cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Francisco Salamero Reymundo
Sobre el peculiarismo de l' hablla de Torres, n'i é molto expresiva la introducción que feba a'l suyo Léxico peculiar de Torres del Obispo (1991), anone la compara y delimita contra las demás habllas de la zona. El primer parrafo diu aixina:
En relación con la llengua, heba publicau bells articlos en revistas de filolochía y eba autor de dos vocabularios locals de la vall d'el Sarrón. En relación con la historia, una de las suyas grans pasions, eba autor de quatro llibros y coeditor de la reedición d'un quinto, y heba escrito articlos y textos pa numerosas publicacions.
Investigación y desenrrollo
O termin investigación y desenrollo, abreviau I+D u I&D, (en anglés: research and development, abreviau R&D), puede fer referencia, seguntes o contexto, a la investigación en sciencias aplicadas, u bien sciencia basica utilizada pa o desenrollo d'incheniería, que acaza con a unión de todas dos arias un incremento d'a innovación que conleve un augmento en as vendas d'as interpresas.
Un fuerte vinclo entre a investigación y desenrollo pa la investigación de sciencias aplicadas ye, por una banda, una nueva fuent d'ingresos pa os institutos d'as universidatz gracias a la cooperación con as interpresas, y, d'atra man, as interpresas veyen un futuro mas prometedor si s'implican en a investigación de forma contina.
Aleixandre VI
Rodrigo Llançol y de Borcha (Roderic Llançol i de Borja en catalán), esleito Papa con o nombre de Aleixandre VI (en latín Alexander VI, en italiano Alessandro VI), estió o 214eno Papa de Roma, dende l'11 d'agosto de 1492 dica a suya muerte o 18 d'agosto de 1503.
Yera naixito de Exativa (provincia de Valencia, capital d'a comarca de La Costera) l'1 de chinero 1431, y yera sobrino de o papa Calístro III (Alonso de Borja).
Rodrigo Borcha yera un hombre disoluto y un libertino impenitent y tenió quatro fillos de Vannozza Cattanei, noble mantovana:
62
Defuncions
60er
Masllorenç
Masllorenç ye un municipio catalán d'a Provincia de Tarragona, situata en o Baixo Penedés. A suya población ye de 517 habitants (2008), en una superficie de 6,55 km² y una densidat de 78,93 habitants/km².
Cap dera Picada
O Cap dera Picada (en francés pic de Pessó) ye un pico de 2.622 metros d'altaria situau en a cordelera d'o Pireneu, en a muga entre os municipios de Benás (Aragón) y Banyeras de Luixón (Occitania).
Solivella
Solivella ye un municipio catalán de la comarca de la Cuenca de Barberán. La suya población ye de 686 habitants (2007), en una superficie de 21,4 km² y una densidat de población de 32,06 hab/km².
Miranda d'Ebro
Miranda d'Ebro (en castellano Miranda de Ebro) ye una ciudat y municipio espanyola situada en a provincia de Burgos, comarca de l'Ebro y partiu chudicial d'Miranda d'Ebro (en ye la suya capital, en a comunidat autonoma de Castiella y Leyón.
Cheografía
A localidat de Miranda d'Ebro se troba situada a 471 metros d'altaria sobre lo livel d'a mar, a una distancia de 80 km d'a ciudat de Burgos, a capital d'a suya provincia, y de 323 km d'a ciudat de Madrit, a capital d'Espanya.
Ye trescruzada por o río Ebro.
Comprende o nuclio de población u lugar dito Valverde de Miranda.
Lista de ministros de Fomento d'Espanya
Ista ye a lista d'os ministros de Fomento d'Espanya, en qualsiquiera d'as suyas denominacions historicas (Obras Publicas, Urbanismo, Comunicacions, etc.) dende 1832 dica l'actualidat.
Velascálvaro
Velascálvaro ye un municipio d'a provincia de Valladolit, en a comunidat autonoma de Castiella y Leyón, Espanya. A suya población ye de 198 habitants (2007), en una superficie de 22,99 km² y una densidat de población de 8,61 hab/km².
Barca (Soria)
Barca ye un municipio castellan-leyonés, situato en a provincia de Soria, comarca d'Almazán y partiu chudicial d'Almazán.
A suya población ye de 113 habitants (2006), en una superficie de 44,98 km² y una densidat de población de 2,62 hab/km².
Cheografía
A localidat de Barca ye situata a 941 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 50 km d'a ciudat de Soria, a capital d'a suya provincia.
Cantón de Caraman
O cantón de Caraman (en occitán y en francés canton de Caraman) yera una división administrativa francesa situata en o departamento de l'Alta Garona, en a rechión d'Occitania, districto de Tolosa.
A suya población yera de 5.848 habitants (1999). En feba parte 19 comunas.
A capital d'o cantón yera a localidat de Caraman. L'actual Conseller cheneral d'o departamento yera Gilbert Hebrard.
Alta Austria
L'Alta Austria (en alemán Oberösterreich, en austro-bavaro Obaöstareich) ye un d'os nueu estatos d'Austria. A suya capital ye Linz, y atras ciudaz importants son Wels y Steyr. Tien mugas con Alemanya, a Republica Checa y os estatos austriacos de Baixa Austria, Estiria y Salzburgo. Con os suyos 11.980 km² y mas de 1,3 millons d'habitants ye o tercer estato d'Austria.
Divisions administrativas
Tradicionalment, se divide en cuatre partis, o Mühlviertel en o norte, o Innviertel en l'ueste, o Traunviertel en o sud y l'este y o Hausruckviertel. Mientres a parti a o norte d'o Danubio ye terreno montanyoso, a zona central ye mas agricola. O sud fa parte d'os Alpes. Administrativament, o estato ye dividido en 15 districtos (en alemán Bezirke), tres ciudaz estatutarias y 442 municipios.
SpaceX Starship
O sistema SpaceX Starship ye una nau espacial, de dos etapas a la orbita, completament reutilizable actualment en desembolique por a interpresa SpaceX dende 2012, como que un prochecto de vuelo espacial privau autofinanziau con a qual se pretende colonizar Marte, amás d'efectuar vuelos intercontinentals en tiempo record. .
Partis
O sistema SpaceX Starship tien dos partis:
Prebatinas
Dica que o sistema completo sía d'o tot listo se realizan quantas prebas con diversos prototipos.
Districto Central (Israel)
O Districto Central (en hebreu: מחוז המרכז‎‎, Mehoz HaMerkaz) ye un d'os seis districtos d'Israel, con una superficie de 1.293 km², con capital en Ramla.
