cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
LHS 1070
LHS 1070 ye un sistema estelar de magnitú aparente +15,42 asitiáu na constelación de Sculptor. Ta compuestu por una nana colorada, LHS 1070 A, y dos oxetos, LHS 1070 B y C, posiblemente nanes marrones. Alcuéntrase a 25,2 años lluz del Sistema Solar y l'estrella conocida más cercana a ella ye Gliese 915, a 7,3 años lluz.
Norðurland Eystra
Xeografía
Na so zona nororiental ta'l parque nacional Jökulsárgljúfur, onde s'atopa'l cañón d'Ásbyrgi, que contién unu de los pocos montes de la islla.
LHS 1070
LHS 1070 A
La componente principal, LHS 1070 A, ye una nana colorada de tipu espectral M6.0V. Tien una temperatura efectivo de 3160 K y una masa ente'l 13% y el 16% de la masa solar. Xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación proyeutada —llende inferior de la mesma— de 6,8 km/s. Amuesa una fuerte actividá fotométrica, siendo una estrella acandilante.
Norðurland Eystra
Xeografía
Na so zona sur, escontra'l centru de la islla, el territoriu álzase, no que se conoz como les Tierres Altes. Entiende una zona del glaciar Vatnajökull, el mayor d'Islandia y el segundu d'Europa.
Cascaes
miniaturadeimagen|La cascada Dettifoss del ríu Jökulsá á Fjöllum. La rexón alcontrase al norte de Vatnajökull, onde naz el ríu Jökulsá á Fjöllum, el segundu más llargu de la islla. En el so percorríu atopen les cascaes de Selfoss, Dettifoss y Hafragilsfoss.
LHS 1070
LHS 1070 A
Nuna diagrama masa-lluminosidá, LHS 1070 A apaez demasiáu tenue pa la so masa o bien masiva pa la so lluminosidá. Esta aparente discrepancia puede debese a la presencia d'una compañera bien próxima de LHS 1070 A. El descubrimientu d'esta hipotética acompañante foi echáu voz de en 1999, pero numberosos estudios posteriores nun pudieron confirmar la so esistencia.
Per otra parte, la edá del sistema puede envalorase en 500 - 800 millones d'años, y, pol so cinmeática, pue ser acomuñáu a la vieya población de discu.
Norðurland Eystra
Cascaes
De la mesma, alluga la de famosa Goðafoss, nel Mývatn, y la más pequeña de Aldeyjarfoss al travesar un campu lávico, el Skjálfandafljót.
Demografía
Esta rexón toma un territoriu de 22.695 km² y una población de 29.060 habitantes (2008). Ye dempués de Höfuðborgarsvæði la segunda más poblada del país. La densidá poblacional ye de 1,28 habitantes per quilómetru cuadráu.
LHS 1070
LHS 1070 B y C
LHS 1070 B y C formen un sistema binariu que'l so periodu orbital ye de 17,24 años. El semiexe mayor del so órbita ye de 3,53 UA. De la mesma, el par BC xira en redol a LHS 1070 A cada 44 años, anque esta órbita ta mal determinada; el periodu orbital probablemente sía más llargu, ente 80 y 200 años. El semiexe mayor d'esta órbita puede ser de 8,6 UA. Los dos órbites son coplanares.
LHS 1070 B tien tipu espectral M8.5V y una temperatura de 2450 K. La so masa ye de 0,077 mases solares y xira sobre si mesma con una velocidá de rotación de siquier 16 km/s. LHS 1070 C, de tipu espectral M9-9.5V, tien una temperatura de 2400 K. Con una masa de 0,071 mases solares, rota cola mesma velocidá que la so compañera cercana.
Norðurland Eystra
Condaos
La rexón de Norðurland Eystra ta estremada nos condaos de Eyjafjarðarsýsla, Norður-Þingeyjarsýsla y El soður-Þingeyjarsýsla.
LHS 1070
LHS 1070 B y C
Tanto LHS 1070 B como LHS 1070 C tán cerca de la llende qu'estrema a les nanes coloraes de les nanes marrones. Estos oxetos carauterizar por temperatures efectives bien baxes y pola formación de polvu nes sos atmósferes. Créese que LHS 1070 C ye, casi con certidume, una nana marrón, y LHS 1070 B probablemente tamién lo sía.
Nesti últimu oxetu detectóse un fogaral impulsivu» que demuestra que los oxetos na llende de la fusión del hidróxenu pueden amosar los mesmos eventos que les estrelles acandilantes. Los fogarales impulsivos duren ente 100 y 1000 segundos y tienen gran amplitú; estos fogarales, reparaes en UV Ceti o YZ Canis Minoris, pueden mandar a aumentar el rellumu de la estrella hasta en 5 o 6 magnitúes. Nel casu específicu de LHS 1070 C, el fogaral supunxo un aumentu de rellumu de 8,2 magnitúes en banda B, la mayor amplitú reparada nesti tipu d'eventos.
Norðurland Eystra
Conceyos
miniaturadeimagen|Puertu d'Akureyri. Norðurland Eystra entiende los conceyos d'Akureyri, Arnarneshreppur, Dalvíkurbyggð, Eyjafjarðarsveit, Fjallabyggð, Grýtubakkahreppur, Hörgársveit, Langanesbyggð, Norðurþing, Skútustaðahreppur, Svalbarðshreppur, Svalbarðsstrandarhreppur, Tjörneshreppur y Þingeyjarsveit.
Claudia Hurtado Espinoza
Claudia Valentina Hurtado Espinoza ye una abogada y política chilena. En 2018 desempéñase como xefa de la División de Planificación y Desarrollu Rexonal (Diplade) del Gobiernu Rexonal del Biobío.
Biografía
laudia Hurtado Espinoza, casada y madre de Trinidá, Consuelo ya Isabel Margarita. Política, docente y abogada. Dientro de la so Carrera como docente preparó estudiantes de pregrado, na Universidá del Desarrollu, sede Concepción.
Ente la so trayeutoria profesional, destacó'l so desempeñu nel estudiu xurídicu Ruseco y Ogalde, desenvolvió distintes xeres rellacionaes con asesoríes bancaries y la tramitación de dellos xuicios civiles. Paralelu a esto, desenvolvió la so carrera como docente de la Universidá del Desarrollu (UDD), onde dictó clases de Bases del Ordenamientu Xurídicu a alumnos de primer añu de Derechu y cooperó como profesor asistente del magíster de Derechu de la Empresa. Amás, realizó asesoríes pal llogru de distintes certificaciones internacionales, nel área llegal ambiental y de salú ocupacional a empreses de la rexón. Docente de la Facultá de Gobiernu, de la Universidá del Desarrollu y Magíster en Derechu de la Empresa, de la Universidá del Desarrollu.
