cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nevada (Estau)
Historia
Parixe que os primers europeus en plegar a os territorio de l'actual estau de Nevada estioron os espanyols, y fuoron istos qui li dioron o suyo nombre, por a nieu que bi heba en as suyas montanyas d'hibierno. Ocupata asinas por Espanya, o territorio feba administrativament parte d'o Virreinato d'a Nueva Espanya, con l'actual Mexico y muitos atros territorios actualment estausunidenses. O territorio pasó a mans d'os estausunidenses dimpués de sinyar-se en 1848 o Tractau de Guadalupe Hidalgo, que remató a dita Intervención estausunidense en Mexico (a guerra de 1846-1848 entre Estaus Unius y Mexico).
Nevada estió o 36º estau en dentrar en os Estaus Unius, o 31 d'octubre de 1864, cuan encara se luitaba en a Guerra Civil estausunidense.
Santoréns
Historia
Nombrau ya en 1249, feba parti d'un municipio independient dica 1970, que incluyiba, a o sector más baixo d'a val, o lugar de Pallerol y a ilesia de Sant Serni d'Aulet, y, chunto a la val d'a Noguera Ribagorzana, o lugar d'Aulet y o santuario de Rocamora. Dillá d'a collada de Santa Barbara, a on s'alza a ilesia de Sant Pero d'Isclas, en una versant d'a vall de Cellers, bi ha o santuario d'o Torm.
Erdweg
Erdweg ye un municipio de Bavera, Alemanya. Se troba en o districto de Dachau.
Alcaldes
Lista d'alcaldes democraticos dende 1945:
Villar (Vall de la Ribera)
Villar ye un lugar despoblau aragonés d'a provincia de Uesca situau en a comarca de Ribagorza, en o municipio de Torlarribera.
Andrea Mantegna
Andrea Mantegna, naixito de Piazzola sul Brento, (Provincia de Padua, Veneto, Italia) o 1431 y muerto en Mantova (Provincia de Mantova, Lombardía, Italia) o 13 de setiembre de 1506, estió un pintor italiano d'o Renaiximiento.
Castiello d'a Zuda de Borcha
O castiello d'a Zuda ye un castiello que se troba en Borcha (Aragón). Ye un castiello d'estilo gotico construyiu en o sieglo XIV.
Arroyo de las Fraguas
Arroyo de las Fraguas ye un municipio d'a provincia de Guadalachara, en a comunidat autonoma de Castiella-La Mancha, Espanya. A suya población ye de 47 habitants (2006), en una superficie de 21,41 km² y una densidat de población de 2,19 hab/km².
Golmés
Golmés ye un municipio catalán situato en la provincia de Leida, en la comarca de la Plan d'Urchel.
A suya población ye de 1.661 habitants (2008), en una superficie de 16,6 km² con una densidat de población de 100,06 hab/km².
1978
Mayo
right|thumb|250px|A modelo y actriz francesa [[Laetitia Casta, naixita l'11 de mayo de 1978.]]
Aviento
right|thumb|250px|L'actriz estausunidense [[Katie Holmes, naixita o 18 d'aviento de 1978.]]
Mayo
right|thumb|250px|O politico italiano [[Aldo Moro, asasinato o 9 de mayo de 1978.]]
Sierra de Pardos
La sierra de Pardos ye en la branca castellana de lo Sistema Iberico y va dende Monterd dica Cubel, prenendo nombre de lo lugar huei poco poblau de Pardos.
La suya largaria ye d'uns 13 km y tien una dirección norueste-sudeste. La val de Pardos desparte una aliniación meridional alto de la Zorra-Penya de San Bartolomé-Madroñal d'una septentrional u sierra Pelada, a on que ye lo penyón de la Cruz de Pardos.
Rote Grütze
Rote Grütze (en alemán), rode Grütt (en baixo alemán) u rødgrød (en danés /ˈʁœðˀɡʁœðˀ/) ye un plato dulce de fruita tipico de Dinamarca y Alemanya. O nombre d'o plato en danés ye dificil de ta os no nativos, ya que contiene sonius que no son guaire fácils de pronunciar, asinas a frase 'rødgrød med fløde' (rødgrød con crema) ye un shibboleth tipico.
Iniciativa Aragonesa
Iniciativa Aragonesa (INAR) ye un partiu politico aragonés. S'orichinó como una escisión d'o Partido Aragonés y ye liderata por Manuel Escolá Hernando, qui d'antis mas heba estau deputato d'as Corz d'Aragón por o Partido Aragonés y d'o Parlamento Europeu por Coalición Nacionalista. A suya ideolochía ye nacionalista aragonesa de centro.
Rote Grütze
O grød u Grütze se fa tradicionalment con salvado, como indica a segunda parola d'o nombre en danés, alemán u baixo alemán. En bellas recetas caseras se fa servir tamién semola u sagú; encara que l'almidón de trunfa ye hue o ingredient mas enplegato ta conseguir a suya textura de pudding de chelatina. Os ingredients principals son chordons, encara que se meten tamién a vegadas rosiellas, arayons, fragas, y zresas. O tipico sabor se consigue nomas con os chordons y una chicota cantidat de aranyons, amás se i mete zucre ta intensificar o sabor. A cantidat de almidón u semola que cal meter-le pende d'o solido que queramos que quede, pero por un regular ye d'entre 20 y 60 gramos por kilogramo u litro de receta.
A preparación ye basicament a mesma que a d'un pudding: Se fan bullir as fruitas con zucre. A masa s'ha de deixar enfriar una mica ta que l'almidón se pueda disolver en o suco de fruita u en augua y se pueda remover sin deixar sin de grumos. Ta rematar cal tornar a fer bullir a mezcla entre un y dos menutos ta prencipie a chelatinización.
O rødgrød u rote Grütze se sirve calient u fredo como postre con leit, una mezcla de leit y vainilla con zucre, salsa de vainilla u nata.
Orbita meya terrestre
A orbita meya terrestre (en anglés Medium Earth orbit (MEO)) ye una orbita que se situa dentre la orbita baixa terrestre (LEO) y la orbita cheoestacionaria (GEO), ye decir, dentre los 2000 km y los 35786 km de distancia d'a Tierra.
Iste tipo d'orbita ye usada per diferents tipos de satelites en especial per satelites de navegación como lo GPS, Glonass u Galileo.
Armallones
A suya población ye de 52 habitants (2010), en una superficie de 77,18 km² y una densidat de población de 0,67 hab/km².
Cheografía
A localidat d'Armallones se troba situata a 1.206 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 76 km d'a ciudat de Guadalachara, a capital d'a suya provincia y d'o suyo partiu chudicial.
