cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Cobeja
Cheografía
A localidat de Cobeja se troba situata a 504 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 29 km d'a ciudat de Toledo, a capital d'a suya provincia.
Forcallo
miniaturadeimagen|252x252px|[[L'Aiguabarreig|Forcallo de l'Ebro, Segre y Cinca en Mequinenza.]] Un forcallo ye una confluencia de ríos u camins. En camins se refiere sobre tot a bifurcacions. Un terreno entre os dos cursos d'augua cerca d'o forcallo puet tener una denominación toponimica de "Tramasaguas" (Inter Ambas Aquae en latín).
A palabra "forcallo" se troba a sobén en a toponimia aragonesa, sobre tot en a microtoponimia, plegando a la macrotoponimia (Forcallo en o Campo de Daroca). A creyencia popular a vegadas asocia os toponimos Forcallo con antigas forcas pa enforcar. En l'aragonés d'as comunidaz aragonesas yera forcacho, y s'escribiba forcaio, forcayo u forcaxo.
Referencias
thumb|250px|right|Forcallo de l'afluyent [[Río Ruvubu|Ruvubu con o río principal Kagera en Africa Oriental.]]
Almarza
Almarza ye un municipio castellanoleyonés, situato en a provincia de Soria. A suya población ye de 637 habitants (2006), en una superficie de 101,13 km² y una densidat de población de 6,03 hab/km².
Illescas
Illescas ye un municipio d'a provincia de Toledo, en a comunidat autonoma de Castiella-La Mancha, Espanya. A suya población ye de habitants, en una superficie de 57,35  km² y una densidat de población de 0 hab/km².
Lista de partius politicos d'Azerbaichán
Lista de partius politicos d'Azerbaichán.
O sistema de gubierno d'Azerbaichán ye un sistema de partiu dominant con un sistema presidencialista. O Yeni Azərbaycan Partiyası (Partiu Nuevo Azerbaichán) domina a politica d'o país y ye o gubierno dende 1993.
Ernst Lindemann
Ernst Lindemann, naixito d'Altenkirchen (Imperio Alemán, hue Renania-Palatinato en Alemanya) o 28 de marzo de 1894 y muerto en l'Oceano Atlantico o 27 de mayo de 1941 mientres a Cazata d'o Bismarck, estió un marino y militar alemán, activo dende 1913 dica a suya muerte, que sirvió a l'Imperio Alemán, a la Republica de Weimar y a o Tercer Reich, plegando dica o ran de Kapitän zur See.
Con l'Armada d'o suyo país, prenió parte en a Primera Guerra Mundial (destacando a operación Albion en a mar Baltica), en a Guerra Civil espanyola y en a Segunda Guerra Mundial. En ista zaguera, luitó en a batalla d'o estreito de Dinamarca y tamién en a cazata d'o Bismarck cuan mandaba l'Acuirazau Bismarck, acción en a cual morió luitando contra os Aliaus, cuan istos fundioron o suyo vaixiello.
Tiki Gelana
Tiki Gelana, naixita de Bekoji (Etiopia) o 22 d'octubre de 1987, ye una atleta hue retirata que yera especialista en prebas de meya y luenga distancia d'Etiopia.
Partecipó en os Chuegos Olimpicos de Londres 2012 en a preba de maratón estando campiona con una marca de 2h23'07" que ye l'actual récord olimpico d'a preba. Entre as suyas victorias bi ha de destacar as de a maratón d'Amsterdam en 2011 y a maratón de Rotterdam en 2012, a on fació a suya millor marca y récord d'Etiopia.
O tío suyo Gezahegne Abera estió tamién campión olimpico y d'o mundo de maratón.
Bekoji, a ciudat a on ella naixió, ye conoixita como a ciudat d'os corredors, por os muitos corredors importants naixitos d'ella.
As Penyas de Riglos
As Penyas de Riglos (Las Peñas de Riglos en castellano) ye un municipio d'a provincia de Uesca, situato n a comarca d'a Plana de Uesca. A suya población ye de habitants en una superficie de 234,9 km² y una densidat de población de 0 hab/km².
La Ròca d'Òssa
La Ròca d'Òssa (La Ròca d'Òssa en occitán, Larroque-sur-l'Osse en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés de Gers, rechión d'Occitania, districto de Condòm y cantón d'Armanhac-Tenarèsa.
A suya población ye de 226 habitants (1999) en una superficie de 15,07 km², con una densidat de población de 15,00 hab/km².
García Sánchez III de Navarra
Oríchens familiars
García Sánchez I yera o tercer fillo (o primer fillo yera Remiro, encara que fillo ilechitimo) de Sancho O Mayor de Navarra y de Munia Mayor Sánchez, filla de Sancho Garcés de Castiella.
O suyo reinau
En 1037 García Sánchez aduyó a su chermano Ferrando I de Castiella a redotar a Bermudo III de Leyón, cunyato de Ferrando, en a batalla de Tamarón, a on morió Bermudo, o zaguer descendient d'o lechendario Don Pelayo. Dimpués d'a redota y muerte de Bermudo, os dos chermans se repartioron o suyo reino: Ferrando s'apoderó d'o reino de Leyón y García Sánchez ixampló o suyo reino dica Cantabria, con o País Basco.
En 1043 García Sánchez redotó en a batalla de Tudela a su chermanastro Remiro I d'Aragón, y o reino d'Aragón perdió bels territorios occidentals, ceditos a o reino de Navarra.
Antiparte, en 1045 conquerió Calagorra, en A Riocha, ixamplando o suyo reino enta lo sud, aprofitando a febleza d'os reinos de taifas dimpués de desfer-se o Califato de Cordoba, arredol de 1010.
Matrimonios y fillos
En 1038 García Sánchez casó con Estefanía de Foix, filla de Bernat Rocher de Foix, conte de Foix y Coserán, y Garsenda, contesa de Bigorra. Estefanía yera viuda d'o suyo primer matrimonio y teneba una filla clamata Constanza. Tenioron 9 fillos:
García Sánchez tenió tamién dos fillos bordes:
Prosa
A prosa en escritura ye l'uso d'o lenguache que s'oposa a lo verso. As parolas s'agrupan sin de seguir as leis d'a metrica, sino que imitan o fluxo d'o discurso oral. Ye a traza mas natural d'escribir, por ixo amás d'a literatura, apareixe en os medios de comunicación, avisos, leis y atros documentos. A tamas d'iste caracter mas amanato a la parla, estió lo zaguer estilo literario en apareixer, ya que os primers escritos literarios emplegaban o verso chusto ta marcar o caracter artistico y facilitar a suya memorización.
