cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kathryn Newton
Carrera
En 2008 Newton foi contratada pa interpretar a Louise Brooks na serie de televisión Gary Unmarried, trabayando xunto a los actores Jay Mohr, Paula Marshall, Keegan-Michael Key, Brooke D'Orsay, Ryan Malgarini y Rob Riggle. La serie ganó un premiu na categoría de "comedia de televisión favorita", nos People's Choice Awards de 2009. Al añu siguiente Newton ganó dos Young Artist Awards pol so trabayu en Gary Unmarried.
Más palantre en 2010 desempeñó'l papel de Chase Rubin-Rossi na película Bad Teacher xunto a Cameron Diaz. Tuvo'l papel principal, interpretando a Alex Nelson, nel 2012 na película Actividá Paranormal 4, la cuarta de la franquicia, al pie del so amigu Matt Shively.
Cruz Roxa
Fundación
Henry Dunant (8 de mayu de 1828 - 30 d'ochobre de 1910) nació en Xinebra, Suiza. Dedicabase a los negocios y nun viaxe pel norte d'Italia averóse a Solferino, el mesmu día nel que s'enfrentaren los exércitos austriacu, francés y Piamontés. Pela nueche, na Batalla de Solferino, yacíen 40.000 homes práuticamente desdexaos a la so suerte. Dunant vio cómo los feríos morríen ensin atención denguna, y cola aida de la xente de los pueblos de la redolada, dedicóse a socorrelos.
Dende un primer momentu Dunant imaxinó les sociedaes como entes neutrales dispuestes a apurrir aida humanitaria a quien la necesitare, independientemente de la so triba, nacionalidá o creyencies...
Nel añu 2012, la Cruz Roxa algamó'l Premiu Príncipe d'Asturies de Cooperación Internacional
El Cristal Roxu
thumb|Cristal Roxu El día 8 de setiembre de 2005, la Convención de Xinebra, crea'l Tercer Emblema Protocolariu, tamién denomáu Cristal Roxu, que nun tien connotaciones relixoses o nacionalistes, y que permite l'ingresu na Federación Internacional del Magem David Adom o Serviciu d'emerxencies Israelín el 22 de xunu de 2006.
San Agustín del Pozo
San Agustín del Pozo ye un conceyu y llocalidá d'España de la provincia de Zamora y de la comunidá autónoma de Castiella y Llión.
Tien una superficie de 14,49 km² con una población de 206 habitantes y una densidá de 14,22 hab/km². El so términu atópase integráu na reserva nacional de caza de «Llagunes de Villafáfila». Nel so cascu urbanu destaca la ilesia parroquial de la Natividá de la Virxe. La fiesta principal ye'l 28 d'agostu, día de San Agustín.
Tien l'únicu observatoriu astronómicu de la provincia de Zamora, construyíu por un pastor de la zona integráu na so propia vivienda.
Historia
La presencia humana nestes tierres tuvo de ser bien temprana, acordies colos afayos que, adulces, van apaeciendo, ente los que destaquen dellos hachos neolíticos y puntes de flecha. Dende equí desenvolvióse la esplotación del sal de les llagunes na dómina romana, de que la so presencia hai numberosos restos, como la cabeza de mármol que se caltién nel Muséu de Zamora, o tégulas y cerámica (Los Villares, Fonte de la Devesa).
San Agustín tuvo de surdir como población a finales del sieglu XII o principios del XIII, siendo repoblada polos reis de Llión, xunto a la sienda de Benavente a Toro, pero apaez citáu per primer vegada a principios del sieglu XIV (1310), nuna rellación de les rentes que percibía l'obispu d'Astorga, daquella'l so propietariu. Antes pertenecieron les tierres a la Orde de Santiago (1229) y más tarde pasaron a Bernardino Pimentel, Marqués de Tábara (1541), calteniéndose asina hasta l'abolición de los señoríos a mediaos del sieglu XIX. Dientro del términu municipal tamién esistieron los anguaño despoblados de San Clemente (nel pagu de La Somadica) y Fortiñuela (nel pagu de Fonte de la Devesa).
Yá na Edá Contemporánea, al crease les actuales provincies na división provincial de 1833, San Agustín del Pozo quedó encuadráu na provincia de Zamora, dientro de la Rexón Lleonesa.
Fiestes
Les fiestes patronales celebrar n'honor a San Agustín a finales d'agostu, siendo tamién remarcable la celebración de La nuesa Señora de la Natividá (8 de setiembre). Per otru llau, San Agustín del Pozo festexa tamién a San Antonio Abá (17 de xineru), según Les Candeles (2 de febreru), el “Domingo Tortillero” (domingu anterior a Domingu de Ramos), San Marcos (25 d'abril) y San Isidro (15 de mayu).
Crasu
Marcu Liciniu Crasu (en llatín, Marcus Licinius Crassus; c. 115 e.C. -xunu de 53 e.C. ) foi un relevante aristócrata, xeneral y políticu romanu de la yera tardorrepublicana, más conocíu como Crasu'l Triunviru. Na batalla de la Puerta Collina estremar nel mandu de l'ala derecha del exércitu de Sila. Amás, entartalló la revuelta de los esclavos empobinada por Espartacu.
La importancia de Crasu na historia mundial provién, sicasí, del sofitu financieru y políticu que brindó al nuevu y aprobetáu Xuliu César, sofitu que-y dexó embarcar se na so propia carrera política.
Llegó a un pactu secretu con Gayu Xuliu César y Cneu Pompeyu Magnu, el llamáu Primer Triunviratu, pa faese col poder en Roma. A pesar del so proverbial riqueza, allampaba la gloria militar, y pollo dirixó una campaña contra los partos na qu'atopó la muerte, al pie del so fíu y delles lexones, na batalla de Carras.
Primeros años
Marcu Liciniu Crasu yera'l terceru y menor de los fíos de Publiu Liciniu Crasu, cónsul en 97 e.C., a que les sos órdenes lluchó nel exércitu. El mayor de los sos hermanos, Publiu, morrió mientres la guerra social, en cuantes que'l so padre y el so otru hermanu, Lucio, fueron víctimes de la sangrienta represión de Cayu Mariu y de Cina cuando Marcu Crasu yera entá mozu. Pa escapar de la muerte, buscó abellugu n'Hispania (85 e.C. ), onde, aprovechando les veceríes que'l so padre estendiera mientres el so gobiernu na Hispania Ulterior, reclutó un pequeñu exércitu, poniéndose a les órdenes de Sila cuando ésti volvió a Italia como legáu o prefeutu.
