cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Llotería
Llotería por aciu cartones y baraxes
Ye común qu'esti xuegu xugar con dineru, pa lo cual afítase una cooperación por cartón y el monto de los premios del bolazo, la raya y los cuatro esquines, en casu de que se decida qu'esistan amás de que'l restu del dineru recoyíu polos cartones utilizaos depués de pagar los premios anteriores ye pal ganador.
La llotería n'España
Por un real decretu de 30 de setiembre del añu 1763, establecer na villa de Madrid, a imitación de la corte de Roma y otres, la primer llotería, esto ye la estracción d'unos númberos a favor de los hospitales, hospicios y otres obres pías, so les seguridaes, métodu y regles que se creyeron conducentes ya imprimieron pa gobiernu de los emplegaos.
En 20 de xunetu per resolución de Carlos III y circular del Conseyu de 23 d'agostu del siguiente añu, prohibióse l'establecimientu d'ufiertes estranxeres n'España n'atención a introducise abusivamente en delles ciudaes y pueblos billetes de delles d'elles que se beneficiaben y espachaben nel reinu, pa evitar la esportación del numerario so la pena de 500 ducaos (5,500 rs.) pela primer vegada a cada infractor, estremada ente'l denunciador, xuez y fiscu per iguales partes; pola segunda la pena doblada y pola tercera, cuatro años de presidiu amás de los 1.000 ducaos de multa.
George Clooney
George Timothy Clooney ye un actor, direutor, productor y guionista estauxunidense. Foi gallardoniáu con cuatro Globu d'Oru, dos Óscar, y un BAFTA. Tamién ye conocíu pol so activismu políticu, siendo Mensaxeru de la Paz de Naciones Xuníes dende 2008.
Debutó nel mediu cinematográficu en 1978, y más tarde llogró una amplia reconocencia pol so papel como Doug Ross na serie de la NBC ER (1994-1999), pol que foi nomáu dos veces pa los premios Emmy. Gracies a ello, empezó a interpretar dellos papeles principales en películes como Batman y Robin (1997) o Out of Sight (1998). En 1999, protagonizó xunto a Mark Wahlberg, Ice Cube y Spike Jonze, la película Tres rey, una bien recibida sátira de guerra ambientada mientres la Guerra del Golfu. En 2001, la popularidá de Clooney creció gracies al que foi, hasta agora, el so mayor ésitu comercial, Ocean's Eleven, la primera de la triloxía, siendo esta una adautación de la película homónima de 1960, que protagonizaron la Rat Pack. Al añu siguiente, fixo'l so debú como direutor col thriller biográficu Confessions of a Dangerous Mind.
Ganó un Óscar al meyor actor de repartu pol so papel na película Syriana (2005) y foi nomáu como meyor actor poles sos interpretaciones en Michael Clayton (2007), Up in the Air (2009) y The Descendants (2011). En 2013, recibió pola producción de Argo l'Óscar a la meyor película xunto a Ben Affleck y Grant Heslov. Ye la única persona que foi nomada a los Óscar en seis categoríes distintos.
En 2005, la revista TV Guide asitiar númberu unu na so llista de les "50 estrelles más curioses de tolos tiempos".
El llabor humanitariu que desempeña l'actor inclúi'l so defensa na busca de soluciones pal Conflictu de Darfur, la recaldación de fondos pa los damnificados de los terremotos d'Haití de 2010, l'océanu Índicu de 2004 y de los atentaos del 11 de setiembre de 2001, y la creación de documentales pa crear conciencia sobre les crisis internacionales como Sand and Sorrow. Amás del so llabor como mensaxeru na ONX, ye miembru del Council on Foreign Relations.
N'abril de 2014, anuncióse'l so compromisu cola abogada británica, d'orixe libanesa, Amal Alamuddin.
El 27 de setiembre de 2014, el representante del actor confirmó que se casó con Amal Alamuddin, nuna ceremonia privada celebrada nel hotel Cipriani en Venecia. El 29 de setiembre de 2014, Clooney y Alamuddin celebraron la so boda pol civil en Venecia, mesma que foi presidida Walter Beltroni, exalcalde de Roma.
El 25 d'ochobre de 2014 l'actor y la so esposa Amal Alamuddin celebraron una nueva boda en Reinu Xuníu. La celebración foi entamada polos padres de Alamuddin por cuenta de que la so familia nun pudo asistir a la boda realizada en Venecia.
Primeros años
Clooney nació na ciudá Cuva de Lexington en 1961. La so madre, foi reina de la guapura y conceyal ente que'l so padre, Nick Clooney, yera un presentador de televisión de l'AMC bien popular en Cincinnati. L'ascendencia de Clooney inclúi raigaños escoceses, holandeses, alemanes, ingleses y otres más distantes. La so llinia patrilineal remontar a Nicholas Clooney y Bridget Byron, tatara-tatara-güelos qu'emigraron a Estaos Xuníos dende Irlanda. La bisagüela de la so madre, Mary Ann Sparrow, foi mediohermana de Nancy Lincoln, madre del que fuera presidente de los Estaos Xuníos, Abraham Lincoln. Clooney tien una hermana mayor llamada Adelia (más conocida como Ada; nacida en 1958). Amás del so padre, cuenta con dellos artistes na so familia, como los sos tíos, la cantante y actriz Rosemary Clooney (1928-2002), casada con José Ferrer que ganó un Óscar al meyor actor en 1950 pola película Cyrano de Bergerac. D'esti matrimoniu naceríen, ente otros, los sos primos Miguel, en 1955, y Rafael Ferrer, en 1960, dambos actores. El so primu Gabriel, frutu tamién del anterior matrimoniu, casóse cola cantante Debby Boone.
Empezó la so educación na Blessed Sacrament School de Fort Mitchell (Kentucky). Pasó parte de la so infancia en Ohio, onde estudió na St. Michael's School de Columbus; na Western Row Elementary School, una escuela pública en Mason, de 1968 a 1974; y na St. Susanna School, onde sirvió como molacín, tamién en Mason. La so familia tornó a Kentucky cuando taba cursando séptimu grau.
Mientres la etapa secundaria, Clooney desenvolvió una paralís de Bell, una enfermedá que paraliza parcialmente la cara, y nun unvió hasta pasáu un añu de l'apaición.