Tradicionalment, a narrativa s'asocia a la prosa, pero puet haber-ie poemas narrativos y textos en prosa de caracter no narrativo, como lo ensayo, a descripción, ecetra. por tanto ye incorrecto considerar a prosa como un gran chenero literario.
La Cellera de Ter
La Cellera de Ter ye un municipio catalán situau en a comarca d'a Selva, provincia de Chirona y partiu chudicial de Blanes.
A suya población ye de 2.186 habitants (2009), en una superficie de 14,63 km² con una densidat de población de 149,42 hab/km².
Muros de Nalón
Muros de Nalón ye un concello d'a comunidat autonoma uniprovincial d'o asturiano, situau en a comarca d'Avilés y partiu chudicial de Pravia. A suya capital ye lo lugar de Muros, en a parroquia de Muros.
A suya población ye de 1.938 habitants (2011) en una superficie de 8,09 km², con una densidat de población de 239,56 hab/km².
Luengas y parlas
En Muros de Nalón se charra l'astur-leyonés, en grau abanzau de substitución por part de l'idioma castellano. A parla astur-leyonesa de Muros de Nalón se clasifica en l'astur-leyonés occidental, a on s'incluye l'asturiano occidental. A parla de Muros de Nalón fa part de l'aria A chunto con as parlas de Candamu y Grau.
Parroquias
O concello de Muros de Nalón ye dividiu en 2 parroquias:
Mugas
O suyo termin municipal muga a lo norte con a mar Cantabrica, a l'este con Sotu'l Barcu, a lo sud con Pravia y a l'ueste con Cuideiru.
Río Asabón
O río Asabón ye un río afluent por a dreita d'o río Galligo. Recorre as comarcas aragonesas de Cinco Villas, Chacetania y Plana de Uesca.
Cheografía
Naixe en a collada de Xavierre, amán d'a localidat de Longars, sobre os 1000 metros. Tien un recorriu de bells 22 kilometros, recibindo l'augua de quantos barrancos como o de Gabás, que baixa dende o puerto de Santa Barbara. Dimpués de pasar por a localidat de Salinas de Chaca, desemboca en l'entibo d'a Penya.
Osor
Osor ye un municipio catalán situau en a comarca d'a Selva, provincia de Chirona y partiu chudicial de Blanes.
A suya población ye de 354 habitants (2009), en una superficie de 52,62 km² con una densidat de población de 6,73 hab/km².
Mandil
thumb|right|250px|Un mandil. O mandil (de l'arabe mandil y iste d'o latín < MANTELLU "manto") u devantal  ye una pieza de ropa de fayena que s'emplega pa guardar y protecher a ropa que se lieva debaixo contra las tacas y atros desperfectos. De regular va ligau arredol d'o cuello y a cintura, tot quedando por debant d'o cuerpo.
Imáchens
Chent con mandils:
Las Ventas de Retamosa
Las Ventas de Retamosa ye un municipio d'a provincia de Toledo, en a comunidat autonoma de Castiella-La Mancha, Espanya. A suya población ye de habitants, en una superficie de 35,1  km² y una densidat de población de 0 hab/km².
Bolhon
Bolhon (Bolhon en occitán, Bouillon en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés de Pireneus Atlanticos, districto de Pau, cantón d'Artics y País de Seuvèstre y rechión de Nueva Aquitania. A comuna yera parte de l'antiga provincia de Biarn.
A suya población ye de 98 habitants (1999) en una superficie de 3,27 km², con una densidat de población de 29,97 hab/km².
Demografía
2005: población provisional seguntes o INSEE (fuent: INSEE).
Tierras Altas (Soria)
Tierras Altas, Tierras Altas y Valles del Ter u Tierras Altas y El Valle ye una comarca d'a provincia de Soria (Castiella y Leyón, Espanya), situata en o norte d'a provincia.
Canyardo
Canyardo ye un lugar aragonés d'a provincia de Uesca situato en o municipio de Samianigo, en a comarca de l'Alto Galligo.
Cheografía
O lugar de Canyardo ye situato a 1.062 metros d'altaria sobre o livel d'a mar.
Historia
Seguntes Agustín Ubieto Arteta, a primera zita d'o lugar ye en 1091, recullita en a obra de María Pilar Jerez Martín Documentación particular pinatese de 1063 a 1095 (treballo de licenciatura en a Facultat de Filolosofía y Letras d'a Universidat de Valencia, curso 1959-1960), y documenta as formas Canyardo, Cangardo, Canarda, Camiardo y Caynardo.
Lienda d'o barco de moros
Diz a leyenda que una tardi los habitants de Matidero y Canyardo observoron que lo sol s'enfoscó a causa d'un gran barco con una tripulación de moros y moras volaba per l'alto d'as suyas capezas.
Molimentos
A Ilesia de Sant Martín de Canyardo, una ilesia d'o sieglos XVI-XVIII adedicada a Sant Martín, que ye la ilesia parroquial d'o lugar y que hue se troba en runas. Ye un edificio de nomás que una sola nau en mampostería con tres trampos y con vuelta de canyón; en o trampo central a cada canto bi ha una capiella lateral con poca fondaria en o muro.
Silván de Tella
O Silván de Tella u Silván de la Penya ye un personache de mito popular en as valles de Sobrarbe que habitaba en a redolada de Tella y as suyas aldeyas, por aon furtaba uellas y atros animals que devoraba dimpués. Se le describe como un chigant, y viviba en una espluga que encara existe en alto en o forato d'as Devotas, entre Tella y Bielsa.
Iba siempre puerco y con o pelo y a barba estrazaus. Se vestiba con os pellizos que les rancaba a os animals que comeba, y feba tal pudor que denguno lo quereba tener cerca. Tamién yera a-saber lo fiero. En cheneral, tot lo malo lo teneba o Silván.
Marieta
Diz que una vegada mientres rondiaba a las uellas, s'enamoró d'una pastoreta de Tella que se deciba Marieta. Una día la raptó y la zarró en a espluga aon viviba. De nueitz la obligaba a que le pintinás y le matás os piollos y liendres, y asinas pilló lo costumbre de dormir-se o chigant.
Viyendo que d'ixa traza iba a escapar, Marieta s'enfurnó un buen plan pa fuir: una nueit, entre que pintinaba a Silván, este s'endurmió como feba a sobén y ella se desligó lo mandil y, sacando-se-lo cutio-cutio, posó la cabeza de Silván sobre una piedra y brincó a-escape.
A lo rato, Silván que se dispierta y vei que Marieta no ye. Encarranyau sale d'a espluga y comienza a encorrer-la cara ta'l lugar clamando:
Una atra versión diz que clamaba:
Marieta adubió la casa d'uns familiars y o Silván no la tornó a viyer.
