente seición del artículu.
Ussel (Cantal)
Ussel ye una comuña francesa del departamentu de Cantal, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Falco peregrinus
Descripción
El llombu y les llargues y apuntiaes nales de los adultos varien xeneralmente d'un negru azuláu a un gris cayuela con barres escures indistintes (ver «Subespecies» más palantre); los estremos de la nala son negros. El banduyu y la zona interna de les ales varien de color blancu a ferruñosu y con fines barres llimpies de color marrón escuru o negru. La cola, coloriada como'l llombu pero con barres llimpies y fines, ye llarga, estrecha y arredondiada a la fin cola punta negra y una banda blanca nel so estremu. La parte cimera de la cabeza, xunto cola so amplia bigotera a lo llargo de les mexelles, ye negra, oldeando de forma bultable colos llaos pálidos del pescuezu y el gargüelu blancu. La cera ye mariella, como les pates y el picu, y les garres son negres. El picu cimeru ye ferrucháu cerca de la punta, una adautación que dexa a los ferres matar a les sos preses cortándo-yos la columna vertebral nel pescuezu. Los mozos presenten una coloración más parda y cola parte inferior con rayes, más que barres, y tienen la cera de color azuláu maciu.
Ussel (Cantal)
Tien una población de y una superficie de  km².
Falco peregrinus
Taxonomía y sistemática
thumb|left|Exemplar de ferre pelegrín volando. Esta especie describióse per primer vegada por Marmaduke Tunstall na so Ornithologia Britannica de 1771 sol so actual nomenclatura binominal. El nome científicu Falco peregrinus, significa «ferre viaxeru» o «ferre nómada» en llatín. N'efeutu, el nome común de la especie referir a los sos vezos migratorios na mayor parte d'idiomes europeos. El términu llatín pa ferre, falco, ta rellacionáu con falx, qu'en llatín significa focete, en referencia a la figura de les ales llargu y apuntiáu del ferre en vuelu.
El ferre pelegrín pertenez a un xéneru que la so ascendencia inclúi'l subxéneru Hierofalco y el ferre mexicanu (F. mexicanus). Esti llinaxe probablemente diverxó d'otros ferres escontra'l final del Miocenu Cimeru o'l Miocenu Ceo, hai aproximao 8-5 millones d'años. Como'l grupu pelegrín-hierohalcón inclúi tantu a especies del vieyu continente como d'América del Norte, ye probable que'l llinaxe provenga d'Eurasia occidental o África. La so rellación con otros ferres nun ta clara; la cuestión ye complicada pola estensa hibridación que confunde los analises de secuencia d'ADN mitocondrial.
Subespecies
400px|thumb|Distribución xeográfica de les árees de cría de les distintes [[subespecie|subespecies.]] Describiéronse numberoses subespecies del ferre pelegrín, anque científicos y organismos d'investigación difieren en cuantes son válides. Dalgunes n'ocasiones tómense como especies distintes, y otres como simples races. De normal acéptense ente 16 y 19 especies. Nesti artículu describen les 19 aceptaes nel Handbook of the Birds of the World.
La subespecie Falco peregrinus peregrinus, descrita por Tunstall en 1771, reproducir na mayor parte de la Eurasia templada ente la tundra del norte y los Pirineos, rexón del Mediterraneu y el petrina alpina nel sur. Ye principalmente non migratoriu n'Europa, pero migratoriu en Escandinavia y Asia. Los machos pesen 580–750 g, ente que les femes pesen 925–1.300 g. Inclúi tamién a les subespecies propuestes brevirostris, germanicus, rhenanus y riphaeus.
Viola tricolor
La ye una especie selvaxe común d'Europa, que crez como añal o de curtia vida perenne. Foi introducida en Norteamérica, onde s'espandió enforma, conocida como Johnny saltarín (anque ésti ye aplicáu a similares especies como Viola pedunculata). Ye'l proxenitor del cultiváu pensamientu Viola tricolor hortensis; primero que'l pensamientu fora desenvueltu, "pensamientu" yera un apellativu alternativu de la forma selvaxe.
Falco peregrinus
Subespecies
Falco peregrinus calidus, descritu por Latham en 1790, denomináu enantes leucogenys, inclúi caeruleiceps. Reproducir na tundra ártica de Eurasia, dende'l óblast de Múrmansk hasta aproximao los ríos Yana y Indigirka, en Siberia. Ye totalmente migratoriu y viaxa al sur pel hibiernu hasta'l África subsaḥariana. Ye más pálidu que peregrinus, sobremanera na corona. Los machos pesen 588–740 g y les femes 925–1.333 g.
Viola tricolor
Descripción
Ye una pequeña planta de vezu trepador, algamando siquier 15 cm d'altor, con flores de 15 mm de diámetru. Crez en pacionales baxos, en suelos acedos o neutrales. Acepta media solombra. Floria borealmente d'abril a setiembre; pueden ser púrpures, azules, marielles o blanques. Son hermafrodita y autofértil, polinizáu por abeyes. thumb|Exemplu de flor.
