cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Altes Rathaus (Múnich)
Altes Rathaus (en aragonés "casa d'a villa viella") ye una casa d'a villa que se troba en Múnich (Bavera, Alemanya). Dende 1983 auespeda lo Spielzeugmuseum ("Museu d'o chuguet").
Baños de la Encina
Baños de la Encina ye un municipio espanyol d'a comunidat autonoma d'Andalucía (Provincia de Chaén). A suya población ye de 2596 habitants (2021) en una superficie de 392 km².
Yolanda Casaus Rodríguez
Yolanda Casaus Rodríguez, naixida d'Andorra (Andorra-Sierra d'Arcos) o 3 de chulio de 1974, ye una politica, pedagoga y sendicalista aragonésa. militant d'o PSOE, d'a UGT y as Juventudes Socialistas en Aragón. En as eleccions chenerals de 2004 y 2008 fue esleyita deputada en o Congreso d'os Deputaus por a circumscripción de Teruel.
Villalba de Suso
Toponimia
Se deciba Villalba de Suso en la suya primera mención, en 1212, pa esferenciar-la de Villalba Chusana, tamién en la val de l'Alfambra pero en lo municipio de Teruel.
Bi ha un casal despoblato dito El Tormagal.
Guarromán
Guarromán ye un municipio espanyol d'a comunidat autonoma d'Andalucía (Provincia de Chaén). A suya población ye de 2714 habitants (2021) en una superficie de 96,21 km².
Guarromán estió fundau como parti d'o prochecto de colonización de Sierra Morena per o rei Carlos III d'Espanya en 1767. Estió Pablo de Olavide qui lo repobló con o nombre de Muzquia (en a honor a Miguel Múzquiz, que ocupaba la secretaría d'Estau y l'estudiet universal de ficienda) en o puesto que ocupaba la Venta de Guadarromán. Os primers pobladores estioron mayoritariament colonos alemans y belgas, si bien tamién habió familias d'orichen francés, italiano, austrohongaro y suizo, amás de qualques familias catalanas, valencianas y gallegas. En os primers documentos d'a fundación se la denomina como Real Población d'o Sitio de Guarromán. Lo suyo nombre ye la castellanización de l'arabe Uadi-r-Romman ("río u arrigachuelo d'as minglaneras"), un río que actualment se diz Tamujoso.
Monesma y Caixigar
Monesma y Caixigar (localment dito Monesma i Caixigá; en catalán Monesma i Queixigar; en castellano Monesma y Cajigar; oficialment Monesma y Cajigar/Monesma i Caixigar ) ye un municipio d'a provincia de Uesca situato en a comarca de Ribagorza. A suya población ye de habitants en una superficie de 62,6 km² y una densidat de población de 0 hab/km².
Toponimia menor
En a muga con o termin d'Arén de Noguera, a man de Colls y Soliva, bi ha un toponimo aragonés arcaico, Burrieso (Burriello), y una Roca el Mallo. En a muga con Castigaleu bi ha atro microtoponimo en aragonés, Vedat de Camporriello.
Neues Rathaus (Múnich)
Neues Rathaus (en aragonés "casa d'a villa nueva") ye una casa d'a villa que se troba en Múnich (Bavera, Alemanya).
Patria potestat
A patria potestat u autoridat familiar implica:
A extinción d'a patria potestat u autoridat familiar queda extinguida per:
Más d'antes a patria potestat yera entendida como una facultat de o pai en beneficio de a familia y os suyos fillos que debeba protecher-los. L'orichen de o vocablo nos remonta a o Dreito Romano, a figura de o pater familiae sobre os fillos.
A patria potestat ye inherent a o feito de ser pai u mai, no ye transmitible, no ye renunciable y no prescribe, amás s'aplica tanto a fillos naturals como biolochicos. Por tanto, a patria potestat u autoridat familiar en aragonés coincide con a tutela quan ye exercida por os pais.
Monteleone
Monteleone (Monteleone en sardo; Monteleone Rocca Doria, en italiano y oficialment) ye una comuna sarda en a provincia italiana de Sasser y rechión de Cerdenya, que feba parte de l'antigo reino de Cerdenya.
A suya población ye de 134 habitants en una superficie de 13,01 km², con una densidat de población de 10,30 hab/km².
Marguin ezquierda (Zaragoza)
thumb|250px|O [[Pozo de Sant Lazaro|balcón de Sant Lazaro]] thumb|250px|Mapa d'a marguin ezquierda A marguin ezquierda ye a denominación con que se conoixe a os barrios urbans de Zaragoza que se troban en a marguin ezquierda de l'Ebro. Ye dividita en os districtos d'ACTUR - Rei Fernando, que encluye o Parque Goya y Rabal que se subdivide en Barrio de Chesús, Vadorrei, Cogullada, Picarral y La Jota.
D'antis mas yera un districto d'a ciudat, pero desapareixió en 2006 ta dividir-se en Actur-Rei Ferrando y Rabal.
Nueva York
Nueva York (clamada oficialment City of New York y mas a ormino clamada New York City ta distinguir-la de l'estato de Nueva York) ye a ciudat mas poblada d'os Estaus Unius, y a segunda mas poblada de Nordamerica dimpués de Mexico DF. Tien una población de 8.336.817 habitants (2019), una superficie de 1.214,4 km² y una densidat de población de 6.764,18 hab./km².
Marguin ezquierda (Zaragoza)
Historia
Dica o sieglo XIX a marguin ezquierda de l'Ebro encara yera formata por barrios rurals. Con a plegata d'o ferrocarril en a segunda metat d'ixe sieglo prencipio a perder o suyo caracter rural.
Berlín
Berlín (prenunciato en alemán ) ye una ciudat que ye a la vegata a capital d'Alemanya y d'un estato federato (rechión d'Alemanya). A ciudat s'entivoca cheograficament con o estato, que ye rodiato de raso por o de Brandemburgo (veyer mapa), d'o cual se deseparó en 1920.
Marguin ezquierda (Zaragoza)
Historia
En a edat meya ya s'establioron bels gremios en a zona d'o Rabal que ye o mas antigo d'os barrios d'a marguin ezquierda.
Berlín
Trescruzata por o río Spree y situata a una a distancia de bels 70 km d'a muga entre Alemanya y Polonia, Berlín ye a ciudat mas poblata y ampla d'o país, asinas como una d'as mas destacatas en politica d'a Unión Europea (UE). A suya población ye de 3.437.916 habitants en una superficie de 891,68 km², con una densidat de población de 3.856 hab/km² (2014).
Marguin ezquierda (Zaragoza)
Historia
Os barrios de Chesús y La Jota apareixioron en os anyos 30 y 40 arredol d'a carretera de Barcelona, que dimpués se convertiría en l'avenita de Catalunya.