Estaus d'Austria
Austria ye una republica federal que se divide en nueu estaus (Bundesland en singular, Bundesländer en plural, en alemán), cada un d'éls con o suyo propio gubierno central y a suya propia capital.
center|500px
Caballera
Caballera ye un lugar despoblau aragonés, en o municipio de Santa Llestra y Sant Quílez, comarca de Ribagorza y provincia de Uesca.
63
Defuncions
60er
Caballera
Se troba en a sierra de Campanué. Apareixe documentada por primera vegada en o sieglo XI ligada a o monesterio de Sant Martín.
En 1857 teneba 107 habitants. Fue albandonau en a decada de 1970.
Nueros
Nueros ye un lugar d'a provincia de Teruel, situato en o municipio de Calamocha. A suya población ye de 17 habitants (1991).
Toponimia
S'escribe Noros en o texto d'adchudicación de decimas e primicias de Remón de Castrocol (Texto adhibito a lo "Libro vermello de l'Archivo Colechial de Daroca").
Fórnols (desambigación)
Fórnols puet estar:
Cuenca Buena
Cuenca Buena (en castellano Cuencabuena) ye un lugar d'a provincia de Teruel, situato en o municipio de Calamocha. A suya población ye de 70 habitants (1991).
Giovanni di Bernardo Rucellai
Giovanni di Bernardo Rucellai (cal no confundir-lo con Giovanni di Paolo Rucellai), naixito de Florencia (Republica de Florencia, hue Italia) o 20 d'octubre de 1475 y muerto en Roma (Estatos Pontificios, hue Italia) o 3 d'abril de 1525, estió un escritor y dramaturgo italiano d'o Renaiximiento, fillo de l'humanista Bernardo Rucellai (yera asinas miembro d'a familia Rucellai) y d'a suya muller Nannina de Medici, chermana de Lorenzo de Medici (d'a familia Medici).
Macizo de Pocetz
O Macizo de Pocez u sierra de Lardana ye un macizo d'o Pireneu aragonés situau a o norte d'a provincia de Uesca en a muga entre as comarca de Sobrarbe y Ribagorza. O suyo cobalto ye a punta de Lardana con 3.375 m d'altaria.
En o macizos se i troban o glaciar de la Paúl con una amplaria de 12,4 ha y orientación NE y o glaciar de Lardana con 18,9 ha y orientación NO, amás bi ha más de 2.200 ibons y ibonetz.
Jèrriais
O jèrriais ye a variedat de l'idioma normando charrata en as Islas d'a Canal, mas que mas en a isla de Jèrri.
Vega de Valdetronco
Vega de Valdetronco ye un municipio d'a provincia de Valladolit, en a comunidat autonoma de Castiella y Leyón, Espanya. Fa parte d'a comarca de Montes Torozos.
A suya población ye de 138 habitants (2010), en una superficie de 17,48 km² y una densidat de población de 7,89 hab/km².
Cheografía
A localidat de Vega de Valdetronco se troba situata a 708 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 42 km d'a ciudat de Valladolit, a capital d'a suya provincia.
La Corona (Santa Llestra)
La Corona ye un lugar despoblau aragonés, en o municipio de Santa Llestra y Sant Quílez, comarca de Ribagorza y provincia de Uesca.
Sistema politico
Un sistema politico ye un sistema de politicas y gubierno. Se compara por un regular con o sistema legal, o sistema economico, o sistema cultural y atros sistemas socials. Manimenos, ista ye una Vista muit simplificada d'un sistema de categorías muitismo mas complexo que embreca custions como qui ha de tener l'autoridat y quala ha d'estar a influyencia d'o gubierno en a población y a economía.
O conchunto d'elementos que interactuan y son interrelacionaus recibe o nombre de sistema. Lo politico, d'atra man, s'asocia a l'actividat politica, ye decir lo vinclau a l'administración d'os temas publicos y a la chestión d'o Estau.
Tipos
Bi ha cuantos sistemas politicos diferents:
Sistemas electorals
Se conoixe como sistema electoral a o conchunto de prencipios, normas, regles y procedimientos tecnicos enlazaus entre ells, y legalment establius, por meyo d'os quals os electors expresan a suya voluntat politica en votos "no modificaus" que de vez se convierten en escanyos u poder publico.
Onda (Castellón)
Onda ye un municipio valenciano d'a provincia de Castellón, situato en a comarca d'a Plana Baixa y partiu chudicial de Nules.
A suya población ye de 24.140 habitants(2007), en una superficie de 108,84 km² con una densidat de 221,79 hab/km².
Cheografía
A localidat d'Onda ye situata a 192 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 22 km de Castellón de la Plana, a capital d'a suya provincia, y a 74 km de Valencia, a capital d'o País Valenciano.
Onda ye a o canto d'o río Sonella y por o suyo termin trescruza o río Millars. En iste zaguer río bi ha l'entibo de Sitjar.
Alcaldes
miniaturadeimagen|Santuario de Nuestra Señora de la Esperanza (Onda).
Molimentos
right|thumb|300px|[[Frontera d'a ilesia de l'Asunción d'Onda.]]
Connecticut
Connecticut (prenunciau ) ye uno d'os 50 estaus d'Estaus Unius, situau a l'ueste d'o país. A suya capital ye Hartford. A suya población ye de 3.565.287 habitants (estimación de 2019), en una superficie de 14.356 km² con una densidat de población de 283,88 hab/km².
Cheografía
Connecticut muga a o norte con Massachusetts; a l'este con Rhode Island; a o sud con o estuario de Long Island; y a l'ueste con Nueva York.
Luengache de programación Java
Java ye un luengache de programación creyato por James Gosling, Mike Sheridan y Patrick Naughton en chunio de 1991.
Ola mundo
Iste programa en Java s'escribe "Ola mundo":
Velilla
Velilla ye un municipio d'a provincia de Valladolit, en a comunidat autonoma de Castiella y Leyón, Espanya. A suya población ye de 135 habitants (2007), en una superficie de 19,99 km² y una densidat de población de 6,75 hab/km².
64
Defuncions
60er
Seuvalada
Seuvalada (Seuvalada en occitán, Sauvelade en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés de Pireneus Atlanticos, districto de Pau, cantón d'o Corazón de Biarn y rechión de Nueva Aquitania. A comuna yera parte de l'antiga provincia de Biarn.
A suya población ye de 221 habitants (1999) en una superficie de 11,86 km², con una densidat de población de 18,63 hab/km².
Senan
Senan ye un municipio catalán de la comarca de la Cuenca de Barberán. La suya población ye de 59 habitants (2008), en una superficie de 1,71 km² y una densidat de población de 5,04 hab/km².
