cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
উদ্বিগ্নতা
অপৰিচিত, সামাজিক, আৰু আন্তঃগোট উদ্বিগ্নতা
মাত্ৰা আৰু প্ৰবলতাৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি সামাজিক উদ্বিগ্নতা ভিন্ন ভিন্ন হ'ব পাৰে। কিছু ব্যক্তিৰ ক্ষেত্ৰত, ইয়াক শাৰীৰিক বা সামাজিক সংস্পৰ্শ (যেনে আলিংগন, কৰমৰ্দন, আদি)ৰ সময়ত অনুভূত অস্বস্তি বা অসহজবোধতাৰ জৰিয়তে চিহ্নিত কৰা হয়। অন্য কিছু ক্ষেত্ৰত, সামাজিক উদ্বিগ্নতাৰ ফলস্বৰূপে অপৰিচিত ব্যক্তিৰ লগত ভাৱ বিনিময়ৰ ক্ষেত্ৰত ভয়ৰেই জন্ম হ'ব পাৰে। এই ব্যাধিত ভুগি থকা ব্যক্তিয়ে ইয়াৰ সৈতে মোকাবিলা কৰিবলৈ যতদূৰ সম্ভৱ সামাজিক ভাৱ বিনিময় হ্ৰাস কৰি নিজৰ জীৱনশৈলীক সীমাবদ্ধ কৰি তুলিব পাৰে। পৰিহাৰকাৰী ব্যক্তিত্ব ব্যাধি (avoidant personality disorder)-কে ধৰি কিছুমান বিশেষ ব্যক্তিত্ব ব্যাধি (personality disorder)-ৰ ক্ষেত্ৰত সামাজিক উদ্বিগ্নতা মূল অন্তঃদিশ হ'ব পাৰে।
মহাসু পাহাড়ী
মহাসু পাহাড়ী (টাকৰী লিপিত: 𑚢𑚩𑚭𑚨𑚱 𑚞𑚩𑚭𑚪𑚯) এটি পশ্চিমীয়া পাহাড়ী ভাষা, যি ঘাইকৈ ভাৰতৰ হিমাচল প্ৰদেশ ৰাজ্যত ব্যৱহাৰ কৰা হয়। এই ভাষাক মহাসুঈ বা মহাসুৱী নামেৰেও জনা যায়। ২০০১ চনত এই ভাষা প্ৰায় ১০০০০০০ লোকে কৈছিল বুলি অনুমান কৰা হয়। এই ভাষাক মুখ্যতঃ চিমলা আৰু চোলান জিলাত কোৱা হয়। এই দুই জিলা পূৰ্বৰ মহাসু জিলাৰ অংগ আছিল। ১৯৭২ চনতহে এই জিলা ভংগ কৰি দুই নতুন জিলা স্বীকৃত হৈছিল।
লিপি
এই ভাষাৰ নিজা লিপি টাকৰী। পিচে যদিও টাকৰী আৰু নাস্তালিক লিপিত এই ভাষা লিখাৰ কিছু কিছু নথি আছে, বৰ্তমানে প্ৰায় এই ভাষা দেৱনাগৰী লিপিত লিখা হয়। alt=|center|thumb|ৰামপুৰ বুশ্বাহৰৰ ওচৰে পাজৰে কোৱা কোচীৰ উদাহৰণ
স্থিতি
এই ভাষাক প্ৰায় পাহাড়ী বা হিমাচলীও আখ্যা দিয়া হয়। এই ভাষাৰ কোনো আনুষ্ঠানিক স্বীকৃতি নাই আৰু ইয়াক সাধাৰণতে হিন্দী ভাষাৰ উপ-ভাষা হিচাপেহে নথিভুক্ত কৰা হয়। ইউনেস্ক'ই এই ভাষাক 'নিশ্চিতভাৱে বিপুপ্তপ্ৰায়' ভাষাৰ তালিকাত ৰাখিছে, কাৰণ মহাসূঈ শিশুৱে এই ভাষা মাতৃভাষা হিচাপে প্ৰায় নিশিকা হৈছে। পূৰ্বতে মহাসূঈক ৰাজ্যিক সাহায্য প্ৰদান কৰা হৈছিল। কিন্তু ভাৰতৰ স্বাধীনতাৰ পাছত চৰকাৰে হিন্দী ভাষাকহে প্ৰাধান্য দি আহিছে।
২০১০ চনত ভাৰতৰ সংবিধানৰ অষ্ট অনুসূচীত 'পাহাড়ী (হিমাচলী)' অন্তৰ্ভুক্ত কৰাৰ দাবী হিমাচল প্ৰদেশৰ বিধান সভাত তুলা হৈছিল, যিয়ে কেইবাটাও হিমাচলী পাহাড়ী ভাষাক প্ৰতিনিধিত্ব কৰাৰ উদ্দেশ্য আগত ৰখা হৈছিল। কিন্তু তাৰ পাছত এই বিষয়ত কোনো অগ্ৰগতি দেখা হোৱা নাই, যদিও অনেক সৰু সৰু সংগঠনে এই ভাষা সংৰক্ষিত কৰিবলৈ যত্ন কৰি আহিছে।
বাহ্যিক সংযোগ
শ্ৰেণী:Pages using multiple image with auto scaled images
উদ্বিগ্নতা
অপৰিচিত, সামাজিক, আৰু আন্তঃগোট উদ্বিগ্নতা
কোনো ব্যক্তি অপৰিচিত বা অনভ্যস্ত লোকৰ সৈতে সামাজিক সাক্ষাতলৈ ভয়াৰ্ত হোৱাৰ পৰিসৰত; কিছুমানে বিশেষভাৱে নিজৰ অভ্যস্ত গোটৰ বাহিৰৰ ব্যক্তি, বা একেসময়তে বিভিন্ন গোটৰ সদস্যভুক্ত (অৰ্থাৎ, ভিন্ন জাতি, নৃগোষ্ঠী, শ্ৰেণী, লিংগ ইত্যাদি হিচাপে গোট) লোকৰ সৈতে ভাৱ বিনিময়ৰ ক্ষেত্ৰত উদ্বিগ্নতাৰ সম্মুখীন হ'ব পাৰে। পূৰ্বৱৰ্তী সম্পৰ্কৰ প্ৰকৃতি, ধীশক্তি, পৰিস্থিতিগত কাৰক ইত্যাদিৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি আন্তঃগোট সম্পৰ্ক চাপযুক্ত হ'ব পাৰে, আৰু ই উদ্বিগ্নতাৰ জন্ম দিব পাৰে। বহিঃগোটৰ সদস্যৰ সৈতে সংযোগৰ ক্ষেত্ৰত হোৱা এই সংশয় বা ভীতিক প্ৰায়ে আন্তঃজাতিগত বা আন্তঃগোটগত উদ্বিগ্নতা বোলা হয়।
সামাজিক উদ্বিগ্নতাৰ অধিক সাধাৰণীকৃত ৰূপসমূহৰ ক্ষেত্ৰৰ দৰেই, আন্তঃগোটগত উদ্বিগ্নতাৰো আচৰণগত, বোধগত, আৰু আৱেগপূৰ্ণ প্ৰভাৱো আছে। উদাহৰণস্বৰূপে, যেতিয়া উদ্বিগ্নতা বাঢ়ি যায় তেতিয়া যোজনাবদ্ধ প্ৰক্ৰিয়াকৰণ (schematic processing) আৰু সৰলীকৃত তথ্য প্ৰক্ৰিয়াকৰণ (simplified information processing)-ৰ মান বৃদ্ধি হ'ব পাৰে। বাস্তৱিকতে, অন্তৰ্নিহিত স্মৃতি (implicit memory)-ত মনোযোগীয় পক্ষপাত (attentional bias) সম্পৰ্কীয় গৱেষণালব্ধ তথ্যৰ সৈতে ই সংগতিপূৰ্ণ। অতিৰিক্তভাৱে, শেহতীয়া গৱেষণাই দেখুৱাইছে যে আন্তঃগোটগত ভাৱ বিনিময়ৰ ক্ষেত্ৰত অন্তৰ্নিহিত জাতিগত মূল্যায়ন (অৰ্থাৎ, স্বয়ংক্ৰিয় পূৰ্বধাৰণাপ্ৰসূত মনোভাৱ (automatic prejudiced attitudes)) বিৱৰ্ধিত হ'ব পাৰে। ঋণাত্মক প্ৰত্যাশাই কেৱল ঋণাত্মক অভিজ্ঞতাই নহয়, কিন্তু শত্ৰুতাৰ দৰে পৰিহাৰকাৰী, বা দ্বন্দ্বমূলক আচৰণ উৎপন্ন কৰাৰ অভিজ্ঞতাও বৰ্ণিত হৈছে। তদুপৰি, অন্তঃগোট বিনিময়ৰ ক্ষেত্ৰত উদ্বিগ্নতাৰ স্তৰ আৰু বোধগত প্ৰচেষ্টা (উদাহৰণস্বৰূপে, পৰিচয়গত সাঁচ ব্যৱস্থাপনা (impression management) আৰু স্ব-উপস্থাপনা (self-presentation))ৰ তুলনাত, আন্তঃগোট বিনিময়ৰ ক্ষেত্ৰত স্তৰ আৰু সম্পদৰ অৱক্ষয় তীব্ৰ হোৱাৰ সম্ভাৱনা থাকে।
চাৰিত্ৰিক বৈশিষ্ট্য
উদ্বিগ্নতা হ্ৰস্ব-ম্যাদী এক "অৱস্থা" অথবা দীৰ্ঘ-ম্যাদী "চাৰিত্ৰিক বৈশিষ্ট্য" হ'ব পাৰে। "বৈশিষ্ট্যগত উদ্বিগ্নতা"ই জীৱনকাল জুৰি অশুভ বা বিপদজনক পৰিস্থিতিৰ প্ৰতি ভয়ভৰা প্ৰত্যাশা (সেয়া অশুভ হিচাপে অভিহিত হওক বা নহওক)-ত জটিল উদ্বিগ্ন অৱস্থাৰে প্ৰতিক্ৰিয়া প্ৰকাশ কৰাৰ অপৰিৱৰ্তনীয় প্ৰৱণতা বুজায়। এক মেটা বিশ্লেষণ (meta-analysis)ৰ পৰা দেখা গৈছিল যে, উদ্বিগ্নতাৰ লক্ষণ আৰু ব্যাধি বিকাশৰ ক্ষেত্ৰত উচ্চ স্তৰৰ নিউৰ'টিচিজম (neuroticism) এটা হানিৰ সম্ভাৱনা কাৰক। এনেধৰণৰ উদ্বিগ্নতা সচেতন (conscious) অথবা অ-সচেতন (unconscious) হ'ব পাৰে।
ব্যক্তিত্বও উদ্বিগ্নতা আৰু অৱসাদ সৃষ্টিকাৰী এক বৈশিষ্ট্য হ'ব পাৰে। পূৰ্ব-অভিজ্ঞতা প্ৰসুত কাৰণৰ জৰিয়তে বহুলোকে নিজৰ ব্যক্তিগত প্ৰকৃতিৰ বাবেই নিজকে উদ্বিগ্নতা বা অৱসাদৰ পৰা সংযত কৰি ৰাখিবলৈ অসুবিধা অনুভৱ কৰে।
বাছনি বা সিদ্ধান্ত
ব্যক্তিগত আৰু অনুষ্ঠানিক দুয়ো পৰ্যায়তে, উপলব্ধ সদৃশ বিকল্পৰ মাজত বাছনি কৰিবলৈ গৈ আৱেশিত হোৱা উদ্বিগ্নতা এক সমস্যা হিচাপে ক্ৰমাগতভাৱে স্বীকৃত হৈছে। ২০০৪ চনত কে'পজেমিনি (Capgemini)-এ লিখিছিল : "আজি আমি সকলোয়েই বৃহৎ বিকল্প, অধিক প্ৰতিযোগিতা আৰু বিবেচনাৰ বাবে বা সঠিক উপদেশ বিচাৰিবৰ বাবে কম সময়ৰ, সম্মুখীন হৈছো" ("Today we're all faced with greater choice, more competition and less time to consider our options or seek out the right advice.")।
বিশেষ সিদ্ধান্ত একোটা গ্ৰহণৰ প্ৰসংগত, উদ্বিগ্ন ব্যক্তিবিশেষৰ মাজত অনিৰ্দেশ্যতা (unpredictability) আৰু অনিশ্চয়তা (uncertainty)-ই আৱেগিক প্ৰতিক্ৰিয়াৰ উৎক্ষেপণ ঘটাব পাৰে, আৰু ই প্ৰণালীবদ্ধভাৱে সিদ্ধান্ত গ্ৰহণৰ ক্ষেত্ৰত পৰিৱৰ্তন আনে। এইধৰণৰ উদ্বিগ্নতাৰ প্ৰাথমিকভাৱে দুটা ৰূপ আছে। ইয়াৰে প্ৰথমটো হৈছে সেই বাছনি, য'ত জ্ঞাত বা গনণ্যব্য সম্ভাৱিতা (probabilities)যুক্ত একাধিক সমৰ্থ ফলাফল থাকে। দ্বিতীয় ৰূপটো হৈছে, অজ্ঞাত সম্ভাৱিতাযুক্ত একাধিক সম্ভৱপৰ ফলাফল থকা ক্ষেত্ৰত সিদ্ধান্ত গ্ৰহণৰ ক্ষেত্ৰত উদ্ভৱ হোৱা অনিশ্চয়তা আৰু দ্ব্যৰ্থতা।
পে'নিক বিকাৰ
