cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ইস্ত্ৰি
১৮৭১ চনত আমেৰিকাৰ মেৰি ফ্লোৰেন্স পট্টছ নামৰ এগৰাকী মহিলাই "ছেড আইৰণ" (ইস্ত্ৰি) উদ্ভাৱন কৰে।<ref name="গ্ৰন্থ ১" নিউয়ৰ্কৰ এগৰাকী ব্যক্তি হেন্‌ৰি ডব্লিউ. ছীলী-য়ে ১৮৭২ চনত বিজুলীচালিত ইস্ত্ৰি আৱিষ্কাৰ কৰে। ইয়াৰ বাহিৰেও বিভিন্ন ধৰণৰ ইস্ত্ৰি আৱিষ্কৃত হৈছে।
ইতিহাস
অষ্টম শতিকামানৰ পৰা চীন দেশত অঙঠা ভৰাই তপতোৱা ইস্ত্ৰিৰ প্ৰচলন হৈছিল। ১৬০০ শতিকামানত হলেণ্ডৰ দৰ্জীবোৰে অঙঠা ভৰাই লোৱা ফোঁপোলা ইস্ত্ৰিৰ ব্যৱহাৰ কৰিছিল। ১৮০০ শতিকামানৰ পৰা ত্ৰিভুজকৃতি আৰু হেণ্ডেল থকা ডাঠ লোৰ গধুৰ ইস্ত্ৰি বিধৰ প্ৰচলন হৈছিল। এনে ইস্ত্ৰিক ইংৰাজীত "ছেড আইৰণ"ছ বুলি কৈছিল। এনে ধৰণৰ ইস্ত্ৰি একেলগে দুটা ব্যৱহাৰ কৰে। গৰম কৰিবলৈ জুইৰ চৌকাত এটা বহুৱাই থয় আৰু আনটোৰে কাপোৰ ইস্ত্ৰি কৰে। ইস্ত্ৰি ঠাণ্ডা পৰিলে ঠাণ্ডাটো থৈ গৰমটো লৈ ইস্ত্ৰি মৰা কাম চলাই থাকে। শ্ৰীমতী পট্টছে উদ্ভাৱন কৰা ইস্ত্ৰিবিধৰ ভিতৰখন ফোঁপোলা আৰু তাৰ ভিতৰখন বালি, চিমেণ্ট আদিৰে ভৰ্তিহৈ থাকে। এই তাপ অপৰিবাহী বস্তুবোৰ ভিতৰত থকা বাবে তাপ ওপৰৰ হেণ্ডেলডাললৈ নাহে আৰু বহুত সময়লৈ ইস্ত্ৰিটো গৰম হৈ থাকে। পট্টছৰ ইস্ত্ৰিবিধ দুয়ো মূৰ জোঙা আৰু ঘেৰ খোৱা হেণ্ডেলৰ। হেণ্ডেলডাল এটাৰ পৰা খুলি আন এটা ইস্ত্ৰিলৈ নি লগাই ল'ব পাৰি। ১৮৫০ চনত কেৰাছিন, এলক'হল, তিমিমাছৰ তেল, গেছ, কাৰ্বাইড আনকি গেছ'লিন জ্বলাই গৰম কৰিব পৰা বিভিন্ন ধৰণৰ ইস্ত্ৰিৰ উদ্ভাৱন আৰু প্ৰচলন হৈছিল।
বিদ্যুৎৰ ইস্ত্ৰি
১৮৮২ চনত নিউ জাৰ্ছীৰ "হেনৰি ডব্লিউ ছীলী"য়ে বিদ্যুতৰ ইস্ত্ৰি উদ্ভাৱন কৰে। প্ৰথম অৱস্থাত এনে ইস্ত্ৰিবোৰৰ তাপ নিয়ন্ত্ৰণ কৰিব পৰা ব্যৱস্থা নাছিল। তাপ নিয়ন্ত্ৰণ কৰিব পৰা বিদ্যুৎৰ ইস্ত্ৰিৰ উদ্ভাৱন ঘটে ১৯২০ চনত। আজিকালি বিভিন্ন ব্যৱস্থা থকা ইস্ত্ৰি ওলাইছে। কিছুমান ইস্ত্ৰিত পানীৰ ভাপ উলিয়াই ইস্ত্ৰি কৰাৰ ব্যৱস্থা আছে যাতে ইস্ত্ৰি কৰাৰ আগে আগে কাপোৰবোৰ সেমেকাই কোমল কৰি যাব পাৰি। বিদ্যুৎৰ ইস্ত্ৰিৰ ভিতৰত এচটা "হিটিং ফিলামেণ্ট" থাকে। বিদ্যুৎ প্ৰৱাহিত হ'লে ফিলামেণ্টচটা গৰম হয় আৰু তাৰ তাপে ইস্ত্ৰিৰ তলখন গৰম কৰে। বিদ্যুতৰ ইস্ত্ৰিৰ ওপৰত বেলেগ বেলেগ কাপোৰৰ বাবে তাপ নিয়ন্ত্ৰণৰ এটা নিয়ন্ত্ৰণ চকৰি থাকে। তাত কপাহী, উল, ৰেছম, পলিষ্টাৰ, নাইলন আদি কাপোৰ বেলেগ তাপত ইস্ত্ৰি কৰাৰ বাবে তাপ নিয়ন্ত্ৰণ কৰিব পাৰি। যেনে:
তথ্য সংগ্ৰহ
শ্ৰেণী:সঁজুলি‎
মহাৰথী (উপন্যাস)
মহাৰথী হ’ল অসমীয়া সাহিত্যিক চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শ‍ইকীয়াদেৱৰদ্বাৰা ৰচিত এখন উপন্যাস। মহাৰথীক চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শ‍ইকীয়াৰ জীৱনৰ শ্ৰেষ্ঠ সাহিত্য-কৃতি বুলি গণ্য কৰা হয়। ‘মহাৰথী’ শব্দৰ অৰ্থ হৈছে মহান যোদ্ধা।
লেখকৰ পৰিচয়
চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শ‍ইকীয়া (জন্ম: ১৯২৭ – মৃত্যু: ২০০৬) হৈছে এজন অসমীয়া গল্পকাৰ আৰু ঔপন্যাসিক। কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ইংৰাজী বিষয়ত এম.এ. শ‍ইকীয়াই সাংবাদিকতাক বৃত্তি হিছাপে গ্ৰহণ কৰি কৰ্মজীৱনৰ পাতনি মেলিছিল। এখন অসমীয়া তিনিদিনীয়া আৰু এখন দৈনিক কাকতৰ প্ৰতিষ্ঠাপক-সম্পাদক চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শ‍ইকীয়াই অসম প্ৰকাশন পৰিষদৰ সচিব হিছাপে সফলতাৰে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰে। এই উপন্যাসৰ বাবে তেখেতে সাহিত্য অকাডেমি বঁটা আৰু ২০০২ চনত অসম উপত্যকা সাহিত্য বঁটা লাভ কৰিছিল। অসমীয়া সাহিত্যৰ ধাৰাবাহিক প্ৰবাহ ৰক্ষা কৰি চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শ‍ইকীয়াই "অসমীয়া", "প্ৰকাশ" আৰু "গৰীয়সী" কাকতৰ সম্পাদনাৰে মৃত্যু পৰ্যন্ত বিশেষ ভূমিকা পালন কৰি গৈছিল। তেখেতে ১৯৯৯ আৰু ২০০০ চনত অসম সাহিত্য সভাৰ সভাপতিৰ পদো অলংকৃত কৰিছিল।
কাহিনীৰ সাৰাংশ
মহাৰথীৰ কাহিনী ভাৰতীয় মহাকাব্য মহাভাৰতৰ ওপৰত আধাৰিত। ইয়াৰ মুখ্য চৰিত্ৰ হৈছে মহাবীৰ কৰ্ণ। কৰ্ণ আছিল সূৰ্য্য আৰু কুন্তীৰ সন্তান। এজন নিপুণ যোদ্ধা হোৱাৰ উপৰিও দয়ালু আৰু দানশীল স্বভাৱৰ বাবেও কৰ্ণ জনাজাত আছিল। প্ৰকৃত পিতৃ-মাতৃৰ পৰিচয় গোপন হৈ থকাৰ বাবে ‘সূত-পুত্ৰ’ বুলি জীৱনকালত কৰ্ণ পদে পদে লাঞ্ছনাৰ সম্মুখীন হৈছিল। মহাভাৰতৰ যুদ্ধত কৌৰৱৰ হৈ যুঁজ দিয়া কৰ্ণৰ নিজৰেই অৰ্দ্ধ-ভ্ৰাতৃ অৰ্জুনৰ হাতত শোকাবহ মৃত্যু ঘটিছিল।
গ্ৰন্থ পৰ্যালোচনা
কৰ্ণৰ মানৱীয়তা আৰু মৰ্মন্তদ জীৱনৰ কাহিনী চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শ‍ইকীয়াদেৱে মহাৰথীত কুশলী ভাষাৰে হৃদয়স্পৰ্শীভাৱে প্ৰকাশ কৰিছে। এক নতুন আংগিকৰ উপন্যাস হিচাপে ই অসমীয়া সাহিত্যৰ জগতত ব্যৱসায়িক দিশতো সফল আছিল।
বঁটা
১৯৯৫ চনত এই উপন্যাসৰ বাবে চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শ‍ইকীয়াই সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰিছিল।
অভিযোজন
ইতিমধ্যে এই উপন্যাসখন বিভিন্ন ভাৰতীয় ভাষালৈ অনূদিত হৈছে আৰু ইয়াৰ নাট্যৰূপো দিয়া হৈছে।
তথ্যসূত্ৰ
শ্ৰেণী:অসমীয়া গ্ৰন্থ শ্ৰেণী:অসমীয়া উপন্যাস শ্ৰেণী:সাহিত্য অকাডেমি বঁটা প্ৰাপ্ত অসমীয়া গ্ৰন্থ
বদৰুদ্দিন আজমল
বদৰুদ্দিন আজমল (Badruddin Ajmal) (জন্ম-১২ ফেব্ৰুৱাৰী, ১৯৫০) অসমৰ ধুবুৰী লোকসভা সমষ্টিৰ সাংসদ। ২০০৯, ২০১৪ আৰু ২০১৯ চনৰ লোকসভা নিৰ্বাচনত তেওঁ একেৰাহে তিনিবাৰ ধুবুৰী লোকসভা সমষ্টিক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছে।
তেওঁ ২০০৪ চনত "অসম সংযুক্ত গণতান্ত্ৰীক মৰ্চা", পিছলৈ ২০০৯ চনত সৰ্ব ভাৰতীয় সংযুক্ত গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা নামৰ ৰাজনৈতিক দল প্ৰতিষ্ঠা কৰে।
তেতিয়াৰে পৰা তেওঁ প্ৰত্যক্ষ ভাবে ভাৰতীয় ৰাজনীতিত, বিশেষকৈ অসমৰ ৰাজনীতিত জড়িত হৈ পৰে। তাৰোপৰি তেওঁ অসম ৰাজ্যিক জামিয়েত-উলেমা-ই-হিন্দৰ সভাপতি। আৰু দাৰুল উলুম দেউবন্দ ইছলামিক বিশ্ববিদ্যালয়ৰ উপদেষ্টা মণ্ডলীৰ সদস্য।
জৰ্ডানৰ ৰয়েল ইছলামিক ষ্ট্ৰেজিক ষ্টাডীছ চেণ্টাৰে প্ৰকাশ কৰা ২০১৫-১৬ বৰ্ষৰ "পৃথিৱীৰ ৫০০ জন আটাইতকৈ প্ৰভাৱশালী মুছলমান"ৰ তালিকাত আজমলৰ নাম অন্তৰ্ভুক্ত হৈছে।
তথ্য সংগ্ৰহ
শ্ৰেণী:অসমৰ ৰাজনীতিৰ সৈতে জড়িত ব্যক্তি
দীননাথ শৰ্মা (আৱাহনৰ সম্পাদক)
শৈশৱ আৰু শিক্ষা
ছাত্ৰ অৱস্থাত তেখেত পাটাৰকুছিৰ পৰা প্ৰকাশিত হোৱা "বীণা" নামৰ আলোচনীখনৰ সম্পাদক আছিল। সেই সময়ত "বাঁহী" আৰু "আসাম বান্ধৱ" আলোচনীৰ মাজত উজনি আৰু নামনি অসমৰ ভাষাক লৈ চলি থকা বাক-বিতণ্ডাবোৰৰ মীমাংসা কৰিবলৈ তেখেত কিছু পৰিমাণে সফল হৈছিল।
আন সাহিত্যিক অৱদান
দীননাথ শৰ্মাই ভাটি বয়সত "ছোভিয়েট বিপ্লৱ আৰু অসমীয়া সাহিত্য" আৰু "ভাৰত ৰুছ কাহিনী" নামৰ দুখন গ্ৰন্থ ৰচনা কৰে। প্ৰথমখন গ্ৰন্থৰ বাবে তেখেতে "ছোভিয়েট লেণ্ড নেহৰু বঁটা" লাভ কৰিছিল। তেখেতৰ পত্নী ৰেণু দেৱীৰ সম্পাদনাত "পাৰিজাত" নামৰ এখন শিশু আলোচনীও প্ৰকাশ হৈছিল।
দীননাথ শৰ্মাই ১৯৭৮ চনৰ ৪ জুনত গুৱাহাটীৰ নিজা বাসভৱনত মৃত্যুবৰণ কৰে।
তথ্যসূত্ৰ
শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি শ্ৰেণী:অসমীয়া প্ৰবন্ধকাৰ শ্ৰেণী:চিকিৎসাবিদ
দীঘলতী
