cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Xeroglíficu
Usu a lo llargo del tiempu
Mientres los más de tres milenios nos que fueron usaos, los exipcios inventaron cerca de 6.900 signos. Un testu escritu nes dómines dinástiques nun contenía más de 700 signos, pero escontra'l final d'esta civilización yá yeren usaos dellos miles de xeroglíficos, lo que complicaba enforma la so conocencia; siendo esti unu de los factores que tornaron poco prácticu'l so usu. Justiniano I prohibió los antiguos cultos n'Exiptu, causando la so desapaición.
Desapaición de los xeroglíficos
Cola invasión de diversos pueblos estranxeros a lo llargo de la so historia, la llingua escrita local foise alteriando, incorporando nuevos elementos. Factores decisivos na desapaición de los xeroglíficos fueron la introducción de les llingües griega y llatina, producida pola conquista d'esos respeutivos imperios. Tamién el cristianismu, al negar les relixones politeístes locales, contribuyó por que, escontra'l sieglu V d. C., la conocencia d'esta escritura perdiérase. Tou lo que taba rellacionáu colos antiguos dioses exipcios yera consideráu paganu, y poro, prohibíu.
Piedra de Rosetta
thumb|200px|left|Piedra de Rosetta.
La piedra de Rosetta contién un testu del Antiguu Exiptu escritu en tres versiones,na parte cimera xeroglíficos, na parte central demóticu exipciu y na parte inferior de la mesma griegu antiguu. Ye un gran bloque de granitu, fácilmente confundible con basaltu. Esti testu foi afayáu en 1799 pola espedición francesa comandada por Napoleón Bonaparte cuando cruciaba la rexón de Rosetta, n'Exiptu. Esi testu foi fundamental pa descifrar el significáu ya interpretación de los xeroglíficos exipcios. Esta xera algamó razonable ésitu en 1822 col trabayu de Jean François Champollion, y en 1823 col apurra de Thomas Young; dambos teníen fondes conocencies de la llingua griega, lo qu'aprovecharon pa comparar el testu en dichu idioma cola versión en xeroglíficos. El testu en cuestión referir a un decretu de Ptolomeo V Epífanes, del Exiptu ptolemaicu. Güei, la piedra atopar nel Muséu Británicu, en Londres, yá que foi vencida polos franceses a les autoridaes militares britániques en 1801, pol Tratáu de Capitulación.
Desciframientu de los jeroglificos exipcios
El desciframientu del sistema d'escritura de los xeroglíficos exipcios ye xeneralmente atribuyida a Jean François Champollion, llamáu "Padre de la Exiptoloxía". Nacíu en Francia en 1790, dende bien nuevu Champollion amosó un gran interés polos estudios de les llingües orientales, y a los 16 años yá conocía'l hebréu, l'árabe, el persa, el chinu y delles otres llingües asiátiques.
Concluyó que'l coptu, la llingua falada polos cristianos exipcios inda esistentes, correspondía al últimu estadiu de l'antigua llingua exipcia. Esta foi la so gran ventaya sobre'l médicu inglés Thomas Young, que tamién s'atopaba investigando'l significáu de los xeroglíficos, anque con menos ésitu.
Primeramente, Champollion taba convencíu, al igual que Young, de que los xeroglíficos yeren puramente simbólicos, ensin nengún valor fonéticu. Sicasí, dempués d'estudiar delles inscripciones xeroglífiques conteniendo nomes reales, tales como'l obeliscu de Bankes y la Piedra de Rosetta, Champollion finalmente afayó que munchos xeroglíficos teníen diversos valores: «Ye un sistema complexu, una escritura coles mesmes figurativo, simbólica y fonética, nun mesmu testu, una mesma frase, práuticamente casi diría nuna mesma pallabra».
L'estudiu de l'antigua llingua exipcia, venceyada a los xeroglíficos exipcios, avanzó abondo mientres el sieglu XX, col trabayu de llingüistes como Sir Alan Gardiner y Hans Jakob Polotsky, que dexaron una meyor comprensión de la gramática y del sistema verbal.
Direición de llectura
La escritura xeroglífico podía escribise en llinies o columnes, tantu d'esquierda a derecha, como de derecha a esquierda. Pa identificar la direición de llectura d'un determináu testu, tien de reparase escontra ónde miren los signos, siendo esa la direición na que s'empecipia'l testu.
tien de lleese d'esquierda a derecha, yá que los signos (como l'hachu sagráu, el güeyu, y los páxaros) miren escontra la esquierda.
Los signos, entá, yeren arrexuntaos dientro de bloques imaxinarios de forma que construyíen un conxuntu harmoniosu cola escritura de los xeroglíficos. Nun testu, los signos cimeros son siempres lleíos primero que los inferiores.
D'esta forma, el testu
tien de ser lleíu nesti orde:
Tipos de signos
Los signos xeroglíficos exipcios fueron estremaos n'ideogrames y fonogramas.
Fonogramas
N'exipciu antiguu, los fonogramas podíen ser de dellos tipos: La escritura exipcio nun representaba vocales, solo consonantes y semivocales. A partir del periodu ptolemaicu, dellos signos fueron afechos pa representar les vocales de los nomes de los gobernantes estranxeros (como Cleopatra y Ptolomeo, que yeren nomes griegos).
Oedemera vilis
Distribución xeográfica
Alcuéntrase n'El Cáucasu.
Sharon Hinnendael
Sharon Hinnendael ye una actriz norteamericana. Ye conocida pol so papel de Charlotte Hawthorn na película L'abrazu del vampiru.
Referencies
https://www.imdb.com/name/nm3165623/?ref_=tt_cl_t6
Merindad de Valdeporres
Merindad de Valdeporres ye un conceyu d'España, na contorna de Las Merindades, al norte de la provincia de Burgos, comunidá autónoma de Castiella y Llión. Tien un área de 120,17 km² con una población de 437 habitantes (2015) y una densidá de 3,64 hab/km².
Situación alministrativa
El conceyu atópase na llocalidá de Pedrosa de Valdeporres y cuenta con 14 pedaníes:
Demografía
En 1843 pertenecía al partíu de Villarcayo y cuntaba con 549 habitantes, ensin incluyir Cidad de Valdeporres.