Berlín
Berlín, una ciudat que ya se'n documenta a existencia en o sieglo XII, estió a capital d'o Reino de Prusia, y dimpués de l'Imperio Alemán dende a unificación alemana en 1871 dica a fin d'a Segunda Guerra Mundial con a redota d'o Tercer Reich, amás de mientres a Republica de Weimar. Dende 1945 dica 1946, a ciudat estió dividita en cuatre zonas d'ocupación militar d'os Aliatos. En 1949, a nueva Alemanya Occidental establió a suya capital en Bonn, y a Republica Democratica Alemanya creyata por a Unión Sovietica establió a suya capital en Berlín, encara que nomás en l'antiga Zona d'ocupación militar sovietica. En 1990 a capital de l'Alemanya reunificata se transfirió a Berlín dende a ciudat de Bonn.
Nueva York
Ye clamada carinyosament a «Gran Manzana» y reconoixida como una d'as mayors metropolis d'o planeta. A suya fama li da o títol de «capital d'o mundo» y, corroborando ixa credencial, as Nacions Unidas i tienen a suya seu.
Nueva York se troba entre os puestos con mayor densidat d'habitants en os Estaus Unius. A población d'a suya aria metropolitana tien arredol de 21 millons d'habitants, y considerando a suya aria, a densidat ye cuasi igual a 10.000 hab/km².
Berlín
A ciudat de Berlín ye una d'as mas importants metropolis d'Europa, destacando por o suyo papel en a Cultura, a Historia, a Ciencia, os medios de comunicación y tamién por o suyo papel en a politica. Tamién ye un activo centro industrial, encara que as suyas industrias son mas que mas en sectors tecnolochicament abanzatos, como telecomunicacions, optoelectronica,Tecnolochías d'a Información y a Comunicación, industria automobilistica, incheniería biomedica u biotecnolochía. En a suya faceta cultural, destaca por os suyos museus, universidatz u orquestas.
Nueva York
A ciudat de Nueva York se clava en a costa nord-este d'o país, en o corazón d'una ampla aria metropolitana conoixida como tristate («triestatal») por estar en a compleganza entre os estaus de Nueva York, Nueva Jersey y Connecticut.
Orichen etimolochico
Anque o suyo nombre orichinal estió Nueva Amsterdam, por estar una colonia neerlandesa, en 1667 (dimpués d'a Segunda Guerra Anglo-Holandesa) cambió a New York en honor a Chacobo, duque de York, qui ganó a guerra contra os Países Baixos. thumb|right|290px|[[Midtown Manhattan, anvista norte dende l'Empire State Building, 2005]]
Berlín
Historia
Encara que a ciudat de Berlín se fundó alto u baixo en 1200, hue en día no bi ha repuis d'ixas primeras anyadas d'a ciudat, que en ixe inte yera nomás que una chicota localidat establita en as mugas orientals d'o Sacro Imperio Romano Chermanico con os pueblos eslaus encara no chermanizatos. Nomás cuan en o sieglo XV Frederico I esdevenió elector d'o Electorato de Brandenburgo s'inició o desembolique de Berlín, que estió a ciudat que esdevenió a suya capital, mesmo que continó estando a capital d'as succesivas entidaz politicas que naixioron como herencio de Brandenburgo, dica esdevenir en zaguerías d'o sieglo XX a capital de l'Alemanya reunificata, en o rechimen politico ditL'Imperio Alemán. right|thumb|250px|Anvista d'a [[Potsdamer Platz de Berlín en 1945, en rematar a guerra.]] En os anyos 1920 a ciudat de Berlín yera una d'as ciudaz con una mayor presencia en a cultura europea, pero ixo cambeó de raso con l'abanze d'o nazismo y d'o Tercer Reich, en un proceso que remató en zaguerías d'a Segunda Guerra Mundial con l'apocalipsi d'o nazismo en a batalla de Berlín entre l'Exercito Royo y a Wehrmacht, rematando con os repuis que encara no heban destruito os bombardeyos aerios d'os Aliatos occidentals mientres a guerra. Cuan remató a guerra, a ciudat quedó dividita, en un reflexo d'a mesma división d'Alemanya en Alemanya Occidental y Alemanya Oriental, dica a reunificación d'Alemanya mientres os anyos 1990, cuan a ciudat tornó a estar a capital d'una Alemanya una atra vegata unificata. Mientres os anyos 1960 se bi devantó o dito muro de Berlín, que deseparaba, encerclando-la, a parte d'a ciudat que feba parte de l'Alemanya Occidental. Ta la recuperación d'a suya capitalidat, en chunio de 1991 se votó una en lechislación especifica en o Bundestag, y en 1999 prencipió o proceso de teslato d'as oficinas gubernamentals dende Bonn enta Berlín.
Nueva York
Districtos d'a ciudat
A ciudat de Nueva York ye dividita en cinco districtos: Bronx (The Bronx, orichinariament en holandés Bronck's), New York (Manhattan), Queens (Queens), Kings (Brooklyn, en holandés Breukelyn ) y Richmond (Staten Island).
Historia
Antis de l'arribada d'os europeus, a zona de Nueva York yera poblada por tribus nativas amerindias como os lenapes, que ye a mes conoixida. O primer europeo en arribar a la Badía de Nueva York d'o cual se tiene conoixencia estió Giovanni da Verrazano, un explorador italianoo a o servicio d'o rei de Francia.
Berlín
Cheografía
A ciudat de Berlín se troba situata en una plana, a dita plana chermano-polaca, a 33 metros d'altaria sobre o ran d'a mar, en a confluencia d'o río Havel (afluent d'o río Elba) con o suyo afluent o río Spree. A cantos d'istos ríos se troban muitos lacos, estando mesmo ista a etimolochía d'o nombre d'a ciudat, que deriva d'a radiz brl con o significato de "puesto humido" (en cuentas d'a etimolochía popular, que relaciona o toponimo con a palabra Bär, que significa "onso".
Nueva York
Sieglo XXI
Nueva York estió o prencipal obchectivo d'os atentaus de l'11 de setiembre de 2001, cuan dos d'os cuatro avions de pasachers secuestrados per terroristas, lo vuelo 11 de American Airlines y lo vuelo 175 de United Airlines, estioron estrellados contra las torres cheminucas d'o World Trade Center, y provocoron lo suyo derrumbe dos horas dimpués y a on murioron cuasi 3.000 personas. En o lugar a on estioron as Torres Cheminucas se construyió un nou complexo con o Memorial del World Trade Center, o One World Trade Center y atros edificios d'oficinas. De lo nuevo rascacielos se fació a devantadera lo 3 de noviembre de 2014, cuasi tres anyos mas tarde de lo prochectau.
