cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bretanya (rechión historica)
Cuan plegoron a Bretanya os refuchiatos britans, bi establioron reinos independients, reunitos en o sieglo IX en un reino de Bretanya, que esdevenió por circunstancias historicas un ducau de Bretanya que reconoixeba febles dependencias feudals con o reino de Francia, dica esdevenir en 1532 un estato independient con una unión personal con Francia. No estió dica 1790, dimpués d'a Revolución francesa y a creyación d'os departamentos como a base d'o sistema administrativo francés, que Bretanya esdevenió un conchunto formato por 5 departaments. Sindembargo, cuan en 1972 s'establioron as rechions de Francia, una parte de Bretanya fue separata d'o resto y fue integrata en a rechión francesa de Países d'a Loira, encluyendo a suya capital historica, Naoned u Naunnt (Nantes en francés), encara que bi habió una gran oposición en os territorios segregatos. O resto d'o país, con cuatro departamentos, ye l'actual rechión de Bretanya.
O suyo nombre en bretón, Breizh ( en bretón KLT, en bretón gwened), s'escribe con «ZH» ta aproximar l'antiga grafía d'o norte y de l'ueste (Breiz) con a grafía d'o sud (Breih). «Breizh» a sobén s'abrevia como BZH.
Mistelgau
Mistelgau ye un municipio de Bavera, Alemanya. Se troba en o districto de Bayreuth.
Mistelbach (Bavera)
Mistelbach ye un municipio de Bavera, Alemanya. Se troba en o districto de Bayreuth.
Murasaki Shikibu
Murasaki Shikibu yera filla de Tametoki Fujiwara, un alto funcionario d'a Cort, y casó con Nobutaka Fujiwara antis d'esdevenir vídua, cuan Fujiwara no Michinaga la dentró en a Cort de Heian ta esdevenir dama de companyía d'una consort d'o emperador Ichijō.
Opuke
L'Opuke (nombre maorí, en anglés Mount Hutt) ye un mont situau a l'este d'as planas de Canterbury en a Isla d'o Sud de Nueva Zelanda, sobre l'alta val d'o río Rakaia y a 80 kilometros a l'ueste de Christchurch. A suya cima se debanta a 2.190 metros sobre o livel d'a mar.
Malaria
thumb|250px|[[Plasmodium falciparum en sangre humana.]] thumb|250px|[[Mosquito Anopheles, vector d'a malaria.]] A malaria (de l'italiano mal aria -mal aire-) u paludismo (provenient d'o latín palus -pantano-) ye una malautía infecciosa de caracter febril produeita por o parasito Plasmodium que se transmite por picadura de mosquito a ormino d'a fembra d'o mosquito Anopheles. As especies reconoixitas como causants d'a malautía són P. falciparum ye a especie mas patochena y responsable d'os casos mortals, (prevoca alto u baixo lo 80% d'os casos y alto u baixo lo 90% d'as muertes) y P. vivax, amás de P. ovale (ista no mata pero puet prevocar recayitas a los 4 u 5 anyos dimpués d'a primera infección), P. malariae (ista las puet prevocar en os 20 anyos posteriors), P. knowesli y P. semiovale pueden causar tamién malaria. O vector d'a malaria humana ye a fembra d'o mosquito Anopheles; os masclos no pican ya que s'alimentan de vechetals.
Os medicamentos antipaludicos no guarancian una protección absoluta contra la infección.
Fernando Simón
Fernando Simón Soria (Zaragoza, 1963) ye un medico epidemiologo aragonés, director dende 2012 d'o Centro de Coordinación d'Alertas y Emerchencias Sanitarias d'o Ministerio de Sanidat, conoixiu por a suya actuación como portavoz d'o comité especial sobre a malautía d'o virus de l'ebola en Espanya en 2014 y como portavoz d'o Ministerio de Sanidat contra a pandemia d'o SARS-CoV-2 de 2020 en Espanya, malautía d'a que ell mesmo dio positivo o 30 de marzo d'ixe anyo.
Biografía
El 30 de marzo Simón dio positivo por coronavirus reprenendo a suya faina dos semanas dimpués de superar a malautía. María José Sierra Moros estió a suya substituta debant d'a comunicación dende Moncloa dica que Simón recibió l'alta medica o 14 d'abril y tornó a asumir a portavocía.
Trasmont
Trasmont ye un lugar aragonés d'o municipio de Sabinyán, en a comarca d'a Comunidat de Calatayú y provincia de Zaragoza.
Mühleholz
Mühleholz ye una localidat de Liechtenstein perteneixient a o municipio de Schaan.
Fernando Simón
Vida personal
Ye casau con a scientifica María Romay-Barja, especializada en malautías tropicals, con qui tien 3 fillos.
Calotriton arnoldi
Calotriton arnoldi ye una especie d'amfibio urodelo, en a familia Salamandridae, subfamilia Pleurodelinae y chenero Calotriton, que tien a suya aria de distribución en Catalunya, mas que mas en o macizo d'o Montseny. Ye una especie considerata en periglo critico d'extinción por a suya chicota aria de distribución (alto u baixo d'una superficie de 40 km²) y reducito numero d'eixemplars (bells 1.500), y l'amfibio mas amanato ye Calotriton asper, con qui comparte chenero, y que tien a suya aria de distribución en os Pireneus.
Rioni de Roma
Rioni dende a Edat Meya
En o sieglo XIII o Trastevere s'incluió como uno mas d'os rioni e istos tornaron-se oficials; y finalment en o anyo 1596 o papa Sixto V adhibió un nuevo rione d'a redolada de Sant Pero, con o nombre de Borgo.
Grafía De Lingva Aragonensi
Vocals
L'aragonés poseye actualment cinco vocals, pero en benasqués bi ha diferencia entre vocal ubierta y zarrata en a e e a o, as quals se representarán ò, è e u, é: sèt ‘siet’/ sét ‘sete’, fòrt ‘fuerte’/ fórt ‘forno’.
Sorbas
Sorbas ye un municipio andaluz en a provincia d'Almería, comarca de Levante Almeriense y partiu chudicial d'Almería.
Épinal
Demografía
2005: población provisional seguntes o INSEE.
Castiello de Castellot
Lo Castiello de Castellot ye un castiello aragonés que se troba situau en una penya calsinera en lo cabalto de Castellot (Mayestrato, Teruel). Teneba función defensiva, cosirando lo paso por la foz de lo río Guadalop a lo norte de Castellot. Perteneixió a la Orden de lo Santo Redentor dende 1188 dica 1196, a los templers dende 1196 dica 1317, pasando a los hespitalers. Talment estioron los templers qui construyoron l'edificio definitivo. Fue fortificau por Cabrera y desfeito por Baldomero Espartero.
