cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Casquería
Indonesia y Malasia
N'Indonesia y Malasia son bien populares les coraes de xata y cabra frites o en sopes, consumiéndose cuasi toles partes del animal. L'estómagu de xata (babat) y l'intestín (iso) son populares, tantu tostaos como cocíos, na cocina javanesa. El pulmón de vaca o cabra (paru) espolvoriscáu con cúrcuma y fritu sírvese de cutiu como acompañamientu del arroz, especialmente nel siempres popular nasi lemak. La tripa usar nunes poques recetes, tantu salteada como en gravy. El fégadu tuéstase o saltea en delles recetes de verdura. El primeru emplégase tamién dacuando nun platu picante llamáu rendang. La llingua de xata o cabra tostar en rodajas, dacuando en mueyu picante. Los sesos tómense dacuando pero nun son bien populares nes zones urbanes. Los menudillos de pollu y coríu tamién se suelen consumir.
Xapón
En Xapón les asadures de pollu fáense de cutiu en brocheta a la parrilla de carbón como yakitori, pa sirvise xunto a bébores nun izakaya (pub de comida xaponés). Les coraes procedentes de ganáu tamién s'empleguen en ciertos platos, como'l yakiniku. Sicasí, los xaponeses suelen refalgar la casquería procedente d'animales grandes por cuenta de la tradicional preferencia pola llimpieza, derivada de les creencies sintoístes sobre la pureza. Mientres la Segunda guerra sino-xaponesa, les tropes xaponeses prindaben gochos de los granxeros chinos y sacrificar p'aprovechar solo los músculos principales (nun se consumía la cabeza, les pates nin les coraes).
Paquistán
En Paquistán peracábense los sesos (maghaz), pates (paey), cabeza (siri), estómagu (ojhari o but), llingua (zabaan), fégadu (kalayji), reñones (gurda), caldares (kheeri) y criadillas (kapooray) de cabra, según el corazón y el fégadu de pollu. Un platu popular, el kata-kat, consiste nun amiestu de especies, sesos, fégadu, reñones y otres coraes.
Nepal
En Nepal considérense delicies los sesos (gidi), pates (khutta), cabeza (tauko), piel del estómagu (bhudri), llingua (jibro), fégadu (kalejo), reñones, pulmones (phokso), intestinos fritos (aandra), sangre frito (ragati) y en menor midida les criadillas de cabra, teniendo muncha demanda en Dashain, cuando les families axúntense y tomar con güisqui y cerveza. El corazón y el fégadu de pollu tamién se tomen, pero los menudillos son más apreciaos.
thumb|[[Sopa de coraes de gochu.]]
Singapur
En Singapur la sopa de coraes de gochu ye un platu frecuente nos hawker centres. Por cuenta de la cercanía y l'amiestu étnico, atópense tamién munches de les recetes presentes n'Indonesia y Malasia.
Vietnam
Los vietnamites y cantoneses consumíen sesos de monu, pero anguaño ye bien raru, ufiertándose principalmente a turistes occidentales adineraos.
Irán
N'Irán empleguen llingua (zabaan), pates (paa o pache), fégadu d'oveya (jigar), corazón (qalb), pulmón (shosh), criadillas (dombalan) y reñones en ciertos tipos de kebab, resultando bien populares, al igual que los intestinos y l'estómagu d'oveya, anque esti postreru cuezse. Los sesos y llingua d'oveya, al igual que les articulaciones de les rodía, usar nun platu formal d'almuerzu llamáu kale pache (lliteralmente ‘cabeza y pierna’ "head and leg"), cocíos n'agua con xudíes y consumíos con pan tradicional.
El Líbanu
N'El Líbanu usen sesos de corderu en platos nikhaat y dacuando pa prepara sándwiches. Una tradición menos frecuente anguaño ye'l consumu de güeyos de pexe, tanto crudos, como cocíos o tostaos. Otru platu popular na rexón ye'l korouch, consistente n'intestinos d'oveja relleno d'arroz.
Llista d'asteroides/53201–53300
... | Previu | Llista d'asteroides | Siguiente | ...
Casquería
Norteamérica
thumb|Criadillas (Rocky mountain oysters, lliteralmente ‘orca de les Predreses’).
Nos Estaos Xuníos el consumu de menudillos (giblets) de pollu, pavu y coríu ye muncho más frecuente que'l de coraes de mamíferu, a esceición del fégadu, que se toma con bastante frecuencia. El chopped liver, consistente fégadu de pollu molíu, entemecíu con grasa de pollu y cebolla, ye una receta común. Un exemplu de receta con casquería bovina ye'l pepper pot de Filadelfia, un estofado fechu con tripa.
Les coraes de mamíferu son daqué más populares nel sur del país, incluyendo delles recetes chitterlings, monizuela y fégadu de pollu, y estómagu de gochu. El scrapple, que dacuando se fai con coraes de gochu, ye relativamente común nel nordeste del país, especialmente en zones con población amish. El sándwich de sesos fritos ye una especialidá del valle del ríu Ohio. Les Rocky Mountain oysters (‘orca de les Predreses’) o prairie oysters (‘orca de pradería’), criadillas de toru tostaes, son una delicia consumida en rexones dedicaes a la cría de vacunu del oeste d'Estaos Xuníos y Canadá.
Australia
N'Australia la casquería consúmese principalmente en pastel de carne pastel de carne y otros platos étnicos. La llexislación local esixe que los productos que contienen casquería etiquétense convenientemente. La presencia de sesos, corazón, reñón, fégadu, llingua o tripa tien de ser declarada bien específicamente, o más genéricamente como casquería. Otres variedaes, como sangre, páncrees, migollu y timu, tienen de declarase espresamente.
Salú y seguridá alimentaria
Nun ye seguro consumir casquería de ciertos animales:
Tripes
thumb|Detalle de tripes, llistes pa la so preparación. thumb|Gelatina de [[dureces a la madrilana.]] thumb|Escaparate d'una tienda en [[Llión (España) qu'amuesa les distintes clases de tripes pa embutir que viende nel so interior (tripería).]] Tripa, o tripes, nel so conceutu básicu, ye'l tubu dixestivu de los seres vivos del reinu animal, yá sía consideráu en tou o en parte, y indiferentemente espresáu en singular o en plural, integráu, de manera fundamental, pola farinxe, l'esófagu, l'estómagu, el intestín delgáu y el intestín gordu.