Carrera política
Asumió la Direición Rexonal del Serviciu Nacional de la Muyer (Sernam), na Rexón del Biobío, n'abril de 2010, y de magar, impunxo'l so sellu, d'un trabayu incansable por contribuyir, a la igualdá d'oportunidaes, ente muyeres y homes, na Rexón del Biobío, especialmente, nel amenorgamientu de la violencia intrafamiliar, nel insertamientu llaboral femenina y l'impulsu a los emprendimientos económicos lideraos por muyeres. Tres un esitosu pasu pol Sernam, darréu, foi nomada secretaria Rexonal Ministerial de Desarrollu Social, na Rexón del Biobío, y Gobernadora de la provincia de Concepción.
Eleiciones parllamentaries 2017
Participó nes eleiciones parllamentaries 2017 pol distritu 20, llogrando gran cantidá de votos nes comuñes de Concepción y San Pedro de la Paz.
Cultura d'Islandia
miniaturadeimagen|Casa típica d'Islandia. La cultura d'Islandia ye'l conxuntu de manifestaciones cuturales de la sociedá islandesa tantu na islla como n'otros países. Unu de les sos pilastres son les Sagues de los islandeses, que continen una importante parte de la historia de la islla. L'área de Reikiavik tien teatros como'l Harpa, qu'alluga la Orquesta Sinfónica d'Islandia y l'Ópera Islandesa, lo mesmo que galeríes d'arte, llibreríes, cines y museos. L'escritor Halldór Laxness recibió'l Premiu Nobel de Lliteratura en 1955. En música destáquense la cantante Björk y el grupu Sigur Ros. Otres artes tradicionales son la tejeduría, l'artesanía en plata y la talla de madera.
Relixón
Nun entamu, la relixón n'Islandia siguía la tradición viquinga que creía na mitoloxía nórdica. Nel añu 1000 diose la cristianización d'Islandia. Esta remató nel periodu pietista cuando les diversiones non cristianes fueron tremaes.
Na actualidá, la población d'Islandia ye principalmente luterana; sicasí, tamién esisten católicos, Testigos de Jehová, mormones, musulmanes y otros credos. Coles mesmes, esisten creencies populares relatives a elfos que nun lleguen al nivel d'una relixón, pero adquirieron cierta notoriedá.
Nel postreru terciu del sieglu XX surdi Ásatrúarfélagið (islandés: Asociación Ásatrú), ye una organización relixosa neopagana que'l so propósitu ye alicar y promover una forma moderna de paganismu nórdicu y reconocida pol Estáu islandés en mayu de 1973, siendo la primer organización d'esa índole en consiguir la reconocencia oficial nel mundu.
Artes
El pueblu d'Islandia ye famosu pola so prosa y poesía; en particular, les sagues y les Eddas.
Lliteratura
izquierda|miniaturadeimagen|247x247px|L'escritor Halldór Laxness por Einar Hákonarson, [[1984.]] Islandia produció munchos grandes autores, incluyendo a Halldór Laxness, Guðmundur Kamban, Tómas Guðmundsson, Davíð Stefánsson, Jón Thoroddsen, Steinn Steinarr, Guðmundur G. Hagalín, Þórbergur Þórðarson y Jóhannes úr Kötlum.
Les obres lliteraries clásiques más famoses d'Islandia son les sagues de los islandeses, épica en prosa que trescurre na dómina del asentamientu orixinal n'Islandia. La más famoses d'elles inclúin a la Saga de Njál, sobre una disputa de sangre épico, la saga de los Groenlandeses y la saga de Erik el Colloráu, que describen el descubrimientu y asentamientu de Groenlandia y Vinlandia (moderna Terranova y Llabrador), respeutivamente. La saga de Egil Skallagrímson, saga de Laxdœla, saga de Grettir, saga de Gísla Súrssonar y saga de Gunnlaugs ormstungu tamién son de les más notables y populares.
Wystan Hugh Auden y Louis MacNeice escribieron Cartes d'Islandia (1937), onde describieron los sos viaxes a lo llargo del país.
Pintura y escultura
El primer pintor secular profesional apaeció n'Islandia nel sieglu XIX. Esti grupu d'artistes incluyía a Jóhannes Sveinsson Kjarval, quien yera famosu poles sos pintures que retrataben la vida aldeana d'Islandia. Ásmundur Sveinsson, un escultor del sieglu XX, tamién provién d'Islandia. El trabayu en plata y les sos vieyes tradiciones fueron calteníes.
Einar Hákonarson ye un pintor espresionista y figurativo que traxo de regresu la figura na pintura d'Islandia en 1968. Ye consideráu un pioneru na escena artística d'Islandia. Foi moteyáu "el cruzáu de la pintura", por cuenta de la so participación nos conflictos que munchos pintores islandeses tuvieron colos centros d'arte público. Foi una fuercia impulsara de la fundación de l'Asociación Islandesa de Grabadores y el so primer presidente.
Arquiteutura
miniaturadeimagen|225x225px|Cases tradicionales con techos cubiertos de verde, agora'l Muséu de Skógar. L'arquiteutura d'Islandia tien influencies escandinaves y, tradicionalmente, afacer a la falta de falta d'árboles nativos de la isla. Como resultancia, construyéronse cases cubiertes de campera y de verde artificial. Les cases orixinales construyíes polos pobladores orixinales d'Islandia basar nes cases comunales viquingues.
Música
Les primeres referencies musicales d'Islandia son del añu 1000, tres la cristianización de la isla. L'antigua Edda yera interpretada nun recitativo popular. Mientres el romanticismu anició una música culta islandesa, que se desenvolvió considerablemente mientres el sieglu XX.
Tresporte
Nun esisten ferrocarriles n'Islandia. El país tien una rede de caminos estensa y una carretera de circunvalación sigue la mariña, faciendo posible travesar la islla entera. El tresporte marítimo y aéreo son bien populares y conecten a los grandes centros demográficos.
Fábio Nunes
Fábio Nunes ye un ex-futbolista brasilanu.
Psilopogon corvinus
Megalaima corvina ye una especie d'ave piciforme de la familia Megalaimidae endémica d'Indonesia.
Distribución
Alcuéntrase namái nes selves del oeste de Xava.