Historia
Esisten restos que dan fe d'una ocupación prehistórica, como son el dolmen de Ahedo de Poblar, el crónlech de Robredo de Poblar y el sepulcru so roca del dolmen de Busnela. Posiblemente la calzada de Herrera de Pisuerga (Pisorica), a Bilbao, travesaba la merindad. La lleenda cunta que'l nome de Merindad de Valdeporres vien del desvalimientu en que se vio'l caballeru Hermengiro, cuando nuna batalla rompieron el so llanza y la so espada, y por causa de lo cual coyó una porra, cola que llogró la victoria; entós, el rei, estimosu, concedió-y l'escudu de les armes de les Porres.
Nun hai constancia nin datos de la dómina visigoda y paez qu'esta zona nun tuvo de ser ocupada polos musulmanes, salvo dalguna razia, como la documentada na vecina Merindad de Sotoscueva.
La Merindad de Valdeporres formó parte de los siete primitives Merindades de Castiella la Vieya, pasando poles mesmes vicisitúes que'l restu de Castiella.
Estes Merindades, ello ye que yeren realengas pero facer col poder de tierres y homes distintos grupos nobiliarios, asina San Martín de les Olles, villa propiedá del marqués de Cilleruelo y Rozas, del conde de la Revilla; Villavés, sicasí, yera propiedá dende l'añu 1011 del monesteriu benedictín de San Salvador de Oña.
Otra familia, los Porres o Porres exercíen xurisdicción/apoderaben Dosante, Cidad de Valdeporres y otros llugares fora de la Merindad. A éstes que'l santu San Martín de Porres (fray Escoba) baxa de los Porres, siendo fíu d'unu d'ellos que foi comisariu regio en Perú.
Becquigny (Aisne)
Becquigny ye una comuña francesa del departamentu d'Aisne, na rexón d'Altos de Francia. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Merindad de Valdeporres
Historia
Mientres la Guerra Civil española en 1936 el frente asitiar nel norte y noroeste del conceyu, quedando les tropes italianes agospiaes nos distintos pueblos. Por cuenta de una xestión de notables ante les autoridaes de Villarcayo nun hubo represalies contra los naturales de la Merindad, anque dalgunos fueron executaos fora d'ella.
La ocupación tradicional, qu'inda pervive en pequeña escala, foi la ganadería polos abondosu camperes.
La industrialización supunxo un paulatín éxodu y collo la perda de les actividaes económiques tradicionales, llevando a una gran despoblación de los pueblos de la zona qu'anguaño son utilizaos principalmente como llugares de veranéu, anque toos caltienen población estable anguaño.
Gastronomía
Les verdures cultivaes na merindad son escelentes anque pocu comercializaes. El corderu que vienden na carnicería de Pedrosa de Valdeporres y garren na panadería ye memorable.
Tamién na panadería atopamos unos panes "caseros" fechos como d'antiguo xunto colos llamaos "preñáivos", deliciosos bollos rellenos de chorizu paecíos a les típiques rosques de Pascua que se faen por encargu. Esfrutar de comida tradicional nel restorán de Santelices ya inclusive tenemos cocina italiana en Brizuela al cargu de un italianu afincáu ellí. Hai chigres en Pedrosa de Valdeporres, Puentedey y Santelices, que ponen bonos pinchos y tapes.
La carne de potros criaos equí puede probase y mercar na cercana Soncillo.
===Llugares d'interés Tou la Merindad ta apinada de llugares d'interés, siendo lo más evidentes, d'entrada, la cantidá de guapures naturales de les que la más notable ye'l pueblu de Puentedey, edificáu sobre la impresionante ponte natural de roca covanosa mientres milenios pel ríu Nela.
Peles rutes de senderismo (GR-1, PR-53 y PR-54) y les pistes forestal que la crucien o percuerren, podemos conocer y esfrutar de los formosos montes de fayes y carbayos, atopanos con cabañes y praos de tipu pasiegu, regocijarnos al cruciar o siguir los ríos y regueros, ya inclusive sentinos impresionaos polos farallones y roques, como pueden ser los de Dulla y la peña de Pañu, o maravianos ante los restos prehistóricos (dolmen de Ahedo de Poblar, crónlech y menhires de Robredo y sepulcru so roca de Busnela).
Si visitamos los castros de Brizuela y la Maza seique nun veamos munchos restos d'edificaciones, pero van compensanos sobradamente les bellísimas vistes.
Edificios civiles
-Torre de Cidad, sieglu XIV, d'estilu góticu.
-Casa de los Velasco en San Martín de Porres (1562).
-Casa-fuerte/palaciu en Puentedey, sieglos XV-XVI.
-Casa-palaciu en Brizuela, sieglu XVI.
-Tímpanu con inscripción del sieglu XII na ilesia de Villavés.
-Túnel de la Engaña (6.976 metros de llargu) y pobláu axacente (construyíu pa los obreros), sieglu XX.
En munchos edificios de los distintos pueblos podemos atopar escudos y otros elementos arquiteutónicos d'interés, teniendo tamién bastantes amueses d'arquiteutura popular afiguraos en llavaderos, boleres, potros de fierra...
Edificios relixosos
Toles ilesies de los pueblos son dignes de trate, xeneralmente con amiestu d'estilos, atopándose detalles románicos y góticos bien interesantes en delles d'elles. Son bien interesaes les ruines de la ilesia de Rozas, construyida dientro de la cortil cercada (de preciosa y pimpana construcción) qu'entendía la residencia de los condes de la Revilla.
Coles mesmes, son guapes y entrañables les ermites como la de Santa Ana en Brizuela y la de la patrona de la merindad, la Virxe de les Riberes, en San Martín de Porres, o los humilladeros de los caminos, como'l qu'atopamos na carretera a Villarcayo o nel senderu de los Haidíos, llamaos "Les Ermitonas".
Ciudadanos pernomaos
Pedro Gómez de Porres, natural de Cidad de Valdeporres, bizarro militar que mandaba les huestes castellanes na 1ª toma de Baeza y na d'Almería en tiempos del emperador don Alfonso (sieglu XII).
Francisco de Santelices, que vio la lluz nel pueblu del so apellíu, escolín de Bolonia y llicenciáu en 1567.
Félix de Manzanedo, natural tamién de Santelices, escolín de Santa Cruz en Valladolid, catedráticu de la so universidá y rector de la mesma de 1535 a 1537. Morrió en 1576.
Don Alonso de Velasco y Salinas, de Valdeporres, nomáu caballeru de Santiago en 1581.
