cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Llagu hipersalín
Ente los llagos hipersalinos de Norteamérica destaca'l Llagu Monu de California onde s'atopó la estraordinaria bacteria GFAJ-1.
Peter Dubovsky
Entamó la so carrera profesional en 1989 nel Slovan de Bratislava de la so ciudá natal (onde ganaría la Lliga en 1992), pa ser trespasáu en 1993 al Real Madrid, conquistando'l Campeonatu de Lliga na temporada 1994/95. Nel branu de 1995 llega al Real Uviéu, onde viviría los sos meyores años profesionales hasta la so muerte. Xugó cola seleición nacional absoluta de Checoslovaquia.
Falleció tráxicamente nel branu de 2000 al cayer de lo alto d'un cantil mientres disfrutaba de les sos vacaciones en familia. El Real Uviéu retiró un tiempu'l so dorsal a mou d'homenaxe y siempre foi recordáu emotivamente nel Estadiu Carlos Tartiere.
Saltón (baille)
El Saltón ye un baille tradicional asturianu. Ye de ritmu binariu y báillase a lo sueltu. Acompáñase de gaita y tambor, anque hailos tamién pa violín o travesu. Conozse tamién polos nomes de "saltiquera", "llixeru" o "xiringüelu".
Xéneru cinematográficu
Xéneru cinematográficu refierse a un métodu de dixebrar les películes cinematográfiques en grupos. Típicamente, los xéneros cinematográficos tán formaos por películes que comparten similitúes nos elementos narrativos dende los cualos son construyíos.
Luis Rubiales
Luis Manuel Rubiales Béxar ye un ex-futbolista y dirixente deportivu español, presidente de la Real Federación Española de Fútbol dende'l 17 de mayu de 2018. Foi presidente de l'Asociación de Futbolistes Españoles (AFE). Na so carrera deportiva como futbolista xugó como defensa ente 1991 y 2009. Ye abogáu y direutor deportivu tituláu pola Universidá Camilo José Cela.
Trayeutoria deportiva
En 1991, con 14 años, debutó nel Motril CF, equipu de la so ciudá onde se treslladó a los pocos meses de nacer.
Na temporada 1994-1995, xunir al Valencia CF y un añu más tarde foi convocáu cola Selección Nacional Sub 18.
Na temporada 1996-97, xugó nel Amorós, club de Tercer División del Atlético de Madrid. Mancóse'l rectu anterior de la pierna esquierda. Operó-y el Dr. Pedro Guillén, empezando una amistá que se caltién güei día.
En 1997, Luis Rubiales debutó en Segunda División B col club Guadix CD (provincia de Granada). Pero sufre una recaída de la so mancadura tres 5 partíos xugaos, pasa 3 meses en rehabilitación y el club prescinde d'él. Pasa a xugar pa Gerardo Castillo nel Granada 74 Club de Fútbol Granada 74, de nuevu en Tercer División. Na temporada 1998-99, vuelve al Guadix (que cayó a 3ª en saliendo Rubiales) y acaba la temporada con 10 goles en 47 partíos xugando a les órdenes de Pepe Parejo, siendo un xugador fundamental nel ascensu aSegunda División B.
Ente 1999 y 2003, xugó en dellos equipos: el RCD Mallorca B (2ªB) con Juan Ramón López Caro como entrenador, la UE Lleida (2ºA) y el Xerez CD so la direición d'unu de los sos ídolos de la infancia Bernd Schuster. Dexó esti últimu club por cuenta de los impagos del so sueldu y fichó pol Levante UD na temporada 2003-04. Llógrase l'allampáu ascensu a Primer División per parte del equipu Granota tres 40 años, so la direición téunica del gran Manolo Preciado. Na siguiente temporada 2004-05 debutó nel primer partíu de lliga na máxima categoría del fútbol español un 29 d'agostu de 2004, frente a la Real Sociedad y la resultancia foi empate a unu.
Luis Rubiales foi capitán del Levante UD ente 2007 y 2008 llevando al equipu a ser campeón de la Segunda división española. Na temporada 2003-2004 y 2005-2006, xubió a Primer pero tornen les mancadures a la so rodía esquierda. Aun así, la so contribución a caltener nel club en 1ª llévalu a anovar por 3 años más y a siguir siendo queríu pola afición.
El so xuegu destacaba en defensa y centru del campu, con numberoses asistencies. Ganóse'l llamatu de “Puxu Rubiales” pola so tenacidá y sacrificiu. Como demostración del ciñu de los simpatizantes del club, en 2007 creóse una peña del Levante col so nome: “Puxu Rubiales”.
Na temporada 2007-2008, el Levante sufre una grave crisis económica debida a la xestión de Pedro Villarroel, acabando en Concursu d'Acreedores. Como capitán del equipu, llogró que los sos compañeros cobren la mayoría de les sos nómines dempués de delles protestes fora y dientro del campu. Nesta dómina empezaron los sos contactos cola AFE y otros clubes demostrando la so capacidá de lideralgu.
Finalmente Luis Rubiales camudó d'equipu na temporada 2008-2009 diéndose al Alicante CF (2ªA). Ellí siguieron los impagos y les sos reivindicaciones costáron-y quedase nel banquín práuticamente tola 2ª vuelta.
En 2009 ficha pol Hamilton Academical, equipu escocés de primer división del que se retira profesionalmente en xugando solo 4 partíos y ser escoyíu pola prensa llocal como meyor xugador del partíu en 2 d'ellos.
Con 32 años, empecipia entós la so carrera política col enfotu de representar na Asociación de Futbolistes Españoles los problemes a los que s'enfrenten los futbolistes.
Estadístiques de xuegu
Luis Rubiales xugó como defensa en seis clubes españoles, tantu en Primer división como en Segunda, Segunda B y Tercera. Tamién militó nun club de la lliga Escocesa. Mientres los 298 partíos xugaos nes categoríes profesionales, tantu n'España como nel estranxeru, marcó 1 gol. Mientres xugaba nes categoríes semiprofesionales, anotó otros 10 goles.
Trayeutoria institucional
Luis Rubiales presentar al cargu de presidente de l'Asociación de Futbolistes Españoles (AFE) como rival de Gerardo González Movilla, quien nun tuviera contrincante desque empezó a exercer como tal en 1988. En marzu de 2010, dempués de que Movilla retirara la so candidatura unos díes antes de les votaciones pola división nos vestuarios, convertir en presidente.