Infraero
Infraero (Empresa Brasileira d'Infraestructura Aeroportuária, Empresa Brasilana d'Infraestructura aeroportuaria) ye'l nome d'una empresa pública del Gobiernu de Brasil que dende'l 31 de mayu de 1973 ye la responsable pola xestión y operación de los aeropuertos d'esti país. La sede de la empresa atopar en Brasilia.
Península Trinidá
Península Trinidá o península Luis Felipe (según Chile) ye'l nome dau al estremu norte o punta de la península Antártica. Estiéndese escontra'l nordés per cerca de 130 km dende la llinia que coneuta'l cabu Longing (o cabu Deseyo, -64.56667°N, -58.8°W) na península Longing nel mar de Weddell, y el cabu Kater (-63.76667°N, -59.9°W) na península Whittle nel estrechu de Bransfield (o mar de la Flota). Esti postreru llende ye lleváu poles fontes que siguen la toponimia del Reinu Xuníu hasta'l cabu Kjellman (-63.71667°N, -59.4°W), polo qu'esclúin a la badea Charcot.
La península Trinidá nun ye incluyida na socesión de nominaciones de mariñes de L'Antártida, anque l'empiezu de la mariña Nordenskjöld nel mar de Weddell coincide col final de la península Trinidá. L'empiezu de la mariña Palmer (o mariña Davis) nel estrechu de Bransfield allugase nel cabu Kjellman, polo qu'en delles toponimies la badea Charcot forma parte de la península Trinidá y de la mariña Palmer.
Toponimia
El nome Trinity Land foi dau por Edward Bransfield, quien la afayó'l 30 de xineru de 1820, n'homenaxe al Trinity Board de Londres, o por ver nella tres montes. N'Arxentina esiste tamién una versión qu'afirma que'l nome Tierra de la Trinidá deriva na cartografía del so país del barcu Trinidá, unu de los dos de la espedición corsaria de Guillermo Brown que foi lleváu polos vientos hasta los 65° Sur en 1815. En febreru de 1838 Dumont D'Urville renomóla Terre Louis Philippe, creyendo que taba dixebrada de la península Antártica por una canal inesistente que nomó Orleans. D'ellí deriva'l topónimu usáu por Chile: península Luis Felipe.
Otto Nordenskjöld confirmó en 1902 que nun se trataba d'una isla, y afayó tamién que les islles Vega, Cuetu Neváu y James Ross nun yeren parte de la península Trinidá como James Clark Ross pensó na so espedición de 1842.
Xeografía
La península Trinidá ta arrodiada pol estrechu de Bransfield, que la dixebra de les islles Shetland del Sur; l'estrechu Antarctic (o pasu Antarctic), que la dixebra del archipiélagu de Joinville; el golfu Erebus y Terror nel mar de Weddell; y la canal Príncipe Gustavo, que la dixebra de les islles Vega y James Ross.
La península Tabarín formase ente les badees Esperanza y Duse, rematando pel sur nos cabos Burd y Green. Al oeste de la badea Duse tópase la badea Eyrie o Edith, frente a la cual tópense les islles Águila y Beak (o Picu), y una serie d'islles menores na canal Príncipe Gustavo: Corry (o San Carlos), Cola (o Tail), Güevu (o Egg), Vortex (o castru Remolín), Colorada (o Rede), Llarga (o Long), castru Alectoria, y les roques Tongue.
L'estremu norte de la península Trinidá, de la península Antártica y de la tierra continental de L'Antártida, ye'l cabu Siffrey (o Prime Head, a -63.21667°N, -57.28333°W), frente al cual tópense los castros Gourdin.
Historia
La base británica "D" foi establecida pola Operación Tabarín en febreru de 1945 na caleta Cabanu, al Sureste de la boca de la badea Esperanza, amburóse parcialmente en 1948 y foi cerrada en 1964. Na temporada 1953-1954 el Reinu Xuníu construyó l'abellugu llamáu base "V" (View Point Hut) na badea Duse, tresferíu a Chile en xunetu de 1996. El 8 d'avientu de 1997 la British Antarctic Survey tresfirió la base "D" a Uruguái, siendo rebautizada Base Teniente Ruperto Elichiribehety. Esta base opera intermitentemente en temporada braniza.
La base permanente arxentina Esperanza foi inaugurada'l 17 d'avientu de 1952 en punta Foca (caletas Cabanu y Águila). Tien una amplia presencia militar del Exércitu Arxentín ya inclúi una "colonia civil" con families, que xunto cola chilena Villa Les Estrelles constitúin los dos únicos asentamientos civiles del continente. Les instalaciones de la base movieron parte d'una colonia de pingüinos. La primer nacencia d'un ser humanu en L'Antártida asocedió equí en 1978, cuando Emilio Marcos Palma foi dau a lluz pola esposa d'un oficial arxentín. El 28 de febreru de 1976 inauguróse na base la Capiya "San Franciscu d'Asís", la primer instalación del cultu católicu en L'Antártida, celebrándose nella'l 16 de febreru de 1978 el primer casoriu relixosu en L'Antártida. En 1978 creóse la Escuela Provincial Nᵘ38 Julio Argentino Roca y en 1979 na base instalóse tamién la emisora radial LRA 36 Radio Nacional Arcángel San Gabriel. La base cunta tamién con una oficina de Rexistru Civil dende 1978 y una oficina del Corréu Arxentín.
Na badea Duse (o Düse) fueron construyíos los abellugos arxentinos General Martín Miguel de Güemes (inauguráu'l 23 d'ochobre de 1953, cubiertu pol xelu) y Cristu Redentor (inauguráu'l 23 d'ochobre de 1953). El refugio Antonio Moro construyíu na península Tabarín el 20 d'agostu de 1955 (güei llamáu Islles Malvines). El 15 de setiembre de 1959 foi inauguráu'l Abellugu Martín Güemes 2 sobre'l nunatak Dos Juancitos. Na actualidá la base Esperanza caltién 18 abellugos, ente ellos l'Abellugu Independencia Arxentina habilitáu'l 21 d'ochobre de 1967.
La badea Esperanza tamién foi l'escenariu del primer tirotéu bélicu en L'Antártida el 1 de febreru de 1952, cuando un equipu de marina arxentina, depués de realizar una alvertencia, disparó sobre les cabeces una rabasera d'ametralladora y obligó a reembarcar a un equipu civil del Falkland Islands Dependencies Survey que descargaben materiales del barcu John Biscoe col enfotu de restablecer ellí la base británica "D" amburada en 1948. El Destacamentu Naval Esperanza de l'Armada Arxentina foi inauguráu'l 31 de marzu de 1952 y destruyíu por una quema'l 15 d'ochobre de 1958.