Muerte
Dimpués de la fuida de Marieta, a Silván siempre lo vieban mocho y ensupinau, arrocengando una tal tristura y falta d'esmo que a garra pastor de la valle se le podeba escapar una cosa: yera o momento de rematar-lo.
Y asinas lo fizon, que un día plenón un caldero con leit enverenada con calso y le'n deixón en a bordeta de Viturián que i hai a las afueras, en o camín de la losa de Lavasar. Silván, que yera laminero y le feba buen goi la leit, le pregunta a un nino si se'n puede gosar fiar y o zagal, que iba alicionau, contesta que sí, que yera que heba pariu una vaca y en sobraba muta en casa, de leit, y que por ixo le'n heban deixau en o caldero pa él.
A l'atro día o Silván chaceba muerto en a suya espluga.
Johann Ludwig Bach
Johann Ludwig Bach, naixito de Thal, (Sacro Imperio Romano Chermanico, hue Eisenach en Turinchia, Alemanya) o 4 de febrero de 1677 y muerto en Meiningen, (Sacro Imperio Romano Chermanico, hue Turinchia, Alemanya) l'1 de mayo de 1731, estió un compositor y vriolinista alemán d'o Barroco. Primo segundo de Johann Sebastian Bach, se creye que bella obra atribuita a iste zaguero ye en realidat obra de Johann Ludwig Bach.
Kötü Kedi Şerafettin
Kötü Kedi Şerafettin (títol orichinal en turco, Bad Cat en anglés) ye una cinta turca de cine d'animación, cine de comedia y cine d'acción de l'anyo 2016, dirichita por Mehmet Kurtuluş y Ayşe Ünal. Os autors d'o suyo guión estioron Levent Kazak y Bülent Üstün, basando-se en una historieta de Bülent Üstün.
Club Deportivo Brea
170px|right|thumb|Anterior escudo d'o club.
Estadio
O club chuga os suyos partidos en o Campo Municipal de Fútbol Piedrabuena, que ye de hierba natural y tien capacidat ta 900 espectadors.
Bartolomé Juan Leonardo de Argensola
Bartolomé Juan Leonardo de Argensola u Bartolomé Leonardo de Argensola, naixito de Balbastro (Semontano de Balbastro) o 26 d'agosto de 1562 y muerto en Zaragoza (Comarca de Zaragoza) o 4 de febrero de 1631, estió un escritor, poeta y historiador aragonés en castellano, chermano de Lupercio Leonardo de Argensola. Estudiant de Dreito Canonico en a Universidat de Salamanca, treballó dimpués en Nápols ta o visorrei d'o reino de Nápols. Nombrato Cronista d'o Reino d'Aragón substituyindo a su chermano cuan morió.
Prostata
thumb|300px|A prostata (en color roya).
A prostata ye un organo glandular de l'aparato reproductor masculín en a gran mayoría de mamifers. Iste organo funciona como una vuixiga secundaria que exerce presión pa que lo semen sía forachitau per l'uretra enta l'exterior; tamién tien a capacidat de trancar o paso d'a vuixiga pa impedir que ista libere lo suyo conteniu mientres o coito.
A prostata se connecta con os testiclos per os conductos deferents.
A parola prostata proviene d'o griego antigo προστάτης (prostátēs) que significa o que ye debant, protector u guardián.
Patrick Stewart
Patrick Stewart, naixito de Mirfield (Yorkshire de l'Ueste, Anglaterra) o 13 de chulio de 1940, ye un actor britanico, activo en o cine britanico (y dimpués en o cine internacional) dende zaguerías d'os anyos 1950, con cuantos premios recibitos mientres a suya carrera cinematografica. D'entre as suyas cintas y series de televisión, se puet citar I, Claudius (1976, serie), Star Trek: The Next Generation (serie, a suya interpretación mas conoixita internacionalment), u The Lion in Winter (2003, cinta d'Andrei Konchalovsky).
Lominchar
Lominchar ye un municipio d'a provincia de Toledo, en a comunidat autonoma de Castiella-La Mancha, Espanya. A suya población ye de habitants, en una superficie de 22,26  km² y una densidat de población de 0 hab/km².
Auguapleve
L'auguapleve ye un fenomeno natural en que l'augua caye dende una paret en forma de gotas. Esto forma una chicota val bien fresca y con muita variedat de flora y fauna, en contraste con o clima calido d'a redolada. Os auguapleves mas conoixius son o d'Anento y o d'Arguilai. L'auguapleve d'Anento ye declarau Puesto d'Interés Cheolochico per o Gubierno d'Aragón.
Formación
A paret ye formata por calsina, y l'augua ye d'afloramientos subterranios, que ha formau relieves karsticos, incluyendo-ie cuevas.
Flora y fauna
En os auguapleves se puet trobar flora tipica de puestos mas humedos, como falagueras u molsas.
Aeropuerto de Beauvais Tillé
L'aeropuerto de Beauvais Tillé ye un aeropuerto situato a 3'5 kilometros de Beauvais (Oise, Picardía) y a 80 kilometros d'a ciudat de París, en a rechión francesa de Picardía. Ye o deceno aeropuerto francés en trafico aerio. Tien una terminal de pasachers y dos pistas d'aterrizache.
Ferdinando (satelite)
Ferdinando ye un satelite d'Urano. Estió descubierto en 2003 por Matthew J. Holman, John J. Kavelaars, Dan Milisavljevic y Brett J. Gladman.
Entibo d'a Penya
L'entibo d'a Penya ye un entibo aragonés situau en a comarca d'a Plana de Uesca que tién mas de cient anyatas y ye o segundo mas antigo d'Aragón. Reculle as auguas d'o río Galligo y d'o suyo afluent o río Asabón. Se troba adentro d'o termin municipal d'as Penyas de Riglos.
Latrás
Latrás ye un lugar aragonés d'a provincia de Uesca situato en o municipio de Samianigo, en a comarca de l'Alto Galligo. Dende lo punto d'anvista eclesiastico, pende de l'arcipestrau de Samianigo en a diocesi de Chaca, que fa parte de l'archidiocesi de Pamplona.
A suya población ye de 13 habitants (2016).
Cheografía
Latrás ye situato a 720 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 47 km de Uesca, a capital d'a suya provincia.
Molimentos
A Ilesia de Santa Catarina de Latrás, una ilesia d'os sieglos XVII-XVIII adedicada a Santa Catarina, que ye la ilesia parroquial d'o lugar.
31 de marzo
Defuncions
right|thumb|150px|O mariscal sovietico [[Semion Timoshenko, qui morió o 31 de marzo de 1970.]]
