cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bison bonasus
Orixe
L'analís del cromosoma Y acomuñó al bisonte européu col bisonte americanu. Un estudiu anterior, usando la téunica de polimorfismu de llargor de fragmentu amplificada, amosó una estrecha asociación del bisonte européu y l'americanu y probablemente col yac. Señaló que'l entrecruzamiento d'especies de Bovinae faía problemátiques determinar les rellaciones ente estes.
El bisonte européu puede cruciase col bisonte americanu. Los productos d'un programa alemán de entrecruzamiento fueron destruyíos dempués de la Segunda Guerra Mundial. Esti programa tuvo rellacionáu col impulsu de la creación del bovín de Heck. Los individuos cruzaos creaos n'otros parques zoolóxicos fueron esaniciaos de los llibros de la raza pelos años 50. Un programa de cría de ganáu ruso resultó nuna menada selvaxe d'animales híbridos, qu'anguaño vive na Reserva de la Biosfera del Cáucasu (550 animales en 1999).
Los híbridos col ganáu doméstico tamién se producen, similar al beefalo d'América del Norte. El ganáu bovino y el bisonte européu hibridar con bastante facilidá, pero los xatos nun pueden nacer naturalmente (la nacencia nun s'activa correutamente nel magüetu híbridu de primer xeneración, polo que tienen de ser estrayíu por cesárea). Los machos de primer xeneración son infértiles. En 1847, una menada de bisontes híbridos del ganáu nomada zubrón foi creada por Leopold Walicki. Los animales teníen la intención de convertise n'alternatives duraderes y barates pal ganáu. L'esperimentu foi siguíu por investigadores de l'Academia Polaca de Ciencies hasta finales de los años ochenta. Anque'l programa resultó nun animal bastante esitosu que yera al empar resistente y podía ser criáu en tierres de llendo marxinales, foi descontinuado. Na actualidá, l'únicu fatáu zubrón que sobrevive consiste en namái unos pocos animales en Monte Białowieża, Polonia y Bielorrusia.
En 2016, el primer conxuntu de datos de secuenciación del xenoma de dos toros de bisontes europeos del Monte de Bialowieza reveló que'l bisonte y l'especie bovina diverxeron aproximao ente 1,7 a 0,85 millones d'años al traviés d'un procesu d'especiación qu'implicaba un fluxu xenético llindáu. Estos datos sofiten entá más l'apaición de contactos secundarios más recién, posterior a la diverxencia ente Bos primigenius primigenius y Bos p. namadicus (hai unos 150.000 años), ente'l bisonte y los llinaxes europeos de ganáu taurino. Un estudiu independiente del ADN mitocondrial y de marcadores autosómicos confirmó estos contactos secundarios (con una estimación d'hasta'l 10% d'ancestros bovinos nel xenoma de bisonte modernu) llevando a los autores a dir más lloñe nes sos conclusiones proponiendo'l bisonte européu como un híbridu ente'l bisonte estepario y l'aurochs con un eventu d'hibridación que s'anició fai 120.000 años. Esto tamién ye consistente col aparente orixe del ganáu doméstico según el so ADN mitocondrial.
Sicasí, dalgunos de los autores sofiten la hipótesis de que la semeyanza de xenomes mitocondriales ente'l bisonte européu y el ganáu adomo (Bos primigenius taurus) ye resultáu de la clasificación incompleta del llinaxe mientres la diverxencia de Bos taururs y Bison bonasus de los sos antepasaos comunes en llugar d'un fluxu xenético posterior a la especiación (antigua hibridación ente Bos y Bison ). Pero tán d'alcuerdu en que'l fluxu xenético llindáu de Bos primigenius taurus podría esplicar l'afiliación ente'l bisonte européu y los xenomes nucleares del ganáu (en contraste colos mitocondriales).
Alternativamente, la secuenciación del xenoma completada nel bisonte del monte del Pleistocenu (B. schoetensaki) y publicada en 2017, postula que les semeyances xenétiques ente'l bisonte del monte del Pleistocenu y el bisonte suxuren que B. schoetensaki foi l'antepasáu del bisonte européu.
Estructura social y comportamientos territoriales
thumb|Esquitada de bisontes nun viveru nos [[montes d'Altái]] El bisonte européu ye un animal de fatáu, que vive tantu en grupos mistos como n'otros puramente masculinos. Los grupos mistos consisten en femes adultes, xatos, nuevos de 2 a 3 años y machos adultos nuevos. El tamañu del fatáu depende de factores ambientales, anque en permediu, cunten con ente 8 y 13 animales por fatáu. Los fataos que consisten puramente en machos son más pequeños que los mistos, que contienen dos individuos en permediu. Los fataos de bisontes europeos nun son unidaes familiares. Distintes menaes frecuentemente interactúan, combínense y estrémense rápido dempués d'intercambiar individuos.
El territoriu ocupáu polos machos se correlaciona cola edá, con machos nuevos d'ente cinco y seis años que tienden a formar rangos territoriales más grandes que los machos mayores. El bisonte européu nun defende'l territoriu, y los territorios de distintos fatáu tienden a superponerse en gran midida. Les árees centrales del territoriu asítiense xeneralmente cerca de praos y de fontes d'agua.
Reproducción
miniaturadeimagen|Una fema de bisonte européu dando de mamar La dómina de celu tien llugar ente agostu y ochobre. Los toros de 4 a 6 años d'edá, anque sexualmente maduros, queden escluyíos d'apareyamientu por toros mayores. Les femes suelen tener un periodu de xestación de 264 díes, y suelen dar a lluz a un xatu al empar, pa lo cual suelen aisllase del restu de la menada.
En permediu, los xatos machos pesen 27,6 kg al nacer, y les femes 24,4 kg. El tamañu del cuerpu nos varones aumenta proporcionalmente a la edá de 6 años. Ente que les femes tienen un mayor aumentu na masa corporal nel so primer añu, la so tasa de crecedera ye comparativamente más lenta que la de los homes a la edá de 3-5. Los toros algamen el maduror sexual a la edá de dos años, ente que les femes facer nel so tercer añu. Les críes son tresllechaes a los siete meses, y permanecen xunto a la madre hasta los trés años.
Los bisontes europeos vivieron hasta 30 años en cautiverio, anque na naturaleza la so vida útil ye más curtia. Los años granibles de reproducción son ente los 4 y los 20 años d'edá nes muyeres, y namái ente los 6 y los 12 años d'edá nos homes.