দীঘলতী বা দীঘলতি ল'ৰেচি পৰিয়ালৰ এবিধ মজলীয়া আকাৰৰ বনৰীয়া গছ।  ই এবিধ বহুবৰ্ষজীৱী, গুল্মজাতীয় উদ্ভিদ। অসম আৰু ইয়াৰ ওচৰ-পাঁজৰৰ কিছু অঞ্চলত এই গছ পোৱা যায়। অসমৰ জাতীয় উৎসৱ ৰঙালী বিহুৰ সময়ত গৰু ধুওৱাৰ বাবে এই গছৰ সৰু ডালেৰে কোবাই গৰু ধুওৱাটো এক পৰম্পৰা। অসমৰ বিভিন্ন বনাঞ্চলত এই উদ্ভিদ বিস্তৃত হৈ আছে। অসমৰ ব'হাগ বিহুত এই উদ্ভিদে এক গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা বহন কৰে।
বৰ্ণনা
দীঘলতী এজোপা বহুবৰ্ষজীৱী বৃক্ষসদৃশ গছ। গছজোপা জোপোহাতকৈ কিছু ডাঙৰ কিন্তু জোপোহাতকৈ চাপৰ। গা-গছ বা ডালবোৰ কিছু দুৰ্বল আৰু লেহুকা। পাতবোৰ দীঘলীয়া হোৱা বাবেই ইয়াৰ নাম দীঘলতী হোৱা বুলি স্থানীয় লোকসকলে ভাবে। গছজোপাৰ পাত পক্ষল; মাখিপাত যুৰীয়া, দীঘলীয়া লেঞ্চ আকৃতিৰ আৰু সামান্য বহল। এই উদ্ভিদৰ প্ৰধান গা-গছ আৰু ঠাল-ঠেঙুলিবিলাকৰ বাকলিৰ বৰণ মদৰুৱা।
ইয়াৰ বৈজ্ঞানিক নাম Litsea salicifolioa (Syn Tetranthera lanceifolia Roxb.)। ই Lauraceae পৰিয়ালৰ অন্তৰ্গত।
ৰঙালী বিহু আৰু দীঘলতী
অসমৰ জাতীয় উৎসৱ ৰঙালী বিহুৰ প্ৰথম দিনা অৰ্থাৎ গৰু বিহুৰ দিনাখন দীঘলতী আৰু মাখিয়তী পাতেৰে কোবাই গৰু ধুওৱাটো এটা পৰম্পৰা। তদুপৰি সন্ধিয়া গোহালিত দীঘলতীৰে জাগ দিয়া হয়। ই পোহনীয়া জীৱ-জন্তুক ম’হ, মাখি, দাঁ‌হ আদি পতংগৰপৰা আঁতৰাই ৰখাত সহায় কৰে।
তথ্য সংগ্ৰহ
শ্ৰেণী:গুল্ম
জৱাহৰ নৱোদয় বিদ্যালয়
জৱাহৰ নৱোদয় বিদ্যালয় (Jawahar Navodaya Vidyalaya) হৈছে ভাৰত চৰকাৰৰ মানৱ সম্পদ বিকাশ মন্ত্ৰালয়ৰ দ্বাৰা পৰিচালিত এক আবাসিক বিদ্যালয় ব্যৱস্থা। তামিলনাডু ৰাজ্যক বাদ দি ভাৰতৰ বাকী সকলো ৰাজ্য আৰু কেন্দ্ৰ শাসিত প্ৰদেশতে বিভিন্ন জিলাত এই বিদ্যালয় আছে। নৱোদয় বিদ্যালয় সমিতি নামৰ এখন সমিতিয়ে এই বিদ্যালয় সমূহৰ পৰিচালনা কৰে। এই বিদ্যালয় ব্যৱস্থাৰ মূখ্য বৈশিষ্ট্যটো হৈছে, অৰ্থ-সামাজিক দিশত দুৰ্বল পৰিয়াল বিলাকৰপৰা (বিশেষকৈ গ্ৰামাঞ্চলৰ) তীক্ষ্ণ মেধাসম্পন্ন শিশু সকলক বাছি আনি এক বিশ্বমানৰ পৰিৱেশত ৰাখি তেওঁলোকক উচ্চ মানদণ্ডৰ শিক্ষা প্ৰদান কৰা । এই বিদ্যালয় সমূহত শিক্ষালাভ কৰিবৰ বাবে এজন ছাত্ৰই এটা দেশভিত্তিক বাছনি পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হ'ব লাগে। এই পৰীক্ষাটো প্ৰত্যেক বছৰে বিদ্যালয় থকা জিলাসমূহত অনুষ্ঠিত কৰা হয়।
বিদ্যালয় ব্যৱস্থা
জৱাহৰ নৱোদয় বিদ্যালয় এখন আৱাসিক শিক্ষানুষ্ঠান আৰু ইয়াত ল'ৰা-ছোৱালীৰ সহ-শিক্ষা প্ৰদান কৰা হয়। ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে অতি উচ্চ মানদণ্ডৰ আবাসৰ ব্যৱস্থা থাকে। এজন ছাত্ৰ বা ছাত্ৰীৰ দৈনন্দিন প্ৰয়োজনৰ সকলো সুবিধা বিদ্যালয় পৰিসৰত উপলব্ধ হয়।
জৱাহৰ নৱোদয় বিদ্যালয়ত ষষ্ঠ শ্ৰেণীৰ পৰা শিক্ষাদান আৰম্ভ কৰা হয় আৰু দ্বাদশ শ্ৰেণীলৈকে শিক্ষাদান কৰা হয়। শেহতীয়াকৈ, ইয়াত নৱম আৰু একাদশ শ্ৰেণীটো ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ প্ৰৱেশৰ ব্যৱস্থা কৰা হৈছে। এই বিদ্যালয়ত কোনো সুবিধাৰে বাবে মাচুল দিয়াৰ প্ৰয়োজন নাছিল, কিন্তু বৰ্তমান নৱম শ্ৰেণীৰপৰা দ্বাদশ শ্ৰেণীলৈকে ছাত্ৰসকলে মাহিলী ২০০ টকাকৈ বিদ্যালয় বিকাশ নিধিৰ বাবে এক মাচুল দিব লাগে। অনূসূচীত জাতি, অনূসূচীত জনজাতি, ছোৱালী, অন্যভাৱে সক্ষম আৰু দাৰিদ্ৰ্য সীমাৰেখাৰ তলৰ পৰিয়ালৰ ছাত্ৰ ছাত্ৰীসকলক এই মাচুলৰপৰা ৰেহাই দিয়া হয় ।
শিক্ষা
জৱাহৰ নৱোদয় বিদ্যালয়ত কেন্দ্ৰীয় মাধ্যমিক শিক্ষা পৰিষদৰ শৈক্ষিক পঞ্জী মানি চলা হয়। শিক্ষাৰ মাধ্যম হিচাপে তিনিটা ভাষা ব্যৱহাৰ কৰা হয় আৰু তিনিওটা ভাষাকে সমান গুৰুত্ব প্ৰদান কৰা হয়। এই তিনিটা ভাষা হৈছে ইংৰাজী, হিন্দী আৰু ৰাজ্যিক ভাষাটো ।
এই বিদ্যালয় সমূহত মুখ্য বিষয় সমূহৰ বাহিৰেও ক্ৰীড়া, সংগীত, কম্পিউটাৰ বিজ্ঞান, সামাজিক গঠনমূলক কৰ্ম আদিৰ শিক্ষা প্ৰদান কৰা হয়। এই সকলো বিলাক বিষয়ৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় সকলো আন্তঃগাঠনি বিদ্যালয় সমূহত পৰ্য্যাপ্ত পৰিমানে যোগান ধৰা হয়। এই বিষয় বিলাকত ছাত্ৰ ছাত্ৰীৰ উৎকৰ্ষ সাধন কৰিবৰ কাৰনে একো একোখন ৰাজ্য বা অঞ্চলৰ জৱাহৰ নৱোদয় বিদ্যালয় সমূহৰ মাজত প্ৰত্যেক বছৰে এই বিষয়বিলাকৰ বিভিন্ন প্ৰতিযোগিতাৰ আয়োজন কৰা হয়।
বিদ্যালয় সমূহৰ পৰিচালনা
ভাৰত চৰকাৰৰ মানৱ সম্পদ বিকাশ মন্ত্ৰালয়ৰ মাধ্যমিক আৰু উচ্চ শিক্ষা বিভাগৰ নৱোদয় বিদ্যালয় সমিতিৰ দ্বাৰা এই বিদ্যালয় সমূহৰ পৰিচালনা কৰা হয়। পৰিচালনাৰ সুবিধাৰ কাৰনে সমগ্ৰ ভাৰতক আঠটা ক্ষেত্ৰলৈ ভাগ কৰি প্ৰত্যেক ক্ষেত্ৰতে একোটাকৈ ক্ষেত্ৰীয় কাৰ্যালয় স্থাপন কৰা হৈছে। প্ৰত্যেকখন বিদ্যালয়ৰ বাবে একোখনকৈ বিদ্যালয় পৰিচালনা সমিতি আৰু উপদেষ্টা সমিতি থাকে। জিলাৰ উপায়ুক্ত গৰাকীয়ে এই সমিতি কেইখনত অধ্যক্ষতা কৰে। জিলাখনৰ বিশিষ্ট লোক সকলৰপৰা কিছু সংখ্যক লোকক এই সমিতি কেইখনত লোৱা হয়। নৱোদয় বিদ্যালয় সমিতিৰ বৰ্তমান ক্ষেত্ৰীয় কাৰ্যালয় সমূহ এইকেইখন ঠাইত অৱস্থিত:
নৱোদয় বিদ্যালয় সমিতিৰ মূখ্য কাৰ্যালয়ৰ বৰ্তমান ঠিকনা : এ'-২৮, কৈলাশ কলনী, নতুন দিল্লী - ১১০০৪৮
শিক্ষাৰ্থী পৰিভ্ৰমণ ব্যৱস্থা
জৱাহৰ নৱোদয় বিদ্যালয় সমূহৰ আন এক উল্লেখযোগ্য বৈশিষ্ট হৈছে নৱম মান শ্ৰেণীত কৰা এবছৰীয়া শিক্ষাৰ্থীৰ বদলিকৰন। এই যোজনাৰ অধীনত, একোখন বিদ্যালয়ৰ নৱম মান শ্ৰেণীৰ ৩০% ছাত্ৰ ছাত্ৰীক ভাৰতৰ বেলেগ এক অংশৰ অন্য এখন বিদ্যালয়লৈ এবছৰৰ বাবে পঠোৱা হয়। এই বদলি কৰোঁতে ভাষাৰ কথা লক্ষ্য ৰখা হয়, কোনো এক নিৰ্দিষ্ট ভাষিক অঞ্চলৰ ছাত্ৰ ছাত্ৰীক এক সম্পূৰ্ন বেলেগ ভাষিক অঞ্চললৈ পঠোৱা হয়। এই প্ৰক্ৰিয়াৰ মূল লক্ষ্য হ'ল ৰাষ্ট্ৰীয় একতাৰ মজবুতীকৰন আৰু ছাত্ৰ ছাত্ৰীৰ মানসিক পৰিসৰৰ বিস্তাৰ ঘটোৱা।
বাহ্যিক লিংক
শ্ৰেণী:ভাৰতৰ শৈক্ষিক প্ৰতিষ্ঠান
নক্ষত্ৰ
নক্ষত্ৰ‎ অথবা তৰা (Star) হৈছে প্লাজমা দশাস্থিত অতি উজ্জ্বল আৰু সুবৃহৎ গোলাকাৰ বস্তুপিণ্ড। উচ্চ তাপত নক্ষত্ৰ‎ নিউক্লীয় সংযোজন বিক্ৰিয়াৰ মাধ্যমত ক্ৰমাগত নিজৰ জ্যোতি উৎপন্ন কৰে। নিউক্লীয় সংযোজনৰ পৰা উৎপন্ন তাপ আৰু চাপ মহাকৰ্ষণীয় সঙ্কোচনক বাধা দি ৰাখে। ইন্ধন শেষ হৈ গ'লে এটি তৰাৰ মৃত্যু হৈ বগা বাওনা তৰা অথবা নিউট্ৰন তৰা আৰু কেতিয়াবা কৃষ্ণ গহ্বৰৰ সৃষ্টি হয়। পৃথিৱীৰ আটাইতকৈ নিকটবৰ্তী নক্ষত্ৰ‎ হৈছে সূৰ্য। তৰা জিক্‌মিক্ কৰাৰ কাৰণ হৈছে, ইয়াৰ কেন্দ্ৰত নিউক্লীয় সংযোজন বিক্ৰিয়াৰ মাধ্যমত যি শক্তি উৎপন্ন হয় সেয়া তৰাৰ সম্পূৰ্ণ অভ্যন্তৰভাগ পাৰ হৈ বহিঃপৃষ্ঠৰ পৰা বিকিৰিত হয়। হাইড্ৰ'জেন আৰু হিলিয়ামৰ তুলনাত গধুৰ প্ৰায় সকলো মৌল তৰাৰ কেন্দ্ৰত প্ৰথমতেই উৎপন্ন হৈছিল।
তথ্য সংগ্ৰহ
শ্ৰেণী:জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান
অসম কৃষি বিশ্ববিদ্যালয়
অসম কৃষি বিশ্ববিদ্যালয় (Assam Agricultural University) অসমৰ একমাত্ৰ কৃষি বিশ্ববিদ্যালয়। ১৯৬৯ চনৰ ১ এপ্ৰিলত যোৰহাটত স্থাপিত হোৱা এই বিশ্ববিদ্যালয় খনে অসমত কৃষি শিক্ষা, গৱেষণা আৰু কৃষি সম্প্ৰসাৰণৰ হকে কাম কৰি আহিছে। প্ৰথমে যোৰহাটৰ অসম কৃষি মহাবিদ্যালয় আৰু গুৱাহাটীৰ অসম পশু চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় দুখনক কেন্দ্ৰ বিন্দু হিচাপে লৈ এই বিশ্ববিদ্যালখন আৰম্ভ কৰা হৈছিল।
বিশ্বৰ কেৱল এই বিশ্ববিদ্যালয়তেই চাহ প্ৰযুক্তিবিদ্যা বিষয়ত স্নাতক আৰু স্নাতকোত্তৰ পৰ্য্যায়ৰ শিক্ষা প্ৰদান কৰা হয়। ছশৰো অধিক শিক্ষক, গৱেষক আৰু সম্প্ৰসাৰণ বিশেষজ্ঞই এই বিশ্ববিদ্যালয়ৰ যোগেদি কৃষি আৰু পশু চিকিৎসা বিজ্ঞানৰ বিভিন্ন বিষয়ত সেৱা আগবঢ়াই আছে।
