cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Desenvolvimientu sostenible
Condiciones pal desenvolvimientu sostenible
Según dellos autores, estos trés regles tán por fuercia supeditaes a la inesistencia d'una crecedera demográfica. Llámase desenvolvimientu sostenible aquel desenvolvimientu que ye capaz de satisfaer les necesidaes actuales ensin comprometer los recursos y posibilidaes de les futures xeneraciones. Intuitivamente una actividá sostenible ye aquella que puede caltenese. Por casu, cortar árboles d'un monte asegurando la repoblación ye una actividá sostenible. Pela contra, consumir petroleu nun ye sostenible coles conocencies actuales, yá que nun se conoz nengún sistema pa crear petroleu a partir de la biomasa. Güei sabemos qu'una bona parte de les actividaes humanes nun son sostenibles a mediu y llargu plazu tal que anguaño tán plantegaes. A lo llargo de la historia, el ser humanu utilizó les sos conocencies del mediu natural y les ferramientes disponibles pa estrayer y tresformar los elementos de la naturaleza que nos sirven pa satisfaer les sos necesidaes.
Crítica nel usu del términu
El términu desenvolvimientu sostenible atópase en numberosos discursos políticos, pero la so aplicación ye bien diversa y n'ocasiones perversa.
=== Crítica dende'l principiu de precuru Dalgunes ideoloxíes ecoloxistes más radicales faen énfasis nes opciones de crecedera cero y aplicación estricta del principiu de precuru, que consiste en dexar de realizar determinaes actividaes granibles mientres nun se demuestre que nun son dañibles.
Crítica decrecentista y ecosocialista
Otros ecoloxistes defenden el decrecimiento económicu. Estos postreros creen que'l respetu al mediu ambiente nun ye posible ensin amenorgar la producción económica, yá que anguaño tamos percima de la capacidá de rexeneración natural del planeta, tal que demuestren les distintes estimaciones de buelga ecolóxica. Cuestiona amás la capacidá del modelu de vida modernu pa producir bienestar. El retu taría en vivir meyor con menos. Nel mesmu orde d'idees, l'ideólogu del decrecimiento Serge Latouche critica'l términu de desenvolvimientu sostenible, considerándolo simultáneamente oxímoron y pleonasmu, esto ye, o ye desenvolvimientu o ye sostenible pero non los dos.
El ecosocialismu argumenta que'l capitalismu, al tar basáu na crecedera y l'acumuladura constante de bienes amontando'l ritmu de crecedera, ye ecológicamente insostenible.
Crítica lliberal y de la ecoloxía de mercáu
Les ideoloxíes lliberales faen énfasis na posibilidá de compatibilizar la crecedera económica cola preservación ambiental por aciu l'aumentu de la productividá (producir más, consumiendo menos recursos y xenerando menos residuos) y cola equidad social pa la meyora xeneral de les condiciones de vida (lo que non siempres ye inmediatu).
Orpesa
Orpesa (Oropesa del Mar en castellanu y oficialmente Orpesa/Oropesa del Mar) ye un conceyu de la Comunidá Valenciana, España. Asitiáu na mariña de la provincia de Castellón, na comarca de la Plana Alta. Cuenta con.
Desenvolvimientu sostenible
Crítica lliberal y de la ecoloxía de mercáu
Pa Terry Anderson, ideólogu de la ecoloxía de mercáu, la propuesta del desenvolvimientu sostenible ye una sida más pa la intervención estatal. Argumenta que gracies a polítiques intervencionistes del Estáu y l'arrogancia gubernamental nun se dieron los cambeos fayadizos en cuestiones ambientales.
Crítica del estáu estacionariu
Sicasí, el desenvolvimientu económicu nun ye necesariamente (según autores como Herman Daly) sinónimu de crecedera económica nin de desenvolvimientu humanu. Aun así, cualquier midida relativa a les actividaes granibles non solo tien efeutos negativos o positivos (por ej.: Producción llimpia) sobre'l mediu ambiente y l'economía de les empreses, sinón que tamién inflúi nel emplegu y el texíu social.
Orpesa
Xeografía
Asitiada xunto al mar Mediterraneu cuenta con numberoses sableres y pequeñes cales naturales. Pelos senderos cercanos a la Sierra de Oropesa, destaca'l panorama de los campos de naranxales nun primer planu, enmarcaos pel mar. Na sierra atopen paraxes naturales qu'oldeen col paisaxe marino. Igualmente nel Monte del Bobalar, que cai sobre'l mar y el puertu deportivu, puede esfrutase de llugares como El Mirador qu'en díes estenos dexa entever la figura del Parque natural de les Islles Columbretes nel horizonte. Ye carauterística la vexetación autóctona d'esta contorna.
Desenvolvimientu sostenible
Los trés dimensiones como modelu insuficiente
Otra de les crítiques naz nel mundu de la cultura. Güei los trés dimensiones nun son abondes pa reflexar la complexidá intrínseca de la sociedá contemporánea. La cultura, a lo último, moldia lo qu'entendemos por desenvolvimientu y determina la forma d'actuar de les persones nel mundu. Amás, nin el mundu nel so conxuntu nin cada llocalidá tópense puramente ante desafío de naturaleza económica, social o medioambiental. Los retos culturales son de primera magnitú: la creatividá, la conocencia crítica, la diversidá y la guapura son presupuestos imprescindibles de la sostenibilidá, pos tán intrínsecamente rellacionaos col desenvolvimientu humanu y la llibertá. D'ende que la organización mundial de ciudaes (CGLU) aprobara una Declaración en 2010 sobre la cultura como cuarta pilastra del desenvolvimientu sostenible.
El mediu ambiente escaecío nel sieglu XIX
Históricamente, la forma de pensar que dio llugar a la Revolución Industrial del sieglu XIX introdució criterios esencialmente de crecedera económica. Estos criterios pueden atopase nel cálculu del Productu Nacional Brutu, que se remonta a la década de 1930.
Orpesa
Xeografía
Aportar a esta llocalidá dende Castellón al traviés de la N-340 y l'AP-7 (salida 45). Tamién cunta con accesu ferroviariu (RENFE).
Desenvolvimientu sostenible
El mediu ambiente escaecío nel sieglu XIX
Les correiciones facer na segunda metá del sieglu XIX nel ámbitu social, cola apaición de la organización ensin ánimu d'arriquecimientu y el sindicalismu. El términu "económicu y social" forma parte del vocabulariu.