Cesc Fàbregas
Francesc Fàbregas i Soler (conoixito profesionalment en o mundo d'o fútbol como Cesc Fàbregas, Cesc u Fàbregas), naixito d'Arenys de Mar (Maresme) o 4 de mayo de 1987, ye un futbolista catalán, activo profesionalment dende l'anyo 2003 dica l'actualidat que prencipió a suya suya carrera esportiva chugando en l'Arsenal FC ta continar-la dende 2011 en o Futbol Club Barcelona. Chuga en posición de centrocampista y ha estato tamién chugador d'a selección espanyola y tamién d'a selección de fútbol de Catalunya.
Victor Fleming
Victor Fleming, naixito de Pasadena (California) o 23 de febrero de 1889 y muerto en Cottonwood (Arizona) o 6 de chunio de 1949, estió un director y productor cinematografico estausunidense, activo en o cine estausunidense dende primerías d'os anyos 1910 y con cuantos premios recibitos mientres a suya carrera cinematografica.
D'entre a suya filmografía como director, se puet destacar bellas cintas como To the Last Man (1923, con Richard Dix, Lois Wilson y Noah Beery), The Devil's Cargo (1925, con Wallace Beery, Pauline Starke y Claire Adams), Abie's Irish Rose (1928, con Charles Rogers, Nancy Carroll, Jean Hersholt y J. Farrell MacDonald), Treasure Island (1934, con Wallace Beery, Jackie Cooper, Lionel Stander y Otto Kruger), Captains Courageous (1937, con Freddie Bartholomew, Spencer Tracy, Lionel Barrymore, Melvyn Douglas y Charley Grapewin), The Wizard of Oz (1939, con Judy Garland, Frank Morgan, Ray Bolger, Bert Lahr, Jack Haley y Billie Burke), Gone with the Wind (1939, con Clark Gable, Vivien Leigh, Leslie Howard, Olivia de Havilland, Hattie McDaniel, Butterfly McQueen, Thomas Mitchell y Barbara O'Neil), A Guy Named Joe (1943, con Spencer Tracy, Irene Dunne, Van Johnson y Ward Bond), u Joan of Arc (1948, con Ingrid Bergman, José Ferrer, Francis L. Sullivan y J. Carrol Naish).
Río Arazas
L'Arazas ye un río d'Aragón situato en o Pireneu. Naixe en a os pietz d'as Tres Serols, y forma a val d'Ordesa y dimpués de recorrer 15 km desemboca en o río Ara, en o puent d'os Navarros amán d'o lugar de Torla (Uesca).
Toda a suya compleganza se troba encluyita aintro d'o Parque Nacional d'Ordesa y d'as Tres Serols.
Recreo
Recreo (Ciudad de Recreo) ye a ciudat de Provincia de Catamarca, l'Archentina. Con os suyos 10.147 habitants en l'anyo 2001, teneba una superficie de 29 km² y una densidat de población de 14.988,08 hab/km².
A principal actividat economica local ye o sector d'os servicios u sector terciario; a industria ye o segundo. Ye amás amás un centro important d'actividat cultura.
Demografía
A población de Recreo habió una important expansión mientres o sieglo XIX y as primeras decadas d'o sieglo XX, con a immigración procedent d'Europa.
Vinclos externos
Recreociudad.gov.ar (portal d'o Gubierno d'a ciudat de Recreo).
Tercera Federación - Grupo XVII
O Grupo XVII ye lo grupo aragonés d'a Tercera Federación de fútbol dende l'anyo 2006. A Tercera ye la más baixa d'as categorías de fútbol d'Espanya organizatas por a Real Federación Española de Fútbol (RFEF), y se chuga a ran autonomico. Ye por debaixo d'a Segunda Federación y por dencima d'a Rechional Preferent, categoría que organiza la Federación Aragonesa de Fútbol (FAF).
Antecedents
Dende la temporada 2006/07 en iste grupo son enquadratos os equipos aragoneses d'a Tercera División, sin dembargo, d'antis más en iste grupo yeran enquadratos os conchuntos castellano-manchegos. Dica la campanya 2005/06 o grupo aragonés yera lo Grupo XVI, grupo con equipos exclusivament aragoneses dende a temporada 1986/87. Anteriorment os equipos d'Aragón hi yeran en o grupo numero V u atros, cheneralment chunto con equipos d'altras partis d'o estau espanyol.
Orbita cheoestacionaria
A orbita cheoestacionaria (GEO) (en anglés geostationary orbit) ye una orbita que se troba a 35786 km d'a Tierra y que tien a particularidat que sigue la rotación terrestre. Asinas, un satelite situau en ista orbita se mantiene fixo en un punto d'o ciel. Iste tipo d'orbita ye per ixo usau prencipalment per satelites de comunicacions u de meteorolochía.
Ottaviano
Ottaviano (Ottaviano en napolitán, Ottaviano en italiano y oficialment) ye una localidat y comuna italiana d'a rechión de Campania, en a provincia de Nápols. D'antis mas, fació parte de l'antigo reino de Nápols y d'a Corona d'Aragón y dimpués d'o reino d'as Dos Sicilias antes d'a suya incorporación enta o reino d'Italia.
A suya población ye de 24.072 habitants (2010), en una superficie de 19,85 km², con una densidat de población de 1.212,70 hab/km².
Cheografía
A localidat d'Ottaviano se troba situata a 220 metros d'altaria sobre o livel d'a mar.
D'o suyo termin municipal fan parte os lugars de Giacobbi, Iervolini, Furchi, Raggi, San Gennarello, Zabatta y San Leonardo; antiparte, muga con as comunas de Boscotrecase, Ercolano, Nola, San Gennaro Vesuviano, San Giuseppe Vesuviano, Somma Vesuviana, Terzigno, Torre del Greco y Trecase.
Renanué
Renanué ye un lugar de la provincia de Uesca situau en la comarca de Ribagorza, en lo municipio de Bisagorri. La suya población en 1991 yera de 9 habitants. Huei se considera despoblau.
Toponimia
Lo toponimo Renanué ye un caso de terminación -ué(i) aragonesa u -ui catalana, que se piensa que ye d'orichen prerromán, que indica pertenencia y que a vegatas acompanya a un antroponimo latín, en este caso a Renanus, documentato en Panonia, derivau de Renus, documentau en Galia y Hispania.
Parla
Seguntes José Antonio Saura Rami la parla de los lugars de Ramastué, Erisué, Sesué, Vilanova, Sos, Arasán, Llire, Urmella, Bisagorri, Renanué, Gabás, Castillón de Sos, El Ru y Chía fan part de la zona B de l'aragonés benasqués, con plurals feminins en -as.