Dieta
Los bisontes europeos aliméntense predominantemente de yerbes, anque tamién esquicen los biltos y les fueyes d'otres plantes; pel branu, un machu adultu puede llegar a consumir 32 kg d'alimentu nun día. Los bisontes europeos nel monte de Białowieża en Polonia alimentáronse tradicionalmente con segáu pel iviernu mientres sieglos, y los fataos estensos pueden axuntase alredor d'esti suplementu de la dieta. Los bisontes europeos precisen beber tolos díes, y pel iviernu pueden vese rompiendo'l xelu coles sos pesaes pezuñes. A pesar de los sos movimientos lentos habituales, los bisontes europeos son sosprendentemente axilosos y pueden superar corrientes de 3 m d'anchu o valles de 2 m d'altor dende un empiezu de pies
Diferencies col bisonte americanu
miniaturadeimagen|Exemplar de [[Bison bison|bisonte americanu en Yellowstone, de constitución más robusta y que presenta una gorrumba mas prominente.]] miniaturadeimagen|Exemplar de bisonte européu, qu'a diferencia del so pariente americanu presenta un cuerpu mas allargáu y una gorrumba menos prominente. Anque superficialmente similares, una serie de diferencies físiques y de comportamientu reparar ente'l bisonte européu y el bisonte americanu. El bisonte européu tien 14 pares de costielles, ente que'l bisonte americanu tien 15. El bisonte européu adultu ye (en permediu) más altu que'l bisonte americanu, y tien piernes más llargues.
Los bisontes europeos tienden a navegar más y pastien menos que los sos parientes estauxunidenses, por cuenta que'l so pescuezu establecer de manera distinta. En comparanza col bisonte americanu, la ñariz del bisonte européu afítase más palantre que la frente cuando'l pescuezu ta nuna posición neutral.
El cuerpu del bisonte européu ye menos peludo, anque la so cola ye más ancha que la de les especies americanes. Los cuernos del bisonte européu apunten escontra alantre al traviés del planu de les sos cares, faciéndolos más adeptos a la llucha al traviés del enclavamiento de cuernos de la mesma manera que'l ganáu doméstico, a diferencia del bisonte americanu, que favorez la carga.
Por peracabo los bisontes europeos son menos domesticables que los americanos, y reprodúcense con ganáu doméstico menos fácilmente.
Historia y rellación col home
thumb|Representaciones de bisontes nel techu de la [[cueva d'Altamira.]] thumb|Nuevu bisonte européu nel zoolóxicu de Barcelona. El bisonte européu, d'antiguo, taba llargamente estendíu por Europa llegando hasta Asia Occidental, pero foi sumiendo d'ellí de resultes de la caza masiva a la que foi sometíu y tamién a la derrompimientu de los montes. La distribución orixinal del bisonte européu entendía Europa del Este y Rusia occidental, tando presente tamién n'El Cáucasu y el noroeste d'Irán. Heródoto cita la so presencia en Tracia y Acarnania, al norte de Grecia. Anque enorme, esta vasta distribución nun yera continua, pos como yá se dixo los bisontes prefieren los espacios montiegos, y nes llanures yeren sustituyíos por menaes d'uros o toros selvaxes. La caza y baltar cada vez más intensiva de los montes europeos p'aprovechar la madera o destinar la tierra a l'agricultura o al llendo amenorgaron l'hábitat primixeniu de los bisontes. El bisonte del Cáucasu fuera movíu, mientres los últimos decenios de la so esistencia, escontra la zona ocupada pelos montes de coníferes, siendo bien posible que los sos abellugos ivernizos tuvieren alcontraos nes zones apinaes de fayedales asitiaes a menores altitúes, pero al nun se-yos dexada la estancia nestes zones, el so hábitat foi amenorgándose cada vez más, hasta llegar a la so estinción. Al bisonte européu qu'habitaba nos territorios de Transilvania asocedió-y daqué paecíu a lo que socedió n'El Cáucasu. Pal sieglu XIV, namái quedaben unes poques cabeces na rexón francesa de les Ardenas que nun aguantaron hasta'l final del sieglu. Los bisontes pervivieron en Rumanía hasta 1762 y na Transilvania baxu dominiu austriacu hasta 1790.
Pela so parte, dende'l sieglu XVI les dinastíes reinantes en Rusia, Lituania y Polonia consideraron que la muerte d'un bisonte yera privilexu de la realeza, llegando a castigar el furtivismo inclusive cola muerte en delles ocasiones. Esto dexó una sobrevivencia más o menos aceptable d'esti animal n'Europa Oriental hasta la Primer Guerra Mundial, cuando empezaron a ser masacrados por decenes p'alimentar a los refuxaos y los soldaos nel frente. En 1919 morrió l'últimu bisonte polacu na rexón de Białowieża, y en 1927 facer el postreru exemplar que vivía en llibertá n'El Cáucasu. La especie escastaríase totalmente de nun haber nesi momentu 50 individuos viviendo en zoolóxicos partíos per tol mundu. thumb|Parte de la Reserva del Bisonte Européu na llocalidá [[Provincia de Palencia|palentina de San Cebrián de Mudá, n'España.]]
Reintroducción nel mediu montés
En 1923 se instituyó en Polonia la Compañía Internacional de Defensa del Bisonte (CIDB), que defendía la recuperación d'esta especie. Nos años 50 consiguió'l permisu del gobiernu polacu pa reintroducir 12 exemplares (11 polacos, más l'últimu bisonte caucásicu, llamáu por ello Kaukasus) nel Monte de Białowieża, en Podlaquia, que foi declaráu parque nacional, y en 1966 la ONX incluyó'l bisonte européu na so llista d'animales protexíos. De magar, los esfuercios combinaos del CIDB y dellos parques zoolóxicos en distintos países llograron un ésitu aplastante: d'aquellos 12 exemplares baxen anguaño 613 bisontes qu'habiten en distintos parques nacionales polacos, y delles nueves menaes que fueron introducíes en numberosos países europeos, yá seya n'estáu de semilibertad como estáu de llibertá, non yá por cuenta de les necesidaes de caltenimientu d'esta especie, sinón tamién col deséu de fomentar el turismu rural, una y bones la especie atrai al turismu. Amás, los machos que yá nun son dominantes —polo que viven aisllaos— de normal viéndense a zoolóxicos o pueden cazase, con permisu, por un preciu qu'algama los 10 mil euros per cada exemplar. Parte de los fondos asina recaldaos utilizar pal caltenimientu d'esta especie. A pesar de qu'en Polonia la caza del bisonte ta prohibida, nun ye raru que se dexe dacuando a altos cargos políticos del gobiernu y otros personaxes invitaos.
