cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Javier Mascherano
FC Barcelona
El 26 de xunetu de 2012 fíxose oficial la so renovación col club catalán hasta xunu de 2016. La so tercer temporada nel club azulgrana conquistó la so tercer Lliga. El 7 de xunu de 2014, Mascherano robló una estensión de contratu col club catalán hasta 2018 y caltuvo la so clausa de rescisión en cien millones d'euros. Cada vez más afitáu na institución blaugrana, foi 2015 ye escoyíu polos sos compañeru como cuartu capitán del equipu. Al terminar la temporada 2015-16, na que'l Barcelona revalidó los títulos de Lliga y Copa del Rei, y tres munchos rumores sobre la so posible marcha del club, finalmente'l 27 de xunetu anúnciase la so renovación por trés temporaes más, hasta 2019.
El 26 d'abril del 2017 marca'l so primer gol cola camiseta blaugrana dempués de 319 partíos. Facer de penalti na goliada por 7-1 sobre'l Osasuna.
Mascherano forma parte de los cinco estranxeros que más partíos xugaron na hestoria del Barcelona, xunto con Lionel Messi, Daniel Alves, Phillip Cocu y Ronald Koeman.
El 24 de xineru'l Barça dedicó-y una rueda de prensa y posó coles sos 18 trofeos consiguíos en 8 temporaes. El 25 de xineru de 2018 recibió un homenaxe del club nel Camp Nou, el capitán Andrés Iniesta dio-y una placa cola so camiseta.
Hebei China Fortune
El 26 de xineru de 2018, ye trespasáu al Hebei China Fortune de la Superliga de China por un monto de 10 millones d'euros.
Seleición Arxentina
Ye'l xugador con mas presencies nel escoyíu con 143 partíos xugaos
En casi toes estes competencies, a Mascherano tocó-y exercer como capitán per eleición de los sos respeutivos compañeros y del cuerpu téunicu;  teniendo notables actuaciones    y cumpliendo amás, una singular estadística: na práutica, xugara hasta esi momentu más partíos pa la Seleición Arxentina que cola camiseta del que yera'l so club, River Plate.
Finalmente, el so debú como internacional na Seleición Mayor producir a los sos diecinueve años, el 16 de xunetu de 2003, nel empate a dos goles contra Uruguái en La Plata, por cuenta de la inauguración del Estadiu Únicu y de la mano de Marcelo Bielsa. Un mes y mediu dempués, debutó en River Plate de la mano de Manuel Pellegrini. El so casu constitúi unu de los pocos en qu'un xugador debutó de primeres nuna Seleición Mayor antes de faelo nun club. Al respeutu, Mascherano daba cuenta de que, magar yera'l más nuevu naquel momentu, eso nun-y interesaba, yá que lo importante yera sentise útil y «dexar dientro de la cancha la vida pola seleición». El so desempeñu y conducta na albiceleste valiéron-y grandes aponderamientos:
miniatura|left|Mascherano na [[Final de la Copa Mundial de Fútbol de 2014.]]
En xineru de 2004 consagróse campeón cola Seleición Arxentina del Preolímpicu Suramericanu Sub 23 apostáu en Chile, siendo'l capitán del equipu y nos años posteriores consigue alzase en dos oportunidad cola medaya d'oru olímpico, nos Xuegos Olímpicos d'Atenes 2004 y nos Xuegos Olímpicos de Beixín 2008, respeutivamente. Llogró dos subcampeonatos na Copa América, na edición de 2004 (onde foi titular con tan solu venti años y unu de los meyores xugadores del tornéu) y na de 2007, convirtiendo nesta última dos goles ante Paraguay y Perú.
Mascherano foi una constante nes convocatories de la so seleición más allá de los diversos direutores téunicos que tuvieron al frente del combináu albiceleste: en 2006 foi convocáu por José Pekerman pa formar parte del plantel arxentín que viaxó a apostar la Copa Mundial de Fútbol de 2006 onde foi titular en tolos partíos. Nesta competencia, Arxentina cayó por penal ante Alemaña n'ocasión d'apostase los cuartos de final del tornéu. Nel siguiente procesu de seleición llega al so puntu más fuerte como referente cuando nel 2008, el (nesi momentu) téunicu de la seleición, Diego Armando Maradona, designar como capitán (inclusive percima de xugadores como Javier Zanetti) y el 19 de mayu del 2010 confirmar como parte integrante de la llista de xugadores que participaron na Copa Mundial de Fútbol de 2010.
Nesta competición, xugó un gran partíu ante Nixeria onde l'Arxentina trunfó por 1:0 con gol de Gabriel Heinze. Depués formó parte del once titular na victoria de la seleición albiceleste por 4:1 ante Corea del Sur. Mascherano foi amonestado nesti partíu, nun participando asina na victoria d'Arxentina por 2:0 sobre Grecia, yá que Maradona caltener pa siguientes partíos. N'octavos de final, participó na victoria d'Arxentina por 3:1 sobre Méxicu y en cuartos de final na derrota con Alemaña 0:4 que produció la eliminación del equipu albiceleste de dichu Mundial. Darréu (depués d'una etapa de interinato) asumió Sergio Batista como entrenador de la seleición, empecipiando un nuevu procesu nel cual confirma a Mascherano como referente. Sicasí, esta etapa nun terminó siendo granible tocantes a resultaos y rendimientu, lo que produció'l despidu repentín de Batista y la asignación d'un nuevu seleccionador, Alejandro Sabella, con cuenta d'enfrentar les eliminatories en víspores al Mundial de Brasil 2014.
Participó nos mundiales d'Alemaña 2006, Sudáfrica 2010 y en Brasil 2014, teniendo como meyor resultáu esti postreru, quedando subcampeón del tornéu.
Seleición nacional
Actualizáu al 29 de mayu de 2018:
Resume estadísticu
20px Actualizáu al postreru partíu xugáu'l 20 d'agostu de 2017.
Carauterístiques como xugador
Mascherano ye un clásicu volante de contención con más quite y recuperación que salida al ataque. En River Plate heredó la camiseta, la posición y el llamatu del so predecesor nesi puestu, Leonardo Astrada,  quien tamién foi'l direutor téunicu que lu afitó na primer división. Pudo llevar dende bien nuevu la camiseta númberu 5 del equipu millonariu col altor esixíu pola afición; camiseta con una escelsa hestoria y que supieron vistir xugadores del calibre d'Américo Gallego, Matías Almeyda y Reinaldo Merlo, ente tantos otros.
