cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ruby Payne-Scott
Carrera
miniaturadeimagen|upright|Con Alec Little (nel mediu) y [[Wilbur Norman Christiansen|"Chris" Christiansen na estación de radiofísica de Potts Hill, Nueva Gales del Sur, circa 1948]] miniaturadeimagen|Participantes na conferencia de la International Union of Radio na Universidá de Sidney (1952). En 1936 dirixó investigaciones xunto a William H. Love nel Llaboratoriu d'Investigación del Cáncer na Universidá de Sidney. Probaron que'l magnetismu terrestre tien escasa o nula incidencia nos procesos vitales de los seres vivos a partir de someter a embriones de pollu a campos magnéticos 5.000 vegaes más potentes. Tiempu tras esistía una estendida creencia de que los campos magnéticos terrestres teníen importantes efeutos sobre los seres humanos, y munches persones namái dormíen cola so cabeza apuntando al norte y el cuerpu paralelu al meridianu magnéticu.
La so carrera algamó'l so cumal mientres trabayaba pal Commonwealth Scientific and Industrial Research Organisation (naquella dómina llamáu CSIR, agora conocíu como CSIRO), del gobiernu d'Australia, en Dover Heights, Hornsby y especialmente en Potts Hill (Sydney). Dalgunes de les sos contribuciones fundamentales a la radioastronomía solar producir nesti periodu. Ella foi quien afayó españar Tipu I y Tipu III y participó na reconocencia d'españar Tipu II ya IV. Payne-Scott tuvo un papel destacáu na observación de 26 de xineru de 1946, cuando'l interferómetro de los alcantilados de Dover foi utilizáu pa determinar la posición y el tamañu angular d'una esplosión solar.
Mientres la Segunda Guerra Mundial trabayó n'investigaciones secretes sobre'l radar. Tresformar n'esperta na detección d'aeronaves utilizando pantalles PPI. Tamién foi miembru del Partíu Comunista na mesma dómina y activista polos derechos de la muyer. L'Australian Security Intelligence Organisation (ASIO - Axencia Australiana de Seguridá) taba interesada en Payne-Scott y llevó un rexistru refechu de les sos actividaes, con dalgunes aburuyes.
Vida personal
Payne-Scott yera atea y feminista.
Ruby Payne-Scott y William Holman Hall casáronse de callao en 1944; entós daquella el gobiernu d'Australia llexislara a favor d'una restricción del matrimoniu, especificando que les muyeres casaes nun podíen tener un puestu permanenente nel serviciu públicu. Ella caltuvo'l so trabayu nel CSIRO mientres el so matrimoniu hasta que, en 1949, surdió la tema y de resultes perdió'l so puestu permanente al añu siguiente depués d'un estensu intercambiu de notes contraries con Sir Ian Clunies Ross, presidente del CSIRO. A pesar d'eso, el so salariu caltener nel mesmu nivel de los sos colegues varones. En 1951 arrenunció pocos meses primero que naciera'l so fíu Peter, nun esistíen les llicencies por maternidá nesa yṕoca.
Camudó'l so nome por Ruby Hall recién dempués de dexar el CSIRO. Ruby y Bill Hall tuvieron dos fíos: Peter Gavin Hall, un matemáticu especializáu n'estadístiques y teoría de les probabilidaes, y Fiona Margaret Hall, artista australiana.
Christine Conix
Christine Conix ye una arquiteuta belga. Ye fundadora de la so propia oficina y anguaño CEO de la firma Conix RDBM Arquiteutos con sedes en Bélxica y Países Baxos. Ye miembru referente d'importantes asociaciones rellacionaes a l'arquiteutura nel so país. Recibe notables distinciones en concursos d'arquiteutura y diseñu urbanu y la so obra cunta con numberoses publicaciones. thumb|275x275px|Muséu de Platería en Sterckshof thumb|275x275px|Pabellón de Bélxica na Expo 2010, Shanghai
Primeros años
Creció n'Amberes. Estudió nel Instituut Dames van het Christelijk Onderwijs. A pesar de que los sos padres nun teníen nengún venceyu cola construcción decidió siguir arquiteutura. En 1978, estudió nel Institutu Cimeru d'Arquiteutura d'Amberes (güei Institutu de Ciencies de l'Arquiteutura Henry van de Velde), onde llogró un máster. En 1979, fundó'l so propiu estudiu d'arquiteutura, el "Conix Architects". Poro, sigue'l cursu d'arquiteutura nel Institutu Cimeru d'Arquiteutura del Imperiu (HAIR - agora Institutu de Ciencies de l'Arquiteutura Henry van de Velde) n'Amberes, onde se va graduar en 1978. Mientres los sos años universitarios casóse con Philippe Doninck. Ella cree que nun esisten diferencies ente homes y muyeres. Ye madre de 3 fíos adultos y nunca atayó la so carrera con llicencies de maternidá.
Trayeutoria
En 2012, Christine Conix daba emplegu a 47 persones, y dirixía un estudiu en Bruxeles, otru n'Amberes y un tercer estudiu en Varsovia inauguráu en 2009.
A principios de 2013, Conix anuncia la fusión con otra oficina n'Amberes, RDBM Architecten & Adviseurs. La trayeutoria de Conix en proyeutos residenciales ya institucionales colos que llogra reconocencia internacional, xunir a la esperiencia de RDBM Architecten & Adviseurs col so métodu de construcción d'iñerizu al riesgu y la creación de valor añedíu demostráu en diversos proyeutos nel sector educativu y de vivienda social. La fusión constitúi una complementariedá de referencies, competencies y conocencies. Conix RDBM Arquiteutos, ye un estudiu d'arquiteutura qu'ella dirixe xunto a Jorden Goossenaerts y Frederik Jacobs, formáu por un equipu multidisciplinar de 65 miembros qu'operen dende oficines n'Amberes, Bruxeles, Rotterdam y Terneuzen.
Conix entiende que l'arquiteutura ta determinada por dellos aspeutos: l'allugamientu del edificiu, los materiales de construcción, los detalles y terminaciones, toos baxu un conceutu que los inclúi. La resultancia ye una obra que non yá se refier al so contestu sinón tamién al so tiempu. Escuerre un diseñu claru, que s'espresa nel tratamientu del espaciu esterior y l'amplitú interior, empobináu pola funcionalidad, la esperiencia y la sorpresa. Conix considera que'l valor de l'arquiteutura nun se llenda a la construcción como tal: la emoción ye igualmente importante. Dambos aspeutos, materiales ya inmateriales, determina'l valor añedíu de l'arquiteutura.