Bi ha vestichios de tres torretons rectangulars y un torretón triangular. Tamién se conserva qualque cosa de la torre de l'homenache y una sala que podió estar una capiella. La torre de l'homenache ye de planta quadrada con 11,5 m de lau y ye en lo cabalto d'un cuitiello mandando la foz. La sala ye rectangular con 25 m por 7 m y conserva oberturas abocinadas con arco semicircular.
Plasença deu Toish
A suya población ye de 15.510 habitants (2006) en una superficie de 26,53 km², con una densidat de población de 584,62 hab/km².
Selenio
Caracteristicas prencipals
O selenio se puet trobar en diversas formas alotropicas. O selenio amorfo existe en dos formas, a vitria, negra, obtenita en fer enfriar a escape o selenio liquido, que se funde a 180 °C y tien una densidat de 4,28 g/cm³, a roya, coloidal, que s'obtiene en reaccions de reducción; o selenio gris cristalín d'estructura hexagonal, a forma mas comuna, que se funde a 220,5 °C y tien una densidat de 4,81 g/cm³; y a forma roya, d'estructura monoclinica, se funde a 221 °C y tien una densidat de 4,39 g/cm³.
Castiello de Chiribeta
Actualment la sola cosa visible ye una torraza, la "torre de Montgai". Ye una torre cilindrica de 15 m y con muros de 2,15 de grosor. Bi ha una puerta d'acceso en a planta baixa mirando enta lo sud. Adintro bi ha tres pisos que debeban tener suelos de fusta.
Tíjola
Tíjola ye un municipio andaluz en a provincia d'Almería, comarca de Valle del Almanzora y partiu chudicial de Purchena.
Romance (literatura)
S'interpreta declamando, cantando u intercalando canto y declamación. Os romances se replegan en romancers.
Schnabelwaid
Schnabelwaid ye un municipio de Bavera, Alemanya. Se troba en o districto de Bayreuth.
Muro de Berlín
O Muro de Berlín y a suya simbolochía ye un tema recurrent en a musica, a literatura y o cine d'a segunta mitad d'o sieglo XX.
Silleda
Cheografía
O suyo termin municipal ye trescruzato por os ríos Deza, Escuadro, Toxa y Ulla.
Waka (canoa)
thumb|350px|right|Waka taua (canoas de guerra) en a [[Badía d'as Islas, 1827–8.]] Waka ye o nombre d'as embarcacions maorís, por un regular canoas, que varían en grandaria dende chicotas a grans. Se pueden trobar dende canoas no ornamentadas (waka tiwai) emplegadas ta a pesca y o transporte fluvial, dica canoas de guerra grans y ornamentadas (waka taua) de dica 40 metros de largaria.
Tollwood
O Tollwood ye un festival de musica que se celebra en Múnich dos vegadas per anyo en dos puestos diferents: d'estiu en o Olympiapark mientres que d'hibierno se troba en a Theresienwiese. Iste festival se celebra dende 1988 y tien 900.000 vesitants d'estiu y bells 600.000 d'hibierno. Amás de conziertos i hai tamién mercaus, gastronomía y un foro de consciencia ecolochica y d'o meyo ambient.
Tony Parker
William Anthony Parker, Jr. (17 de mayo de 1982 de Bruches, Belchica), más conoixiu como Tony Parker, ye un chugador francés profesional de baloncesto, hue retirau. Tien una altaria de 1,88 metros y ocupaba a posición de base. O suyo zaguer equipo estioron os Charlotte Hornets d'a NBA d'os Estaus Unius.
Romance d'as Queixas d'Alfonso V
Texto
myrando la ciudat grande
Sufixo -ido (atono)
En atros s'ha produeito una elipsi d'a vocal atona esdevenindo palabras planas y a vegadas con diftongo:
Lynx pardinus
Distribución y población
A población de Lynx pardinus pasa t'alto de 400 eixemplars por primer vegada en 2015, con as dos poblacions estables que ya describión Guzman y o suyo equipo 13 anyos antes, y un incremento d'animals en estau salvache (rescataus y tamién naixius en captividat) en os nuclios de Doñana y Sierra Morena.
Romance d'as Queixas d'Alfonso V
Texto
los myllores que yo havýa!
Lista de doctors honoris causa por a Universidat de Zaragoza
Ista ye a lista de doctors honoris causa por a Universidat de Zaragoza.
Romancero
miniaturadeimagen|Portalada d'o Libro de los Cincuenta Romances
Romancero nuevo
Con a Flor de romances, replegada en 1589 por Pedro de Moncayo comienza la publicación d'as antolochías de romances nuevos que constituirán o Romancero General.
Espinosa de los Caballeros
Espinosa de los Caballeros ye un municipio d'a comunidat autonoma castellanoleyonesa en a provincia d'Ávila.
A suya población ye de 114 habitants (2019) en una superficie de 19,4 km², con una densidat de población de 4,95 hab/km².
Pradèra e les Borguets
Pradèra e les Borguets (Pradèra e les Borguets en occitán, Pradère-les-Bourguets en francés y oficialment) ye un lugar y antiga comuna occitana en o departamento francés d'Alta Garona, districto de Tolosa, cantón de Legavin y rechión d'Occitania.
Club de Fútbol Pachuca
O Club de Fútbol Pachuca ye un club de fútbol mexicano, con seu en a ciudat de Pachuca de Soto. Fue establito o 1 de noviembre de 1892 y chuga en a Primera división d'a Liga Mexicana de fútbol.
Puixilibro
En Puixilibro aflora una formación cretacia de calsineras, salagons, lutitas y piedra d'arena.
John von Neumann
John von Neumann (naixito con el nombre Janos Lajos Neumann), naixito de Budapest (Hongría) o 3 d'aviento de 1903 y muerto en Washington, DC (Estaus Unius o 8 de febrero de 1957, estió un matematico, fisico y informatico hongaro-estausunidense, estando uno d'os más influentes matematicos d'o sieglo XX por as suyas rechiras en o campo d'a teoría de conchuntos, mecanica quantica, informatica y teoría de chuegos.
Kurt Student
Kurt Student, naixito de Birkholz (Imperio Alemán, hue Borów en Polonia) o 12 de mayo de 1890 y muerto en Lemgo (Renania d'o Norte-Westfalia, Alemanya Occidental, hue Alemanya) l'1 de chulio de 1978, estió un militar alemán, activo en l'Exercito alemán dende 1913 dica 1945. Prenió parte asinas en a Primera Guerra Mundial y en a Segunda Guerra Mundial, estando-ne mientres a primera uno d'os primers aviadors d'o suyo país, y mandando mientres a segunda a o cuerpo de Fallschirmjäger (paracayidistas) en as prencipals batallas d'a guerra (batalla de Francia, batalla de Creta, Operación Market Garden, Operación Eiche...) y plegando dica o ran de Generaloberst. Tamién recibió a Cruz de Caballero d'a Cruz de Fierro con Fuellas de Caixico.
