cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Moldavos
Primera Guerra Mundial
Manimenos en Kichinev s'establix a Republica democratica de Moldavia, que proclama a suya independencia en 1918 y dimpués a unión con Rumanía en abril. Por o tractau de Brest-Litovsk o 3 de marzo de 1918 Rumanía se queda de tot ya sin aduya rusa y as potencias centrals tornan a atacar-la. Por o tractau de Bucarest d'o 7 de mayo de 1918 Rumanía ha de ceder Dobrucha d'o sud (cuadrilatero de Silistra) y 170 lugars d'os Carpatos a Hongría. Vlaquia sigue ocupada y ha d'abastir de trigo y petrolio a Alemanya y Austria-Hongría.
En 1919 o Tractau de Saint-Germain-en-Laye con Austria confirma a unión de Bucovina, y o tracto de Neuilly con Bulgaria confirma que Dobrucha d'o sud (Cuadrilatero de Silistra) perteneix a Rumanía. A muga con Hongría y o Reino d'os Serbios, Croatas y Eslovenos queda por definir y se resolverá en o Tractau de Rianón, en o que Transilvania, Crişana y a metat d'o Banato pasarán a Rumanía.
Moldavia en a Gran Rumanía d'entreguerras
En a Gran Rumanía os rumanos representaban o 72 % d'a población, y en Moldavia i heba minorías como os changos, os alemans d'a Mar Negra, Ucraineses (en Bucovina d'o norte), rusos (en Besarabia), "tartaros" (en Besarabia), y a mayor parte d'os chodigos de Rumanía. En 1919 Rumanía firmó o tractau de Minorías establiu por a conferencia de paz y unas garantías pa as minorías s'incluyoron en a constitución de 1923. Manimenos a democracia rumana se desfació y os dreitos a las minorías no siempre se respetoron. Bi habió un periodo reformador con leis agrarias.
A segunda Guerra Mundial
A ocupación sovietica ye immediata en Besarabia central esdevién a Republica Socialista Sovietica de Moldavia chunto con Trasnistria, os atros territorios de Besarabia y Bucovina d'o Norte s'adiben a la Republica Socialista Sovietica d'Ucraína.
En chunio de 1941 dimpués de bellas crisis politicas Rumanía entra en guerra contra a URSS fendo liga con Alemanya. Besarabia y Bucobina son recuperadas y s'adibe a Rumanía o districto de Yedisán con Odessa, manimenos a derrota en Stalingrado fa que en abril de 1944 l'exercito royo sovietico siga ya en a muga de Rumanía, que ye invadida ya o 20 d'agosto. O 23 d'agosto un golpe d'estau da o poder a lo rei Miguel, que deposa a Antonescu y fa que Rumanía cambie de bando, declarando a guerra a Alemanya y Hongría.
L'armisticio de Moscú d'o 12 de setiembre estipula que a URSS conservará Besarabia y Bucovina d'o Norte, feito ratificau por o tractau de Paris d'o 10 de febrero de 1947. Este armisticio atorga toz os poders a las fuerzas sovieticas d'ocupación.
O periodo comunista
left|thumb|250px|Moldavia en a epoca comunista A URSS fa que se creye un gubierno comunista en Rumanía, que esdeviene un estau satelite d'a URSS y a rechión rumana de Moldavia tendrá una historia común con as atras rechions.
En a parte de Moldavia anexionada de nuevo a la URSS a situación será diferent. En as primeras anyadas d'a postguerra o stalinismo fació deportacions ta Siberia y Asia Central y mortaleras de población moldava como en atros países ocupaus fació con polacos, tartaros, alemans, etc....
O rechimen stalinista trayó nuevas poblacions ucranianas y rusas, que en 1989 yeran o 27 % d'a población. Os rusos y ucranians controlaban l'administración y lo partiu comunista moldavo.
L'amostranza en rumano rebló debant de l'amostranza en ruso, que yera a luenga oficial d'a republica dica 1989. A propaganda y a educación sovietica prebó de fer que os moldavos no se considerasen rumanos imposó un secesionismo lingüistico y tamién contribuyó a dar prestichio a la luenga y cultura rusa, y encara muitos moldavos etnicos prefieren parlar ruso que charrar moldavo, y ye a luenga que amuestran a los ninos. En as ciudaz grans o uso d'a luenga rusa ye o predominant.
A primera manifestación nacionalista moldava en a Republica Moldava, en marzo de 1989 estió a publicación d'o diario Glasul en caracters latinos. Dende 1991 l'alfabeto latino ye l'oficial.
Independencia d'a Republica de Moldavia
En chulio de 1990 o parlamento proclamó a sobiranía de Moldavia, y en agosto os gagauzes proclamoron a Republica de Gagauzia, y os rusos d'a marguin ezquierda d'o Dniéster proclamoron a independendia de Transdniestria.
O 27 d'agosto de 1991 Moldavia proclamó a independencia y en aviento Mircea Snegur fue esleito president. A zaguers de 1991 esclata a guerra entre moldavos y rusos d'a marguin ezquierda d'o Dniéster. En chulio de 1992 os presidents Snegur y Eltsin plegoron a un alcuerde que estipulaba que Transdnistria permaneixería en Moldavia y que os rusos tendrían un estatuto especial y que en caso que Moldavia s'adibise a Rumanía os rusos de Transdnistria poderían definir ellos mesmos o suyo futuro. En octubre de 1992 Ucraína y Moldavia firmoron un tractau que reconoixe as mugas como de pa cutio, (o que significaba que Transdnistria no s'adhibiría a Ucraína).
PRAMES, S.A.
PRAMES, S.A. (sigla de Publicaciones y Realizaciones Aragonesas de Montaña, Escalada y Senderismo, Sociedad Anónima) ye una interpresa aragonesa multidisciplinar especializada en a promoción d'as actividatz en a naturaleza, esportes d'aventura y turismo, con presencia en bels sectors relacionaus, como o sector editorial, a promoción y rehabilitación d'edificios , l'adequación y balizamiento de camins y de senders , a construcción y mantenimiento d'instalacions esportivas y a formación profesional de treballadors d'o sector d'os esportes d'aventura y guías turisticos.
Establida en 1989 en o barrio de Sant Gregorio, en Zaragoza, con un empuche important d'a Federación Aragonesa de Montanyismo y a Deputación Provincial de Uesca, o marco d'as suyas actuacions no-editorials ye toda a Comunidat Autonoma d'Aragón. Ye conoixida tamién por fer numerosas d'as suyas actuacions, en materia de conservación d'edificios y adequación de camins, en colaboración y tamién baixo réchimen de concesión con as Administracions publicas y os achuntamientos.