Don José de Velasco y Velasco, de Valdeporres, nomáu caballeru de Santiago en 1653.
Don Juan Antonio de Velasco y Velasco, hermanu del anterior, tamién de Valdeporres, capitán de caballos y coraces y caballeru de Santiago en 1653.
Don Antonio Brizuela Salamanca, natural de San Martín de les Olles, caballeru de Alcántara, catedráticu de la Universidá de Valladolid, canónigu de Toledo, obispu d'Astorga y Xaén. Muertu en 1708.
El beatu frai Manuel Ruiz, natural de San Martín de les Olles, franciscanu, superior del conventu de Damascu, bárbaramente martirizado y muertu en 1860 en dicha ciudá, beatificado en 1926.
Don Cayetano López López (1886-1970) del que dicen foi "el Ramón y Cajal de los veterinarios", natural de San Martín de les Olles y que construyó la so casa (anguaño Casa Rural Engañar) en Pedrosa de Valdeporres, académicu de Medicina, investigador y escritor.
Diego Alfredo Manrique (1950) nacíu en Pedrosa de Valdeporres, reputáu críticu musical especializáu en música moderna, bien conocíu pol so llabor en Radio 3 de RNE, TVE y los sos artículos en distintes revistes y en periódicos como El País.
Turku
Turku (en finés, pronunciación: ) o Åbo (en suecu, pronunciación: ) ye una ciudá alcontrada na mariña suroeste de Finlandia y anterior capital alministrativa de la provincia de Finlandia Occidental (Länsi-Suomen lääni), hasta l'añu 2009. Asitiada a veres del ríu Aura y fundada nel sieglu XIII, polo que ye la ciudá más antigua de Finlandia, llueu se convirtió na ciudá más importante del país. Dempués de que Finlandia pasara a formar parte del Imperiu Rusu en 1809, Turku siguió siendo la ciudá más poblada del país hasta 1840, y entá güei sigue siendo un importante centru cultural y de negocios.
Por cuenta de la so llocalización xeográfica, Turku ye un importante puertu comercial y de pasaxeros, pos más de 3 millones de pasaxeros añales embarquen nel Puertu de Turku escontra Estocolmu y Marieḥamn.
Según datos del 31 d'avientu de 2016, cuntaba con una población de 187.564 habitantes, lo que la convierte na sesta ciudá de Finlandia. La rexón de Turku tenía 318.168 habitantes, lo que fai d'ella la tercer área urbana del país tres el Gran Helsinki y l'área metropolitana de Tampere. D'ellos, el 5,2 % fala suecu como primer llingua, polo que la ciudá ye oficialmente billingüe.
Toponimia
El nome finés Turku provién de la pallabra del antiguu eslavu oriental tǔrgǔ, que significa "mercáu". Anguaño, Turku sigue significando "mercáu" en dellos dialeutos del finés.
Suxurióse que'l nome Turku fai referencia al mercáu y Åbo al castiellu.
Historia
Turku/Åbo ye la ciudá más antigua de Finlandia. Nun se sabe con exactitú cuando foi fundada, pero la so hestoria documentada empieza en 1229, cuando l'Obispáu foi treslladáu al actual términu municipal. Poro, la ciudá celebró la so 780 aniversariu en 2009. Entá anguaño, l'Arzobispáu de la Ilesia Evanxélicu-Luterana de Finlandia tien la so sede na ciudá y la catedral de Turku ye considerada santuariu nacional. Sicasí, créese que la ciudá nacería yá hacia l'añu 1150, como puntu d'alcuentru onde los habitantes del interior del país y los navegantes intercambiaben les sos mercancíes. El nome en finés, Turku, significa xustamente mercáu. El nome en suecu, Åbo, vendría significar "asentamientu riberanu." L'obispu d'esta ciudá Mikael Agricola foi, en 1554, el primeru n'utilizar el finés como llingua escrita pa traducir la Biblia a la so llingua nativa.
Mientres el reináu de Suecia, esto ye, hasta l'añu 1809, Turku foi la capital de Finlandia y caltuvo la so preponderancia como ciudá cultural, eclesiástica y universitaria. Yá en 1640 convirtiérase na primer ciudá universitaria de Finlandia, cuando la reina Cristina de Suecia fixo fundar l'Academia de Åbo, una especie de colexu universitariu, sucursal de l'Academia Real (Kungliga Akademien). Sicasí, mientres la llamada Guerra de Finlandia (1808-1809), Finlandia pasó a formar parte del Imperiu rusu. Cuando'l zar Alexandru I ordenó, por motivos políticos (consideraba que Turku taba demasiáu venceyada a Suecia), que Ḥélsinki fora instaurada como nueva capital del Gran Ducáu de Finlandia, Turku perdió la capitalidad y les dependencies alministratives. Amás, en 1827, una gran quema afaró la mayor parte de la ciudá, dempués de lo que decidió treslladase tamién l'Academia a Helsinki, onde empezó a funcionar en 1828 (vease Universidá de Ḥélsinki).
Xeografía
Asitiada na desaguada del ríu Aura, na mariña suroccidental de Finlandia, Turku cubre una superficie de 245 km² de tierra a lo llargo de dambes veres. La parte este, onde s'atopa la catedral de Turku, conozse comúnmente como täl pual jokke ("esti llau del ríu"), ente que a orellar oeste conocer como tois pual jokke ("l'otru llau del ríu"). El centru de la ciudá atópase cerca de la desaguada del ríu y a entrambos llaos del mesmu, anque'l recién desenvolvimientu urbanu foi más importante escontra l'oeste.
Hai 10 pontes sobre'l ríu Aura en Turku. El más antiguu de los actuales, Auransilta, foi construyíu en 1904. El más modernu ye la ponte piatonal Kirjastosilta ("ponte de la biblioteca"), inauguráu en 2013. Esiste amás un serviciu de ferries gratuitu pa tresportar persones y bicicletes.
thumb|left|Turku vista dende'l ríu Aura (Aurajoki en finés).
Cultura
El centru cultural de la ciudá entama eventos regularmente, como un Mercáu Medieval tolos años nel mes de xunetu. Tamién ye la ciudá oficial de la Navidá en Finlandia. El Festival de Música de Turku y el festival de rock Ruisrock (que tien llugar na islla de Ruissalo) son de los más antiguos d'Escandinavia.