L'alto-ribagorzano u benasqués de Renanué se conoixe millor que lo d'atros lugars y s'estudio en un treballo sobre las parlas de l'Alta Ribagorza como cabo occidental y aragonés. Lo Coll de las Fadas ye la muga natural entre lo benasqués y la parla de l'Alta Isabana mes facilment clasificable como catalán.
Galas
O país de Galas (en galés Cymru, en anglés Wales) ye una d'as nacions que forman o Reino Uniu. Ye situato a l'ueste d'a isla de Gran Bretanya y tien una población total de 3,1 millons de personas. A capital y ciudat mas gran ye Caerdydd u Cardiff (305.000 habitants).
Os ciudadans de Galas esleyen representants a l'Asamblea Nacional galesa y a o Parlamento britanico de Londres. O chefe d'o gubierno en Galas ye o Primer ministro (First Minister).
Paolo Quinteros
Paolo Alfredo Quinteros (Colón, Entre Ríos, Archentina, 15 de chinero de 1979) ye un chugador de baloncesto archentino. Chuga d'escolta y o suyo equipo actual ye o Club de Regatas Corrientes de l'LNB d'Archentina.
Galas
Toponimia
Wales provien d'o etnonimo walhos con o que os pueblos chermanicos denominaban a los galos primero, a los galorromanos dimpués y a la fin a toz os pueblos romanizatos de l'Imperio Romano. Esta denominación se remonta a los antigos volcos centroeuropeus, un d'os primers pueblos celtas que se troboron os chermans en a suya expansión enta lo sud.
Paolo Quinteros
Trachectoria
Quinteros prencipió a suya trachectoria en a Liga Archentina. Mientres as anyadas 97/98 a 99/00 chugó en a Unión de Colón, en as dos siguients dende 00-01 y 01-02 en Estudiantes de Olavarria (LNB). Dimpués d'un parentesi en Uruguai (Trouville) a on que fació una sobrebuena campanya, se chugó con Boca Juniors en as anyadas 03-04 a 05-06.
En 2007 marchó ta Espanya, a on que chugó l'anyada en Climalia León d'a Liga LEB, con qui logró l'ascenso a la ACB. En l'anyada 07-08 ficharía por o CAI Zaragoza d'a Liga LEB, equipo con o que conseguiría l'ascenso a l'ACB ixe mesmo anyo. Asinas pues, a siguient anyada chugó en a maxima categoría espanyola con o CAI, l'ACB, baixando atra vegata a LEB en rematar a temporada regular. Manimenos, renovó ta l'anyo siguient ta tornar a conseguir l'ascenso, chugando actualment en l'ACB.
Galas
Toponimia
O nombre clasico de Galas ye Cambria y lo trobamos en a "Grant Cronica d'Espanya", compilación historica de Chuan Ferrández d'Heredia:
Clima
Galas ye en l'aria atemperada d'Europa. Tien un clima maritimo cambiant y ye un d'os países mas humidos d'Europa. L'orache en Galas gosa estar nuble, humido y ventolero, con veranos calidos y hibiernos atemperaus. Os largos días de verano y los curtos días d'hibierno pueden explicar-se per as suyas latituz. O clima en a costa sud ye considerablement mas atemperau que en a resta d'o país a resultas d'as calidas corrients marinas.
Paolo Quinteros
Selección nacional
Estió un d'os integrants d'a Selección de baloncesto d'Archentina que ganó a medalla de bronce en os Chuegos Olimpicos de Pekín 2008. Amás ha ganato dos medallas d'archent en os campionatos FIBA d'as Americas (2005 y 2007) y una atra de bronce (2009).
Matías Lescano
Palmarés
thumb|left|250px|Celebrando o campionato de Liga LEB Oro con o CAI Zaragoza
Haimhausen
Haimhausen (en bavaro Hoamhausn) ye un municipio de Bavera, Alemanya. Se troba en o districto de Dachau.
Alcaldes
Lista d'alcaldes democraticos dende 1945:
Peter Fonda
Peter Henry Fonda, naixito de Nueva York (Nueva York) o 23 de febrero de 1940, ye un actor estausunidense, activo en o cine estausunidense dende primerías d'os anyos 1970 y con cuantos premios recibitos mientres a suya carrera cinematografica. Ye fillo de l'actor Henry Fonda y chermano de l'actriz Jane Fonda y pai d'os actors Bridget Fonda y Justin Fonda.
En a suya filmografía se puet destacar as suyas interpretacions en bellas cintas, como The Victors (1963, Carl Foreman), Easy Rider (1969, Dennis Hopper), Outlaw Blues (1977, Richard T. Heffron), Ulee's Gold (1997, Victor Nuñez), The Passion of Ayn Rand (1999, Christopher Menaul), The Laramie Project (2002, Moisés Kaufman), u 3:10 to Yuma (2007, James Mangold).
Uelhons
Uelhons (en francés Oueilloux) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Altos Pireneus, districto de Tarba, cantón d'a Val de l'Arròs y d'as Baïsas y rechión d'Occitania. A comuna yera parte de l'antiga provincia de Bigorra.
A suya población ye de 123 habitants(1999) en una superficie de 4,40 km², con una densidat de población de 27,95 hab/km².
Jens Stoltenberg
Jens Stoltenberg, naixito d'Oslo o 16 de marzo de 1959, ye un economista y politico noruego, que fue primer ministro de Noruega en dos periodos dende o 17 d'octubre de 2005, y d'antis mas dende o 3 de marzo de 2000 dica o 19 d'octubre de 2001.
Jens Stoltenberg ye fillo d'os politicos Thorvald Stoltenberg y Karin Stoltenberg, y militant d'o Partiu d'os Treballadors de Noruega.
Estudeyó Economía en a Universidat d'Oslo, y estió tamién ministro d'Industria (1993-1993) y ministro d'Economía (1996-1997).
A suya muller ye a politica Ingrid Schulerud.
Candespina
Candespina ye un lugar despoblau aragonés d'a provincia de Zaragoza situau en a comarca d'a Ribera Alta d'Ebro, en o municipio de Sobradiel.
Yera situau chunto a o río Ebro, en o mesmo puesto a on encara se troba un torretón que perteneixería a o suyo castiello.
Gran Bilbau
D'ista comarca en fan parte 22 municipios. A suya capital ye a ciudat de Bilbau.
Cheografía
250px|thumb| Fotografía [[radiación infrarroya|infrarroya feita o 5 de chulio de 2002 por l'ASTER a bordo d'a nau Terra d'a NASA. A arias royas son zonas a on predomina a vechetación, os pixels azul oscuro as auguas d'a ría d'o Nervión, as zonas son boiras, veyendo-se tamién as suyas huembras sobre a superficie y os píxels de tonos verdes son a intensa urbanización que se troba arredol d'a ría. Fuente: ''Earth Observatory (NASA) .]]