Amás, el so llamatu de Jefecito (n'homenaxe al Xefe Leonardo Astrada) respuende tamién a que dende siempres, la so solvencia defensiva, temple y capacidá de lideralgu   carauterizar como xugador. A bien curtia edá'l so baxu perfil, ascendencia natural y un maduror impropiu pa un mozu tan nuevu, foi dignu d'aponderamientu per parte de los sos formadores (exhibir como un arguyu, como «un pequeñu de corazón xigante») per parte de los sos propios pares, y tamién de la prensa deportiva y ex futbolistes que vistieron la camiseta albiceleste:
A pesar de tener esta reconocencia, el mesmu Mascherano dixo en más d'una ocasión que, magar lu tocó ser el referente en distintos equipos, nun-y gusta en sí la pallabra líder», yá que nunca diz lo que daquién tien que faer sinón que «namái trata d'obrar bien pa dar antes l'exemplu» y que tampoco se correspuende cola so forma de ser.
Goles
Llista de partíos onde anotó gol
Campeonatos internacionales
Clubes
Seleiciones nacionales
Fraude fiscal
En 2016 foi condergáu a 1 añu de cárcel por dos delitos de fraude fiscal n'España. El xugador almitió refugar el pagu de los impuestos relativos a los sos derechos d'imaxe en 2010 y 2011. Amás d'a la pena de cárcel, foi condergáu a una multa de 815 000 €. Finalmente, nun ingresó en prisión a la suspensión de la condena.
Vida personal
Ta casáu con Fernanda Morello dende 2008. La pareya tien dos fíos y un fíu: Lola, nacida'l 19 de xunetu de 2006, Alma, nacida'l 12 de xunetu de 2009, y Bruno nacíu'l 12 d'abril de 2017. Amás de la nacionalidá arxentina, tien pasaporte italianu, polo que nun ocupa plaza d'estracomunitariu na Xunión Europea.
Ferdousí
Hakim Abol-Qasem Ferdousí-y Tusí (en persa: حکیم ابوالقاسم فردوسی توسی ), más conocíu como Ferdowsi, Ferdousí o Firdawsi, ye dablemente'l poeta persa más reconocíu. Ye universalmente conocíu por ser l'autor del inmortal Shāhnāma o Llibru de los Reis, epopeya nacional de Persia, anguaño Irán, y la mayor epopeya enxamás escrita por un namái autor. Ye consideráu l'escritor más importante de la llingua persa y unu de los más célebres de la lliteratura universal. Dióse-y el nomatu de «El Señor de la Pallabra».
Biografía
thumb|Ferdousí en Gazna. thumb|Balta de Ferdousí en [[Tus (Irán)|Tus, Jorasán.]] Pertenecía a una familia de ricos nobles terratenientes (dehqan). Casi tola so vida permaneció na rexón del Gran Jorasán, que tomaba les trés provincies orientales del Irán actual, llegando pel norte a Samarcanda y Bukhará (Uzbequistán actual), parte de Taxiquistán y partir oeste de Afganistán. Con éses movióse nel interior de la so estensa provincia viaxando ente Balj, Ghazni y los territorios asitiaos al norte del ríu Oxus.
Caltuvo la pureza de la llingua persa na qu'escribió les sos obres y magar que s'islamizó, nun arabizó los sos vezos nin la so llingua: los dehqans en particular guardaben más estrechamente que'l pueblu les antigües tradiciones orales, los mitos y lleendes perses antiguos. Ferdousí supo aprovechar esta circunstancia pa ellaborar la so epopeya y ellaborar un monumentu lliterariu colo que vio que se taba entamando a perder. Aprovechó'l trabayu de los poetes épicos de la xeneración anterior, como'l del bardu de la corte samaní y poeta zoroastrianu Daqiqi, autor d'una obra inacabada, y prosiguióla, de mou qu'esos milenta versos más o menos quedaron incorporaos a la so gran epopeya Shahnamé, que cunta con 60.000 y ye la epopeya más llarga de la lliteratura tres el Majabhárata.
El trabayu de recuperar tol pasáu, hestoria, mitos y lleendes d'Irán nesta xigantesca epopeya sumiólu mientres trenta años, tantu que desdexó los sos queferes como terrateniente y viose empuestu a vender munches de les sos tierres. Cuando'l Shahnamé tuvo termináu haza 1010, la dinastía Samaní fuera derrocada pola Gaznaví, que nada tenía que ver nin n'orixe nin en llingua cola anterior. Los gaznavíes yeren un pueblu túrquicu d'Asia Central y de fala y cultura túrquica, y, cuando Ferdousí apaeció na corte del gran sultán Mahmud de Ghazni nun foi bien recibíu, yá qu'allababa a una dinastía que nun yera la suya y del pasáu, daqué políticamente incorreuto. L'héroe del poema Rostam ye persa, noble; el sultán yera d'orixe humilde y nun podía identificase con él, col so llinaxe, colos sos vezos, cola so llingua; amás, los turanios (turcos d'Asia Central) quedaben en mal llugar na obra, y magar que'l sultán prometió-y a Ferdousí un dinar d'oru per cada versu (60.000), al pagar dio-y un dírham de plata per cada versu; ofendíu'l poeta, salió del palaciu y según la lleenda dio tol dineru a un vendedor ambulante. Pa cuelmu'l sultán yera suní y Ferdousí chiíta; el poeta dedicó al sultán versos de chancies sobre'l so orixe humilde de fíu de cocineru de la corte samaní. Medrosu de que s'enterara, fuxó a Herat y unos meses dempués a Tus, y d'ellí a Mazandarán. Nesta última provincia foi au atopó a un mecenes nel rei llocal de la rexón, Shariyar, que sí yera persa, anque-y pidió que destruyera los sos versos satíricos escontra'l sultán. Desconozse la fecha exauta de la so muerte, que pudo asoceder ente 1020 y 1025.
Enllaces esternos
‪‪‪‪
Velliza
Velliza ye un conceyu d'España, na provincia de Valladolid, comunidá autónoma de Castiella y Llión. Tien una superficie de 22,67 km² con una población de.
Situación
Velliza instálase sobre un pequeñu tesu qu'apodera la cercana vega del regueru de les Regueras, pos el pueblu alcontrar na interseición de dalgunos de los pequeños valles que de forma pronunciada baxen de les cuestes próximes. Toles sos redolaes paisaxístiques son de los más bellos y atopadizos d'esta parte de los montes Torozos. Atopar ente los términos municipales de Geria, Velilla, Villán de Tordesillas y Matilla de los Caños.