Destacar na primer guerra civil, y bien especialmente na conocida Batalla de la Puerta Collina (1 de payares de 82 e.C. ). Les proscripciones que siguieron al establecimientu de la dictadura de Sila arriqueciéron-y extraordinariamente. A partir d'entós quedó de manifiestu la so habilidá pa los negocios. Axustando, especulando y extorsionando, axuntó una enorme fortuna con actividaes tan variopintas como cases de prostitución o brigaes de bomberos. Cuando lu procesaron por chase con una virxe vestal, un crime brutal, absolviéronlu por xustificar que se chó con ella p'arrampuña-y la so propiedá y el xuráu creyólu. Bona parte de la so fortuna foi invertida con fines políticos, estendiendo les veceríes populares, facilitando préstamos a families nobles en difícil situación económica y calteniendo bones rellaciones colos nucleos capitalistes del orde ecuestre. Nun s'arriesgaba a dexar les sos buelgues en nengún asuntu, sinón qu'emplegaba intermediarios por que comprobaren por él hasta ónde podía llegase, especialmente homes con bones perspeutives de futuru, utilizándolos como cabeza de turcu, saliendo siempres indemne de cualquier problema. Según Plutarcu pasó de los trescientos talentos a un capital de siete mil cien talento antes de partir a la so campaña pártica.
Empiezu de la guerra
Nel añu 73 e.C., los esclavos d'Italia sulevar contra Roma sol mandu d'Espartaco y ganaron delles vegaes a exércitos romanos. El Senáu, sollertáu yá pola aparentemente imparable revuelta del sur d'Italia, encamentó-y a Marcu Liciniu Crasu la xera d'encalorar la rebelión. Crasu fuera pretor en 73 e.C. y, anque yera conocíu poles sos conexones polítiques y la so familia, nun tenía nenguna reputación como comandante militar.
Fuéron-y asignaes seis nueves lexones amás de los dos anteriores lexones consulares de Gelio y Léntulo, sumando un exércitu d'unos 40 000 soldaos romanos entrenaos. Crasu trató a les sos lexones con una disciplina ferrial, inclusive brutal, recuperando'l castigu de la decimatio (castigu por aciu el cual se abrasa a un grupu de soldaos, matando a unu de cada diez d'ellos en castigu pola so cobardía). Apiano nun tien claru si aplicó la decimatio a los dos lexones consulares por cobardía cuando foi nomáu'l so comandante, o si aplicar a tou l'exércitu por dalguna derrota posterior (un sucesu nel qu'hasta cuatro mil lexonarios seríen executaos). Plutarco namái menta la decimatio de 50 lexonarios d'una cohorte como castigu tres la derrota de Mumio nel primer enfrentamientu ente Crasu y Espartacu. Al marxe de lo qu'asocediera realmente, el tratu de Crasu a les sos lexones demostró que "yera más peligrosu pa ellos que l'enemigu" y los espoleó pa llograr la victoria y nun correr el riesgu de disgustar al so comandante.
Crasu y Espartacu
Cuando les fuercies de Espartacu mover escontra'l norte de nuevu, Crasu esplegó seis de les sos lexones nes fronteres de la rexón (Plutarco afirma que la batalla inicial ente les lexones de Crasu y Espartacu diose cerca de la rexón del Piceno, Apiano afirma qu'asocedió cerca de la rexón del Samnio ) y destacó a dos legión sol mandu de Mumio, el so legáu, por que maniobrara pola retaguardia de Espartaco, pero dio-y la orde de nun atacar a los rebeldes. Cuando se-y presentó la oportunidá, Mumio desobedeció a Crasu y atacó a les fuercies de Espartaco, pero foi derrotáu. A pesar d'esta derrota inicial, Crasu atacó a Espartacu y ganó-y, matando a unos seis mil rebalbos.
La marea de la guerra paecía camudar de direición. Les lexones de Crasu salieron victorioses en dellos enfrentamientos, matando a miles d'esclavos rebalbos y forzando a Espartaco a retirase al sur al traviés de Lucania escontra los estrechos de Messina. Según Plutarcu, Espartaco fixo un tratu con pirates cilicios pa tresporta-y a él y a unos dos mil homes a Sicilia, onde pretendía afalar una revuelta d'esclavos y consiguir refuerzos. Sicasí, foi traicionáu polos pirates, que recibieron el pagu pero abandonaron a los esclavos rebalbos. Fontes menores menten qu'hubo dellos intentos de construyir barcos y balses ente los rebeldes como mediu d'escape, pero que Crasu adoptó midíes ensin especificar p'asegurar que los rebeldes nun pudieren cruciar a Sicilia, y de resultes d'esto abandonaron los sos esfuercios.
Entós les fuercies de Espartaco retirar escontra Regio. Les lexones de Crasu escorrer y al llegar construyeron fortificaciones a lo llargo del ismu de Regio, a pesar del hostigamiento de los esclavos rebalbos. Los rebeldes fueron asediados y aisllaos de too suministru.
El fin de la revuelta
thumb|Los últimos sucesos de la guerra en 71 e.C., nos que l'exércitu d'[[Espartaco rompió l'asediu de les lexones de Crasu (X) y retiróse escontra los montes cercanos a Petelia. Amuesa les escaramuzas iniciales (1) ente elementos de dambos bandos, el xiru de les fuercies de Espartaco pal enfrentamientu final (2). Nótense les lexones de Pompeyu incorporándose dende'l norte pa prindar a los sobrevivientes.]]
Nesti momentu, les lexones de Pompeyu volvíen a Italia n'encalorando la rebelión de Quintu Sertorio en Hispania. Les fontes discrepen sobre si Crasu solicitara refuerzos o si'l Senáu a cencielles aprovechóse del regresu de Pompeyu a Italia, pero ordenóse-y tornar Roma y dirixise al sur p'ayudar a Crasu. El Senáu tamién unvió refuerzos sol mandu de "Lúculo", que Apiano confundió con Lucio Licinio Lúculo, comandante de les fuercies implicaes na tercer guerra mitridática naquel momentu, pero aparentemente tratábase del procónsul Marcu Licinio Lúculo, l'hermanu menor del anterior. Coles lexones de Pompeyu colando dende'l norte y les tropes de Lúculo dende Brundisio, Crasu diose cuenta de que si nun ponía fin a la revuelta con rapidez, el méritu de la guerra diría pal xeneral que llegara colos refuerzos, y por tanto espoleó a les sos lexones por que dieren rápido fin al conflictu.
Al paecer el plan romanu yera cercar a los esclavos dende trés frentes: noroeste (Pompeyu con siete legión), suroeste (Crasu con ocho) y esti (Lúculo con cinco). En total, los romanos sumaríen unos venti lexones (alredor de cientu venti mil homes).
