cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
82 Eridani
Sistema planetariu
En 2011 anuncióse'l descubrimientu de trés planetes n'órbita alredor de 82 Eridani. Les trés seríen «supertierras» calientes qu'orbiten respeutivamente a 0,12, 0,20 y 0,35 UA al respective de la estrella. Los periodos orbitales de toos ellos son inferiores a 91 díes. La temperatura d'equilibriu pal planeta más distante, asumiendo un albedu Bond de 0,3, ye de 388 K.
Bouhans-lès-Lure
Bouhans-lès-Lure ye una comuña francesa del departamentu d'Altu Saona, na rexón de Borgoña-Francu Condáu. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Sama (Grau)
Sama ye una parroquia del conceyu asturianu de Grau. Asitiada na zona centruoccidental del conceyu, llenda colos conceyos d'Uviéu al este, Santo Adriano al suereste y Proaza al sur, y coles parroquies moscones de Vayu al norte, Cuaya al oeste y San Adrianu al suroeste. Tien una estensión de 15,92 km² y una población de. Comprende los llugares de La Corredoria, Doróu, La Mata, Palaciu, Pedréu, Tresmuria y La Veiga. La so principal vía de comunicación ye la carretera AS-313 que va de Grau a Trubia.
En La Veiga se concentren los edificios más interesantes de la parroquia. Hai delles casones: les de los Díaz Miranda (nomada El Pontigu), Arias Cañedo (La Casona)y Álvarez de las Vallinas (palaciu de Las Vallinas), el palaciu de La Mouta (que foi del llinaxe de los Arias de Velasco y foi dempués mercáu por Adolfo Prieto)..., y la ilesia parroquial, de tipu popular asturianu, con planta de cruz llatina y un gran cabildru, que ta consagrada a San Esteban y foi llevantada probablemente nel sieglu XVIII.
Tenemos, tamién, el grupu escolar María Josefa, construyíu ente 1930 y 1932 con perres del indianu Adolfo Prieto y Álvarez de las Vallinas (1867-1945), natural de la parroquia, que presidió la Compañía Fundidora de Fierro y Acero de Monterrey, una de les más importantes d'América na primer metá del sieglu XX. Les escueles, que lleven el nome d'una fía del indianu que morrió de neña, inclúin dos unidaes, una pa neños y otra pa neñes, y tienen como elementu decorativu más destacáu una representación, en 139 azulexos fechos en Triana (Sevilla), de delles escenes d'El Quixote. Hai, amás, otros 144 azulexos con refranes impresos. Enfrente de la entrada hai un bustu del indianu, que foi fechu por Víctor Hevia. Anguaño l'edificiu acueye un muséu etnográficu que conserva un conxuntu de pieces mui destacable.
thumb|200px|Grupu escolar María Josefa. thumb|200px|Escena de El Quijote. Escuela de Sama.
Bouligney
Bouligney ye una comuña francesa del departamentu d'Altu Saona, na rexón de Borgoña-Francu Condáu. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Anemone nemorosa
La ye una planta que floria a entamu de la primavera de normal nel sotobosque. Pertenez al xéneru Anemone dientro de la familia Ranunculaceae. Ente los sos nomes más comunes, anémona de monte, flor del vientu, y golor de foín). thumb|Anemone nemorosa thumb|Les anémonas de monte pueden formar grandes colonies en condiciones favorables thumb|Anemone ranunculoides, la anémona de monte mariella thumb|Vista de la planta
Descripción
La Anemone nemorosa ye planta yerbácea perenne qu'algama un altor ente 5-15 cm, qu'a mediaos del branu anque la planta nun desenvuelva'l so porte aereu, sicasí va estendiendo sol terrén los sos raigaños asemeyaos a rizomes. Los rizomas estiéndense rápido, contribuyendo a la so rápida espansión nes condiciones favorables del monte, lo que dexa que la planta tapice grandes estensiones del suelu del monte. La flor tien un diámetru de 2 cm, con cinco a siete pétalos paecíos a segmentos, (en realidá tépalos) d'un intensu color blancu.
Na Naturaleza n'estáu montés, de normal son blanques, pero pueden ser rosaes, liles ó azules, y de cutiu tienen un tinte más escuru nel viesu de los pétalos. Nun tienen arume y tienen pocu néctar por cuenta de que nun precisen demasiáu a los inseutos para'l so reproducción.
Historia
De nemus, monte y anemone, fácilmente ximelgáu polos vientos. Los griegos antiguos acomuñar a los vientos (anemos) qu'anunciaben la llegada de la primavera. Nos xardinos romanos paez ser que se cultivó como planta ornamental. Los chinos llamar la flor de la muerte. Los llabradores de dellos países europeos considerar de mal agüeru.
Indicaciones
Úsase en resfregones locales, nun ye cáusticu, contra'l reumatismo. Como les otres anémonas, la anémona de monte ye tóxica : 200 mg d'anemonina son abondos pa provocar la muerte d'un animal de 10 kg.
La yerba fresco y el so aceite esencial, pol so conteníu en lactona protoanemonina, ye altamente tóxica y nun tien de ser utilizada. Per vía oral puede aniciar convulsiones y muerte. Per vía esterna irritación cutanea, inflamación ya inclusive cangrena. Por desecación la proteoanemona tresformar en anemonina y acedu isoanemónico, que presenten una menor toxicidá. Ye por ello que la ORDE SCO/190/2004, de 28 de xineru, pola que s'establez la llista de plantes que la so venta al públicu queda prohibida o acutada por razón de la so toxicidá inclúi a esta planta, quedando prohibida la so venta al públicu, según la de los sos preparaos, acutando'l so usu a la ellaboración d'especialidaes farmacéutiques, fórmules maxistrales, preparaos oficinales y cepes homeopátiques que'l so uso queda suxetu a la prescripción y al control médicu.
Otros usos
En cosmética úsase un vinagre preparáu con fueyes, como rubefaciente, de forma asemeyada a la mostaza.
Cultivu
Hai numberosos cultivares que fueron escoyíos pa utilizalos en xardinería como por casu Anemone nemorosa 'Allenii' que tien unes flores grandes azules. Este foi gallardoniáu col Award of Garden Merit (Premiu al Méritu del Xardín) ó AGM, H4 (hardy throughout the British Islles) pola Real Sociedá d'Horticultura, como tamién tienen esti gallardón, dellos otros de los sos cultivares (ver más embaxo).
