cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
José Antonio Labordeta Subías
Literatura
En l'anyo 1957 le tocoron trenta mil pecetas en a lotería i se'n fue un mes entero a o Parador de Turismo de Sant Chuan d'a Penya a leyer-se l'Ulises de James Joyce: enfluyito por Miguel, fundó y dirichió a revista Orejudín (1958–59) y publicó en a Papageno (1958–60), con dos publicacions sutitas arredol d'a tertulia Niké y d'a Oficina Poetica Internacional. Finalment, se licenció en Filosofía en 1960 y se'n fue a treballar de lector de castellano en Ais de Provença, en os zaguers anyos d'a Cuatrena Republica, a on daba clase a os pied-noirs: astí ascuitó por primera vegata os discos de Brassens, Brel y Léo Ferré y escribió Sonata ibérica, un poemario enfluyito por Machado que encara contina inedito. thumb|220px|Foto de Labordeta en Uesca thumb|O Periferias de Uesca
Musica
Ixe mesmo anyo, dimpués de veyer un anuncio en prensa, ninvió unas cintas a Madrit que se convirtioron en o suyo primer disco, Andros, vol. II, un EP de cuatre cancions editato por Edumsa que fue retirato a l'anyo siguient por as autoridaz; se reeditó en 1971 como complemento de Cantar y callar, un d'os primers librodiscos d'a epoca. Dos anyos dimpués, o 13 de noviembre de 1973 se celebró o Primer Encuentro de la Música Popular en Aragón en o Teatro Prencipal de Zaragoza con as actuacions de Boira, La Bullonera, Renaxer, Pilar Garzón, Tierra Húmeda, Tomàs Bosque (d'a Francha) y o mesmo Labordeta, que alavez ya yera a cabeza visible d'a emerchent «canción popular aragonesa». A l'anyo siguient, Edigsa le publicó o suyo primer disco de luega durata, Cantar i callar (sic), que contaba con notas preliminars (en valenciano) d'Ovidi Montllor.
Parque Nacional d'os Pireneus
Fue creyato en l'anyo 1967 y ye chestionato por l'achencia publica francesa Parcs nationaux de France. O territorio protechito, que s'estendilla d'ueste ta este lonchitudinalment, proteche paraches como o pico Midi d'Osal, a Comachibosa, o laco de Gauba, o macizo de Néouvielle y os culs glacials de Gavarnía, Estaubé u Tormoseta. Entre as especies animals protechitas, destacan l'alica reyal, o vueitre, a marmota y l'onso pardo.
José Antonio Labordeta Subías
Musica
En 1975 publicó Tiempo de espera, que encluye a suya canción mas conoixita, Canto a la libertad, escrita en o suyo retiro de Villanuga: ya en democracia, a suya canción fue proposata por o Partido Aragonés como himno oficial d'Aragó, pero o PSOE y o PCE votoron en contra. Se retiró parcialment de l'oficio de cantautor, con un concierto en a Plaza d'o Pilar o 4 d'octubre de 1991, encara que dimpués ha feito conciertos puntualment, en solitario u chunto con Carbonell y Eduardo Paz en o espectaclo Cantautores aragoneses, que les tornó a achuntar en un concierto historico retransmeso por Aragón TV l'11 d'octubre de 2006 que, en rematando, han feito chiras por ciudaz como Fraga y Uesca (en o festival Periferias).
Parque Nacional d'os Pireneus
Cheografía
Cubre a muga entre Aragón y Francia entre o collau d'Arralla (Chacetania) y o puerto Viello de Bielsa (Sobrarbe).
José Antonio Labordeta Subías
Política
Co-fundador d'a revista Andalán, d'o Partido Socialista Aragonés, creyador d'un partiu imachinario dito Izquierda Depresiva Aragonesa y candidato en a lista a o Senau espanyol por Ezquierda Unida, en zaguerías estió deputau electo por Chunta Aragonesista en as Corz entre 1999 y 2000 y en o Congreso d'os Deputaus os anyos 2000 y 2004 (por dos lechislaturas seguitas) dica l'anyo 2008, en que se chubiló. En a etapa en Madrit destacó aintro d'o grupo mixto, como l'unico representant de l'aragonesismo, por o suyo estilo radicalment oposato a lo d'a resta de congresistas: mientres o debate sobre a invasión d'Iraq recitó un poema d'o suyo chirmán Miguel; en una atro debate respondió a os deputaus d'o PP que le feban a mofla con un «¡A la mierda!» u insultando-los; tamién participó activament en o debate sobre o Estatuto d'Autonomía d'Aragón, en a comisión d'investigación de l'11-M y, en zaguerías, anunció a suya retirata mientres a intervención en o debate sobre o estau d'a nación de 2007. Mientres a suya trachectoria como deputau s'oposó a o trescole de l'Ebro, votó en contra d'a Lei de Partius y en favor d'a Constitución europea, defendeba a co-oficialidat d'as luengas d'Aragón y o software libre y parlaba d'Espanya como «una gran federación». En recullir o premio de l'Asociación de Periodistas Parlamentarios, compartiu con Agustí Cerdà, Labordeta se despidió con una ixota aragonesa.
Retiro
En retirar-se d'a política «por cansancio ideyolochico», ocasionalment residiba en Altafulla, escribió a novela Memorias de un beduino en el Congreso de los Diputados (2009), actuó en a Expo de Zaragoza y en 2006 se le diagnosticó un cáncer de prostata, que le levó a la muerte en 2010.
O Rolde de Estudios Aragoneses ha reeditato el Cantar i callar de 1968, encara inedito en CD, con ocasión d'a publicación d'o libro colectivo José Antonio Labordeta: creación, compromiso, memoria (con mas de seixanta colaboracions sobre a fegura y a trachectoria de l'homenacheato), presentato o 26 de noviembre en una fiesta en o Teatro Prencipal de Zaragoza.
Muerte
250px|thumb|[[Parque Gran José Antonio Labordeta]] thumb|250px|O president d'Aragón [[Marcelino Iglesias Ricou|Marcelino Iglesias entrega a Labordeta a Medalla d'Aragón a títol postumo]] Murió en a maitinada d'o 19 de setiembre de 2010, en l'Hospital Miguel Servet de Zaragoza, a la edat de 75 anyos, debito a o cáncer de prostata que se l'heba diagnosticato en l'anyo 2006, y que le obligó a permaneixer en casa os zaguers meses d'a suya vida.