Diplodocus
Diplodocus ye un chenero extincto de dinosaurio d'o clado d'os Sauropoda.
Iste chenero de dinosaurios vivió en lo que agora ye lo meyo ueste d'America d'o Norte, en zaguerías d'o periodo Churasico, fa entre 154 y 152 millons d'anyadas.
Os diplodocus yeran animals quadrupedos muit grans, de cuello luengo, con codas largas en forma de zurriaca. As suyas extremidatz anteriors yeran liucherament mas curtas que as zagueras, lo que resultaba en una postura mayorment horizontal. D. carnegii ye actualment un d'os dinosaurios mas largos conoixius a partir d'un escleto completo, con una longaria total de 24 a 26 metros. As estimacions de masa modernas pa D. carnegii han tendiu a estar en o rango de 12 a 14,8 toneladas metricas.
D. hallorum, conoixiu per restas parcials, yera encara mas gran.
Os primers fósils estioron descubiertos en 1877 per Samuel Wendell Williston. Lo nombre chenerico, cudiu per Othniel Charles Marsh en 1878, ye derivau d'o griego διπλόος (diploos) «dople» y δοκός (dokos) «biega».
Luengas semiticas occidentals
As luengas semiticas occidentals son un subgrupo important d'as luengas semiticas, chunto con as luengas semiticas orientals, l'atro subgrupo, seguntes as propuestas de lingüistas especialistas en as luengas semiticas como Robert Hetzron u John Huehnergard.
As luengas semiticas occidentals son a mayor parte d'as luengas semiticas: luengas etiopicas, luengas arabes d'o sud, arabe y luengas semiticas noroccidentals (ebreu, arameu y ugaritico).
Velliza
Velliza ye un municipio d'a provincia de Valladolit, en a comunidat autonoma de Castiella y Leyón, Espanya. A suya población ye de 136 habitants (2007), en una superficie de 22,67 km² y una densidat de población de 5,99 hab/km².
Stripes (cinta)
Stripes (títol orichinal en anglés, en aragonés Rayas, enguerada en Aragón con o títol en castellano de El pelotón chiflado, en aragonés O pelotón grillau) ye una cinta de cine estausunidense de l'anyo 1981 de comedia belica dirichida por Ivan Reitman seguntes un guiçon orichinal de Len Blum, Dan Goldberg y Harold Ramis, con una dirección de fotografía de Bill Butler, una banda sonora orichinal d'Elmer Bernstein, una producción cinematografica d'Ivan Reitman y Dan Goldberg ta la productora cinematografica Columbia Pictures y un elenco formau en os suyos papels principals por Bill Murray, Harold Ramis, Warren Oates, P. J. Soles, John Candy y John Larroquette.
A cinta s'ambienta en a epoca actual d'a cinta (1981) en Kentucky (Estaus Unius), Checoslovaquia (hue Republica Checa), Italia, Alemanya y Austria en os momentos finals d'a Guerra Fría y se rodó en Burbank, Los Angeles y Beverly Hills (California) y Kentucky. Conta las aventuras de John Winger, qui dimpués de perder o suyo treballo como taxista y la suya novia dedide alistar-se en l'exercito estausunidense y amás convence a lo suyo amigo ta que l'acompanye, fendo parte toz dos d'un pelotón de l'exercito bien complicau con o cualo farán o suyo periodo d'entrenamiento.
Chuegos Olimpicos d'hibierno de 1984
Os Chuegos Olimpicos d'hibierno de 1984, conoixitos tamién como XIV Chuegos Olimpicos d'hibierno, estioron os Chuegos Olimpicos d'hibierno celebratos en Sarajevo (Yugoslavia, hue Bosnia y Herzegovina), dende o 8 de febrero dica o 19 de febrero de 1984. I participoron 1.272 atletas (998 varons y 274 mullers) de 49 países.
Clube Desportivo Nacional
O Clube Desportivo Nacional ye un club de fútbol portugués, d'a ciudat de Funchal en as Madeira. Fue establito o 8 d'aviento de 1910 y chuga en a Liga Zon Sagres.
Estadio
A devantadera d'o Estádio da Madeira se fació en 2000.
thumb|center|250px|Estádio de Madeira (Funchal)
Cantón de Castanet Tolosan
O cantón de Castanet Tolosan (en occitán canton de Castanet Tolosan, en francés canton de Castanet-Tolosan) ye una división administrativa francesa situata en o departamento de l'Alta Garona, en a rechión d'Occitania, districto de Tolosa.
A suya población ye de 47.096 habitants (2019). En fan parte 15 comunas.
A capital d'o cantón ye a localidat de Castanet Tolosan.
Chudeolatín
O chudeolatín u La'az ye a variedat lingüistica charrata por as numerosas comunidaz chodigas presentes en tot l'Imperio Romano, pero sobretot en as comunidaz chodigas d'a peninsula italica y d'a Galia transalpina.
Llorenç del Penedès
Llorenç del Penedès ye un municipio catalán d'a Provincia de Tarragona, situata en o Baixo Penedés. A suya población ye de 2.157 habitants (2008), en una superficie de 4,64 km² y una densidat de 464,87 habitants/km².
Macizo de Camachibosa
O macizo de Camachibosa (en francés massif du Vignemale) ye o quarto macizo más alto d'os Pireneus y remata en a punda de Camachibosa (3.298 m).
Situau en a muga entre Aragón y Francia, ye amás, por l'amplaria d'os suyos glaciars, o segundo macizo glacial más important d'o Pireneu dimpués d'o macizo de la Maladeta.
Etimolochía
Seguntes William Dennis Elcock o nombre d'ista montanya significaría literalment "garra chibosa". A parola cama < "GAMBA" ye todavía emplegada en aragonés, no pa referir-se a la 'garra', sino como o nombre d'una parti de l'aladro.
Topografía
A versant occitana d'o macizo ye situada en o departamento d'os Altos Pireneus, entre Cautarès y Gavarnía, districto d'Argelèrs de Gasòst en o Parque Nacional d'os Pireneus. A versant aragonesa, en o sud, s'incluye en a Reserva d'a Biosfera d'Ordesa-Camachibosa, en o municipio de Torla-Ordesa.
Sant Quirze del Vallès
Sant Quirze del Vallès (Sant Quirze del Vallès en catalán y oficialment, San Quirico de Tarrasa en castellano) ye un municipio catalán situato en a comarca d'o Vallés Occidental y provincia de Barcelona.
A suya población ye de 18.462 habitants (2009), en una superficie de 14,27 km² con una densidat de población de 1.293,76 hab/km².