গৱেষণা কেন্দ্ৰ
এই বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অধীনত অসমৰ ছটা কৃষি অঞ্চলতে একোটাকৈ আঞ্চলিক কৃষি গৱেষণা কেন্দ্ৰ আছে। এই বিশ্ববিদ্যালয়ৰ দ্বাৰা অসমৰ প্ৰতিখন জিলাতে কৃষি বিজ্ঞান কেন্দ্ৰএকোটাকৈ স্থাপন কৰা হৈছে।
তথ্য সংগ্ৰহ
শ্ৰেণী:অসমৰ বিশ্ববিদ্যালয়সমূহ শ্ৰেণী:যোৰহাট জিলাৰ শৈক্ষিক প্ৰতিষ্ঠান‎ শ্ৰেণী:যোৰহাট
হালধীয়া চৰায়ে বাওধান খায় (চলচ্চিত্ৰ)
হালধীয়া চৰায়ে বাওধান খায় (The Catastrophe) ১৯৮৭ চনত মুক্তিপ্ৰাপ্ত বিশিষ্ট পৰিচালক জাহ্নু বৰুৱাৰ তৃতীয়খন অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ। পাটকাই ফিল্মচৰ বেনাৰত নিৰ্মিত এই ছবি খনৰ কাহিনীভাগ হোমেন বৰগোহাঞিৰ একেনামৰ বহু পঠিত উপন্যাসৰ পৰা লোৱা হৈছে। ছবিখনে ৩৫তম ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ মহোৎসৱত (১৯৮৭) শ্ৰেষ্ঠ ছবিৰ স্বৰ্ণকমল বঁটা পোৱাৰ উপৰিও আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ৰ বঁটাও পাইছিল। ছবিখন ৩৫ মিঃমিঃত নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল।
কাহিনী
ৰসেশ্বৰ এজন দুখীয়া খেতিয়ক। পত্নী আৰু দুটা সন্তান সহ চাৰিজনীয়া পৰিয়াল। সামান্য এটুকুৰা মাটিত খেতিবাতি কৰি কিবাকৈ জোৰা-তাপলি মাৰি সংসাৰ চলায়। এজাক বৰষুণৰ আশাত সকলোৱে আকাশলৈ চাই থাকে। অৱশেষত বহু আকাংক্ষিত বৰষুণ এজাক আহিল। ৰসেশ্বৰে নাঙল লৈ হাল বাবলৈ গ'ল। পথাৰলৈ গৈহে ৰসেশ্বৰে গম পালে যে যিটুকুৰা মাটি পুৰুষানুক্ৰমে খেতি কৰি আহিছে, সেই টুকুৰা মাটিৰ গৰাকী এতিয়াৰে পৰা গাঁৱৰ প্ৰভাৱশালী মহাজন সনাতনহে। ৰসেশ্বৰ সনাতন মহাজনৰ ওচৰত ঋণগ্ৰস্থ হৈ আছিল। সেই ঋণ আৰু তাৰ বাবদ দিবলগীয়া সুতৰ বিনিময়ত মহাজনে মাটিখিনি দখল কৰিলে। এই অন্যায়ৰ বিৰুদ্ধে তেওঁ আদালতত গোচৰ তৰিলে। কিন্তু ৰঙাফিতাৰ মেৰপাকত ন্যায় পাব দূৰৈৰ কথা, তেওঁ আৰু বেছি দুৰ্দশাগ্ৰস্থহে হৈ পৰিল। এনেতে নিৰ্বাচন আহিল। সনাতন মহাজনো নিৰ্বাচনৰ প্ৰাৰ্থী হ'ল। পেটৰ দায়ত ৰসেশ্বৰে চিৰশক্ৰ সনাতন মহাজনৰ হৈ নিৰ্বাচনৰ কাম কৰিবলৈ বাধ্য হ'ল। সৌভাগ্যক্ৰমে ৰসেশ্বৰৰ গোচৰটো এজন সত্‍ হাকিমৰ ওচৰলৈ গ'ল। হাকিমে দেখিলে যে ন্যায়িক যুদ্ধত ৰসেশ্বৰে মাটি ঘূৰাই পোৱাৰ সম্ভৱনা ক্ষীণ বা গোচৰ চলাই থকাটোৱো এজন কপৰ্দকহীন মানুহৰ বাবে অসম্ভৱ কথা। সেয়েহে হাকিমে গোচৰ চলাই যোৱাৰ সলনি অন্য এটা পন্থা উলিয়ালে। হাকিমে মহাজনক বুজালে যে মহাজন যিহেতু এজন নিৰ্বাচনী প্ৰাৰ্থী, ৰসেশ্বৰৰ বিষয়টোক লৈ বিৰোধীপক্ষই সুবিধা ল’ব পাৰে। এতেকে মাটিখিনি ৰসেশ্বৰক ওভতাই দিয়া উচিত। মহাজন মান্তি হ'ল আৰু মাটিখিনি ওভতাই দিলে।
বাহ্যিক সংযোগ
শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ শ্ৰেণী:শ্ৰেষ্ঠ পূৰ্ণদৈৰ্ঘ্য ছবিৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা বিজয়ী শ্ৰেণী:ভাৰতীয় পেনোৰামালৈ নিৰ্বাচিত অসমীয়া ছবি শ্ৰেণী:ভাৰতীয় পেনোৰামালৈ নিৰ্বাচিত অসমৰ ছবি শ্ৰেণী:১৯৮০ দশকৰ অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ
ভট্টদেৱ
ভট্টদেৱ (Bhattadeva, ১৫৫৮ – ১৬৩৮) অসমৰ শঙ্কৰোত্তৰ কালৰ কবিসকলৰ ভিতৰত অন্যতম। ভট্টদেৱে সমসাময়িক সাহিত্যৰ প্ৰচলিত মাধ্যম পৰিহাৰ কৰি নতুন মাধ্যম এটা গ্ৰহণ কৰিবলৈ আগবঢ়াত যথেষ্ট সাহসৰ পৰিচয় দিছিল। সেয়ে এওঁক অসমীয়া গদ্য সাহিত্যৰ জনক আখ্যা দিয়া হয়।
ভট্টদেৱৰ প্ৰকৃত নাম বৈকুণ্ঠ ভাগৱত ভট্টাচাৰ্য বা চমুকৈ বৈকুণ্ঠনাথ ভট্টাচাৰ্য। খ্ৰীষ্টীয় ষোড়শ শতাব্দীৰ মাজভাগত কামৰূপৰ (বৰ্তমান বৰপেটা জিলাৰ বিচানকুছি) অন্তৰ্গত বিজনকুছিত জন্ম হয়। এওঁৰ পিতৃৰ নাম চন্দ্ৰ ভাৰতী। সেই কালৰ মানুহে তেওঁক ব্যাসৰ অৱতাৰ হেন জ্ঞান কৰিছিল। তেওঁ পাটবাউসী সত্ৰ আৰুব্যাসকুছি সত্ৰ স্থাপন কৰে। ইয়াতেই ১৫৬০ শক ইং ১৬৩৮ খ্ৰীষ্টাব্দত ভট্টদেৱে ইহলীলা সম্বৰণ কৰে।
সাহিত্যিক অৱদান
দামোদৰদেৱে পৰীক্ষিতনাৰায়ণৰ ৰাজৰোষত পৰি কামৰূপ ৰাজ্য এৰি কোচবিহাৰলৈ যোৱাৰ সময়ত ভট্টদেৱেক আন আন উপদেশৰ লগতে কথা ৰূপে এখন ভাগৱত ৰচনা কৰিবলৈ কয়। সেইমতেই ভট্টদেৱে টীকাভাষ্য অনুসৰণ কৰি প্ৰথম স্কন্ধ ৰচনা কৰি দামোদৰদেৱক দেখুওৱাত দামোদৰদেৱে বিশদ আৰু ব্যাপক আলোচনাৰে নিলিখি চমু আৰু সৰল কথাৰূপে দিবলৈ কয়। এই মৰ্মে ভট্টদেৱে ভাগৱতৰ সাৰমৰ্ম 'কথা-ভাগৱত' ৰচনা কৰে। ইয়াৰ পিছত ভট্টদেৱে 'কথা গীতা', 'কথা-ৰত্নাৱলী' আদি গ্ৰন্থ ৰচনা কৰে।
উপাধি, সন্মান
ভট্টদেৱক ভাগৱতত ব্যুত্পত্তি আৰু ব্যাখ্যাত অসাধাৰণ ক্ষমতা দেখি পণ্ডিতসমাজে তেওঁক কবিৰত্ন আৰু ভাগৱত ভট্টাচাৰ্য এই দুটা উপাধিৰে বিভূষিত কৰিছিল।
ভট্টদেৱৰ গদ্যৰীতি
তিনিখন (কথা-ভাগৱত, কথা গীতা, কথা-ৰত্নাৱলী) অতি প্ৰসিদ্ধ আৰু তত্ত্বপ্ৰধান সংস্কৃত শাস্ত্ৰ অসমীয়া গদ্যলৈ ৰূপান্তৰ কৰিলেও ভট্টদেৱে দৈনন্দিন কথ্যভাষাক গ্ৰহণ কৰা নাছিল। কথ্যভাষাৰে এটা সাধু আৰু গম্ভীৰ ৰূপ গ্ৰহণ কৰিছিল। কিন্তু কথা ভাগৱতৰ ঠায়ে ঠায়ে তেওঁৰ ৰীতি ছন্দবন্ধী হৈ পৰিছে। বাক্যবোৰ অন্ত্যনুপ্ৰাসযুক্ত আৰু শব্দাবিন্যাস ৰীতি সমযুক্ত হৈছে। ভট্টদেৱৰ বাক্যত শব্দবিন্যাসৰ প্ৰণালী নিখুঁত আৰু ব্যাকৰণ প্ৰয়োগত বিশুদ্ধ। বাক্যবোৰ চুটি চুটি আৰু সংস্কৃতীয়া প্ৰভাৱৰ পৰা মুক্ত। তত্সম আৰু তদ্ভৱ শব্দ প্ৰয়োগৰ সমতা ৰক্ষা কৰি তেওঁ বাক্যবোৰ ৰচনা কৰিছে।
অসমীয়া গদ্যক গধুৰ ভাৱ-প্ৰকাশৰ বাহক ৰূপে ব্যৱহাৰ কৰি ভট্টদেৱে অসমীয়া ভাষাক যি মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিলে সেই কাৰণে অসমীয়া সাহিত্যৰ বুৰঞ্জীত ভট্টদেৱৰ বিশেষ স্থান আছে।
তথ্য সংগ্ৰহ
শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্যিক শ্ৰেণী:অসমৰ পাব্লিক ডমেইনৰ অন্তৰ্ভুক্ত লিখক
মুকুতা
মুকুতা (Pearl) এবিধ মূল্যবান ৰত্ন। অতীজত ৰজা, মহাৰজাসকলে মুকুতাৰ মালা পিন্ধিছিল, তৰোৱাল, ৰাজমুকুট আদিত লগাই লৈছিল। এই মূল্যবান ৰত্নবিধৰ উৎপত্তি কিন্তু সাগৰীয় শামুকৰ দেহতহে। মুকুতাৰ ৰঙ সাধাৰণতে শামুক বাস কৰা পানীৰ তাপ, গভীৰতা আৰু পানীৰ নিমখীয়া গুনৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে। শামুকৰ পেটৰ মুকুতা আটাইতকৈ সুন্দৰ আৰু মূল্যবান। মুকুতাৰ আকাৰ, ৰং আৰু উজ্জ্বলতাৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি ইয়াৰ মূল্য নিৰ্ধাৰণ কৰা হয়। পৃথিৱীৰ ভিতৰত আটাইতকৈ ডাঙৰ মুকুতাটোৰ ওজন ৬.৩৭ কেজি। ই দীঘলে ২৪ ছেণ্টিমিটাৰ আৰু ইয়াৰ ব্যাস ১৪ ছে:মি:। এই মুকুতাটো চানফ্ৰান্সিকোৰ এটা বেঙ্কত আচে। ইয়াৰ দাম প্ৰায় ৩ কোটি ২৫ লাখ টকা।<ref name="গ্ৰন্থ ১"
প্ৰস্তুত প্ৰক্ৰিয়া
খোলাধাৰী বা শামুক জাতীয় প্ৰাণীৰ পেলিচাইপডা (Pelecypoda) শ্ৰেণীৰ প্ৰাণীৰ দেহত বিভিন্ন ক্ৰিয়াৰ ফলত মুকুতা উৎপন্ন হয়। এটা শামুকে এটা জকমকীয়া মুকুতা প্ৰস্তুত কৰিবলৈ প্ৰায় ৫-৬ বছৰ সময় লয়। পেলিচাইপডা শ্ৰেণীৰ প্ৰাণীৰ খোলা আৰু ভিতৰৰ কোমল দেহৰ মাজত এটা ফাঁক থাকে। এই ফাঁকটোৰে বালিৰ খণ্ড, পৰজীৱি প্ৰাণী বা আন বাহিৰা পদাৰ্থ সোমাই যায়। এই বালিখণ্ড, পৰজীৱিবোৰে প্ৰাণীটোৰ দেহৰ আচ্ছাদক কলাৰে নিৰ্মিত বহি:আবৰণখন পোটোকা পেলাই তাৰ মাজত সোমাই পৰে। লাহে লাহে পোটোকা পৰা আৱৰণখন মূল আৱৰণৰপৰা বিচ্ছিন্ন হৈ বালিখণ্ডটোক আবৰি পেলায় আৰু ই সংযোজক কলাৰ মাজত সোমাই পৰে। বালিখণ্ডটোক আবৰি থকা আচ্ছাদক কলাৰ তৰপে এবিধ বিশেষ পদাৰ্থ নি:সৰিত কৰে আৰু এই বিশেষ পদাৰ্থবোৰৰ তৰপে বালিখণ্ডটোৰ আকাৰ ঘূৰণীয়া কৰে। এনেদৰে বছৰৰ পিছত বছৰ সেই বিশেষ পদাৰ্থৰ তৰপে বালিখণ্ডটোক এটা জকমকীয়া উজ্জ্বল মুকুতাত পৰিণত কৰে।