O zaguer acto publico que protagonizó se produció o día 6 de setiembre de 2010, cuan os ministros d'Esfensa, Carme Chacón, y Educación, Ángel Gabilondo, le entregoron en a suya casa a Gran Cruz d'a Orden d'Alifonso X o Sabio; un reconoiximiento que o Gubierno le concedió por a su sabiduría, a suya pasión, as suyas conviccions y a suya esfensa d'a libertat y o pueblo, motivos por los que tamién l'atorgó a medalla a o Treballo.
En as calendatas posteriors a la suya muerte bi habioron numerosos actos en remeranza a Labordeta en toda a cheografía aragonesa. Mas de 20.000 aragoneses o primer día y de 40.000 en total, dioron o zaguer adios a o cantautor en o veilatorio que s'instaló en o Palacio de l'Alchafaría, vesitato amás por diversas personalidaz d'a politica y a cultura aragonesa y espanyola como Joan Manuel Serrat, Manuel Pizarro, Gaspar Llamazares, Carmen París, José Luis Borau u Miguel Ángel Berna entre muitos atros. O president d'Aragón, Marcelino Iglesias colocó a Medalla d'Aragón a títol postumo sobre l'atabul cubierto con a cuatribarrata.
Manimenos no estioron menos emotivos os homenaches populars convocatos en diferents puestos d'Aragón. En a plaza Sant Felipe de Zaragoza, 2.000 personas se reunioron de nueiz ta cantar toz chuntos o "Canto a la libertad", una d'as cancions mas conoixitas y simbolicas de Labordeta Feito que se repitió tamién en rematar o veilatorio en l'Alchafaría, a on que a multitut demandaba a oficialidat d'a canción como himno nacional d'Aragón. En atras ciudaz como Uesca y Teruel tamién se facioron actos d'ista mena.
Entre os reconoiximientos d'as institucions dimpués d'a suya muerte cal destacar a nueva denominación d'o Parque Gran de Zaragoza, que dende alavez pasó a decir-se oficialment Parque Gran José Antonio Labordeta. y ye tamién se quiere dar ista denominación en o futuro a l'Auditorio. Tamién en atras ciudaz s'han feito homenaches parellans, asinas en Chaca l'Auditorio-Palacio de Congresos pasará a decir-se tamién "José Antonio Labordeta"
Bibliografia
A producción literaria de Labordeta ye a mayor de totas as suyas aficions por l'antigüitat y a constancia d'o ritmo de publicación; manimenos, puet estar que sía a suya faceta menos conoixita, a la que caldría adhibir os numerosos articlos en prensa u o poemario inedito debantdito.
Discografia
A mayor parti d'a suya discografía fue replegata en l'anyo 2004 en Cantar y no callar (1975-1995), una caixa de trece compactos reeditatos por Dro: basicament, toz os discos editatos por Fonomusic, con a notable ausencia d'o Cantar i callar, que encara ye inedito en CD.
Filmografia
A versant actoral de Labordeta ye amás tardana d'as suyas actividats: amás d'os papels protagonistas que apareixen a continación, Labordeta tamién treballó en 1988 como anfitrión d'o programa En la cadiera ta TVE en Aragón, por a on pasaron os cantautors mas importants d'o momento, amás d'as suyas incursions puntuals de contertulio en cuantos programas de debate u como actor convidato en series televisivas como 7 vidas.
Ciellas (Ansó)
Ciellas (en castellano Cillas) yera un lugar despoblau aragonés d'a provincia de Uesca, pertenexient a o municipio d'Ansó, en a comarca d'a Chacetania.
Palestina
Palestina (Latín: Syria Palæstina; hebreu: Palestina, פלשתינה; arabe: Filastín, فلسطين) ye una rechión situata entre la Mar Mediterrania y o Río Chordán. Se corresponde con a parti sud de l'antigo Canaán. Dimpués de conquerir-la l'Imperio Romano, arredol de l'anyo 70 aC, li posoron o nombre de Palestina por un d'os pueblos que la habitoron, os filisteus. Huei en día lo nombre de Palestina s'emplega, en sentito historico, ta referir-se a lo territorio en o que s'estatuyó o Mandato Britanico (1917-1948) y, en sentito actual, ta referir-se a l'estato que los arabes pretenden declarar sobre los territorios ocupatos de Cischordania, incluindo Cherusalem este, y a Faixa de Gaza. A mayoría d'os suyos habitants chodigos la claman Éretz Israel (ארץ־ישראל).
Diocesi de Balbastro-Monzón
A diocesi de Balbastro-Monzón (en latín Dioecesis Barbastrensis-Montisonensis) ye una seu bispal en a provincia de provincia de Uesca, en Aragón. A suyas seus son a seu de Santa María de l'Asumpción de Balbastro y a seu de Santa María d'o Romeral de Monzón.
L'actual diocesi de Balbastro-Monzón ha cambeato de puesto cuantas vegatas en a suya historia. A lo principio yera una seu bispal en Roda d'Isabana en o sieglo IX, mas tardi se tresladó ta Balbastro en 1096, conservando-se a seu de Roda. Fue suprimita en 1149 y tresladata ta Leida, ta apareixer atra vegata en 1573, a partir d'a de Uesca.
División administrativa
left|thumb|140px| {{legend|#afdde9|Archiprestazgo de Sobrarbe-Ribagorza}} {{legend|#aade87|Archiprestazgo de Semontano}} {{legend|#ffdd55|Archiprestazgo de Cinca Baixa}} {{legend|#ffaaaa|Archiprestazgo de Cinca Meya-Litera}} A diocesi de Balbastro-Monzón ye dividida en 4 arcipestraus:
Children of Men
Children of Men (títol orichinal en anglés, enguerada en Aragón con o títol en castellano Hijos de los hombres) ye una cinta britanica de cine de sciencia ficción de l'anyo 2006, dirichida por Alfonso Cuarón y producida por Alfonso Cuarón, Iain Smith, Tony Smith, Marc Abraham, Eric Newman y Thomas Bliss con guión de Alfonso Cuarón, Timothy J. Sexton, David Arata, Mark Fergus y Hawk Ostby, protagonizada por Clive Owen, Julianne Moore, Clare-Hope Ashitey, Michael Caine, Chiwetel Ejiofor y Charlie Hunnam.
