cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bidaurreta
Situación
La llocalidá de Bidaurreta ta asitiada na parte central de la Comunidá Foral de Navarra y na occidental de la Cuenca de Pamplona a una altitú de 432 msm. El so términu municipal tien una superficie de 5,09 km² y llenda al Norte col conceyu d'Echarri, al Oeste col de Zabalza, al sur colos de Belascoáin y Guirguillano, y al Oeste colos de Salinas d'Oru y Guesálaz.
Manuel Antonio Bonilla Nava
En 1841 foi escoyíu popularmente como Vicejefe d'Estáu y Ministru Xeneral, cargos qu'exerció hasta la cayida del gobiernu de Braulio Carrillo Colina el 12 d'abril de 1842. Tuvo encargáu interinamente de la xefatura del Estáu del 8 al 12 d'abril de 1842.
Bidaurreta
Administracción municipal
Bidaurreta conforma un conceyu el cual ta gobernáu por un conceyu de xestión democrática dende 1979, formáu por 5 miembros escoyíos nes eleiciones municipales según ta dispuestu na Llei Orgánica del Réxime Eleutoral Xeneral. La sede del consistoriu ta asitiada na cai Santuyano, 22.
Samartín (Samartín de L'Aspra)
Alcuéntrase a 1 km de Piedrasblancas, la capital del conceyu, y tien una población de.
Manuel Antonio Bonilla Nava
Llogró votos nes eleiciones presidenciales d'avientu de 1849 y d'abril de 1853. De 1867 a 1868 foi Segundu Designáu a la Presidencia.
Bidaurreta
Alcaldes
Estos son los últimos alcaldes de Bidaurreta:
Manuel Antonio Bonilla Nava
Persona allegada al Presidente Tomás Guardia Gutiérrez, foi Conseyeru d'Estáu del 8 d'abril al 14 d'agostu de 1871. Foi Presidente de l'Asamblea Constituyente de 1871 y darréu foi escoyíu como Diputáu per San José y Presidente del Congresu Constitucional. Foi Segundu Designáu a la Presidencia de 1876 a 1877 y Presidente del Conseyu d'Estáu del 27 de setiembre de 1876 al 24 de setiembre de 1877.
Foi un destacáu miembru de la masonería costarricense.
Viyadún
Viyadún ye un llugar de la parroquia de Barres nel conceyu asturianu de Castropol.
Alcuéntrase a 7,00 km de Castropol, la capital del conceyu, a un altor mediu de 30 msnm y tien una población de.
Manuel Fernández Pello
Manuel Fernández-Pello García foi un sindicalista d'USO y UXT y políticu de la FSA.
Biografía
Graduáu Social, llicenciáu en Ciencies Polítiques y Socioloxía pola Universidá de Deusto.
Conseyeru d'Industria, Comerciu y Turismu dende'l 28 d'abril de 1982 al 21 de xunu de 1983.
Medalla de plata d'Asturies en 1986 a títulu póstumu.
Janet Varney
Janet Varney ye una actriz d'Estaos Xuníos de comedia, conocida por conducir el programa de la canal TBS Dinner and a Movie y como la voz de Korra en The Legend of Korra.
Biografía
Varney ye orixinaria d'Arizona. Foi alumna de la San Francisco State University onde s'especializó en teatru. Dempués de la escuela siguió una carrera en diseñu d'interiores enantes de volver a l'actuación.
Llista d'especies del xéneru Amanita
seición Amanita
thumb|right|A. muscaria
Janet Varney
Proyeuto en televisión
Varney foi co-presentadora de The Hollywood Show con Brian Unger, un personaxe recurrente nel programa de sketchs Back to Norm de Norm Macdonald. Tamién foi protagonista nuna serie de la FOX, "Happy Hour." En 2007, Varney apaeció nos curtiumetraxes Random Acts of Kindness, Die Hardly Working, Eternal Waters, Worldly Possession, The Losers, Keep Off Grass, y Dress For Success, que fueron relizados mientres el reality show On the Lot. Apaeció como'l personaxe habitual "Bev" pa la serie d'internet Back on Topps con Randy and Jason Sklar. A principios de 2008, empezó a protagonizar la serie de la HBO Entourage, interpretando a la productora de televisión Amy Miller. Y apocayá apaeció na película "Best Player", con Jerry Trainor y Jennette McCurdy.
Llista d'especies del xéneru Amanita
seición Vaginatae
thumb|right|A.vaginata
seición Caesareae
thumb|right|A. caesarea
seición Lepidella
thumb|right|A. abrupta
Janet Varney
Rifftrax
Varney escribió ya interpretó una gran cantidá d'audios con comentarios risibles pa películes xunto col so compañeru co-fundador de SF Sketchers, Cole Stratton. Estos apaecen nel website de Rifftrax sol títulu de "Rifftrax Presents".
Llista d'especies del xéneru Amanita
seición Phalloideae
thumb|right|A. phalloides
Janet Varney
Vida personal
Varney ye cofundadora, direutora creativa y productora de SF Sketchfest, The San Francisco Comedy Festival y ye tamién la co-fundadora del grupu de sketch de San Francisco llamáu Totally False People. Ella actuó col grupu Sequel 4000.Ella tuvo nuna rellación sentimental col comediante Chris Hardwick dende 2004 hasta 2011. En Marzu de 2012, ella llanzó un podcast tituláu "The JV Club", que puede ser atopáu na páxina Nerdist.com.
Astrónomu
thumb|right|250px|L'astrónomu de Johannes Vermeer Un astrónomu o astrofísicu ye un científicu cuya área d'investigación ye l'astronomía o l'astrofísica.
Considerase l'entamu de l'astronomía na antigua Babilonia polos sos sacerdotes. Estudios recientes de los grabaos babilonios amuesen la conocencia estremadamente precisa que teníen del so cielu nocturnu. Siguiendo a los babilonios, los exipcianos tamién ponien especial precuru na observación del cielu.
La combinación de les interpretaciones relixoses del cielu, como lliendes y mitos, conducen a una dualidá que güei nós identificamos como astroloxía. Ye importante tener en cuenta qu'enantes de 1750 aproximadamente, nun s'estremaba ente astronomía y astroloxía.
A diferencia de la más de científicos, los astrónomos nun pueen remanar direutamente los oxetos qu'estudien, y han facer usu de detallaes observaciones pa les sos descubriciones. Xeneralmente, los astrónomos usen telescopios y otros instrumentos ópticos pa les sos observaciones.