Envalórase que'l númberu total de bisontes europeos yera nel añu 2011 d'unos 4000 exemplares. A pesar d'ello, la especie sigue tando en peligru. La so baxa diversidá xenética, frutu de la consanguineidá, fai qu'estos animales sían especialmente vulnerables a virus como'l de la fiebre aftosa.
Distribución actual
En 1958 creóse una reserva de bisontes en Topuľčianky, Eslovaquia, que la so capacidá máxima ye de 13 animales, magar lo cual crió alredor de 180 animales pa dellos zoolóxicos. Tamién hai un fatáu selvaxe de cría de 16 animales (2013) nel Parque Nacional Poloniny col aumentu de la población.
Dende 1983, una pequeña población reintroducida vive nos montes d'Altai. Esta población sufre de depresión endogámica y precisa la introducción d'animales ensin rellacionar pal "refrescu de sangre". Al llargu plazu, les autoridaes esperen establecer una población d'alredor de 1.000 animales na zona.
Una de les poblaciones actuales más septentrionales del bisonte européu vive na Óblast de Vólogda nel valle del ríu Dvina septentrional a unos 60 ° N. Sobrevive ensin alimentación suplementario d'iviernu. Otra población rusa vive nos montes alredor del ríu Desna na frontera ente Rusia y Ucraína. La población del estremu nororiental vive nel Parque Pleistocenu al sur de Chersky, en Siberia, un proyeutu pa recrear l'ecosistema estepario qu'empezó a modificar fai 10.000 años. Cinco bisontes fueron introducíos el 24 d'abril de 2011. Los bisontes fueron traíos de la Reserva natural Prioksko-Terrasny cerca de Moscú. Les temperatures del iviernu de cutiu cayen per debaxo de -50 ° C. Cuatro de los cinco bisonte morrieron darréu por cuenta de problemes d'aclimatación a la baxa temperatura d'iviernu.
En 2005 un fatáu foi establecíu nos Alpes franceses cerca del pueblu de Thorenc (cerca de la ciudá de Grasse), como parte del caltenimientu de la especie, que contenía alredor de 50 animales en 2015.
En 2007 empecipióse un proyeutu piloto de bisontes nun área abarganada nel Parque nacional de Kennemerland del Sur nos Países Baxos. Por cuenta de la so llindada reserva xenética, considérense altamente vulnerables a enfermedaes como la fiebre aftoso. Darréu en marzu de 2016, un fatáu foi puestu en llibertá na Reserva Natural de Maashorst en Brabante Septentrional. Tamién se tán llevando a cabo planes pa la so introducción na Reserva de la Naturaleza d'Oostvaardersplassen, en Flevoland según nel Veluwe
El 4 de xunu de 2010 introduciéronse siete exemplares nel conceyu palentín de San Cebrián de Mudá, que afixéronse bien y consiguieron reproducise, llegando a algamar los 9 individuos anque más tarde morrió una de les femes adultes. En xunu de 2012 llegaron 17 nuevos exemplares dende Holanda y Bélxica, que fueron distribuyíos en tres grupos: una segunda población de 6 exemplares en San Cebrián de Mudá, 4 exemplares en Siero y 7 en Villayón. Unu de los exemplares de Villayón morrió tres el treslláu por problemes cardiacos.
En 2011, trés bisonte fueron introducíos na reserva de la naturaleza de Alladale n'Escocia. Fixéronse planes pa movese más escontra la reserva, pero'l proyeutu fracasó por nun haber sío "bien planiáu".
Por peracabo cabo señalar que los zoolóxicos de 30 países tamién tienen bastantes bisontes europeos arreyaos en programes de cría en cautividá.
The Visit
The Visit ye una película estauxunidense de terror escrita y dirixida por M. Night Shyamalan y protagonizada por Olivia DeJonge, Ed Oxenbould, Kathryn Hahn, Peter McRobbie y Deanna Dunagan. Foi estrenada'l 11 de setiembre de 2015 nos Estaos Xuníos.
Argumentu
Rebecca (Olivia DeJonge) y Tyler (Ed Oxenbould) preparar pa pasar una selmana colos sos güelos John (Peter McRobbie) y Doris (Deanna Dunagan), ente que la so madre Paula (Kathryn Hahn) dir de cruceru col so nuevu noviu. Los dos neños, qu'enxamás conocieron a los sos güelos, pretenden grabar un documental sobre la so visita. Paula nun vio a los sos padres en 15 años, en colándose col so profesor d'institutu, Robert, qu'años dempués la dexó. Cúntalu a Rebecca un pocu sobre la engarradiella que tuvo colos sos padres, pero diz-y que va tener que preguntar a los sos güelos qué pasó'l día qu'ella se coló de casa si quier sabelo. John y Doris recueyen a Rebecca y Tyler na estación de tren. Una vegada asitiáronse na aisllada granxa de los sos güelos, estos dícen-yos a Rebecca y Tyler que nun baxen al suétanu porque hai moho tóxicu. Esa nueche, John diz-y a Rebecca y Tyler que Doris y él son mayores, polo que se van a la cama a los nueve y media. Una hora dempués del "toque de queda", Rebecca aventúrase escaleres abaxo pa comer daqué y atópase a Doris devolviendo mientres sigue caminando. Rebecca dicir a John, pero esti nun-y da importancia, asegurando qu'a cencielles tenía un cólicu. A otru día, los neños xueguen al escondite so la casa y de secute Doris apaez y escuérrelos. Mientres, Tyler va al tendeyón, queriendo saber qué ye lo que s'atopa ende, y recibir un desagradable golor. Cuando s'avera a una mesa sobre la que vuelen mosques, afaya que ta llena de pañales enllordiaos de fieces. Doris diz-y que John tien incontinencia y por cuenta de que avergóñase del so problema, escuende los pañales y depués les quema.
En dos causes vienen dos persones del hospital nel que Doris y John son voluntarios preguntando por ellos, asegurando que tán esmolecíos porque lleven dellos díes ensin dir y que pasaron un montón de coses nel hospital.