O guión de Children of Men, basau en a novela de 1992 de l'escritora P. D. James The Children of Men, s'atribuyió a cinco escritors, con Clive Owen fendo contribucions no acreditadas. A cinta tien puesto en 2027, quan dos decenios d'infertilidat humana han deixau a la sociedat a lo canto d'o suyo colapso. Os demandants d'asilo buscan cubillar en o Reino Uniu, an son aturaus y tornaus per o gubierno. Owen interpreta a lo funcionario Theo Faron, que ha d'aduyar a la refuchiada Kee (Clare-Hope Ashitey) a fuyir d'o caos.
A cinta s'engueró lo 22 de setiembre de 2006 en o Reino Uniu y lo 25 d'aviento en os Estaus Unius. Os criticos sinyaloron a relación entre l'enguero nadalenco d'Estaus Unius y os temas d'a cinta d'esperanza, redención y fe. Tot y con o suyo lanzamiento limitau y a manca d'una estratechia de marketing clara mientres a temporada de premios per parti d'o distribuidor d'a cinta, Children of Men recibió elochios d'a critica y estió reconoixiu per os suyos logros en l'escritura d'o guión, a suya cinematografía y innovación. Estió nominada a tres premios de l'Academia: Millor Guión Adaptau, Millor Fotografía y Millor Montache de Cinta. Tamién estió nominada a tres premios BAFTA, ganando Millor Cinematografía y Millor Disenyo de Producción, y tres premios Saturn, ganando Millor Cinta de Sciencia Ficción. En 2016 estió votada en o puesto 13 entre 100 cintas consideradas as millors d'o sieglo XXI per 117 criticos de cine de tot o mundo.
Tardáguila
Tardáguila ye un municipio d'a provincia de Salamanca, en a comunidat autonoma de Castiella y Leyón, Espanya. A suya población ye de 246 habitants (2007), en una superficie de 24,69 km² y una densidat de población de 9,96 hab/km².
Anatera Alta
Anatera Alta (en castellano Lañetera u pico Ñetera) ye un mont situau en o Prepireneu aragonés y que tien una altaria de 2.289 metros.
Se troba en lo Parque Natural d'as Vals Occidentals, fendo parti administrativament de lo municipio de la Val d'Echo.
1915
Febrero
right|thumb|250px|L'actriz estausunidense [[Ann Sheridan, qui naixió o 21 de febrero de 1915.]]
Emilia Trepat
Emilia Trepat i Riba, conoixitia esportivament como Emilia Trepat y naixita de Barcelona en 1913 y muerta en o mesmo puesto o 20 d'aviento de 1993, fue una atleta catalana especializata en prebas de velocidat y brincos que estió campiona d'Espanya en qualques prebas, tamién tenió o récord d'Espanya de 300 metros lisos.
O suyo primer club fue o Club Femení d’Esports, en 1935 compitió con a sección d'atletismo d'a FAEGE y en 1936 compitió como independient.
Carrusel
thumb|300px|Carrusel u caballetz O carrusel (d'o francés carrousel) u caballetz ye una atracción popular consistent en una plataforma circular chiratoria con posaders pa chinets. Os posaders tienen tradicionalment a forma de ringleras de caballos de fusta u atros animals amontaus en postes, muitos d'os quals se mueven enta alto y enta baixo per meyo d'engranaches pa simular o galope, con l'acompanyamiento de mosica cirquense en bucle.
Os carrusels gosan estar plenos de caballos pero pueden incluyir una variedat de munturas, per eixemplo, tocíns, zebras, tigres u creaturas mitolochicas como dragons u unicornios. A vegadas, se fan servir posaders en forma de cadiera u banco y, ocasionalment, os suportes pueden tener forma d'avión u auto.
Artaso
Artaso ye un lugar aragonés d'o municipio de Candarenas, situato amán d'o río Moro, en a comarca de l'Alto Galligo (provincia de Uesca). Hue ye albandonato.
Cheografía
O lugar d'Artaso se troba situato a 900 metros d'altaria sobre o livel d'a mar.
Molimentos
A ilesia de Sant Chulián d'Artaso ye una ilesia romanica pero fue modificata en o sieglo XVII u XVIII en estilo barroco y neoclasico. Encara puede veyer-se o crismón d'o sieglo XII en a dentrata d'a ilesia. Adedicada a Sant Chulián, ye la ilesia parroquial d'o lugar.
Cabanyas (Ansó)
Cabanyas (en castellano Cabañas) yera un lugar despoblau aragonés d'a provincia de Uesca, pertenexient a o municipio d'Ansó, en a comarca d'a Chacetania.
Se troba amán d'a muga entre os municipios d'Ansó y A Canal de Berdún.
Toponimia
Apareixe en 828 como Cabanias, Capanyas y Capannas.
Aurensan (Altos Pireneus)
Aurensan ye una comuna occitana en o departamento francés d'Altos Pireneus, districto de Tarba, cantón de Vic de Bigorra y rechión d'Occitania. A comuna yera parte de l'antiga provincia de Bigorra.
A suya población ye de 660 habitants (1999) en una superficie de 7,11 km², con una densidat de población de 92,83 hab/km².
Chermanismos en francés
Os chermanismos en francés provienen mayoritariament d'o francico, d'o neerlandés, d'o norrén y de l'anglés y se distribuyen en uns seis estratos, d'acuerdo con o suyo contexto historico y as fases evolutivas d'as luengas chermanicas.
Estratos d'os chermanismos
O primer estrato ye representau por as parolas d'orichen chermanico que ampró o latín vulgar antes d'evolucionar enta as diferents luengas romances y que son presents en buena part d'estas luengas.
O segundo estrato ye representau por parolas d'orichen francico d'a clase dirichent d'o Reino Franco, y en menor mesura por parolas orichinadas a partir d'a luenga d'os burgundios que yeran establius en o Reino Burgundio d'o sudeste.
O tercer estrato ye representau por as parolas provinients d'os dialectos chermanicos que iban evolucionando a partir d'o francico.
O cinquén estrato ye representau por as fases baixo-medievals d'as luengas chermanicas que bi heba en contacto con o francés medieval: anglés meyo y as formas medievals d'o diastema alemán ("neerlandés meyo", "baixo alemán meyo", "alamanico meyo", ecetra). En este estrato son as parolas d'orichen neerlandés as mes numerosas, seguidas por parolas d'orichen baixo alemán y anglés arribadas por un trafico comercial con o Ligallo Hanseatico y con Anglaterra respectivament.