Presidente de l'Asociación de Futbolistes Españoles
El sindicatu de futbolistes yera una institución poco activa pero cola llegada de Luis Rubiales volvióse reivindicativa pa tratar de solucionar los problemes económicos que sufríen munchos futbolistes.
A los pocos díes d'empezar les sos funciones nel cargu, dexó clares les sos intenciones anunciando que podría convocar una fuelga y afectar a un clásicu ente Real Madrid y Futbol Club Barcelona.
Nel entamu de la temporada 2011-2012, convocó la primer fuelga en 27 años de futbolistes de primera y Segunda División pa pidir que se roblara un conveniu coleutivu que creara un fondu pa garantizar el pagu de los sueldos de los futbolistes ya impunxera sanciones a los clubes que nun cumplieren colos pagos.
Na temporada 2015-2016, siguió coles reivindicaciones al convocar un parón indefiníu a partir de mayu porque los futbolistes fueron escluyíos mientres la ellaboración del Real Decretu pa la venta centralizada de los derechos de televisión de los clubes de fútbol. La Lliga de Fútbol Profesional (LPF) pidió a l'Audiencia Nacional la suspensión de la fuelga por considerala illegal. Finalmente llegóse a un alcuerdu pol que'l 0,5% de los ingresos añales polos derechos audiovisuales ingresar a la AFE pa destinalos a fines rellacionaos cola meyora de les condiciones llaborales de los futbolistes y fomentar el so insertamientu llaboral una vegada concluyida la so actividá como profesionales del fútbol.
En mayu de 2016 recibe'l premiu honoríficu Golsmedia “pol so llabor en defensa del coleutivu de futbolistes tantu profesionales como semiprofesionales, garantizando los sos derechos llaborales, económicos, formativos y sociales”
Tres l'Asamblea de AFE, celebrada en Valencia'l 26 de xunu de 2016, anunció dalgunes d'eses midíes, ente les que s'incluyíen: un Plan d'Aforru Fin de Carrera por que los futbolistes pudieren aportar a esos fondos cuando se retiraren, un fondu económicu pa situaciones d'emerxencia y la puesta en marcha d'una serie de servicios que se concentraríen na llamada “Casa del futbolista”, como un centru médicu, un llaboratoriu d'investigación muscular y concentraciones por que los xugadores ensin equipu pudieren entrenar y recuperase de les mancadures.
En xunu de 2016 anunció que yera la so intención proponer a l'Asamblea de AFE la integración de les futbolistes femenines na asociación como miembros de plenu derechu. Oxetivu que llogró col sofitu unánime de tolos asambleístas. Tres la integración créase'l Comité de fútbol Femenino AFE.
Amás de la presidencia de la AFE dende 2010 ye miembru de la comisión directiva del Consejo Cimeru de Deportes (CSD), miembru de la xunta directiva de la Real Federación Española de Fútbol (RFEF), dende 2011 forma parte de la mesa pal diálogu social nel Deporte Europeo (Bruxeles), dende 2012 ye miembru del Comité estratéxicu del fútbol profesional de la UEFA (Nyon), dende 2013 ye vicepresidente del Comité executivu de la Federación Internacional de Futbolistes Profesionales (FIFPro) y miembru dende 2010. De 2014 hasta xunetu de 2017 foi presidente de la xunta directiva de la Mutualidá de deportistes profesionales (MDP); miembru dende 2010.
Presidente de la Real Federación Española de Fútbol
El 17 de mayu de 2018 Luis Rubiales convertir nel socesor d'Ángel Villar como presidente de la Real Federación Española de Fútbol (RFEF), dempués de llograr la mayoría absoluta na votación de l'asamblea celebrada na Ciudá del Fútbol de Las Rozas. L'ex presidente de l'Asociación de Futbolistes Españoles (AFE) llogró 80 votos por 56 de Juan Luis Larrea, más unu en blancu.
Nel so discursu, Rubiales utilizó un tonu conciliador asegurando que tolos estamentos van tener sitiu na Federación, inclusive aquellos que nun-y votaron: "Quiero una Federación pa toos". Avanzó que pretende construyir un organismu líder en tresparencia, dedicar esfuercios al fútbol modesto ya incorporar a la muyer a los cargos directivos.
El día 13 de xunu de 2018, dos díes antes del debú de la Selección Española nel Mundial de Rusia, destituyó al entrenador del combináu español Julen Lopetegui, en revelándose la contratación del seleccionador cesáu pol Real Madrid.
Dorsal Central del Índicu
La Dorsal Central del Índicu ye una llende de plaques tectóniques diverxentes ente la placa Africana y la placa Indoaustraliana que treviesa les rexones occidentales del océanu Índicu. La seición norte de la dorsal denómase dorsal de Carlsberg. La dorsal central del Índicu estiéndese dende'l puntu triple de la islla de Rodrigues hasta la zona de quebra d'Owen. Les islles de San Pablo y d'Ámsterdam son partes emerxentes d'esta dorsal.
Ayumi Kaihori
Ayumi Kaihori (海堀 あゆみ, ), ye una ex-futbolista xaponesa.
Plouaret
Plouaret ye una comuña francesa del departamentu de Côtes-d'Armor, na rexón de Bretaña. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Aeropuertu Internacional de Keflavík
L'Aeropuertu Internacional de Keflavík (Keflavíkurflugvöllur), tamién conocíu como Aeropuertu Internacional de Reikiavik-Keflavík ye l'aeropuertu más grande d'Islandia y el principal hub pa tresporte internacional del país.
Ta asitiáu na península de Reykjanes, a unos 50 quilómetros al sur de la capital islandesa, Reikiavik. L'aeropuertu cunta con tres pistes d'aterrizaxe, de les cuales dos tán n'usu, una de 3065 metros y la otra de 3054 metros, dambes con un anchu de 60 metros y tien una área de 25 km².
L'aeropuertu ye operáu pola empresa pública Isavia y sirve como centru de conexones principal pa l'aereollinia bandera Icelandair y l'aereollinia de baxu costo WOW Air. De normal, l'aeropuertu ta dedicáu a realizar vuelos internacionales namái La posición xeográfica d'Islandia nel mediu del Océanu Atlánticu norte dexa a les aereollinies realizar vuelos tresatlánticos ente América del Norte y Europa con una sola parada nel aeropuertu. Pel branu, l'aeropuertu ufierta vuelos nacionales programaos a Akureyri, ciudá al norte d'Islandia. Los demás vuelo de cabotaxe dientro d'Islandia realizense dende l'Aeropuertu de Reikiavik.
thumb|left|Interior de la terminal del aeropuertu.