Científicu
thumb|Científicos analizando muestres al traviés d'un [[microscopiu.]] Un científicu ye, davezu, una persona que se dedica a producir resultaos nes ciencies faciendo usu del métodu científicu. L'aplique o aceición moderna de «científicu» (comu profesional) ye alcuñada por Whewell en 1840.
53 Herculis
53 Herculis (53 Her) ye una estrella na constelación d'Hércules de magnitú aparente +5,34. Alcuéntrase a 95 años lluz del Sistema Solar, siendo l'error na midida de namái'l 0,6%. El so máximu acercamientu a la Tierra va tener llugar dientro de 976.000 años, cuando se va asitiar a una distancia de 48 años lluz.
Carauterístiques
53 Herculis ye una estrella blancu-mariella de la secuencia principal de tipu espectral F0V. De carauterístiques asemeyaes a les componentes de Porrima (γ Virginis), tien una temperatura efectivo de 7164 K. Ye 5,3 vegaes más lluminosa que'l Sol y tien una masa un 48% mayor que la masa solar. El so radiu ye un 44% más grande que'l radiu solar y la so velocidá de rotación devasa los 61 km/s, lo que trai un periodu de rotación de 1,2 díes. Amuesa un conteníu metálico significativamente inferior a la solar ([Fe/H] = -0,21). Tien una edá averada de 210 millones d'años —anque pudiera ser significativamente más nuevu—, y, d'alcuerdu a la so cinemática, pudiera ser miembru de l'Asociación estelar de Tucana-Horologium o de l'Asociación estelar de Columba.
53 Herculis presenta escesu nel infrarroxu, tantu a 24 μm como a 70 μm, lo qu'implica la esistencia d'un discu de polvu. La temperatura de los granos de polvu del discu ye d'aproximao 135 K, superior a l'atopada nel Cinturón de Kuiper del nuesu Sistema Solar. Si considérase que los granos de polvu pórtense como cuerpos prietos, el radiu del discu de polvu en redol a 53 Herculis sería de 9,3 UA.
Luzaide
Luzaide (Valcarlos en castellán y oficialmente Luzaide/Valcarlos) ye un conceyu de la Comunidá Foral de Navarra, asitiáu na Merindad de Sangüesa, na contorna d'Auñamendi y a 64 km de la capital de la comunidá, Pamplona. La so población n' foi de habitantes (INE). Dende'l puntu de vista llingüísticu, ye parte de la Zona Vascófona» establecida pola Llei Foral del Vascuenciu.
Topónimu
Luzaide/Valcarlos ye una población que tien una doble tradición nel so nome, un romance y otra éuscara, que son dafechu distintos. Históricamente namái'l nome romance, Valcarlos, foi oficial, quedando'l nome n'euskera apostráu a ámbitos non oficiales. Sicasí, dende'l 31 de xineru de 1989 dambos topónimos pasaron a ser cooficiales.
Juan Alfredo Oropeza Garnica
Juan Alfredo Oropeza Garnica ye un militar mexicanu con grau de xeneral que creó'l FX-05 Xiuhcoatl xunto col xeneral José Antonio Íztiga Landeros.
Luzaide
Topónimu
El nome éuscaro de la llocalidá, Luzaide, significa probablemente 'Camín llargu', de luze 'llargu' y bidea 'camín'. El filólogu vascofrancés Jean-Baptiste Orpustan cunta que el topónimu fai referencia al llargu trayeutu que se víen obligaos a realizar los pastores navarros colos sos fataos cuando travesaben el valle, primero que s'estableciera un nucleu de población estable nel mesmu.
Dambos topónimos, Luzaide y Valcarlos, faen referencia al conxuntu del conceyu. El nucleu central, y capital del mesmu, recibe'l nome de Elizaldea ('zona de la ilesia' en llingua vasca). El xentiliciu de los habitantes de Valcarlos ye luzaidarra, que provién del nome eúscara de la población.
Situación
Valcarlos atópase na aguada norte de los Pirineos. Esta situación metanes una accidentada orografía, xunto a Ibañeta y arrodiáu de montes de considerable altor, enzanca les sos comunicaciones con Pamplona, que se realicen al traviés d'una carretera tropezoso y complicao.
Les poblaciones más próximes, dada la situación fronteriza de la llocalidá, tópense yá dientro de territoriu francés, na Tierra de Ultrapuertos del antiguu Reinu de Navarra o Baxa Navarra actual. Les rellaciones de tipu comercial ya inclusive familiar con esta zona son, por ello, bien intenses dende tiempos bien antiguos, percima de divisiones alministratives.
Como interés tien d'añedir qu'esti conceyu ye de los pocos territorios españoles asitiaos na aguada norte de los Pirineos, perteneciendo a la cuenca del ríu Adur.
Llendes
El conceyu llinda al norte y al este cola llocalidá francesa d'Arnéguy, na Baxa Navarra, incluyida dientro del Cantón de Monte Vascu, al oeste col conceyu francés de Banca, del mesmu Cantón de Monte Vascu, y al sur coles llocalidaes de Roncesvalles y en menor grau, Burguete y Orbaiceta, ésta nel vecín valle de Aézcoa.
Barrios
thumb|left|Cai de la llocalidá. Valcarlos ye una llocalidá que nun se desenvuelve en redol a un únicu nucleu habitáu, sinón que s'estrema en pequeños barrios distantes unu d'otru, ente unos cientos de metros y dellos quilómetros.
El centru, non yá xeográficu sinón funcional, ye Elizaldea, esto ye, el nucleu en redol a la ilesia (Elizaldea significa 'Al pie de la ilesia', n'euskera). Cerca d'esti barriu principal, atópense los de Gaindola al sur y Azoleta al oeste. Más alloñaos, al norte ta Pekotxeta y al sur Gañekoleta (indicando col so nome euskérico la so situación sobre'l terrén, más baxa'l primeru o más alta'l segundu).
El llende sobre la llinia fronteriza constituyir una serie de «Ventes» qu'acabaron por configurar otra zona habitada más, dedicada al comerciu coles llocalidaes vecines al norte de la frontera. Los cambeos na demarcación de la frontera asocedíos mientres los últimos sieglos, llevaron a que'l nucleu asitiáu al este, y que'l so nome ye Ondarrola (Ondarolle en francés), perteneza güei alministrativamente a Francia.
Historia
thumb|Ilesia parroquial de la llocalidá. El poblamientu de la zona na que s'atopa Valcarlos, ye bien antiguu. Esisten restos prehistóricos qu'asina lo confirmen.
Antonio Diego Granado
Antonio Diego Granado ye un escultor asturianu.
Biografía
Antonio estudió na Facultá de Belles Artes de Salamanca, llicenciándose nes especialidaes de pintura (en 1995), escultura (en 1996) y diseñu gráficu y audiovisuales (en 1997).