Ente les obres de Conix destácase la renovación y ampliación del Atomium en Bruxeles, qu'inclúi'l diseñu esterior ya interior del pabellón y de la escampada en distintes etapes, obra cola que llogra'l primer premiu na categoría renovación del Staalbouwwedstrijd (Infosteel) y ye nomada al Leaf Awards (Leading European Architect Forum) en 2006, amás de la seleición final del Prize for Architecture Brussels – Horta en 2008. El presupuestu envaloráu pa l'ampliación del Atomium en 2010 por Conix Architects xubía a más de 3 millones d'euros.
Con Unicore, un masterplan pa una área industrial y d'oficines en Hoboken, Bélxica, llogra'l premiu especial por desempeñu téunicu del Archizinc Trophee en 2010 y ye escoyida n'otros dos premios de diseñu interior. Consigue proyeición internacional col pabellón belga XE pa la Esposición Universal de 2010 en Shanghai, qu'inclúi'l diseñu, realización mantenimiento y desmontaje; y más apocayá, cola solicitú del rei Mohammed VI pa construyir una nueva ciudá en Nador, Marruecos.
Christine Conix tamién preside na asamblea xeneral del VAI, Vlaams Architectuurinstituut, en Bruxeles, y ye miembru de la Xunta d'Asesoramientu del Centru de Diseñu de Winkelhaak n'Amberes. En 2007, ye cofundadora del G30, asociación d'arquiteutos líderes en Bélxica, onde se desempeña como vicepresidenta de la xunta directiva.
Obres
El trabayu de la oficina inclúi nueves construcciones, reconstrucciones y reformes nel ámbitu de proyeutos residenciales, gubernamentales, educativos, culturales, comerciales ya industriales; la so busca empobinar a evitar una tipoloxía edilicia específica. Tamién s'ocupen de promociones inmobiliaries, masterplanning, diseñu d'interiores y de productos. Desenvuelven una metodoloxía de trabayu que dexa crear un conceutu integráu sobre la base de cuatro instancies básiques del proyeutu: investigación, diseñu, construcción y caltenimientu.
William Windom (actor)
William Windom foi un actor d'Estaos Xuníos. Foi quiciabes más conocíu pol so trabayu en televisión, incluyendo dellos episodios de The Twilight Zone, interprentando a Glen Morley, un ficticiu congresista de Minnesota, basáu nel mesmu bisagüelu de Windom y homónimu en The Farmer's Daughter; como John Monroe nel sitcom My World and Welcome to It, pola que ganó un Premiu Emmy al Meyor Actor nuna Serie de Cómica; tamién tuvo en Commodore Matt Decker, como comandante del condergáu U.S.S. Constellation nel episodiu de Star Trek, The Doomsday Machine; el personaxe de Randy Lane nel episodiu nomáu al Emmy de la Galería Nocherniega, They're Tearing Down Tim Riley's Bar; el personaxe recurrente más común na serie ganadora del Emmy, Murder, She Wrote, el Dr. Seth Hazlitt, y por interpretar a Puppetino en Pinocchio and the Emperor of the Night.
Émile Jonassaint
Émile Jonassaint foi presidente interín d'Haití foi un políticu haitianu perteneciente a la Corte Suprema de Xusticia d'Haití.
William Windom (actor)
Biografía
Windom nació'l 28 de setiembre de 1923 en Nueva York. Él foi fíu d'Isabel Wells (née Peckham) y Paul Windom, un arquiteutu. Él yera'l bisnietu de, Secretariu de l'Ayalga de los Estaos Xuníos del mesmu nome. Sirvió nel Exércitu de los Estaos Xuníos nel teatru européu d'operaciones mientres la Segunda Guerra Mundial, como un paracaidista cola Compañía B, 1 Batallón 508º Reximientu d'Infantería Paracaidista, 82ª División Aerotresportada.
Émile Jonassaint
Foi presidente de l'Asamblea Constituyente d'Haití mientres la Constitución de 1987.
Foi nomáu Presidente provisional de la República d'Haití, mientres cinco meses (11 de mayu a 12 d'ochobre) en 1994 dempués de que'l réxime militar obligara a Jean-Bertrand Aristide, el presidente electu, a que se fora del país en 1991. Mientres la so presidencia, l'exércitu llevó a cabu dalgunes de les más dures violaciones de los derechos humanos.
William Windom (actor)
Biografía
Según la so vilba, Patricia Tunder Windom, l'actor morrió'l 16 d'agostu de 2012, a los 88 años d'edá, na so casa en Woodacre, California, de insuficiencia cardiaca congestiva.
Émile Jonassaint
A lo llargo d'agostu de 1994, l'exércitu y los sos aliaos paramilitares y el "Frente pa la Meyora y el Progresu d'Haití” realizaron un asesinatu, ente que los partidarios de Aristide entamaron desfiles de "voluntarios" pa lluchar contra una invasión.
El 18 de setiembre de 1994 el Presidente Bill Clinton unvió a Haití al ex-presidente Jimmy Carter, al ex-presidente de la Xunta d'Estáu Mayor el xeneral Colin Powell, y el senador Sam Nunn p'axustar el regresu del Presidente Jean-Bertrand Aristide. Emile Jonassaint robló entós l'Alcuerdu de Port-au-Prince y arrenunció como xefe del Gobiernu Provisional d'Haití, faciendo posible asina'l regresu del presidente electu.
Philip Winchester
Biografía
Estudió por trés años na prestixosa escuela London Academy of Music and Dramatic Art "LAMDA".
Philip tien ciudadanía americana y británica.
N'avientu del 2008 casóse con Megan Marie Coughlin-Winchester, la hermana del so meyor amigu, Matt Coughlin.
Carrera
Ente les sos apaiciones en teatru atópense King Lear, Master and Margarita, Grease, Hamlet, The Crucible, She Would If She Could & Cabaré, ente otres.
Nel 2005 apaeció na serie CSI Miami onde interpretó a Chris Allen.
Nel 2006 xunir al repartu principal de la película Flyboys onde interpretó al pilotu William Jensen.
Nel 2008 xunir al repartu de la serie Crusoe onde interpretó a Robinson Crusoe.