Dempués de que los sos padres camudar a Augusta (Kentucky), Clooney asistió a la Augusta High School. Les sos notes fueron d'A y B, y la so gran pasión yeren el béisbol y el baloncestu, tantu que quixo convertise en xugador profesional de béisbol colos Cincinnati Reds en 1977, pero nun foi capaz de pasar de la primer ronda del retayu de xugadores y nun se-y ufiertó contratu.
Asistió a la Northern Kentucky University ente 1979 y 1981 pa estudiar periodismu, y bien de volao a la Universidá de Cincinnati, pero nun consiguió graduase en nenguna. Dempués pasó a realizar trabayos ocasionales como la venta de zapatos pa muyeres y traxes pa homes, venta de seguros a puerta fría, mozu d'almacén, albañil o cortando tabacu.
Los primeros trabayos, 1978-1993
El primer papel de Clooney foi como extra en miniserie de televisión Centennial (1978), basada na novela homónima de James A. Michener. Parte de la serie foi filmada n'Augusta, ciudá onde vivió dellos años. El primer papel importante llegó en 1984 na efímera comedia de situación ER. Actuó como manines na serie The Facts of Life, ya interpretó el papel del detective Bobby Hopkins nun episodiu de The Golden Girls. Consiguió un papel semi-regular na comedia de situación Roseanne, otru como un trabayador de la construcción en Baby Talk, un papel co-protagonista nel drama de la CBS Bodies of evidence como'l detective Ryan Walker, y un añu dempués tamién como'l detective James Falconer en Sisters. En 1988, realizó un papel na película Return of the Killer Tomatoes.
Estrellalgu, 1994-1999
Mientres trabayaba en ER, empezó a apaecer en películes. El so primer papel importante en Hollywood foi en From Dusk Till Dawn de Robert Rodríguez. Siguiéronlu 039;'Un día inolvidable xunto a Michelle Pfeiffer y El pacificador'' con Nicole Kidman.
Clooney foise consolidando como una gran estrella de Hollywood tantu pol so curiosu, la so sólida presencia como actor y pol so talentu. Nel so filmografía destaquen títulos como la comedia romántica Un día inolvidable, xunto a Michelle Pfeiffer; Un romance bien peligrosu, un intelixente thriller de Steven Soderbergh (la película que más -y gustó protagonizar); o'l drama bélicu Tres rey, pol que collechó bien bones crítiques. Nos últimos tiempos pudimos ve-y en Ocean's Eleven, y les sos remortines Ocean's Twelve y Ocean's Thirteen, el filme The Perfect Storm y O Brother, Where Art Thou?, la comedia de los hermanos Coen cola que Clooney llevóse un Globu d'Oru. Años más tarde repitió con esti direutores n'otra comedia, Intolerable Cruelty, que protagonizó xunto a Catherine Zeta-Jones.
Amás, acomuñóse a Steven Soderbergh como productor: dambos son responsables de Bienveníos a Collinwood, una comedia negra na que George tien un pequeñu papel; el thriller Insomnia, con Al Pacino y Robin Williams, y Solaris, protagonizada por Clooney y empobinada por Soderbergh. Tamién debutó como direutor con Confessions of a Dangerous Mind, na que tamién actúa. Tres el so debú como direutor, repitió apocayá la esperiencia con Good Night, and Good Luck (Good night, and good luck), onde interpretó amás un papel secundariu. Gracies a esti trabayu nomar como meyor direutor na gala de los Premiu Óscar 2005. Y anque finalmente foi Ang Lee quien ganó'l premiu, Clooney llevóse darréu la so primer estauína como actor secundariu pola so interpretación en Syriana.
thumb|left|220px|George Clooney na premiere de [[The Men Who Stare At Goats]] En 2006 protagonizó El bon alemán, xunto a Cate Blanchett. Presentó amás la tercer parte de la saga Ocean's, Ocean's Thirteen, nel pasáu Festival de Cannes. Coles mesmes protagonizó l'aclamada Michael Clayton, thriller ambientáu nel mundu de les grandes corporaciones multinacionales. Fixo apaiciones en series risibles de televisión como Roseanne y Friends.
thumb|George Clooney nel [[Grauman Chinese Theatre]]
N'Abril del 2014 comprometer cola abogada y escritora libanesa Amal Alamuddin. El 29 de setiembre de 2014, George Clooney y Amal Alamuddin celebraron la so boda pol civil en Venecia, que foi presidida por Walter Veltroni, exalcalde de Roma.
Temnora subapicalis
Temnora subapicalis ye una poliya de la familia Sphingidae. Vuela en montes de trupa floresta en Kenia central y tamién en Zimbabue, República Democrática d'El Congu, Ruanda, y Sudáfrica.
El so valumbu ye aproximao de 24 mm pa machos y 26 mm pa les femes. Ye similar a Temnora griseata griseata pero'l llau cimeru  de la cabeza ye escuru marrón con una cresta media llonxitudinal, el ápice y tornus de les sos ales delanteres ye más agudu y el marxe esterior ye más fondamente escaváu sol ápice. ye llau cimeru de les sos ales traseres ye color de tierra, escuru marrón y el patrón de llinies tresversales ye más oldeáu.
Anairetes agraphia
Anairetes agraphia, ye una especie d'ave Passeriformes, de la familia Tyrannidae, perteneciente al xéneru Anairetes.
=Sinonimia== Uromyias agraphia
Llocalización, hábitat y estáu d'amenaza
Ye una especie d'ave endémica de Perú.
Ye una especie que nun s'atopa en peligru d'estinción.
Sium latifolium
Sium latifolium ye una especie de planta fanerógama perteneciente a la familia Apiaceae thumb|Ilustración
Distribución y hábitat
Ye orixinaria de gran parte d'Europa, Kazakstán y Siberia. Esta planta crez en hábitats húmedos como banzaos y veres de los llagos, dacuando na agua.
Descripción
Ye una yerba perenne con un tarmu buecu, ranuráu qu'algama un tamañu d'hasta 2 metros d'altor. La yerba ye verde y ensin pelo. Les fueyes miden hasta 30 centímetros de llongura con llámines tresmitíes en pecíolos buecos que se xunen a la madre nes sos bases. La inflorescencia ye una umbela de flores blanques.
Cuando ye comida poles vaques llecheres, la planta tiende a trescalar la so lleche con un sabor desagradable. Ta considerada una planta tóxica.
