cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Llaviana
Política
Nel conceyu de Llaviana, de magar 1979, l'únicu partíu que gobernó foi'l PSOE l'actual alcalde, escoyíu el 30 de setiembre de 2008 tres la dimisión del anterior edil, ye Adrián Barbón Rodríguez, del PSOE.
Arte
El conceyu de Llaviana, tien munchos monumentos y obres arquiteutóniques ente les que destacaremos:
Otros exemplos a destacar son les sos barriaes surdíes pol ensanche de La Pola, destacando la barriada de Fontoria, la de Blanca Ñeves, la de Barreos, etc.
Fiestes
Tamién tenemos les fiestes de San Xusto en Soto de Llorío, ente otres.
Deportes
Laviana cuenta con un equipu de fútbol históricu, el Real Titánico. Fundáu en 1912, históricamente militó na Tercer División asturiana. Sicasí nos caberos años tevo dellos problemes y anguaño milita en Primera Rexonal. Dellos xugadores conocíos a nivel rexonal foron Toño Velázquez, Simón, Senén o Berto. Yosu Uribe, actual entrenador de la Ponferradina entrenó al club llavianetu na temporada 91/92.
L'otru club de Llaviana ye l'Alcava, básicamente dedicáu al fútbol base y ensin equipu de categoría superior. El so equipu xuvenil ascendió la temporada 2008-2009 a la Lliga Nacional Xuvenil. El so futbolista más reconocíu ye Roberto Canella, xugador del Sporting de Xixón.
N'otros deportes, Llaviana cuenta con una escuela d'atletismu con dellos deportistes de categoría nacional, como Magnolia Iglesias, Amás esisten equipos de deporte base de baloncestu, balonmano y natación. Nos caberos años el duatlón adquirió cierta sonadía de mano del club llocal Desnivel.
Quiciás el deportista más destacáu seya'l karateka Valentín Marcos Nieto, miembru del equipu nacional español, múltiples veces Campeón d'España, asina como Campeón Européu y Mundial en categoríes inferiores.
Llavianetos illustres
La llista de llavianetos destacaos que vien darréu ta compuesta esclusivamente por homes, lo que nun ye d'estrañar nuna sociedá patriarcal que dexaba a les muyeres arrequexaes nel ámbitu domésticu.
Daisuke Tomita
Daisuke Tomita (冨田 大介; ) ye un ex-futbolista xaponés.
Gliese 412
La componente principal del sistema, Gliese 412 A (GJ 412 A / HIP 54211 / LHS 38), ye una nana colorada de tipu espectral M1.0V y magnitú aparente +8,68. La so temperatura efectivo ta nel rangu de 3687 - 3730 K (la cifra varia según autores). Cola metá de masa que'l Sol, tien un 2% de la lluminosidá solar, qu'inclúi una importante fracción de la so radiación emitida como lluz infrarroxo. La so metalicidá —bayura relativa d'elementos más pesaos que'l heliu— ye notablemente inferior a la solar ([Fe/H] = -0,43).
La componente secundaria, Gliese 412 B (GJ 412 B / LHS 39) tamién ye una nana colorada, anque con magnitú aparente +14,45 ye significativamente más tenue que la so compañera. De tipu espectral M5.5V y con una temperatura de 2790 K, ye una estrella bien paecida a Proxima Centauri, y al igual qu'ella, ye una estrella acandilante, siendo conocida tamién pola so designador variable WX Ursae Majoris. La so lluminosidá bolométrica apenes supón el 0,1% de la que tien el Sol y la so masa ye de 0,11 mases solares. La separación visual ente los dos componentes del sistema ye de 30 segundos d'arcu, implicando una distancia real ente dambes d'aproximao 140 UA.
Les estrelles conocíes más cercanes a Gliese 412 son Groombridge 1618, asitiada a pocu más de 3 años lluz, AD Leonis, a 7,02 años lluz, y Lalande 21185, a 7,6 años lluz.
Terdeghem
Terdeghem ye una comuña francesa del departamentu de Nord, na rexón d'Altos de Francia. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Naves (Allier)
Naves ye una comuña francesa del departamentu d'Allier, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Norn
El norn ye una antigua llingua escandinava ocidental falada nel norte d'Escocia fasta'l sieglu XVIII. Descendiente del noruegu antiguu, foi portada polos colonizadores escandinavos nel sieglu IX, yera basicamente falada nes islles Shetland y nes islles Orcaes.
left|thumb|100px|Llingües d'Escocia nel sieglu XIV, basáu na toponimia. Naranxa ye [[norn, mariellu inglés/escocés y azul gaélicu escocés.]] Fasta la so incorporación al reinu d'Escocia nel 1472, yera la única llingua falada nel archipiélagu. Cola arribada de l'alministración d'Edimburgu, el norn foi entrando en declive y sustituyíu pol escocés (non el gaélicu escocés, que nun se fala, nin enxamás se faló nesti archipiélagu del norte d'Escocia). Los caberos falantes d'esti idioma morrieren alló pel sieglu XVII. Anguaño delles pallabres de norn úsense pa nomar los colores de les oveyes de les Shetland y otres xeres mui marxinales. Amás, un grupu d'entusiastes de la llingua creara'l nynorn (nuevu norn) col envís de promover la vieya llingua de los sos ancestros viquingos.
Muestres
Inda queden dellos escritos en norn, especialmente relixosos. Ún de los exemplos más notorios ye'l panuesu, yá que se conserven les versiones nos dos principales dialeutos. La siguiente tabla amuésalos xuntos colos correspondientes n'otres llingües escandinaves.
Néris-les-Bains
Néris-les-Bains ye una comuña francesa del departamentu d'Allier, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Suzanne Duigan
Suzanne "Sue" Lawless Duigan foi una paleobotánica australiana, especializada en polen fósiles (palinoloxía). Collaboró cola botánica amiga Isabel Cookson estensamente nos depósitos de hulla del Paleógeno, en Victoria. Empecipió estudios en midíes de carbón australianu del sureste, considerando micro- y macrofósiles de la rexón, en términos de les sos rellaciones con especies y families de plantes vives y les sos ecoloxíes.
Biografía
Nació en Colac en Victoria Occidental, Australia, el 7 de xunetu de 1924. Yera la tercera de Reginald Charles Duigan y Phyllis Mary Duigan.