Pero los países desenvueltos (o países del Norte) diéronse cuenta nos años 1970 que la so prosperidá basar nel usu intensivu de recursos naturales finitos, y que, poro, amás de les cuestiones económicu y social, un tercer aspeutu taba desdexáu: el mediu ambiente. Por casu, la buelga ecolóxica mundial entepasó la capacidá "biolóxica" de la Tierra pa reponese a mediaos de los años 1970.
Orpesa
Barrios y pedaníes
Nel términu municipal d'Orpesa intégrense tamién los siguientes nucleos de población:
Desenvolvimientu sostenible
El mediu ambiente escaecío nel sieglu XIX
Pa dellos analistes el modelu de desenvolvimientu industrial nun ye sostenible en términos medioambientales, lo que nun dexa un "desenvolvimientu", que pueda durar. Los puntos críticos son l'escosamientu de los recursos naturales (como les materies primes y los combustibles fósiles), la destrucción y fragmentación de los ecosistemes, la perda de diversidá biolóxica, lo qu'amenorga la capacidá de resistencia del planeta.
El desenvolvimientu (industrial, agrícola, urbanu) xenera contaminaciones inmediates y pospuestes (por casu, l'agua acedo y los gases d'efeutu ivernaderu que contribúin al cambéu climáticu y a la esplotación escesiva de los recursos naturales, o la deforestación de la selva tropical). Esto provoca una perda inestimable de diversidá biolóxica en términos d'estinción (y polo tanto irreversibles) de les especies de plantes o animales. Esta evolución provoca un escosamientu de los combustibles fósiles y de les materies primes que fai inminente'l picu del petroleu y averanos al escosamientu de munchos recursos naturales vitales.
Orpesa
Llocalidaes estremeres
El términu municipal d'Orpesa parte coles llocalidaes de Cabañas y Benicàssim, los dos pertenecientes a la provincia de Castellón.
Desenvolvimientu sostenible
El mediu ambiente escaecío nel sieglu XIX
Al problema de la viabilidá añede un problema d'equidad: los probes son los que más sufren la crisis ecolóxico y climático, y tarrezse que'l deséu lexítimu de crecedera nos países subdesendolcaos escontra un estáu de prosperidá similar, basáu en principios equivalentes, implique una degradación entá más importante y aceleráu pola biosfera. Si toles naciones del mundu adoptaren la manera de vida norteamericanu (que consume cuasi la cuarta parte de los recursos de la Tierra pal 7 % de la población) precisar de cinco a seis planetes como la Tierra p'abasteceles. Y si tolos habitantes del planeta vivieren col mesmu nivel de vida que la media de Francia, precisaríense siquier tres planetes como la Tierra.
Amás, los desastres industriales de los últimos trenta años (de Chernóbil, Seveso, Bhopal, Exxon Valdez, Fukushima etc.) llamaron l'atención a la opinión pública y a asociaciones como WWF, Amigos de la Tierra o Greenpeace.
Orpesa
Llocalidaes estremeres
Antes de la conquista, en 1149, foi apurrida en donación a la Orde de San Juan del Hospital. En 1233, Xaime I d'Aragón conquistó'l so castiellu que corona la parte alta de la población. En 1259 pasó a manes de Fernando Pérez de Pina, en que la so familia caltener hasta finales de sieglu. En 1296 pasa a pertenecer a Berenguer Dalmau, de quien la herieda'l so fíu Guillem. Escontra 1330 pasó a Guillem Jàver, y en 1350 yera'l so señor Pere de Tous, permaneciendo nesta familia hasta finales del sieglu XV. En 1497 foi mercada por Joan de Cervelló y heredar los sos fíos. En 1589, concedióse-y carta puebla p'ameyorar la situación de los vecinos, y otra nueva en 1609. En 1654, Felipe IV crea'l títulu de conde de Gerard de Cervelló, títulu que llogró grandor d'España en 1727. Por matrimoniu, pasó en 1821 a los condes de Fernán-Núñez. Población de cristianos, foi llugar de frecuentes ataques de pirates berberiscos; por esto nel sieglu XVI construyóse la Torre del Rei con oxetu de xixilar la mariña. Nesta población, mientres la guerra de les Germanías, foi ganáu l'exércitu d'Estellés a manes del duque de Segorbe. N'ochobre de 1811 caltuvo una fuerte resistencia contra la conquista del llugar pol exércitu francés del Mariscal Suchet, siendo destruyíu'l castiellu de Oropesa
Desenvolvimientu sostenible
Campos d'aplicación
El desenvolvimientu sostenible referir a la totalidá de les actividaes humanes. Sicasí, los retos de la sostenibilidá, son distintes pa cada tipu de sector económicu.
Orpesa
Demografía
Mientres los sieglos XIX y XX la so población esperimentó una continua crecedera: 856 habitantes en 1900 y 2.671 en 1994. El desenvolvimientu del sector turísticu dio-y un fuerte impulsu demográficu mientres los últimos años, especialmente cola construcción del macrocomplejo turísticu Marina d'Or. Tamién s'amontó la inmigración estranxera. Nel añu 2010, Orpesa cuntaba con 10.787 habitantes (anque nel añu 2008 algamó un máximu de 11.245 habitantes) y nel añu 2016, Orpesa cunta con 9.245 habitantes según datos oficiales del INE del 2016.
Desenvolvimientu sostenible
Agricultura
thumb|right|Agricultura sostenible. El planteamientu actual de l'alimentación humana nun ye catastrofista en sí mesmu, nel sentíu que predicía Malthus nel so Ensayu sobre'l principiu de la población. Ante'l desenvolvimientu d'una moderna teunoloxía de producción d'alimentos, la penuria de ciertes poblaciones y estratos sociales nun ta motivada pola escasez de recursos, sinón pola organización y distribución d'estos recursos.
Orpesa
Economía
thumb|250px|Vista del cabu d'Orpesa Ente la sierra y el mariña abre una franxa de tierres cultivaes ocupaes por naranxales y hortolices. Nes zones de secanu abonda'l almendral, la olivar y la vide, que les sos uves utilizar pa ellaborar el conocíu vinu moscatel.