Conforme pasen los díes, Rebecca y Tyler danse cuenta de que los sos güelos portar de forma cada vez más estraña. A pesar de que de primeres Rebecca y la so madre achaquen estos problemes a la llocura senil (pos depués John diz-yos que Doris sufre del llamáu "síndrome vespertín", lo que la vuelve más errática mientres la nueche, y el mesmu John paez sufrir Alzheimer), y Tyler empeñar en que daqué raru asocede, pero cuando Rebecca atopa a Doris riéndose sola na so mecedora y diciendo que tien un "ataque d'escuridá", y depués va buscar a John a la tenada y tien el rifle na boca, dase cuenta de que daqué grave ta asocediendo. Doris acepta faer una nueva entrevista y empieza a delirar, cuntando una hestoria na qu'unos seres d'otru planeta viven nun estanque y suelten un líquidu qu'adormilitia a quien se baña nél, nun matándolos, pa finalmente lleva-yos al so planeta.
Entrín y non, Stacy, una de les muyeres del hospital que fora buscar a la pareya de vieyos pa estima-yos la so ayuda mientres ella tuviera en rehabilitación, allega a la casa, y los neños reparen dende la ventana como ella paez bien alteriada. Los vieyos encamentar a dir a la parte de tras de la casa pa charrar, pero depués los neños nun lu ven colase. Rebecca decide face-y casu a Tyler y dexar una cámara grabando mientres la nueche nel salón. Vese una imaxe de Doris espertándose y abriendo y cerrando la puerta repitíes vegaes, y de secute empieza a correr a cuatro pates y asítiase frente a la cámara de golpe, coyer y buscando un cuchiellu. La otra cámara, que ta nel cuartu, amuesa a los hermanos dormiendo. Doris, cámara y cuchiellu en mano, averar a la puerta de los neños y empieza a cutila, tratando d'entrar. Los neños espiértense y deciden nun abrir la puerta. Cuando a la mañana siguiente ven el videu, llamen a la so madre por Skype y diz-yos que precisen que vaigan busca-yos darréu. La so madre asústase y pregúnta-yos qu'ónde tán los güelos. Los neños lleven l'ordenador hasta la ventana pa enfocalos nel esterior y la madre palidece y diz-yos qu'esos nun son los sos güelos. Intenta llamar a la policía y garra'l coche pa dir a por ellos. Los neños deciden azorronar hasta que l'ayuda llegue y Rebecca entrevista al falsu John p'aparentar normalidá, quien lu cunta que trabayaba na mina y que cada nueche solía ver un ser blancu de güeyos mariellos.
Cuando llega la nueche, los neños tán cada vez más asustaos. Invéntense una escusa pa salir de la casa, pero xustu cuando abren la puerta, atopar a Stacy, la muyer del hospital, aforcada nel árbol d'en frente, y xusto l'impostor llega y diz-yos qu'entren, que van xugar a un xuegu de mesa. Rebecca diz que va dir a buscar bateríes pa la cámara y aprovecha pa baxar al suétanu, creyendo qu'ellí ye onde tien escondíos a los sos verdaderos güelos. Nel salón, la falsa Doris empieza a sufrir los efeutos de la so llocura nocherniega y el vieyu llevar a la so habitación. De vuelta al suétanu, Rebecca atopa una semeya de los sos verdaderos güelos y ropa d'un hospital psiquiátricu, y xusto dempués los cadabres de los auténticos John y Doris, entendiéndose que los impostores yeren pacientes del hospital psiquiátricu nel que los vieyos faíen voluntariáu y que los asesinaron y suplantaron la so identidá. "John", qu'en realidá se llama Mitchel, apaez y diz-y que la falsa Doris matara a los sos dos fíos nun estanque por que fueren al otru mundu que creía esistir (entendiéndose entós que la vieya realmente creía qu'esi planeta esistía cuando-y cuntó la hestoria de los seres alienígenas na agua a Rebecca), y que cuando s'enteraron de qu'ellos diben de visita, solo quixo que pudieren ser güelos per una selmana. Entós zarrar na habitación con "Doris". Esta empieza a portase de forma errática de nuevu y escuéndese debaxo de la cama. Rebecca, asustada, xírase y tien que tar de cara al espeyu (daqué que nun podía faer, pos dende la marcha del so padre sentía que nun valía nada) y de secute la vieya cutir contra l'espeyu y abasnar hasta la cama pa intentar esgañala, devolviéndo-y enriba. Rebecca, que coyera un cachu d'espeyu, apuñalar y depués escapa. Mientres, nel salón, Mitchel cutiera na cabeza a Tyler y había-y embadurnado la cara colos escrementos de los sos pañales (yá que yera otra cosa qu'encegolaba a Tyler, los xermes) y de secute Rebecca apaez y ataca al vieyu, que la noquia. Tyler, que sufría un trauma porque taba convencíu de que por cuenta de nun reaccionar nun partíu'l so padre abandonáralos, llánzase sobre Mitchel y cutir la cabeza cola puerta de la nevera, matándolo. Los dos escapen xusto cuando llega la policía y la so madre lléva-yos hasta'l coche.
Vese una nueva entrevista a Paula na que cunta que'l día que se coló, ella cutió a la so madre y el so padre cutir a ella, y dempués Paula colóse. Cunta qu'a pesar d'eso, siguieron llamándola y tratando de ponese en contautu con ella, diciéndo-y que sabía que los sos padres haber perdonáu diba munchos años. Dempués diz-y a Rebecca que por favor nun-y guarde rensía al so padre y dambes abrazar.
Nos títulos de creitu, Tyler rapea sobre la so esperiencia en casa de los sos güelos mientres la so hermana péñase frente al espeyu.
Provincia de Zamora
Zamora ye una provincia española qu'anguaño forma parte de la Comunidá Autónoma de Castiella y Llión. Llenda al norte cola provincia de Llión, al oeste con Galicia y Portugal, al sur con Salamanca y al este con Valladolid. La so capital ye la ciudá de Zamora.
Historia
Antaño formó parte del Reinu de Llión
Cultura
thumb|left|200px|Ilesia de San Pedru de la Nave De cultura llionesa, la llingua asturllionesa caltiénse nes comarques de Senabria, Aliste, La Carbayeda y Sayagu. Xunto al asturllionés fálense en Zamora castellanu y gallego-portugués (conceyos d'Hermisende, Porto, Pías y Lubián). Musicalmente en Zamora tócase la gaita de fole o zamorana nes fasteres de Senabria, La Carbayeda y Aliste, y la chifla llionesa nel restu de la provincia.
Patricia Balbuena
Patricia Jacquelyn Balbuena Palacios ye una abogada peruana qu'exerz como Ministra de Cultura de Perú dende'l 2 d'abril de 2018 nel gobiernu del presidente Martín Vizcarra, asocediendo a Alejandro Neyra.