Puede dividir-se en subcomarcas:
Fucino
thumb|Fucino per a [[NASA en 2008.]]
En o centro d'a plana se troba lo centro espacial Piero Fanti.
Toponimia
O nombre de Fucino procede d'o latín Fucinus y ye relacionau con a etnia d'os Fucentes que yeran parti d'o pueblo italico d'os Marsi que habitaban istas tierras.
Clima
O clima d'a plana de Fucino, dada a suya conformación de cuenca de fondo plano, se caracteriza por as fuertes variacions de temperatura tipicas de cuencas suchetas a intensas inversions termicas, y, asinas, en condicions de ciel esclarexiu con nieu en o solero y aire feble u absent se pueden aconseguir temperaturas minimas muit baixas, favoreixidas por l'altitut. A desecación d'o laco ha transformau, de feito, o fondo d'a cuenca en una plana cautibable d'uns 160 km², que a suya depresión d'uns quaranta metros localment afavoreix temperaturas minimas muit baixas; en qualques ocasions en o Fucino s'han aconseguiu temperaturas minimas extremas como en chinero de 1985 quan se midioron -26,5 °C en en Borgo Ottomila.
thumb|L'antigo laco Fucino antis d'a suya desecación seguntes o pintor [[Jean-Joseph-Xavier Bidauld en 1789.]]
Cadiac
Cadiac (Cadéac en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Altos Pireneus, districto de Banyeras de Bigorra, cantón de Nestés, Aura y Loron y rechión d'Occitania. A comuna yera parte de l'antiga provincia de Bigorra.
A suya población ye de 221 habitants (1999) en una superficie de 6,15 km², con una densidat de población de 35,93 hab/km².
Toponimia
Lo toponimo Cadiac se documenta en 1790. Tamién se conoixe variants documentals d'este toponimo latinizadas como Cadiaco en lo sieglo XIII u Cadinhaco en 1387. S'interpreta como un nombre de propietario seguiu d'un sufixo de pertenencia -ACUM y significaría "propiedat de Catenus".
Chang Taeksang
Chang Taeksang (en hangul: 장택상; en hanja: 張澤相), naixito de Chilgok (GyungsangBuk, Corea) o 28 d'agosto de 1893 y muerto en Seúl (Corea d'o Sud) o 4 de chunio de 1969, estió un politico y activista por a independencia de Corea d'o Sud.
Estió o primer ministro d'Asuntos Foranos (entre o 15 d'agosto 1948 y o 24 d'aviento 1948) y primer ministro de Corea d'o Sud (dende o 6 de mayo de 1952 dica o 5 d'octubre de 1952). A suya embotada yera Changrang (창랑, 滄浪).
Fondarella
Fondarella ye un municipio catalán situato en la provincia de Leida, en la comarca de la Plan d'Urchel.
A suya población ye de 811 habitants (2008), en una superficie de 5,4 km² con una densidat de población de 150,19 hab/km².
Audon (Altos Pireneus)
Audon (en francés Ozon) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Altos Pireneus, districto de Tarba, cantón d'a Val de l'Arròs y d'as Baïsas y rechión d'Occitania. A comuna yera parte de l'antiga provincia de Bigorra.
A suya población ye de 288 habitants(1999) en una superficie de 9,08 km², con una densidat de población de 31,71 hab/km².
Río Tulivana
O Tulivana ye un río aragonés, afluent d'o Galligo. Forma chunto a o río Gas a val Ancha.
Carbón vechetal
O poder calorífico d'o carbón vechetal oscila entre 29 000 y 35 000 kJ/kg, y ye muit superior a lo d'a fusta, que oscila entre 12 000 y 21 000 kJ/kg.
Historia
O carbón vechetal lo han emplegato como combustible dende tiempos antigos con as carboneras, pero a suya producción ha ito decreixendo a mesura que s'han feito populars o gas natural, a electricidat y o petrolio, ja que yeran productos d'una obtención més economica. Actualment o carbón vechetal ye d'uso poco habitual como fuent de poder calorifico domestico y a suya producción con carboneras ye de caracter més etnografico que productivo.
Satelite artificial
thumb|[[Sputnik 1 estió lo primer satelite.]]
Un satelite ye un obchecto artificial situau en o espacio. Se gosa usar tamién a denominación satelite artificial pa distinguir-lo d'os satelites naturals como la Luna.
O 4 d'octubre de 1957 la Unión Sovietica lanzó lo primer satelite artificial clamau Sputnik 1. Dende alavez bels 8900 satelits de mas de 40 países han estau lanzaus a lo espacio. S'estima que en 2018 i heba bels 5000 d'ells encara en orbita con uns 1900 encara operativos mientres que la resta forman parti d'a clamada vasuera espacial.
Os satelits tienen cuantos usos como comunicacions, navegación, exploración, monitorización y espionache.
Palma Campania
Palma Campania (Palma Campania en napolitán, Palma Campania en italiano y oficialment) ye una localidat y comuna italiana d'a rechión de Campania, en a provincia de Nápols. D'antis mas, fació parte de l'antigo reino de Nápols y d'a Corona d'Aragón y dimpués d'o reino d'as Dos Sicilias antes d'a suya incorporación enta o reino d'Italia.
Satelite artificial
Descripción
Os satelits no tienen una fabricación estandard, manimenos toz comparten una estructura semellant. Normalment se pueden distinguir dos partis:
Palma Campania
A suya población ye de 15.187 habitants (2010), en una superficie de 20,80 km², con una densidat de población de 730,14 hab/km².
Cheografía
A localidat de Palma Campania se troba situata a 63 metros d'altaria sobre o livel d'a mar.
D'o suyo termin municipal fan parte os lugars de Castello di Palma, Fiume, Pozzoromolo y Vico di Palma; muga con as comunas de Carbonara di Nola, Domicella, Lauro, Liveri, Nola, Poggiomarino, San Gennaro Vesuviano, Ottaviano, San Giuseppe Vesuviano, Sarno y Striano.
Thorbjørn Jagland
Thorbjørn Jagland, naixito de Drammen (Buskerud) o 5 de noviembre de 1950, ye un politico noruego, que estió primer ministro de Noruega dende o 25 d'octubre de 1996 dica o 17 d'octubre de 1997, amás d'estar ministro d'Afers Foranos (2000-2001) y president d'o Storting, o Parlamento de Noruega dende 2005 dica hue.
Jagland, militant d'o Partiu d'os Treballadors de Noruega, fue esleito líder d'o partiu por dencima de Jens Stoltenberg, que yera o protechito de l'anterior primer ministra, Gro Harlem Brundtland.