পে'নিক বিকাৰ (Panic disorder)-ৰ কিছুমান লক্ষণ চাপ আৰু উদ্বিগ্নতাৰ সদৃশ হ'ব পাৰে, কিন্তু প্ৰকৃততে ই চাপ আৰু উদ্বিগ্নতাৰ পৰা বহু পৃথক। পে'নিক বিকাৰ হৈছে একপ্ৰকাৰৰ উদ্বেগজনিত বিকাৰ, য'ত সংঘটনৰ কোনো সুচক উপাদান (trigger) নাথাকে। আমেৰিকাৰ স্বাস্থ্য আৰু মানৱ সেৱা বিভাগ (U.S Department of Health and Human Services)-ৰ মতে এই বিকাৰক অপ্ৰত্যাশিত আৰু পুনৰাবৃত্ত তীব্ৰ ভয়ৰ পৰ্বৰ উপস্থিতিৰ দ্বাৰা চিনাক্ত কৰিব পাৰি। পে'নিক বিকাৰগ্ৰস্ত ব্যক্তিৰ অৱশেষত গৈ আন এক পে'নিক এটে'কৰ প্ৰতি অবিৰত ভয়ৰ সৃষ্টি হয়, আৰু ই এইদৰেই থাকিলে ব্যক্তিৰ দৈনিক ক্ৰিয়াকৰ্মত বিৰূপ প্ৰভাৱ বিস্তাৰ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে, আৰু ই ব্যক্তিজনৰ সাধাৰণ জীৱন যাপনৰ মান নিম্নগামী কৰে। Cleveland Clinic-ৰ তথ্য অনুসৰি আমেৰিকাৰ ২-ৰ পৰা ৩ শতাংশ প্ৰাপ্তবয়স্ক ব্যক্তি পে'নিক বিকাৰগ্ৰস্ত হয়, আৰু ই কৈশোৰ বা আদি-প্ৰাপ্তবয়স্ক স্তৰত আৰম্ভ হয়। পে'নিক বিকাৰৰ কিছু লক্ষণ হ'ল: উশাহ-নিশাহত জটিলতা, বুকুৰ বিষ, মুৰ আচন্দ্ৰাই কৰা, কঁপনি আৰু জোকাৰণি, মূৰ্ছা যোৱা, বমিভাৱ, নিয়ন্ত্ৰণ হেৰুওৱা বা নিকট মৃত্যুৰ অনুভৱ। যদিও বিকাৰগ্ৰস্ত ব্যক্তিয়ে পে'নিক এটে'কৰ সময়ত এই লক্ষণবোৰত আক্ৰান্ত হয়, কিন্তু মূল লক্ষণ হৈছে ভৱিষ্যতে হ'ব পৰা পে'নিক এটে'কৰ প্ৰতি গঢ় লোৱা নিৰন্তৰ ভয়।
উদ্বেগজনিত বিকাৰসমূহ
উদ্বেগজনিত বিকাৰসমূহ হৈছে অতিশয়োক্তিপূৰ্ণ উদ্বিগ্নতা আৰু ভয়ৰ প্ৰতিক্ৰিয়াৰ অনুভূতিৰে চিহ্নিত এক মানসিক বিকাৰপুঞ্জ। উদ্বিগ্নতা হৈছে ভৱিষ্যতে সংঘটিত হ'ব পৰা ঘটনা সম্পৰ্কে উদ্ভূত দুঃশ্চিন্তা আৰু ভয় হৈছে বৰ্তমানৰ কোনো ঘটনাক্ৰমৰ প্ৰতি সৃষ্ট প্ৰতিক্ৰিয়া। এই অনুভূতিবোৰে ত্বৰিত হৃদস্পন্দন (tachycardia) আৰু কঁপনি বা জোকাৰণিৰ দৰে শৰীৰবৃত্তীয় লক্ষণৰ উদ্ৰেক কৰিব পাৰে। উদ্বেগজনিত বিকাৰ কেইবাধৰণৰো আছে: সাধাৰণীকৃত উদ্বেগজনিত বিকাৰ (generalized anxiety disorder), ফ'বিয়া (phobia), সামাজিক উদ্বেগজনিত বিকাৰ (social anxiety disorder), পৃথক্কৰণৰ উদ্বেগজনিত বিকাৰ (separation anxiety disorder), agoraphobia, পে'নিক বিকাৰ, আৰু চয়নাত্মক নীৰৱতা (selective mutism)।  দেখা দিয়া লক্ষণৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি উদ্বেগজনিত ব্যাধিসমূহক এইধৰণেৰে শ্ৰেণীবদ্ধ কৰা হয়।  বহুক্ষেত্ৰত, আক্ৰান্ত ব্যক্তিবিশেষৰ প্ৰায়ে একাধিক উদ্বেগজনিত বিকাৰ থকাটো পৰিলক্ষিত হয়।
উদ্বেগজনিত বিকাৰসমূহ বংশগতি (heredity) আৰু পৰিৱেশগত কাৰকৰ জটিল মিশ্ৰণৰ জৰিয়তে সংঘটিত হয়। ৰোগ নিৰ্ণয়ৰ বাবে, লক্ষণসমূহ সাধাৰণতে কমপক্ষেও ছমাহ দেখা দিয়া দৰকাৰ। আক্ৰান্ত ব্যক্তিৰ পৰিস্থিতিত লক্ষণসমূহ আশা কৰা ছমাহতকৈ বেছি দিন থাকে, আৰু ই ব্যক্তিৰ সাধাৰণ দৈনিক জীৱন যাপনৰ সামৰ্থ্য বাধাগ্ৰস্ত কৰে।  মন কৰা দৰকাৰ যে একেধৰণৰ লক্ষণ প্ৰদৰ্শন কৰা আন সমস্যাসমূহ হৈছে: অতি-থাইৰ'য়ডিজিম (hyperthyroidism), হৃদযন্ত্ৰৰ ৰোগ (heart disease), কেফে'ইন (caffeine), সুৰাপান (alcohol), বা গাঁজা (cannabis)-ৰ ব্যৱহাৰ, আৰু কিছু নিচাযুক্ত নিষিদ্ধ দ্ৰব্য (drugs) বা ঔষধবিশেষৰ ত্যাগ ইত্যাদি।
উপযুক্ত চিকিৎসা অবিহনে, উদ্বেগজনিত ব্যাধিসমূহ সাধাৰণতে উপশম নহয়। সৰ্বসাধাৰণতে গ্ৰহণকৰা চিকিৎসাৰ ভিতৰত জীৱনশৈলীৰ পৰিৱৰ্তন, কাউন্সেলিঙ, আৰু ঔষধ অন্তৰ্ভুক্ত। কাউন্সেলিঙ সাধাৰণতে হৈছে এক বিশেষ ধৰণৰ সংজ্ঞানাত্মক আচৰণগত মনোচিকিৎসা (cognitive behavioural therapy), যাৰ জৰিয়তে আক্ৰান্ত ব্যক্তিৰ ধীশক্তি আৰু আচৰণৰ ক্ষেত্ৰত পৰামৰ্শ প্ৰদান কৰা হয়। লগতে এইটোও দেখা গৈছে যে, এণ্টিডিপ্ৰেছেণ্ট (antidepressants) বা বিটা ব্লকাৰ (beta blockers)-ৰ দৰে ঔষধে আক্ৰান্ত ব্যক্তিৰ অৱস্থাৰ উন্নতি ঘটাব পাৰে।
পৰিসংখ্যাই দেখুৱায় যে, প্ৰতিবছৰে প্ৰায় ১২% লোক উদ্বেগজনিত বিকাৰত আক্ৰান্ত হয়, আৰু প্ৰায় ৫%-৩০% লোক জীৱনৰ কোনো এক সময়ত এই ব্যাধিগ্ৰস্ত হয়। এনে বিকাৰ সাধাৰণতে ২৫ বছৰ বয়স প্ৰাপ্তিৰ আগতেই আৰম্ভ হয়, আৰু পুৰুষতকৈ নাৰী আক্ৰান্ত হোৱাৰ হাৰ প্ৰায় দ্বিগুণ। একেবাৰে সাধাৰণভাৱে হোৱা বিকাৰ হৈছে কিছুমান বিশেষ ফ'বিয়া, যিবোৰে প্ৰায় ১২% শতাংশ লোকক প্ৰভাৱিত কৰে, আৰু সামাজিক উদ্বিগ্নতা বিকাৰ- যি প্ৰায় ১০% লোকক জীৱনৰ কোনো এক পৰ্যায়ত প্ৰভাৱিত কৰে। এই বিকাৰসমূহে ১৫ বছৰ আৰু ৩৫ বছৰ বয়সৰ মাজৰ লোকক বেছিকৈ আক্ৰান্ত কৰে, আৰু ৫৫ বছৰ বয়সৰ পিছত এইবিলাক সংঘটনৰ হাৰ কমি যোৱা দেখা যায়।  ভৌগোলিক ভাৱে, সংঘটনৰ হাৰ আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট আৰু ইউৰোপত উচ্চ হোৱা দেখা যায়।
হ্ৰস্ব- আৰু দীৰ্ঘ-ম্যাদী উদ্বিগ্নতা
উদ্বিগ্নতা এটা হ্ৰস্ব-ম্যাদী "অৱস্থা" বা দীৰ্ঘ-ম্যাদী "চাৰিত্ৰিক বৈশিষ্ট্য" হ'ব পাৰে। বৈশিষ্ট্যমূলক উদ্বেগে ভৱিষ্যতৰ সম্ভাৱ্য ঘটনাৰ সন্দৰ্ভত দুঃশ্চিন্তা বুজায়। উদ্বেগজনিত ব্যাধিসমূহ প্ৰকৃতপক্ষে উদ্বেগ আৰু ভীতিৰ অনুভূতিৰে বৈশিষ্ট্যভূত এক মানসিক বিশৃংখলতাৰ পুঞ্জ।
সহ-অসুস্থতা
উদ্বিগ্নতাজনিত ব্যাধিসমূহ প্ৰায়ে অন্য কোনো মানসিক স্বাস্থ্যৰ বিসংগতি, বিশেষকৈ গুৰুতৰ হতাশগ্ৰস্ততা ব্যাধি, দ্বিমেৰু ব্যাধি, ভোজন বিসংগতি, বা বিশেষ কিছু ব্যক্তিত্বৰ বিসংগতি; আদিৰ সৈতে সংঘটিত হয়। এইসমূহ নিউৰ'টিজিমৰ দৰে বৈশিষ্ট্যমূলক ব্যক্তিত্বৰ সৈতে সাধাৰণভাৱে দেখা যায়। আংশিকভাৱে, এই বৈশিষ্ট্যমূলক ব্যক্তিত্বসমূহ আৰু উদ্বিগ্নতাৰ মাজৰ জিনীয় আৰু পৰিৱেশগত প্ৰভাৱৰ কাৰণে, পৰ্যবেক্ষিত এই সহ-সংঘটন পৰিলক্ষিত হয়।
অত্যধিক-অমোঘ ব্যাধিত আক্ৰান্ত লোকৰ ক্ষেত্ৰত উদ্বিগ্নতা প্ৰায়ে দেখা যায়, আৰু ই পে'নিক বিকাৰত আক্ৰান্ত লোকৰ ক্ষেত্ৰতো তীব্ৰভাৱে উপস্থিত।
হানিৰ কাৰকসমূহ
উদ্বেগজনিত ব্যাধিসমূহ আংশিকভাৱে জিনীয়। যঁজা ব্যক্তিৰ ওপৰত কৰা গৱেষণাই দেখুৱাইছে যে, উদ্বিগ্নতাৰ স্বতন্ত্ৰ পাৰ্থক্যৰ ক্ষেত্ৰত ৩০%-৪০% জিনীয় প্ৰভাৱ প্ৰবাহিত হয়। পৰিৱেশগত কাৰকসমূহো এই ক্ষেত্ৰত গুৰুত্বপূৰ্ণ। যমজৰ ওপৰত কৰা এই অধ্যয়নসমূহৰ পৰা দেখা যায় যে, উদ্বিগ্নতাৰ ওপৰত ব্যক্তি-বৈশিষ্ট্যমুলক পৰিৱেশৰ (individual-specific environments) এক বৃহৎ প্ৰভাৱ আছে। অন্যহাতে সহভাজী পৰিৱেশগত প্ৰভাৱসমূহ (shared environmental influences) (পৰিৱেশগত কাৰক যি যঁজা ব্যক্তিসকলক একেধৰণে প্ৰভাৱান্বিত কৰে) শৈশৱ অৱস্থাত সক্ৰিয় হৈ থাকে, কিন্তু বয়সন্ধিৰ লগে লগে এইবোৰৰ মাত্ৰা হ্ৰাস পায়। উদ্বিগ্নতাৰ সৈতে সংযোজিত কৰা নিৰ্দিষ্ট মাপিত 'পৰিৱেশ' (Specific measured ‘environments’)-ৰ অন্তৰ্ভুক্ত কাৰকবোৰ হৈছে: শিশু নিৰ্যাতন, মানসিক স্বাস্থ্য সম্বন্ধীয় বিকাৰৰ পৰিয়ালগত ইতিহাস, আৰু দাৰিদ্ৰ্য। উদ্বিগ্নতাৰ সৈতে সুৰা, কেফেইন, নিচাযুক্ত নিষিদ্ধ ড্ৰাগছ, আৰু benzodiazepines (উদ্বেগজনিত ব্যাধিৰ চিকিৎসাৰ বাবে চিকিৎসকে প্ৰায়ে প্ৰদান কৰে)-ৰ দৰে ঔষধৰ ব্যৱহাৰ জড়িত হৈ থাকে।
স্নায়ৱিয়-দেহতত্ত্ব (নিউৰ'এনাট'মী)
প্ৰমস্তিস্কখণ্ড (amygdala) (যি হাইপ'থেলামিক-পিটুইটে'ৰী-এদ্ৰিনে'লিন অক্ষ (Hypothalamic–pituitary–adrenal axis, HPA Axis) আৰু সংবেদী স্নায়ুতন্ত্ৰ (sympathetic nervous system)-ৰ উদ্দীপনৰ জৰিয়তে উদ্বিগ্নতা আৰু ভয়ৰ দৰে আৱেগ নিয়ন্ত্ৰণ কৰে) আৰু হিপ্প'কেম্পাছ (hippocampus) (আৱেগিক স্মৃতিৰ ক্ষেত্ৰত যাক প্ৰমস্তিস্কখণ্ডৰ সৈতে সাঙোৰা হয়)-ৰ লগত সংলগ্ন স্নায়ৱীয় বৰ্তনী (Neural circuitry), উদ্বিগ্নতাৰ বাবে দায়ী হিচাপে ভবা হয়। যিসকল ব্যক্তি সাধাৰণতে উদ্বিগ্ন, তেওঁলোকৰ প্ৰমস্তিস্কখণ্ডত কোনো আৱেগিক উদ্দীপনাৰ প্ৰতিক্ৰিয়া হিচাপে উচ্চ সক্ৰিয়তা পৰিলক্ষিত হয়। কিছুসংখ্যক লেখকে বিশ্বাস কৰে যে, অত্যধিক মাত্ৰাৰ উদ্বিগ্নতাই লিম্বিক তন্ত্ৰ (limbic system)ৰ (প্ৰমস্তিস্কখণ্ড আৰু nucleus accumbens লিম্বিক তন্ত্ৰৰ অন্তৰ্ভুক্ত) অধি-সক্ৰিয়তা (overpotentiation)-ৰ সূচনা কৰিব পাৰে, যাৰ ফলস্বৰূপে ভৱিষ্যতৰ সংঘটনৰ সম্পৰ্কে অধিক উদ্বিগ্নতাৰ সৃষ্টি হয়। কিন্তু ই তথ্য সহকাৰে প্ৰতিষ্ঠাপিত হোৱা নাই।