R. Lee Ermey
R. Lee Ermey (Ronald Lee Ermey), naixito d'Emporia (Kansas) o 24 de marzo de 1944 y muerto lo 15 d'abril de 2018 en Santa Monica (California, Estaus Unius), fue un actor de cine, actor de voz estausunidense a mas a mas de sargento instructor en o Cuerpo de Marines d'os Estaus Unius.
La Peirosa e Le Fossat
A suya población yera de 2.686 habitants en o 2010 en una superficie de 9,49 km², con una densidat de población de 216,65 hab/km².
Darnius
Cheografía
Darnius ye situato a 193 metros d'altaria sobre o livel d'a mar.
Antiparte, Darnius muga a o norte con Agullana, é l'este con Biure, a o sud con Boadella i les Escaules y a l'ueste con Maçanet de Cabrenys.
Gaflei
Gaflei (en alamanico Gaflai) ye una localidat de Liechtenstein perteneixient a o municipio de Triesenberg.
L'Escala
Historia
A localidat de L'Escala naxió en o sieglo XVII como un barrio d'os pescadors de Sant Martí d'Empúries, y dica o sieglo XVIII no tenió categoría de municipio, depenendo d'o municipio de Sant Martí d'Empúries.
Sufixo -ivo
En ocasions lo trobamos con apocope en cultismos visibles en textos medievals (archiu). Herencio d'esto ye a palabra actual respective.
Vera (Almería)
Cheografía
A localidat de Vera se troba situata a 97 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 92 km d'a ciudat d'Almería, a capital d'a suya provincia. Muga con os termins municipals de Cuevas del Almanzora a o norte; con Garrucha, Mojácar, Turre y Los Gallardos a o sud; y a l'ueste con Antas.
Ròcacerièra
A suya población ye de 615 habitants (1999) en una superficie de 10,64 km², con una densidat de población de 57,80 hab/km².
Convento de Nuestra Sinyora d'o Carmen de Zaragoza
Historia
En iste convento fizon Corz o 2 d'octubre de 1441, a las quals asistió la reina María, muller d'o rei Alifonso V d'Aragón y en ellas fuoron ordenaus dos fueros en favor d'o Chusticia d'Aragón, de no poder estar depuesto de l'oficio por sola la voluntat d'o rei ni preso por causa civil, sino por mandamiento d'o rei u d'as Corz. En o mesmo convento —antiga ermita de Santa Helena—, fue muerto misteriosament o 7 de febrero de 1429 l'arcebispe de Zaragoza, frai Alonso de Argüello. La dita muerte —atribuida a diferents causas— no fue notificada a lo capítol dica o 7 de noviembre d'ixe anyo.
Mencions en aragonés medieval
Fan mención d'o convento d'o Carmen de Zaragoza en diferents textos medievals escritos en aragonés, como por eixemplo:
Paulhac (Alta Garona)
A suya población ye de 916 habitants (1999) en una superficie de 14,03 km², con una densidat de población de 65,29 hab/km².
Pero Cerdán
Pero Cerdán ye electo churau d'a ciudat de Zaragoza con once otos o día 15 d'agosto de 1409, en representación d'os caballers d'a parroquia de Sant Felip, en Zaragoza.
Sentinel-6
A calendata prevista pa o suyo lanzamiento ye noviembre de 2020.
Asàs
A suya población ye de 460 habitants (2006) en una superficie de 12,83 km², con una densidat de población de 35,85 hab/km².
Miguel d'el Spital
Quan o 13 d'abril de 1452 s'envioron embaxadas ta Pamplona y Olit, Miguel d'el Spital fue a buscar a paz entre o futuro Chuan II y o suyo fillo Carlos, príncep de Viana. D'ixas chestions naixió la concordia de Monroy (Cáceres) de 13 de mayo. Cayó preso con otros aragoneses en l'acción de Ponza.
Sufixo -io
Sustantivos con sufixo -io, -ia
En o lexico scientifico trobamos sustantivos con este mesmo sufixo como nuclio. "Nuclio" provién d'o latín NUCLEU(M) y significaba a simient d'a nuez (NUCE(M)), pero tamién metaforicament "part interna" de qualsiquier cosa, d'astí a suya utilización pa referir-se a lo nuclio terrestre u a lo nuclio celular.
Punta d'el Cabo
Administrativament ye situada en a muga entre os municipios de Benás y Sant Chuan de Plan y fa parti d'o Parque Natural de Pocetz-Maladeta.
Paso de Haast
O paso de Haast (en anglés Haast Pass, en maorí Tiori Pātea), ye un puerto de montanya situau en os Alpes d'o Sud en a Isla d'o Sud de Nueva Zalanda. Prene o suyo nombre de Julius von Haast, un explorador d'o sieglo XIX que treballó como cheologo provincial a o servicio d'o gubierno de Canterbury. Os maorís ya heban feito servir o paso en tiempos pre-europeus, encara que no de traza regular.
Fitas d'O
Toponimia
O toponimo "O" tien o suyo orichen en o gascón Òu y iste a la vegada en l'aragonés ibón, termín que se troba en os Pireneus occitans con diferents grafías locals baixo as formas -o-, -eo- u -eù-.
Sent Joan de L'Èrm
A suya población ye de 303 habitants (1999) en una superficie de 7,92 km², con una densidat de población de 38,26 hab/km².
Rivalidat Basket Zaragoza 2002-Valencia Basket Club
A rivalidat entre o Basket Zaragoza 2002 y o Valencia Basket Club ye una rivalidat d'a liga ACB de baloncesto d'Espanya. Os partius prencipiaron en 2008 con a puyata d'o equipo aragonés a la maxima competición espanyola de baloncesto, conoixita como liga ACB; an se trobaba o Valencia Basket. S'an chugado partius amistosos, de liga ACB (liga regular y playoffs) y d'Eurocup.
Verbos auxiliars en bavaro
Fueras d'iste zaguero (en alemán tun) os equivalents d'a resta (en alemán respectivament haben, sein y werden) son tamién auxiliars en alemán stándard. Istos verbos tamién se pueden fer servir por si mesmos sin fer a función d'auxiliar d'un atro.
Preterito imperfecto de conchuntivo
Igual que en o preterito imperfecto d'indicativo bi ha una variant d'o preterito imperfecto de conchuntivo en que se pierde a -r.
Imperativo
O imperativo d'o verbo doa en bavaro ye:
Adverbios acabaus en -ment en francés
Etimolochía, morfolochía y ortografía
Bi ha un accento circumflexo que senyala la perda de la e de lo feminín en beluns d'estos adchectivos:
Los adchectivos acabaus en -ant y -ent (terminación de lo participio present), unen esta terminación a la de l'adverbio quedando as seqüencias -emment y amment:
Sintaxi
Los adverbios que determinan un adchectivo u atro adverbio se posan debant:
Metro de Roma
Linia B
O primer trampo, Termini-Laurentina estió inaugurata o 9 de febrero de 1955 por Luigi Einaudi, allora presidente d'a Republica Italiana.