Nel 2010 apaeció como personaxe convidáu en dellos episodios de la serie Fringe onde interpretó al doctor Frank Stanton, un virólogu y ex-prometíu de Fauxlivia, el alter ego d'Olivia Dunham (Anna Torv). Esi mesmu añu apaeció en como convidáu nun episodiu de la serie Warehouse 13 onde interpretó a dellos personaxes ente ellos a un marineru, un vaqueru, un gladiador y un científicu llocu. Tamién apaeció nel thriller In my Sleep onde dio vida a Marcus, un mozu que camina dormíu y que'l so amigu aprovecha pa face-y creer que mató.
Nel 2011 xunir al repartu de la miniserie de diez partes Camelot onde interpretó a Leontes, amigu y unu de los más valientes y fieles caballeros del Rei Arturu en Camelot y del fináu Rei Uther. Esi mesmu añu xunir al repartu de la serie Strike Back: Project Dawn onde interpretó al axente del MI6 y Sargento Michael Stonebridge.
Nel 2012 interpretó nuevamente al sarxentu Michael Stonebridge agora na serie Strike Back: Vengeance xunto a Sullivan Stapleton.
Nel 2013 xunir al repartu de la serie Strike Back: Shadow Warfare onde interpretó nuevamente al sarxentu Michael Stonebridge, hasta'l final de la serie. La serie foi la cuarta temporada de la serie Strike Back.
Nel 2015 xunir al repartu principal d'una nueva serie The Player onde interpreta a Alex Kane, un ex-oficial d'intelixencia convertíu nun espertu en seguridá, que se ve envueltu nuna combalechadura misteriosa que la obliga a cumplir con una serie de desafíos heroicos pa salvar la vida de persones inocentes.
Lola Dueñas
María Dolores Dueñas Navarro, más conocida como Lola Dueñas, ye una actriz española.
Biografía
Fía del actor Nicolás Dueñas (1941-2019) y de la representante d'artistes María Navarro, estudió interpretación nel Teatru de L'Abadía con José Luis Gómez. Tuvo una hermana abogada, Ana Dueñas Navarro (1965-2016), que finó d'enfermedá a los 50 años.
Premiada nos festivales de Cannes y San Sebastián, consiguió dos Premios Goya por Mar adentro (2004) y Yo, también (2009).
Corey Cott
Corey Michael Cott ye un actor d'Estaos Xuníos nacíu'l 30 de marzu de 1990 en Chagrin Falls, Ohio. Ye conocíu por interpretar a Jack Kelly na obra de teatru Newsies.
Biografía
Cott nació y foi criáu en Chagrin Falls. Asistió a la Carnegie Mellon University.
Cott casóse con Meghan Woollard dende'l 5 de xineru de 2013.
Carrera
Na so ciudá natal, Cott participó n'obres teatro tales como Los miserable, Sweeney Todd, Jesus Christ Superstar, Urinetown y Rent xunto a Ben Fankhauser, el so coestrella en Newsies.
Mientres asistía a la universidá, Cott enterar de que Newsies taba buscando a un actor p'alternar el papel de Jack Kelly. Dempués de l'audición, foi llamáu a la selmana siguiente y recibió el trabayu. Cott tomó'l relevu de protagonista orixinal Jeremy Jordan el 5 de setiembre de 2012 y siguió col espectáculu hasta'l zarru'l 24 d'agostu de 2014.
De magar, apaeció como Gaston Lachaille nel musical Gigi xunto a Vanessa Hudgens, que foi estranda el 8 d'abril 2015 nel Teatru Neil Simon en Broadway hasta'l 21 de xunu de 2015.
En 2014 apaeció como estrella convidada na serie de televisión de la CBS Madam Secretary.
Enllaces esternos
. ..
Panteón d'Agripa
El Panteón d'Agripa o Panteón de Roma (n'italianu: Il Pantheon) ye un templu de planta circular alzáu en Roma por Adriano, ente los años 118 y 125 d. C. dafechu construyíu sobre les ruines del templu alzáu nel 27 e.C. por Agripa, destruyíu por una quema nel añu 80, dedicáu a tolos dioses (la pallabra panteón, d'orixe griegu significa «templu de tolos dioses»). Na ciudá, ye conocíu popularmente como La Rotonda (la Rotonna), d'ende'l nome de la plaza en que s'atopa.
El panteón de Agripa
Mientres sieglos pensóse qu'esta inscripión faía referencia al edificiu actual. Sicasí, tres les investigaciones efectuaes por Chedanne nel sieglu XIX súpose qu'en realidá, el templu de Agripa foi destruyíu, y que l'esistente anguaño ye una construcción realizada en tiempos d'Adriano. Los restos descubiertos a finales del sieglu XIX dexen saber que'l templu orixinal guardaba poques semeyances col actual. Lo que güei ye un pórticu d'entrada foi orixinalmente la fachada d'un templu períptero. La primitiva entrada efectuase pol llau opuestu, escontra'l sur, yá que na rotonda actual había una plaza circular porticada. Al otru llau d'esa plaza atopaba la basílica de Neptunu.
El primer templu yera rectangular, cola cella dispuesta transversalmente, al igual que nel templu de la Concordia del Foru romanu, o nel pequeñu templu de Veiove na llomba del Campidoglio. Taba construyíu con bloques de travertino y revistíu en mármol. Tamién se sabe que los capiteles yeren de bronce y que la decoración incluyía cariátides y estatues fronteres. Nel interior del pronaos había dos tales estatues d'Augusto y Agripa.
Por Dión Casio sabemos que la denominación de Panteón nun yera la oficial del edificiu, y que la intención de Agripa yera la de crear un cultu dinásticu, probablemente dedicáu a los proteutores de la gens Julia: Marte, Venus y el Divus Iulius, esto ye, Julio César divinizado.
L'edificiu sufrió daños por una quema nel añu 80, de los que foi reparáu por Domiciano, anque sufrió una nueva destrucción en tiempos de Traxanu, nel añu 110.
El panteón construyíu por Adriano
miniaturadeimagen|Planta. En tiempos d'Adriano l'edificiu foi dafechu construyíu. El so nome nun apaez nes inscripciones debíu al refugu d'esti emperador a que'l so nome figurara nes obres llevaes a cabu sol so mandatu, bien al contrariu que'l so predecesor Traxanu. Les marques de fábrica atopaes nos lladriyos correspuenden a los años 123–125, lo que dexa suponer que'l templu foi inauguráu pol emperador mientres la so estancia na capital ente 125 y 128. Anque nun se sabe con certidume quién foi l'arquiteutu, el proyeutu suelse atribuyir a Apolodoro de Damascu.