Macizo de Camachibosa
Cheolochía
thumb|250px|O macizo de Camachibosa dende a val d'Osso. A estructura d'o macizo ye particuliar, con o glaciar d'Osso sensiblement horizontal y rodiau por una corona de cimas d'altarias superiors a os 3.000 m. Iste glaciar encara tien, enta l'este y a val d'Osso, una corta luenga glaciar, y ye a sola d'os Pireneus en poseyer una. A o norte, as paretz calcarias prou endrezadas se devantan de 600 a 900 m sobre o glaciar deras Oletas de Gauba. Ye igualment sobre ista cota a on se troba o cuello de Gaube, d'orichen glacial. Istas paretz contienen chicotz glaciars segundarios como os de Petita Vinhamala, dominau por una cascada de seracs d'o glaciar deras Oletas y, a o norueste d'a punda de Camachibosa, o chicot glaciar de ro Clot de ra Fuent. A o sudueste, en a versant aragonesa, as cinglas d'entre 1.000 y 1.200 m d'altaria, y a o sud, pueyos y vals dominan l'alta val de l'Ara.
Sant Quirze del Vallès
Cheografía
A localidat de Sant Quirze del Vallès se troba situata a 188 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 25 km d'a ciudat de Barcelona, a capital d'a suya provincia y de Catalunya.
D'o suyo termin municipal fan parte os lugars de Can Casablanques, Can Pallars i Can Llobateres, El Castellet, Colònia Castelltort, Les Fonts, Mas Duran, El Poble-sec, Los Rosales, Sant Quirze Jardí, Sant Quirze del Vallès, Vall Suau i Can Feliu y Vallès Parc.
Mugas
O termin municipal de Sant Quirze del Vallès muga a o norte con Terrassa y Sabadell; a l'este con Sabadell; a o sud con Cerdanyola del Vallès y Sant Cugat del Vallés; y a l'ueste con Terrassa y Rubí.
Ventosa de la Cuesta
Ventosa de la Cuesta ye un municipio d'a provincia de Valladolit, en a comunidat autonoma de Castiella y Leyón, Espanya. A suya población ye de 141 habitants (2007), en una superficie de 15 km² y una densidat de población de 9,4 hab/km².
Luengache de programación Ruby
thumb|Logo d'o luengache de programación Ruby. Ruby ye un luengache de programación creyato por Yukihiro Matsumoto en 1995.
Ola mundo
Iste programa en Ruby s'escribe "Ola mundo":
Savallà del Comtat
Savallà del Comtat ye un municipio catalán de la comarca de la Cuenca de Barberán. La suya población ye de 72 habitants (2004), en una superficie de 14,8 km² y una densidat de población de 4,86 hab/km².
D'o suyo termin municipal fa parte o lugar de Segura.
Viana de Cega
Viana de Cega ye un municipio d'a provincia de Valladolit, en a comunidat autonoma de Castiella y Leyón, Espanya. A suya población ye de 1864 habitants (2007), en una superficie de 18,00 km² y una densidat de población de 103,55 hab/km².
Benimarfull
Benimarfull (Benimarfull en catalán y oficialment; Benimarfull en castellano) ye un municipio valenciano, situato en a comarca d'o condau, provincia d'Alicant y partiu chudicial d'Alcoi.
A suya población ye de 414 habitants (2010) en una superficie de 5,60 km², con una densidat de población de 73,93 hab/km².
Cheografía
A localidat de Benimarfull se troba situata a 416 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 8,2 km d'a ciudat de Cocentaina, a capital d'a suya comarca, de 74,1 km d'a ciudat d'Alicant, a capital d'a suya provincia, y a 100 km d'a ciudat de Valencia, a capital d'o País Valenciano.
Sarral
Sarral ye un municipio catalán de la comarca de la Cuenca de Barberán. La suya población ye de 1.596 habitants (2006), en una superficie de 52,39 km² y una densidat de población de 30,46 hab/km².
Sinyoría de Bresse
A sinyoría de Bresse (en arpitán Brêsse) estió una churisdicción feudal de Borgonya, que surtió en o sieglo XI. Dende o suyo orichen apareixe unita a la sinyoría de Bugey. Pasó (chunto a Baugé) a Saboya (por matrimonio) en 1272 (de dreito a la muerte d'a zaguera sinyora en 1294) y perteneixió a Saboya dica 1601 en que estió cedita a Francia por o Tractau de Paz de León del Roine.
L·l
A ĿL u ele cheminada (en minusclas ŀl y foneticament /ɫː/) ye un "grupo de letras modificau" que se fa servir en l'aragonés belsetán y o catalán pa representar o soniu d'a l|ele doble (en realidat, dos sonius: [l.l]), pronunciau en dos silabas diferents. La pronunciación d'o digrafo s'ha relaxau muito y s'han castellanizau as parolas en que se feba servir.
Escritura
A escritura correcta d'iste digrafo ye a correspondient a l'uso d'o punto volau (·) entre as dos eles. As escrituras l.l u l-l se consideran incorrectas. En informatica, a traza correcta sería emplegar o caracter unicode correspondient, ye decir Ŀ (U+013F representau  en HTML) pa a mayuscla y ŀ (U+0140 representau   en HTML) pa a minuscla. Manimenos, a dificultat d'usar istos caracters fa que se gose emplegar o caracter · (U+00B7 representato  u   en HTML) entre dos eles. Sí que se considera incorrecto l'uso d'o caracter • (U+2022  u   en HTML) ya que se considera poco estetico y ye reservau a la función de deseparación de listas.
Seguntes a normativa ortografica, en caso d'haber-se de dividir una parola en dos ringleras diferents, o guionet se mete en substitución d'o punto.
65
Defuncions
60er
L·l
En aragonés
En aragonés nomás s'emplega en o belsetán y ye en decadencia en a resta de parlas centrals. Se representa con a secuencia grafica <ŀl>, ta diferenciar-la d'o fonema lateral palatal sonoro /ʎ/, representau por <ll>: beŀla (['bel la]), payeŀla ([pa 'yel la]).
En catalán
En catalán balear, a on ye un rasgo fuerte y caracteristico, se diz parlar bleda o feito de deixar de pronunciar-la. As secesionistas Normes del Puig refusan iste digrafo, encara que no ye cierto que en valenciano no se prenuncie u a o menos no menos que en o catalán oriental.
En catalán, o soniu que representa no ye exclusivo d'iste digrafo sino que, por eixemplo, tamién se troba en o digrafo tl en parolas com atleta.