Historia
Magar, dende los primeros años posteriores a la conquista islámica, la monarquía asturiana reaccionó contra'l nuevu poder islámicu, nun foi hasta les aiciones béliques d'Alfonsu I cuando l'intentu de recuperar el terrén usurpáu polos musulmanes adquirió cierta importancia. Entá tuvieron de trescurrir bastantes años por que, llegaos los últimos decenios del sieglu IX, Alfonsu III impulsara la creación d'un sistema defensivu cristianu qu'afitara los territorios que se diben recuperando cola construcción nos mesmos, a lo llargo de diverses fases, de castiellos, castros y otros tipos de fortificaciones. Alfonsu III, tres les victories cristianes nos campos de batalla, llogra apoderar el valle del Duero y tres ellos busca l'afianzamientu de dicha dominación cola construcción de fortaleces, de mayor o menor tamañu, y distinta forma, a lo llargo del llau derechu del ríu Duero. Dientro d'esa actividá enmárcase la llabor de reconstrucción y engrandecimiento de les cortiles militares presistentes en Simancas y Dueñas.
Como zona de reconquista que ye, y ónde s'asitia, nun sería aventuráu pensar que pocos años antes o dempués de la Batalla de Simancas (6 d'agostu del añu 939) creáronse estos pueblos (o bien pasaron a manes cristianes asentamientos, yá presistentes, d'orixe visigóticu o islámicu) de la redolada de Tordesillas, como Velilla (la villa pequeña), Velliza (la villa más pequeña, o, n'otra acepción del diminutivu, el pequeñu mirador o vela: Veliça. Nel Magüetu de les Behetrías de 1350, Velliza figura col nome de VELIÇA, siendo la pronunciación LL una simple consecuencia del falar lleonés de los habitantes de la mesma que tendíen a pronunciar les “L” como “LL”. El mirador qu'esiste na cuesta de Santiago dexa ver los montes de La muyer Muerta, en Segovia, con total nitidez; tola tierra de pinares; Tordesillas al completu; les torres de Serrada o Pozaldez; la contorna de Portillo etc), Villán (villahán o pequeñu conxuntu de cases) etc, como únicu métodu p'afitar el territoriu y afitalo con población cristiana pa evitar que fuera recuperáu polos musulmanes. Dos datos sofiten esta teoría: 1ᵘ) Velilla, Velliza o Villavieja fueron creaos (o a cencielles reforzaos a nivel material y humanu) a lo cimero d'una llomba, como sistema defensivu que facilitara la so proteición frente ataques esternos, y los trés cuntaron con castiellu (nel casu de Velliza, inclusive na actualidá denominar castiellu” a la ilesia, yá que ocupa l'allugamientu onde s'asitió'l vieyu castiellu) de planta ovalada. Esa forma defensiva de construcción ye la típica esplegada pol Reinu de Llión a finales del sieglu IX, buscando llugares con mal accesu, como defensa, y con amplia visibilidá de la llanura. Les edificaciones n'alto buscaben protexese d'eventuales ataques musulmanes y crear puntos fuertes dende onde siguir reconquistar escontra les tierres allende del Duero. Dichu lo cual, tien de reparase que ta demostráu que yá hubo asentamientos anteriores na zona, como'l pobláu visigodu de Simancas, o'l de Gérticos (Wamba). La esistencia de nomes como Geria (que les sos raigaños pueden ser visigodes con significáu de flecha o puñal, o inclusive árabes. Al-Geria na actualidá ye'l nome árabe d'Arxelia, y significa LA ISLA –como la que ta asitiada nel términu de Geria, na confluencia de los ríos Duero y Pisuerga-); el pobláu de Alkamin (claru nome árabe, asitiáu ente Velilla y Velliza, y que s'abandonó nel sieglu XVI); o la mención que fai'l Itinerariu Antonino a la calzada romana que pasaba polos actuales términos de Zamora, Toro, Tiedra, Llixu, Torrelobatón, Velliza, Geria y Simancas; abren la puerta a la posibilidá de considerar la idea de que dalgún d'estos pueblos, reconquistaos polos cristianos, funden los sos oríxenes históricos n'asentamientos anteriores al añu 939, anque tuvieren ensin fortificar.
2ᵘ) Sofita tamién la idea de que Velliza, y otros pueblos estremeros, creáronse (o retomaron el so pulsu cristiano) mientres los años inmediatos a la batalla de Simancas, los siguientes datos: Los Llibros de Copies de Patronatu, del Archivu de Simancas, citen que “les huestes de Ramiro II de Llión, xuníes a les de Navarra y Castiella, esbarataron les del califa Abderraman III que, nun gallaríu estraordinariu, llamada del poder supremu, proponíase acabar colos pequeños estaos del norte. Esta memorable victoria atribuyir a la milagrosa intervención de Santiago y San Millán, que la lleenda dicen engarrar a caballu nel campu cristiano, favor que foi correspondíu con donaciones a la ilesia de Santiago y col establecimientu del votu de San Millán pol Conde Fernán González”. Nun tenemos d'escaecer que la cuesta que s'asitia xunto a Velliza ye la de Santiago, y la advocación de Velliza ye la de San Millán. Demasiaes coincidencies pa ser una casualidá.
Investidura presidencial de Harry S. Truman en 1945
thumb|150px|El 12 d'abril de 1945 el vicepresidente Truman llogró'l cargu de Presidente tres la muerte. thumb|150px|La invistidura de Truman foi una de los dos ceremonies realizaes pol Xefe de Corte Suprema de Stone.
Velliza
Historia
Velliza foi nos sos oríxenes propiedá del rei de Llión. Ello debe a que foi'l rei quién s'encargó d'entamar la repoblación, d'esta parte del territoriu siquier, asitiando nel centru de cada concreta área a un representante de la so autoridá alministrativa, xudicial y militar. Nel casu que nos ocupa'l centru del área taba en Tordesillas, y el términu del mesmu ocupaba ya incluyía los términos de más de 10 pueblos de la contorna, ente los que s'incluyía Velliza. Taba enclavada nel términu de Tordesillas y perteneció a ella hasta 1270, cuando Alfonsu X otorgar a un caballeru del so enfotu llamáu García Martínez (creo qu'esti García Martínez foi'l deán de la ilesia de Cartaxena de 1270 a 1279). La incorporación o perda d'aldegues, por tar en tierres de realengu, correspondía puramente al rei o a la reina. Nel mentáu añu de 1270, Alfonsu X concede al conceyu de Tordesillas, les aldegues de Villalar, Vega de Valdetronco, Villamarciel y Villán en cuenta de Velliza, por ser ésta muncho más rica y que foi concedida al mentáu García Martínez. La perda d'esta parte del términu tuvo de causar malestar na villa, yá que tamién pidió, y consiguió, otres prebendas al rei pol acabamientu sufiertu ante dicha perda.