Tamién hai dellos museos como Muséu d'Arte de Turku o'l Muséu d'Arte Wäinö Aaltonen. El Muséu Sibelius ye l'únicu de Finlandia dedicáu a la música. Amás, esisten otros museos sobre'l periodu medieval de la ciudá, como'l Castillo de Turku y el muséu Aboa Vetus & Ars Nova
Turku foi, xunto con Tallin, Capital Europea de la Cultura en 2011.
Educación
Na actualidá, Turku ye una ciudá que cunta con tres universidaes: la Universidá de Turku (en finés, Turun yliopisto), fundada en 1920; la Universidá Åbo Akademi,de llingua sueca, fundada en 1918; y la Escuela Cimera de Ciencies Económiques y Empresariales de Turku (en finés, Turun kauppakorkeakoulu), fundada en 1950. Amás, tien un Centru d'Investigación y Desenvolvimientu Teunolóxicu (en finés Turun Teknologiakeskus), en que'l so senu collaboren —especialmente nel campu de les biotecnoloxíes— les universidaes, otres instituciones d'enseñanza, según centros d'investigación y empreses. La ciudá cunta tamién con una llamada Universidá de Ciencies Aplicaes (Turun Ammattikorkeakoulu), que, según el sistema d'enseñanza finlandés, nun ye una universidá como tal.
Economía
A nivel nacional, Turku ye una ciudá importante, non yá pol so patrimoniu históricu y actividá cultural, sinón tamién pol so puertu, pola so actividá comercial y por ser centru de feries nacionales ya internacionales. A nivel européu, Turku forma un puntu d'unión ente Estocolmu y San Petersburgu, yá que cunta con conexones regulares de tresbordadores, que, na so trayeutoria marítima a la capital sueca (unes 10 hores en barcu), traviesen unu de los archipiélagos más bellos del mundu y faen escala en Marieḥamn, capital de les Islles Åland, que tienen un altu grau d'autonomía.
Clima
Asitiáu nel mar Bálticu y abellugáu poles islla del mar del Archipiélagu, Turku tien un clima continental. Al igual qu'en gran parte del sur de Finlandia, los branos son calorosos, con temperatures que lleguen hasta los 30 ºC ya iviernos relativamente fríos con abondosos nevaes. El branu xeneralmente empieza a finales de marzu y l'iviernu a finales d'avientu. Dende 1955 esiste una estación meteorolóxica nel aeropuertu de Turku, a 47 metros d'altitú.
Personaxes célebres
Delles persones famoses orixinaries de Turku son:
Enllaces esternos
Turku TouRing - Una organización turística de la rexón de Turku. Parque de la ciencia de Turku
Rumicolca
Rumicolca yera la puerta del este al valle de Cuzco, nel Perú.
Les construcciones daten probablemente de la época de la civilización Tiahuanaco-Huari y fueron darréu revistíes con piedres llabraes y pulíes nel tiempu de los Incas.
Rumicolca sirvió como una garita de control. Esta construcción alcuéntrase a 31 km al sureste de Cuzco, cerca de Piquillacta, en cantu de la carretera Cusco-Puno.
Delles piedres nos llaos interiores de la puerta tienen misterioses bárabos que tamién apaecen en Písac y n'otros monumentos incaicos. Según Víctor Angles trátase d'una forma d'escritura ideográfica.
Mv
mv ye un comandu de Unix usáu pa mover o renombrar archivos o direutorios del sistema d'archivos. L'archivu orixinal ye borráu y el crea un nuevu archivu col mesmu conteníu, el nome puede ser distintu o puede ser el mesmu. En casu de que s'use na mesma ruta col nome del archivu y otru nome solo camudara'l nome del archivu.
mv provién de la pallabra movy que significa mover n'Inglés.
Exemplos: mv file1 file_1 renombra un archivu: l'archivu 'file1' pasa a llamase 'file_1' mv File /file mueve 'File' a '/file' mv file ./dir/file mueve 'file' a 'dir/file' Relativu al direutoriu
Estáu de Katanga
L'Estáu de Katanga foi una república non reconocida y un Estáu ensin mariña qu'entendía la provincia de Katanga, na actual República Democrática d'El Congu. Foi proclamáu'l 11 de xunetu de 1960 al salir escoyíu Patrice Lumumba como primer ministru de la República Democrática d'El Congu, creada esi mesmu añu cola desapaición del Congo belga. Proclamar realizar Moisés Tshombe, presidente del partíu rexonalista CONAKAT (Confédération des Associations Tribales du Katanga).
Katanga supunxo un periodu escuru de la Hestoria. Ellí sumieron delles persones, como, por casu, el anticolonialista y primer presidente congoleñu Patrice Émery Lumumba, que non yá foi asesináu xunto con dos compañeros, sinón que los sos restos fueron alboraos con ácidu, col beneplácito de militares belgues y de la CIA. El presidente foi apurríu por un antiguu representante gubernamental, Jonas Mukamba. De la mesma perpetáronse delles masacres de civiles. Conocíos estos sucesos, el Conseyu de Seguridá de Naciones Xuníes tomó'l 21 de febreru de 1961 el resolución 161, pola que se decidía a intervenir pa torgar una guerra civil na acabante crear República Democrática d'El Congu.
Quíxose ver nesta rápida respuesta de la ONX un interés económicu, una y bones les dos provincies que se dixebraron de la república congoleña namás nacer facer auspiciadas por antiguos colonu arriquecíos. Katanga yera bien rica en mines de cobre y Kasai, la otra rexón que quixo independizase, en oru.
Intervenciones de la ONX y la Xunión Soviética
El presidente congoleñu, Patrice Y. Lumumba, sentía que'l so mandatu na nueva república yera mínimu y sintióse engañáu pola poca ayuda que-y emprestaben les tropes occidentales de les Naciones Xuníes, a pesar de la rapidez coles que fueren unviaes. Lumumba pidió socorru a la Xunión Soviética pa detener los intentos separatistes de les dos provincies, Katanga y Kasai. El gobiernu soviéticu de Nikita Khrushchov concedió-y aviones, camiones y armes, pero llegó demasiáu tarde pa evitar la masacre de los luba en Kansai a manes del exércitu congoleñu. Con too y con eso, l'ayuda soviética foi interpretada n'Estaos Xuníos como una reblagada na Guerra Fría. Poro, creóse un clima de caos y violencia na rexón, na que s'entemecíen los intentos independentistes de do Estaos non reconocíos, los intentos mutuos de destitución de los presidentes del Congo belga y la República Democrática del Congo, les masacres étniques, les entá áscuares de los intereses coloniales, el tracamundiu del exércitu congoleñu y les intervenciones militares de la ONX y la Xunión Soviética.
