cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Jean-Paul Sartre
Biografía
Estudió en París na "elitista" École Normale Supérieure, graduándose en 1929 con un Doctoráu en Filosofía. Ye mientres los sos estudios que conoció a Simone de Beauvoir y a Raymond Aron. Sartre y de Beauvoir volviéronse compañeros indixebrables mientres el restu de les sos vides.
Foi soldáu conscripto del Exércitu Francés ente 1929 y 1931. Declaró darréu en 1959, que cada francés yera responsable colectivamente de los crímenes mientres la Guerra d'Independencia d'Arxelia (que yera una colonia francesa).
En 1939 Sartre sirvió como meteorólogu nel Exércitu Francés mientres la Segunda Guerra Mundial. Foi prindáu por tropes alemanes en 1940 en Padoux, pasando 9 meses como prisioneru de guerra en Nancy y depués en Stalag. Nun abandonó la filosofía mientres esi periodu y escribía a diariu, según el so testimoniu, apuntes nuna llibreta que caltuvo mientres la so vida en prisión
En 1964 refugó'l Premiu Nobel de Lliteratura, alegando que la so aceptación implicaría perder la so identidá de filósofu.
Finó'l 15 d'abril de 1980, a los 74 años d'edá, nel hospital de Broussais tres una enfermedá, que de fechu-y estremó de la direición de Libération años enantes. Foi soterráu'l 20 d'abril, arrodiáu d'un inmensu ensame. Más de 20.000 persones acompañaron el féretro hasta'l campusantu de Montparnasse, en París, onde fuelguen los sos restos.
thumb|260px|Balta de Jean-Paul Sartre y de [[Simone de Beauvoir, nel campusantu de Montparnasse (París, Francia).]]
Pensamientu
Nuna primer etapa desenvolvió una filosofía esistencialista, a la que correspuenden obres como El ser y la nada (1943) y L'esistencialismu ye un humanismu (1946). Desque en 1945 fundó la revista Les Temps Modernes convertir n'unu de los principales teóricos de la esquierda. Nuna segunda etapa se adscribió al marxismu, que'l so pensamientu espresó en La crítica de la razón dialéutica (1960), anque él siempres consideró esta obra como una continuación de El ser y la nada.
Sartre considera que'l ser humanu ta "condergáu a ser llibre", esto ye, refundiáu a l'acción y responsable dafechu de la so vida, ensin escuses. Anque almite dellos condicionamientos (culturales, por casu), nun almite determinismos. Concibe la esistencia humana como esistencia consciente. El ser del home estremar del ser de la cosa porque ye consciente. La esistencia humana ye un fenómenu suxetivu, nel sentíu de que ye conciencia del mundu y conciencia de sigo (d'ende lo suxetivo). Sartre formar na fenomenoloxía de Husserl y na filosofía de Heidegger (discípulu ésti d'aquél). Reparar equí la influencia qu'exerz sobre Sartre el racionalismu cartesianu. Nesti puntu estremar de Heidegger, quien dexa fora de xuegu a la conciencia.
Si en Heidegger el Dasein ye un «ser-ende», refundiáu al mundu como «eyecto», pa Sartre l'humanu en cuanto «ser-para-sigo» ye un pro-yecto», un ser que tien de faese».
Consecuentemente pa Sartre nel ser humanu «la esistencia preciede a la esencia», qu'esplica con un exemplu: si un artesanu quier realizar una obra, primero pensar, construyir na so cabeza: esa prefiguración va ser la esencia de lo que se va construyir, que depués va tener esistencia. Los seres humanos, nun son la resultancia d'un diseñu intelixente, y nun tenemos dientro nuesu daqué que nos faiga «malos por naturaleza» o «tendientes al bien» —como diverses corrientes filosófiques y polítiques creyeron—, y continua: «La nuesa esencia, aquello que nos definirá, ye lo que vamos construyir nós mesmos por aciu los nuesos actos», éstos sonnos ineludibles: nun actuar ye un actu en sí mesmu yá que la nuesa llibertá nun ye daqué que pueda ser dexáu de llau: ser ye ser llibres en situación, ser ye ser-para, ser como "proyeutu".
Rellación col comunismu
thumb|320px|Simone de Beauvoir y Jean Paul Sartre entrevistar con [[Ernesto Che Guevara, en Cuba en 1960 ]] El periodu inicial de la carrera de Sartre, definida por El ser y la nada (1943), foi siguíu por un segundu periodu d'activismu político ya intelectual. En particular, el so trabayu de 1948 Manes puerques esaminaba'l problema de ser un intelectual y participar na política coles mesmes. Nunca llegó a afiliase al Partíu Comunista Francés (PCF), anque foi simpatizante de la izquierda y desempeñó un papel prominente na llucha contra'l colonialismu francés n'Arxelia. Podría dicise que foi'l simpatizante más notable de la guerra de lliberación d'Arxelia. Tenía una ayudante doméstica arxelina, Arlette Elkaïm, a quien fixo fía adoptiva en 1965. Oponer a la Guerra de Vietnam, y xunto a Bertrand Russell y otres lluminaries entamó un tribunal col propósitu d'exhibir los crimen de guerra de los Estaos Xuníos. El tribunal llamábase «Tribunal Russell».
Agudamente críticu del estalinismu, el so pensamientu políticu travesó delles etapes: dende los momentos de Socialismu y Llibertá, agrupación política de la resistencia francesa a la ocupación alemana, cuando escribe un programa basáu en Saint-Simon, Proudhon y demás, cuando consideraba que'l socialismu d'Estáu yera contradictoriu a la llibertá del individuu, hasta la so perbreve adhesión al Partíu Comunista Francés, y el so posterior acercamientu a los maoístes. El so principal trabayu nel intentu de comunión ente l'esistencialismu y el marxismu foi Crítica de la razón dialéutica, publicáu en 1960.
La énfasis de Sartre nos valores humanistes de Marx y la so resultante énfasis nel mozu Marx llevar al famosu alderique col principal intelectual comunista en Francia de los años sesenta, Louis Althusser, nel qu'ésti trató de redefinir el trabayu de Marx nun periodu pre-marxista, con xeneralizaciones esencialistes sobre la humanidá, y un periodu auténticamente marxista, más maduru y científicu (a partir del Grundrisse y El capital). Dalgunos dicen qu'ésti ye l'únicu alderique públicu que Sartre perdió na so vida, pero hasta la fecha sigue siendo un eventu revesosu en dellos círculos filosóficos de Francia.
