cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Corderero
A la contra de como os rapatans, que iban en companyía con atros pastors más veteranos, os corderers treballaban quasi siempre solos u achuntando-se entre os d'un mesmo lugar, en o mont, y a soben teneban a misión de vechilar-se y cudiar es unos d'es atros. Os corderers feban un treballo por chornada, quasi siempre quedando-se a dormir en o lugar con as mullers y os agüelos, y chiraban a os animals de camín ta lugar en fer-se el tarde.
Cuenca d'o Wakatipu
300px|thumb|[[Laco Hayes y cuenca d'o Wakatipu]] A cuenca d'o Wakatipu (en anglés Wakatipu Basin) ye una plana rodiada por monts en Otago Central, en o sud d'a Isla d'o Sud de Nueva Zelanda.
En o suyo racón sudoccidental se troban o barrio de Frankton y l'aeropuerto de Queenstown. Astí ye a on a cuenca muga con o brazo de Frankton d'o laco Wakatipu. En o racón nord-este d'a cuenca se troba Arrowtown y en o racón noroccidental ye Arthur's Point. A o sud ye amugada por a sierra de Kawarau y a o norte por o pico Coronet. A sierra de Crown Range forma a muga oriental d'a cuenca. Chusto en o centro d'a cuenca se troba o laco Hayes. A mayor parti d'a cuenca ye desauguada por o río Kawarau.
A economía d'a cuenca y a suya redolada se basa mas que mas en o turismo, encara que a importancia d'os vinyals d'a rechión vinicola d'Otago Central ha creixiu prou dende a decada de 1990.
Calcero
300px|thumb|Un par de zapatos O calcero  (d'o latín < CALCEARE ) u calzau ye qualsiquier pieza de vestir que cubre o piet y, a vegadas, parti d'a garra, ta protecher-lo d'a fredor y de l'exterior, pero tamién con fins ornamentals.
Se pueden incluyir aquí as apargatas, as botas, os borceguins, as sandalias, as katiuskas, os zapatos, u qualsiquier atro d'os muitos tipos que han existido. Os tipos basicos, actualment, son: o zapato, que cubre o piet, encara que no plega a o calcanyar; a bota, que cubre piet y calcanyar y puet plegar mas alto; os borceguins, por un regular de descanso, y variants populars como as apargatas, calcero popular tradicional d'Aragón, usau mientres sieglos por a chent d'o pueblo, que no podeba aspirar a adquirir zapatos; a sandalia, que consta de suela y cinchas y que deixa a la vista a mayor parti d'o piet, asinas como atras variants emparentadas, como a chancleta, que se leva sin fixar a o clavillar.
O calcero ha existiu dende a Edat Antiga, en una tipolochía enormement diversa, pero o suyo uso no s'ha cheneralizau de tot entre as clases populars dica a Revolución Industrial; en a Edat Moderna, mesmo en Europa, o primer calzau conoixiu por muitos chovens yera o zapato u bota que recibiban en l'exercito.
O calcero femenín ye pleno de connotacions fetichistas ta muitos hombres; asinas, o zapato de tacón d'agulla ye un simbolo erotico de primera magnitut; o botín de tacón alto evoca a demi-mondaine parisién d'a Belle Époque (u bien a prostituta de saloon d'o Far West); as botas altas tienen resonancias sadomasoquistas; etc.
Jim Hanks
James Mathew Hanks mas conoixito como Jim Hanks y naixito de Shasta County, California, Estaus Unius em l'anyo 1961, ye un actor, actor de voz, cantaire, comico, director y productor de cinema estausunidense.
Ye o chermano d'o tamién actor Tom Hanks y d'o entomologo Larry Hanks.
Puent penchau d'a foz d'o Kawarau
O puent penchau d'a foz d'o Kawarau (en anglés Kawarau Gorge Suspension Bridge) ye un puent sobre o río Kawarau en a rechión d'Otago en a Isla d'o Sud de Nueva Zelanda. O puent ye expleitau actualment por a interpresa AJ Hackett Bungy Company ta fer puenting; estando a más iste o primer puesto d'o mundo a on se reyalizó iste esporte extremo de forma comercial. O puent fa tamién parti d'o sendero de gran recorriu conoixiu como Queenstown Trail que permite a os senderistas y ciclistas trescruzar o río. O puent ye protechíu por o Departmento de Conservación.
Localización
O puent ye situau entre o prencipio d'a carretera Crown Range Road y a localidat de Gibbston en a a foz d'o Kawarau que se troba en a cuenca d'o Wakatipu. Tien una altaria de 43 metros sobre o río Kawarau.
Nombre
O puent ye conoixiu por una gran variedat de nombres incluyindo Puent penchau d'a foz d'o Kawarau (en anglés Kawarau Gorge Suspension Bridge), Puent penchau d'o Kawarau (en anglés Kawarau Suspension Bridge), Puent d'o Kawarau (en anglés Kawarau bridge) y Puent de puenting d'o Kawarau (en anglés Kawarau Bungy Bridge).
Lauservila
A suya población ye de 873 habitants(1999) en una superficie de 3,46 km², con una densidat de población de 252,31 hab/km².
José de Echegaray
José Echegaray y Eizaguirre, naixito de Madrit o 19 d'abril de 1832 y muerto en Madrit o 14 de setiembre de 1916, estió un escritor, poeta, incheniero, matematico y politico espanyol, que recibió o Premio Nobel de Literatura en 1904, chunto con Frédéric Mistral.
Echegaray no nomás destacó en a Literatura espanyola, sino que estió amás un important incheniero y matematico, considerato uno d'os prencipals matematicos espanyols d'o sieglo XIX.
D'ideolochía republicana, estió tamién Director Cheneral d'Obras Publicas, ministro d'Hicienda y ministro de Fomento mientres a Primera Republica Espanyola. Dimpués d'a Restauración, colaboró con o Partido Liberal de Sagasta. Deixó a politica ta dedicar-se a la literatura.
Tamién estió miembro de cuantas Academias.
Purchena
Purchena ye un municipio andaluz en a provincia d'Almería, comarca de Valle del Almanzora y partiu chudicial de Purchena.
A suya población ye de 1.636 habitants (2017) en una superficie de 56,5 km², con una densidat de población de 28,96 hab/km².
Cheografía
A localidat de Purchena se troba situata a 555 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 91 km d'a ciudat d'Almería, a capital d'a suya provincia.
Lantar
Lantar (Lantar en occitán), Lanta en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Alta Garona, districto de Tolosa, cantón de Revèl y rechión d'Occitania.
