cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Lo Grau de Valencia
Sin duda ye lo barrio de lo Cabanyal lo mes conoixito y apreciato por lo suyo urbanismo ortogonal fruito de lo enanto de la linia de costa y la construción de nuevas filas de cabanas a piet de playa. Actualment la suya integridat ye amenazata por lo prochecto de prolongación de l'avenita de Blasco Ibáñez.
Toponimia
"Grau" significa "puesto de la costa a on se puet desembarcar", y puet coincidir con la desembocadura d'un río. Lo primer nuclio fue fundato en lo sieglo XIII por Chaime I como Vilanova del Grau porque i viviban los pescataires y bels comerciants. Lo resto amaneixioron en lo sieglo XIX como poblatos de pescataires. En 1837 esdevinió municipio independient dica 1897 con lo nombre de Poble Nou del Mar (u de la Mar), en que fue adhibito a Valencia.
Jay O. Sanders
Jay O. Sanders (nombre artistico de James Olcutt Sanders), naixito d'Austin (Texas) o 16 d'abril de 1953, ye un actor estausunidense, activo dende 1979 y con cuantas cintas en a suya filmografía.
Alexis de Tocqueville
Alexis de Tocqueville (Alexis-Henri-Charles Clérel, vizconte de Tocqueville), naixito de París (Isla de Francia) o 29 de chulio de 1805 y muerto en Canas (Alpes Maritimos, Occitania) o 16 d'abril de 1859, estió un escritor, filosofo, historiador y politico frances, estando a suya obra mas conoixita o suyo treballo sobre a Revolución Francesa, encara que fació bels treballos d'intrés sobre a democracia en Estaus Unius y en cheneral. Antiparte, estió un politico d'ideolochía conservadora, ministro d'Asuntos Foranos en 1849.
thumb|center|Caricatura, [[Honoré Daumier (1849)]]
Cyprinus carpio
A carpa (Cyprinus carpio (Linnaeus, 1758) ) ye una especie de peix d'a orden d'os Cypriniformes y familia Cyprinidae que ye nativa d'estanyos y grans ríos d'Europa y Asia, manimenos tamién ha estau domesticada y introducida en ambients per tot arreu y, a ormino, se considera una especie invasora destructiva.
Calvin Coolidge
John Calvin Coolidge, Jr., naixito o 4 de chulio de 1872 en Plymouth (Vermont) y muerto o 5 de chinero de 1933 en Northampton (Massachusetts), estió un politico estausunidense, que estió o 30º President d'os Estaus Unius, dende o 3 d'agosto de 1923, dimpués d'a muerte d'o president Warren Gamaliel Harding, dica o 4 de marzo de 1929. Tamién estió o 29º vicepresident dende o 4 de marzo de 1921 dica o 2 d'agosto de 1923 y o 48º Gubernador de Massachusetts dende o 2 de chinero de 1919 dica o 6 de chinero de 1921.
Alto d'el Ventisquero
L'alto d'el Ventisquero ye un mont de 1.963 metros d'altaria situau en o municipio de La Puebla de Valverde, en a provincia de Teruel, en a sierra de Chabalambre.
Martin Lawrence
Martin Lawrence (nombre artistico de Martin Fitzgerald Lawrence), naixito de Frankfurt d'o Main (Hesse, Alemanya Occidental) o 16 d'abril de 1965, ye un actor, director, y productor cinematografico estausunidense.
Pico Walter (Nueva Zelanda)
O pico Walter (en maorí Kā Kamu-a-Hakitekura, en anglés Walter Peak) ye una montanya situada amán de Queenstown, Nueva Zelanda. Tien una altaria de 1800 m.
Ye vesitada regularment por o TSS Earnslaw, un barco de vapor que navega por as auguas d'o laco Wakatipu y que deixa a os pasachers en a base d'o pico a on se troba a Walter Peak High Country Farm, una grancha que sirve como atracción turistica. A grancha Colonel, amán de l'aturada d'o barco, ye tamién un puesto popular que sirve comidas y cenas.
O conchunto d'o pico Walter y l'amanau pico Cecil ye conoixiu en maorí como Kā Kamu-a-Hakitekura.
Arcipestrau d'o Rabal
L'arcipestrau d'o Rabal ye un arcipestrau de l'archidiocesi de Zaragoza que incluye 14 parroquias situadas en a ciudat de Zaragoza.
Escanacraba
Escanacraba (Escanacraba en occitán, Escanecrabe en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Alta Garona, districto de Sent Gaudenç, cantón de Sent Gaudenç y rechión d'Occitania.
Arcipestrau d'o Rabal
Parroquias
Perteneixen a l'arcipestrau d'o Rabal as siguients parroquias:
Escanacraba
A suya población ye de 240 habitants (1999) en una superficie de 16,07 km², con una densidat de población de 14,93 hab/km².