Alonso de Argüello
Alonso de Argüello (? - Zaragoza, 1429), conoixiu comunment como El Castellano, fue un relichioso d'a orden de Sant Francisco, confesor de l'infant Ferrando I d'Aragón, succesivament bispe d'a Diocesi de Leyón, d'a Diocesi de Palencia y d'a Diocesi de Sigüenza y arcebispe de l'Archidiocesi de Zaragoza.
Preposicions en aragonés
Preposición a
A preposición a presentaba a forma arcaica ad debant de vocal en aragonés medieval, visible en o toponimo Adauesca, en o "Poema de Yuçuf" y en o "Fuero romanz de Teruel".
Tri martolod
Interpretacions
A canción apareixe en quantas replegas de cancions tradicionals bretonas: dende Sonioù Pobl (As cancions d'o pueblo) de Skol Vreizh en l'anyo 1968, dica Kanomp Uhel (Cancións altas) editato por Coop Breizh.
En 1995, ye Yann-Fañch Kemener qui torna a una versión acustica d'a canción mas tradicional, chunto a o pianista Didier Squiban.
O grupo de folk metal/death metal melodico suizo Eluveitie se'n inspira ta fer a suya canción Inis Mona encluyita en o suyo álbum Slania, que amaneixe en 2008.
Preposicions en aragonés
Preposición enta
A preposición enta s'emplega pa una orientación u dirección.
Piniello
Llengua
En estand chusto a'l puesto aon cambia la baixant, Piniello espingateya tamén a'l suposau llindero entre el catalán ribagorzano y l'aragonés ribagorzano, que de fet a la comarca no tene una boga cllara y forma parlars que son intercomprensibles. Manimenos, dende el punto d'envista academico s'ha citau que é per astí per aon é la división entre els dos idiomas, y ho que se parlaba en Piniello se va cllasificar en el catalán de transición ta aragonés, como tamé el de Reperós, que é mes t'abaix per la Ribera, mentres que ho que se charra d'aquí ta l'ueste se diu que é aragonés de transición ta catalán, como en Sarrat, Pueyo, Padarnín y a la cabecera municipal, Eixeya. Las diferencias son pocas y molt graduals a esta parte de Ribagorza.
Potasio
Caracterisiticas prencipals
Ye o segundo metal mas lichero; ye un solido tovo que se talla con facilidat con un cuitiello, tien un punto de fusión muit baixo, crema con flama violeta y presenta un color archent en as superficies no expuestas a l'aire ya que si no s'oxida con rapidesa, lo que obliga a almadazenar-lo recubierto d'aceite.
María Trastamara
Primers anyos
Naixida de la ciudat de Valencia, María fue la mayor d'os fillos d'o rei Henrique III y la reina Catarina de Lancaster. O suyo padre la fizo churar hereua presunta d'a reina en as Corz de Toledo de 6 de chinero de 1402. De vez, yera compromesa con o suyo primo chermano Alifonso, fillo de su tío paterno Ferrando, ta renforzar o suyos dreitos succesorios. A naixencia d'o suyo chermano Chuan II de Castiella (futuro rei) en 1405 l'aibó d'a succesión de Castiella.
Matrimonio
Las disputas familiars yeran constants gracias a las politicas d'os suyos suegros, os reis d'Aragón Ferrando y Alionor Urraca. Os Infants d'Aragón, os suyos cunyaus Henrique, Pero d'Aragón, conte d'Alburquerque y especialment l'intrigant Chuan II d'Aragón fueron a saber-lo de problematicos e impertinents durant la rechencia de María.
Mariuena
Etimolochía
Bi ha dos teorías ta a etimolochía de Mari. Una diz que ye una adaptación d'o nombre d'a semi-divinidat cristiana María, encara que aplicato a un personache esencialment diferent y mas antigo. L'atra proposa que ha perdito a primera vocal, estando posiblement en orichen "Amari" ("Ama" mai + "ari"), ye decir l'oficio d'estar mai, u bien "Emari" ("Eman" dar, donar + "ari"): don, present. As dos proposas no s'excluyen necesariament.
Sanidat en Aragón
Aria de salut III
L'altaria meya d'iste sector sanitario ye de 372 m, estando Ferrera de los Navarros con 886 m a zona de salut con mayor altaria meya y Utebo con 204 m a de menor altaria meya. O municipio mas poblau d'o Sector Zaragoza III (difueras d'a ciudat de Zaragoza) ye Exeya d'os Caballers y o menos poblau Badenas. Quasi todas as zonas de salut d'iste sector tienen municipios con mas de 1.000 habitants; excepto as zonas de Ferrera de los Navarros, Sadaba y Sos d'o Rey Catolico.
Aria de salut IV
O Sector Sanitario d'Alcanyiz, que fa parti de l'Aria de Salut IV, tien una población de 74.787 habitants en una amplaria de 8.162,8 km² y con una densidat de población de 13,3 habitants por km². Cubre un total de 85 municipios dividius en 109 entidatz distribuyius entre as comarcas de Baixo Aragón, Baixo Aragón-Casp (parti), Andorra-Sierra d'Arcos, Baixo Martín, Mayestrato, Cuencas Meneras (parti) y Matarranya.
O Sector Sanitario de Teruel, que fa parti de l'Aria de Salut IV, tien una población de 82.132 habitants en una amplaria de 9.341 km² y con una densidat de población de 8,8 habitants por km². Cubre un total de 152 municipios dividius en 249 entidatz distribuyius entre as comarcas de Comunidat de Teruel, Sierra d'Albarracín, Gúdar-Chabalambre, Cuencas Meneras (parti) y Xiloca.
Ángel Dolado Pérez
Naxiu de Soria encara que a los tres anyos a suya familia se tresladó enta Zaragoza. Ye Licenciau en Dreito por a Universidat de Zaragoza y en 1990 aprebó as oposicions a secretaire chudicial, fiscal y chuez. Dimpués d'eixercer como chuez en Reus, Tarragona y Leida s'incorporó en 1998 a os chuzgaus de Zaragoza. En 2008 fue trigau como chuez degán de Zaragoza, tornando a estar trigau en 2012 por unanimidat, dica 2016.
Farad
Explicación
No s'ha de confundir o farad con o faraday, una antiga unidat de carga desplazada hue por o coulomb.
A inversa d'a capacitancia se clama elastancia, y en unidaz d'o SI s'espresa en F−1, pero de traza no estandard de vegadas recibe o nombre daraf (farad escrito de revés).
Esslingen am Neckar
Esslingen am Neckar (en suabio Esslenga am Neckor) ye una ciudat d'o estato federato de Baden-Wurtemberg.