Camudóse la orientación respeuto del panteón precedente, yá que s'asitió la fachada principal escontra'l norte. L'edificiu quedó compuestu por una columnata a manera de pronaos, una amplia cella redonda y una estructura prismática entemedia. El gran pronaos y l'estructura d'unión cola cella ocuparon per completu l'espaciu del templu anterior, ente que la rotonda foi construyida sobre l'espaciu de la plaza augustea que dixebraba'l panteón de la basílica de Neptunu. Delantre del templu edificóse una plaza porticada en trés de los sos llaos y pavimentada con llábanos de travertino.
Carauterístiques
La construcción d'una amplia sala redonda con un pórticu rectangular, conformáu como un templu clásicu, ye una innovación na arquiteutura romana. El modelu d'espaciu circular cubiertu por una bóveda utilizárase pola mesma dómina nes grandes sales termales, pero yera una novedá usalo nun templu. L'efectu de sorpresa al cruciar l'estragal de la puerta debía de ser notable.
La construcción d'una cúpula semiesférica sobre un tambor circular yera típicu de l'arquiteutura de la dómina. Reparase na Villa Adriana en Tívoli, nes termes de Agripa, les termes de Caracalla, y polo xeneral nes sales de los primeros tiempos del imperiu. Les pechinas nun se xeneralizaríen hasta una dómina más tardida, en tiempos de Diocleciano.
L'espaciu internu de la rotonda ta constituyíu por un cilindru cubiertu por una semiesfera. El cilindru tien un altor igual al radiu, y l'altor total ye igual al diámetru, polo que puede inscribise una esfera completa nel espaciu interior. El diámetru de la cúpula ye de 43,44 m (150 pies), lo que la convierte na mayor cúpula de formigón en masa de la hestoria. La cúpula de la Basílica de San Pedro foi construyida un pocu más pequeña.
El pronaos
miniaturadeimagen|La cobertoria del pronaos. El pronaos octástilo, con ocho columnes na fachada, y con cuatro columnes nos llaterales, mide 34,20x15,62 m, y alcuéntrase 1,32 m sobre'l nivel de la plaza, de cuenta que s'apuerta xubiendo cinco gradies. L'altor total del orde ye de 14,15 m y los fustes tienen un diámetru de 1,48 m na base.
El frisu contién la inscripción de Agripa en lletres de bronce. Nel arquitrabe grabóse darréu una segunda inscripción relativa a la restauración acometida en tiempos de Septimio Severu. El frontón debía de tar decoráu con estatues de bronce, fondiaes con pernos, y güei perdíes. Pola posición de los furos #especular con que pudo ser la figura d'una águila coles ales esplegaes.
Nel interior, dos files de cuatro columnes estremen l'espaciu en tres naves, la central y más amplia conduz a la gran puerta d'accesu a la cella, ente que los dos llaterales terminen en dos amplios nichos que debíen d'allugar estatues de César Augusto y de Agrippa, treslladaes dende l'edificiu vieyu. El fuste de les columnes taba fechu de granitu gris (na fachada) o colloráu, provenientes de les canteres d'Exiptu. Tamién los pórticos qu'arrodiaben la plaza yeren de granitu coloráu, anque de menor dimensión. Los capiteles corintios, les bases y los elementos de trabazón son de mármol pentélico, proveniente de Grecia. La última columna del llateral oriental, perdida nel sieglu XV, foi sustituyida por otra de granitu gris en tiempos d'Alejandro VII. La columna del estremu oriental de la fachada foi igualmente sustituyida con un fuste de granitu coloráu sol pontificáu d'Urbanu VIII. D'esta miente modificóse l'alternanza de colores orixinal.
La cubierta a dos enagües ta soportada por cerchas de madera, sofitaes sobre una estructura muraria que sofita per mediu d'arcos nes columnes. La cobertoria orixinal taba formada por cerchas de bronce, con perfiles en forma d'O, según describió Andrea Palladio. Una versión diz que fueron expoliadas pol papa Urbanu VII, que mandó fundiles pa fabricar cien cañones pal Castillo Sant'Angelo. Otra versión asegura que'l Papa Urbanu VIII mandó fundir el bronce del techu por que fuera emplegáu nel baldaquino de San Pedro. El pavimentu ye de pieces de mármol de color, asitiaes formando círculos y cuadraos.
El cuerpu entemediu
Al esterior, la estructura tien el mesmu altor del cilindru de la rotonda, y tenía de tener un revestimiento en estuco y morteru güei sumíu. Sobre esti cuerpu esiste un segundu frontón de lladriyu, d'un altor mayor que la del pórticu d'entrada, y que se prevía que se viera solo dende gran distancia. Les llinies de cornisa, que percuerren l'esterior de la rotonda marcando los pisos, siguen nesti cuerpu ensin solución de continuidá.
L'interior de la rotonda
Nun segundu nivel, dende'l entablamento hasta la imposta de la bóveda, hai una fila de ventanes. Estes ventanes, qu'abren a una galería cimera, coinciden en vertical colos nichos y los edículos. La decoración romana orixinal foi sustituyida nel sieglu XVIII pola que puede vese anguaño, realizada probablemente ente los años 1747-1752. El sector sudoccidental sufrió delles restauraciones, non del tou apoderaes, qu'alteriaron l'aspeutu inicial.
El pavimentu de la rotonda ye llixeramente convexu, cola parte central 30 cm más alta que'l perímetru, por que l'agua qu'ente pol óculo fluya escontra la canal asitiada en tol perímetru. El revestimiento ye de baldoses con un diseñu de cuadraos nos que s'inscriben alternativamente cuadraos y círculos más pequeños.
La cúpula
Al esterior, la cúpula arrinca d'una sobreelevación del muriu, a 8,40 m percima del arranque interior de la bóveda. Atópase articulada per mediu de siete anillos superpuestos, l'inferior de los cualos caltién inda'l revestimiento de mármol. El restu atopábase cubrir por planches de bronce dorao, güei perdíu a esceición del perímetru del óculo, inda nel llugar. Planchar de bronce fueron arrincaes nel añu 663 por orde de Constante II, emperador de Bizancio, y asitióse una cubierta nueva de plomu en 735. Otru elementu que refuerza la idea de perfeición ye que l'altor de la última cornisa segunda, onde arrinca la bóveda, ye xusto la metá del altor dende'l puntu más altu de la bóveda al suelu, y curiosamente ésta coincide col diámetru (pudiendo inscribir nel interior de la construcción una esfera completa perfecta).