Carrera
Al so regresu, foi conferenciante en botánica na Universidá de Melbourne y especializóse en polen fósiles (palinoloxía). Collaboró col so colega Isabel Cookson estensamente en depósitos de hulla del Paleógeno, en Victoria. Ente les taxa descriptas con Cookson tuvieron les del Paleógeno Tempranu familia Proteaceae colos sos xéneros Banksieaephyllum y Banksieaeidites, según Araucaria lignitici, de los estratos hullíferos en Yallourn; y, Agathis parwanensis del Bacchus Marsh. Duigan adoptó un enfoque novedosu, al considerar micro y macrofósiles de la rexón, en términos de les sos rellaciones con especies de plantes vives y families y les sos ecoloxíes. Concluyó que la vexetación dominante del Paleógeno nel sureste d'Australia yeren Nothofagus, Agathis y miembros de la familia del lloréu Lauraceae.
Últimos años
Más tarde aprendió a volar, llogrando la llicencia de pilotu priváu'l 6 de payares de 1970. Piloteaba Cessna 150 y Piper 140, de cutiu visitando al so hermanu na isla Flinders en Bass Strait.
Muerte y legáu
Morrió en 1993 en Melbourne, Australia. Un artículu de la Australian Journal of Botany foi-y dedicáu, en 1997.
Suzanne Jovet-Ast
Suzanne Jovet-Ast foi una botánica, brióloga francesa. Trabayó estensamente como investigadora del Muséu Nacional d'Historia Natural de Francia, en París. Yera doctora en Ciencies (Botánica), Poitiers, inxeniera na CNRS (National Center of Scientific Research), == Biografía == Asistió a la Facultá de Ciencies de París, onde llogró un doctoráu en l943 cola mención 'bien honorable'.
Dedicó la so vida a la botánica y, sobremanera, a la brioloxía. En 1941, incorporar al Llaboratoriu de Criptógames ([PC], Muséu Nacional d'Historia Natural, París) como "asistente", y na so carrera col cargu de direutora d'esti llaboratoriu (1975-1982). Retirar en 1982, siguió trabayando hasta la so muerte. Interesar en taxonomía y bioxeografía, y especialista del xéneru Riccia.
Casóse col naturalista Paul Jovet (1896-1991).
Chus Pato
Chus Pato ye una de les figures más relevantes de la poesía gallega actual, ye protagonista d'una corriente que buscó deconstruir la tradición lliteraria gallega nel ámbitu de la poesía.
La so obra carauterizar por manifestar la carauterística transgresión posmoderna de los xéneros lliterarios, conformando una escritura basada na superación del conceutu tradicional de 'poesía'. Escrita en prosa, la so poesía acueye non solo distintos tipos testuales, dende lo puramente biográfico hasta l'ensayismu filosóficu, sinón una polifonía de voces qu'inclúi, amás d'a la de la mesma autora, a la d'una pléyade de personaxes ficticios y reales que se manifiesten en múltiples subxéneros: fragmentos teatrales, entevistes, programes radiofónicos, etc. La importancia del llinguaxe como sistema de creación simbólica na sociedá contemporánea tien un papel destacáu na so reflexón crítica. Estilísticamente, la so escritura carauterizar por una sintaxis sincopada, un ciertu automatismu y la constante referencia a mitos greco-llatinos como ilustradores metafóricos de la realidá más inmediata.
Chus Pato pertenez a delles agrupaciones tantu de índole lliterariu (el PEN Club) como de índole políticu-social (Redes Escarlata).
En 2009 concedióse-y el Premiu de la Crítica de poesía gallega 2008 pola so obra Hordas d'escritura.
Obra lliteraria
Per otru llau, parte de la so poesía atópase incluyida nes antoloxíes Poésie en Galice aujourd´hui (Anxo Angueira, Sources, 1999), Ríes de tinta, Lliteratura de muyeres en francés, gallegu ya italianu (Marta Segarra, Helena González y Francesco Ardololino. Ed. de la Universitat de Barcelona, 2000), Poetry is the world´s great miracle (María do Cebreiro, ed do P.E.N de Galicia, 2001), A tribu das baleas (Helena González, Xerais, 2001), Les flores del yodu (Margarita Borja, publicación de Teatres de la Generalitat Valenciana, 2001) y Les poetes de la busca (Jaime de Parra, Llibros del Innomable, 2002) ente otres. N'español pueden lleese traducciones de los sos poemes en diverses revistes como Infolios (un númberu monográficu), La Ortiga, L'allegría de los naufraxos, Testures, Zurgai, El signu del gorrión, Venenu...
Clara Lago
Clara Lago Grau ye una actriz española.
Biografía
thumb|Clara Lago nos [[Premios Goya 2017]] Clara Lago Grau nació en Torrelodones, un conceyu cercanu a Madrid, fía d'un diseñador gráficu y de una cuentacuentos. Con apenes nueve años, participó en delles series de televisión con papeles menores hasta la so incorporación al repartu de Compañeros (Antena 3) como Desirée, la novia de Lolo. Na gran pantalla, debutó en Terca vida (2000), una película coral na qu'interpretó'l papel de Bea, xunto a Santiago Ramos, Manuel Alexandre, Luisa Martín y otros. En 2002 protagonizó El viaxe de Carol, película empobinada por Imanol Uribe. El so primer papel protagonista nel cine valió-y pa ser nomada al Goya de 2002 como Meyor actriz revelación.
En 2008 rodó El xuegu del aforcáu una película de Manuel Gómez Pereira, que protagoniza al pie d'Álvaro Cervantes, na repartida tamién s'atopa l'actriz Adriana Ugarte. Esi añu incorporar al repartu de LEX (Antena 3), xunto a Javier Cámara, Santi Millán y Álex González, so les órdenes de Daniel Écija. N'ochobre de 2008 rodó El mal ayenu, producida por Alejandro Amenábar, compartiendo cartelu con Belén Rueda y Eduardo Noriega. El guión correspuende a Daniel Sánchez Arévalo con quién siguiría trabayando darréu.
En 2011 participó na película Primos xunto a Quim Gutiérrez, Raúl Arévalo, Antonio de la Torre y Inma Cuesta ente otros. Este mesmu añu protagonizó La cara oculta, xunto a Quim Gutiérrez, filme pol que foi premiada como nueva promesa del cine européu na Berlinale y que recibió un Premiu Macondo dau pola Academia Colombiana d'Artes y Ciencies Cinematográfiques.
El 22 de xunu de 2012 estrenó Tengo ganas de ti, la secuela de Tres metros sobre el cielo, que protagoniza xunto a Mario Casas y María Valverde. Tengo ganas de ti foi la segunda película española más taquillera del so añu. En payares de 2012 estrenó la película Fin, xunto a Maribel Verdú y Daniel Grao.