Ficción
thumb|150px|[[Alicia en o país d'as marabillas, una obra de ficción.]] A ficción ye a creyación de mundos y historias imachinarias a partir de l'arte, mas que mas a literatura. Istos mundos tienen os suyos propios personaches y reglas, si bien siempre tienen una conexión con a realidat, ya sía porque en prenen bels elementos de referencia u porque la contradicen. S'oposa a los cheneros no ficticios, como lo ensayo u os de periodismo, encara que bellas corrients filosoficas reclamen que tot ye en cierta mesura ficción, ya que no existe a obchectividat en a entrepitación u bella cosa externa a la mente (ideyalismo radical).
Guant de boxeyar
thumb|Guants de boxeyo. O guant de boxeyar ye o guant normativo que usan os boxiadors ta reducir o periglo d'as punyadas. O suyo peso se mide en onzas.
Susqueda
Susqueda ye un municipio catalán situau en a comarca d'a Selva, provincia de Leida y partiu chudicial de Blanes.
A suya población ye de 130 habitants (2009), en una superficie de 50,53 km² con una densidat de población de 2,57 hab/km².
Robert Altman
Robert Bernard Altman, naixito de Kansas City (Missouri, Estaus Unius) o 20 de febrero de 1925 y muerto en West Hollywood (California, Estaus Unius) o 20 de noviembre de 2006, estió un destacato director cinematografico y guionista estausunidense, activo en o cine estausunidense dende meyatos d'os anyos 1940 y con quantos premios recibitos mientres a suya carrera cinematografica.
Negación en francés
A negación en o francés presenta uns cuantos aspectos sintacticos que incluyen l'uso d'adverbios que presentan colocacions y combinacions que los fan esdevenir locucions adverbials. A forma mes basica de negación se fa con a locución formada por os adverbios ne y pas.
Robert Altman
D'entre a suya filmografía, se puet destacar a suya dirección en bellas cintas como MASH (1970, con Donald Sutherland, Elliott Gould, Tom Skerritt, Sally Kellerman y Robert Duvall), Nashville (1975, con Ned Beatty, Ronee Blakley, Keith Carradine, Geraldine Chaplin, Henry Gibson, Michael Murphy y Lily Tomlin), A Wedding (1978, con Desi Arnaz Jr., Carol Burnett, Geraldine Chaplin, Howard Duff, Mia Farrow y Lillian Gish), The Player (1992, con Tim Robbins, Greta Scacchi, Fred Ward, Whoopi Goldberg, Peter Gallagher y Brion James), Short Cuts (1993, con Matthew Modine, Julianne Moore, Fred Ward, Anne Archer, Jennifer Jason Leigh, Robert Downey Jr, Jack Lemmon, Buck Henry y Lily Tomlin), Kansas City (1996, con Jennifer Jason Leigh, Miranda Richardson, Harry Belafonte y Steve Buscemi), u Gosford Park (2001, con Eileen Atkins, Alan Bates, Charles Dance, Stephen Fry, Michael Gambon, Richard E. Grant, Derek Jacobi, Kelly Macdonald, Helen Mirren, Jeremy Northam, Clive Owen, Ryan Philippe, Maggie Smith, Kristin Scott Thomas y Emily Watson).
Negación en francés
As locucions adverbials de negación gosan posar-se con o primer elemento debant d'o verbo y o segundo elemento dezaga. En formas verbals composadas u pasivas o segundo elemento va entre o verbo auxiliar u principal y o participio.
Os articlos partitivos du, de la y des son substuitos por de en a negación de toz os verbos de fueras d'o verbo être.
Ne...pas
A locución adverbial ne....pas ye a negación simple. L'adverbio pas provién d'o latín PASSU y existe tamién en aragonés, pero o suyo uso ye diferent. En aragonés a locución adverbial no...pas se fa servir como intensificadora d'a negación, y no s'usa d'una traza obligatoria en as negacions basicas como en francés.
Ne...pas encore
A locución adverbial ne...pas encore ye a negación de déjà ("ya") si indica un matiz de intención de fer la ideya que se niega haber feito.
Ne...jamais
A locución adverbial ne...jamais ye a negación de quelquefois ("qualque vegada", "bella vegada") y de déjà ("ya") pero sin matiz d'intención. Tamién puet estar a negación de toujours ("siempre") si indica una constumbre u habito y no un cambio.
Ne...rien
A locucion adverbial ne...rien ye a negación de quelque chose ("qualque cosa", "bella cosa") u de tout ("tot").
Si se troba en o encomenzamiento d'a frase seguida de l'adverbio de negación ne, ye incompatible con a presencia de pas.
Ne...personne
Si se troba en o encomenzamiento d'a frase seguida de l'adverbio de negación ne, ye incompatible con a presencia de pas.
Ne...plus
A locución adverbial ne...plus ye a negación de encore ("encara"). Tamién puet estar a negación de toujours ("siempre") si indica un cambio y no un habito.
Ne...aucun, ne...aucune
A locución adverbial ne...aucune ye a negación de un, une ("un(o)", "una"), que tamién se puet fer como ne...pas de.
Ni...ni
A forma ni...ni sirve pa fer a negación de dos elementos devez que en a expresión afirmativa contraposada van con a conchunción y:
Chillarón de Cuenca
Chillarón de Cuenca ye un municipio castellanomanchego, situato en a provincia de Cuenca. A suya población yera de 569 habitants en o 2013, en una superficie de 39,41 km² y una densidat de población de 14,43 hab/km².
Negación en francés
Sans
Tenemos as formas sans...ni y sans....et sans:
Ne...que
A locución ne...que expresa a restricción (se diz restrictiva u exceptiva), y significa "solament".
Gérard Depardieu
Gérard Xavier Marcel Depardieu, conoixito artisticament como Gerard Deparidieu, naixito de Châteauroux (Indre) o 27 d'aviento de 1948, y un actor, director cinematografico y productor cinematografico francés, activo en o cine francés y dimpués en o cine internacional dende primerías d'os anyos 1970, con cuantos premios recibitos mientres a suya carrera cinematografica.
D'entre as suyas muitas cintas, se puet destacar Les Valseuses (1972, Bertrand Blier), Vincent, François, Paul... et les autres (1974, Claude Sautet), Sept morts sud ordonnance (1975, Jacques Rouffio), Novecento (1976, Bernardo Bertolucci), Buffet froid (1979, Bertrand Blier), Le dernier métro (1980, François Truffaut), Le Choix des armes (1981, Alain Corneau), La Chèvre (1981, Francis Veber), Le Retour de Martin Guerre (1982, Daniel Vigne), Danton (1983, Andrzej Wajda), Jean de Florette (1986, Claude Berri), Cyrano de Bergerac (1990, Jean-Paul Rappeneau), Green Card (1990, Peter Weir), 1492: Conquest of Paradise (1992, Ridley Scott), Germinal (1993, Claude Berri), Astérix et Obélix contre César (1999, Claude Zidi), u Quand j'étais chanteur (2006, Xavier Giannoli).