Berlín
Cheografía
Actualment Berlín s'estendilla en un territorio que dista d'este enta ueste una distancia d'alto u baixo 45 km, con una distancia norte-sud de bels 38 km, rodiato de raso por o estato de Brandemburgo, con o cualo heba formato historicament una unidat.
Nueva York
Demografía
A población de Nueva York yera de 8.443.713 en 2019, 258.814 personas mes que en o censo de 2010; que estioron 8.184.89.
Orichen y raza
A población d'a ciudat de Nueva York ye una d'as mes diversas d'America en l'actualida y a lo largo d'a suya historia.
Berlín
Administración
Administrativament, Berlín no ye nomás que una ciudat, sino que amás ye uno d'os estatos federatos (länder) alemans, estando asinas una ciudat-estato, mesmo que Hamburgo y Bremen. Sindembargo, istas dos ciudaz ya teneban una tradición de sieglos de semi-independencia mientres o Sacro Imperio Romano Chermanico y por contra Berlín plegó a ixe estatus pos as mesmas circunstancias d'o suyo desembolique urbán mientres o sieglo XX y lo consolidó en zaguerias d'os anyos 1940, en a posguerra, por a situación politica alemana. Por ixo a figura d'o suyo alcalde no se denomina asinas, sino que ye formalment o chefe d'un estato alemán esleito por o Parlamento estatal.
Nueva York
Esporte
Os esportes mes populars son o béisbol, o baloncesto y o fútbol americano, anque l'esporte mes practicato ye o footing, especialment en Central Park. 250px|thumb|dreita|O chugador de [[baloncesto Kemba Walker naixiu d'o Bronx en Nueva York.]]
Berlín
Alcaldes
Lista d'alcaldes democraticos dende 1945:
Districtos
A ciudat de Berlín se troba hue y dende l'1 de chinero de 2001 dividita en 12 districtos municipals (dica ixe inte se trobaba dividita en 23): Berlín-Mitte, Friedrichshain-Kreuzberg, Pankow, Charlottenburg-Wilmersdorf, Spandau, Steglitz-Zehlendorf, Tempelhof-Schöneberg, Neukölln, Treptow-Köpenick, Marzahn-Hellersdorf, Lichtenberg y Reinickendorf. thumb|left|Districtos de Berlín
Instalacions esportivas
Entre as suyas instalacions esportivas cal destacar o Berliner Olympiastadion (Estadio Olimpico de Berlín) que ye un estadio multiusos con gran capacidat, tamién cal destacar o Alte Försterei pa fútbol y conciertos. D'as instalacions cubiertas destacan os pavillons multiusos Mercedes-Benz Arena que ye de gran capacidat y o Pabellón Max Schmeling usau prencipalment ta balonmán.
Dica l'anyo 1998 tenió un cercuito de carreras pa esportes de motor conoixiu como AVUS en o cual se organizó o gran premio de Formula 1 en suya edición de 1959.
Competicions
Berlín tiene una gran capacidat pa organizar eventos de livel internacional, ademas d'instalacions adecuadas pa ixo entre las cualas ha organizau u organiza cal destacar os Chuegos Olimpicos de 1936, fue ciudat siede en os Mundials de Fútbol en as edicions de 1974 y de 2006 y o Campeonato Mundial d'Atletismo de 2009.
Entre las competicions que organiza anyalment cal destacar a Maratón de Berlín que ye una d'as World Marathon Majors o circuito mundial d'as millors maratons, y a Internationales Stadionfest una preba d'atletismo que forma parte d'a Golden League.
Personalidaz naixitas de Berlin
250px|thumb| Nelly Sachs, [[Premio Nobel de Literatura en 1966.]]
Luengache de programación Miranda
Miranda estió desarrollato entre as anyadas 1985 y 1986 por David Turner. Ye un luengache de programación funcional succesor de SASL y KRC.
Nueva York
Esportistas famosos
Entre os esportistas mas famosos cal destacar os chugadors de baloncesto Kareem Abdul-Jabbar, Michael Jordan, Bob Cousy, Dolph Schayes, Billy Cunningham, Lenny Wilkens, Nate Archibald, Kemba Walker, Connie Hawkins y Carmelo Anthony, os chugadors de béisbol Álex Rodríguez y Lou Gehrig y os tenistas John McEnroe y Jim Courier.
Luengache de programación Miranda
O principal obchectivo d'iste luengache yera desarrollar una versión comercial d'un luengache funcional:
Nueva York
Ciudaz achirmanadas
Nueva York ye achirmanada con quince ciudaz de tot o mundo:
Luengache de programación Miranda
Eixemplo
Versión currying d'una función que incrementa en una unidat un numero:
add a b = a + b increment = add 1
Carboneros
Carboneros ye un municipio espanyol d'a comunidat autonoma d'Andalucía (Provincia de Chaén). A suya población ye de 608 habitants (2021) en una superficie de 58 km².
Villanueva de San Juan
Villanueva de San Juan ye un municipio andaluz situato en a comarca d'a Sierra Sud de Sevilla y provincia de Sevilla.
Cèra
Cèra (Cèra en occitán, Sère en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés de Gers, rechión d'Occitania, districto de Miranda y cantón d'Astarac-Gimona.
Villanueva de San Juan
A suya población ye de 1.370 habitants (2010), en una superficie de 34,74 km² con una densidat de población de 39,44 hab/km².
Cèra
A suya población ye de 98 habitants (1999) en una superficie de 8,64 km², con una densidat de población d'11,34 hab/km².
Villanueva de San Juan
Cheografía
A localidat de Villanueva de San Juan se troba situata a 466 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 95 km d'a ciudat de Sevilla, a capital d'a suya provincia y d'Andalucía.
Solèminis
Solèminis (Solèminis en sardo; Soleminis, en italiano y oficialment) ye una comuna sarda en a provincia italiana de Cáller y rechión de Cerdenya, que feba parte de l'antigo reino de Cerdenya.
A suya población ye de 1.587 habitants en una superficie de 12,96 km², con una densidat de población de 122,45 hab/km².
Cheografía
O termin municipal de Solèminis muga con os termins de Partiolla, Serdiana, Sètimu y Sìnnia
Lactuca sativa
A ensalada (Lactuca sativa (Linnaeus, 1758) ) ye una planta anyal d'a familia d'as asteracias que se cautiva ta l'alimentación, mas que mas por a suya versatilidat como parte d'os apanyizos.