O seisén estrato ye o zaguer y ye representau por todas as parolas chermanicas que entroron dende o sieglo XVI. Encara que continó a entrada de parolas d'orichen alemán y neerlandés, ya como luengas stándard clarament despartidas, destaca a introducción de lexico anglés moderno. Dende un periodo d'anglomanía en o sieglo XVIII, a influencia lexica de l'anglés ha estau creixient, y en o sieglo XIX encomenzó una introducción masiva de lexico esportivo, industrial y ferroviario. A industria cinematografica d'os sieglos XX y XXI han feito continuar esta tendencia, sobre tot con anglicismos provinients de l'anglés americano.
Chermanismos d'orichen francico
En as primeras invasions barbaras os francos d'apoderoron de Galia y constituyoron una clase dirichent en o norte. As dinastías d'os Merovinchios y Carolinchios yeran d'orichen franco. A luenga chermanica d'os francos ye conoixida como "francico" y aportó muitas palabras a las incipients luengas galorromanicas. Estas palabras a vegadas amuestran as mesmas leis foneticas que afectoron a las palabras patromimonials d'orichen latín, a diferencia d'os chermanismos mes recients d'orichen escandinavo, alemán, neerlandés u anglés.
Muitas palabras d'o francico fuoron ampradas por as luengas galorromanicas, dende a on que pasoron a l'aragonés y atras luengas occidentals como galicismos. Os chermanismos d'orichen francón corresponden a las variants septentrionals u baixas, de fueras de bella excepción como échevin, que se documenta en latín medieval local como scabinus y corresponde a l'alto alemán sceffin y a lo francón skapin ("chuez" u "machistrato").
O francés ampró palabras franconas con h aspirada y que encara huei no pueden fer liaison. Os antroponimos francos con a terminación -hart ("duro") entroron primer con antroponimos como Bernhart y Reginhart y pasoron dimpués a substantivos comuns y adchectivos esdevenindo o sufixo -ard, que dimpués pasó dende o francés y l'occitán a l'aragonés como -ardo.
O mesmo se puede dicir sobre l'orichen d'o sufixo -aud que entró con antroponimos feitos con a terminación -wald (Guiraud, Regnaud), y que, a traviés de l'occitán, plegó dica o benasqués como -au (patau, pipau).
Se puede detectar bella palabra d'orichen francico por amostrar a fonetica d'as luengas chermanicas, en especial a lei de Grimm. A palabra flotter provién d'o francico *flotōn y d'o proto-chermanico *flutōną, y amuestra a lei de Grimm en a evolución d'a P- inicial indoeuropea ta f- inicial en a radiz indoeuropea *plew-, *plōw- (que en latín ha dau PLOVERE, "plever"). Esta palabra plegó dica as luengas iberorromanicas como flotar.
Semanticament o lexico chermanico destaca en os siguients campos:
Chermanismos d'orichen escandinavo
Como conseqüencia d'o establimiento de vikingos en l'actual Normandía se formó una comunidat d'orichen escandinavo que s'asimiló a la población galorromana (os normandos). Os normandos charraban una luenga d'Oil propia (normando), con lexico d'orichen escandinavo referent a la vida de comunidatz marineras, agricolas y ganaderas que en part pasó a lo francés stándard y a l'anglés.
Son d'orichen escandinavo parolas como bite (estructura vertical pa ligar barcos amarraus), vague ("onda de mar"), y varech ("alga d'a clase Phaeophyceae").
Chermanismos d'orichen alto-alemán
Son d'orichen alemán choucroute y kitsch. La palabra griffe ("zarpa") podría estar d'orichen alto alemán antigo pero tamién bi ha una hipotesi etimolochica que la explica a partir d'o latín GRYPHUS y d'o griego γρύψ (grúps).
Bi ha palabras que plegoron dende l'alemán de Suiza como cible ("diana") y bivouac ("bivac"). L'orichen de cible se veye en a forma dialectal suiza schibe, que corresponde a l'alemán standand scheibe. A palabra bivouac corresponde a biwacht (derivau de bewachen), fue introdueita por mercenarios suizos y se cheneralizó en as luengas romances occidentals quan as guerras napoleonicas.
Chermanismos d'orichen baixo-alemán
O Ligallo de l'Hansa controló o comercio maritimo entre a mar Baltica y a mar d'o Norte. Se considera chermanismos d'orichen baixo-alemán parolas como bouder, homard (o crustacio Homarus gammarus), vogue y yole.
Chermanismos d'orichen neerlandés
As parolas d'orichen neerlandés son mes comuns en as zonas francofonas en contacto con esta luenga como Belchica, tanto en valón como en francés stándard. Son neerlandismos propios de Belchica (belchicismos): kot (cambra d'estudiant) y drève (de l'holandés dreef).
En o quatén estrato de chermanismos os neerlandismos yeran difícils de distinguir d'os chermanismos d'orichen francico. Un d'os pocos eixemplos probables en o sieglo XII ye esturman ("una clase de marinero"), relacionau con l'holandés antigo stuurman.
As parolas d'orichen neerlandés yeran os chermanismos mes abundants d'o cinquén estrato (Edat Meya tardana). En este periodo s'introducioron digue (d'o neerlandés meyo dijc), bouquin (d'o neerlandés meyo boeckijn), mannequin (d'o neerlandés meyo manneken). En este periodo y en o siguient destacoron os neerlandismos ligaus a la navegación y a incheniería hidraulica.
L'apocheu d'entrada d'os neerlandismos estió o sieglo XVII, quan bi heba una presencia important de tecnicos y incheniers neerlandeses y a mes gran part d'o comercio internacional francés se feba a traviés d'os barcos d'os neerlandeses. Os neerlandesismos d'este sieglo representan ya un seisén estrato de chermanismos chunto con a mes gran part d'os anglicismos.
A intensidat d'os contactos entre neerlandeses y franceses fació que entre as parolas ampradas bi'n hese muitas d'o vocabulario de base: amarrer, bouquin ("libro"), drôle, blague, cancrelat ("cucaracha"), begayer ("farfallar"), lippe, ecetra...O caso de begayer ye curioso porque a parola orichinal (beggen, "charrar"), ha desapareixiu en neerlandés moderno.
A mes gran part d'o lexico neerlandés perteneixe a lo sector d'a navegación: cambuse, matelot , flûte, bastaque, livarde, ecetra. Ligau a la navegación se troban os nombres de qualques peixes marins: flétan y elbot. As mercaderías y medios de transport tamién son ligaus a este campo: potasse ("potasa"), coche ("carro de viachers"), y tamién a flora y fauna exoticas: palissandre ("palisandro", pamplemousse ("pomelo"), lingue y loris. Os invertebraus mite ("palometa") y cancrelat ("cucaracha") no son exoticos pero talment tiengan nombre neerlandés por trobar-sen en os barcos.