Taxonomía
Sium latifolium foi descritu por Carlos Linneo y espublizóse en Species Plantarum 1: 251. 1753. Sium: nome xenéricu que deriva de la pallabra griega: sion que s'aplicó a una yerba de banzáu de la familia Apiaceae.
latifolium: epítetu llatín que significa "con fueyes anches"
Henry Wilcoxon
Henry Wilcoxon foi un actor británicu, conocíu polos sos primeros papeles en munchos de los filmes de Cecil B. DeMille, amás de por trabayar como productor asociáu de DeMille.
Biografía
El so verdaderu nome yera Harry Frederick Wilcoxon, y nació en Roseau, Dominica. El so padre yera Robert Stanley Wilcoxon (conocíu como "Tan"), direutor del Republic Bank en Xamaica, y la so madre Lurline Minuette Nunes, que fuera actriz teatral aficionada."
Primeros años
Tenía Wilcoxon once meses d'edá cuando la so madre finó sópitamente, decidiendo'l so padre manda-yos a él y al so hermanu Robert Owen de manera inmediata a Inglaterra. Al nun podese faer cargu del so curiáu la so güela, encargar de los neños una familia, siendo les condiciones en que vivieron pésimes. En afayándose la so situación, nin el padre nin la güela quixeron encargase de los neños, que finalmente fueron a un orfanatu, acoyéndo-yos más palantre la familia Stewart, compuesta de delles hermanes solteres. Cuando Wilcoxon tenía diez años d'edá, y el so hermanu siete, el so padre recoyer y llevar a vivir a Bridgetown, Barbados, onde él moraba cola so nueva esposa.
Wilcoxon estudió nel Harrison College de Barbados, y a los 14 años d'edá yera campeón de bucéu de Barbados y submarinista de pecios. Nesa dómina foi unviáu a estudiar al Woolmere College en Kingston, Xamaica, y rematada la Primer Guerra Mundial a la Ashford School d'Ashford, Inglaterra.
Actuación
En completando la so educación, Wilcoxon foi emplegáu por Joseph Rank, padre de J. Arthur Rank, enantes de trabayar pa los xastres de Bond Street Pope and Bradshaw. Mientres trabayaba na xastrería, Wilcoxon solicitó la visa pa dir a Estaos Xuníos a ganase la vida como xofer, lo cual foi-y refugáu. Por ello, dedicar al boxéu y a l'actuación.
Primeros trabayos pal cine
En 1930 Wilcoxon debutó nel cine actuando como "Larry Tindale" en The Perfect Lady, filme al que siguió Self Made Lady, cinta na que trabayó xunto a Heather Angel y Louis Hayward. En 1932 actuó nuna versión del filme de 1929 The Flying Squad (basáu na novela d'Edgar Wallace), y nel que tomaba'l papel interpretáu con anterioridá por John Longden. En total, trabayó n'ocho películes n'Inglaterra enantes de 1934.
En 1933, mientres actuaba na pieza teatral Eight Bells, un cazatalentos de Paramount Pictures entamó una prueba que'l so resultancia llamó l'atención del productor y direutor de Hollywood Cecil B. DeMille. Ésti decidió que Wilcoxon interpretara a Marcu Antoniu nel filme Cleopatra, acompañando a Claudette Colbert, qu'interpretaba'l papel del títulu.
Años bélicos
En 1936 Wilcoxon casóse con Sheila Garret Browning, anque se divorció pocu dempués. El 17 d'avientu de 1938 casóse con Joan Woodbury, una actriz qu'actuó en películes como Barnyard Follies, In Old Cheyenne y Brenda Starr, Reporter.
En 1941 Wilcoxon encarnó al Capitán Hardy, actuando xunto a Laurence Olivier y Vivien Leigh, nel filme d'Alexander Korda That Hamilton Woman.
Cuando Estaos Xuníos entró na Segunda Guerra Mundial, Wilcoxon apuntar na Guardia Costera d'Estaos Xuníos, sirviendo nel cuerpu hasta 1946 y algamando l'empléu de teniente.
Mientres el so serviciu en 1942 estrenó tres film, ente ellos Mrs. Miniver, el cual llogró un considerable ésitu de públicu, según seis Premios Óscar. Wilcoxon, nel so papel del vicariu, escribió y rescribió el sermón clave xunto al direutor, William Wyler. Esi sermón tuvo tanto ésitu que foi utilizáu n'esencia pol Presidente Franklin D. Roosevelt como ferramienta pa fortalecer la moral, y foi la base de los folletos impresos en delles llingües y llanzaos sobre l'enemigu nos territorios ocupaos.
En rematando'l so serviciu, Wilcoxon retomó la so rellación con Cecil B. DeMille rodando Unconquered, dempués de lo que foi Sir Lancelot en A Connecticut Yankee in King Arthur's Court, un musical basáu na novela de Mark Twain y protagonizáu por Bing Crosby nel papel del títulu.
En 1949 trabayó na producción de DeMille Samson and Delilah. Pa collaborar na distribución de la película, DeMille organize una xira de Wilcoxon dando conferencies sobre la cinta y el so desenvolvimientu por 41 ciudaes de los Estaos Xuníos y Canadá. Sicasí, tres la decimocuarta ciudá Wilcoxon careció d'una neumonía, (realmente una tuberculosis), y la xira completar Richard Condon y la rellaciones públiques de Ringling Brothers Frank Braden, que tamién careció en Minneapolis. Condon remató la xira n'ochobre de 1949, momentu del estrenu del filme. Wilcoxon, mentanto, volviera a Inglaterra con un contratu p'actuar en The Miniver Story (1950), secuela de Mrs. Miniver (1942) na cual volvió interpretar al vicariu.
Últimos años como productor y actor televisivu
A finales de la década de 1940 dellos mozos actores solicitaron a Wilcoxon y a Joan Woodbury que formaren un grupu teatral, que acabó llamándose 'los Wilcoxon Players'. El matrimoniu tresformó parte de la so casa nun escenariu teatral. Nes obres producíes pol grupu actuaron intérpretes como Larry Parks y Corinne Calvet, y llueu el "Wilcoxon Group Players Annual Nativity Play" acabó representándose nel Miles Playhouse de Santa Monica (California). El grupu foi gallardoniáu en 1956 pola American Cancer Society cola concesión d'una Mención al Méritu. Wilcoxon fixo un pequeñu pero importante papel na producción de 1952 de DeMille The Greatest Show on Earth, filme nel cual tamién foi productor asociáu, collaborando na consecución del Óscar a la meyor película. Tamién foi productor asociáu y actor, encarnando a Pentaur, el capitán de la guardia del faraón, na película de DeMille The Ten Commandments (1956). Wilcoxon foi productor en solitariu de la película de 1958 The Buccaneer (Los bucaneros), una versión de la cinta rodada por DeMille en 1938, que DeMille solo supervisó, dada la so mala salú, y que foi dirixida por Anthony Quinn.