A suya población ye de 1.175 habitants (1999) en una superficie de 30,12 km², con una densidat de población de 39,01 hab/km².
Ampríu
thumb|right|250px|Quitando [[feno d'un fenero. Os vecinos que podeban expleitar un ampriu soleban estar os mas pobres de lugar.]] Un ampríu (posiblement dimane d'o verbo «amprar») ye un espacio vicinal que s'ampra u deixa emplegar en exclusiva a qualques vecins d'un lugar, a cambeo d'un preu achustau previament con ellos. Iste preu que se satisfa a la comunidat puede composar-se d'una cantidat de productos u bels servicios y, nomás as menos vegadas, de diners.
Oríchens
Os amprius yeran propiedatz vecinals de tot un lugar u d'una villa, que no teneban amo especifico, y a los suyos beneficios toz es vecins i teneban dreito. Manimenos, como en l'Alto Aragón y especialment en a Montanya o sistema imperant ye o de chicotz propietarios y tradicionalment muitas casas han teniu prou con as suyas propias posesions ta sobrevivir y consumir a capacidat de treballo de toz os suyos miembros, os amprius se destinaban a estar logaus a propietarios concretos u, muit a sobén, arrendar-les-ne a las casas mas necesitadas, a preus asequibles, o que en muitos casos s'entendeba colectivament como una forma de caridat.
En pagas, os vecins que se beneficiaban de l'ampríu teneban que pagar tipicament una parte simbolica de o que a partida produciba; p. ex. un numero concreto de corders u bel vetiello si yera un prau, qualque cantidat de quartals de farina si yera de campos, u tamién como servicio, achustar-se un fillo d'a casa como corderero u rapatán ta la cabanya comunal, etc.
As oríchens d'ista figura de propiedat colectiva son escuras, y se remontan muit probablement a formas d'expleitación antigas, ya desapareixidas, d'antes de l'advenimiento d'o feudalismo y atras formas de sistema economico que evolucionarían cara ta'l Primer Capitalismo.
Cheosinonimos y variants
A parola ampríu ye bien present en a toponimia de l'Alto Aragón. Se troba especialment present en l'alta Ribagorza y tamién en as valles altas d'a cuenca hidrografica d'a Cinca, como Bielsa y Chistau. Por tot l'Alto Aragón s'ha documentau tamién as formas empríu, amprío, emprío, ompríu y omprío.
Carta d'Alaón
A Carta d'Alaón, en referencia ta o Reyal Monesterio de Santa María d'Alaón ye una contravertita carta atribuyita ta Carlos o Calvo (nieto de Carlos Magno) describindo una chenealochiya d'a familia d'Eudes, duque d'Aquitania (715-735) y consecuentement de l'antiga aristocracia de Vasconia, Navarra, Aragón y os territorios de l'actual Occitania.
Rapatán
thumb|right|200px|Concepción artistica d'un rapatán. Un rapatán u repatán (de l'arabe hispanico <rább aḍḍán, «sinyor d'as uellas» ) ye o más choven d'os pastors d'una companyía que va pastor en a transhumancia. Tipicament, ye un nino u zagal adolescent d'entre 10 y 15 anyos.
Carta d'Alaón
En o XIX sieglo, p.ex., o historiaire Joseph-Francois Rabanis tentie de contrimostrar que a carta yera una falsificacion d'o XVII sieglo d'o erudito espanyol Juan Tamagno Salazar. D'atros, como p.ex. Fauriel (en o 3ª volumen d'a suya "Histoire de la Gaulle Meridionale") argumentan que a carta puet estar autentica.
Descripcion
Dentre atras informacions d'a carta, a mas important afirma que os duques d'Aquitania y Vasconia descendeban d'o rai merovinchio Cariberto II. A carta presentaba, antimas de Childerico, (seguntes Fredegario fenecíu en o naiximiento), dos atros fillos de Cariberto II: Boggis y Bertrand, ta qui Dagoberto haberba donau o raino d'Aquitania. Boggis haberba habiu un fillo, o duque Eudes d'Aquitania, d'o qualo descenderban os rais d'Aragón qui hesen podiu consecuentement alazetar as suyas eventuals aspiracions ta o trono de Francia.
Rapatán
Anque ye un treballo desapareixiu en Aragón, a suya figura sigue d'actualidat en as pastoradas y os romances aragoneses, a on que i gosa amaneixer bel personache de rapatán y a lo qui o cliché fa siempre innocent y simplón.
Ahorntal
Ahorntal ye un municipio de Bavera, Alemanya. Se troba en o districto de Bayreuth.
Alcaldes
Lista d'alcaldes democraticos dende 1945:
Ozaraine-Erribareita
Ozaraine-Erribareita (Osserain-Rivareyte en francés) ye una comuna d'Iparralde situata en o departamento francés de Pireneus Atlanticos. A comuna fa parte de l'antiga provincia de Sola, en a redolada de Pettarra.
Demografía
2007: población provisional seguntes o INSEE.
Imperio Mongol
Temujin, naixito en 1167 unificó baixo a suya sobiranía a muitas tribus mongolas en 1190 y dimpués sozmetió a bellas tribus turquicas. En 1206 se fació proclamar Chingiz Kagan ("Khan universal"). Esdevinió o caudiello d'un exercito fundamentalment de caballería, muito poderoso y organizato, dirichito por mongols, pero talment de mayoría turquica.
Os uigurs adhibitos a l'imperio civilizoron a la clase dirichent mongola. A luenga mongola encomenzó a escribir-se en alfabeto uigur, derivato d'o sogdián. En 1218 os mongols entroron en l'Imperio d'os Kara-Khitai, tamién con una clase dirichent mongola (os khitan). Dimpués d'invadir Transoxiana en 1220 destruyoron Sarmagant, dimpués debastoron Khorezm y en 1221 invadinoron os restos d'a suya capital Urgench. Tiempo dimpués tamién devastoron Corastén, Bactria y norte de Persia.
Cuan morió Chinguis Khan en 1227 l'imperio fue dividito entre tres d'os suyos fillos y un nieto: Chagatai, Ögödei y Tului y Batu, fillo de Chöchi.
O Gran Khan Ögödei contina a expansión de l'imperio. Os zaguers restos d'o reino Qin cayoron en 1232 cuan os mongols prenioron Kaifeng. Ogodei ya ha conquiesto o norte de China, y funda a capital Karakorum en a val d'Orkhon. Muere en 1241.