O sector de l'artesanía y a industria ye representau por parolas como cliver y pompe. A incheniería hidraulica ye representada por polder, digue ("dique") y rigole ("canal", "ceica").
O sector militar ye representau por blocus, boulevard y halecret.
O sector d'a diversión ye representau por cabaret y bastringue.
Anglicismos
A introducción d'anglicismos en francés encomenzó en l'alta Edat Meya dende l'anglés antigo u anglo-saxón, continó en a baixa Edat Meya, o sieglo XVI y o sieglo XVII, fendo-se muito important dende o sieglo XVIII.
Os anglicismos d'o periodo anglo-saxón son parolas relacionadas con a vida d'os marinera como os puntos cardinals Nord, Sud, Est y Ouest y a embarcación batel (provinient de l'anglo-saxón bât y actualment bateau en francés y boat en anglés moderno).
Os anglicismos d'a baixa Edat Meya provienen de l'anglés meyo y se deben a lo mesmo trafico y comercio maritimo que trayeba parolas d'orichen baixo alemán.
Os anglicismos d'o periodo d'anglomanía d'o sieglo XVIII son referents a la politica como session, voter y budget. Curiosament beluns son antigos galicismos de l'anglés retornaus con un atro significau.
En o sieglo XIX os anglicismos son referents a nuevos esportes (golf, tennis), a industria y o ferrocarril (wagon, tunnel, express, tender, ticket), y bebidas alcoholicas (brandy, gin y whisky). O caso de ticket ye un atro eixemplo de galicismo retornau con atro significau, pus se remonta a etiquette.
Glande
thumb|300px|O glande d'o pene.
O glande d'o pene, u simplament glande, ye una estructura en o cabo d'o pene en os mamifers masclos. Ye anatomicament homologo a lo glande d'o clitoris y, igual que ell, o glande d'o pene ye l'aria erochena mas sensible y la prencipal fuent anatomica d'o placer sexual masculín. O glande d'o pene puede estar liso, espinoso, alargau u trestallau en atros mamifers.
Per un regular, o glande ye total u parcialment cubierto per o prepucio en os humans, fueras d'en aquells que han estau circumcidius. Lo prepucio, de normal, puede retrayer-se automaticament mientres una erección.
Denominacions populars
bolé, padre
Esplús
Cheografía
Esplús ye situato a 281 metros d'altaria, a una distancia de 88 km d'a ciudat de Uesca, a capital d'a suya provincia y comarca.
Historia
En 1642, mientres a Guerra d'os Segadors, a localidat d'Esplús ye espullata y cremata, y ye albandonata durante decadas.
Elgoibar
Elgoibar (Elgoibar en basco y oficialment, Elgóibar en castellano) ye un municipio d'a comunidat autonoma d'o País Basco, provincia de Guipuzcua y comarca d'o Baixo Deba.
A suya población ye de 11.051 habitants (2008) en una superficie de 39,11 km², con una densidat de población de 282,56 hab/km².
Cheografía
O termin municipal d'Elgoibar ye situau entre 100 y 864 metros d'altaria sobre lo livel d'a mar, a lo canto d'o río Deba, estando a una distancia de 64 km d'a ciudat de Sant Sabastián, a capital de Guipuzcua.
D'o suyo termin municipal fan parte os lugars d'Altzola, Arriaga, Sallobente-Ermuaran, Aiastia-San Migel, Idotorbe-San Pedro, Azkue-San Roke y Urruzuno.
Espans
Espans (Espans en occitán, Espas en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés de Gers, rechión d'Occitania, districto de Condòm y cantón de Gran Baish Armanhac.
A suya población ye de 124 habitants (1999) en una superficie de 15,13 km², con una densidat de población de 8,20 hab/km².
Laco Balaton
O Laco Balaton (en alemán Plattensee, en latín Lacus Pelso, en eslovaco Blatenské jazero) ye un laco d'augua dulza en a rechión transdanubiana d'Hongría. Ye lo laco mas gran d'Europa Central y un d'os prencipals destins turisticos d'a redolada. Lo río Zala proporciona a mayor afluencia d'augua a lo laco, y lo canalizau Sió ye lo solo desaugüe.
A rechión montanyosa d'a costa norte ye conoixida tanto per o suyo caracter historico como per estar una important rechión vinicola, mientres que a costa sud plana ye conoixida per as suyas ciudaz turisticas.
Miradors
Miradors (Miradors en occitán, Miradoux en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés de Gers, rechión d'Occitania, districto de Condòm y cantón de Leitora-Lomanha.
Divisions etnicas chodigas
thumb|220px|[[Rebe rezando]] As divisions etnicas chodigas fan referencia a las diferents comunidaz chodigas d'o mundo que pueden distinguir-sen dentro d'os pueblos de relichión chodiga. No totas as comunidaz chodigas comparten costumbres culturals, relichiosos, culinarios, lingüisticos, ecetra. Unas y atras amuestran diferencias locals y bellas formas d'interpretar bels preceptos.
Miradors
A suya población ye de 528 habitants (2007) en una superficie de 34,58 km², con una densidat de población de 15,27 hab/km².
Divisions etnicas chodigas
Dimpués de tornar d'o exilio en Babilonia en Tierra Santa i heba una diferenciación entre samaritanos y los que se consideroron a ellos mesmos los chodigos de verdat. thumb|260px|Muller [[Chodigos yemenins|chodiga yemenina]] En tiempos de l'Imperio Romano a diaspora chodiga de partiba en dos ambitos culturals: Diaspora occidental en l'Imperio Romano y Diaspora oriental en l'Imperio Persa Sasanida. En a Edat Meya la división prencipal yera entre chodigos de paises cristianos u europeus y chodigos de países musulmans. Los chodigos de países musulmans yeran mes lumerosos y i heba comunidaz d'orichen oriental chunto con comunidaz de l'antiga diaspora occidental d'Hispania y Africa. Una clasificación d'as comunidaz historicas de relichión chodiga puet estar:
Mike Portnoy
Michael Stephen "Mike" Portnoy (naixito de Long Beach, Nueva York o 20 d'abril de 1967) ye un batería estausunidense conoixito por estar o batería, y co-fundador d'o grupo de metal progresivo Dream Theater. Famoso por a suya habilidat tecnica, Portnoy ha ganato 23 vegatas o prestichioso premio d'a revista Modern Drummer. Amás ha estau co-productor d'os seis zaguers discos de Dream Theater chunto a o guitarrista John Petrucci, prencipiando con Metropolis Pt. 2: Scenes from a Memory. Dende o disco A Change of Seasons, Portnoy escribió una important cantidat d'as parolas d'as cancions de Dream Theater. Estió a segunda persona mas choven (dimpués de Neil Peart) en dentrar en o salón d'a fama de Modern Drummer's (con 37 anyos d'edat).