Accidentes ya incidentes
El 12 de xunetu de 2013, un prototipu de Sukhoi Superjet 100 realizó un aterrizaxe de banduyu mientres un vuelo de prueba. La causa del incidente ta siendo investigada poles autoridaes.
Patriciu d'Irlanda
}}
Patriciu yera fíu de Calpurnius, un diáconu cristianu que tamién yera decurión, un altu cargu civil, amás de tener tierres y disponer de serviciu. El so güelu, Potitus, tamién yera relixosu y ye presentáu como presbíteru. Fontes posteriores informen que la so madre llamábase Concessa y que Patriciu podría tener tamién nomes de raigañu britónica: Magonus o Succetus.
Cuando Patriciu yera inda un adolescente, a la edá averada de 16 años (Conf., 1) foi fechu prisioneru mientres una incursión de pirates escotos, que tamién significó la destrucción de la casa de la familia (Epist., 10), siendo lleváu a Irlanda y esclavizado. Nos sos escritos solo menta un nome de llugar que dexe alcontrar la zona onde vivió n'Irlanda: xibla Flocuti, esto ye, el 'monte de Flocut', asitiáu cerca del «mar occidental» (Conf., 23). Propunxéronse delles alternatives nes proximidaes de la mariña noroeste d'Irlanda. Ente les que cunta con un consensu más xeneral ye la zona d'antiguo montiega de Killala nel condáu de Mayu. Sía que non tuvo cautivo seis años (Conf., 17), tiempu nel que dispunxo d'un maestru y bien probablemente aprendió a falar irlandés, hasta que, según el so rellatu, un suañu anunciólu que la so llibertá taba próxima y un barcu taba esperándo-y, polo que decidió escapar y caminó unes doscientes milles (unos trescientos quilómetros). Esto asitiaría'l so destín na mariña sur d'Irlanda, daqué más coherente coles sos esplicaciones qu'un viaxe escontra l'oeste, esto ye, en dalgún puertu asitiáu ente Bantry y Wexford, onde efeutivamente atopó un barcu, que'l so capitán y tripulación yeren paganos, quien lu almitieron, y, tres tres díes de navegación, llegó al so destín.
Dada la escasez de datos concretos qu'ufierta Patriciu nel so Confessio, la siguiente ye la etapa del so itinerariu que dio llugar a más interpretaciones contrapuestes. La so descripción supón que'l so regresu a Britania nun foi inmediatu, pos tres díes paez un tiempu demasiáu llongura pa la travesía del mar d'Irlanda y amás sábese que los puertos del sur d'Irlanda calteníen na dómina un activu comerciu cola Galia, polo que'l so destín más probable paez el noroeste de la península de Bretaña. Esiste una enraigonada tradición qu'asitia a Patriciu visitando bien distintos llugares, yá sía na Galia, como Auxerre, o inclusive más alloñaos, como'l monesteriu de Lérins na isla Saint-Honorat, o la mesma ciudá de Roma, pero la so narración solo consiste en describir un itinerariu de ventiocho díes al traviés de tierres dafechu ermes hasta llegar a un llugar habitáu (Conf., 22). La estancia na Galia infierse, ensin que pueda refugase hasta qué punto tradiciones posteriores tean basaes en sucesos reales, del fechu de que ye l'únicu otru llugar mentáu explícitamente nos sos escritos (Conf., 43 y Epist., 14), y tamién de que'l llatín qu'emplega paez presentar carauterístiques que solo pueden aprendese ellí, anque l'argumentu depende de la rellación ente'l llatín faláu y l'escritu por Patriciu, que ye'l que conocemos, de lo enllargada que pudiera ser la so estancia, lo mesmo que de la persistencia del llatín vulgar común na Britania del SIEGLU|V||s}}. Tamién ye complicada la cronoloxía, y el contestu d'un viaxe per tierres desérticas nel continente intentóse rellacionar tantu coles invasiones que sufrió la Galia nel añu 407, como cola rebelión de los armoricanos de Tibatto en 437.
Patriciu acabó convirtiéndose en predicador del Evanxeliu n'Irlanda, islla que nesos tiempos atopábase estremada en numberosos cles sometíos a la poderosa autoridá de los druides. Afíxose perbién a les condiciones sociales del llugar, formando un cleru local y delles comunidaes cristianes, respetando les tradiciones y costumes propies de los sos habitantes. Conózse-y como'l Apóstol d'Irlanda, onde morrió hacia l'añu 461 de vieyera.
Escritos
Caltiénense dos escritos procedentes de Patriciu: la Confessio y la Epistola ad milites Corotici. El títulu de la primera procede del propiu autor, ente que el de la segunda deducir del so conteníu, yá que ye una Carta empobinada a los soldaos de Coroticus, y débese a qu'un grupu de conversos que Patriciu bautizara fueron asesinaos o prindaos como esclavos por Coroticus, xeneralmente identificáu con Ceretic Guletic, el primeru de los reis conocíos del Reinu de Strathclyde.
Festividaes y legáu
La so fiesta, el Día de San Patriciu, celébrase'l 17 de marzu y tien enforma enraigono n'Irlanda, d'onde ye patrón. San Patriciu tuvo qu'esplicar una vegada lo que yera la Santísima Trinidá. Por que toos lo entendieren, utilizó un trébole como amuesa, esplicando que la Santísima Trinidá, al igual que'l trébole, yera una mesma unidá, pero con trés persones distintos. La primer fueya de trébole yera'l Padre, la segunda yera'l Fíu y la postrera l'Espíritu Santu. Depués d'ello, el trébole de tres fueyes que representa a los trés persones de la Trinidá, pasó a ser un símbolu de la ilesia d'Irlanda.
San Patriciu escribió una carta d'agradecimientu que dicía lo siguiente:
Cruces acomuñaes col santu
Un interés ye que dos tipos de crucies, el símbolu de martiriu, son acomuñaes con San Patriciu, cuando'l santu finó pacíficamente. Una ye la cruz patada, datando a cerca del añu 1461. En 1783 fundóse la Orde de San Patriciu n'Irlanda, y a ta débese l'orixe de la Cruz de San Patriciu, una cruz na forma de X de colorada sobre blancu.
Patriciu na lliteratura
Patriciu ye protagonista de la comedia relixosa El purgatoriu de San Patriciu (1636) de Pedro Calderón de la Barca, inspirada na narración Vida y purgatoriu de San Patriciu (1627) de Juan Pérez de Montalbán.