Falco peregrinus
Subespecies
Falco peregrinus japonensis, descritu por Gmelin en 1788, inclúi kleinschmidti y pleskei, y paez que harterti ye una subespecie entemedia con calidus, anque delles fontes considerar sinónimu de japonensis, y otres una subespecie válida ya independiente. Atopar dende'l nordeste de Siberia a Kamchatka (anque posiblemente seya sustituyíu ellí por pealei na mariña) y Xapón. Les poblaciones del norte son migratories, ente que les de Xapón son residentes. Ye similar al peregrinus, pero los mozos son entá más escuros que los anatum.
Viola tricolor
Taxonomía
Viola tricolor describióse por Linneo y espublizóse en Species Plantarum 2: 935–936, nel añu 1753. (1 May 1753)
Falco peregrinus
Subespecies
thumb|Subespecie [[Australia|australiana F. p. macropus.]] Falco peregrinus macropus, descritu por Swainson en 1837, ye conocíu como'l ferre pelegrín australianu. Atópase en toles rexones d'Australia sacante'l suroeste. Nun ye migratoriu. Ye similar a brookei n'apariencia, pero ye llixeramente más pequeñu y la rexón de los oyíos ye dafechu negra. Los pies son proporcionalmente grandes.
Viola tricolor
Usu melecinal
Tien una llarga historia d'usu en herbalismo. Foi encamentada, amás d'otros usos, en tratamientu d'epilepsia, asma, enfermedaes de la piel y eczema. Tien propiedaes expectorantes, contra bronquitis, Tos ferina o tos convulsa. Tamién ye diuréticu, liderando'l so usu en tratar reumatitis y cistitis.
Falco peregrinus
Subespecies
Falco peregrinus submelanogenys, descritu por Mathews en 1912, ye'l ferre pelegrín australianu del suroeste. Puede atopase nel suroeste d'Australia y nun ye migratoriu.
Falco peregrinus peregrinator, descritu por Sundevall en 1837, ye conocíu como'l ferre pelegrín indiu, shaheen negru o shaheen indiu. Conocíase-y dacuando como Falco atriceps o Falco shaheen. El so rangu xeográficu incluyi Asia meridional dende Paquistán al traviés de la India hasta Sri Lanka y el sureste de China; en Paquistán ye'l símbolu militar de la Fuercia Aérea de Paquistán. Nun ye migratoriu. El so cuerpu ye pequeñu y escuru, cola parte ventral barrada con un color más claru. En Sri Lanka esta especie alcuéntrase nes llombes más altes ente que'l migratoriu calidus vese más de cutiu a lo llargo de la mariña. Una población envalorada de 40 pareyes reproductores rexistrar en Sri Lanka en 1996.
Viola tricolor
Usu melecinal
Muncho primero del desenvolvimientu d'híbridos, esta especie acomuñar col "pensamientu" nel "llinguaxe de les flores", pol so apellativu de pensamientu: asina Ofelia diz en Hamlet de William Shakespeare, "There's pansies, that's for thoughts" (hai "pensamientos" que son pensamientos). Y lo que tenía Shakespeare en mente yera'l "pensamientu selvaxe", non los modernos pensamientos de xardín.
Falco peregrinus
Subespecies
Falco peregrinus anatum, descritu por Bonaparte en 1838, ye conocíu como ferre pelegrín americanu; el so nome científicu significa «ferre pelegrín coríu». En dellos momentos, foi en parte incluyíu en leucogenys. Anguaño alcuéntrase principalmente nos Predreses. Foi una subespecie común en toa Norteamérica ente la tundra y el norte de Méxicu, onde anguaño se tán desenvolviendo esfuercios de reintroducción pa intentar restaurar la so población. Paez que la mayor parte de divagantes qu'algamen Europa occidental pertenecen al más septentrional y fuertemente migratoriu tundrius, consideráu una especie distinta namái dende 1968. Ye similar a peregrinus, pero ye llixeramente más pequeñu; los adultos son daqué más pálidos y menos decoraos na parte ventral, pero los mozos son más escuros y más decoraos nel pechu. Los machos pesen 500–570 g, ente que les femes pesen 900–960 g.
Viola tricolor
Usu melecinal
Shakespeare fai una más direuta referencia al "pensamientu selvaxe" en A Midsummer Night's Dream. Oberón unvia a Puck a coyer "una pequeña flor oesteña" que se llamaría "Amor na galbana". Oberon's account is that he diverted an arrow from Cupidu's bow aimed at "a fair vestal, throned by the west" (supuestamente Sabela I d'Inglaterra) to fall upon the plant "before milk-white, now purple with love's wound". El "imperial vot'ress" pasaxe a "fancy-free", destined never to fall in love. El xuiciu al "pensamientu" agora, clama Oberon, "on sleeping eyelids laid, Will make or man or woman madly dote Upon the next live creature that it sees." Forníu con tales poderes, Oberon y Puck controlen los destinos de dellos calteres nel rol de da-y una estructura esencialmente dramática y cómica a Shakespeare pa la obra.