El RHS Plant Finder 2005-2006 llista más de cincuenta cultivares de Anemone nemorosa (AGM, H4) disponibles en viveros del Reinu Xuníu. Dalgunes de les más llargamente distribuyíes son:
Taxonomía
Anemone nemorosa, describióse por Carlos Linneo y espublizóse en Species Plantarum 1: 541, nel añu 1753. El nome del xéneru Anemone vien del griegu ἄνεμος (anemos, que significa vientu), por una antigua lleenda que diz que les flores namái s'abrir cuando sopla'l vientu.
nemorosa: epítetu llatín que significa "de los montes".
José María Laviña Rodríguez
José María Laviña Rodríguez ye un diplomáticu asturianu qu'exerce d'embaxador d'España en Guatemala dende 2020 y en Belize dende 2021.
Valais
El Valais (en francés Canton du Valais, n'alemán Kanton Wallis, n'italianu Canton Vallese, en romanche Chantun Vallais; del llatín Vallis) ye un cantón suizu.
Historia
Los romanos llamaron a la rexón Vallis Poenina (Valle altu del Ródano). A partir del 888, el territoriu formó parte del Reinu de Borgoña del Jura. El rei Rodolfo III de Borgoña dexó les tierres al obispu de Sion nel añu 999. L'obispu tuvo que defender la rexón de los duques de Saboya.
El cantón del Valais aguanta al protestantismu mientres la dómina de la Reforma, el poder obispal aguanta hasta 1798, momentu nel cual Suiza ye invadida poles tropes de Napoleón. A finales de 1802, el territoriu forma parte de l'acabante formar República Helvética, anque esi mesmu añu convertir na República del Ródano. En 1810, la República del Ródano ye amestada a Francia como departamentu del Simplon. Cinco años dempués, en 1815 depués del Congresu de Viena, el Valais integrose en Suiza como cantón. En 1845, el cantón del Valais xunióse a la lliga separatista católica-conservadora (Sonderbund), tamién llamada la otra Lliga.
Tradicionalmente esti cantón alcuéntrase estremáu nel Baxu Valais (Bas Valais) al oeste y l'Altu Valais (Ober Wallis) al este; siendo'l primeru'l que por menos altitú presenta climes más templaos y mayor población humana, el Baxu Valais tien una población predominantemente francófona sobre un inmediatu sustratu (entá bultable) arpetanu; l'Altu Valais ye mayoritariamente xermanófonu, falándose nél una serie de subdialeutos suizoalemanes llamaos valsers o (n'alemán Wallsern). Entá hasta fines de sieglu XIX les poblaciones francófones y xermanófones topábense envolubraes en violentos enfrentamientos, siendo particularmente apostada la franxa de territoriu na cual se enclava Sion (Sitten n'alemán). Sicasí, producióse la meyora de los francófonos (con una economía principalmente agrícola ya industrial) hasta la zona de Sierre/Siders ya inclusive Leukerbad mientres yera despoblada polos xermanófonos valsers, quien teníen los sos medios de producción (sobremanera centraos nel llendo) bien afechos a climes fríos montanos.
Situación
El cantón del Valais ta asitiáu al suroeste de Suiza. Ta allugáu nel altu valle del ríu Ródano, nos Alpes, dende'l so orixe nel Glaciar del Ródano hasta'l llugar en que tributa al llagu Lemán. El ríu cuerre primero d'este a oeste hasta Martigny, ellí'l so cursu xira d'una forma sópita escontra'l norte, depués desagua nel llagu Lemán dempués de pasar un estrechu en Saint-Maurice (San Mauricio).
Fronteres
El Valais llinda al nordeste col cantón de Berna, al norte col cantón de Vaud y al este colos cantones d'Uri y de Tesinu. Amás, tien una frontera común con Francia nel oeste y con Italia nel sur.
Los valles y glaciares
Si la exa este oeste ta marcáu polos cursos del Ródano y los sos afluentes, pueden atopase delles cayíes d'agua, siendo les más importantes: val de Anniviers, val de Herens, val Ferret, val de Entremont, val de Bagnes y val de Illiez.
Clima
Zarráu perdayures pelos montes, el Valais tien un clima particular, marcáu por una fuerte solazu, tantu pel hibiernu como pel branu, lo que dexa a la rexón ser una gran productora de productos agrícoles, como vieno y frutes.
Comunicaciones
Dos itinerarios tresalpinos traviesen el Valais:
Capital y distritos
La capital ye la ciudá de Sion (31 145 habitantes). El cantón tien 13 distritos y 160 comuñes.
Turismu
El turismu tien un papel importante na economía llocal: el Valais tien más de 120 estaciones de deportes d'iviernu de gran fama mundialsobremanera Verbier, Crans-Montana, Zermatt y Saas-Fee
Sector primariu
L'agricultura, que foi mientres llargu tiempu l'actividá principal del cantón, perdió muncha importancia nos últimos años. Los cultivos de durazno y de mazana siguen siendo famosos. El cultivu de la viña volvióse importante. El Valais ye'l cantón vinícola de Suiza y los sos vinos suelen ser de bona calidá.
Organización política
El poder executivo ye exercíu pol Conseyu d'Estáu, compuestu por cinco miembros escoyíos cada cuatro años nun escrutiniu de dos vueltes. El presidente del conseyu gobierna mientres un añu, como se fai nel Conseyu Federal Suizu.
El poder lexislativo ye exercíu pol parllamentu, llamáu Gran Conseyu, compuestu por diputaos de tol cantón. La sede queda en Sion y ocupa dende 1944 un edificiu llamáu'l Casino.
Les eleiciones municipales celébrense cada cuatro años, les postreres tuvieron llugar n'avientu de 2008. Les eleiciones cantonales celébrense cada cuatro años, les postreres tuvieron llugar en marzu de 2009.
El Valais dio-y cuatro conseyeros federales a Suiza (Josef Escher, Roger Bonvin, Pascal Couchepin). Podríase tamién incluyir a Micheline Calmy-Rey que ye orixinaria y nacida en Chermignon, magar fixo la so carrera política nel cantón de Xinebra. Dende 2011, el Valais ta representáu nel parllamentu federal polos siguiente miembros: Yanick Buttet (PDC), Stéphane Rossini (PSS), Jean-René Germanier (PRD), Oskar Freysinger (UDC), Mathias Reynard (PSS), Christophe Darbellay (PDC) y Viola Amherd (PDC) nel Conseyu Nacional, y Jean-René Fournier y René Imoberdorf (dambos PDC), nel Conseyu de los Estaos.