Investigaciones más recién
En 2011, l'investigador de la University College Dublin, Roy Flechner, publicó una investigación na que ponía en dulda escribir por el mesmu Patriciu al respective de la so captura por pirates. L'estudiu suxure que Patriciu podría escapase a Irlanda pa evitar tener qu'ocupar el puestu del so padre como decurión, o recaldador d'impuestos, un cargu de facto hereditariu, que resultaba ser una xera cada vez más ventureru pol aumentu de la inestabilidá político y económico en Britania, que remataría en 410 col colapsu de la ocupación romana de la islla de Gran Bretaña. Ente los argumentos remanaos por esti investigador, tán les acusaciones arramaes contra él, tal que señala'l mesmu Patriciu, polos sos contemporáneos, de dir a Irlando p'arriquecese y de ser yá un home fanegueru al so regresu a Irlanda.
Enllaces esternos
EWTN Biografía * –
Plouasne
Plouasne ye una comuña francesa del departamentu de Côtes-d'Armor, na rexón de Bretaña. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Pedro Canel Acevedo
Pedro Canel Acevedo foi un abogáu, arqueólogu y escritor nacíu n'El Horto, perteneciente a la llocalidá de Prelo (Bual, Asturies), en payares de 1763, nel senu d'una familia de noble llinaxe.
Estudió abogacía n'Uviéu, llicenciándose en 1788. En 1803 foi sodelegáu de Montes nel conceyu asturianu de Cuaña, estremeru col so Bual natal. Al añu siguiente viaxó a Méxicu y, en 1805, al so regresu a España, el so barcu foi asaltáu polos ingleses, siendo lleváu prisioneru mientres unos meses a Inglaterra. En 1807 fíxose miembru de la Sociedá Económica d'Amigos del País y un añu dempués, mientres la invasión francesa, foi nomáu comandante de les fuercies militares de Navia pola Xunta Xeneral del Principáu. A la fin d'esi añu viaxó a Madrid y Sevilla con ocasión de la Xunta Central. En 1810, foi nomáu capitán d'Alarmes del Principáu, cargu col que tornó a Asturies.
Al reinstaurarse el réxime absolutista de Fernandu VII (1814), abellugar en Cuaña, onde se punxo a investigar nes escavaciones arqueolóxiques, lo que lu llevaría a ser nomáu, nel añu 1818, académicu correspondiente de l'Academia de la Historia. Empezó entós a tener problemes cola Inquisición, que calificaba d'herética y impía la so obra, pero la Constitución de 1820, que restituyó'l lliberalismu, salvar. Nesi mesmu añu fixo miembru de l'Asociación Constitucional de Patriotes Honraos d'Asturies, d'Uviéu. Al volver enllantase'l réxime absolutista de Fernando VII (1823), retirar a les sos posesiones de Cuaña. Treslladáu nos últimos tiempos de la so vida a Salave (Tapia, Asturies), finó ellí'l 12 d'agostu de 1840.
Fonte: Biografía na web de vivirasturias.com
Óblast de Sumy
L'Óblast de Sumy (n'ucraín: Сумська область, en rusu: Сумская область) ye un óblast nel nordeste d'Ucraína. La so capital ye la ciudá Sumy.
Ta asitiáu nel puntu d'intersección de dos ríos, Psel y Sumka. Según delles hipótesis, del nome del segundu provién el de la ciudá: Sumy.
Xeografía
thumb|left|Mapa en [[idioma rusu|rusu del ríu Desná (Десна) que forma parte de la frontera noroeste ente'l óblast de Sumy col d'Chernihiv]] El so territoriu llinda al norte con Rusia. Ocupa una superficie de 23.834 km², una área similar a la de la Comunidá Valenciana (España).
Historia
La zona d'asentamientu de Sumshchyna empezó hai unos 15 mil años. En V-III mileniu antes de Cristu. y. La rexón foi habitada por tribus de la caza y la pesca. Dende finales del tercer mileniu aC y principios. AC vivíen en tribus Sumy agrícoles y de llendo. Nes veres del Seimas, Sula, y PSLA Vorskla atopen más de 70 asentamientos, aldegues y túmulos funerarios.
Dende'l sieglu I antes de Cristu. Antes de Cristu, tol territoriu de l'actual rexón de Sumy yera parte de la tierra na que los primeres vivíen tribus eslaves. Nel sieglu VII-X. tol territoriu habitáu Sumshchyna Siveryany tribu eslavu. El llargu procesu de desenvolvimientu sociu-económicu de los eslavos orientales causáu la formación de les rellaciones feudales y la formación d'unu de naymohutnishyh del so tiempu - Rus de Kiev, el grandor de los cualos i mohutnist Hrushevsky escribió: "A la fin del sieglu IX. Pa munchos la tierra pertenecía a Kiev, los príncipes de Kiev dio un homenaxe - non yá a Ucrania, sinón tamién a otros, inclusive en teperishniy Petersburgu y Moscú.
Rus de Kiev a la tierra que se Sumshchyna. Asitiáu nes tierres utilizaes estepa frontera, a pesar de los constantes ataques kochivnykiv comparativamente taba densamente poblada. Nel territoriu de la rexón conocida más de 80 antiguos asentamientos, los asentamientos, mohylnykiv. Sacante pequeños pueblos y grandes ciudaes esisten, de los cualos diz litopysy davnoruski: V'yahan, Putyvl, Popash, Hlújiv, Zartyy. El territoriu de la rexón de Sumy foi l'escenariu de la guerra mizhknyazivskyh feroz, especialmente nos años 40 del sieglu XII. Usando mizhusobytsi feodalni, Polovtsi aumentu de la presión en ruski tierra. La nuesa tierra, la so xente, una fazaña i Slavi, la derrota d'erru i dedicada nayvydatnishu Kiev nota Rus - "Historia d'Igor.
A principios de los años 20's XIII. d'Oriente llegaron les hordas mongoles Tatarski. El grandor i cayente i opresión zminylasya mohutnist. Nos 50's y 60's del sieglu XIV. la nuesa rexón foi parte de la Gran knyazivstva Lituana Richi. Rus de Kiev gloria intentó anovar Bogdan Khmelnitsky. Mientres la I Guerra de Lliberación a la muerte esistió ucraín Hetman Estáu, qu'inclúi i Sumy Territoriu, a saber: Hluhivschyna, Konotopschyna, Romenshchyna, Krolevets. Más tarde estes vviyshly Tierra de la Universidá Llibre n'Ucraína y en partir sur-oriental pertenecía Slobozhanschyni. Les principales ciudaes yeren Hlújiv, Krolevets, Konotop, Romney, Putyvl, Sumi.