Pedro Ara Sarria
Licenciau en l'anyo 1917 y Doctor en Medicina y Cirurchía por a Universidat Complutense de Madrit en 1919. En l'anyo 1925 dimpués d'una conferencia en Sevilla dos doctors d'a Facultat de Medecina d'a Universidat de Cordoba d'Archentina, que yeran en Espanya ta contractar un anatomista ta a suya universidat, lo convencioron ta treballar ta ells. Pedro Ara treballó como Director d'o Instituto Anatomico, Profesor Titular, en o Museu Anatomico d'a Universidat, dito en l'actualidat Museu Anatomico Pedro Ara y creó a Escuela d'Anatomía, a on que fizo amostranza d'as complicatas tecnicas ta a conservación de piezas anatomicas, en l'anyo 1932 torna ta Espanya dimpués de formar destacaus disciplos. En Espanya yera titular d'a catedra d'a Universidat de Valencia en excedencia y aconsigue a catedra en a Universidat de Cádiz por treslau, aconsigue dimpués por oposicions a catedra en Madrit pero en 1939 torna a Archentina dica l'anyo 1964 que torna a Espanya y a la Residencia del Pinar d'o CSIC, a on que tutela a chovens investigadors.
Schwäbisch Gmünd
Schwäbisch Gmünd (en suabio Gmend) ye una ciudat d'o estato federato de Baden-Wurtemberg.
Starbucks
Starbucks ye una interpresa estadounidense de bebidas de café fundada en 1971 en Seattle, Washington,Estaus Unius por tres antigos estudiants d'a universidat de Sant Francisco. A companyía opera 30.000 puestos en toda a Tierra en mas de 77 países y emplega 346.000 treballadors en primerías de 2020.
Cherundio en francés
Emplegos
Lo cherundio equivale a una proposición subordinada circunstancial, y y tendrá lo mesmo paper que las subordinadas de tiempo, causa, concesión, condición, podendo indicar tamién manera y medio.
Montilla
A suya población ye de 23.650 habitants(2007) en una superficie de 168,51 km², con una densidat de población de 140,35 hab/km².
Montlaur (Alta Garona)
Montlaur ye una comuna occitana en o departamento francés d'Alta Garona, districto de Tolosa, cantón d'Escalquens y rechión d'Occitania.
Sierra de Camarena
La sierra de Camarena ye una aliniación montanyosa que desparte la fuesa de Teruel y la depresión de Sarrión. Ye una zona de transición entre dos unidaz morfoestructurals: lo macizo de Chabalambre y las serranías de Gúdar, representando una linia de cimas que baixan enta lo norte dende la sierra de Chabalambre como una prolongación suya dica una zona chusto a lo sud de la sierra d'Escoriuela, que presenta la mesma dirección.
Hidrolochía
La versant ueste desaugua enta lo río Guadalaviar, la versant este lo fa enta lo río de Cedriellas u río Millars.
Río de Chelva
Lo río Tueixa u lo río de Chelva (más conoixiu con o suyo nombre oficial en castellano río Tuéjar, en valenciano riu Toixa) ye un río de la comarca de Los Serrans que naixe en lo sud de lo Macizo de Chabalambre en lo termin municipal de Tueixa y se reculle en lo Guadalaviar en l'actual entibo de Loriguiella.
Ska-P
Ska-P ye un grupo espanyol de ska y punk formato en Vallecas (barrio de Madrit) en 1994. As suyas cancions se caracterizan por o suyo inconformismo con o mundo, a critica a o capitalismo, faxismo, sionismo y a o racismo, y a esfensa d'a igualdat. A suya canción "Cannabis", reivindicando y refirmando a legalización d'ista substancia, estió la que lis empentó ta conseguir bella popularidat en Espanya, parti de Mexico y Sudamerica. A más tienen seguidors en o Reino Uniu, Belchica, Italia, Suiza, Francia y Alemanya. En os zaguers anyos actuoron en cuantos festivals multiculturals, alternativos y anti-globalización d'Europa.
Monturque
A suya población ye de 1.985 habitants(2007) en una superficie de 32,83 km², con una densidat de población de 60,46 hab/km².
Oberstdorf
Alcaldes
Lista d'alcaldes democraticos dende 1945:
Oyiu
thumb|350px|Anatomía de l'oyiu humán. L'oyiu u uído ye l'organo d'os animals que premite detectar as vibracions producitas en o medio, tanto si iste ye fluido como solido.
Consello de Gubierno d'o Prencipau d'Asturias
O Consello de Gubierno d'o Prencipau d'Asturias (en castellano, Consejo de Gobierno del Principado de Asturias; en asturiano, Conseyu de Gobiernu del Principáu d'Asturies) conoixito a sobén como Gubierno d'Asturias, ye l'organo de gubierno y administracion d'a comunidat autonoma d'Asturias y exerce o poder executivo y a potestat reglamentaria. Ye composata por o president, os vicepresidents y os conselleros. A función d'o Consello ye exercer o gubierno y l'administración de l'autonomía.
Tuqueta Arnau
A tuqueta Arnau ye una tuca de 2.791 m d'altaria que se troba entre as vals de Vallhibierna y Castanesa, en a provincia de Uesca (Aragón).
Verbos volitivos en francés
Lista representativa
Son verbos volitivos, incluyindo verbos que tienen un caracter semantico pareixiu y presentan las mesmas estructuras los verbos de mandato, prohibición y impedimento:
Sintaxi verbal d'o francés
Concordancia verbal
En las oracions impersonals, los verbos emplegaus como impersonals son siempre en tercera persona singular y no concuerda con lo subchecto real.
Cuello d'el Bom
O cuello d'el Bom (en francés col du Boum) ye un puerto de montanya situau en a muga entre Aragón y Francia a una altaria de 2.894 m y que une o cul de Remunye (Benás), en Aragón, con o lac Bleu, en Occitania.
Sintaxi verbal d'o francés
Verbos transitivos indirectos con preposición à
La conchunción temporal jusqu'à ce que presenta la preposición à en la suya formación.
Verbos auxiliars
Los auxiliars propiament ditos son avoir y être igual como en atras luengas romances como l'aragonés.
Derbi zaragozano
thumb|150px|Real Zaragoza thumb|150px|CD Ebro O derbi zaragozano ye o partiu de fútbol entre os equipos prencipals de Zaragoza, capital d'Aragón.
Selva de Teutoburgo
thumb|300px|Selva de Teutoburgo. A Selva de Teutoburgo (en alemán Teutoburger Wald) ye una selva que se troba entre os estatos federals de Baixa Saxonia y Renania d'o Norte-Westfalia, en Alemanya. Cubre una superficie de bells 4.000 km2 d'os quals son protechius en dos parques naturals.
Propagación vechetativa
O termino fue acunyau orichinalment en o campo d'a Botanica. Manimenos, con l'abance d'atras especialidatz d'a Biolochía, como a Microbiolochía y a Micolochía, s'ha emplegau tamién con organismos no vechetals.