El 15 de payares de 2013 participó na película ¿Quién mató a Bambi?. En 2014 estrenó una miniserie p'Antena 3, El corazón del océanu, de la mano d'Hugo Silva y Álvaro Cervantes. Esi mesmu añu estrena la cinta alemana Eltern, onde interpreta a una au pair arxentina.
En 2014 estrenó la película Ocho apellidos vascos nel papel d'Amaia, onde comparte protagonismu con Dani Rovira y Karra Elejalde ente otros. La comedia acabó convirtiéndose na película más taquillera del cine español. Darréu representó la obra de teatru La venus de les pieles empobinada por David Serrano.
Jeff Yagher
Jeffrey Yagher ye un actor d'Estaos Xuníos.
Clara Lago
Biografía
El 20 de payares de 2015 estrenó Ocho apellidos catalanes col mesmu papel que n'Ocho apellidos vascos, interpretando a Amaia Zugasti.
Jeff Yagher
El so debú de televisión foi na serie V caracterizando a "Kyle Bates". Darréu estelarizó a "Tommy Hanson" nel episodiu piloto de la serie de televisión 21 Jump Street; fixo'l papel que depués foi asumíu por Johnny Depp.
Tamién apaeció caracterizando a un porcaz llocutor de radio nun capítulu de la serie Murder, She Wrote.
Clara Lago
Biografía
El 21 d'abril de 2016 estrenó A la fin del túnel xunto al actor Leonardo Sbaraglia ente otros actores arxentinos. Pa la película tuvo que trabayar con acentu arxentín.
Jeff Yagher
Él tamién apaeció en dellos episodios de Six Feet Under, nel papel de "Hoyt Woodworth", en 2004.
Los sos creitos en películes inclúin a My Fellow Americans, Shag, y View from the Top.
Clara Lago
Biografía
En 2017 dobló a Cleopatra VII nel videoxuegu Assassin's Creed: Origins.
Jeff Yagher
Yaguer ta casáu cola actriz Megan Gallagher y tienen dos fíos. El so hermanu ye l'espertu d'efectos especiales Kevin Yagher.
Él tamién ye un renombráu escultor de figurillas pa compañíes, como Sideshow y ensamblaxes de resina pal mercáu aficionáu.
Clara Lago
Premios y nominaciones
Neox Fan Awards
Premios Unión d'Actores
Oviedo (República Dominicana)
thumb|200px|El municipiu d'Oviedo allúgase al sur del país, na provincia de Pedernales. Oviedo ye un municipiu de la provincia dominicana de Pedernales. Recibi'l so nome n'honor del cronista d'Indies Gonzalo Fernández de Oviedo y Valdés. Ye'l municipiu (y ciudá) llocalizáu más al sur de tou'l país.
Según el Censo de Población y Vivienda de 2002, el municipiu tien una población total de 3,976, de los cualos 2,225 yeren homes y 1,751 muyeres.
Batallón
Un batallón ye una unidá militar d'alredor de 1.000 homes (puede dir de 300 a 1.500) formada, usualmente, por dos a seis compañíes y mandada típicamente por un comandante o, si son dellos batallones, por un teniente coronel (p.ej. dellos exércitos entamen la so infantería en batallones, pero sicasí llamen a les unidaes de caballería y d'artillería equivalentes "escuadrón" o "grupu"). Puede inclusive haber sutiles distinciones dientro de les fuercies armaes d'una nación, como la distinción ente un batallón de carros y un escuadrón mecanizado, dependiendo de cómo se percibe'l papel operacional de la unidá dientro de la organización histórica del exércitu.
Un batallón ye, xeneralmente, la unidá más pequeña capaz de realizar operaciones independientes (p.ej. non amestada a un mandu cimeru). Sicasí, munchos exércitos tienen unidaes más pequeñes que son autosuficientes.
El batallón suel ser parte d'un reximientu, grupu o brigada, dependiendo del modelu organizativo usáu por esi serviciu. Los batallones son pelo normal homoxéneos con respectu al tipu (p.ej. un batallón d'infantería o un batallón de carros), anque esisten munches esceiciones.
Historia
El nome histórico y xenérico batallón ye bien antiguu. El nome téunicu batallón nun data más allá del sieglu XVII. Ye un aumentativu traducíu del italianu bataglione, que significa gran batalla o xunta de munches batalles, tomando esti términu nel sentíu de tropes, sentíu que tuvo nun principiu y por enforma tiempu. Ye una equivocación suponer, como dalgunos, que batallón ye un aumentativu de batalla. Nel sieglu XIV entendíase col nome de batallón una xunta de tropes d'ocho a diez mil homes formando una de les grandes seiciones en que s'estremaba un exércitu, esto ye, una masa de tropes. Entá nel sieglu XVI dábase indistintamente'l nome de batallón a una masa de tropes cuadraes, seya que fuera d'infantería o de caballería.
Por que se vea la inexactitud d'esti términu, Maquiavelo proponía que se diera'l nome de batallón a un gran reximientu y esti batallón-reximientu de Maquiavelo estremábase en catermes que podíen comparase a los nuesos batallones modernos. El nome batallón nun pasó a ser reglamentariu nos exércitos franceses hasta dempués de Luis XIV. Entós tomóse nun sentíu asemeyáu al que tenía la cohorte ente los romanos, ente los bizantinos el dronte, na Edá Media la escala y nes lexones de Francisco I les bandes.