Mientres la Guerra de los Seis Díes oponer a la política de sofitu a los árabes, apregonada polos partíos comunistes del mundu (sacante Rumanía). Y, xunto con Pablo Picasso, entamara a 200 intelectuales franceses pa oponese al intentu de destrucción del estáu d'Israel, faciendo un llamáu a fortalecer los sectores antimperialistes de dambes partes como única forma de llegar a una paz xusta y al socialismu. Sartre yera un almirador del kibutz.
L'esistencialismu sartriano
Nel pensamientu de Sartre, cabo destacar les siguientes idees:
Publicaciones
Amás del impautu de La estomagada, la mayor contribución lliteraria de Sartre foi la so triloxía Los caminos de la llibertá (compuesta por trés llibros: La edá de la razón, L'aplazamientu, y La muerte na alma), que traza l'impautu de los eventos de la pre-guerra nes sos idees. Trátase d'un aproximamientu más práuticu y menos teórica al esistencialismu.
Sobresal tamién el so famosu ensayo sobre Gustave Flaubert: El fatu de la familia. Ye un minuciosu y avolumáu testu relativu al autor de Madame Bovary, onde Sartre esamina cómo brota'l deséu d'escribir.
En 1964 Sartre escribió una autobiografía denomada Les mots (Les pallabres). Esi mesmu añu concedióse-y el Premiu Nobel de Lliteratura, que tornó.
Psicoloxía esistencial
Sartre refugó mientres décades la noción del Unbewußtsein («lo inconsciente»), particularmente la plantegada por Freud. Argumentaba que lo inconsciente yera un criteriu «característicu del irracionalismo alemán», y por tal motivu oponer a una psicoloxía que se basara nun «irracionalismo».
D'esta miente ye que Sartre intentó un psicoanálisis racionalista» al cual llamó «psicoanálisis esistencial», basándose nuna total autocrítica del suxetu hasta profundización qu'esaniciara la «mala fe», que ye un autoengaño (basáu principalmente en racionalizaciones) poles cualos el suxetu pretende aselase, y al tratase precisamente de «fe», l'individuu cree ciegamente nelles ensin cuestionales. Y argumenta: «Un ser humanu adultu nun puede nin tien de tar defendiendo los sos defectos en fechos asocedíos mientres la so infancia, eso ye mala fe y falta de maduror».
Conclusiones
Les postures radical y pesimista de Sartre qu'apaecen na novela La estomagada (1938) y en El ser y la nada (1943) evolucionaron escontra una postura daqué más optimista en L'esistencialismu ye un humanismu (1946). Ende yá nun aportuna en que l'home seya una pasión inútil», sinón que l'esistencialismu preséntase como una doctrina de l'acción, anque permaneza la congoxa.
L'humanismu clásicu almira a la humanidá en virtú de les producciones o valores de dellos homes concretos, y considera qu'esencialmente'l ser humanu ye'l más perfectu de tolos seres, pos ta fechu a semeyanza del Dios trascendente. Esti humanismu clásicu ye absurdu, diz Sartre. Frente a él, l'esistencialismu ye un humanismu porque ye una filosofía de l'acción y de la llibertá: la dignidá humana anicia na llibertá; gracies a ella'l ser humanu siempres tesciende la so situación concreta, aspira al futuru ensin tar determináu pol so pasáu, trázase metes y constrúi la so ser. D'ende que l'esistencialismu seya tamién una doctrina de l'acción. Amás, ye una teoría pa la cual l'únicu universu ye l'universu humanu. Esto quier dicir que la esfera de coses coles que l'home trata nun ta marcada por daqué trascendente, nin pola naturaleza. La esfera de coses qu'atañen al home depende de la so propia suxetividá; nun hai otru llexislador que l'home mesmu.
Asamblea Nacional de Serbia
L'Asamblea Nacional de la República de Serbia (serbiu: Narodna skupština Republike Srbije, cirílicu: Народна скупштина Републике Србије) ye'l parllamentu unicameral de Serbia. El so presidente ye Maya Gojković del Partíu Progresista Serbiu dende'l 24 d'abril de 2016.
Historia
Les primeres asamblees celebrar dende principios del sieglu XIX hasta 1858. Les xuntes yeren convocaes yá seya pol príncipe o pol Conseyu cuando lo consideraben conveniente. Tamién se celebró mientres la Primer y Segunda Insurrección Serbias de 1804 y 1815. Los participantes nestes asamblees, salvu rares esceiciones, yeren convidaos pol príncipe o pol Conseyu, y non escoyíos pol pueblu. Estes yeren cuasi siempres celebraes a cielu abiertu, y miles de persones podíen asistir. Nuna d'ellos, la Asamblea Sretenje, que se celebró'l día de la fiesta de la Ilesia Ortodoxa Serbia (Sretenje, Presentación de Jesús), ratificóse la primer constitución en Serbia. A principios de setiembre de 1842, los "defensores de la Constitución" (ustavobranioci), ayudaos pola Asamblea, depunxeron al príncipe Mihailo y sustituyir por Aleksandar Karađorđević. Dieciséis años más tarde, na Asamblea del Día de San Andrés, producióse un golpe d'Estáu dinásticu y volvió la dinastía Obrenović al tronu.
Edificiu
L'edificiu del Parllamentu atopar nel centru de la ciudá de Belgráu, na plaza Nikola Pašić. L'edificiu apaez nel billete serbiu de 5000 dinares. El Parllamentu de Serbia treslladóse a esti edificiu'l 23 de xunetu de 2006, una vegada que Serbia pasó a ser la única república que componía l'estáu. Antes de convertise nel Parllamentu de Serbia, la sede del Parllamentu de l'antigua Yugoslavia y de Serbia y Montenegro atopar n'otru edificiu na cai Kralja Milana.
La construcción del edificiu empezó en 1907, y el rei Pedru I de Serbia punxo la primer piedra. El mesmu basóse nun diseñu realizáu por Konstantin Jovanović en 1891, una variante del diseñu realizáu por Jovan Ilkić, que ganó un concursu en 1901. La Primer Guerra Mundial retrasó la so construcción, y los planes orixinales pa la construcción perdiéronse. La reconstrucción de los planos orixinales foi fecha pol fíu de Ilkić, Pavle. L'interior foi diseñáu por Nikolaj Krasnov.