Giuseppe Piazzi
Giuseppe Piazzi foi un astrónomu y sacerdote italianu, monxu teatín. Ñació en Ponter (Valtellina)'l 7 de xunetu de 1746 y morrió en Nápoles el 22 de xunetu de 1826. Fundó l'observatoriu astronómicu de Palermu.
Luzaide
Historia
En tiempos más cercanos, suel asitiase na so redolada cercana'l llugar nel que se produció la batalla de Roncesvalles, na qu'en 778 la retaguardia del exércitu de Carlomagno, que volvía tres una campaña militar al sur de los Pirineos, foi ganada polos naturales del país que-yos tendieron una emboscada. La xesta dio orixe a la Chanson de Roland y, según dizse, acabó dando nome al propiu pueblu (Valle de Carlos) en llingua romance.
Antonio Diego Granado
Biografía
Ente 1995 y 1997 doctorar na Universidá de Salamanca. Dempués de lo que realizó'l Cursu d'Adaptación Pedagóxica (CAO) pa poder dedicase profesionalmente a la docencia, en 1997, na mesma Universidá de Salamanca.
En 1999 empieza a trabayar na fundición "Esfinxe", so la direición del escultor José Luis Fernández.
Obres públiques
Antonio Diego Granado, tien pieces escultóriques en diverses ciudaes españoles, ente les que podemos citar Soto Ribera, Soto Rei, Morcín (Asturies), toes elles fechaes nos años noventa del pasáu sieglu. Entráu'l sieglu XXI la so actividá artística mover a lo audiovisual. Magar ello nel añu 2010 inauguró un monumentu homenaxe al ciclista Samuel Sánchez n'Uviéu.
Audiovisuales
Direición de los curtios:
Premios audiovisuales
Premiu al meyor curtiu d'animación en:
Giuseppe Piazzi
El 1 de xineru de 1801, descubrió un oxetu estelar que se desplazaba pel fondu d'estrelles: el so movimientu yera retrógradu primero y direutu depués, de mou que camentó que yera un nuevu planeta; na carta remitida al so collaciu Barnaba Oriano, de Milán, ansí lo indicaba anque cuando escribió a Joseph Lalande (en París) y a Johann Elert Bode (en Berlín) nun quinxo arriesgase: anunció-yos el descubrimientu d'un nuevu "cometa".
Piazzi bautizólu col nome de Ceres Ferdinandea, pola diosa griega y siciliana, y pol rei Fernandu IV de Nápoles y Sicilia. Más alantre, el Ferdinandea eliminóse por razones polítiques. 1 Ceres resultó ser el primer asteroide que s'observaba del cinturón d'asteroides y, hasta anguaño, el de mayor tamañu conocíu.
Poques selmanes depués perdióse nel resplandiu solar d'ocasu: basándose nes poques observaciones disponibles Gauss creyó una ferramienta matemática nueva, cola que pudo predicir la posición del asteroide; meses más sero recuperábase nuevamente Ceres.
A los pocos díes William Herschel col so gran reflector emplegando elevaos aumentos, determinaba'l diámetru micrométricu del cuerpu y (basándose na distancia, determinada pol cálculu orbital de Gauss) el tamañu real del mesmu: en tornu a 260 km. Si yera un planeta, yera enforma pequeñu; en marzu de 1803 un nuevu "planeta" (más sero asteroide, nome suxeríu por Herschel) sumábase a la llista al descubrir Heinrich Olbers el diminutu Palas.
Piazzi dedicóse demientres munchu tiempu a ellaborar un catálogu d'estrelles, güei en desavezu, que presentaba la posición esauta de dellos miles d'elles; ceo sería superáu pol de Friedrich Bessel primero (unes 75.000 estrelles) y Friedrich Argelander depués (con más de 259.000).
Ralph Waldo Emerson
Primeros años
Nació en Boston, Massachusetts, el 26 de mayu de 1803, fíu de Ruth Haskins y William Emerson, un ministru unitariu. Reicibió'l nome de Ralph, como l'hermanu de la so madre, y Waldo como'l padre de la so bisagüela. Foi'l segundu de cinco fíos que sobrevivieron hasta la edá adulta; los otros foron William, Edward, Robert Bulkeley y Charles. Los otros trés neños —Phebe, John Clarke y Mary Caroline— morrieron n'edá tienra.
El padre yera un pastor unitarista que morrió por un cáncer d'estómagu casi dos selmanes primero qu'Emerson cumpliera ocho años, dexando a la so familia nuna absoluta probeza, de la que salieron aceutando la caridá y almitiendo güéspedes. Crióse con so madre, cola ayuda d'otra muyer de la familia, la so tía Mary Moody Emerson, que tuvo un efeutu particular en Ralph. Vivió delles temporaes cola familia y caltuvo con Emerson una constante correspondencia hasta la so muerte en 1863. La so madre compúsoseles por que tolos sos fíos los almitieren na Universidá de Harvard con beques, y ellí foi a parar Ralph Waldo cuando cuntaba catorce años.
Primer viaxe a Europa
Fixo un llargu viaxe per Europa ente 1832 y 1833; salió a bordu del Jasper el día de Navidá de 1832, diendo hasta Malta. Pasó dellos meses n'Italia, visitando Roma, Florencia y Venecia, ente otres ciudaes. Tando en Roma, atopóse con John Stuart Mill, que-y dio una carta d'encamientu pa conocer a Thomas Carlyle. Foi hacia Suiza, xunto con un grupu de pasaxeros pa visitar la casa de Voltaire en Ferney «protestando tol camín pol despreciu de la so memoria».
Luzaide
Historia
Valcarlos, pola so situación, perteneció mientres un tiempu a la merindad de Ultrapuertos, esto ye, a la parte del Reinu de Navarra que s'asitiaba al norte de los Pirineos, pero yá pal sieglu XV vencéyase-y al Valle de Erro, al igual qu'una parte del sur de l'actual Baxa Navarra. Tien Conceyu dende 1592.
Ralph Waldo Emerson
Regresu a Estaos Xuníos
Emerson tornó a los Estaos Xuníos el 9 d'ochobre de 1833, y camudóse cola so madre a Newton, Massachusetts, pa vivir col so güelu el doctor Ezra Ripley nuna casa que denomaríase más tarde The Old Manse. Viendo la crecedera del movimientu del Lyceum, que daba conferencies sobremanera tipu de temes, Emerson creyó na posibilidá d'una carrera como caderalgu. El 5 de payares de 1833, dio la que sería la primera de más de 1500 conferencies, aldericando los Usos de la Historia Natural en Boston. Esta yera una esplicación estendida de les sos esperiencies en París. Nesta conferencia, sentó les bases de les sos más importantes creencies ya idees que más tarde desenvolvería nel so primer ensayu publicáu sobre la Naturaleza: thumb|300x300px|Casa de Ralph Waldo Emerson en Concord ([[Massachusetts).]]