No que se refier a Katanga, Élisabethville, la capital, foi tomada por tropes de la ONX en xineru de 1963. El so presidente rindió'l país el día 15 d'esi mes.
Últimes consecuencies
Anque l'Estáu de Katanga foi finalmente anexonáu pola República Democrática del Congo y Tshombe foi exiliáu, primero a Rodesia del Norte y dempués a España, les tropes de les Naciones Xuníes retirar en 1964. Nesa fecha Moisés Tshombe, antiguu presidente de Katanga, aportó a el dirixente del Congo. El so gobiernu causó una crisis entá más grave nel país, con repercusiones mundiales, y namái un añu dempués foi cesáu como presidente y hubo de volver a España. Secuestráu y encarceláu, morrió n'Arxelia en 1967.
Mujeres de Arena
Mujeres de Arena (testimonios de mujeres en Ciudad Juárez) ye una obra de teatru documental que recueye fragmentos de testos d'Antonio Cerezo Contreras, Denise Dresser, Malú García Andrade, María Hope, Eugenia Muñoz, Marisela Ortiz, Servando Pineda y Juan Ríos Cantú, dramaturxa fecha pol Humberto Carbayos (obra primixenia).
Argumentu
Testimonios de cuatro muyeres (una ma, una fía, una prima y una nueva asesinada) víctimes del feminicidio que se vien perpetando en Ciudad Juárez dende 1993, entrepolaos con diversos poemes dellos autores. Un actor participa dando cifres y datos sobre esta guerra de baxa intensidá contra les muyeres y la nula aición del gobiernu mexicanu pa frenar, erradicar y prevenir estos crímenes.
Intereses
Por esta obra l'autor nun cobra derechos d'autor.
Montaxes
Hubo montaxes de diversos grupos profesionales y amateurs de la Ciudá de Méxicu, según en Tampico, Reynosa, Puebla, Guadalaxara, Llión, Guanajuato, Colima, Mexicali, Mérida, Monterrey, Oaxaca, San Luis Potosí, Chihuahua, Estáu de Méxicu, Hidalgo, Tabasco y Ciudad del Carmen.
En Méxicu #estrenar en 2002 nel zócalo capitalín nel Día de la Non violencia contra les muyeres y les neñes" con Vanessa Bauche, Laura De Ita, Hilda Nájera, Laura Hidalgo, Carmen Huete y Juan Ríos Cantú. Darréu tuvo en temporada nel Teatru La Capiya; a la fin de cada función #convidar a personalidaes pa falar sobre la tema: Jesusa Rodríguez, Rosario Ibarra de Piedra, Lourdes y Mario Gonzalez (padres de Pável González), Ana Colchero, Emiliana Cerezo Contreras, Dra. Gabriela Delgado Ballesteros, Dr. Isidro Cisneros, Zósimo Hernández, Norma Andrade y Marilú Garcia Andrade de Les nueses Fíes de Regresu a Casa, Isabel Vericat, Lucía Melgar, Liliana Felipe, la Dra. Josefina Mena, Yan María Castro, Mariana Berlanga, del Frente Internacionalista contra'l Feminicidio, ente otros.
La mayoría de los montaxes cuntaron col sofitu de les organizaciones "Les nueses Fíes de Regresu a Casa", "Comité Cerezo" y "Comité Pável González: contra l'olvidu y l'impunidá". N'Italia, España y Méxicu cuntó col sofitu d'Amnistía Internacional. N'Uruguái cuntó col sofitu d'Amnistía Internacional #Seición Uruguái y el coleutivu "Muyeres de #Negro"-Uruguái.
Radio
Foi tresmitida per Radio Muyer en Guadalaxara en 2007, per Radio Testimonios n'Uruguái en 2008, y en RBS en castellán, Sydney, Australia, en 2011.
Omaloplia ruricola
Omaloplia ruricola ye un coleópteru de la subfamilia Melolonthinae.
Distribución xeográfica
Alcuéntrase n'Europa.
Belleau (Aisne)
Belleau ye una comuña francesa del departamentu d'Aisne, na rexón d'Altos de Francia. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Estaos Xuníos d'África Llatina
thumb|200px|Los Estaos Xuníos d'África Llatina. Los Estaos Xuníos del África Llatina foi la idea d'una unión de países africanos promovida por Barthelémy Boganda. Los países miembros d'esta entidá federal seríen Angola, Zaire (actual República Democrática d'El Congu), Ruanda, Burundi, República Centroafricana, Chad, Gabón, Camerún y Guinea Ecuatorial. La propuesta d'esta federación foi atayada pola muerte de Boganda nun accidente d'aviación el 29 de marzu de 1959. Economistes africanos abogen pola creación de tal unión de países porque constituyiría un mercáu poderosu y crearía una infraestructura más vidable pal desenvolvimientu internu ya internacional del continente.
Un opositor d'esta idea foi l'estauxunidense Richard Nathaniel Wright, quien na introducción a la traducción francesa del so llibru Home blancu, ¡escucha! refugar sobre la base de que'l conceutu de "África Llatina" significaba una "África católica" y que polo tanto crearía una división relixosa col África anglosaxona, a la que'l denominaba "África protestante". Acordies con Wright, estes idees namái reflexaben les actitúes d'aquellos africanos educaos en Francia o'l Reinu Xuníu, les potencies dominantes d'África nesi momentu. Él faía una llamada por una solución panafricana.
Marin Hinkle
Marin Elizabeth Hinkle ye una actriz tanzanu-estauxunidense. Ye conocida por interpretar a Judith Harper-Melnick, la ex esposa de Alan Harper na serie de televisión Two and a Half Men.
Primeros años
De bien nuevu quixo estudiar pa ser baillarina, un suañu qu'abandonó a los 16 años d'edá cuando se mancó'l todíu al acabar un baille. Siguió cola idea d'estudiar interpretación pero los sos padres quixeron que siquier consiguiera acabar los sos estudios, enantes d'estudiar actuación.
Asistió a la Universidá Brown y a la Universidá de Nueva York.
Carrera
Hinkle empecipió la so carrera na telenovela Another World. She also portrayed Judy Brooks on ABC's cancelled show Once and Again from 1999-2002.