Sufixo -eu
Como chentilicio u etnonimo
Trobamos a terminación -eu en os textos medievals aragoneses en chentilicios u etnonimos: hebreus, heteus, ecetra. Tamién pa denominacions de ciertos colectivos que nombran en a "Biblia" u en o "Nuevo Testamento": fariseus, macabeus, cireneus. D'esta traza se puet fer servir este sufixo en textos historicos actuals pa chentilicios y etnonimos con o mesmo sufixo orichinal pero no necesariament documentaus como sabeus, amorreus, arameus y as denominacions d'os idiomas d'estas comunidatz (idioma arameu). Os femenins d'estos chentilicios y etnonimos son en -ea, por eixemplo hebrea.
Bobingen
Alcaldes
Lista d'alcaldes democraticos dende 1945:
Antonio Beltrán Martínez
Antonio Beltrán Martínez, naixito de Sarinyena (Monegros, provincia de Uesca) o 6 d'abril de 1916 y muerto en Zaragoza (comarca de Zaragoza, provincia de Zaragoza) o 29 d'abril de 2006, estió un antropologo, historiador y escritor aragonés, que destacó por estar catedratico de Prehistoria en a Universidat de Zaragoza y cronista oficial d'a ciudat de Zaragoza dende 1998 dica la suya muerte.
Michael Faraday
Biografía
En 1848, por propuesta d'o prencipe-consort, Alberto de Saxonia-Coburgo-Gotha, se li atorga a Michael Faraday una casa en Hampton Court, sin garra coste. A ista casa, conoixida como a d'o Maitre-Maçon, se la conoix dimpués como Faraday House, y se troba en o numero 37 de Hampton Court Road. En 1858, Faraday se chubila y vive en a casa pa cutio. Ye allí an que muere, o 25 d'agosto de 1867. Modesto como yera, heba refusau d'estar enterrecau en l'Abadía de Westminster (an que manimenos, a suya memoria ye remerada por una placa, no guaire luent d'a sepoltura d'Isaac Newton) y a suya fuesa se troba en o fosal de Highgate en Londres.
Alexander von Humboldt
thumb|150px|left|Alexander von Humboldt en o [[1806.]] Alexander von Humboldt exploró as tierras de l'America Latina como scientifico.
Fuerte de Coll de Ladrones
Historia
En octubre de 1990 o Ministerio d'Esfensa d'Espanya releó l'edificio, estando adchudicau a una interpresa privada. Recientement s'ha reubierto a o publico con fins turisticas.
José Manuel Poga
José Manuel Poga (Xerez de la Frontera, 1 de chinero de 1980) ye un actor andaluz de cine y televisión conoixiu prencipalment por a suya partecipación en a serie de teleisión La Casa de Papel.
La Rambla
A suya población ye de 7.444 habitants(2007) en una superficie de 137,80 km², con una densidat de población de 54,02 hab/km².
Microsoft
Productos
Antimás, dentre o suyo hardware se troban:
Verbos irregulars por diftongación
Present d'indicativo
Presenta diftongacions en as formas rizotonicas:
Fuente Palmera
A suya población ye de 10.530 habitants (2007) en una superficie de 74,73 km², con una densidat de población de 140,91 hab/km².
Almodóvar del Río
Cheografía
A localidat d'Almodóvar del Río ye situata a 121 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 22 km de Cordoba, a capital d'a suya provincia.
Montbrun de Lauragués
Montbrun de Lauragués (Montbrun de Lauragués en occitán, Montbrun-Lauragais en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Alta Garona, districto de Tolosa, cantón d'Escalquens y rechión d'Occitania.
Bombai
Bombai (maratí, मुंबई, Mumbai, prenunciato /'mumbəi/; a forma aragonesa tradicional deriva d'a forma anglesa Bombay) ye a capital d'o estato de Maharashtra y a ciudat mas gran d'a India. Ye situata en una isla dita Salsette, debant d'a costa ueste d'o país, en a costa d'a mar Arabica. O suyo puerto natural ye o prencipal d'a India occidental. Con una población en l'anyo 2005 de 13.691.836 habitants, ye a seisena aria urbana mas poblata d'o mundo, y contando as ciudaz satelites d'a suya ampla aria metropolitana, ye a conurbación mas habitata d'o mundo.
Verbos impersonals en francés
Verbos accidentalment impersonals
Mesmo bi ha oracions que omiten lo pronombre il en luengache familiar u en textos d'estilo comercial y administrativo que continan mantenendo lo verbo en tercera persona singular chunto con un sintagma postverbal en plural:
Ermita de Santa Helena de Torralba d'Aragón
Ye un edificio de mampostería de diseño irregular, con una sola nau y una capiella mayor. Se conserba l'altar y una capilleta ubierta en o muro de cabecera. Bi heba d'antis mas una pedricadera d'a que nomás quedan que as escaleras y a suya plataforma. A suya dentrada yera d'arco rebaixau.
Guadalcázar
A suya población ye de 1.331 habitants (2007) en una superficie de 72,37 km², con una densidat de población de 18,39 hab/km².
Posa
A suya población ye de 89 habitants (1999) en una superficie de 3,82 km², con una densidat de población de 23,30 hab/km².
Sport Lisboa e Benfica
Estadio
A debantadera d'o Estádio da Luz se fació o 25 d'octubre de 2003.
Almiserà
La suya población ye de 307 habitants (2010), en una superficie de 7,40 km² con una densidat de población de 41,49 hab/km².
Mugas
Lo suyo termin muga con a o norte con Luchent y Ròtova; a o nord-este con Ròtova; a l'este con Alfauir; a o sudeste con Castellonet de la Conquesta; a o sud con Llocnou de Sant Jeroni; a o sudueste con Terrateig; a l'ueste con Benicolet; y a o norueste con Luchent.
Liga Espanyola de Baloncesto 1965-66
L'anyada 1965-66 d'a Liga Espanyola de Baloncesto estió a decena edición de dita competición. Participoron diez equipos en un grupo unico, chugando toz contra toz con partiu a dople vuelta. Os dos zaguers equipos chugaron una liga chicot chunto con o terzeno y o cuatreno d'a Segunda División ta determinar os equipos que chugarían en l'anyada siguient en a maxima categoría. Prencipió o 24 d'otubre de 1965 dica o 13 de marzo de 1966. O campión estió, por novena vegada, o Real Madrid CF.
La Victoria
La Victoria ye un municipio andaluz en a provincia de Cordoba, comarca d'a Vega del Guadalquivir-Valle Medio del Guadalquivir y partiu chudicial de Montilla.
Cheografía
A localidat de La Victoria ye situata a 262 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 29 km de Cordoba, a capital d'a suya provincia.