Falco peregrinus
Subespecies
Falco peregrinus cassini, descritu por Sharpe en 1873, ye conocíu como ferre pelegrín austral. Inclúi kreyenborgi, el ferre pálidu, un leucismo polimorfu que se da en Suramérica meridional, considerada mientres enforma tiempu una especie distinta. El so rangu xeográficu incluyi Suramérica, d'Ecuador pasando por Bolivia, norte d'Arxentina y Chile a Tierra del Fueu y Islles Malvines. Nun ye migratoriu. Ye similar al peregrinus, pero llixeramente más pequeñu y cola rexón de los oyíos negra. La variante kreyenborgi ye de color gris na parte cimera, tien poques barres nel pechu y presenta un diseñu de la cabeza como'l ferre sacre (F. cherrug), pero la rexón de los oyíos ye blanca.
left|upright|thumb|Ferre cautivo de la subespecie pealei. Falco peregrinus pealei, descritu por Ridgway en 1873, tamién se-y conoz como ferre de Peale, ya inclúi rudolfi. Atópase-y na rexón noroeste de Norteamérica, zona norte del Puget Sound a lo llargo de la mariña de la Columbia Británica (incluyíes les islles de la Reina Carlota), a lo llargo del golfu d'Alaska y les islles Aleutianes hasta la mariña este del mar de Bering en Rusia. Ye posible atopalo nes islles Kuriles y tamién nes mariñes de la península de Kamchatka. Nun ye migratoriu. Ye la subespecie de mayor tamañu y aseméyase al grande y más escuru tundrius y al tamién grande y de barrado bien abondosu anatum. El so picu ye bien anchu. Los mozos dacuando tienen corones pálides.
Falco peregrinus tundrius, descritu por C. M. White en 1968, foi mientres un tiempu incluyíu en leucogenys. Puede reparase dende la tundra ártica de Norteamérica a Groenlandia. Emigra pa envernar a América Central y América del Sur. La mayor parte de los divagantes qu'algamen Europa occidental pertenecen a esta subespecie, que con anterioridá se xunió con anatum. Ye l'equivalente de calidus nel Nuevu Mundu. El so tamañu ye menor y de color más claru que anatum; la mayoría tien la frente y la rexón de los oyíos blanca, pero la corona y la bigotera son bien escuros, a diferencia de calidus. Los exemplares nuevos son más marrones y menos grises que calidus y más pálidos, dacuando cuasi arenosos, que anatum.
Falco peregrinus madens, descritu por Ripley y Watson en 1963, tien un pocu corriente dicromatismo sexual. Si'l ferre tagarote (ver más palantre) considérase una especie distinta, dacuando asítiase-y con él. N'otres ocasiones considérase una especie independiente (F. madens). Puede atopase nes islles de Cabu Verde y nun ye migratoriu; alcuéntrase en peligru d'estinción, con tan solo seis o ocho pareyes que sobreviven. Los machos tienen una capa marrón acoloratada na coroniella, nuca, oreyes y llombu; pela parte inferior son notoriamente marrón rosado. Les femes son d'un color marrón intensu por tol cuerpu, especialmente na coroniella y na nuca.
Falco peregrinus minor descritu per primer vegada por Bonaparte en 1850. Foi con anterioridá incluyíu en perconfusus. Atópase distribuyíu de forma esvalixada pela mayor parte del África subsaḥariana y estendíu n'África del Sur. Dacuando llega hasta'l norte a lo llargo de la mariña atlántica hasta Marruecos. Nun ye migratoriu. Ye de tamañu pequeñu y color escuru.
Falco peregrinus radama, descritu por Hartlaub en 1861, alcuéntrase en Madagascar y Comores. Nun ye migratoriu.
Falco peregrinus brookei, descritu por Sharpe en 1873, conocíu como'l ferre pelegrín mediterraneu o'l ferre maltés. Inclúi caucasicus y la mayor parte de especímenes de la raza propuesta punicus, anque otros puedan ser pelegrinoides, tagarotes (ver tamién más palantre) o quiciabes los escasos híbridos ente estos dos que podríen dase alredor d'Arxelia. Ver dende la península Ibérica, alredor del Mediterraneu, sacante en rexones grebes, hasta El Cáucasu. Nun son migratorios. Ye más pequeñu que la subespecie propuesta y la parte ventral polo xeneral tien un tonu ferruñosu. Los machos pesen aproximao 445 g, ente que les femes pesen hasta 920 g.
Falco peregrinus ernesti, descritu por Sharpe en 1894, atopar dend'Indonesia a Filipines y el sur de Papúa Nueva Guinea y el archipiélagu Bismarck. La so separación xeográfica de nesiotes ta pendiente de confirmación. Nun ye migratoriu. Difier de la especie propuesta pol so color bien escuru, tar densamente barrado nel pechu y pola cubierta de los oyíos negra.
Falco peregrinus furuitii, descritu por Momiyama en 1927, alcuéntrase-y nos archipiélagos Izu y Ogasawara. Nun ye migratoriu. Ye bien escasu y pue que solo sobreviva nuna isla. Ye una forma escura, asemeyada a pealei nel color pero más escura, especialmente na cola.
Falco peregrinus nesiotes descritu por Mayr en 1941, alcuéntrase-y en Fixi y probablemente tamién en Vanuatu y Nueva Caledonia. Nun ye migratoriu.