Nel castru Riquelme del cabu Legoupil tópase la Base Xeneral Bernardo O'Higgins del Exércitu de Chile, inaugurada'l 18 de febreru de 1948, que cunta con dotación permanente. Chile caltién los abellugos Boonen Rivera (sub-base semipermanente Xeneral Jorge Boonen Rivera, na badea Duse) y Canal Príncipe Gustavo nes cercaníes de la Base O'Higgins. El 7 de setiembre de 1967 l'Exércitu Arxentín construyó'l Abellugu Abrazu de Maipú ente les bases Esperanza y O'Higgins, que foi reabiertu en 2003 pa usu conxuntu con Chile.
Reclamaciones territoriales
left|thumb|[[Base Esperanza, bahía Esperanza, avientu de 2004.]] Arxentina inclúi a la península nel departamentu L'Antártida Arxentina dientro de la provincia de Tierra del Fueu, L'Antártida ya Islles del Atlánticu Sur; para Chile forma parte de la Comuña Antártica de la provincia de L'Antártida Chilena dientro de la Rexón de Magallanes y de L'Antártida Chilena; y pal Reinu Xuníu integra'l Territoriu Antárticu Británicu. Los trés reclamaciones tán acutaes polos términos del Tratáu Antárticu.
Nomenclatura de los países reclamantes:
Yosuke Nakata
Yosuke Nakata (中田 洋介, ) ye un ex-futbolista xaponés.
Chambaron sur Morge
Chambaron sur Morge ye una comuña francesa del departamentu de Puy-de-Dôme, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Psilopogon australis
Megalaima australis ye una especie d'ave piciforme de la familia Megalaimidae que vive nel sureste asiáticu. Debe'l so nome común a la gran variedá de patrones de color que presenten na cabeza les sos distintes subespecies.
Chambaron sur Morge
Tien una población de y una superficie de  km².
Psilopogon australis
Descripción
thumb|left|Ilustración de M. a. australis. Megalaima australis mide unos 17–18 cm de llargu. Ye una ave gordosa de pescuezu curtiu y cabeza relativamente grande. El so picu escuru ye robezu y apuntiáu. Presenta cerdes alredor del picu. El plumaxe del so cuerpu ye verde, más claru nes partes inferiores, ente que presenta llamativos colores na cabeza, que'l so patrón varia según les distintes subespecies. Suel predominar l'azul y pueden apaecer llurdios negros, coloraos, naranxes y mariellos. El machu adultu de la subespecie M. a. cyanotis, que s'atopa dende'l nordés de la India hasta la península malaya tien la frente negra, el píleu mediu, les coberteres auriculares y el gargüelu azules, y llurdios coloraos percima y per debaxo de les coberteres auriculares, y les mexelles anaranxaes. La fema tien un patrón menos llamativu, presentando namái llurdios anaranxaos anque más grandes, los xuveniles tienen la cabeza verde con dalgún llurdiu azul nes coberteres auriculares y el gargüelu.
El cantar territorial del machu ye un repitíu ko-tek. Ente otres llamaes inclúyese un xiblíu tipu pliow.
Distribución y hábitat
Suel añerar nos buecos de los árboles.
Taxonomía
thumb|Megalaima australis Reconócense les siguientes subespecies
Bouvancourt
Bouvancourt ye una comuña francesa del departamentu de Marne, na rexón de Gran Este. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
LHS 2090
LHS 2090 (LP 368-128 / NLTT 20726) ye una estrella de magnitú aparente +16,10 asitiada na constelación de Cáncer. Anque yá figuraba nos catálogos Luyten Half Second y New Luyten Two Tenths —anque non nel Catálogu Gliese—, nun foi hasta 2001 cuando s'estableció, a partir del baxu resolución del so espectru y del so eleváu movimientu propiu (0,79 segundos d'arcu/añu), que yera una de les estrelles más cercanes al Sistema Solar, yá que s'atopa a 20,8 ± 0,4 años lluz.
LHS 2090 ye una nana colorada de tipu espectral M6.5V, siendo les sos carauterístiques asemeyaes a les de DX Cancri o LHS 292. Tien una baxa temperatura superficial d'aproximao 2464 K y la midida del so diámetru angular —0,22 milisegundos d'arcu— dexa envalorar el so diámetru real, equivalente al 15% del que tien el Sol. Xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación proyeutada de 20,0 ± 0,6 km/s. Como cabo esperar, la so lluminosidá bolométrica —enerxía emitida en toles llonxitúes d'onda— ye bien baxa, pos apenes supón el 0,07% de la lluminosidá solar. La rellación masa-lluminosidá pa estrelles de la secuencia principal dexa evaluar de forma averada la so masa, en redol al 15% de la masa solar.
Cestrum parqui
thumb|Cestrum verde (Cestrum parqui). thumb|Ilustración thumb|Detalle de la planta Cestrum parqui ye una especie de la familia Solanaceae nativa d'América Central y América del Sur.
Toxicidá
Esta maleza ye considerada un problema mayor por cuenta de la so toxicidá pal ganáu y aves de corrolada que la comen cuando hai falta d'otru alimentu. Tola planta ye tóxica, tarmos, fueyes, bayes y entá los raigaños parcialmente soterraos son un seriu riesgu pal ganáu. La planta entá seca caltién la toxicidá. La muerte ye usualmente rápida y doliosa. La planta ye tamién tóxica pa los humanos. Cestrum parqui tien alcaloides denominaos parquina y cestrina y el glucósido parquinosidol (hepatotóxicos), Na corteza contién solanina y digitogenina; nos frutos atópense diverses saponines y nes fueyes esteroidesapogenines. los cuálos varien en concentración a lo llargo del añu.
Taxonomía
parqui: epítetu
Psilopogon chrysopogon
Megalaima chrysopogon ye una especie d'ave piciforme de la familia Megalaimidae que vive nel sureste asiáticu. Enantes considerábase que pertenecía a la familia Ramphastidae como los tucanes.