Téunica constructiva
miniaturadeimagen|Panorámica de Roma cola cúpula. miniaturadeimagen|Na parte trasera pueden trate los arcos enfiñíos nel muriu. Les téuniques constructives romanes dexaron a la cúpula aguantar diecinueve siglos ensin necesidá de reformes o refuerzos. Son dellos los factores téunicos responsables de que la cúpula llegara hasta los nuesos díes en perfectes condiciones.
La cúpula ye semiesférica, formada de formigón con cascotes de tufu y escoria volcánica. Les partes esternes de la cúpula forraronse con opera latericia (formigón con parés de lladriyu). Tamién s'utilizaron lladriyos bipedales en capes horizontales, a manera d'aniellos. Taba reforzada conformando un sistema de nervios (paralelos y meridianos, como amuesa la forma de los casetones). Foi construyida por aciu socesivos aniellos concéntricos de formigón, resultando una estructura autoportante, yá que al cuayar cada aniellu, puede desmontase l'andamiaxe y dar en hormigonar el siguiente aniellu. Por ello, el óculo nun se cai", como pensó Brunelleschi cuando entró, yá que na so dómina solo utilizábense sistemes de construcción pa cúpules por aciu dovelas sofitaes en cimbles de madera.
La cúpula sofita sobre un gruesu muriu cilíndricu d'opera latericia, na que se prauticaron abertures correspondiéndose colos trés niveles compositivos. En parte, estes abertures yeren funcionales, yá que conformaben les exedras, pero sobremanera yeren estructurales, porque formaben una estructura interna d'arcos de descarga. Estos arcos, resistentes y flexibles, formen un armazón que ye visible na paré trasera agora que se perdió'l revestimiento orixinal. Choisy describe refechamente esti procesu constructivu.
Tocantes a la composición del formigón romanu, el cementu venía entemecíu en pequeñes cantidaes drenando d'esta miente l'agua sobrante. Nel formigón modernu, cuanta más agua #emplegar nel amasáu, mayor ye la porosidá una vegada que l'agua se evapora, amenorgándose la capacidá resistente. Asina se consiguía esaniciar parcial o totalmente les burbuyes d'aire que de normal se formen mientres el cuayáu, confiriendo al material una resistencia notable. El formigón arramau en delgaes capes, alternándoles con filaes horizontales de piedra. Al ser asitiáu en pequeñes cantidaes, amenórgase la retracción del cementu, y por tantu la posibilidá d'asientos o agrietamientos.
Historia posterior
miniaturadeimagen|Interior del Panteón. Sabese d'un arreglu realizáu por Antonino Pío. Per otra parte, una inscripción de menores dimensiones recuerda otra restauración al cargu de Septimio Severu en 202.
L'edificiu salvose de la destrucción a principios de la Edá Media, porque l'emperador bizantín Foques dono al papa Bonifacio IV nel añu 608, que lo tresformó n'ilesia cristiana (Santa María de los Mártires). Ye'l primer casu d'un templu paganu convertíu al cultu cristianu. Por esta razón foi l'únicu edificiu de l'Antigua Roma que permaneció intactu y n'usu ininterrumpíu.
Nel sieglu XV, el panteón ye arriquecíu con frescos: el más notable'l de L'Anunciación de Melozzo da Forlì, asitiáu na primer capiya a la derecha de la entrada. En 1435 llevose a cabu la baltadera de les construcciones medievales amiestes. A partir de la Renacencia'l panteón ye utilizáu como sede de l'Academia de los Virtuosos de Roma, sirviendo de sepulcru a grandes artistes italianos como Rafael o Vignola. Nel sieglu XVII añediose a los llaos del frontón dos campanarios, obra de Gian Lorenzo Bernini, bautizaos popularmente como oreyes de pollín, y esaniciaos en 1893.
El rei Víctor Manuel II, el so fíu Humberto I y la so esposa Margarita reposen nuna de les capiyes del Panteón. Estes tumbes son calteníes por voluntarios d'organizaciones monárquiques. Esisten continuos discutinios alrodiu de si tendríen de treslladase los restos, debíu al comportamientu de la Casa de Saboya nel cursu de los dos guerres mundiales.
Anque'l Panteón ye un monumentu que los sos gastos de caltenimientu cuerren a cargu del Ministeriu de Bienes Culturales d'Italia, sigue siendo una ilesia na que se celebren mises (principalmente de la forma estraordinaria del ritu romanu) y sobremanera bodes. Esiste una tradición na que'l día de Pentecostés, a mediudía, lláncense miles de pétalos de roses coloraes dende la llinterna de la cúpula del Panteón mientres un coru canta l'himnu Veni Creator Spiritus. Esti xestu recuerda la venida del Espíritu Santu en forma de llingües de fueu sobre los apóstoles, y a dichu ritual asisten cientos de persones cada añu.
En 1980 el centru históricu de Roma, incluyendo'l Panteón, foi declaráu Patrimoniu de la Humanidá pola Unesco. centro|miniaturadeimagen|800x800px
Influencia posterior
miniaturadeimagen|La Rotonda diseñada por [[Thomas Jefferson na Universidá de Virginia.]] El Panteón tuvo una enorme trescendencia na arquiteutura occidental. Mientres la Renacencia, los artistes y arquiteutos que volvieron los güeyos escontra l'antigüedá clásica nun podíen pasar por altu unu de los edificios más bellos y meyor calteníos de toa Roma. Brunelleschi estudió'l Panteón pa la construcción de la cúpula del Duomo de Florencia, puntu de partida de l'arquiteutura renacentista. Bramante y Miguel Ángel  recrearonlo n'obres como'l Templete de San Pietro in Montorio o la Basílica de San Pedro. Mientres el neoclasicismu italianu, Antonio Canova proyeutó un templu en Possagno, la so ciudá natal, basándose nel diseñu del Panteón.
