Köktürk
Cultura y costumes
Otra de los costumes sagraes de los köktürk pasaba pol allugamientu de la residencia del propiu Qaγan, llantada siempres de cara al este y empobinada escontra al sol del llevante. Un allugamientu esta postrera que tampoco surde como un aspeutu xenuinu köktürk: dende la dómina Hàn, les fontes dinástiques chines la adscriben indistintamente a les distintes confederaciones estendíes a lo llargo de la estepa oriental, lo que nos confirma una adoración y continuidá nómada al este, pasando por ser el puntu cardinal más regio y noble de toos. Ello ye que tamién nes mesmes fontes chines señalaron mientres sieglos y de forma siguida a les cañes tribales más fuertes y prestixoses, les asitiaes nes rexones orientales de la estepa. Un costume que se ve acotada ente los köktürk pola superioridá lexítima del Qaγan asitiáu nes estepes orientales, frente a les otres cañes allugaes nes estepes centrales. Esti simbolismu y calter sagráu escontra l'este cardinal, va siguir entá hasta dómina mongola, na que yá s'alvierte un cambéu d'adoración cardinal, tendiendo n'última instancia escontra'l sur. miniaturadeimagen|Copia estilizada y afecha del famosu cercu llevantáu nel so honor a Bïlge Qaγan', que se topa na actual Gazi Üniversitesi (Ankara). Monumentu únicu pola so complexidá y dedicatoria, según por alzase como una de les pieces vitales pa la reconstrucción del antiguu proto-turcu''' nuna dómina na qu'entá caltenía gran parte de la so estructura léxica primixenia, antes de derivase en múltiples cañes túrquiques. Los köktürk caltuvieron coles mesmes otru costume relevante en redol a la entronización del Qaγan: na mesma esplegábense altos cargos oficiales xunto al soberanu, disponiéndose a ocupar los sos puestos sentaos de rodíes (siendo esti aspeutu despreciao y criticao poles fontes chines), sosteniéndose nun momentu dau una llitera de fieltru na que s'asitiaba'l Qaγan, pa de siguío dar hasta nueve vueltes alredor de tolos sos vasallos presentes, quien teníen que saluda-y a caúna de les sos vueltes. Termináu'l trayeutu, yera montáu sobre un caballu preparáu pa la ocasión y cinxíenlu al pescuezu una cinta de seda, ensin que la mesma llegara a esgaña-y, mientres coles mesmes tiraben d'ella preguntar cuántos años diba reinar. El Qaγan pronunciaba delles pallabres incomprensibles que los presentes terminaben interpretando como los años del so gobiernu. Esti costume peculiar y non atestiguada enantes en nenguna de les fontes chines anteriores a los köktürk, foi tamién utilizada por otros pueblos túrquicos socesores, como los cazacos. Desconozse sicasí si esti costume llegó a perdurar ente tolos líderes kökturk hasta les primeres crisis dinástiques, la conquista Tang y les convulsiones realizaes por otres cañes insurrectes. hasta'l so fin nel sieglu VIII d.C. Sicasí quedónos en constancia ciertu testimoniu que puede ayudar a certificar sinón la continuidá en cada unu de los líderes, sí la esistencia de la mesma en dómines tan tardíes como'l sieglu VIII d.C.: nes inscripciones mandaes a Köl Tegin escribióse, "...Tángri concebíu pol mio padre'l Ilterish Qaγan y la mio madre la Qatun, El Bilgä alzar a lo alto...". Esta sentencia fizo que dellos turcólogos, como Jean-Paul Roux, contemplen dichu testimoniu como la permanencia d'una ceremonia estatal al ascensu del Qaγan, que n'última instancia magar nun certifica'l ritu ceremonial señaláu enantes, sí nos señala cierta ceremonia d'ascensión del soberanu sobre'l fieltru hasta alzalo al cielu, lo que la asemeya nel so exemplu a la costume celto-xermánica del llevantamientu sobre l'escudu, practicada tamién ente los isaurios.