Descripción
El barbudu carigualdo mide de 24 a 30 centímetros de llargu y pesa de 110 a 181 gramos, lo que-y convierte nuna de los dieciséis especies de barbudos más grandes de los presentes nel sureste asiáticu. El color xeneral del so plumaxe ye verde mazana, miméticu ente la xamasca de la selva, y presenta unes mexelles d'un color mariellu intensu y el pileu acoloratáu. El so frente ye gris clara y el so gargüelu gris parduza con tonos moraos per debaxo. Amás tien el lorum de color coloráu intensu y llistes postoculares pardu abuxaes. Dambos sexos tienen un aspeutu similar, anque presenten cierta diferencia nel color del picu, siendo'l de les femes de tonos dientro del gris escuru azuláu. Los xuveniles tienen plumaxe de tonos más apagaos.
Distribución y hábitat
Alcuéntrase na península malaya, Borneo, Sumatra y pequeñes islles entemedies, distribuyíu por Indonesia, Malasia, Tailandia y Brunéi.
El so hábitat natural son los montes tropicales húmedos de tierres baxes. Pueden atopase nes fasteres baxes de los montes y nos montes secundarios pero escasamente nes selves trupes y los banzaos. Tamién puede atopase barbudos carigualdos nos plantíos de cacáu.
Comportamientu y alimentación
El barbudu carigualdo ye principalmente frugívoro, alimentar de bagues, figos y cualquier tipu de fruta que pueda atopar. Amás consume dellos inseutos como les termites voladores y puédese-yos reparar cavando nel suelu en busca d'alimentu. Tamién s'alimenta de granes, ya inclusive atrapa llagarteses y aves pequeñes como'l gorrión molineru.
Reproducción
La dómina de cría del barbudu carigualdo ye de febreru a agostu. En cada puesta suel haber dos güevos blancos y arrondaos.
== Taxonomía reconocen trés subespecies de barbudu carigualdo:
ISO 639-1
ISO 639-1 ye la primer parte del códigu ISO 639. Consiste en 204 códigos de dos lletres usaos pa identificar los idiomes principales del mundu. Estos códigos son una taquigrafía internacional bien útil pa indicar idiomes. Por casu:
La llista de códigos ISO 639-1 aportó a una norma oficial nel 2002, pero esistió en formatu borrador años tras. L'últimu códigu añedíu foi <tt>ht</tt>, representando al creole haitian u'l 26 de febreru de 2003. L'usu de la norma foi sofitáu por IETF language tags, introducíu por RFC 1766 en marzu de 1995, y siguíu por RFC 3066 en xineru de 2001 y por RFC 4646 en setiembre de 2006.
Nun s'añedir nuevos códigos ISO 639-1 a les llingües que tengan códigu ISO 639-2 propiu. Los sistemes qu'usen códigos ISO 639-1 y 639-2 con códigu 639-1 preferíu, nun tienen que camudar los sos códigos.
Si un códigu ISO 639-2 que cubre un grupu de llingües ye usáu, puede volvese obsoleto por un códigu ISO 639-1 pa dellos datos.
Tabla de códigos asignaos o acutaos
La siguiente tabla amuesa una de les trés partes de la norma ISO 639-1. Tamién dexa que, faciendo clic nun elementu de códigu, vaya a la páxina de la enciclopedia que detalla la información de los códigos ISO 639-1 correspondientes a cada país.
Cestrum thyrsoideum
Cestrum thyrsoideum o Chipiachi, ye una especie d'arbustu perteneciente a la familia de les solanacees.
Descripción
Ye un arbustu, qu'algama un tamañu de 50 cm a 3 m d'altor, con un golor desagradable. Les fueyes son más llargues qu'anches, con pelo finos nes nervaduras del viesu. Les flores son allargaes de color anaranxaes o marielles. Los frutos son bayes que tienen 3 a 5 granes de color café.
Distribución y hábitat
Ye orixinariu de Méxicu, habita en clima templáu a los 2400 metros, onde ta acomuñáu a terrenes d'agricultura de riego, de temporada y al monte mistu de pinu-encina.
Taxonomía
Cestrum thyrsoideum describióse por Carl Sigismund Kunth y espublizóse en Nova Genera et Species Plantarum (quarto ed.) 3: 63. 1818. Cestrum: nome xenéricu que remanez del griegu kestron = "puntu, picadura, buril", nome utilizáu por Dioscórides pa dalgún miembru de la familia de la menta.
thyrsoideum: epítetu del griegu θυρσος que significa "como'l fenoyu".
Nava de Sotrobal
Nava de Sotrobal ye un conceyu y llocalidá española de la provincia de Salamanca, na comunidá autónoma de Castiella y Llión. Intégrase dientro de la contorna de la Tierra de Peñaranda. Pertenez al partíu xudicial de Peñaranda y a la Mancomunidá de Peñaranda.
El so términu municipal ta formáu poles llocalidaes de Arauzo, Nava de Sotrobal y Sotrobal, ocupa una superficie total de 44,64 km² y según los datos demográficos recoyíos nel padrón municipal ellaboráu pol INE nel añu, cuenta con una población de habitantes.
Etimoloxía
El topónimu "Sotrobal" apaez per primer vegada nel añu 1178 ente los documentos de los Archivos Catedralicio y Diocesano de Salamanca. La pallabra vien de la llingua romance y siginifica "monte de llobos". Enantes apaez como "Sotobram" como llende de la demarcación del obispáu de Mérida na obra "Hitación de Wamba" del sieglu VII.
Mientres el sieglu XVI apaez nos documentos col nome de La Nava. A empiezos del sieglu XVII denominar Nava d'Alba y darréu Nava de Sotrobal.
Historia
La población cunta con un xacimientu romanu de tipoloxía indeterminada nel Paredón. Sicasí, la fundación de l'actual Nava de Sotrobal remontar a la repoblación efectuada polos reis de Llión na Edá Media, quedando integráu na xurisdicción d'Alba de Tormes, dientro del Reinu de Llión, denominándose entós "La Nava", tomando l'apellíu "de Sotrobal" por depender de la llocalidá, anguaño despoblada, de Sotrobal (denomada "Sothlobar" en tiempos d'Alfonsu IX de Llión).
Nel añu 1196 la llocalidá foi escalada poles tropes castellanes, dientro del contestu de les guerres fronterices ente Llión y Castiella. Darréu, como territoriu integráu na xurisdicción albense, perteneció a la Casa d'Alba.
Yá nel sieglu XIX, mientres la Guerra d'Independencia, ta documentada nos archivos parroquiales la llegada de tropes franceses comandadas pol mariscal Soult el 5 de payares de 1812. Más tarde, cola creación de les actuales provincies en 1833, quedó encuadráu na provincia de Salamanca, dientro de la Rexón Lleonesa, formando parte del partíu de Peñaranda de Bracamonte.