Seu d'o Salvador de Zaragoza
A Seu d'o Salvador de Zaragoza u más conoixita simplament con o nombre de Seo ye una d'as dos seus metropolitanas de Zaragoza, chunto con a basilica y seu d'o Pilar.
Construita en o mesmo puesto a on que d'antis más se trobaba o foro romano de Caesaraugusta y más tardi a mezquita mayor de Saraqusta, d'a quala encara se'n conserva o minaret. L'edificio prencipió a construir-se en o sieglo XII en estilo romanico integrato en a mezquita y ha tenito a-saber-las reformas y ampliacions dica l'anyo 1704 quan se remata la suya torre con un chapitel barroco.
Actualment a Seo ye una ilesia de cinco naus y seis trampos acubillatos por una vuelta de crucería que tien a mesma altaria, lo que fa que a forma d'a ilesia pareixca quadrata. En a cabecera se situgan dos absides (d'os cinco que bi heba orichinalment) y, en o canto d'a epistola, sobre dos d'os desapareixitos, se construyó a sacristia. En o extremo d'o canto d'o evanchelio se fació a «parroquieta» con a sepoltura de Lope de Luna.
A estructura d'as naus se refirma con os contrafuertes caracteristicos d'o gotico tardano (y no con arbotants que ye más habitual en o estilo gotico clasico) que son tancatos con muros formando capiellas interiors.
O material emplegato en a suya construcción ye sobretot o ladriello, habitual en l'arquitectura aragonesa.
Las Eras
Las Eras (en castellano Laseras) ye un lugar despoblau aragonés, en o municipio de Santa Llestra y Sant Quílez, comarca de Ribagorza y provincia de Uesca.
Arcipestrau Gran Vía
L'arcipestrau Gran Vía ye un arcipestrau de l'archidiocesi de Zaragoza que incluye 9 parroquias situadas en a ciudat de Zaragoza.
Parroquias
Perteneixen a l'arcipestrau Centro as siguients parroquias:
Anxelu
Ángel Menéndez Blanco, conoixito como Anxelu, (Viḷḷayana, Ḷḷena, 1 de marzo de 1899 - †Xixón, 5 de febrero de 1987) estió un poeta y monologuista asturiano que escribiba en asturiano.
Oliniás
Oliniás ye un lugar despoblau aragonés, en o municipio de Santa Llestra y Sant Quílez, comarca de Ribagorza y provincia de Uesca.
Gran Londres
O Gran Londres (en anglés Greater London) ye a subdivisión administrativa de mayor ran de Londres, Anglaterra. L'aria administrativa fue creyata en 1965 y encluye amás d'a Ciudat de Londres os atros 32 districtos de Londres. Amás d'estar una d'as rechions d'Anglaterra tamién ye un d'os condaus cerimonials fueras d'o districto d'a Ciudat de Londres que forma un condau por sí mesmo. O Gran Londres ye a rechión con mayor renda per capita d'o Reino Uniu.
Ocupa un aria de 1.579 km² y teneba una población estimata de 7.512.400 habitants en l'anyo 2006. Muga con os condaus d'Essex y Hertfordshire en l'Este d'Anglaterra, y Buckinghamshire, Berkshire, Surrey y Kent en o Sudeste d'Anglaterra.
Klezmer-loxn
O klezmer-loxn (en yiddisch; Luenga musical) ye un dialecto amortato d'o yiddisch. Yera un argot emplegato por os musicos chodigos viachers, conoixitos como klezmers, en a Europa de l'Este a prencipios d'o sieglo XX.
Yera yiddisch con palabras de muitos atros idiomas europeus.
Montignac
Montignac puet estar:
66
Defuncions
60er
Sergio Leone
Sergio Leone, naixito de Roma (Italia) o 3 de chinero de 1929 y muerto tamién en Roma o 30 d'abril de 1989, estió un director cinematografico, actor, productor y guionista italiano, muit conoixito por os suyos spaghetti western, estando asinas uno d'os directors más conoixitos d'a Historia d'o cine. Yera fillo d'o pionero d'o cine italiano Vincenzo Leone y de l'actriz d'o cine mudo Edvige Valcarenghi (Bice Waleran).
Primeras anyadas
Sergio Leone naixió en a ciudat de Roma, fillo d'o director cinematografico Vincenzo Leone (Roberto Roberti) y de l'actriz Edvige Valcarenghi (Bice Waleran), que heba estato actriz de cine mudo. Sindembargo, o suyo pai chocó con Benito Mussolini quan iste le demanó a suya opinión sobre un guión cinematografico que o dictador heba escrito y o pai de Sergio Leone li donó a suya autentica opinión, de raso negativa, rematando asinas a suya carrera cinematografica.
Sergio Leone dentó muit chóven en o mundo d'o cine, y con 20 anyadas estió ya actor y asistent de director en a pelicula Ladri di biciclette, de Vittorio de Sica (1948), ta treballar luego en as prencipals produccions cinematograficas estausunidenses en Europa luego d'a Segunda Guerra Mundial, como Quo vadis?, de Mervyn LeRoy (1951), Helen of Troy, de Robert Wise (1956), Ben-Hur, de William Wyler (1959) u The Nun's Story, de Fred Zinnemann (1959).
La suya gran oportunidat, que estió l'alazetz d'a suya carrera cinematografica posterior, fue quan se li ufrió en 1959 substituyir a o director Mario Bonnard, que yera malauto, en o rodache d'a pelicula Gli ultimi giorni di Pompei, a on treballó con actors consagratos como Steve Reeves, Christine Kaufmann u mesmo Fernando Rey, encara que luego o suyo nombre no apareixió en os tetulos de creditos d'a pelicula, atribuita nomás a Bonnard.
Sindembargo, se li ufrió luego dirichir a pelicula Il colosso di Rodi (1961), que estió a suya primera labor oficial como director, y dimpués tamién substituyó a Robert Aldrich en a dirección d'a pelicula Sodom and Gomorrah, a on sí que apareixió con o suyo nombre en o tetulos de credito.
A consagración
Asinas prencipió una carrera cinematografica muit personal, explorando o mundo d'o western y estando o creyador d'un subchenero nuevo, clamato peyorativament spaghetti western, en referencia a la cocina italiana, encara que luego superó ista connotación negativa. O spaghetti western teneba bellos elementos clau, fonamentals ta o suyo esito: a musica d'Ennio Morricone (amigo d'a infancia de Sergio Leone) y a fuerza interpretativa d'un allora chóven actor estausunidense, Clint Eastwood, que en ixas envueltas yera un actor semi-desconoixito.