Representación
Última eleición realizada'l 24 d'abril de 2016. thumb|200px|L'edificiu, escontra [[1920.]]
Vena cística
La vena cística (TA: vena cystica) ye una pequeña vena que devuelve la sangre de la vesícula escontra la caña derecha de la vena porta, pel interior de la sustancia hepática.
Trayeutu
Acompaña al conductu cístico.
Les Tranques
Les Tranques ye una casería de la parroquia de Tamón nel conceyu asturianu de Carreño.
Alcuéntrase a 8,00 km de Candás, la capital del conceyu, a un altor mediu de 60 msnm y tien una población de.
112 Piscium
112 Piscium (112 Psc) ye una estrella de magnitú aparente +5,90 asitiada na constelación de Piscis. D'alcuerdu al nuevu amenorgamientu de datos d'Hipparcos, alcuéntrase a 109 años lluz del Sistema Solar.
112 Piscium ye una subxigante mariella de tipu espectral G2IV. Con una temperatura efectivo ente 5911 y 5929 K, ye una estrella llixeramente evolucionada que'l so diámetru ye un 66% más grande que'l del Sol. Xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación proyeutada —llende inferior de la mesma— de 5,6 km/s. La so lluminosidá ye 3,7 vegaes superior a la del Sol y tien una masa un 37% mayor que la masa solar. La so edá averada ye de 3080 millones d'años.
Escudu de Reunión
Sobre l'escudu apaez representada una cinta d'oru na qu'apaez escritu'l lema de la islla en llatín: "Florebo quocumque ferar" ("Fadré florecer uquiera que seme"). Esti lema foi emplegáu orixinalmente pola Compañía Francesa de les Indias Orientales.
El blasón ta arodiáu por una lliana de vainilla que ye ún de los recursos más rescamplaos que tien la Islla de la Reunión.
Escudu de Melilla
L'escudu de la ciudá de Melilla foi aprobáu por Real Decretu del Rei Alfonsu XIII, l' 11 de marzu de 1913, refrendáu pol Presidente del Conseyu de Ministros, Álvaro de Figueroa, Conde de Romanones. L'escudu básase nes armes del Ducáu de Medina-Sidonia yá que Juan Alonso de Guzmán, tercer duque de Medina-Sidonia, tuvo al frente de la espedición que conquistó la ciudá.
L'escudu perfaise de:
Un campu d'azur, dos calderes xaquelaes n'oru y gules, gringolaes de siete xerpes en sinople, puestes al palu.
Bordura de les Armas Reales de Castiella y de Lleón, de nueve pieces de gules, con Castiellos d'oru, alternaes, con nueve pieces de plata con lleones de gules.
L'escudu ta rematáu con una Corona Ducal, que señorea una figura que representa a Guzmán el Bonu, n'actitú de llanzar un puñal, dende'l castiellu de Tarifa. Sostiénenlu, les columnes del Estrechu d'Hércules, cola inscripción "Non Plus Ultra".
Al pie del Escudu, pero fuera d'él, apaez un Dragón de sinople.
Divisa: Na so parte superior, tres del Castiellu de Tarifa, una cinta alada cola lleenda "Praeferre Patriam Liberis Parentem Decet". Convién anteponer la Patria a la familia.
Agrimonia pilosa
Agrimonia pilosa o Agrimonia velluda de China, ye una especie de planta erecta perteneciente a la familia de les rosácees. Ye orixinaria de China. thumb|Vista de la planta
Propiedaes
Ye una planta orixinaria del este d'Asia onde ye utilizada na medicina tradicional china. Emplegar nel tratamientu de les hemorraxes internes, d'estómagu, d'ñariz, d'intestinos o de la esfera xinecolóxica. Per vía esterna encamentóse en forma de regaciones en casu d'infeición vaxinal por tricomones. Agrimonia pilosa contién ciertos componentes químicos, tales como agrimonolida, cumarina, tanín, según flavonoides, fenilpropanoides y triterpenos. Dellos componentes son bioactivos contra la disentería, tumores, y les infeiciones por lleldos ; y preséu nel caltenimientu de bacteriostasis y la estimulación del sistema inmune.
Taxonomía
Agrimonia pilosa describióse por Karl Friedrich von Ledebour y espublizóse en Index Seminum Horti Dorpatensis annni 1811 1, nel añu 1823. Agrimonia: nome xenéricu que tanto'l The Jepson Manual como Philip Alexander Munz en A Flora of Southern California postulen qu'esti nome deriva del griegu argema, pa "güeyos enfermos", por cuenta del so supuestu valor melecinal, pero nun puede atopase nenguna referencia de que la agrimonia fuera utilizada pa les enfermedaes oculares. Otra posibilidá ye que se trata d'una mención de dalgún otru epítetu, seique argemone, un antiguu nome utilizáu por Dioscórides y Pliniu'l Vieyu pa l'amapola, o argemonion, un nome Dioscórides aplica a la Anemone. Estos dos derivaciones en realidá podría refieran a la mesma cosa porque argemony ye supuestamente una pallabra dada polos griegos a les plantes que sanaban los güeyos. Umberto Quattrocchi tamién suxure la esplicación menos probable de que podría ser del griegu agros = "de campu o tierra abierta", y monos = "solamente, solo".
pilosa: epítetu llatín que significa "peluda"
El Pumar (San Sebastián)
El Pumar ye una aldea de la parroquia de San Sebastián, nel conceyu asturianu de Morcín.
La Sienra
Hai delles llocalidaes nomaes La Sienra:
Premios Óscar de 1961
La 34ª entrega de los premiu Óscar celebróse'l 9 d'abril de 1962 nel Santa Monica Civic Auditorium de Santa Monica, California y foi conducida por Bob Hope. Sophia Loren ye la primer intérprete ganadora del Óscar a la meyor actriz por una película rodada nun idioma distintu al inglés.
Nomaos y ganadores
thumb|upright|160px|right|[[Sophia Loren ganó l'Óscar como meyor actriz, por La ciociara.]] thumb|upright|160px|right|[[Maximilian Schell ganó l'Óscar al meyor actor por Judgment at Nuremberg.]] thumb|upright|160px|right|[[Rita Moreno ganó'l premiu a la meyor actriz de repartu por West Side Story.]] thumb|upright|160px|right|[[George Chakiris ganó l'Óscar al meyor actor de repartu pola so actuación en West Side Story.]]