Yá nel sieglu XX, mientres la Guerra civil española, tuvo operativu nel noroeste del términu municipal el Aeródromu de Arauzo, qu'emprestó serviciu al bandu subleváu, siendo bombardeado en dos causes mientres la guerra a finales de 1936, y que foi abandonáu una vegada rematada la guerra.
Nucleos de población
El conceyu estremar en dellos nucleos de población, que teníen la siguiente población en 2015 según l'INE.
Monumentos y llugares d'interés
right|thumb|Ilesia parroquial La ilesia parroquial de San Miguel anguaño tien dos naves anque, en principiu, foi d'una de la que namái se caltién l'ábside yá que el muriu sur cola so portada, sumió nuna remdelación del templu.
Nel interior, lo más importante ye la capiya mayor y capiya del Evanxeliu. La nave principal cubrir con armadura de madera, la del Evanxeliu, con madera a una agua. A los pies, na Nave del Evanxeliu abre'l bautisteriu, que caltién restos de yeserías barroques del sieglu XVIII. Tomando l'anchu de los dos naves, a los pies, álzase la tribuna en madera. La decoración ye de ovas, dardos, dentículos y arquillos ciegos, alternando con temes vexetales propiu d'una obra renacentista popular del sieglu XVI.
Tanto la ilesia como'l pueblu fueron escalaos poles tropes franceses nel añu 1812.
LHS 288
LHS 288 (GJ 3618 / L 143-23 / LTT 3946) ye una pequeña estrella a 15,6 años lluz del Sistema Solar na constelación de Carina, la quilla del Argo Navis. A pesar de ser una de les estrelles más próximes al Sistema Solar, el so tenue rellumu —tien magnitú aparente +13,92— fai que nun sía visible a simple vista. La estrella conocida más cercana a LHS 288 ye Gliese 440, nana blanca a 2,15 años lluz d'ella.
LHS 288 ye una nana colorada de tipu espectral M5.5V con una baxa temperatura superficial de 2770 ± 71 K. La midida del so diámetru angular —0,277 milisegundos d'arcu— dexa evaluar el so diámetru real, aproximao'l 14% del que tien el Sol. Tien una masa envalorada igual al 11% de la masa solar y la so lluminosidá apenes supón el 0,1% de la lluminosidá solar.
Anque nun ta catalogada como estrella acandilante, estudios llevaos a cabu n'estrelles cercanes dexaron reparar en LHS 288 un fogaral de gran amplitú na rexón de rayos X.
Psilopogon eximius
Megalaima eximia ye una especie d'ave piciforme de la familia Ramphastidae endémica de la islla de Borneo.
Distribución y hábitat
Alcuéntrase principalmente nes selves de monte de la metá norte de Borneo.
Bouzy
Bouzy ye una comuña francesa del departamentu de Marne, na rexón de Gran Este. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Kluane / Wrangell-St. Elias / Badea de los Glaciares / Tatshenshini-Alsek
Kluane / Wrangell-St Elias / Glacier Bay / Tatshenshini-Alsek ye un sistema tresfronterizu de parques asitiáu en Canadá y los Estaos Xuníos d'América, na frontera d'Alaska, el Yukón y la Columbia Británica.
Foi declaráu Patrimoniu de la Humanidá pola Unesco en 1979 polos sos espectaculares paisaxes glaciares, pelos sos campos de xelu y pola so importancia como hábitat pal osu grizzly, el caribú y el muflón de Dall, y ampliáu socesivamente en 1992 y 1994.
Sistema de parques
El Parque nacional Kluane, incluyíu na declaración orixinal de 1979, ta asitiáu nel estremu suroeste del Territoriu del Yukón. Foi creáu en 1976 y tien una estensión de 22.016 quilómetros cuadraos. El parque contién el monte más altu de Canadá, el monte Logan, de 5.959 metros d'altitú. Montabñas y glaciares cubren el 82% de la superficie del parque. Alluga más de cien especies d'aves, ente les que se cunten el lagópodo alpín (Lagopus muta), l'águila real (Aquila chrysaetos) y el pigargo cabeciblanco (Haliaeetus leucocephalus).
El Parque nacional y reserva Wrangell-San Elías, nel sur d'Alaska, foi ggty enml 1980. Ye una reserva de la biosfera. Ye'l parque nacional más grande de los Estados Xuníos, con una estensión de 53.321 quilómetros cuadraos. Contién el segundu picu más altu de los Estaos Xuníos, el monte San Elías, de 5.489 metros d'altitú.
El Parque nacional y reserva de la Badea de los Glaciares, nel sur d'Alaska, foi incorporáu al Patrimoniu de la Humanidá en 1992. Ocupa una ext9n8ensión de 13.287 quilómetros cuadraos.
El Parque natural provincial Tatshenshini-Alsek, nel noroeste de la Columbia Británica, foi creáu en 1993 ya incorporáu al Patrimoniu de la Humanidá en 1994. Tien una estensión de 9.580 kilómetjlros cuadraos.
Chambon-sur-Dolore
Chambon-sur-Dolore ye una comuña francesa del departamentu de Puy-de-Dôme, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Indicadores de Pendiente d'Aproximamientu Visual
thumb|250px|Indicador de Pendiente d'Aproximamientu Visual (VASI).
VASI Estándar
L'Indicador de Pendiente d'Aproximamientu Visual Estándar consiste en dos conxuntos de lluces. Unu d'ellos marca l'empiezu d'una pista d'aterrizaxe, ente que la otra ye asitiada a unos siete metros (20 pies) de distancia de la primera, xunto a la pista. Cada conxuntu de lluces ta diseñáu de tal manera que les lluces vense o blanques o coloraes, dependiendo del ángulu al cual les lluces son vistes. Cuando'l piloto ta aterrizando nel ángulu d'aproximamientu apropiáu, lo que significa que s'atopa na trayeutoria d'aproximamientu correutu, el primer conxuntu de lluces vense blanques y el segundu conxuntu, coloraes. Cuando dambos conxuntos vense blancos, esto significa que ta volando demasiáu altu; y demasiáu baxu cuando dambos vense coloraos. Este ye'l tipu más común de sistema d'indicación de pendiente d'aproximamientu visual.