A expansión mongola continará con o Gran Khan Mongke en 1259. Ninvió a su chirmano Hulegu Khan a conquerir los estatos musulmans d'Orient Meyo y atro chirmano suyo, Kublai, fue ninviato a conquerir o sud de China, feito que rematará en 1279. Con a muerte de Mongke en 1259 remata en a practica a expansión mongola.
Un descendient d'Ögodei se fa proclamar Gran Khan, s'instala en Pequín, funda a dinastía Yuan se sinizará y esdebendrá un emperador de China d'orichen mongol que encara controla Mongola. Arredol l'anyo 1260 en a practica l'Imperio Mongol queda dividito en cuatre estatos independients:
Apargata
thumb|250px|right|Hombre en [[Fraga (Uesca)|Fraga con as tradicionals apargatas minyoneras aragonesas.]] L'apargata (de l'arabe < alpargat) u espartenya (en catalán espardenya) ye una pieza de calcero que tien a suela feita u bién de fibra d'esparto (orichen d'o suyo nombre) u de canyimo. En Aragón, Catalunya, o País Valencià, asinas como as comarcas murcianas mugants con iste zaguero, como a val de Ricot y a Huerta de Murcia, fan parti d'o vestiu tradicional. Se fa servir en os palotiaus, sardanas y ixotas como complemento folclorico.
A tradicional apargata aragonesa ye un calcero con suela de canyimo, esparto u mesmo de yute u goma, con una empenya y una talonera de canyimo, una careta quasi siempre tamién de canyimo u lona y unas trenzaderas de cotón negras u azulas ta achustar-la en a caniella. Bi heba de diferents tipos entre as que se troban as zarradas (blancas u negras), as d'a mata, as de carretero u pasadas a lo arriero, as ubiertas u a o estilo d'o país, as de felarices y as apargatas a lo minyón u pasadas a lo minyón, conoixidas encara como minyoneras. Atras variants son as blanes, as bordadas, as furconeras, as de siet cintas, as pelotari u las baturras. As mas tradicionals y estendilladas en Aragón yeran as minyoneras en as que d'a empenya, chicota, saliba una veta muit ampla u quatre u cinco mas estreitas cubrindo a calanyeta y abiertas en anglo agudo, plegando dica a talonera a on s'uniban ta sochetar-la.
L'apargata ha estau o calcero tradicional d'os labradors, mas que mas en zonas poco humedas y tamién d'as clases populars urbanas. Por a suya lichereza fue emplegada por as tropas licheras d'a Corona d'Aragón. En 1694 fue impuesta por decreto reyal a la infanteria hispanica. En bells puestos a palabra "espartenya" se fa servir ta referir-se a qualsiquier calcero en cheneral.
Existe un documento de 1322 a on se describen as espartenyas con iste mesmo nombre, cosa que da fe d'a suya antigüedat.
Rágol
Rágol ye un municipio andaluz en a provincia d'Almería, comarca d'Alpujarra Almeriense y partiu chudicial d'Almería.
A suya población ye de 307 habitants (2017) en una superficie de 27 km², con una densidat de población de 11,37 hab/km².
Cheografía
A localidat de Rágol se troba situata a 425 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 39 km d'a ciudat d'Almería, a capital d'a suya provincia.
Max Steiner
Max Steiner (nombre artistico de Maximilian Raoul Steiner), naixito de Viena (Imperio Austrohongaro, hue Austria) o 10 de mayo de 1888 y muerto en Los Angeles (California, Estaus Unius) o 28 d'aviento de 1971, estió un compositor de bandas sonoras estausunidense d'orichen austriaco, con cuantos premios recibitos mientres a suya carrera artistica.
D'entre as cintas t'as que componió a suya banda sonora, cal destacar-ne bellunas, como King Kong (1933, Merian C. Cooper y Ernest B. Schoedsack), The Lost Patrol (1934, John Ford), The Informer (1935, John Ford), The Garden of Allah (1936, Richard Boleslawski), The Charge of the Light Brigade (1936, Michael Curtiz), Jezebel (1938, William Wyler), Gone with the Wind (1939, Victor Fleming), Dark Victory (1939, Edmund Goulding), The Letter (1940, William Wyler), Sergeant York (1941, Howard Hawks), Casablanca (1942, Michael Curtiz), Now, Voyager (1942, Irving Rapper), Since You Went Away (1944, John Cromwell), Night and Day (1946, Michael Curtiz), The Treasure of the Sierra Madre (1948, John Huston), Beyond the Forest (1949, King Vidor), The Miracle of Our Lady of Fatima (1952, John Brahm), The Caine Mutiny (1954, Edward Dmytryk), u Battle Cry (1955, Raoul Walsh).
Borg de Sant Bernat
Borg de Sant Bernat (Borg de Sant Bernat en occitán, Bourg-Saint-Bernard en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Alta Garona, districto de Tolosa, cantón de Revèl y rechión d'Occitania.
Eckersdorf
Eckersdorf ye un municipio de Bavera, Alemanya. Se troba en o districto de Bayreuth.
Borg de Sant Bernat
A suya población ye de 772 habitants (1999) en una superficie de 16,60 km², con una densidat de población de 46,51 hab/km².
Pulpí
Pulpí ye un municipio andaluz en a provincia d'Almería, comarca de Levante Almeriense y partiu chudicial de Huércal-Overa.
A suya población ye de 9.055 habitants (2017) en una superficie de 96 km², con una densidat de población de 94,32 hab/km².
Cheografía
A localidat de Pulpí se troba situata a 197 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 103 km d'a ciudat d'Almería, a capital d'a suya provincia. Muga con os termins municipals de Águilas y Lorca a o norte; con Cuevas del Almanzora a o sud; y a l'ueste con Huércal-Overa.
Recopa d'Europa de fútbol (1994-1995)
thumb|230px|A Recopa d'Europa ganada por o Real Zaragoza
Magnesio
O magnesio (elemento quimico de simbolo: Mg, y numero atomico 12) ye un metal blanco brillant, d'aspecto parellán l'archent. Ye o ueiteno elemento mas abundant en a naturaleza. A suya densidat ye 1,74 y por tanto a menor de toz os metals, fueras d'o litio y o berilio. Se funde a 650 °C y se volatiliza a 1.120 °C.
Recopa d'Europa de fútbol (1994-1995)
A Recopa d'Europa d'a temporada 1994-1995 estió a edición numero 35 d'a Copa de Campions de Copa de fútbol (Recopa d'Europa). En ella participoron os campions estatals de copa en a temporada anterior, estando 44 equipos perteneixients a 43 federacions diferents.