Tropes de tierra Sumy celebrada Ivan Vygovsky. Equí, so Konotop, tuvo llugar la famosa batalla de Konotop, nos que l'exércitu d'Ucraína ganó a Rusia. En 1708-1709 foi la población de la rexón de Sumy atopar nel centru de la batalla de Mazepa zar de Rusia Pedru I. La traxedia de la xente ye que dellos ciudadanos SOFITU Hetman, otros - el rei, y esto condució a la represión numberosos, víctimes d'execuciones. Ye en Lebedyni se stracheni sofitó la Hetman Mazepa en Sumy proclamó condena manifiestu de Mazepa. Dempués de la destrucción de la capital hetman Baturin capital d'Ucraína Hetman quedó sorda. Dempués de l'abolición de Catalina II nel poder 1764 Hetman a Livoberezhzhi y en 1765, el sistema de reximientu i gobiernu Slobidskiy n'Ucraína na rexón de Sumy estender a Podil alministrativa territorial del imperiu rusu y, de siguío, sacante un curtiu periodu de 1917 a principios de 1919. cuando torne vidrodylas Ucrania derzhavnist - totalitarnoyi el rusu Estáu socialista soviéticu.
Dende'l segundu trimestre del sieglu XIX. Desenvolvimientu ganó tsukrovarinnya d'anchu. condáu Sumy nel númberu que s'atopa nes refineríes del so territoriu quedó en segundu llugar n'Ucraína y les cantidaes d'azucre llamao capital. Fundada en 1897 en syndykati AÑU azucre protagonismu pertenecía saharozavodchika Sumy - Kharitonenko i Tereshchenko.
rexón de Sumy establecíu pol Decretu del Sóviet Supremu de la URSS, xineru 10, 1939. El grupu incluyó a 12 distritos de la rexón de Kharkiv (Bilopil's'kyi, Velykopysarivskyy, Hrunskyy, Krasnopol'skaya, Criobioloxía, Miropolskaya, Ohtirsky, Sumy, Trostyanetsky, Ulyanovsk, Hotinskaya, Shtepivskyy), 17 distritos de la rexón Chernigov (Burinsky, Glinsky, Glukhivsky, Dubov'yazivskyy, Konotop, Krolevets, Nedrigaylovsky, Putivlsky, Romenskiy, a mediaos de Budskyy, Smelivskyy, Talalayivskyy, Hylchytskyy, Coloráu Shalyhynskyy, Shostkinsky, Yampolsky) y 2 Raion (Lypovodolynskyy, filial).
Economía, cultura, educación
Empreses más importantes:
Sumy ye un centru científicu d'educación:
Hai trés universidaes, una academia, muséu d'etnografía territorial, muséu d'Arte, muséu d'Antón Chéjov, el teatru dramáticu y l'infantil y una sociedá filarmónica.
Vaqueiru d'alzada
thumb|Semeya dúna boda vaqueira Los vaqueiros d'alzada son un ensame étnicu ya cultural d'Asturies y Lleón que viven de la ganadería, que realicen según el modelu d'esplotamientu particular mediante una treshumancia estacional. Nel mes de mayu, la familia vaqueira dexa'l pueblu d'iviernu y desplázase xunta'l so ganáu, a les brañes ya los pueblos de branu, nes fasteres de pastial de los puertos monteses, u permanecen dica'l mes d'ochobre. Cola arrivada de los cutos del iviernu, tornen col ganáu ya preseos a los pueblos d'iviernu.
Los vaqueiros d'alzada emparéyense ente ellos, desarrollando una cultura y un folklor mui axeitáu y curiosu, d'orixes ancestrales ya tresmitíu ente xeneraciones, que llegáu a los nuestros díis práuticamente inalteraáu, por esta sida son consideraos un grupu social xebráu.
Los vaqueiros d'alzada constituyen una de les cultures vives más importantes d'Asturies pola so inalterable variacion a lo llongo de los sieglos ya pesie a les discriminaciones xufríes pola Ilesia ya los xaldos, población asentao nes faces llabriegues del occidente d'Asturies dende la Edá media. Los vaqueiros estiéndense per tol occidente d'Asturies ya güei reconozse-yos polos sos apellíos Berdascu, Boto, Ḷḷorences, Redrueḷḷu, Gayu, Canu, Feitu, Garríu, Barreiru, Parrondu, Freixe, ente otros.
Boda vaqueira
La boda vaqueira ye un actu que se celebra na braña d'Aristébanu, asitiada ente los conceyos de Valdés y Tinéu. Esta folixa consiste nun enllaz d'una pareya pol ritual vaqueiru. La pareya sal del pueblu colos vaqueiros d'honor, que son el séquitu, grupos de danza tradicional y cola cama nupcial.
Na esplanada cellébrase la misa, y pela tarde faisen dances vaqueires.
George Abela
George Abela (en maltés: Ġorġ Abela; ) ye un políticu maltés. Foi ente 2009 y 2014 Presidente de Malta.
Asociación de Fútbol de Malta
En 1982, dempués de sirvir como presidente del Qormi FC, foi escoyíu como presidente de l'Asociación de Fútbol de Malta. Él traxo cambeos nel Ministeriu de Rellaciones Esteriores, y la meyora de la infraestructura, onde'l motivos de formación, un ximnasiu, y construyó una clínica de fisioterapia, ya instalóse el llume artificial. Los xugadores de la Selección nacional de fútbol de Malta fueron contrataos per primer vegada na formación sobre una base profesional.
Partíu Llaborista
Dempués de diez años, en 1992, dexó'l cargu y tomó el puestu de Vicepresidente responsable d'Asuntos de les Partes nel Partíu Llaborista. Tres la victoria eleutoral del partíu en 1996, foi designáu como Asesor Llegal del Primer Ministru, Alfred Sant, y, por tanto, asistió a xuntes de gabinete. Él arrenunció a esti puestu en 1997 arriendes de desalcuerdos col Primer Ministru Alfred Sant. En 1998 rompiéronse tolos venceyos col Partíu del Trabayu informó, por cuenta del so desalcuerdu cola parte executiva la decisión de llamar a una puesta eleición que se consideró necesaria por cuenta de la crisis parllamentaria nel momentu d'esplegue. Nel añu 2000, país perdió'l favor de la Unión Xeneral de Trabayadores de l'alministración y oficialmente rotu tolos venceyos cola organización.