Falco peregrinus pelegrinoides, de primeres descritu por Temminck en 1829, alcuéntrase nes islles Canaries pel norte d'África y Oriente Próximu hasta Mesopotamia. Ye bien similar a brookei, pero marcadamente más pálidu nel llombu, col pescuezu color óxidu y un cueru brillosu cola parte ventral pocu barrada. Ye de menor tamañu que la subespecie propuesta; les femes pesen en redol a los 610 g.
upright|thumb|Pintura de [[John Gould de la subespecie babylonicus.]] Falco peregrinus babylonicus, descritu por Sclater en 1861, atopar nel este d'Irán a lo llargo del Hindu Kush y Tian Shan hasta'l cordal Altai. Ye más pálidu que pelegrinoides y daqué similar al pequeñu y maciu ferre borni. Ye más pequeñu que'l ferre pelegrín; los machos pesen 330–400 g, ente que les femes pesen 513–765 g.
Estos dos últimes subespecies de cutiu arrexuntar como una especie distinta, el ferre tagarote (Falco pelegrinoides). Hai una distancia xenética del 0,6-0,7% nel complexu pelegrín-tagarote. Estes aves habiten rexones grebes de les islles Canaries a lo llargo del cantu d'El Sáḥara pol Oriente Mediu hasta Asia Central y Mongolia. Tienen un romiendu de pescuezu coloráu, pero per otra parte estrémense d'aspeutu del propuestu pelegrín a cencielles según la regla de Gloger. El tagarote tien una manera peculiar de volar, batiendo namái la parte esterna de les sos ales como faen dacuando los petreles; esto tamién asocede col pelegrín, pero en menor midida y de forma menos pronunciada. Los güesos de la maxana y el costazu del tagarote son fuertes en comparanza colos del pelegrín y les sos pates son más pequeñes. Nun tienen nenguna barrera de reproducción postcigótica, (esto ye, biolóxicamente pueden reproducise con ésitu colos peregrinus) pero reproducir en distintes dómines del añu que la so vecina subespecie de ferre pelegrín.
Ecoloxía y comportamientu
thumb|Figura mientres un vuelu normal (esquierda) y al empiezu d'un picáu. thumb|Morfoloxía de la nala. Vive principalmente a lo llargo de cadenes montascoses, valles fluviales, llinies costeres y, cada vegada más, en ciudaes. En rexones d'iviernos nidios davezu conviértese nun residente permanente y dellos individuos, principalmente machos adultos, van permanecer nel territoriu de cría. Les poblaciones que se reproducen en climes árticos emigren grandes distancies escontra'l sur mientres l'iviernu. Cítase-y de cutiu como l'animal más rápidu del planeta cuando realiza los sos vuelos en picáu pa cazar, lo qu'implica alzase a un gran altor y depués llanzase escontra baxo a velocidaes que davezu algamen más de 300 km/h, y cutir una nala de la so presa pa nun estropiase nel impautu. Un estudiu sobre la física del vuelu d'un hipotéticu «ferre ideal» afitó una llende de velocidá teóricu de 400 km/h pal vuelu de baxa altitú y de 625 km/h pal vuelu de gran altitú. En 2005 rexistrar a un ferre efectuando un vuelu en picáu a una velocidá máxima de 389 km/h.
La so esperanza de vida na naturaleza ye d'hasta 15,5 años. L'índiz de mortalidá nel so primer añu de vida ta ente'l 59 y el 70%, menguando a un 25-32% nos adultos. Amás de amenaces antropogénicas como'l choque contra oxetos construyíos polos humanos, el ferre pelegrín pue ser cazáu por grandes águiles o grandes uxos. Ye'l güéspede d'una gran variedá de parásitos y patóxenos. Ye un vector pa poxvirus, virus de la enfermedá de Newcastle, herpesvirus de los falcónidos 1 (y posiblemente otros herpesvirus) y dalgunes micosis ya infeiciones bacterianes. Los endoparásitos inclúin el Plasmodium relictum (polo xeneral nun causa la malaria nel ferre pelegrín), tremátodos Strigeidae, Serratospiculum amaculata (nemátodo) y tenies. Ectoparásitos conocíos d'estes aves son los pioyos malófagos, Ceratophyllus garei (una pulga) y mosques Hippoboscidae (Icosta nigra, Ornithoctona erythrocephala).
Alimentación
thumb|Exemplar neñón de ferre pelegrín utilizando un barcu del [[Serviciu de Pesca y Vida Montesa de los Estaos Xuníos|USFWS pa dar cuenta d'una presa.]] El ferre pelegrín aliméntase cuasi puramente d'aves de tamañu mediu, como patos, gaviluetes, páxaros cantores y palombos. Amás d'esperteyos cazaos pela nueche, esti ferre raramente caza pequeños mamíferos, pero prinda de xemes en cuando a aguarones, llebres, mures y esguiles; les poblaciones costeres de la subespecie pealei aliméntense cuasi puramente d'aves marines. Nel manglar brasilanu de Cubatão, un ferre invernante de la subespecie tundrius foi reparáu cazando con ésitu a un mozu ibis escarlata. Inseutos y reptiles son namái una pequeña parte de la so dieta, que varia en gran midida según la disponibilidad de preses. N'árees urbanes, el so principal presa ye la palombu bravíu, siguida d'otres aves comunes nes ciudaes, como'l estornín pintu y l'andarón común.