Descripción
A planta tiene una vena pivotant y creix como una roseta de fuellas superficials, de bells 25 centimetros de lonchitut cadaguna, de color verde intensa, que de regular son o que se consume.
O troncho gosa estar curto, de sección celindrica, y ye d'a on creix a inflorescencia en a epoca d'a florada. As flors son amariellas y amaneixen en capitols. A simient disposa d'un vilano, que les sirve ta dispersar-se con l'aire.
Fitonimia
O fitonimo «ensalada» regular que por tot Aragón se gosa referir a ista planta, y ye una parola que tamién ha pasau a o castellano d'Aragón, por o fuerte substrato d'a luenga aragonesa que tiene, con ixe sentiu. Por contra de como se fa en castellano stándard, luenga en a que a parola se gosa referir concretament a l'apanyizo, en a mayoría de parlas d'Aragón, tanto castellanas como aragonesas y dica catalanas, o termin «ensalada» s'aplica a la planta.
O naturalista y lexicografo Rafel Vidaller a documenta con iste nombre en puestos tan dispersos por a cheografía aragonesa como Fonz, Seira, Biarche, Chistén, Balbastro, Sos d'o Rei Catolico u Gallocanta.
En aragonés medieval se documenta lo fitonimo leituga:
Altos d'o Sena
A suya población ye d'1.428.881 habitants (1999) en una superficie de 1.246 km², con una densidat de población de 8.470 hab/km².
A suya capital ye Nanterre, y se troba dividito en 3 districtos, 45 cantons y 36 comunas.
Toroncha
250px|thumb|right|Toronchas. 250px|thumb|right|[[Torochat.]] A toroncha ye o fruito de Citrus × aurantium. Ye un citrico pareixiu a la narancha pero de gusto amargo. Se cautivaba en a Edat Meya pa fer mermelada (toronchat) u perfumes.
Fitonimia
A parola toronja se remonta a lo sanscrito मातुलङ्ग u mātulaṅga, que pasó a lo persa como torandj u ترنج, y dende o persa a las luengas semiticas como l'arameu, hebreu y arabe. En arabe clasico yera turunǧah y en arabe andalusí turúnǧa, que lo transmitió a l'aragonés pa dicir a fruita de Citrus × aurantium y a lo castellano pa dicir a fruita de Citrus medica, que en aragonés medieval yera poncil.
En o sieglo XVII bi heba en Zaragoza un microtoponimo ilustrativo d'a presencia de l'árbol Citrus × aurantium: arbellón de la Toronjera.
Besalú
Besalú ye un municipio catalán situato en a provincia de Chirona y en a comarca d'A Garrocha.
A suya población ye de 2.257 habitants (2006) en una superficie de 4,92 km² con una densidat de población de 458,74 hab/km².
Cheografía
A localidat ye de Besalú situata a 151 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 31,13 km d'a ciudat de Chirona, a capital d'a suya provincia.
Toponimia
O toponimo Bessalú se remonta a Bisuldunum. Dunum ye una palabra gala que significa "ciudat fortificata" u "fortaleza" e que prenió o latín en bellas zonas de Galia e arredols.
Salerno
Salerno (en napolitán Salierno; en dialecto salernitano Saliërn) ye una ciudat italiana capital d'a provincia de Salerno y en a rechión de Campania.
Almurabiz en Al-Andalus
200px|thumb|right|A maxima extensión territorials d'os almurabiz. Os almurabitz en Al-Andalus representoron un poder mes fuerte que os estatos musulmans d'o periodo d'as primeras taifas, a las que substituyoron. Consiguioron aturar por bel tiempo l'abance d'os cristianos respecto a los musulmans. Si a lo principio representaban un movimiento islamico rigorista defensor d'a ortodoxia sunní, con o tiempo se fuoron relaxando como efecto d'o contacto con a cultura d'Al-Andalus.
En Al-Andalus gubernoron como una superestrutura militar. L'administración contina en mans de secretarios y alfaquís muladís partidarios d'a ortodoxia sunnita promovita por os almurabiz. A capital d'os almurabiz en Al-Andalus estió Granada dende 1090 dica 1148. L'antiga tolerancia relichiosa relativa se malmete y esto tiene consecuencias en a composición etnica. Muitos mozarabes fuyen ta o norte cristiano, y part d'os que se quedan son deportatos ta Africa. Bels musulmans de territorio cristiano son forachitatos ta o sud controlato por as taifas y os almurabiz. S'acelera o proceso de desaparición d'os dialectos mozarabes.
O periodo almurabit fue succedito por un breu periodo de segundas taifas, anterior a la invasión d'os almuades.
Invasión almurabit
Os reis taifas de l'Al Andalus aduyaban a lo rei Suqut de Ceuta, que lis feba de barrera contra l'abance Almurabit. O rei de Sevilla ordena a lo gobernador d'Alchazira d'Alfadra que fortificase a costa de Chibraltar. Cuan os reyes taifas andalusís se veyen amenazatos por os abances d'Alifonso VI de Castiella y Leyón en Sevilla y Badajoz, a flota sevillana aduya a os almurabiz a prener Ceuta (1083).
Al Almurabiz plegan ta l'Al Andalus en 1086, clamatos por os reis taifas. Luitan contra Alifonso VII de Castiella y Pero I d'Aragón y Pamplona. O emir Yusuf Ibn Tasufín vence a os cristianos en Zallaqa. Vencitos os enemigos mes importants, prenen dende 1090 o control de totas as taifas menos as d'Albarracín, Alpuent y Zaragoza, que tardoron mas en ocupar porque no podeban atacar-as bien dica que no prenesen Valencia, feito que se desvenió en 1102, con a desaparición de l'estato controlato por o Cit Campiador.
Conquiesta d'o Levant peninsular
Cuan l'exercito puya por Levant lis s'incorpora Abd al-Malik Ibn Hudayl, sinyor d'a Taifa d'Albarracín. En verano de 1102 hi habió una prebatina d'invasión d'a Taifa de Zaragoza por part d'o cheneral de Valencia. Os Almurabiz ocupan a Taifa d'Albarracín en 1104. A l'emir Yusuf lo succede o suyo fillo Alí, proclamato hereu en Marráquex en 1102 y en Cordoba en 1103. A lo rei taifa de Zaragoza li heban dato garantías que no sería invadito, y o hereu de Zaragoza, Imad al-Dawla Abd al-Malik, heba asistito a la proclamación de 1103 en Cordoba. A derrota de Val Tierra fa que o cheneral almurabit Muhammad Ibn Al-Hach ocupe Zaragoza o 31 de mayo de 1110. Os Banu Hud se refuchian en Rueda de Xalón y fan liga con Alifonso I lo Batallero.