Magnitú aparente
La magnitú aparente (m) d'una estrella, planeta o d'otru cuerpu celeste ye una midida de la cantidá de lluz (enerxía) que se recibe del oxetu. Mentanto que la cantidá de lluz recibida depende realmente del anchu de l'atmósfera, les magnitúes aparentes normalícense a un valor que tendríen fora de l'atmósfera. La magnitú absoluta, M, d'un oxetu, ye la magnitú aparente que tendría si tuviera a 10 parsecs.
Desenvolvimientu sostenible
Agricultura
La medría de la producción agrícola consíguese principalmente por aciu la puesta en regadío de los cultivos, l'usu de fertilizantes y l'agricultura intensiva. Pero caúna d'eses aiciones, amás de beneficios, tien los sos costos:
Orpesa
Economía
El sector turísticu predomina sobre los demás. Destaca'l macrocomplejo turísticu Marina d'Or, Ciudá de Vacaciones, que s'atopa na llinia costera del so conceyu, en direición a Cabañas y dende el que puede aportase tamién al traviés del Camín Latall el cual caltién los cultivos típicos de la zona nes tierres cultivaes.
Desenvolvimientu sostenible
Actividaes granibles y de servicios
Otru exemplu son les ferramientes de implementación de desenvolvimientu sostenible na producción y los servicios, como pue ser el conxuntu d'actividaes denominaes Producción Más Llimpia. Dichu conceutu parte del principiu de sostenibilidá de les actividaes humanes riquíes pa suplir necesidaes básiques y suplementaries (calidá de vida), incorporando elementos como mínimes emisiones, bones práutiques de producción y operación, manexu fayadizu y aprovechamientu del subproductu y el residuo, amenorgamientu nel consumu de insumos, etc. D'esta forma, reparar que'l desenvolvimientu sostenible nun ye por sigo mesmu un elementu sociolóxicu, sinón que tien de formar parte d'un texíu nel cual la producción, la economía, el bienestar y l'ambiente xueguen siempres del mesmu llau.
Magnitú aparente
La magnitú aparente pue midise pa determinaes bandes del espectru lluminosu. Nel casu del espectru visible, denómase magnitú visual y pue envalorase pol güeyu humanu.
Anguaño utilícense los fotómetros que dexen midir magnitúes con muncha precisión. Ésti ye capaz de catalogar n'orde de magnitú aparente y estremar cuando dos estrelles tienen la mesma magnitú aparente o una estrella y una fonte artificial.
Desenvolvimientu sostenible
Actividaes granibles y de servicios
Esti conceutu de desenvolvimientu sostenible, enfocar dende'l llau de la ufierta ambiental, so la óptica de llograr rendimientos firmes. Esto ye, una productividá básica, d'alcuerdu a la capacidá que pueden suministrar los ecosistemes. Otra dimensión del conceutu ye que'l contestu dende onde s'enfoca'l desenvolvimientu tiende a ser distintu nos países llatinoamericanos, parte d'un ámbitu nacional a unu global, que s'asitia n'interrellaciones globales y de naturaleza local. La evolución del pensamientu sobre'l desenvolvimientu, en términos históricos, diose nel marcu de lluches sociales, al traviés del bracéu ente'l capitalismu y el socialismu, ente la clase obrera y el capital y el pensamientu humanu y les fuercies de la naturaleza. A lo llargo de les últimes siete décades del sieglu XX, y parte d'esta primer década del sieglu XXI, el conceutu de desenvolvimientu s'espandió y arriqueció, pero tamién s'estazó, yá que se va tomando d'él aspeutos d'alcuerdu a la gravedá que confronten los países nel so diagnósticu ambiental, ensin ser asumíu como una orientación universal de cuidu del mediu ambiente, daqué que nun se tien en cuenta.
Moda
Orpesa
Ferrocarril
La llocalidá cunta con una estación ferroviaria na qu'efectúen parada trenes de Llarga y Media Distancia, que s'amonten nel periodu branizu.
Desenvolvimientu sostenible
Actividaes granibles y de servicios
Trátase de ropa fabricada con materies primes totalmente naturales, esto ye, cultivaes con agricultura ecolóxica. Estes materies pueden ser l'algodón, les fibres vexetales, el llinu o la seda.
Orpesa
Monumentos relixosos
miniaturadeimagen|[[Carta Puebla d'Orpesa (1611).]]
Desenvolvimientu sostenible
Actividaes granibles y de servicios
Son munches, o cuasi toes, les ventayes del usu d'esti tipu de prendes de vistir. Ente elles, l'amenorgamientu de la contaminación medioambiental, la prevención de ciertos riesgos pa la piel, y la contribución a garantizar un comerciu internacional xustu.
Orpesa
Gastronomía
Oropesa ufierta una gastronomía que xune a los productos del mar los de la so estensa güerta. De los platos típicos de la población destaquen: l'arroz en toles sos variedaes como paella, arroz negro, arroz caldoso, "arrosejat" y arroz al fornu, según la fideuá, la caragolada (cascoxos) y la oropesina, que consiste nun dulce típicu d'almendres.
Desenvolvimientu sostenible
Actividaes granibles y de servicios
El mayor de los sos inconvenientes ye la escasa disponibilidad d'esta ropa, pos, a la hora mercala, son pocos los establecimientos a los que podemos allegar. Amás, el preciu tamién supón una torga, pos la escasa superficie dedicada al cultivu ecolóxicu encarez la materia primo necesaria pa ellaborar estes prendes.
Cada vez son más les marques de ropa conocíes qu'apostaron por proyeutu de ropa ecolóxico. Con ellos, pueden consiguir averase a una sociedá cada vez más concenciada na necesidá de curiar el mediu ambiente.
Comisión de la ONX pal Desarrollu Sostenible
N'avientu de 1992 la Organización de les Naciones Xuníes (ONX) decide crear la Comisión pal Desarrollu Sostenible p'asegurar un siguimientu eficaz de la histórica Conferencia de les Naciones Xuníes sobre'l Mediu Ambiente y el Desarrollu de 1992, que se celebró en Rio de Janeiro (Brasil) y que se conoz como Cume de la Tierra. Tres esta conferencia, que duró tres meses, los líderes de los Estaos miembros de la ONX aprobaron el Programa 21, un plan de 300 páxines que'l so oxetivu yera consiguir el Desarrollu Sostenible. El capítulu 36 d'esti programa ta dedicáu a la creación d'una Opinión Pública.