Caza a l'amanecida y al anochecer, cuando la presa ye más activa, pero nes ciudaes tamién pela nuechesobremanera mientres periodos de migración ye cuando la caza nocherniega vuélvese más frecuente. Delles especies migratories nocherniegues cazaes polos ferres pelegrinos inclúin especies tan diverses como'l cuquiellu piquigualdo, el zampullín cuellinegro, el rascón de Virxinia y la falpayar común. Pa la caza rique d'espacios abiertos, polo que de cutiu lo fai sobre llagos, banzaos, valles, campos y tundra. Busca les preses dende una posición estática elevada o dende l'aire. Una vegada alcontrada la presa, empieza'l so ataque en picáu, doblando escontra tras la cola y les nales y coles pates pegaes al cuerpu. La presión atmosférica a los más de 300 km/h de velocidá qu'algama, podría estropiar los pulmones de l'ave, pero unos pequeños tubérculos óseos vos nes fueses nasales del ferre redirixen les ondes de choque del aire qu'entra nes fueses (como les tomes d'aire y conos d'entrada de los Motor a reacción motores a reacción), dexando a l'ave alendar más fácilmente mientres realiza'l picáu amenorgando'l cambéu de presión atmosférica. Pa protexer los sos güeyos, los ferres usen los sos membranes nictitantes («terceros párpagos») pa llimpiar les llárimes y protexer los güeyos calteniendo la visión. La presa ye cutida y prindada nel aire; cute la so presa cola garra apertada, atocheciéndola o matándola y depués da la vuelta pa prindala nel aire. Nel casu de que la presa fuera demasiáu pesada pa él, dexar cayer a tierra. Espena la presa enantes de come-y la.
Reproducción
thumb|Nial cerca de [[Montbéliard, Francia.]] thumb| Falco peregrinus thumb| Falco peregrinus madens Ye sexualmente maurezo a la fin del so primer añu de vida, pero en poblaciones sanes reprodúcense dempués d'algamar los dos o tres años d'edá. Empareyar pa tola vida y vuelven al mesmu nial cada añu. El vuelu de cortexu inclúi un amiestu d'acrobacies aérees, espirales precises y vuelos siguiendo la figura d'un ocho. El machu pása-y a la fema una presa prindada mientres tán inda nel aire y, pa poder faelo, la fema lliteralmente vuela «al aviesu» pa recibir la comida de les garres del machu. El ferre pelegrín ye territorial mientres la temporada de cría; les pareyes que tán añerando asitiar polo xeneral a más d'un quilómetru de distancia ente elles y de cutiu muncho más lloñe, inclusive en zones con gran cantidá de pareyes. La distancia ente niales asegura'l suministru de comida abonda pa los padres y les sos críes. Dientro d'un territoriu de cría, una pareya puede tener dellos llugares d'añerada; el númberu de niales per pareya puede variar d'unu o dos hasta siete nun periodu de dieciséis años. La pareya defende'l llugar escoyíu p'añerar lluchando contra otros pelegrinos y de cutiu contra águiles o cuervos.
Añeren en pequeñes repises o oquedades nel suelu, de normal en cantos de cantiles o, como ye habitual na actualidá en munchos llugares, n'altos edificios o pontes. Los niales nos cantiles tán xeneralmente asitiaos so un saliente, en repises con vexetación, preferiblemente empobinaos al Sur. En delles rexones, como en dellos llugares d'Australia y na mariña oeste de la Norteamérica septentrional, los buecos n'árboles grandes utilizar p'añerar. Antes de la desapaición de la mayor parte de pelegrinos europeos, había una considerable población d'estos ferres n'Europa Central y Occidental qu'utilizaben los niales en desusu d'otres grandes aves. La fema escueye un llugar d'añerada, onde escava un buecu pocu fondu en terrén sueltu, arena, grava o vexetación muerta pa poner los güevos. Nun s'añedir nengún tipu de material pa la construcción del nial. N'árees remotes y seles, como'l Árticu, les rimaes gradiaes y hasta les roques baxes y los montículos lleguen a utilizase como llugares d'añerada. Les estructures construyíes polos humanos usaes pa reproducise paecer en gran midida a les repises de cantil naturales que'l ferre pelegrín prefier pal allugamientu de los sos niales.
Les puestes son xeneralmente de trés o cuatro güevos (el rangu ta ente 1 y 6). Los güevos son, dependiendo de la especie, de color blancu a acoloratáu amarellentáu con marques coloraes o marrones. Son guariaos mientres unos 29 a 33 díes, principalmente pola fema. El machu tamién ayuda cola incubación de los güevos a lo llargo del día, pero pela nueche namái la fema facer. La fecha de puesta varia según el llugar, pero xeneralmente realízase de febreru a marzu nel Hemisferiu Norte y de xunetu a agostu nel Hemisferiu Sur (la subespecie australiana macropus puede reproducise inclusive en payares y les poblaciones ecuatoriales pueden añerar en cualquier momentu ente xunu y avientu). Anque les pareyes namái críen una vegada al añu, la fema xeneralmente realiza otra puesta si los güevos piérdense de primeres de la temporada de cría, sacante nes zones ártiques, por cuenta del so curtiu branu. Teniendo en cuenta la posibilidá de dellos güevos maneros y les perdes naturales de pitucos, el númberu mediu de críes que podemos ver nos niales ye de 2,5 y el númberu mediu qu'empluma ye aproximao 1,5.