Puent de tablas de Zaragoza
Historia
Posiblement se construyó entre a epoca musulmana. En 1118 estió pretau fuego en a conquiesta de Zaragoza por Alifonso I d'Aragón y estió reparau en 1119. En 1187 estió reblau a o monesterio de San Millán de la Cogolla por Alifonso II d'Aragón. En 1188 pasó a depender d'o capítol de A Seu dica que en 1210 pasó a o control d'o concello de Zaragoza. A lo largo d'os sieglos o puent estió destruyíu freqüentment por as creixitas de l'Ebro. Asinas succedió en 1261, 1328, 1397, 1400 y 1581. En 1585, o concello de Zaragoza encarga a construcción d'un nuevo puent a Chuan de Villarreyal. En 1643 una nueva creixita lo destruye amás d'espaldar dos arcatas d'o puent de piedra. Ye tornau a reconstruyír. En 1713 un fuego lo destruye y en 1775 ye una creixita. Finalment ye espaldau en 1800.
Posadas
Cheografía
O río Guadalquivir trescruza o suyo termin municipal.
Río Alcanadre
Os suyos principals afluents son os ríos Balcetz, Mascún, Isuela y Guatizalema.
Verbos irregulars acabaus en -ducir
Present de subchuntivo
En aragonés medieval ye
Antimonio
Caracteristicas prencipals
As estimacions sobre l'abundancia d'antimonio en a crosta terrestre van dende 0,2 enta 0,5 ppm. L'antimonio ye calcofilo, trobando-se present chunto con o ixufre y atros metals como o plomo, l'arambre y l'archent.
Madremanya
A suya población ye de 232 habitants (2008), en una superficie de 13,52 km² con una densidat de población de 17,16 hab/km².
Loís Ferrández d'Íxar y Beaumont
Se casó con Guiomar Enríquez de Mendoza, parient de Chuana Enríquez (la madre de Ferrando lo Catolico). Tenioron tres fillos Luis Fernández de Híjar y Enríquez, Juan Fernández de Híjar y Enríquez y Guiomar Fernández de Híjar y Enríquez.
Provincia de Kaliningrad
A provincia de Kaliningrad (en ruso Калининградская область, en alemán Gebiet Kaliningrad u Nordostpreussen, "Prusia Nororiental"), coloquialment conoixida como "a rechión de l'Ambre",   ye una d'as quaranta y siet provincias u óblasts que, chunto con as ventiuna republicas, nueu territorios, quatre districtos autonomos y dos ciudaz federals, conforman os ueitanta y tres subchectos federals de Rusia. A suya capital ye a homonima Kaliningrad, antis más conoixida como Königsberg, ciudat natal d'o filosofo Immanuel Kant, que tien una importancia significativa como a mayor ciudat de l'antiga Prusia y como capital de l'antigua provincia alemana de Prusia Oriental. A provincia ye ubicada en o districto Norueste sin de conexión con a resta d'o país (formando un exclau), mugando a l'ueste con a mar Baltica, a o norte y este con Lituania y a o sud con Polonia.
Villingen-Schwenningen
Alcaldes
Lista d'alcaldes democraticos dende 1945:
Jan Matejko
A suya familia
Jan Matejko casó en 1864 con Teodora Giebułtowska, y tenioron 4 fillos, a mas d'unatro que morió de nin.
Raška
Raška estió una entidat territorial d'a Edat Meya creyada por serbios. Bel autor considera que Raška estió o primer estau d'os serbios en o que se puede mirar una identidat politica. Fue creyau por Vladimir en l'anyo 850 y yera centrau en l'actual zona oriental de Montenegro y sud de Serbia, (Sanchac de Novi Pazar), estendillau por as vals d'os ríos Piva, Tara, Lim y Ibar (a grosso modo entre os monts Durmitor y Kopaonink). Inicialment aceptaba a supremacía de Costantinoble, pero dimpués Raška quedó entre a Bulgaria de Simeón I y a Zeta d'o veliki župan Ceslav. Os bulgaros atacoron Raska bella vegada dende l'anyo 863. En l'anyo 927, dimpués d'a muerte de Simeón de Bulgaria o veliki župan Ceslav prenió o control de Raška. En morir Ceslav Costantinoble prenió o control de Raška.
Chermanio
Caracteristicas prencipals
Ye un metaloide solido duro, cristalín, de color blanca grisenca lustrosa, que conserva o brillo a temperaturas ordinarias. Presenta a mesma estructura cristalina que o diamant y resiste a os acidos y alcalins.
Forma un gran numero de compuestos organometalicos y ye un important material semiconductor emplegato en transistors y fotodetectors. A esferencia d'a mayoría de semiconductors, o chermanio tien una chicota banda prohibita (band gap) por o que responde de forma eficaz a la radiación infrarroya y puet emplegar-se en amplificadors de baixa intensidat.
Aplicacions
As aplicacions d'o chermanio se veyen limitatas por o suyo alto coste y en muitos casos s'investiga a suya substitución por materials mas economicos. Entre os usos suyos se troban:
Ermita de Santa Quiteria
Ermita de Santa Quiteria puet fer referencia a:
Thin Shoes
Thin Shoes ye un grupo musical orichinario d'a ciudat d'Estocolmo en Suecia.
Consello Internacional de Museus
Comités
Os Comités Internacionals son os siguients:
Sant Julià de Ramis
Cheografía
A localidat de Sant Julià de Ramis ye situata a 184 metros d'altaria sobre o livel d'a mar.
Ermita de Sant Mitier de Fontellas
A ermita de Sant Mitier u localment ermita de Sant Mitiel de Fontellas (en castellano ermita de San Emeterio de Fontellas) u tamién más a sobén torre de Sant Mitiel, ye una ermita situada amán d'a localidat de Fontellas, en o municipio d'Ayerbe y a comarca d'a Plana de Uesca, provincia de Uesca.
Rostock
Historia
O rei danés Valdemar I pretó fuego a ciudat en 1161. Posteriorment, arredol de l'anyo 1200, o puesto estió colonizado por marchants alemans, y como ciudat hanseatica mantenió amplias relacions comercials con o Norte, o Este y o Ueste d'Europa. L'estuario d'o río Warnow, a que as suyas marguinas se troba a ciudat, representaba l'emplazamiento ideyal pa una ciudat y puerto comercial.
Os bombardeyos estratechicos entre a Segunda Guerra Mundial, perpetraus por os aliatos en 1942 con l'obchectivo de arranar a suya industria deixoron a ciudat quasi completament allerada. En 1945 estió presa por l'Exercito Rojo, y formó parte d'a zona d'ocupación sovietica y, mas tarde, d'a Republica Democratica Alemana (RDA). Entre o periodo d'a RDA, a ciudat estió considerada como o simbolo d'a recuperación de l'Alemanya Oriental. Estió reconstruida en a suya practica totalidat seguindo la planta y o disenyo previo a la guerra, y os edificios d'o casco antigo estioron restauraus. En ista epoca, Rostock estió o prencipal puerto comercial d'a RDA, y o comercio y a construcción naval centraban a suya economía.