La Comisión ye “un foru escepcional de les Naciones Xuníes qu'axunta a funcionarios públicos y representantes de bien diversos sectores de la sociedá civil p'analizar y encamentar soluciones que promuevan el Desarrollu Sostenible”. Per mediu d'ella, van tresmitir a los Estaos miembros les direutrices a siguir. D'ente les temes que trata esta comisión, el que nos interesa nesti casu ye'l de “La educación y la conciencia”. Esti puntu tien la so base nun programa que naz en 1996 y que s'amplía en 1998.
El comité d'espertos de les Naciones Xuníes sobre Contabilidá Económicu-Ambiental (UNCEEA) trabaya pa faer del Sistema de Contabilidá Económicu Ambiental (SEEA) un estándar internacional pal añu 2010 y a promovelo pa la so puesta en práutica nos distintos países.
La Comisión de Desarrollu Sostenible depende del Departamentu d'Asuntos Económicos y Sociales de la ONX.
Midíes
Dende la creación del yá citáu programa de creación d'una Opinión Pública favorable al Desarrollu Sostenible, el Secretariáu Xeneral de la ONX ellaboró dos informes de resultaos, unu d'ellos en 1999 y l'otru en 2001. De dambos estrayen conclusiones similares, polo qu'incluyimos equí un resume de los puntos más importantes:
Ye interesante paranos nesti puntu, porque la creación de los programes y de los posteriores informes suel ser un puntu d'alderique y discutinios. Nesti casu, ye la Comisión pal Desarrollu Sostenible la qu'ellabora los programes, en principiu ensin cuntar con otres aportaciones esternes a la mesma ONX. Sicasí, pa la ellaboración posterior de los informes sí cuenta, como podemos ver, cola participación de les ONG, anque de manera bien llindada. Sí cunta la ONX con otros organismos y colos mesmos Estaos pal desenvolvimientu de puntos concretos del programa. Dalgunos d'ellos vamos ver de siguío.
Importancia del Desarrollu Sustentable na Sociedá.
La sociedá pasó por una serie de cambeos que repercutieron nel so desenvolvimientu económicu. Los nuesos ancestros nun precisaron de grandes maquinaries o esportaciones pa sobrevivir, estos cenciellamente cultivaben o procesaben los sos productos colos implementos o ferramientes que creaben. Anguaño grandes poblaciones depende de lo que producen otros países, lo que trai de resultes que al nun esistir esportaciones, arralecen los productos.
Por ello ye indispensable impulsar en cada país, estáu o comunidá'l desenvolvimientu sustentable, onde cada ciudadanu seya parte del progresu económico y cultural. El remanar mecanismos pa llograr l'oxetivu deseyáu, depende de volver a los nuesos raigaños históricos trabayando de la mano coles meyores teunolóxiques actuales.
Dende la escuela, familia y comunidá tien de fomentase la cultura agrícola, agropecuaria y otres actividaes económiques que beneficien a tolos integrantes de la comunidá; creando escenarios pa realizar talleres, foros y simposios onde s'espublice y alderique sobre la tema y de esta forma diagnosticar, planiar y executar aiciones qu'impulsen y fortalezan el desenvolvimientu sustentable.
Influencia del mancomún histórico y cultural de los pueblos nel desenvolvimientu sustentable
La cultura de los pueblos ye un factor determinante nel desenvolvimientu sustentable. Dende la infancia débese inculcar valores sociales fundamentales pal progresu de los países; la mayoría d'estos tán impulsando'l desenvolvimientu endóxenu, col fin de erradicar la dependencia económica con otros países productores.
El desenvolvimientu endóxenu sustentable dexa reimpulsar la cultura a la llantadera, cría de ganáu, pesca y producción de productos. Implica fomentar el tresformamientu social, encontada na reconocencia de la nuesa cultura al cuidu del mediu ambiente y les rellaciones cooperatives de producción, tomando en cuenta los siguientes principios[1] El desenvolvimientu sustentable ye aparente p'apoderase del nuesu mancomún históricu, contribuyendo a la identidá de los pueblos.
Arxentina
En Buenos Aires realízase la Feria de Consumu Responsable tolos domingos, entamada pol gobiernu de la Ciudá. Ye un espaciu nel cual distintos entamadores sustentables axuntar con un mesmu oxetivu o fin que ye'l de promover el consumu responsable y dar a conocer les temátiques ambientales por aciu la concientización social. De la mesma, los visitantes de la Feria tienen la posibilidá de realizar variaos cursos y talleres gratuitos, y d'esfrutar de bona música mientres la xornada.
Per otru llau, la Ciudá de Buenos Aires atópase comprometida con:
Gracies a esti postreru de los sos proyeutos, Buenos Aires llogró una reconocencia a nivel mundial que-y foi dau pola Xunta Internacional d'Investigación del Tresporte en Washington, DC. Esto dexó allugar a la Ciudá na llista de premiaos xunto a Nueva York y San Francisco (Estaos Xuníos), Ahmedabad (India), Guangzhou (China), Medellín (Colombia) y Méxicu DF.
En 2014 l'arquiteutu Michael Reynolds y 50 voluntarios construyeron en Ushuaia la primer casa fecha con basura y autosustentable. Pocos meses dempués construyóse na mesma ciudá la primer garita sustentable, fecha con materiales reciclaos.
Chile
Güei en Chile la xestión sustentable, empieza a ser una tema estratéxica, yá non cómo una área o política específica, sinón que como parte del ser y faer del negociu. Los movimientos sociales, les crisis ambientales, polítiques, d'enfotu y llexitimidá, el empoderamiento dixital, ente otros factores, contribúin a xenerar un cambéu na ética empresarial, onde valores como la tresparencia yá nun son atributos diferenciadores, sinón qu'esixencies gracies a la meyora d'una nueva cultura empresarial en pos de la sustentabilidad.
Colombia
En Colombia la normatividad ambiental tuvo un importante desenvolvimientu nes últimes trés décades, cuantimás, a partir de la Convención d'Estocolmu de 1972, que los sos principios acoyer nel Códigu de recursos naturales anovables y de proteición al mediu ambiente (Decreto Llei 2811 de 1974). Esti constituyir n'unu de los primeros esfuercios en Llatinoamérica pa expedir una normatividad integral sobre'l mediu ambiente.