Dende l'añu 2000 camudó'l so enfoque a la práutica xurídica privada, en calidá de consultor xurídicu de diverses entidaes gubernamentales, incluyida la malta de Mediu Ambiente y de Planificación (MEPA) y la Xunión Europea Malta Directivu Comité d'Aición (MEUSAC). Esto, y la so persistente crítica pública de la Unión, los medios de comunicación llevó a especular alrodiu de un nuevu atopáu afinidá cola alministración nacionalistasobremanera col entós Primer Ministru Edward Fenech Adami y ministru del gabinete Austin Gatt. Estes especulaciones demostráu ser bien influyentes nel 2008 el lideralgu del Trabayo concursu. Tamién actuó como asesor xurídicu a cuatro recién fundada sindicatos, incluyíos el cargadores de muelle Malta Sindicatu.
Impugnóse la eleición de nuevu líder del Partíu Llaborista tres la dimisión de Alfred Sant, en 2008, xunto con Evarist Bartolo, Marie Louise Coleiro Preca, Joseph Muscat y Michael Falzon. El lideralgu decidió impugnase per mediu d'una segunda vuelta ente Mascate y Abela, que tuvo llugar el 6 de xunu de 2008. Abela en segundu llugar con 291 votos (33,64%), los Joseph Muscat que llogró 574 votos (66,36%). Acabante escoyer Joseph Muscat darréu convidar a participar n'asuntos de partíu nel marcu del nuevu lideralgu, y Abela foi nomáu como representante del Partíu Llaborista de Malta na XE Directivu Comité d'Aición (MEUSEC).
Presidencia
El 12 de xineru de 2009, el Primer Ministru Lawrence Gonzi anunció que'l Gobiernu sofitaba a George Abela como'l siguiente Presidente de Malta. Foi pa tomar el cargu que tenía Eddie Fenech Adami, que'l so mandatu de cinco años como Presidente de Malta terminaba'l 4 d'abril de 2009. Esta foi la primer vegada na hestoria de Malta nel qu'un gobiernu nomó a un Presidente de la oposición. Abela arrenunció a MEUSAC y al Partíu del Trabayu. El 1 d'abril de 2009, la Cámara de Representantes aprobó a George Abela como la 8 ª presidente de la República. La moción foi sofitada por Joseph Muscat el líder de la oposición y por Gonzi, el Primer Ministru. El 4 d'abril de 2009, al mediudía, George Abela xuró como Presidente de Malta. Tres les eleiciones presidenciales de 2014, dende'l 4 d'abril foi asocedíu nel cargu pola nuevu presidenta del país, Marie-Louise Coleiro Preca.
Michi Goto
Michi Goto (後藤 三知, ), ye una futbolista xaponesa.
Pedro Casariego Hernández-Vaquero
Biografía
Yá dende la so tienra infancia uvieína, el mozu Pedro destaca pola so capacidá y habilidá de pintar, na so adolescencia realiza una esposición na galería Santu d'Uviéu. En 1946 viaxa a Madrid pa cursar estudios d'Arquiteutura na Escuela Téunica Cimera d'Arquiteutura. Dende entós el so llabor como arquiteutu perfílase como primordial. El so llabor centrar na ciudá de Madrid, dalguna amuesa puede atopase n'Uviéu como ye'l casu del Mercáu d'El Fontán, o la rehabilitación del Teatru Campoamor. Ye a partir del añu 1973 cuando retoma la so vocación de pintura y amuesa les sos cualidaes.
Obres
Les obres arquiteutóniques de Pedro concentrar en Madrid, dalgunos d'ellos formen parte del panorama urbanu de Madrid: La so casa particular en Aravaca (Madrid, 1967).
Jakob Roggeveen
thumb|450px|Carta qu'amuesa la ruta del viaxe de Roggeveen. Jakob Roggeveen foi un almirante neerlandés, recordáu pol so descubrimientu, pa occidente, de la Islla de Pascua'l 5 d'abril de 1722, mas de mil años dempués de ser yá afayada por navegantes polinésicos mientres un viaxe d'esploración n'Oceanía.
Biografía
El so padre, Arent Roggeveen, yera matemáticu con muncho conocencia de l'astronomía, de la xeografía, y de la teoría de la navegación. Ello ye que él ocupóse col estudiu de la mítica Terra Australis, ya inclusive consiguió una patente pa dicha escursión exploratoria. Asina, presentó una propuesta de viaxe d'esploración a la Compañía Holandesa de les Indies Orientales (Verenigde Oost-Indische Compagnie - VOC) que foi aceptada, pero los conflictos ente España y les Provincies Xuníes de los Países Baxos provocaron que se retardara.
La vida d'esti marín, antes d'esti viaxe, foi abondo ocupada: estudió lleis y el 30 de marzu de 1683, facer de notariu de la llocalidá de Middelburg, graduóse como doctor en Derechu na Universidá de Harderwijk el 12 d'agostu de 1690, casóse con Marija Margaerita Vincentius, que morrió n'ochobre de 1694. En 1706 xunir a la Compañía Holandesa de les Indies Orientales, exerciendo como maxistráu ente 1707 y 1714 nes Indies Orientales Holandeses (actual Indonesia), específicamente en Batavia (güei Jakarta). Al volver a Middelburg recuperó'l proyeutu del el so padre y consiguió la comandancia d'una espedición al cargu de la Compañía Holandesa de les Indies Occidentales (West-Indische Compagnie - WIC).
Viaxe d'esploración de la Tierra Austral
L'oxetivu de Roggeveen yera atopar la Tierra de Davis, que describiera'l pirata inglés delantre de la mariña de Chile y, dempués, atopar el continente austral (Zuidland) siguiendo les indicaciones de Willem Schouten que, n'el so viaxe, supunxera que s'atopaba cerca de les Tuamotu. Partió con tres barcos, Arend, Thienhoven y Afrikaansche Galey, ayudáu especialmente pol capitán Cornelis Bouman y con doscientos setenta tripulantes.
Fixeron escala en Brasil, onde primeramente fueron recibíos a tiros. En doblando'l cabu de Fornos, visitó'l archipiélago Juan Fernández. En llugar d'atopar la Tierra de Davis, el domingu de Pascua afayó y esploró la islla de Pascua. Dempués siguió aproximao la mesma ruta que la del viaxe de -y Maire y Schouten al traviés del archipiélagu Tuamotu, que bautizó como "el Llaberintu". Perdió'l Afrikaansche Galey y, ante la necesidá de cebera y la falta de resultaos respecto'l continente austral, decidió dir direutamente escontra Batavia. Pel camín atopó unes islles altes que nun esploró, probablemente Bora Bora y Maupiti, y solo paróse nes islles Manu'a (Samoa), que denominó islles Bouman, una y bones el capitán foi'l primeru en veles.