Participó como convidada en delles series de televisión como Spin City, Law & Order: SVU, Without a Trace, ER y House M. D..
Hinkle ye coestrella na serie de televisión de CBS, Two and a Half Men, con Charlie Sheen y Jon Cryer, onde interpreta a Judith, la neurótica ex esposa de Alan.
Interpretó una serie de papeles menores en películes como I'm Not Rappaport, Frequency, The Next Big Thing, I Am Sam y Dark Blue.
Tamién actuó en teatru, por casu en 2005 como ''Miss Julie'. Hinkle tamién participó en películes de suspensu como Quarantine y The Haunting of Molly Hartley.
Vida personal
Ta casada con Randall Sommer dende 1998, con quién tien un fíu.
La Coḷḷá (Morea)
Tien una población de.
Llista d'asteroides/5601–5700
... | Previu | Llista d'asteroides | Siguiente | ...
E. H. Calvert
Biografía
Nacíu en Alexandria, Virxinia, el so nome completu yera Elisha Helm Calvert. Debutó nel cine en 1912, actuando pa la productora Essanay Studios, empresa cola que tolos sos primeros filmes, munchos d'ellos trabayando xunto a l'actriz Lily Branscombe.
Empecipióse como direutor en 1914, siempres con Essanay. La so primer cinta, The Showman, na cual tamién foi productor, tenía como protagonista a Rod La Rocque. Ente los actores que trabayaron con él figuren Francis X. Bushman y Wallace Beery, amás de la so esposa, l'actriz Lillian Drew (1883-1924). Hasta 1917, Calvert dirixó pa Essanay un total de 61 producciones.
Tres una posa de cuatro años, volvió dirixir, nesta ocasión pa la compañía Gaumont Film Company. La última cinta empobinada por él foi The City of Youth, rodada en 1928 nel Reinu Xuníu. Sicasí, siguió cola so carrera d'actor hasta l'añu 1939. Tomó parte en 180 producciones, ente comedies, cintes de misteriu, cine negru, drames, western y hestories romántiques. Tamién actuó, ente otres películes, nuna cinta de los Hermanos Marx, Plumes de caballu.
Y. H. Calvert, que finó en Hollywood, California, en 1941, fuera amás un veteranu de la Guerra d'España y Estaos Xuníos, mientres la cual sirvió en Cuba, y formó parte del Adventurers Club of New York.
Bellenglise
Bellenglise ye una comuña francesa del departamentu d'Aisne, na rexón d'Altos de Francia. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Teodosio de Bitinia
Teodosio de Bitinia, tamién conocíu como Teodosio de Trípoli foi un matemáticu y astrónomu de l'Antigua Grecia conocíu pol so llibru Sphearica nel que s'arrexunten les conocencies hasta la dómina relativos a la xeometría esférica, usaos especialmente en astronomía.
Biografía
El trabayu de Teodosio de Bitinia centrar nel estudiu de les matemátiques rellacionaes cola esfera. Sobre esta tema escribió'l tratáu llamáu Sphearica compuestu de tres llibros. El primeru contién 22 proposiciones, el segundu 23 y el terceru 14, toes elles demostraes a la manera puramente xeométrica de los antiguos. L'oxetivu del autor nesti trabayu yera establecer los principios de l'astronomía y esplicar los distintos fenómenos de los que trata ésta. Con esta visión, Teodosio fixo lo que Euclides fixera con al respective de los elementos de xeometría. Axuntó nun solu cuerpu les distintes proposiciones descubiertes hasta la fecha por astrónomos y xeómetres, lo que paez indicar que la teoría yera pocu conocida y entendida de manera imperfecta. Estos llibros fueron utilizaos por Ptolomeo según por escritores posteriores y fueron traducíes polos árabes al so idioma dende'l griegu. Del árabe, el trabayu de Teodosio foi traducíu al llatín y espublizóse en Venecia. Sicasí, la versión árabe yera defectuosa y una versión más completa en llatín y griegu foi publicada en París en 1556 pol profesor d'astronomía John Pena. Los trabayos de Teodosio tamién fueron comentaos por Clavius, Hologanius y Guarinus, y por De Chales nos sos Cursus Mathematicus. Sicasí, una de les versiones de Sphearica más usada ye la del Isaac Barrow de 1675, ilustrada y demostrada siguiendo un métodu nuevu y más concisu.
A parte de Sphaerica caltiénense otros dos obres de Teodosio de Bitinia: De Habitationibus y De Dicbus et Noctibus. Nel primeru, Teodosio esplica los distintos fenómenos debíos a la rotación de la Tierra y les rexones particulares del cielu que son visibles p'habitantes de distintes zones. El segundu tratáu ta compuestu por dos llibros que contienen 13 y 19 proposiciones, respeutivamente, y nél Teodosio considera l'arcu de la eclíptica descritu pol Sol acaldía cola idea de determinar les condiciones nes que'l solsticiu asocede nel meridianu d'un llugar dau, y por que el día y la nueche tengan realmente la mesma duración nos equinoccios. Tamién apunta que les variaciones na duración del día y de la nueche deber de repitir tres ciertu tiempu si la duración del añu solar ye un númberu enteru de vegaes la duración del día completu.
Amás d'estos trés obres, Vitruvio cita a Teodosio como unu de los posibles inventores d'un reló de sol que podía usase en cualquier llugar de la Tierra.
Ente'l traductores de la so obra, amás de Barrow, cabo destacar a Francesco Maurolico, quien tradució la so obra nel sieglu XVI.
Lucy Weston Pickett
Lucy Weston Pickett foi una química estauxunidense, renombrada poles sos investigaciones de molécules orgániques por cristalografía de rayos X y espectroscopia d'absorción ultravioleta.
Infancia y educación
Pickett nació'l 19 de xineru de 1904 en Beverly, Massachusetts. Los sos padres fueron Lucy Weston, maestra y direutora d'escuela primaria, y George Ernest Pickett, marineru. El so hermanu, Thomas Austin Pickett tamién foi químicu d'oficiu. Dempués d'asistir al institutu en Beverly, Pickett empecipió estudios cimeros na Universidá Mount Holyoke en South Hadley, Massachusetts, en 1921. Llicencióse summa cum laude en 1925 y recibió un máster en Químiques en 1927. Llogró un doctoráu en Química analítica pola Universidá d'Illinois en 1930. Pal so disertación de doctoráu, esploró los efeutos de los rayos X en reacciones químiques y estudió les estructures de compuestos orgánicos.