Nel so conceutu culinariu, les tripes son un determináu tipu de réfugu comestible procedente de los estómagos de diversos animales de granxa. Con ellos realícense diverses preparaciones culinaries en diverses cocines mundiales, usándose preferentemente l'estómagu de tenral. N'Europa (como por casu los dureces d'España) y en diversos países d'América Llatina según zona y receta denominar mondongu, guatita, tripa mishque, pancita o menudu. Suelen atopase a la venta frescos, cocíos na so propia gelatina, en llata y envasados al vaciu. Tán consideraos como un platu de gustu adquiríu.
Nel so conceutu instrumental, la tripa ye, o les tripes son, l'envase tradicionalmente utilizáu pa embutir y caltener los alimentos cárnicos, tales como'l chorizu, la morciella, el salchichón, el llombu embuchado, etcétera.
Carauterístiques
Trátase d'una preparación culinaria fecha a base del estómagu y les tripes del gochu o de la vaca, anque puede estendese al restu de los rumiantes. L'estómagu d'esti tipu d'animales tien tres compartimientos previos bien estremaos: retículo (redecilla), rumen (banduyu), y omaso (llibru). L'estómagu verdaderu denominar cuayar (estómagu verdaderu), llamáu tamién ventrículu o abomaso. Los alimentos ellaboraos a lo llargo de tol mundu con esta parte de l'anatomía de los rumiantes tomen dende l'alimentación humana, hasta la d'animales. Ciertes industries d'alimentos p'animales ellaboren los sos productos con esti ingrediente.
Les tripes emplegaes na ellaboración de productos alimenticios pa humanos suelen ser llavaes mientres hores nuna cocción d'una salmoria de baxa concentración de sal.
Mondongu venezolanu
El mondongu o sopa de mondongu ye básicamente una sopa o fervíu que'l so ingrediente principal ye la banduyu de res (dureces), que ye primeramente llimpiada y picada en pequeños cuadros, d'unos 2 centímetros de llau, y cocinaos n'olla xunto con diversos ingredientes como: papes, garbanzos ñame, ocumo, yuca, cenahoria o bolines de masa de farina de maíz precocida. Inclusive se suel tamién amestar plátanu maduru (principalmente n'Oriente).
El procesu esixe considerable tiempu de cocción ( con cuenta de dexar que'l banduyu allandiar ), y da como resultáu una sopa trupa, colorida, daqué duce y bien nutritiva. N'ocasiones añedir a la preparación paticas de cochino, picaes en cachos o ruedes, inda cuando xeneralmente utilícense pates de res col mesmu fin.
Gribskov
El Gribskov ye una amplia zona montiega nel nordeste de la islla de Selandia, Dinamarca y el cuartu monte más grande del país. Atopar al norte de la ciudá de Hillerød y al oeste del llagu Esrum, dientro de les llendes del conceyu de Gribskov. Tien una superficie averada de 5600 hai. Solo ye superáu polos montes de Silkeborg, el monte de Rold y el plantíu de Klosterheden.
Tripes
Mondongu venezolanu
Esiste tamién una variante denomada mondongu marín, y consiste n'amestar sopa de mariscos (camarones, calamares, pulpu, mejillón) a l'anterior preparación.
Gnorimopsar chopi
Gnorimopsar chopi, llamáu tamién tordu charrúa o guira-hú ye una especie d'ave perteneciente a la familia de los ictéridos. Ye la única especie del xéneru Gnorimopsar.
Gribskov
El nome del monte provién de grib, una antigua espresión danesa que denota una área ensin un propietariu determináu, y skov, que significa "monte", de suerte que Gribskov significaría aproximao "monte común". Nel sieglu XIII el monte pertenecía al monarca de Dinamarca. Darréu, el monesteriu cisterciense de Esrum utilizó una parte del área, pero cola reforma protestante tol monte tornó a propiedá de la Corona.
Dende'l sieglu XVI al XVIII los reis utilizaron l'área principalmente pa caza y como zona de llendo pa la cría de caballos del castiellu de Frederiksborg. El rei Federico II llevó agua a Frederiksborg dende'l llagu Store Gribsø al traviés d'un sistema de canales, que les sos traces entá son visibles.
El Gribskov ye una Zona d'Especial Proteición pa les Aves y una Zona d'Especial Caltenimientu. Gribskov foi inscritu na llista del Patrimoniu de la Humanidá de la Unesco en 2015 como parte del conxuntu Paisaxe cinexético de montería de Selandia Septentrional.
Década del 1220
Fechos
Una década enantes / Una década depués Sieglu: Tabla añal del sieglu XIII ( Sieglu XII - Sieglu XIII - Sieglu XIV)
Leyrieu
Leyrieu ye una comuña francesa del departamentu d'Isère, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Tripes
Mondongu venezolanu
Otra variante ye'l llamáu mondongu de chivu el cual ellabórase con banduyu y pates de ganáu caprino. Esti platu ye típicu de la zona occidental del país, concretamente nos estaos Lara y Falcón.
Mondongu ecuatorianu
Conocíu popularmente como guatita, ye un estofado a base de maní, tomate, cilantro, lleche, pimientos, aceite, sal, pimienta, comín, oriéganu al gustu, achiote o color y cachos d'estómagu de vacunos (tamién conocíu como llibrucu); particularmente sirvir con arroz. N'Ecuador ye bien conocida tamién por que a'l comela amenorga los efeutos de la matinada, por ello esisten restoranes especializaos na preparación d'estos platos les fines de selmana, ye bien frecuente atopar nos restoranes esti platu y polo xeneral dependiendo del llugar pueden tar llenu de persones lo qu'indica que la so preparación y sabor ye la meyor.
Tauraco livingstonii
Tauraco livingstonii ye una especie d'ave cuculiforme de la familia Musophagidae que vive en sureste d'África.
Tripes
Mondongu panamiegu
El mondongu en Panamá cocinar con cebolla, ayu, sal, pimienta negra, mueyu de tomate, culantro, arbeyos; de normal acompáñase con arroz blanco. En Panamá ye bien común que toles comíes tean bien condimentas con culantro nos platos típicos de la rexón. Otra versión ye'l mondongu a la culona, que trai ingredientes extras como pates de puercu, chorizu de puercu, y ají criollo etcétera.