শিশু অৱস্থাত অত্যন্ত সংশয়ী, সতৰ্ক আৰু ভয়াৰ্ত হিচাপে চিহ্নিত প্ৰাপ্তবয়স্ক লোকৰ ওপৰত কৃত গৱেষণাৰ পৰা দেখা গৈছে যে, পাৰিতোষিত হোৱা নোহোৱাৰ ওপৰত নিৰ্ণয় কৰি কোনো এক একশ্যন (action)-ৰ সিদ্ধান্ত লোৱাৰ ক্ষেত্ৰত, তেওঁলোকৰ nucleus accumbens অংশ আন লোকতকৈ অধিক সংবেদী। ই উদ্বিগ্ন ব্যক্তিসকলৰ ক্ষেত্ৰত ভয়ৰ বাবে দায়িত্বশীল বৰ্তনী আৰু পৰিতোষণৰ মাজত এক সংযোগৰ উদ্ৰেক কৰে। গৱেষকসকলে কয় " অনিশ্চয়তা (সম্ভাৱ্য ফলাফল)ৰ প্ৰসংগত, 'দায়িত্বশীলতা' বা স্ব-সংস্থাৰ অভিপ্ৰায়ে অভিৰোচনৰ ভিত্তিস্বৰূপ স্নায়ু তন্ত্ৰ (অৰ্থাৎ, nucleus accumbens)ক, স্বভাৱগতভাৱে সংকোচ ভাৱাপন্ন প্ৰাপ্তবয়স্ক ব্যক্তিসকলৰ ক্ষেত্ৰত অ-সংকোচসকলৰ তুলনাত, অধিক প্ৰভাৱশালীৰূপে পৰিচালিত কৰে" ("a sense of 'responsibility', or self-agency, in a context of uncertainty (probabilistic outcomes) drives the neural system underlying appetitive motivation (i.e., nucleus accumbens) more strongly in temperamentally inhibited than noninhibited adolescents".)।
অন্ত্ৰ-মস্তিস্ক অক্ষ
মানুহৰ অন্ত্ৰত থকা অনুজীৱসমূহে মস্তিস্কৰ সৈতে সংযোজিত হৈ উদ্বেগজনিত অৱস্থা প্ৰভাৱিত কৰে। এই বিশেষ যোগাযোগ স্থাপনৰ বাবে বিভিন্ন পথ আছে। তাৰে এটা হৈছে মুখ্য নিউৰ'ট্ৰেন্সমিটাৰ (major neurotransmitter) সমূহৰ জৰিয়তে। অন্ত্ৰত থকা অনুজীৱ, যেনে বাইফিড'বেক্টেৰিয়া (Bifidobacterium) আৰু বেছিলাছ (Bacillus)-এ ক্ৰমে GABA আৰু ড'পেমিন (dopamine) নামৰ নিউৰ'ট্ৰেন্সমিটাৰ উৎপন্ন কৰে। নিউৰ'ট্ৰেন্সমিটাৰবিলাকে পাচন-নলী (gastrointestinal tract)-ৰ সৈতে সংযুক্ত স্নায়ু তন্ত্ৰলৈ সংকেত প্ৰেৰণ কৰে, আৰু এই সংকেতবোৰ মেৰুদণ্ড তন্ত্ৰ (spinal system)-ৰ জৰিয়তে বা ভেগাছ স্নায়ু (vagus nerve)-ৰ জৰিয়তে মগজুলৈ পৰিবাহিত হয়। গৱেষণামূলক অধ্যয়নত, এই অণুজীৱসমূহৰ জিন-সংযুক্তি (microbiome)-ৰ পৰিৱৰ্ত্তনৰ জৰিয়তে নিগণিৰ ক্ষেত্ৰত উদ্বিগ্নতা আৰু হতাশগ্ৰস্ততা হ্ৰাসকাৰী প্ৰভাৱ দেখিবলৈ পোৱা গৈছিল। অৱশ্যে ভেগাছ স্নায়ুবিহীন পৰীক্ষণীয় জীৱত এই প্ৰভাৱ দেখা পোৱা নাযায়।
ওপৰত উল্লেখ কৰাৰ দৰে অন্ত্ৰ-মস্তিস্কৰ সংযোগৰ অন্য এক মুখ্য পথ হৈছে, HPA অক্ষ (HPA axis)। পৰীক্ষামূলক সাক্ষ্যৰ পৰা দেখা গৈছে যে অণুজীৱবিলাকে শৰীৰত চাইট'কাইন (cytokine)-ৰ পৰিমাণ নিয়ন্ত্ৰণ কৰিব পাৰে। অন্যহাতে চাইট'কাইনৰ স্তৰৰ পৰিৱৰ্ত্তনে মস্তিস্কৰ হাইপ'থেলামাছৰ দৰে অংশসমূহত প্ৰত্যক্ষ প্ৰভাৱ পেলায়, আৰু এই হাইপ'থেলামাছেই হৈছে HPA অক্ষ সক্ৰিয়তা (HPA axis activity) উদ্ৰেককাৰী কাৰক। HPA অক্ষই শৰীৰত মানসিক চাপৰ প্ৰতি প্ৰতিক্ৰিয়াৰ বাবে দায়বদ্ধ ক'ৰ্টিছ'ল (cortisol) নামৰ হৰম'নবিধৰ উৎপাদন নিয়ন্ত্ৰণ কৰে। HPA অক্ষৰ সক্ৰিয়তা যেতিয়া হঠাতে বৃদ্ধি হয়, ক'ৰ্টিছলৰ স্তৰ বৃদ্ধি পায়, আৰু ই চাপযুক্ত পৰিস্থিতিৰ প্ৰক্ৰিয়াকৰণ আৰু উদ্বিগ্নতা হ্ৰাসকৰণৰ কাম কৰে। অৱশ্যে, এই সংযোগপথসমূহ আৰু এই প্ৰতিটো বৰ্গ (taxa)-ৰ অণুজীৱৰ বিশেষ প্ৰভাৱ এতিয়ালৈ সম্পূৰ্ণ স্পষ্ট হোৱা নাই। কিন্তু অন্ত্ৰীয় অণুজীৱ আৰু মগজুৰ মাজৰ সংযোগ, আৰু উপৰোক্ত পথসমূহৰ উদ্বিগ্নতাৰ স্তৰ পৰিৱৰ্ত্তনৰ ক্ষেত্ৰত ভূমিকা অনস্বীকাৰ্য।
উল্লেখনীয় যে, অন্ত্ৰ আৰু মস্তিস্কৰ এই সংযোগতেই উদ্বিগ্নতাৰ ব্য্যাধিৰ চিকিৎসাৰ সম্ভাৱনা নিহিত হৈ আছে। প্ৰি-বায়'টিক (prebiotic) আৰু প্ৰ'-বায়'টিক (probiotic) সমূহে উদ্বিগ্নতা হ্ৰাস কৰিব পাৰে। উদাহৰণস্বৰূপে, কেইটামান বিশেষ পৰীক্ষামূলক গৱেষণাত নিগণিৰ ওপৰত ফ্ৰুক্ট'- (fructo-) আৰু গেলে'ক্ট'-অলিগ'ছেকাৰাইড (galacto-oligosaccharide) প্ৰিবায়'টিক, আৰু লেক্টবেছিলাছ (Lactobacillus) প্ৰ'বায়'টিক প্ৰয়োগ কৰাত, দুয়োবিধৰে উদ্বিগ্নতা হ্ৰাস কৰাৰ সামৰ্থ্য প্ৰদৰ্শিত হৈছিল। মানুহৰ ক্ষেত্ৰত এই পৰীক্ষাৰ ফলাফলসমূহ সিমান সুদৃঢ় নহয় যদিও আশা-প্ৰদৰ্শী।
বংশগতি
বংশগতি আৰু পৰিয়ালগত ইতিহাস (উদাহৰণস্বৰূপে, পিতৃ-মাতৃৰ উদ্বিগ্নতা)-এ ব্যক্তিবিশেষৰ উদ্বিগ্নতাৰ ব্যাধিত ভোগাৰ দুঃসম্ভাৱনা বৃদ্ধি কৰিব পাৰে। কিন্তু সাধাৰণতে, বাহ্যিক উদ্দীপক বা কাৰকে এই উদ্বেগজনিত ব্যাধিৰ সূচনা কৰাত বা ইয়াৰ মাত্ৰা তীব্ৰতৰ কৰি তোলাত অৰিহণা যোগায়। যমজ ব্যক্তিৰ ওপৰত কৰা গৱেষণাৰ জৰিয়তে দেখা গৈছে যে, ব্যাধিৰ বিশেষ ধৰণ আৰু বয়স-গোট (age-group)-ৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি উদ্বিগ্নতাৰ ওপৰত বংশগতিৰ প্ৰভাৱ ২৫%-৪০% পৰিসৰত থাকে। উদাহৰণস্বৰূপে, পে'নিক বিকাৰৰ ক্ষেত্ৰত বংশগতিজনিত পাৰ্থক্যই প্ৰায় ৪৩% পৰিৱৰ্ত্তনশীলতা (variance) আনে। সাধাৰণীকৃত উদ্বেগজনিত বিকাৰ (generalized anxiety disorder)-ৰ ক্ষেত্ৰত এই পৰিমাণ প্ৰায় ২৮%। অক্ষীয় (longitudinal) যমজৰ অধ্যয়নে দেখুৱায় যে, শৈশৱাস্থাৰ পৰা প্ৰাপ্তবয়স্ক অৱস্থা প্ৰাপ্তিলৈ দেখা পোৱা উদ্বিগ্নতাৰ পৰিমিত সুস্থিৰতা (moderate stability), মূলতঃ বংশগতিজনিত প্ৰভাৱৰ স্থিৰতাৰ দ্বাৰা প্ৰভাৱিত হয়।  পিতৃ-মাতৃৰ পৰা ল'ৰা-ছোৱালীলৈ উদ্বিগ্নতা কিদৰে অগ্ৰসৰ হয় সেই বিষয়ৰ অনুসন্ধানত, জিন আৰু লগতে পৰিৱেশৰ অংশীদাৰী (sharing of genes as well as environments)-ৰ তথ্য বিবেচনাবদ্ধ কৰাটো গুৰুত্বপূৰ্ণ। উদাহৰণস্বৰূপে, এনে অধ্যয়নত আন্তঃপ্ৰজন্মীয় যমজৰ-সন্তান-অভিকল্পনা (intergenerational children-of-twins design) বিবেচনা কৰা দৰকাৰ।
ব্যক্তিবিশেষৰ উদ্বিগ্নতাৰ সৈতে কেৱল এটাহে জিন জড়িত নেকি সেয়া পৰীক্ষা কৰিবলৈ অতীতত কৰা কেইবাটাও অধ্যয়নত এক পৰীক্ষণীয় জিন পদ্ধতি (candidate gene approach) ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। উদ্বিগ্নতাৰ প্ৰক্ৰিয়াৰ সৈতে জড়িত হিচাপে চিহ্নিত হোৱা (ছেৰ'টনিন আৰু নৰএপিনেফ্ৰিনৰ দৰে) নিউৰ'ট্ৰেন্সমিটাৰ আৰু (ক'ৰ্টিছলৰ দৰে) হৰম'নৰ ওপৰত কিছুমান নিৰ্দিষ্ট জ্ঞাত জিনে বিস্তাৰ কৰা প্ৰভাৱৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি এই অনুসন্ধানমূলক অধ্যয়নসমূহ সম্পন্ন কৰা হৈছিল। MEM132D, COMT আৰু MAO-A-ৰ ক্ষেত্ৰত সম্ভৱপৰ ব্যতিক্ৰমৰ বাহিৰে, এই অধ্যয়নসমূহত প্ৰাপ্ত সিদ্ধান্তসমূহৰ কোনোটোয়েই পৰীক্ষাৰ দ্বাৰা ভালদৰে পুনৰাবৃত্তি কৰিব পৰা হোৱা নাছিল। উল্লেখনীয় যে, BDNF নামৰ জিনবিধে মস্তিস্ক ব্যুৎপন্ন নিউৰ'ট্ৰ'ফিক কাৰক (brain derived neurotrophic factor) নামৰ মগজুত প্ৰাপ্ত প্ৰ'টিনবিধৰ সংশ্লেষণৰ ক'ড বহন কৰে। এই জিনৰ উপজেনেটিক (epigenetic) চিহ্নকো স্নায়বীয় সক্ৰিয়তাৰ কিছুমান বিশেষ প্ৰতিমান আৰু তাৰ ফলস্বৰূপে উদ্বিগ্নতাৰ সৈতে সংযোজিত কৰা হৈছে।  অন্যহাতে, জিনম' সংযুক্তিৰ এক বৃহৎ অনুসন্ধানৰ জৰিয়তে BDNF-ৰ বাবে NTRK2 নামৰ এক অভিগ্ৰাহক জিন (receptor gene) উদ্বিগ্নতাৰ সৈতে জড়িত হোৱাৰ তথ্য পোৱা গৈছিল।