Investidura presidencial de Harry S. Truman en 1945
La invistidura presidencial de Harry S. Truman de 1945 tuvo llugar el 12 d'abril tres la repentina muerte del presidente Franklin D. Roosevelt.
Velliza
Historia
Darréu, perteneció a Gutierre Gómez Quixada. (Datu estrayíu del Llibru de les Behetrías de 1350. Llibru mandáu faer pol rei pa la exacción d'impuestos, contenía los nomes de tolos pueblos y aldegues so la so influencia.)(La familia Quijada foi tan importante que, ente otros títulos, fueron señores de Villagarcía, Condes de Peñaflor, Señores de Villanueva de los Caballeros, Condes de Fuensaldaña, Marqueses de Vallehermoso etc. Yera familia tan noble que “hasta'l mesmu Quixote se vanagloriaba de baxar d'ella, vía paterna”). En 1370 yera la señora del llugar Aldonza Quijada, fía de Gutierre González Quixada, vilba de Juan González de Bazán (del llinaxe lleonés de los Bazán -anque tomaron el nome del Valle Navarro de Baztán-). Tuvieron una fía, Juana González de Bazán. Esta casó con Pedro Suarez de Quiñones (paez ser que Velliza fuera vendida a Pedro Díez de Sandoval colos sos vasallos y xurisdicción, y que Pedro Suarez de Quiñones volvió mercalu la villa). Muertos Juana González de Bazán y Pedro Suarez de Quiñones ensin socesión, el señoríu pasó al so sobrín Diego Fernández de Quiñones.
Investidura presidencial de Harry S. Truman en 1945
El vicepresident Truman fuera llamáu a la Casa Blanca pola primer dama Eleanor Roosevelt. Dempués de la so llegada informóse-y de que'l presidente Roosevelt morriera. Conmocionáu, El vicepresident Truman pidió a la Sra. Roosevelt, «¿Hai daqué que pueda faer por usté?», a lo qu'ella respondió: «¿Hai daqué que podamos faer por usté? Pa usté ye un problema l'actualidá».
Velliza
Historia
Foi a partir de 1409 (1402 según otres fontes), cuando pasó a tar en manes de la familia Quiñones. Mencía de Quiñones; fía de Diego Fernández de Quiñones, merín mayor d'Asturies y señor de la casa de Quiñones y estáu de Lluna; casóse con Pedro González de Bazán (lo habitual ente los nobles yera casase ente ellos, por esi motivu volvemos atopanos col apellíu Bazán).
Investidura presidencial de Harry S. Truman en 1945
El Presidente del Tribunal Supremu de los Estaos Xuníos, Harlan Fiske Stone, foi llamáu a la Casa Blanca, pa tomar el xuramentu del cargu. Cuando llegó Stone, Truman pregúnta-y si traxera la so propia Biblia a lo que contesto que non, porque nun abarruntaba lo que diba asoceder. Truman fixo juramentado como'l 33 Presidente de los Estaos Xuníos nun armariu de l'habitación sobre les 7:00 PM. Ente los testigos d'esta ceremonia fueron la so esposa Elizabeth Truman, fía Margaret Truman, la Sra. Roosevelt, miembros del gabinete y Presidente de la Cámara Sam Rayburn.
Mientres el xuramentu, Stone incorreutamente dixo «Yo, Harry Shippe Truman», pero Truman contestó correutamente «Yo, Harry S. Truman». Truman nun tenía segundu nome, namái inicial.
Pa Truman foi la so segunda invistidura en 1945, dempués de que Roosevelt tomara'l xuramentu de invistidura del so cuartu mandatu como presidente, el 20 de xineru de 1945, taba a ocho díes de cumplir 3 meses del so cuartu periodu.
Referencies
ISBN 0-8262-1066-X, 9780826210661.
Velliza
Historia
Nel añu 1535 Claudio Fernández de Quiñones, conde de Lluna, vendió la villa a Francisco de los Cobos (1477-1547, secretariu personal del Emperador Carlos I y dueñu de les concesiones de les mines de plata de Perú. Quiciabes a ello debe que les xoyes de la ilesia de Velliza sían de plata, y la mayoría d'entamos del sieglu XVI). Cuando él yá cuntaba cuarenta años y la so futura esposa tan solo catorce, casóse cola so prima María de Mendoza y Sarmiento. El so fíu Diego de los Cobos y Mendoza foi'l primer Marqués de Camarasa, señores de Velliza hasta los nuesos díes, títulu que por descendencia s'atopa na actualidá en posesión de la Duquesa de Feria (Victoria Eugenia Fernández de Córdoba y Fernández de Henestrosa, muyer del duque de Medinaceli, Rafael de Medina y Vilallonga).
Investidura presidencial de Franklin D. Roosevelt en 1945
La invistidura presidencial de Franklin D. Roosevelt de 1945, foi realizada so metanes les privaciones causaes pola Segunda Guerra Mundial, la cuarta invistidura de Franklin D. Roosevelt, celebrar nel Pórticu Sur de la Casa Blanca, en llugar del Capitoliu, el 20 de xineru de 1945. Los desfiles y otres festividaes fueron cancelaos, en concordanza col mala traza de salú de Roosevelt, bien afeutáu yá d'enfermedaes cardiaques y enfisema. Esta foi la única vegada que la tradicional ceremonia de invistidura nun se celebrara a otru día nel Capitoliu. El xuramentu foi alministráu pol Presidente de la Corte Suprema Harlan F. Stone y el posterior discursu foi una de los más curtios de la hestoria d'una invistidura presidencial estauxunidense.
El casu de Franklin D. Roosevelt foi la primera y única vegada qu'un presidente tomó posesión del cargu pa un cuartu periodu. (La Vigésimosegunda Enmienda a la Constitución, ratificada en 1951, llinda la presidencia a namái dos periodos.)