19px Indica'l ganador dientro de cada categoría.
Ángel Gabilondo Pujol
Ángel Gabilondo Pujol ye un caderalgu de Universidá español. Dende'l 7 d'abril de 2009 ye ministru d'Educación d'España sustituyendo a Mercedes Cabrera. Fasta entós yera rector de la Universidá Autónoma de Madrid (UAM), miembru del Departamentu de Filosofía de la Facultá de Filosofía y Lletres d'esta universidá y presidente de la Conferencia de Rectores de Universidaes Españoles (CRUE). Ta casau y tien dos fíos.
Ye hermanu del periodista Iñaki Gabilondo.
Bandera d'El Sáḥara Occidental
La bandera d'El Sáḥara Occidental ye la mesma qu'emplegó'l Frente Polisariu dende 1973 na so llucha escontra la colonización española, y ta basada nel diseñu de la bandera de la rebelión árabe frente al Imperiu Otomanu que tuvo llugar na I Guerra Mundial. La bandera compónse de trés franxes horizontales del mesmu tamañu (prietu, blancu y verde), xuníes con un triángulu bermeyu asitiáu nel borde más averáu al asta; amás, tien l'añedíu de la media lluna y la estrella bermeyes nel centru de la bandera, símbolu emplegáu n'otros países magrebinos. Cuando se reconoza la independencia d'El Sáḥara Occidental, les franxes prieta y verde intercambiarase de llugar.
La Vallina (Tamón)
La Vallina ye una casería de la parroquia de Tamón nel conceyu asturianu de Carreño.
Númberu difusu
Un númberu difusu ye una estensión d'un númberu regular nel sentíu que nun se refier a un únicu valor sinón a un conxuntu de posibles valores, que varien con un pesu ente 0 y 1, llamáu función miembro. Un númberu difusu ye asina un casu especial de conxuntu difusu convexu. Según la lóxica difusa ye una estensión de la lóxica booleana (que namái utiliza valores 0 y 1, puramente), los númberos difusos son una estensión de los númberos reales. Los cálculos con númberos difusos dexen la incorporación de incertidume en parámetros, propiedaes, xeometría, condiciones iniciales, etc.
Enllaces esternos
Tutorial de lóxica difusa (n'inglés)
Julie London
Carrera como actriz
Series y programes de televisión:
Idioma serbocroata
El serbocrata ye un idioma faláu na antigua Yugoslavia por diferentes pueblos eslavos. thumb|300px|Diferent idioma of the Serbios idioma, Croates idioma, Bosnios idioma or family grop Serbo-Croatian diasystem (as of 2006) Fálanlu los serbios (8, 5 mill.), los montenegrinos (600.000), los croates (6,5 millones) y los musulmanes bosnios (2,1 mill.). Amás ye usáu tolos díes poles minoríes serbias y croates nos siguientes países: Austria, Hungría, Rumanía, na provincia italiana de Molise (italocroata), nos EEXX, Canadá, Australia, Suecia y Alemaña.
El termu llingüísticu y xeneral ye serbo-croata. en Serbia y na República Serbia llámase oficialmente.
Esta llingua tien cuatro nomes, ún históricu y llingüísticamente motiváu (serbocroata) y otres tres políticamente motivaos nún sentíu relixosu (étnicamente los tres pueblos -serbios, croates y bosnios musulmanes- son de la mesma etnia: eslavos meridionales occidentales):
Dialeutos
Hai tres dialeutos principales (que nun se cuerresponden coles denominaciones política-relixoses "serbiu"/"croata"/"bosniu"):
Dientru del štokavianu hai otra diferenciación dialeutal:
Diferencies lésiques
Los meses
Lantz
Lantz (Lanz en castellán y de forma oficial) ye una villa y un conceyu español de la Comunidá Foral de Navarra, asitiáu na merindad de Pamplona, na contorna d'Ultzamaldea y a 25 km de la capital de la comunidá, Pamplona. La so población en foi de  habitantes (INE).
Escudu
L'escudu d'armes de la villa de Lanz tien el siguiente blasón:
El sellu más antiguu que se conoz d'esta villa atópase na Carta d'Unión y Amistá» que, a la muerte de Carlos I el Calvo, fixeron los ricoshombres, caballeros, infanzones y homes bonos de les bones villes axuntaos en Puente la Reina el 13 de marzu de 1328, comprometiéndose a guardar el Reinu de Navarra para quien tuviera de reinar. Nesi sellu apaecen dos torres y ente elles, en xefe, una águila esplayada.
Situación
La llocalidá de Lanz ta asitiada en partir norte de la Comunidá Foral de Navarra, dientro de la rexón xeográfica del Monte de Navarra y la contorna xeográfica de los Valles Meridionales, a una altitú de 629 msnm. El so términu municipal tien una superficie de 16,89 km² y llinda al Norte col conceyu de Baztán, al Este y Sur col d'Anué y al Oeste col d'Ulzama.
Demografía
Lanz siempres foi una pequeña llocalidá de los Valles Meridionales que nunca superó los 360 habitantes. Dende los años 30 venía sufriendo un continuu éxodu demográficu por cuenta de la so situación montascosa, y la so falta de trabayu fuera del sector ganaderu. Pero dende los años 90 grupos de mozos de la mesma llocalidá decidieron quedase a vivir nel pueblu pola so cercanía con Pamplona (apenes media hora) y pol so envidiable redolada natural.
La Felguera (Ceis)
Alcuéntrase a 4,5 km de Noreña, la capital del conceyu, y tien una población de.
Lantz
Demografía
Por ello dende los años 90 viose un aumentu progresivu d'habitantes nel censu, y amás de población nueva, lo que fizo non yá baxar l'avieyamientu de la población de la llocalidá, si nun tener el record de ser el pueblu español con mayor porcentaxe de población infantil. En Lanz el 13,2% de la población son neños, siendo la media nacional de 4,7%.