La so influencia déxase notar n'Inglaterra y América del Norte, sobremanera gracies a Andrea Palladio, que foi bien asonsañáu hasta'l sieglu XIX. Munches sales cíviques, universidaes y biblioteques reutilicen la forma de cúpula con pórticu: la ilesia del campusantu monumental de Staglieno, la Ilesia de San Francisco de Paula en Nápoles, la villa Capra de Vicenza, la rotonda de Thomas Jefferson de la Universidá de Virginia, la biblioteca de la Universidá de Columbia, l'edificiu principal de la National Gallery de Washington o la Biblioteca del Estáu de Victoria en Melbourne.
Amieva
Amieva ye un conceyu del oriente de la comunidá autónoma d'Asturies. Llenda al norte con Parres, al sur con Valdeón y Sayambre (Lleón), al este con Cangues d'Onís y al oeste con Ponga. Tamién ye'l nome d'una parroquia del conceyu. La capital ye Sames. Ye atravesáu pol ríu Seya y tien una población de.
Símbolos
La bandera y l'escudu del conceyu d'Amieva fueron adoptaos oficialmente'l 30 d'agostu de 2001, y espublizaos nel Boletín Oficial del Principáu d'Asturies númberu 120, de 25 de mayu de 2002.
Historia
250px|thumb|Castañal enllena de castañes
Prehistoria
La so bayura arqueolóxica nun ye mui estensa por mor, principalmente, de la so orografía que facía más apetecible pa los primeros colonizadores les rexones más baxes nes que sí hai abondos restos prehistóricos, pero sí nos permite constatar presencia humana nel Paleolíticu superior na parte alta del Sella. Asina na cueva de Collubil nes cercaníes de Campurriondi, los preseos afayaos comprenden a la industria lítica y ósea del periodu paleolíticu.
Los primeros ciclos metalúrxicos apaecen representaos pol dolmen de Mian en Sames, desgraciadamente ta desaparecíu pola intervención de Sebastián de Soto Cortés, del que se conserven namás que dos brueses fabricaes en piedra pulío nel Muséu Arqueolóxicu d'Uviéu, por mor del pruyimientu coleicionista de la dómina, esti dolmen suel rellacionase con otros dos del oriente asturianu: los dólmenes d'Abamia y Santa Cruz en Cangues d'Onís.
Na edá del fierro, hai entreseca de poblaos carcovaos, lo que llamamos castros. Nun foi llocalizáu nengún, pero delles fontes sofiten qu'esti territoriu tuvo habitáu por pueblos prerromanos de la tribu cántabra de los vadinienses, al rodiu de los valles. La conquista romana tuvo nesta comarca más consecuencies militares que xeoestratéxiques.
Edá media
Nel periodu altomedieval apaez meyor definíu'l territoriu del conceyu, teniendo dellos documentos que lo prueben como la documentación medieval del monesteriu lleonés de Safagún, onde mentase'l sieglu X una vía de comunicación que xuntaba les tierres d'Amieva cola Meseta. Esto confirmalo tamién los privilexos que'l rei Alfonsu VII dio a favor d'una alberguería nel puertu de Pontón y la construcción de la ponte de piedra Ponte Dobra sobre'l ríu del so nome.
Amieva, apaez yá na decimocuarta centuria dafechamente afitáu, como ún de los conceyos asturianos, asina apaez ente'l grupu de conceyos que se xuntó a la causa del rei Don Pedro, con varios conceyos lleoneses.
Toa esta falta de documentación, en parte foi por mor de que nun mediu rural d'esta mena, el sector predominante foi'l ganaderu, lo que contribúi a torgar el siguimientu documental qu'a diferencia de la edá moderna ta munchu meyor documentáu, en parte gracies al catastru del Marqués de la Ensenada, fechu en 1752 nel que constata esti conceyu como predominantemente, d'engarapiellada orografía. El tarrén cultiváu nesta dómina yera namás que'l 7'2%, al empar el 12'5% dedicábase a pastos. Estos pastos yeren comunales del conceyu, repartíos ente l'altu y baxu Amieva, y servíen d'alimentu al ganáu, yá nesa dómina yera la principal fonte de riqueza. Esti aprovechamientu mancomunáu de los pastos nun tuvo descuidáu d'engarardielles y pleitos, nel sieglu XV hai una griesca colos conceyos lleoneses de Valdeón y Sayambre, tando dichos pleitos en bravén tovía hasta bien entráu'l sieglu XX.
Como xunta conceyil Amieva concurrió a la Xunta Xeneral celebrada en 1504 nel conventu uvieín de San Francisco, pa dar posesión al nuevu correxidor don Fernando Álvarez de Toledo. De los cargos qu'apaecen citaos nesti añu podemos incluyir dos xueces (ún plebeyu y otru noble) encargaos d'impartir xusticia nel conseyu a designación del ayuntamientu que taba perfechu a la so vez por cuatro rexidores vitalicios y un alferi mayor.
Nel sieglu XVI, l'ayuntamientu taba gobernáu por cuatro rexidores pertenecientes a les families más poderosas del conceyu, García de Paraya, Blanco de Sebarga, Martínez y Sobrecueva (d'Argolibiu) y Vega y Cuesta (de Sames). L'alferi yera perteneciente a los Cirieñu.
En 1752 los cargos de rexidores recayíen sobre Juan González de Carbes, José de Cangas Posada, Cosme González, Gonzalo Cirieño, siendo alferi mayor Manuel Antonio Noriega de Parres.
La casa consistorial taba en Sames, la capital del conceyu, pero con anterioridá l'Ayuntamientu tuvo nel llugar d'Amieva, del que toma'l so nome'l conceyu. Na llocalidá de Cirieñu conservase l'alcordanza de que la casona edificiu del sieglu XV foi emplegada como xulgáu y onde yeren elixíos nel sieglu XVII los procuradores del conceyu.
Sieglu XIX en delantre
Nel sieglu XIX cola guerra d'Independencia, mozos del conceyu integráronse nel reximientu de Cangues d'Onís, que s'ocupó de la defensa del puertu de Baeza, tanto pela primer, como na segunda invasión, non algamando nunca Francia un dominiu efeutivu d'esti territoriu.
Nel sieglu XIX, el principal recursu del conceyu yera'l ganáu vacunu, yá que malpenes había industrialización, lo qu'empezó a provocar la emigración a ultramar, llevándose mozos a Cuba, Arxentina, Venezuela, etc. Un elementu clave pa les meyores de la comunicación, foi la construcción de la carretera del Pontón a Les Arriondes, vía esta que siguía'l cursu del Seya. A la marxe d'esta carretera quedó la capital Sames lo que cola ruina del vieyu edificiu del Ayuntamientu, fexo'l so treslláu a Precendi, per onde diba la vía que ye u ta anguaño.