Biografía
Ye abogada de Pontificia Universidá Católica de Perú con munchos años d'esperiencia na xestión público y social. Foi viceministra de Interculturalidad de payares de 2013 hasta agostu de 2016, direutora executiva del programa Trubiecu Más. Ye magíster en polítiques sociales con mención en Xéneru, Población y Desenvolvimientu, y estudios de doctoráu en Ciencies Sociales, con especialidá n'Antropoloxía pola Universidá Nacional Mayor de San Marcos.
Foi Direutora Xeneral de Ciudadanía Intercultural del Ministeriu de Cultura. Foi tamién asesora de l'Axencia de los Estaos Xuníos pal Desenvolvimientu Internacional y del Bancu Mundial. Tamién foi investigadora de la Comisión de la Verdá y Reconciliación. Ye docente de la Escuela de Gobiernu de Pontificar Universidá Católica de Perú y de la Universidá Nacional Mayor de San Marcos.
El 2 d'abril de 2018 juramentó como Ministra de Cultura de Perú, nel primer gabinete del presidente Martín Vizcarra Cornejo.
Xetá
El Xetá ye una llingua tupí-guaraní casi existinta falada por aboríxenes nel Estáu de Paraná en Brasil.
Giornale de Scienze Naturali ed Economiche de Palermo
Giornale de Scienze Naturali ed Economiche de Palermo (embrivíu Giorn. Sci. Nat. Econ. Palermo) ye una revista con ilustraciones y descripciones botániques que s'edita en Palermo dende l'añu 1865 hasta agora.
Les Loges (Sena Marítimu)
Les Loges ye una comuña francesa del departamentu de Sena Marítimu, na rexón de Normandía. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Rob Reiner
Primeros años
Nació nel senu d'una familia xudía, el 6 de marzu de 1947, nel condáu de Bronx, Nueva York. Fíu del actor y direutor de cine Carl Reiner y de l'actriz Estelle Reiner. Mientres la so mocedá vivió en Nueva Rochelle, Nueva York, nel númberu 48 de la cai Bonnie Meadow. Esta direición guarda semeyanza cola direición ficticia de la familia Petries de la serie The Dick Van Dyke Show que foi creada pol so padre na década de 1960 y la cual namái camuda pol númberu que ye 148. Na so última película Flipped, la historia desenvolver na esquina ente les cais Bonnie Meadow y Renfrew Street.
A la edá de trece años treslladóse xunto a la so familia a California. Estudió na secundaria Beverly Hills High School onde foi compañeru de Richard Dreyfuss, Bonnie Franklin y Albert Brooks. Tres la so graduación ingresó na Universidá de California en Los Angeles y se enroló na carrera de Cine. Tien dos hermanos, Annie Reiner —poeta, guionista y escritora— y Lucas Reiner —pintor, actor y direutor—.
Carrera
Ente los sos filmes más renombraos atopamos "The Sure Thing" (1985), "Cunta conmigo" (1986), "The Princess Bride" (1987), "When Harry Met Sally" (1989), "Misery" (1990) y "A Few Good Men"(1992).
Nun episodiu de la serie South Park tituláu "Butt Out", que trata sobre la campaña contra'l pitu, realizóse-y una parodia. El so personaxe foi representáu como daquién egoísta, con mal temperamentu, gruesu y siempres con comida na so boca y manes. Nel intre del episodiu, el so personaxe llucha contra'l tabaquismu y mientres exhibe los daños potenciales que causa'l pitu tien un mayor deséu de comer, lo que lu lleva a un estáu de nerviosismu bien cercanu a que-y dea un infartu.
Tuvo casáu cola actriz Penny Marshall de la que se divorció, y anguaño ta casáu cola tamién actriz Michele Singer cola que tien 3 fíos.
Filmografía
thumb|300px|Rob Reiner (de pies) col repartu de la comedia [[All in the family.]]
Sainte-Céronne-lès-Mortagne
Sainte-Céronne-lès-Mortagne ye una comuña francesa del departamentu d'Orne, na rexón de Normandía. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Biblia
La Biblia ye un llibru sagráu de diverses relixones del mundu. El términu biblia quier dicir llibros en griegu, pol fechu de qu'esti llibru en realidá ye una coleición d'escritos más pequeños que varía de relixón en relixón. Asina por exemplu, la biblia xudía, tamién conocida como Tanakh, tien 39 llibros, toos ellos formen parte de lo que los cristianos llamen Vieyu Testamentu. Les biblies cristianes tamién son estremaes yá qu'en cuasi toles ilesies el númberu de llibros total ye de 66, distribuyíos ente'l Vieyu Testamentu y el Nuevu Testamentu, sacante na católica y les versiones de les Ilesies ortodoxes orientales, que tienen 72 llibros y delles partes adicionales. Estos escritos reciben el nome de deuterocanónicos, o del segundu canon, yá que nun yeren aceutaos polos primeros cristianos.
Genipa americana
Genipa americana (huito, jagua) ye una especie del xéneru Genipa, nativa del norte de Suramérica (norte de Perú), Caribe, sur de Méxicu, que crez nes selves. thumb|240px|Detalle de la flor thumb|240px|Frutu thumb|240px|Frutos
Carauterístiques
Ye un pequeñu árbol monoico, de 15 m d'altor (raramente de 25 m) y tueru cilíndricu, rectu, de 60 cm de diámetru, con contrafuertes de 1 m. Fueyes opuestes, llanceolaes a oblongues, 20-35 cm de llargu y 10-19 cm d'anchu, verdes escures polenques, de marxe enteru. Flores en visos, blanques, marielles o coloraes, con 5 coroles lobulaes de 5-6 cm de diámetru, y 12 mm d'anchu. El frutu ye una baga comestible de pulgu gruesu, de 4-8 cm de llargu y 4-6 d'anchu, castaña, globosa, escabrosa al tactu, 40-80 granes. Granes fibroses, 8 mm de llargu y 9 mm d'anchu y 2 mm de gruesu, blanques, elipsoides, al ensugar negres.
Tien un númberu de cromosomes de 2 n = 22
Usos
El zusmiu de la fruta inmaduro ye claro, ya induz una reacción química na piel humano camudando'l so color a un azul escuro, polo que ye usáu como pintura corporal. La fruta maduro del huito tómase cruda o en mermelada. La fruta ye ellaborada en fervinchu y bebida como remediu pa la bronquitis. El huito prefier suelu aluvial, crez bien rápido (produz en 3 años), entá en campos anubiertos. Anque pue ser plantáu, ye más frecuente la so dispersión por animales y agua. Ye un bien bon árbol ascendente p'algamar a otros árboles.
Colos frutos maduru y lleldar con aguardiente fai una bébora alcohólico.