Publicaciones
Publicó de mou anónimu'l so primer llibru, Nature (Naturaleza), el 9 de setiembre de 1836, nel qu'esponía los fundamentos de la so filosofía.
El 31 d'agostu de 1837 pronunció un discursu, agora famosu, na sociedá Phi Beta Kappa, The American Scholar (L'estudiante americanu), depués conocíu como An Oration, Delivered before the Phi Beta Kappa Society at Cambridge. Foi recoyíu pa una coleición d'ensayos (qu'incluyíen la primer edición de Naturaleza) en 1849. Los amigos afaláronlu a publicar la charra, y asina lo fixo, pola so propia cuenta, nuna edición de 500 copies que s'escosaron nun mes. Nesti discursu, Emerson declaró la independencia lliteraria nos Estaos Xuníos y llamó a los americanos a crear un estilu propiu, independiente del Européu, conseña que Walt Whitman tomaría como unu de los sos principales propósitos lliterarios. James Russel Lowell, estudiante de Harvard nesa dómina, denomólu «un eventu ensin paralelu nos nuesos añales lliterarios». Otru miembru de l'audiencia, el reverendu John Pierce, denomólu «un discursu n'apariencia incoerente ya inintelixible».
Luzaide
Historia
El so allugamientu na frontera fixo de Valcarlos protagonista de numberosos fechos bélicos, como mientres la guerra de la Convención en 1793, y marcó tamién les llendes del propiu territoriu municipal.
El Camín de Santiago
El llamáu Camín Francés crucia Valcarlos nel so percorríu dende San Juan Pie de Puertu a Roncesvalles. Dende la dómina medieval, un gran númberu de pelegrinos travesó la llocalidá en viaxe a Santiago de Compostela.
Tradiciones y folclor
thumb|Bailles tradicionales en Valcarlos en 2010. Dende'l puntu de vista folclóricu, Valcarlos incluyir na Baxa Navarra. El día grande a esti respectu ye'l de Bolantes. Este ye'l nome que se-yos da a los dantzaris de la llocalidá que celebren la so fiesta anguaño'l día de Pascua de Resurrección, percorriendo en cortexu'l centru del pueblu vistíos colos sos traxes tradicionales y executando diverses dances.
Nesta fiesta, que'l so orixe ta nos Antroxos tradicionales de la zona y a la qu'alleguen numberosos visitantes de les llocalidaes próximes y d'otres más alloñaes, báillense les Bolant-iantzak, o dances de Bolantes, Erdixka-Lauetan, los Jauziak y les que realicen los Makilariak o danzantes que porten la makila o palu, refundiándolo a lo alto y recoyéndolo dempués.
Los preparativos de la fiesta, na qu'intervien un bon númberu de luzaidarras, estender mientres los meses previos, con xuntes nes que s'escueyen los mayordomos» o gorriak y los distintos cargos o personaxes del cortexu, como son el banderari o portador de la bandera, el makilari (o los makilariak), zapurrak, atxo ta tupiñak, etc., cada unu de los cualos tien un papel na fiesta, que se desenvuelve mientres tol día.
Idioma
Valcarlos atópase na Zona Vascófona establecida pola Llei Foral del Vascuenciu onde'l castellán y el euskera son co-oficiales. A pesar de que ta asitiada en Navarra, l'euskera faláu tradicionalmente en Valcarlos ta clasificáu dientro del euskara baxu-navarru, como'l que se fala del otru llau de la frontera en Arnéguy o Baigorri.
Enllaces esternos
Valcarlos nel Camín de Santiago — Descripción xeográfica ya histórica
René Picado Michalski
René Picado Michalski foi un políticu costarricanu. Foi fíu de Teodoro Picado Marín y Jadwisia Michalska Wodziwodska. Casó'l 21 de xunu de 1930 en Nueva York, Estaos Xuníos, con María del Rosario Esquivel Bonilla, nieta del Presidente Aniceto Esquivel Sáenz.
En mayu de 1944 foi escoyíu Segundu Designáu a la Presidencia de la República pal periodu 1944-1948, y tuvo encargáu interinamente de la presidencia del 18 al 19 de setiembre de 1944, mientres un viaxe del Presidente Teodoro Picado Michalski a Panamá. Tamién foi Secretariu de Seguridá Pública del 8 de mayu de 1944 al 14 de xineru de 1945 y del 6 de mayu de 1946 al 19 d'abril de 1944. El Congresu dio-y el grau de Xeneral.
En febreru de 1948, al trunfar nes eleiciones presidenciales el candidatu oposicionista Otilio Ulate Blanco, el Xeneral René Picado Michalski negar a cumplir l'alcuerdu de 1947 según el cual pondríase la direición de la fuercia público en manes del candidatu vencedor, y fíxose fuerte nel Cuartel d'Artillería de San José mientres nun hubiera resolución llexislativu sobre los comicios. El 1 de marzu, a solicitú del candidatu derrotáu Rafael Ángel Calderón Guardia, el Congresu anuló les eleiciones presidenciales (pero non les llexislatives, na que trunfara la coalición de calderonistas y comunistes). Esto provocó'l llevantamientu armáu de José Figueres Ferrer y una guerra civil, que concluyó'l 19 d'abril de 1948 col Pactu de la Embaxada de Méxicu, por aciu el cual alcordóse que'l Presidente Teodoro Picado llamara a exercer interinamente el poder al Tercer Designáu Santos León Herrera. Na mesma fecha, el Xeneral René Picado Michalski, consideráu como unu de los grandes responsables de la guerra civil, foi sustituyíu na Secretaría de Seguridá por Miguel Brenes Gutiérrez.
Morrió en San José, Costa Rica, el 12 de xunetu de 1956.
Vilarveyo
Vilarveyo ye un llugar de la parroquia de Barres nel conceyu asturianu de Castropol.
Alcuéntrase a 4,60 km de Castropol, la capital del conceyu, a un altor mediu de 26 msnm y tien una población de.
Denney
Denney ye una comuña francesa del departamentu de Territoriu de Belfort, na rexón de Borgoña-Francu Condáu. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Minois dryas
Güeyos azules, Minois dryas, ye un lepidópteru diurnu perteneciente a la familia de les Nymphalidae,  subfamilia de les Satyrinae y al xéneru Minois. (Scopoli, 1763)
Denominación
Foi nomáu Minois dryas por Giovanni Antonio Scopoli en 1763.