Dica o inte, ye estructurada como una sola Sociedat Anonima (no pas un grupo empresarial), a on que i sobre-surte especialment a suya actividat editorial. PRAMES, S.A. ye a primer interpresa editorial en Aragón, y una d'as dos u tres más importants en toda Espanya especializada en montanya y actividatz en a Naturaleza.
Capital
En un informe espublicau en 2008, declaraba un capital social de 1.344.763,88 €. Os suyos accionistas mayoritarios yeran a Federación Aragonesa de Montanyismo (F.A.M.), con un 17,86% de participacions (bells 240.000 €), y a CAI y Ibercaja, con o 15,64% cadaguna (bells 210.000€).
Belatros accionistas menors son diferents clubs de montanyistas y entidatz privadas, y se'n destaca especialment o diario Heraldo de Aragón, con un 5% d'as accions (67.253€).
Lahontan
Lahontan (Lahontan en occitán, Lahontan en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés de Pireneus Atlanticos, districto de Pau, cantón d'Ortès y Tierras d'as Gaves y d'a Sal y rechión de Nueva Aquitania. A comuna yera parte de l'antiga provincia d'o Biarn.
A suya población ye de 457 habitants (2007) en una superficie de 14,64 km², con una densidat de población de 31,21 hab/km².
Demografía
2007: población provisional seguntes o INSEE.
Mesopotamia
thumb|250px|Situación d'as ciudaz de l'antiga Mesopotamia. Mesopotamia (d'o griego: Μεσοποταμία, "entre ríos", traducción de l'antigo persa Miyanrudan, "a tierra entre os ríos", u de l'arameu Beth Nahrin, "entre dos ríos") ye o nombre por o que se conoixe a la zona de l'Orient Prosimo situata entre os ríos Tigris y Éufrates, y que se estendilla por as zonas fértils chunto a la fraixa entre os dos ríos, estando alto u baixo as arias no deserticas de l'actual Iraq. O termin se fa servir prencipalment ta referir-se a ista zona en a Edat Antiga.
Río Arrow
L'Arrow (en anglés Arrow River, en maorí Haihainui) ye un río d'Otago, Nueva Zelanda. Ye afluent d'o río Kawarau, que a la vegada desemboca en o Clutha. A localidat d'Arrowtown ye situada a cantos de l'Arrow. En agosto de 1862 Jack Tewa descubrió una muit chicota cantidat d'oro en o río. En primerías d'octubre John McGregor y Peter Stewart d'una man y William Fox d'atra troboron muito mas oro. Encara que bi habió pleitos sobre qui heba trobau l'oro primero, iste ye un important episodio en a historia d'a fiebre de l'oro en Otago Central en a decada de 1860.
O río se deciba orichinalment en maorí Haihainui, estando un puesto a sobén vesitau por os maorís en verano ta cazar muixons y replegar pounamu.
Castanheda (Pireneus Atlanticos)
Castanheda (Castanheda en occitán, Castagnède en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés de Pireneus Atlanticos, districto de Pau, cantón d'Ortès y Tierras d'as Gaves y d'a Sal y rechión de Nueva Aquitania. A comuna yera parte de l'antiga provincia d'o Biarn.
A suya población ye de 206 habitants (2006) en una superficie de 8,33 km², con una densidat de población de 24,7 hab/km².
Cheografía
O suyo territorio ye trescruzato por a Gave d'Aulorón.
Demografía
2006: población provisional seguntes o INSEE.
Figueras (desambigación)
Figueras puede estar:
Bogenhausen
Bogenhausen (en bavaro Bognhausn) ye lo decitercer districto urbán de Múnich (Bavera, Alemanya).
Barrios
Iste districto ye trestallau en os siguients barrios (Bezirksteile):
Río Hollyford
O Hollyford (en anglés Hollyford River, en maorí Whakatipu Kā Tuka) ye un río d'a rechión de Southland en o sudueste d'a Isla d'o Sud de Nueva Zelanda. Recorre 72 km a traviés de Fiordland, estando a suya fuent amán d'o túnel de Homer y a val de Gertrude a o sud d'a Sierra de Darren.
En primeras, s'endreza enta o sudeste y l'este, plegando a amanar-se dica a nomás 1 km a l'este-ueste d'a divisoria d'auguas d'a Isla d'o Sud, antis de continar enta o norte a traviés d'a val d'orichen glacial de Hollyford. Poco antis d'a suya desembocadura, o río pasa a traviés d'o laco McKerrow antis d'arribar en a badía de Martins en a costa d'a mar de Tasmania 25 km a o norte de Milford Sound.
O sendero de gran recorriu conoixiu como Hollyford Track sigue o curso d'o río. Parti d'o curso d'o río ha marcau tradicionalment a muga entre as rechions de Southland y Otago, manimenos, os mapas actuals encluyen toda a val de Hollyford en a rechión de Southland.
En chinero de 1863 Patrick Quirk Caples exploró o río, donando-le o nombre d'o suyo lugar, Hollyford, en o condau de Tipperary en Irlanda. Seguntes os alcuerdos con os ngai tahu en 1998, o río fue renombrau oficialment como Hollyford River / Whakatipu Kā Tuka.
Bi ha tres seccions d'o río que son navegables con kayak:
A Capana
A Capana (oficialment, en castellano, «La Capana» ) ye una pardina aragonesa d'o municipio de l'Aínsa-Sobrarbe, en a comarca de Sobrarbe y a provincia de Uesca. Actualment se troba despoblada.
Cheografía
A pardina sinyorea un cantimplano modesto, que se conoix como «o Cámbol» (<*campo) que ye a parte por a on a divisoria que desepara d'una man a cuenca hidrolochica d'o barranco de Bruello y de l'altra o barranco que se diz d'a Capana fa un paso mas suave. Debaixo d'a localidat, en o propio acuifero d'a on que se debeba quitar l'augua d'o puzo, naixen os vivers d'o barranquet que en dicen «Zaiquials», afluent de lo de Bruello.
O sarrato d'a Capana ye un d'os sarratos menors que baixan d'o Sarrastanyo, y un poquet por alto d'a casa (a l'ueste) forma un tozalet que en dicen «a Plana».