Magnesio
Usos
Atros usos son:
Rol biolochico
O magnesio ye important ta a vida, tanto l'animal como a vechetal. A clorofila ye una substancia complexa de porfirina y magnesio que interviene en a fotosintesi.
Ye un elemento quimico esencial ta l'hombre; a mayor parti d'o magnesio se troba en os uesos y os suyos ions exercen papels d'importancia en l'actividat de muitas coenzimas y en reaccions que penden de l'ATP. Tamién exerce un papel estructural, o ión de Mg2+ tien una función estabilizadora d'a estructura de cadenas d'ADN y ARN.
En función d'o peso y l'altaria, a cantidat diaria recomendata ye de 300-350 mg, cantidat que puet obtener-se facilment ya que se troba en a mayoría d'os alimentos, estando as fuellas verdas d'as hortalicias especialment ricas en magnesio.
Contenito en magnesio de bel alimento;
Abundancia y obtención
O magnesio ye o seteno elemento mas abundant en a crosta terrestre, manimenos no se troba libre, encara que dentra en a composición de mas de 60 minerals, estando os mas importants industrialment os depositos de dolomía, magnesita, brueta, carnalita y olivina.
En os Estaus Unius o metal s'obtiene prencipalment por electrolisi d'o cloruro de magnesio (MgCl2), obtenito de saleras y de l'augua d'a mar, metodo que ya emplegaba Bunsen;
Isotopos
O magnesio-26 ye un isotopo estable que s'emplega en a datación cheolochica, igual que l'Al-26. En as inclusions ricas en calcio y aluminio (CAI en anglés) de bel meteorito, os obchectos mas antigos d'o sistema solar, s'han trobat cantidatz de Mg-26 mayors d'as asperatas que s'atribuyen a la desintegración de l'Al-26. Istos obchectos, quan s'han desprendito en etapas primerencas d'a formación d'as planetas y asteroides no han pasato por os procesos cheolochicos que fan desapareixer as estructuras condriticas (formatas a partir d'as inclusions) y por tanto alzan información sobre a edat d'o sistema solar.
En os estudios se compararoron os ratios Mg-26/Mg-24 y Al-27/Mg-24, ta determinar asinas, de forma indirecta, a relación Al-26/A-27 d'a muestra inicial en o momento en que ista se deseparó d'as rechions de polvo d'a nebulosa presolar, a partir d'a que se formó o nuestro sistema solar.
Precaucions
O magnesio ye extremadament inflamable, mas que mas si ye polvorizato. Reacciona exotermicament y a escape en contacto con aire u augua por o que ha de manipoliar-se con precaución. O fuego, de producir-se, no s'habrá de mirar d'amortar con augua; nomás un extintor ta fuegos de tipo D (sodio, aluminio, reactivos,...) u sía extintors de polvo especifico u CO2.
Bischofsgrün
Alcaldes
Lista d'alcaldes democraticos dende 1945:
Inter de Milán
O Football Club Internazionale Milano ye un club de fútbol italiano, d'a ciudat de Milán en Lombardía. Fue establito en 1907 y chuga en a Serie A italiana de fútbol.
Estadio
L'estadio a on chuga os suyos partius como equipo local ye o Giuseppe Meazza, que s'inaguró en l'anyo 1947.
Arüe-Ithorrotze-Olhaibi
Aroue-Ithorots-Olhaïby (Aroue-Ithorots-Olhaïby en francés) ye una comuna d'Iparralde situata en o departamento francés de Pireneus Atlanticos. A comuna fa parte de l'antiga provincia de Sola, en a comarca de Pettarra.
Emtmannsberg
Emtmannsberg ye un municipio de Bavera, Alemanya. Se troba en o districto de Bayreuth.
Mauro Icardi
Mauro Icardi (Rosario, 19 de febrero de 1993) ye un futbolista archentino que chuega en a posición de debantero. A temporata 2017/18 chuga en o Inter de Milán a on ye o suyo capitán.
Valentín Ferraz
Valentín Ferraz y Barrau (Ancils, Ribagorza, 14 de febrero de 1792 - El Escorial, Madrit, 31 d'agosto de 1866) va estar un militar y politico liberal aragonés que va tinre diferents y importants cargos entre les rechencies de la reina María Cristina y d'el cheneral Espartero y el reinau d'Isabel II, d'an que cal destacar la presidencia d'el Consello de Ministros y que va estar alcalde de la ciudat de Madrit.
Yere naixéu de casa Barrau, a Ancils, pedanía de Benás a 2 km a'l sud-este d'ista vila altorribagorzana. Su mai, Teresa Barrau, yere la hereua de la casa agon va casar-se dan Tomás Ferraz, fillo de casa Faure de Benás. Per astò Valentín yere sobrino d'el Ministro de la Guerra de Carlos IV, Antonio Cornel Ferraz, primo chermano de Francisco Javier Ferraz y Cornel y de José Ferraz y Cornel, y primo segundo d'Eusebio Bardají y Azara. La famosa carrera de Madrit agon ye la seu nacional d'el PSOE recibe el suyo nom per ell.
Carrera militar
S'incorpore a l'exército a'l cuerpo de Dragons d'el Rei, coma su primo José, en 1808. Lluiten a'ls Setios de Zaragoza y quan la ciudat caye a les mans d'els francesos, son presos d'istes y se'ls queren portar ta Franza. S'escapen a la serra d'Alcubierre. Valentín tornaríe a allistar-se a la suya unidat quan prène conocimiento que se ye reagrupand a Gandía, a'l País Valenciano. Tenibe diset ans.
Participe a les operacions de l'exército a'l norte d'el reino de Valencia, en particular contra les tropes franceses d'el mariscal Suchet. Apartau de su primo Francisco Javier, alto oficial que lluitabe a Andalucía en ixos temps, no ha pasau d'el rang de tenient en rematada la guerra, entre que l'altro y el chicòt José ya son membros de l'Estau Mayor. El 26 d'aviento de 1816 ye a la derrota espanyola d'Alaquàs, y el suyo exército en torne ta Alicant. Ben lluego estaríen tamé expulsats pe'ls francesos (28 de chinero de 1812), que se fan dan la ciudat y els espanyols, derrotats y acotolats, se'n van de camino enta La Mancha.