En finando DeMille, Wilcoxon fixo un considerable trabayu de pre-producción pa rodar un filme basáu na vida de Robert Baden-Powell, fundador del movimientu Boy Scout, proyeutu que DeMille había dexáu inacabado, pero que finalmente s'abandonó.
Wilcoxon foi coproductor d'un homenaxe a Cecil B. DeMille de 90 minutos de duración televisáu pola NBC" y tituláu The World's Greatest Showman: The Legend of Cecil B. DeMille (1963). Na inauguración del Teatru DeMille en Nueva York produció un curtiu que, según el críticu Don Miller, yera muncho meyor que l'homenaxe de 90 minutos.
Nos sos últimes dos décades de vida trabayó esporádicamente y aceptó pequeños papeles en distintes producciones televisives y cinematográfiques. Asina, foi artista convidáu en shows como Daniel Boone, Perry Mason, I Spy, It Takes a Thief, Wild Wild West, Gunsmoke, Cimarron Strip, Cagney & Lacey, The Big Valley, Private Benjamin y Marcus Welby, M. D., y ente los sos pequeños trabayos pal cine destaca'l de Pickering na comedia de 1980 Caddyshack.
Wilcoxon foi pintor y fotógrafu aficionáu, que'l so trabayu exhibir a lo menos nuna ocasión en Londres. Amás foi un vidueñu coleicionista d'antigüedaes y un espertu aviador. Cola so esposa Joan Woodbury tuvo tres fíos: Wendy Joan, Heather Ann y Cecilia Dawn.
Henry Wilcoxon finó en 1984 en Los Angeles, California, por causa de un cáncer y un fallu cardiacu. Los sos restos fueron encenraos, y les cenices apurríes a los allegaos.
A Wilcoxon concedióse-y una estrella nel Paséu de la Fama de Hollywood, nel 6256 de Hollywood Boulevard, pola so actividá cinematográfica.
Arkab Prior
Arkab Prior (β1 Sagittarii / β1 Sgr / HD 181454) ye una estrella de magnitú aparente +3,96. Xunto a Arkab Posterior (β2 Sagittarii) comparte la denominación de Bayer «Beta» na constelación de Saxitariu, anque son estrelles totalmente independientes. Arkab Prior alcuéntrase a 378 años lluz, prácticamente'l triple de distancia que Arkab Posterior. El términu Arkab provién del árabe Al ʼUrḳūb, traducíu como'l «tendón de aquiles» del arqueru. Coles mesmes, l'astrónomu persa Zakariya al-Qazwini conocía a esta estrella, xunto a Rukbat (α Sagittarii) y Arkab Posterior, como Al Ṣuradain, los dos Surad, páxaros del desiertu descritos de distinta manera por diversu autores.
Arkab Prior ye una estrella binaria que les sos dos componentes tán visualmente separaes 28 segundos d'arcu. Arkab Prior A, la más brillosa, ye una estrella blancu-azulada de la secuencia principal de tipu espectral B9V. La so lluminosidá, teniendo en cuenta la radiación emitida nel ultravioleta, ye equivalente a 440 soles. La so masa averada ye de 3,5 mases solares y el so radiu ye 6 vegaes más grande que'l radiu solar.
Arkab Prior B ye una estrella blanca de la secuencia principal de tipu A3V y magnitú aparente +7,4. Cola metá de masa que Arkab Prior A, la separación ente les dos estrelles ye de siquier 3300 UA —83 vegaes la distancia ente Plutón y el Sol—, con un periodu orbital de siquier 82.000 años.
Santuariu históricu de Machu Picchu
El Santuariu Históricu de Machu Picchu ye un área protexida de Perú de más de 35 mil hectárees qu'entiende la redolada natural del sitiu arqueolóxicu de Machu Picchu, enclavaos na abrupta selva nubosa de les yungas na aguada oriental de los Andes peruanos y a dambes marxes del ríu Urubamba, que cuerre nesta seición con direición noroeste.
Esto dexa a esta singular área protexida tomar lo que podría considerase unu de los transectos altitudinales más estraordinarios de Perú, y protexer, en namái unos venti quilómetros lliniales, ecosistemes tan desemeyaos como les nieves eternes, a más de 4.000 msnm, y les chornices selves tropicales, a pocu más de 1.700 msnm.
Arkab Posterior
Arkab Posterior (β2 Sagittarii / β2 Sgr / HD 181623) ye una estrella de magnitú aparente +4,28. Xunto con Arkab Prior (β1 Sagittarii) comparte la denominación de Bayer «Beta» na constelación de Saxitariu, anque son estrelles totalmente independientes. Arkab Posterior alcuéntrase a 139 años lluz, unos trés vegaes más cerca que Arkab Prior. El nome Arkab provién del árabe Al ʼUrḳūb, traducíu como'l «tendón de aquiles» del arqueru. Coles mesmes, l'astrónomu persa Zakariya al-Qazwini conocía a esta estrella, xunto a Rukbat (α Sagittarii) y Arkab Prior, como Al Ṣuradain, los dos Surad (páxaros del desiertu).
Arkab Posterior ta catalogada como una estrella xigante de tipu espectral F2III con una temperatura averada de 6900 K y una lluminosidá 27 vegaes mayor que la del Sol, cuasi toa ella en forma de lluz visible. La so masa y diámetru, respeutivamente 2 y 1,4 vegaes mayores que los valores solares, indiquen que Arkab Posterior nun ye en realidá una xigante, sinón una estrella de la secuencia principal nes sos etapes finales de fusión d'hidróxenu. Con una edá de 1200 millones d'años, a lo sumo trátase d'una subxigante. Tocantes al so conteníu metálico, presenta 2/3 partes de la metalicidá solar ([Fe/H] = -0,17).