Navas de Oro
Navas de Oro ye una llocalidá y un conceyu español nel noroeste de la provincia de Segovia, comunidá autónoma de Castiella y Llión. Asitiar na contorna de la Tierra de Pinares de la Campu Segoviano
Símbolos
120px|left|Escudu de Navas de Oro
L'escudu heráldicu que representa al conceyu se blasona de la siguiente manera:
La descripción testual de la bandera ye la siguiente:
Historia
Hai constancia d'un castru de la Edá del Bronce nel termino municipal, Peña del Moru asitiáu a 1,5Km al sur de la llocalidá. 41.17778°N, -4.43528°W
Al igual que la mayor parte de conceyos de la Comunidá de Villa y Tierra de Cuéllar, Navas de Oro foi fundáu a principios del sieglu XII, dientro de los territorios repoblaos por xentes del norte de la Península tres la Batalla de Simancas (939) y la conquista de Toledo en 1085, na que'l Rei Alfonsu VI llibera'l sur del Duero hasta'l ríu Tajo de la influencia de los árabes. Ye nesta dómina cuando se repueblen les vieyes villes —Coca, Cuéllar, Arévalo, Segovia, Sepúlveda— ya incentívase a habitantes del norte como navarros, aragoneses, vascos o gallegos a que «colonicen» les zones d'influencia de diches villes, creando aldegues, cultivando les tierres y afitando población no qu'hasta esi momentu yera un desiertu demográficu, ocupando asina'l territoriu conquistáu. Asina ye como surde la institución de la Comunidá de Villa y Tierra, frecuente nel territoriu ente'l Douru y el Tajo, que da poder xurisdiccional a les villes sobre un determináu territoriu y les sos aldegues, rexíes por ordenances propies, con señoríu noble o real, según los casos. La primer constancia escrita na qu'apaez el nome de l'aldega —Navas Dolfo— data de 1210. Ye un documentu nel cual, por cuenta de disputes territoriales ente les villes de Cuéllar y Aguilafuente, el rei Alfonsu VIII delimitó los términos pasando percima del caserío de Navas de Oro.
Delles aldegues fundir nesti momentu pela redolada de Navas de Oro; no que toma'l so actual términu nun s'atopa nenguna, pero sí que vamos dicir qu'inmediatu a la llende con Mudrián esistió una, llamada Garcisancho, que nun conoció'l sieglu XIV; Losáñez, más cerca de Mudrián, que se despobló nel sieglu XV, y que a escasos 3 km, pero yá en términu de Nava, hubo otra, llamada La Trinidá, que se despobló escontra'l sieglu XVI. Nun hai una constancia documental de pobláu, pero sí de la esistencia d'una ermita, yá que a lo llargo del sieglu XX apaecieron restos de construcción y humanos nel llugar conocíu como La Madalena. Por cuenta de la rareza de construyir una ermita en despoblado y tan lloñe de la parroquia matriz, ye probable qu'esi templu fora la ilesia d'un pequeñu pobláu, que al sumir quedara n'ermita. Ye un casu asemeyáu en pueblos de la redolada, anque a día de güei nun esiste sofitu documental que lo certifique, si nun ye poles dulda que dellos estudiosos alluguen al intentar dar llocalización a dos poblaos medievales na Comunidá de Coca —Las Heras y Los Pradejones— que fueron diminutos y desparecieron casi namás fundase. El fechu ye que los afayos arqueolóxicos aseguren la esistencia d'un poblamientu tardorromano, posiblemente una villa.
Más disputes ente la villa de Coca y la de Cuéllar van dar llugar pocu dempués, el 29 de payares de 1258, a la circunstancia qu'influyó de manera más decisiva nel aportar históricu de Navas de Oro hasta'l sieglu XIX: la división en dos barrios de l'aldega, fecha por mandatu del rei Alfonsu X El Sabiu. L'actual Cai de la Raya foi la divisoria ente la xurisdicción de Cuéllar y la de Coca, suponiendo esti fechu qu'un namái nucleu de población estremar en dos barrios con dos conceyos, dos justicia y dos parroquies separaes por una minúscula cai, con normes y ordenances distintes, cuestión que plantegó numberosos conflictos a los vecinos. Tamién goció de privilexos, como exenciones de tributos o cierta pujanza económica al ser llugar d'entrada y salida de productos. Una primer concordia ente los dos parroquies en 1720 prefiguró la unión na práutica de los dos barrios, fechu que nun se produció hasta 1842, añu nel qu'un Oficiu del Rexente Espartero, executáu pola Diputación Provincial, ordenó la unificación de los dos barrios n'unu namái, con xusticia propia y un namái conceyu col nome de Navas de Oro, según la supresión d'una de los dos parroquies.
Xeografía
La estensión del so términu municipal ye de 62,27 km², y ta llindáu al norte pel ríu Pirón y al sur pol Eresma. Llenda al norte con Samboal y San Martín y Mudrián, al sur con Nava de la Asunción, al oeste con Coca y al este con Migueláñez, Bernardos y Carbonero el Mayor. El so relieve ye polo xeneral llanu, anque les zones de pinar caltienen pequeñes cuestes, según escarpaduras y cárcavos xunto al ríu Eresma, siendo la zona más baxa'l fondu del valle del Eresma —760 msnm— y la más alta una serie de pequeños tesos alliniaos al norte del cascu urbanu, que bazcuyen ente los 825 m d'El Púlpitu y los 849 m de La Zalagarda. El so clima ye continental con iviernos crudos, branos bien templaos y serondes lluvioses con primaveres nidies.
El cascu urbanu ta asitiáu con al respeutive de el so alredor nun baxu, anque'l so caserío asomar nel so llau sur al valle del Eresma, y non lloñe d'él estiende un monte de Pinus Pináster, con exemplares de Pinus Pinea. De les 6173 hai del términu municipal 3931 d'elles tán consideraes como superficie forestal; el monte de pinu ocupa'l 64,3% del conceyu. El suelu ta formáu por sables xilizos del Cuaternariu, nuna fondura media de 3-5 metros, siendo'l so principal mineral el feldespatu y en menor midida, el cuarzu, nun topándose más roques qu'arenisques bien fráxiles nes fasteres del ríu. La rede de caceres de desaguadoriu de les tierres de llabor y la poca fondura del nivel freáticu, xunto a la pluviosidá añal (media de 450-500 mm/añu), fai que se formen llagunes naturales en zones baxes, llamaes tamién navas; d'ende'l topónimu de la llocalidá. Ente elles destaquen la Llaguna del Rincón de la Vega, Pero Rubio, La Madalena y Pelleyos. Estes llagunes son güelgues protexíes pola alministración autonómica.
Shugo Nishikawa
Shugo Nishikawa (西川 周吾; ) ye un ex-futbolista xaponés.
Navas de Oro
Alministración y política
Navas de Oro protagoniza un bon númberu d'artículos por cuenta de la so especial situación estremera y a los sos peculiares carauterístiques. La organización del conceyu foi siempres la mesma, hasta bien entráu'l sieglu XIX. En 1837 queden suprimíes les Comunidaes de Villa y Tierra y una Real Orde de 1842 unificaba los dos conceyos n'unu namái, con una sola corporación escoyida por sufraxu censitario masculín direutu, según era xeneral na dómina, ente los mayores propietarios de la población, siendo Ramón Arévalo el primer alcalde de Navas de Oro unificáu. Dende esi momentu, y hasta güei cuarenta y seis pegueros ostentaron l'alcaldía de Navas de Oro.