Tauraco livingstonii
Distribución
Estiéndese per Burundi, Malaui, Mozambique, Sudáfrica, Tanzania, y Zimbabue.
Tripes
Mondongu colombianu
thumb|Sancocho de mondongu colombianu. El mondongu, sancocho de mondongu o sopa de mondongu ye una sopa típica de la cocina colombiana, bien estendida nos departamentos de la Costa Caribe, Santander, Altiplanu Cundiboyacense y Antioquia.
Na Mariña Caribe prepárase cocinando n'agua trozo de banduyu de res (dureces) cortaos en cuadraos, pata de res, mazorca, papa, yuca, ñame, arbeyeras, cenahoria, comín, cilantro y cebolla en caña.
N'otres rexones inclúi pates de cochino blandes tamién en trocitos, diversos vexetales y verdures, tou cocináu por llargu tiempu y acompañáu d'aliños y especies. Esisten variedaes como'l mondongu de tres carnes.
Mondongu peruanu
El mondongu o patasca preparar nel Valle de Tarma y nel Valle del Mantaro. Precísase banduyu de res o carneru, carne de chancho, maíz peláu o pa mondongu, apiu y sal, llogrando un sabor prestoso d'altu valor nutricional.
La preparación efectúase especialmente na nueche, pa lo cual ponse a ferver nuna olla grande'l maíz peláu (especial pa esti platu), les carnes y el mondongu. Pa saber si yá esta cocíu, tien de verificase que'l caldu yá tomara un calor blanco y que'l maíz yá españara. Al momentu de sirvir, nun platu fondo y grande, échase primero'l caldu col llamátigu (maíz), enriba échase la carne y el mondongu especialmente trozado, depués afátase con una rodaja de rocoto y perexil picáu.
Mondongu rioplatense
N'Arxentina, Uruguái, Paraguái y Región Sur del Brasil la pallabra mondongu práuticamente acútase nel so usu gastronómicu a les partes del estómagu rumiante llamaes llibru y -especialmente- al cuayar, casi coincidiendo en tal sentíu colo qu'en munches zones d'España ye llamáu dureces.
Hasta entamos de s XX el mondongu yera consideráu un platu típicu de la población negra por cuenta de que basábase nuna de les partes más barates d'un res, esto queda atestiguáu -ente otros testos- nel llibru El Mataderu d'Esteban Echeverría, por tal motivu dellos barrios humildes de ciudaes rioplatenses fueron moteyaos "Barrios del Tambor" (yá que este yera un instrumentu musical frecuente ente negros y morenos) y “Barrios del Mondongu”.
El mondongu más típicu d'Arxentina, Uruguái y Paraguái suel ser un guisu realizáu col cuayar d'una vaca (menos frecuentemente col "llibru" o llibrucu). Esta parte del estómagu rumiante llávase bien, fraccionar en dados y ponse a ferver dientro d'una olla o cazu n'abondosa agua hasta que quede "a puntu", ye dicir masticable anque no posible ensin reblandecimiento. El tipu de guisu más común acompaña al cuayar colos siguientes ingredientes: arroz descascarado, papes ( pataques ) cortaes en cubos de medianu tamañu, rodajas de cebolles, dientes d'ayu y tomates. En virtú de los distintos tiempos de cocción de cada unu de los ingredientes mentaos, estos van añediendo gradualmente, siendo lo más común que primero s'añedir el cuayar, depués l'arroz y los papes y d'últimes el tomate.
L'anterior sueli ser la receta básica d'un mondongu rioplatense, anque les variaciones son casi infinites (lo más común ye que se-y añedir diverses especies, cuantimás ají y pimentón, según rodajas de chorizu coloráu, cubos o rodajas de zapallo, porotos, garbanzos, arbeyeres (arbeyos) etcétera). Tou esto cocínase a poco fueu hasta que tolos ingredientes tengan la consistencia xusta pa ser inxeríos. Encamiéntase l'agregu de los aliños y especies a la fin de la cocción. Esta forma de preparar el mondongu, conozse como Buseca términu que deriva «büsèca», (del xermánicu butze: coraes), voz del dialeutu de Varese en Lombardía, Italia.
Una preparación bien senciella de mondongu rioplatense -abondo distintu d'un guisáu- ye'l ferver la banduyu o cuayar (y si ye'l casu, el llibru) hasta que tea a puntu y depués marinarlo o, más cenciellamente, rociarlo con vinagre.
Mondongu de República Dominicana
El mondongu de República Dominicana ye preparáu básicamente una sopa o fervíu que'l so ingrediente principal ye'l banduyu de res, de gochu o chivu anque'l gustu principal ye'l de res. Dempués de ser llimpiáu de la so grasa natural llavar con abondosa agua y naranxes agries. Darréu ponse a ferver, dempués d'una a dos hores de fervíu, la testura ye ten de ser blanda, pícase y delles persones ferver nuevamente con agua llimpio. luegos píquense los ingredientes se sofrie xunto al mondongu y llistu pa sevirlo.
Gnorimopsar chopi
Distribución xeográfica
Alcuéntrase n'Arxentina, Bolivia, Brasil, Paraguái, Uruguái y nuna bien pequeña área al sureste de Perú (nel Departamentu de Madre de Dios).
Hábitat
L'hábitat d'esta especie allúgase selves húmedes, subtropicales o tropicales especialmente húmedes o llanures de banzaos, praderíes, y montes trupos.
Tripes
Europa
N'Europa pueden atopase diversos países qu'ellaboren platos coles tripes de los animales, puede dicise que como carauterística xeneral munchos d'esto platos tienen identificaciones nacionales como ye'l casu de los Haggis escoceses, ellaboraos con tripes de corderu y cebera.
Dureces españoles
thumb|Platu de [[Zarajos, ye dicir tripes de corderu.]] thumb|Gelatina de dureces a la madrilana. Los platos que contienen elementos de casquería suelen ser bien habituales na cocina española, Una de les cocines que d'una forma más popular emplegaron esti ingrediente ye la madrilana onde les sos dureces a la madrilana tienen una gran tradición dende hai yá años. La cocina madrilana tomó de l'asturiana inflúi por cuenta de les inmigraciones d'asturianos a la capital mientres empiezos de sieglu. De la mesma forma pueden atopase influencies na cocina lleonesa. Les dureces son sirvíos anguaño como una tapa típica de la cocina. Un platu bien habitual nes cartes de los meses ivernizos ye un estofado bien típicu de la gastronomía gaditana llamáu menudu que consiste en dureces con garbanzos.