PAPI (Indicador de Trayeutoria d'Aproximamientu de Precisión)
L'Indicador de Trayeutoria d'Aproximamientu de Precisión consiste en cuatro conxuntos de lluces alliniaos en forma perpendicular a la pista d'aterrizaxe. Funciona básicamente de la mesma en que lo fai'l VASI Estándar, pero les lluces adicionales indiquen al piloto cuan alloñáu de la trayeutoria d'aproximamientu ideal atópase l'aeronave. Cuando los dos conxuntos de lluces más alloñaos vense coloraos y los más cercanos blancos, l'aeronave ta esautamente na trayeutoria d'aproximamientu. Cuando los trés conxuntos de lluces más alloñaos vense coloraos, atópase apenes per debaxo; ente que si los trés conxuntos de lluces más próximos vense blancos, l'aeronave ta apenes percima de la trayeutoria d'aproximamientu. Cuatro conxuntos de lluces coloraes indiquen que ta bien per debaxo de la trayeutoria d'aproximamientu, y cuatro conxuntos de lluces blanques indiquen que ta bien percima. La mayoría de los aeropuertos importantes utilicen esti sistema.
PVASI (Indicadores de Pendiente d'Aproximamientu Visual Trémboles)
Ye una lluz único a la banda de la pista d'aterrizaxe. Vese blancu fixu cuando se ta na correuta trayeutoria d'aproximamientu, parpadeante blancu percima y colloráu fixu cuando s'atopa per debaxo de la trayeutoria d'aproximamientu. Esta postrera empieza a ceguñar cada vez más rápidu cuanto más s'alloñar l'aeronave de la trayeutoria d'aproximamientu ideal. Esti tipu d'Indicador de Pendiente d'Aproximamientu Visual ye raramente utilizáu, en parte porque son fácilmente confundíos con otres lluces de la pista.
VASI Tricolor
Consiste nuna lluz único que se ve de color ámbare percima de la trayeutoria d'aproximamientu ideal, verde na trayeutoria correcto y colorao debaxo d'ella. Tamién ye bien pocu utilizada, en cierta midida por cuenta de que sábese que los piloto que nun tán familiarizaos con él han malinterpretado les lluces, provocando una "correición" na direición equivocada.
thumb|250px|Older Visual Approach Slope Indicator.
Tracios
Los tracios o tracianos yeren un pueblu indoeuropéu que los sos miembros compartíen un conxuntu de creencies, una manera de vida y falaben la mesma llingua con variaciones y dialeutos. La so civilización, entá mal conocida, desenvolver dende'l III mileniu e.C. hasta'l sieglu III e. C. La so cultura, oral, fecha de lleendes y de mitos estremar de la d'otros pueblos d'esta dómina pola creencia na inmortalidá (el "orfismo traciu" rellatáu por Heródoto).
250px|thumb|[[Peltasta traciu.]]
Distribución xeográfica
Vivíen nun área bien estensa qu'entendía la parte oriental de la península balcánica más o menos hasta'l valle del Morava, les rexones allegantes al norte del Danubiu (ente los montes Cárpatos y el ríu Dniéster), y delles estribaciones n'Asia Menor. El territoriu estendíase d'un llau a otru de los Balcanes, y a la rexón de los getas al norte del Danubiu hasta más allá del ríu Bug.
Oríxenes
thumb|200px|left|Espardimientu de los tracios n'Europa oriental. Traciu nun sentíu étnicu referir a dellos pueblos antiguos que falaben traciu de la caña de familia de llingües indoeuropees. Hai quien sostién la autoctonía de los tracios y quien los considera llegaos en folaes socesives del norte mientres la Edá del Bronce. En dellos nomes de poblaciones y na mitoloxía griega quedó l'alcordanza precisa de cambeos étnicos verificaos nel sureste européu y nes rexones axacentes del Asia Anterior, onde'l pasu yera facilitáu polos estrechos.
Na Ilíada, los troyanos son llamaos dárdanos, nome d'una tribu tracia qu'ocupara'l norte de Macedonia. Los tracios apaecen participando na guerra de Troya.
Pensábase que'l nome de la rexón microasiática de Misia derivaba del de los tracios misios. Tamién yeren d'etnia tracia los bitinios establecíos nes mariñes asiátiques del mar Negru (Ponto Euxino) y del mar de Mármara, onde dieron nome a la Bitinia.
Pal periodu entendíu ente finales del 2000 e. C. y el sieglu VI e. C., la nuesa principal fonte son les tumbes, de dolmen cubiertu con un amasijo de piedres o con un túmulu de tierra. Esta última forma siguió usándose hasta dómina romana. Heródoto, que foi'l primeru en describir les costumes de los tracios, detalló'l ritu funerariu, mentando la creencia na vida ultraterrena, impropia de los griegos de la dómina clásica.
Del sieglu VI e. C. a la fin del sieglu V e. C.
thumb|250px|Mapa de l'antigua Tracia, realizáu en 1585. La civilización tracia evolucionó rápido por cuenta de la espansión colonial griega y al avance persa nel sureste européu. Al respective de les colonies heléniques del Mar Negru y de les sos rellaciones colos tracios, les más importantes de la mariña búlgara son les milesias de Apolonia (Sozopol) y Odeso (Varna), y la megarense de Mesembria (Nesebar), toes fundaes nel sieglu VI e. C.
El so fíu y socesor Xerxes, sometió a toles tribus tracies hasta los montes Ródope. Convertida en provincia del gran Imperiu aqueménida, Tracia foi gobernada por sátrapes que llevaben una vida campanuda, en residencies principesques bien cercaes. L'aristocracia de los tracios asonsañó les sos costumes y asina s'intensificaron les rellaciones coles ciudaes griegues de la rexón, onde se producieron oxetos suntuarios pal mercáu traciu.
Según Heródoto, nel sieglu V e. C., la presencia tracia yera tan amenazadora, que los considera'l segundu pueblu más numberosu y ramificáu del mundu conocíu, detrás de los indios, y que solo pol so individualismu tribal nun llograben unificase nuna gran potencia.
Razonamientu desmentíu pola formación del reinu de los odrisios, una tribu de los montes Ródope orientales, surdida dempués de que los perses derrotaos abandonaren definitivamente Tracia. El reinu odrisio tuvo una llarga vida (formalmente hasta la constitución de la provincia romana), pero yá a finales del sieglu V e. C. taba estremáu en dos partes y depués foi amenorgándose cada vez más.