La Talaya (sierra de Camarena)
La Talaya ye un mont de 1.348 metros d'altaria situau en o municipio de Cubla, en a provincia de Teruel, en a sierra de Camarena.
Penya Blanca (sierra de Camarena)
Penya Blanca (en castellano Peñablanca) ye un mont de 1.756 metros d'altaria situau en a muga entre os municipios de Camarena y La Puebla de Valverde, en a provincia de Teruel, en a sierra de Camarena.
Cañada Juncosa
Cañada Juncosa ye un municipio castellanomanchego, situato en a provincia de Cuenca. A suya población ye de 327 habitants (2008), en una superficie de 42,72 km² y una densidat de población de 7,65 hab/km².
Mugas
O suyo termin muga con Atalaya del Cañavate, y a lo norte con Honrubia.
Luengache de programación
Un luengache de programación ye una tecnica de comunicación stándard que premite exprisar as instruccions que han d'estar executadas en un ordenador. Pende en un conchunto de reglas sintacticas y semanticas que definen un programa informatico. Un luengache de programación premite a un programador d'especificar de traza precisa: sobre qué datos una computadora ha d'operar, como han d'estar istos almadacenaus y transmititos y, que accions ha d'executar baixo una variada gama de circumstancias. Tot isto, a traviés d'un luengache que mira d'estar relativament proximo a lo luengache humán u natural.
Un programa escrito en un luengache de programación aprecisa de pasar por un proceso de compilación, ye dicir, estar traducito a lo luengache maquina, u estar entrepitato ta que pueda estar executado por l'ordenador.
Rosalía (desambigación)
Rosalía puet estar:
Cardelhac
Cardelhac (Cardelhac en occitán, Cardeilhac en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Alta Garona, districto de Sent Gaudenç, cantón de Sent Gaudenç y rechión d'Occitania.
A suya población ye de 230 habitants (1999) en una superficie de 18,41 km², con una densidat de población de 12,49 hab/km².
Arqueolochía
thumb|Excavación arqueolochica d'[[Atapuerca.]] L'arqueolochía (d'o griego: archaios, 'viello' u 'antigo', y logos, 'ciencia') ye a ciencia que estudia as sociedatz que han existiu historicament, a traviés d'as suyas restas materials, sigan istas l'arte, os molimentos, u cualsiquier atro obchecto creyato por l'hombre, asinas como lo impacto de l'acción humana sobre o suyo medio ambient.
La investigación arqueolochica ha estau relacionata fundamentalment con la Prehistoria y a l'Antigüidat; sindembargo, mientres as zagueras decadas a metodolochía arqueolochica s'ha aplicau a etapas mas recients, como a Edat Meya u lo periodo industrial. En l'actualidat, os arqueologos a vegadas meten ficacio a materials actuals, rechiran repuis urbans, con lo que ye naixendo la clamata arqueolochía industrial.
Woodrow Wilson
Thomas Woodrow Wilson, naixito o 28 d'aviento de 1856 en Staunton (Virchinia) y muerto o 28 d'aviento de 1924 en Washington, DC, estió un politico estausunidense, que estió o 28º President d'os Estaus Unius, dende o 4 de marzo de 1913 dica o 4 de marzo de 1921. Tamién estió o 34º Gubernador de Nueva Jersey dende o 17 de chinero de 1911 dica o 1 de marzo de 1913.
Arqueolochía
L'arqueolochía preba de definir arias y epocas con cultura uniforme, definindo culturas como por eixemplo a cultura de la Tène. Por o que fa a o territorio peninsular bi ha eixemplos de culturas arqueolochicas como a cultura iberica y a cultura celtiberica.
Woodrow Wilson
Recibió o Premio Nobel d'a Paz en 1919.
Mirror Lakes
Os Mirror Lakes (literalment en anglés Lacos d'o Espiello) son un conchunto de lacos situaus a o norte d'o laco Te Anau y chusto a l'ueste d'a carretera que va dende Te Anau dica Milford Sound en Nueva Zelanda.
A 56 km a o norte de Te Anau, os lacos son a metat de camín enta Milford Sound y o parking situau amán d'a carretera estatal 94 ye un popular puesto d'aturada d'autobuses que fan excursions dica Milford Sound.
Os lacos se troban a nomás 5 menutos a piet dende o parking y son accesibles ta chent con siella de ruedas. Bi ha una plataforma d'observación de fusta y un chicot camín chunto a os lacos, en uno d'os qualos d'ha meso un cartel con as letras a o revés ta que o vesitant pueda leyer reflectau como en un espiello o nombre de "Mirror Lakes". En un dia sin boira se pueden veyer as Earl Mountains reflectadas en l'augua.