Arkab Posterior tien una velocidá de rotación de siquier 126 km/s, 63 vegaes mayor que la del Sol, completando un xiru en menos de 1,4 díes. Esta diferencia débese a que mientres les estrelles fríes como'l Sol (tipu espectral posterior a F5) ven frenada la so velocidá de rotación por cuenta de les sos campos magnéticos, nes estrelles más calientes esto nun asocede, xirando a una velocidá enforma mayor.
Jim Ryun
Antes de la so carrera política, Ryun foi un destacáu atleta aportando a un corredor de clase mundial y el postreru d'Estaos Xuníos en caltener el récor mundial na carrera d'una milla. A lo llargo de la so carrera marcó dellos récores mundiales, anque nos sos trés intentos nunca ganó una medaya d'oru olímpico.
Santuariu históricu de Machu Picchu
Especies en peligru d'estinción
Les principales son: el osu andín o uku mari ¨la vicuña y l'alpaca (Tremarctos ornatus) declaráu símbolu del Santuariu, el quetzal d'altor (Pharomachrus auriceps) y el gallín de les roques (Rupicola peruviana) en fauna y la wacanki (Masdevallia veitchiana) y wiñay wayna (Epidendrum secundum) pallabres en quechua que signifiquen "siempres nuevu".
Xeografía
Vistu dende'l aire, el territoriu del Santuariu amuésase como un gran llibru abiertu pola metá, col caudalosu ríu Urubamba na so parte central y dos grandes cadenes de montes que se bastien escontra dambos llaos d'un fondu valle cubiertu por vexetación tropical.
En cada marxe del ríu, les llendes d'esta área natural protexen de manera integral seiciones completes de dos de les subcuencas más importantes de la rexón: nel so estremu norte la Cordal de Urubamba y, nel sur, la de Vilcabamba. Y con elles, dos de los sos cumes más importantes: el Neváu Verónica (5.682 msnm) y el maxestosu Salkantay (6.271 msnm), consideráu'l Apu o divinidá tutelar de la rexón. Completen los llenderos del Santuariu los valles de Cusichaca y Acobamba, al este y oeste, respeutivamente.
Clima
300px|thumb|Llactapata, ruines d'un antiguu pobláu inca, con edificaciones civiles y terraces de cultivu, a veres del [[ríu Urubamba, nel estremu sur del Santuariu.]]
Les temperatures nel área de Machu Picchu difieren si evaluar nes zones altes o no fondero de los cañones, anque polo xeneral, el clima d'esti sector ye benignu, esto ye, con carauterístiques típicamente subtropicales: templáu y húmedu, con sensación de calor mientres el día y frescu peles nueches. Por topase nuna zona subtropical tien una temperatura que bazcuya ente los 8º y 22º C. Les temperatures mínimes son de 8º C a 11.2 °C, ente que les máximes tán l'orde de los 20 - 22.20º C.
Ecosistemes, flora y fauna
Los científicos rexistraron nel so interior hasta diez zones de vida y dos ecorrexones bien estremaes, siendo les más relevantes dende'l puntu de vista ecolóxicu los pajonales altoandinos, los montes nanos d'altor y la selva alta o yungas, representada polos montes de neblina y la ceya de monte. Esta enorme variedá de pisos ecolóxicos o hábitat dexa, de la mesma, la esistencia d'una estelante variedá d'especies de flora y fauna montesa, afeches a la perfeición a les condiciones específiques de la so redolada.
El mundu natural de Machu Picchu empecípiase, pos, percima de los 4.000 msnm, onde'l vientu barre darréu les planicies d'ichu y onde les roques poblar de líquenes y mofu. Nel territoriu del cóndor andín y de la taruka, el mayor y más elusivo de los cérvidos de los Andes; de les juguetonas vizcaches (royedores típicos de los altores) y del puma o lleón de la sierra. Una tierra onde les variaciones de temperatura son tan intenses que namái delles criatures llogren sobrevivir: sol intensu mientres el día ya implacables xelaes poles nueches.
Baxando, s'enriba a una zona onde los vientos fríos provenientes de los montes nevaos xunir a les corrientes templaes que xuben de la selva pa formar un estrañu mundu en miniatura. Son los montes nanos, un escenariu d'árboles retorcigañaos onde les dimensiones paecen tresmanase por caprichu de la naturaleza: equí los árboles son pequeños y los mofos, xigantes; los venados miden unos cuantos centímetros y los picaflores'l tamañu d'una palombu. Ye la tierra de les bromelies y les flores más rares; el llar del osu andín o ucumari y del tucán d'altor.
Daqué más embaxo, ellí onde'l mugor reina a lo llargo del añu y les agues son más frecuentes qu'en nengún otru llugar del país, los montes de neblina amosar al visitante de xemes en cuando, namái cuando'l misteriosu velu de borrina que los cubrir abrir pa dar pasu a una visión máxico y maraviyoso, este ye unu de los ambientes más prolíficos y desconocíos de la naturaleza, un reinu de cascaes y seres misteriosos onde los árboles crecen casi colgaos de los cantiles, aprovechando l'escasu suelu fértil qu'ellos mesmos producen y suxetar a les grandes roques de granitu qu'aprucen de los montes. Este ye'l llar del coloríu gallín de les roques, ave nacional de Perú, de bandaes de tangares multicolores, de tucanes esmeralda y quetzales d'altor; de tigrillos y coatíes; el reinu de los felechos xigantes, les bromelias y les orquídees, que'l so grupu algama equí hasta 200 especies, destacando ente elles les espectaculares wakanki y wiñay wayna, que les sos flores sirvieron pa nomar dalgunos de los sitios arqueolóxicos más espectaculares del Qhapaq Ñan (Caminos del Inca).
Finalmente, al fondu de los valles y sol efeutu térmicu de los cursos d'agua que los percuerren, los montes de la ceya de monte brinden les condiciones ideales pa una enorme variedá de cultivos: coca, achiote, maíz, cacáu, café y frutales. esta foi la despensa de los inques, quien recurrieron a ella en procura de los sos frutos más preciaos, y siguir siendo pa los pobladores afincaos nos sos dominios. Una tierra de montes de bambú que florien dempués de décades pa morrer en masa, como siguiendo un mandatu misterioso y estraño; un territoriu onde los valles enánchense y los ríos aselen la so roxura pa dar pasu a calces tresparentes que llamben de los montes el llimu ricu en nutrientes. Ésti ye'l preludiu a los grandes montes amazónicos.