O 16 d'aviento de 2012, l'actor anunció a suya intención de renunciar a la suya nacionalidat francesa ta esdevenir belga, ta evitar o pago d'impuestos en Francia, mas elevatos que en Belchica; iste feito li comportó criticas por parte d'o Gubierno de François Hollande, mas que mas d'a ministra de Cultura, Aurélie Filippetti.
Premios
L'actor Gérard Depardieu fue nominato en 1990 a l'Oscar a o Millor Actor por o suyo papel en a cinta Cyrano de Bergerac, dirichita por Jean-Paul Rappeneau.
Layés
Layés ye un lugar aragonés d'a provincia de Uesca situato en o municipio de Samianigo, en a comarca de l'Alto Galligo.
En 2016 a suya población yera de 1 habitant.
Cheografía
O lugar de Layés se troba situato a 740 metros d'altaria sobre o livel d'a mar.
Toponimia
Se creye que o nombre de Layés promana d'un nombre de persona latín LAIO.
Historia
Seguntes Agustín Ubieto Arteta, a primera cita d'o lugar ye en o sieglo XIII, recullita en a obra d'Antonio Duran Gudiol Geografía medieval de los obispados de Jaca y Huesca (Uesca, 1962), y documenta nomás a forma Layes.
50 millors chugadors d'a historia d'a NBA
A lista d'os 50 millors chugadors d'a historia d'a NBA estió elaborata en 1996 ta celebrar o 50 aniversario d'a creyación d'a NBA, a millor liga profesional estausunidense de baloncesto.
Chugadors
Nota: Estatisticas actualizatas dica l'anyada 2010, zaguera con belún d'istos chugadors en activo.
Entrenadors
Chunto a ra selección d'os 50 millors chugadors, esleiu os 10 milors entrenadors en a historia d'a NBA.
Kali tragus
A capitana (Kali tragus u Salsola kali subsp. tragus u Salsola tragus ((L.) Scop.) ) ye una especie de planta d'a orden d'os Caryophyllales y familia Amaranthaceae que ye nativa d'Eurasia. Se tracta d'una hierba anyal que puede aconseguir dica 1,5 m d'altaria. As suyas simients s'esparden d'un modo muit singular: en madurar a planta s'ixuta y se creba en o punto d'unión entre lo tallo y la radiz, de modo tal que la planta entera prencipia a rodar a grans distancias gracias a l'aire espardindo asinas as suyas simients a lo suyo paso.
L'Auret
A suya población ye de 240 habitants (2006) en una superficie de 12,71 km², con una densidat de población de 18,88 hab/km².
Magán
Magán ye un municipio d'a provincia de Toledo, en a comunidat autonoma de Castiella-La Mancha, Espanya. A suya población ye de habitants, en una superficie de 29,18  km² y una densidat de población de 0 hab/km².
Cabidòs
Cabidòs (Cabidòs en occitán, Cabidos en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés de Pireneus Atlanticos, districto de Pau, cantón d'Artics y País de Seuvèstre y rechión de Nueva Aquitania. A comuna yera parte de l'antiga provincia de Biarn.
A suya población ye de 133 habitants (2008) en una superficie de 7,26 km², con una densidat de población de 22,58 hab/km².
Adverbios de tiempo en francés
Os adverbios de tiempo en francés modifican l'acción expresada en o verbo y pueden substuir a un complemento circunstancial de tiempo. Este tipo d'adverbio aporta una indicación de tiempo (durada u cronolochía) d'a palabra d'a que ye o satelite.
Os adverbios de tiempo pueden expresar:
Son eixemplos d'adverbios de tiempo: alors ("allora", "alavez"), après ("aprés", "dimpués"), aujourd'hui ("huei"), auparavant ("enantes"), aussitôt ("deseguida"), autrefois ("antes más"), avant ("antes"), bientôt ("luego", "rapidament"), cependant, déjà ("ya"), demain ("manyana"), depuis ("dende"), désormais ("d'astí enta debant"), dorénavant, encore ("encara"), enfin ("a la fin", "finalment"), ensuite ("dimpués"), hier ("ahier"), jadis ("antes más"), jamais ("nunca", "mai"), longtemps, maintenant ("agora"), parfois ("a vegadas"), puis, quand ("quan"), quelquefois ("a vegadas"), soudain ("de sopetón"), souvent ("a sobén", "a ormino"), sur ces entrefaites ("tanymientres"), sur-le-champ ("a l'inte"), toujours ("siempre"), tantôt, tard ("tarde"), tôt ("luego"), tout à coup ("devez"), tout à l'heure ("de seguida"), tout de suite ("de seguida"), par semaine ("por semana") etc...
Adverbios de localización temporal absoluta
Son adverbios indicadors d'un tiempo absoluto: désormais, hier, aujourd'hui y demain.
Quan se fa referencia a un tiempo pasau (por eixemplo en o estilo indirecto), estos adverbios se transforman en uns atros.
Adverbios de localización temporal relativa
Son los adverbios avant, tard, encore, alors, déjà, tôt, tantôt, ecetra.
Alors
L'adverbio alors se formó por unión de à y de lors, que deriva de lo latín vulgar ILLA HŌRA con s adverbial, por lo que ye comparable a las formas catalanas tamién con s adverbial aleshores y llavors, y a l'aragonés medieval las horas.
Tiene atras funcions diferents de las temporals por haber esdeveniu adverbio de ligazón indicador de consequencia en un rechistro coloquial:
Auparavant
L'adverbio auparavant ye lo resultau de l'aglutinación de au par avant y tiene lo mesmo significau que los adverbios de la serie enantes-dinantes quan indican una prioridat, un condicionant u una ordenación temporal y no indican una anterioridat curta (que en francés correspondería a tout à l'heure).
Encore
L'adverbio encore ye cognato de l'aragonés, catalán y occitán encara y podría provenir de lo latín popular *HINC HA(C) HŌRA u *HINC AD HŌRAM.
Tantôt
L'adverbio tantôt deriva de lo latín TANTU TŎSTU y significa "luego" pero, a diferencia de lo suyo cognato benasqués tantòs, que significa "quasi", "por poco". Manimenos en aragonés medieval tantost significaba "deseguida".
Adverbios de tiempo indicadors de durada
Son adverbios indicadors de durada: toujours, longtemps, pendant ce temps, ecetra.