O 8 de setiembre de 2010, Portnoy anunció que deixaba Dream Theater. O batería citó as esferencias d'intreses como a razón ta a suya salita d'o grupo.
En l'anyo 2010 s'une a Avenged Sevenfold ta gravar con éls o suyo nuevo disco, "Nightmare", a on que reemplazó a o difunto batería, Jimmy "The Rev" Sullivan.
O 3 de febrero de 2011, Portnoy anunció que yera prencipiando un nuevo prochecto musical con o cantaire de Symphony X, Russell Allen.
Chuegos Olimpicos de l'Antigüidat
Los Chuegos Olimpicos de l'Antiguidat (griego antigo: Ὀλυμπιακοὶ Ἀγώνες, romanizau: olympiakoi agōnes) estioron una serie de competicions atleticas organizadas normalment cada quatro anyos en la ciudat de Olimpia en l'Antiga Grecia, a partir de l'anyo 776 aC dica l'anyo 393, y yeran disputadas per representants de diversas polis griegas.
O periodo de quatre anyos entre chuegos yera y ye conoxido encara hué como olimpiada, mientres la celebración d'a competición se promulgaba la ékécheiria u tregua olimpica, pa permitir a los atletas viachiar en condicions de seguranza dende las suyas ciudaz dica Olimpia.
Los zaguers Chuegos Olimpicos de l'Antiguidat se celebroron en l'anyo 393, quasi dotze sieglos dimpués d'os suyos comienzos. Dimpués de l'adopción d'o cristianismo como relichión oficial de l'Imperio Romano y con o Edicto de Tesalonica (27 de febrero de 380 dC) de l'emperador Teodosio I, qui prohibió tota celebración pagana, incluyius los Chuegos Olimpicos.
Santa Cruz de Bezana
Santa Cruz de Bezana ye un municipio d'a comunidat autonoma uniprovincial de Cantabria, Espanya. Fa parte d'a comarca de Santander.
A suya población ye de 11.279 habitants (2009) en una superficie de 17,2 km², con una densidat de población de 655,76 hab/km².
Toponimia
O toponimo Santa Cruz de Bezana fa referencia a lo lugar de Bezana. O toponimo Bezana presenta un sufixo de pertenencia -ana y, a l'igual que o toponimo alto-aragonés Vicién, deriva de l'antroponimo VET(T)IUS u BET(T)IUS.
Gorreta d'os Gavachos
A Gorreta d'os Gavachos (en castellano Gorreta de los Gabachos) ye una montanya pirenenca que se troba situada en a val d'Ansó, en os Pireneus d'Aragón, a 2.268 metros d'altaria.
Fa parti d'o Parque Natural d'as Vals Occidentals y administrativament d'o municipio d'Ansó.
Toponimia
Prene iste nombre por o suyo pareixiu con o tipo de sombrero que gosaban levar os franceses u, despectivament, "gavachos".
Sasal (Aísa)
Sasal yera un lugar despoblau aragonés d'a provincia de Uesca, pertenexient a o municipio d'Aísa, en a comarca d'a Chacetania.
Toponimia
Apareixe en 1041 como Sasale y Sasiella.
Anne Bancroft
Anne Bancroft (nombre artistico d'Anna Maria Louisa Italiano), naixita de Nueva York (Nueva York) o 17 de setiembre de 1931 y muerta en ixa mesma ciudat o 6 de chunio de 2005, estió una actriz estausunidense, activa en o cine estausunidense dende primerías d'os anyos 1950 y con cuantos premios recibitos mientres a suya carrera artistica.
D'entre a suya filmografía, se puet destacar bellunas d'as suyas cintas, como Demetrius and the Gladiators (1954, Delmer Daves), The Miracle Worker (1962, Arthur Penn), The Pumpkin Eater (1964, Jack Clayton), The Graduate (1967, Mike Nichols), Young Winston (1972, Richard Attenborough), The Prisoner of Second Avenue (1975, Melvin Frank), The Turning Point (1977, Herbert Ross), To Be or Not to Be (1983, Alan Johnson), Agnes of God (1985, Norman Jewison), 84 Charing Cross Road (1987, David Hugh Jones), u G.I. Jane (1997, Ridley Scott).
Premios
L'actriz Anne Bancroft recibió en 1962 un premio Oscar a la Millor Actriz por o suyo papel en a cinta The Miracle Worker, dirichita por Arthur Penn.
Goticismos en italiano
Los goticismos en italiano son elementos orichinaus en la luenga chermanica gotica y presents en esta luenga romance.
A zaguers de lo sieglo V la Peninsula Italiana heba caito en poder de los mercenarios chermans y Odoacro deposó a lo zaguer emperador d'Occident Romulo Augustulo. L'Imperio Romano d'Orient encara manteneba prou bien la suya integridat territorial y las estructuras de poder romanas, y en l'anyo 493 l'emperador Zenón ninvió a Italia un exercito formau en part por ostrogodos y mandau Teodorico lo Gran pa que restaurás l'orden romano. Teodorico lo Gran creyó a zaguers de lo sieglo V lo Reino Ostrogodo d'Italia, que duró dica l'anyo 553 con la reconquiesta bizantina dimpués de la guerra gotica. En lo Reino Ostrogodo d'Italia se respectó las instucions romanas pero los ostrogodos monopolizaban los puestos militars de responsabilidat.
La escaseza de goticismos en italiano amuestra la poca durada d'existencia de lo estau ostrogodo y tamién la separación d'ostrogodos y romanos, con permanencia d'una clase dirichent romana hostil desdenyosa de la presencia ostrogoda, d'un poder militar ostrogodo alleno a ella.
Toponimia
Los toponimos goticos d'Italia son quasi toz toponimos referents a nuclios de población u defensa, y pueden tener un etnonimo u antroponimo identificador.
Hi ha toponimos goticos con lo mesmo sufico -engo que s'ha feito productivo en castellano a traviés de lo gotico:
Fonetica
Se puede distinguir los goticismos de los chermanismos posteriors por no haber pasau por la segunda Lautverschiebung. Asinas, la mes gran part de las luengas galoitalicas amproron lo gotico *blauths como bioto, biot y biut, a diferencia de lo emilián bios, que lo fizo de lo longobardo *blauz, forma con segunda Lautverschiebung como l'alemán bloss.