Caltenimientu y amenaces
Dende'l puntu de vista ambiental, el principal valor del Santuariu mora nel rol que xueguen los trupos montes de los sos montes pal caltenimientu del equilibriu hídricu de la rexón, captando l'agua de les agües y conduciéndola, ensin causar erosión, hasta'l cursu del Urubamba. Si estos montes sumieren, perder con ellos numberoses especies de flora y fauna úniques y casi desconocíes pa la ciencia; pero sobremanera empecipiaríase nel área un irreversible procesu de deterioru ambiental que traería consigo consecuencies devastadoras pal home, como la destrucción de les víes de comunicación, la desapaición de zones de cultivu, hinchentes y deslizamientos de tierra.
300px|thumb|Caminantes sobre l'antiguu camín inca, nuna zona del [[monte nublu. ]]
Na actualidá, la principal amenaza contra'l Santuariu, amás de la crecedera desproporcionada del turismu, son les quemes forestales. Empecipiaos por agricultor residentes nes zones altoandinas colindantes con esta área protexida, los fueos estacionales, dirixíos a anovar les camperes naturales, vuélvense incontrolables ya ingresen, ayudaos pol vientu y la fraxilidá de la vexetación, fastera embaxo escontra'l corazón de los montes de neblina. De cutiu, el fueu afara con tou al so pasu, destruyendo enormes estensiones de selva virxe, hasta que l'efeutu de les agües asela la roxura de les llapaes. N'años recién, la magnitú d'estes quemes foi tal que'l so efeutu devastador llegó inclusive a trasponer les llendes de la ciudadela inca de Machu Picchu.
Afortunadamente, l'alministración del Santuariu, en coordinación colos distintos sectores arreyaos nel so caltenimientu, y col sofitu de la cooperación internacional, vien trabayando nel desenvolvimientu d'un plan d'usu múltiple de recursos, capacitando a los llabradores alrodiu de los peligros de la quema añal de camperes y ufiertando alternatives d'aprovechamientu non destructivu de los recursos del área a los pobladores que dependen d'ella.
El Santuariu Históricu de Machu Picchu foi reconocíu internacionalmente pola Unesco en 1983, otorgándose-y la categoría de Patrimoniu Cultural y Natural de la Humanidá. Namái tres árees nes Amériques ostenten esta distinción (les otres son Tikal, en Guatemala y Calakmul, en Méxicu).
Aeropuertu Teniente Jorge Henrich Arauz
'''L'Aeropuertu Tne. Jorge Henrich Araúz''' sirve a la ciudá de Trinidad como'l so principal centru de conexones con otres ciudaes del país y del departamentu del Beni.
Ambulyx placida
Ambulyx prestada ye una especie de poliya de la familia Sphingidae. Vuela nes estribaciones del Himalaya, norte de la India (Caxmir), Nepal y Tíbet.
El so valumbu algama de 104 a 114 mm. Ye similar a Ambulyx semiplacida, Pero puede estremase pol puntu subbasal muncho más pequeñu na parte cimera de la nala delantera.
Macroglossum limata
Macroglossum limata Ye una poliya de la familia Sphingidae. Vuela n'Tailandia, Vietnam, Indonesia y Brunéi.
Sinonimia
Macroglossum pseudungues, Holloway, 1987.
Nolan Ryan
thumb|right|Nolan Ryan (1990) Lynn Nolan Ryan, Jr. ye un xugador de béisbol retiráu d'Estaos Xuníos que se desempeñó como un pitcher de les Grandes Lligues de Béisbol. La so carauterística principal yera la fuercia y rapidez de los sos llanzamientos. Xugó pa cuatro equipos distintos mientres 27 temporaes y yera conocíu pol so nomatu "L'Espresu de Refugio Texas".
Entamos
Dende mozu Ryan dio amueses de la so fuercia pa llanzar. Por casu, mientres un inning d'un xuegu de secundaria, quebró'l brazu del primer bateador con un llanzamientu rectu y al siguiente quebrólu'l cascu. El terceru yá nun quixo salir a batear, pero facer a la fin y foi ponchado en tres llanzamientos.
Foi escoyíu polos Mets de Nueva York en 1965. L'añu del so debú (1966) tuvo un desempeñu de 0-1 en dos xuegos. En 1967 xugó en Carolina League y rindió 272 ponches, 127 bases per bola y 17 victories en Greenville, toos récores pa esa dómina. Tamién nesi añu fixo'l serviciu militar. Para 1968 retornó a les Lligues Mayores.
Carrera
thumb|Nolan Ryan en 1983 xugando pa los Houston Astros Ryan xugó mientres cuatro décades distintes y n'ocho Juegos de les Estrelles. Foi'l meyor de la lliga en ponches seis vegaes nos sos primeros dolce años. Llogró mientres la so carrera récor de 7 xuegos ensin hit y dolce d'un solu hit. En 1985 convertir nel primer pitcher en llegar a los 4,000 ponches. Ponchó a 1176 distintos bateadores y terminó con 5,714 ponches na so carrera. El 22 d'agostu de 1989 consiguió'l so ponche 5,000 frente a Ricky Henderson. El so últimu xuegu ensin hit llograr a los 44 años en 1991.
Primeros años
En 1969 consiguió 6 victories y 9 derrotes con 3.09 YERA y 133 ponches en 134 innings. Sicasí, tenía una carauterística que nun-y abandonaría na so carrera: ser un pitcher desafranáu. Con too y con eso, salvó'l xuegu decisivu pa ganar la lliga y el xuegu trés de la Serie Mundial colos Mets, qu'a la fin ganaron frente a los Baltimore Orioles en 5 xuegos.
En 1971, cansáu de la gran ciudá de Nueva York, foi treslladáu a los California Angels. En 1972 ponchó a 300 bateadores y gano 19 xuegos con 2.28 ERA. L'añu siguiente convertir nel quintu pitcher, hasta esi momentu, en tirar dos xuegos ensin hit nuna temporada. Tamién superó'l récor de Sandy Koufax de 382 ponches, pos llogró 383. A pesar d'ello nun ganó'l troféu Cy Young.
En 1974 convertir nel primer pitcher con tres temporaes de más de 300 ponches. Per otru llau, el 20 d'agostu d'esi añu cronometróse-y un llanzamientu de 100.9 mph, récor nel Llibru Guinness de los récores.