En Galicia les dureces son un platu con gran tradición y popularidá. Na preparación a la gallega siempres s'acompañen con garbanzos y arréglense con pimentón y cominos.
Nel norte d'España suélense consumir con gran avezamientu y de esta forma nel conceyu de Noreña onde s'ellabora la mayor parte de la producción. La tradición chacinera y la presencia d'industries cárnicas en Noreña, converten el más pequeñu de los conceyos asturianos n'unu de los de mayor importancia gastronómica. Prueba d'esa relevancia ye'l festival gastronómicu dedicáu a les dureces. Los númberos que presenta esta fiesta gastronómica dan una idea de la so importancia y aceptación popular: más de 10000 comensales (doblando la población normal de Noreña), daqué más d'una trentena d'establecimientos hosteleros collaboradores y más de 3 tonelaes de dureces, preparaos según una receta tradicional y secreto, que se tresmite de xeneración en xeneración de cocineros. Les dureces son el platu más típicu del conceyu, que tien una desenvuelta industria chacinera. Pa garantizar l'ésitu na mesa les dureces son llimpiaos a conciencia, metiéndose mientres un día en llimón pa llimpiar totalmente la carne.
Portugal
Les tripes à moda do Porto (al estilu de Porto) son cocinaes con fabes y arreglaes con cominos. Constitúin el platu más carauterísticu d'esa ciudá, pol cual los sos habitantes reciben el nomatu cariñosu de tripeiros.
Según la lleenda popular, l'orixe del nomatu vien de que los habitantes de la ciudá apurriríen al Infante Don Enrique tola carne de que disponíen como collaboración pa la conquista de Ceuta, quedándose ellos namái coles tripes pa comer.
La etimoloxía de la pallabra vendría del portugués, yá que yera nos muelles (cais) onde se quedaben les tripes pa comer mientres la carne yera embarcada.
Francia
Esisten delles recetes de tripes. Les 3 siguientes son de gochu :
Les tripes à la mode de Caen son dureces cocíes amodo con verdures(cenahories, cebolles y puerros) y especies.
Les tripes à la Bretonne (tripes a la manera Bretona) son cortaes en pequeños cachos y son cocíos con cebolla, mantega con sal y pimienta negra. El mueyu tien color de carambelu blandu.
Les tripes à la Provençale son cocíes con vinu blanco, tomates, pimientos coloraos dulces y cenahories.
Pero esisten demás especialidaes locales.
Haggis escoceses
N'Escocia son bien habituales los Haggis que consiste nun pesáu embutíu que se suel sirvir tradicionalmente con neeps and tatties, ye dicir con puré de colinabu y pataques. Ye un platu bien condimentado y que tien un sabor bien intenso, esisten diverses recetes del mesmu y dalgunes de les cualos utilicen asadures de venáu, de normal ellabórase a base d'asadures de corderu o oveya (pulmón, fégadu y corazón) entemecíes con cebolles, farina d'avena, yerbes y especies, tou ello embutíu dientro d'una bolsa fecha del estómagu del animal y cocíu mientres delles hores.
Italia
Emplegar n'Italia diversos platos ellaboraos en tripes unu de los más popualres ye'l lampredotto que trata d'un platu rexonal típicu de la toscana ciudá de Florencia (Italia). El platu tien como principal ingrediente l'usu de tripes (it. Trippa) de vaca (tratar d'unu de los cuatro estómagos vacunos) cocíos. Esti platu sírvese caliente nun platu, anque ye posible comelo en forma de bocáu denomináu: Panino con lampredotto. Fora del lampredotto ye posible atopar n'Italia la Trippa alla fiorentina ellaborada con mueyu de tomate y otres verdures y la trippa alla Romana ellaboráu con vinu tinto y tomates.
Lituania
Platu típicu y tradicional. Tripes de gochu rellenes de pataca arrallada. Ráyense bien fino les pataques, güevu, lleche caliente, cebolla y bacón arreglar con sal y pimienta. Entemezse tou y rellénase a terminación enfornar mientres una hora y sírvese con nata agrio.
Asia
N'Asia esisten exemplos de cocina onde s'ellaboren platos de tripes. D'esta forma pueden atopase platos como na cocina india qu'usa tripes de corderu, como pue ser la chakna. Na cocina pakistaní ye habitual el Ojree con tripes de cabra. Na cocina china ye frecuente ver platos compuestos de tripes nos dim sum, y denominar Ngau Pak Yip (chinu: 牛百頁 / 牛柏葉).
Folia Orchidacea
Folia Orchidacea, (embrivíu Fol. Orchid.), ye un llibru con ilustraciones y descripciones botániques escritu pol paleontólogu, naturalista y botánicu británicu, John Lindley. Editóse en Londres nos años 1852-1859, col nome de ''Folia Orchidacea. An Enumeration of the Known Species of Orchids'' ....
Publicación
Espublizóse en 9 partes, caúna correspondiente a un xéneru.
Divatte-sur-Loire
Divatte-sur-Loire ye una ciudá francesa. Ta asitiada na rexón de Países del Loira, departamentu de Loira Atlánticu. Tien.
Betws-y-Coed
Betws-y-Coed ye una comunidá del norte de Gales, asitiada n'autoridá unitaria de Conwy, a les veres del ríu Conwy. Ta arrodiada d'un terrén característicu en mediu del monte. Ye la puerta d'entrada a Snowdonia dende la ruta principal Londres-Caergybi (anguaño A5), construyida por Thomas Telford a empiezos del sieglu XIX, y que traviesa'l norte de Gales.
Toponimia
El nome de la comunidá, que significa literalmente «llugar de rezu nel monte», ye unu de los nomes que presenta más errores ortográficos. Identificáronse 364 formes errónees del nome nos motores de busca d'internet.