En 2014, Colombia foi'l segundu país en Llatinoamérica con más voluntarios en llinia dempués de Brasil. Donando'l so tiempu y habilidaes, los voluntarios en llinia participaron en xeres pa financiar un desenvolvimientu sostenible sollerte a les diferencies de xéneru al traviés de l'agru forestación y el ecoturismu.
España
Cunta con una Estratexa Española de Desarrollu Sostenible y una Llei 45/2007, de 13 d'avientu, de Desarrollu Sostenible del Mediu Rural.
La futura Llei d'Economía Sostenible ye una iniciativa llexislativa aprobada nel Conseyu de Ministros celebráu'l 27 de payares de 2009 y empuesta a asitiar a la economía española sobre los cimientos de la conocencia y la innovación, con ferramientes respetuoses col mediu ambiente y nuna redolada que favoreza'l emplegu calidable, la igualdá d'oportunidaes y la cohesión social.
Queda regulada la producción y xestión de los residuos procedentes de too tipu d'obres: edificación, urbanización, baltadera, reforma, etc. Tien por oxetu fomentar, por esti orde, la so prevención, reutilización, recicláu y otres formes de valorización, asegurando que los destinaos a operaciones d'eliminación reciban un tratamientu fayadizu, y contribuyir a un desenvolvimientu sostenible d'esta actividá. A tales efeutos ye preceptiva la redaición d'un Plan de Xestión de Residuo Construcción-Baltadera (RCD).
Unown
Unown (アンノーン) ye una de les 649 criatures ficticies de la franquicia Pokémon.
Información xeneral
Los Unown son unos estraños Pokémon con forma de xeroglíficos que tienen 28 diferentes formes, basaes nes lletres del Alfabetu llatín, un signu d'interrogación y un signu d'esclamación. Siempre tienen similitudes con un cuerpu estrapáu de color prietu y un güeyu. Siempre moren en misterioses cámares, namái con otros Unown, siempre atrapaos en parés. Unown provién de la pallabra inglesa "Unknown" que, traducíu al asturianu, sería "desconocío".
Los Unown son Pokémon mui especiales. Dizse que tienen poderes secretos y que viven n'otra dimensión. Otros dicen que son Pokémon en forma de lletra y que son Pokémon qu'esisten dende hai más de 1500 años, lo que fai pensar que los Unown son prehistóricos. Lo que sábese de ciertuo ye que caún d'ellos correspuende a un carácter del alfabetu llatín. Ye por ello que esisten numberoses formes d'Unown, dende'l Unown A, fasta'l Unown Z. Nel Anime y los videoxuegos, la primer vegada que súpose de los Unown foi nos afayos arqueolóxicos de les Alfa Ruins, na rexón de Johto, pero dende los xuegos de la xeneración III de Pokémon afayáronse dos nueves formes d'Unown, l'Unown ? y l'Unown !, que s'escondíen na Seven Island del archipiélagu Sevii Islands, al sur de la rexón de Kanto. Amás, los Unown caracterícense por aprender un únicu movimientu: Hidden Power. Necesiten 1.000.000 puntos d'esperiencia pa llegar al Nivel 100.
Moulins en Bessin
Tien una población de y una superficie de  km².
Quercus humilis
Quercus humilis (sin. Quercus pubescens), ye un árbol de fronda, de tamañu mediu, pudiendo llegar a los 25 m, que pertenez a la familia de les fagácees. Distribúyese pol centru y sur d'Europa, Turquía y Crimea. Ta catalogáu como especie vulnerable por perda d'hábitat. Esti carbayu amuesa un enorme enclín a hibridase con otros conxéneres, lo que fai difícil reconocer, en determinaes rexones, les sos traces morfolóxiques más típicos. Prueba d'ello ye que se describieron cruces nel cuadrante nororiental ibéricu con bien diverses especies del xéneru (Quercus robur, Quercus petraea, Quercus faginea, Quercus canariensis, y Quercus ilex). Polo xeneral, na exa pirenaica atópense les poblaciones más pures, mientres nel Prepirineo apoderen los mestos o híbridos, siendo particularmente abondosu Quercus x cerrioides.
Descripción
Árbol caducifoliu, llega a 10-15 m d'altor (puede nun pasar d'arbustu, raigaños fuertes, tueru flexuoso, corteza pardusca a abuxada, n'adultos negra y sedada; copa amplia, arrondada. Yemes oviformes-tomentosas, nuevos biltos vellosos. Fueyes subcoriacees, marcescentes, oblongo-obovaes, 4-12 x 2-7 cm; marxes desaxeradamente lobulaos, 5-8 lóbulos de cada llau; ápiz arrondáu, base arrondada o daqué acorazonada; pecíolutomentoso, subcilíndrico, 5-15 mm de llargu; 4 a 9 pares de nervios; nueves son densamente tomentosas en dambes cares, dempués verdoses escures y glabres en fexe, persistiendo un tomentu abuxáu en viesu que-y da un color verde puercu. frutos abiyotes ovoides, castañes clares, 1-34 cm de long. y 1-2 cm d'anchu, solitaries o en grupos de 2-5 nun curtiu pedúnculu menor de 1 cm de llargu; cubiertes 1/2 a 1/3 del so llargor por una cúpula d'escames grueses inxeríes, cenicientes, tomentosas.
Taxonomía
Quercus: nome xenéricu del llatín que designaba igualmente al carbayu y a la encina.
humilis: epítetu latin de humilis-y, «humilde, baxu», onde alude al so tamañu en rellación con otros carbayos.
Nome común
Quejiguera, quejigueta, carbayu (6), carbayu albar, carbayu nanu, carbayu portugués, carbayu pubescente (5), robledilla.
Ota Benga
Ota Benga foi un miembru de la etnia de los batwa pigmea del Congo, espuestu en 1904 na Esposición Universal de St. Louis y darréu exhibíu nel zoolóxicu del Bronx xunto con un orangután amaestrado, de nome Dohong. La exhibición pretendía promocionar la teoría según la cual l'home evolucionaba del monu y otres teoríes como la euxenesia y el racismu científico.
Biografía
Ota Benga foi un miembru de la etnia Batwa y vivió nel monte ecuatorial cerca del ríu Kasai no que yera'l otrora Congo Belga. Benga sobreviviera a les matances realizaes poles Force Publique, un exércitu al serviciu del rei Leopoldu II de Bélxica.