Tres la eclosión de los güevos, los pitucos tán cubiertos d'un plumón blancu cremosu y tienen les pates desproporcionadamente grandes. Mientres los primeres 8 a 12 díes la fema cubre los pollos permanentemente. El machu encargar de trae-yos la comida a la fema y les críes, pero los pitucos son alimentaos pola fema, que se queda nel nial al so cuidu. El territoriu de caza de los padres puede estendese nun radiu de 19 a 24 km en redol al nial. Los pitucos emplumen 42 a 46 díes dempués de la eclosión y dependen de los sos padres aproximao dos meses.
Rellación colos humanos
thumb|El ferre pelegrín ye una de les aves más usaes en [[cetrería.]] El ferre pelegrín convertir nuna especie en peligru d'estinción debíu al usu de pesticides, sobremanera DDT, mientres los años 1950, los años 1960 y los años 1970. La biomagnificación del pesticida causó l'aumentu de los organoclorados nos texíos internos de los ferres, amenorgando la cantidá de calciu presente nel pulgu de los sos güevos. Con pulgos más delgaos, menos güevos sobrevivíen a la incubación. De resultes d'ello esta especie llegó a escastase en dellos llugares del mundu, como nel este de los Estaos Xuníos y Bélxica. Los güevos y les críes son de cutiu oxetivu de comerciantes del mercáu negru y coleicionistes de güevos pocu escrupulosos, polo que les asociaciones en defensa de la naturaleza encamienten nun faer públicu les posiciones de llugares d'añerada ensin proteición.
El ferre pelegrín usar na cetrería dende hai más de 3.000 años, cuando empecipiaron el so usu los nómades n'Asia Central. Pola so capacidá de llanzase en picáu a altes velocidaes, yera bien solicitáu y usáu de cutiu por halconeros con esperiencia. Mientres la Segunda Guerra Mundial fueron utilizaos pa interceptar a palombos mensaxeros. Utilícense tamién en delles ocasiones p'axorizar aves n'aeropuertos y asina amenorgar el riesgu d'impactos d'éstes contra los aviones, ameyorando la seguridá del tráficu aereu. Tamién se-y utiliza na actualidá como un sistema alternativu de control biolóxicu na agricultura, erradicando o menguando'l númberu d'otres especies d'aves qu'estropien los cultivos.
Esfuercios pa la so recuperación y situación actual
Munchos ferres pelegrinos instaláronse en grandes ciudaes y añeren en catedrales, repises de ventanes de los rascacielos y torres de pontes colgantes. Por casu, en Virxinia, los funcionarios estatales que trabayen con estudiantes del Centru de Caltenimientu Biolóxicu de The College of William and Mary en Williamsburg establecieron con éxito ponedero a lo cimero de les pontes George P. Coleman Memorial Bridge nel ríu York, Benjamin Harrison Memorial Bridge y Varina-Enon Bridge nel río James y n'otres posiciones similares. El Departamentu de Caltenimientu Ambiental del Estáu de Nueva York fixo públicu qu'había 67 pareyes nel estáu mientres 2008. Nel Reinu Xuníu hubo una recuperación de la so población dende la so cayida nos años 1960, en gran midida gracies al trabayu de proteición y caltenimientu dirixíu pola Royal Society for the Protection of Birds y agora reprodúcense en munches árees montascoses y costeres, sobremanera nel Oeste y el Norte y añera en delles árees urbanes, aprovechando la bayura de palombos nes ciudaes p'alimentase. En 1999 que s'empecipió en Barcelona el "Proyeutu de reintroducción del ferre pelegrín (Falco peregrinus brookei) en Barcelona", promovíu pol conceyu d'esta llocalidá, col enfotu de recuperar la so presencia na ciudá tres la so desapaición en 1973.
Bibliografía
Sacante mención en contrariu, tola bibliografía ta n'inglés.
Grosbliederstroff
Grosbliederstroff ye una comuña francesa del departamentu de Moselle, na rexón de Gran Este. Llenda con.
Islla White (L'Antártida)
La islla White (n'inglés: White Island) ye una islla cubierta de xelu de L'Antártida allugada a 13 km al norte de la península Sakellari na Tierra d'Enderby.
Grosbliederstroff
Tien una población de y una superficie de  km².
Islla White (L'Antártida)
Tien una estensión d'unos 20 km de llongura por 5 km d'anchu. L'estrechu Styles dixébrala de la península Sakellari. Foi afayada por Hjalmar Riiser-Larsen en xineru de 1930 y llamada "Hvitøyá", ye dicir islla blanca por tar cubierta de xelu. La so esistencia foi considerada dudosa mientres años, pero foi confirmada por una espedición soviética en marzu de 1957 y más tarde por ANARE (Australian National Antarctic Research Expeditions.
Reclamación territorial
La islla ta reclamada por Australia como parte del Territoriu Antárticu Australianu, pero esta reclamación ta aparada poles disposiciones del Tratáu Antárticu.