Glyphorynchus spirurus
'''Glyphorynchus spirurus, ye una ave paseriforme qu'habita nos trópicos d'América, dende'l sur de Méxicu, hasta'l norte de Bolivia, estendiéndose por Venezuela, les Guayanes y el centru de Brasil. Alcuéntrase ausente de la mariña del océanu Pacíficu sacante ente Costa Rica y Ecuador. Ye l'únicu miembru del xéneru Glyphorynchus
Carauterístiques
Estrémase-y fácilmente de los sos parientes pol so pequeñu tamañu y el so picu distintivu. El Ferrerín Picocuña mide davezu en redol a los 14-15 cm de llargu y pesa unos 14-16 g. La parte cimera del cuerpu ye marrón, con fines estríes a entrambos llaos de la cabeza, un supercilio ante y rabadilla castaña. El gargüelu tamién ye ante y el restu de la parte inferior ta motuda de castañal, especialmente nel pechu. Cuando vuela amuesa una llinia castaña so les nales. El picu curtiu ye bien distintu na so forma del d'otru esguiladores. Los mozos amuesen un tonu más apagáu y uniforme y con menos marques.
El cantar ye un curtiu "chip". El soníu varia xeográficamente, quiciabes reflexando la distribución de les subespecies. En Costa Rica ye un siguíu "kekeki", ente que nel este de Bolivia ye un ascendente trino "tui-tuui-tuuui."
Hábitat
Trátase d'una especie común y estendío, que s'atopa sobremanera nes tierres baxes hasta los 1.500 m d'altitú, anque de normal per debaxo de los 1.100 m, en montes trupos y tierres axacentes. Aliméntase de pequeños inseutos, percorriendo tueros y estrayyendo a les sos preses de la corteza col so picu. Prefier los árboles de corteza fina, onde de cutiu se desendolca solu o en pareyes, y más dacuando en pequeños grupos familiares. Na so mayoría ye una especie residente, pero puede esvalixase a nivel llocal. Por exemplu, un individuu migratoriu foi reparáu'l 12 de mayu de 1998 en Cerro Campana, El Salvador, el primer rexistru de la especie nesi país.
Suel construyir el so nial nun estrechu cuévanu de los tueros, dacuando cerca de la copa pero de normal a un nivel muncho más baxu, inclusive a nivel del suelu. Pon dos güevos blancos ente marzu y xunu.
Cochlearia officinalis
Distribución y hábitat
Ye natural d'Europa dende'l Árticu hasta los montes del sur d'Europa, crez en terrenes húmedos y avesíos. thumb|250px|Fueyes. thumb|250px|Planta.
Glyphorynchus spirurus
Subespecies
Estrémense 14 subespecies:
Cochlearia officinalis
Descripción
Ye una pequeña planta yerbácea qu'algama los 25 cm d'altor. Les fueyes de la base tienen peciolu y son ovoides, axuntándose en rosetes y les fueyes cimeres son sésiles y envolventes. Les flores son de color blancu o rosáu y arrexuntar en recímanos. Son granaes por otres especies del mesmu xéneru produciendo híbridos.
Taxonomía
Cochlearia officinalis describióse por Carlos Linneo y espublizóse en Species Plantarum 2: 647. 1753. Cochlearia: nome xenéricu que vien del llatín cloqueare que significa cuyar, yá que les sos fueyes aseméyense-y.
Bruniaceae
Bruniaceae ye una familia d'anxospermes eudicotiledóneas perteneciente al orde de les bruniales. Inclúi 12 xéneros con unes 75 especies d'arbustos o subarbustos, con fueyes perennes, alternes, dispuestes n'espiral y simples cola llámina entera. Flores hermafrodites solitaries (dacuando) o arrexuntaes n'inflorescencies terminales o axilares. El frutu ye un aqueniu. Son naturales de les rexones subtropicales del sur d'África.
Taxonomía
La familia describióse por R.Br. ex DC. y espublizóse en Prodromus Systematis Naturalis Regni Vegetabilis 2: 43. 1825. El xéneru tipu ye: Brunia Lam.
Ovariu
El ovariu (lat. ovum, güevu; gr. ooforon) ye la gónada o órganu reproductor femenín productor y secretor d'hormones sexuales y óvulos. Son estructures pares con forma d'almendra, con midíes de 1x2x3 cm na muyer fértil (anque varia mientres el ciclu), y un pesu d'unos 6 a 7 gramos, de color blancu buxu, afitaos a entrambos llaos del úteru polos lligamentos uteroováricos y a la paré pelviana polos infundíbulos pelvianos. El so equivalente masculín seríen los testículos.
Midíes de suxeción
L'ovariu tien midíes de suxeción p'afitalo nuna posición que son:
Hormones del ovariu
Les hormones que produz l'ovariu son los estróxenos, quien son los responsables de la crecedera del endometriu mientres la fase proliferativa del ciclu menstrual, la progesterona, que ye la hormona qu'evita'l desprendimientu del endometriu ricu en glucóxenu mientres la fase secretora del ciclu menstrual y la inhibina, que torga la secreción de la FSH dende la hipófisis. Con ayuda d'estes hormones l'óvulu va acabar enllantándose nel endometriu. Tamién nel ovariu producen cantidaes insignificantes de Testosterona. Referencia: Embrioloxía Clínica, Keith Moore, 8ª edición.
Oforectomía
La oforectomía ye'l procesu quirúrxicu que consiste na extirpación d'unu o los dos ovarios. Denominar entós ooforectomía uni o billateral. Esta operación puede realizase al traviés del abdome por ciruxía laparoscópica o bien por ciruxía convencional. Cuando ye de dambos ovarios dexa a la muyer imposibilitada de producir óvulos y hormones entrando ésta en menopausia d'orixe quirúrxicu. Nos casos na que la paciente ye portadora d'un tumor ováricu non cancerosu sácase namái l'ovariu afeutáu pudiendo l'ovariu restante suplir toles funciones. En casu de duviesos ováricos benignos, xeneralmente se extirpa namái'l duviesu.
Nacho Cases
Ignacio Cases Mora, conocíu como Nacho Cases, ye un
Nikos Anastasiadis
Carrera política
Anastasiadis foi escoyíu miembru de la Cámara de Representantes de Xipre en 1981 y ye líder del so partíu dende'l 8 de xunu de 1997.
Campaña presidencial de 2013
Mientres les eleiciones presidenciales en Xipre de 2013, Anastasiadis basó la so campaña eleutoral na promesa de volver conducir a Xipre pola sienda europea, metanes una crisis financiero y bancario producida, en parte, pola debacle económica sufierta por Grecia.
Ganó la primer ronda de les eleiciones con un 45,46% de los votos y consiguió el 57,5% na segunda ronda.
El so principal rival foi'l candidatu comunista Stávros Malás.