En sabiendo del acercamientu de Pompeyu, Espartaco intentó axustar con Crasu pa dar fin al conflictu primero que llegaren los refuerzos romanos. Cuando Crasu negóse, una parte de les fuercies de Espartaco rompió'l confinamientu y fuxó escontra los montes al oeste de Petelia (l'actual Strongoli) en Brucia, coles lexones de Crasu en persecución. Les lexones consiguieron algamar a una parte de los rebeldes –sol mandu de Cánico y Castu– dixebrada del exércitu principal, matando a 12 300 d'ellos. Sicasí, les lexones de Crasu tamién sufrieron perdes, una y bones dalgunos de los esclavos en fuxida dieron la vuelta pa enfrentase a les fuercies romanes sol mandu d'un oficial de caballería llamáu Lucio Quicio y el cuestor Gneo Tremelio Escrofa, ganándoles. Sía que non, los esclavos rebalbos nun constituyíen un exércitu profesional y llegaren a la so llende. Nun queríen fuxir más y dellos grupos d'homes dixebrar de la fuercia principal p'atacar de manera independiente a les lexones de Crasu. Cola disciplina echándose a perder, Espartaco dio la vuelta a les sos fuercies y emplegó tola so potencia p'aguantar a les lexones vinientes. Nesta última batalla, les fuercies de Espartaco fueron ganaes dafechu, y la gran mayoría de los sos homes morrió nel campu de batalla. Desconozse'l destín final del propiu Espartaco, yá que nunca se topó'l so cuerpu, pero'l historiadores cunten que pereció en batalla xunto a los sos homes. A pesar de la importancia d'esta victoria, Crasu nun llogró los honores d'un trunfu por ser llograda sobre esclavos, pero sí que se-y concedió una ovación y el derechu d'usar una corona triunfal de lloreos en llugar de la tradicional corona de mirto.
El so primer consuláu
De siguío Crasu aspiró al consuláu nel que tamién se presentaba Pompeyu, pero esti postreru declaró que quería tar acompañáu de Crasu na maxistratura, y los dos fueren escoyíos (70 e.C.) Pompeyu yá se convirtiera nel favoritu del pueblu y yá empezara a provocar la rocea de los optimates, mientres Xuliu César aplaudía la unión ente Crasu y Pompeyu por impulsar midíes populares. Los dos cónsules fixeron aprobar la llei Aurelia, pola cual los xueces yeren escoyíos ente'l populus representáu polos tribuni aerarii y los equites, según pol senáu (hasta entós el senáu nomaba en forma esclusiva a los xueces dende diba dolce años arriendes de la lex Cornelia promulgada por Sila). Crasu yera consciente de que'l so colega yera más popular y pa ganar sofitu entamó una llacuada de diez mil meses y distribuyó granu abondu pa cubrir les necesidaes de cada familia romana por trés meses, pero aun así la popularidá de Pompeyu nun pudo ser superada y la frialdá ente los dos cónsules pasó a ser pública y bultable. Nel últimu día del añu, el caballeru Gayo Aurelio, probablemente un axente de Xuliu César, xubió a la tribuna y dixo que Xúpiter se -y apaeció nun suañu y pidía que los dos cónsules reconciliárense antes de dexar el cargu. Pompeyu permaneció inflexible pero Crasu estendió la so mano escontra'l so rival metanes grandes aclamaciones.
Nominalmente reconciliáronse, pero la rivalidá siguió. Crasu opúnxose, privadamente, a la rogatio de Gabinio que comisionaba a Pompeyu pa llimpiar de pirates el Mediterraneu, y a la llei Manilia que daba a Pompeyu el mandu de la guerra contra Mitridates VI. Cuando Pompeyu volvió victoriosu d'estes xeres, Crasu retirar de la política temporalmente.
El Triunviratu
En 65 e.C. revistió la censura xunto a Quintu Lutacio Catulo. Trató entós de llograr poderes estraordinarios pa tresformar el Reinu d'Exiptu, aliáu de Roma, nuna provincia, lo mesmo que de inscribir en bloque a los ciudadanos llatinos de la Galia Tresalpina nes llistes de los ciudadanos romanos (lo que-y apurriera una considerable vecería política). Dambos proyeutos fueron deteníos pol so colega, Catulo, qu'interpunxo'l so vetu paralizando l'actividá de la maxistratura. Mientres estos años Crasu protexó a Lucio Sergio Catilina, sofitando la so candidatura a les eleiciones consulares del añu 64 e.C., magar foi él quien pocu dempués pondría en conocencia de Cicerón la preparación de la conxura.
En redol al añu 59 e.C. tuvo llugar l'alianza secreta ente Crasu y los dos políticos más importantes del momentu, Pompeyu y César, alianza conocida como Primer Triunviratu. Cada unu de los sos integrantes tenía los sos propios intereses y los de Crasu centrar en que fuera aprobada una llei que rebaxara'l montante d'arrendamientu del cobru d'impuestos na provincia d'Asia según que se creara una comisión encargada de llevar a cabu les reparties de tierra a los veteranos. Acordies con estos oxetivos, nel añu 59 Crasu formaba yá parte d'una comisión pa la execución de les reparties de tierra ente los veteranos.
Nel añu 56 e.C., polos llamaos Alcuerdos de Lucca, tuvo llugar la renovación del Triunviratu, y en consecuencia Pompeyu y Crasu fueron escoyíos pal consuláu nel añu 55 e.C. Mientres l'exerciciu de la so maxistratura taba previstu que dambos se crearen poderes proconsulares mientres cinco años, asemeyaos a los qu'exercía César na Galia. El proyeutu de llei presentáu a l'asamblea tresfería por un periodu de cinco años les provincies de Hispania a Pompeyu y de Siria a Crasu, con prerrogativas tales como realizar reclutamientos y tomar decisiones propies. Esta provincia prometía ser una fonte perenal de riqueza, y ser de nun buscar tamién la gloria militar y cruciáu el Éufrates nun intentu de conquistar Partia.
Guerra en Partia
El rellatu que se fai na biografía de Crasu obra de Plutarcu tamién menta que, mientres la llacuada de la ceremonia nupcial del fíu d'Artavasdes y la hermana d'Orodes II en Artashat, la cabeza y la mano derecha de Crasu fueron llevaes al rei parto, mientres un actor de la corte, llamáu Jasón de Tralles, coyó la cabeza y cantó los siguientes versos (d'Eurípides, Les bacantes): «Traigo dende'l monte/un tarmu recién cortáu pal palaciu,/caza bonaventurada».