Claude Sautet
D'entre a suya filmografía como director, se puet destacar bellas cintas como L'Arme à gauche (1955, con Lino Ventura, Sylva Koscina, Leo Gordon y Alberto de Mendoza), Max et les Ferrailleurs (1971, con Michel Piccoli, Romy Schneider, Georges Wilson, Bernard Fresson y François Périer), César et Rosalie (1972, con Yves Montand, Romy Schneider, Sami Frey y Umberto Orsini), Vincent, François, Paul... et les autres (1974, con Yves Montand, Michel Piccoli, Serge Reggiani y Gérard Depardieu), Un mauvais fils (1980, con Patrick Dewaere, Yves Robert, Brigitte Fossey y Jacques Dufilho), u Nelly et Monsieur Arnaud (1995, con Michel Serrault, Emmanuelle Béart, Jean-Hugues Anglade, Claire Nadeau y Michael Lonsdale).
Foyos Quemados
Foyos Quemados (en castellano Hoyos Quemados) ye un lugar despoblau aragonés d'a provincia de Teruel situau en a comarca d'a Sierra d'Albarrazín, en o municipio de Terrient.
Sanlúcar la Mayor
Sanlúcar la Mayor ye un municipio andaluz situato en a comarca de l'Aljarafe y provincia de Sevilla. Ye a capital d'o partiu chudicial d'o suyo nombre.
A suya población ye de 13.016 habitants (2010), en una superficie de 135,41 km² con una densidat de población de 96,12 hab/km².
Cheografía
A localidat de Sanlúcar la Mayor se troba situata a 148 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 18 km d'a ciudat de Sevilla, a capital d'a suya provincia y d'Andalucía.
Mugas
O termin municipal de Sanlúcar la Mayor muga a o norte con Aznalcóllar; a l'este con Villanueva del Ariscal y con Espartinas; a o sud con Benacazón; y a l'ueste con Castilleja del Campo y con Escacena.
Alcaldes
{| align="center" rules="all" cellspacing="0" cellpadding="3" style="border: 1px solid #999; border-right: 2px solid #999; border-bottom:2px solid #999" ! style="background:#efefef;" | Lechislatura ! style="background:#efefef;" | Nombre ! style="background:#efefef;" | Partiu politico
Cuadrilla d'Añana
A suya población ye de 8.448 habitants (2009) en una superficie de 698,72 km², con una densidat de población de 12,25 hab/km².
Segunda División
A Segunda División puet estar a segunda categoría u tercera si bi ha división d'honor de competicions esportivas de qualsiquier esporte.
Hebertshausen
Hebertshausen (en bavaro Hebazausn) ye un municipio de Bavera, Alemanya. Se troba en o districto de Dachau.
Alcaldes
Lista d'alcaldes democraticos dende 1945:
Condaus d'Irlanda
Os condaus d'Irlanda son una creyación d'o Gubierno britanico d'o sieglo XIX ta administrar o país. Irlanda ye dividita en 32 condaus. Actualment también se fan servir amplament en o campo esportivo. En Irlanda d'o Norte, os 6 condaus fuoron reemplazatos en 1973 por 26, y en a Republica d'Irlanda, 6 d'os 26 condaus orichinals se dividioron, lo que fa hué un total de 32 "condaus artificials".
Cal sinyalar que as ciudaz de Corcaigh, Dublín, Gaillimh, Luimneach y Port Láirge son independients d'o suyo condau y que a mas, o Tiobraid Árann ye dividito en 2 entidaz administrativas distintas, Tiobraid Árann Thuaidh (Norte) y Tiobraid Árann Theas (Sud).
Condaus tradicionals
* Condaus d'Irlanda d'o Norte (a resta de condaus perteneixen a la Republica d'Irlanda)
Camors
Camors (Camous en francés y oficialment) ye un lugar y antiga comuna occitana en o departamento francés d'Altos Pireneus, districto de Banyeras de Bigorra, cantón de Nestés, Aura y Loron y rechión d'Occitania. A comuna feba parte de l'antiga provincia de Bigorra.
A suya población yera de 17 habitants (1999) en una superficie de 3,29 km², con una densidat de población de 5,16 hab/km².
L'1 de chinero de 2019 s'unió a Veireda e Jumet pa formar a nueva comuna de Veireda, Jumet e Camors.
Atanzón
Atanzón ye un municipio d'a provincia de Guadalachara, en a comunidat autonoma de Castiella-La Mancha, Espanya. Fa parte d'a comarca de l'Alcarria de Guadalachara y d'o partiu chudicial de Guadalachara.
A suya población ye de 110 habitants (2006), en una superficie de 28,03 km² y una densidat de población de 3,92 hab/km².
Cheografía
A localidat d'Atanzón se troba situada a 951 metros d'altaria sobre o livel d'a mar.
Comprende o despoblau de Centenera de Suso.
Francha Oriental d'Aragón
thumb|150px|Municipios que forman a Francha Oriental La Francha Oriental (Franja Oriental en catalán), Francha de Levant (Franja de Llevant en catalán), Francha d'Aragón (Franja d'Aragó en catalán) u Aragón oriental (Aragó oriental en catalán) incluye las tierras de luenga catalana d'Aragón, mugants con Catalunya, ye dicir, las comarcas siguients (de norte a sud):
Lo territorio d'a Francha no tien garra ligarza administrativa común, mes allá d'o feito de fer parte d'a Comunidat Autonoma d'Aragón. Dende la perspectiva catalana ye tamién conoixida en catalán como la Franja de Ponent (Francha de Ponient en aragonés), per la suya posición a l'occident de Catalunya u d'o dominio linguistico catalán.
Las mugas politicas d'as comarcas no consonan con as mugas lingüisticas que definen la Francha Oriental. Las comarcas incluyen municipios castellanoparlants como Binéfar (Litera), y aragonesoparlants como Graus (Ribagorza).
La situación d'a luenga y la Lei de luengas
Lo catalán ye charrato per amés gran parte d'a población (mes d'o 90%, lo porcentache mes gran de toz es territorios an que se charra), per mes que no ye una luenga oficial y de que tien una presencia oficial cuasi nula, escasa amostranza (simplament ye posible d'estudiar-la como asignatura optativa), y poco emplego en l'administración y actos publicos en cheneral. La Lei de luengas d'Aragón, promovida per lo gubierno de coalición PSOE-PAR, teniba como finalidat regular iste aspecto. Cuantas tentativas de tramitar la lei no tenioron exito, y estioron rodiadas de polemicas y recullidas de firmas en Aragón que s'oposaban a que lo catalán se fese cooficial. L'argumento que daban ye que encara que los dialectos charratos en a Francha s'asemellan muito a lo catalán l'idioma s'habría de dicir aragonés per lo feito de parlar-se en Aragón. A la fin, en aviento de 2009 s'aprebó la Lei 10/2009, de 22 d'aviento, d'uso, protección y promoción d'as luengas propias d'Aragón que, explicitament, denomina la luenga d'a francha como luenga catalana, y estableix que se definirá una zona d'utilización historica predominant d'o catalán, chunto d'o castellano, en a zona este d'Aragón.