Economía
La economía del conceyu basóse tradicionalmente nos usos de la gran estensión forestal de pinu negral y pinu albar o piñonero que lo arredola, aprovechándose pa resina, pez y madera. Ello ye que la economía del pueblu dende los sos entamos basóse principalmente nel aprovechamientu del monte. El pez foi'l productu que más se fabricó y esportáu; llograr nunos fornos d'adobe llamáu pegueras, a base de quemar los restos de resina de los pies de los pinos, xunto a otres impureces. Esti productu, escelente impermeabilizante de botes o barriques, dio nome a los vecinos de Navas de Oro, siendo popularmente conocíos como "pegueros" y adoptando tamién dichu xentiliciu. L'agricultura de subsistencia, irregular polos cambeos de tiempu y el terrén de non bien bona calidá, producía trigu, algarrobes, cebada, centenu y garbanzos. Tamién yera frecuente'l cultivu de vide, güei yá práuticamente desparecida. Tocantes a la ganadería, criábense oveyes, gochos, pites, vaques y coneyos, amás d'atopanos con oficios artesanales como zapateros, xastres, peujareros, telares, y en menor midida, arrieros. Na actualidá la economía sofítase fundamentalmente nel sector servicios —comerciu, tresporte—, ganadería de porcín y agricultura —cebada, xirasol, trigu— y diversos oficios, anque la mayor parte de la población activa ta emplegada en diverses fábriques enclavaes na contorna. El llibru de 1971 Cambéu social nun pueblu d'España escritu pol antropólogu estauxunidense Joseph Aceves, ye un estudiu de los cambeos y la vida del pueblu ente 1966 y 1970. L'autor ye fíu d'un paisanu qu'inmigró a los Estaos Xuníos y tien estreches rellaciones col pueblu.
Monumentos y llugares d'interés
L'antigua ilesia de Santa María se emplazaba nel barriu de Cuéllar. En principiu pudo ser románica de lladriyu (S XIII) y de una sola nave, foi reformada nel XVI. Los sos retablos llaterales traer del vecín pueblu de Bernardos en 1709, y los diversos inventarios descriptivos de la mesma que se caltienen nel archivu parroquial dan una bona idea de cómo podía ser el so interior. Les obres que se realizaron hacia 1550 y otres en 1649 faen pensar nun templu renacentista. D'ella namái queda la torre, con un primer cuerpu románicu (base) de mampostería con esquines definíes con sillares caliares cuadraos y que la so puerta ta enmarcada por un arcu de mediu puntu; y otros dos cuerpos llevantaos ente 1553 y 1577 (cuerpu mediu y de campanes), en lladriyu, dixebraos ente ellos por impostas con dientes de sierra nun casu y filaes de lladriyu corríes a carbonizu n'otru. Tien nel so interior, adosaes a la paré, les nervaduras de los arcos apuntaos d'una bóveda n'estilu góticu y cuatro ménsulas con cabeces d'ánxel en piedra perbién llabrada. El campanariu alluga nel so interior un reló de cuerda de 1896 de cuatro esferes y cuenta con dos arcos de mediu puntu en trés de les sos cares y unu mayor na restante, productu esti postreru de la reforma al instalar la maquinaria del reló nel interior de la torre. Cierra con una bóveda plana octogonal sobre trompes, sirviendo d'esta manera de sofitu a un desapaecíu chapitel de cayuela, posiblemente destruyíu tres la cayida d'un rayu nel sieglu XVII. Anguaño la torre remata al esterior n'almenes de lladriyu sobre una filera de modillones, y sobre la so terraza álzase, coronándola, un artísticu campanariu de forxa con una campana mediana.
La ilesia de Santiago remóntase probablemente al surdimientu del pueblu (seique del S. XII, una y bones la primer vegada que-y la menta nun documentu históricu ye en 1210) y foi tresformada dafechu nel sieglu XVIII (1779) col gustu barrocu de la dómina. Construyida en lladriyu, adobe y piedra en delles zones, ye un espaciu de pequeñes proporciones y de tres naves, más alta la mayor que les llaterales, dixebraes por dos arcos de mediu puntu bien anchos y con pilastres cuadraes y abondo baxos, cubiertes con bóvedes d'aresta nel cuerpu de la ilesia, de cañón con lunetos a los pies y de cañón na cabecera, toes elles de lladriyu. El campanariu llevantar nel hastial de poniente, a los pies de la ilesia y ta formáu por una espadaña de dos cuerpos non bien alta; el primer cuerpu tien dos baldíos, y el remate, en forma de frontón triangular, tien un pequeñu baldíu, los trés con arcos de mediu puntu y los trés ocupaos con campanes. El teyáu arrama a dos enagües, y ta cubiertu con texa árabe canal, manera tradicional na provincia de Segovia. La ilesia ta percorrida por moldures de yelsu en forma de capiteles y arcos formeros. El presbiteriu ye de planta cuadrangular imperfecta y cierra con paré plana. El descubrimientu de restos de pintures murales del S. XIV tres el retablu mayor refuga la esistencia d'ábside. El componente más antiguu qu'alluga'l templu ye la pila bautismal románica, decorada con gallones y puntes de diamante. Tien nel so retablu mayor, churrigueresco del primer terciu del sieglu XVIII, unes pintures nel bancu de San Pedro y San Pablo, un interesante tabla del Calvariu nel áticu y la talla de Santiago nel centru, enriba de la custodia, xunto a la de San Blas y a un San Ramón Nonato de delicada factura, en madera policromada. Esta ilesia caltién dellos retablos barrocos, interesantes imáxenes como la de San José Carpinteru o la de San Antonio de Padua, de 1782, de madera policromada, una coleición de ropa llitúrxico y un conxuntu d'orfebrería, ente la que destaca una cruz parroquial gótica del sieglu XV, delles motes de plata, según una notable cajonería barroca. Alluga tamién los archivos eclesiásticos de la sumida ilesia de Santa María y dellos cuadros d'interés como una «Madalena Penitente» barroca.
Navas de Oro tuvo hasta finales del sieglu XVIII otros dos ermites, dedicaes a San Miguel y a Santa María Madalena, de les cualos nun queden restos.
Fiestes
Les fiestes del pueblu celebrar n'honor a San Antonio de Padua en díes próximos al 13 de xunu, celebrando novilladas, encierres, procesiones y festexos varios. Otres festividaes son el Santu Cristu del Humilladero (setiembre), San Cristóbal (10 de xunetu), la del patrón Santiago (25 de xunetu) y Santa Águeda, fiestes de les muyeres, en febreru, amás de celebrar los tradicionales antroxos y costumes como la Ronda del Sábadu Santu, la Merienda del Llunes de Pascua y los quintos, el día de Nuechevieya y el sábadu d'Antroxu.