Distritos
thumb|350px|Distritos del cantón del Valais.
Melbourne Cricket Ground
El Melbourne Cricket Ground ye un estadiu multiusos nel que principalmente se practica críquet, fútbol, fútbol australiano y Rugbi; allugáu nel distritu suburbano de Yarra Park de la ciudá de Melbourne, capital del estáu de Victoria n'Australia, que colos sos 100.024 espectadores de capacidá convertir nel estadiu más grande del país. Nesti escenariu realizaron les ceremonies d'apertura y clausura de los Xuegos Olímpicos de Melbourne 1956 y los Xuegos de la Mancomunidá de 2006.
Ellí xuega de llocal la seleición de Victoria de cricket que compite nel Sheffield Shield y la One-Day Cup, y los Melbourne Stars de Big Bash League de críquet. Tamién se realizaron ellí más de cien test internacionalessobremanera'l 26 d'avientu mientres el feriáu del Boxing Day.
El Melbourne Cricket Ground ye sede de cinco equipos de l'Australian Football League: Collingwood, Essendon, Hawthorn, Melbourne y Richmond.
Amás, realizáronse conciertos musicales de Paul McCartney, U2, Madonna y ceremonies relixoses de Billy Graham y Xuan Pablo II.
Récores de públicu
thumb|600px|center|Panorámica del Melbourn Cricket Ground nun partíu de fútbol amistoso ente les seleiciones d'Australia y Grecia el 25 de mayu de 2006.
Pulsatilla vulgaris
Pulsatilla vulgaris o pulsatilla común ye una especie de planta yerbácea perteneciente a la familia Ranunculaceae. Ye orixinaria d'Europa. right|thumb|Pulsatilla vulgaris thumb|Pulsatilla vulgaris rubra thumb|Pulsatilla vulgaris alba thumb|Ilustración thumb|Frutu
Descripción
Ye una planta yerbácea perenne que desenvuelve rizomas verticales, que funcionen como órganos d'almacenamientu d'alimentos. Les sos fueyes y tarmos son llargos, nidios, de color gris plateáu y peludos. Crez hasta los 15-30 cm d'altu y cuando fructifica d'hasta 40 cm. Los raigaños son fondes nel suelu (a 1 m). Les fueyes tán finamente subdividíes y dispuestes nuna roseta, Floria en forma de campana na primavera temprana. Les flores púrpures son siguíos por distintives granes de seda, que les sos cabeces pueden persistir na planta mientres munchos meses.
Historia
La flor ta envolubrada nel mitu d'una lleenda que cunta que les flores surdieron en llugares que fueren papaos col sangre de los romanos o'l daneses, yá que de cutiu apaecen nos antiguos túmulos y bancales de la redolada
Esta planta ganóse'l Premiu al Méritu Garden de la Royal Horticultural Society.
Distribución y hábitat
L'hábitat d'esta planta ye América del Norte y Europa. Ye frecuente atopala en zones montascoses de clima continental, especialmente en fasteres, nos praos y montes soleyeros de suelu bien drenáu y caliar. La so multiplicación efectuar por matos.
Na Península Ibérica críase principalmente en dos zones: una ye la zona pirenaica y la otra la ibérica, correspondiente na so mayor parte na cuenca media y superior del Ebro. Ye una de les primeres plantes a floriar en primavera, inclusive enantes de fundise les últimes nieves.
Propiedaes
La protoanemonina actúa sobremanera a nivel uterín y dixestivu, tien aición:
Gran Premiu de Bélxica de 2007
thumb|right|300px|Circuitu de Spa.
El Gran Premiu de Bélxica de 2007 ye la 14ª preba de la Temporada 2007 de Fórmula 1. Celebróse ente los díes 14 y el 16 de setiembre de 2007, nel circuitu d'Spa-Francorchamps, Spa, Bélxica. El campeonatu de pilotos liderábalu (sábadu 15 de setiembre) el pilotu Lewis Hamilton, col so compañeru d'equipu, Fernando Alonso a 3 puntos. Ferrari (sábadu 15 de setiembre) lidera el campeonatu de Constructores seguíu de BMW Sauber, dempués de que McLaren fore penalizáu pola FIA cola perda ensembre de puntos, pola mor del casu d'espionaxe.
Kimi ganó la preba, seguíu de Massa, y terceru foi Fernando Alonso, que recorta nún puntu la diferencia col so compañeru d'equipu, Hamilton.
Portu de Senabria
Portu (en castellán, Porto de Sanabria y en gallegu, Porto) ye un conceyu y llocalidá española de la provincia de Zamora y de la comunidá autónoma de Castiella y Llión.
Ye unu de los pocos conceyos billingües de la provincia de Zamora, yá que los sos habitantes utilicen davezu'l idioma español y el gallegu.
Allugamientu
left|thumb| Situación de Portu na [[provincia de Zamora.]]
Portu atopar al noroeste de la provincia de Zamora, a 180 km de la capital provincial. Tien una estensión de 200,82 km² -lo que supón el 1,89% de la provincia de Zamora- y cuenta con una altitú media de 1.211 msnm, siendo'l conceyu más altu del so provincia.
Asítiase nun fondu valle a la cayida de los cuetos de La Cuesta y de Tanxilde, al norte del ríu Bibey, accidentada poles sierres de La Porpasa y Currais (na sierra Calva o de Portu) y la Segundera.
Ta enclavada na rexón natural de Senabria, dientro de la denomada Alta Senabria, atopándose asitiada a unos 30 km de la carretera nacional 525.
Orografía
El conceyu de Portu entiende una de les zones más accidentaes de la provincia de Zamora, yá que ye'l so términu inclúyese parte del macizu de la sierra Segundera y demás formaciones axacentes, amás de la sierra Calva o de Portu, con altores cimeros a los 2.000 m.