Provincia de Uesca
Albelda, Alcampell, Altorricón, Arén de Noguera, Llascuarre, Las Pauls, Azanui-Alins, Baells, Benabarri, Beranui, Viacamp i Lliterà, Bonansa, Camporrélls, Castigaleu, Castillonroyo, Estupinyán, Fraga, Isabana, Monesma y Caixigar, Montanui, Peralta y Calasanz, Puent de Montanyana, San Istevan de Litera, Sopeira, Tamarit de Litera, Tolva, Torlarribera, Torrent d'a Cinca, Valdellou, Vencillón, Viliella d'a Cinca y Zaidín.
Provincia de Teruel
Auguaviva, Arens de Ledón, Val de Robres, Val del Tormo, Val Chunquera, Beceit, Belmont de Sant Chusé, Calaceit, La Canyada de Beric, La Codonyera, La Chinebrosa, Cretas, Fórnols, La Fraixneda, Foz Espalda, Ledón, Mazalión, Mont-royo, Penyarroya de Tastavins, La Portellada, Ráfals, Torre d'Arcas, Torrelconte, La Torre de Viliella y La Cerollera
Provincia de Zaragoza
Favara, Fayón, Maella, Mequinenza y Nonasp.
Mugas exactas d'a Francha Oriental
Las mugas exactas d'a Francha pueden prolargar pendendo en a fuent, per haber-ie una muga progresiva entre lo catalán y l'aragonés con parlas de transición con ventallo d'isoglosas como en as mugas de cualsiquier luenga neolatina. Bi ha municipios en Baixa Ribagorza, en a Ribagorza Meya central y lo cabo norueste de Litera on bi ha dandalos sobre si incluir-los como catalanoparlants u aragonesoparlants. Tamién la Val de Benás yera considerata como catalanoparlant dica fa poco per autors catalans, oposando-se a lo punto de vista cheneral de considerar-lo aragonés. La proporción de parlants d'una u atra luenga en bels municipios ribagorzans varía con o tiempo y la inmigración seguntes lo municipio, cosa que prevoca que distintas fuents puedan establir mugas licherament diferents.
A lo sud de Litera la muga d'a Francha Oriental no ofreixe dudas, ye abrupta de tot, en una ampla zona on l'idioma castellano ha substituyiu a l'aragonés dende los sieglos XVII y XVIII desfendo-se con ixo las parlas de transición en caso d'haber existito.
Lo caso d'a comarca de Casp
A causa d'a polemica creyada, cal dicir que la nueva muga fue demandada y aprebada per unanimidat per toz es municipios afectaus, ye dicir, que no fue imposada dende a D.G.A., como s'ha arribato a dicir.
Bi ha habiu muitas queixas dende Catalunya sobre las nuevas mugas de comarca, aduitando-se que ista nueva muga prevocará la perda de l'idioma en muitos d'os municipios per estar istas nuevas comarcas de mayoría castellanoparlant, per contra de l'antiga comarca d'o Matarranya, de mayoría catalanoparlant. Amés las capitals de comarca, Alcanyiz y Casp, son castellanoparlants, cosa que aceleraría iste proceso de perda d'a luenga catalana en os municipios d'as suyas comarcas. Tamién s'ha aduitau como argumento en contra d'a muga la perda d'as presuntas mugas historicas d'a comarca d'o Matarranya.
Per totas istas enchaquias, la comarca de Casp no apareixe en a lista de comarcas d'a Francha. Tamién ye un buen indicador veyer los articlos d'a Gran Enciclopèdia Catalana (GREC) que sinyalan istos municipios como pertenixients a lo Matarranya, sin mentar la comarca administrativa actual.
Naomi Watts
Naomi Ellen Watts naixita de Shoreham, West Sussex, Reino Uniu (28 de setiembre de 1968), encara que de nacionalidat australiana, ye una actriz nominata a o Premio Oscar a la Millor Actriz en l'anyo 2004 y 2013, y ta a a la millor actriz europea en l'anyo 2013.
Molinos d'Algarbe
Molinos d'Algarbe (en castellano Molinos de Algarbe) ye un lugar despoblau aragonés d'a provincia de Teruel situau en a comarca d'a Sierra d'Albarrazín, en o municipio de Terrient.
Los Molinares
Los Molinares ye un lugar despoblau aragonés d'a provincia de Teruel situau en a comarca d'a Sierra d'Albarrazín, en o municipio de Terrient.
Medicina
100px|right|thumb|O [[bastón d'Asclepio simbolo d'a Medicina.]]
A Medicina (d'o latín medicina mederi que significa curar, cudiar, medicar) ye la sciencia que tien por obchecto o estudio d'as malautías, a suya causas, tractamiento, y aprevención.
Un d'os premio mas prestichiosos ta un medico ye o Premio Nobel de Medicina u Fisiolochía‎.
Nacionalismo corso
Bi ha muitos movimientos nacionalistas corsos como son:
Kristen Wiig
Kristen Carroll Wiig, naixita de Canandaigua (Nueva York, Estaus Unius) o 22 d'agosto de 1973, ye una actriz de cine, televisión y de voz estausunidense, activa dende meyatos d'os anyos 2000.
Sierra d'el Coscollar
La sierra d'el Coscollar (en catalán Serra del Coscollar) ye un sierra d'orientación E-O que se troba en la comarca de lo Segrián y en lo termin municipal d'Alcarràs. La suya principal altaria ye de 306 m. Sobre los materials oligocenos (alternancia de piedras d'arena y d'archilitas royas con cheso), bi ha sedimentos terrichenos correspondients a lo Pleistoceno inferior y a un glacis holoceno.
Toponimia
L'oronimo catalán serra del Coscollar es transparent y fa referencia a los coscollars.
Cuadrilla de Salvatierra
Ye una comarca d'economía tradicionalment agricola (cerials, trunfa, remolacha) constituita por mas de 60 aldeyas de chicota grandaria (cada una d'ellas de l'orden de bellas decenas d'habitants). Istas aldeyas s'agrupan formando los 8 municipios d'a comarca. Os lugars d'Araya y Alegría de Álava son una mica mas grans, ya que blincan d'os mil habitants y poseyen industria. A capital y prencipal población ye a villa de Salvatierra; antigo centro comercial d'a comarca. A comarca ye creixendo en l'actualidat en población, ya que os suyos prencipals nuclios de población (mas que mas Alegría y Salvatierra) son creixendo por a plegata de chent procedent d'a ciudat de Vitoria. Tien una población d'11.442 habitants (2008).