Últimos años nes grandes lligues
Robló colos Astros dempués de la temporada de 1979, siendo asina'l primer xugador con contratu d'un millón de dólares per añu. Llogró'l ponche númberu 3.000 de la so carrera'l 4 de xunetu de 1980. El 27 d'abril de 1983 superó'l récor de Walter Johnson cuando devasó los 3.509 strikeouts.
Les temporaes de 1984 y 1985 tuvieron llaraes de mancadures. Nel so regresu, en 1986, llogró 194 ponches en 178 innings, el so meyor desempeñu dende 1978.
En 1988 llogró otru títulu de más strikeouts con 228. Al terminar la temporada foi contratáu polos Texas Rangers. La so temporada final foi la de 1993 cuntando con 46 años d'edá. Foi escoyíu al Salón de la Fama en 1999, col 98.79 de los votos.
Víctor Alperi
Víctor Alperi Fernández foi un novelista, ensayista y cuentista español, polifacéticu escritor asturianu. Foi direutor primeru, y presidente honorariu dempués, de la Fundación Dolores Medio, amás de impulsor y pieza fundamental nel caltenimientu del premiu de novela curtia "Casino de Mieres".
Biografía
Doctor en Derechu pola Universidá d'Uviéu, yá dende moza la so pasión pola lliteratura llevólu a dedicase a ella con plenitú. Con dieciocho años publicó la so primer obra, un poemariu: La solombra y la llaga. Mientres preparaba'l so doctoráu publicó la so primer novela, Fasteres avesíes (1954). A partir d'esi momentu foi un collaborador habitual de la prensa, con artículos sobre lliteratura, gastronomía y viaxes. Col escritor valencianu, Juan Molla, escribió tres noveles en redol a la vida y ambiente asturiano: Suañu de solombra, Agua indio y Cristu faló nel monte, amás del ensayu, Carlos Bousoño na poesía del nuesu tiempu. En 1967, cola so novela La cara del escándalu, foi finalista del Premiu Planeta. Cinco años antes ganara'l Premiu Llingua Española convocáu pola editorial Plaza & Janes con Dientro del ríu y el Premiu Ruta de Plata. Como articulista, fueron habituales les sos cróniques gastronómiques, conocencies que quedaron tamién reflexaos na obra El Llibru de la cocina española, n'ocho volumen.
Consideráu un autor prolíficu con más de cincuenta libro publicaos, la conseyera de Cultura del Principáu d'Asturies, Ana González Rodríguez, señaló como riesgo so «la diversidá de los sos intereses y escritos» y les sos aportaciones a la cultura asturiana. Luis Fernández Rozas definir como «una persona que trabayó infatigable pola lliteratura; escribía enforma y bien» y la semióloga y catedrática d'Historia del Español, María del Carmen Bobes Naves, destacó sobre él que «nun yera una persona competitiva, y eso perxudicólu, pero [yera] un escritor con gran dominiu del llinguaxe, de pallabra llimpia y significativa». El críticu lliterariu, Faustino F. Álvarez señala en xunetu de 2013 que Víctor Alperi yera «un prodixosu ser lliterariu que nun precisa conciliar la pluma cola espada que la so Garcilaso interior enxamás empuñó, y qu'arrenunció a una prometedora carrera de xurista en cuanto reconocióse letraherido pa siempres y ensin marcha tras».
Butterfly McQueen
Thelma "Butterfly" McQueen foi una actriz d'Estaos Xuníos. Orixinalmente foi una baillarina, a la edá de 28 años fixo'l papel de “Prissy”, la doncella de Scarlett O'Hara nel filme de 1939 Gone with the Wind.
Primeros años
Nacida como Thelma McQueen en Tampa, Florida, entamó convertise en enfermera hasta qu'un maestru de la so escuela secundaria suxurió-y ser actriz. McQueen primeramente intentó estudiar con Janet Collins y foi col Grupu de mozos negros de Venezuela Jones ”. Alredor d'esta dómina ella adoptó'l nomatu de “Butterfly” (camparina) – n'honor al so constante movimientu de manes - pola so actuación del balé de la caparina nuna producción de A Midsummer Night's Dream (ella siempres odiara'l so nome de nacencia y más tarde camudó llegalmente el so nome a Butterfly McQueen). Actuó cola compañía de danza de Katherine Dunham enantes de faer el so debú profesional na obra de George Abbott' llamada ''Brown Sugar '.
Carrera
El primer papel de McQueen sería'l que más la identificaría, el de Prissy, la nueva doncella de “Gone with the Wind”, pronunciando la famosa frase “¡Yo nun sé nada sobre dar a lluz ñácaros!” La so voz distintivo y agudo tamién tomaron a les persones por sorpresa. Ella tamién actuó en partes ensin creitu como asistente de ventes en The Women, filmada depués de “Lo que'l vientu llevó pero estrenada primero que ella. Tamién encarnó a “Butterfly”, la doncella de Mary Livingstone nel programa de radio de Jack Benny por un tiempu mientres la Segunda Guerra Mundial. Ella apaeció nun papel ensin creitu nel filme de 1945 Mildred Pierce y tuvo un papel de repartu en Duel in the Sun  de 1946; para 1947 ella cansó de los estereotipos étnicos a los que yera sometida y remató la so carrera cinematográfica.
Dende 1950 hasta 1952 interpretó otru rol racialmente estereotipáu, el de Oriole na serie de televisión Beulah. Nun momentu más llixeru, ella apaeció nun episodiu de 1969 deThe Dating Game .
Les ufiertes como actriz empezaron a arralecer nesi tiempu y ella dedicóse a otres actividaes como l'estudiu de política, recibió una llicenciatura en Ciencies polítiques en 1975 na City College of New York.
En 1979 McQueen ganó un Daytime Emmy Award pola so interpretación de la tía Thelma, una fada madrina nel episodiu de ABC Afterschool Special tituláu "The Seven Wishes of Joanna Peabody." Ella tuvo un papel más substancial na película de 1986 The Mosquito Coast.
Legáu y muerte
McQueen nunca se casó nin tuvo fíos. Vivió en Nueva York nos meses de branu y n'Augusta, Georgia mientres el iviernu. Morrió'l 22 d'avientu de 1995 en Augusta Rexonal Medical Center en Augusta, como resultáu de quemadures, recibíes cuando un calentador de querosenu qu'intentaba encender falló y españó en llapaes. Foi una atea tola vida que donó'l so cuerpu a la ciencia médica y recordó a la Freedom From Religion Foundation nel so testamentu.