Sinónimos : Papilio dryas Scopoli, 1763; Papilio phaedra Linnaeus, 1764; Hipparchia dryas; Satyrus dryas
Evolución de la especie
La Minois dryas, tuvo presentes en tola Francia metropolitana dende'l paleolíticu.
Antonio García Oliveros
Antonio García Oliveros foi un médicu y escritor en llingua asturiana. Nació en Navia (Asturies) el 9 de xunu de 1900. Estudió bachiller n'Uviéu (Asturies), onde moraba dende los 11 años, y medicina en Santiago de Compostela.
Minois dryas
Descripción
Esta gran caparina ye de color bien escurecíu, morenu que torna al negru nel machu, carauterízase polos sos grandes ocelos con neñina azul sobre dambes cares de la nala anterior.
Antonio García Oliveros
Miembru de númberu del Institutu d'Estudios Asturianos dende la so fundación, pue ser consideráu como unu de los conservadores más fieles del asturianu ente los de la so xeneración. Cultivó n'especial la poesía festiva y collaboró en periódicos y revista col seudónimu AGO.
Minois dryas
Descripción
El so valumbu va de 45 a 70 mm mm y la fema ye más grande que'l machu que nun devasa los 60 mm 70 mm.
Antonio García Oliveros
La so biblioteca, una de los meyores de fondu asturianista, foi vencida al Conceyu d'Uviéu y dempués a la Biblioteca d'Asturies a la so muerte, asocedida'l 27 d'avientu de 1985. Nel so honor, foi dedicada al so nome la XXIII Selmana de les Lletres Asturianes.
Minois dryas
Gata
La gata envierna mientres el primer o segundu estadiu.
Próximu a larva, ye de color marrón buxu con rayes de color marrón, con una llongura de 30 a 35 mm.
Pupa
Ye de color moricu-naranxa
Periodu de vuelu y envernía
Univoltina, el periodu de vuelu estiéndese de xunetu a setiembre nuna sola xeneración.
La envernía tien llugar al estadiu de canesba.
Plantes agospiadores
La gata  alimentase de poacées (gramínees), sobremanera d'Avena, de los Bromus, de los Dactylis, de los Festuca, Arrhenatherum elatius, Oryza sativa, Molinia caerulea y tamién de cyperácees : de los Carex. Los güevos son esféricos y l'aspeutu nacaráu, son depositaos individualmente nuna de les sos plantes güéspede, les Poaceae.
Ecoloxía y distribución
Minois dryas ye una caparina presente del sur d'Europa hasta Xapón y particularmente n'Asia Central.
Biotopu
Gusta de praos secos y ente escamplaes de monte con felechos.
Proteición
Nun se beneficia de nengún estatus d'amparu específicu.
Bibliografía
ISBN=978-2-603-01649-7, Delachaux y Niestlé, ISBN=260300638X páxina=455,
Caunéu (Gúa)
Caunéu ye un llugar de la parroquia de Gúa, nel conceyu asturianu de Somiedo.
Alcuéntrase a 4,7 km de La Pola Somiedo, la capital del conceyu, y tien una población de.
Dorans
Dorans ye una comuña francesa del departamentu de Territoriu de Belfort, na rexón de Borgoña-Francu Condáu. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Fortaleza Ajtala
thumb|250px|Fortaleza Ajtala. La fortaleza Ajtala (n'armeniu: Ախթալայի բերդ), ye un edificiu medieval asitiáu na población d'Ajtala de la provincia de Lorri n'Armenia. Foi construyíu con una estructura asemeyada a una península arrodiada por trés llaos por cantiles fondos.
Usáu como una posición natural de la principesca dinastía Bagratuni ramificada nos Kiurikids (caña más nueva de los Bagratuni y primeramente los sos vasallos) nel sieglu X construyeron esti castiellu, xuníu por unes altes parés piramidales y cola entrada principal ente les torres de trés pisos qu'alcen en dambos llaos.
L'arqueólogu francés, etnógrafu ya historiador Jacques de Morgan, nel sieglu XIX foi'l direutor de les mines de cobre d'Ajtala. Na fortaleza realizaron escavaciones y afayáronse antigüedaes, que se caltienen en París.
June Eric-Udorie
June Eric-Udorie ye una escritora y activista feminista residente en Gran Bretaña. Ye periodista y bloguera pa The Guardian, New Statement y Cosmopolitan.  En 2016, la BBC incluyir na so llista de 100 Muyeres "inspiradores ya influyentes en 2016".
Primeros años y carrera
Anque d'ascendencia nixeriana, Eric-Udorie nació n'Irlanda y vive y trabaya nel Reinu Xuníu, onde se camudó cuando tenía 10 años. Foi al Downe House School en Thatcham, Berkshire.
Eric-Udorie llanzó un pidimientu y consiguió que l'estudiu del feminismu fuera agregu al programa académicu de los A-Levels en Reinu Xuníu. Ye miembru del Panel Asesor de la Mocedá de Plan UK y embaxadora FGM pa Plan UK con quien fai campaña contra la mutilación xenital femenina.
Eric-Udorie ye l'Axente de Prensa Nueva pa Integrate Bristol y foi nomada pal premiu Smart Women of the year por revistir Rede en 2015. Foi nomada pal premiu Young Commentariat de 2015 según pal premiu Words by Women y los premios PRECIOUS de lideralgu.
Foi escoyida como editora en práutiques para Random House.
Eguenigue
Eguenigue ye una comuña francesa del departamentu de Territoriu de Belfort, na rexón de Borgoña-Francu Condáu. Llenda con.
A Viña
A Viña ye una aldea de la parroquia de Barres nel conceyu asturianu de Castropol.
Alcuéntrase a 4,80 km de Castropol, la capital del conceyu, a un altor mediu de 40 msnm y tien una población de.
Terciu Vieyu de Sicilia
thumb|right|250px|Escudu del Reximientu d'Infantería "Terciu Vieyu de Sicilia" Nᵘ 67, con cartelas qu'axunten les campañes realizaes por Terciu Vieyu de Sicilia y los reximientos que-y asocedieron. thumb|250px|[[Julián Romero, maestre de campu del Terciu Vieyu de Sicilia, caballeru de Santiago.]] thumb|Bandera del Reximientu d'Infantería Terciu Vieyu de Sicilia nᵘ 67 El Terciu Vieyu de Sicilia ye unu de los tercios vieyos que fueron creaos por orde de Carlos I d'España nes sos ordenances de 1534 y 1536, onde se crearon los trés primeros tercios, ente ellos el Terciu Vieyu de Sicilia. Dende'l sieglu XVIII'l Exércitu español caltuvo la tradición d'esti Terciu Vieyu n'unu de los sos reximientos.