O segundo gobernador almurabit de Zaragoza, Abu Bakr ibn Tifliwit (1115-1117) deixa una ciudat aislata cuan muere y o Batallero la conquista o 18 d'aviento de 1118.
A conquista cristiana de Zaragoza, a fin d'una ofensiva con a derrota de Cutanda en 1120, y la expedición d'Alifonso I lo Batallero por Andalucía yeran una contrimuestra d'a debilidat y decadencia d'os almurabiz. En Marruecos ya se coceba o movimiento almuade.
Os Almurabiz encara tornan a fer atra ofensiva, en 1133, con a batalla de Fraga con desastre cristiano, muerte d'o Batallero y retacule d'os cristianos aragoneses, nabarros y occitans cristiano enta l'ueste. A intervención d'Alifonso VII con l'exercito de Castiella y Leyón atura a los almurabiz en Fuents d'Ebro, impedindo de tornen a ocupar Zaragoza.
Zaguers anyos d'os almurabiz en Al-Andalus
Os abances militars d'os almuades en Berbería en a decada de 1130 facioron que os almurabiz fuesen retirando tropas d'Al-Andalus.
Os aragoneses aproveitoron a febleza d'os almurabiz pa resistir y mantener-sen en as suyas posicions, que yeran de dificil defensa dimpués d'a derrota en a Batalla de Fraga. Os cristianos aragoneses, nabarros y occitans mantenioron as posicions en Calatayú, Ricla, Epila, Zaragoza, Belchit, Fuents d'Ebro, Piracés, Uesca, Alcalá d'o Bispe, Pueyo de Fanyanars, Balbastro y Benavarri. Habioron de potenciar a Confrairía de Belchit en o Concilio de Burgos de 1136 y de creyar una confrairía nueva en Balbastro en 1138.
Os musulmans andaluces aproveitoron a menor presencia d'almurabiz pa fer revueltas en a decada de l'anyo 1140, coindidindo con a caita de Sichilmasa en mans d'os almuades. Os aragoneses y atros repobladors cristianos d'o territorio aragonés tornoron a abanzar en territorio almurabit en os anyos 1141 y 1142 baixo o mandato de Remón Berenguer IV de Barcelona. O periodo de segundas taifas encomienza en l'anyo 1144, cuan os musulmans andaluces se sublevan en a redolata de Mértola y creyan un reino taifa independient gobernato por o rei Ibn Qasi.
Río Amariello
O río Amariello (黄河 en chinés simplificato, 黃河 en chinés tradicional, Huáng Hé en pinyin, Hatan Gol en mongol) ye un río de China, o segundo río d'ixe país (dezaga d'o río Yantze) por a suya longaria, de 5.464 km², y o seiseno d'o mundo. Tien o suyo naixedero a 4.500 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, en a cordelera de Bayan Har, y desaugua en a dita mar de Bohai (que fa parte d'a mar Amariella), en un gran delta. O suyo cabal meyano ye de 2.571 m³/s y as suyas auguas drenan una cuenca hidrolochica d'una superficie de 752.000 km².
Recibe o suyo nombre de río amariello porque as suyas auguas gosan estar d'ixa color debito a la gran cantidat de particlas que tresportan de fino polvo que forma o suelo d'as planas que trescruza, particlas que reciben o nombre de loess y que proceden d'os disiertos d'Asia Central, a on forman capas de cuantos metros d'espesor. Ye un río de muita importancia en a Historia de China, y gosa decir-se que ye o naixedero d'a Civilización china. Asinas, bi ha a-saber-los chacimientos arqueolochicos en a suya cuenca, con una presencia de contino de población humana dende a Prehistoria dica l'actualidat. Arredol de 4000 aC-3000 aC en o suyo curso baixo apareixioron a cultura de Yangshao y a cultura de Longshan, que son l'alazet d'a posterior civilización china. Os chineses han (que prenen o suyo nombre d'a dinastía han), en son os hereus, ta ixeminar-se dimpués enta o sud y conformar asinas l'actual China.
Historicament, en o río Amariello bi ha habito importants inundacions, destacando-ie as inundacions de 1931, con entre 1 y 3 millons de victimas, y as inundacions de 1938, con un numero de victimas entre 500.000 y un millón (ista zaguera, provocata por as tropas chinas ta prebar d'evitar l'abance d'as tropas de l'Exercito chaponés). Antiparte, en as suyas creixitas o río puet cambear o suyo cauz, como s'escaició por zaguer vegata en 1855, quan a suya desembocadura se tresladó bells 500 km enta o norte. Dende os anyos 1950 s'alazetó una important serie de treballos t'a construcción d'entibos ta regular as suyas auguas, mitigando-se asinas a posibilidat de greus inundacions, encara que provocando tamién problemas ta o medio ambient.
O suyo recorrito
O río Amariello tien o suyo naixedero en a cordelera de Bayan Har, concretament en os montes Kunlun (provincia de Qinghai), y marcha enta l'este en trescruzando a plana tibetana, en una redolada en a quala ha provocato cuantas foces mientres o suyo recorrito. Dimpués de trescruzar a ciudat de Lanzhou, en a provincia de Gansu, o río fa una curva en primeras enta o norte y simpués enta o sud en trescruzando as planas diserticas d'Ordos (Mongolia Interior), a on o loess que conforma o suelo d'a redolada tinye as suyas auguas de color amariella. Dimpués, o suyo curso marcha enta l'este, en pasando por as ciudaz de Kaifeng, Wuhai, Baotou y Jinan (capital d'a provincia de Shandong) dica plegar a la suya desembocadura en un gran delta en a mar de Bohai (una mar que fa parte d'a mar Amariella en l'Oceano Pacifico).
Os suyos afluents
Os suyos prencipals afluents son o río Baihe, o río Ejin, o río Fen, o río Wei y o río Luo.
Inundacions
Historicament, en o río Amariello bi ha habito importants inundacions y o suyos desbordamientos estan entre os mas mortals conoixitos d'a historia. Como as de 1887 que van provocar entre 900.000 y 2.000.000 de muertos u as inundacions de China de 1931, con un numero de victimas de entre 1.000.000 i 4.000.000.
Río Isar
O río Isar ye un río austro-alemán, afluent d'o río Danubio, que tién o suyo naixedero en o macizo de Karwendel (Alpes bavaros, Austria), a bells 1.160 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, y vierte as suyas auguas en o río Danubio amán de Deggendorf (en Bavera, Alemanya), dimpués d'un recorrito de 1.160 km de largaria, en trescruzando localidaz destacatas en Austria y Alemanya, como Bad Tölz, Múnich u Landshut.