Alministración municipal
Lanz conforma un conceyu el cual ta gobernáu por un conceyu de xestión democrática dende 1979, formáu por 5 miembros escoyíos nes eleiciones municipales según ta dispuestu na Llei Orgánica del Réxime Eleutoral Xeneral. La sede del consistoriu ta asitiada na cai Santa Cruz, nᵘ 1 de la llocalidá de Lanz.
Alcaldes
Estos son los últimos alcaldes de Lanz:
Cultura
thumb|Miel Otxin.
Antroxu de Lanz
Ye la celebración más importante que tien llugar nesta llocalidá, que tien llugar los díes 2º y 3º d'antroxu a les 12 del medidía y consiste nun cortexu amenizado por chistularis onde se representa la captura de Miel Otxin.
Miel Otxin ye un malváu bandíu que representa a los malos espíritos. El llunes ye prindáu y pasiáu pol pueblu a ritmu de chistu y tamboril ente que'l martes d'antroxu tres un nuevu paséu matutín y vespertín, ye executáu y quemáu na foguera, mientres los vecinos del pueblu baillen el zorcico alredor de la mesma.
Otros personaxes qu'intervienen son Ziripot, vistíu de sacos rellenos de yerba o felechu, esti personaxe gordinflón percuerre les cais de Lanz mientres el Zaldiko (allegre y saltarín, mediu home mediu caballu). Amás tán los Arotzak, que son los ferreros, con martiellos y tiñaces, quien ponen les ferradures a los Zaldiko y los Txatxo que representen a la población de Lanz, enfundados en pieles d'animales y ropes vieyes y coloridas, portando escobes de paya y cola cara tapada, glayen, hostigan y arrementen a tolos presentes de la singular representación. .
Ye tal l'enraigono d'esta fiesta que mientres el franquismu, a pesar de la suspensión que pesaba sobre los antroxos, siguió celebrándose inclusive calteniendo l'apellativu d'antroxu
Roëllecourt
Roëllecourt ye una comuña francesa del departamentu de Pas-de-Calais, na rexón d'Altos de Francia. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Ferreras de Arriba
Ferreras de Arriba ye una llocalidá y conceyu español de la provincia de Zamora y de la comunidá autónoma de Castiella y Lleón.
Asítiase a unos 70 km al noroeste de Zamora, la capital provincial, y nel corazón de la sierra de la Culiebra, espaciu natural protexíu y acuta rexonal de caza pol so induldable valor ecolóxicu y paisaxísticu. Nel so conceyu atópase'l Miño Cuevo que, asitiáu a 1.207 m, ye la segunda elevación más importante d'esta sierra.
El conceyu cunta amás cola llocalidá pedánea de Villanueva de Valrojo.
Toponimia y xentiliciu
El nome del pueblu vien de la pallabra lleonesa "fierro" o "fierru" (fierro en castellán), lo qu'atestigua la bayura d'esti metal na zona y xustifica les numberoses muertes d'antiguos asentamientos topaos a lo llargo del so términu municipal —cinco castros celtes— y el pasu d'una calzada romana.
El topónimu Ferreras, al igual qu'otros de los sos topónimos menores, provienen del lleonés, la que foi la llingua mesma del conceyu hasta principios del sieglu XX. Esta llingua vio menguar entá más la so vitalidá nes últimes décades, yá que'l so usu nun foi protexíu ya impulsáu poles distintes alministraciones competentes na materia.
El xentiliciu d'esta llocalidá ye "ferracho/a".
Historia
Darréu, na Edá Media, el términu actual de Ferreras de Arriba quedó integráu nel Reinu de Lleón, que los sos monarques acometeríen la repoblación de les llocalidaes del conceyu dientro del procesu repoblador lleváu a cabu nel oeste zamoranu.
Mientres la Edá Moderna, la pedanía de Villanueva de Valrojo quedó integrada na provincia de les Tierres del Conde de Benavente y dientro d'esta na receptoría de Sanabria, ente que Ferreras de Arriba integróse nel partíu de Tábara de la provincia de Zamora.
Sía que non, al reestructurase les provincies y crease les actuales en 1833, tanto Ferreras como Villanueva pasaron a formar parte de la provincia de Zamora, dientro de la Rexón Lleonesa, quedando integraos en 1834 nel partíu xudicial de Puebla de Sanabria.
Per otru llau, en redol a 1850 el conceyu de Ferreras de Arriba tomó la so actual estensión territorial, al integrar nel so términu la llocalidá de Villanueva de Valrojo.
Xeografía física
thumb|left|200px|Vista de Ferreras de Arriba y la so redolada.
Allugamientu
Parte colos términos de Villardeciervos al oeste, Otero de Bodas y Villanueva de Valrojo al norte, Ferreras de Abajo al nordeste y este, Tábara al sureste y Sarracín de Aliste al sur.
El conceyu ta enclaváu dientro de la sierra de la Culiebra. Los cumes principales son el «Miño Cuevo» (1.207 m), la «Lleira» (1.174 m) y la Peña la Águila» (1.004 m). Tamién destaca la Peña Furada» cola so cueva y la "Peña Valdemera".
Coles mesmes, destaca'l pasu de la "Vía Romana XVII", antigua calzada romana de la qu'entá queden restos.
Xeoloxía
Terrenales constituyíos por cayueles y cuarcites del Cambro-Ordovícicu y depósitos aluviales del Cuaternariu. Suelos pardos y paru-caliar. Tamién destaquen les piedres de "escories" de fierro.
Flora
La mayor parte del territoriu de pueblu ta ocupáu por repoblación de mases de pinar, na so mayoría de les especies pinu montés (Pinus sylvestris) y pinu pinaster (Pinus pinaster), chiscáu con dalgún rodal de pinu negru (Pinus nigra). Asina mesmu ye importante la masa forestal de castañales (Castanea sativa) allugaos principalmente na paraxa de la Lleira, productu de l'actuación del home. Otra especie de gran relevancia ye'l carbayu (Quercus pyrenaica), especie autóctona de la zona, que conforma nel pueblu dos preciosos montes La Veiga y El Valle. Nes veres del ríu Castrón caltiénse un monte de galería d'omeru, chopos, negrucu y dalgún abedúl. Los llurdios de carba son abundamentes na zona, principalente d'uz, llamáu urz nel pueblu (erica s.p.), acompañáu de quiruelas y carqueisas y en zones de mayor calidá de suelu les escobes (Citysus s.p.).