A Capana tiene un camín principal, de pista anque transitable con vehiclos de turismo cuasi dica la propia casa, que naixe adebant de l'esbarro de Cosculluela de Sobrarbe, en a carretera A-138. Se comunica con a casa de Pelegrín y con o Sarrato por a pista, que encara se continua por as garras d'o Sarrastanyo en pasando por o «carrascal d'a Lueza» y por alto d'os campos que se conoix como «Solans».
Por l'altra valleta, a d'o barranco d'a Capana, se i pilla lo camín d'«os Dinerez», que pasa por tot por debaixo d'as penyas d'o Sarrastanyo y permite, seguntes como se trie fer, ir-se-ne ta Buil u ta la man cuentra d'a valleta, a on ye Liners.
A Capana, con Liners, o Sarrato, Bruello y as altras pardinas que se troba en a vallonada d'os dos barrancos que la rodeyan, fizo parte d'o municipio de Santa María de Buil, que desapareixió en os anyos 1960 absorvido por l'Aínsa. Dende 1981, o municipio se diz l'Aínsa-Sobrarbe.
A casa
A Capana ye una casa sola, anque de considerables dimensions, que s'acompanya de bellas bordas (palleros y graners), una masadería ta fer pan, una capilleta que se transformó en ferrería, un puzo ta quitar-ne augua, y una ilesieta d'o sieglo XVIII que feba ta servicios en a pardina.
Sobre a diversidat d'os edificios que acompanyan a casa, que permitiban una vida muit autosuficient, o chegrafo José Luis Acín, en o suyo libro Paisajes con memoria (PRAMES, 1997), escribió:
Sufixo -dor
O sufixo -dor ye un sufixo present en l'aragonés y atras luengas romanicas que deriva d'os sufixos latinos -TOR y -TŌRIU. Presenta valua indicadora d'achent u oficio, qualidat, obchecto u ferramienta y locativo. En ribagorzano no se pronuncia a -r final d'a forma masculina d'este sufixo.
Valua d'achent u oficio:
Con valua d'achent u oficio ye a continación d'o sufixo latino -TOR y se presenta baixo as formas -ador, -edor y -idor d'acuerdo con as tres conchugacions verbals.
Valua de ferramienta u utensilio:
A valua instrumental d'o sufixo -dor como continador de -TŌRIU se troba tamién en occitán y catalán ; en aragonés tamién se troba a variant -dero con o mesmo orichen pero formada con Yod quarta de metatesi.
Vaquièrs
Vaquièrs (en francés Vacquiers) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Alta Garona, districto de Tolosa, cantón de Vilamur de Tarn y rechión d'Occitania.
A suya población ye de 1.032 habitants (2005) en una superficie de 19,61 km², con una densidat de población de 52,62 hab/km².
Isabel II d'o Reino Uniu
Isabel II d'o Reino Uniu, naixida Elizabeth Alexandra Mary Windsor de Londres Reino Uniu o 21 d'abril de 1926 y muerta en o Castiello de Balmoral, Aberdeenshire, Reino Uniu o 8 de setiembre de 2022. Estió reina d'o Reino Uniu dende o 6 de febrero de 1952, cuan succedió a su pai Chorche VI dica a suya muerte o 8 de setiembre de 2022, cuan li succedió su fillo Carlos III d'o Reino Uniu. Estió tamién reina y chefa d'estau d'atros países que fan parte d'a Mancomunidat de Nacions: Australia, Antigua y Barbuda, Bahamas, Belize, Canadá, Chamaica, Grenada, Islas Salomón, Nueva Zelanda, Papua y Nueva Guinea, Sant Vicent y as Granadinas, Sant Cristofo y Nieus, Santa Lucía y Tuvalu.
O suyo títol oficial yera Reina d'o Reino Uniu de Gran Bretanya y Irlanda d'o Norte y d'os suyos atros reinos y territorios, chefa d'a Mancomunidat de Nacions y esfensora d'a fe.
Feba parti d'a dita Casa de Windsor.
Hannover 96
O Hannover 96 ye un club de fútbol alemán, d'a ciudat de Hannover en Baixa Saxonia. Fue establito en 1896 y chuga en a Bundesliga alemana de fútbol.
Estadio
A devantadera d'o AWD-Arena se fació en 1993.
La Mojonera
La Mojonera ye un municipio andaluz en a provincia d'Almería, comarca de Poniente Almeriense y partiu chudicial d'El Ejido.
A suya población ye de 8.717 habitants (2017) en una superficie de 23,87 km², con una densidat de población de 376,75 hab/km².
Cheografía
D'o suyo termin municipal fan parti os lugars de Las Cantinas, La Mojonera y Venta del Viso.
Altstadt-Lehel
Altstadt-Lehel (en bavaro Oidstod-Lechl) ye lo primer districto urbán (en alemán Stadtbezirk) de Múnich (Bavera, Alemanya).
Castellano d'a Extremadura Soriana
O castellano d'a Extremadura Soriana se charraba en a Edat Meya en a Extremadura Castellana oriental u sud d'o que yera o Condau de Castiella, dimpués Reino de Castiella, plegando a lo sud y este d'o Duero quan a reconquiesta encara no heba trescurzato o Sistema Central. Presentaba influencias d'o romanz navarro-aragonés. Se suposa que o Poema de Mío Cid fue escrito en tierras de l'actual provincia de Soria.
Altstadt-Lehel
Barrios
Iste districto ye trestallau en os siguients barrios (Bezirksteile):
Río Eglinton
L'Eglinton  (en anglés Eglinton) ye un río d'a rechión de Southland, en o sudueste de Nueva Zelanda. Fluye a traviés d'o Parque Nacional de Fiordland mientres 50 km. A suya fuent se troba en o laco Gunn, a 25 km a l'este de Milford Sound, y fluye prencipalment enta o sud antis de desembocar en o laco Te Anau, en o canto oriental d'o laco debant d'a dentrada a North Fiord.
Os primers europeus en explorar o río estioron David McKellar y George Gunn, en 1861. O río fue nombrau en honor d'Archibald Montgomerie, conte d'Eglinton, por James McKerrow, un topografo d'Otago. A carretera que ye actualment a Estatal 94 fue construyida en 1935, ubrindo a val a o turismo.
Adverbios de cantidat en aragonés
Os adverbios de cantidat en aragonés son d'orichen latín en a suya mes gran part y presentan coincidencias con os adverbios de cantidat y adverbios cuantificadors en as luengas neolatinas pirenencas y galorromanicas (catalán,occitán especialment con o gascón, arpitán y francés).