উল্লেখনীয় যে, বেছিভাগ পৰীক্ষণীয় জিন সম্বন্ধীয় অনুসন্ধানসমূহ সফলভাৱে পুনৰাবৃত্তি নোহোৱাৰ কাৰণ হৈছে যে, উদ্বিগ্নতা এক জটিল বৈশিষ্ট্য, আৰু ই বহু জিন'মিক প্ৰকাৰৰ দ্বাৰা প্ৰভাৱান্বিত হয়। এই জিনমিক প্ৰকাৰবোৰৰ প্ৰত্যেকৰে নিজস্ব প্ৰভাৱ থাকে। ক্ৰমাগতভাৱে, উদ্বিগ্নতা সংক্ৰান্তিয় অনুসন্ধানসমূহত এক প্ৰ-কল্পনা (hypothesis)-মুক্ত দৃষ্টিকোণ প্ৰয়োগ কৰা হৈ আহিছে, য'ত উদ্বিগ্নতাৰ বাবে দায়বদ্ধ হিচাপে চিহ্নিত জিন'মৰ অংশসমূহৰ অধ্যয়ন সম্পাদন কৰা হয়। এই পদ্ধতিত সূক্ষ্ম প্ৰভাৱযুক্ত জিন'মৰ প্ৰকাৰসমূহৰ বৃহৎ প্ৰতিৰূপ ব্যৱহাৰ কৰি সেইবিলাকৰ ভূমিকা নিৰ্ণয় কৰা হয়। উদ্বিগ্নতাৰ লগত জড়িত সাধাৰণ জেনেটিক সংৰচনাসমূহৰ বৃহত্তম অন্বেষণটো UK Biobank, ANGST consortium আৰু ACADIA Healthcare ( CRC Fear, Anxiety and Anxiety Disorders)-ৰ যৌথ সহযোগত পৰিচালিত হৈ আছে।
স্বাস্থ্যজনিত কাৰণ
তদুপৰি, কিছুমান নিৰ্দিষ্ট মূলভুত ৰোগ (organic diseases) উদ্বেগজনিত ব্যাধিৰ সৈতে দেখা দিব পাৰে। এই ৰোগসমূহৰ কিছুমানৰ ক্ষেত্ৰত দেখা দিয়া লক্ষণসমূহৰ উদ্বিগ্নতাৰ সৈতে সাদৃশ্য দেখা যায়। এইধৰণৰ ৰোগসমূহৰ মাজত অন্যতম হৈছে, কিছুমান নিৰ্দিষ্ট এণ্ড'ক্ৰাইন সম্বন্ধীয় ৰোগ (হাইপ'থাইৰয়ডিজিম (hypothyroidism), হাইপাৰথাইৰয়ডিজিম (hyperthyroidism), আৰু হাইপাৰপ্ৰলে'ক্টিনিমিয়া (hyperprolactinemia)), বিপাকীয় ৰোগ (বহুমূত্ৰ), অভাৱজনিত ৰোগ (ভিটামিন ডি, ভিটামিন বি২, ভিটামিন বি১২, ফ'লিক এছিডৰ নিম্ন স্তৰ), পাচনতন্ত্ৰজনিত ৰোগ (celiac disease, non-celiac gluten sensitivity, inflammatory bowel disease),   হৃদযন্ত্ৰৰ ৰোগ, ৰক্তজনিত ৰোগ (ৰক্তহীনতা), মস্তিস্ক আৰু ৰক্তপ্ৰবাহী তন্ত্ৰৰ দুৰ্ঘটনা (transient ischemic attack, ষ্ট্ৰ'ক),, আৰু মস্তিস্ক অপজাত সম্পৰ্কীয় ৰোগ (পাৰকিনছন ৰোগ, স্মৃতিভ্ৰংশ, মাল্টিপ'ল স্ক্লেৰ'ছিছ, হাণ্টিংটন ৰোগ) ইত্যাদি।
নিচাযুক্ত দ্ৰব্য প্ৰৰোচিত উদ্বিগ্নতা
উদ্বিগ্নতাৰ সংঘটনত অথবা উদ্বেগজনিত অৱস্থা শোচনীয় কৰি তোলাত বহু নিচাযুক্ত দ্ৰব্য (drugs)-ৰ অৰিহণা আছে। এই দ্ৰব্যসমূহ সেৱন কৰা, পৰিত্যাগ কৰাৰ ফলস্বৰূপে, অথবা এনে দ্ৰব্যৰ পাৰ্শ্ব প্ৰতিক্ৰিয়া হিচাপে এনে উদ্বেগজনিত ব্যাধিৰ উদ্ভৱ হ'ব পাৰে। এইবিলাকৰ অন্তৰ্ভুক্ত কেইটামান হৈছে, সুৰা, ধঁপাত, গাঞ্জা, টোপনিৰ ঔষধ (বেনয'ডায়েযেপিনৰ দৰে চিকিৎসকৰ দ্বাৰা বিধানপ্ৰদত্ত), অপিয়'ড (চিকিৎসকে প্ৰদান কৰা বিষনাশক আৰু হিৰ'ইনৰ দৰে নিষিদ্ধ দ্ৰব্য), উত্তেজক পদাৰ্থ (যেনে, কেফেইন, ক'কেইন আৰু এম্ফিটেমাইন), মতিভ্ৰমকাৰী দ্ৰব্য আৰু শ্বাসৰ জৰিয়তে গ্ৰহণকাৰী পদাৰ্থ। বহুলোকে উদ্বিগ্নতা হ্ৰাস কৰিবৰ বাবে এইধৰণৰ দ্ৰব্যসমূহ ব্যৱহাৰ কৰে। এইধৰণৰ নিচাযুক্ত দ্ৰব্যসমূহে হ্ৰস্বকালত উদ্বিগ্নতাৰ পৰা উপশম দিলেও ই সাধাৰণতে অতিৰঞ্জিত। উল্লেখ্য যে, দীৰ্ঘকালত নিচাযুক্ত দ্ৰব্যৰ ব্যৱহাৰে উদ্বিগ্ন অৱস্থা শোচনীয় কৰি তোলাৰ, আৰু কোনো কোনো ক্ষেত্ৰত দ্ৰব্যসমূহৰ প্ৰভাৱ ক্ষীণ হোৱাৰ লগে লগে উদ্বিগ্নতাই তীব্ৰতৰ ৰূপ লোৱা দেখা যায়। অত্যধিক বেনযিনৰ ব্যৱহাৰৰ পিছত কেতিয়াবা ২ সপ্তাহ মানলৈ ইউফ'ৰিয়া, উদ্বিগ্নতা আৰু বিৰক্তিজনক অৱস্থাৰ সৃষ্টি কৰিব পাৰে।
মনস্তাত্বিক কাৰণ
আঁকোৰগোঁজ/অনমনীয়-ভাৱে সমস্যা সমাধানৰ পথ অৱলম্বন, অস্বীকাৰকৰণ, পৰিহাৰকৰণ, আৱেগপ্ৰৱণতা, অত্যধিক আত্ম-প্ৰত্যাশা, ঋণাত্মক চিন্তাধাৰা, আৱেগজনিত অস্থিৰতা, আৰু সমস্যাত দৃষ্টি নিৱদ্ধ কৰাত অসমৰ্থতা আদিৰ দৰে দুৰ্বল জীৱনৰ কৌশলে উদ্বিগ্নতাৰ জন্ম দিয়ে। ব্যক্তিবিশেষৰ নিজস্ব নিৰাশাজনক ফলাফলৰ প্ৰতীক্ষা আৰু নেতিবাচক প্ৰতিক্ৰিয়াশীলতাও উদ্বিগ্নতাৰ জন্ম দিয়াৰ আৰু ইয়াক দীৰ্ঘস্থায়ী কৰাৰ কাৰক হিচাপে চিহ্নিত হৈছে। মানসিক প্ৰবৃত্তি বা মেজাজ (যেনে, নিউৰ'টিছিজম) আৰু মনোভংগী (যেনে, নিৰাশাবাদ)- এই দুই উপাদানো উদ্বিগ্নতাৰ সৃষ্টিকাৰী কাৰক ৰূপে চিনাক্ত কৰা হৈছে।
অতি-সাধাৰণীকৰণ, বিপৰ্যয়কৰণ, মনোপাঠ, আৱেৱিক যুক্তিযুক্ততা, বিৱৰ্ধন (বায়ন'কুলাৰ ট্ৰিক) আৰু মানসিক পৰিস্ৰাৱণৰ দৰে সংজ্ঞানাত্মক বিকৃতিয়ে উদ্বিগ্নতাৰ সৃষ্টি কৰিব পাৰে। উদাহৰণস্বৰূপে, ব্যক্তিবিশেষৰ "সদায়" কিবা এটা বেয়া সংঘটিত হোৱাৰ অতি-সাধাৰণীকৃত বিশ্বাসৰ ফলত, ন্যূনতম আপদযুক্ত পৰিস্থিতিৰ প্ৰতিও অত্যধিক ভীতিৰ জন্ম হ'ব পাৰে। প্ৰত্যাশিত বিব্ৰতমূলক পৰিস্থিতিৰ পৰা সৃষ্ট উদ্বিগ্নতাৰ ফলস্বৰূপে তেনে ব্যক্তিবিশেষে আনকি অনুকূল সামাজিক পৰিস্থিতিও পৰিহাৰ কৰি চলাৰ দৰে অৱস্থা আহি পৰে। তদুপৰি, উচ্চ উদ্বিগ্নতাযুক্ত ব্যক্তিসকলৰ মনত ভৱিষ্যতৰ চাপযুক্ত ঘটনা অনুভূত হ'ব পাৰে। এই সকলোবোৰ তথ্যৰ পৰা এই কথা ঠাৱৰ কৰিব পাৰি যে উদ্বেগজনিত চিন্তা-ভাৱনাই প্ৰত্যাশাজনিত উদ্বিগ্নতাৰ লগতে মানসিক চাপযুক্ত ঘটনাৰাজিৰ উদ্ৰেক কৰিব পাৰে, আৰু ই অধিক উদ্বিগ্নতাৰ সৃষ্টিত অৰিহণা যোগায়। সংজ্ঞানাত্মক থেৰাপীৰে কৰা উদ্বিগ্নতাৰ চিকিৎসাপদ্ধতিত ওপৰত উল্লিখিত অস্বাস্থ্যকৰ চিন্তা-ভাৱনাসমূহক লক্ষ্য হিচাপে লোৱা হয়।
মনোগতিক তত্ত্ব (psychodynamic theory)-ই এইকথা স্বীকাৰ কৰে যে, প্ৰায় ক্ষেত্ৰতে উদ্বিগ্নতা হৈছে অচেতন আকাংক্ষা বা ভীতিক বাধা দিয়াৰ ফল, আৰু ই অন-অভিযোজিত ৰক্ষাত্মক প্ৰতিক্ৰিয়া (যেনে অৱৰোধ, অৱদমন, পূৰ্বাভাস, পশ্চাদপসৰণ, দৈহিকীকৰণ, নিষ্ক্ৰিয়াত্মক আগ্ৰাসন, পৃথক্কৰণ) ৰূপে সুস্পষ্ট ৰূপত উদ্ভিন্ন হৈ উঠে। এই প্ৰতিক্ৰিয়াসমূহ সৰুকালৰে সংলগ্ন বিষয়বস্তু (যেনে, যত্ন-লওঁতা)ৰ সৈতে জড়িত সমস্যাৰে মোকাবিলা কৰিবলৈ, বা সহমৰ্মিতাবিহীন বাল্যকালৰ সৈতে অভিযোজন কৰিবলৈ গঢ় লৈ উঠে। উদাহৰণস্বৰূপে, অভিভাৱকৰ নিৰন্তৰ নিৰুৎসাহন বা ক্ৰোধে সন্তানৰ মনত খঙৰ অনুভূতি অৱৰোধ/অৱদমনৰ প্ৰৱণতা গঢ় দিব পাৰে। তেনে ব্যক্তি, আন কোনো ব্যক্তিৰ দ্বাৰা প্ৰৰোচিত হ'লে যদিও তেওঁৰ ক্ৰোধ অৱচেতন মনত আৰু অৱগতিৰ বাহিৰত থাকি যায়, কিন্তু ই পাচন তন্ত্ৰৰ পীডা হিচাপে প্ৰকাশ পাব পাৰে। মনোগতিক থেৰাপীৰ চিকিৎসাপদ্ধতিত এনেধৰণৰ দ্বন্দ্বসমূহক চিকিৎসাৰ লক্ষ্য হিচাপে ল'ব পাৰি। মনোগতিক থেৰাপীয়ে সাধাৰণতে উদ্বিগ্নতাৰ অন্তৰ্নিহিত মূল উদ্ঘাটন কৰিবলৈ চেষ্টা কৰে। সমান্তৰালভাৱে, সংজ্ঞানাত্মক আচৰণগত থেৰাপীয়ে অযৌক্তিক চিন্তা-ভাৱনা আৰু অনাকাংক্ষিত আচৰণৰ পৰিৱৰ্ত্তনৰ জৰিয়তে উদ্বিগ্নতাৰ সফল চিকিৎসা আগবঢ়ায়।
সামাজিক
উদ্বিগ্নতাৰ লগত জড়িত সামাজিক আশংকাজনিত কাৰকসমূহ হৈছে: মানসিক যন্ত্ৰণাৰ ইতিহাস (উদাহৰণস্বৰূপে, শাৰীৰিক, যৌন বা আৱেগিক নিৰ্যাতন বা আক্ৰমণ), নিগ্ৰহ, আগবয়সৰ অভিজ্ঞতা আৰু লালন-পালনৰ লগত জড়িত কাৰক (উদাহৰণস্বৰূপে, প্ৰত্যাখ্যান, মৰম-চেনেহৰ অভাৱ, অতি প্ৰতিকুলাচৰণ, কঠোৰ নিয়মানুৱৰ্তিতা, ঋণাত্মক উচ্চ অভিভাৱকীয় সংবেদনা, উদ্বেগজনিত শিশুপালন, অ-কাৰ্যকৰী আৰু নিচাযুক্ত দ্ৰব্যাসক্তিৰ আচৰণ, আৱেগৰ নিৰুৎসাহন, দুৰ্বল সামাজিকীকৰণ, দুৰ্বল সংযুক্তি, আৰু শিশু নিৰ্যাতন আৰু উপেক্ষা), কৃষ্টিগত কাৰক (উদাহৰণস্বৰূপে, উদাস পৰিয়াল/ বৈৰাগী কৃষ্টি, শাৰীৰিকভাৱে অক্ষম আৰু সংখ্যালঘুৰ নিপীড়ন), আৰু আৰ্থসামাজিক কাৰক (উদাহৰণস্বৰূপে, অশিক্ষিত, নিবনুৱা, দৈন্যপীড়িত) ইত্যাদি। অৱশ্যে, মন কৰিবলগীয়া যে উন্নত দেশসমূহত উন্নয়নশীল দেশসমূহতকৈ উদ্বিগ্নতাৰ হাৰ অধিক। পঞ্চাছৰো অধিক অধ্যয়নক সামৰি কৰা ২০১৯ চনৰ এক বিস্তৃত প্ৰণালীবদ্ধ পৰ্যালোচনাত্মক সমীক্ষাই এই কথা দেখুৱাইছিল যে আমেৰিকাৰ যুক্তৰাষ্ট্ৰত, খাদ্যজনিত নিৰাপত্তাহীনতা উদ্বিগ্নতা আৰু শয়ন ব্যাধিৰ সৈতে অতি দৃঢ়ভাৱে সম্পৰ্কিত। খাদ্য-সংকটত নোভোগা লোকসকলৰ তুলনাত উক্ত সংকটৰ মুখামুখি হোৱা ব্যক্তিসকলৰ মানসিক স্বাস্থ্য পৰীক্ষাত উদ্বিগ্নতাৰ সম্ভেদ পোৱাৰ হানিকৰ সম্ভাৱনা ৩ গুণ অধিক।
লিংগভিত্তিক সামাজিকীকৰণ