Patrimoniu
thumb|left|200px|Ilesia de Ferreras de Arriba. Destaquen nel conceyu y la so contorna les amueses d'arquiteutura popular, con construcciones d'adobe, piedra, y cayuela; según cinco castros celtes y los restos d'una ciudá tamién celta; corrolades circulares pal ganáu ovín, etc.
D'ente'l so caserío tradicional destaca la ilesia parroquial de La nuesa Señora de l'Asunción, perteneciente al arciprestalgu de Los Valles-Tábara de la diócesis d'Astorga. Dichu templu foi totalmente anováu en 2006, gracies a les aportaciones de vecinos y el sofitu institucional y eclesiástico. Destaca tamién la ermita del "Cristu de les Agües", asitiada na falda de la "Peña la Lleira".
De notable interés turísticu son les corrolades circulares pa guardar ganáu, dellos de los cualos ta constituyíu anguaño como muséu de la vida pastoril. Les corrolades tán partíos por tol términu municipal. D'antiguo dexaben el movimientu de ganáu peles zones con barbechu, según l'usu de les zones de solana y aveséu que s'utilizaben de forma distinta a lo llargo del añu. L'amenaza yera'l llobu y estes construcciones ayudaben a protexer al ganáu de dichos animales.
Destaquen les escultures n'aceru inoxidable d'Eduardo Baladrón, como "La Filandorra" y "El Diañu" de la Plaza Nueva, el "monumentu a los Llabradores", la fonte del Conceyu, la "fonte del Venáu" na ermita del "Cristu de les Agües" y la fonte con reló de sol y rosa de los vientos de la Plaza Nueva.
La fonte "Milagru", que debe'l so nome a que pel branu esquita agua, mientres les demás fontes tán seques y pel hibiernu ensúgase.
El carbayu centenariu de "Urrieta Mayu Pequeñu".
Nucleos de población
El conceyu estremar en dos nucleos de población, que teníen la siguiente población en 2016 según l'INE.
Turismu
El turismu rural ye una de les opciones de desenvolvimientu del conceyu, nel cual yá atopar una casa rural.
Ollántay
Ollántay (o tamién Ollantay) ye'l títulu d'un poema en llingua quechua d'atribución incierta. Dalgunos consideren que ye obra d'un poeta quechua del tiempu de la colonia española, mientres qu'otros lu fechen na dómina precolombina.
Esti poema dramáticu cuenta l'amor sacrílegu qu'Ollanta, capitán favoritu del inca Pachacútec siente pola fía d'ésti, la princesa Kusi Qóyllur (estrella gayolera).
Pa llibrala de l'autoridá de so pá, Ollanta rebélase contra l'inca y atrinchérase nuna fortaleza que más tarde se conoció como Ollantaytambo, nel valle del Urubamba.
L'escritor arxentín Ricardo Rojas (1882 - 1957), pa escribir el drama Ollántay, tragedia en los Andes, espublizáu en Buenos Aires en 1939.
Campethera scriptoricauda
Campethera scriptoricauda ye una especie d'ave piciforme de la familia Picidae que vive nel sureste d'África.
Descripción
El plumaxe de les sos partes cimeros ye verde con llistáu blancu y amarellentáu y les partes inferiores de color ablancazáu amarellentáu con llixos negros. Los llixos estendense escontra'l gargüelu lo que ye la principal diferencia colos pitos de Bennett y de Nubia. El so picu ye claro, ente amarellentáu y ablancazáu.
Ente les llamaes rexistraes en Tanzania alcuéntrase un «wi-wi-wi-wi-wi» y un curtiu «churr». Siquier en Mozambique nun puede estremase del pito de Bennett polos sos soníos.
La Velilla
La Velilla ye una casería de la parroquia de Tamón nel conceyu asturianu de Carreño.
Alcuéntrase a 8,50 km de Candás, la capital del conceyu, a un altor mediu de 95 msnm y tien una población de.
Rœux
Rœux ye una comuña francesa del departamentu de Pas-de-Calais, na rexón d'Altos de Francia. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Facultá de Filosofía y Lletres (UAM)
thumb|300px|right|Facultá de Filosofía y Lletres.
La Facultá de Filosofía y Lletres de la Universidá Autónoma de Madrid que pertenez a la Universidá Autónoma de Madrid ye la facultá onde se cursen los estudios d'antropoloxía, filoloxía, filosofía, xeografía, historia, historia de l'arte, llingüística y traducción ya interpretación.
Orixe
Cola creación de la Universidá Autónoma gracies al Decretu/Llei 5/1968, ficiéronse les facultades de Ciencies, Ciencies Polítiques, Económiques y Comerciales, Derechu y Medicina xunto a la Facultá de Filosofía y Lletres.
Macaronesia
Macaronesia ye'l nome conxuntu de cinco archipiélagos del Atlánticu Norte cercanos al continente africanu: Azores, Canaries, Cabu Verde, Madeira y les islles Selvaxes.
El términu procede del griegu μακάρων νησοι, "islles afortunaes", o isla de los Bonaventuraos, la morada de los héroes difuntos según la mitoloxía, nel estremu Occidente.
Les islles de la Macaronesia tienen munches particularidaes naturales (botániques, zoolóxiques, xeolóxiques y climatolóxiques) de mancomún: son, por casu, d'orixe volcánicu y acueyen una flora rica y diversa, con abundantes endemismos.
Islles
200px|thumb|izquierda|Ponta do Sol, na [[islla de Santo Antão, Cabu Verde.]] 200px|thumb|Costa de Pitón Grande, nes [[islles Salvaxes.]] 200px|thumb|izquierda|Costa norte de la [[islla de Madeira.]] 200px|thumb|Volcán en [[Fuerteventura, Canaries.]] 200px|thumb|izquierda|[[Lagoa de Sete Cidades|Caldeira das Sete Cidades, São Miguel, Azores.]] 1 Fecha de redescubrimientu nel casu de les islles Canaries, conocíes dende l'antigüedá.
François Mitterrand
François Maurice Adrien Marie Mitterrand foi un abogáu y políticu francés, Presidente de la República Francesa de 1981 a 1995. Ye'l presidente que más tiempu permaneció nel cargu: 14 años.