Con rodaches feitos en as rechions diserticas de Tabernas, en a provincia d'Almería, en Andalucía, Leone, Morricone y Eastwood facioron una trilochía que revitalizó o western en os anyos 1960: Per un pugno di dollari (1964), con Marianne Koch, Gian Maria Volontè y Wolfgang Lukschy; Per qualche dollaro in più (1965), con Lee van Cleef, Gian Maria Volontè, Mara Krupp y Klaus Kinski; y Il buono, il brutto, il cattivo (1966), con Eli Wallach, Lee van Cleef y Aldo Giuffrè. Ista trilochía ye considerata como una d'a prencipals obras d'o western, encara que o subchero luego decheneró con produccions europeas de baixo presupuesto de serie B d'atros directors filmatas a sobén tamién en Almería.
Cantón de Frontonh
O cantón de Frontonh (en occitán canton de Frontonh, en francés canton de Fronton) yera una división administrativa francesa situata en o departamento de l'Alta Garona, en a rechión d'Occitania, districto de Tolosa.
A suya población yera de 31.045 habitants (1999). En feban parte 16 comunas.
A capital d'o cantón yera a localidat de Frontonh. L'actual Conseller cheneral d'o departamento yera Louis Bonhomme.
Bellvei
Bellvei ye un municipio catalán d'a provincia de Tarragona, situato en a comarca d'o Baixo Penedés.
A suya población ye de 1.985 habitants (2008), en una superficie de 8,27 km² y una densidat de población de 240,02 habitants/km².
Cheografía
A localidat de Bellvei se troba situada a 108 metros d'altaria sobre o livel d'a mar.
Sercué
Sercué ye un lugar d'o municipio de Fanlo, en a provincia de Uesca. Actualment no tien habitants.
Toponimia
Ye un caso de toponimo con terminación -ué que indica pertenencia, dezaga de l'antroponimo SIRICUS (documentato en Bologne) u SIRICCO (documentato en Aquitania).
Fiestas
thumb|250px|left|O pontet que endreita ta lo lugar per l'alto d'o [[Barranco d'Aso.]]
Villabaruz de Campos
Villabaruz de Campos ye un municipio d'a provincia de Valladolit, en a comunidat autonoma de Castiella y Leyón, Espanya. A suya población ye de 43 habitants (2007), en una superficie de 16,79 km² y una densidat de población de 2,56 hab/km².
Jesús Moncada
Jesús Moncada Estruga (Mequinenza, 1941 - Barcelona, 2005) estió un escritor y traductor aragonés en luenga catalana.
Biografía
Moncada naixió en Mequinenza, lugar de parla catalana d'a comarca d'a Cinca Baixa, en Zaragoza, un 1 d'aviento de 1941. Ixe paisache estariba con os anyos o escenario a on que iban a trascorrer as suyas obras, ricas en lexico local.
Considerato un d'os autors mes importants d'a literatura contemporania en catalán, a obra de Moncada ye estata reconoixita per a critica y ganadera de diversos premios y destincions. Ye igualment un d'os autors d'a literatura en catalán mes tradueitos. Una d'as suyas obras prencipals, Camí de sirga ("Camín de sirga"), ye tradueita ta mes de quince idiomas, d'entre élls l'aragonés.
En a suya faceta de traductor, Moncada abocó enta o catalán muitas obras d'a literatura francesa, d'autors tan diversos como Jules Verne, Alexandre Dumas, Guillaume Apollinaire u Boris Vian. Emplegó pseudonimos ta muitas d'as suyas traduccions.
Poco antis d'a suya muerte, Moncada recebiba o Premio d'as Letras Aragonesas 2004 en Teruel. O churato l'heba trigato ''perque tota la suya obra literaria succede en Aragón, os suyos personaches, os suyos paisaches, y tamién o suyo mundo imachinario mantién o reflexo fidel d'a suya tierra d'orichen. Mesmo fendo uso d'una luenga minoritaria, ha conseguito que as suyas obras sigan tradueitas ta infinidat d'idiomas y son conoixitas en o mundo entero".
Santa Coloma de Queralt
Santa Coloma de Queralt ye un municipio catalán de la comarca de la Cuenca de Barberán. La suya población ye de 3.128 habitants (2008), en una superficie de 33,86 km² y una densidat de población de 92,38 hab/km².
Tres Mojones (sierra d'Exulve)
Tres Mojones ye un mont de 1.618 metros d'altaria situau en a provincia de Teruel, en a sierra d'Exulve. En a suya cima bi ha un vértiz cheodesico.
Tres Mojones y lo Cabezo Majalinos representan un releu residual de mes de 100 m sobre la superficie d'erosión fundamental de lo Mioceno superior, que ye a bells 1.500 m d'altaria.
COBOL
miniaturadeimagen|COBOL programa informatico COBOL (acrónimo de COmmon Business-Oriented Language, Luengache Común Orientau a Negocios) ye un luengache de programación que estió creyau en mayo de 1959 con l'obchectivo de creyar un luengache de programación universal que podese estar usau en qualsiquier ordinador.
Ola mundo
Iste programa en Cobol s'escribe "Ola mundo":
Vièla Segura
A suya población ye de 364 habitants (1999) en una superficie de 14,31 km², con una densidat de población de 25,44 hab/km².
Demografía
2007: población provisional seguntes o INSEE.
Villabrágima
Villabrágima ye un municipio d'a provincia de Valladolit, en a comunidat autonoma de Castiella y Leyón, Espanya. A suya población ye de 1136 habitants (2007), en una superficie de 67,07 km² y una densidat de población de 16,93 hab/km².
Charolés
Charolés (en francés Charolais, en francoprovenzal Charolês) ye una rechión de Francia, clamata asinas por a ciudat de Charolles, y situata hue en o departamento de Saona y Loira en Borgonya.
O condau de Charolés estió conquerito por o duque Felipe II de Borgonya en 1390. En 1477 o condau paso a mans d'os Habsburgo. Dende allora fació parte d'o Franco Condau, posesions d'o Reino d'Espanya, dica 1761 cuan Loís XIV lo retornó a o Reino de Francia.
Aoraki
L'Aoraki (en maorí Aoraki u Aorangi, en anglés Mount Cook) ye a montanya mas alta de Nueva Zelanda. A suya altaria ye rechistrada dende 2014 como de 3.724 m, una mica menos que l'anterior de 3.764 m d'aviento de 1991, debiu a erosión por esbalzadas. Se trona en os Alpes d'o Sud, una cordelera que recorre toda a largaria d'a Isla d'o Sud. Popular destín turistico, ye tamién un reuto ta muitos escaladors. L'Aoraki consiste en tres tucas, que son de sud a norte o Low Peak (3593 m), o Middle Peak (3717 m) y o High Peak. O pico se troba una mica a o sud y a l'este d'a divisoria entre as dos versants d'os Alpes d'o Sud, con o glaciar Tasman a l'este y o glaciar Hooker a o sudueste.