কৃত্ৰিম মুকুতা
জাপানৰ মুকুতা গবেষকসকলে প্ৰায় ১০০ বছৰ আগৰপৰা কৃত্ৰিমভাবে মুকুতা প্ৰস্তুত কৰি আহিছে। জাপান আৰু শ্ৰীলংকাত আটাইতকৈ বেছি কৃত্ৰিম মুকুতা উৎপাদন কৰা হয়। সাগৰৰপৰা 'অইষ্টাৰ' (Oyster) নামৰ খোলাধাৰী প্ৰাণীটো সংগ্ৰহ কৰি তাক পৰীক্ষাগাৰলৈ নি তাৰ দেহত কৃত্ৰিমভাৱে বালিখণ্ড বা আন বাহিৰা পদাৰ্থ সুমুৱাই দিয়া হয়। তাৰ পিছত এই শামুকবোৰক তাঁৰেৰে নিৰ্মিত পিঁজৰাত ভৰাই সাগৰৰ পানীত ডুবাই ৰখা হয়। ৫-৬ বছৰৰ ভিতৰত এই শামুকবোৰৰ দেহত মুকুতা প্ৰস্তুত হয়। এইদৰে প্ৰস্তুত কৰা মুকুতা আৰু প্ৰাকৃতিক মুকুতাৰ পাৰ্থক্য উলিওৱা টান যদিও মুকুতা বিশেষজ্ঞসকলে এই পাৰ্থক্য ধৰিব পাৰে। মুকুতাৰ মূল্য খুউব বেছি হোৱা বাবে এই কৃত্ৰিম মুকুতা তৈয়াৰ কৰা কাৰখানাবোৰৰ যোগেদি জাপান চৰকাৰে বহুত অৰ্থ উপাৰ্জন কৰে।
ব্যৱহাৰ
ভালদৰে ব্যৱহাৰ কৰিলে মুকুতা বহুত বছৰলৈ একেদৰে থাকে। ব্যৱহাৰৰ পাছত মুকুতাবোৰ কোমল পৰিষ্কাৰ কাপোৰেৰে মোহাৰি বাকচত ভৰাই থৈ দিব লাগে।
আই নদী
আই অসমৰ মানাহ নদীৰ এক উপনদী।
সৃষ্টি আৰু গতিপথ
আই ভূটানত উৎপন্ন হৈ অসমত সোমাই চিৰাং আৰু বঙাইগাঁও জিলাৰ মাজেৰে বৈ আহি মানাহ নদীত পৰিছেহি। ইয়াৰ অসমত থকা অংশৰ দৈৰ্ঘ্য হৈছে ১০৩ কিঃ মিঃ।
আই নদীয়ে উত্তৰ-পূৱ সীমান্ত ৰেলৰ গুৱাহাটী-ৰঙিয়া-নিউ বঙাইগাঁও অংশটো বিজনী আৰু বঙাইগাঁওৰ মাজেৰে অতিক্ৰম কৰে। ২০০৫ চনত ই গতিপথ সলাবলৈ চেষ্টা কৰে যদিও ৰেল পথত বাধাপ্ৰাপ্ত হৈ পুণৰ পুৰণি গতিপথেই গ্ৰহণ কৰে।
তথ্যসূত্ৰ
শ্ৰেণী:অসমৰ নদী
টীয়ক
টীয়ক অসমৰ যোৰহাট জিলাত অৱস্থিত এখন ঠাই। ই যোৰহাট নগৰৰ পৰা প্ৰায় ২৫ কি:মি: দূৰত অৱস্থিত।
ভৌগোলিক বিৱৰণ
ভৌগোলিকভাৱে টীয়ক ত অৱস্থিত।
যাতায়ত
ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথ ৩৭এ যোৰহাটক অসমৰ আন ঠাইসমূহৰ লগত সংযোগ কৰিছে। যোৰহাটৰ ৰৰৈয়া বিমানবন্দৰটো হৈছে টীয়কৰ নিকটবৰ্ত্তী বিমানবন্দৰ।
শিক্ষা
টীয়কৰ প্ৰধান শিক্ষানুষ্ঠান ‌সমূহ হৈছে-
ৰাজনীতি
টীয়ক ১০২ নং টীয়ক বিধান সভা সমষ্টি আৰু যোৰহাট (লোকসভা সমষ্টি) ৰ অন্তৰ্গত।
তথ্য সংগ্ৰহ
শ্ৰেণী:অসমৰ নগৰ-মহানগৰ শ্ৰেণী:যোৰহাট জিলা
ৰাতি বিহু
ৰাতি বিহু মৰাণ জনজাতিৰ ঐতিহাসিক সাংস্কৃতিক পৰিক্ৰমাৰ বাহক স্বৰূপ। ৰাতি বিহুৱেই মৰাণ সংস্কৃতিৰ স্বকীয় বৈশিষ্ট্য আৰু ঐতিহ্য অসমৰ জনমানসত দাঙি ধৰিছে আৰু জাতীয় পৰিচয় প্ৰতিফলিত কৰিছে। ৰাতি বিহু হ’ল- গাঁৱৰ ডেকাই সাজি লোৱা দুই কোঠালিযুক্ত ঐতিহ্যমণ্ডিত বিহুঘৰত নিশা ভাগত কটকটীয়া বান্ধোনৰ মাজেৰে ডেকা-গাভৰুৱে একেলগে মৰা বিহু। প্ৰকৃতিৰ নিৰিবিলি পৰিৱেশৰ মাজত কেতবোৰ নীতি-নিয়মৰ মাজেৰে কৰা ৰং-ৰহইচ য’ত বিহুৰ প্ৰকৃত নিভাঁজ ৰূপটো পৰিস্ফুট হয়। এই বিহুৰ গীত-মাতবোৰ মাৰ্জিত। নাচোন-ভঙ্গীত শালীনতাবোধ আছে। বিহুমেলাখন কেৱল ৰং-ৰহইচৰ থলীয়েই নহয়, ই ডেকা-গাভৰুৰ মহামিলনৰ থলী বুলি ক'ব পাৰি ।
বিহুঘৰ
“গেৰগুৱা পাতেৰে অ’ হই ৰাম
মাৰলি নেখালে জোৰা;
এই বিহুপদ ফাঁকিয়ে দুই কোঠালীয়া বিহুঘৰটোকে ৰ্বণনা কৰিছে। ৰঙালী বিহুলৈ পষেক দিনচেৰেক থাকোঁতেই গাৱঁৰ ডেকা ল’ৰাবোৰে বাঁহ-কাঠেৰে গেৰগুৱা পাত/ জেঙুপাত/ টকৌপাত আদিৰে চাউনি এটা কৰি এটা বেৰহীন দুটা কোঠাযুক্ত ঘৰ সাজে। মাজত এটা বান্দৰ চ’তি দি তাৰ ওপৰত বহিখোৱা বা চমলাৰে কোঠা দুটা বিভক্ত কৰা হয়। মাটিত কোৰেৰে দিন এডালো দিয়া হয়। তাৰে বাওঁ কোঠাটোত গাভৰুসকলে আৰু সোঁ-ফালৰ কোঠাটোত ডেকাসকলে বিহু মাৰে। বিনা অনুমতিত পৰস্পৰে পৰস্পৰৰ কোঠাত প্ৰৱেশ কৰা নিষেধ। এই নিয়ম যদি কোনোবাই উলংঘা কৰে তেওঁ সামাজিকভাৱে দণ্ডনীয় হ’ব ।
ছোৱালী গোনোৱা(খোজা পৰ্ব)
বিহুৰ উৰুকাৰ দিনা সত্ৰ/গাঁৱৰ নামঘৰত ৰাইজে শ্ৰী শ্ৰীচৰ্তুভূজ গুৰু তিথি পাতে। উক্ত তিথিত ডেকা সমাজে জনদিয়েক আদহীয়া ভকতৰ যোগেদি যথাৰীতিৰে বিহু গাবলৈ অনুমতি বিচাৰে। আদহীয়াসকলৰ মত সাপেক্ষে বুঢ়া ভকতসকলে চিৰাচৰিত ৰীতিমতে ৰাতি বিহু গাবলৈ মঞ্জুৰ কৰে। পিছদিনা অৰ্থাৎ বুধবাৰৰ গৰুবিহুৰ দিনা সন্ধ্যা ডেকাসকলে আলোচনাভিত্তিত কেইবাটাও দলত বিভক্ত হৈ দলেপতি (ন্যূনতম এজন দায়িত্বশীল ব্যক্তি)ক লগত লৈ গাভৰুৰ ঘৰলৈ গৈ পিতৃ-মাতৃ অভিভাৱকৰ ধৰ্মীয় পদ মৰ্যাদা আৰু পৰ্যায়ভেদে তামোল-পাণৰ টোপোলা, খুম আগবঢ়াই ৰাতি বিহু গাবলৈ মাইকী ল’ৰা (ছোৱালী) খোজে। তেতিয়া পিতৃ/অভিভাৱকে দলটোক প্ৰশ্ন কৰে-“পাখী লগা মইনা চৰাইক বান্ধত ৰাখিব পাৰিবি জানো?” ডেকাসকলে পাৰিম বুলি কথা দিয়াত পিতৃয়ে পুনৰ প্ৰশ্ন কৰে,”যদি নোৱাৰ তেন্তে?” তেতিয়া ডেকাসকলে কয়-“সেইটোত নিচিন্ত থাকক। কিবা হৰণ-ভগন হ’লে মাটিৰে হ’লেও আপোনাৰ জীজনীক বনাই দিম। “- ডেকাসকলৰ তেনে দৃঢ়তাত পতিয়ন গৈ পিতৃ-মাতৃ/অভিভাৱকে দায়িত্বশীলজনক সাক্ষী কৰি জীয়াৰী/গাভৰুজনীক ৰাতি বিহু মাৰিবলৈ বিহুঘৰলৈ নিবৰ বাবে সন্মতি দিয়ে। এনেদৰে ঘৰে ঘৰে গৈ প্ৰতিঘৰৰ পৰা সন্মতি আদায় কৰি ছোৱালী লৈ আহি বিৰতিত থৈ অহা ৰীতি। আনকি ছোৱালীয়ে কি সাজ-পাৰ, আ-অলংকাৰ পৰিধান কৰিছে তাকো লিখি ৰাখিব লাগে; যাতে কিবা হৰণ-ভগন হ’লে ৰাইজে ক্ষতিপূৰণ দিব পাৰে। বিহুমাৰি থকা উক্ত দিনকেইটাত গাভৰুৰ ৰক্ষণাবেক্ষণৰ সৰ্ম্পূণ দায়িত্ব উক্ত দলসমূহে মূৰ পাতি ল’ব লগা হয়। বিহু শেষ নোহোৱা পৰ্যন্ত কোনো ডেকাই কোনো কাৰণতে গাভৰুক বিয়া পতা বা পলোৱাই নিয়া নীতি-বিৰুদ্ধ। এই সৰ্ম্পকে বিহু নামত এনেকৈ উল্লেখ আছে-
“কালৈ কৰিছ মনে ঐ লাহৰী
কালৈ কৰিছ মন
বিহু মাৰি থাকোঁতে
ভৰিব লাগিব ধন“
বিহু খোলাত কেতবোৰ কঠোৰ সামাজিক বান্ধোন যে আছে ওপৰোক্ত বিহু ফাঁকিয়ে তাৰেই স্বাক্ষৰ বহন কৰে। এনে কঠোৰ নিয়মক অমান্য কৰি কোনো যুৱকে পলোৱাই নি বিবাহ পাশত আৱদ্ধ হ’লে সমাজে যুৱক-যুৱতীহালক দায়-জগৰ ধৰে। দুয়ো পক্ষৰ পৰা দৰা-কইনাক বিহু খোলালৈ নি ডাকে-গাভৰু সমাজক জৰিমনা সহ খুম-শৰাই, হাঁহৰ ভাৰ আদি সোধাই শৰণাগত হৈ দায়-জগৰ ভাঙিব লাগে। অন্যথা সমাজে বিধি অনুযায়ী সামাজিকভাৱে শাস্তিমূলক ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰিব পাৰে। সমাজৰ দায়-দোষ ভঙাৰ পাছতহে মিতুৰ আদি পতা পথ প্ৰশস্ত হয় ।
বিহুৰ সাজ-পাৰ, আ-অলংকাৰ
বিহুৱা ডেকাই তাঁতৰ শালত বোৱা ন-চুৰীয়া আৰু গা আবুৰত ৰখা কামিজ চোলা পিন্ধে। অতীতত এঙাচোলা পিন্ধিছিল বুলি শুনা যায়। মৰাণ ডেকাই মূৰত গামোচা অথবা কঁকালত টঙালি নামাৰে। ফুলাম গামোচাখন কান্ধৰ পৰা ওলমাই বুকুত সামান্য গাঁঠিৰ পাক এটা মাৰি ওলমাই থয়। গাভৰুবোৰে হস্ততাঁতত বোৱা কপাহী ফুলাম ৰিহা-মেখেলা, মূগা ৰিহা মেখেলা, পাটৰ মেখেলা, মূগাৰ মেখেলা, কলীয়া ৰিহা পৰিধান কৰিছিল। ওঁঠত বৰহমথুৰি বোল, হাতত জেতুকাৰ বোল, লাহৰী খোপাত কপৌফুল, নাহৰ ফুল আদি বতৰৰ ফুল গুজি লৈছিল। অলংকাৰ ভিতৰত মুঠিখাৰু(গামখাৰু), গেজেৰা, কাণফুলি,ঢোলবিৰি, জোনবিৰি, মাদলি, দালমনি, ফুটিমনি আদিয়েই প্ৰধান আছিল ।
বিহু নমোৱা পৰ্ব
মৰাণসকলে তাহানি শদিয়াৰ কেঁচাইখাতী গোঁসানীৰ ভক্ত থকা কালত বুধবাৰে ‘বৰবলি’ দি বিহু নমোৱা প্ৰথা আছিল। পৰৰ্ৱতী কালত বহু এৰা-ধৰা মাধ্যমেদি মায়ামৰা বৈষ্ণৱ ধৰ্মত শৰণ লোৱাৰ পিছতো পূৰ্বৰ সেই পৰম্পৰাকে অনুসৰণ কৰি ব’হাগৰ প্ৰথম বুধবাৰৰ গৰুবিহুৰ দিনা সত্ৰ বা নামঘৰৰ পৰা বিহু নমোৱা পৰম্পৰা ৰক্ষিত হ’ল । বিহুৰ ঘোষা পদতো এনেদৰে গোৱা হয়-
“হাঁচতি ঐ চ’ত বিচতি অ-ই চ’ত
বুধে বিৰচতি(বৃ্হস্পতি) মঙলে উৰুকা
বিহু গৈ আছিলি ক’ত?”