Rafael Espada
José Rafael Espada ye un ciruxanu cardiovascular y políticu guatemalianu. Foi vicepresidente de la República de Guatemala mientres el periodu 14 de xineru del 2008 a 14 de xineru del 2012. Anguaño ye Decanu de la Facultá de Ciencies Médiques de la Universidá Mariano Gálvez de Guatemala.
Biografía
Rafael Espada nació'l 14 de xineru de 1944 na ciudá de Guatemala. Fíu de Raquel Espada, maestra orixinaria de Totonicapán, quien dedicó la so vida a la docencia.
Mientres los sos años de formación académica, José Rafael vivió na ciudá de Guatemala. Estudió medicina, y años más tarde convirtióse nun reconocíu ciruxanu cardiovascular.
Antimperialismu
miniatura|Estatua de [[José Martí cola tribuna antimperialista de L'Habana de fondu.]] L'antimperialismu ye una posición política que surde al final del sieglu XIX carauterizada por una categórica oposición al imperialismu.
El pensamientu antimperialista ta estrechamente vinculáu al cuestionamientu de la dependencia neocolonial carauterizada por mecanismes de suxeción económica y financiera.
Rafael Espada
Biografía
Fixo los sos estudios de medicina na Universidá de San Carlos de Guatemala. Realizó la so Residencia en Ciruxía Xeneral y la so Residencia de Ciruxía Torácica, na Facultá de Medicina de Baylor, en Houston y formó parte del equipu de trabayu de ciruxanos del Houston Methodist Hospital. En 1992 la Universidá Francisco Marroquín dio-y un doctoráu honoris causa Doctoraos Honoris Causa, Universidá Francisco Marroquín </Rafael Espada dempués de la so vicepresidencia foi un gran Ciruxanu guatemalianu reconocíu en toa América Llatina n'Europa, Africa, CentroAmerica, etc.
El Dr. Espada contribuyó a la fundación de la Unidá de Ciruxía Cardiovascular de Guatemala (UNICAR) en 1994.
Vicepresidente de Guatemala
El Dr. Espada tomó posesión como Vicepresidente de la República de Guatemala el 14 de xineru de 2008.
Diputáu pol Parlacen
El 20 de xineru de 2012 pocu dempués de que Rafael Espada apurriera'l so cargu como vicepresidente de Guatemala, tomó xuramentu como diputáu del Parlacen xunto al so colega presidente Álvaro Colom pol presidente del plenu Manolo Pichardo. Acordies con el tratáu constitutivu del Parlacen, los ex gobernantes asumen una curul automáticamente al concluyir el so mandatu. Espada dixo qu'asumiría'l cargu xunto a Colom porque se sienten comprometíos cola integración centroamericana.
Espada y el casu Rosenberg
El 31 d'agostu de 2009, la periodista guatemaliana Marta Yolanda Díaz-Durán publicó nel diariu Sieglu XXI una columna titulada "El besu d'Espada", nel cual acusa al vicepresidente de traicionar l'enfotu de Rodrigo Rosenberg, abogáu asesináu en Guatemala el 10 de mayu de 2009. Según la Periodista Díaz-Durán sostién dalgunes de les sos fontes afirmen qu'Espada s'axuntó con Rosenberg díes antes del so asesinatu. Mientres la xunta, Rosenberg espondría a Espada los sos barruntos d'un plan del gobiernu p'asesinalo, y El entós Señor Vicepresidente, Doctor José Rafaél Espada ufiertaría-y el so ayuda. Espada negó conocer al llicenciáu Rosenberg, y depués de los incidentes, dixo, al igual que l'entós Presidete Constitucional de la República de Guatemala, Álvaro Colom Caballeros, que l'asesinatu de Rodrigo Rosenberg Marzano foi parte d'un supuestu «plan de desestabilización» en contra del Gobiernu de la República.
Depués de la publicación de la mentada columna, El Vicepresidente Constitucional, Rafael Espada, por conductu del entós Señor Secretariu Priváu de la Vicepresidencia de la República, Don Óscar Perdomo, n'exerciciu de les sos funciones, presentó denunciar ante'l Fiscal Xeneral de la República de Guatemala, en contra de la periodista del mediu d'espardimientu Libertópolis, Marta Yolanda, entós presentadora y columnista de Sieglu XXI. Espada señala que l'articulo “El besu d'Espada” punxo en riesgu la institucionalidad de la vicepresidencia. Alejandro Baldizón comunicóse vía telefónica a los estudios y esplicó que la denuncia que fizo Rafael Espada ante'l MP ye un intentu de intimidación. José Luís Gonzáles Dubón, abogáu y representante llegal de la Liga Pro Patria.
Nel xuiciu que se sigue pol Casu Rosenberg, el testigu Mario Fuentes, amigu del abogáu asesináu declaró que'l Vicepresidente Espada sí tenía conocencia de les investigaciones que taba faciendo la víctima con rellación al asesinatu de Khalil Musa y la so fía Marjorie. Mientres esi mesmu procesu, Eduardo Rosenberg, fíu del abogáu asesináu, declaró que'l so padre axuntóse col Vicepresidente pa da-y datos de la muerte de les Musa.
El 11 de mayu de 2009, nel programa de radio Tou a pulmón, que co-conduz Marta Yolanda Díaz-Durán, el videu póstumu de Rodrigo Rosenberg foi transimitido como una primicia noticiosa, lo cuál resultó ser falsu.
Espada y denuncies de corrupción
El 17 de febreru del 2010, apaez en portada del diariu Sieglu XXI la noticia que, Óscar Perdomo, ex Secretariu Priváu de Rafael Espada cobraba doble sueldu. L'artículu foi redactáu pol periodista Mynor Enrique Pérez quien informa que la Contraloría atopó afayos qu'inclúin la compra de camises y gastos en salones de guapura. El 18 de febreru, Perdomo deféndese afirmando que toles aiciones tomaes mientres la so xestión, incluyíos los nomamientos, yeren de la conocencia del vicepresidente. Espada negó tal estremu al puntualizar que sí robló los nomamientos pero non con doble sueldu.
La nota indica que son cuatro los emplegaos que cobraben doble sueldu n'oficina del Vicepresidente.
Edward G. Robinson
Edward G. Robinson o Edward Goldenberg Robinson (en yidis, עמנואל גאָלדנבערג: Emanuel Goldenberg) foi un actor d'Estaos Xuníos d'orixe rumanu que trabayó nel teatru y nel cine.