Se n'ha de fer distinción entre os que funcionan exclusivament como adverbios cuantificadors, os que en realidat son adchectivos cuantificadors con función adverbial y que se presentan con a forma masculina singular y os sustantivos trasposaus.
Adverbios que son exclusivament adverbios cuantificadors
Son bien, muit, cuasi y tan.
Muit ye a variant apocopada de l'adverbio cuantificador muito que s'emplega debant d'un adchectivo u un adverbio. Por un regular se pronuncia mui. En benasqués a variant apocopada ye molt porque a forma plena equivalent a muito ye molto.
Adchectivos cuantificadors fendo d'adverbios cuantificadors
Son muito, guaire, tanto, poco, mas / mes, menos, prou, demasiato/demasiau y a-saber-lo.
L'adverbio muito se presenta fendo d'adverbio cuantificador con adchectivos u con adverbios. En ansotano no s'apocopa en muit, coincidindo con lo castellano comarcal de Xiloca y en part con l'aragonés d'as comunidaz aragonesas. L'adverbio pro(u) deriva d'o latín PRODE y presenta a variant occidental pro y a variant oriental prou, que ye a que s'estendilló por a Depresión d'Ebro.
L'adverbio guaire ye un d'os pocos d'orichen chermanico (deriva d'o francico Waigaro) y se fa servir en frases negativas (no en queda guaire, no guaire bien). Presenta equivalents en o catalán y l'occitán gaire, en o francés guère y en o piamontés vàire.
Aubing-Lochhausen-Langwied
Aubing-Lochhausen-Langwied (en bavaro Aubing-Lochhausn-Langwied) ye lo vintisegundo districto urbán de Múnich (Bavera, Alemanya).
Barrios
Iste districto ye trestallau en os siguients barrios (Bezirksteile):
Adverbios de cantidat en aragonés
Adchectivos cuantificadors fendo d'adverbios cuantificadors
L'adverbio a-saber-lo deriva d'o verbo saber a traviés d'a suya combinación con o pronombre personal lo ("a saber-lo"). Lexicalizau de tot, cuan fa d'adchectivo presenta chenero (a-saber-lo, a-saber-las). Ye present como aragonesismo en o catalán fragatín.
Sustantivos trasposaus fendo d'adverbios cuantificadors
Son brenca, cosa, gota, mica, pon y res. Tamién pueden considerar-se asinas ambute y una estapencia.
L'adverbio res deriva d'o latín RES, REM, REI y ye relacionau con rai (visible en "ixo rai"). En atro tiempo prou cheneral en aragonés, dica en l'aragonés d'as comunidaz aragonesas, huei ha fosilizau en muitos puestos en frases no he visto ni res, no n'ha quedau ni res en l'aragonés d'o semontano occidental y Viello Sobrarbe y dica en o castellano d'o Baixo Aragón (no habis dejau ni res). Presenta equivalents en o francés rien, o gascón arren y o catalán res.
L'adverbio branca/brenca d'orichen prerromán ye un refuerzo d'a negación (pasaba una pedregada y no quedaba brenca).
L'adverbio pon deriva d'o latín Punctum, (como "punto"). Ye present en cheso y se puet trobar en textos medievals como o "Libro de los Emperadors" y como aragonesismo en o castellano d'Aragón y en o catalán de Guadalop-Mezquín.
Sabrina Carpenter
Sabrina Carpenter, naixita de Lehigh Valley (Pennsilvania, Estaus Unius) l'11 de mayo de 1999, ye una cantaire y actriz estauunidense.
Adverbios de cantidat en aragonés
Sustantivos trasposaus fendo d'adverbios cuantificadors
L'adverbio mica deriva d'o latín MICCA, que pasó d'indicar una minima cantidat a indicar ausencia. Ye cheneral en aragonés encara que lo podamos veyer substituyiu por o castellanismo miaja. Lo veyemos en frases negativas, (no he dormito mica). Se troba tamién en catalán pero con un uso liucherament diferent como de "un poco" (una mica de respecte, una mica de por), estando l'uso aragonés de "mica" representau por gens (no he dormit gens), que se puet combinar con "mica" (gens ni mica).
Artur Quintana afirma que as formas brenca, got/gut/gota, mica, molla y pont gosan substituyir en catalán d'Aragón a la forma chenuína gens.
Asociación de Amigos de Sobrarbe y Ribagorza
L'Asociación de Amigos de Sobrarbe y Ribagorza va estar una asociación cultural con seu en Graus (Ribagorza), fundada en 1980 y activa en a decada siguient. A suya seu yera l'antigo edificio de a Cooperativa Agraria Gradense-Ribagorzana (1918-1939) en a dita villa, actual Casa de Cultura de l'Achuntamiento de Graus.
Condau de Barcelona
As suyas mugas cambeyoron mientres a suya existencia, estando en os suyos inicios nomás un chicot condau mas d'os condaus catalans, dica plegar a anexionar-se de feito a mayor parte d'ixos condaus, un proceso que remató ya dimpués d'estar adhibito a la Corona d'Aragón con l'anexión d'o condau d'Urchel.
Asociación de Amigos de Sobrarbe y Ribagorza
Naixida como asociación de chovens de as dos comarcas, os suyos obchectivos yeran a promoción y conoiximiento de a cultura local (de Sobrarbe y Ribagorza), a reivindicación de prochectos en beneficio d'iste territorio (fuertement despoblau y tradicionalment marchinau por as Administracions), y, indirectament, a transmisión d'un sentimiento identitario entre os habitants d'istas comarcas d'o cantón Nord-este d'a Comunidat Autonoma. L'asociación, muit activa en a redolada, va promover charradas y atras trobadas de divulgación cultural con vecins, actos culturals, pases de documentals, y puede considerar-se precursora de l'asociacionismo en ista parte de l'Alto Aragón.
Allach-Untermenzing
Allach-Untermenzing (en bavaro Allach-Untamenzing) ye lo vintitercer districto urbán de Múnich (Bavera, Alemanya).
Sendòs
Sendòs (Sendòs en occitán, Saint-Dos en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés de Pireneus Atlanticos, districto de Pau, cantón d'Ortès y Tierras d'as Gaves y d'a Sal y rechión de Nueva Aquitania. A comuna yera parte de l'antiga provincia d'o Biarn.
Allach-Untermenzing
Toponimia
Allach promana d'as parolas "aha" (augua) y "loh" (selva) asinas que o suyo significau ye "Wald am Wasser" (en aragonés "selva a lo canto de l'augua").
Sendòs
A suya población ye de 140 habitants (1999) en una superficie de 1,84 km², con una densidat de población de 76,09 hab/km².