As suyas auguas drenan una cuenca hidrolochica con una superficie de 8.370 km² a traviés d'un cabal meyano de 175 m³/s.
La Carolina
La Carolina ye un municipio espanyol d'a comunidat autonoma d'Andalucía (Provincia de Chaén). A suya población ye de 15 048 habitants (2021) en una superficie de 201,22 km².
Aerochenerador
thumb|300px|Aerocheneradors en un parque eolico en [[La Muela.]]
Un aerochenerador ye un chenerador electrico que funciona convertindo a enerchía cinetica de l'aire en enerchía mecanica a traviés d'una helice y en enerchía electrica gracias a un alternador (u chenerador de corrient electrica alterna).
I hai diferents menas d'aerocheneradors, dependendo d'o suyo eixe de rotación: verticals y horizontals. thumb|200px|left|As tres principals menas d'aerocheneradors modernos.
Os aerocheneradors pueden treballar de traza aislada u agrupaus en parques eolicos.
Canaletto
Giovanni Antonio Canal, dito Canaletto, naixito de Venecia (Republica de Venecia) o 7 d'octubre de 1697 y muerto en ixa mesma localidat o 19 d'abril de 1768, ye un pintor italiano d'o Rococó, conoixito por as suyas obras con anvistas panoramicas sobre a suya ciudat de naixencia u sobre a ciudat de Londres (as ditas en o mundo d'o Arte vedute en italiano).
Heather Graham
Heather Joan Graham, naixita de Milwaukee (Wisconsin) o 29 de chinero de 1970, ye una actriz, modelo y productora cinematografica estausunidense.
Muros (A Coruña)
Muros ye un municipio espanyol d'a comunidat autonoma de Galicia que se troba en a provincia d'a Coruña. A suya población ye de 8.399 habitants (2021), en una superficie de 72,91 km² y una densidat de población de 120,59 hab/km².
Ordan e La Ròca
Ordan e La Ròca (Ordan e La Ròca en occitán, Ordan-Larroque en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés de Gers, rechión d'Occitania, districto d'Aush y cantón d'a Gascunya aushesa.
A suya población ye de 774 habitants (1999) en una superficie de 42,64 km², con una densidat de población de 18,15 hab/km².
Ilesia de Sant Per de Múnich
A Ilesia de Sant Per de Múnich (en alemán Peterskirche), u popularment Alter Peter (en aragonés Viello Pero) ye una ilesia d'estilo romanico que se troba en Múnich (Bavera, Alemanya). Ye la ilesia mas antiga d'a ciudat y s'alza sobre o pueyo de Per (en alemán Petersbergl).
Sriugus Donigalla
Sriugus Donigalla (Sriugus Donigalla en sardo; Siurgus Donigala, en italiano y oficialment) ye una comuna sarda en a provincia italiana de Cáller y rechión de Cerdenya, que feba parte de l'antigo reino de Cerdenya.
A suya población ye de 2.189 habitants en una superficie de 76,45 km², con una densidat de población de 28,63 hab/km².
Smalltalk
Smalltalk es un sistema informatico que premite realizar fainas de computación por meyo d'a interacción con una interficie d'obchectos virtuals.
Como luengache tien as siguients caracteristicas:
Eixemplos de Smalltalk
En Smalltalk tot ye un obchecto, y a un obchecto se li ninvian mensaches. Por eixemplo:
Significa que a l'obchecto "1" li ninviamos o mensache "+" con o parametro "1". Iste eixemplo alavez torna "2".
Transcript show: '¡Hola, mundo!'
Ye o tipico Ola mundo, l'obchecto ye Transcript, que recibe o mensache show con o parametro 'Ola, Mundo!'.
Objeto new
Víctor Fernández
Víctor Fernández puet estar:
Santa Elena (Chaén)
Santa Elena ye un municipio espanyol d'a comunidat autonoma d'Andalucía (Provincia de Chaén). A suya población ye de 887 habitants (2021) en una superficie de 144 km².
Mores
Mores (Mores en sardo; Mores, en italiano y oficialment) ye una comuna sarda en a provincia italiana de Sasser y rechión de Cerdenya, que feba parte de l'antigo reino de Cerdenya.
A suya población ye de 2.025 habitants (2007) en una superficie de 95,08 km², con una densidat de población de 21,30 hab/km².
Cheografía
A localidat de Mores ye situata a 366 metros d'altaria sobre o livel d'a mar.
Miguel Asín Palacios
Miguel Asín Palacios, naixito de Zaragoza (Zaragoza) o 5 de chulio de 1871 y muerto en Sant Sabastián (Guipuzcua, País Basco) o 12 d'agosto de 1944, estió un mosén, arabista, historiador, filologo, lingüista, lexicografo, escritor y catedratico aragonés, uno d'os mas destacatos arabistas d'o sieglo XX, autor de cuantas obras sobre a materia. Tamién estió mientres o franquismo Procurador en Cortes dica la suya muerte.
Espín
Espín ye un lugar d'a provincia de Uesca, situato en o municipio de Yebra de Basa en l'Alto Galligo.
Espín se troba en a cabecera d'a Vallibasa. Hue ye despoblato, pero a zaguers d'o sieglo XV teneba 2 fuegos y a mitat d'o sieglo XIX encara bi heba 4 fuegos y 24 almas en o lugar.
Historia
Seguntes Agustín Ubieto Arteta, a primer cita d'o lugar ye de 1079, en a obra d'Eduardo Ibarra Rodríguez Documentos correspondientes al reinado de Ramiro I (1034-1063), en Colección de documentos para el estudio de la Historia de Aragón, I (Zaragoza, 1904), y se documentan os nombres d'Espin, Espi, Spin y Spinula.
Molimentos
A Ilesia de Sant Chinés d'Espín, una ilesia d'o s sieglos XVI-XVII adedicada a Sant Chinés, que ye la ilesia parroquial d'o lugar y que hue se troba en runas. Ye un edificio con nomás que una sola nau con una capiella lateral adedicada a Santa Barbara y con cabecera con vuelta de canyón; tien una torre adosada.
Disenyo
thumb|250px|Cambión de disenyo futurista O disenyo ye a representación grafica y calculo d'as dimensions d'un obchecto con a fin de definir-lo univocament y fer-ne posible a suya construcción. Actividat endrezata a consiguir a producción en serie d'obchectos útils y politos.
Proceso previo, de configuración mental, en a busca d'una solución en os campos d'as artes aplicatas, a incheniería y l'arquitectura. Como verbo, se refiere a lo proceso de creyación d'un nuevo obchecto u medio de comunicación enfilato a estructurar y configurar contenitos que premiten ser usatos ta satisfer necesidaz especificas d'os sers humans. Como sustantivo, se refiere a lo producto final fruito d'o proceso de disenyar, entendendo-se cualsiquier forma de representación; un debuixo, una maqueta, un plan u una descripción tecnica.