A l'exército d'el Perú
Rematada la Guerra d'el Francés, Valentín s'alliste a l'Exército d'el Perú en 1815 tot mirand de ganar bel ascenso. Marche enta America el 8 de mayo de 1816, agon i pllegue el 8 de setiembre a'l puerto d'Arica (Chile). Combaten a'l departamento de Tarija tot lo que quede de l'an setze, y a l'an siguient marchen a seguir enta Jujuy y Salta. L'ascenden ta comandant el 18 de febrero de 1817. En mayo de 1818 el trobam a diferents operacions a'l norte d'Archentina. En chuny de 1820 Valentín Ferraz ye entre les tropes espanyoles que se veyen oblligades a la retirada a Tucumán, quan se miraben de garanciar el desembarque de més tropes peninsulars baixo el mando d'el Conte de La Bisbal.
El 10 de chinero de 1821 fa parte entre les tropes que socorren dan éxito la ciudat de Lima, a'l Perú, que yere sitiada per tropes independentistes d'el cheneral San Martín. Ixo an, participe a la destitución d'el virrei d'el Perú Joaquín Pezuela, que ye sustituit per José de Laserna. El 6 de chuliol marchen dan tota la tropa d'El Callao, pero se veyen obligats a tornar-ie quan els independentistes tornen a meter setio a Lima. Marchen d'el frent de Lima-Callao el 16 de setiembre de 1821.
L'an 1822 combate a Pisco, a Ica y a Arequipa, agon a la fin recibe el ran de coronel. El siguient ran (brigadier) el recibiríe a les campanyes d'el que hue ye Bolivia, l'an 1823.
En 1824 el fan Comandant Cheneral de la Caballería a Cuzco. Dentre en combate contra Bolívar a les serres d'el Perú, y a lo llargo d'ixo an les baixes son espantoses a'ls dos exércitos. Quan remata l'an, Ferraz ye entre els oficials espanyols que se retiren pe'l camín de Quilca.
Tornada enta la Peninsula
Arriba en Europa pe'l puerto de Bordeus el 28 de mayo de 1825. A'l Reino d'Espanya, els absolutistes han rematau el Trienio Liberal fa dos ans y l'exército s'está en pllena purga. El someten a investigación asta que se deciden de que ye llimpio per haber estau a America tot isto temp. El designen responsable militar d'Alaba. Entre tota la restauración de l'absolutismo se trobe a sobén baixo sospites de que hebe favoreixéu a oficials de l'exército contitucional que viviben a la suya provincia, que yeren cesats per ixes envueltes, coma tamé en yeren sus primos Francisco Javier y José Ferraz. La etiqueta d'estar un «ayacucho», que ye coma se dibe en ixos temps a'ls militars desafectos a l'absolutismo pero que heben estau a les guerres d'independencia d'America Llatina, l'acompanyaríe siempre.
En 1835, en el marco de la Primera Guerra Carlista, Valentín Ferraz ye mariscal de campo y Inspector Cheneral de la Caballería. Adebant d'els abances d'el cheneral carlista Zumalacárregui, el propio ministro de la Guerra Jerónimo Valdés decide meter-se ell a debant de l'exército cristino d'el Norte y nombre a Ferraz el suyo remplazant interino. La suya proximidat ideolochica dan els liberals de Baldomero Espartero el llibre de perder els cargos a la crisi de 1836, a la qual la rechent María Cristina remataríe per acatar la Constitución de Cádiz de 1812. Dispués d'ista crisi, Ferraz sigue estand Inspector Cheneral de Caballería, Inspector Cheneral de la Milicia Nacional y fa dos vegades de comandant interino de la Guardia Reyal de Caballería. Dende alavegada no deixaríe ya mai de compatibilizar els suyos cargos militars dan la presencia a la Corte. El 30 d'abril de 1839 recibe el nombramient de tenient-cheneral.
Dan el nuevo rechent Espartero, Ferraz faríe frent a les revueltes de Madrit d'octubre de 1841 en favor de l'antiga rechent María Cristina. Home de confianza d'Espartero, quan el cheneral manchego se'n va enta Catalunya a fer frent a la revuelta de Barcelona de 1842 el deixe a ell de cap d'el Gubierno, puesto a'l que seríe entre aviento de 1842 y chinero de 1843. El 23 de chuny d'ixo an Espartero estaríe deposau pe'l pronunciamiento de Narváez, Prim y Serrano entre altros chenerals y les Corz d'el Reino de conchunta, a lo qual Ferraz se veye oblligau a dimitir de toz els suyos cargos.
Carrera politica
Dende el motín de San Ildefonso (1836) que va rematar dan la deposición de María Cristina coma rechent y el nombramiento d'Espartero a'l suyo puesto, Valentín Ferraz s'hebe trobau molto a sobén a l'entorno d'els circlos de poder d'el nuevo rechent y la Corte.
Salle esleiu senador per Uesca en 1839, 1841 y 1843, belles d'istes vegades a'l mesmo temp que sus primos Francisco Javier y José de Faure. L'an 1853 la reina Isabel II el nombraríe senador vitalicio.
Va estar alcalde de la vila de Madrit dende l'1 de chinero de 1855 asta el 15 de chuliol de 1856, quan el deposen de toz els suyos cargos y el meten baixo arresto domiciliario per haber-se prenunciau a favor de la tornada d'Espartero. En noviembre d'ixo mesmo an se va sobreseyer la causa.
Va morir retirau a San Lorenzo de El Escorial el 31 d'agosto de 1866. No va tinre mai ni muller ni fills coneixéus.
Fichtelberg (Bavera)
Fichtelberg ye un municipio de Bavera, Alemanya. Se troba en o districto de Bayreuth.
Domintxaine-Berroeta
Domintxaine-Berroeta (Domezain-Berraute en francés) ye una comuna d'Iparralde situata en o departamento francés de Pireneus Atlanticos. A comuna fa parte de l'antiga provincia de Sola, en a comarca de Pettarra.
Rioja (Almería)
Rioja ye un municipio andaluz en a provincia d'Almería, comarca Metropolitana d'Almería y partiu chudicial d'Almería.
A suya población ye de 1.367 habitants (2017) en una superficie de 36 km², con una densidat de población de 37,97 hab/km².
Cheografía
A localidat de Rioja se troba situata a 122 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 13 km d'a ciudat d'Almería, a capital d'a suya provincia.
Sant Pèire de Latge
Sant Pèire de Latge (en francés Saint-Pierre-de-Lages) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Alta Garona, districto de Tolosa, cantón de Revèl y rechión d'Occitania.
A suya población ye de 659 habitants (2005) en una superficie de 7,20 km², con una densidat de población de 91,53 hab/km².