Observatoriu Astronómicu
Pela rodiada de la población ta instaláu'l observatoriu astronómicu "Les Pegueras", dirixíu pol astrónomu Teófilo Arranz, que dende va unos años collabora viviegamente col "Observatoriu Astronómicu de Cáceres" y cola Universidá d'Estremadura. Dotáu d'un telescopiu catadióptrico de 355 mm d'abertura ta dedicáu a la fotometría CCD, con especial atención al estudiu d'estrelles variables en cúmulos globulares como M13, M56 o M92, de los cualos publicó dellos trabayos. Nel añu 2006 dende estes instalaciones afayaron dos nueves variables na zona de la estrella SW Lac, ente que la campaña fotométrica del cúmulu M13 foi la más amplia llograda d'esti oxetu tantu en duración —unos seis meses— como en densidá de midíes.
Chusa Barbero
Chusa Barbero ye una actriz española.
Biografía
Con una sólida trayeutoria teatral, el cine y la televisión tampoco-y fueron ayenos, trabayando a les órdenes d'Azucena Rodríguez o Pilar Miró. La so interpretación en Besos para todos, película de Jaime Chávarri na que compartió protagonismu con Emma Suárez y Pilar López de Ayala, valió-y una nominación nos premios Goya del añu 2000 como meyor actriz de repartu.
Neuilly-en-Donjon
Neuilly-en-Donjon ye una comuña francesa del departamentu d'Allier, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Horaciu
Quintu Horaciu Flaccu, en llatín Quintus Horatius Flaccus, conocíu tradicionalmente como Horaciu,, ta consideráu como unu de los más grandes poetes romanos.
Tunilla soehrensii
Tunilla soehrensii (Britton & Rose) D.R.Hunt & Iliff, ye una especie fanerógama perteneciente a la familia Cactaceae. thumb|Vista de la planta thumb|Nel so hábitat thumb|Detalle
Distribución
Ye endémica de Suramérica en Bolivia, Chile y Perú.
Descripción
Tunilla soehrensii ye una planta de crecedera baxa, xeneralmente con tarmos postraos o rastreros. Poques vegaes, casi cilíndriques, dacuando en forma de media lluna con segmentos esplanaos daqué tuberculaos d'hasta 6 cm de llargu. Nellos atópense hasta 60 o más estreches areolas con 5-8 (escasamente 2 a 12) escayos, en forma d'aguyes, desiguales, l'espardimientu de los escayos son escontra riba como goches. Tán presentes en casi toles areolas. Los llargos escayos miden 7 cm y son de color amarellentáu a marrón. Les flores son de color mariellu, naranxa, rosa o colloráu y son llargues de 5,5 centímetros. Los frutos son de color coloráu escuru y tienen un llargor d'hasta 2,5 centímetros.
Usos
La fruta utilizar pa tiñir la ropa y con fines melecinales (Santecchia y Rajal 2009).
Taxonomía
Tunilla soehrensii describióse por (Britton & Rose) D.R.Hunt & Iliff y espublizóse en Cactaceae Systematics Initiatives: Bulletin of the International Cactaceae Systematics Group 9: 11. 2000.
Gliese 433
Gliese 433 (GJ 433 / HIP 56528) ye una estrella na constelación d'Hidra que s'alcuentra a 51 minutos d'arcu de ξ Hydrae. De magnitú aparente +9,79, nun ye observable a simple vista. Conozse la esistencia de dos planetes estrasolares n'órbita alredor d'esta estrella.
Gliese 433 ta asitiada a 29,3 años lluz del Sistema Solar. Al igual que la mayor parte de les estrelles de la nuesa redolada, ye una nana colorada, siendo la so tipu espectral M1.5V. Tien una temperatura efectivo de 3472 K —anque otra fonte ufierta una cifra mayor de 3600 K— y una masa de 0,48 mases solares. La midida del so diámetru angular —0,515 milisegundos d'arcu— dexa evaluar el so diámetru real, aproximao la metá del que tien el Sol. Xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación proyeutada de 1,0 km/s, lo que supón que'l so periodu de rotación ye de siquier 26,8 díes. La so metalicidá —bayura relativa d'elementos más pesaos que'l heliu— ye inferior a la del Sol, equivalente al 62% de la mesma ([Fe/H] = -0,21).
La estrella conocida más cercana a Gliese 433 ye la binaria HD 100623, a menos de dos años lluz; HR 4523 —que tamién alluga un sistema planetariu— alcuéntrase a 4,4 años lluz d'ella.
Daniella Cicardini
Daniella Valentina Cicardini Milla ye una bióloga marina y política chilena. Nes eleiciones parllamentaries de 2013 foi escoyida diputada pol Distritu 5, correspondiente a les comuñes de Chañaral, Copiapó y Diego de Almagro, en siendo sofitada polos partíos políticos de la coalición de centroizquierda Nueva Mayoría.
Familia
Ye fía del ex alcalde de Copiapó Maglio Cicardini Neyra (ex militante del Partíu Socialista) y de Magaly Milla Montaño, conceyal de dicha comuña.
Gliese 433
Sistema planetariu
En febreru de 2012 afayóse otru planeta nel sistema, denomináu Gliese 433 c. Con una masa de siquier la metá de la de Saturnu y nuna alloñada órbita con un periodu de 10,1 años terrestres, probablemente seya un frio xigante gaseosu.
Daniella Cicardini
Estudios
Los sos estudios secundarios realizar nel Colexu Particular San Llorienzo de Copiapó. Los sos estudios cimeros realizar na Facultá de Ciencies del Mar de la Universidá Católica del Norte, see Coquimbo, de la que llogró'l títulu de Biólogu Marín en 2011.
Crítiques
El parentescu señaláu foi razón por que la so candidatura fuera acusada por dellos sectores como un actu de nepotismu. Coles mesmes, tres la so designación como candidata independiente pol cupu parllamentariu del Partíu Socialista, la directiva d'esti partíu na Rexón d'Atacama señaló:
Téteghem-Coudekerque-Village
Téteghem-Coudekerque-Village ye una comuña francesa del departamentu de Nord, na rexón d'Altos de Francia. Llenda con.