Samuel Phillips Verner, un home de negocios norteamericanu, foi unviáu a África en 1904 contratáu pola Esposición Universal de St. Louis pa traer pigmeos col fin de ser espuestos mientres la feria. Vermer axustó con comerciantes d'esclavos pa consiguir los pigmeos encamentaos, asina foi como retornó a los Estaos Xuníos con Ota Benga y ocho pigmeos más. Esto ye, Ota Benga foi mercáu como esclavu.
Dempués de dellos meses de viaxe alredor los Estaos Xuníos, Verner unvió a Ota Benga al Zoolóxicu del Bronx en Nueva York en 1906 pa da-y un llugar onde vivir, como suxerencia de Hermon Bumpus, quien yera direutor del Muséu Americanu d'Historia Natural y qu'había provistu llugar pal cargamentu de Verner. Primeramente, Benga podía caminar pol zoolóxicu y inclusive ayudaba na alimentación de los animales.Cuando foi puestu n'exhibición, Benga formó parte de la "Casa de los Monos", amás d'esto Benga enseñaba la so hamaca, el so arcu y flecha ya inclusive los disparaba oxetivos como parte de la exhibición. El primer día de la exhibición, el 8 de setiembre de 1906, los visitantes pudieron ver a Benga na "Casa de Monos" y lleeron la siguiente información:
Pigméu Africanu "Ota Benga" 23 años d'edá, Altor, 4 pies y 11 pulgaes Peso: 103 llibres, Traíu dende la ribera del ríu Kasai, Estáu Llibre del Congo, Centro Sur d'África pol Dr. Samuel Phillips Verner, exhibíu cada tarde mientres setiembre.
El direutor del Zoolóxicu del Bronx William Hornaday vio la exhibición como un espectáculu pervalible económicamente dáu'l so eleváu númberu de visitantes, y foi auspiciada por Madison Grant, un prominente científicu racista y eugenista. thumb|300px|Ota Benga nel Zoolóxicu del Bronx, 1906.
Les respuestes a estos fechos fueron inmediata como les protestes de la Ilesia afroamericana baptista, por cuenta de estes protestes Hornaday tuvo que quitar a Ota Benga de la exhibición. Los argumentos públicos faíen referencia a que la exhibición yera racista «Nuesa raza, pensamos, esta abondo ablayada, ensin exhibir unu de nós colos simios» dixo'l clérigu James H. Gordon. La so aparente promoción de la teoría evolucionista tamién foi oxetu de la crítica del clérigu «La teoría de Darwin ye absolutamente opuesta al cristianismu, y una manifestación pública nel so favor nun tendría de ser dexada». Entós, dexar a Benga analayar pol zoolóxicu nuna especie d'exhibición interactiva pero, acosáu verbal y físicamente pol ensame, la so conducta empezó a ser un pocu violenta.
Escontra los finales de setiembre de 1906, Ota Benga pasó a la custodia de Gordon, quien lo allugó nel Orfanatu y Asilu Howard Colored, del cual Gordon yera superintendente. En xineru de 1910, Gordon alcordó la rellocalización de Benga en Lynchburg, Virginia.
En Virginia, los dientes de Benga fueron reparaos (yá que fueren llimaos nel Congo pa da-y forma apuntiada) y vistíu al estilu americanu, inclusive foi puestu so tutelar de la poeta Anne Spencer y rápido empezó a asistir a clases al Seminariu Teolóxicu y Colexu de Virginia anque él sentíase más a gustu ensin les sos nueves ropes y col so arcu y flecha nos árboles cercanos al pueblu.
Abandonó la so educación formal y empezó a trabayar nuna fábrica llocal de tabacu. A pesar de la so talla pequeña, aprovía una ayuda importante al ser capaz d'engatar hasta les polees y tomar les fueyes de tabacu ensin tener qu'usar ayuda de cuerdes. Los sos amigos empezaron a llamalo "Bingu".
Ota Benga, taba presu ente dos mundos, ensin poder tornar a África y vistu principalmente como un interés nos Estaos Xuníos. El 20 de marzu de 1916 a la edá de 32 años, prendió un fueu ritual, arrincó les corones que-y enllantaren nos dientes, bailló una danza tradicional y disparó al so corazón con una pistola que robara. Nel so certificáu de fallecimientu apaez como Ota Bingu.
Foi soterráu so una placa de piedra gris ensin inscripción nel sector negru del Vieyu Campusantu cerca del so benefactor Gregory Hayes. En dalgún puntu de la hestoria, les sos tumbes fueron escaecíes y la tradición oral diz que fueron treslladaos al campusantu de White Rock.
Legáu
Phillips Verner Bradford, nietu de Samuel Phillips Verner, escribió en 1992 el llibru Ota Benga, el pigméu nel zoolóxicu. Mientres les investigaciones, visitó'l Muséu Americanu d'Historia Natural afayando que se caltenía una mázcara y una figura del so cuerpu. Ota Benga foi tamién la inspiración d'un curtiumetraxe empobináu por Alfeu França. França repunxo y emplegó películes orixinales filmadas a principios de sieglu por Samuel Phillips Verner pa crear en 2002 el documental Oto Benga, un pigméu n'América. En Brasil el filme foi presentáu nel festival É tudo verdade (Ye toa verdá).
Atanasiu d'Alexandría
thumb|250px| San Atanasiu, catedral d'El Cairu. Atanasiu d'Alexandría (en griegu, Ἀθανάσιος Ἀλεξανδρείας [Athanásios Alexandrías]) foi obispu d'Alexandría, nacíu alredor del añu 296 y fináu el 2 de mayu del añu 373. Considérase santu na Ilesia copta, na Ilesia católica, na Ilesia ortodoxa y na Ilesia anglicana, amás de doctor de la Ilesia católica y padre de la Ilesia Oriental.
Vida y actividá relixosa
Nació nel ambiente cosmopolita d'Alexandría, onde recibió la so formación filosófico y teolóxico. Nun se sabe nada de los primeros trenta años de la so vida sacantes nel añu 320, con venticuatro años, foi ordenáu diáconu. Esti cargu dexó-y acompañar al so obispu, (Alejandro d'Alexandría), al concilio de Nicea I en 325. Dende esa fecha convertir en defensor a estazón del símbolu niceano, y enemigu acérrimo de los arrianu.
Nel añu 328, cuntando con trenta y cinco años, foi escoyíu obispu d'Alexandría, siendo'l ventenu Patriarca d'Alexandría títulu que preciede al de papa de la Ilesia copta o Patriarca de la Ilesia ortodoxa previu al cisma del añu 451 (tres el desalcuerdu del Conciliu de Calcedonia).