La zona montascosa, con cotes d'hasta 2.000 m, ta enclavada en forma d'arcu, nel estremu oeste provincial, partiendo coles provincies de Llión y Ourense y el norte de Portugal. La so configuración ye ondulante y semirradial, partiendo del circu del ríu Tera, y compónse de:
Hidrografía
Nel términu municipal esisten seis embalse y llagunes (La Sablera, Ponte Portu, Valdesirgas, San Sebastián, Vega de Conde y Llaguna de los Pexes), siendo'l banzáu de San Sebastián ye'l de mayor capacidá.
Boulot (Altu Saona)
Boulot ye una comuña francesa del departamentu d'Altu Saona, na rexón de Borgoña-Francu Condáu. Llenda con.
Portu de Senabria
Hidrografía
El cursu d'agua más importante ye'l del ríu Bibey, que naz en Fonte Bibey xunto a Piatorta, escurriendo por un fondu valle hasta desaguar nel ríu Sil. El ríu Valdesirgas recueye la so agua nel banzáu del so nome con una capacidá de 1,8 km³ que mueven la central de Portu, xuntu colo enantes citao formen el banzáu de San Sebastián con una capacidá de 24,5 km³.
Son bien frecuentes les formaciones llacustres, son numberoses, casi toes elles formaes de resultes del casquete glaciar de delles decenes de quilómetros cuadraos formaos poles sierres Cabrera y Segundera. Ente elles tán les de Los Cancelos, Lagoas de Verea, Lagoas de Piatorta, Llaguna de Llazucu (1695 m d'altitú) y llaguna de los Pexes.
Tamién destaquen los sos numberosos manantieles, ente ellos Fonte da Pinllela, Fonte da Cal, Fonte de Viñalonga, Fonte Salgueiro, Fonte da Cárcoba, Fonte Llagañosa, Fonte da Lamela, Fonte das Pregueres, Fonte de Tanxilde, Fonte dos Paos, As Fontelas, Fonte fría, Sete Fontes y a Fillateira. Toes estes fontes son d'agua frío y potable y el so usu o destín ye pal consumu públicu y dalgunes d'elles tamién como bebederos, amás del riego de delles zones del términu.
Clima
Cuenta con un clima de monte, esto ye, con iviernos bien fríos, con fuertes ventisques d'agua y nieve, y branos curtios y templaos. Destaca'l contraste de les sos temperatures medies con máximes en xunetu, agostu y setiembre onde s'algamar los 31,5 °C y mínimes n'avientu y febreru onde los termómetros baxen hasta los 13 °C baxo cero. En cuentu al so réxime d'agües, ye una zona que puede considerase de clima húmedu, una y bones les precipitaciones bazcuyen ente 1500-1600 mm/añu.
Historia
thumb|[[Alfonsu IX de Llión confirmó en 1209 los fueros de Porto]] Na Edá Media, cola meyora de la Reconquista, Portu pasó a formar parte del Reinu de Llión, fechu pol cual, integrar mientres la Edá Moderna dientro de la xurisdicción del Adelantamientu del Reinu de Llión.
Nel sieglu XII, nuna fecha desconocida al nun caltenese'l documentu, el rei Alfonsu VII de Llión dio fueros propios a la villa de Portu. Darréu, nel añu 1209, Alfonsu IX de Llión dio en Salamanca un privilexu a Portu confirmándo-y los sos fueros. Coles mesmes, nesa mesma ciudá concedió les llocalidaes de Portu y Pías a la Orde de Santiago en payares del añu 1222. Por cuenta de esti fechu, Portu perteneció eclesiásticamente a la diócesis de Lleón de Santiago (qu'arrexuntaba los territorios lleoneses de la Orde de Santiago) hasta la so disolución por orde papal nel añu 1873.
Alministrativamente siempres tuvo venceyáu a la tierra de Senabria y al Reinu de Llión. Namái nun proyeutu de división provincial que se tramitó mientres el Trieniu Lliberal, el conceyu amestar a la provincia d'Ourense. Nel restu de proyeutos de cambéu pertenecía, xunto col restu de Senabria, bien a la Provincia de les Tierres del Conde de Benavente (que dependía pal votu en Cortes de Valladolid), onde tuvo asignada la tierra sanabresa mientres la Edá Moderna, bien a la provincia de Zamora, onde finalmente foi incorporada tres la división provincial de 1833, calteniendo sicasí la so pertenencia rexonal al Reinu de Llión.
Cabo señalar que pola llei de 3 de marzu del añu 1906, llevar a cabu les actes d'esllinde colos distintos pueblos estremeros pertenecientes a les provincies de Zamora, Llión y Ourense, nun produciéndose cambeos dende entós.
Flora
El términu municipal de Portu atópase dientro del parque natural del llagu de Senabria. La diversidá d'especies caracteriza a esti ecosistema asitiáu nel mesmu llende ente la zona húmeda y la templada. Montes de carbayos coesisten con abedurios y sauces, según xardones y texos, ente grandes estensiones de carba. Per otru llau, la bayura de llagunes, manantiales y regueros dexa la esistencia de turberas, una auténtica rareza nestes llatitúes.
Fauna
Equí acovezse una variada fauna, ente la que destaca la presencia del corzu, gatu montes, llobu, perdiz pardilla, águila real, llondra y la trucha, ente otres, siendo estes dalgunes de les numberoses especies qu'habiten esti espaciu natural, que cunta cola proteición actual dende 1978.
Fiestes
Les fiestes más notables son les de San Antonio del 13 de xunu, L'Asunción del 15 d'agostu y San Roque el 16 d'agostu. Amás, esta llocalidá ye famosa poles feries de ganáu que se vienen celebrando dende'l sieglu XIX los díes 26 de cada mes ente mayu y ochobre y, de forma especial y por ser la más visitada, la del 26 d'agostu.
Mir (estación espacial)
Mir (en rusu: Мир, que significa paz o mundu) ye'l nome d'una famosa estación espacial orixinalmente soviética que dempués de que se dixebrase la URSS pasó a ser rusa. Foi la primera estación espacial d'investigación habitada de forma permanente de la historia, y el final del programa espacial rusu. Taba prevista pa que tuviera funcionando sólo 5 años; fizolo durante 13 años. Al traviés de munches collaboraciones internacionales, foi accesible a cosmonautes y astronautes.
La Mir foi xunida n'órbita al coneutar de forma siguía distintos módulos, caún llanzáu de forma separada dende'l 19 de febreru de 1986 hasta l'añu 1996.