Localización
O mont ye situau en l'extremo norte d'a sierra de Kirikirikatata u d'o Mont Cook, a on se troba con a división entre versants, formando un macizo entre a val de Hooker a o sudueste y a val de Tasman a l'este d'o mont. Istas dos vals constituyen os dos puntos dende a on ye mas accesible tener una anvista de l'Aoraki. Bi ha un puesto en plega a la fin d'a Hooker Valley Track situau a nomás 10 km d'o pico que ofreixe unas impresionants vistas de tot o conchunto.
O lugar de Mount Cook Village, tamién conixiu como "Aoraki / Mount Cook", ye un centro turistico y campo base ta puyar a o mont. Se troba a 7 km de l'extremo d'o glaciar Tasman y a 15 km a o sud d'a tuca d'o mont Cook.
En os días claros, l'Aoraki ye visible dende puestos d'a costa ueste como Greymouth, que ye a bells 150 kilometros de distancia, y dende a mayoría de puntos d'a carretera estatal 80 arredol d'o laco Pukaki y a carretera estatal 6 a o sud d'o laco Pukaki. A cresta quasi horizontal que conecta as tres tucas d'o mont fa una distintiva forma de bloque quan s'alufra dende l'este u l'ueste. Un atro puesto d'anvista popular ye dende o laco Matheson en a costa ueste, dito "l'anvista d'as anvistas", a on en días claros, os picos de l'Aoraki y o mont Tasman se reflectan en o laco Matheson.
Parroquia de Sant Chuan d'el Puent
Historia
Estió creyada con a ordinación concedida lo 4 de chinero de 1311 por rei Chaime II d'Aragón.
Pinar
250px|right|thumb|Pinar natural en lo [[Paisache Protechito d'os Pinars de Rodeno|rodeno de la Serranía d'Albarrazín.]] Un pinar ye una formación vechetal de pins, tanto selvas naturals como plantacions (pinars de repoblación).
Etimolochía
250px|thumb|right|[[Envista de la valle de Pineta.]] La palabra pinar ye un derivau de pin(o) por sufixación con -ar. Se documenta en aragonés medieval y en las parlas alto-aragonesas dende Ansó dica Benás.
La toponimia alto-aragonesa amuestra una forma sufixada con -eta/-eda (Pineta, Pineda), que deriva de lo plural neutro PINETA de lo latín PINETUM, (que tamién tiene continación en lo microtoponimo benasquesa Pinedo). D'haber existiu tals denominacions continadoras de las latinas en aragonés antigo, estas formas serían preliterarias y no s'emplegaban en la scripta aragonesa.
Pinars naturals
En la depresión d'Ebro, Prepireneu y Sistema Iberico de clima mediterranio bi ha pinars mediterranios de pin borde (Pinus halepensis), que encara que sigan naturals han estau favoreixius por l'hombre a costa de los carrascals. En la cuenca de l'Aínsa bi ha pinars de pin borde en carasols de zonas submediterranias.
Los pinars de Pinus nigra son presents sobre suelos basicos en lo piso supramediterranio. Sobre suelos acidos u silicios de rodeno bi ha pinars de Pinus pinaster. A vegadas han estau favoreixius por l'hombre a costa de los caixigars.
En lo piso oromediterranio de lo Sistema Iberico bi ha pinars de pin royo Pinus sylvestris, que tamién se troba en lo piso montán de los Pireneus. En lo macizo de Chabalambre y en las serranías d'Albarrazín y Gúdar bi ha (pinars de pin royo con sabina chaparra).
Los pinars de Pinus uncinata se troban en lo piso subalpín de los Pireneus y como relictos en lo piso oromediterranio de bella sierra de lo Sistema Iberico como la sierra de Mont Negro.
Toponimia
Son toponimos y microtoponimos relacionaus con los pinars:
ALGOL
ALGOL (acrónimo d'as parolas anglesas Algorithmic Language (luengache algoritmico)) ye un luengache de programación muit popular en as universidaz entre as anyadas 1960, pero no plegó a emplegar como luengache d'utilización comercial.
Manimenos, ALGOL influyó fundament en quantos luengaches posteriors que sí aconsiguioron gran difusión, como que Pascal, C y Ada.
Ola mundo
Iste programa en ALGOL s'escribe "Ola mundo":
1962
Atros países
thumb|250px|O conservador Australiano [[Steve Irwin, naixita o 22 de febrero de 1962.]]
Chunio
right|thumb|250px|A cantaire y actriz Estausunidense [[Paula Abdul, naixita o 19 de chunio de 1962.]]
Chulio
right|thumb|250px|O actor y productor estausunidense [[Tom Cruise, naixito o 3 de chulio de 1962.]]
Aviento
right|thumb|250px|L'actor britanico [[Ralph Fiennes, naixito o 22 d'aviento de 1962.]]
Cruz negra de Veruela
A Cruz negra de Veruela u tamién clamada Cruz de Bécquer ye una cruz de termin que serviba pa mugar a churisdicción eclesiastica d'o monesterio de Veruela.
Campionato d'o Mundo d'Atletismo de 2019
O Campionato d'o Mundo d'Atletismo de 2019, fue a XVII edición d'o Campionato d'o Mundo d'Atletismo y se celebró en a ciudat qatarina de Doha dende o 28 de setiembre dica o 6 d'octubre de 2019 en o Khalifa Stadium, estió organizau por a IAAF y a Federacíon de Qatar d'Atletismo.
Proceso de selección d'a seu
Estioron candidatas pa estar a seu d'os Campionato d'o Mundo d'atletismo tres ciudaz; Barcelona, Eugene y Doha, estando ista zaguera esleida ta organizar-los. Ista elección fue criticada por directivos, atletas y medios de comunicación de bells paises, unos creyeban que Qatar ofreció incentivos monetarios extras ilegalment, atros que as altas temperaturas d'o clima desertico d'o país faran que peligre a salut d'os esportistas partecipants, y que a organización difuera d'o periodo de verano de l'hemisferio norte fara que os atletas tiengan problemas de organización por alterar a suya temporada atletica, amás de criticar a poca tradición atletica d'o país.
Cruz negra de Veruela
A los suyos pietz gosaba asperar totas as tardis o poeta Bécquer a lo chinet que le trayeba los periodicos de Madrit. Amás a cruz le serviba d'inspiración pa las suyas obras.