N'entamando la guerra civil, la sienda del puertu de Baeza y la carretera del Pontón, víes de xunión ente Cangues d'Onís y Lleón convertiránse en pasos estratéxicos.
Anguaño Amieva tien como actividá económica cimera la ganadería, l'agricultura y la esplotación forestal y entama a rescamplar el turismu rural.
Xeografía
Esti conceyu ta configuráu por fonderes cuenyes al delláu de grandes viesques que-y dan una gran guapura natural. Consérvense grandes viesques autóctones de: fresnos, llameres, salgueros, etc., que crecen nes orielles de los ríos, según se va ascendiendo apaecen los castañale y carbayeres. Al este del Dobra orieétense les primeres estivaciones del Macizu Occidental de los Picos d'Europa que ta incluyíu nel Parque Nacional de Cuadonga y Picos d'Europa, onde s'alcuentra'l cumal más altu del Amieva, la Torre'l Mediu de 2.467 metros y la Pica Rezu de 1.964 metros.
Climatoloxía
El clima ye templáu, con réxime térmicu oceánicu. Les precipitaciones son abondoses per tol añu, siendo la radiación solar moderada. D'otra miente la concentración de les nevaes nunos pocos díes ivernales fai posible la formación de mantos nevales de pocu espesor que puen tapecer el suelu varios díes.
Nos meses estivales les temperatures son fresques y nunca un lleguen a ser mui caluroses.
Parroquies
Amieva divídese en cinco parroquies:
Demografía
La so población tuvo marcada pola so evolución demográfica, onde rescamplen un riestru de causes, como lo abegoso del monte, qu'anque ta percorríu per una vía de comunicación cola Meseta, ye una de les menos frecuentaes. Otra causa ye'l so aislamientu pa coles dos exas principales y esto, xuníu a les sos seques superficies pal aprovechamientu agrícola y la inexistencia d'otres actividaes que nun seyan la ganadería, tien remaneció adulces nuna gran torna demográfica.
Evolución de la población nos caberos años (INE)
Economía
El sector industrial ye menos importante, yá que xenera pocu emplegu, namás el 2,66% (SADEI, 2015), gracies a la producción de llectricidá de la CIA Saltos del Dobra: Banzáu de La Ḥocica, Central de Restañu y Central de Distribución en Campurriondi.
El sector servicios limítase a delles entidaes comerciales ya instalaciones hoteleres, empobinaes al turismu rural. Tou estu tien fecho que la so población tea repartida en nucleos pequeños, que se reparten de forma disperso nes zones del valle del Sella.
Política
Nel conceyu d'Amieva, los partíos que más tiempu gobernaren son el PP y el PSOE, con 12 años de mandatu caún (ver Llista d'alcaldes d'Amieva). Por embargu,, na presente llexislatura gobierna'l forista José Félix Fernández Fernández gracies a un pautu col PP.
Arte
L'arquiteutura tradicional ye l'haber artísticu del conceyu, tando determinao pol so marcu físicu, yá qu'al ser un conceyu de monte nun hai grandes construcciones, sinón qu'abonden les ilesies y les casones. Ente elles rescamplen:
Esisten tamién ciertu númberu de capielles rurales, de modestes dimensiones, destacando la de Santiago de Vis, del sieglu XVI o XVII, col so pórticu sofitáu en columnines de piedra sobre'l muru de mampostería. La de San Xosé de Carenes con un gran arcu de mediu puntu na puerta, presenta planta rectangular, precedida de porche de pequeñes dimensiones. La de San Antonio en Sina que tien nel so interior un retablu barrocu doráu y policromáu.
Na arquiteutura civil rescamplen:
Gastronomía
Sopa de fégadu en dómina de matanza, carne de caza; xabaril y rebecu, embutíos, cabritu asáu, miel y boronchos preñaos.
Fiestes
Ente les fiestes que se celebren nel conceyu les más importantes son les que vienen darréu:
Tamién celebren delles feries y certámenes, como'l Certame del quesu de Los Beyos n'Amieva'l primer sábadu de xunu, dedicáu al quesu llariegu del conceyu.
Christine Chubbuck
Biografía
Nació n'Hudson, Ohio. Allegó a la escuela pa neñes Lloréu School en Shaker Heights. Darréu, estudió artes teatrales mientres un añu na Universidá Miami d'Ohio, depués asistió al Endicott Junior College en Beverly, Massachusetts. En 1965, llogró un grau en Radiodifusión na Universidá de Boston. Trabayó pa la estación televisiva WVIZ en Cleveland, Ohio, mientres los años 1966 y 1967. Nel branu de 1967, participó nun taller de Radio y Televisión na Universidá de Nueva York. Este mesmu añu, trabayó per dellos meses n'estaciones de televisión públiques en Pittsburgh y Canton, Ohio. Pasó cuatro años como operadora computacional d'un hospital y dos años nuna firma de televisión per cable en Sarasota. Xustu antes integrase a la cadena WXLT, trabayó nel departamentu de programación de la emisora de televisión WTOG en San Petersburgu, Florida.
Enforma tiempo antes de la so muerte, camudar a la casa de branu de la so familia en Pigazu Key, Florida. La rellación que caltenía cola so familia yera bien cercana, inclusive consideraba a la so madre y al so hermanu Greg como los sos amigos más cercanos.
Chubbuck collaboraba voluntariamente nel Hospital Sarasota Memorial, onde faía espectáculos de marionetes pa neños con enfermedaes mentales. Inclusive, incorporó dichos moñecos (fechos a mano) al so talk show na canal WXLT-TV.
Anque primeramente fuera contratada como reportera, a Christine dióse-y la oportunidá de conducir el programa Suncoast Digest, un talk show que trataba diverses temes de sociedá. Chubbuck tomó'l so rol bien seriamente y convidó a los oficiales de Sarasota y Bradenton p'aldericar temes d'interés pa la creciente comunidá costera.
Depresión
Christine comentó-y a los so familia sobre la so llucha contra la depresión y los enclinos suicides, anque nun-yos dixo la razón d'aquelles idees. En 1970, intentó suicidase con una sobredosis de melecines y frecuentemente faía referencies al eventu. Tamién visitara a un siquiatra selmanes antes de morrer. La madre de Chubbuck nun quixo informa-y a la xerencia de la estación televisiva sobre los pensamientos de la so fía por mieu a que fuera despidida.