উদ্বিগ্নতা গঢ় দিয়াত যিবোৰ বৰ্ণনাপ্ৰাসংগিক কাৰকে বৰঙণি যোগোৱা বুলি ভবা হয় সেইবোৰৰ ভিতৰত লিংগভিত্তিক সামাজিকীকৰণ আৰু শিক্ষণ অভিজ্ঞতাও পৰে। বিশেষভাৱে, শিক্ষণ দক্ষতা (ব্যক্তিবিশেষৰ জীৱন নিজৰ নিয়ন্ত্ৰণাধীন হিচাপে বোধ হোৱাৰ মাত্ৰা) আৰু instrumentality (আত্ম-বিশ্বাস, স্ব-কাৰ্যকাৰিতা, স্বতন্ত্ৰতা আৰু প্ৰতিযোগিতাত্মকতা ইয়াৰ অন্তৰভুক্ত) - এই দুটা কাৰকে ব্যক্তিৰ লিংগ আৰু উদ্বিগ্নতাৰ মাজৰ সম্পৰ্ক পূৰ্ণভাৱে নিৰ্ধাৰণ কৰে। অৰ্থাৎ উদ্বিগ্নতাৰ ক্ষেত্ৰত লিংগ-পাৰ্থক্যৰ প্ৰভাৱ স্পষ্ট, আৰু পুৰুষতকৈ নাৰীৰ ক্ষেত্ৰত উদ্বিগ্নতাৰ স্তৰ উচ্চ। উদ্বিগ্নতাৰ ক্ষেত্ৰত দেখা দিয়া এই লিংগভিত্তিক তফাৎ লিংগভিত্তিক সামাজিকীকৰণ আৰু শিক্ষণ দক্ষতাৰ ভিত্তিত ব্যাখ্যা কৰা সম্ভৱ।
ৰাজ ভাটৌ
বাহ্যিক সংযোগ
Conservation related links:
শ্ৰেণী:ভাটৌ শ্ৰেণী:জীৱবিজ্ঞান
উদ্বিগ্নতা
চিকিৎসা
উদ্বিগ্নতাৰ লক্ষণ প্ৰদৰ্শন কৰা কোনো ব্যক্তিৰ চিকিৎসা ব্যৱস্থাপনাৰ প্ৰথম পদক্ষেপটো হৈছে, এই লক্ষণসমূহৰ অন্তৰ্নিহিত কাৰণ চিকিৎসাবিজ্ঞানৰ জৰিয়তে নিৰ্ধাৰণ কৰাটো। ৰোগগ্ৰস্ত ব্যক্তিৰ শুদ্ধ চিকিৎসামূলক পৰিচৰ্যাৰ কাৰণে এই চিহ্নিতকৰণ আৰু স্বীকৃতি অপৰিহাৰ্য। উদ্বেগজনিত ব্যাধিৰ সৈতে জড়িত লক্ষণসমূহে অন্য কোনো ৰোগক ঢাকি ৰখাৰ সম্ভাৱনা নুই কৰিব নোৱাৰি, অথবা এই ব্যাধিসমূহ অন্য কোনো ৰোগৰ সৈতে সংযুক্ত হৈ, বা অন্য ৰোগৰ শাৰীৰিক ৰোগৰ ফলস্বৰূপে উদ্বেগজনিত ব্যাধিয়ে দেখা দিব পাৰে।
উদ্বেগজনিত ব্যাধিৰ চিকিৎসাৰ ক্ষেত্ৰত সংজ্ঞানাত্মক আচৰণগত মনোচিকিৎসা (Cognitive behavioral therapy, CBT) এক ফলপ্ৰসূ পন্থা, আৰু ই হৈছে প্ৰথম পৰ্যায়ৰ চিকিৎসাৰ অংশ।  এইটোও দেখা গৈছে, ইণ্টাৰনেটৰ জৰিয়তে প্ৰদান কৰা সংজ্ঞানাত্মক আচৰণগত মনোচিকিৎসা (CBT) সমানেই ফলপ্ৰসূ। শেহতীতাকৈ, বহু স্মাৰ্টফোনৰ এপৰ জৰিয়তেও মানসিক স্বাস্থ্য সম্বন্ধীয় চিকিৎসা আগবঢ়োৱাৰ প্ৰচেষ্টা প্ৰচলিত হৈছে, অৱশ্যে এইসমূহ এতিয়াও প্ৰাথমিক পৰ্যায়তে আছে।
ৰিক খ্বন
ৰিক খ্ৱন (ইংৰাজী ভাষা:Rik Khwan)হৈছে আহোমসকলে আয়োজন কৰা আহোম ধৰ্মৰধৰ্মীয় অনুষ্ঠান। ইয়াত খ্ৱন নামৰ বিশেষ শক্তি (সাধাৰণতে দীৰ্ঘ আয়ুস বুলি ধৰা হয়) স্মৰণ কৰা হয় যিটো চীন, শান,থাইলেণ্ড আৰু লাওছৰ তাঈ সকলৰ মাজতো দেখা যায়। নতুনকৈ চাওফাৰ আসন লাভ কৰাৰ সময়ত বা ৰণত জয়লাভ কৰাৰ পিছত অথবা কোনো অমঙ্গলৰ পৰা হাত সাৰি দীৰ্ঘ জীৱন লাভৰ কামনা কৰি এই উৎসৱ পতা হৈছিল।
উদ্বিগ্নতা
চিকিৎসা
মনো-ঔষধিয় (Psychopharmacological) চিকিৎসা পদ্ধতিও সংজ্ঞানাত্মক আচৰণগত মনোচিকিৎসা (CBT)-ৰ সমান্তৰালভাৱে, বা ইয়াক এককভাৱে প্ৰয়োগ কৰিব পাৰি। সাধাৰণ নিয়ম ৰূপে, বেছিভাগ উদ্বেগজনিত ব্যাধিৰ ক্ষেত্ৰতেই প্ৰথম পৰ্যায়ৰ চিকিৎসা পদ্ধতিসমূহে সন্তোষজনকভাৱে কাম কৰে। প্ৰথম পৰ্যায়ৰ চিকিৎসাত ব্যৱহৃত ঔষধসমূহ হৈছে, selective serotonin reuptake inhibitors আৰু serotonin-norepinephrine reuptake inhibitors। দৈনিক ব্যৱহাৰৰ বাবে Benzodiazepine জাতীয় ঔষধসমূহ উপযুক্ত হিচাপে ধৰা নহয়। অন্য চিকিৎসাৰ বিকল্পসমূহ হৈছে: pregabalin, tricyclic antidepressants, buspirone, moclobemide, আৰু seratriline ইত্যাদি।
প্ৰতিৰোধ
ওপৰত উল্লিখিত হানিৰ কাৰকসমূহৰ পৰাই উদ্বেগজনিত ব্যাধিৰ প্ৰতিৰোধৰ সহজাত পথৰ সন্ধান পাব পাৰি। ২০১৭ চনত প্ৰকাশিত এক পুনঃমূল্যায়নৰ প্ৰবন্ধত উল্লেখ কৰা মতে, মনস্তাত্বিক বা শৈক্ষিক পদ্ধতিসমূহৰ জৰিয়তে, ভিন-ভিন ধৰণৰ জনসমষ্টিৰ মাজত, উদ্বেগজনিত ব্যাধি প্ৰতিৰোধৰ দিশত ক্ষুদ্ৰ পৰিমাণৰ কিন্তু পৰিসাংখ্যিকভাৱে সাৰ্থক উপকাৰ দেখা গৈছিল।
ৰিক খ্বন
নিয়মাৱলী
এখন সুসজ্জিত চাঙৰ ওপৰত চাওফাজন বহি থাকে। ম'লৌঙ সকলে মন্ত্ৰপুত পানী ৰজাৰ মূৰত ঢালি দিয়ে। চাঙৰ তলত দুগৰাকী মানুহ বহি থাকে। ৰজাৰ মূৰত ঢলা পানী ৰজাৰ গাৰে বৈ গৈ সিহঁতৰ মূৰত পৰে। স্নানৰ শষত ৰজাৰ সাজ-পাৰ সলাই নতুন সাজ-পাৰ লয়। সিহঁতক এচৰু চৰু সোণ আৰু এচৰু ৰূপ দি ৰাজ্যৰ বাহিৰ কৰি খেদি দিয়া হয়। মানুহৰ বিশ্বাস যে সিহঁতে ৰজা আৰু ৰাইজৰ অমঙ্গল নেওচি লৈ যায়। সেই কাৰণে তেওঁলোকক নেওচা যোৱা বোলে।
উদ্বিগ্নতা
শৰীৰবৃত্তীয় বিকাৰতত্ত্ব
উদ্বিগ্নতাৰ ব্যাধি জিনীয়ভাৱে আহৰিত নিউৰ'কেমিকেল বিশৃংখলা (genetically inherited neurochemical dysfunction) যেন প্ৰতীয়মান হয়। ইয়াৰ সৈতে স্বয়ংক্ৰিয় ভাৰসাম্যহীনতা (autonomic imbalance), GABA-ergic tone-ৰ হ্ৰাস, catechol-O-methyltransferase (COMT) জিনৰ allelic বহুৰূপতা (polymorphism), এডিন'ছাইন ৰিছিপ্টৰ ফাংশনৰ বৃদ্ধি (increased adenosine receptor function), ক'ৰ্টিছ'ল (cortisol)-ৰ বৃদ্ধি জড়িত হ'ব পাৰে।
উদ্বিগ্নতা ব্যাধিৰ লক্ষণৰ কেন্দ্ৰীয় স্নায়ুতন্ত্ৰ (central nervous system, CNS)-ত মূল কাৰকবোৰ হৈছে- নৰএপিনেফ্ৰিন (norepinephrine), ছেৰ'টনিন (serotonin), ড'পেমিন (dopamine), আৰু গামা-এমিন'বিউটাইৰিক এছিড (gamma-aminobutyric acid (GABA))। অন্যান্য নিউৰ'ট্ৰেন্সমিটাৰ (neurotransmitter) আৰু পেপ্টাইড (peptide), যেনে ক'ৰ্টিক'ট্ৰ'পিন-নিঃসৰণকাৰী কাৰক (corticotropin-releasing factor)-ও উদ্বিগ্নতা সৃষ্টিত অংশীদাৰ হ'ব পাৰে। বাহ্যিকভাৱে, স্বয়ংক্ৰিয় স্নায়ুতন্ত্ৰ (autonomic nervous system), বিশেষভাৱে সমবেদী স্নায়ুতন্ত্ৰ (sympathetic nervous system)-ই বহু লক্ষণৰ মধ্যস্থতাকাৰী হিচাপে কাম কৰে। আক্ৰান্ত ব্যক্তিৰ মগজুৰ parahippocampal অঞ্চলত বৃদ্ধি পোৱা স্ৰোত, আৰু পুৰ্বৱৰ্তী আৰু পশ্চাৎৱৰ্তী cingulate আৰু raphe অংশত serotonin type 1A receptor-ৰ বন্ধনৰ হ্ৰাস (reduced binding) হৈছে উদ্বিগ্নতা ব্যাধিৰ ব্যাপকতাৰ কাৰক।
ৰিক খ্বন
তথ্য সংগ্ৰহ
শ্ৰেণী:আহোম ৰাজ্য শ্ৰেণী:অসমৰ উৎসৱসমূহ
উদ্বিগ্নতা
শৰীৰবৃত্তীয় বিকাৰতত্ত্ব
মানুহৰ মস্তিস্কৰ ভূমিঅংশত অৱস্থিত প্ৰমস্তিস্কখণ্ড (amygdala) হৈছে ভয় আৰু উদ্বিগ্নতা প্ৰক্ৰিয়াকৰণৰ কেন্দ্ৰীয় অংশ, আৰু উদ্বিগ্নতাৰ ব্যাধিত আক্ৰান্ত হ'লে এই অংশটোৰ ক্ৰিয়া বাধাপ্ৰাপ্ত হ'ব পাৰে। ভূমিপাৰ্শ্বীয় প্ৰমস্তিস্কখণ্ড (basolateral amygdala)-ত সংঘটিত উদ্বিগ্নতা প্ৰক্ৰিয়াকৰণক প্ৰমস্তিস্কখণ্ডীয় (amygdaloid) নিউৰণৰ dendritic arborization-ৰ কাৰক হিচাপে দায়বদ্ধ কৰা হয়। SK2 potassium channels বিলাকে একশ্যন পটেনছিয়েল (action potential)-ৰ প্ৰতিবন্ধকীয় প্ৰভাৱ মধ্যস্থতা কৰে, আৰু arborization হ্ৰাস কৰে।
ৰিক খ্বন
তথ্য সংগ্ৰহ
শ্ৰেণী:অসমৰ ইতিহাস শ্ৰেণী:টাই আহোম
উদ্বিগ্নতা
বাহ্যিক সংযোগ
শ্ৰেণী:আৱেগ শ্ৰেণী:মানসিক ৰোগ শ্ৰেণী:মানসিক স্বাস্থ্য
ধুবুৰী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়
ইতিহাস
২০১৭ চনৰ ১৭ ফ্ৰেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে তদানীন্তন মুখ্যমন্ত্ৰী সৰ্বানন্দ সোণোৱাল আৰু সেই সময়ৰ ৰাজ্যিক স্বাস্থ্যমন্ত্ৰী তথা বৰ্তমানে ৰাজ্যৰ মুখ্যমন্ত্ৰী ড° হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাৰ উপস্থিতিত তদানীন্তন কেন্দ্ৰীয় স্বাস্থ্যমন্ত্ৰী তথা বৰ্তমানে বিজেপিৰ ৰাষ্ট্ৰীয় সভাপতি জগত প্ৰসাদ নড্ডায়ে মহাবিদ্যালয়খনৰ নিৰ্মাণৰ কামৰ শুভ উদ্বোধন কৰিছিল। ১০৮ বিঘা মাটিত ৫০৯ কোটি টকা ব্যায়েৰে নিৰ্মাণ কৰা ধুবুৰী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয় চৌহদত ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ হ'ষ্টেল, চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়খনত শিক্ষাদান কৰিবলগীয়া মহাবিদ্যালয়, চিকিৎসকসকলৰ আৱাস গৃহ, কেফটেৰিয়া, কেণ্টিনকে ধৰি আছে মুঠ ২৪টাকৈ ভৱন আছে। ২০২২ চনৰ ১৪ অক্টোবৰত ৰাষ্ট্ৰপতি দ্ৰৌপদী মুৰ্মুৱে ভাৰতীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, গুৱাহাটীৰ পৰা ভাৰ্ছুৱেলী এই চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়খন আনুষ্ঠানিকভাৱে উদ্বোধন কৰিছিল।