El frutu ye insecticida, la magaya untar los indíxenes como empuste. Y tamién bactericida y germicida (probablemente debíu al fenol).
Madera noble, de bona calidá, dura, flexible, bono de trabagar. Fáense caxes, culates d'escopetes, arcos de barriles, carretes, vehículos, bigornies de zapatos, embarcaciones pequeñes, ebanistería, carpintería.
Melecinal: frutu, exudáu, flor, corteza. Corteza (fervinchu): emplégase como remediu pa la gonorrea. Frutu (verde): astringente, antiinflamatoriu, antianémico. Ye fonte natural de fierro, riboflavina y sustances antibacterianas. Flores tóniques y febrífugas.
Les fueyes son alimentu de los guxanos del lepidópteru Aellopos fadus.
Taxonomía
Genipa americana describióse por Carlos Linneo y espublizóse en Systema Naturae, Editio Decima 2: 931. 1759.
Viḷḷarmental (parroquia)
Viḷḷarmental ye una parroquia del conceyu asturianu de Cangas del Narcea. Tien una población de.
Stade
Stade ye una ciudá nel estáu federáu de Baxa Saxonia d'Alemaña, capital del Distritu de Stade y ta a unos 45 km al oeste d'Hamburgu. Travesar el ríu Schwinge. El ríu Elba ta aproximao a 4 km del centru de la Ciudá, al nordeste. Tien casi 47.000 habitantes.
Xeografía
Stade ta asitiada n'en un montículo de sable sólidu que s'enfusa nel valle del ríu Elba. El paisaxe de la contorna ye una llanura aluvial casi plana. Ente Stade y Hamburgu estrechóse'l famosu "Altes Land" ("País Viejo") y el paisaxe al nordeste llámase "Kehdingen".
Historia
Stade ye una de les ciudaes más vieyes del norte d'Alemaña. Los primeros establecimientos humanos nel área de Stade remontar a 30.000 años e.C. a pero l'actual población foi fundada alredor del añu 800, cerca d'un antiguu castiellu saxón abandonáu (la "Schwedenschanze"). Nel añu 994, la ciudá foi mentada per primer vegada por cuenta de un ataque de los viquingos.
Hasta'l sieglu XIII, la importancia de Stade resultaba de la so posición como l'únicu puntu d'encruz del baxu ríu Elba. La ruta de comerciu conducía dende la Península de Xutlandia al traviés de Schleswig-Holstein hasta'l puertu d'Itzehoe y salía al alcuentru de les rutes de comerciu en direición a Paderborn y Hannover. Dempués de la estinción de los condes de Stade, la Ciudá pasó a manes d'Enrique'l Lleón. En 1209 l'emperador Otto IV dio-y a Stade los privilexos de ciudá, de cuenta que l'arzobispáu de Bremen quedó confirmáu en 1236.
Na Edá Media (dende 1200 hasta 1601), Stade foi miembru de la Lliga Hanseática, pero dempués foi clisada por Hamburgu. En 1279 el conseyu dio'l so propia constitución, los "Estatutos de Stade". La reforma protestante foi introducida en 1522.
Dempués de la Guerra de los Trenta Años Stade foi ocupada por Suecia en 1645 y formó un parte d'esi país hasta 1712. La ciudá funcionó como capital de los territorios suecos nel nordeste d'Alemaña y dalgunos de los edificios construyíos polos suecos inda tán n'usu.
Na gran quema del 26 de mayu de 1659 quemáronse les dos terceres partes de la Ciudá; foi reconstruyida col mesmu diseñu. En 1355 y el 1712, Stade sufrió la epidemia de la Peste Negro, que mató a lo menos del 30 al 40% de la so población.
Dempués d'una curtia ocupación por Dinamarca, Stade foi parte del principáu de Hannover de 1715 a 1866 cuando esti Estáu foi amestáu por Prusia. El gobiernu prusianu finalmente dexó la espansión de la Ciudá y el desenvolvimientu de la industria y del comerciu. Stade recibió una conexón de ferrocarril.
Mientres la estancia de los nazis, los xudíos de Stade fueron deportaos y asesinaos cuando nun pudieren fuxir. Mientres la Segunda Guerra Mundial, Stade solo resultó pocu afeutada polos bombardeos aliaos. Dempués de la Guerra, munchos refuxaos del este d'Alemaña asitiar na Ciudá.
La Ciudá
thumb|Stade en 1640.
El centru de Stade ye'l cascu antiguu, asitiáu na isla del ríu Schwinge. Alredor d'ella atopen dellos barrios como Riole, Hohenwedel, Schölisch, Kopenkamp, Kehdingertors Vorstadt, Hohentors Vorstadt, Schiffertors Vorstadt, Ottenbeck, Altländer Viertel, Klein Thun, Groß Thun, Barge und Riensförde.
Tamién esisten los conceyos de Bützfleth, Haddorf, Hagen y Wiepenkathen que tienen la so propia representación política nos conseyos municipales. Estos conseyos tienen ente 9 y 13 miembros. El tamañu depende del númberu d'habitantes del barriu. El voceru ye'l Ortsbürgermeister (alcalde del barriu). Ye obligatoriu pa les autoridaes escuchar los conseyos municipales al respective de cada aición importante que concierne al conceyu. Sicasí, la decisión final tomar el conceyu de la ciudá de Stade (Stadtrat).
Política
El conceyu consiste del alcalde y del conceyu de la Ciudá. Nes eleiciones de 2011 Silvia Nieber (SPD) foi escoyida alcaldesa. El conseyu tien 41 escaños.
Edificios
thumb|Vendedora de Pexe. El cascu antiguu ye unu de los más bellos d'Alemaña. Asitiáu na isla del ríu Schwinge y arrodiáu de les vieyes fortificaciones sueques tien munches cases antigües de parés entramadas. El pintorescu antiguu puertu hanesático conforma'l nucleu del centru históricu con munchos bodegones y restoranes al campu pel branu.
Los edificios más importantes son los dos ilesies, la de los Santos Cosme y Damián y la de San Wilhadi, dambes de la Edá Media. La vieya casa consistorial foi construyida dempués la gran quema en 1667. El gobiernu suecu dexó n'heriedu'l "Schwedenspeicher" (Almacén de Cebera) y el "Zeughaus" (Casa d'Armamentu). El Monesteriu de San Juan ("Johanniskloster") atópase cerca de la Ilesia de los Santos Cosme y Damián.