Prepucio
thumb|300px|O prepucio proteche lo [[glande d'o pene y de normal se retraye mientres la erección.]]
Diocesi de Sigüenza-Guadalachara
A diocesi de Sigüenza-Guadalachara ye una diocesi con seu en Sigüenza (Guadalachara) y en Guadalachara. Ye sufragania de l'Archidiocesi de Toledo. Antigament se deciba "diocesi de Sigüenza".
Prepucio
O prepucio ye lo plegue de dople capa de teixiu muscular liso, vasos sanguinios, neuronas, piel y parti d'a bienza mucosa d'o pene que cubre y proteche lo glande. O prepucio ye mobil, pro elastico y actúa como un lubrificant natural. A caperucha d'o clitoris en as mullers ye embrionariament homologa a lo prepucio.
Diocesi de Sigüenza-Guadalachara
Historia
A diocesi de Sigüenza fue creyata poco dimpués d'a conquiesta de Calatayú, y o primer bispe, Bernal de Sigüenza fue consagrato o 26 d'aviento de 1121, actuando como prelato en mayo de 1122. En septiembre-octubre de 1136 un documento afirmaba que Calatayú, Penyalcázar, Olvega, Villafelich y Salas heban pertanyito a la ilesia de Sigüenza.
Prepucio
O prepucio d'os adultos gosa estar retráctil sobre lo glande. A cobertura d'o glande en estau bofo y erecto vareya seguntes a longaria d'o prepucio. Lo prepucio ye apegau a lo glande en naixer y, per un regular, no se puede retrayer en a nineza. A incapacidat pa retrayer o prepucio en a nineza no ha de considerar-se un problema de no estar que i haiga atros simptomas. A banda estriada altament inervada d'o pene se troba amán d'a punta d'o prepucio.
Diocesi de Sigüenza-Guadalachara
Historia
Dende 1136 dica o concordato de 1953 os bispes de Sigüenza teneban churisdicción en as poblacions aragonesas de Alconchel, Fariza, Bordalba, Cabrafuent, Embit de Fariza, Godollo, Mont-reyal de Fariza, Pozuel de Fariza, Sisamón y Torrefermosa, que heba conquiesto Alifonso lo Batallero entre os anyos 1120 y 1122. Dica o concilio de Burgos de 1136 tamién pertanyoron a la diocesi de Sigüenza las localidaz de Calatayú, Borobia, Penyalcázar, Olvega, Villafelich y Salas, que pasoron a la diocesi de Tarazona. Lo concilio de Burgos permitió que a diocesi de Sigüenza retenese as tierras de Fariza en Aragón y de Deza en l'actual Soria.
En 1955 se tornan a cambear as mugas diocesanas pa fer-las coincidir con as mugas provincials. A diocesi de Sigüenza cede l'arciprestato d'Ayllón, amplos territorios d'a provincia de Soria y l'aria de Fariza, y incorpora territorios d'a cuenca d'o Tacho, que perteneixeba a la diocesi de Cuenca y poblacions de La Campiña, L'Alcarria y la ciudat de Guadalachara, que pertanyeban a la archidiocesi de Toledo. Por Bula d'o Papa Chuan XXIII de 9 de marzo de 1959, pasa a denominar-se diocesi de Sigüenza-Guadalachara; a iglesia de Santa María de Guadalachara esdevién seu, (co-seu).
Santa María de Cayón
Santa María de Cayón ye un municipio d'a comunidat autonoma uniprovincial de Cantabria, Espanya. Fa parte d'a comarca d'as Vals Pasiegas.
A suya población ye de 9.167 habitants (2020) en una superficie de 48,23 km², con una densidat de población de 190,07 hab/km².
Cheografía
A localidat de Santa María de Cayón se troba situada a 96 metros d'altaria sobre lo livel d'a mar,
Prepucio
Lo prepucio puede quedar sucheto a una serie de condicions patolochicas. A mayoría d'as condicions son raras y se tractan facilment. En qualques casos, particularment en condicions cronicas, o tractamiento puede incluyir a circumcisión, un procedimiento en o que s'extirpa parcial u de tot o prepucio.
Rafael Anglés
Rafael Anglés Herrero, naixito de Ráfals (Matarranya, Aragón) en 1730 y muerto en Valencia (comarca de Valencia, País Valenciano) o 9 de febrero de 1816, estió un compositor y musico (organista) aragonés. En primeras estió mayestro de capiella en a Ilesia de Santa María la Mayor d'Alcanyiz (dica 1762) cuan esdevenió organista d'a Seu de Santa María de Valencia. En a suya faceta de compositor, as obras que se'n conservan son nomás que ta organo, estando en parte ineditas.
Saucelle
Saucelle ye un municipio d'a provincia de Salamanca, en a comunidat autonoma de Castiella y Leyón, Espanya. Fa parte d'a comarca d'a Ribera de Salamanca y d'o partiu chudicial de Vitigudino.
A suya población ye de 383 habitants (2012), en una superficie de 45,99 km² y una densidat de población de 8,33 hab/km².
O suyo territorio fa parte d'o Parque natural d'Arribes del Duero.
Cheografía
D'o suyo termin municipal fa parte o lugar de Salto de Saucelle.
Mugas
O termin municipal de Saucelle muga a o norte con Vilvestre; a o nord-este con Barruecopardo; a l'este con Saldeana; a o sudeste con Bermellar; a o sud con Hinojosa de Duero; a o sudueste con Hinojosa de Duero; a l'ueste con Freixo de Espada à Cinta (Portugal); y a o norueste con Freixo de Espada à Cinta (Portugal).
Richard Owen
Richard Owen, naixito de Lancaster (Lancastershire, Anglaterra, Reino Uniu) o 20 de chulio de 1804 y muerto en Londres (Reino Uniu) o 18 d'aviento de 1892, estió un biologo, zoologo, paleontologo y anatomista britanico.
Por as suyas investigacions y treballos recibió a Medalla d'a Royal Society (1846), a Medalla Copley (1851), a Medalla Clarke (1878) y a Medalla linneana (1888).
José Escosa
José Escosa Escosa, conoixiu esportivamente como Escosa y naixiu de Zaragoza en calendata desconoixida, ye un futbolista aragonés que chugó como devanter.