পাঠ্যক্ৰম
২০২২-২৩ শিক্ষাবৰ্ষত মহাবিদ্যালয়খনে ১০০ গৰাকী চিকিৎসা বিজ্ঞানৰ শিক্ষাৰ্থীৰ সৈতে শিক্ষাবৰ্ষ আৰম্ভ কৰাৰ অনুমতি লাভ কৰিছে।
অৱস্থান
ধুবুৰী চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় অসমৰ ধুবুৰী জিলাৰ ধুবুৰী চহৰৰৰ ঝাগ্ৰাপাৰত অৱস্থিত। ইয়াৰ নিকটৱৰ্তী ধুবুৰী ৰেল ষ্টেচনৰ পৰা ই ২ কিঃমিঃ আৰু ৰূপসী বিমানবন্দৰৰ পৰা ১৫ কিঃমিঃ নিলগত অৱস্থিত। ধুবুৰী চহৰৰ পৰা মহাবিদ্যালয়লৈ যাতায়াতৰ সু-ব্যৱস্থা আছে।
তথ্য উৎস
শ্ৰেণী:অসমৰ চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় শ্ৰেণী:অসমৰ চিকিৎসালয় শ্ৰেণী:ধুবুৰী জিলা
২০১০ দশকৰ অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ তালিকা
তথ্যসূত্ৰ
শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা শ্ৰেণী:২০১০ দশকৰ অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ
চুম্বকীয় ক্ষেত্ৰ
চুম্বক ক্ষেত্ৰ হৈছে বৈদ্যুতিক কাৰেণ্ট আৰু চুম্বকীয় পদাৰ্থৰ চৌম্বিক প্ৰভাৱ(magnetic effect)। কোনো এক বিন্দুৰ চুম্বক ক্ষেত্ৰ, দিশ আৰু মান দুইটাৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল, ইয়াক ভেক্টৰ ক্ষেত্ৰৰ দ্বাৰা প্ৰকাশ কৰা হয়। চুম্বক ক্ষেত্ৰক প্ৰকাশ কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা দুটা ৰাশি হৈছে B আৰু H, য'ত H ক এছ আই পদ্ধতিত এম্পিয়াৰ প্ৰতি মিটাৰ আৰু B ক এছ আই পদ্ধতিত টেছলা আৰু নিউটন প্ৰতি মিটাৰ প্ৰতি এম্পিয়াৰ হিচাপে জোখ কৰা হয়। B ক সাধাৰণতে গতি কৰা অৱস্থাত থকা বৈদ্যুতিক আধানৰ ওপৰত ই প্ৰয়োগ কৰা লৰেঞ্জ বলৰ আধাৰত সংজ্ঞাবদ্ধ কৰা হয়।
গতিবদ্ধ আধান আৰু মৌলিক কণাসমূহৰ স্পিনৰ লগত সংযুক্ত স্বকীয়(intrinsic) চৌম্বিক মমেণ্ট(magnetic moment)ৰ দ্বাৰা চুম্বক ক্ষেত্ৰৰ সৃষ্টি হয়। বিশেষ আপেক্ষিকতাবাদৰ সূত্ৰত বৈদ্যুতিক আৰু চুম্বক ক্ষেত্ৰ বিদ্যুৎচুম্বকীয় টেনছৰৰ দুটা অংগ আৰু দৰ্শকৰ আপেক্ষিক বেগ আৰু আধানৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি এই টেনছৰ বৈদ্যুতিক আৰু চুম্বকীয় ক্ষেত্ৰলৈ বিভক্ত হোৱাটো নিৰ্ভৰ কৰে। কোৱাণ্টাম বলবিদ্যাত, বিদ্যুৎচুম্বকীয় ক্ষেত্ৰ নিৰৱচ্ছিন্ন কিছু শক্তিৰ টোপোলা হিচাপে থাকে(quantized) আৰু ফটনৰ বিনিময়ৰ দ্বাৰা বিদ্যুৎচুম্বকীয় ঘটনা(interaction)সমূহ হয়।
দৈনন্দিন জীৱনত সাধাৰণতে চুম্বকীয় ক্ষেত্ৰসমূহ স্থায়ী চুম্বকৰ দ্বাৰা স্বৃষ্ট বল হিচাপেহে অনুভূত হয়, যিয়ে ফেৰমেগনেটিক পদাৰ্থ যেনে লোহা, ক'বাল্ট, নিকেল আদিক টানে আৰু বাকী চুম্বকবোৰক আকৰ্ষণ অথবা বিকৰ্ষণ কৰে।
ইলেক্ট্ৰিকেল ইঞ্জিনিয়াৰিং আৰু ইলেক্ট্ৰমেকানিকছত চুম্বক ক্ষেত্ৰৰ বহুল প্ৰয়োগ বিদ্যমান। পৃথিৱীৰ নিজা চুম্বক ক্ষেত্ৰ আছে যাৰ দ্বাৰা দিকনিৰ্ণয় সম্ভৱ আৰু পৃথিৱীৰ বায়ুমণ্ডলক সৌৰ বায়ুৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ ঢাল হিচাপে কাম কৰে। ইলেক্ট্ৰিক মটৰ আৰু জেনেৰেটৰত ঘূৰ্ণীয় চুম্বক ক্ষেত্ৰ ব্যৱহাৰ হয়। হল পৰিঘটনা(Hall Effect)ৰ যোগেদি আমি কোনো পদাৰ্থৰ মাজেৰে যোৱা আহিত কণাৰ তথ্য চুম্বকীয় বলৰ দ্বাৰা লাভ কৰো।
ইতিহাস
যদিও চুম্বক আৰু চুম্বকত্বৰ বিষয়ে আগতেই জনা গৈছিল, ১২৬৯চনত ফ্ৰান্সৰ পণ্ডিত পেট্ৰাছ পেৰিগ্ৰিনাছ দি মাৰিকৰ্টে লোহাৰ বেজীৰ(iron niddle) দ্বাৰা গোলাকাৰ চুম্বক এডালৰ চুম্বক ক্ষেত্ৰখন তৈয়াৰ কৰাৰ পাছৰ পৰাহে চুম্বক ক্ষেত্ৰৰ অধ্যয়ন আৰম্ভ হয়। চুম্বকীয় বলৰেখাবোৰে দুটা বিন্দুত ক্ৰচ(cross) কৰাৰ বাবে পৃথিৱীৰ দুই মেৰু থকা অনুসাৰে তেওঁ সেই বিন্দু দুটাক মেৰু হিচাপে নামাকৃত কৰে। তেওঁৱেই স্পষ্টকৈ প্ৰতিষ্ঠা কৰে যে আচলতে যিমান চেষ্টা কৰি কাটি পেলালেও চুম্বকৰ সদায় উত্তৰ আৰু দক্ষিণ মেৰু থাকিবই।
তিনি দশকৰ পাছত, ৱিলিয়াম গিলবাৰ্টে পৃথিৱীৰ চুম্বকত্বৰ কথা প্ৰকাশ কৰে । ১৬০০ চনত প্ৰকাশিত গিলবাৰ্টৰ দি মেগনেটেৰ দ্বাৰা চুম্বকত্ব এক বিজ্ঞান হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা হয়।
১৭৫০ চনত জন মিছেলে প্ৰকাশ কৰে যে চুম্বকেও বিপৰীত বৰ্গ সূত্ৰ(inverse square law) অনুসাৰে চুম্বকীয় মেৰুয়ে আকৰ্ষণ আৰু বিকৰ্ষণ কৰে । ১৭৮৫ চনত চাৰ্লচ অগষ্টিন দি কুলম্বে ইয়াক প্ৰায়োগিকভাৱে প্ৰতিষ্ঠা কৰে আৰু প্ৰকাশ কৰে যে চুম্বকৰ উত্তৰ আৰু দক্ষিণ মেৰু পৃথক কৰিব নোৱাৰি ।
১৮১৯ চনত হেন্স খ্ৰীষ্টিয়ান অৰ্ষ্টেডে আৱিষ্কাৰ কৰে যে বৈদ্যুতিক কাৰেণ্টৰ চাৰিওফালে চুম্বক ক্ষেত্ৰৰ সৃষ্টি হয়। ১৮২০ চনত এন্ড্ৰি মাৰি এম্পিয়েৰে আৱিষ্কাৰ কৰে যে দুডাল সমান্তৰ পৰিবাহী তাঁৰে একে দিশত কাৰেণ্ট পৰিবাহ কৰিলে ইডালে সিডালক আকৰ্ষণ কৰে। অৱশেষত ১৮২০ চনত জিন বাপ্টিষ্ট বায়'ট আৰু ফেলিক্স চাভাৰ্টে কাৰেণ্ট পৰিবাহী যিকোনো তাঁৰৰ চাৰিওকাষে থকা চুম্বক ক্ষেত্ৰ আৱিষ্কাৰ কৰি বায়'ট-চাভাৰ্ট সূত্ৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰে।
B ক্ষেত্ৰ
প্ৰায়ে কোনো চুম্বক ক্ষেত্ৰ কোনো গতিযুক্ত আহিত কণাৰ ওপৰত ই প্ৰয়োগ কৰা বলৰ দ্বাৰা সংজ্ঞাবদ্ধ কৰা হয়। স্থিতি বিদ্যুতৰ পৰীক্ষাৰ পৰা জনা যায় যে, কোনো বৈদ্যুতিক ক্ষেত্ৰ E ত কোনো এক আধান q য়ে লাভ কৰা বল হৈছে F = qE। আন কোনো পৰিস্থিতি যেনে, যেতিয়া এক আহিত কণাই বিদ্যুৎ প্ৰবাহী তাঁৰেদি যায়, এই বল সেই কণাৰ বেগৰ ওপৰতো নিৰ্ভৰ কৰে। তেতিয়া সেই কণাৰ ওপৰত বলৰ পৰিমাণ লৰেঞ্জৰ বলৰ সূত্ৰ(Lorentz force law)ৰ দ্বাৰা দিয়া হয়-
ইয়াত v হৈছে কণাৰ বেগ আৰু × হৈছে ক্ৰচ পূৰণফল। B ৰ দ্বাৰা চুম্বক ক্ষেত্ৰক বুজোৱা হৈছে আৰু ইয়াক কোনো আহিত কণাৰ গতি বুজাবলৈ লৰেঞ্জৰ বলৰ সূত্ৰৰ ভেক্টৰ ক্ষেত্ৰ হিচাপে সংজ্ঞাবদ্ধ কৰা হয়।
আন প্ৰকাৰে, কোনো চুম্বক দ্বিমেৰুত সৃষ্ট টৰ্কৰ দ্বাৰাও চুম্বক ক্ষেত্ৰৰ সংজ্ঞা দিব পাৰি।
H ক্ষেত্ৰ
B ৰ উপৰিও, H কো চুম্বক ক্ষেত্ৰ হিচাপে কোৱা হয়। বায়ুশূণ্য অৱস্থাত, B আৰু H দুয়ো দুয়োৰে সমানুপাতিক আৰু সমানুপাতিক ধ্ৰ ুৱক এককৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল। কোনো পদাৰ্থৰ অন্তৰ্ভাগত দুয়োটা ৰাশি পৃথক। 'চুম্বক ক্ষেত্ৰ' এই শব্দটোৰ বাবে H ক ৰখা হৈছিল যদিও বৰ্তমানে প্ৰায়ে B ব্যৱহাৰ কৰাও দেখা যায়।
একক
এছ আই এককত, Bক জোখা হয় টেছলা(T) হিচাপে আৰু চুম্বকীয় ফ্লাক্সৰ একক ৱেবাৰ(Wb)। এক ৱেবাৰ/বৰ্গ মিটাৰে এক টেছলা বুজায়। টেছলাৰ এছ আই একক (নিউটন ছেকেণ্ড)/(কুলম্ব মিটাৰ) ৰ সমতুল্য। গছিয়ান ছিজিএছ এককত, Bক জোখা হয় গজ(gauss)( G) হিচাপে। ১ টেছলা= ১০,০০০ গজ। এক নেন'টেছলাক এক গামা বুলিও কোৱা হয়। Hক্ষেত্ৰক এছ আই এককত এম্পিয়াৰ প্ৰতি মিটাৰ(A/m) হিচাপে জোখা হয় আৰু চিজিএছ এককত অৰ্ষ্টেড(Oe) হিচাপে জোখা হয়।
জোখ মাখ
স্থানীয় চুম্বকীয় ক্ষেত্ৰ জোখাৰ বাবে ব্যৱহৃত  যন্ত্ৰৰ ভিতৰত মেগনেটমিটাৰ অন্যতম। মেগনেটমিটাৰৰ উল্লেখযোগ্য শ্ৰেণীৰ ভিতৰত আৱেশ মেগনেটমিটাৰে পৰিৱৰ্তিত চুম্বক ক্ষেত্ৰৰ জোখ লয়। ঘূৰ্ণমান কইল মেগনেটমিটাৰ, হল পৰিঘটনা মেগেনেটমিটাৰ, এনএমআৰ মেগনেটমিটাৰ,  SQUID মেগনেটমিটাৰ আৰু ফ্লাক্সগেট মেগনেটমিটাৰ।
শ্ৰেণী:চুম্বকত্ব শ্ৰেণী:ভৌতিক ৰাশি
অসমৰ দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰসমূহৰ তালিকা