Ilesias
250px|thumb|Ilesia de Sant Per y parti d'a antiga muralla.
Ermita de Sant Crapasio d'Alcubierre
Cheodesia
Bi ha un vértiz cheodesico situau chunto a la ermita con una altaria de 811 metros dende o livel d'a mar. Ye o cobalto d'a sierra d'Alcubierre y d'a zona central d'a val d'Ebro y se troba en a muga entre as provincias de Uesca y Zaragoza.
Sant Martí Vell
Sant Martí Vell (Sant Martí Vell en catalán y oficialment, San Martivell en castellano) ye un municipio catalán situato en a comarca d'o Chironés, partiu chudicial de Chirona y provincia de Chirona.
Sant Martí de Llémena
A suya población ye de 532 habitants (2008), en una superficie de 43,68 km² con una densidat de población de 12,18 hab/km².
Sant Martí Vell
Cheografía
D'o suyo termin municipal fan parte os lugars de Barri dels Àngels, Barri de l'Estació, El Mercadal, El Puig y Vilosa.
Volcos tectosaches
Una part s'establió en as alturas d'a Val d'a Garona en lo sieglo III. O suyo desplazamiento enta o sud d'a Galia poderba estar ligato a las oportunidaz d'estar mercenarios pa os griegos, cartachineses u romanos.
Alfauir
Alfauir (Alfauir en catalán y oficialment, Alfahuir en castellano) ye un municipio de lo País Valenciano de la provincia de Valencia, situato en la comarca de la Safor y partiu chudicial de Gandía.
Hoher Peißenberg
Hoher Peißenberg ye una montanya de 988 metros d'altaria que se troba en o municipio de Hohenpeißenberg en o districto de Weilheim-Schongau (Bavera, Alemanya). Tamién ye conoixiu a vegadas como que o Bayerischer Rigi (en aragonés lo Rigi bavaro) en referencia a la montanya clamada Rigi que se troba en Suiza.
Iffeldorf
Iffeldorf ye un municipio de Bavera, Alemanya. Se troba en o districto de Weilheim-Schongau.
Beniarjó
Mugas
Lo suyo termin muga con Almoines, Bellreguard, Beniflà, La Font d'en Carròs, Palma de Gandia, Rafelcofer y Real de Gandia.
Ermita de Santa Quiteria de Tardienta
Descripción
Feita de mampostería remata en una cabecera plana. O coro tien o frent adintelau, asinas como a dentrada situada baixo iste y protechida de l'exterior por un portegau ubierto a o frent y os cantos con arcos de meyo punto
En l'altar mayor bi ha imachens de Santa Quiteria, Sant Nicolau y Sant Roque.
Jordi Llopart
Mientres as anyatas 2005 y 2008 fue secretario tecnico d'a sección de atletismo d'o FC Barcelona y dende o 2015 fue asesor tecnico d'a selección de Chapón de marcha atletica.
Benirredrà
Benirredrà ye un municipio de lo País Valenciano de la provincia de Valencia, que se troba situato en la comarca de la Safor y partiu chudicial de Gandia.
Inocencio XI
Benedetto Giulio Odescalchi, esleito Papa con o nombre d'Inocencio XI (en latín Innocentius XI, en italiano Innocenzo XI), estió Papa d'a Ilesia Catolica, dende o 4 d'octubre de 1676 dica a suya muerte o 12 d'agosto de 1689.
Bohemia Central
Bohemia Meridional (en checo Středočeský kraj, en alemán Südböhmische Region) ye una rechión (en checo kraj) d'a Republica Checa situada en a parti central d'a rechión historica de Bohemia. O suyo centro administrativo ye a capital d'a Republica Checa, Praga (en checo Praha), que ye situada en o centro d'a rechión. A ciudat, manimenos, no fa parti d'ista rechión sino que tien a suya propia.
Figueras (Chirona)
Figueras (Figueres en catalán y oficialment) ye un municipio catalán situato en a comarca d'Alto Empordán (en ye a suya capital) y partiu chudicial de Figueres (tamién en ye a suya capital), en a provincia de Chirona.
Cheografía
Figueres ye situato a 39 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 36 km de Chirona, a capital d'a suya provincia, y a 136 km de Barcelona, a capital de Catalunya.
Bellreguard
Mugas
Lo suyo termin muga con Almoines, L'Alqueria de la Comtessa, Beniarjó, Gandia, Guardamar de la Safor, Miramar, Palmera y Rafelcofer.
Fortià
Fortià ye un municipio catalán situato en a comarca d'Alto Empordán y partiu chudicial de Figueres, en a provincia de Chirona.
Ermita de Sant Chuan de Tamarit de Litera
A ermita de Sant Chuan de Tamarit de Litera (en catalán ermita de Sant Joan de Tamarit de Llitera) yera una ermita, actualment en ruinas, situada amán d'a localidat de Tamarit de Litera, provincia de Uesca.
Soro (pelache)
En ganadería, se diz soro (d'o latín <SAURU) l'animal de color marrón rusienca u royisca, u que tienga ixa coloración en a más gran parte d'o suyo cuerpo.
Radio (elemento)
O radio ye un elemento quimico d'a tabla periodica de simbolo Ra y numero atomico 88. Toz os isotopos de radio son radioactivos; l'unico isotopo natural, o radio-226, tien un periodo de semidesintegración de 1620 anyos. De feito, tot o radio natural en a tierra ye un producto d'a desintegración d'uranio. Por ixo, o radio se troba en cantitatz chicorronas en todas as menas que contienen uranio.
Arseni
Caracteristicas prencipals
L'arseni presenta tres estatos alotropicos, gris u metalico, amariello y negro. L'arseni gris metalico (forma α) ye a forma estable en condicions normals y tien estructura romboedrica, ye un buen conductor d'a calor pero un mal conductor electrico, a suya densidat ye de 5,73 g/cm3, y pierde o brillo metalico exposato a l'aire.
Ye un elemento quimico esencial ta a vida encara que tanto l'arseni como os suyos compuestos son extremadament verenosos.
Sporting Clube de Braga
A sección mes conoixita ye a sección de fútbol y chuga en a Liga Zon Sagres.
Volcos
Volcos d'o Danubio
<!-- /--/
Caesar took it as a given that the Celts in the Hercynian Forest were emigrant settlers from Gaul who had "seized" the land, but modern archeology identifies the region as part of the La Tène homeland. As Henry Howarth noted a century ago, "The Tectosages reported by Caesar as still being around the Hercynian forest were in fact living in the old homes of their race, whence a portion of them set out on their great expedition against Greece, and eventually settled in Galatia, in Asia Minor, where one of the tribes was called Tectosages."