Club Atlético de Madrid
El Club Atlético de Madrid ye un club de fútbol español de la ciudá de Madrid, que milita na. Foi fundáu'l 26 d'abril de 1903. El so primer equipu xuega los sos partíos como llocal dende la temporada 2017/18, nel Estadiu Wanda Metropolitanu, con capacidá d'alredor de 70.000 espectadores.
Nana Visitor
thumb|Visitor en STICCon XVIII, 2004 Nana Tucker, conocida artísticamente como Nana Visitor (26 de xunetu de 1957 en Nueva York, Estaos Xuníos) ye una actriz d'Estaos Xuníos conocida pol so papel de Kira Nerys na serie Star Trek: Deep Space Nine y Jean Ritter en Wildfire.
Carrera
Visitor empezó la so carrera artística nos años 70 sobre los escenarios de Broadway onde trabayó en producciones como My One and Only. En 1977 fixo'l so debú cinematográficu (acreditada como Nana Tucker) na película The Sentinel. Na pequeña pantalla Visitor protagonizó en 1976 la sitcom Ivan the Terrible. A partir de 1978 hasta 1982 tuvo papeles habituales en trés soap operas: Ryan's Hope, The Doctors y One Life to Live.
Visitor tuvo un pequeñu papel como Pamela Voorhees(la madre de Jason) en Friday the 13th. Tamién emprestó la so voz na serie Family Guy en dellos episodios.
Boult
Boult ye una comuña francesa del departamentu d'Altu Saona, na rexón de Borgoña-Francu Condáu. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Carlos Cigarrán Rodil
Carlos Cigarrán Rodil foi un asturianu que foi políticu en Cataluña. Trabayó na SEAT como metalúrxicu y foi secretariu d'organización de la Federación del Metal de la Unión Xeneral de Trabayadores (UXT) y miembru del Secretariáu Nacional de Cataluña d'UXT ente 1976 y 1977. Tamién foi miembru de la Comisión Executiva Federal del Partíu Socialista Obreru Español (1976-1981),
Pierre Cornud
Pierre Cornud ye un.
Estadístiques
Datos anovaos el 7 d'agostu de 2021.
Niels Bohr
Biografía
Nació en Copenḥague, fíu de Christian Bohr, un devotu luteranu y catedráticu de Fisioloxía na Universidá de la ciudá, y Ellen Adler, miembru d'una adinerada familia xudía de gran importancia na banca danesa y nos círculos del Parllamentu». En doctorándose na Universidá de Copenhague en 1911, ya intentar l'ampliación d'estudios nel Cavendish Laboratory de Cambridge col químicu Joseph John Thomson, descubridor del electrón (la tema de la tesis doctoral de Bohr) y premiu Nobel 1906, quien nun amosó un gran interés nel mozu Bohr, completó los sos estudios en Mánchester, teniendo como maestru a Ernest Rutherford, col qu'estableció una duradera rellación científica y amistosa.
En 1916, Niels Bohr empezó a exercer como profesor de física teórica na Universidá de Copenhague, consiguiendo los fondos pa crear el Institutu Nórdicu de Física Teórica, que dirixó dende 1920 hasta'l so fallecimientu.
En 1943, cola Segunda Guerra Mundial en plenu apoxéu, Bohr escapó a Suecia pa evitar el so arrestu per parte de la policía alemana, viaxando darréu a Londres. Una vegada a salvo, sofitó los intentos angloamericanos pa desenvolver armes atómiques, na creencia de que la bomba alemana yera inminente, y trabayó pa ello nel Proyeutu Manhattan de Los Álamos, Nuevu Méxicu (EE. XX.).
Dempués de la guerra, abogando polos usos pacíficos de la enerxía nuclear, retornó a Copenḥague, ciudá na que moró hasta'l so fallecimientu en 1962.
El so hermanu menor, Harald Bohr (1887-1951), foi igualmente un reconocíu matemáticu, amás de futbolista olímpicu. El mesmu Niels Bohr foi porteru mientres una temporada (1905) del Akademisk Boldklub, y según rellatu de Nils Refsdal [*], el so retiru foi provocáu porque nun partíu contra un equipu alemán nun pudo salvar un gol fácil, según el, porque taba pensando na solución d'un problema matemáticu.
El fíu de Niels, Aage Niels Bohr (1922-2009) siguió los sos pasos, formar nel institutu que dirixía'l so padre, sustituyó-y na direición (1963-1970), y llogró igualmente'l premiu Nobel de Física, en 1975.
Investigaciones científiques
Basándose nes teoríes de Rutherford (átomu de Rutherford) publicó'l so modelu atómicu (Modelu atómicu de Bohr) en 1913, introduciendo la teoría de les órbites cuantificadas, que na teoría mecánica cuántica consiste nes carauterístiques que, en redol al nucleu atómicu, el númberu d'electrones en cada órbita aumenta dende l'interior escontra l'esterior.
Nel so modelu, amás, los electrones podíen cayer (pasar d'una órbita a otra) dende un orbital esterior a otru interior, emitiendo un fotón d'enerxía discreta, fechu sobre'l que se sofita la mecánica cuántica.
En 1922 recibió'l Premiu Nobel de Física polos sos trabayos sobre la estructura atómica y la radiación. Numberosos físicos, basándose nesti principiu, concluyeron que la lluz presentaba una dualidá onda-partícula amosando propiedaes mutuamente escluyentes según el casu.
En 1933 Bohr propunxo la hipótesis de la gota líquida, teoría que dexaba esplicar les desintegraciones nucleares y en concretu la gran capacidá de fisión del isótopu d'uraniu 235.
thumb|Niels Bohr y [[Albert Einstein aldericando la teoría cuántica en casa de Paul Ehrenfest en Leiden (avientu de 1925).]]