Nube
thumb|300px|Animación de nubes a intervalos de 20 segundos [[gif]] Una nube o ñube ye un hidrometeoro que consiste nuna masa visible formada por cristales de nieve o gotes d'agua microscópiques suspendíes na atmósfera. Les nubes esvalixen tola lluz visible, y por eso vense blanques. Sicasí, dacuando son demasiáu grueses o trupes como por que la lluz travesar, y entós vense grises o inclusive negres. Les nubes son gotes d'agua sobre polvu atmosférico. Depués, dependiendo d'unos factores les gotes pueden convertise n'agua, xarazo o nieve.
Observación de les nubes
Les nubes puen reparase a güeyu y clasifíquense según un sistema internacional creáu a empiezos del sieglu XIX por Luke Howard, químicu inglés que les estremó en cuatro grandes categoríes: El nuesu sistema modernu de clasificación de nubes inclúi munches combinaciones y subdivisiones d'estos cuatro categoríes básiques. Cuando un meteorólogu fala de precipitación, referir a agua, nieve o cualquier forma d'agua líquido o sólida que se bastia, o cai, del cielu. La forma más simple de pluviómetru ye un recipiente de llaos rectos con una escala, o regla, pa midir la fondura de l'agua que cai nél. La mayoría d'estos aparatos conducir por un embudu a un tubu más estrechu, pa dexar midíes más precises de cantidaes pequeñes de precipitación. Tal como otros preseos meteorolóxicos, los pluviómetros pueden faese de cuenta que rexistren les sos midíes en forma continua.
Tipos y clasificación de nubes
thumb|Al atapecer, estes nubes tomen un color acoloratáu, debíu al ángulu de los rayos del sol. thumb|Cirros y altocúmulos. thumb|Cúmulos.
Nubes troposfériques
La clasificación de nubes troposfériques acordies coles sos carauterístiques visuales provién de la Organización Meteorolóxica Mundial y vien recoyida nel International Cloud Atlas/Atles Internacional de Nubes.
Los nomes oficiales de los distintos tipos de nubes dar en llatín. Esisten cuatro categoríes fundamentales:
Gran desenvolvimientu vertical. Familia D2
A menos de 3km thumb|Una típica Cumulonimbus incus con forma d'incla. Estes nubes pueden tener fuertes corrientes ascendentes, álcense bien percima de les sos bases y fórmense a munchos altores.
Les nubes na familia D2 inclúin un genus categoría nimbo y un genus species (Cu con) categoría cúmulo:
Desenvolvimientu vertical moderáu. Familia D1
A menos de 3 km
Les nubes na familia D1 inclúin un genus categoría estrato y un genus categoría cúmulo:
Baxes. Familia C
A menos de 2 km
Les nubes na familia C inclúin un genus categoria estratos y un genus categoria cumulos:
Medies. Familia B
Les nubes na familia B inclúin un genus categoría estrato y un genus categoría cúmulo:
Altes. Familia A
De 5 km d'equí p'arriba
Les nubes na familia A inclúin género categoríes cirros, estratos, y cúmulos:
Nube estratosférica polar
De 15 a 25 km
Nube mesosférica polar
De 80 a 85 km
Nubes orográfiques troposfériques
Amás d'estes esisten distintos tipos de borrina y un grupu de nubes troposfériques denomináu nube orográfica, atopándose:
Formación de les nubes
left|thumb|400px|Clasificación de nubes por altitú.
Delles mases d'aire que componen l'atmósfera terrestre lleven ente les sos componentes significatives cantidaes d'agua que llograron a partir de la evaporación de l'agua de mar y de la tierra húmeda, xuntándose asina con partícules de polvu o cenices qu'hai nel aire (nucleos de condensación).
Estes mases d'aire templao y húmedu tienden a alzase cuando s'atopen con otra masa d'aire frío y secu. Les mases d'aire nun se revolver ente sigo cuando topeten; tán bien delimitadas y tienden a movese escontra zones de menor presión atmosférica. Al alzase les mases d'aire caliente espandir al atopar menor presión nos altores y, acordies cola llei de los gases ideales, mengua tamién la so temperatura. Esto causa que l'agua que contienen estes mases d'aire entiéstese formando les nubes.
Cuando la masa d'aire templao y húmedu ye forzada a xubir bien alto na troposfera esfrecer de tal manera que se formen nubes de cristales de xelu, llamaes cirrus, cirrostratus o cirrocumulus. A menor altitú fórmense les nubes de gotes d'agua, como son los altostratus, altocúmulus que xeneralmente acompañen a los frentes templaos, al igual que los stratus de menor altitú.
Los cúmulus, sicasí, acompañen a los frentes fríos. Estes nubes tienden a crecer de forma vertical hasta llegar a formar mases d'altor conocíes como cumulonimbus. Estes nubes de nube escuenden nel so interior un sistema de torbolinos, ascendentes nel interior y descendentes nel esterior. Si dan les condiciones afeches estos torbolinos pueden llegar hasta'l suelu en forma de tornaos.
La lletricidá estática xenerada pol movimientu d'estos torbolinos dientro d'estes nubes ye una posible causa de les nubes llétriques.
N'otros planetes
En planetes distintos de la Tierra les nubes pueden tar compuestes d'otru material.
Les nubes de Venus tán formaes por gota d'ácidu sulfúricu. Marte tien nubes d'agua y de dióxidu de carbonu. Titán ta cubierta d'una trupa borrina d'hidrocarburos, que despinta nubes de metanu. Los planetes xigantes Xúpiter y Saturnu tienen nubes cimeres d'amoniacu y tienen nubes entemedies de hidrosulfuro de amonio y nubes fondes d'agua. Uranu y Neptunu tienen posiblemente nubes fondes análogues a les jovianas y, con seguridá, nubes cimeres de metanu.
Satoshi Yamaguchi (1978)
Satoshi Yamaguchi (山口 智, ) ye un ex-futbolista xaponés.
Far Cry 5
Far Cry 5 ye un videoxuegu d'aición-aventura en primer persona desenvueltu por Ubisoft Montreal y publicáu por Ubisoft para PlayStation 4, Xbox One y Microsoft Windows. Ye la oncena entrega de la serie Far Cry. El so llanzamientu produció'l 27 de marzu de 2018.