Familia
Del so matrimoniu con Danielle Gouze tuvo dos fíos: De la so rellación con Anne Pingeot:
Oríxenes y formación
François Mitterrand nació nel senu d'una familia católica y conservadora de provincia. El so padre, Joseph, yera axente nuna compañía de ferrocarriles, anque depués foi fabricante de vinagre, y aportó a presidente de la federación de sindicatos de fabricantes de vinagre. Tuvo tres hermanos y cuatro hermanes.
Ente 1925 y 1934 cursó estudios secundarios nel colexu Saint-Paul d'Angoulême. Ellí Mitterrand integrar na Mocedá Estudiantil Cristiana en francés conocida como JEC (Jeunesse étudiante chrétienne), caña estudiantil d'Aición Católica. Depués, y hasta 1937, estudió na Escuela Llibre de Ciencies Polítiques, na que se graduó en xunetu de 1937.
Les sos rellaciones cola estrema derecha
Por esa dómina (ente 1935 y 1936) militó mientres cerca d'un añu nos Volontaires nationaux (voluntarios nacionales) del coronel de La Rocque. Participó nes manifestaciones contra «la invasión de vagamundos» en febreru de 1935 y más palantre nes que se celebraron contra'l profesor de Derechu Gaston Jèze, tres el so nomamientu como conseyeru xurídicu del Negus d'Etiopía, en xineru de 1936. Rellacionóse, por amistá o familia, con miembros de La Cagoule. Escribió artículos en periódicos de dereches como L'Écho de Paris de Henri de Kerillis, cercanu al Partíu Social Francés de calter fascista. Son artículos de lliteratura, pero tamién sobre la sociedá contemporánea y la política. En 1938 conoció a Georges Dayan, (xudíu y socialista) al que salvó d'agresiones antisemita d'Aición Francesa, pasando a ser grandes amigos.
Ente 1937 y 1939 realizó'l serviciu militar na Infantería colonial.
Réxime de Vichy y Resistencia
En setiembre de 1939, tres la invasión de Polonia polos alemanes, españó la Segunda Guerra Mundial. Al empar que Mitterrand remataba los sos estudios de Derechu en París, foi unviáu a la llinia Maginot, cerca de Montmédy, col grau de sarxentu mayor. En mayu de 1940 yera noviu de Marie-Louise Terrasse, la futura periodista Catherine Langeais, cola que va romper en xineru de 1942.
El 14 de xunu de 1940 el sarxentu Mitterrand foi fechu prisioneru pol exércitu alemán. Tres 18 meses nos stalags y dos intentos atayaos, escapar n'avientu y tornó a Francia. Nos años siguientes trabayó na Lexón francesa de combatientes y voluntarios de la revolución nacional» como contratáu, y dende xunu nel Comisariado pa la reclasificación de prisioneros de guerra, onde ayudó a los fuxitivos a llograr documentación falsa, cargu del que dimitió al cabu de seis meses. Mientres el branu de 1942 participó en xuntes nel castiellu de Montmaur nes que s'asitiaron les bases de la so rede de Resistencia. El 15 d'ochobre foi recibíu pol Mariscal Pétain xunto a dellos responsables del Comité d'ayuda mutua a los prisioneros repatriaos del Allier, y na primavera de 1943 foi condecoráu pol gobiernu cola Orde de la Francisca». Poco dempués, acosáu pola Gestapo, el Sicherheitsdienst y la Milicia Francesa, pasó a la clandestinidá. Viaxó a Londres y Arxel, onde contautó colos xenerales De Gaulle y Giraud. En febreru de 1944 dirixó en Francia'l Movimientu Nacional de prisioneros de guerra y deportaos», qu'unificaba toles redes de resistencia de los prisioneros de guerra. Participó na lliberación de París en xunu, apoderándose de la sede del Comisariado Xeneral pa los Prisioneros de guerra. N'ochobre de 1944 entamó, xunto a Jacques Foccart, la «opération Viacarage», que'l so oxetivu yera lliberar los campos de prisioneros y de concentración.
Ascensu, xiru a la izquierda y lliberalismu colonial (1944-1954)
Poco dempués, François Mitterrand participó nel Gobiernu de los Secretarios Xenerales preconizáu por Charles de Gaulle enantes de la instauración del gobiernu provisional en París. El 27 d'ochobre de 1944 cásase con Danielle Gouze.
En 1945, François Mitterrand y André Bettencourt testificaron a favor d'Eugène Schueller, fundador del grupu L'Oréal, y collaborador y financiador de la Cagoule. Mitterrand trabayó mientres poco tiempu como direutor de la editorial Rond-Point y como direutor de la revista Votre Beauté, del grupu fundáu por Schueller.
En febreru de 1946, Mitterrand afiliar a la Unión Democrático y Socialista de la Resistencia (UDSR), de la que sería presidente ente 1953 y 1965 y que-y ufiertó un primer llaboratoriu políticu.
El 10 de payares de 1946, François Mitterrand foi escoyíu diputáu pol departamentu de Nièvre encabezando una llista d'Unidá y Aición Republicana, con un programa anticomunista. Al añu siguiente pasó a ser el ministru más nuevu de Francia al ocupar la Cartera de Veteranos y Víctimes de Guerra nel gobiernu del socialista Paul Ramadier. Nos siguientes años ocupó distintes carteres ministeriales: Información, Ultramar y el ministeriu delegáu nel Conseyu d'Europa.
En mayu de 1948 formó parte de los 800 delegaos —ente los que taben tamién Konrad Adenauer, Winston Churchill, Harold Macmillan, Paul-Henri Spaak, Albert Coppé y Altiero Spinelli— que participaron nel Congresu de L'Haya, orixe del Movimientu européu, al que se xuntó.
En 1950, René Pleven nomar ministru d'Ultramar. Amosóse partidariu d'instaurar una unión francu-africana na que los territorios d'ultramar gociaríen d'una autonomía negociada y llibremente consentida, y esforcióse por ameyorar la condición de los africanos, sometíos entá a un duru réxime. Tratar entós de «baratillero d'imperiu» y, dende esi momentu, atraxo la hostilidá de los colonos conservadores y del partíu gaullista de la dómina, el RPF.