Adverbios de tiempo indicadors de succesión
Son adverbios indicadors de succesión: avant, après, d'abord, ensuite, enfin, puis,, dès lors y alors.
Adverbios de freqüencia
Son adverbios de freqüencia: jamais, rarement, parfois, quelquefois, souvent, fréquemment, toujours, une fois, deux fois, trois fois, quotidiennement, chaque semaine, mensuellement, annuellement , ecetra.
Turrillo
Turrillo (Torrijo de la Cañada en castellano) ye un municipio aragonés d'a provincia de Zaragoza situau en a comarca d'a Comunidat de Calatayú y partiu chudicial de Calatayú.
A suya población ye de 245 habitants (2015), en una superficie de 75 km².
Toponimia
O toponimo Torrillo u Turrillo se remonta a lo latín TURRICULUM con o sufixo diminutivo -ICULUM, que ha dau en aragonés -ello/-illo. S'ha proposau una identificación con os antigos Termes y Turriga, manimenos as mencions ya seguras en o Fuero de Calatayú son ya como Turrillo, y en "Rationes decimarum Hispaniae (1279-80): Aragón y Navarra" figura como Torrillo. Este sufixo -illo prenio a forma -icho en l'aragonés d'as comunidatz aragonesas, y se podeba representar con -x-, d'astí variants documentals como Torrixo que se troban en textos locals y en o fogache de 1495.
Cheografía
Ye situato en a ribera d'o río Manubles, a 725 metros d'altaria sobre o livel d'a mar y a una distancia de 120 km d'a ciudat de Zaragoza, a capital d'a suya provincia y d'Aragón.
Historia
S'interpreta que tenió os nombres de Termes y Turriga en a epoca celtibera y romana. Apiano menciona Termes con motivo d'a guerra numantina. En a mitolochía cristiana se menciona tamién este lugar como a on Daciano, que s'ha demostrau que ye en personache inventau y recurrent, mandó marturiar a Sant Félix y Santa Regula.
En o sieglo XII ye conquiesto por Alifonso I.
Santa Gadea del Cid
Santa Gadea del Cid ye un municipio d'a comunidat autonoma castellanoleyonesa d'a provincia de Burgos, situau en a comarca de l'Ebro y partiu chudicial de Miranda d'Ebro.
Cheografía
A localidat de Santa Gadea del Cid ye situada a 507 metros d'altaria sobre lo livel d'a mar, a una distancia de 12 km de Miranda d'Ebro, a capital d'a suya comarca y d'o suyo partiu chudicial.
Marlon Brando
Marlon Brando (nombre artistico de Marlon Brando, Jr.) estió un important actor estausunidense, naixito o 3 d'abril de 1924 en Omaha (Nebraska) y muerto l'1 de chulio de 2004 en Los Angeles (California), activo en o cine estausunidense dende meyatos d'os anyos 1940 dica la suya muerte y con cuantos premios recibitos mientres a suya carrera cinematografica.
D'entre as suyas muitas cintas, se puet destacar A Streetcar Named Desire (1951, Elia Kazan), Viva Zapata! (1952, Elia Kazan), On the Waterfront (1954, Elia Kazan), Sayonara (1957, Joshua Logan), Mutiny on the Bounty (1962, Lewis Milestone), A Countess from Hong Kong (1967, Charlie Chaplin), The Godfather (1972, Francis Ford Coppola), Last Tango in Paris (1972, Bernardo Bertolucci), u Apocalypse Now (1979, Francis Ford Coppola).
Premios
Marlon Brando recibió o Premio Oscar a o Millor Actor en 1954 por o suyo papel en a cinta On the Waterfront, d'Elia Kazan; o suyo segundo Oscar a o Millor Actor estió en 1972 por a suya participación en The Godfather, dirichita por Francis Ford Coppola. Marlon Brando refusó iste segundo Oscar (estió o segundo actor en refusar o premio). Antiparte, Brando fue nominato en 1951 a l'Oscar a o Millor Actor por o suyo papel en a cinta A Streetcar Named Desire, d'Elia Kazan; en 1952 por Viva Zapata!, tamién d'Elia Kazan; en 1953 por Julius Caesar, de Joseph L. Mankiewicz; en 1957 por Sayonara, de Joshua Logan; y en 1973 por a suya interpretación en a cinta Ultimo Tango a Parigi, dirichita por Bernardo Bertolucci.
Recibió tres Premios BAFTA a o Millor Actor: en 1952 por Viva Zapata!, d'Elia Kazan; en 1953 por Julius Caesar, de Joseph L. Mankiewicz; y en 1954 por On the Waterfront, d'Elia Kazan.
Recibió un Premio Emmy a o Millor Actor Segundario de Miniseries u Peliculas en 1979 por Roots: The Next Generations.
Recibió dos Globos d'Oro a o Millor Actor Dramatico: en 1954 por On the Waterfront, d'Elia Kazan; y en 1973 por The Godfather, de Francis Ford Coppola.
Recibió un Premio Razzie a o Peyor Actor Segundario en 1996 por o suyo papel en The Island of Doctor Moreau, de John Frankenheimer.
Tamién recibió un Premio a o Millor Actor d'o Festival de Cine de Canas en 1952 por Viva Zapata!, d'Elia Kazan.
Recibió dos Premio NYFCC a o Millor Actor: en 1954 por On the Waterfront, d'Elia Kazan; y en 1973 por Ultimo Tango a Parigi, de Bernardo Bertolucci.
Bekoji
Bekoji (en amharico: በቆጂ) ye una ciudat en o centro d'Etiopia, localizata en Arsi Zone en a Rechión d'Oromia, que teneba una población de 16.738 habitants (2005).
Ista ciudat ye a soben conoixita como a ciudat d'os corredors por a gran cantidat de corredors importants naixitos d'ella. Son naixitos de Bekoji: Derartu Tulu, Fatuma Roba, Tiki Gelana, Mestawet Tufa, os chirmans Bekele (Kenenisa y Tariku) as chirmanas Dibaba (Ejegayehu, Tirunesh y Genzebe) toz ells campions olimpicos o mundials de bel preba d'atletismo y qualques d'ells tamién recordmans mundials d'atletismo.