Biografía
Empezó la so carrera como suplente en 1913 y fixo'l so debú en Broadway en 1915, onde ente otres obres interpreta L'home del destín, de George Bernard Shaw. El so primer papel nel cine foi un papel secundariu en 1916. En 1923 debutaba como Y. G. Robinson en The Bright Shawl. Pero la interpretación que-y llanzaría a la fama sería la de Rico Bandello en Hampa dorada (Little Ceasar) de Mervyn LeRoy lo que lu llevaría a ser l'home duru de la década de los 30. Asina, Robinson pasó de faer tres películes al añu a faer más de 14 nos dos años siguientes. Mientres esa dómina cásase cola actriz Gladys Lloyd en 1927 cola que tien un fíu, Manny Robinson (1933-1974). Mientres los años 40 y dempués d'una bona actuación en Dr. Ehrlich's Magic Bullet (1940), el so perfil encaxaría col de drames psicolóxicos como'l de Perdición (Double Indemnity) (1944) de Billy Wilder o The Woman in the Window (The Woman in the Window) (1945) y Perversidad (Scarlet Street) (1945) de Fritz Lang. Pero siguió aceptando papeles de gangsters como'l de Johnny Rocco nel clásicu Cayo Largo (Key Largo) de John Huston (1948), la postrera de los cinco películes que fadría con Humphrey Bogart.
Nun empezaron perbién les coses pa Robinson na década de los 50. Primero, sería acusáu de comunista, teniendo que testificar ante'l comité de la famosa Caza de Bruxes y darréu l'actor tuvo que vender parte de la so inmensa coleición d'arte pa sufragar los gastos del divorciu con Gladys Lloyd. En 1956 volvió a Broadway pa interpretar Middle of the Night. Pero esi foi'l momentu nel que Cecil B. DeMille decide trabayar con él en The Ten Commandments (The Ten Commandments). A partir d'equí llegaríen los sos papeles más notables: Millonariu d'ilusiones (A Hole in the Head) (1959) de Frank Capra al llau de Frank Sinatra y El rei del xuegu (The Cincinnati Kid) (1965), de Norman Jewison con Steve McQueen.
Robinson aportó a descomanadamente popular nos años 30 y 40 con una carrera de más de 90 películes en 50 años d'oficiu. La so última escena sería un suicidiu nel clásicu de cultu de la ciencia ficción Soylent Green (Soylent Green) (1973), de Richard Fleischer. Morrería dos meses dempués de rodar esta película y dos meses primero que se-y concediera un Óscar honoríficu a la so carrera. Robinson nunca aportó a candidatu al Óscar poles sos intervenciones. Tien el so nome una estrella del Paséu de la Fama de Hollywood asitiada nel 6233 de Hollywood Boulevard.
Fleurey-lès-Faverney
Fleurey-lès-Faverney ye una comuña francesa del departamentu d'Altu Saona, na rexón de Borgoña-Francu Condáu. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Presidente d'Irán
El presidente d'Irán () ye'l xefe del gobiernu qu'alministra la República Islámica d'Irán. El de presidente ye'l cargu electu de mayor rangu del país, solo per debaxo del líder supremu d'Irán, que fai la función de xefe d'Estáu del país (Rahbar-y Nezâm). El Presidente d'Irán ye escoyíu pa un mandatu de 4 años pol votu direutu popular, y nun puede sirvir más de dos mandatos consecutivos, esto ye, 8 años.
El Capítulu IX de la Constitución de la República Islámica d'Irán establez les calificaciones de los candidatos a la presidencia y los procedimientos pa la eleición, según los poderes y les responsabilidaes del Presidente como "funciones del executivu". Estes inclúin roblar trataos y otros alcuerdos con países estranxeros y organizaciones internacionales, alministrar la planificación nacional, el presupuestu y los asuntos d'empléu estatal, según designar ministros, suxetos a l'aprobación del Parllamentu. Al contrariu que nel sistema executivu d'otros países, el Presidente d'Irán nun tien el control absolutu de la política d'esteriores, les Fuercies Armaes y la política nuclear, una y bones estes tán sol control del Líder Supremu
L'actual Presidente d'Irán ye Hasán Rouhaní, quien asumió'l so cargu'l 3 d'agostu de 2013, tres les eleiciones presidenciales de 2013. Foi'l socesor de Mahmud Ahmadineyad, quien tuvo 8 años nel cargu, de 2005 a 2013.
Historia
So la xefatura del ayatolá Jomeini, el cargu de presidente de la república foi eminentemente honoríficu, hasta qu'en 1989 una reforma constitucional esanició'l cargu de primer ministru, tresfiriendo les sos competencies executives al presidencial.
Funciones
El presidente puede designar a los miembros del gobiernu. Puede cesar a cualesquier de los miembros del Gobiernu. En siendo aprobáu un proyeutu de llei pola Asamblea Consultiva Islámica, el Presidente ta obligáu de ratificalo, tres lo qu'adquier rangu de llei. Anque según la Constitución el Líder Supremu ye'l Comandante en Xefe de les Fuercies Armaes, un Presidente puede ser designáu como comandante cola aprobación del Líder Supremu. Por casu, el primer Presidente d'Irán, Abolhasán Banisadr, tamién foi comandante de les Fuercies Armaes. El presidente noma al secretariu del Conseyu Cimeru de Seguridá Nacional. Noma a los gobernadores de les provincies y ratifica el embaxadores d'Irán n'otros países, a propuesta del ministru d'Esteriores. Hasta apocayá tiempu, tenía'l poder de nomar a los alcaldes de les ciudaes. Sicasí, se delegó esti poder a les ciudaes, les Asamblees Locales, que son escoyíes direutamente pol pueblu y tán tutelaes pol Parllamentu.
Llibertá
La pallabra llibertá (que remanez del llatín: libertatem) designa la facultá del ser humanu que-y le permite decidir llevar a cau o non una determinada aición. Ye tamién l'estáu que define al que nun ye esclavu, nin suxetu, nin impedíu al deseyu d'otros de mena coercitiva. N'otres pallabres, lo que dexa al home decidir si quier facer daqué o non, ye o que lu fai llibre, pero tamién responsable de los sos actos. Nel casu que nun se cumpla esto último, taríemos falando de llibertinaxe.
Anogeissus latifolia
Anogeissus latifolia ye una especie de pequeñu árbol perteneciente a la familia Combretaceae originaria d'India, Nepal, Myanmar, y Sri Lanka. El so nome común n'inglés ye: bakli, dhau, dhawa, dhawra, o dhaora (Hindi), takhian-nu (Tailandés), y raam (Vietnamita).