En agosto de 2007 estió danyada per la caita d'un urmo negro.
thumb|A cruz negra dibuixada por [[Valeriano Domínguez Bécquer en o sieglo XIX.]]
Baixa Austria
A Baixa Austria (en alemán Niederösterreich; en austro-bavaro Niadaöstareich) ye un d'os nueu estatos federatos en que se divide Austria. Tien o suyo propio gubierno central. Tien una población d'1.545.804 habitants, numero una mica inferior a la población de Viena, y a suya capital ye Sankt Pölten dende 1986.
Aire
thumb|200px|Composición de l'atmosfera terrestre. Se diz aire a la disolución de gases que constituye l'atmosfera terrestre, que permaneixen adintro d'a planeta Tierra por acción d'a fuerza de gravedat. L'aire ye esencial pa la vida en a planeta y transparent a simple vista.
Baixa Austria
A mas de tener a capital federal rodiata en a suya parti centro-oriental, o estato tien mugas con a Republica Checa a o norte y Eslovaquia a o norueste, amás d'os estatos austriacos d'Estiria a o sud y l'Alta Austria a l'ueste.
Os suyos 19.174 km² de superficie lo fan o mayor estato d'o país.
Aire
Ye una mezcla de gases en proporcions licherament variables, composau por 21% de oxicheno, 78% de nitrocheno, 0,89% de gases nobles, 0,1% d'agua y chicotas cantidatz d'atros gases. L'aire tamién contiene una cantidad variable de vapor d'agua, en promedio arredol d'un 1 % a o livel d'a mar y d'o 0.4 % en toda l'atmosfera.
Propiedatz fisicas
Nota: Valors a 1 atm (1.01325×105 Pa).
Mikhail Bakunin
Mihaíl Alexandrovich Bakunin (Михаил Александрович Бакунин en ruso y alfabeto cirilico) (Pryamukhino, Imperio Ruso, 31 de mayo de 1814 - † Berna, Suiza, 1 de chulio de 1876) estió un conoixito anarquista ruso contemporáneo de Karl Marx. Ye o miembro mas conoixito d'a primera cheneración d'anarquistas. Ye considerato uno d'os "pais de l'anarquismo", drento d'o cual esfendió a tesi colectivista.
Rocafort de Queralt
Rocafort de Queralt ye un municipio catalán de la comarca de la Cuenca de Barberán. La suya población ye de 244 habitants (2011), en una superficie de 8,48 km² y una densidat de población de 28,77 hab/km².
Cofia d'armar
200px|thumb|right A cofia d'armar yera una cofia que se feba servir en a Edat Meya pa evitar que o monyo s'enreligase en as mallas de l'almófar y que estas mallas no rozasen a la pelleta. S'esferenciaba d'as mallas civils en que precisaba d'un acolchamiento. As cofias d'armar son mencionatas en os "inventarios aragoneses".
Club Atlético de Madrid
O Club Atlético de Madrid ye un club de fútbol espanyol d'a ciutat de Madrit, fundau o 25 d'abril de 1902. En l'anyada 2022/23 chuga actualment en a Primera División espanyola de fútbol.
Plantilla 2019/2020
Equipo tecnico:
AWK
AWK ye un luengache de programación disenyau ta procesar datos basaus en texto, ya sían fichers u fluxos de datos. Estió creyato en l'interpresa Bell Labs en 1977 y o nombre AWK deriva d'as inicials d'os apellidos d'os suyos autors: Alfred Aho, Peter Weinberger, y Brian Kernighan.
Ola mundo
Iste programa en AWK s'escribe "Ola mundo":
Fuent Pudia (paúl de Pedrola)
A Fuent Pudia (transcrito como Fuempudia en a cartografía oficial) ye una chicorrona paúl que se troba en a val d'el Bayo (en o termin municipal de Pedrola).
Situada a uns 330 metros d'altaria y tien una superficie de 0.84 hectarias. Sirve de refuchio a cuantas especies de fauna en una zona d'entorno estepario.
Antis mas bi heba una pardina, actualment deshabitada, an treballaban obrers d'os duques de Villafermosa. En 1930 viviban astí siet personas.
En a suya redolada bi hai cuantos naixeders, denominaus "minas de Fuempudia", que dan orichen a la paúl y que dica la construcción d'a Canal Imperial d'Aragón yeran a prencipal fuent de suministro d'augua pa Pedrola.
Toponimia
Se fa mención d'a paúl de Fuent Pudia de Pedrola en a carta de población atorgada por lo monesterio de Veruela a los habitadors de Pozuelo d'Aragón (1245).
Ken Robinson
200px|miniaturadeimagen|dreita|Ken Robinson Ken Robinson (Liverpool, Inglaterra, 4 de marzo de 1950) ye un educador, escritor y conferencista britanico. Doctor por a Universidat de Londres, investigador sobre l'aplicación d'o teatro en a educación. Robinson ye considerau un expierto en afers relacionaus con a creyatividat, a calidat de l'amostranza, a innovación y os recursos humans. A causa d'a relevancia d'a suya actividat en os campos mencionaus, especialment en relación a la necesidat d'incorporar clases d'arte a o currículum escolar, estió nombrau sir por a reina d'Inglaterra, Isabel II en 2003.
Biografía
Ken estió un d'os siet fillos que tenioron Ethel y James Robinson. Con quatro anyos contrayió poliomielitis.
Entre tres anyos chugó a la pilota y asistió a l'antiga escuela de Liverpool pa posteriorment seguir educando-se en l'instituto en Cheshire dica 1968. Dimpués d'a suya educación basica decidió inscribir-se en a Universidat de Leeds an que se formó en anglés y drama. Dimpués de rematar o suyo grau se matriculó en a Universidat de Londres an que, a os 31 anyos d'edat, remató a suya tesi doctoral sobre as posibilidatz d'o drama y o teatro en a educación.
Robinson ye un brillant conferenciant. Actualment vive en Los Angeles, California con a suya muller, lady Therese Robinson y os suyos dos fillos James y Kate. Vida profesional
Dende 1989 dica 2001 estió profesor d'educación artistica y portavoz d'o departamento d'educación artistica en a Universidat de Warwick. Paralelament, tamién estió encargau d'as investigacions pa o desembolique d'a Facultat d'Educación en a quala treballaba. A istos cargos cal adhibir os de Director de estudios de grau en l'instituto Warwick pa la educación, Director d'o programa de postgrau en educación artistica y estudios culturals, y Director d'a unidat pa la investigación en educación, cultura y as artes, mas conoixida por as suyas siglas en anglés, URECA.