Caragana sinica
Caragana sinica (Chinese 金鵲根 : Jīn què-gēn) ye una especie de planta fanerógama perteneciente al xéneru Caragana. Ye orixinaria de China. thumb|Vista de la planta thumb|Ilustración
Descripción
Son arbustos qu'algamen un tamañu de 2 m d'altor. Tien la corteza de color marrón escuru. Fueyes pinnaes o, dacuando digitaes, 4-folioladas; peciolu y raquis de 0,7-1,5 cm, caduca o persistente; llámines de les fueyuques obovaes a oblongo-obovaes, de 1-3,5 × 0,5 a 1,5 cm, pares apicales de cutiu más grandes, ápiz arrondáu y mucronáu. Flores solitaries. Mota acampanada en tubu de 1.2 a 1.4 cm. Corola mariella, 2,8-3 cm; estándar estrechamente obovaes. Lleguminoses, de 3-3.5 cm. Fl. abril-mayu, fr. en xunetu. Tiuene un númberu de cromosomes de n = 16, 24.
Distribución y hábitat
Alcuéntrase na llombes del monte; per debaxo de 400-1800 m, en Anhui, Fujian, Gansu, Guangxi, Guizhou, Hebei, Henan, Hubei, Hunan, Jiangsu, Jiangxi, Liaoning, Shaanxi, Shandong, Sichuan, Yunnan, Zhejiang en Corea; cultiváu y naturalizáu en Xapón.
Propiedaes
Caragana sinica conozse que produz los trímeros stilbenoides α-viniferina, qu'amuesa l'actividá inhibidora de l'acetilcolinesterasa, y miyabenol C, una proteína quinasa C inhibidor y dos tetrámeros de estilbenokobofenol A y carasinol B.
Taxonomía
Caragana chamlagu describióse por (Buc'focete) Rehder y espublizóse en Journal of the Arnold Arboretum 22(4): 576. 1941.
Euskal Herritarrok
Euskal Herritarrok foi una coalición independentista y d'izquierdes vasca ñacía en 1999 comu muérganu eleutoral de la izquierda abertzale. Euskal Herritarrok tuvo una vida curtia y presentóse namás a les eleiciones autonómiques de 1998 y les municipales de 1999.
Campeonatu Mundial de Baloncestu Sub-17
El Campeonatu Mundial de Baloncestu Sub-17 ye una competición de baloncestu entamada pola FIBA cada dos años. La so primer edición foi en 2010, resultando ganadora la seleición d'Estaos Xuníos.
Larraul
Larraul ye un conceyu de la provincia vasca de Gipuzkoa (España).
Grostenquin
Grostenquin ye una comuña francesa del departamentu de Moselle, na rexón de Gran Este. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Lasarte-Oria
Lasarte-Oria ye un conceyu de la provincia vasca de Gipuzkoa (España).
Escuela de Bagui
La escuela de Bagui caracterizase en rasgos xenerales por desendolcar una zhuangoloxía na que s'incorporen otres ciencies sociales como la xeografía, la socioloxía, la economía, la sicoloxía social y la antropoloxía, ente otres.
De Novis quibusdam Plantarum familiis Expositio
De Novis quibusdam Plantarum familiis Expositio (embrivíu Nov. Pl. Expos.) ye un llibru con ilustraciones y descripciones botániques escritu pol naturalista, botánicu alemán-holandés, Carl Ludwig Blume. Espublizóse en 1833 col nome de De Novis quibusdam Plantarum familiis Expositio et ohm jam exposilarum enumeratio.
Maggie Kigozi
Biografía
Nació en Fort Portal de George William Blick, un inxenieru civil del Ministeriu de Uganda de Trabayos y Tresporte y de Molly Johnson Blick, una diseñadora de moda. Dambos padres tuvieron ascendientes ingleses y madres Baganda. El so padre y hermanos son deportistes de motocicleta n'Uganda y África del este nos 1960s y 1970s. Margaret mesma foi una vidueña conductora de motocicleta. Allegó a la Aga Khan Escuela Primaria en Kampala, al Gayaza Institutu en Wakiso Distritu pa la so educación media y Kololo Escuela Media Sénior, en Kampala, pa la so educación de Nivel Adelantrada. En 1970, ingresa con 20 años, a la Makerere Escuela Universitaria de Medicina, graduándose en 1974 col grau de Bachelor de Medicina y Bachelor de Ciruxía.
Vabres (Cantal)
Vabres ye una comuña francesa del departamentu de Cantal, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Maggie Kigozi
Historia de trabayu
Siguiendo a una residencia en Uganda, emigró a Zambia n'África del sur, onde prauticó como médica, de 1977 a 1979. Tornó a Uganda en 1979 tres la salida d'Idi Amin del poder, mas tuvo que fuxir a Kenia, dempués de que Milton Obote tomó'l poder en 1980. Siguió practicando la medicina en Kenia y en 1986, torna a Uganda, siguiendo a otru cambéu de gobiernu en Kampala. Trabayó como médica de miembros del Parllamentu de Uganda y les sos families, de 1986 hasta 1994. Especializóse en pediatría mientres la so carrera médica.
Vabres (Cantal)
Tien una población de y una superficie de  km².