Carrera
Pickett enseñó en Illinois y Goucher College antes de tornar a Mount Holyoke en 1930, onde permaneció hasta la so xubilación en 1968, sacante mientres curtios periodos. Ente 1932 y 1933 realizó un postdoctorado en Londres col cristalógrafo y Premiu Nobel William Bragg na Institución Real. Al so regresu intentó aplicar los sos acabante adquirir conocencies en cristalografía de rayos X, pero la so universidá nun cuntaba cola instrumentación necesaria, polo que decidió utilizar téuniques de espectroscopia nel so llugar, cola ayuda de los sos colegues Emma Perry Carr y Mary Sherrill. En 1939 llogró una beca d'investigación pa trabayar col espectroscopista Victor Henri na Universidá de Liexa en Bélxica, y con George Kistiakowsky n'Harvard. En 1945 consiguió'l puestu de catedrática de química y ente 1947 y 1948 foi profesora visitante na Universidá de Berkeley y collaboró mientres un mes con Linus Pauling.
Pickett algamó reconocencia tanta poles sos actividaes científiques como pol so llabor como educadora; amás de les sos publicaciones nel campu de la espectroscopia, escribió un artículu sobre métodos pa enseñar química. Los sos colegues y alumnos establecieron una fundación col so nome, Lucy Pickett, pa convidar a conferenciantes escepcionales a impartir seminarios en Mount Holyoke. El primeru d'ellos foi Robert Mulliken, premiu Nobel de Química en 1966, con quien Pickett publicara un artículu en 1954 sobre l'estudiu por espectroscopia del ion bencenio. Nos años 70, Pickett solicitó que los fondos fueren usaos pa homenaxar a muyeres científiques.
Finó'l 23 de payares de 1997 en Bradenton, Florida.
Marcia Otacilia Severa
Marcia Otacilia Severa o Otacilia Severa foi una emperatriz romana, esposa del emperador Marco Julio Filipo o Filipo l'Árabe, quien reinó nel Imperiu romanu dende l'añu 244 hasta 249.
Severa pertenecía a l'antigua gens Otacilia quien fueron persones de rangu consular y senatorial. El padre de Severa foi Otacilio Severu o Severiano, quien sirvió como gobernador romanu de Macedonia y Mesia, ente que la so madre pertenecía a la gens Marcia o taba rellacionada con ella. Según les fontes tuvo un hermanu, llamáu Severiano, que sirvió como gobernador romanu de la Mesia Inferior nel periodu 246-247.
Poco se sabe de la so vida antes de casase con Filipo. En 234, Severa casóse con Filipo quien sirvió na Guardia pretoriana sol emperador Alexandru Severu. Severa tuvo dos fíos con Filipo: un fíu de nome Marco Julio Filipo Severu o Filipo II (nacíu en 238) y - según la evidencia numismática - una fía llamada Julia Severa o Severina, quien nunca ye mentada nes fontes romanes antigües.
Filipo dio a Severa'l títulu honoríficu de Augusta. El so fíu foi nomáu herederu al tronu. Dacuando Severa y Filipo tán consideraos como la primer pareya imperial cristiana, porque mientres el so reináu la persecución de los cristianos detúvose y la pareya fíxose tolerante escontra la fe de los cristianos. Por aciu so, salvar de la persecución l'obispu y santu Bábilas de Antioquía.
N'agostu de 249, Filipo morriera na batalla de Verona y Decio convertir nel nuevu emperador. Severa taba en Roma naquella dómina. Cuando les noticies de la muerte de Filipo llegaron a Roma, el fíu de Severa foi asesináu pola Guardia pretoriana. El neñu morrió nos sos brazos. Severa sobrevivió al so maríu y fíu y vivió darréu na escuridá. La so vida posterior desconozse.
Referencies
http://www.forumancientcoins.com/historia/coins/r5/r1641.htm
Facsímil
thumb|270px|Facsímil de la [[Biblia de Gutenberg espuestu na Biblioteca del Congresu d'Estaos Xuníos.]]
Un facsímil (del llatín fac simile, ‘faer asemeyáu') ye una copia o reproducción cuasi idéntica d'un documentu (xeneralmente antiguu y de gran valor, como un llibru, un manuscritu, un impresu, un mapa o un dibuxu a mano alzada) o d'una firma. Pa consiguir realizar esti tipu de reproducciones d'alta calidá, lo más habitual ye utilizar téuniques fotográfiques y de serigrafía, que dexen asonsañar fielmente los colores, tamañu, defectos y matices del documentu orixinal. Esta téunica nun suel aplicase a oxetos tridimensionales o pintures que tengan relieve, como por casu pintures al oleu.
Los facsímiles suelen aplicase como midida de seguridá en museos y biblioteques pa dexar que los usuarios tengan accesu a una copia exacta del documentu orixinal ensin arriesgase a qu'ésti seya robáu o se deteriore col tiempu. La mayoría de biblioteques nacionales ponen a disposición del públicu facsímiles de los sos documentos más pervalibles quedando los orixinales reservaos pa usuarios que soliciten espresamente una autorización.
N'España esisten dellos editores qu'algamen altes cotes calidable nos sos facsímiles, ente ellos destaquen Eikon Editores (Madrid, 2003), Vicent García Editores (Valencia, 1974), Atestiguo Compañía Editorial (Torrejón de Ardoz, 1982), Mintzoa (Pamplona, 1984), M. Moleiro Editor (Barcelona, 1991) o Siloé (Burgos, 1997).
Los Torneros de L'Oyanco
Los Torneros de L'Oyanco ye una casería de la parroquia de Morea nel conceyu asturianu d'Ayer.
Alcuéntrase a 11 km de Cabanaquinta, la capital del conceyu, a un altor mediu de 370 msnm y tien una población de.
Julia Mesa
Julia Mesa foi una dama romana fía de Julio Basiano, sacerdote del dios del sol El-Gabal, el dios tutelar de Emesa (actual Homs), na provincia de Siria, y güela de los emperadores Heliogábalo y Alexandru Severu. Participó nel asesinatu del primeru pa favorecer l'ascensión al tronu del segundu, qu'años más tarde tamién sería asesináu dando empiezu a la crisis del sieglu III.