Pardina de Bataraguá
A pardina de Bataraguá ye actualment una pardina perteneixient a lo municipio de Chaca en a comarca d'a Chacetania (provincia de Uesca). A expleitación agricola yera construyita sobre un antigo nuclio medieval, hue Bataraguá ye albandonata.
Yera formata por dos casas prencipals y os suyos edificios segundarios y una ilesia paroquial d'orichen romanico (sieglo XII), con elementos posteriors d'os sieglos XVII y XVIII.
Cheografía
Bataraguá se troba situata a 650 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a 100 m d'a carretera que une Candarenas y Anzanigo.
World Athletics
World Athletics, d'antis de 2019 conoixita como Asociación Internacional de Federacions d'Atletismo (International Association of Athletics Federations u IAAF por as suyas sieglas en anglès), ye l'organo de gubierno de l'atletismo mundial. Actualmente y dende l'anyo 1993 a suya seu ye a Monaco.
Presidents
Lista de presidents dende o suyo establimiento :
Comunismo
thumb|right|A falz y o martiello, simbolos d'o comunismo.
O comunismo ye un sistema teorico d'organización social y un movimiento politico. Se basa en a propiedat colectiva d'os medios de producción. Como movimiento politico, o comunismo aspira a establir una sociedat sin de clases socials. O comunismo ye una fuerza politica important dende os comencipios d'o sieglo XX, por un regular ligata con as ideyas marxistas, encara que bi ha escuelas politicas no marxistas que tamién se consideran comunistas.
Bases ideyolochicas
O comunismo esfiende a conquista d'o poder por o proletariato (clase treballadera), a extinción por sí mesma d'a propiedat privata d'os medios de producción, y por lo tanto a desaparición d'as clases como categorías economicas, lo que, finalment, levaría a la extinción d'o Estato como ferramienta de dominación d'una clase sobre un atra.
Adoptó a bandera roya con una falz y un martiello cruzatos (simbolo d'a unión d'a clase treballadera y o campesinato), y dende o suyo orichen tenió caracter internacionalista, encara que o estalinismo recuperó o discurso nacionalista d'a "mai Rusia" antis d'a Segunda Guerra Mundial, a la que a propaganda sovietica dició "gran Guerra Patriotica".
Laco (desambigación)
Laco puet estar:
Juneda
Juneda ye un municipio catalán de la comarca de las Garrigas. La suya población ye de 3.342 habitants (2008), en una superficie de 47,35 km² y una densidat de población de 70,58 hab/km².
Mugas
Lo suyo termin muga con Les Borges Blanques.
Fuent de Campo
Fuent de Campo (oficialment, en castellano, «Fuendecampo») ye un lugar aragonés d'o municipio d'a Fueva, en a provincia de Uesca y comarca de Sobrarbe. A suya población ye de 32 habitants (2011 ).
O nuclio se troba formau de 6 casas, as 3 mas antigas en chunto con a ilesia forman un conchunto constructivo dificil de datar, caracterizau sobre tot por una vuelta triple de piedra que conecta os diferents edificios. As demés casas se troban esparzas, tan como bellas bordas y as naus d'as granchas de bestiar que son a industria d'o lugar, en dando-le a Fuent de Campo una disposición global de casar disperso. Se troba en o centro d'a plana agricola que ye o norte d'a Fueva, con as suyas casas a pocos metros d'o río d'a Nata.
Fuent de Campo con altros nuclios d'o norte d'a subcomarca de a Fueva, fayón parte d'o municipio de Toledo d'a Nata dica la suya absorción, en a decada d'os 60, por o municipio d'a Fueva. Fuent de Campo yera o mas gran d'os nuclios que integraban o Toledo, y lo mas baixo en altitut, por trobar-se ya en a plana de a Fueva.
Conducto eyaculador
thumb|300px|Os conductos eyaculadors (numero 11).
Os conductos eyaculadors son estructuras pareadas en l'anatomía masculina. Cada conducto eyaculador ye formau per a unión d'o conducto deferent con o conducto d'a vesicula seminal. Trascruzan a prostata y desembocan en a uretra per dencima d'o coliculo seminal. Mientres a echaculación, o semen pasa a traviés d'a glandula prostatica, ingresa a la uretra y sale d'o cuerpo a traviés d'o meato urinario.
Cabezo de Val Mayor
O cabezo de Val Mayor (en castellano Valmayor) ye un pueyo de 1.026 metros d'altaria situau en a provincia de Zaragoza. En a suya cima bi ha un vértiz cheodesico.
Dresde
Dresde (en alemán Dresden, prenunciau /ˈdʁeːsdᵊn/, en alto saxón Dräsdn, en sorbio Drježdźany) ye a capital d'o estau federau de Saxonia y, dimpués de Leipzig, a ciudat mas gran d'o estau. Ye situada sobre o río Elba.
A suya población ye de 529.781 habitants en una superficie de 328,31 km, con una densidat de población de 1.624 hab/km².
Alcaldes
Lista d'alcaldes democraticos dende 1945:
Pèiracava
Pèiracava (Pèiracava en occitán, Peyrecave en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés de Gers, rechión d'Occitania, districto de Condòm y cantón de Leitora-Lomanha.
Cantón de Chinevra
O cantón de Chinevra (en francoprovenzal cànton de Geneva) ye o mas occidental y chicot de tot os que forman Suiza. Ye formato por a ciudat de Chinevra y un chicot enclau a o canto d'o Laco Lemán, dentro d'o cantón de Vaud. Estió un d'os zaguers cantons en encorporar-se a la Confederación.
Lo Hogar
Lo Hogar (Lo Hogar en occitán, Le Houga en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés de Gers, rechión d'Occitania, districto de Condòm y cantón de Gran Baish Armanhac.
A suya población ye de 1.129 habitants (2007) en una superficie de 31,51 km², con una densidat de población de 35,83 hab/km².
Selachimorpha
Os Selachimorpha u Pleurotremata son un superorden d'a clase Chondrichthyes (peixes cartilachinosos), conoixitos como "tiburons". Son os Elasmobranquios que conservan a morfolochía hidrodinamica, ye dicir, fusiforme. As aberturas branquials, que son 5 a 7 pars se situan lateralment y as aletas peitorals no son guaire ixamplatas porque a traza de nadar d'os pleurotrematos ye con ondulacions d'o cuerpo y coda. A coda ye heterocerca. A boca ye ventral. Bellas especies son superpredadors en o medio marín con gran mida, belatras son especies chicotas. Son unas 280 especies y 80 cheneros agrupatos en 20 familias y 7 ordens.