Argumentu
El xuegu desenvolver nel condáu ficticiu de Hope, Montana, onde un predicador llamáu Joseph Seed llogró prominencia na rexón. Seed cree que foi escoyíu pa protexer a la xente del condáu d'un "colapsu inevitable" y estableció una congregación llamada La Puerta d'Edén. En realidá, Seed ye un predicador radical y La Puerta del Edén ye un cultu militar del xuiciu final. Sol so gobiernu, el cultu intentó convertir a los residentes del condáu de Hope y amenaciar pa evitar que pidan ayuda al gobiernu federal. Cuando un intentu de detener a Seed resulta na muerte de dellos oficiales de la llei, el xugador ye arrastráu al conflictu armáu ente La Puerta d'Edén y los residentes restantes del condáu de Hope, quien tán entamando un movimientu de resistencia.
El xugador toma'l papel d'un alguacil de la oficina del xérif que ye unviáu al condáu de Hope pa detener a Seed. Esti predicador caltién el control sobre'l condáu cola ayuda de los sos hermanos, conocíos como "los Heraldos": Jacob, un exoficial militar que supervisa a los sos soldaos armaos; John, un abogáu que foi capaz d'adquirir gran parte de la tierra de Hope pa La Puerta del Edén; Y Faith, qu'actúa como un pacifista pa llevar al pueblu a creer nel cultu y confiar nel so hermanu mayor. Los residentes del condáu que s'oponen a Seed son: el pastor Jerome, líder de la ilesia llocal que vio como la so congregación foi controlada per La Puerta del Edén; Mary May, dueña del chigre del condáu que'l so padre foi asesináu pol cultu; Y Nick Rye, un fumigador que quier esaniciar al cultu pol bienestar de los sos fíos.
Xugabilidá
Al igual que los anteriores xuegos de la serie, Far Cry 5 ye un xuegu d'aición y aventura en primer persona ambientáu nuna redolada de mundu abiertu nel que los xugadores pueden esplorar llibremente. El xuegu cunta con un nuevu sistema pa la creación de personaxes, nel que los xugadores pueden personalizar les apariencies del mesmu, el xéneru y el tonu de la piel. Los xugadores tienen accesu a una gran variedá d'armes y dispositivos pa lluchar contra los sos enemigos. El xuegu pon una énfasis anováu nel combate cercanu en comparanza colos títulos anteriores de Far Cry, introduciendo una gama más amplia d'armes blanques.
A midida que el xuegu establecer nun mundu abiertu, los xugadores pueden percorrer el mundu a cuerpu o al traviés de dellos vehículos. Amás, el xuegu cunta con un sistema de reclutamiento, nel que los xugadores pueden reclutar ciudadanos locales pa lluchar xunto a ellos, similar al sistema "Buddy" utilizáu en Far Cry 2. Los xugadores tamién pueden domar a los animales selvaxes, al igual qu'en Far Cry Primal. Tamién s'introduz una mecánica de pesca. La campaña puede xugase individualmente o con un compañeru al traviés de la manera multixugador cooperativu del xuegu. Tamién cunta con un editor de mapes, al igual qu'en títulos anteriores.
Mientres la partida pueden contratase a distintes persones por qu'ayuden al xugador a realizar misiones. Estes persones reciben el nome de "pistoleros a sueldu" y toos ellos cunten con una fonderada argumental que puede afayase a lo llargo de l'aventura.
Far Cry Arcade
Ye una manera de xuegu incluyíu dientro de Far Cry 5, que dexa a los usuarios crear y editar mapes o niveles de xuegu, con una gran variedá d'opciones de personalización. Estes creaciones pueden xugase de manera individual, de forma cooperativa pa dos xugadores o en multixugador competitivu. Esta manera de xuegu ta venceyáu a la campaña principal, yá que al xugalo gánase dineru y puntos d'habilidá que pueden utilizase na manera historia. Ente les opciones de personalización inclúyense 9.000 oxetos pertenecientes a otros títulos de Ubisoft, como Far Cry 4, Far Cry Primal, el mesmu Far Cry 5, Assassin's Creed Unity, Assassin's Creed IV: Black Flag y Watch Dogs.
Pase de temporada
El xuegu tien un pase de temporada que va incluyir trés conteníos adicionales y una versión del xuegu Far Cry 3 pa PlayStation 4 y Xbox One, col nome de Far Cry 3: Classic Edition. Esta versión de Far Cry 3 va tar disponible a partir del 29 de mayu de 2018.
Los trés espansiones van ser:
Dead Living Zombies: los xugadores van enfrentar a hordas de zombis nuna amplia coleición d'escenarios de películes de serie B.
Hours of Darkness: los xugadores van viaxar al pasáu, en concretu a Vietnam, pa lluchar contra los guerrilleros del Viet Cong.
Desenvuelvo
El videoxuegu foi desenvueltu por Ubisoft Montreal, en collaboración con otres subsidiarias d'Ubisoft. Dan Hai ye'l direutor principal, y Drew Holmes l'escritor (que trabayara enantes en BioShock Infinite). Far Cry 5 continua utilizando'l motor Dunia. La hestoria del videoxuegu centrar nel separatismu y l'aislamientu de sociedaes, según declaraciones del mesmu Dan Hai.
Far Cry 5 foi anunciáu por Ubisoft xunto con otros dos títulos importantes, Assassin's Creed: Origins y The Crew 2, que taben programaos pa ser llanzaos ente finales de 2017 y principios de 2018, respeutivamente. Ubisoft publicó dellos tráilers y la portada del xuego antes de la revelación oficial del mesmu presentada'l 26 de mayu de 2017.
En xunu de 2017, el títulu foi presentáu por Ubisoft nel E3 2017. El videoxuegu foi distribuyíu para PlayStation 4, Xbox One y Microsoft Windows el 27 de marzu de 2018 (enantes axustáu pal 27 de febreru de 2018) con soporte pa PlayStation 4 Pro y Xbox One X.
Discutiniu
L'anunciu de Far Cry 5 en mayu de 2017 tuvo como resultáu un momentu d'intensu conflictu políticu ya ideolóxicu per tol mundu por cuenta de recién acontecimientos xeopolíticos. Munchos periodistes cuntaron que l'establecimientu y el conceutu narrativu de Far Cry 5, como se describe nel anunciu, arreya temes de fanatismu relixosu y el surdimientu de la estrema derecha dientro de les fronteres de los Estaos Xuníos, en contraposición a los llugares más exóticos representaos n'otros títulos de Far Cry. Como resultancia, el xuegu tuvo un posible discutiniu. Sicasí, estos periodistes señalaron que debíu al llargu ciclu de desenvolvimientu, yera pocu probable que Ubisoft diseñara intencionalmente la narrativa del xuegu en redol al clima políticu nel momentu del anunciu.