Disenyar precisa de condicions funcionals y esteticas. S'amenistan numerosas fases de rechira, analís, modelato, achustes y adaptacions previas a la producción d'un obchecto u sistema grafico. Antimás, complega buena cosa de disciplinas pendendo en l'obchecto u producto a disenyar, estando as prencipals: o disenyo grafico, o disenyo industrial, o disenyo textil u de moda y o disenyo d'espacios u arquitectura. O suyo campo d'actuación tien relación con a industria y o comercio y, como fenomeno social, con a cultura.
Barinco
Barinco (Barinco en occitán, Barinque en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés de Pireneus Atlanticos, districto de Pau, cantón d'o País de Morlans y de Montanerés y rechión de Nueva Aquitania. A comuna yera parte de l'antiga provincia d'o Biarn.
Disenyo
L'orichen d'o disenyo se troba en os antigos oficios d'artesans, d'os cuals deriva a la fin d'o sieglo XIX con a revolución industrial y a producción en cadena de productos.
A sobén se confunde a disenyadors con artistas, por o común denominador que representa la creyatividat en os dos campos. Manimenos, o disenyador prochecta un disenyo en función d'un encargo y ta una finalidat concreta, chustificando racionalment as suyas accions. A producción artistica, por atro canto, ye mas espontania y as suyas accions no pretenden ser chustificatas.
Barinco
Demografía
2004 y 2006: población provisional seguntes o INSEE.
Punta Barzapuchera
A punta Barzapuchera u Garzapuchera ye un mont de 2.031 metros d'altaria situau en o termin municipal de Sallent de Galligo, en l'Alto Galligo.
Disenyo
A ormino gosa emplegar-se o termin disenyo de forma entibocata como sinonimo de vuedo, superfluo, ornamental, u bien ta enfatizar a diferenciación u caracter innovador d'un obchecto.
Punta Barzapuchera
Toponimia
O toponimo contiene o termín -puche- derivau de "buche", buixo (Buxus sempervirens), debiu a que istos arbustos se pueden troba en a ladera d'a montanya que se troba sobre o río Gualempeda.
Fermentación alcoholica
miniaturadeimagen|358x358px|A fermentación alcoolica ye un proceso anaeróbico que amás de chenerar etanol desprende grans cantidatz de dióxido de carbonio (CO2) amás d'enerchía ta o metabolismo d'as bacterias anaeróbicas y levaduras. A fermentación alcoholica ye un proceso biolochico de fermentación en plena ausencia d'aire (oxicheno - O2), orichinau por l'actividat de qualques microorganismos que procesan os hidratos de carbonio (por regla cheneral zucres: como por eixemplo a glucosa, a fructosa, a sacarosa, sirve con qualsiquier substancia que tienga a forma empirica d'a glucosa, ye decir, que sía una Hexosa.) ta obtener como productos finals: un alcohol en forma d'etanol (que a suya formula quimica ye: CH3-CH2-OH), dióxido de carbonio (CO2) en forma de gas y unas moléculas d'ATP que consumen os propios microorganismos en o suyo metabolismo celular enerchetico anaerobico. O etanol resultant s'emplega en a elaboración de qualques bebidas alcoholicas, tals como o vin, a biera, a sidra, o cava, etc. Encara que en l'actualidat s'empecipia a sintetizar tamién etanol por meyo d'a fermentación a livel industrial a gran escala ta estar emplegau como biocombustible.
The Grapes of Wrath (cinta)
The Grapes of Wrath (títol en anglés, en aragonés As ugas d'a ira, enguerada en Aragón con o títol en aragonés de Las uvas de la ira) ye una cinta estausunidense de l'anyo 1940 de cine de drama ambientata en a Gran Depresión dirichita por John Ford seguntes un guión de Nunnally Johnson (basato en The Grapes of Wrath de John Steinbeck), con una banda sonora orichinal de Alfred Newman y una dirección de fotografía de Gregg Toland. A cinta, que recibió cuantos premios, incluye en o suyo reparto a destacatos actors como Henry Fonda, Jane Darwell, John Carradine, Shirley Mills, John Qualen u Eddie Quillan.
Coscullano
Coscullano ye un lugar aragonés d'o concello municipal de Loporzano, situato en a provincia de Uesca y comarca d'a Plana de Uesca.
A suya población ye de 45 habitants (2009).
Cheografía
O lugar de Coscullano se troba situato a 661 metros d'altaria sobre o livel d'a mar.
Beuda
Beuda ye un municipio catalán situato en a provincia de Chirona y en a comarca d'A Garrocha.
A suya población ye de 164 habitants (2006) en una superficie de 29,12 km², con una densidat de población de 4,57 hab/km².
Cheografía
A localidat de Beuda ye situata a 338 metros d'altaria sobre o ran d'o mar. D'o suyo termin municipal fan parte os lugars de Lligordà, Santa Maria de Palera y Segueró.
ATP World Tour 500 series
right|145px O ATP World Tour 500 (anteriorment clamatos: Grand Prix Super Series, ATP International Series Gold y Championship Series) son una serie de torneyos de tenis que fa parti d'o cercuito ATP. Ye o quatreno nivel mas important a nivel internacional por debaixo d'os torneyos de Grand Slam, ATP World Tour Finals y ATP World Tour Masters 1000. Son 11 torneyos dotados economicament entre US$ 690.000 y US$ 1.426.250.
Cornudella de Valiera
Cornudella de Valiera (Cornudella de Valira en catalán) ye un lugar de la provincia de Uesca situato en la comarca de Ribagorza, en lo municipio d'Arén de Noguera. En 1991 yera despoblato.
Toponimia
En 1056 s'escribiba Cornutella, probablement latinizato. En lo fogache de 1405 escriben Val de Cornilla y ye facil que se refieran a Cornudella y lugars que bi ha arredol. Actualment en aragonés se refieren a Cornudella sin l'apelativo, asinas lo veyemos en un texto grausín de 1920 (matracadas) a on nombran cualques lugars de la comarca de Graus:
Podarcis lilfordi
Podarcis lilfordi ye a sargantana endemica de Cabrera, d'as suyas isletas y d'as isletas que rodeyan Mayorca y Menorca.
Cornudella de Valiera
Historia
D'antes lo municipio de Cornudella lo formaban bels lugars y aldeyas que preneban nombre de lo Castiello de Cornudella. Las aldeyas son Isclas, Lo Sas, Prumolá, Ribera d'Aball, San Martín, Soperún, Suerri y Treserra; tamién los casals de l'Hostalet y Villaplana. Lo termin d'este municipio s'adhibió a lo municipio d'Arén de Noguera en 1965.