Cerca de Stade atópense les torres llétriques de les llinies 1 y 2 pal encruz del Elba. Les torres de la llinia 2 son les más altes del mundu.
Economía
Nes últimes décades, Stade viose bien beneficiada pola presencia de les industries química y aeroespacial nel ríu Elba, tales como Dow Chemical y Airbus. Otra empresa importante ye "Alúmina Óxido Stade".
Tamién tuvo una planta d'enerxía nuclear nel ríu Elba que foi coneutada a la rede d'enerxía en 1972, convirtiéndolo nel segundu reactor alemán más antiguu. De resultes de la decisión alemana de proceder al apagáu de les plantes de xeneración d'enerxía nuclear, Stade resultó la primer planta afeutada, cerrándose permanentemente el 14 de payares de 2003. El procesu d'esmantelamientu de la instalación calcúlase que va quedar rematáu en 2015.
Pela redolada d'Airbus formóse una rede d'empreses que trabayen con materiales compuestos de fibra de carbonu. Llámase CFK-Valley y ye únicu n'Europa. Millones d'euros tán invirtiéndose na esploración d'esti material.
Tamién hai una clínica rexonal, el "Elbe-Klinikum Stade", con 570 cames.
Tránsitu ya infraestructura
Stade ta asitiada na llinia de ferrocarril Hamburgu-Cuxhaven y nel puntu d'encruz de les carreteres federales B73 (Hamburgu-Cuxhaven) y B74 (Stade-Bremen).
En 2007, una llinia de ferrocarril metropolitana enllargó'l percorríu dende Hamburgu hasta Stade. Los trenes que salen de Stade cada 60 minutos lleguen al centru de Hamburgu n'aproximao una hora. La nueva conexón llevar a cabu cola mira de qu'amonte'l curiosu de la Ciudá tantu pa los negocios como pa residencia de persones que trabayen en Hamburgu.
En 2008 rematóse la construcción de la primer parte de l'autovía A 26 Hamburgu-Stade. Tol proyeutu tendrá de tar termináu en 2015.
Stade tien sobre'l Elba un puertu comercial que sirve a la industria de la rexón. A futuru considera ampliase considerablemente'l puertu de cuenta que dexe'l tresporte de contenedores. thumb|STADEUM.
Turismu
Por cuenta de la guapura del pintorescu barriu vieyu, de los paisaxes de la contorna y la so proximidá a Hamburgu, Stade convirtióse nun destín importante del turismu nel noroeste d'Alemaña. El ríu Elba tamién ufierta munches posibilidaes pa los visitantes. Hai seis hoteles, delles pensiones y un albergue xuvenil bien modernu. Una piscina cubierta climatizada con munches atraiciones ta abierta tol añu hasta l'empiezu de la temporada de la piscina al campu pel branu. Na ribera del ríu Elba hai sableres de sable blancu.
Pueden afayase pueblos pintorescos ya ilesies vieyes na rexón de Stade. Stade ta asitiada na Ruta de los Molinos y la Ruta alemana de Fachaes Entramadas. thumb|Órganu na Ilesia de los Santos Cosme y Damián.
Cultura
L'auditoriu municipal Stadeum ye una moderna sala de congresos y ufierta tamién el so espaciu pa obres de teatru, conciertos, fiestes y otros actos.
Stade tien diversos museos como'l Muséu del "Schwedenspeicher", la Casa d'Artes (Kunsthaus), el Muséu Rexonal (Heimatmuseum) y el Muséu de Teunoloxía y Tránsitu.
Una peculiaridá de Stade y la so rexón son los órganos. Les ilesies antigües alluguen dalgunos de los más famosos órganos del mundu, especialmente de los sieglos XVII y XVIII. Estudiantes de música de munchos países averar a la Ciudá pa tocar los preseos y hai conciertos práuticamente cada fin de selmana. Hai más de 70 órganos históricos pela redolada de Stade y l'Academia d'Órganos de Stade (Orgelakademie Stade) ye bien conocida pola calidá del so trabayu.
Relixón
Güei aproximao 60 % de la población son luteranos y 8 % católicos.
Nun principiu, la zona de Stade pertenecía al arzobispáu católicu de Bremen. Ente 1522 y 1527 les idees del reformador Martín Lutero fixéronse populares na Ciudá, y dende entós y mientres dellos sieglos, Stade foi una ciudá casi puramente protestante. Anguaño la zona de Stade pertenez a la Ilesia luterana estatal de Hannover. Amás de los luteranos hai delles confesiones de protestantes ensin afiliar a la Ilesia Evanxélica n'Alemaña.
A partir de 1945 volvió haber mises católiques pa los refuxaos y movíos de les provincies del este d'Alemaña d'esa confesión. Tamién se construyó la Ilesia católica del Santu Espíritu.
En 2007 los musulmanes construyeron la primer mezquita en Stade. Amás hai una parroquia de la Ilesia de Xesucristo de los Santos de los Últimos Díes.
Educación ya Investigación
Na Ciudá hai dos institutos d'enseñanza media, l'Atenéu (Athenaeum) y el “Vincent Lübeck-Gymnasium”, y cuatro escueles altes profesionales (árees temátiques: Teunoloxíes de la Información, Ciencies de la Nutrición, Asuntos Sociales y Económicos). Amás de dos escueles secundaries, Stade cuenta con numberoses escueles primaries, les escueles especiales, una escuela Waldorf y un colexu comuñal.
Dende 2006, Stade ye la sede de la escuela téunica cimera privada Göttingen-Stade. Equí per primer vegada n'Europa pueden llograse títulos de grau nes asignatures de materiales compuestos de fibra de carbonu.
Medios d'Información
Cada selmana publiquen los periódicos gratuitos Wochenblatt y Mittwochsjournal. Apurren artículos d'interés local y finánciense por aciu anuncios publicitarios d'empreses locales.
Radio: sobremanera escúchense la emisora pública de Baxa Saxonia, el NDR, Radio Antenne, ffn.
Clima
Por cuenta de la influencia marítima, el clima ye más nidiu que nel interior oriental.
Los meses más templaos en Stade son xunu, xunetu y agostu, con temperatures medies de 19,9 a 22,2 °C. Los más fríos son avientu, xineru y febreru, con temperatures medies de -1,4 a 0 °C. Les temperatures alredor de 28 °C nun son improbables pel branu. Dende la década de 1990 les temperatures máximes llegaron a algamar hasta 38,5 °C (20 de xunetu de 2006). El clima ye húmedu mientres tol añu. Nel intre del añu, amenorgóse'l permediu de 746 mm de precipitaciones, especialmente nos últimos años (2004-2008).