Dan Hai, direutor creativu de Far Cry 5, confirmó nuna entrevista pa HardcoreGamer que la intención al desenvolver el xuegu nun yera unviar un mensaxe políticu o relixosu sinón "tener una esperiencia única, conocer personaxes singulares y vivir una hestoria que se sienta relevante y creíble."
Crítica
Far Cry 5 foi recibíu con crítiques mayormente positives per parte del periodismu de videoxuegos.
Álvaro Castellanu de la páxina web 3DJuegos, sostién que "Far Cry 5 ye un bien bon esponente de lo que quier consiguir la saga shooter y, de xuru, tamién d'escontra ónde quier dirixise. El nuevu videoxuegu de la serie fai fuerte en tolos elementos que caractericen a la marca y, anque nun arriesga demasiáu nes sos idees, llogra un resultáu bien bona. Munches hores d'entretenimientu, muncha diversión y, sobremanera, l'aición más espectacular y esplosiva que puedes atopar nestos momentos".
Ray Porreca del portal Destructoid cunta que "Far Cry 5 ye un shooter en primer persona sólidu allugáu nuna vibrante ya impresionante llocalización. Funciona bien, vese perbién y ta llenu de conteníu abondo pa caltener a los xugadores somorguiaos nel condáu de Hope mientres enforma tiempu. Anque Joseph Seed y Eden's Gate funcionen meyor en teoría que na práutica, el cultu apocalíptico con sede en Montana marca una salida pa la franquicia que val la pena".
Jorge Cano, periodista de Vandal, comenta que "Far Cry 5 encantónos. Con una fórmula qu'a base de apolazar y ameyorar sigue funcionando igual de bien que va seis años, pero con más posibilidaes jugables que nunca, colos conteníos más ellaboraos y curiaos de tola serie, y con una ambientación realmente curiosa y distinta dientro de la saga, que da enforma xuegu pa proponer tou tipu de situaciones y personaxes tan risonderos como sorprendentes". Amás amiesta "no único no que falla una vegada más ye en construyir una gran hestoria, daqué realmente complicáu teniendo en cuenta la so particular estructura, y na so la so de falta d'innovación y de grandes novedaes jugables".
Jeff Cork, nel so analís pa GameInformer, afirma que "el mundu de Far Cry 5 ta meticulosamente construyíu, y ye un magníficu facsímil de Big Sky Country. Desafortunadamente, muncha de l'aición nun ta inspirada. Ye una recitación bella pero nidiu de lo que vieno antes, tantu de la serie como del llibru de xugaes de mundu abiertu de Ubisoft. Nunca ye malu, pero considerando lo bonos que fueron los xuegos anteriores, el so predictibilidad xeneral ye decepcionante".
Daemon Hatfield de IGN cunta que "Far Cry 5 ye otru mundu abiertu con tolos ingredientes necesarios pa causar un polveru real: montones d'enemigos y aliaos, fauna temperamental y munches esplosiones. Metanes toa esa llocura, llogra cuntar una hestoria seria con personaxes respetables y un final poderosu, anque nun ye'l más memorable de la serie".
Ventes
Según datos de Steam Spy, un serviciu que monitorea les ventes realizaes na plataforma Steam, el videoxuegu Far Cry 5 vendió más de 340.000 unidaes en PC nos sos primeros trés díes.
Monthelon (Saona y Loira)
Monthelon ye una comuña francesa del departamentu de Saona y Loira, na rexón de Borgoña-Francu Condáu. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Loreto Fanjul
Loreto Fanjul ye una pintora asturiana.
Empieza a pintar nel taller d'Eugenio Tamayo y dempués de trabayar con dellos pintores asturianos, completa la so formación con estudios académicos de grabáu na Escuela d'Artes y Oficios Artísticos d'Uviéu y en Zaragoza..
Ye profesora de Dibuxu mientres 16 años nel Colexu École y paralelamente nel Taller de Pintura y Grabáu de Loreto Fanjul, nel qu'imparte clases a neños y adultos comenenciudos en desenvolver la so creatividá al traviés de les distintes téuniques artístiques. Na década de los 80, fundó'l GRUPU AYALA xunto a otru pintores asturianes.
Les sos obres cuelguen na Biblioteca Nacional (Madrid), Conceyu d'Ayer, Institutu “Príncipe d'Asturies” (Moreda), Caxa d'Aforros municipal de Vigo, Bancu de Fomentu (Uviéu), BBVA (Uviéu), Caxa d'Aforros d'Asturies, Ilesia de Ntra. Sra. de les Nieves (Caborana), Fundación Caixa de Pensiones (Tárrega), Colexu de Médicos (Barcelona),……… y, en perabondoses coleiciones particulares.
Euphaedra (Euphaedrana) vicina
Euphaedra (Euphaedrana) vicina, ye una especie de Lepidoptera, de la familia Nymphalidae subfamilia Limenitidinae, tribu Adoliadini, pertenez al xéneru Euphaedra, subxéneru (Euphaedrana).
Llocalización
Esta especie y les sos subespecies de Lepidoptera alcuéntrense en Nixeria, Camerún, República Democrática d'El Congu, Uganda y Zaire (África).
La Casa'l Río
La Casa'l Río ye una casería de la parroquia de Suares nel conceyu asturianu de Bimenes.
Alcuéntrase a 3 km de Martimporra, la capital del conceyu, a un altor mediu de 376 msnm y tien una población de.
Montjay (Saona y Loira)
Montjay ye una comuña francesa del departamentu de Saona y Loira, na rexón de Borgoña-Francu Condáu. Llenda con.
Lorenzo Rodríguez-Castellano
Lorenzo Rodríguez-Castellano foi un filólogu y bibliotecariu asturianu.
Biografía
Académicu de númberu del Real Institutu d'Estudios Asturianos, llogró'l Premiu Luis Vives del Conseyu Cimeru d'Investigaciones Científiques (CSIC) pola so obra, Aspectos del bable occidental y l'encomienda de la Orde d'Alfonsu X el Sabiu pol so llabor profesional.
Obres
Escoyeta d'obres:
Mismi
El Mismi ye un monte de 5822 msnm d'altor d'orixe volcánicu que s'atopa na cordal de los Andes en Perú. En 1996 una llingua glaciar nel Mismi foi identificada como la naciente más remota del ríu Amazones; esti afayu foi confirmáu nel 2001 y nuevamente nel 2007.
Les agües provenientes del Neváu Mismi flúin escontra les Quebraes Carhuasanta y Apacheta, que de la mesma desagüen nel ríu Apurímac que ye un tributariu del Ucayali que depués converxe col Marañón pa dar orixe al ríu Amazones.