El Terciu Vieyu de Sicilia recibe'l nome de "vieyu" por ser unu de los trés primeros tercios en crease, primeramente cuntó con doce Compañíes (de 150 a 200 homes caúna). El Terciu Vieyu taba esvalixáu por tola isla de Sicilia, según en dellos destacamentu en Calabria y na Marina de Catanzaro.
La so primer misión consistió nuna espedición pa ocupar La Goleta, entós so dominiu otomanu, oxetivu que pudo realizar satisfactoriamente. Ente 1542 y 1544 enfrentar a Francia n'El Piamonte y dende 1550 realizó delles campañes en contra de los turcos hasta l'añu 1571, cuando la escuadra otomana foi ganada na Batalla de Lepanto, na que'l Terciu Vieyu tamién participó.
Ente 1571 y 1588, el Terciu de Sicilia lluchó en Flandes contra'l príncipe Guillermo d'Orange, en Tunicia (de nuevu frente a los turcos) y, nel añu 1580, na conquista de Portugal. En 1588, el Terciu de Sicilia tuvo qu'enfrentase a la perda d'un eleváu númberu d'homes que naufragaron mientres l'atayáu intentu d'invasión d'Inglaterra cola Armada Invencible.
A empiezos del sieglu XVII, la unidá pasó a ser conocida como Terciu Fixu de Sicilia, yá que, anque intervieno en delles campañes frente a los otomanos y Francia, caltener na isla de la que-y adoptó'l so nome. Na segunda metá d'aquel sieglu participó nun nuevu conflictu frente a Francia y encamentóse-y encalorar les insurrecciones de Cerdeña en 1669 y Messina 1673.
Trayeutoria como reximientu y situación actual
En 1705 el Terciu reorganizar en tres unidad y dos años dempués convirtióse nun reximientu integráu por dos batallones. En 1715, ante la necesidá d'arrexuntar los dos batallones mentaos, llevar a cabu una reforma en que s'estableció un segundu batallón de Sicilia colos restos de los reximientos “África”, “Vilches” y “Écija” y modificóse la so denominación pola de Reximientu d'África.
Mientres la Guerra de la Independencia destacó la so participación nes batalles de Bailén y Tudela (1808), Talavera (1809), Ocaña (1810), Chiclana y Sagunto (1811).
En 1837 intervieno na Primer Guerra Carlista (batalla d'Huesca) y posteriormentte n'África nes batalles de Tetuán y Wad-Ras. En 1873, mientres la Tercer Guerra Carlista combatió en Puente la Reina, Montejurra y Velabieta.
En 1893 recuperó la so denominación orixinal, pasando a llamase Reximientu de Infantería “Sicilia” nᵘ 7. En 1922 participó na Guerra de Marruecos llogrando tomar de Tazarut y Harcha. Naquel añu'l Reximientu foi treslladáu al Cuartel “Infanta Mercedes” asitiáu en San Sebastián. En mayu de 1931, un mes dempués de la proclamación de la II República, el reximientu convertir en Batallón de Monte y foi unviáu a Pamplona. Antes de la Guerra Civil modificóse delles vegaes la so denominación, siendo en 1936 la de Batallón de Montaña Sicilia nᵘ 8.
Rematada la guerra, siguieron los cambeos na so organización y nome hasta que, en 1966, pasó a ser denomináu Reximientu d'Infantería de Montaña Sicilia nᵘ 67, con Batallones en San Sebastián y Irún. Darréu denominar Reximientu de Cazadores de monte Terciu Vieyu de Sicilia, quedando encuadráu na División de Monte nᵘ 5, y en 1994, con motivu del 450 aniversariu de la so creación, recuperó la so denominación tradicional de Reximientu d'Infantería Llixera “Terciu Vieyu Sicilia“ nᵘ 67. En 1996, pasa a formar parte de les Fuercies Movilizables de la Defensa. Hasta los últimos díes del añu 2015 esti Reximientu tuvo encuadráu na disuelta Brigada d'Infantería Llixera «San Marcial» V (BRIL V), pasando a depender de la Brigada «Estremadura» XI perteneciente a División «San Marcial» como Reximientu d'Infantería Terciu Vieyu Sicilia“ nᵘ 67 al cuntar con un batallón d'infantería motorizada. El Reximientu permanez nel Acuartelamiento de Loyola asitiáu na ciudá de San Sebastián. Nos últimos años formó parte, apurriendo pequeñes unidaes o con personal individual, a les misiones internacionales con participación española realizaes en Bosnia Herzegovina, El Líbanu, Kosovu, Iraq y Afganistán.
Giro d'Italia 1953
La 36ª edición del Giro d'Italia apostar ente'l 12 de mayu y el 2 de xunu de 1953, con un percorríu de 21 etapes y 4035 km, que'l vencedor completó a una velocidá media de 34,020 km/h. La carrera empezó y terminó en Milán.
Tomaron la salida 112 participantes, de los cualos 72 terminaron la carrera.
Fausto Coppi llogró'l so quintu Giro, igualando asina'l récor d'Alfredo Binda, n'arrampuñando'l lideralgu a Hugo Koblet nes últimes etapes de la carrera. El ciclista suizu consiguió aguantar al envite de Il Campionissimo na 19ª etapa, na cual dambos terminaron destacaos, 1ᵘ y 2ᵘ. Pero a otru día, etapa na que se xubía per primer vegada nel Giro d'Italia'l míticu Pasu del Stelvio, Koblet nun pudo aguantar ante l'ataque del ciclista italianu na citada ascensión, y los casi dos minutos de ventaya que tenía al entamu de la etapa fueron insuficientes p'axudicase'l que fuera'l so segundu Giro. Pasquale Fornara acompañó-yos nel podiu. Bernardo Ruiz, 29ᵘ, volvió ser el meyor español clasificáu.
Idioma sánscritu
El sánscritu (संस्कृत) ye una llingua indoeuropea indoirania y la llingua clásica d'India. Escríbese n'alfabetu devanagari. Lliteralmente'l nome "sánscritu" quier dicir "perfeutamente fechu", y compónse de les raíces sam (completamente) y kritá ("kri") (fechu).
Divídese en:
Caltiénse un númberu inxente de lliteratura y documentos en sánscritu, pues al ser la llingua sagrada del hinduismu los sacerdotes ponen tol so enfotu en preservar una forma pura de la llingua.