Víctor Areces Franco
Víctor Areces Franco ye un árbitru de fútbol español. Pertenez al Comité d'Árbitros d'Asturies.
Trayeutoria
Tres cuatro temporaes en Segunda División B, onde dirixó 55 partíos, consiguió l'ascensu a Segunda División d'España na temporada 2014/15, debutando en dicha categoría'l 24 d'agostu de 2014 nel partíu ente'l Club Deportivo Leganés y el Deportivo Alavés (1-1).
La temporada 2016-17 va ser la so tercer temporada na categoría de plata del fútbol español.
Anairetes flavirostris
Anairetes flavirostris, ye una especie d'ave paseriforme, de la familia Tyrannidae, perteneciente al xéneru Anairetes qu'habita n'América del Sur.
Distribución y hábitat
Esta especie distribúise dende'l centru de la Patagonia de l'Arxentina pel sur, siguiendo pel oeste de Bolivia, hasta gran parte de Perú, y l'estremu norte de Chile. Pel iviernu la población austral migra al norte. Habita en arbustales de terrenes abiertos o cantos de montes xerófilos, xeneralmente grebos o semiáridos.
Subespecies
Esta especie subdivídese en 4 subespecies:
Víctor García
Víctor García ye'l conxuntu d'un nome propiu Víctor y primer apellíu García que puede referise a delles persones:
María Argüelles
Nel añu 1915 incorporóla Eduardo Martínez Torner a les sos conferencies-conciertu xunto con José Menéndez Carreño,Cuchichi, siendo esti l'añu nel que por primer vez se siente una asturianada nel Teatru Campoamor nel marcu d'estes conferencies.
Nun dexó ninguna grabación del so repertoriu.
Eric Mabius
Ye conocíu polos sos películes y papeles en series de televisión, destacando especialmente en Ugly Betty o Cruel Intentions, pero actuó igualmente nel teatru.
Actividaes previes
Eric Mabius nació na ciudá de Harrisburg, nel estáu de Pennsylvania, fíu de Elizabeth y Craig Mabius, el 22 d'abril de 1971, y tien un hermanu, Craig Mabius. La so familia ye de relixón católica, con oríxenes n'Austria, Irlanda y Polonia.
Carrera como actor
Dempués d'estudiar interpretación y danza nel Sarah Lawrence College, Eric Mabius empezó a trabayar nel teatru. Debutó nel cine con Welcome to the Dollhouse en 1995, una película empobinada por Todd Solondz.
Darréu trabayó con John Duigan en The Journey of August King (1995) o Lawn Dogs (1997), con Gregg Araki en Splendor (1999) o con Roger Kumble en Xuegos Sexuales (1999). Tamién foi The Crow en The Crow: Salvation (2000) y participó na película Resident Evil (2002), protagonizada por Milla Jovovich. Una de les sos últimes apaiciones na pantalla grande foi en The Extreme Team (2003), en 2002 hasta 2003 participó de delles temporaes na serie "Chosen Ones" como John Day.
Al marxe de los sos trabayos cinematográficos, Eric tamién participó na televisión, yá sea protagonizando telefilmes, como Collecha de fueu (1996), o series de televisión, como Eyes, The L Word o Ugly Betty
Arneb
Arneb (α Leporis / α Lep / 11 Leporis) ye una estrella de magnitú aparente +2,58, la más brillosa na constelación de Lepus, la llebre. El so nome, proveniente del árabe al-arneb, significa «la llebre», aludiendo al conxuntu de la constelación.
Na fase final de la so vida, piénsase que Arneb yá pasó la fase de superxigante colorada y ta en procesu de contraición y calentamientu, magar pudiera ser que tuviera na fase espansión escontra una superxigante colorada. Como resultancia del procesu d'avieyamientu, presenta un conteníu de nitróxenu cinco veces mayor que la solar resultada de la fusión del hidróxenu en heliu al traviés del ciclu CNO, produciéndose nitróxenu como subproductu— y un conteníu de sodiu doble que'l del Sol. Con una masa nel momentu de la so nacencia ente 8 y 10 mases solares, Arneb va acabar los sos díes como una trupa nana blanca de tamañu asemeyáu al de la Tierra.
Arrakis (estrella)
Los dos componentes principales del sistema son dos nanes marielles de tipu espectral F5V y F7V. Dambes de magnitú aparente +5,8, son asemeyaos a Tabit (π³ Orionis), γ Serpentis o χ Draconis A, esta postrera tamién en Draco. Al igual que'l Sol, son estrelles de la secuencia principal anque más calientes y lluminoses qu'ésti. Asina, la lluminosidá conxunta del sistema equival a 7 vegaes la lluminosidá solar. Les dos estrelles tienen un tamañu asemeyáu, siendo'l so radiu aproximao un 50% más grande que'l radiu solar. La masa envalorada de la estrella F5 ye un 20% mayor que la del Sol, ente que la de la so compañera ye un 10% mayor que la de la nuesa estrella.
El periodu orbital del sistema ye de 672 años, siendo la separación media ente dambes componentes de 109 UA. Sicasí, l'acusada escentricidá de la órbita fai que la separación varie nun factor de 2,5 ente 62 y 156 UA; el postreru periastru tuvo llugar en 1949. El planu orbital ta inclináu 35º respectu al planu del cielu.
De la mesma, la estrella de tipu F7 tien una compañera cercana. Ésta ye una nana mariella de tipu G4V similar al Sol, con una masa envalorada de 0,9 mases solares. La separación media ente estos dos estrelles ye de 4 ~ UA. Una cuarta componente alloñada orbita alredor de les otres trés estrelles con un periodu del orde de 4000 años. De magnitú aparente +11,7, paez ser una nana colorada de tipu M3.
Provincia de Valladolid
Tien una población de repartíos en 255 conceyos.
Llenda'l norte cola provincia de Palencia, al leste cola provincia de Burgos, al sureste cola provincia de Segovia, al sur cola d'Ávila, al suroeste cola de Salamanca, al oeste cola de Zamora y al noroeste cola de Llión.
Tien un pequeñu enclave ente les provincies de Llión y Zamora.
La Pita
La Pita ye una casería de la parroquia de Lluniego nel conceyu d'Uviéu.
Situación
Allúgase a 9 km d'Uviéu y a un altor de 125 m.
Población
Tien una población de 2 habitantes (INE 2016) de los cuales 1 ye muyer y 1 ye home.