Neuilly-le-Réal
Neuilly-le-Réal ye una comuña francesa del departamentu d'Allier, na rexón d'Auvernia-Ródanu-Alpes. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Frente (términu militar)
La pallabra frente tien diversos significaos nel ámbitu militar: Nun conflictu armáu, un frente ye una frontera reivindicada por fuercies opuestes. El términu contrariu ye retaguardia. Un frente puede ser local o tan grande como un Teatru d'operaciones, de la mesma que pue ser tácticu, como'l Frente Occidental na frontera ente Francia, Bélxica y Alemaña na Primer Guerra Mundial.
El frente domésticu usóse pa establecer les actividaes del sector civil d'un estáu en guerra, incluyendo la producción de material de guerra.
Mientres la Guerra Polacu-Soviética y la Segunda Guerra Mundial, los exércitos polacu y soviéticu usaben el términu frente pa designar un grupu d'exércitos.
Frente de combate o de batalla
Ye'l qu'ocupa caúna de les unidaes componentes del exércitu nel orde de combate.
Según el Reglamentu alemán de 1821, el frente de combate de les tropes esplegaes, depende del oxetu del combate, del sofitu que puedan tener les nales y del terrén.
Nel casu de que les tropes tean sofitaes por dambos lladrales, el frente ye llindáu. Si nun tán sofitaos más que por un lladral o si combaten soles, el so frente va ser yá dependiente del oxetu que s'escuerra. Varia según l'esplegue y actitú del enemigu.
Esti frente ye distintu nel ataque y na defensa. Nun terrén favorable bien entamáu pueden almitise frentes anchos. Con frecuencia va combatirase por agrupaciones pel momento. Con un frente demasiáu estensu cuérrese'l peligru de ser rotu pel centru. Con un frente bien acutáu puede sese enchíu o envueltu. Sicasí, un anchu frente va ser con frecuencia la primer condición d'un gran ésitu.
L'articulación de les tropes depende, de primeres, de la misión. Tou combate decisivu esixe un orde de combate fondu y reserves disponibles. Quíxose afitar un tipu de «densidá del frente», esto ye, del númberu d'homes per metro de dicha llinia. Encamentáronse les cifres máximes de siete homes de densidá de frente nel ataque y de cinco na defensa. El citáu Reglamentu, al ocupase d'esta cuestión al tratar l'ataque diz los siguiente: «La designación de frentes d'ataque y d'oxetivos determinaos a les unidaes d'infantería, da llugar a sectores d'ataque de distintos anchores. Queda, según esto, en manes del mandu'l meyor mediu d'aumentar l'escalonamientu en profundidad ante'l puntu decisivu, asignando frentes estrechos a los sectores qu'ataquen, realizando asina la so táctica. Va Ser bien útil tamién designar una fraición guía sobre la cual regulen les demás el so movimientu antes d'entrar n'aición per enllaz llateral. No que concierne a los frentes de combate, puede almitise p'afitar idees, que nel ataque una división compuesta de tres regimientos d'infantería y bien provista d'artillería va poder recibir al so cargu un frente de 3 a 4 km en terrén favorable a toles armes. Pueden consiguise frentes mayores faciendo entrar n'aición les unidaes por grupos y dexando buecos nos intervalos. Si esti procedimientu esaxérase, non yá va ser difícil dirixir el combate, sinón lo que ye más importante dir atropando refuerzos nel sitiu decisivu partíos en fondura. Non pueden dase indicaciones precises sobre los frentes que se deben asignar a les unidaes inferiores. el frente d'un batallón encuadráu va variar polo xeneral ente 400 y 800 m. El cometíu, los efectivos disponibles, el terrén, el sofitu qu'empreste l'artillería del sector o de los sectores inmediatos, van exercer una influencia decisiva na determinación de los frentes. En cuanto al repartu de fuercies, hai que pensar constantemente en que nunca va ser bastante nel puntu decisivu. Sicasí, va haber qu'evitar un amontonamientu escesivu na zona d'ataque, lo que traería consigo'l que munches unidaes bien importantes nun tomaren parte nel combate y sufrieren, sicasí, perdes considerables».
Frente a toos llaos
Con esta fase designóse en dellos reglamentos tácticos, lo que n'otros se llama agrupación, formación compacta contra la caballería. «Cuando una compañía fora atacada pola caballería y nun pudiera axuntase a otra fuercia, va formar en columna por medies seiciones, va cerrar los intervalos y va dase voz de frente a toos llaos». (Marqués del Douru, Táctica d'infantería).
Frente nuna fortificación
Nos trazaos de les obres defensives ye'l conxuntu d'éstes que correspuende a cada unu de los llaos del polígonu fortificáu. Pola manera de ser flanqueado cada unu d'ellos reciben les denominaciones de frente abaluartado, tiñazáu o poligonal.
Otros tipos
En castrametación llámase frente de banderes a la primer fila de tiendes o barracones d'un campamentu y tamién al espaciu qu'ocupen. Delantre d'él oponíense les armes en pabellones, sobre los cualos y nel centru del mesmu asitiábase la bandera. La guardia asitiabase nel frente de banderes y nél formaben les tropes pa los actos de serviciu.
Suzanne Mary Prober
Suzanne Mary Prober ye una botánica y ecóloga australiana; del "Centru de Biodiversidá Vexetal, CSIRO, Canberra. Les sos investigaciones centrales inclúin la sistemática de les families Proteaceae, Rhamnaceae, Violaceae, y la Ecoloxía del caltenimientu d'ecosistemes de montes y pacionales. Tamién trabaya n'informática de la biodiversidá, y arreyáu nel diseñu de software para Global Biodiversity Infrastructure Facility.
Llogró'l so PhD de l'Australian National University en 1990.
Abelardo Fernández
Abelardo Fernández Antuña ye un ex-futbolista y entrenador de fútbol asturianu.
Como futbolista, xugaba na posición de defensa y militó nel Real Sporting de Xixón, el F. C. Barcelona y el Deportivo Alavés. Tamién foi internacional cola seleición española, cola que disputó dos Mundiales y dos Eurocopes, consiguiendo una medaya d'oru nos xuegos Olímpicos de Barcelona 1992. .
Independent Spirit Awards 2015
Apurrir númberu 31ᵘ de los Premios Independent Spirit dio llugar el 27 de febreru de 2016 en Santa Monica, California, Estaos Xuníos. Kate McKinnon y Kumail Nanjiani fueron los encargaos de conducir la ceremonia. Los nomaos fueron anunciaos el 24 de payares de 2015.
Premiu Robert Altman
(Premiu apurríu al meyor repartu.)