Nel so cargu como obispu d'Alexandría, sufrió l'acoso de los arrianos, cuando l'emperador dexábase influyir por estos. Asina foi deteníu y desterráu hasta cinco veces, nes siguientes feches:
Ente les sos prioridaes destacó la evanxelización del sur d'Exiptu, onde designó como primer obispu de Filé al antiguu inspeutor de tropes Macedoniu, estendiendo la so actividá fuera de les fronteres exipcies, hasta Etiopía, onde nomó a Frumencio, obispu d'Axum.
De la so etapa de destierru ente los monxos del desiertu exipciu, adquirió un gran interés pol monacato, influyendo nel accesu de los monxos al sacerdociu, y convirtiéndose en biógrafu d'Antonio Abá, de quien escribió la Vida d'Antonio.
Obres
Escribió enforma a pesar de la durez de la so vida. Los sos escritos apologéticos son Contra los paganos y encarnación del verbu, onde espón razones a favor de la encarnación, refuga'l politeísmu y el paganismu. Nos Discursos contra los arrianos tien un capítulu en qu'espón esta posición y defende les tesis de Nicea. Interesante ye notar que nunca se refier nos sos escritos a l'alma humana de Cristu, argumentu que-y sería d'utilidá nes sos disputes colos arrianu. Otru autores como Oríxenes nun duldar en remanar la doctrina de la completa humanidá de Jesús pa trepar tantu contra'l arrianismu como contra'l apolinarismo. A la indecisión de Atanasiu nesti sentíu debe'l que se fale de Logos-sarx contraponiéndolo al Logos-home como si de la naturaleza humana, Cristu tomara solo'l cuerpu.
Creíase que'l símbolu Quicumque yera de Atanasiu. Otres obres son:
Tamién tien obres exexétiques cola tema de la virxinidá. Na teoloxía defende'l cristianismu niceo frente a Arrio. Esiste una Trinidá santo y completo: Padre, Fíu y Espíritu Santu; ye homoxénea, los trés persones tienen el mesmu rangu.
Fragmentos de la so obra
''El Fíu nun foi niciáu como se nicia un home d'otru home, de forma que la esistencia del padre ye anterior a la del fíu. El fíu ye renuevu de Dios, y siendo Fíu del Dios qu'esiste eternamente, él mesmu ye eternu. Ye propiu del home, por causa de la imperfección de la so naturaleza, niciar nel tiempu: pero Dios nicia eternamente, porque la so naturaleza ye perfecta dende siempres (Oraciones contra los arrianos I, 14)''.
''Dios esiste dende la eternidá: y si el Padre esiste dende la eternidá, tamién esiste dende la eternidá lo que ye la so rellumada, esto ye, el so Verbu. Amás, Dios, «el que ye» (ὁ ὤν), tien de sigo mesmu'l que ye'l so Verbu: el Verbu nun ye daqué qu'antes nun esistía y depués vieno a la esistencia, nin hubo un tiempu en que'l Padre tuviera ensin Logos (ciencia) (ἄλογος). La audacia empobinada contra'l Fíu llega a tocar cola so blasfemia al mesmu Padre, yá que lo concibe ensin Sabiduría, ensin Logos, ensin Fíu... (Oraciones contra los arrianos I, 25-26)''.
Repercusión
El llabor de Atanasiu tantu nel I Conciliu de Nicea como en tola so llucha contra l'arrianismu foi de gran importancia con repercusiones qu'inclusive lleguen a l'actualidá. A los pocos años de finar Atanasiu l'emperador Teodosio I tomó la decisión de faer del cristianismu niceno o catolicismu la relixón oficial del Imperiu por aciu el Edictu de Tesalónica de 380.
Luanda
Población
Tien una población real de anque según el caberu censu portugués esta sería de 700.000 esto ye por mor de la prollongada guerra civil qu'afeutó a les provincies del sur y este del país qu'atrayeron a la capital un gran númberu de persones esti xorrecimientu ta provocando un grave problema habitacional.
Euphorbia ipecacuanhae
Taxonomía
Euphorbia ipecacuanhae describióse por Carlos Linneo y espublizóse en Species Plantarum 1: 455. 1753.
Euphorbia: nome xenéricu que remanez del médicu griegu del rei Juba II de Mauritania (52 a 50 e. C. - 23), Euphorbus, nel so honor – o n'alusión al so gran banduyu – yá que usaba médicamente Euphorbia resinifera. En 1753 Carlos Linneo asignó'l nome a tol xéneru.
ipecacuanhae: epítetu que vien del tupí i-pe-kaa-guéne, que significa 'planta del cantu del camín que te fai sentir enfermu'.
Óblast de Sarátov
Sarátov (en rusu: Саратовская область, Sarátovskaya óblast) ye unu de los cuarenta y siete óblast que, xunto coles ventiún repúbliques, nueve krais, cuatro distritos autónomos y dos ciudaes federales, conformen los ochenta y tres suxetos federales de Rusia. La so capital ye la homónima Sarátov. Ta allugáu nel distritu Volga llindando al norte con Penza y Uliánovsk, al este con Samara, al sur con Kazakstán y al oeste con Volgogrado y al noroeste con Vorónezh y Tambov. Les ciudaes más importantes inclúin a Balakovo y Engels.
Demografía
La mayor parte de la etnia alemana que, dende 1763, vivía na zona foi escorrida por causa de la so fe cristiana. A En 1941 Stalin borró del mapa la República Autónoma de los Alemanes del Volga, abrasó les families y los alemanes del Volga fueron obligaos a realizar trabayos forzaos, mientres otros yeren executaos ensin más. Quien pudieron sobrevivir, como asina tamién dellos de los sos descendientes, empezaron a repatriase a partir de 1990. El consuláu alemán en Sarátov cerró en xunu del 2004, declarando que solo quedaben 18.000 alemanes nel óblast (incluyendo a 2.000 na ciudá de Sarátov).