Monesterio de Weltenburg
O monesterio de Weltenburg (en alemán Kloster Weltenburg, en bavaro Klosta Weltnburg) ye un monesterio benedictino a lo canto d'o río Danubio amán de Kelheim, Bavera, Alemanya. Ye un d'os monesterios mas antigos de Bavera.
Historia
O monesterio estió fundau en l'anyo 617 per os monches Eustachius y Agilus. Posteriorment en l'anyo 700, Sant Rupert, clamau "lo apóstol d'os bavaros" dedicó la ilesia d'o monesterio a Sant Chorche.
L'actual edificio d'estilo barroco estió construyiu minetres o periodo 1714-1716.
Biera
O monesterio produz biera dende l'anyo 1050 con o que se considera la cervecería abadial mas antiga d'o mundo (encara que lo titol ye disputau per lo monesterio de Weihenstephan en Freising). Actualment se producen 30.000 hectolitros de biera con o nombre de Weltenburg Bier.
Bagüés
Bagüés ye un municipio aragonés d'a provincia de Zaragoza situato en a comarca de Cinco Villas y partiu chudicial d'Exeya d'os Caballers (d'antis mas, depeneba d'o partiu chudicial de Sos d'o Rei Catolico dica a suya integración en o partiu chudicial d'Exeya). Pende d'a diocesi de Chaca y archidiocesi de Pamplona.
Ainoa
Ainoa (en basco y francés Ainhoa) ye una comuna d'Iparralde situata en a provincia de Labort y administrativament en o departamento d'os Pireneus Atlanticos, en a rechión de Nueva Aquitania.
Bagüés
A suya población ye de 23 habitants (2010) en una superficie de 30,64 km² y una densidat de población de 0,75 hab/km².
Cheografía
A localidat de Bagüés se troba situata a 827 metros d'altaria sobre o livel d'a mar, a una distancia de 160 km d'a ciudat de Zaragoza, a capital d'a suya provincia y d'Aragón.
D'o suyo termin municipal feba parte o despoblato (u coto redondo) de Miranda.
Mugas
O termin municipal de Bagüés muga a o norte con Mians (en a provincia de Zaragoza y comarca d'a Chacetania); a l'este con A Canal de Berdún (provincia de Uesca y comarca d'a Chacetania); a o sud con Longars (provincia de Zaragoza y comarca de Cinco Villas); y a l'ueste con Os Pintanos (provincia de Zaragoza y comarca de Cinco Villas).
Peninsula d'Anatolia
right|thumb|350px|Anvista dende satelite d'a peninsula d'Anatolia, con a [[Mar Negra a o norte, a mar de Marmara y a mar Echea a l'ueste y a mar Mediterrania a o sud.]] A peninsula d'Anatolia (d'o griego Aνατολή, anatolé, "o país por a on o sol sale", "orient", en turco anadolu) ye una peninsula en o territorio de l'actual Turquía, en Orient Prosimo, en o continent d'Asia, y que muga a o norte con a mar Negra, a l'este con a cordelera d'o Tauro y a cordelera d'o Antitauro, a o sud con a mar Mediterrania y a l'ueste con a mar Mediterrania, a mar Echea y a mar de Marmara. Ye deseparata d'Europa por o estreito d'os Dardanelos y por o estreito d'o Bosforo. Actualment se corresponde, alto u baixo, con o territorio turco en Asia, ye decir, o 97% d'a superficie d'o país, estando l'atro 3% en Tracia Oriental, en a parte europea de Turquía.
D'antis mas, en l'antiga Grecia, se deciba Asia a l'Anatolia, por ixo, en estendillar-se o nombre a o continent, se li deciba tamién Asia la menor.
En aragonés medieval recibió as denominacions d' Asia la Chica ("Libro d'o Trasoro") y Asia la Menor ("Libro d'as Maravillas d'o Mundo"). A denominación de Natoliu ("Cronica de Morea") probablement corresponda a l'antigo thema d' Anatolikon influenciato por l'antroponimo Ανατολιος (Anatolio-s).
Birnen, Bohnen und Speck
Birnen, Bohnen und Speck (en aragonés "peras, chodigas y bacon") ye un plato d'o Norte d'Alemanya especialment popular en os estatos de Schleswig-Holstein, Baixa Saxonia, Mecklenburgo-Pomerania Occidental y Hamburgo. Tamién se conoixe como Bohnen, Birnen und Speck y, localment, en baixo alemán con os nombres de Beer'n, Bohn un Speck, Grööner Hein y Grönen Heini. Os ingredients requiestos fan que sía un plato que se mincha mas que mas en os meses d'agosto y setiembre.
Iste plato ye un tipo de cocido, en que o suyo nombre indica os prencipals ingredients que son peras, chodigas y bacon. Muitas vegadas se gosan adhibir trunfa, encara que no se'n fa referencia en o nombre especificament.
Ingredients
Por un regular se fan servir chodigas verdas curtas (Brechbohnen). En os marcaus d'Hamburgo se troban a vegadas chodigas turcas, una variedat d'ista verdura que se fa servir en ocasions ta parar ista receta. Quan se fan cocer as chodigas gosa adhibir-se-ie aixedrea ta dar sabor.
As peras emplegatas en iste plato son una variedat que nomás se fa servir ta cocer, ya que no se consume como fruita. Son chicorronas, verdas, duras como una piedra y no tienen a dulzor y o suco d'as variedatz mas populars. Istas peras se troban en mercaus y chicotas botigas de verduras. En l'aria d'Hamburgo se fa servir atras variedat como a Vierländer y a encara menos dulce Finkenwerder. A pera d'a variedat Vierländer tiene una mica mas de consistencia dimpués de cueta, por o que se gosa preferir sobre as atras. Istas peras ta cocinar nomás son disponibles entre chulio y setiembre, pendendo de l'ochache que faiga. Como alternativa si se ye fuera de temporada se puden emplegar tamién as peras Bürgermeisterbirne que no son tan dulces quan son crudas como atras.
Por un regular s'emplega bacon afumau. Aquí tamién ye important ta que o plato tienga o sabor tradicional no emplegar atro tipo de bacon. O ideyal ta iste plato proviene d'a redolada d'Hamburgo, d'a Selva Negra u d'o Tirol, estanto o factor decisivo a forma en que se conserva o bacon. Nomás o bacon que s'ha ixecato con l'aire y no ha estato conservato a o vueito tien a textura y o sabor propios d'iste plato.