Nesta llingua escribiéronse los testos clásicos del hinduismu. Pola so importancia relixosa foi estudiáu mui ceo pol gramáticu Panini (sieglu VI e.C.)
310px|left
N'época posterior separtáronse del sánscritu dellos dialeutos que formaron les llingües modernes de la India como l'hindi, l'urdu y el bengalí.
As Barreiras (Castropol)
As Barreiras ye un llugar de la parroquia de Castropol nel conceyu asturianu del mesmu nome.
Alcuéntrase a 1,00 km de Castropol, la capital del conceyu, a un altor mediu de 440 msnm y tien una población de.
Gran Premiu de Turquía de 2007
thumb|right|300px|Circuitu d'Istambul.
El Gran Premiu de Turquía de 2007, foi la prueba nᵘ de la Temporada 2007 de Fórmula 1. Celebróse ente los díes 24 y 26 d'agostu de 2007. Ganó la carrera Felipe Massa; les dos carreres previes (darréu qu'esta yera la tercer vegada en facese n'Estambul) ganáronles tamién Massa, nel 2006 y Kimi Räikkönen nel 2005, dambos de l'escudería italiana Ferrari.
Michael Vartan
Biografía
Los padres de Vartan divorciáronse cuando él tenía cinco años y él foi a América cola so madre. Visitaba frecuentemente al so padre en Francia hasta la so dómina d'institutu. A la edá de diecisiete años, Vartan dir cola so madre a Los Angeles, diciendo que quería ser un artista, y asina evitar realizar el serviciu militar obligatoriu riquíu en Francia. En Los Angeles, asistió a una escuela d'interpretación dempués de que-y dixeren que tenía talentu como actor.
Cine
Dempués de munchos papeles en película menores, Vartan tuvo papeles secundarios en películes principales, incluyendo Nunca me besaron (1999), Semeya d'una obsesión (2002) y Monster-In-law (2005). Apocayá terminó'l rodaxe n'Australia de la película de terror Rogue (2006).
Televisión
La so más notable papel interpretáu foi como Michael Vaughn na serie estauxunidense de televisión Alias (2001-2006).
Michael protagonizó una serie mesma co-protagonizada por Christopher Titus, Joshua Malina y Dylan McDermott llamada Big Shots. Big Shots ye una especie de "Homes Desesperaos", onde cuatro homes de negocios intenten permediar les sos esitoses vides llaborales coles sos menos entamanaes vides personales. D'esta miente, acostumen a axuntase nel club de campu p'aldericar estratexes, cuntase les sos penes y cuchichear colos postreros cotilleos. Dalgunos considerar como la versión masculina de Sex and the City. Por cuenta de la so baxa audiencia, la serie foi atayada depués de namái once episodios emitíos.
Vida privada
Sábese abondo pocu de la vida sentimental d'esti actor yá que ye una persona bien discreta. Conozse que tuvo una rellación de diez años cola productora de cine Shannon Gleason (fía del actor Paul Gleason), y que rompieron en 1998. Más tarde, la so última rellación conocida foi cola tamién actriz y compañera de rodaxe n'Alias Jennifer Garner. Fixeron oficial la so rellación en marzu de 2003 anque se sabía que salíen xuntos meses enantes de la so confirmación. La rellación terminó nel branu de 2004. Dende esi momentu, munchos fueron los rumores de posibles pareyes que tuvo, pero nenguna foi confirmada pol actor.
El 3 d'abril de 2011 casóse con Lauren Skaar.
Éloie
Éloie ye una comuña francesa del departamentu de Territoriu de Belfort, na rexón de Borgoña-Francu Condáu. Llenda con.
Testos d'execración
thumb|Fragmentos de cerámica con inscripciones [[hierática|hierátiques d'execración. Imperiu Mediu d'Exiptu.]] thumb|Testu d'execración en figurilla. Imperiu Mediu. Atopáu en [[Saqqara. Güei nel Musées Royaux d'Art et d'Histoire de Bruxeles.]] Los testos d'execración, tamién conocíos dacuando como llistes de proscripción son antiguos testos hieráticos exipcios, au se llistaben los enemigos del faraón, los enemigos del estáu exipciu o vecinos estranxeros problemáticos.
Éloie
Tien una población de y una superficie de  km².
Testos d'execración
Los testos colos nomes de los enemigos avezaben a escribise n'estauínes que representaben a estranxeros, concos de cerámica o bloques de magre o piedra, que yeren destruyíes darréu. El procesu ceremonial de frañar los nomes y soterralos taba destináu a ser una especie de maxa empática que tenía d'afeutar a les persones o llugares mentaes nos testos, el so poder sería frayáu y l'enemigu podría sufrir hasta dolor. Los fragmentos asitiábense xeneralmente cerca de llugares d'enterramientu o de sitios rituales. Esta práctica foi más común en tiempos de conflictu colos vecinos asiáticos d'Exiptu, sobremanera mientres el reináu de Sesostris III y años posteriores.
Investigaciones
El primer grupu de testos d'execración espublizóse por Kurt Sethe en 1926 y ye conocíu como los testos de Berlín. Georges Posener espublizó un segundu grupu de testos en 1957, conocíu como los testos de Bruxeles. Un grupu adicional de testos, denominaos testos de Mirgissa, espublizóse por Yvan Koenig en 1990.
Telescopiu Hooker
El telescopiu Hooker ye un telescopiu refleutor de 100 pulgaes, 254 centímetros d'abertura, instaláu na cima del Observatoriu Monte Wilson California.
En 1896 l'astrónomu George Hale convenció al so pa, un adineráu home de negocios, que financiara un espeyu astronómicu de 1.52 metros de diámetru; recordó que la montura habría ser financiada pola universidá de Chicago, la cuala tardó doce años en facelu. Eventualmente quedó instaláu esti telescopiu, el mayor del mundu n'aquel entós, nel observatoriu del Monte Wilson.
Testos d'execración
Investigaciones
La primer coleición de testos ta inscrita en fragmentos de cerámica y contién los nomes d'aproximao 20 llugares de Canaán y Fenicia y más de 30 gobernantes de la dómina. Estos testos contienen lo que ye, dablemente, la primer mención conocida de Xerusalén, a principios del segundu mileniu enantes de Cristu, a finales de la dinastía XI y empiezos de la XII.
Telescopiu Hooker
Pero doce años fueren munchos pal entusiasmu de Hale, quien yá planiaba la construcción d'un telescopiu mayor. Convenció al magnate John Hooker de financiar la construcción d'un espeyu de 2,54 metros de diámetro y al institutu Carnegie de Washington d'aportar la montura del telescopiu, el cualu foi tamién instaláu en Monte Wilson. Ansí, en 1917 foi nauguráu'l famosu telescopiu "cien pulgaes", el mayor del mundu demientres trenta años.