Friedrich Ebert
Friedrich Ebert, naixito de Heidelberg (Imperio Alemán, hue Baden-Wurtemberg, Alemanya) o 4 de febrero de 1871 y muerto en Berlín (Republica de Weimar, hue Alemanya) o 28 de febrero de 1925, estió un politico alemán, militant d'o Sozialdemokratische Partei Deutschlands. Cuan cayó a monarquía de Guillén II d'Alemanya, Ebert esdevenió o primer President d'Alemanya, estando asinas qui sinyó o Tractau de Versailles. Dimpués de pactar con os militars d'extrema dreita y con os Freikorps, exterminó a os líders d'o Spartakusbund (Rosa Luxemburgo y Karl Liebknech), ubrindo asinas una clara deseparación d'a socialdemocracia respective d'os partius d'ezquierda radical, feito que tenió importancia en os zaguers tiempos d'a Republica de Weimar. Sindembargo, encara que ista politica d'o SPD d'Ebert favoreixeba os intreses d'as clases dominants, en haber sinyato o Tractau de Versailles estió o blanco constant d'os ataques d'os radicals d'extrema dreita.
O Molín de Villobas
Cheografía
O lugar d'O Molín de Villobas ye situato a 780 metros d'altaria sobre o livel d'a mar.
Adverbios espacials en francés
Os adverbios espacials en francés pueden substuir a un complemento circunstancial de puesto. Este tipo d'adverbio aporta una indicación de puesto d'a parola d'a que ye o satelite. A part d'os adverbios espacials deicticos ici, là y là-bas, bi n'ha d'atros, muitos d'ells distribuitos en parellas d'oposaus, que pueden ir acompanyaus de preposicions.
Son eixemplos d'adverbios espacials: Ailleurs ("en atro puesto"), alentour ("arredol"), après ("aprés", "dimpués"), arrière ("dezaga"), autour ("arredol"), autre part, avant ("debant"), dedans ("adintro"), dehors ("fuera"), derrière ("dezaga"), dessous ("debaixo"), desus, devant ("debant"), ici ("aquí", "acá"), là ("allí", "allá"), là dedans, là dessous, là desus, loin ("luent"), où ("a on"), partout ("por tot"), près ("cerca"), vis-à-vis, à coté, à droite ("a la dreita"), à gauche ("a la ezquierda"), là-bas ("allá baixo"), en arrière, en avant, en bas, en face, en haut, là haut, nulle part, près ("cerca"), ecetra... Os adverbios espacials pueden expresar:
Glaciar de Pabat
O glaciar de Pabat (en francés glacier du Pabat) ye un glaciar d'os Pireneus situau en o macizo de Pico Moros, en a versant norte d'a muga entre Aragón y Francia en o departamento d'os Altos Pireneus y en a rechión d'Occitania.
Cheografía
O glaciar se situa en a versant norte d'o Cap Peytier-Hossard. As suyas auguas de deschele alimentan o barranco de Larribet, afluyent d'a gave d'Arrens.
Historia
O glaciar conservó ista extensión dica metat d'a decada de 1920, encara que ya s'heba reduciu dica os 0,04 km² en 1948. Dimpués de permaneixer en estau estacionario dica 1985, o suyo retacule estió rapedo dende alavez. Pasando a la etapa de glaciar residual en primerías d'a decada de 1990, en 2000 no yera soque una chelera de 0,5 hectarias.
A tamas d'iste estau tan reduciu en l'anyo 2000, una francha de chelo encara resistiba baixo a uembra d'o Cap Peytier-Hossard en primerías d'os anyos 2020.
Copa Mundial de Fútbol Femenín
A Copa Mundial de Fútbol Femenín d'a FIFA (FIFA Women's World Cup oficialment en anglés), conoixita popularment como Mundial de Fútbol Femenín y Campionato d'o Mundo de Fútbol Femenín, ye a competicion mes important de fútbol femenín chugata por seleccions nacionals. Partecipan seleccions de tot o mundo afiliatas a la Federación Internacional de Fútbol (FIFA), que bi han aconseguito a suya clasificación en os torneyos d'a suya area cheografica. A suya periocidat ye de quatre anyos dende a suya primera edición en o anyo 1991 y en l'actualidat partecipan en a fase final d'a competición 24 seleccions.
Sam Peckinpah
Sam Peckinpah (nombre artistico de David Samuel Peckinpah), naixito de Fresno (California) o 21 de febrero de 1925 y muerto en Inglewood (California) o 28 d'aviento de 1984, estió un director cinematografico y guionista estausunidense, con una destacata carrera cinematografica en o cine estausunidense. D'entre as suyas cintas, a on gosaba presentar situacions de violencia extrema, se puet citar Major Dundee (1965, con Charlton Heston, Richard Harris, Jim Hutton y James Coburn), The Wild Bunch (1969, con William Holden, Ernest Borgnine, Robert Ryan y Edmond O'Brien), The Ballad of Cable Hogue (1970, con Jason Robards, Stella Stevens y David Warner), The Getaway (1972, con Steve McQueen, Ali MacGraw, Ben Johnson y Al Lettieri), Pat Garrett and Billy the Kid (1973, con James Coburn, Kris Kristofferson, Slim Pickens, Bob Dylan y Jason Robards), Bring Me the Head of Alfredo Garcia (1974, con Warren Oates, Isela Vega, Robert Webber y Gig Young), u Cross of Iron (1977, con James Coburn, Maximilian Schell, James Mason, David Warner, Slavko Štimac y Senta Berger).
As mil y una nueiz
As mil e una nueiz (en arabe, ألف ليلة وليلة, Alf layla wa-layla; en persa, هزار و یک شب, Hazār-o yak shab ) ye o nombre que recibe una antolochía de cuentos orientals compilatos d'a tradición oral d'a India, Echipto y Persia, encara que bi ha relatos que son adaptacions de cuentos d'atras culturas d'a zona. O nuclio d'istas historias ye formato por un antigo libro dito Hazâr Afsâna (Os Mil Mitos, en persa هزارافسانه). A compilación y traducción d'istas historias a l'arabe se diz que fue feita por Abu abd-Allah Muhammed el-Gahshigar, que vivió en o sieglo IX. A primera compilación arabica moderna, feita con materials echipcianos, se publicó en O Caire en l'anyo 1835.
Sant Julià del Llor i Bonmatí
Sant Julià del Llor i Bonmatí ye un municipio catalán situau en a comarca d'a Selva, provincia de Chirona y partiu chudicial de Blanes.
A suya población ye de 1.276 habitants (2009), en una superficie de 9,8 km² con una densidat de población de 130,2 hab/km².
Kobe Bryant
Kobe Bean Bryant (23 d'agosto de 1978 de Filadelfia, Estaus Unius - 26 de chinero de 2020 en Calabasas, Estaus Unius), a sobén conoixito como Kobe Bryant, estió un chugador estausunidense profesional de baloncesto. Teneba una altaria de 1,98 metros y ocupaba a posición d'escolta.