Llegó a Batavia y foi arrestáu por violar el monopoliu de la VOC, pero finalmente foi compensáu y pudo volver a los Países Baxos. Aparte del descubrimientu de la islla de Pascua, criticóse-y que solo atopara islles yá esploraes enantes y dexó pasar la oportunidá d'esplorar otres islles más grandes y poblaes. Fixéronse dos rellaciones del viaxe, magar con múltiples imprecisiones y delles contradicciones. Nenguna de los dos acreditóse que fora de Roggeveen.
Ruta del viaxe
Roggeveen foi'l decimosestu (16º) marín en dar la vuelta al mundu.
Chinami Suzuki
Chinami Suzuki (鈴木ちなみ) (26 de setiembre de 1989 -) ye un modelu xaponés. Ella tamién trabaya como presentadora de televisión y actriz. Ella vien de Prefeutura de Gifu. En 2009, cuando yera estudiante universitariu, foi escoyida como la chica traxes de bañu Toray. Anguaño ta so un contratu esclusivu cola revista de moda With.
Parque nacional del Bancu d'Arguin
thumb|250px|right|Barcos de pesca nel Parque Nacional del bancu de Arguin. thumb|250px|right|Mapa de la reserva. El parque nacional del bancu de Arguin ye un parque nacional de Mauritania dende'l 24 de xunu de 1976 y que foi declaráu Patrimoniu de la Humanidá pola Unesco en 1989 asitiáu na mariña atlántica, na homónima badea de Arguin, ente les ciudaes de Nuakxot y Nuadibú. Tien una estensión averada de 65 quilómetros de mariña por 30 quilómetros d'anchor.
Trátase d'una zona terrestre, parcialmente banzaosa y otra marítima de 11.900 km², allugada ente'l cabo Blanco y el cabu Timiris, ampliada en 1986. La titularidá del territoriu ye mayoritariamente del estáu mauritanu so supervisión de la Unesco.
La zona terrestre carauterizar por ser una planicie de transición dende'l Desiertu d'El Sáḥara hasta'l Atlánticu que recibe del océanu bancos de borrina qu'apurren una suavización climática notable na llinia costera. La temperatura nun algamar mientres el branu más de 30 graos centígrados y la pluviometría ye escasa, d'unos 40 mm d'agua per metro cuadráu y añu. La fauna constituyir cormorán ente les aves, gaceles y hienes ente los mamíferos y una gran variedá d'inseutos propios de les zones desérticas. Esisten dellos enclaves arqueolóxicos del Neolíticu alcontraos.
La zona marítima forma parte de la plataforma continental mauritana con un cayente bien nidiu qu'apenes algama a lo más los cinco metros de fondura. Nella se enclavan un total de quince islles con una variada fauna d'aves marines. D'ente les especies de fauna más relevantes destaquen cuatro distintes de tortúes marines según una gran variedá de pexes acomuñaos al bancu canariu-saḥarianu de pesca que dexa a la tribu del llugar, los imraguen, caltener la so manera de vida tradicional na que destaca la pesca con ayuda de los delfines.
Destaquen los restos arqueolóxicos, bien en particular los enormes concheros dalgunos de dellos quilómetros de llargor y decenes de metros d'altor.
El nivel de proteición ye máximu y l'entrada al parque ta acutada, salvu pa los pocu más de 120 habitantes orixinarios y pal tránsitu de caravanes.
Billy el Neñu
Billy el neñu (Billy the Kid; ) foi un bandidu d'Estaos Xuníos dedicáu al tráficu d'armes y alcohol y al robu de ganáu, lo que fizo que tuviera fuxendo demientres tola so vida. Nacíu en Nueva York, utilizó distintos nomes a lo llargo la so vida, tales como William H. Bonney, Henry McCarty y Kid Antrim, anque'l so nome real yera William McCarthy. Dixo qu'asesinara a 21 homes, pero oficialmente solo se constataron cinco.
Daniel Kaluuya
Daniel Kaluuya ye un actor, escritor y modelu inglés con gran carrera n'Estaos Xuníos.
Conocíu por haber participáu nel segundu episodiu de la primer temporada de la serie de televisión Black Mirror y na película Get Out, pola que llogró una nominación al Óscar como meyor actor y, tamién por apaecer en Skins, primer y segunda temporada.
Carrera
Proveniente d'una familia ugandesa, Kaluuya estudió teatru dende bien nuevu nel St Aloysius College.
Ploubazlanec
Tien una población de y una superficie de  km².
Daniel Kaluuya
Carrera
Empecipióse como actor dramáticu en televisión a empiezos de 2006. Tuvo numberoses participaciones na televisión en series britániques como Silent Witness, Doctor Who, Psychoville, The Fades y Babylon.
En 2011 participó xunto a Rowan Atkinson na película de comedia Johnny English recargáu. En 2015 ver nel rol de Reggie Wayne en Sicariu, película empobinada por Denis Villeneuve.
Nel 2017 encarnó'l papel protagonista de Chris Washington nel filme de terror Get Out, xunto con Allison Williams, Catherine Keener y Bradley Whitford. Gracies a esta cinta Kaluuya ganó un premiu MTV Movie & TV Awards como meyor actor.
Aeropuertu Internacional de Kigali
thumb|La terminal de pasaxeros, vista dende'l frente. L'Aeropuertu Internacional de Kigali, enantes conocíu como Aeropuertu Internacional Gregoire Kayibanda, ye'l principal aeropuertu de Kigali, la capital de Ruanda. Ye la puerta d'accesu principal a tolos destinos del país, y amás sirve como aeropuertu de tránsitu pa Goma y Bukavu nel este de la República Democrática d'El Congu. L'aeropuertu ta allugáu nos suburbios de Kanombe, al este de Kigali, aproximao a doce quilómetros del centru de la ciudá.
En 2004, l'aeropuertu atendió a 135.189 pasaxeros.