এই প্ৰবন্ধটোত অসমৰ পৰা প্ৰচাৰিত দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰসমূহক তালিকাভুক্ত কৰা হৈছে।
চলচ্চিত্ৰ
''
চ্যু-ণেণ-ফা
চাওফা চ্যু-ণেণ-ফা বা প্ৰমত্তসিংহ (ৰাজত্বকাল ১৭৪৪–১৭৫১) স্বৰ্গদেউ ৰুদ্ৰসিংহৰ দ্বিতীয় পুত্ৰ। তেওঁৰ ভাতৃ শিৱ সিংহৰ মৃত্যুৰ পিছত প্ৰমত্ত সিংহ নাম লৈ আহোম ৰাজপাটত উঠে। স্বৰ্গদেউ প্ৰমত্তসিংহ এগৰাকী দয়ালু ৰজা আছিল। তেওঁ ৰাজত্ব কৰা সময়ত অসমৰ দিনবোৰ বৰ সুখেৰে অতিবাহিত হৈছিল। ১৭৪৫ চনত এওঁ পুনৰায় জমিৰ জৰীপ কৰায় আৰু মানুহৰ পিয়ল কৰায়। ৰজাৰ কাৰেংঘৰ এওঁ পকী কৰে। ১৭৪৬ চনত প্ৰমত্ত সিংহই ৰংপুৰত ৰংঘৰ নিৰ্মাণ কৰে। এই ৰংঘৰৰ সন্মুখৰ বহল পথাৰত বিহু-নাচ, ম’হ-যুঁজ, হাতী-যুঁজ আদি নানা ধৰণৰ খেল-ধেমালিৰ আয়োজন কৰা হৈছিল। ৰজা আৰু ডা-ডাঙৰীয়া সকলে ৰংঘৰৰ ওপৰৰ পৰা সেই ধেমালি উপভোগ কৰিছিল।
প্ৰমত্ত সিংহই ৰাজত্ব কালত বিভিন্ন দৌল আৰু অট্টালিকা নিৰ্মাণ কৰিছিল। গুৱাহাটীত শুক্লেশ্বৰ দেৱালয় আৰু উত্তৰ গুৱাহাটীত ৰুদ্ৰেশ্বৰ দেৱালয় এইজন ৰজাই নিৰ্মাণ কৰিছিল। ইয়াৰ উপৰিও তেওঁৰ ৰাজত্বকালত হাজোত এটা গণেশ মন্দিৰ নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। ১৭৫১ খ্ৰীষ্টাব্দত স্বৰ্গদেউ প্ৰমত্তসিংহৰ মৃত্যু হয়।
তথ্য সংগ্ৰহ
শ্ৰেণী:আহোম ৰাজবংশ
চল' দিল্লী
কাহিনী
নায়িকা মুম্বাইৰ এটি বৃহৎ কোম্পানীৰ মুখ্য বিষয়া ৷ বিমানেৰে মুম্বাইৰ পৰা দিল্লীলৈ ৰাওনা হওঁতে অনিবাৰ্য কাৰণত নিশা জয়পুৰত অৱতৰণ কৰিবলগীয়া হ'ল৷ নায়িকাই প্ৰি-পেইড টেক্সিৰে অকলে জয়পুৰৰ পৰা দিল্লীলৈ ৰাওনা হয়৷ তেওঁ অসীম সাহসী, নিজকে 'অবলা' বুলি কেতিয়াও নাভাবে৷ বাটত মন্নু গুপ্তা নামৰ ব্যৱসায়ীজনক পৰিস্থিতিৰ তাগিদাত টেক্সিত উঠাই লবলগীয়া হয়৷ কাহিনীৰ আচল ৰোমাঞ্চ এইখিনিৰ পৰাই আৰম্ভ হয়৷ ভাগৰুৱা নিদ্ৰাতুৰ টেক্সি ড্ৰাইভাৰক আঁতৰাই চালকৰ আসনত বহে মন্নু গুপ্তা৷ বাট ভুল কৰি ওলোটা পথেৰে যাওঁতে টেক্সিৰ বিজুটি ঘটে৷ টেক্সি ভাল হোৱালৈ প্ৰতীক্ষা কৰাৰ সময়খিনি কটাবলৈ এখন ট্ৰাকত দুয়ো উঠি হাইৱেৰ এখন ধাবালৈ আহে৷ ধাবাত নিগনি,সাপ,পইতাচোৰা, শিয়ালৰ আতংকৰ মাজত অনেক ধেমেলিয়া দৃশ্যৰ অৱতাৰণা হয়৷ চাইকেললৈ মন্নু গুপ্তাই টেক্সিখন ভাল হ'ল নাই চাবলৈ যায়৷ টেক্সি ভাল নোহোৱা দেখি নিজৰ বাকচ আৰু বেগ উঠাই লৈ আহে৷ কিন্তু সহযাত্ৰী নায়িকাৰ বেগটো আনিবলৈ পাহৰে৷ কিছু দূৰৈত থকা ৰেলষ্টেচনলৈ বুলি উটৰ গাড়ী আৰু বাচেৰে যাত্ৰা কৰে৷ৰেলৰ টিকট কাটিবলৈ লৈ নায়িকাই গম পায় পাৰ্চটো ফাটি টকা কৰবাত পৰিল৷ ৰেলখন ইতিমধ্যে চলিবলৈ আৰম্ভ কৰিছে৷ মন্নু গুপ্তাই ৰেলৰ চেইন টানি নায়িকাক ৰেলত উঠায়৷ বিনা টিকটৰ সমস্যাটো মন্নু গুপ্তাই সমাধান কৰে যদিও টিটিৰ দূৰ্নাম গোৱাত ৰেলৰ চেইন টনাৰ অপৰাধত দুয়োকে ৰেলৱে পুলিচত জমা দিয়ে৷ ডকাইতে নিজৰ সংগীৰ সৈতে দুয়োকে উদ্ধাৰ কৰে৷ডকাইতৰ হাতৰ পৰা মুকলি হৈ সৰু চহৰ এখনৰ হোটেলৰ এটা কোঠাত দুয়ো আশ্ৰয় লয়৷ হোটেলৰ পৰা মোবাইল চাৰ্জ কৰিবলৈ সক্ষম হোৱাত নায়িকাই দিল্লীত প্ৰতীক্ষাত থকা গিৰিয়েকক মাতি পঠায়৷ কিন্তু দুটা দলৰ সংঘৰ্ষৰ ফলত চহৰখনত কাৰফিউ হয়৷ অৱশেষত নায়কে আহি নায়িকা আৰু মন্নু গুপ্তাক নিজৰ গাড়ীৰে দিল্লীলৈ লৈ আহিবলৈ সক্ষম হয়৷ দিল্লীত আহি পাই নায়িকাই উদঘাটন কৰে যে হাঁহিমাতি থকা মন্নু গুপ্তা পৰিবাৰ যোৱা দুটা বছৰ ধৰি ক'মাত আক্ৰান্ত হৈ শয্যাশায়ী৷মন্নু গুপ্তাৰ মূখত 'ইচমে কৌনচি বৰী বাত হ্যেই'- চিনেমাখনৰ এক উল্লেখযোগ্য ডাইলগ ৷ নায়িকা লাৰা দত্তৰ সৈতে মন্নু গুপ্তাৰ অভিনয় কৰা বিনয় পাঠকৰ অভিনয় চিনেমাখনৰ এক সম্পদ৷ চিত্ৰ সমালোচকে এই চিনেমাখনক ৫ৰ ভিতৰত ৪ৰে মূল্যাকংণ কৰিছে৷
বাহ্যিক সংযোগ
শ্ৰেণী:হিন্দী চলচ্চিত্ৰ
প্ৰদান বৰুৱা
ইয়াৰ পূৰ্বে তেওঁ ধেমাজি জিলাৰ ধেমাজি বিধানসভা সমষ্টি (নং ১১৩)ৰ পৰা অসম বিধানসভাৰ সদস্য আছিল৷ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টিৰ সদস্য হোৱাৰ পূৰ্বে বৰুৱা ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছৰ সদস্য আছিল।
তথ্য সংগ্ৰহ
শ্ৰেণী:অসমৰ ৰাজনীতিৰ সৈতে জড়িত ব্যক্তি শ্ৰেণী:জীৱিত ব্যক্তি শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি
কানীয়াৰ কীৰ্ত্তন
'কানীয়াৰ কীৰ্ত্তন' হেমচন্দ্ৰ বৰুৱাৰ দ্বাৰা লিখিত এখন অসমীয়া নাটক। ১৮৬১ চনত কানীয়াৰ কীৰ্ত্তন প্ৰকাশিত হৈছিল। প্ৰকাশৰ তাৰিখৰপৰা 'কানীয়াৰ কীৰ্ত্তন' প্ৰথমখন আধুনিক অসমীয়া নাটক। আনহাতে গুণাভিৰাম বৰুৱাৰ দ্বাৰা ৰছিত 'ৰাম-নৱমী' নাটকখন ১৮৫৭ চনত লিখা হৈছিল, কিন্তু ছপা হৈ ওলাইছিল ১৮৭০ চনত। কানীয়াৰ কীৰ্ত্তন নাটখনিত সেই সময়ত অসমত বহুল প্ৰচলিত কানি খোৱাৰ কুপ্ৰভাৱৰ বিষয়ে দেখুওৱা হৈছিল।
কাহিনী সাৰাংশ
নাটৰ কাহিনীভাগৰ সময় আহোম ৰজা পুৰন্দৰ সিংহৰ সময়ৰ। নাটকৰ চৰিত্ৰলিপিত পাণ নামে এগৰাকী গাভৰু, যিয়ে কানি খোৱাৰ বাবে ডেকাসকলক সূচল কৰি দিয়ে, তেখেত ৰজা পুৰন্দৰ সিংহৰ লিগিৰী বুলি উল্লেখ আছে।
ভদ্ৰেশ্বৰ বৰুৱা এগৰাকী সম্ভ্ৰান্ত অসমীয়া আৰু সোণাৰগাঁও মৌজাৰ মৌজাদাৰ। সেই সময়ত অসমত প্ৰচলিত কানিৰ তীব্ৰ বিৰোধিতা নকৰিলেও তেখেতে কানি খোৱাৰ ফলত হোৱা কুপ্ৰভাৱৰ বিষয়ে জ্ঞাত আৰু নিজে আঁতৰত থকাৰ উপৰিও কানিৰ বিৰোধী। তেখেতৰ সন্তান কীৰ্ত্তিচন্দ্ৰই কানিৰ প্ৰভাৱ বুজিও এবাৰ ব্যৱহাৰ কৰি চাওঁ বুলি কানি আৰু সমনীয়াৰ প্ৰভাৱত কানিৰ আসক্ত হৈ পৰে। কানিৰ আসক্তি আঁতৰাবলৈ ভদ্ৰেশ্বৰ আৰু পত্নী ললিতাই কীৰ্ত্তিচন্দ্ৰলৈ চন্দ্ৰপ্ৰভাক বিয়া কৰাই আনে। কিন্তু কীৰ্ত্তিচন্দ্ৰই কানি ব্যৱহাৰ কৰা অব্যাহত ৰাখে।
তৃত্বীয় অঙ্কত কীৰ্ত্তিচন্দ্ৰৰ পতন দেখুওৱা হয়। ইতিমধ্যে মাক-দেউতাকৰ মৃত্যু হয় আৰু মৌজাৰ দায়িত্বলৈ পিঠি দিয়া কীৰ্ত্তিচন্দ্ৰই কানিৰ আসক্তিৰ বাবে মৌজা হেৰুৱাব লগীয়া হয়। লাহে লাহৈ ঘৰৰ সৰু-সৰু সামগ্ৰী বেচি বা কেতিয়াবা মিছা কথা কৈও কানি খোৱাটো অব্যাহত ৰাখে। শেষত মিছা সাক্ষী দিয়াৰ অপৰাধত কীৰ্ত্তিচন্দ্ৰ ফাটেকলৈ যাবলগীয়া হয়।
নাটকখনৰ বিভাগ
'কানীয়াৰ কীৰ্ত্তন' নাটকখনত মুঠতে চাৰিটা অঙ্ক আছে। প্ৰথম অঙ্কত তিনিটা দৃশ্য, দ্বিতীয় অঙ্কত চাৰিটা, তৃত্বীয় অঙ্কত চাৰিটা আৰু শেষৰ চতুৰ্থ অঙ্কত তিনিটা দৃশ্য আছে। অৱশ্যে নাটখনত প্ৰতিটো দৃশ্যক দৰ্শন বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে।
প্ৰকাশ
১৮৬১ চনত 'বাবু উৎসৱানন্দ গোসাই' (Deputy Inspector of Schools)-ৰ সহায়ত 'কানীয়াৰ কীৰ্ত্তন' প্ৰথম প্ৰকাশ হৈ ওলাইছিল। ১৮৬৮ চনত এই নাটক খনৰ দ্বিতীয় প্ৰকাশ উলিওৱা হয়। দ্বিতীয় প্ৰকাশৰ আঁৰত এ.চি.কেম্পবেলৰ (Mr. A.C. Campbell, Personal Assistant to the Agent Governor General N.E. Frontier and Commissioner of Assam) সহায়ৰ কথা হেমচন্দ্ৰ বৰুৱাই উল্লেখ কৰিছে। দ্বিতীয় প্ৰকাশৰ সময়ত মূল পাঠত কিছু সংশোধন কৰা হৈছিল।
১৮১৩ শকত 'কানীয়াৰ কীৰ্ত্তন'ৰ পঞ্চম তাঙ্গৰণ প্ৰকাশ কৰা হয়। এই তাঙৰণত এটা দৰ্শন নতুনকৈ যোগ দিয়া হৈছিল।
লেখকৰ জীৱন কালত প্ৰকাশিত ষষ্ঠ তাঙৰণতো কিছু সংশোধনী কৰা হৈছিল বুলি উল্লেখ আছে।
বৰ্তমান বজাৰত 'কানীয়াৰ কীৰ্ত্তন'ৰ ২০০৩ চনৰ দ্বাদশ তাঙৰণ সহজতে পোৱা যায়। অৱশ্যে কিতাপখনৰ ভিতৰ পৃষ্ঠাত 'নতুন তাঙৰণ, ২য় প্ৰকাশ, ২০০৩ চন' বুলি উল্লেখিত আছে।
ৰাইজৰ সঁহাৰি
প্ৰথম অসমীয়া প্ৰকাশিত নাটক হিচাপে 'কানীয়াৰ কীৰ্ত্তন'-এ ৰাইজৰ সঁহাৰি পাবলৈ সক্ষম হৈছিল।
মঞ্চায়ন
'কানীয়াৰ কীৰ্ত্তন'ৰ মঞ্চায়ন হোৱা-নোহোৱাৰ বিষয়ে সবিশেষ তথ্য জানিবলৈ পোৱা নাযায়।
তথ্য উৎস