Ligüerre (desambigación)
Ligüerre puet estar:
Montrejau de Gers
Montrejau de Gers (Montrejau de Gers en occitán, Montréal en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés de Gers, rechión d'Occitania, districto de Condòm y cantón d'Armanhac-Tenarèsa.
A suya población ye de 1.266 habitants (2007) en una superficie de 63,05 km², con una densidat de población de 20,08 hab/km².
Bohemio (desambigación)
Bohemio puet estar:
O Molín d'Escartín
O Molín d'Escartín ye un lugar d'a provincia de Uesca situato en o municipio de Samianigo, en l'Alto Galligo.
Artalens e Soïn
Artalens e Soïn (Artalens-Souin en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Altos Pireneus, districto d'Argelèrs de Gasòst, cantón d'a Val d'as Gaves y rechión d'Occitania. A comuna yera parte de l'antiga provincia de Bigorra.
Unión Deportiva San Lorenzo de Flumen
thumb|right|325px|A U. D. San Lorenzo en un partido d'a temporada 2006/07.
Estadio
O club chuga os suyos partidos en o campo de fútbol José Tallero, que ye de hierba natural
Corz de Monzón (1547)
As Corz de Monzón de 1547 estioron unas Corz Chenerals d'Aragón que fuoron convocadas por Carlos I d'Aragón y presididas por o prencipe Felipe, ya que o rei se trobaba en Alemanya. Se convocoron o 6 d'abril pa celebrar-se o 23 de chunio, encara que a primera sesión estió lo 5 de chulio y a zaguera o 9 d'aviento de 1547.
Se celebró en un clima de paz en o conflicto con os turcos, lo que heba permitiu amillorar o comercio catalán por a Mediterrania. Os tres brazos d'o Reino de Valencia exposoron a suya preocupación por a esfensa d'a costa y demandoron pa disuadir a os corsarios a millora d'as fortificacions de Peniscola y La Vila Joiosa, a construcción de dos torretons en Cullera y Orpesa, y o ninvío a Cullera de tres u quatre piezas d'artillería. O rei proveyó Jeroni de Cabanyelles i Gallac pa que determina-se o más convenient en toz istos afers, cambeando a politica d'esfender o litoral con una armada de galeras y con corsarios.
D'atra man, a guerra con Francia s'intensificó con grieus perchudicios economicos pa las ciudaz de Chirona y Perpinyán.
Cronistas d'o reino d'Aragón
Istas Corz son as primeras en as que se designa oficialment Cronista Mayor d'o Reino d'Aragón. Yera un cargo remunerau y trigau por os deputados, estando una persona con una buena formación y conoixedora d'o reino. O primero en ocupar iste cargo estió Cheronimo Zurita entre os anyos 1548 y 1580, qui deixaría escritos os Anals d'a Corona d'Aragón.
La Mata (desambigación)
La Mata puet estar:
USB
thumb|300px|Un USB. USB (de l'anglés Universal Serial Bus) ye un estandar d'a industria que estableix especificacions pa cables y conectors y protocolos pa connexión, comunicación y suministro d'enerchía entre ordinadors, perifericos y atros ordinadors. I hai una amplia variedat d'hardware USB, incluius once conectors diferents, d'os quals USB-C ye o mas recient.
Lanzau en 1996, l'USB Implementers Forum (u USB-IF) mantiene actualment l'estandar USB. I hai habiu quatro cheneracions d'especificacions USB: USB 1.x, USB 2.0, USB 3.x y USB4.
thumb|300px|O simbolo d'o USB.
Chelera d'Anyisclo Nord-este
A chelera d'Anyisclo Nord-este u chelera de Soum de Ramond ye una chelera d'os Pireneus. Administrativament perteixe a o municipio de Fanlo, en a comarca de Sobrarbe y se troba situada en o macizo d'as Tres Serols a una altaria d'entre 3.100 y 3.000 metros y tien una superficie de bellas 4,4 ha.
Constituyen as restas de l'antigo glaciar d'Anyisclo Nord-este.
Calcita
A calcita ye un mineral con fórmula CaCO3 (d'o grupo d'os carbonatos), que cristaliza en o sistema trigonal y ye important como mineral petrochenetico en as rocas carbonatatas (en especial en as calsineras) y en os márbols.
Lexico de l'italiano
O lexico de l'italiano ye o conchunto de parolas que fan parti d'ista luenga. Istas se recullen con o suyo significau en un diccionario. A unidat fundamental ta o estudio d'o lexico ye o lexema, u o que ye o mesmo cada unidat lingüistica minima que tien un significau autonomo a o que se pueden aplicar as flexions tipicas d'os substantivos, adchectivos y de toda mena de parolas variables. O lexico ye d'atra man a capa mas externa d'una luenga ya que ye esposada a o contacto con as atras luengas, por iste motivo ye en costante movimento y cambeo.
Seguntes os diccionarios actuals, o numero de lexemas de l'italiano oscila entre os 200.000 y os 250.000. Si prenemos manimenos como unidat de mesura as parolas, o numero ye muito mayor; a esferencia se veye facilment parando cuenta que cada substantivo tien por un regular dos formas, os adchectivos dica quatre, os articlos determinaus en tienen seis, os verbos diez, etc. Podemos asinas afirmar que o numero de parolas italianas sería alto u baixo de 2 millons.
Vocabulario de base, común, corrient, estendiu
O vocabulario contién un numero muit alto de lexemas y dengún italiano, manimenos, domina una cantidat tan ampla de parolas. Un buen vocabulario, a más d'enumerar os significaus y formas d'os termins, ha de dar información sobre o suyo ambito d'uso: ista operación ye por un regular feita por os lexicografos a traviés d'as marcas d'uso (en italiano marche d'uso), abreviaduras que sinyalan si un lexema ye d'uso dialectal, rechional, si ye d'ambito quimico, medico, etc.
Numancia de la Sagra
Numancia de la Sagra u historicament Azaña ye un municipio d'a provincia de Toledo, en a comunidat autonoma de Castiella-La Mancha, Espanya. A suya población ye de habitants, en una superficie de 29,63  km² y una densidat de población de 0 hab/km².
Lexico de l'italiano
Vocabulario de base, común, corrient, estendiu
O nuclio d'o lexico italiano ye o vocabulario de base (en italiano vocabolario di base): contién alto u baixo 6.700 lexemas emplegaus cutianament y necesarios ta fer-se entender en as situacions comunicativas frequents. Se puet subdividir en tres components:
Ta establir qué parolas fan parti d'o vocabulario de base bi ha cuantas posibilidatz:
En cheneral, ta definir o vocabulario de base ye menester integrar o metodo estatistico con atros metodos d'investigación (por eixemplo entrevistas).