Eventualmente cedería esti títulu al famosu telescopiu de cinco metros del Observatoriu Palomar, instaláu en Monte Palomar, el cualu lleva'l nome de George Hale, quien fuera'l so perseverante promotor.
Testos d'execración
Investigaciones
El segundu grupu de testos tán inscritos en figurines de prisioneros ataos afayaes en Saqqara. Esti grupu contién los nomes de 64 llugares, llistando polo xeneral unu o dos gobernantes. Tán numberaos hasta siete países asiáticos conocíos. Esti grupu de testos foi datáu a finales de la dinastía XII d'Exiptu.
"Fía de Babilonia, devastadora Benditu'l que te devuelva el mal que nos fixisti.
Dichosu'l que tomara y estrellara escontra la piedra los tos neños."
Llugares mentaos
Los llugares mentaos nos testos d'execración inclúin:
Betsy Jones-Moreland
Betsy Jones-Moreland foi una actriz. El so nome de nacencia yera Mary Elizabeth Jones. Desenvolvió la so carrera ente 1956 y 1993 participando en delles películes y series televisives.
Los sos empiezos
Betsy nun tenía intenciones de ser actriz, la so carrera foise dando pasu a pasu, cuasi ensin propone-y lo. Ella yera una oficinista en Nueva York trabayando nuna organización que tenía shows de TV. Pa superar la so cobardura, tomó clases d'actuación.
Depués, pa probase, trabayó como corista. Esto dexó-y llograr un puestu nuna companía de teatru con quien se treslladó a California. Ellí empieza tomando pequeños papeles en delles películes, pa depués tomar otros más importantes.
Carrera como actriz
Ente 1956 y 1993 actúa en delles películes y series de televisión, incluyendo les películes "Last Woman on Earth" (1960) y "Creature from the Haunted Sea" (1961). Trabaya n'episodios de series como Bonanza, Ironside y Perry Mason onde toma'l papel de la xueza Harrelson.
Filmografía Quick and the Dead (1961) episodiu de TV .... Beatrice Webster of Life (1956) (uncredited) .... Bit Role Eddy Duchin Story (1956) (uncredited) .... "una chica"
Trabayos con Roger Corman
Trabaya en delles películes que yeren películes clase "b" (de baxu presupuestu) col direutor Roger Corman, destacar los sos papeles protagónicos en:
Radiu de Schwarzschild
[[Ficheru:MassProperties.svg|thumb|Rellación ente les propiedaes de la masa y les sos constantes físiques asociaes. Créese que cada oxetu masivu exhibe les cinco propiedaes. Sicasí, por cuenta de constantes desaxeradamente grandes o desaxeradamente pequeñes, xeneralmente ye imposible verificar más de dos o tres propiedaes pa cualquier oxetu.
El radiu de Schwarzschild ye la midida del tamañu d'un furacu negru de Schwarzschild, esto ye, un furacu negru de simetría esférica y estáticu. Correspóndese col radiu aparente del horizonte de sucesos, espresáu en coordenaes de Schwarzschild.
Cuidao que'l tamañu d'un furacu negru depende de la enerxía absorbida pol mesmu, cuanto mayor ye la masa del furacu negru, tanto mayor ye'l radiu de Schwarzschild, que vien dada por:
onde: Esta espresión topóla Karl Schwarzschild en 1916 y constitúi parte d'una solución exauta pal campu gravitacional formáu por una estrella con simetría esférica non rotante. La solución de Schwarzschild foi la primer solución exauta atopada pa les ecuaciones de la relatividá xeneral. El radiu de Schwarzschild ye proporcional a la masa del oxetu. El radiu de Schwarzschild pa la masa del Sol ye de 3 km ente que'l radiu de Schwarzschild d'un oxetu de la masa terrestre ye de namái 8,8897 mm. El furacu negru supermasivu del centru galácticu tien una masa d'unos 4 millones de mases solares y el so radiu ye, aproximao, de 12 millones de quilómetros (unos 40 segundos lluz).
Yelmu
thumb|Yelmu baxu medieval con [[celada (armadura)|celada.]]
Alejo Vidal-Quadras
Aleix Vidal-Quadras i Roca ye un políticu catalán d'ideoloxía drechista, llicenciáu en Ciencies Físiques (1968) y catedráticu de Física Atómica y Nuclear na Universidá Autónoma de Barcelona dende 1989.
Yelmu
Llámase yelmu (pallabra d'orixe xermánicu helm) al elementu de l'armadura que protexe la cabeza y la cara del guerreru. Tuvo'l so momentu cume na Baxa Edá Media cuando aportaron a pieces importantes de l'armadura medieval, darréu siguiéronse utilizando en desfiles, paraes militares y torneos deportivos en pos de seguridá. Anguaño fabríquense p'armadures con fines ornamentales y decorativos; magar que'l so función siguir realizando cascos deportivos y p'unidaes anti disturbios.
Alejo Vidal-Quadras
Escribe cuando en dellos medios de comunicación de dreches como'l diariu La Razón o La Gaceta o nel so blogue personal en Periodista Digital.
Yelmu
Preliminares del yelmu
La necesidá de protexer la cabeza ye casi tan antigua como la mesma guerra. Yá en baxu relieves sumerios apaecen soldaos formaos en falanxe protexíos con cascos.
Alejo Vidal-Quadras
Biografía
Provién de diverses families de l'alta burguesía barcelonesa, ente los sos antepasaos ta'l pintor Josep Maria Vidal-Quadras, miembru del Cercle Artístic de Sant Lluc.
Yelmu
Preliminares del yelmu
Na Edá del Bronce apaecen dalgunos de los meyores exemplares de cascos, precursores del yelmu. Atopáronse cascos con ensame d'adornos como clines de caballu o forraos con dientes de xabalín; pero la inmensa mayoría, por non dicir toos, dexaben la cara al descubiertu, inclusive la coraza de Minos amuesa un cascu asitiáu bien alto. Darréu apaeció'l yelmu tipu corintiu (el más usáu nes filmografía pa representar a los guerreros griegos) con grandes carrilleras y proteición nasal; fundíu nuna sola pieza (toa una proeza metalúrxica, según Fernando Quesada Sanz ).
Alejo Vidal-Quadras
Biografía
Llicenciáu en Ciencies Físiques pola Universidá de Barcelona en 1969, foi Premiu Estraordinariu de Doctoráu pola Universidá Autónoma de Barcelona en 1975. En 1983 recibió'l premiu "Enerxía Nuclear" de la Xunta d'Enerxía Nuclear.