Alderiques con Einstein
Pa esti nuevu principiu cuánticu, Bohr atopó amás aplicaciones filosófiques que lu sirvieron de xustificación. Boniolo, G., (1997) Filosofia della Fisica, Mondadori, Milan. * Bolles, Edmund Blair (2004) Einstein Defiant, Joseph Henry Press, Washington, D.C. * Born, M. (1973) The Born Einstein Letters, Walker and Company, New York, 1971. * Ghirardi, Giancarlo, (1997) Un'Occhiata alle Carte di Dio, Il Saggiatore, Milan. * Pais, A., (1986) Subtle is the Lord... The Science and Life of Albert Einstein, Oxford University Press, Oxford, 1982. * Shilpp, P.A., (1958) Albert Einstein: Philosopher-Scientist, Northwestern University and Southern Illinois University, Open Court, 1951. Sicasí, el nuevu conceptualismo de la realidá de la física cuántica (Bohr, Max Born y otros) nun yera compartíu por Albert Einstein, que'l so criteriu taba más próximu al racionalismu de la mecánica clásica, ensin refugar los fenómenos físicos empíricos de cualquier naturaleza. Son célebres les sos frases crítiques empobinaes a la entós «advenediza» mecánica cuántica:
A esto, dizse que Bohr respondía:
Los pares indeterminables de Bohr frente a los pares predeterminados d'Einstein
En realidá, el conceutu de Bohr de que "yera derechu y esquierdu coles mesmes", significa que si tenemos de tener en cuenta'l fechu de que seya derechu o esquierdu pa daqué importante (como pa faer un cálculu matemáticu), mientres nun abriéramos la caxa, tenemos de considerar al 50 % la posibilidá de que seya esquierdu y al 50 % de que seya derechu, pa poder faer el cálculu correutu, y esto ye importante especialmente si nunca nos va a ser posible abrir la caxa y determinar cuál yera.
Extrapolación de los criterios de Bohr versus Einstein a la física cuántica
Bohr sostuvo con Einstein un alderique al respective de la validez o invalidez de les lleis de la Relatividá nel mundu subatómicu de la Física Cuántica. Einstein dicía que l'universu material yera "local y real", onde lo local apuntaba a que nada puede superar la velocidá de la lluz, ente que lo real apunta a que les coses esisten nuna sola forma definida nun tiempu y espaciu determináu. Bohr pela so parte apelaba a la "función d'onda" de les partícules subatómiques y al estáu de "superposición" que pueden presentar éstes. Por casu dos electrones podíen tar en dos estaos opuestos y extremamente alloñaos al empar y lo qu'asocede con unu en determináu puntu del universu, ye esperimentáu pol otru al otru estremu del universu. Esto podía ser productu d'una de dos alternatives: a) les partícules subatómiques en dos puntos alloñaos del universu unvien información sobre los sos estaos a velocidaes cimeres a la de la lluz colo cual la superposición esplicar pola presencia de más d'un electrón que se comuniquen en distintos puntos del universu (esta esplicación nun atentaba con que les coses fueren reales, más nun dexaba que fueren locales, yá que esistiría una velocidá de comunicación mayor que la de la lluz). La otra alternativa dicíanos: b) les partícules subatómiques pueden esistir en dos o más estaos al empar. Estes caltiénense so la forma de probabilidáes de manifestación n'estaos precisos, mas nun se manifiesten n'unu d'estos hasta'l momentu en que son oxetu d'un estímulu determináu: la observación, y ye solo dempués del actu d'observación en qu'atopamos a la partícula nuna coordenada específica d'espaciu y tiempu. Equí lo que s'atenta ye la realidá mesma, o'l fechu de que nel mundu subatómicu les coses seyan reales y preséntense nun estáu específicu nun tiempu-espaciu precisu. En resume, la postura de Bohr y de la Física Cuántica ye que nel mundu subatómicu, les coses nun pueden ser reales y locales a vegada.
Foi mientres el desenvolvimientu d'esti alderique cuando se remanó la frase tan célebre per parte d'Einstein: «Dios nun xuega a los dados». De dicha frase hai rexistros confiables, lo cual nun asocede con un supuestu contrargumento per parte de Bohr escontra Einstein nel mesmu alderique, según el cual dixo: "¡Einstein, dexa de dici-y a Dios qué faer colos sos dados!".
Exiliu forzosu
Unu de los más famosos estudiantes de Bohr foi Werner Heisenberg, que se convirtió en líder del proyeutu alemán de bomba atómica. Al empezar la ocupación nazi de Dinamarca, Bohr, que fuera bautizáu na Ilesia Cristiana, permaneció ellí a pesar de que la so madre yera xudía. En 1941 Bohr recibió la visita de Heisenberg en Copenḥague, sicasí nun llegó a entender la so postura; Heisenberg y la mayoría de los físicos alemanes taben a favor de torgar la producción de la bomba atómica pa usos militares, anque deseyaben investigar les posibilidaes de la teunoloxía nuclear.
La obra Copenhague, escrita por Michael Frayn y representada mientres un tiempu en Broadway, trataba sobre lo que pudo asoceder nel alcuentru que caltuvieron Bohr y Heisenberg en 1941. En 2002 apaeció la versión cinematográfica del llibru, dirixida por Howard Davies.
En setiembre de 1943, pa evitar que lo detuviera la policía alemana, Bohr viose obligáu a dise a Suecia, dende onde viaxó al mes siguiente a Londres, pa finalmente dirixise a Estaos Xuníos n'avientu. Ellí participó na construcción de les primeres bombes atómiques. Volvió a Dinamarca en 1945.
Dempués de la guerra, convertir nun apasionáu defensor del desarme nuclear. Pronunció les conferencies Gifford, nos cursos 1948-1950, sobre la tema Causality and Complementarity. En 1952, Bohr ayudó a crear el Centru Européu pa la Investigación Nuclear (CERN) en Xinebra, Suiza. En 1955, entamó la primer Conferencia Átomos pa la Paz en Xinebra.
Obra y reconocencies
thumb|L'Institutu Niels Bohr na [[Universidá de Copenhague]]
Foi autor de dellos llibros de divulgación y reflexón, ente ellos Teoría de los espectros y constitución atómica (1922), Lluz y vida (1933), Teoría atómica y descripción de la naturaleza (1934), El mecanismu de la fisión nuclear (1939) y Física atómica y conocencia humana (1958). En 1970 la editorial Aguilar publicó n'español la escoyeta Nuevos ensayos sobre física atómica y conocencia humana 1958-1962.
Bohr foi gallardoniáu en 1922 col Premiu Nobel de Física polos sos trabayos sobre la estructura atómica y la radiación, y en 1926 cola Medaya Franklin de Física. Tamién foi'l primeru en recibir, en 1958, el premiu Átomos pa la Paz.
El elementu químicu bohrio denominóse asina nel so honor, al igual que l'asteroide 3948 Bohr descubiertu por Poul Jensen el 15 de setiembre de 1985.