গৰু বিহুৰ দিনা পূৰ্বৰ পৰম্পৰাকে সৰোগত কৰি দিনৰ ভাগত ঢোল তাল, পেঁপা, টকা আদি বাদ্য লৈ ডেকা-গাভৰুৱে বিহুঘৰত পৃথকে পৃথকে চক্ৰাকাৰে ঘূৰি ঘূৰি বিহুপদ জোৰে। বিহু এপদ গোৱাৰ পিছত নিজ নিজ বৃত্তত কিছুসময় নাচ-বাগ চলে। পুনঃ পুনঃ পদ জুৰি তিনিপদ গোৱাৰ পিছত কিছুসময় ডেকা-গাভৰুসকলে নিজৰ ভিতৰতে নাচ-বাগ কৰে। বিহুৰ দিনকেইটাত ডেকা-গাভৰুসকলে মানি চলিবলগীয়া নীতি-নিয়ম, বিধি-বিধানসমূ্হ ঘোষনা কৰি সেইদিনালৈ সিমানতে বিহু সামৰণি ঘটে। আনহাতে বুঢ়াসকলে ঘৰ-নামঘৰত শ্ৰী শ্ৰীঅষ্টভূজ গুৰুৰ তিথি আৰু বিহু তিথি পাতে। ইয়াকে বিহু নমোৱা পৰ্ব বোলে ।
বিহুঘৰত বিহুজোৰা পৰ্ব
মানুহ বিহুৰ দিনা দিনৰ ভাগত আই ভগৱতীৰ বিহুঘৰত গাঁৱৰ ডেকা-গাভৰুসকল গোট খায়। প্ৰকৃতি দেৱী সন্তুষ্টিৰ অৰ্থে আৰু সকলোৰে মঙ্গল কামনাৰে গুৱাপান আগবঢ়াই তামোল কাটি খায় আৰু বিহুৰ দিনকেইটাত ডেকা-গাভৰুসকলে মানি চলিবলগীয়া নীতি-নিয়ম, বিধি-বিধানসমূ্হ পুনৰ সোঁৱৰাই দিয়া হয়। তাৰ পিছত আৰম্ভ হয় সাত বিহুৰ ৰং-ৰহইচৰ উৎসৱ। বিহু খোলাখন প্ৰকৃতাৰ্থত ৰং-ৰহইচ, প্ৰেম-পিৰিতিৰ থলী যদিও কমেও তিনিপদ ‘বিহুপদ জুৰি’ বিহু গোৱা নিয়ম। হুঁচৰিৰ পদ গোৱাদি ডেকাই ডেকা কোঠাত আৰু গাভৰুৱে গাভৰুৰ কোঠাত পৃথকে পৃথকে বিহুৰ পদ গাই চক্ৰাকাৰে ঘূৰি ঘূৰি এক গাম্ভীৰ্যৰ্পূৰ্ণ অনুষ্ঠান পৰিবেশন কৰে। অন্যথা ভকতসমাজে বিহু মৰা বাতিল কৰাও কৰ্তৃত্বও আছে। ডেকাসকলে ঢোলৰ কোবনীত ঢোলৰ মাৰিৰে গিৰিম গিৰিম্ কৈ আঘাত কৰি বজোৱা বিলম্বিত লয়ৰ পৰা দ্ৰুত লয়লৈ ছন্দে ছন্দে তালে তালে বিহুপদ সমস্বৰে গায়। দ্ৰুত লয়ৰ ছন্দত নাচ-গান পৰ্ব আৰম্ভ হয়। প্ৰথমে নিজৰ দলৰ ভিতৰতে পুৰুষে পুৰুষ ভাগে আৰু গাভৰুৱে গাভৰু ভাগে নাচ-বাগ কৰে। এইদৰে পুনঃ পুনঃ বিহুপদ জুৰিব লাগে। গাভৰুসকলেও টকাৰ চাপে চাপে চক্ৰকাৰে ঘূৰি ঘূৰি গাভৰুৱে গোৱা বিহুপদ জুৰে। ডেকাই ডেকাৰ কোঠাত আৰু গাভৰুৱে গাভৰুৰ কোঠাত প্ৰতি দিনাই অতি কমেও তিনিপদ বিহু গাব লাগে। তাৰ পিছত প্ৰায় মাজ নিশাৰ পৰা নাচ-বাগ পৰ্ব আৰম্ভ হয়। সাধাৰণতে নাচ-বাগ পৰ্বত আন গাৱঁৰ পৰা অহা ডেকাসকলক গাভৰু নচোওৱাৰ সুবিধা কৰি দিয়ে। ঢোল-তাল আদি বাদ্য তেওঁলোকক গতাই দিয়ে। ঢোল, তাল, হুতুলি, টকা,গগনা আদি বাদ্যযন্ত্ৰ, বিহুনাম, জোৰা-নাম, জাত নামৰ সুৰে সুৰে বিহু খোলা ৰজন-জনাই যায়। হিয়া উজাৰি গোৱা জোৰা-নাম, বিহুনাম, জাতনামত প্ৰেম-প্ৰণয়ৰ মূৰ্ত প্ৰকাশ ঘটে। স্স্ফূৰ্তি আৰু ৰং-তামাচাৰ মাজেৰে এনেদৰে সাতদিন-সাতৰাতি পাৰ হোৱাত শেষৰ দিনা সত্ৰ / নামঘৰৰ বাকৰিত বিহু উৰুৱা পৰ্বৰে বিহু সামৰণি মৰা হয় ।
তথ্য সংগ্ৰহ
শ্ৰেণী:বিহু
হাগা গেন্দেৰা
হাগা গেন্দেৰা(Large Indian Civet, বৈজ্ঞানিক-Viverra zibetha) দক্ষিণ আৰু দক্ষিণ পূৱ এছিয়াত পোৱা এবিধ জন্তু।
বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভা
বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভা (Bishnu prasad Rabha; ৩১ জানুৱাৰী, ১৯০৯ – ২০ জুন, ১৯৬৯) অসমৰ এগৰাকী বিশিষ্ট শিল্পী, কবি, সাহিত্যিক, নাট্যকাৰ, সংগীতজ্ঞ, নৃত্যবিদ, চিত্ৰকৰ, অভিনেতা, সংগঠক আৰু মুক্তি যুঁজাৰু আছিল। তেখেত জীৱনকালতে এক জীৱন্ত কিংবদন্তীত পৰিণত হৈছিল। কাশীৰ হিন্দু বিশ্ববিদ্যালয়ত প্ৰদৰ্শন কৰা 'নটৰাজ' নৃত্যত বিমুগ্ধ হৈ আৰু তেখেতৰ সাংস্কৃতিক বৰঙণিলৈ সন্মান জনাই সেইসময়ৰ হিন্দু বিশ্ববিদ্যালয়ৰ উপাচাৰ্য্য সৰ্বপল্লী ৰাধাকৃষ্ণণে তেওঁক 'কলাগুৰু' সন্মান প্ৰদান কৰিছিল। বিষ্ণু প্ৰসাদ ৰাভাক ‘কলাগুৰু’ বিশেষণ উচ্চাৰণ কৰি লিখা প্ৰথমজন ব্যক্তি আছিল বিবুধ কলিতা। তেওঁ ১৯৬৯ চনৰ ২১ জুনত ‘দৈনিক অসম’ত ৰাভাৰ মৃত্যুৰ বাতৰি প্ৰকাশ কৰি এই অভিধাটো ব্যৱহাৰ কৰিছিল।
জন্ম
১৯০৯ চনৰ ৩১ জানুৱাৰীত বেঙ্গল প্ৰেসিডেন্সি (এতিয়াৰ বাংলাদেশ) ৰ ঢাকাত বিষ্ণু ৰাভাৰ জন্ম হয়। তেওঁৰ পিতৃৰ নাম আছিল গোপাল চন্দ্ৰ ৰাভা আৰু মাতৃৰ নাম গেথীবালা ৰাভা। জন্মসূত্ৰে গোপাল চন্দ্ৰ মুছাহাৰী বড়ো জনগোষ্ঠীৰ হ'লেও তেখেত এটা ৰাভা পৰিয়ালত ডাঙৰ হৈছিল। পাছলৈ তেখেতে সেয়ে 'ৰাভা' উপাধি গ্ৰহণ কৰে। ব্ৰিটিছ সেনাৰ উচ্চ পদস্থ বিষয়া গোপালচন্দ্ৰ ৰাভাক 'ৰায়বাহাদুৰ' উপাধি যঁচা হৈছিল। গোপাল ৰাভাক বেংগলৰ গৱৰ্ণৰৰ এ.ডি.চি. (A.D.C. to the Governor of Bengal) পদলৈ পদোন্নতি দিয়া হৈছিল। দৰং জিলাৰ চাবেক বাসিন্দা গোপাল ৰাভা, তেজপুৰৰ বাণ ৰঙ্গমঞ্চৰ লগত জড়িত আছিল। তেখেতে মূল থিয়েটাৰ ভৱনৰ নিৰ্মাণত যথেষ্ট অৱদান আগবঢ়াইছিল।
শৈশৱ আৰু শিক্ষা
বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভাই ঢাকাৰ সেনা বিভাগৰ বিদ্যালয়ত শিক্ষাগ্ৰহণ আৰম্ভ কৰিছিল। কিন্তু হাইস্কুলীয়া শিক্ষা সাং কৰাৰ আগেয়েই পিতৃৰ মৃত্যু হোৱাত বিষ্ণু ৰাভা তেজপুৰত সম্বন্ধীয় লোকৰ ঘৰত থাকিবলৈ লয়। তেজপুৰ চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয়ৰ পৰাই ১৯২৬ চনত তেখেতে হাইস্কুল শিক্ষান্ত পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হয়। এই পৰীক্ষাত তেওঁ সেই সময়ৰ অবিভক্ত দৰং জিলাৰ সকলো পৰীক্ষাৰ্থীৰ ভিতৰত সৰ্বোচ্চ নম্বৰ লাভ কৰাৰ বাবে তেওঁ ‘কুইন এমপ্ৰেছ’ পদক লাভ কৰে।
কলেজীয়া শিক্ষা গ্ৰহণৰ বাবে ৰাভা কলিকতালৈ যায় আৰু ১৯২৮ চনত তেওঁ চেণ্টপল’ কলেজৰ পৰা প্ৰথম বিভাগত আই এছ ছি পাছ কৰে। । ভাৰতৰ স্বাধীনতা আন্দোলনত সহযোগ কৰাৰ অপৰাধত তেওঁক চেণ্টপল’ কলেজৰ পৰা বহিষ্কাৰ কৰা হয়। পাছত ৰিপন কলেজত পদাৰ্থ বিজ্ঞান বিভাগত স্নাতক শিক্ষা আৰম্ভ কৰে। ১৯২৯ চনত স্বাধীনতা আন্দোলনৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত কলেজৰ ছাত্ৰাবাসত পুলিচৰ নিৰ্যাতন আৰম্ভ হোৱাত ৰাভাই কোচবিহাৰৰ ভিক্টোৰিয়া কলেজ বৰ্তমানৰ আচাৰ্য ব্ৰজেন্দ্ৰ নাথ শীল কলেজত নাম লগায়। পঢ়ি থকা কালত তেখেতে ভাৰতৰ স্বাধীনতা আন্দোলনত নামি পৰে আৰু আৰ চি পি আই বা ভাৰতৰ বিপ্লবী সাম্যবাদী দলত যোগ দিয়ে। কোচ বিহাৰতো তেখেত স্বাধীনতা আন্দোলনত যোগদান কৰে আৰু সেই অপৰাধত কলেজ কৰ্তৃপক্ষই বাধ্যতামূলক বদলিৰ নিৰ্দেশ দিয়াত ৰংপুৰ কাৰমাইকেল কলেজৰ কলা বিভাগৰ চতুৰ্থ বাৰ্ষিকত নাম ভৰ্তি কৰে। ইয়াতো আৰক্ষী তেখেতৰ পাছত লগাত পঢ়া আধাতে এৰি দি ১৯৩১ চনত ঘৰলৈ ঘূৰি আহে।
সংগ্ৰামী আৰু সাংস্কৃতিক জীৱন
ৰংপুৰ কলেজত পঢ়ি থকা কালতে ৰাভাই মাধৱচন্দ্ৰ বেজবৰুৱাৰ দ্বাৰা সম্পাদিত 'বাঁহী' আলোচনীৰ চিত্ৰলেখা বিভাগটো পৰিচালনা কৰিছিল আৰু 'আৱাহন' আলোচনীত প্ৰবন্ধ-পাতি লিখা-মেলা কৰিছিল। বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভা ৰচিত 'সংগীত আৰু শ্ৰীশ্ৰীশংকৰদেৱৰ গায়ন' নামৰ প্ৰবন্ধটো এটা সময়ত বৌদ্ধিক সমাজত বহু জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছিল। এই প্ৰবন্ধটো আৱাহন আলোচনীত প্ৰকাশ পাইছিল।
ভিক্টোৰিয়া কলেজৰ একৈশ বছৰ বয়সীয়া ছাত্ৰ বিষ্ণু প্ৰসাদ ৰাভা ভাৰতৰ স্বাধীনতা আন্দোলনত জঁপিয়াই পৰিছিল আৰু বৃটিছ শাসনৰ বিৰুদ্ধে কবিতা লিখি আঁৰি দিছিল। কবিতাটি আছিল - “ৰাজ্যে আছে দুইটি পাঠা
একটি কালো একটি সাদা
ৰাজ্যেৰ যদি মঙ্গল চাওঁ
১৯৩৫ চনত জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালাৰ জয়মতী কথাছবিত নৃত্য পৰিচালনাত সহযোগ কৰে। জ্যোতিপ্ৰসাদৰ লগ লাগি ১৯৩৫-৩৭ চনত ৰাভাই 'জয়মতী' আৰু 'শোণিত কুঁৱৰী' নাটকৰ বাণীবদ্ধ ৰূপ প্ৰস্তুত কৰিছিল। ১৯৩১ চনত বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভাই কলিকতাৰ ভৱানীপুৰত মণি ৰায় নামৰ এজন ব্যক্তিৰ সহযোগত Agro Pictures Corporation নামেৰে এটা বোলছবি নিৰ্মাণ সংস্থা প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল যদিও সেই সংস্থাৰ মাধ্যমেৰে কোনো বোলছবি নিৰ্মাণ কৰা তেওঁৰ বাবে সম্ভৱপৰ নহ'ল।
১৯৩৯ চনত কাশী হিন্দু বিশ্ববিদ্যালয়ৰ আমন্ত্ৰণ ক্ৰমে বাৰানসীত 'তাণ্ডৱ নৃত্য' প্ৰদৰ্শন কৰি খ্যাতি অৰ্জন কৰে। ইয়াতেই সৰ্বপল্লী ৰাধাকৃষ্ণণে তেখেতক 'কলাগুৰু' উপাধি প্ৰদান কৰে।