Presidencia de Xipre
Mientres el so mandatu Anastisiadis tendrá de faer frente a dellos desafíos:
Vida privada
Casáu con Andri Moustakoudes, son padres de dos fíos: Elsa y Ino Anastasiadis.
Nacho Cases
En 2017 marchó del Real Sporting pal AEK Larnaca de la Primer División de Xipre.
Chaumesnil
Chaumesnil ye una comuña francesa del departamentu d'Aube, na rexón de Gran Este. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Ovariu
Regación
La regación del ovariu ta dada pola artería gonadal o arteria ovárica (siendo l'arteria testicular pal home) caña direuta de l'aorta abdominal, que pasen a los ovarios a tráves de los lligamentos suspensorios, esta arteria se anastomosan cola segunda fonte de regación del ovariu, les ramificaciones ováriques de les arteries uterines, que s'anicien nes arteries ilíacas internes.
Le Cellier
Le Cellier ye una ciudá francesa. Ta asitiada na rexón de Países del Loira, departamentu de Loira Atlánticu. Tien.
Llingües d'Estaos Xuníos
350px|miniaturadeimagen|[[Idioma inglés|inglés 80% español 12.4% otres llingües indoeuropees 3.7% asiátiques y indo-pacífiques 3%]] 225px|miniaturadeimagen|Un bote de basura en [[Seattle marcáu en cuatro idiomes: inglés, chinu, vietnamita y español.]]
Diverses llingües falar nos Estaos Xuníos; sicasí, l'inglés predomina nel usu públicu según la llingua materna mayoritaria del país. Nenguna norma a nivel federal declaró como idioma oficial al inglés; sicasí, ye la llingua na cual tán escrites la Constitución y les lleis y na cual realícense los queferes de gobiernu. Tamién delles lleis federales implícitamente estandarizan l'idioma inglés. Fálense, sicasí, cientos d'otros idiomes y dialeutos, siendo'l español el más común ente ellos, idioma qu'amás tien reconocencia en delles xurisdicciones del Suroeste.
Tradicionalmente, nes ciudaes grandes esistieron barrios nos que la primer xeneración d'inmigrantes d'un país determináu arrexuntar y depués socesives xeneraciones van dexando'l llugar. Una notable esceición son los barrios chinos, chinatowns, siendo'l más importante d'estos el que s'atopa na ciudá de San Francisco (California). Dempués de décades de represión, les llingües de los americanos nativos, o llingües amerindies autóctones, tán siendo calteníes y enseñaes dientro de les reserves. Un casu singular dientro de los Estaos Xuníos ye'l Estáu Llibre Acomuñáu de Puertu Ricu, que tien como primer idioma oficial l'español (inglés ye idioma oficial secundariu).
Estatus d'idioma oficial
Ante l'ausencia d'un idioma oficial a nivel federal nos Estaos Xuníos, munchos estaos y territorios individualmente adoptaron l'inglés como idioma oficial del estáu: thumb|250px|right|N'azul escuro los Estaos onde'l [[idioma inglés|inglés ye idioma oficial; n'azul claro aquellos onde l'inglés ye una de los dos idiomes oficiales; los otros estaos que nun tienen idiomes oficiales.]] [[Ficheru:USA State Languages-2.svg|thumb|250px|Idioma oficial d'estaos y territorios.
Dellos estaos y territorios son oficialmente o de facto bi- o trillingües:
El estáu de Nueva York tenía documentos del gobiernu estatal (por casu, rexistros demográficos) coescritos en idioma neerlandés hasta los años 1920, con cuenta de caltener l'heriedu de los Nuevos Países Baxos, anque Inglaterra anexonara la colonia en 1664.
En Nuevu Méxicu, anque la constitución estatal nun especifique un idioma oficial, les lleis publicar n'inglés y español, y el material del gobiernu y los servicios ríquese llegalmente (por Llei) que sían accesibles a falantes de dambes llingües.
Afirmóse que la situación de Nuevu Méxicu ye parte de les estipulaciones del Tratáu de Guadalupe Hidalgo de 1848; sicasí, nenguna mención de "derechos llingüísticos" apaez nel Tratáu o nel Protocolu de Querétaro, más allá de que los "habitantes mexicanos" nun tengan (1) nengún amenorgamientu de derechos per debaxo de los de los ciudadanos de los Estaos Xuníos y (2) esautamente los mesmos derechos que se menten nel artículu III del Tratáu de la Compra de Luisiana y nel Tratáu de la Merca de Florida. Esto implicaría que l'estáu llegal de la llingua española en Nuevu Méxicu y n'árees ensin incluyir, na Venta de la Mesilla d'Arizona, ye'l mesmu que'l del francés en Luisiana, y de xuru non menor que'l del alemán en Pennsylvania. La cuestión de billingüismu tamién s'aplica nos estaos d'Arizona y Texas. La constitución de Texas nun tien nenguna política d'idioma oficial. Arizona aprobó una proposición nes eleiciones xenerales del 7 de payares de 2006 declarando l'inglés como idioma oficial. Pero la representación histórica billingüe persiste nos estaos del Suroeste.
El 19 de mayu de 2006, el Senáu de los Estaos Xuníos votó pa faer del inglés la llingua nacional de los Estaos Xuníos. Según el proyeutu de llei, redactáu pol senador James M. Inhofe (republicanu, Oklahoma), el gobiernu federal yá nun apurriría servicios y comunicaciones multillingües, sacante aquellos yá garantizaos por Llei. Poco dempués de l'aprobación de la enmienda Inhofe, el Senáu votó por otru proyeutu de llei del senador Ken Salazar (demócrata, Colorado), nel que l'inglés yera "la llingua d'unificación común de los Estaos Xuníos", pero especificaba que nada naquella declaración "tien de menguar o ampliar cualquier derechu esistente" tocantes a servicios multillingües. Nengún de los proyeutos acabó convirtiéndose en Llei.
Estadístiques y censos
Acordies colos datos del Censu de los Estaos Xuníos del 2015, los principales idiomes por númberu de falantes mayores de 5 años d'edá son:
Nel añu 2000, la Oficina del Censu de los Estaos Xuníos imprimió los sos cuestionarios censales estándar en seis idiomes: inglés, castellán, chinu (en calteres tradicionales), tagalu, vietnamita y coreanu.