Maggie Kigozi
Historia de trabayu
En 1994, siguiendo la muerte súbita del so home, xunir a Corona Bottlers Uganda Ltd, como direutora de Marketing. Mientres el so trabayu en Corona Bottlers, ye nomada miembru del Conseyu de l'Asociación de Fabricantes de Uganda. Trabayó na compañía d'embotellamientu hasta que foi nomada Direutora Executiva Autoridá d'Inversión de la Uganda (UIA) en 1999. Ye la primer persona y primer muyer en sirvir nesa posición en UIA.
Vida familiar
Antes de dexar Uganda y dir a Zambia en 1977, casóse con Daniel Serwano Kigozi. Xuntos tuvieron trés neños, quién son güei llicenciaos universitarios. Kigozi morrió sópitamente en 1994. Ye la madre del músicu ugandés de hiphop Navio
Otres responsabilidaes
Amás de les responsabilidaes yá citaes, Kigozi tuvo funciones adicionales:
Enrique de Huntingdon
Enrique de Huntingdon foi un historiador inglés del sieglu XII y archidiácono de Huntingdon.
A Enrique conózse-y principalmente pol so trabayu llamáu Historia Anglorum (Historia de los Ingleses), que toma dende la conquista romana del añu 43 e.C. hasta la entronización d'Enrique II en 1154. Envalórase que'l setenta per cientu d'esti trabayu foi estrayíu direutamente d'otros testos al traviés de cites direutes, traducciones y resumes. De dichu porcentaxe, aproximao'l cuarenta per cientu provién del Historia ecclesiastica gentis Anglorum de Beda. Los datos pertenecientes al periodu 1126-1154 son orixinales. El mesmu Enrique foi testigu de dellos fechos importantes que se desenvolvieron mientres dichu periodu, como son el reináu d'Enrique I y Enrique II y l'anarquía del reináu d'Esteban I. Los sos rellatos tán llenos d'hestories dramátiques, siendo bien popular na so dómina ya influyó a otru historiadores. La so popularidá, nun evitó que se siga creyendo que "Historia de los Ingleses" ye un trabayu rigorosu, nin tampoco la so contribución a los alderiques políticos actuales alrodiu de la pertencia étnica, nacionalidá y la xustificación del gobiernu sobre Inglaterra y Gales.
Enrique estremó la Historia inglesa según los cinco grandes invasiones sufiertes nes islles: la de romanos, pictos y escotos, anglosaxones, viquingos y normandos. "Historia de los Ingleses" taba estructurada, na versión de 1135, en siete libros titulaos:
Les guerres daneses
Posteriores versiones incluyeron tres libros más, sobre la vida de los santos y otros milagros (incluyendo una espectacularmente sangrienta descripción de la descomposición del cuerpu d'Enrique I), y un resume de delles partes de Historia Regum Britanniae de Godofredo de Monmouth.
Enrique foi'l precursor de la periodización del términu Heptarquía.
Kiko da Silva
Francisco Javier Da Silva Irago, ye un ilustrador y dibuxante gallegu de cómic, meyor conocíu col nome de Kiko da Silva. Nel 2012, fundó la primera Escuela Profesional de ilustación y cómic de Galicia llamada O Garaxe Hermético.
De Orchideis Europaeis Annotationes
De Orchideis Europaeis Annotationes (embrivíu De Orchid. Eur.) ye un llibru con ilustraciones y descripciones botániques escritu pol médicu, botánicu, pteridólogu y briólogu francés Louis Claude Marie Richard y espublizáu en París nel añu 1817.
Zhuangoloxía
La zhuangoloxía (Chinu: 壯學/壮学; Pinyin: Zhuàngxué; Zhuanganu: Cuenghhag) ye logos conocimientu que se dedica al estudiu conocimientu del ser zhuang, y ye la ciencia social qu'estudia toles dimensiones del ser zhuang de forma asemeyada a la antropoloxía y la historiografía, pero holísticamente. Cimeramente enfocada dende la historia, la sociedá y la cultura de Zhuang per aciu del métodu etnográficu, socioloxícu, llingüísticu, sicoloxícu y arqueoloxícu.
La zhuangoloxía naz col estudiu científicu de la historia. Anguaño la zhuangoloxía ye, según Huang Xianfan(1899-1982), "La Historia de Zhuang".
Grundviller
Grundviller ye una comuña francesa del departamentu de Moselle, na rexón de Gran Este. Llenda con.
Lee Choo Neo
Lee Choo Neo foi la primer muyer qu'exerció como doctora en Singapur. El so padre, Lee Hoon Leong, yera un mercader. La so madre yera la segunda muyer del so padre, Mak Hup Ensin. Lee Choo Neo foi tamién tida de Llei Kuan Yew, el primer Primer ministru de Singapur; el so padre foi'l so mediu-hermanu Lee Chin Koon.
Grundviller
Tien una población de y una superficie de  km².
Lee Choo Neo
En 1911, Lee Choo Neo convertir na primer muyer peranakan en recibir el certificáu Sénior de Cambridge, y en 1919 graduóse na Universidá Médica Rey Eduardu VII de Singapur. Orixinalmente sirvió como ayudante de ciruxanu, supervisando a dos celador nel Hospital Xeneral. Sicasí, en 1930 abre la so propia clínica de maternidá en Bras Basah Rd.