Asociación de Amigos de Sobrarbe y Ribagorza
L'acto suyo que más ha transcendiu ye, posiblement, a re-edición mensual d'un periodico que ye historico pa tot l'Alto Aragón; El Ribagorzano, que van publicar ininterrumpidament entre marzo de 1981 y diciembre de 1985. O sub-títol d'El Ribagorzano en ista etapa yera Órgano de la Asociación de Amigos de Sobrarbe y Ribagorza. Van estar miembros d'ista asociación, en a suya choventut, personalidatz agora conoixidas como o docent y escritor Severino Pallaruelo, o periodista y interpresario Rafael Bardají (autor d'un libro sobre o centenario d'El Ribagorzano ), y l'ex-president d'a DChA Marcelino Iglesias Ricou.
Sendòs
Cheografía
O suyo territorio ye trescruzato por a Gave d'Aulorón.
Allach-Untermenzing
Toponimia
Untermenzing promana de Menzing y significa en aragonés "lugar de Manzo", an Manzo (u Manzio) ye lo nombre de una persona.
Sendòs
Demografía
2007: población provisional seguntes o INSEE.
Condau de Barcelona
Os alacez d'o condau
Os territorios d'o condau de Barcelona estioron inicialment nomás una división administrativa d'o Reino visigodo de Toledo, dica la suya conquiesta a prencipios d'o sieglo VIII por os musulmans, que dimpués establioron o Califato de Cordoba.
Dominio franco en o sieglo IX
Alto u baixo a prencipios d'o sieglo IX, ixos territorios fuoron conquiestos por Carles Magno, qui establió a dita Marca Hispanica como muga contra o Califato cordobés. Os contes nombratos por os carolinchios estioron asinas os primers contes de Barcelona, o condau que yera considerato como o mas important d'a Marca Hispanica, encara que dimpués iste cargo esdevenió hereditario.
Independencia de facto
O conde Borrell II de Barcelona solicitó l'aduya d'o suyo sinyor feudal, o rei de Francia Occidental, pero no en recibió garra. asinas, cuan Hugo Capeto demandó en 987 la renovación d'o vasallache a lo conde de Barcelona, iste no respondió, estando dende alavez o condau de Barcelona un condau independient de facto, encara que o vinclo churidico no s'extinguió que dica 1243 con o Tractau de Corbeil.
En o verano de 1003, un exercito d'o Califato de Cordoba mandau por Abd al-Malik al-Muzaffar, fillo d'Almanzor, destruye bellos castiellos en l'Alto Penedés y espulla la ciudat de Manresa, en o condau de Barcelona.
Arturo Pérez-Reverte
Arturo Pérez-Reverte Gutiérrez (25 de noviembre de 1951) ye un periodista y escritor espanyol, naixiu de Cartachena (Murcia). Ye conoixiu como periodista por haber estau reportero ta RTVE, cubrindo ta ixa televisión publica qualques conflictos armaus y guerras en os anyos 80 y 90, y como escritor, por estar un d'os autors de novela con más exito en Espanya en os zaguers anyos.
Dende 2003, ye miembro d'a Real Academia Española, a-on que i ocupa o sillón «T», que enantes heba ocupau o filologo Manuel Alvar entre 1974 y 2001. Ye l'autor d'a saga novelistica Las aventuras del capitán Alatriste, d'ambientación historica y grant éxito comercial. Qualques d'as suyas obras s'han adaptau a'l cine (d'entre ellas, mesmo as aventuras d'Alatriste).
Dende l'advenimiento d'as retz socials, ye un usuario activo y participa con freqüencia en debatz y intercambios de comentarios con lectors y publico cheneral. Conoixiu por as suyas opinions a-sobén polemicas, ha estau protagonista de bellas controversias en a rete Twitter, d'a-on que dimanan toz os comentarios suyos que dimpués s'ha reverberaus en belatras, como Facebook.
Biografía
Ye licenciau en Periodismo y estudió tamién Sciencias Politicas. Principió a treballar en o diario «La Verdad», antes encara de rematar os estudios, inicialment como reportero grafico. Con iste medio fizo a suya primer salida ta l'extranchero, cubrindo a bordo d'un buque petroler a linia que uniba os puzos de Libia con a refinería d'Escombreras, en o termin municipal de Cartachena.
A principios d'es anyos 90 presentó en Radio Nacional de España o programa La ley de la calle, que s'emitiba de nueitz y diba d'entrevistas con personaches de campos variaus, a-sobén marchinals. O programa fue clausurau por l'alavetz Director Cheneral d'RTVE, Jordi García Candau. Mientres l'anyo 1993, dirichió y presentó o programa Código Uno en TVE, d'o qual en dimitió en noviembre d'ixe mesmo anyo, por mor d'o tracto informativo que se l'heba dau a o suicidio d'una menor d'edat. A-exprés d'aquell programa, manifestó que «conteneba basura» y perteneceba a un chenero, o d'es programas de succesos, que son «dinamita pura, siempre en o limite, y, cabo ta quan, uno se puede pasar». A dirección de a cadena contradició a o presentador, alegando que a cancelación d'o espacio yera inminent porque se preparaba un codigo deontolochico interno que iba a refusar mantener programas de succesos, en fendo entender que Pérez-Reverte simplament s'heba quiesto abanzar.
Trofeu Ciudat de Zaragoza (baloncesto masculín)
O Trofeu Ciudat de Zaragoza (en castellano y oficialment, Trofeo Ciudad de Zaragoza), conoixito por motius comercials como Trofeu Grupo Ibercaja-Ciudad de Zaragoza, ye un torneyo de baloncesto organizato por a sociedat municipal Zaragoza Deporte dende l'anyo 2001. Se chuega en o Pavillón José Luis Abós y o suyo equipo local ye o Basket Zaragoza.
Arturo Pérez-Reverte
Biografía
O periodista seguiría treballando ta la cadena publica estatal dica l'anyo siguient, tornando a fer de corresponsal de guerra, y espublicó Territorio comanche (1993), una novela pseudo-autobiografica basada en a suya experiencia como corresponsal en as guerras d'os Balcans en a qual s'includiba bellas criticas a la dirección de TVE y o grupo RTVE. Plegó de a fayena en abril de 1994, dimpués d'una escalada de disavenencias con a dirección d'RTVE que heba de rematar con o intento d'ubrir-le un expedient sancionador porque, seguntes s'aduciba, heba mirau d'unflar es gastos de corresponsal en presentando facturas falsas. Pérez-Reverte consideró que o detonant d'ixas mesuras no yera sique as alusions feitas en Territorio comanche. O documento ninviau a Ramón Colom remataba con a singular formula de despedida: «Que tos den morcilla, Ramón. A tú, y a Jordi García Candau.».