Referencies
[*] «There is non truth in the oft-repeated claim that Niels Bohr emulated his brother, Harald, by playing for the Danish national team.» Dart, James (27 July 2005). "Bohr's footballing career". The Guardian (London). Consultáu'l 26 de xunu de 2011.
83 Virginis
83 Virginis (83 Vir / HD 119605 / HR 5165) ye una estrella na constelación de Virgu de magnitú aparente +4,16. Alcuéntrase aproximao a 825 años lluz del Sistema Solar.
83 Virginis ye una superxigante o xigante lluminosa mariella de tipu espectral G0Ib-IIb, magar na base de datos SIMBAD apaez catalogada como subxigante o estrella de la secuencia principal (G1IV/V). Tien una temperatura efectivo de 5430 ± 100 K y relluma con una lluminosidá 437 vegaes mayor que la del Sol, cifra que sofita'l so estatus de superxigante o xigante lluminosa. La so metalicidá —bayura relativa d'elementos más pesaos que'l heliu— ye la metá de la del Sol ([Fe/H] = -0,31). Con una masa de 4,2 ± 0,2 mases solares, la so edá envalórase en 155 millones d'años.
83 Virginis tien un diámetru 29 vegaes más grande que'l diámetru solar. Nun ye una estrella variable y nella nun se deteutó campu magnéticu, a diferencia d'otres superxigantes marielles como Alwaid (β Draconis) o Azmidiske (ξ Puppis) onde sí se deteutó.
83 Leonis
83 Leonis (83 Lleo / GJ 429 AB) ye una estrella binaria na constelación de Lleo, asitiada al sur de Duhr (δ Leonis), oeste de Zavijava (β Virginis) y este d'α Sextantis. El sistema, conocíu tamién como Struve 1540 AB, alcuéntrase a 58 años lluz de distancia de la Tierra. Conócense dos planetes estrasolares alredor d'una de les componentes del sistema.
83 Leonis ye una binaria amplia que les sos componentes, separaes visualmente 28 segundos d'arcu, alcuéntrase a unes 720 UA de distancia ente sigo y muévense nuna órbita escéntrica (ε = 0,46) que completen nunos 32.000 años. Una tercer estrella a 90,3 segundos d'arcu paez que nun ye una compañera real y a cencielles ta na mesma llinia de visión.
83 Leonis A (HD 99491), la estrella principal, ye una subxigante mariellu-naranxa de tipu espectral G6/8-K0IV de magnitú aparente +6,49. El so radiu ye 1,9 vegaes mayor que'l radiu solar, con una lluminosidá del 66% de la que tien el Sol. El so metalicidá ye ente 1,2 y 2,3 vegaes mayor que la solar. 83 Leonis B (HD 99492) ye una nana naranxa —anque tamién pudiera ser una subxigante— de tipu K2V-IV y magnitú +7,57. Con un radiu equivalente al 88% del radiu solar, la so lluminosidá ye namái'l 24% de la del Sol, y la so masa el 88% de la masa solar.
Sistema planetariu
Un segundu planeta más esternu, afayáu en 2010 y denomináu HD 99492 c, orbita a una distancia media de 5,4 UA de 83 Leonis B. El so periodu orbital ye de 4970 díes.
Referencies
</div class="references-small">
Bourbévelle
Bourbévelle ye una comuña francesa del departamentu d'Altu Saona, na rexón de Borgoña-Francu Condáu. Llenda con.
Tien una población de y una superficie de  km².
Bisarma de Frankenstein
thumb|[[Boris Karloff nuna semeya publicitaria de la película de 1935 Bride of Frankenstein.]]
El bisarma de Frankenstein ye un personaxe de ficción qu'apaeció per primer vegada na novela de Mary Shelley, Frankenstein o'l modernu Prometeo. Trátase d'un ser creáu a partir de partes diverses de cadabres diseicionaos, al cual ye-y dada la vida por Víctor Frankenstein (el so creador) mientres un esperimentu. El personaxe llegó a formar parte de la cultura popular y foi fonte pa la creación d'otros personaxes de noveles, cómics, series televisives y películes.
Falta de nome
.
Na novela, orixinalmente la criatura nun tien nome, un símbolu del so orfandad, alienación y la so falta de sentíu ya identidá humana. Los distintos personaxes de la historia -principalmente Víctor Frankenstein- referir a él usando diversos apellativos: demoniu, miserable, desgraciáu... De manera significativa, el términu "bisarma" utilízase poques ocasiones na novela.
La bisarma anónima pasó a ser parte de la tradición cuando la historia de Mary Shelley foi afecha pa los escenarios n'obres series y cómiques en Londres y París mientres les décades posteriores a l'apaición de la novela. La mesma Mary Shelley asistió a una actuación de Presumption, la primer adautación esitosa de la so novela al teatru. "El programa de la obra prestóme por demás, porque na llista de personaxes apaecía pol Sr T. Cooke", según escribió al so amigu Leigh Hunt. "Esta manera anónima de nomar a lo innomable ye bastante bonu".
Nesti vacíu, ye comprensible que'l nome del creador de Frankenstein llueu s'utilizara igualmente pal nome de la so creación. Esi error cometióse yá nes primeres décades tres la publicación de la novela, pero nun empezar a ser popular hasta los años 30, cola famosa serie cinematográfica de los estudios Universal protagonizada por Boris Karloff. La película basar en gran midida nuna obra teatral de Peggy Webling, estrenada en Londres en 1927. Curiosamente, nel Frankenstein de Webling, dase esi nome realmente a la so criatura; sicasí los creitos de la película de la Universal listan al personaxe que Karloff interpretó ellí solo con signos d'interrogación.
Na novela
thumb|250px|Cubierta de Frankenstein de [[Mary Shelley, na edición de 1831.]]