Caront (satelite)
Caront ye lo satelite mas gran de Plutón, y estió descubierto per l'astronomo estausunidense James W. Christy en 1978. O suyo nombre amprau d'o Caront, barquero d'o río Aqueronte en a mitolochía griega que s'encargaba de levar as almas a los infiernos. A suya forma ye esferica y ye formau prencipalment per chelo.
Ornithorhynchus anatinus
L'ornitorrinco (Ornithorhynchus anatinus (Shaw, 1799) ) ye una especie de mamifero d'a orden d'os Monotremata y familia Ornithorhynchidae que ye endemica de l'este d'Australia y d'a isla de Tasmania. Ye una d'as cinco especies que perviven en l'actualidat de l'orden d'os monotremas, grupo que reune a los unicos mamifers actuals que meten uegos en cuenta d'alumbrar crietas vivas.
Laqui
Laqui (Laqui en occitán, Lacquy en francés) ye una comuna francesa y occitana, en o departamento de Landas, districto de Lo Mont, cantón d'Ador-Armanhac y rechión de Nueva Aquitania. Fació parte d'a rechión historica de Gascunya.
A suya superficie ye de 19,28 km², con una población de 221 habitants (1999) y una densidat de población de 11,46 hab/km².
Élisabeth Vigée Le Brun
Élisabeth Vigée Le Brun, naixita de París (Reino de Francia) o 16 d'abril de 1755 y muerta tamién en París o 30 de marzo de 1842, estió una pintora francesa, cuasi especializata en o retrato.
Bradypus tridactylus
O perezoso (Bradypus tridactylus (Linnaeus, 1758) ) ye una especie de mamifero d'a orden d'os Pilosa y familia Bradypodidae que habita en as chunglas tropicals d'o norte d'America d'o Sud. Ye notable per o suyo metabolismo extremadament lento.
Pepín o Petit
Pepin III d'os Francos, mas conoixito como Pepín o Petit. Naixito l'anyo 715 de Jupille (hue Lidje, Belchica), orichen d'as dinastías merovinchia y carolinchia, morió o 24 de setiembre de 768 en Saint-Denis (norte de Francia). Fillo menor de Carlos Martel y de Rotrudis de Tréveris. Os suyos cargos estioron:
Mencions en fuents aragonesas y navarras
Ye mencionato en o "Liber Regum" como Pepin lo Petit. Petit significa en catalán y occitán "chico" u "chicot":
En realidat a forma Pepín lo Petit ye una denominación occitana consecuencia d'as conoixencias de leyendas epicas occitanas u francesas, y en especial d'os títols Floire et Blancheflore y de Berte aus grans piés.
Idioma franco
O franco (tamién francico, francón, baixo francico antigo) ye un termin que se fa servir historicament ta referir-se a la luengua d'os francos y ye clasificato adintro d'as luengas indoeuropeas, en o grupo chermanico occidental. A luenga s'extinguió enta o sieglo VIII por dos causas: d'una man l'asimilación lingüistica d'a clase dirichent franca a on se charraban as luengas d'Oil, y d'atra man a evolución d'o franco esta unas parlas d'o continuum dialectal alemán y ya documentadas a primers o sieglo IX.
Evolución
Os testimonios d'o francón entre os sieglos III y VIII son escasos y penden en antroponimos y parolas franconas de textos escritos en latín.
Influencia d'o francico en as luengas romances
Muitas palabras d'o franco fuoron ampradas por as luengas galorromanicas como superstrato, dende a on que pasoron t'atras luengas romances occidentals como galicismos y lingüistica. Se puede considerar que en aragonés tamién bi ha un superstrato francico por haber estau l'Alto Aragón zona de dominación carolinchia, pero buena part de los franconismos han plegau a traviés de l'occitán u a traviés d'o francés.
Os chermanismos d'orichen francón corresponden a las variants septentrionals u baixas, de fueras de bella excepción como échevin, que se documenta en latín medieval local como scabinus y corresponde a l'alto alemán sceffin y a lo francón skapin ("chuez" u "machistrato").
As luengas d'oïl amproron palabras franconas con h aspirada, que se perdió en o sieglo XVIII en francés pero se conservó en valón y lorenés. Encara huei bi ha una influencia d'esta h aspirada impedindo fer a liaison en francés.
Os antroponimos francos con a terminación -hart ("duro") entroron primer con antroponimos como Bernhart y Reginhart y pasoron dimpués a substantivos comuns y adchectivos esdevenindo o sufixo -ard, que dimpués pasó dende o francés y l'occitán a l'aragonés como -ardo.