Llingües indíxenes norteamericanes
thumb|250px|Reserves indies n'Estaos Xuníos, onde se falen inda más d'un centenar de [[llingües indíxenes d'América|llingües indíxenes.]] Antes del asentamientu de los europeos en Norteamérica falábense gran cantidá de llingües nos territorios que más tarde formaríen parte de los Estaos Xuníos. Estes llingües siguieron falándose profusamente mientres siquier dos sieglos más, la mayoría de llingües fueron perdiendo falantes y munches hanse escastáu (namái unes poques tienen más falantes na actualidá qu'a principios del sieglu XIX). En delles partes d'Estaos Xuníos, principalmente en ciertes reserves indies, siguen falándose y tienen un númberu abondu de falantes fluentes. La mayor parte de les llingües indíxenes que se siguen falando tán severamente amenaciaes, yá qu'en munchos casos tienen pocos falantes, les mayor parte d'ellos vieyos o de mediana edá, ente que les nueves xeneraciones d'indíxenas usen mayoritariamente l'inglés y tienen un manexu deficiente de la so llingua ancestral.
Escontra 2008, el númberu de falantes de llingües indíxenes autóctones d'Estaos Xuníos yera de 373.949, pertenecientes a 135 llingües natives qu'inda se falen nel territoriu.
Principales llingües indíxenes
Acordies con el censu de 2000 y otres encuestes llingüístiques, la llingua indíxena con mayor númberu de falantes anguaño n'Estaos Xuníos ye'l navajo (navaho). Les otres llingües n'orde d'importancia numbérica son el cheroqui y el choctaw.
<!-- Navajo is an Athabascan language with 178,000 speakers, primarily in the states of Arizona, New Mexico and Utah, in addition to smaller numbers of speakers across the country. Dakota is a Siouan language with 18,000 speakers in the US alone (22,000 including speakers in Canada), not counting 6,000 speakers of the closely related Lakota. Most speakers live in the states of North Dakota and South Dakota. Central Alaskan Yup'ik is an Eskimo-Aleut language with 16,000 speakers, most of whom live in Alaska. Cherokee belongs to the Iroquoian language family, and had about 22,000 speakers as of 2005.
The Cherokee have the largest tribal affiliation in the U.S., but most are of mixed ancestry and do not speak the language. Recent efforts to conserve and increase the Cherokee language in Oklahoma and the Cherokee Indian reservation in North Carolina have been productive. Western Apache, with 12,500 speakers, is a Southern Athabaskan language closely related to Navajo, but not mutually intelligible with it. Most speakers live in Arizona. The O'odham language, spoken by the Pima and the Tohono O'odham, is a Uto-Aztecan language with more than 12,000 speakers, most of whom live in central and southern Arizona and northern Sonora.
Choctaw has 11,000 speakers. One of the Muskogean language family, like Seminole and Alabama. Keres has 11,000 speakers. A language isolate, the Keres are the largest of the Pueblo nations. The Keres pueblo of Acoma is the oldest continually inhabited community in the United States. Zuni has 10,000 speakers. Zuni is a language isolate mostly spoken in a single pueblu, Zuni, the largest in the U.S. Ojibwe has 7,000 speakers (about 55,000 including speakers in Canada). The Algonquian language family includes populous languages like Cree in Canada.
-->
Llingües indíxenes falaes por estaos
Sacante Alaska que tien oficialmente delles llingües indíxenes, nel restu d'estaos punxo la llingua indíxena mayoritaria del estáu como llingua oficial a nivel de too l'estáu y les demás ensin oficialidá nun intentu de que siquier una llingua indíxena sobreviviera por estáu.
Diversidá llingüística
Amás de les llingües mentaes munches otres llingües indíxenes fálense inda dientro del territoriu estauxunidense. Amás la so diversidá interna ye enorme una y bones les llingües qu'inda se falen pertenecen a 28 families llingüístiques distintes:
<!-- In addition to the above list of families, there are many languages in the United States that are sufficiently well-known to attempt to classify but which have not been shown to be related to any other language in the world. These 25 language isolates are listed below. With further study, some of these will likely prove to be related to each other or to one of the established families. There are also larger and more contentious proposals such as Penutian and Hokan.
L'inglés d'Estaos Xuníos
250px|thumb|leftSegún el censu del añu 1990, el 97% de la población estauxunidense falen bien l'inglés, y más del 99% conocen l'idioma en dalguna midida. Tolos asuntos federales son n'inglés, y ye necesariu saber inglés pa ser un inmigrante llegal. Ye l'idioma mayoritariu en tolos estaos. Ye importante reseñar que l'inglés de los EE. UU. ye abondo distintu que'l de los otros países nos que se fala. La diferencia más conocida ye la ortografía, que ye más simple. Amás, esiste lo que munchos académicos dieron en llamar el Inglés Vernacular Negru (IVN), que recueye los aspeutos propios d'esta disglosía anglosaxona dientro de les comunidaes afroamericanes, ente que les sos carauterístiques destaquen el refugu de conxugación verbal, ej: (I is, you is, he is...) y l'ausencia fonética de la "r" final de pallabra ("mo'" en llugar de "more")
L'español
thumb|left|250px|Distribución de los hispanofalantes nos [[EE. XX. nel Censu de 2010.]] L'español ye l'idioma principal de Puertu Ricu y unu de los idiomes oficiales, de facto, del estáu de Nuevu Méxicu. En tol país, más o menos, el 12% falar, sobremanera nos estaos del sur y suroeste. Por eso, ye la llingua más popular p'aprender como segundu idioma. Munchos asuntos oficiales de los estaos federaos espónense tamién n'español. L'español que se fala y el que s'enseña nos EE. UU. ye más paecíu al mexicanu que al d'otros países, anque'l puertorriqueñu, poques gracies, ye importante. La mayoría de los mensaxes públicos que tienen subtítulos tener n'español.
Polo tanto l'español ye usáu en California, Arizona, Nuevu Méxicu, Texas, Florida, Nevada, Colorado y nos barrios hispanos de la ciudá de Nueva York, Washington D. C. y conceyos cercanos a estos dos ciudaes. Siendo en delles rexones d'estos estaos inclusive más importante que l'inglés.
En California, la seición 1632 del Códigu Civil reconoz l'idioma español, d'ende que la llei Dymally-Alatorre sobre servicios billingües, instituya un billingüismu inglés-español, ensin escluyir necesariamente otres llingües.