Dorsal de Chile
La dosal de Chile, o llevantamientu occidental chilenu, ye una dorsal oceánica o cordal submarín allugada n'en área del Pacíficu sur. Esprender como ramal de la gran dorsal del Pacíficu Oriental, al sur de la Isla de Pascua, nel mesmu área en qu'arrinca la dorsal de Naza. Estiéndese zigzagueando en direición SE por una estensión de 3500 km, de manera qu'actúa como llende ente dos plaques tectóniques: la Placa de Naza, al norte de la dorsal, y la Placa Antártica, al sur. El llevantamientu llega hasta la redoma de la mariña de Suramérica, perdiéndose na Fuesa de Perú-Chile, frente a la Península de Taitao, nel llamáu "Triple Puntu de Chile". Ellí -onde s'atopen tres plaques (Naza, Antártica y Suramericana)- la dorsal entra en subducción so la Placa Suramericana. Esta subducción ye coincidente col movimientu de les plaques separaes pola Dorsal de Chile, pos tanto la Placa de Naza como la Placa Antártica presenten el mesmu enclín xeneral. Pero cola distinción de que la Placa de Naza mover con una velocidá de 8 cm al añu en direición NE, ente que la Placa Antártica muévese 2,4 cm al añu en sentíu Y.
Esta dorsal nun algamar altitú abonda como p'aprucir sobre'l nivel del mar formando islles. El relieve d'esti cordal submarín ye accidentáu, formando irregulares valles y montes submarinos. Una de les formaciones más notables de la dorsal ye la Zona de Quebra Valdivia (ZFV), una falla transformante, que cuerre de Y a O, integrándose a como parte de la dorsal a la mesma llatitú de la ciudá chilena que-y da nome. Esta zona de quebra degola les llendes de la mesma dorsal, proyeutándose, al E, hasta les cercaníes de la mariña de Valdivia y, al O, hasta l'área del Monte Submarín Panov y el Guyot Markov. Delles otres zones de quebra traviesen la dorsal en forma relativamente paralela: ente otres la Zona de Quebra Chiloé, la Zona de Quebra Guafo, la Zona de Quebra Gamblin, la Zona de Quebra Darwin y la Zona de Quebra Taitao, que se interseca col cordal submarín nel Triple Puntu de Chile, na llende SE de la dorsal. La dorsal presenta abondosa actividá sísmica. La so esistencia fuera predicha primero que se confirmara la so esistencia per mediu de sondeos de fondura. A unos 175 km al SO de la llende O de la interseición ente la Zona de Quebra Guafo y la Dorsal de Chile atopa la formación aisllada Bancu Karasev, otru de los principales finxos del relieve submarín de la zona.toca lo azul pa ver la información de la falla
Desiertu de Gobi
El desiertu de Gobi (Говь; ) ye una gran rexón desértica asitiada ente'l norte de China y el sur de Mongolia. Puede considerase unu de los desiertos, o zones desérticas, más grandes ya importantes del mundu. Arrodiar los montes de Altái y les estepes de Mongolia, pel norte; el pandu del Tíbet, pol suroeste; y la llanura del Norte de China, pol sureste. El Gobi ta compuestu por distintes rexones xeográfiques y ecolóxiques, basaes nes sos variaciones de clima y topografía. L'orixe climáticu d'esti desiertu deber a una gran solombra orográfica.
Ocupando'l 30% del territoriu nacional, el gran Gobi de Mongolia toma caprichosos montes, dunes arenoses, vastos pandos, estepes coles sos yerbes arumoses y, en concencia, un mundu animal bien variáu.
Arqueólogos y paleontólogos fixeron escavaciones na cuenca del Nemegt, en partir noroeste del desiertu de Gobi en Mongolia), que ye conocida poles sos ayalgues fósiles, incluyendo mamíferos prehistóricos, huevo de dinosauriu ya instrumentos de piedra prehistóricos, d'unos 100.000 años d'antigüedá.
Etimoloxía
La pallabra «Gobi» ye ambigua, yá que nin en Mongolia nin en China utilizar pa describir una zona específica. En llugar d'ello, el mongol «Gobi» (Говь) (y el chinu gē bì) utilizar pa describir genéricamente el paisaxe de roques y de quixarros del Asia Central. En China, a los desiertos arenosos calientes denominar «Xamo» (o «Shāmò», 沙漠), que s'usa incorreutamente pa denominar el Gobi, yá que solo una pequeña parte ye un desiertu arenosu. Tamién dacuando llámase-y Hànhǎi.
Xeografía
Na so definición más aceptada, el Gobi inclúi'l llargu tramu de desiertu y de zona semidesértica que s'estiende: al este, dende'l pie de los montes Pamir, 77°Y, en direición oeste hasta los montes Gran Khingan, 116-18°Y, na frontera de Manchuria; y al norte, dende les estribaciones meridionales de les cadenes montascoses d'Altái, Sayanes, y Yablonoi, en direición sur hasta los cordales del Kunlun, Altyn Tagh y montes Qilian, que formen los cantos septentrionales de la pandu Tibetanu.
Un área relativamente grande nel llau este de los montes Gran Khingan, ente'l cursu cimeru del ríu Songhua (Sungari) y el cursu cimeru del ríu Liao, tamién dacuando considérase convencionalmente que pertenez al Gobi. Dellos xeógrafos y ecoloxistes prefieren considerar solamente la zona occidental de la rexón de Gobi (como se define más arriba), siendo la cuenca del Tarim, na provincia china de Xinjiang y la cuenca desértica del Lop Nor y Hami (Kumul), otra parte separada ya independiente denomada desiertu de Taklamakan.
El Gobi tien más de 1610 km de suroeste a nordés y unos 800 km de norte a sur. El desiertu enanchar nel oeste, a lo llargo de la llinia que xune'l llagu Bosten y el Lop Nor (87-89°Y). En 2007 entendía un arcu d'una superficie de 1 295 000 km², siendo'l quintu ermu mayor del mundu y el más grande d'Asia. Gran parte del Gobi nun ye de sable, sinón de roca desnuda espuesta.
Clima
El clima del desiertu de Gobi ye estremu, combinando rápidos cambeos de temperatura, non tan solo a lo llargo del añu, sinón tamién en cuestión de 23 hores (cambeos que pueden ser d'hasta 40 °C (89 °F).
Inclusive al sur de Mongolia les temperatures suelen baxar hasta los –32,8 °C (–27 °F), ente qu'en Nala-shan xube hasta los 37 °C (98,6 °F) en xunetu.
Les mínimes permediu pel hibiernu ronden los –40 °C (–40 °F), ente que pel branu les temperatures van de moderáu a caliente, con máximes de 45 °C (113 °F). La mayor parte de la precipitación que recibe cai mientres branu.
Anque los monzones del sureste lleguen a les rexones orientales del Gobi, tola área carauterizar pola so aridez estrema, especialmente mientres l'iviernu. A ello debe les nubes de xelu y nieve qu'asoceden mientres la primavera y principios del branu.