Arqueoloxía
thumb|250px|[[Ayalgues tracies de Panaguiúrishte, Bulgaria. Foi topáu nuna escavación el 8 d'avientu de 1949 por trés hermanos, Pavel, Petko y Michail Deikovs.]] Ente los sieglos VI adc y III e. C., la principal fonte arqueolóxica sobre los tracios sigue siendo apurrida poles tumbes:
Historia
thumb|250px|Reproducción de la [[Tumba tracia de Kazanlak.]] Tracia, nel sieglu IV e. C., viose arreyada na política expansionista de los soberanos macedonios: Filipo II anexonó primero'l reinu estremeru de los tracios sapeos, depués el de los odrisios orientales y d'últimes les ciudaes griegues de la mariña.
Nacen como colonies macedonies les ciudaes de Plovdiv (fundada col nome de Filípopolis y a la que los tracios llamaron Pulpudeva) y de Stara Zagora (Beroe) Otros colonos macedonios establecer nos asentamientos odrisios de Kabyle y Drongilon.
El gobernador Lísimaco asumió'l títulu de rei nel 305 e. C., pero comprometíu nos conflictos ente diádocos, nun llogró torar a los tracios, colos cualos tuvo en continua llucha.
Nel 278, trés años dempués de morrer Lisímaco, los celtes dirixir escontra los Balcanes y, tres la derrota de Delfos, xiraron escontra Tracia, onde fundaron el reinu de Tule, d'allugamientu inciertu, nel Maritsa o nos montes Strandja. Aniquilen a l'aristocracia indíxena y la so dominación dura hasta'l 216 e. C.
Asina na Moesia Inferior, fundáronse les ciudaes de Nicópolis nel Istro (n'alcordanza de la victoria sobre los dacios al sur del Danubiu) y de Marcianópolis (vease carpianos).
Na Moesia Singidinum, correspondiente al actual Belgráu, na confluencia del Danubiu y del Sava, tuvo'l castru romanu de la lexón IV Flavia. Identificáronse tramos de les muralles rumanes sol muriu esti de la ciudá alta.
Ente les rexones de Rumanía que s'incluyeron en -y Imperiu romanu, la primera foi Dobruja, amestada nel sieglu I a la provincia surdanubiana de Moesia. De xuru, Augustu previera l'anexón, nel so proyeutu de llevar la llende al Danubiu. Sicasí, nun se realizó hasta muncho más tarde como resultáu d'un procesu gradual. Una primer intervención foi motivada por una gran migración de xermanos bastarnos a la península Balcánica, aguantada con ésitu nel 28-29.
Nesta ocasión, les tribus getas de Dobruja, que s'opunxeren a les aiciones romanes sobre'l so territoriu, fueron sometíes y asignaes al reinu odrisio de Tracia, reconstituyíu como estáu vasallu. Esta midida temporal dexó consolidar la situación de Panonia, mientres una zona amortiguadora alloñaba a les poblaciones tracies de más allá del Danubiu y a los nómades sármatas esvalixaos nes estepes septentrionales del Ponto.
Apoderada la revuelta panónica del añu 9, pasar al gradual afitamientu del poder romanu nel baxu Danubiu: dempués d'una campaña conducida pol xeneral Elio Catón, 50.000 getas de la llanura de Valaquia fueron treslladaos al sur del Danubiu y declaraos súbditos del Imperiu romanu.
Les escavaciones nes fortaleces getas de Popeşki y d'otres de la franxa riberana septentrional confirmaron que les midíes radicales de Catón despoblaron la zona por completu.
Sicasí, namái dempués de que fueron apoderaos los últimos focos de resistencia en Moldavia, el reinu odrisio foi suprimíu y xuníu al imperiu por decisión de Claudio: cola zona sur de los Balcanes constituyóse la provincia de Tracia, ente que la del norte, entendida Dobruja, foi anexonada a la provincia de Moesia, yá creada por Tiberio nel añu 15, nel territoriu de Serbia.
Más tarde, Moesia foi estremada en dos provincies por Traxanu, la Moesia Cimera y la Moesia Inferior. Esta postrera estender dende'l ríu Loms (en Bulgaria) hasta'l mar Negru.
La notoriedá de Tomis ta venceyada al nome d'Ovidio, qu'ellí pagó col exiliu perpetuu la famosa imprudencia del carmen et error.
Tres la retirada de los celtes, les rexones costeres fueron apostaes ente los monarques helenísticos, hasta que los alcuerdos d'Apamea (188 e. C.), axustaos na conclusión de la guerra ente Roma y Antíoco el Grande de Siria, asignaron el Quersoneso traciu al reinu filorromano de Pérgamo. Asina empezó a introducise Roma, qu'estendió'l so protectoráu a les ciudaes griegues de la mariña póntica.
Nel 133 e. C., el reinu de Pérgamo pasa per testamentu a los romanos y depués ye anexonáu el Quersoneso traciu, respetando l'autonomía de les colonies.
Quedaron independientes les rexones del interior, onde sobrevivía'l reinu odrisio, más tarde reforzáu como protectoráu romanu, p'alloñar l'amenaza de les incursiones de getas, bastanos y otres poblaciones de más allá del Danubiu.
El reinu autónomu odrisio foi suprimíu nos años 44-46, pol emperador Claudio, y nel so llugar fueron instituyíes les provincies de Moesia y Tracia, esta postrera col Quersoneso, enantes xuníu a Macedonia. La capital de Tracia foi Perinto, na Turquía europea.
Ye precisu citar a la ciudá de Scupi, 5 km al noroeste de l'actual Skopie. Antigua ciudá de los dárdanos sobre'l ríu Vardar (antiguu Axio), foi ocupada dende'l sieglu II e. C. polos romanos. Convertir en colonia col nome de Colonia Flavia Aelia Scupi, con Adriano.
Estinción de la etnia y l'idioma
thumb|250px|Mapa de la estensión xeográfica del idioma traciu. La mayoría de los tracios o bien fueron helenizados (la provincia de Tracia) o romanizados (Dacia, etc.). Sicasí, ye probable que pequeños grupos de tracios esistieren inda al momentu d'aportar a los Balcanes los eslavos nel sieglu VI.
Los eruditos suxurieron que los albaneses actuales podríen ser tracios que caltuvieron el so idioma, pero ye revesosu.
Arqueoloxía
El 19 d'agostu de 2005, los arqueólogos anunciaron qu'atoparen la primer capital tracia y que taba asitiada cerca de Karlovo en Bulgaria. Munches pieces de cerámica apolazada (texas y vasos paecíos a los griegos) fueren descubiertes revelando la suerte que corrió la ciudá. El Ministeriu de Cultura búlgaru declaró que caltendría económicamente les escavaciones.