En Hamburgo y Schleswig-Holstein se gosan adhibir a la receta trunfas d'as variedatz Cilena u Linda. En Land Hadeln se fa servir, amás de bacon, carne de buey u cordero.
Campionato Mundial de Baloncesto
O Campionato Mundial de Baloncesto d'a FIBA, conoixito tamién como Mundobasket, ye o campionato de seleccions masculins nacionals de baloncesto más important d'o mundo chunto con os Chuegos Olimpicos. Ye organizato por FIBA y celebrato cada quatre anyos dende 1950.
thumb|250px|Seus d'o Mundial por países. En azul oscuro: 2 vegadas; en azul claro: 1 vegada.
Arasán
Arasán ye un lugar aragonés de la provincia de Uesca situau en la comarca de Ribagorza, en lo municipio de Bisagorri.
La suya población yera de 22 habitants en l'anyo 2007.
Toponimia
Encara se mantién como Ararán en libros de tasas de lo sieglo XIV de l'Archivo Capitular de Leida.
Cheografía
Arasán ye situau en una zona que se diz El Solano, en la costera de lo mont Gallinero, a 1.240 metros d'altaria sobre lo livel d'a mar y a una distancia de 140 km de la ciudat de Uesca, la capital de la suya provincia.
Transnistria
Transnístria (en ruso Приднестровье, Pridnestróvie; en rumano Transnistria u Stânga Nistrului), dita oficialment Republica Moldava de Transnistria (en moldavo Република Молдовеняскэ Нистрянэ, Republica Moldovenească Nistreană seguntes a escritura latina d'o rumano, no oficial en o país; en ruso Приднестровская Молдавская Республика, Pridnestróvskaia Moldàvskaia Respúblika; en ucrainés Придністровська Молдавська Республіка, Pridnistrovska Moldavska Respúblika) ye un estato autoproclamato independent situato entre Moldavia y Ucraína. O nombre proviene d'a situación cheografica d'o país, ye decir, dillá d'o río Dniester.
Seu de Santa María de l'Asumpción de Balbastro
thumb|250px|Interior d'a seu A seu de Santa María de l'Asumpción de Balbastro ye una seu situada en a ciudat de Balbastro (Uesca) y construyida en estilo gotico entre os anyos 1517 y 1533.
Ye de tipo salón, con tres naus de igual altaria con vueltas de crucería estrelada sustentadas por seis esveltas columnas fasciculadas. O retablo mayor ye feito d'alabastro y madera policromada, treballando en parti d'o suyo basamento Damián Forment, o millor mayestro escultor d'o suyo tiempo en a Corona d'Aragón.
Descripción
En una inscripción que recorre os muros d'a ilesia, a l'altaria d'o prencipio d'as bovedas, se puet leyer: toda polida yes, amiga mía, y en ti no bi ha defecto (···) Sinyor, a tuya casa ye perfectament construyida sobre roca firme.
Encara que os elementos formals son goticos, a concepción d'o espacio interior ye muito mas amanau a la nueva estetica d'o renaiximiento. As seis polidas columnas que sustentan a suyas tres naus, con bells 15 metros d'altaria, continan en arcos y niervols formando bovedas de crucería estrelada sin cupula ni crucero. Intervinioron os arquitectos Chuan de Segura y Chuan de Sarinyena.
Entre os sieglos XVII y XVIII, familias nobles d'a ciudat, bispes, personaches relevants d'a curia y quantas cofadrías, enamplarían as capiellas d'a Seo dando-les polidas portaladas. De todas ellas destacan as dos ubiertas a os pietz: a d'o Santo Cristo d'os Miraglos y l'antiga capiella de Sant Carlos Borromeu, as dos construyidas en a primera metat d'o sieglo XVIII en estilo barroco. En ista zaguera chace o cuerpo incorrupto d'o bispe Florentino Asensio Barroso, asasinau mientres a Guerra Civil Espanyola.
A sillería d'o coro, obra renaixentista d'os escultors Jorge Comón y Juan Jubero, se troba actualment repartida entre o presbiterio y a capiella d'a Dormición.
En l'exterior, chunto a la puerta oriental se troba a torre campanal, exenta de planta poligonal y posiblement devantada sobre os alazetz de l'antiguo alminar. Ye una talaya dende a que s'alufra toda a población y ye l'autentico símbolo d'a ciudat. Presenta tres fases constructivas: a obra medieval, formada por os dos cuerpos inferiors; a reforma d'o sieglo XVII feita por Pero de Ruesta y a reforma d'o capitel, ya en o sieglo XVIII.
En a torre s'ha manteniu a o largo d'os sieglos un sistema de reloch mecanico que en l'actualidad ha estau definitivament desinstalau. O zaguer reloch, operativo dende 1908 dica 1994, poliu una vegada esviellau, se puet veyer, a o menos provisionalment, en o Museu Diocesano.
Luengas caribe
As luengas caribe (káriban, caribana, karib) son una familia de luengas, con 3700 anyos de diversificación lingüistica, pertenexient a o grupo de luengas ge-pano-caribe, uno d'os mas grans d'America d'o Sud por extensión cheografica.
Martin Weinek
Martin Weinek, naixito de Leoben (Estiria) o 5 de chunio de 1964 ye un actor, viticultor, doblador, enologo, director cinematografico y interpresario austriaco. Treballa en o mundo d'o cine, o teatro y a televisión. Ye conoixito por o suyo papel d'o inspector Fritz Kunz en a serie de televisión Kommissar Rex (emesa en Espanya como Rex, un policía diferente).
Federico Luppi
Federico Luppi, naixito de Ramallo (provincia de Buenos Aires, Archentina) o 23 de febrero de 1936, ye un actor archentino, activo en o mundo d'o cine archentino (y dimpués d'o cine espanyol) dende meyatos d'os anyos 1960, anque en ixas envueltas ya feba tiempos que treballaba en o mundo d'o teatro. Ha recibito cuantos premios mientres a suya carrera cinematografica.
Luengas caribe
As luengas caribe actuals son unas 50 alto u baixo, fablatas sobretot a o norte de l'Amazonas pero plegando dica o Matto Grosso. D'antis mas estioron extenditas por as Antillas, an hue no se i charran. As luengas caribe, que han sufrito un enorme declive, son fablatas prencipalment en Venezuela, Brasil, Guyana, Surinam y Colombia, habendo desapareixito d'as Antillas y experimentando una gran esmerma en Brasil y as Guayanas
Martin Weinek
Estudeyó drama entre 1983 y 1986 con o profesor Peter P. Jost y empecipió en o teatro en 1986 en bellas produccions vienesas.