Podarcis lilfordi
Ye a sola especie de reptil conoixita que participe en a polinización d'as flors.
Subespecies
Seguntes ENGELMANN et al 1993 se diferencian 27 subespecies:
Sipán
Sipán ye un lugar aragonés d'o concello municipal de Loporzano, situato en a comarca d'a Plana de Uesca y provincia de Uesca.
Cheografía
O lugar de Sipán ye situato a 604 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 12 km de Uesca, a capital d'a suya comarca y provincia.
Historia
Seguntes Agustín Ubieto Arteta, a primera cita d'o lugar ye en 1199, recullita en a suya propia obra Documentos de Casbas (en Textos Medievales, 21, Valencia, 1966), y documenta nomás a forma Sipan.
Jabalquinto
Jabalquinto ye un municipio espanyol d'a comunidat autonoma d'Andalucía (Provincia de Chaén). A suya población ye de 2013 habitants (2021) en una superficie de 73,24 km².
São Paulo Futebol Clube
O São Paulo Futebol Clube ye un club de fútbol brasilero, d'a ciudat de São Paulo en o Estato de São Paulo. Fue establito o 16 d'aviento de 1935.
Estadio
O Estadio Cicero Pompeo de Toledo (con aforo de 72.000 personas d'alto u baixo), mas conoixito como Morumbi, s'inaguró con un partiu entre o São Paulo y o Sporting Lisboa o 2 d'octubre de 1960. O resultato estió a 1-0 ta o São Paulo.
Sant Ponz de Tomeras
Sant Ponz de Tomeras (en occitán Sant Ponç de Tomièiras, en francés y oficialment Saint-Pons-de-Thomières) ye una comuna occitana situata en o departamento francés d'Erau, districto de Besers y cantón de Sant Ponz de Tomeras, en a rechión de Lenguadoc-Rosellón.
Nombre
Apareixe en a Cronica de Sant Chuan d'a Penya. Aquí ye a on seguntes a leyenda d'a Campana de Uesca viviba un abat, en l'antiga abadía d'o monesterio de Sant Ponz de Tomeras y hue seu de Sant Ponz de Tomeras, antigo mayestro de Remiro o monche y en qui mandó buscar consello:
Historia
A diocesi de Sant Ponz de Tomeras fue creyata en 1318.
Arévalo (desambigación)
Arévalo puet estar:
Alanís
Alanís ye un municipio andaluz situato en a comarca d'a Sierra Norte de Sevilla y provincia de Sevilla.
A suya población ye de 1.863 habitants (2010), en una superficie de 280,19 km² con una densidat de población de 6,65 hab/km².
Cheografía
A localidat d'Alanís se troba situata a 660 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 106 km d'a ciudat de Sevilla, a capital d'a suya provincia y d'Andalucía.
MacBook Air
thumb|300px|MacBook Air. O MacBook Air ye una linia d'ordinadors portatils desembolicaus y fabricadas por Apple Inc.. Consta d'un teclau de grandaria completa, una escarcata de aluminio mecanizau y, en as versions mas modernas, una estructura liuchera y delgada. L'Air se posicionó orichinalment por alto d'a linia MacBook anterior como un ultraportátil premium. Dende alavez, a descontinuación d'o MacBook orichinal en 2011 y a reducción d'os pres en as iteracions posteriors han convertiu a l'Air en o portatil de livel de dentrada. En a linia de productos actual, o MacBook Air se sitúa por baixo d'o rango de rendimiento MacBook Pro.
O MacBook Air se presentó en chinero de 2008 con una pantalla de 13,3 pulgadas y estió promocionada como que a portatil mas delgada d'o mundo, ubrindo una categoría de portatils conoixida como que a familia ultrabook. Apple lanzó un MacBook Air de segunda cheneración en octubre de 2010, con un chasis redisenyau, almagazenamiento d'estau solido estandar y adhibió una versión mas chicota d'11,6 pulgadas. As revisions posteriors adhibioron procesadors Intel Core i5 u i7 y Thunderbolt. A tercera cheneración se lanzó en octubre de 2018, con dimensions reducidas, una pantalla Retina y una combinación de puertos USB-C / Thunderbolt pa datos y enerchía. En febrero de 2020 se lanzó un modelo actualizau con Magic Keyboard y una opción pa un procesador Intel Core i7. En noviembre de 2020 se presentó un modelo de quatrena cheneración, basau en procesadors de silicio d'Apple.
Idioma panchabi
O panchabi (ਪੰਜਾਬੀ, pañjābī) ye una luenga indoeuropea d'o subgrupo d'as luenguas indoiranicas y d'a familia indoaria, que se parla en a rechión de Panchab (entre India y Pakistán). Ye charrada por alto u baixo 100 millons de personas.
Peirussa de Massàs
Peirussa de Massàs (Peirussa de Massàs en occitán, Peyrusse-Massas en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés de Gers, rechión d'Occitania, districto d'Aush y cantón d'a Gascunya aushesa.
A suya población ye de 84 habitants (1999) en una superficie de 6,49 km², con una densidat de población de 12,94 hab/km².
Helmut Kohl
Helmut Josef Michael Kohl (prenunciato en alemán ), naixito de Ludwigshafen am Rhein (Renania-Palatinato, Alemanya) o 3 d'abril de 1930 y muerto en Ludwigshafen am Rhein (Renania-Palatinato, Alemanya) o 16 de chunio de 2017, estió un politico y economista alemán, militant d'o Christlich Demokratische Union Deutschlands, qui estió Canceller d'Alemanya dende l'1 d'octubre de 1982, continando en o cargo dica o 27 d'octubre de 1998.
En l'anyo 1996 recibió o Premio Princesa d'Asturias de Cooperación Internacional.
Fandiello
Fandiello (en castellano Fanlillo) ye un lugar d'a provincia de Uesca, situato en o municipio de Yebra de Basa en l'Alto Galligo.
O lugar ye situato en o cobalto d'un tozal sobre a Vallibasa, a o canto d'o río Basa. Destacan l'arquitectura popular de casa Sanromán y casa Vicente y a ilesia parroquial de 1733.
Toponimia
O toponimo puet provenir d'o latín Fanum que significa "templo", con o deminutivo -iello.
Pero II de Rusia
Pero II de Rusia, naixito de San Petersburgo o 23 d'octubre de 1715 y muerto en Moscú o 30 de chinero de 1730, estió un Zar de l'Imperio Ruso, que ocupó a cadiera reyal dende o 17 de mayo de 1727 dica la suya muerte.