১৯৪৫ চনৰ শেষৰ ফালে বিষ্ণু ৰাভা ভাৰতৰ বিপ্লৱী কমিউনিষ্ট দলৰ সংস্পৰ্শলৈ আহে। ১৯৪৬ চনত 'ছিৰাজ' বোলছবিৰ কামত কলিকতালৈ যোৱাৰ সময়তে সেই দলৰ নেতা সৌমেন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰক লগ পায় আৰু দলৰ সক্ৰিয় সদস্য হয়। ১৯৪৮ চনত বিপ্লৱী কমিউনিষ্ট দলক নিষিদ্ধ ঘোষণা কৰা হয়, আৰু ১৯৪৮ চনৰপৰা ১৯৫২ চনলৈ ৰাভাই আত্মগোপন কৰি থাকে। সেই সময়ৰ বিষ্ণুৰাম মেধিৰ চৰকাৰে তেখেতৰ মূৰৰ দাম দহ হেজাৰ টকা ঘোষণা কৰিছিল। ১৯৫২ চনত পূৰ্বৰ অবিভক্ত গোৱালপাৰা জিলাৰ বৰ্তমানে কোকৰাঝাৰ জিলাৰ দোতমা ৰাজহ চক্ৰৰ ঘিলাগুৰি গাঁৱত সপত্নীক গ্ৰেপ্তাৰ হয় আৰু এবছৰৰ বাবে জেললৈ যায়।
বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভা সংস্কৃতিৰ বিভিন্ন ক্ষেত্ৰৰ লগত জড়িত আছিল। সংগীত, নৃত্য, চিত্ৰকলা, আৰু অভিনয়ৰ উপৰি সংগীত পৰিচালক হিচাপে আৰু কথাছবি পৰিচালক হিচাপেও কাম কৰি গৈছে।
সংগীত
উল্লেখনীয় যে জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালাৰ নাটক কাৰেঙৰ লিগিৰীত ৰাভাদেৱে 'মোৰে জীৱনৰে সখা কৃষ্ণ' শীৰ্ষক গীতটি প্ৰাণ ঢালি গাইছিল। তেখেতৰ ৰচিত আৰু সুৰাৰোপিত গানৰ বিশেষত্বৰ বাবে তেখেতে লেখা গীতবোৰ বিষ্ণু ৰাভা সংগীত হিচাপে পৰিচিত।
নৃত্য শিল্পী
১৯২৮ চনত কলিকতাত পঢ়ি থকা কালত ৰাচিয়াৰ বিখ্যাত বেলে নৰ্তকী আনা পাভলোভাৰ নৃত্য দেখি অনুপ্ৰাণিত হৈছিল। নৃত্য কলা সম্পৰ্কে তেওঁ দিয়া উপদেশৰ পৰা প্ৰভাৱান্বিত হৈছিল। কলেজ এৰাৰ পাছত তেওঁ কিছুদিন বৰপেটাত আছিল। তাতে তেওঁ সত্ৰীয়া নৃত্যশৈলী আয়ত্ত কৰে। ১৯৩১ চনত চনৰ জানুৱাৰী মাহত তেজপুৰৰ বান ৰংগমঞ্চত মনিপুৰী নৃত্য প্ৰদৰ্শন কৰিছিল। ৰাভায়ো তেওঁলোকৰ লগত হৰ-গৌৰী নৃত্য প্ৰদৰ্শন কৰি প্ৰশংসা লাভ কৰে। অসমৰ জনজাতীয় নৃত্যৰ পৰা আৰম্ভ কৰি দাক্ষিণাত্যৰ বিভিন্ন প্ৰাচীন নৃত্য মূৰ্তিৰ ভগ্নাৱশেষলৈকে অধ্যয়ন কৰি নৃৃত্যৰ বিভিন্ন মুদ্ৰা আৰু শৈলী সংগ্ৰহ কৰিছিল। এইবোৰৰ স্কেছ আদিও আঁকে। ১৯৪০ চনত ‘প্ৰাচীন কামৰূপী নৃত্য সংঘ’ লগত জড়িত হৈ বিভিন্ন ঠাইৰ লগতে শ্বিলঙত নৃত্য প্ৰদৰ্শন কৰি সকলোকে মুগ্ধ কৰে। ১৯৪১ চনত ৰোহিণী বৰুৱাৰ মনোমতী বোলছবিত নৃত্য পৰিচালক ৰূপে কাম কৰে।
নাটক আৰু বোলছবিত অভিনয়
অসমৰ নাট্য সন্মিলনৰ প্ৰতিষ্ঠাপক সভাপতি কলাগুৰু বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভাই নাট্যাভিনয়ৰ পাতনি মেলিছিল আঠ বছৰ বয়সত। ঢাকা নগৰত মঞ্চস্থ এখন নাটকত প্ৰথমে ৰাজকোঁৱৰৰ ভাৱত ৰাভাই অভিনয় কৰিছিল। নাটকখনৰ নাম আছিল হৰিশ্চন্দ্ৰ। তেজপুৰৰ বাণ ৰঙ্গমঞ্চত নিয়মীয়াকৈ অভিনয় কৰা ৰাভাই পাছলৈ যাত্ৰা-পাৰ্টিৰ লগত নাটকত অভিনয় কৰাৰ উপৰিও কেবাখনো অসমীয়া ছবিত অভিনয় কৰিছিল। তেখেতৰ অভিনীত বোলছবি এৰা বাটৰ সুৰ, প্ৰতিধ্বনি, ছিৰাজ। জ্যোতিপ্ৰসাদৰ আমন্ত্ৰণত অসমীয়া কথাছবি 'জয়মতী' নিৰ্মাণত তেখেতে জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালাক নৃত্য পৰিচালনাৰ লগতে আন কেইবাটাও বিষয়ত সহায় কৰিছিল। জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালাৰ 'কাৰেঙৰ লিগিৰী" নাট পৰিচালনা কৰোঁতেও ৰাভাই সংগীত পৰিচালনাৰ দায়িত্ব লৈছিল আৰু 'সুদৰ্শন' চৰিত্ৰত অভিনয়ো কৰিছিল। ফণী শৰ্মাৰ সৈতে যুটীয়া ভাৱে পৰিচালনা কৰিছিল তেতিয়ালৈ আটাইতকৈ সফল বোলছবি ছিৰাজ। ভূপেন হাজৰিকাৰ এৰা বাটৰ সুৰত ৰাভাই ‘ভজলুংকা’ৰ ভাও আৰু প্ৰতিধ্বনি ছবিত খাচী চিয়েমৰ ভাও দিছিল।
চিত্ৰকলা
বিষ্ণু ৰাভা এগৰাকী নিপুন চিত্ৰকৰ আছিল। তেওঁ বৰপেটাৰ শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱৰ আৰু শংকৰ-মাধৱৰ যুগল ছবি আঁকি তিনিটা ৰঙত ছপাই ৰাইজৰ মাজত বিতৰণ কৰিছিল। ৰাভাৰ ৰচনাৱলীৰ পৰিশিষ্টত ১৯খন ছবিৰ আলোকচিত্ৰ সংযোজিত হৈছে। ৰাভাই শংকৰদেৱৰ তিনিখন ছবি অংকন কৰিছিল। এখন ১৯৩৫ চনত, এখন ১৯৪০ চনত আৰু আনখন আঁকিছিল ১৯৪৫ চনত। ইয়াৰে! ১৯৪০ চনত অংকিত ছবিখন বেছি সমাদৃত। শংকৰ-মাধৱৰ যুগল ছবিখন ১৯৩৫ চনত অঁকা। ৰাভাই অংকন কৰা আন ছবিসমূহৰ ভিতৰত আছে- চিত্ৰলেখা (১৯৩৫), নটৰাজ (১৯৩৭), স্নান (A Bathing lady, 1933), শকুন্তলা (১৯৩৯), গৰমৰ দিনৰ তিৰোতা (১৯৪০), বড়োসকলৰ বিবাহ সমদল (১৯৪৪), ভূমিকম্প (১৯৫০), গাঁৱৰ প্ৰাকৃতিক দৃশ্য (১৯৬৫) আদি। ‘বাঁহী’, ‘আমাৰ প্ৰতিনিধি’ আদি আলোচনীৰ বেটুপাতো তেওঁ অংকন কৰিছিল।
ৰাজনৈতিক জীৱন
১৯২০ চনত কমবয়সীয়া ৰাভা নব্য-বৈষ্ণৱবাদী কলা আৰু সংস্কৃতিৰ অনুশীলনত সম্পূৰ্ণৰূপে নিয়োজিত হৈ আছিল। শশী শৰ্মা আৰু হীৰেন গোহাঁইৰ দৰে পণ্ডিতসকলে জোৰ দি কৈছিল যে ৰাভাৰ আদৰ্শবাদৰ প্ৰতি সম্পূৰ্ণ আত্মসমৰ্পণে তেওঁৰ যুৱ কালছোৱাত দুখীয়া কৃষকসকলৰ ভয়াৱহ অৱস্থা বুজিব পৰাত বাধা দিছিল। মুক্তি সংগ্ৰামৰ সময়ত দৰিদ্ৰ কৃষক আৰু শ্ৰমিকৰ প্ৰতি জাতীয়তাবাদী নেতাসকলৰ অনীহা আৰু ৰাছিয়াৰ অক্টোবৰ বিপ্লৱৰ দ্বাৰা প্ৰভাৱিত হোৱাৰ পিছত ক্ৰমান্বয়ে কমিউনিষ্ট মতাদৰ্শৰ প্ৰতি ৰাভা আকৰ্ষিত হয়। ১৯৪৬ চনত তেওঁ আনুষ্ঠানিকভাৱে ভাৰতীয় বিপ্লৱী কমিউনিষ্ট পাৰ্টিৰ (আৰ চি পি আই) সদস্য হয়। কুৰি বছৰ জেল, সোণপাহী, কৃষক, বনুৱা পঞ্চায়তৰ দৰে তেওঁৰ অসংখ্য ৰচনা, উপন্যাস আৰু নাটকত কমিউনিষ্ট মতাদৰ্শৰ প্ৰতি থকা গভীৰ আস্থা প্ৰতিফলিত হয়।
১৯৫৫ চনত ৰাভাই ভাৰতীয় কমিউনিষ্ট দল (চি.পি.আই.)-ত যোগ দিয়ে আৰু এই দলৰ প্ৰাৰ্থীৰূপে ১৯৫৭ চনত বৰপেটা সমষ্টিৰ পৰা বিধানসভাৰ নিৰ্বাচনত প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰে। নিৰ্বাচনত ৰাভাৰ পৰাজয় হয়। ১৯৬২ চনত ভাৰত-চীন যুদ্ধৰ সময়ত চীনাপন্থী বুলি ৰাভাক আকৌ বন্দী কৰা হয় আৰু ন মাহৰ বাবে জেললৈ পঠোৱা হয়। ১৯৬৭ চনত তেজপুৰৰ পৰা নিৰ্দলীয় প্ৰাৰ্থী হিচাপে বিধানসভা নিৰ্বাচন প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰি জয়লাভ কৰে। ১৯৬৮ চনত কোকৰাঝাৰ সমষ্টিৰ পৰা লোকসভাৰ নিৰ্দলীয় প্ৰাৰ্থীৰূপে থিয় হয় যদিও পৰাজয় বৰণ কৰে।
বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভাই ভাৰতীয় কমিউনিষ্ট দলৰ অসম ৰাজ্যিক পৰিষদৰ ৰূপালী জয়ন্তী উপলক্ষে ৰোগীয়া শৰীৰেই চিঠি লিখিছিল। চিঠিখনত তেখেতৰ ৰাজনৈতিক দৰ্শন আৰু সামাজিক দৰ্শন প্ৰতিফলিত হৈছে। চিঠিখনৰ কিছু অংশ তলত তুলি দিয়া হ’ল-
ৰাইজৰ অসীম বল। সীমাহীন শকতি। এই জোৰাল কথাষাৰকে বুজা নাছিলোঁ। ভাবিছিলোঁ চহৰৰ, নগৰৰ ভেমপুৰীয়াসকলেই দেশৰ, সমাজৰ আৰু ৰাইজৰ নেতা। দৰাচলতে অসমৰ সীমামূৰীয়া ঠাইত যেতিয়া দ্বিতীয় মহাসমৰৰ কামান গৰজি উঠিল, সৌমাৰৰ সীমান্ত অঞ্চলত জাপানৰ জাকে জাকে উৰাজাহাজ আহি ডেউকা মেলি আকাশ ছানি পেলালে আৰু সীমান্ত ভূমিত জয়াল জাপানী বোমাৰ বিস্ফোৰণ হ'ল, তেতিয়া মোৰ মনত কোটিকলীয়া অসমৰ লাখ লাখ বছৰীয়া সংস্কৃতি আৰু সভ্যতা জানোচা জাপানী আগ্নেয়াস্ত্ৰৰ দাবানলত পহি পুৰি ছাই হৈ যায়; এই চিন্তাই মোৰ হিয়া খুলি খুলি খাইছিল। অসমীয়া কৃষ্টি, সংস্কৃতি আৰু সভ্যতাৰ সঁচাকৈয়ে যিসকল ধাৰক আৰু বাহক সেইসকলৰ পৰা যদি ম‍ই অসমীয়া সংস্কৃতি আৰু সভ্যতাৰ কিছু ধৰি ৰাখিব পাৰোঁ, তেন্তে মোৰ টোপোলাতো হয়তো অসমীয়া ৰাইজৰ কাৰণে কিছু সমল থাকিব পাৰে আৰু ধ্বংসৰ মাজতো অসমীয়া কৃষ্টি-সংস্কৃতি বাচিব পাৰে এনে বলিষ্ঠ সংকল্প প্ৰাণত লৈয়ে অসমীয়া ৰাইজৰ মাজত জঁপিয়াই পৰোঁ।
ৰাইজেই গণদেৱতা। এই গণদেৱতাৰ অতীত হিয়াত কিমান দয়া-কিমান কৃপা। অথচ সেই প্ৰাণৰো প্ৰাণ কিমান অজেয়। এই ৰাইজৰ হিয়া-কোঁহৰ পৰা কৃষ্টি অমৃতৰ সুৰৰ টোপালবোৰ বুটলি আনি মই মোৰ নিজৰ মন-কোঁহত ভৰাই লওঁ। সেই মন কোহতে ৰহঘৰা, মৌচাক সাজি তাৰ পৰা নিজৰি নিগৰি ওলোৱা ৰসৰ টোপালবোৰ বিলাই নিবলৈ ধৰোঁ। যিসকল অসমীয়াৰ প্ৰাণস্বৰূপ, যিসকল অসমীয়া সংস্কৃতিৰ ধাৰক আৰু বাহক সেইসকল হালোৱা, হজুৱা, কনুৱা, তল মজলীয়া ৰাইজ ক্লিষ্ট, শোষিত, দলিত, নিষ্পেষিত আৰু নিপীড়িত। এই ৰাইজৰে দুখত সমমুখী হৈ ৰাইজৰ হিয়াৰ মৰম- চেনেহৰ অঠাই সাগৰৰ পানীত নাদুৰি-সাঁতুৰি উমলি ফুৰিছিলোঁ।