Descripción
Ye unu de los árboles más útiles na India. Les sos fueyes contienen una gran cantidá de taníns, y utilícense na India pal curtido. L'árbol ye la fonte de la goma de la India, tamién conocida como goma ghatti, que s'utiliza pa la impresión del calicó, ente otros usos. Les fueyes tamién son l'alimentu de la poliya Antheraea paphia que produz la seda tassar, una forma de seda selvaxe d'importancia comercial.
Propiedad
Principio activos: Polisacáridos heteroxéneos: D-manosa, D-galactosa, L-arabinosa, D-xilosa y acedu glucurónico. Indicaciones: Emulsionante y estabilizante, tiende a ser reemplazada por otros polisacáridos como'l guar y derivaos de la celulosa. Úsase'l exudáu mafosu por incisión de la corteza.
Taxonomía
Anogeissus latifolia describióse por (Roxb. ex DC.) Wall. ex Guill. & Perr. y espublizóse en The Flora Sylvatica for Southern India 1: 15. 1869.
Annona squamosa
Annona squamosa, llamáu comúnmente anón, reñón, anona, o saramuyo, ye un frutal perteneciente al xéneru Annona, de la familia Annonaceae.
Descripción
Ye un árbol pequeñu con un altor averáu de 6 a 8 metros. Les fueyes son alternes y simples, oblongo-llanceolaes, de 5-17 cm de llargu y de 2-5 cm d'anchu.
Les flores producir en recímanos de 3-4 y cada flor ye de 1,5-3 cm d'anchu, con seis pétalos, de color mariellu-verdosu, con llurdios púrpura na base. Un árbol de cinco años d'edá puede producir hasta 50 frutos anones.
El frutu ye xeneralmente redondu o ovaláu y tien unos 6-10 cm de diámetru, con un pesu de 100-230 gramos. Ta cubiertu d'escames verdes bien pronunciaes, a semeyanza d'un conu de pinu, y suel ser confundíu cola chirimoya. El so interior ye una magaya blanca, que ye la parte comestible, duce y bien nutritiva apinada de granes marrones (cuasi negres), bien llises.
Esta especie nun soporta en nenguna circunstancia'l fríu, muerre so unos pocos graos baxo cero, yá que ta avezáu al clima tropical. Anque aguanta moderadamente la seca, non fructifica bien en periodos secos, rique siquier unos 700 mm de precipitación.
Distribución y hábitat
Ye nativu de zones tropicales y subtropicales d'América, como nes Antilles (Puertu Ricu, Cuba, etc.), y ye tamién común n'El Salvador, Colombia, Perú, Venezuela, Brasil y l'Oriente de Bolivia.
Suelse cultivar tamién en delles zones del sur de los Estaos Xuníos, como nel estáu de Florida y en Costa Rica nes zones próximes a Heredia. Sicasí, el frutu ye conocíu en cuasi tol mundu con una creciente popularidá (especialmente ye conocíu'l so nome n'inglés, "sugar-apple"), y por eso, cada vegada s'afayen más zones óptimas pa la so cultivo. Por esta razón, yá munches llingües tienen un nome propiu pa esti frutu, como por casu, nes Filipines denominar atis (país onde se produz tamién vinu d'esta fruta); en Tailandia denominar Noi-Na (น้อยหน่า) y en rexones del Mediu Oriente, llámase -y "achta". En delles zones, ye consideráu como especie invasora.
Propiedaes
Ye una bona fonte de vitamina C, fierro y caloríes. Pa delles cultures, tien tamién propiedaes curatibles. Tola so nutrición mora na so magaya, dulcemente arumosa y hebrosa.
Taxonomía
thumb|right|El frutu enteru y en corte tresversal. thumb|right|Frutu Annona squamosa describióse por Carlos Linneo y espublizóse en Species Plantarum vol. 1, p. 537 en 1753.
Golpe d'Estáu
thumb|250px|Güelpe d'Estáu militar en [[Polonia en 1926]] Un golpe d'estáu (calcu del francés coup d'État) ye la toma del poder políticu, d'un mou repentín por parte d'un grupu de poder, violando la llexitimidá institucional afitada nun Estáu, ye dicir, les normes llegales de socesión nel poder vixentes con anterioridá.
Distinguese de los conceutos de revuelta, motín, rebelión, "putch", revolución o guerra civil. Usualmente estos términos usense con poca propiedá o con intenciones propagandístiques, y nel trescursu de los fechos y procesos históricos axuntense ente sí.
Atendiendo a la identidá de sos autores, presenta dos formes: el golpe de palaciu o golpe d'estáu constitucional, cuando la toma del poder ye executada por elementos internos del propiu gobiernu, tamién de la mesma cúspide gubernamental; el golpe militar o pronunciamientu militar, cuando la toma del poder ye fecha por miembros de les fuercies armaes. El pretorianismu ye la influyencia escesiva del poder militar nel gobiernu civil, qu'en munchos de los casos lu lleven a cabu mediante los golpes d'Estáu o pronunciamientos. N'actualidá usose'l nome golpe de mercau pa referise a los cambeos institucionales fechos por presiones de grupos económicos, utilizando mecanismos de desestabilización y caos na economía.
8 Flora
Flora ye un asteroide grande y brillante del cinturón d'asteroides. Ta probablemente compuestu d'un mestu de roca silícea y metales de níquel-fierro.
Ye'l mayor miembru de la familia Flora d'asteroides (a la que-y da nome) y un vestixu d'un cuerpu mayor que se fragmentó tres una violenta colisión.
Foi descubiertu dende Londres por John Russell Hind el 18 d'ochobre de 1847. Ésti foi'l so segundu asteroide descubiertu, tres Iris.
Mark Wahlberg
Mark Robert Michael Wahlberg, más conocíu como Mark Wahlberg ye un cantante, modelu, actor y productor de televisión norteamericanu. Foi nomáu a los Óscar 2006 na categoría de meyor actor de repartu. Ye hermanu del tamién actor y músicu Donnie Wahlberg.
Infancia y mocedá
Mark Wahlberg nació en Boston (Massachusetts). Ye'l más nuevu de nueve hermanos: Arthur, Jim, Paul, Robert, Tracey, Michelle, Debbie (finada en 2003 a los 44 años) y Donnie, fíos d'Alma Elaine (apellíu de soltera Donnelly) y Donald Y. Wahlberg.
El so güelu paternu yera suecu y la so güela paterna yera irlandesa, y la so madre ye d'ascendencia inglesa, francu-canadiense y irlandesa. Fixo'l bachilleratu en Copley Square High School en Newbury Street en Boston.