শ্ৰেণী:অসমীয়া নাটক
আকাশী গংগা জলপ্ৰপাত
আকশী গংগা অসমৰ নগাঁও জিলাৰ পৰা ৫০ কিলোমিটাৰ পূব-দক্ষিণ দিশত ডবকা-ডিমাপুৰ পথত অৱস্থিত এক জলপ্ৰপাত। লগতে এই অঞ্চলত ভালেসংখ্যক প্ৰত্নতাত্বিক ধ্বংসাৱশেষ পোৱা যায়। কালিকা পুৰাণতো এই অঞ্চলৰ উল্লেখ আছে বুলি জনা যায়।
ভৌগোলিক অৱস্থান
আকাশী গংগা জলপ্ৰপাত ডবকা-ডিমাপুৰ পথত অৱস্থিত। ই নগাঁও জিলাৰ পূব-দক্ষিণ দিশত ৫০ কিলোমিটাৰ দূৰত্বত অৱস্থিত। এই অঞ্চলৰ নিকটৱৰ্ত্তী ৰে'লৱে ষ্টেচনটো হৈছে চাপৰমুখ।
ইতিহাস
কিংবদন্তি অনুসৰি মহাদেৱৰ পত্নী সতীৰ পিতৃ দক্ষ ৰজাই মহাদেৱক নিজৰ যজ্ঞস্থলীত কৰা অপমান সহিব নোৱাৰি সতীয়ে যজ্ঞস্থলীতে প্ৰাণত্যাগ কৰে। প্ৰিয়াৰ বিয়োগত মহাদেৱ শোকত বলিয়া হয় আৰু সতীৰ মৃতদেহ কান্ধত তুলি লৈ বিশ্ব ভ্ৰমি ফুৰিবলৈ ধৰে। এনেদৰে ঘূৰি ফুৰোতে লাহে-লাহে মৃতদেহটো গেলি শৰীৰৰ অংশবোৰ ঠায়ে ঠায়ে পৰি গ'ল। সতীৰ দেহৰ বিভিন্ন অংগ বিভিন্ন ঠাইত পৰাত তাত একোখন তীৰ্থস্থান গঢ়ি উঠিল। ইয়াৰে এটা অংশ আকাশী গংগাতো পৰা বুলি জনা যায়। লোকবিশ্বাস অনুসৰি, আকাশী গংগাই সৃষ্টি কৰা হ্ৰদটোত স্নান কৰিলে দেৱীৰ আশিস পোৱা যায়।
এই জলপ্ৰপাতৰ আশে পাশে শৈল মন্দিৰৰ ধ্বংসাৱশেষো পোৱা যায়। এইবোৰ দশম আৰু বাৰশ শতিকাৰ দুটা মন্দিৰৰ অৱশেষ বুলি জনা যায়। কালিকা পুৰাণত আকাশী গংগাক পীঠস্থান বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে।
পৰ্যটন
আকাশী গংগা বৰ্তমান এক পৰ্যটনস্থলী হিচাপে খ্যাত। তদুপৰি সমগ্ৰ বছৰ জুৰি ইয়াত ভক্তৰ সমাগম দেখা পোৱা যায়। এই ঠাইৰ পৰা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদো দেখা পোৱা যায়।
তথ্য সংগ্ৰহ
শ্ৰেণী:অসমৰ পৰ্যটনস্থলী শ্ৰেণী:নগাঁও জিলা শ্ৰেণী:জলপ্ৰপাত
সিৰমৌৰী
সিৰমৌৰী এটি পশ্চিমীয়া পাহাড়ী ভাষা যি ঘাইকৈ ভাৰতৰ হিমাচল প্ৰদেশৰ সিৰমৌৰ জিলাত কোৱা হয়। এই ভাষাৰ দুই প্ৰধান উপ-ভাষা হ'ল গিৰিৱাৰী (বা ধাৰথী) আৰু গিৰিপাৰী।
লিপি
সিৰমৌৰী ভাষাৰ নিজা লিপি সিৰমৌৰী লিপি এই লিপিক ইউনিকোডত অন্তৰ্ভুক্ত কৰাৰ প্ৰস্তাৱ ইতিমধ্যে বিবেচনাধীন। স্থানীয়ভাৱে এই লিপিক ধনকাৰী বুলিও জনা হয়। তদুপৰি, জ্যোতিষীসকলে পবূচী নামৰ এটি লিপিত এই ভাষা লিখিছিল।
স্থিতি
সিৰমৌৰী ভাষাক প্ৰায় পাহাড়ী বা হিমাচলীও আখ্যা দিয়া হয়। এই ভাষাৰ কোনো আনুষ্ঠানিক স্বীকৃতি নাই আৰু ইয়াক হিন্দী ভাষাৰ উপভাষা হিচাপে নথিভুক্ত কৰা হয়। ইউনেস্ক'ই এই ভাষাক 'বিষমভাৱে লুপ্তপ্ৰায়' শাখাত ৰাখিছে, যাৰ অৰ্থ প্ৰায় এই ভাষা কোৱা আটাইতকৈ কম বয়সীয়া লোকো বৰ্তমানে ককাক বা আইতাক, আৰু তেওঁলোকেও এই ভাষা কেতিয়াবা কেতিয়াবাহে বা অংশিকভাৱেহে কয়। ইয়াৰ এটা কাৰণ এই বুলিও ধৰা হৈছে যে ভাৰত চৰকাৰে হিন্দী ভাষাক অধিক প্ৰাধান্য প্ৰদান কৰে।
তথ্য সংগ্ৰহ
<references group="" responsive="1">
শ্ৰেণী:ভাষা শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ভাষা
কামৰূপ ৰাজ্য
কামৰূপ (Kamarupa বা Pragjyotisha) অসমৰ প্ৰথম ঐতিহাসিক ৰাজ্য যিখন ৩৫০ চনৰ পৰা ১১৪০ চনলৈ প্ৰায় ৮০০ বছৰ বৰ্তি আছিল। ইয়াক প্ৰাগজ্যোতিষ বুলিও কোৱা হৈছিল। এই ৰাজ্য মুঠ তিনিটা ৰাজবংশই তেওঁলোকৰ ৰাজধানী বৰ্তমানৰ গুৱাহাটী আৰু তেজপুৰৰ পৰা শাসন কৰিছিল। সমগ্ৰ ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী উপত্যকা, উত্তৰ বংগ আৰু বাংলাদেশৰৰ চিলেট জিলা ইয়াৰ লগত সংলগ্ন আছিল ।
প্ৰাচীনকালত ইয়াৰ নাম আছিল প্ৰাগজ্যোতিষ। কালিকা পুৰাণ আৰু হিউয়েনচাংৰ মতে এই ৰাজ্যৰ পশ্চিম সীমান্তত কৰতোৱা নদী আৰু পূব দিশত শদিয়াৰ নিকটৱৰ্তী দিক্কাৰবাসিনী মন্দিৰ আছিল। দক্ষিণ সীমান্ত আছিল বৰ্তমান বাংলাদেশৰ ঢাকা আৰু মৈমনসিংহ জিলাৰ মধ্যবৰ্তী অঞ্চল। বৰ্মন, ম্লেছ আৰু পাল ৰাজবংশই ৰাজ্যখনত দ্বাদশ শতাব্দী পৰ্যন্ত শাসন কৰিছিল। কামৰূপ ৰাজ্যৰ অস্তিত্ব পাল ৰজাসকলৰ পতনৰ পিছত ধীৰে ধীৰে লোপ পাবলৈ ধৰে। দ্বাদশ শতাব্দীৰ পিছত ৰাজ্যখন সৰু সৰু ৰাজনৈতিক অঞ্চলত ভাগ ভাগ হৈ পৰে যদিও তাৰ পিছতো ঐতিহাসিকবিদসকলে কামৰূপ কামৰূপ নামেৰেই সমগ্ৰ ভূখণ্ডৰ উল্লেখ কৰিছিল। ১৫শ শতিকাৰ শেষৰফালে কমতা ৰাজ্য আক্ৰমণ কৰা মুছলিম শাসক আল্লাউদ্দিন হুছেইন শ্বাহৰ মুদ্ৰাত অঞ্চলটোক কামৰূ বা কামৰূদ বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে। এই ৰাজ্যৰ নামৰ অস্তিত্ব বৰ্তমান অসমৰ কামৰূপ জিলাৰ মাজতেই বৰ্তি আছে।
কামৰূপৰ উৎসসমূহ
thumb|right|280px|[[টলেমিৰ বিশ্বমানচিত্ৰত এছিয়া য’ত কামৰূপক Cirrhadia হিচাপে দেখুৱা হৈছে। ]] মহাভাৰত আৰু ৰামায়ণত এই অঞ্চলক প্ৰাগজ্যোতিষ হিচাপে আখ্যায়িত কৰা হৈছে। (উৎস চাওক) ইৰিত্ৰিয় সাগৰৰ পেৰিপ্লাছ (প্ৰথম শতাব্দী) আৰু টলেমিৰ জিঅ’গ্ৰাফিয়াত (দ্বিতীয় শতাব্দী) এই অঞ্চলক কিৰহাদিয়া নামে আখ্যায়িত কৰিছে যি কিৰাট গণৰ নামেৰে নামকৰণ কৰা হৈছে । প্ৰাচীন লিপিত কামৰূপৰ প্ৰথম উল্লেখ পোৱা যায় ৪ৰ্থ শতাব্দীৰ সমুদ্ৰগুপ্তৰ এলাহাবাদসকলৰ শিলালিপিৰ পৰা। পৰ্যটক হিউয়েনচাং ৭ম শতাব্দীৰ সময়ত ভাস্কৰবৰ্মনৰ শাসনকালত এই ৰাজ্য ভ্ৰমণ কৰে। কামৰূপৰ শিলালিপিৰ দৰে কামৰূপৰ ৰজাসকলৰ সময়ৰ বিশেষকৈ ভাস্কৰবৰ্মণৰ সময়ৰ অসম আৰু বাংলাদেশত পোৱা বিভিন্ন শিলালিপিৰ পৰা অনেক মূল্যবান তথ্য পোৱা সম্ভৱ হৈছে।
কামৰূপ ৰাজ্যৰ গঠন
ৰজা আৰু ৰাজসভা: ৰজাজনক দৈৱিক মূলৰ বুলি ভবা হৈছিল। জ্যেষ্ঠানুক্ৰমে পৰৱৰ্তী ৰজা নিৰ্বাচন কৰা হৈছিল, কিন্তু ইয়াত দুবাৰ যতি পৰিলে বেলেগ বংশ বাছনি কৰা হৈছিল। আগৰ ৰজাজনে কোনো সন্তান নোহোৱাকৈ মৃত্যুবৰণ কৰাৰ পিছত দ্বিতীয় নিয়ম অনুসৰি ৰাজ্যৰ উচ্চ বিষয়াসকলে ব্ৰহ্মপালক ৰজা পাতিছিল। ৰাজসভাত ৰাজগুৰু, কবি, বিদ্বান ব্যক্তি, চিকিৎসক আদি লোক আছিল। বিভিন্ন অভিলেখত ৰাজপ্ৰসাদৰ ভিন ভিন বিষয়াৰ পদৰ নাম পোৱা যায়: মহাবৰাধিপতি, মহাপ্ৰতিহাৰ, মহাল্লকাপ্ৰৌধিক আদি।
মন্ত্ৰীসভা: ৰজাক পৰামৰ্শ দিবলৈ মন্ত্ৰীৰ এটা গোট আছিল (মন্ত্ৰীপৰিষদ)। হিউৱেনচাঙৰ বৰ্ণনাত ভাস্কৰবৰ্মণে মন্ত্ৰীসকলৰ লগত কৰা এক আলোচনাৰ কথা আছে। কমৌলি অনুদানৰ মতে এই পদসমূহ ব্ৰাহ্মণসকলৰ দ্বাৰা বংশানুক্ৰমে পূৰণ কৰা হৈছিল। ৰাজ্যৰ কাম-কাজৰ সুচাৰু পৰিচালনাৰ বাবে বিষয়াৰ আন আন কিছুমান গোট আছিল।
অনুদান: ৰজাই ব্ৰাহ্মণসকলক অনুদান দিছিল (ব্ৰাহ্মদেয়)। ইয়াৰ ভিতৰত আছিল গাঁও, পানী আদি। অনুদান লাভ কৰাসকলে ৰাজহ সংগ্ৰহৰ অধিকাৰ পোৱাৰ লগতে নিজে কৰ দিয়া বা উপদ্ৰৱৰ পৰা মুক্ত আছিল। কেতিয়াবা কিছুমান ব্ৰাহ্মণক উত্তৰ ভাৰতৰপৰা আনি বৰ্ণাশ্ৰমধৰ্ম স্থাপনৰ উদ্দেশ্যেৰে কামৰূপত বহুওৱা হৈছিল। অনুদানৰ নিয়মে সামন্ত শ্ৰেণী থকাৰ কথাও ইংগিত কৰে। মন্দিৰ আৰু ধাৰ্মিক অনুষ্ঠানলৈ দিয়া অনুদানক ধৰ্মোত্তৰ আৰু দেৱোত্তৰ বুলি কোৱা হৈছিল।
মাটিৰ জৰীপ: মাটিৰ জৰীপ কৰি শ্ৰেণীবিভাজন কৰা হৈছিল। খেতিৰ মাটিৰ (ক্ষেত্ৰ) স্বত্ব ব্যক্তিবিশেষ বা পৰিয়ালৰ ওচৰত আছিল। অনুৰ্বৰ মাটি (খিল) আৰু অৰণ্যৰ স্বত্ব সমূহীয়া আছিল।
প্ৰশাসন: গোটেই ৰাজ্যখনক প্ৰশাসনিক গোটত ভগোৱা হৈছিল। ওপৰৰ পৰা তললৈ সেইবোৰ আছিল ভুক্তি, মণ্ডল, বিষয়, পুৰা (নগৰ) আৰু অগ্ৰহৰ (গাঁৱৰ সমষ্টি)। অধিকাৰ আৰু তেওঁৰ তলতীয়া ন্যায়কৰণিক, ব্যৱহাৰিক, কায়স্থ আদিয়ে এইসমূহৰ চোৱা-চিতা কৰিছিল। তেওঁলোকে ন্যায়িক দায়িত্বও পালন কৰিছিল, কিন্তু তাৰ সৰ্বোচ্চ কৰ্তৃত্ব ৰজাৰ ওচৰত আছিল। আইন বলবৎ কৰা আৰু শাস্তি বিহাৰ দায়িত্বত আছিল দাণ্ডিক (দণ্ডাধীশ) আৰু দণ্ডপাশিক (দাণ্ডিকৰ আদেশ বলবৎ কৰা বিষয়া)।
ৰাজনৈতিক ইতিহাস
চাওক: কামৰূপ ৰাজ্যৰ প্ৰাৰম্ভিক কাল