Ludwigsvorstadt-Isarvorstadt
Ludwigsvorstadt-Isarvorstadt (en bavaro Ludwigsvorstod-Isarvorstod) ye lo segundo districto urbán de Múnich (Bavera, Alemanya).
Arturo Pérez-Reverte
Biografía
En habendo plegau d'o periodismo, Pérez-Reverte se centró en a literatura. A novela La piel del tambor (1995) amaneixió a l'anyo siguient, estando a primera a-on que tuvo prou tiempo ta documentar-se como ell quereba, y dando asinas paso a una d'as facetas más desarrolladas por l'autor: a intensa documentación previa a la escritura. O escritor ha confesau que, ta belunas d'as suyas novelas (caso de La carta esférica -2000-) ha tardau a metat d'o tiempo de producir-las documentando-se, y l'atra metat en escribir-la. A extensa documentación ye, por tanto, una faceta caracteristica de l'autor.
Ludwigsvorstadt-Isarvorstadt
Barrios
Iste districto ye trestallau en os siguients barrios (Bezirksteile):
Arturo Pérez-Reverte
Biografía
En 1996, amaneixió a primer entrega de Las aventuras del capitán Alatriste, con o títol de El capitán Alatriste. Iste primer numero ye sinyau entre l'autor y su filla Carlota y, seguntes s'ha explicau, fue una reacción a quan vido es libros d'escuela de a chiqueta, en os quals trobó que se i trataba de forma deficient o periodo d'o sieglo XVII. O personache que protagoniza la saga, un soldau y asesino a sueldo leyonés, vive y sufre as condicions d'os reinos peninsulars d'os Augsburgos en a decada de 1620, y ye a que l'ha dau o mayor numero d'exemplars vendius a l'autor.
Dende chunio de 1993, escribe una columna ta o suplemento dominical d'o diario El País, XLSemanal, propiedat d'o grupo Vocento. A columna se diz Patende de corso y ye conoixida por a suya polemicidat. Ha tractau sobre personaches de todas as índoles, y ha recibiu sonoras respuestas de qualquns d'os aludius. Seguntes o propio autor afirmó, en 1995; «Os míos achustes de cuentas semanals pueden calificar-se de qualsiquier cosa menos de comodos ta qui ahuespan». Una recopilación d'os textos de a dita columna semanal vido a luz como libro en 1998, baixo lo títol Patente de corso.
Ohanes
Ohanes ye un municipio andaluz en a provincia d'Almería, comarca d'Alpujarra Almeriense y partiu chudicial d'Almería.
A suya población ye de 626 habitants (2017) en una superficie de 32 km², con una densidat de población de 19,56 hab/km².
Locucions verbals en francés
Las locucions verbals en francés son un grupo estable formau por un verbo seguiu de los suyos complementos que en conchunto forman una combinación fixa por haber-se dau un proceso de fraseolochización, con un sentiu definiu.
En gramatica rancesa se distingue las locucions verbals de las phrases à verbe support (frases con verbo de refirme u unidaz sintagmaticas verbals), pero en la practica en muitos manuals se fa referencia en cheneral a locucions verbals sin fer referencia a estas formas con sentiu mes abstracto y verbo desemantizau.
Bi ha locucions verbals formadas con lo verbo être, avoir, fer, foutre, ficher, rendre, ecetra. Lo francés coincide con l'occitán, lo catalán y l'aragonés en tener muitas locucions verbals con lo verbo fer, y coincide con l'occitán y catalán en tener-ne muitas de rechistro baixo con lo verbo foutre.
Vilariès
Vilariès (en francés Villariès) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Alta Garona, districto de Tolosa, cantón de Puègbonieu y rechión d'Occitania.
A suya población ye de 592 habitants (1999) en una superficie de 7,33 km², con una densidat de población de 80,76 hab/km².
Ramersdorf-Perlach
Ramersdorf-Perlach ye lo deciseiseno districto urbán de Múnich (Bavera, Alemanya).
Barrios
Iste districto ye trestallau en os siguients barrios (Bezirksteile):
Lèren
Lèren (Lèren en occitán, Léren en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés de Pireneus Atlanticos, districto de Pau, cantón d'Ortès y Tierras d'as Gaves y d'a Sal y rechión de Nueva Aquitania. A comuna yera parte de l'antiga provincia d'o Biarn.
A suya población ye de 192 habitants (1999) en una superficie de 4,57 km², con una densidat de población de 42,01 hab/km².
Cheografía
O suyo territorio ye trescruzato por a Gave d'Aulorón.
Demografía
2007: población provisional seguntes o INSEE.
Níjar
Níjar ye un municipio andaluz en a provincia d'Almería, comarca Metropolitana d'Almería y partiu chudicial d'Almería.
A suya población ye de habitants, en una superficie de 63,84 km².
Cheografía
A localidat de Níjar se troba situata a 356 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 30 km d'a ciudat d'Almería, a capital d'a suya provincia. Muga con os termins municipals de Turrillas, Lucainena de las Torres y Carboneras a o norte; con Almería a l'ueste; y a l'este y o sud con a mar Mediterrania.
D'o suyo termin municipal fan parti os lugars de Agua Amarga, Albaricoques, Atochares, El Barranquete, Campohermoso, Fernán Pérez, Hornillo, Las Hortichuelas, Huebro, La Isleta del Moro, El Nazareno, Las Negras, Los Nietos, Pozo de los Frailes, Puebloblanco, Pujaire, Rodalquilar, Ruescas, Saladar y Leche, San Isidro, San José, Tristanes, Venta del Pobre y El Viso.
Hamburger SV
O Hamburger SV ye un club de fútbol alemán, d'a ciudat-estato d'Hamburgo. Fue establito o 29 de setiembre de 1887 y chuga en a Bundesliga alemana de fútbol.
Estadio
A devantadera d'o Imtech Arena se fació o 2 de setiembre de 2000.
Plantilla 2010/11
Actualizato o 2 de mayo de 2011.
12px|link=Capitán (fútbol)|Capitán
Aush
Aush (Aush en occitán, Auch en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés de Gers (en ye a suya capital), rechión d'Occitania, districto d'Aush (tamién en ye a capital), capital de tres cantóns: Aush-1, Aush-2 y Aush-3.