Créese que la falta de rellaciones personales foi la causa de la so depresión. La madre de Christine llamentó frente a los sos colegues que la so fía tuviera por cumplir 30 años, siendo entá una muyer virxe que nun tuviera más de dos cites con homes na so vida.
A Christine habíase-y extirpado el ovariu derechu. El so médicu informáralu de que si nun llograba quedase embarazada dientro de dos o trés años, yera pocu probable que fuera capaz de concebir en tola so vida.
Taba namorada del so compañeru George Peter Ryan, inclusive-y regaló un pastel pal so cumpleaños tratando de recibir la so atención, solo pa dase cuenta de qu'él taba envueltu sentimentalmente cola reportera deportiva Andrea Kirby. Kirby yera la compañera más cercana a Chubbuck, pero ufiertáron-y un puestu de trabayu en Baltimore y colóse, lo qu'amontó la depresión de Christine.
El so compañeru considerar una persona sópita, sobremanera cuando intentaben demostra-y el so ciñu. Tamién víen que de cutiu Christine faía chancies sobre sí mesma, criticábase y refugaba cualquier afalagu que recibía. A los sos 29 años, nun sentía vergüenza de la so virxinidá, ello ye que nuna ocasión, mientres ensayaba un noticieru xunto a los sos colegues, ella presentóse como «Pristine Buttocks» ('nalgues vírxenes').
Greg Chubbuck aseguró que los sos padres gastaron cerca d'un millón de dólares en tratamientos pa la depresión de Christine mientres 20 años, sicasí, él cree que la so hermana sufría de trestornu bipolar.
La preparación
thumb|Christine utilizó un revólver [[Smith & Wesson calibre 38, similar al de la imaxe.]] Tres selmanes antes del suicidiu, Chubbuck preguntó-y al direutor de prensa de la televisora si podía realizar un reportaxe sobre'l suicidiu. Dempués d'aprobada la so idea, visitó'l departamentu llocal del xérif pa parolar sobre los métodos de suicidiu. Na entrevista, l'oficial esplicólu qu'una de les maneres más eficientes pa matase yera utilizando un revólver calibre 38 coles bales furaes na punta, y disparase na parte trasera de la cabeza, non na vidaya.
Una selmana antes de morrer, díxo-y a Rob Smith, l'editor del noticieru nocherniegu, que mercara una arma y bromió sobre suicidase «en direutu». Más tarde, Smith díxo-y al periódicu The Washington Post que la había regañado por faer esi comentariu.
El 12 de xunetu de 1974, Christine tuvo un discutiniu col direutor de prensa, Mike Simmons, dempués de qu'él esaniciara una de les sos hestories pa reemplazala por una sobre un tirotéu. Robert Nelson, el dueñu de la cadena, tratara de convencer al personal por que se concentraren n'investigar y publicar hestories policiales llenes de «sangre y coraes».
El suicidiu
La mañana del 15 de xunetu de 1974, Christine confundió a los sos colegues al dicir qu'ella tenía d'escribir el guión de les noticies pa darréu lleelo nel noticiario al empezar el so programa, daqué que poques vegaes fixera antes.
L'invitáu d'esa mañana esperó nel plató mientres Chubbuck sentar nel escritoriu de les noticies. Nel guión, Christine escribiera un reporte nel que s'especulaba sobre'l so inminente suicidiu y señalábase qu'ella sería dada por muerta once hores dempués. Christine escondió'l revólver na bolsa onde guardaba'l so marionetes y poner sol escritoriu.
Mientres los primeros ocho minutos del programa, Chubbuck informó sobre trés noticies nacionales y dempués sobre un tirotéu nun restorán local el día anterior. Pidió que la noticia del tirotéu fuera acompañada por imáxenes de sofitu, pero estes nun pudieron ser exhibíes por cuenta de problemes téunicos. La camarógrafa que la enfocaba informólu que'l videu taba apexáu. Christine mirar y respondiólu: «Esa película nun va rodar». Darréu, quitó'l so llargu pelo negro de la so cara, tragó, movió nerviosamente los sos llabios y dio vuelta la páxina del guión cola so manzorga. Mirando escontra baxo, empezó a lleer, sonrió y dixo: «D'alcuerdu a la política de la Canal 40 de brinda-yos lo último en sangre y coraes a tou color, tán a puntu de ver otra primicia: un intentu de suicidiu». La so manzorga tremecía llevemente, pero la so voz yera firme. La so mano derecha surdió de baxo del escritoriu sosteniendo la pistola qu'apuntó detrás de la so oreya derecha. Tiró del gatíu y oyóse un fuerte estallíu. Una nube de fumu voló de l'arma y el so pelo movióse como si una rabasera de vientu haber truñáu. La so cara se desfiguró, la so boca esgañóse escontra baxo mientres la so cabeza solmenábase. Depués, el so cuerpu cayó violentamente escontra alantre y perdióse de vista. El direutor escureció rápido la imaxe y corrió al estudiu de grabación, esperando atopar a Christine nel suelu riéndose de la chancia que-yos fixera. Pero dio cuenta de que la situación yera real al ver cómo'l sangre brotaba de la so ñariz y de la so boca, mientres el so cuerpu tremecía. La operaria de cámara Jean Reed esplicó dempués que tamién pensaba que tou tratar d'un ellaboráu chiste.
Aína, la cadena de televisión exhibió una videocinta de serviciu comuñal y dempués una película. Dellos televidentes llamaron al 911, mientres otros comunicábense cola canal pa saber si'l disparu fuera falsu.
Christine Chubbuck foi llevada al Hospital Sarasota Memorial y foi declarada muerta 14 hores dempués. Mientres dalgún tiempu, la canal WXLT exhibió repeticiones de la serie Gentle Ben, en reemplazu del programa de Christine.
Funeral
El cuerpu de Chubbuck foi cremado. El funeral realizar nuna sablera y les sos cenices fueron espardíes nel Golfu de Méxicu el 18 de xunetu de 1974. Allegaron aproximao 120 persones, incluyendo oficiales locales qu'apaecieren nel so show. Tres canciones de la cantante favorita de Christine, Roberta Flack, fueron interpretaes.