En Texas, el gobiernu al traviés de la seición 2054.116 del Códigu Gubernamental, ordena que les axencies estatales apurran la información nes sos páxines web n'español.
Alemán de Pennsylvania o Neerlandés de Pennsylvania
El alemán de Pennsylvania (Pennsilfaanisch-Deitsch, Pennsilfaani-Deitsch) ye una variedá llingüística perteneciente a les llingües alto xermanes (Westmitteldeutsch, n'alemán) y que ye faláu por ente 150 mil y 250 mil persones en Norteamérica.
Anguaño la mayoría de los falantes pertenecen a les sectes amish y menonites de l'antigua orde; establecíos en Pennsylvania, Ohio ya Indiana, nos Estaos Xuníos y en Ontario, Canadá.
El casu de Nuevu Méxicu
La xente suel tener la creencia de que l'español ye unu de los idiomes oficiales de Nuevu Méxicu xunto col inglés, debíu al estensivu usu del primeru en tol estáu. La constitución estatal previo la esistencia d'un gobiernu temporalmente billingüe. La Comisión de Derechos Civiles de los EE.XX. reconoz qu'en 1912 "los neomexicanos tuvieron ésitu a la de protexer el so heriedu, ensertando provisiones na so Constitución que faen del español una llingua oficial igual que l'inglés". El gobiernu del estáu publica papeletes de votu y un manual pa conductores de vehículos en dambos idiomes y, a partir de 1995, Nuevu Méxicu adoptó una "Cantar Billingüe del Estáu" llamada "New Mexico - El mio Llindu Nuevu Méxicu."
The Grand Budapest Hotel
The Grand Budapest Hotel (The Grand Budapest Hotel, n'inglés) ye una comedia cinematográfica escrita y empobinada por Wes Anderson y protagonizada por Ralph Fiennes, nel papel d'un conserxe que entabla una amistá con un mozu emplegáu nel hotel nel que trabayen. Ta inspirada nos escritos de Stefan Zweig.
Premios
miniaturadeimagen|[[Ralph Fiennes interpreta a M. Gustave, protagonista de la cinta.]] De siguío referénciense los premios llograos en 2015:
Tauraco macrorhynchus
Distribución
Puede atopase nos siguientes países: Angola, Camerún, El Congu, República Democrática d'El Congu, Costa de Marfil, Guinea Ecuatorial, Gabón, Ghana, Guinea, Liberia, Nixeria y Sierra Lleona.
Forest Flora of British Burma
Forest Flora of British Burma (embrivíu Forest Fl. Burma) ye un llibru con ilustraciones y descripciones botániques escritu pol botánicu alemán y direutor del Xardín de Bogor, provincia de Java Occidental y de Kolkatta Wilhelm Sulpiz Kurz y espublizáu en dos volúmenes nel añu 1877.
Flávio Elias Cordeiro
Flávio Elias Cordeiro ye un ex-futbolista brasilanu.
Lieudieu
Lieudieu ye una comuña francesa del departamentu d'Isère, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Cochlospermum regium
Cochlospermum regium, ye una especie de planta fanerógama que tien los sos oríxenes nel Cerrado na sabana tropical d'América del Sur (Bolivia, Brasil, Paraguái), pero qu'agora tamién ye común nel sureste asiáticu. thumb|Ilustración
Descripción
Cochlospermum regium ye un pequeñu árbol. Les sos flores marielles y brillantes tienen propiedaes antioxidantes.
En Tailandia ye la flor provincial de les provincies de Buriram, Saraburi y Uthai Thani.
Saint-Julien-de-Concelles
Saint-Julien-de-Concelles ye una ciudá francesa. Ta asitiada na rexón de Países del Loira, departamentu de Loira Atlánticu. Tien.
23 de mayu
Abreviatures
° : fecha de nacencia
† : fecha de la muerte
Ja, vi elsker dette landet
Ja, vi elsker dette landet (n'asturianu: Sí, amamos esti país) ye'l himnu nacional de Noruega.
La música foi compuesta por Rikard Nordraak en 1864, y la lletra ye obra de Bjørnstjerne Bjørnson, quien la escribió en 1870.
Chavanges
Chavanges ye una comuña francesa del departamentu d'Aube, na rexón de Gran Este. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Década del 1230
Fechos
Una década enantes / Una década depués Sieglu: Tabla añal del sieglu XIII ( Sieglu XII - Sieglu XIII - Sieglu XIV)
Psi Aurigae
La denominación de Bayer Psi Aurigae (ψ Aur / ψ Aurigae) ye compartida por diez sistemes estelares distintos que s'atopen na constelación d'Auriga cerca de la llende con Llobu cerval:
La mayor parte d'estrellar Psi Aurigae pertenecíen a l'antigua constelación de Telescopium Herschelii, güei en desusu.
Tauraco persa
Tauraco persa ye una especie d'ave cuculiforme de la familia Musophagidae que puebla les selves d'esti continente africanu dende Angola hasta Senegal.
Subespecies
Conócense trés subespecies de Tauraco persa:
Le Chêne (Aube)
Le Chêne ye una comuña francesa del departamentu d'Aube, na rexón de Gran Este. Llenda con.
Livet-et-Gavet
Livet-et-Gavet ye una comuña francesa del departamentu d'Isère, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Le Chêne (Aube)
Tien una población de y una superficie de  km².
Livet-et-Gavet
Tien una población de y una superficie de  km².
Gracula religiosa
250px|thumb|right|Distribución de les distintes variedaes de gracula relixosa.
Gracula religiosa ye una especie d'ave paseriforme de la familia Sturnidae qu'habita nel sureste asiáticu. Vive nes selves de la India, Indochina, el sur de China y Sumatra. Convirtióse nuna mascota popular nes pajarerías de tol mundu pola so capacidá d'asonsañar la voz humana como los loros.
Chutney
Na cocina india el chutney o chatni (del hindi chatni) ye una variedá d'especies duces y picantes, orixinaria del oeste de la India. Trátase d'un acompañamientu bien popular na cocina india, sobremanera pa los panipuris o buñuelos, y suel tar acompañada d'otros mueyos de sabores similares como los encurtidos, papáis o raites.
Nel idioma hindi, la pallabra equivalente a ‘faer chatni’ emplégase comúnmente como ‘entartallar’. Esto debe a que nel procesu d'ellaboración del chutney ye necesariu entartallar diversos ingredientes.