A suya población ye de 23.155 habitants (2008) en una superficie de 72,48 km², con una densidat de población de 72,48 hab/km².
Olula de Castro
Olula de Castro ye un municipio andaluz en a provincia d'Almería, comarca de Filabres-Tabernas y partiu chudicial d'Almería.
Aush
Toponimia
O toponimo occitán Aush se remonta a lo etnonimo ausci (habitadors aquitanos d'a ciudat y redolata). A l'igual que en atras ciudaz de Galia que yeran as capitals de comunidaz galo-romanas que correspondeban a diferents pueblos galos se perdió l'antigo nombre (n'este caso Elimberrum), substituyiu por o nombre d'o pueblo que bi residiba, en ablativo-locativo.
Sendling-Westpark
Sendling-Westpark ye lo seteno districto urbán de Múnich (Bavera, Alemanya).
Aush
Toponimia
Existe una hipotesi que relaciona o etnonimo d'os ausci con a radiz d'o etnonimo d'os bascos eusk, hipotesi refirmata por a identificación d'o protobasco reconstruito con l'idioma aquitano.
Olula de Castro
A suya población ye de 191 habitants (2017) en una superficie de 34 km², con una densidat de población de 5,62 hab/km².
Cheografía
A localidat d'Olula de Castro se troba situata a 1010 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 54 km d'a ciudat d'Almería, a capital d'a suya provincia.
Aush
Historia
Aush estió una d'as 12 civitates d'a Novempopulania. Cuan a capital de Novempopulania Eusa fue destruita por os vandalos, Aush la substituyó como capital d'o territorio. Aush esdevinió a seu d'una archidiocesi catolica, con churisdicción por tota Gascunya, y por bels sieglos (entre l'anyo 714 y l'anyo 1091) en zonas d'o norte d'Espanya, (Navarra, Alto Aragón occidental). A diocesi d'Aush duró dica a Revolución Francesa. Os arcebispes metropolitano d'Aush reclamaban o títol de Primatos de Nueva Aquitania, Novempopulania y Reino de Navarra.
Sendling-Westpark
Barrios
Iste districto ye trestallau en os siguients barrios (Bezirksteile):
Azteca
thumb|250px|Imperio azteca. Os aztecas u mexicas estioron un pueblo d'a cultura nahua d'a zona de Mesoamerica que existioron dende o sieglo XIV dica o sieglo XVI. Construyoron un gran imperio con capital en a ciudat de Tenochtitlán, sobre una isla d'o laco de Texcoco, a on que hue se troba la Ciudat de Mexico. Os aztecas parlaban a luenga náhuatl, que allora yera la lingua franca de tota la rechión.
Gargàs (Alta Garona)
Gargàs (en francés Gargas) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Alta Garona, districto de Tolosa, cantón de Vilamur de Tarn y rechión d'Occitania.
Milbertshofen-Am Hart
Barrios
Iste districto ye trestallau en os siguients barrios (Bezirksteile):
TSG 1899 Hoffenheim
O TSG 1899 Hoffenheim ye un club de fútbol alemán, d'a ciudat de Sinsheim en Baden-Wurtemberg. Fue establito en 1899 y chuga en a Bundesliga alemana de fútbol.
Estadio
A devantadera d'o Rhein-Neckar-Arena se fació o 24 de chinero de 2009.
Trudering-Riem
Trudering-Riem (en bavaro Trudaring-Ream) ye lo cinquanteno districto urbán de Múnich (Bavera,Alemanya).
Bildu
Bildu (en basco Reunir-se) yera una coalición politica con una ideolochía nacionalista basca y situata adintro d'o dito polo sobiranista y independentista, conformata por os partius Eusko Alkartasuna y Alternatiba, a plataforma ciudadana Herritarron Garaia y atros independients abertzales y d'ezquierdas. Os suyos components han afirmato a suya voluntat de continar o prochecto de coalición dillá d'as eleccions de 2011.
Thalkirchen-Obersendling-Forstenried-Fürstenried-Solln
Thalkirchen-Obersendling-Forstenried-Fürstenried-Solln (en bavaro Thoikircha-Obasendling-Forstnriad-Fiastnriad-Soin) ye lo decinoveno districto urbán de Múnich (Bavera, Alemanya).
Barrios
Iste districto ye trestallau en os siguients barrios (Bezirksteile):
Schaanwald
Schaanwald (en alamanico Schaawald) ye una localidat de Liechtenstein perteneixient a o municipio de Mauren.
Cheografía
A localidat se troba en o centro-norte de Liechtenstein, amán d'a muga con Feldkirch (Austria), en a carretera prencipal que pasa por Schaan y une o país con Buchs (Suiza) y Feldkirch. Ye amán de Mauren, Feldkirch y Nendeln.
Transporte
Schaanwald tien una gara situada en a linia Feldkirch-Buchs. Chunto a ista localidat se troba l'aduana con Austria.
Otago Central
thumb|250px|[[Alexandra (Nueva Zelanda)|Alexandra, tipica localidat d'Otago Central]] Otago Central (en anglés Central Otago) ye una denominación informal ta a zona interior d'a rechión d'Otago, en a Isla d'o Sud de Nueva Zelanda. L'aria conoixida comunment como Otago Central encluye tanto o districto d'Otago Central como o districto de Queenstown-Lacos situau a l'ueste d'o primero. A embotada d'ista rechión ye "A World of Difference" (en anglés "Un mundo d'esferencia").
L'aria ye dominada por sierras montanyosas y o curso alto d'o río Clutha y os suyos afluents. L'ampla plana de Maniototo, que se troba entre a compleganza alta d'o río Taieri y a d'o Manuherikia, afluent por o norte d'o Clutha, tamién ye a sobén considerada como parti d'Otago Central.
Dende o sieglo XIX a prencipal actividad economica d'a zona ha estau centrada en o ganau ovino, o cautivo de fruita y o turismo. En os zaguers anyos as granchas de ciervos y os vinyals han incrementau a diversificación economica d'a rechión. Recientment as variedatz d'uga riesling y pinot noir, adaptadas a os climas fredos, han estau consideradas como especialment apropiadas ta ista rechión y s'aspera que os vins d'a rechión d'Otago Central amilloren más en o futuro con l'aparición de nuevas y mayors plantacions. Otago Central ye a rechión vinicola comercial situada mas a o sud d'o mundo.