D'adolescente, Mark rompióse la rodía mientres patinaba y mancóse cuatro meses. Tres diversos actos de delincuencia, mancó a un ciudadanu d'orixe vietnamita y foi a la cárcel onde tuvo un par de meses. Wahlberg negó que'l delitu fuera provocáu por racismu.
Carrera
Llogró fama per primer vegada por ser l'hermanu de Donnie Wahlberg, líder de la banda de música pop adolescente New Kids on the Block. Animáu pol ésitu del so hermanu, Wahlberg empezó a grabar como Marky Mark & the Funky Bunch, grupu de rap que lideró y que llogró ésitos con Good Vibrations (nᵘ1 en EE. XX.) y Wild Side del so discu Music for the People. Foi calificáu de sex symbol pol so físicu musculosu, magar se vio envolubráu en discutinios poles sos actuaciones provocatibles. En dalguna ocasión, amosó les sos nalgues dende l'escenariu. El so segundu LP, You Gotta Believe, foi un fracasu.
Coles mesmes que como cantante, Mark trabayó como modelu publicitariu y ver nuna serie d'anuncios de ropa interior de la firma Calvin Klein, xunto a Kate Moss, que fueron bien comentaos pola so esuberancia física. En 1992, foi escoyíu como una de les 50 persones más belles del mundu pola revista People, nun conteo de la cadena de televisón VH1 quedó nel puestu 65 de los 100 artistes más sexys y n'otru conteo d'esta canal foi escoyíu númberu 1 de los "mayores encantos de los 90", percima de Brad Pitt, George Clooney, Cameron Diaz y Pamela Anderson.
Debutó en cine en 1994 na película Un poeta ente reclutes, protagonizada por Danny DeVito, y al añu siguiente rodó, xunto a Leonardo DiCaprio, The Basketball Diaries, onde demostró una gran interpretación. A partir de Boogie Nights, dexó a los críticos impresionaos pol so gran surtíu d'interpretaciones y habilidaes.
Refugó papeles como'l de Linus Caldwell na película Ocean's Eleven (interpretáu por Matt Damon), tamién el de Ennis Del Mar en Brokeback Mountain (interpretáu por Heath Ledger) y tamién refugó'l papel protagonista de la película Assault on Precinct 13 (Asaltu a la comisaría del distritu 13). Igualmente, decidió nun realizar la segunda parte de The Departed, qu'había empobináu Martin Scorsese, cola participación de Jack Nicholson y protagonizada por Leonardo DiCaprio y Matt Damon, que-y valió a Wahlberg una nominación a meyor actor secundariu nos Globos d'oru y a meyor actor secundariu nos Premiu Óscar.
Participó en 2001 na película The Perfect Storm, nel papel de Bobby Shatford, onde figuró nos creitos xunto a George Clooney. Tamién en 2001 protagonizó Rockstar interpretando a Chris Cole, xunto a Zakk Wylde.
El meyor salariu de Wahlberg fueron los 15 millones de dólares que llogró pol so papel protagonista na nueva versión de Planet of the Apes.
left|thumb|Wahlberg nos Premios Óscar de 2010 Produció mientres ocho temporaes la serie Entourage de la cadena de televisión HBO, que ta llixeramente basada en fechos de la so propia vida. Apaeció nel primer y segundu episodiu de la quinta temporada de la serie, amás de les sesiones con Mark Wahlberg nes cualos entrevista al repartu y la producción de la serie. Tamién ye productor executivu de la serie Boardwalk Empire, tamién de HBO, y declaró que dempués de lleer el llibru en que se basa la serie, foi él quien convenció a Martin Scorsese pa realizala.
Wahlberg recibió una estrella nel Paséu de la Fama de Hollywood nel 29 de xunetu de 2010. .
Vida privada
Wahlberg tien cuatro fíos con Rhea Durham: Ella Rai, nacida'l 2 de setiembre de 2003, Michael, nacíu'l 22 de marzu de 2006, Brandan Joseph, nacíu'l 16 de setiembre de 2008, y Margaret Greace, nacida'l 11 de xineru de 2010. Wahlberg ye católicu prauticante. Por esi motivu casóse cola madre de los sos cuatro fíos el 1 d'agostu de 2009 en Beverly Hills, na Good Shepherd Catholic Church.
Globos d'Oru
'
AG Carinae
AG Carinae (AG Car / HD 949101) ye una estrella variable na constelación austral de Carina. Anque ye una de les estrelles más lluminoses de la Vía Lláctea, la gran distancia que nos dixebra d'ella —aproximao unos 6 kilopársecs o 19.600 años lluz— y el polvu interestelar que la lluz atopa nel so percorríu fai que nun seya visible a simple vista.
Carauterístiques físiques y químiques
AG Carinae ye una variable lluminosa azul de tipu espectral B2. Esta clase d'estrelles son bien pocu frecuentes en nuesa galaxa y AG Carinae ye una de les más conocíes. Aparentemente la estrella ta nuna fase de rápida transición ente una superxigante azul de tipu espectral O y una estrella de Wolf-Rayet. Con una lluminosidá un millón de vegaes superior a la del Sol, tien una masa de 50 mases solares. La so temperatura superficial ye variable; ente 1985 y 1990 yera de 22.800 K, ente qu'en 2000-2001 baxó hasta 17.000 K. En dambes dómines tamién se repararon variaciones tantu na velocidá del vientu estelar como nel ritmu de perda de masa estelar; ésti pasó de 1,5 × 10-5 mases solares per añu en 1985-1990 a 3,7 × 10-5 mases solares per añu en 2000-2001.
Tocantes a la composición química, la superficie estelar d'AG Carinae amuesa, per una parte, «sobreabundancia» d'heliu, nitróxenu y sodiu, y, por otra, baxos conteníos relativos d'hidróxenu, carbonu y oxíxenu, indicando la presencia de material proveniente del ciclu CNO. Los modelos d'evolución estelar indiquen qu'una estrella con una masa inicial de 85 mases solares algama'l conteníu d'heliu qu'anguaño tien AG Carinae a una edá de 3 millones d'años.
Variabilidá
AG Carinae amuesa variabilidá fotométrica, espectroscópica y polarimétrica n'escales de tiempu que van de díes a décades. D'alcuerdu al General Catalogue of Variable Stars (GCVS), el so rellumu varia de forma irregular ente magnitú aparente +7,1 y +9,0. En banda V reparáronse fluctuaciones de 2,5 magnitúes en periodos de 5-10 años, atribuyíes a variabilidá de tipu S Doradus. Sobrepuestes a estes variaciones esisten fluctuaciones ente 0,1 y 0,5 magnitúes nuna escala de tiempu de 371 díes, según «microvariaciones» fotométriques.