Namás recibir la vida del so creador, Victor Frankenstein, ye abandonáu por ésti a la so suerte, anoxáu pol so aspeutu físicu. Mientres dellos díes, la Bisarma, asustáu, atristayáu ya ignorante de la so identidá, folgazana polos montes, sobreviviendo como puede a base de bayes monteses y agua del ríu. Conforme'l tiempu va empiorando y la comida volver nel monte cada vez más escasa, busca abellugu nun pueblu cercanu, onde tolos sos intentos por contautar con seres humanos acaben de manera violenta y desastrosa, al ser refugáu por toos. Finalmente atopa abellu nun tendeyón abandonáu nuna remota granxa, habitada por una familia, los De Lacey, orixinaria de Francia. Nel intre de los meses siguientes, y a fuercia de reparar ensin ser vistu a los moradores de la casa, colos que llega a encariñarse, la Bisarma apriende a falar, a lleer, a escribir y empieza a entender meyor el mundu que lu arrodia. Vuélvese cultu, elocuente y refináu. Pero tamién se vuelve consciente de la so propia deformidá física y de l'anormalidá de la so nacencia, que lo estremen de les persones. Gracies a unos papeles qu'atopa nun bolsu d'unes ropes que se llevó del llaboratoriu de Frankenstein, y que son el diariu d'ésti, acaba per conocer la historia del so creador y los pormenores relativos a la so nacencia, lo que lu lleva a esperimentar un creciente refugu escontra sigo mesmu.
Sicasí, nun arrenuncia a la posibilidá de faese amigu de la familia, y un día que los fíos tán ausentes, intenta averase al padre, que, al tar ciegu, nun puede ve-y y nun ye consciente por tantu de la so deformidá. Sicasí, cuando'l restu de la familia torna, ye de nuevu oxetu de refuga y d'horror, y espulsáu de la casa.
De nuevu solu y separáu de la compañía de too ser intelixente, analaya otra vegada polos montes, cola esperanza d'atopar a Victor Frankenstein y apelar a la so simpatía y obligaciones como creador so. Atopa nel so camín a una neña llabradora que ta a puntu de morrer afogada. Sálva-y la vida, pero cuando'l padre de la neña afayar, dispára-y con una escopeta y ta a puntu de matalo.
Resueltamente amargáu yá por esti fechu y allugando deseos d'odiu y de vengación contra la humanidá, consigue llegar finalmente a la contorna de Xinebra, ciudá onde mora la familia de Frankenstein. La fatalidá fai que se tope con William, l'hermanu pequeñu de Victor, y al saber del so parentescu, nuna llocada de rabia, asesinar. Envalentonado y furiosu, abandonándose a impulsos homicides, igua les pruebes de manera que les culpes del asesinatu recayan sobre Justine, la criada encargada de curiar al neñu.
Poco dempués, la Bisarma mata a Clerval, y a Victor acúsase-y d'esti crime, siendo namái salváu de la prisión y el patíbulu pola intervención del so vieyu padre, que llegó dende Suiza. Afaráu, y consumíu pola medrana y l'obsesión, intenta refaer como puede la so vida: torna a Xinebra y prepárase pa casase con Elizabeth Lavenza, la so novia de tola vida. Pero la Bisarma cumple cola so amenaza: la nueche de bodes, aprovechando un momentu d'ausencia de Victor, que tarrez pola so propia vida, torna y asesina a Elizabeth.
Analís ya interpretación
Diversos críticos y estudiosos de la novela, que la analizaron en fondura, aventuraron la posibilidá de que la Bisarma seya una metáfora d'un neñu ensin madre: la mesma Mary Shelley perdió a la so proxenitora a pocu de nacer ella, y ella mesma tuvo una rellación un tanto problemática col so padre mientres tola so vida. Como la Bisarma, Shelley tamién tuvo una niñez aisllada y solitaria, que pasó frecuentemente lleendo o escribiendo. Otres vegaes la Bisarma, apaecíu precisamente nos alboreceres de la Revolución Industrial, foi vistu como'l símbolu d'una clase social primida: la mesma Shelley escribió que la Bisarma "reconocía la división de la propiedá, les inmenses riqueces y la probeza mísera". Otros vieron a Bisarma como'l resultáu tráxica d'una teunoloxía incontrolada: la encarnación del mieu de la xente a crear daqué que nun se pueda apoderar. Tamién se quixo ver na so historia una crítica implícita a la tradicional conocencia científica de tipu patriarcal, del que les muyeres tán escluyíes. Coles mesmes, entroncaría con lleendes medievales europees sobre la creación de vida artificial, tales como Fausto o'l Golem, nes que'l componente máxicu o sobrenatural sería sustituyíu pola ciencia. Pero la Bisarma como individuu tamién tien una aguada tráxica y cuasi esistencialista. Joseph Carroll señaló qu'ocupa: "un territoriu estremeru ente les carauterístiques que típicamente estremen protagonistes y antogonistas". Alberto Manguel comentó que : "como Adán el sufriente, ye un cachu de magre vivu que nunca pidió venir a esti mundu.[...] Na so versión más elevada ye Hamlet, ye Segismundo en La vida ye suañu de Calderón, preguntar si nun ye un llixu de polvu dientro d'un pulgu o una mera forma entrevista en suaños.". El conxuntu de la novela puede trate como "el berru d'una criatura que foi creada y refugada pol so proxenitor, pol so dios [...], una crítica sustancial de la ciencia, del suañu de la razón que produz bisarmes..."
Representaciones notables
thumb|250px|Escena de "[[Bride of Frankenstein", col actor Boris Karloff como La criatura]]
Dende dómines bien tempranes, la obra de Mary Shelley foi oxetu d'adautaciones pa diversos medios. Unu de los primeres foi'l teatru: la obra Presunción, o'l destín de Frankenstein, de Richard Brinsley Peake, estrenada en 1823, foi una de les más populares. El papel de la Bisarma, qu'a diferencia de la novela y de manera similar a lo qu'asocedería en posteriores adautaciones al cine, nun falaba, yera interpretáu por Thomas Potter Cooke, qu'algamaría gran notoriedá por esti papel. Por grabaos y descripciones de la dómina, sábese que llevaba unes mallas azules, una especie de clámide griega y una enorme y enrevesosa peluca.
La primer apaición cinematográfica de la Bisarma caltenida ye nel curtiumetraxe mudu de 1910 Frankenstein, de J. Searle Dawley, onde la Bisarma ye interpretáu por Charles Ogle. La película, que dura 16 minutos, foi producida polos estudios d'Edison y estrémase notablemente del llibru. Ellí la Bisarma apaez como un personaxe cargáu de llombu, peludo, que recuerda al Quasimodo de Victor Hugo, con una melota igualmente enorme y enrevesosa y una frente plana, quiciabes precursora de carauterizaciones posteriores. Paez que Ogle foi tamién l'autor del maquillaxe que lleva.