Thiant
Thiant ye una comuña francesa del departamentu de Nord, na rexón d'Altos de Francia. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Iona
Iona (n'inglés Iona y en gaélicu escocés Ì Chaluim Chille, lliteralmente la islla de Columba) ye una pequeña islla del oeste d'Escocia, nes islles Hébrides, xebrada de la islla de Mull pel estrechu d'Iona. L'asentamientu cabezaleru, allugáu na Bahía de San Ronan, ye Baile Mòr.
La islla tien una superficie total de 8,77 km² y una población de 125 habitates (2001). thumb|L'Abadía d'Iona.
Gliese 435
Gliese 435 (GJ 435 / HD 101581 / HIP 56998) ye una estrella de magnitú aparente +7,75 na constelación de Centauru, distante 40,8 años lluz del Sistema Solar. Ente les estrelles más cercanes a Gliese 435 ta Gliese 431; el sistema estelar HD 102365 alcuéntrase a daqué menos de 11 años lluz d'ella.
Gliese 435 ye una nana naranxa de tipu espectral K4.5V. Más fría que'l Sol —la so temperatura superficial ye de 4740 ~ K— relluma con una lluminosidá equivalente al 14% de la lluminosidá solar. De carauterístiques físiques similares a les de ε Indi —pero cuatro vegaes más alloñada qu'ésta—, tien el 67% de la masa solar y el so diámetru correspuende al 65% del que tien el Sol. Xira sobre sigo mesma con una velocidá de rotación proyeutada de 5,0 km/s.
Anque nun esiste unanimidá tocantes a la so metalicidá, lo que si ta claro que ye bien inferior a la solar. Una fonte señala un índiz de metalicidá de [Fe/H] = -0,52, ente qu'otra amenorga esti parámetru a [Fe/H] = -0,93; esta última cifra supondría una bayura relativa de metales en redol al 12% de l'atopada nel Sol.
Oviedo (Florida)
Oviedo ye una ciudá asitiada nel condáu de Seminole, nel estáu estauxunidense de la Florida. Nel Censu de los Estaos Xuníos de 2010 tenía una población de 33.342 habitantes y una densidá de población de 830,38 persones per km².
El nome de la ciudá foi escoyíu por Andrew Aulin, un colonu que guetaba un nome peculiar, que naide más nun tuviera, pa la oficina de correos que tenía algamao de recién. Escoyó'l nome de la ciudá universitaria d'Uviéu (Asturies). Dellos dicen que visitó la universidá, otros que namái-y prestaba la pronunciación.
Tulbaghia violacea
Tulbaghia violacea ye una especie de planta perteneciente a la familia de les amarilidacees. Ye orixinaria del sur d'África y ye usada llocalmente como planta melecinal. thumb|Vista de les flores thumb|Vista de la planta
Descripción
Ye una planta yerbácea qu'algama los 70 cm d'altu. Con base rizomatosa, ovoides, de 1.5-2.7 cm de llargu, y 1-1.5 cm de diámetru. Les fueyes lliniales de 17-50 cm de llargu, y 0,35 hasta 0,7 cm d'anchu, el ápiz obtusu. La inflorescencia en forma d'umbela erecta con flores que s'abrir socesivamente, de color púrpura brillante. El frutu en forma de cápsula.
Propiedaes
Apocayá demostróse que tien propiedaes androgénicas y contra el cáncer les propiedaes in vitro. T. violacea exhibieron actividaes antitrombóticas, que fueron cimeres a los atopaos nel ayu.
Taxonomía
Tulbaghia violacea describióse por William Henry Harvey y espublizóse en Bot. Mag. 64: t. 3555 1837. Tulbaghia: nome xenéricu que foi nomáu n'honor de Ryk Tulbagh (1699-1771), que foi gobernador nel Cabu Bona Esperanza.
violacea: epítetu llatín que significa "de color violáceo"
Hildericu
Biografía
Heredó un reinu en fonda decadencia que nun se podía comparar militarmente col del so güelu Xensericu. Nel so reináu diéronse'l frañe de rellaciones colos ostrogodos darréu del asesinatu de la hermana de Teodoricu'l Grande, les derrotes frente a les tribus bereberes que tomaron casi tol reinu vándalu, les guerres escontra la nobleza y los afrorromanos deseosos de quitase d'enriba a los opresores vándalos. Recordando'l so heriedu romanu, al ser fíu de la fía de Valentinianu III, romanizó'l so reinu y caltuvo una política d'acercamientu a Constantinopla. Tamién favoreció a los católicos, pero esto consideróse un fallu polos vándalos conservadores, que lu llevó a enemistarse cola nobleza. Foi destronáu pol so primu Xelimer y muertu trés años dempués.
Estrella múltiple
thumb|250px|Impresión del artista de les órbites de [[HD 188753, un sistema estelar triple.]] Una estrella múltiple ye un sistema estelar que consiste nuna agrupación de trés o más estrelles que, siendo reparaes dende'l planeta Tierra, paecen tar cerca unes d'otres. Esti fenómenu puede ser solu aparente, y nesi casu la estrella múltiple ye óptica, o, nel casu de que les estrelles tean físicamente cerca, ser un fenómenu físicu. Una estrella múltiple física ye una forma de sistema estelar. Les estrelles múltiples pueden nomase como triple si tán compuestes por trés estrelles, cuádruplu si tienen cuatro y asina socesivamente. Una estrella física triple tamién ye llamada estrella ternaria o sistema estelar triple.
Nun sistema estelar triple, cada estrella orbita el centru de mases del sistema. Usualmente, dos de les estrelles formen una estrella binaria y la tercera atópase más alloñada. Esta configuración ye xerárquica. Sistemes estelares que contengan más de trés estrelles usualmente tamién son xerárquicos. , §2.4.
Esti fenómenu, xunto a les estrelles binaries, son sucesos comunes nel universu. Como suxuren les observaciones, les formaciones estelares resulten ser sistemes múltiples tan frecuentemente como estrelles simples, como nuesu Sol. Les estrelles pertenecientes a un sistema múltiple orbiten ente sigo, amás de movese alredor del so centru de masa, gracies a la so interacción gravitacional mutua; un efeutu que puede ser notáu nuna observación de cambeos nes sos posiciones relatives y velocidaes radiales.
Cástor ye un conocíu exemplu de sistema estelar múltiple y Siriu podría tamién selo si finalmente confírmase la esistencia d'una tercera componente d'esta estrella qu'hasta agora se reconoz como binaria.