Tocantes a la so variabilidá espectroscópica, mientres los mínimos na curva de lluz, AG Carinae ye relativamente caliente y tien tipu espectral WN11. Nos máximos de la curva de lluz, la estrella ye más fría y el so espectru recuerda al d'una hiperxigante de tipu A.
Nebulosa circundante
AG Carinae ta arrodiada por una nebulosa bipolar formada por material procedente de les capes esteriores de la estrella, espulsáu mientres un periodu d'inestabilidá acaecíu hai menos de 10.000 años. Nun se sabe con certeza si la nebulosa foi creada nun única erupción xigante nesa dómina o si parte d'ella formóse n'episodios anteriores. La nebulosa tien una enorme cantidá de polvu —que la so masa ye de 2,5 mases solares— con una temperatura envalorada ente 76 y 99 K; l'escesu nel infrarroxu llonxanu suxure la presencia de grandes granos de 1 μm. La masa total de la nebulosa puede algamar les 30 mases solares. La estrella apaez como una radiofuente compacta nel centru de la mesma.
Fleurey-lès-Lavoncourt
Fleurey-lès-Lavoncourt ye una comuña francesa del departamentu d'Altu Saona, na rexón de Borgoña-Francu Condáu. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Giulio Ciccone
Giulio Ciccone ye un.
Biografía
Entamó como profesional nel 2016. Nesi añu ganó la décima etapa del Giro d'Italia. Tamién foi líder del Tour de Francia, llevando'l maillot mariellu dos xornaes nel Tour de Francia 2019.
Palmarés
2016
2017
2018
2019
2020
2022
Resultaos en Grandes Vueltes
—: nun participa Ab.: abandonu
Antropocentrismu
L'antropocentrismu (del griegu: άνθρωπος, anthropos, 'ser humanu'; y κέντρον, kentron, 'centru') ye una conceición que considera'l ser humanu y les sos necesidaes como'l centru del universu. Nun ha de confundise col términu androcentrismu, que considera l'home y les sos necesidaes como'l centru del universu.
Nicky Katt
Nicky Katt ye un actor d'Estaos Xuníos, conocíu pol so papel del profesor Harry Senate en Boston Public, serie dramática de FOX.
Hai co-protagonizáu y recibíu considerables crítiques por películes como The Limey y subUrbia. Tamién tuvo pequeños roles, como en Dazed and Confused y A Time to Kill xunto a Matthew McConaughey. Participó de la esitosa Sin City, na que fizo un pequeñu papel como Stuka, un secuaz de Manute (Michael Clarke Duncan), quien tien una esvástica tatuada na frente.
Orixinalmente sería quien protagonizaría The Evidence, serie d'ABC, pero foi remplazado por Rob Estes. Interesárase pola actuación de neñu, apaeciendo en Gremlins y tamién como'l fíu de Marc Singer na serie televisiva V.
Jean Ichbiah
Dempués de que Ada fuera escoyíu pol Departamentu de Defensa de los Estaos Xuníos (DoD), Ichbiah abandonó CII-HB y fundó la Corporación Alsys, que siguió'l trabayu de definición de llinguaxe sobre Ada y más tarde entró nel negociu de los compiladores de Ada.
Finalmente, Ichbiah fundó y dirixó la empresa Textware, que viende'l software d'entrada de testu pa PDAs y ordenadores portátiles, según el software d'entrada de testu pa la Trescripción Médica sobre PC.
Fleurey-lès-Saint-Loup
Fleurey-lès-Saint-Loup ye una comuña francesa del departamentu d'Altu Saona, na rexón de Borgoña-Francu Condáu. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Sociedad Deportiva Beasain
La Sociedad Deportiva Beasain (n'euskera Beasain Kirol Elkartea) ye un club de fútbol español, de la ciudá de Beasain (Gipuzkoa). Fundáu en 1905 xuega na.
El so campu de xuegu ye l'Estadiu Municipal de Loinaz, inauguráu en 1958. Con capacidá pa 6000 espectadores, ye de yerba artificial.
Vía marítima del San Llorienzo
miniaturadeimagen|Vista d'una de les escluses de la vía marítima.|259x259px La vía marítima del San Llorienzo (n'inglés St. Lawrence Seaway, y en francés la Voie Maritime du Saint-Laurent) ye un sistema d'escluses y canales, asitiáu en Canadá ya Estaos Xuníos, que permite a los barcos mercantes viaxar dende l'océanu Atlánticu hasta los Grandes Llagos, siendo l'estremu occidental de la vía el puertu de Duluth (Minnesota), nel estremu occidental del llagu Superior. La vía recibe'l so nome del ríu homónimu, que desagua l'agua de los Grandes Llagos, a partir del llagu Ontario, nel océanu Atlánticu. Llegalmente la vía marítima estiéndese dende Montreal hasta'l llagu Erie, ya inclúi la canal de Welland, completada en 1932, que xune'l llagu Erie col llagu Ontario.
La parte fluvial de la vía marítima nun ye una canal continua: compónese de dellos tramos navegables del propiu ríu, un conxuntu de 15 escluses y una serie de canales artificiales que permiten salvar dellos rápidos del ríu y embalses, amás de lliberar pa otru tipu de tráficu (de pasaxeros, recreativu) en puntos concretos como la ciudá de Montreal. La construcción de les 8 escluses nueves (la canal de Welland tien 7), qu'emplegó a 22.000 trabayadores, duró de 1954 a 1959, y fizo posible salvar los 168 m de diferencia d'altor qu'hai ente la ciudá de Montreal y el nivel del llagu Erie. El primer viaxe al so traviés fízolu'l rompexelos D'Iberville el 25 d'abril de 1959, y la so inauguración oficial ficiéronla la reina Sabela II del Reinu Xuníu, xefa d'estáu de Canadá, y el presidente d'Estaos Xuníos Dwight D. Eisenhower el 26 de xunu d'esi mesmu añu.
Anguaño'l sistema, que tien una estensión de 3.700 km (2.038 milles náutiques) dende la desembocadura del ríu San Llorienzo hasta l'estremu occidental del llagu Superior, mueve alredor de 200 millones de tonelaes de carga al añu al traviés de los 44 puertos integraos na so rede de tresportes. Al traviés de les sos escluses pueden pasar barcos d'hasta 225,5 m de llargu, 23,77 m d'anchu y 8,08 m de caláu a plena capacidá de carga. El pasu por cada esclusa lleva unos 45 minutos, y el tiempu de navegación dende l'estremu occidental del sistema hasta l'océanu ye de 8,5 díes.