Restauración de la dinastía
Julia Mesa casóse col noble siriu Julio Avito, con quien tuvo dos fíos: Julia Soemias y Julia Mamea, dambes madres d'emperadores. Dempués de l'ascensión al tronu del so cuñáu, Septimio Severu, Julia Mesa treslladar a Roma pa vivir cola so hermana. Tres l'asesinatu del so sobrín, Caracalla y el suicidiu de Julia Domna, viose obligada a volver a Siria.
Primero convenció a Heliogábalo d'adoptar a Alexandru, y pocu dempués, l'emperador foi asesináu pola Guardia pretoriana, xunto cola so madre. Dambos cuerpos fueron refundiaos al Tíber, en siendo abasnaos peles cais.
Julia Mesa morrió en fecha cercana a 226, y foi divinizada, al igual que la so hermana.
Mary Therese Kalin
Mary Therese Kalin-Arroyo, tamién conocida como Mary T. Kalin Hurley, ye una bióloga neozelandesa, ganadora del Premiu Nacional de Ciencies Naturales de Chile l'añu 2010.
Biografía
Kalin ye doctorada en botánica de la Universidá de California, Berkeley.
Depués de vivir n'Estaos Xuníos y Venezuela, llegó a Chile en 1978, xunto al so maríu Manuel Arroyo, de quien adopta'l so apellíu qu'utiliza diariamente. Ye la direutora del Institutu d'Ecoloxía y Biodiversidá, de la Universidá de Chile, en Santiago. El so interés científicu centrar nel caltenimientu de la biodiversidá de los ecosistemes mediterráneos y montes templaos de Suramérica.
Ye acomuñada estranxera de la National Academy of Sciences d'Estaos Xuníos, miembru de l'Academia Chilena de Ciencies, miembru honorariu de la Royal Society of New Zealand y miembru (fellow) de la Sociedá Linneana de Londres. Llogró la medaya presidencial de la Universidá de Chile, condecoración Amanda Labarca, el premiu BBVA en Bioloxía del Caltenimientu y el Volvo Environment Prize.
En 2004 recibió'l Premiu Tyler a nome de la Rede Llatinoamericana de Botánica.
Garciotum
Garciotum ye un conceyu español de la provincia de Toledo, na comunidá autónoma de Castiella-La Mancha.
Toponimia
El términu "Garciotum" derivar de la unión de dos nomes o apellíos, García y Fortún, probablemente nome de la persona o persones que repoblaron la zona tres la reconquista. Nun ta claru si hai d'escribise terminando en n o en m, pero la versión del conceyu actual ye de llamalo Garciotum.
Xeografía
El conceyu asítiase en «una fastera con esposición al sur» na contorna de la Sierra de San Vicente y llinda colos términos municipales de Pelahustán, Nuño Gómez, Cardiel de los Montes, Castillo de Bayuela y El Real de San Vicente, toos de Toledo.
Pol términu escurren dos regatucos denominaos de los Molinos y de San Benitu
Historia
Garciotum naz como aldega de repoblación que la so fundación realizar por Garçi Fortun, nome d'onde derivó la población actual. En 1250 queda mentáu per primer vegada nes Rellaciones del Cardenal Gil Torres al obispu d'Ávila.
Garciotum, xunto con Hinojosa, El Real, Nuño Gómez y Marrupe son aldegues que pertenecíen al señoríu xurisdiccional de Castillo de Bayuela, que'l so títulu de villazgo del señoríu otorgóse'l 12 d'ochobre de 1393. El primer señor de la xurisdicción foi Ruy López Dávalos, dempués el condestable Álvaro de Luna, a la so muerte pasó a la so muyer doña Juana de Pimentel quien lo ufierta a la so fía doña María de Luna y Pimentel, que casa con don Íñigo López de Mendoza (II Duque del Infantado). D'esta forma'l señoríu va pasar a la familia de los Mendoza, dempués Portocarrero y dempués Duques de Híjar.
Para 1594 Garciotum tenía 96 cases, esto ye, unos 480 vecinos.
La independencia de Garciotum y la so carta de villazgo ye dada por Felipe IV el 21 de setiembre de 1663 siendo marqués de Montesclaros y Castillo de Bayuela don Luis Fernández Portocarrero. Al traviés del so títulu de villazgo alzóse la forca y la picota na plaza principal del pueblu.
Nel sieglu XVIII, al traviés del Catastru del Marqués de la Ensenada, Garciotum tien 51 cases (unos 255 vecinos). Al respective de les posesiones de la villa tenía un conceyu, un fornu de cal, una devesa boyal, numberoses finques y güertos por diversu paraxes, dos molinos fariñeros y unu d'aceite y ente los sos ganaos había 150 gües, vaques y xates; 8 caballos, potros y yegües; 550 gochos; 340 oveyes y corderos; 270 cabres y cabritos y d'últimes 235 truébanos.
Demografía
Na siguiente tabla amuésase la evolución del númberu d'habitantes ente 1996 y 2006 según datos del INE.
Monumentos
Ilesia parroquial de Santa María Madalena:Templu d'estilu góticu-renacentista de finales del sieglu XV. Ta llevantáu en mampostería sacante la torre que la fai en sillería y lladriyu al tratase d'una obra del sieglu XVII. Ye ilesia d'una sola nave y ábside semicircular en que'l so interior destaquen los sos capiteles decoraos con iconografía vexetal, antropomorfa y zoomorfa. Destaca la so portada d'estilu góticu-renacentista del momentu de los Reis Católicos, con accesu per vanu de mediu puntu enmarcáu en alfiz y tou decoráu coles boles o perlles del momentu entemecíu con decoración vexetal.
Ermita de la Purísima: Pequeña construcción del sieglu XVIII, de planta rectangular, espaciu únicu y pórticu adintelado na entrada. Tien una inscripción nel so accesu que diz: SE REEDIFICÓ SIENDO CURA D. BALTASAR PORTILLO AÑO DE 1853.
Clorinda Matto de Turner
Grimanesa Martina Matto Usandivaras de Turner, más conocida como Clorinda Matto de Turner foi una destacada escritora peruana, precursora del xéneru indixenista.
Garciotum
Monumentos
Ponte Romana o de los Molinos: Ponte llevantada sobre'l regueru Saucedoso y conocíu popularmente como ponte romana anque la so construcción llevantar en 1607 pol maestru de cantería y vecín de Buenaventura Miguel de Castro. Ta realizáu en piedra llabrada, d'un solu güeyu de mediu puntu y con pretil y calzada caltenida.