En 1952, encargar de la cuestión tunecina nel gobiernu d'Edgar Faure y esbozó un plan d'autonomía interna. Sicasí, el gobiernu Faure cayó tan solu seis selmanes dempués de formase. Los lliberales en materia colonial salieron provisionalmente del gobiernu. Tres la formación del gobiernu d'Antoine Pinay, Mitterrand criticó la participación sistemática de la UDSR nos gobiernos y propunxo un xiru a la izquierda. Denunció ante l'Asamblea la política represiva del gobiernu y defendió con vehemencia el derechu de los tunecinos a l'autonomía.
En 1953, llogró'l puestu de ministru delegáu ante'l Conseyu d'Europa, pero llueu presentó la so dimisión pola so disconformidá cola política represiva llevada en Marruecos y Tunicia. Defendió pa esos países, según para Indochina, una política más lliberal. Robló, xunto a personalidaes como Albert Camus, Alain Savary y Louis Vallon, el Manifiestu Francia-Magreb, que solicitaba que «...poner en marcha toes los medios llegales por que los principios de los Derechos Humanos aplicar ensin distinciones nel norte d'África».
Na seronda pasó a ser presidente del UDSR. Impunxo una llinia lliberal pa la Francia d'ultramar. Terminada la guerra d'Indochina, constituyó un conxuntu francu-africanu, primero federal y depués confederal —lo que suponía conceder l'autonomía primeru y depués la independencia-asociación a les colonies franceses—. Publicó ''Nes fronteres de la Unión francesa. Indochina-Túnez'', con prólogu de Pierre Mendès France. Declaróse a favor de la independencia d'Indochina —consiguiendo si ye posible una asociación— y de la reconstrucción de los venceyos colos países africanos: defensa, moneda y política esterior teníen de ser competencia de la Xunión Francesa, con total asociación de los africanos nes decisiones; los demás aspeutos seríen competencia de gobiernos autónomos locales.
La nube de la guerra d'Arxelia (1954-1958)
En 1954 pasó a ocupar el Ministru del Interior nel gobiernu de Pierre Mendès France. Llueu se vio afeutáu polos problemes políticos plantegaos n'Arxelia. A pesar de tener una idea daqué más lliberal que los sos antecesores, Mitterrand creía qu'esti casu nun yera igual que'l de Marruecos o Tunicia (n'Arxelia hai un millón de franceses d'orixe européu concentraos nel norte del actual país) y amosóse contrariu a la independencia. Los sos intentos de treslladar al gobernador xeneral Léonard y al direutor de la Mezquita de París, y d'aumentar el salariu mínimu n'Arxelia, pa consiguir apangar los ánimos de la población árabe zarapicaron col fondu conservadorismu de colonos y alministración. N'ochobre viaxó a Arxelia, n'ónde atopó una evidente hostilidá ente los colonos partidarios d'una Arxelia francesa.
El 5 de payares d'esi mesmu añu, na tribuna de l'Asamblea Nacional, al empar qu'españen los primeros disturbios de lo qu'acabaría siendo la guerra d'Arxelia, declaró que «...la rebelión arxelina namái puede atopar una forma terminal: la guerra». Estes declaraciones paecíen tar destinaes a aselar a la nala colonialista de los diputaos centristes (radicales y democristianos), que podíen baltar el gobiernu.
El mesmu mes, Mitterrand anunció un importante aumentu de la inversión social n'Arxelia en agricultura y educación, tratando de fomentar «la igualdá de los ciudadanos […] iguales oportunidaes pa tolos que, fora'l que quier el so orixe, nacieren en suelu arxelín». Acordies col primer ministru, fundió los cuerpos de policía d'Arxel y París coles mires de torgar la tortura. Terminó cola autonomía de la policía d'Arxelia y treslladó a doscientos axentes, ente los que taba'l direutor de los Servicios d'Información, sobre los que pesaben fundaes barruntos de participar en tortures. El conservadores en temes coloniales criticaron con durez esa decisión.
En 1956, foi nomáu garde des Sceaux nel gobiernu de Guy Mollet. Mitterrand participó nes negociaciones gubernamentales que concluyeron cola independencia de Túnez y Marruecos y l'autonomía del África negra francesa. Tocantes a la cuestión arxelina, criticó con durez (en priváu ) derivar represiva que siguió al fracasu del intentu de lliberalización, en febreru de 1956. Sicasí y a pesar de les sos reticencies, él foi l'encargáu pol Conseyu de Ministros de defender el proyeutu de llei que restituyó poderes especiales al exércitu. Mitterrand permaneció nel gobiernu a pesar de les sos crecientes reticencies, puestu la so ambición yera la de llegar a primer ministru. Tres la dimisión de Guy Mollet, Mitterrand negar a entrar nun gobiernu del qu'él nun fuera presidente. Nun lo consiguió, a pesar de que'l Presidente de la República René Coty pensó bien seriamente en recurrir a él pa dichu puestu.
Opositor acérrimo a Charles De Gaulle, en setiembre de 1958, pidió'l «non» nel referendu sobre la Constitución de la Quinta República, que sicasí foi aprobada con una bien amplia mayoría y promulgada el 4 d'ochobre de 1958. Mitterrand llomó al xeneral De Gaulle de «nuevu dictador». Mitterrand perdió nes eleiciones llexislatives del 30 de payares de 1958.
Sobrevivencia política y primeros intentos d'unión de la izquierda (1959-1971)
Mientres el referendu de 1962 propunxo votar en contra de que'l Presidente de la República escoyer por sufraxu direutu. El «sí» ganó con un 62,25% de los votos emitíos (46,66 % del censu).
En 1964 convertir en presidente del Conseyu Xeneral de Nièvre. Encabezó la Convención d'Instituciones Republicanes (CIR) y publicó El golpe d'Estáu permanente, que reforzó la so postura d'opositor a De Gaulle. A pesar de ser el representante del CIR, que yera una formación pequeña, en 1965 pasó a ser el candidatu únicu de la izquierda nes eleiciones presidenciales. Llogró una inesperada segunda posición, con unos diez millones de votos, más que'l candidatu centrista Jean Lecanuet (15 % de votos). Pa la segunda vuelta, Mitterrand recibió'l sofitu non solo de tola esquierda, sinón tamién el del centrista Jean Monnet, el del conservador moderáu Paul Reynaud y el de parte de la estrema derecha (Jean-Louis Tixier-Vignancour y partidarios de la OAS). Na segunda vuelta, con un 55 % de los votos, De Gaulle ganó a Mitterrand, que llogró un 45 %.