Infarcto de miocardio
200px|thumb|Diagrama d'un infarcto de miocardio (2), dimpués d'a oclusión (1) d'una branca de l'[[arteria coronaria ezquierda (LCA).]] O infarcto de miocardio, conoixito coloquialment como ataque de corazón, ataque cardiaco u simplament infarcto, fa referencia a una irrigación sanguinia insuficient, con danyo tisular, a una parti d'o corazón (mio, "musclo", y cardio, "corazón"), producito por una obstrucción en una d'as arterias coronarias. Se produce una necrosi d'una aria d'o miocardio, por un regular consecuencia d'a trombosi d'una arteria coronaria esclerosata.
Un infarcto de miocardio ye una urchencia medica por definición y s'ha de buscar atención medica a escape. As demoras son un error grieu que se cobra milenta de vidas cada anyo. O pronostico vital d'un pacient con infarcto pende de:
Etxarri (Sola)
Etxarri (Etcharry en francés) ye una comuna d'Iparralde situata en o departamento francés de Pireneus Atlanticos. A comuna fa parte de l'antiga provincia de Sola, en a comarca de Pettarra.
Lohitzüne-Oihergi
Lohitzüne-Oihergi (Lohitzun-Oyhercq en francés) ye una comuna d'Iparralde situata en o departamento francés de Pireneus Atlanticos. A comuna fa parte de l'antiga provincia de Sola, en a comarca de Pettarra.
185 cadieras vuedas
300px|thumb|185 cadieras vuedas en a suya segunda localización a on se tresladoron en octubre de 2012. 185 cadieras vuedas (en anglés 185 empty chairs), tamién conoixiu como 185 cadieras blancas (en anglés 185 white chairs) u 185 cadieras blancas vuedas (en anglés 185 empty white chairs) u simplament como 185 cadieras (en anglés 185 chairs), ye un molimento no oficial en remeranza d'as 185 personas que morioron en o tierratremo de Christchurch de 2011. Ideyau como una composición temporal feita con cadieras pintadas de blanco, s'ha convertíu en una d'as prencipals atraccions turisticas de Christchurch, Nueva Zelanda. S'instaló o día d'o primer cabo d'anyo d'o tierratremo, precedindo cinco anyos a o memorial ofical, o Memorial Nacional d'o Tierratremo de Canterbury. A calendata de 2017 se tien a ideya de convertir a instalación temporal en un molimento permanent.
Lohitzüne-Oihergi
Demografía
2006 : población provisional de l'Insee (Source : Insee).
185 cadieras vuedas
Historia
Christchurch sufrió un tierratremo o 22 de febrero de 2011 que remató con a vida de 185 personas. O día d'o primer cabo d'anyo d'o tierratremo, l'artista local Peter Majendie reunió 185 cadieras vuedas, que heba pintau de blanco, en o mesmo puesto a on s'heba espaldau a Ilesia Baptista d'Oxford Terrace. O día dimpués d'a instalación, o periodico local The Press informó de que a ideya de l'artista yera de deixar o memorial instalau mientres nomás una semana. O propio artista dició dimpués que en primeras heba pensau que as cadieras bi estasen tres semanas.
thumb|Cadiera de Vincent con a suya pipa A prencipal inspiración de Majendie ta a suya obra venió d'as pinturas de Vincent van Gogh sobre cadieras vuedas, representando as diferents personalidaz d'os suyos propietarios. Cuan creyó a suya obra d'arte, Majendie conoixeba a existencia d'o Campo de Cadieras Vuedas que fa parti d'o Memorial Nacional d'Oklahoma y as cadieras vuedas d'o parque Bryant de Nueva York.
En octubre de 2012, a instalación habió de tresladar-se bels cientos de metros enta o sud, a o puesto a on s'heba espaldau a Ilesia de Sant Pablo, ya que prencipió a reconstrucción d'a Ilesia Baptista. Iste segundo puesto ye en a diagonal oposada a on se trobaba o edificio d'a CTV, puesto a on morioron 115 personas.
Cuan s'anunció o disenyo ganador ta o Memorial Nacional d'o Tierratremo de Canterbury en mayo de 2015, Majendie prencipió a considerar o futuro d'a suya instalación temporal. L'artista potenció a ideya de convertir as cadieras en un molimento permanent. En chinero de 2017, Majendie reafirmó a suya ideya y proposó tornar a instalación temporal en una fixa, recubrindo as cadieras d'aluminio y pintando-lo de blanco. Estió menester de trobar un nuevo puesto, ya que o puesto a on yera a ilesia de Sant Pablo fue trigau por o gubierno ta a construcción d'o futuro Estadio de Christchurch. Majendie demandó l'antigo puesto d'a CTV ta a instalación. Manimenos a instalación en l'antiga localización de l'edificio d'a CTV fue refusada por beluns d'os familiars d'as victimas.
O molimento oficial por as victimas d'o tierratremo fue enguerau o 22 de febrero de 2017, seis anyos dimpués d'o tierratremo que causó 185 muertes y cinco dimpués de que Majendie instalase o suyo memorial.
Recepción
A pachina web de viaches TripAdvisor lista 185 cadieras vuedas como a prencipal atracción turistica d'a ciudat (por debant d'a telecabina de Christchurch y a Seu de Cartón), y la mete en o cuarto puesto de toda Nueva Zelanda.
Tarabèl
Tarabèl (en francés Tarabel) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Alta Garona, districto de Tolosa, cantón de Revèl y rechión d'Occitania.
A suya población ye de 373 habitants (1999) en una superficie de 7,42 km², con una densidat de población de 50,27 hab/km².
Gesees
Gesees ye un municipio de Bavera, Alemanya. Se troba en o districto de Bayreuth.
Consello de Ciento (Chaca)
O Consello de Ciento estié una institución de gubierno d'a ciudat de Chaca, raino d'Aragon, Corona d'Aragón en a Edat Meya, formata dentre atros por un Ciento de ciudadans y alazetata en os documentos recullius en o "Libre d'a Catena" de 1238.
O Libre d'a Catena (alzau en a Casa d'a Ciudat de Chaca) comprende quatro documentos:
Os miembros d'o Consello de Ciento yeran eslexius seguntes un sistema de rotación anual y feban un poder de representar todas as familias y rans socials y alministrativos d'a ciudat. Respondeban por churamento con "cuerpo y biens" d'a observanza d'os Establimentz.
En 1249, Chaime I, habendo conoixiu a funcion d'o Consello de Ciento de Chaca, facie implantar a mesma institución con bellas modificacions ta a ciudat de Barcelona (Decreto reyal d'o 17 d'abril 1249 en Valencia) y bellatras capitals d'a Corona d'Aragón.