Lasieso (desambigación)
Lasieso puet fer referencia a:
Vilanava de Bonlòc
Vilanava de Bonlòc (Vilanava de Bonlòc en occitán, Villeneuve-lès-Bouloc en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Alta Garona, districto de Tolosa, cantón de Vilamur de Tarn y rechión d'Occitania.
A suya población ye de 950 habitants (1999) en una superficie de 12,66 km², con una densidat de población de 75,04 hab/km².
Académica de Coimbra
O Associação Académica de Coimbra - Organismo Autónomo de Futebol (A.A.C. - O.A.F.), mas conoixito como Académica de Coimbra o Académica ye o club de fútbol d'a Associação Académica de Coimbra portuguesa, d'a ciudat de Coimbra en Rechión Centro. Fue establito en 1887 y chuga en a Primera División de Portugal.
Estadio
A devantadera d'o Estádio Cidade de Coimbra se fació o 27 de setiembre de 2003.
thumb|center|250px|Cidade de Coimbra
Untergiesing-Harlaching
Barrios
Iste districto ye trestallau en os siguients barrios (Bezirksteile):
Narendra Modi
Narendra Damodardas Modi, naixito de Vadnagar (Gucharat, India) o 17 de setiembre de 1950, ye un politico indio que ye o Primer ministro d'a India dende o 26 de mayo de 2014.
Asociación Lliga Ribagorzana
L'Asociación Lliga Ribagorzana (oficialment en el rechistro d'asociacions, Asociación Liga Ribagorzana, en castellano) é una asociación cultural aragonesa con seu en Graus (Ribagorza), fundada en 1994 po'l doctor Francisco Salamero Reymundo, con l'obchectivo de promover la cultura y la cohesión territorial de la suya comarca.
Entre las suyas actuacions, ha destacau l'activismo contra el recreiximiento de la presa de Santa Llestra y la construcción de nuevas obras hidroelectricas en Ribagorza, la oposición a'l trazau de la Linia d'Alta Tensión sobre la Sierra de la Carrodilla, las obras de la nueva carretera po l'Isabana y la divulgación de la historia, cultura y llingüistica comarcal ribagorzanas, feita a través de la suya publicación trimestral El Ribagorzano, que conta con suscriptors en diversos llugars de Ribagorza y el vecino Sobrarbe.
El suyo nome s'inspira en la Liga de Contribuyentes de Ribagorza, fundada por Joaquín Costa y su tío l'eclesiastico José Salamero y Martínez en 1891. El suyo periodico, organo d'expresión, prene el nombre d'el que tamén se va vincular con Joaquín Costa, y é la parte mes vistable de l'asociación.
Controversia con las Administracions
La Lliga ha protagonizau bells enfrentamientos con bells unos d'els achuntamientos d'el suyo ámbito d'actuación (la Ribagorza) y tamén con la Diputación Cheneral d'Aragón. Las razons han estau, fundamentalment, por discrepancias con las actuacions d'éstas en materia de Patrimonio historico y ordenación urbana, y en els zagueros ans, tamén por l'adopción de posturas en politica llingüistica cara a los parlars ribagorzanos que l'asociación no comparte.
En l'anyo 2001, se va presentar desde l'asociación un recurso contra el Departamento de Cultura d'el Gubierno d'Aragón, que pretendeba la declaración de Bien d'Intrés Cultural d'el conchunto urbano de la Villa de Graus y d'el Santuario de Sta. María de la Penya de la capital ribagorzana, porque entendeban que no s'anaba a fer con las garantías suficients. Tamén van presentar, a'l mesmo anyo, un atro recurso contra l'Achuntamiento de Graus po'l Plan Cheneral d'Ordenación Urbana (PChOU) d'el municipio. Els recursos van estar desestimaus en 2006 y 2005 respectivament, po'l Tribunal Superior de Chusticia d'Aragón.
A l'anyada sigüent (2002), tamén se va presentar un recurso contra el PChOU d'ixe an de l'Achuntamiento grausino, y va estar desestimau una altra vegada po'l TSChA.
Seguntes que va dir l'Alcalde, el problema d'els dos PChOU yera que contradiban los intreses particulars de Salamero, pus le impediban debantar una altura més en la suya casa de Torres (que é pedanía d'el municipio). Seguntes las declaracions que l'Alcalde de Graus va fer a'l Diario del Alto Aragón en 2007, consideraba que la radiz d'el problema yeba que no s'heba parau cuenta d'el recurso que l'interesau heba planteyau en la Casa de la Villa en 2001.
Mentres tot este proceso, y sempre seguntes el que dimpués va dir l'alavetz alcalde Ramón Miranda, a El Diario del Alto Aragón, la Lliga heba empllegau la suya publlicación (El Ribagorzano) come documento de propaganda pa la causa suya, y heban dedicau «amplos dossiers pa sembrar dubdas sobre la legalidat d'els procedimientos de l'Achuntamiento y tirar acusacions contra edils y tecnicos».
Posicionamiento llingüistico
La Lliga Ribagorzana s'oposa a la denominación de «catalán ribagorzano» ta los parlars mes orientals de la suya comarca, y d'«aragonés ribagorzano» ta los occidentals, y considera que totas las variants que se puede trobar en Ribagorza son una mesma llengua, a la que diu «llengua ribagorzana» u «ribagorzano», que anque i haiga diferencias menors entre uns llugars y altros forman una mesma entidat llingüistica, propia y exclusiva de la comarca, y ye de'l tot diferenciada tanto d'el catalán come de l'aragonés. Bona parte d'els articlos que El Ribagorzano ha dedicau a la qüestión llingüistica ribagorzana s'han mostrau en esta llinia.
L'asociación é miembro de la Federación de Asociaciones Culturales del Aragón Oriental (FACAO), conoixida por a suya oposición encarnada a las succesivas Lleis de Llenguas d'Aragón y por la usurpación d'el termín «aragonés» y «llengua aragonesa» ta designar los parlars de la Francha d'Aragón en els suyos comunicaus.
Sent Pèr de Lèren
Sent Pèr de Lèren (Sent Pèr de Lèren en occitán, Saint-Pé-de-Léren en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés de Pireneus Atlanticos, districto de Pau, cantón d'Ortès y Tierras d'as Gaves y d'a Sal y rechión de Nueva Aquitania. A comuna yera parte de l'antiga provincia d'o Biarn.
A suya población ye de 205 habitants (1999) en una superficie de 5,31 km², con una densidat de población de 38,61 hab/km².
Cheografía
Ye trescruzato por a Gave d'Aulorón, un afluent d'a Gave de Pau.