NGC 77
NGC 77 ye una galaxa lenticular alcontrada na constelación de Cetus.
William C. Stokoe
William C. Stokoe foi un llingüista y profesor estauxunidense, profundizador de les investigaciones modernes sobre la llingüística de les llingües de señes de los sordus.
Datos biográficos
William C. Stokoe nació en Lancaster, New Hampshire, en 1919, y morrió en Chevy Chase, Maryland, el 4 d'abril de 2000. La so vida profesional trescurrió, casi totalmente, na Universidá de Gallaudet, de la cual aportó a profesor eméritu.
En 1955 ingresó a la Universidá de Gallaudet como profesor d'inglés pa los estudiantes sordos. Impresionáu pola riqueza de la llingua de señes de los sos alumnos, que s'escluyía entós de los preseos d'enseñanza, Stokoe empezó a desenvolver un métodu descriptivu que-y dexara afayar nesi códigu xestual estructures llingüístiques.
En 1960 publicó la monografía Sign Language Structure (Estructura de la llingua de señes), na que propón que les señes pueden ser analizaes como compuestos simultáneos de tres elemento ensin significáu (morfemes xestuales): una forma de la mano (queirema), una actividá de la mano (quinema) y un llugar ocupáu pola mano (toponema). Ello dexó-y argumentar que la llingua de señes usada polos sos estudiantes yera un códigu doblemente articuláu, esto ye, una llingua natural. Con esto afondó nun campu d'investigaciones que güei se conoz como la llingüística de les llingües de señes, empecipiada nel sieglu XVIII por Lorenzo Hervás y Panduro y siguida nel XIX, ente otros, por Augusto Bebián.
Amás del so trabayu científicu, qu'algama dellos cientos de títulos, Stokoe foi un entusiasta editor, que sofitó les investigaciones sobre les llingües de señes en tol mundu al traviés de la revista Sign Language Studies y de la editorial Linstok Press, qu'él fundó y les cualos dirixó hasta la so muerte.
Anne Stine Ingstad
Anne Stine Ingstad ( foi un arqueóloga noruega que, xunto col so maríu Helge Ingstad, afayaron los restos d'un asentamientu Viquingu en L'Anse aux Meadows na provincia canadiense de Newfoundland and Llabrador en 1960.
Biografía
right|thumb|Estatues noruegues instalaes enantes sobre'l sitiu históricu de L'Anse aux Meadows, Newfoundland and Llabrador Anne Stine Moe nació y crióse en Lillehammer, nel Condáu d'Oppland, Noruega. Los sos padres fueron l'abogáu Eilif Moe (1889-1954) y Louise Augusta Bauck Lindeman (1886-1966). Ingstad foi la hermana del compositor Ole Henrik Moe, historiador d'arte noruego y pianista y fíu de Ole Henrik Moe. Casóse con Helge Ingstad en 1941, dempués de lo que convirtióse na so collaboradora científica
Estudió Arqueoloxía na Universidá d'Oslu na década de 1950. En 1960 el so maríu afayó los restos del asentamientu viquingu en L'Anse aux Meadows na Islla de Terranova. Ente 1961 y 1968, Anne Stine Ingstad condució una escavación con un grupu internacional d'arqueólogos de Suecia, Islandia, Canadá, Estaos Xuníos y Noruega. La escavación reveló los restos d'un asentamientu nórdicu. Estos restos incluyíen cases d'adobe, una fragua, horno y un tendeyón. L'asentamientu ye agora patrimoniu de la Humanidá d'UNESCO y unu de los Sitios Históricos Nacionales de Canadá.
Giornale de Scienze, Letteratura ed Arti per la Sicilia
Giornale de Scienze, Letteratura ed Arti per la Sicilia (embrivíu Giorn. Sci. Sicilia) foi una revista con ilustraciones y descripciones botániques qu'editóse en Palermo dende l'añu 1823 hasta 1842.
Anne Stine Ingstad
Honores
Polos sos esfuerciu, en 1969 a Anne Stine Ingstad foi-y dau un doctoráu honoris causa pola Memorial University of Newfoundland. En 1992 tamién recibió un doctoráu honorariu na Universidá de Bergen. Foi nomada comendadora de la Orde de San Olaf, y convirtióse en miembru de l'Academia Noruega de la ciencia.
Sainte-Honorine-la-Chardonne
Sainte-Honorine-la-Chardonne ye una comuña francesa del departamentu d'Orne, na rexón de Normandía. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Sainte-Gauburge-Sainte-Colombe
Sainte-Gauburge-Sainte-Colombe ye una comuña francesa del departamentu d'Orne, na rexón de Normandía. Llenda con.
La Londe
La Londe ye una comuña francesa del departamentu de Sena Marítimu, na rexón de Normandía. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Cristina Medina
Cristina Medina ye una actriz, cantante y monologuista española, más conocida pol so papel de Nines Chacón na serie La que se avecina.
Biografía
Ye vocalista del grupu La Cristi & Los Que Vengan.
Viḷḷatexil (parroquia)
Viḷḷatexil ye una parroquia del conceyu asturianu de Cangas del Narcea. Tien una población de.
Keita Irumagawa
Keita Irumagawa (入間川 景太, ) ye un futbolista xaponés.
Saint-Helier
thumb|Saint Helier en 2010. Saint Helier ye la mayor ciudá y capital de Xerséi, una dependencia del Reinu Xuníu allugada nes Islles de la Canal, anque la casa del gobiernu alcuéntrase en Saint Saviour. Tien una población de. La parroquia cubre una área superficial de 10,6 km², siendo'l 9% del área total de la islla. L'escudu de la parroquia son dos hacha cruciaes d'oru nun fondu azul, simbolizando'l martiriu de Helier y el mar.
Ḥanói
Ḥanói (en vietnamita: Hà Nội) ye la capital de Vietnam. Tien una población estimada de 3.145.300 d'habitantes (en 2005). Anteriormente foi la capital de Vietnam del Norte ente 1954 y 1976. La ciudá asítiase na oriella derecha del ríu Colloráu. La so industria incluye la fabricación de ferramientes, productos químicos y artesaníes.
Historia de la ciudá
Foi fundada pol rei Ly Thai To en 1010, y el so nome varía a lo llargo de los sieglos : Kecho, Dai La, Thang Long, Dong Kinh (del chinu dong jing, que significa «capital del Este»), que foi llatinizada en Tonkín. El nome de Tonkín designa anguaño la provincia qu'arrodia la ciudá, ye dicir el Norte del Vietnam actual.