Idioma shina
El shina (o Tshina) ye una llingua indoaria del grupu dárdico falada nel Gilgit-Baltistán de Paquistán.
Distribución
Históricamente'l Shina movió a dialeutos de burushaski, llingua aisllada d'orixe desconocíu, que foi apostráu a los valles más altos y más periféricos de la rexón. La influencia de la fonoloxía del burushaski inda ye reconocible nel Shina.
En 1981, rexistrábense unos 321,000 falantes de variedá de Gilgit (Gilgiti), y envalórase que'l total contabilizando los falantes d'otres variedaes taría en redol a 550 000. Tamién esisten munchos hablates de Shina en grandes centros urbanos partíos por tod Paquistán como les ciudaes d'Islamabad, Rawalpindi, Lahore, Abbottabad, Hyderabad y Karachi.
Dialeutos
La variedá o dialcto principal ye'l Shina de Gilgit (Gilityaa, Kharochya), dellos otros dialeutos importantes son: Dashkinii, Bounzhey, Shina, * Chilasii, Darelaye Shina, * Shinakii, Shina, * Gulapoorii Shina, * Brokskad (de Baltistán y Ladakh), * Domaaki, * Kohistani Shina, * Palula, * Savi, y * Ushojo.
Fonoloxía
L'inventariu consonánticu del Shina de Gilgit ye'l siguiente:
Tonu
Amás el Tshina tien dos tonos contrastantes, unu de nivel y otru ascendente.
Díes de la selmana
<!-- These names are used in Gilgit, Hunza, Nager, and were most probably introduced by the Shins, as they were in use long before the Sikh power was felt across the Indus. It would seem as if the Shins, while introducing the Hindu days of the week, adopted in other respects the mode of computing time already existing in the country.
>>replace "o" with "i" to turn an adjective feminine <<
pa.............foot angui..........finger sheesh.........head kon............ear noto...........nose jip............tounge don............tooth otey...........lips mukh...........face achi...........eye achikote.......eyelids
Ver tamién
-->
Kaori Flores Yonekura
Kaori Flores Yonekura foi una cineasta venezolana con ascendencia xaponesa (nikkei), egresada de la Escuela Internacional de Cine y Televisión (EICTV) de San Antonio de los Baños, Cuba
Formación
Kaori Flores Yonekura graduóse como especialista en producción, tamién graduada como TSU en Publicidá del Institutu Universitariu de Teunoloxía Antonio José de Sucre.
Beques llograes
Carrera Audiovisual
Desenvolvió la so carrera en distintes árees de la cinematografía como Direutora/Realizadora, Guionista, Productora, Fotógrafa y Editora; polo qu'hai llogrando más de 20 creitos en distintes obres individuales y coleutives con temás enmarcaos nel saber ya imaxinariu nacional, los derechos humanos en Venezuela y Llatinoamérica, la identidá orixinaria y l'inmigración. Ente los sos trabayos más importantes ta'l ser parte del equipu de realización de seriar “Inxerencia, la invasión silenciosa” empobinada por Angel Palacios, na que se ponen de manifiestu les intervenciones de la CIA en Venezuela y América Llatina dende los años 50 hasta l'actualidá; Darréu la so ópera prima “Nikkei” sobre la construcción de la identidá individual y colectivo a partir de la inmigración, esti llargumetraxe documental, ye coproducción venezolana peruana, rodada en tres países y dos idiomes, col sofitu de CNAC y Ibermedia, participó en más de 30 festivales y amueses nacionales ya internacionales, foi utilizada n'estudios asiáticos y llatinoamericanos n'universidaes, foi adquirida pol Muséu Xaponés Américano pa la so coleición permanente, estrenada na esposición “Transpacific Borderlands” onde s'axuntaron artistes de Llatinoamérica de la diásposa xaponesa. Nes árees de Xestión Cultural, dirixió'l Programa Iberoamericanu de Formación Cinematográfica Cinescope, qu'en dos ediciones llogró otorgar más de 400 beques pa participar en foros sobre Distribución, Promoción y Exhibición de películes; collaboró cola Embaxada de Francia en Venezuela nos programes de la Misión Audiovisual, cola AECI en Centroamérica - Honduras, col Foru Cinematográfico y anterior Mercáu FLICC en Méxicu, y col Llaboratoriu de Desenvolvimientu de Proyeutos Cinematográficos ISLAB de Puertu Ricu, Foi xuráu en Festivales Internacionales de Cine nel so país, en Centroamérica y Canadá; tamién ye Miembru Fundador de l'Academia d'Artes y Ciencies Cinematográfiques de Venezuela.
Esperiencia na xestión cultural nel área cinematográfica
Reconocencies y Premios
Con NIKKEI OTRES OBRES
Ácidu acético
L'ácidu acéticu (tamién llamáu ácidu metilcarboxílicu o ácidu etanoicu) puede atopase en forma d'ion acetato. Atopar nel vinagre, y ye el principal responsable del so sabor y golor agrios. La so fórmula ye CH3-COOH (C2H4O2). Acordies cola IUPAC, denominar sistemáticamente ácidu etanoico.
thumb|left|200px|Fórmula química; el [[grupu carboxilo, que-y confier l'acidez, ta n'azul.]]
El puntu de fusión ye 16,6 °C y el puntu de bullidura ye 117,9 °C.
En disolución aguacienta, puede perder el protón del grupu carboxilo pa dar el so base conxugada, el acetato. El so pKa ye de 4,8 a 25 °C, lo cual significa, que al pH moderadamente ácidu de 4,8, la metá de les sos molécules esprenderíense del protón. Esto fai que sía un ácidu débil y que, en concentraciones fayadices, pueda formar disoluciones tampón cola so base conxugada. La constante de disociación a 20 °C ye Ka = 1,75·10−5.
Ye d'interés pa la química orgánica como reactivu, pa la química inorgánica como amestando, y pa la bioquímica como metabolito (activáu como acetil-coenzima A). Tamién s'utiliza como sustratu, na so forma activada, en reacciones catalizadas poles enzimes conocíes como acetiltransferases y, en concretu, histona acetiltransferasas.
Güei día, la vía natural del so llogru ye al traviés de la carbonilación (reacción con CO) de metanol. Antaño producíase por oxidación d'etilenu en acetaldehídu, que aferruñábase darréu pa llograr, finalmente, l'ácidu acético.