Tipu espectral
La diagrama Hertzsprung-Russell rellaciona la clasificación espectral cola magnitú absoluta, lluminosidá y temperatura superficial de les estrelles. Esiste una regla nemotécnica pa recordar la secuencia, consistente nuna frase n'inglés que les sos pallabres empiecen por eses lletres: Oh Be A Fine Girl/Guy/Gay, Kiss Me Right Now Sweetly. Tamién esiste una regla mnemotécnica n'asturianu: ¡Oh, Bienllegaos Afamaos Feligreses!, Glayó Krispín Mientres Regaba los Nuesos Sabugos. centre|thumb|500x500px|Rellación ente tipu espectral y tamañu de les estrelles
El Eco de Cabranes
El Eco de cabranes foi una revista ilustrada d'intereses llocales espublizada en Cabranes ente 1906 y 1914. De primeres tuvo una periodicidá quincenal pasando dempués a ser mensual. Foi fundada y dirixida por Jesús Arango Álvarez y Cesáreo del Valle Junco. Collaboraron n'El Eco de Cabranes, ente otros, Jésús G. Rovés, Rafael y Ramón Corripio o José Noriega Pertierra.
Muscisaxicola alpinus
La dormilona gris (Muscisaxicola alpinus) ye una especie d'ave de la familia Tyrannidae, qu'habita'l noroeste d'América del Sur.
Distribución y hábitat
Esta especie distribúyese en Colombia, y Ecuador. Vive n'árees semiáridas, abiertes de camperes curties, cascayoses; tamién en fasteres abiertes predreses o en ribayos.
Comportamientu
Xeneralmente busca alimentu solitario o en pareya, dacuando en pequeños grupos. Aliméntase d'inseutos.
Taxonomía
La llocalidá tipu d'esta especie ye: «Quito, Ecuador». Foi considereda conspecífica con Muscisaxicola griseus, pero estudio d'ADN molecular xustifiquen la separación específica de dambos taxones, siendo 2 especies plenes.
Subespecies
Esta subespecie subdivídese en 3 subespecies:
Proyeutu Rosetta
El proyeutu Rosetta ye un proyeutu de la Long Now Foundation qu'aspira a arrexuntar toles llingües anguaño en peligru de desapaición. Esta base de datos afiguraríase simbólicamente na creación d'una nueva piedra de Rosetta.
Nos años 2000 ye posible qu'esistieren inda nel mundu unos 7.000 idiomes falaos, cuntando colos dialeutos. La revista Ethnologue publicó toa una llista nuna de les sos últimes ediciones. Según los eruditos na tema, nun par de xeneraciones sumiríen ensin rastru dalgunu alredor de 500 d'estes llingües. Los llingüistes y los etnólogos cunten que entra dientro lo posible que d'esa cifra de 7.000 idiomes, la metá caya en desusu a la fin del sieglu XXI. Ante esta perspeutiva punxéronse d'alcuerdu una serie de científicos, (llingüistes, etnólogos, inxenieros) xuniendo les sos fuercies y les sos conocencies pa escurrir dellos proyeutos nel mundu que pudieren protexer les llingües en víes d'estinción. Unu de dichos proyeutos ye ésti de la nueva piedra de Rosetta
Realización
La idea surdió gracies a la hestoria yá conocida de l'antigua piedra de Rosetta que pudo sobrevivir al traviés de los sieglos hasta que foi atopada por pura casualidá, pero nesti casu ensin dexar l'afayu al azar. De la pieza moderna va tenese conocencia científica y históricu al traviés del tiempu polo que se supón que va ser fácilmente accesible pa los futuros antropólogos y nella veránse escrites y representaes toles llingües pa información de posteriores investigadores. L'equipu pa esta fabricación de la rosetta actual pertenez a la Fundación Long Now de la ciudá de San Francisco, con Jim Mason a la cabeza. El soporte ye un discu de níquel de 7,5 cm de diámetru nel que se grabaron por procedimientos químicos imáxenes microscópiques de los testos y un mapamundi central qu'indica los llugares onde se falen les distintes llingües ellí representaes. Con un microscopiu de namái 1.000 aumentos podrá lleese perfectamente.
Llanzamientu y continuidá
El trabayu y escoyeta pal discu-rosetta terminar nel añu 2002 y el 26 de febreru de 2004 poner n'órbita unu d'estos discos nun llanzamientu Ariane-5 de Kourou na Guayana Francesa. La nave espacial ye de 3 tonelaes y primero va ser ensertada nuna órbita geoestacionaria, antes de ser unviada escontra'l Sistema solar. N'avientu del 2015 la nave va aterrizar nun cometa.
Amás tase faciendo una producción masiva d'estos discos-rosetta, protexíos n'esferes d'aceru pa partilos per tol mundu cola idea de que (anque munchos piérdanse) siempres quede dalgunu pa los estudiosos del futuru.
El trabayu d'investigación llingüística sigue en marcha mientres los primeros años del sieglu XXI. Esiste una base dixital de datos con llistes de pallabres de 4.000 a 5.000 llingües, una especie de diccionariu xigante que va sirvir amás pa conocer meyor la evolución del llinguaxe y les migraciones humanes.
Holanda Septentrional
Holanda Septentrional (en neerlandés: Noord-Holland) o Holanda del Norte ye una de les dolce provincies que conformen l'actual Reinu de los Países Baxos. Al igual que les demás provincies, ta gobernada por un comisionado o comisariu designáu pol monarca y una cámara llexislativa escoyida por aciu sufraxu universal. La capital ye Haarlem; otres ciudaes importantes: Ámsterdam (capital del país), Hilversum, Alkmaar, Zaandam y Hoorn.
Xeografía
Holanda Septentrional ye una península que s'enfusa nel mar del Norte. Más de la metá del territoriu de la provincia foi ganáu al mar (per mediu de pólderes) y atópase físicamente sol nivel del mar. La islla de Texel forma igualmente parte d'Holanda Septentrional.
Historia
Les provincies d'Holanda Septentrional y Holanda Meridional nacieron en 1840 de la división de l'antigua provincia de Holanda. En 1940 dexó les islla de Vlieland y Terschelling a la provincia de Frisia. En 1950, l'antigua islla d'Urk vencer a la provincia d'Overijssel. Na dómina de les Provincies Xuníes, la provincia d'Holanda recibía'l nome de provincia d'Holanda y Frisia Occidental, en referencia a la conquista d'esa parte de Frisia na Edá Media. L'escudu d'Holanda Septentrional entá consiste nes armes d'Holanda y Frisia combinaes.
Conceyos
Holanda Septentrional dende'l 1 de xineru de 2016 estremar en 48 conceyos.