Pozo de chelo
thumb|300px|Culroya, o pozo de chelo de [[Fuent de Todos.]] O pozo de chelo yera una construcción que a suya finalidat yera almagazenar o chelo replegau entre l'hibierno pa o suyo emplego en os meses d'estiu. O suyo uso estió muit extendiu en Europa aconseguindo a suya esplendor en os sieglos XVIII y XIX dica que a producción de chelo artificial en zaguerías d'o sieglo XIX produció a suya desaparición.
Crefuèlha
Crefuèlha (Crefuèlha en occitán, Aigrefeuille en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Alta Garona, districto de Tolosa, cantón d'Escalquens y rechión d'Occitania.
Jeztaze
Jeztaze (Gestas en francés) ye una comuna d'Iparralde situada en o departamento francés de Pireneus Atlanticos. A comuna fa parte de l'antiga provincia de Sola, en a comarca de Pettarra.
Yiddischmos y hebraismos en bavaro
Os yiddischmos y hebraismos en bavaro (en bavaro Jiddischn und Hebräischn im Boarischn) son os ampres provenients d'o yiddisch y o hebreu que se troban presents en a luenga bavara.
Muitas palabras plegoron a o bavaro a traviés d'o rotwelsch, un criptolecto charrau d'antis mas en o sud d'Alemanya y en Suiza con palabras de cuantos dialectos alemans, o yiddisch y o romaní. Atras muitas palabras han plegau a o bavaro dende o yiddisch pasando por l'alemán.
Glashütten (Bavera)
Glashütten ye un municipio de Bavera, Alemanya. Se troba en o districto de Bayreuth.
Yiddischmos y hebraismos en bavaro
L'orichen d'a mayoría d'hebraismos en o bavaro ye a Biblia.
Palabras d'o yiddisch
En ista lista se troban as palabras bavaras d'orichen yiddisch. I apareixen amás as palabras equivalents en hebreu y a suya traducción enta l'aragonés.
Palabras d'o hebreu
Aquí se puet veyer una lista de palabras bavaras d'orichen hebreu, muitas d'ellas provenients d'a Biblia. En a tabla apareixen amás a suya transcripción fonetica y a suya traducción enta l'aragonés. A mayoría d'istas palabras existen quasi con a mesma forma en aragonés como en a mayoría de luengas con una tradición cristiana dezaga.
Palabras a traviés de l'alemán
Ta rematar una lista de palabras bavaras d'orichen chodigo que han plegau a traviés de l'alemán. En a tabla se pueden veyer tamién as palabras equivalents en yiddisch, hebreu y alemán y a suya traducción enta l'aragonés.
Pozo de chelo
Lugars con pozos de chelo visitables en Aragón
Amás i hai dos rotas creyadas arredol d'os pozos de chelo en Aragón:
Santa Cruz de Marchena
Santa Cruz de Marchena ye un municipio andaluz en a provincia d'Almería, comarca d'Alpujarra Almeriense y partiu chudicial d'Almería.
A suya población ye de 225 habitants (2017) en una superficie de 20 km², con una densidat de población de 11,25 hab/km².
Cheografía
A localidat de Santa Cruz de Marchena se troba situata a 325 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 31 km d'a ciudat d'Almería, a capital d'a suya provincia.
Roquetas de Mar
A suya población ye de 93.363 habitants (2017) en una superficie de 60 km², con una densidat de población de 1556,05 hab/km².
Cheografía
A localidat de Roquetas de Mar se troba situata a 10 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 21 km d'a ciudat d'Almería, a capital d'a suya provincia. Muga os termins municipals de Vícar y Enix a o norte, con La Mojonera y Vícar a l'ueste, a l'este con a mar Mediterrania y a o sud con El Ejido.
D'o suyo termin municipal fan parti os lugars de Aguadulce, El Campillo del Moro, Cortijos de Marín, Las Marinas, El Parador de las Hortichuelas, Urbanización de Roquetas y El Solanillo.
Villamanrique de la Condesa
Villamanrique de la Condesa ye un municipio andaluz situato en a comarca de l'Aljarafe y provincia de Sevilla.
A suya población ye de 4.162 habitants (2010), en una superficie de 57,67 km² con una densidat de población de 72,17 hab/km².
Cheografía
A localidat de Villamanrique de la Condesa se troba situata a 33 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 37 km d'a ciudat de Sevilla, a capital d'a suya provincia y d'Andalucía.
Haag (Alta Franconia)
Haag ye un municipio de Bavera, Alemanya. Se troba en o districto de Bayreuth.
Preservila
Preservila (Preservila en occitán, Préserville en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Alta Garona, districto de Tolosa, cantón d'Escalquens y rechión d'Occitania.
A suya población ye de 359 habitants (1999) en una superficie de 12,19 km², con una densidat de población de 29,45 hab/km².
Heinersreuth
Heinersreuth ye un municipio de Bavera, Alemanya. Se troba en o districto de Bayreuth.
VfB Stuttgart
Estadio
A devantadera d'o Mercedes-Benz Arena se fació o 23 de chulio de 1933.
thumb|center|500px|Mercedes-Benz Arena
Plantilla 2014/15
Actualizato o 1 de chulio de 2014.
15px
Maorí d'as Islas Cook
O maorí d'as Islas Cook (en maorí d'as islas Cook Māori Kūki 'Āirani) u a vegadas dito rarotongano ye una luenga polinesia oriental y ye l'idioma oficial d'as Islas Cook chunto con l'anglés dende 2003, seguntes l'acta Te Reo Maori Act.
Encara que o maorí d'as islas Cook ye relacionau con o maorí de Nueva Zelanda y o tahitiano, no son mutuament intelichibles, por o que ye considerau una luenga diferent.
Dialectos
Existen cuantos dialectos, mutuament intelichibles:
O pukapukano, tamién parlau en as Islas Cook, ye considerau como un idioma diferent relacionau con o samoano y o tokelauano.
Hummeltal
Hummeltal ye un municipio de Bavera, Alemanya. Se troba en o districto de Bayreuth.
Consello de Ciento
Consello de Ciento puet fer referencia:
Santa Fe de Mondújar
Santa Fe de Mondújar ye un municipio andaluz en a provincia d'Almería, comarca Metropolitana d'Almería y partiu chudicial d'Almería.
A suya población ye de 429 habitants (2017) en una superficie de 35 km², con una densidat de población de 12,26 hab/km².
Cheografía
A localidat de Santa Fe de Mondújar se troba situata a 233 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 22 km d'a ciudat d'Almería, a capital d'a suya provincia.