১৯৪৬ চনৰ শেহৰ ফালে প্ৰসিদ্ধ অসমীয়া বোলছবি “চিৰাজ”ৰ পৰিচালনাৰ একাংশত অসমৰ বাহিৰত ব্যস্ত থকাত সেই কাম প্ৰায় দহমাহৰ পিছত সমাধা কৰি স্বাধীনতাৰ পিছত অসমলৈ আহি দলীয় ৰাজনীতিত ব্যস্ত থাকি সভাই-সমিতিয়ে ঘূৰি ফুৰোঁতে কংগ্ৰেছ চৰকাৰৰ শেন চকুত পৰি অজ্ঞাতবাসৰ “বিৰাট পৰ্ব্ব”ৰ বিৰাট সাধনাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিলোঁ। সেই বিৰাট সাধনাত জনসাধাৰণৰ মাজত থাকি জনসাধাৰণৰ সেৱাত থাকোঁতেই ধৰা পৰি এবছৰ কাৰাবাস খাটি ওলাই আহি কিছুদিনৰ পিছত সেই বিৰাট সাধনাৰ স্বাভাৱিক পথেই মোক লৈ আহে ভাৰতৰ কমিউনিষ্ট পাৰ্টিলৈ বিশ্বজুৰি মহামানৱৰ মুক্তিৰ যি অভিযান। সেই অভিযানৰ অংশভাগী হ'বলৈ। সেই কথা ১৯৫৫ চনত। তেতিয়াৰ পৰা বিশ্বভ্ৰাতৃত্বৰ শ্ৰমিক, কৃষক সৃষ্টিকাৰী জনতাৰ শান্তি-প্ৰগতি আৰু নতুন সমাজৰ সাধনাত মোৰ ক্ষুদ্ৰ শক্তিৰে দুখকাৰী জনসাধাৰণৰ পাৰ্টি কমিউনিষ্ট পাৰ্টিৰ সভ্যৰূপে ৰাইজৰ সেৱা কৰি আহিছোঁ। ১৯৬২ চনত চীনা আক্ৰমণৰ আশঙ্কাত তেজপুৰবাসী যেতিয়া সন্ত্ৰস্ত হৈ পৰিছিল, দেশৰক্ষা আৰু ৰাইজক সাধ্য অনুসৰি অভয় দিয়াৰ চেষ্টা কৰাৰ দোষতে মাতৃহীন দুটি শিশুক বুকুত লৈ শুই থকাৰ পৰা কংগ্ৰেছ চৰকাৰৰ পুলিচে তেজপুৰৰ পৰা গুৱাহাটীলৈ পঘাৰে বান্ধি সাত মাহ সুদূৰ উৰিষ্যাত কাৰাৰুদ্ধ ৰাখি ৰাইজৰ সেৱাৰ পৰা বঞ্চিত কৰিবলৈ বিচাৰিছিল, কিন্তু বিচলিত হোৱা নাছিলোঁ, পাইছিলোঁ নতুন বল।
আজি মই ৰোগ শয্যাত। মোৰ মনত অসীম প্ৰেৰণা যোগোৱা পাৰ্টি আৰু জনসাধাৰণৰ পৰা মই আঁতৰত থাকিব লগা হৈছোঁ। তথাপি মোৰ মন সদায় ৰাইজৰ মাজত। যি আদৰ্শৰ সাধনাত জীৱনৰ সকলো সামৰ্থ্য আগবঢ়াইছিলোঁ সেই আদৰ্শৰ পাৰ্টিৰ অসমত ৰূপালী জয়ন্তী উপলক্ষে ৰোগ শয্যাৰ পৰাই অভিনন্দন জনাইছোঁ।
ব্যক্তিগত জীৱন
বিষ্ণু প্ৰসাদ ৰাভাই ১৯৩৭ চনৰ ২৪ নবেম্বৰত যোৰহাটৰ সুগায়িকা প্ৰিয়লতা দত্তৰ লগত বিবাহপাশত আবদ্ধ হয় যদিও মাত্ৰ ২৮ দিন সংসাৰ পতাৰ পিছতে ১৯৩৭ চনৰ ২২ ডিচেম্বৰত প্ৰিয়লতা দত্তৰ মৃত্যু হয়। পত্নী শোকত বিহ্বল হৈ ৰাভাই লিখিছিল..... ‘‘পৰজনমৰ শুভ লগনত যদিহে আমাৰ হয় দেখা
পুৰাবানে প্ৰিয়ে এই জনমৰ মোৰ হিয়াৰ অপূৰ্ণ আশা। '’ তাৰপিছতেই বিষ্ণু প্ৰসাদ ৰাভা নিৰুপমা দেৱীৰ সান্নিধ্যলৈ আহে। অৱশ্যে নিৰুপমা দেৱীৰ লগত বিষ্ণু ৰাভাই আনুষ্ঠানিকভাৱে বিবাহত বহা নাছিল। ১৯৫০ চনত বিষ্ণু ৰাভাই নলবাৰীৰ বেলশৰৰ নবীনচন্দ্ৰ মেধিৰ কন্যা কনকলতা মেধিক বিবাহ কৰায়। কনকলতা মেধিৰ ফালৰ পৰা বিষ্ণু ৰাভা দুটি পুত্ৰ সন্তান পৃথ্বীৰাজ ৰাভা (থুন্ থুন্) আৰু হেমৰাজ ৰাভা (মুন্ মুন্)ৰ পিতৃ হয়।১৯৬২ চনৰ ৪ জানুৱাৰীত ৰাভাৰ পত্নী কনকলতাৰ অসম মেডিকেল কলেজত দুৰাৰোগ্য ৰোগত মৃত্যু হয়। কনকলতাৰ মৃত্যুৰ পিছত বিষ্ণু ৰাভাই বৰ্তমানৰ কোকৰাঝাৰ জিলাৰ গোসাঁইগাঁও অঞ্চলৰ বিন্নাখাতা ভাওৰাগুৰী গাঁৱৰ মোহিনীবালা বসুমতাৰীক বিয়া কৰায়। মোহিনীবালা বসুমতাৰীৰ ফালৰ পৰা বিষ্ণু ৰাভা দুটি সন্তানৰ পিতৃ হয়। এই দুটি সন্তানৰ এগৰাকী আছিল কন্যা সন্তান যি জন্ম হৈয়েই মৃত্যুমুখত পৰে। পুত্ৰ সন্তানটিৰ নাম আছিল মেণ্ডেলা ৰাভা। স্বামী ৰাভাদেৱৰ মৃত্যুৰ পাছতো মোহিনীবালা বসুমতাৰীয়ে নিজকে সমাজৰ লগত অনেক অনন্য কাৰ্য্যসূচী লগত জড়িত কৰি জীৱন যাপন কৰি ৰাভা পৰিয়ালৰ দায়িত্বভাৰ লৈছিল।
মৃত্যু
১৯৬৯ চনৰ ২০ জুন তাৰিখে ৰাতি ২-২৫ বজাত তেজপুৰত ৰাভাদেৱে মৃত্যুক সাবটি লয়। পাকস্থলীত হোৱা কৰ্কট ৰোগত ভুগি তেখেতৰ মৃত্যু হয়।
সাহিত্য পঞ্জী
বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভাই সংগীত, কবিতা ৰচনা কৰাৰ লগতে গল্প, উপন্যাস আৰু অসমীয়া সমাজ-সংস্কৃতি বিষয়ক প্ৰবন্ধ পুথি ৰচনা কৰিছিল। তেওঁ ’বৃহত্তৰ অসমৰ পৰিকল্পনা’ নামৰ এলানি প্ৰবন্ধ ১৯৩০ চনৰ পৰা একেলেঠাৰিয়ে ’বাঁহী’ত প্ৰকাশ পাইছিল। তেওঁৰ উল্লেখনীয় প্ৰকাশিত পুথিসমূহ হ'ল:
সন্মান
বিষ্ণু ৰাভাৰ প্ৰতি সন্মান জনাই প্ৰতি বছৰে ২০ জুন তাৰিখটো "বিষ্ণু ৰাভা দিৱস" ৰূপে পালন কৰা হয়। তেখেতৰ জন্ম শতবাৰ্ষিকী উপলক্ষে ৩১.০১.২০০৯ তাৰিখে ভাৰত চৰকাৰে এটি বিশেষ ডাকটিকট উন্মোচন কৰে। তেখেতৰ স্মৃতিত সাংবাদিক তিলক দাসে "বিষ্ণু ৰাভা এতিয়া কিমান ৰাতি" আৰু "বিষ্ণু ৰাভা পুনৰ আহিব উভতি" শীৰ্ষক দুখন জীৱনীও লিখি উলিয়াইছিল।
বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভাৰ সংক্ষীপ্ত জীৱনপঞ্জী
জন্ম : ১৯০৯ জানুৱাৰী মাহৰ ৩১ তাৰিখে অবিভক্ত ভাৰতৰ ঢাকা চহৰত। পিতৃ: গোপালচন্দ্ৰ ৰাভা মাতৃঃ গেথীবাই ৰাভা। ১৯১৬ : ঔপনিৱেশিক শাসকৰ অধীনত আৰক্ষীৰ চাকৰি কৰি পাঁচ বছৰ আগতে অৱসৰ গ্ৰহণ কৰা পিতৃৰ মৃত্যু। ১৯২৬ : তেজপুৰ চৰকাৰী হাইস্কুলৰপৰা প্ৰথম বিভাগত প্ৰৱেশিকা উত্তীৰ্ণ। ১৯২৮ : কলিকতাৰ ছেইণ্ট পল কলেজৰপৰা প্ৰথম বিভাগত আই.এছচি পৰীক্ষাত উত্তীৰ্ণ হৈ পদাৰ্থবিজ্ঞানত অনাৰ্ছ লৈ ৰিপন কলেজৰ স্নাতক শ্ৰেণীত নামভৰ্তি। ১৯২৯ : ৰিপন কলেজৰ ছাত্ৰ সভাৰ সাধাৰণ সম্পাদক নিৰ্বাচিত। ১৯৩০ : মহাত্মা গান্ধীৰ নেতৃত্বাধীন আইন অমান্য আন্দোলনত অংশগ্ৰহণ। পুলিচী হাৰাশাস্তিৰপৰা বাচিবলৈ কলিকতা পৰিত্যাগ আৰু কোচবিহাৰৰ ভিক্টোৰিয়া কলেজৰ কলা শাখাত নাম ভৰ্তি। আন্দোলনত অংশ লোৱাৰ বাবে পুলিচী হাৰাশাস্তি অব্যাহত। কোচবিহাৰ এৰি পূৰ্ববংগৰ কাৰমাইকেল কলেজত নামভৰ্তি। ১৯৩১ : ব্ৰিটিছ বিৰোধী কূটঘাতমূলক কামত জড়িত হোৱাৰ অভিযোগত জাৰীকৰা গ্ৰেপ্তাৰী পৰোৱানাৰপৰা হাত সাৰিবলৈ কলেজীয়া শিক্ষা সিমানতে সামৰি পুনৰ কলিকতালৈ প্ৰত্যাগমন। মাধৱ বেজবৰুৱা সম্পাদিত বাঁহী আলোচনীৰ চিত্ৰলেখা’ শিতান সম্পাদনা। ১৯৩৪ : জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালাই নিৰ্মাণ কৰিবলৈ লোৱা জয়মতী চলচ্চিত্ৰৰ কামত আৰু শোণিত কুঁৱৰী নাট ৰেকৰ্ডিঙৰ ক্ষেত্ৰত বিশেষ সহযোগিতা। ১৯৩৫ : যোৰহাটৰ প্ৰিয়লতা দত্তৰ সৈতে বিবাহ। বিয়াৰ ছমাহ নৌহওঁতেই প্ৰিয়লতাৰ মৃত্যু। পত্নীৰ স্মৃতিত পৰজনমৰ শুভ লগনত’শীৰ্ষক বিখ্যাত গীতটি ৰচনা। ১৯৪৩ : ব্ৰিটিছ চৰকাৰে নিষিদ্ধ ঘোষণা কৰা ভাৰতৰ বিপ্লৱী কমিউনিষ্ট পাৰ্টী’(RCPI)ৰ সান্নিধ্যত কৃষক জাগৰণৰ কামত ব্যস্ত। ১৯৪৫ : ভাৰতৰ বিপ্লৱী কমিউনিষ্ট পাৰ্টীৰ সদস্যপদ লাভ কৰি পাৰ্টীৰ কামত আত্মগোপন। ১৯৫২ : আত্মগোপনৰ সময়তে প্ৰেমত পৰি বিবাহ কৰোৱা নলবাৰীৰ কনকলতা মেধিৰ সৈতে গোৱালপাৰাৰ ঘিলাগুৰিত পুলিচৰ হাতত গ্ৰেপ্তাৰ। ১৯৫৪ : জেলৰপৰা মুক্তি। ১৯৫৫ : পাটীৰ গৰিষ্ঠসংখ্যক সদস্যৰ সিদ্ধান্ত অনুসৰি আন সকলৰ সৈতে ভাৰতীয়। কমিউনিষ্ট পাৰ্টী(CPI)ত যোগদান। ১৯৫৭ : ভাৰতৰ দ্বিতীয় সাধাৰণ নিৰ্বাচনত কোকৰাঝাৰ সংসদীয় সমষ্টিৰপৰা চি.পি.আইৰ প্ৰাৰ্থী হিচাপে প্ৰতিদ্বন্দ্ব্ব্ব্ব্ব্বিতা কৰি পৰাজিত। ১৯৬২: দুটি কণমানি পুত্ৰ সন্তানক এৰি থৈ দ্বিতীয় পত্নী কনকলতাৰ মৃত্যু। চীন-ভাৰত যুদ্ধত চীনৰ পক্ষ লোৱাৰ অভিযোগত কমিউনিষ্ট পাৰ্টীৰ আন বহু সদস্যৰ সৈতে ভাৰত চৰকাৰৰদ্বাৰা গ্ৰেপ্তাৰ হৈ উৰিষ্যাৰ বৰহমপুৰ জেলত কাৰাবাস। ১৯৬৩ : জেলৰপৰা মুক্তি লাভ। মোহিনীবালাৰ সৈতে বিবাহ। ১৯৬৭ : তেজপুৰ বিধানসভা সমষ্টিৰপৰা দলৰ অনুমতি সাপেক্ষে নিৰ্দলীয় প্ৰাৰ্থী হিচাপে প্ৰতিদ্বন্দ্ব্ব্ব্ব্ব্বিতা কৰি বিজয়ী। ১৯৬৮ : কৰ্কট ৰোগত আক্ৰান্ত হৈ চিকিৎসাধীন। ১৯৬৯ : ৰোগশয্যাৰপৰাই জীৱনৰ অন্তিম সৃষ্টি ‘এয়ে মোৰ শেষ গান’শীৰ্ষক বিখ্যাত গীতটি ৰচনা। জুন মাহৰ ২০ তাৰিখে তেজপুৰৰ বাসভৱনত মৃত্যু।
প্ৰকাশিত সাহিত্যকৰ্ম
সোণপাহি (গল্প-সংকলন) মিচিং কনেং(উপন্যাস) অসমীয়া কৃষ্টি (বক্তৃতা) অসমীয়া কৃষ্টিৰ চমু আভাস (বক্তৃতা); বিষ্ণুৰাভা ৰচনাৱলী (বিষ্ণুৰাভা সোঁৱৰণী গৱেষণা সমিতিৰ সম্পাদনাত ১৯৮২ চনত মৰণোত্তৰভাৱে প্ৰকাশিত) বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভাৰ ৰচনাসম্ভাৰ (ৰাভা ৰচনাৱলী প্ৰকাশন সংঘ’ৰ হৈ ডাঃ সৰ্বেশ্বৰ বৰাৰ উদ্যোগত আৰু যোগেশ দাসৰ সম্পাদনাত মৰণোত্তৰভাৱে দুটা খণ্ডত, ক্ৰমে ১৯৮৯ আৰু ১৯৯৭চনত প্ৰকাশিত)
চলচ্চিত্ৰ : চিৰাজ (ফণী শৰ্মাৰ লগত যুটীয়াভাৱে পৰিচালনা, ১৯৪৮)