Reyal Monesterio de Santa María d'Alaón
O Reyal Monesterio de Santa María d'Alaón, (tamién conoixiu como Nuestra Sinyora d'Alaón, u Abadía d'a Nuestra Sinyora d'a O). Lo monesterio se sitia en o monecipio de Sopeira, en a comarca de Ribagorza d'a provincia de Uesca, Aragón
Historia
Ye documentau dende 806 quan o conde Begón de Tolosa que encomendie l'abat Crisogono a reorganización d'o monesterio de Santa Maria fundau en os tiempos d'os visigodos, segurament en o sieglo VI. Estié capezera d'o pagus ripacurciense baixo l'autoridat d'o bispe d'Urchel. Fue destruyiu por os musulmans en 1006 y dimpuesas perdié o suyo caracter monastico con a reforma cluniacense y o cabo d'o sieglo XI pasié ta pender de Roda d'Isabana.
O bispe Ramón Dalmau enfortié o monesterio designando como abat Bernardo Adelm, monche de Sant Veturián, y recibié l'impulso d'a orden benedictina estando restaurau y adoptando o suyo aspecto actual. Fue consagrau por Sant Ramón (bispe de Roda) o 8 de noviambre de 1123. Estié allora que habié o suyo inte de esplendor y dominié atros templos d'a redolada os qualos frecuentement imitión a mesma linia estetica. O abat devenié quasi un bispe y deputau d'o raino d'Aragón asistindo ta Corz (nueno puesto enta dreita).
Un d'os suyos abats, d'o sieglo XVII, estié Benito Latras, qui fenecié quan participaba en as Corz o 11 de chunio de 1682 y o suyo cuerpo incorruto estié amanau enta a cripta, dando orichen ta a leyenda de Cosán (u Cos Sant), o qualo aduyaba ta haber un güen viache ta os viachers qui li chitaban una moneda.
Continié a vida monastica dica a desamortizazion de Mendizábal en 1836, pasando a estar a ilesia parroquial d'o lugar de Sopeira.
En par d'a Guerra Civil espanyola sofrié un fuego que destruyié parti d'o monesterio y os suyos bienes. Antimás, os reus de l'abat Benito Latras, yeran ya estaus cremaus en o escompencipio d'ista, ansina como alsada romanica y atros obchectos de valgua.
Ha estau restaurau y o suyo estau ye correcto. O suyo cartulario ye una replega muito important de documentos (327 documentos) referens a o monesterio dentre 806 y 1245.​
Conoxita ye tamien a Carta d'Alaón de 845, documento a sobén considerau como falso que poderba contrimostrar l'ascendencia merovinchia d'os rais d'Aragón y consecuentment alazetar as suyas eventuals aspiracions ta o trono de Francia.
Fue protechiu como “Molimento Historico-Artistico” y incluyiu en o "Tresoro Artistico Nacional" espanyol por o gubierno d'a Segunda Republica en 1931; y declarau Bien d'Intrés Cultural por o Gubierno d'Aragón en 2004.​
Arquitectura
A suya planta basilical ye de tres naus y absides cilindricos con arqueriyas ciagas, con un campanal en torre cuadrata de 4 soleros. A puerta ye dobelata d'arco de meyo punto con arquivoltas con crismón trinitario. O monesterio habeba un claustro d'o qualo solament remanan bells alazets d'as columnas orichinals. thumb|center|250px|Abside de Santa Maria d'Alaón
Chesús Casaus Parrilla
Chesús Casaus Parrilla (Zaragoza, 1963) ye un autor de guías de montanya, monitor de cursos y estudioso d'a luenga aragonesa natural de Zaragoza. Ye autor y co-autor de guías y libros de divulgación sobre senderismo, naturaleza y esportes de montanya con PRAMES, y colaborador habitual d'ixa interpresa aragonesa.
Companyero de Chusé Aragüés por a suya actividat en PRAMES, ha expublicau tamién libros sobre l'aragonés a traviés de a editorial d'aquéll; Gara d'Edizions, ye o traductor a l'aragonés de A plebia amariella de Julio Llamazares, y, en chunto con Pascual Miguel, ye o responsable d'aprestar ta la edición o Diccionario Dialectal Altoaragonés d'Hortensia Buisán Bernad y os Estudios sobre la tradición cultural en la zona limítrofe del Alto Aragón y Navarra de Werner Bergmann, toz dos con Gara d'Edizions.
Districto de Banyeras de Bigorra
O districto de Banyeras de Bigorra (en occitán arrondiment de Banhèras de Bigòrra, en francés arrondissement de Bagnères-de-Bigorre) ye un districto d'o departamento francés d'os Altos Pireneus (en francés Hautes Pyrénées), en a rechión d'Occitania. Se divide en 4 cantons y 170 municipios (u comunas). A capital d'o districto ye la subprefectura de Banyeras de Bigorra (en francés Bagnères-de-Bigorre)
Senés (Almería)
Senés ye un municipio andaluz en a provincia d'Almería, comarca de Filabres-Tabernas y partiu chudicial d'Almería.
A suya población ye de 312 habitants (2017) en una superficie de 50 km², con una densidat de población de 6,24 hab/km².
Cheografía
A localidat de Senés se troba situata a 995 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 50 km d'a ciudat d'Almería, a capital d'a suya provincia.
Bèlasvilas
Bèlasvilas (en francés Vallesvilles) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Alta Garona, districto de Tolosa, cantón de Revèl y rechión d'Occitania.
Naoto Sato
Naoto Sato (佐藤直人 en chaponés), naixito de 1953, ye un astronomo chaponés, que destaca por estar o descubridor de muitos asteroides.
Districto d'Argelèrs de Gasòst
O districto d'Argelèrs de Gasòst (en occitán arrondiment d'Argelèrs de Gasòst, en francés arrondissement d'Argelès-Gazost) ye un districto d'o departamento francés d'os Altos Pireneus (en francés Hautes Pyrénées), en a rechión d'Occitania. Se divide en 3 cantons y 87 municipios. A capital d'o districto ye la subprefectura d'Argelèrs de Gasòst (en francés Argelèrs de Gasòst)
Double Cone
O Double Cone ye a montanya mas alta de Kawarau en a Isla d'o Sud de Nueva Zelanda. Ye accesible dende a estación d'esquí de The Remarkables.
Districto de Tarba
O districto de Tarba (en occitán arrondiment de Tarba, en francés arrondissement de Tarbes) ye un districto d'o departamento francés d'os Altos Pireneus (en francés Hautes Pyrénées), en a rechión d'Occitania. Se divide en 19 cantons y 225 municipios. A capital d'o districto ye a prefectura de Tarba (en francés Tarbes)