গ্ৰামোফোনত বাণীবদ্ধ নাটৰ পৰিচালনা : বেউলা, নৰকাসুৰ, বিহুৱতী, শঙ্কৰদেৱ, মাধৱদেৱ, অজগৰৰ বিয়া, চেনাই-চেনেহী, বৰদৈচিলা আদি
নৃত্য পৰিচালনা : জয়মতী আৰু মনোমতী -->
বাহ্যিক সংযোগ
শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি শ্ৰেণী:অসমীয়া কণ্ঠশিল্পী শ্ৰেণী:অসমীয়া অভিনেতা শ্ৰেণী:অসমৰ চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক শ্ৰেণী:অসমীয়া ভাষাৰ গীতিকাৰ শ্ৰেণী:অসমৰ চিত্ৰশিল্পী শ্ৰেণী:অসমৰ স্বাধীনতা সংগ্ৰামী শ্ৰেণী:কৰ্কট ৰোগত মৃত্যু
ভেকুলী বিয়া
অসম মূলতঃ কৃষি প্ৰধান দেশ। কৃষিৰ বাবে পানীৰ প্ৰয়োজন। কৃষিৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় পানীৰ বাবে খেতিয়কসকলে প্ৰায়ে প্ৰকৃতিৰ ওপৰতে নিৰ্ভৰ কৰিব লগা হয়। কেতিয়াবা খেতিৰ ভৰপকৰ সময়তো বতৰ খৰাং হয় আৰু পথাৰে চিৰাল ফাঁট দিয়ে। এনেকুৱা অনাবৃষ্টিৰ সময়তে মানুহে প্ৰকৃতিক সন্তুস্ত কৰিবলৈ কিছুমান লোকাচাৰ পালন কৰে। তেনে বিভিন্ন অনুষ্ঠানসমূহৰ ভিতৰত ভেকুলী বিয়া অন্যতম। শালিধানৰ খেতি আৰম্ভ কৰাৰ সময়ত বৰষুণ নহ’লে অসমৰ বিভিন্ন অঞ্চলৰ কৃষক সকলে ‘ভেকুলী বিয়া’ অনুষ্ঠানৰ আয়োজন কৰে। সাধাৰণতে জেঠ-আহাৰ মাহত পালন কৰা এই লোকাচাৰ পালনৰ ফলত বৰষুণ হোৱাটো নিশ্চিত বুলি অসমৰ জনমানসত দৃঢ় ধাৰণা আছে। অসমীয়া বিবাহ উৎসৱৰ পৰাম্পৰাগত ৰীতি-নীতিসমূহৰ পালনেৰে দুটা ভেকুলীৰ বিয়া পাতি ৰাইজে আনন্দ উল্লাস কি বৰষুণ কামনা কৰে। ভেকুলী বিয়া প্ৰধানতঃ ভাৰত আৰু নেপালত প্ৰচলিত এক লোকাচাৰ। প্ৰধানকৈ লোক অভিজ্ঞতাৰ আধাৰত প্ৰতিষ্ঠিত এই লোকাচাৰৰ সৈতে সাদৃশ্যধৰ্মী যাদুও সংযুক্ত হৈ আছে। ভেকুলী বিয়াৰ ফলত ভেকুলীৰ বংশ বৃদ্ধি হ’ব আৰু এনেদৰে বৃদ্ধি পোৱা ভেকুলীবিলাক থাকিবৰ বাবে প্ৰয়োজন হোৱা অধিক পানীৰ অভাৱ পূৰাবলৈ নিশ্চিতভাৱে বৰষুণ হ’ব – এয়া লোক-সমাজৰ দৃঢ় বিশ্বাস। লোক অভিজ্ঞতা আৰু লোকবিশ্বাসৰ আধাৰত গঢ় লৈ উঠা ভেকুলী বিয়া লোকাচাৰে লোক সমাজত নিৰ্মল আনন্দৰ জোৱাৰ তোলে। ভেকুলী বিয়াত নাৰীসকলে পৰিৱেশন কৰা বিয়ানামসমূহ সাধাৰণতে ধেমেলীয়া ধৰণৰ হয়।
নীতি নিয়ম
ভেকুলীৰ বিয়া ৰাজহুৱাভাৱে অনুষ্ঠিত হয়, জ্যোতিষীৰ দ্বাৰা বিয়াৰ বাবে নিদিৰ্ষ্ট দিন ধাৰ্য্য কৰা দেখা যায়। বিয়ালৈ ২/৩ দিন থাকোতেই দুটা খহুৱা ভেকুলী ধৰি এজনী কন্যা আৰু এটাক দৰা পাতি দুঘৰ মানুহত থয়। মানুহৰ বিয়াৰ দৰে বিবাহ মণ্ডপ প্ৰস্তুত কৰে। তাৰ পাছত নিদিৰ্ষ্ট কৰি থোৱা দিনটোত যথা নিয়মে পানী তুলি, কইনাক কলৰ দোলাৰে সজা দোলাত লৈ পেঁপা, ঢোল, তাল আদি বজাই গাঁও ফুৰায়। শেষত ভেকুলী কেইটা নদী বা পুখুৰীৰ পানীত এৰি দিয়ে।
লোকবিশ্বাস
ভেকুলী বিয়া লোকাচাৰ জনসমাজৰ সাধাৰণ ধাৰণা আৰু সহজ বিশ্বাসৰ ওপৰত প্ৰতিষ্ঠিত। ভেকুলীয়ে টোৰটোৰালে বৰষুণ দিয়ে – এয়া কৃষিজীৱী লোকৰ সাধাৰণ অভিজ্ঞতা। বিয়া পতাৰ আনন্দত ভেকুলীয়ে টোৰটোৰালে খৰাং বতৰতো বৰষুণ হয় বুলি তেওঁলোকে বিশ্বাস কৰি আহিছে। ভেকুলীবিয়াৰ সৈতে জড়িত হৈ থকা বিশ্বাস অনুসৰি ভেকুলী ইন্দ্ৰ দেৱতাৰ পৰম বন্ধু। ভেকুলী বিয়া পাতিলে ভেকুলীয়ে আনন্দত টোৰটোৰাই ইন্দ্ৰক জাননী দিয়ে, ইন্দ্ৰ ভেকুলীৰ বিয়ালৈ আহে আৰু আনন্দতে একেৰাহে সাদিন ধৰি বৰষুণ দিয়ে। ভেকুলী বিয়াৰ গীতত থকা বৰ্ণনা অনুসৰি ভেকুলীৰ বিয়ালৈ চন্দ্ৰ, সূৰ্য আদি দেৱতাসকলো আহে। ভেকুলী বিয়া উপভোগ কৰি দেৱতাবৃন্দ আনকি মহাদেৱেও পৰম আনন্দ লাভ কৰে। ড. লীলা গগৈদেৱৰ মতে, ইন্দ্ৰ দেৱতাই বৰষুণ দিয়ে সেইবাবে আদিম মনৰ মানুহে ভেকুলী আৰু ইন্দ্ৰ দেৱতাৰ সম্পৰ্ক বিচাৰি পাইছিল। বৰষুণ কামনা কৰি জনোৱা প্ৰাৰ্থনা অথৰ্ব বেদতো পোৱা যায়।
ভেকুলীৰ প্ৰাৰ্থনা জনোৱা হয় এনেদৰে- ভেকুলীৰ বিয়ালৈ আহে ইন্দ্ৰদেৱে বতাহ বৰষুণত তিতি স্বৰ্গৰ অপেচৰী নামি আহিছে ভেকুলীৰ বিয়া শুনি।
আৰু
ভেক ভেক ভেকুলীৰ বিয়া হে মেঘ দেউতা বৰষুণ দিয়া হে পথাৰৰ কঠিয়া পথাৰৰ ধান ভেক ভেক ভেকুলীৰ বিয়া হে
--(এই পদফাঁকি পশ্চিম কাৰ্বি আংলং ৰ তৰাডুবি অঞ্চলত প্ৰচলিত)
বাহ্যিক সংযোগ
শ্ৰেণী:অসমৰ উৎসৱসমূহ শ্ৰেণী:অসমৰ সংস্কৃতি শ্ৰেণী:বিবাহ
আশা ভোছলে
আশা ভোঁচলে (Asha Bhosle) ভাৰতৰ এগৰাকী স্বনামধন্যা জনপ্ৰিয় গায়িকা। তেওঁ ১৯৪৩ চনৰপৰা এতিয়ালৈকে সহস্ৰাধিক হিন্দী আৰু ভিন্নভাষী চলচ্চিত্ৰৰ লগতে বহুকেইটা ব্যক্তিগত এলবামত গান গাইছে আৰু বিশ্বৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ মঞ্চত গীত পৰিৱেশন কৰিছে। তেওঁ বিখ্যাত গায়িকা লতা মংগেশকাৰৰ ভগ্নী। তেওঁ নিজৰ কণ্ঠৰ বিচিত্ৰতাৰ কাৰণে ভিন্ন ভাষাৰ বোলছবি সংগীত, পপ সংগীত, গজল, ভজন, ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সংগীত, লোকসংগীত, কাৱালি, ৰবীন্দ্ৰ সংগীত ইত্যাদি প্ৰায় সকলোধৰণৰ গীত গাই জনপ্ৰিয়তা অৰ্জন কৰিছে। তেওঁ হিন্দী ভাষাৰ উপৰিও ২০ টাতকৈ অধিক দেশী বিদেশী ভাষাত কণ্ঠদান কৰিছে। ২০০৯ চনত 'ৱৰ্ল্ড ৰেকৰ্ডছ একাডেমী' নামৰ এটা আন্তৰ্জাতিক সংগঠনে তেওঁক বিশ্বৰ সৰ্বাধিক গীত বাণীবদ্ধ কৰা শিল্পী (১২০০০তকৈয়ো অধিক) বুলি স্বীকৃতি দিয়ে আৰু ২০১১ চনত একেটা কাৰণতে গীনিজ বুক অৱ ৱৰ্ল্ড ৰেকৰ্ডছত তেওঁৰ নাম অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়। ভাৰত চৰকাৰে তেওঁক ২০০০ চনত দাদা চাহেব ফাল্কে বঁটা আৰু ২০০৮ চনত পদ্মবিভূষণ সন্মান প্ৰদান কৰে।
সংগীত জীৱন
'মাঝা বাল' (১৯৪৩) নামৰ মাৰাঠী ছবিখনত তেওঁ 'চলা চলা নাৱ ব'লা' শীৰ্ষক তেওঁৰ প্ৰথম বোলছবি সংগীতটো গায়। হিন্দী বোলছবিত তেওঁৰ প্ৰথম গীতটো আছিল 'চুনৰিয়া' (১৯৪৮) বোলছবিৰ 'ছাৱন আয়া', আৰু তেওঁৰ প্ৰথম একক হিন্দী বোলছবি গীতটো গায় 'ৰাত কি ৰাণী' (১৯৪৯) বোলছবিখনত। তেওঁ প্ৰথমে কম বাজেটৰ আৰু বি গ্ৰেড হিন্দী বোলছবিবিলাকতহে গীত গাবলৈ সুবিধা পাইছিল আৰু বিশেষ সফলতা পোৱা নাছিল। কিন্তু ১৯৫৭ চনত বি আৰ চোপ্ৰাৰ 'নয়া দৌৰ' বোলছবিৰপৰা তেওঁ জনপ্ৰিয়তা অৰ্জন কৰে। তাৰ পাছৰপৰা তেওঁ প্ৰায় সকলো প্ৰতিষ্ঠিত সংগীত পৰিচালকৰ সৈতে কাম কৰিছে আৰু বহুকেইটা চিৰসেউজ আৰু যুগজয়ী গীত উপহাৰ দিছে। তেওঁ বহুকেইখন অসমীয়া চলচ্চিত্ৰতো কণ্ঠ দিছে। ইয়াৰ উপৰিও তেওঁ বহুকেইটা ব্যক্তিগত এলবাম যেনে 'দিল পড়োছী হে' (১৯৮৭), 'লিগেছী', 'ৰাহুল এণ্ড আই', 'জানম ছমঝা কৰো' (১৯৯৭), 'আপ কি আশা' (২০০২) ইত্যাদিত কণ্ঠ দিছে।
ব্যক্তিগত জীৱন
সংগীতৰ উপৰিও তেওঁ ব্যৱসায়ৰ লগতো জড়িত। ডুবাই, আবু ধাবি, ড'হা আৰু কুৱেইটত তেওঁৰ 'আশাছ' নামৰ বহুকেইখন ৰেস্তোৰাঁ আছে, য'ত পশ্চিম ভাৰতীয় খাদ্যৰ সোৱাদ পোৱা যায়।
পুৰস্কাৰ
ফিল্মফেয়াৰ বঁটা, শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য গায়িকা ইয়াৰ পাছৰপৰা তেওঁ এই বঁটা ল'বলৈ অস্বীকাৰ কৰে। তথাপি তেওঁ আৰু অলকা য়াগনিকেই এতিয়ালৈকে সৰ্বাধিক ৭ বাৰ এই বঁটা লাভ কৰিছে।
ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা, শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য গায়িকা
বাহ্যিক সংযোগ
শ্ৰেণী:ভাৰতৰ ব্যক্তি শ্ৰেণী:ভাৰতীয় কণ্ঠশিল্পী শ্ৰেণী:দাদাচাহেব ফাল্কে বঁটা বিজয়ী শ্ৰেণী:পদ্মবিভূষণ বঁটা বিজয়ী শ্ৰেণী:মাৰাঠী ব্যক্তি শ্ৰেণী:হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী শ্ৰেণী:মাৰাঠী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী শ্ৰেণী:শ্ৰেষ্ঠ মহিলা নেপথ্য কণ্ঠশিল্পীৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা বিজয়ী
তোষেশ্বৰ চেতিয়া
তোষেশ্বৰ চেতিয়া (Toseswar Chetia) ‘নতুন পৃথিৱী’ আৰু 'নতুন সাহিত্য পৰিষদ'ৰ এগৰাকী নেতা সাহিত্যিক। তেওঁ একাধাৰে কবি, গল্পকাৰ, ঔপন্যাসিক আৰু নিবন্ধকাৰ। সমাজতন্ত্ৰ-সাম্যবাদত বিশ্বাসী আৰু সংগ্ৰামী সাহিত্যিক।
পাৰিবাৰিক জীৱন
তোষেশ্বৰ চেতিয়াৰ জন্ম - ১৯৪৫ চনত লখিমপুৰ জিলাৰ ঘিলামৰাৰ চেতিয়া গাঁৱত, পিতৃ স্বৰ্গীয় শান্তিৰাম চেতিয়া, মাতৃ - স্বৰ্গীয় দেৱীলতা চেতিয়া। ১৯৭১ চনৰ অক্টোবৰ মাহত ঢকুৱাখনা বান্তৌ গাঁৱৰ দিব্যলতা ফুকনৰ সতে বিবাহপাশত আৱদ্ধ হয়।