O mesmo se puede dicir sobre l'orichen d'o sufixo -aud que entró con antroponimos feitos con a terminación -wald (Guiraud, Regnaud), y que, a traviés de l'occitán, plegó dica o benasqués como -au (patau, pipau).
O galicismo flotar provién d'o francico *flotōn y d'o proto-chermanico *flutōną, y amuestra a lei de Grimm en a evolución d'a P- inicial indoeuropea ta f- inicial en a radiz indoeuropea *plew-, *plōw- (que en latín ha dau PLOVERE, "plever").
Tristan Tzara
Tristan Tzara (pseudonimo de Samuel Rosenstock), naixito de Moineşti (Rumanía) o 16 d'abril de 1896 y muerto en París (Francia) o 25 d'aviento de 1963, estió un escritor y poeta rumano que escribiba en francés y rumano, estando uno d'os establidors d'o Dadaísmo.
Karl von Blaas
Karl von Blaas, naixito de Nauders (Tirol) o 28 d'abril de 1815 y muerto en Viena o 19 de marzo de 1894, estió un pintor austriaco. Ye amás o pai d'os pintors Julius (1845 - 1923) y Eugen von Blaas (1843 - 1931).
Carrera pictografica
Naixito d'un chicot lugar en o Tirol, Karl von Blaas estudeó en l'Academia d'Artes Polidas de Venecia, en Italia, y en 1837 recibió o Premio Roman d'ista institución.
En 1855 recibió un premio en a Exposición Universal de 1855 en París por o suyo cuadro Carlos Magno vesitando una escuela de ninos, y en ixa misma calendata aceptó un cargo de profesor en l'Academia d'Artes Polidas de Venecia, a on heba estudiau.
Estió en Roma, a on recibió as influencias d'o nazarenismo, y se dedicó a pintar obras de tematica relichiosa.
En 1866 tornó a Viena, y escribió una biografía d'os suyos fillos Julius y Eugen.
Mariano Coronas Cabrero
Mariano Coronas Cabrero (A Buerda (Sobrarbe), chulio de 1954 ) ye un mayestro d'educación primaria chubilau, pedagogo, bibliotecario, escritor y editor aragonés.
Dende 1980 edita a revista trimestral El Gurrión, con más de 150 numeros publicaus dica l'inte.
Biografía
Comenzó a treballar de mayestro de primaria en 1974 en a escuela de Boltanya. A l'anyo siguient se'n fue ta l'Aínsa, pero le pilló o servicio militar. Quan en tornó, s'incorporó de mayestro interino en a escuela de Tamarite. En 1977 marcha por treslau ta Canovelles (provincia de Barcelona) aon exercerá de mayestro en os siguients quatro cursos. En setiembre de 1981 dentra en a escuela publica Miguel Servet de Fraga pa comenzar o curso, y ye en ixe colechio aon que ha treballau dica que se i chubiló en verano de 2014.
Persona inquieta y docente vocacional, fizo parte en o Movimiento de Renovación Pedagochica «Aula Libre», en o qual yera o coordinador de publicacions. Tamién ha estau miembro d'a chunta directiva d'o Centro d'Estudios de Sobrarbe (CES) dende que se fundó en 1994 dica 2016.
As bibliotecas
Mariano Coronas participó en que se metese a funcionar a biblioteca escolar d'o Miguel Servet de Fraga, en o curso 1987-88, y tamién ha estau encargau y curador principal d'a biblioteca municipal d'a Buerda dende que se metió en servicio. Ha estau coordinador de cursos a distancia sobre bibliotecas escolars y ha espublicau sobre iste tema pa otros formadors.
Gran enamorau d'os libros, d'os que diz que le sedución dende chicorrón, siempre ha mirau de compartir y divulgar l'amor por a lectura y a escritura entre os suyos alumnos y personas cercanas.
En ista dirección: http://servetbiblio.blogspot.com/ se pueden trovar más de 400 post relacionaus con a biblioteca escolar, escritos por Mariano durante una miajeta más de una cinquena d´años.
El Gurrión
Mariano Coronas ye l'artífiz de a revista cultural El Gurrión, que se fundó en 1980 y s'ha feto sin falta dende alavetz por cada trimestre. A revista ye cultural y etnolochica, y anque en primeras se feba pa la localidat de a Buerda, con os anyos tiene suscriptors d'un ambito que va más t'allá que lo comarcal. S'edita a traviés de l'Asociación Cultural "El Gurrión".
En l'anyo 2008 a revista recibió o premio Félix de Azara de a Diputación Provincial de Uesca, en a modalidat de Medios de comunicación social.
En o mes de noviembre de 2020, El Gurrión plegó ta o lumero 161, justo cuan feba 40 añadas de o suyo nacimiento. “40 años soltando gurriones” (1980-2020)
Gumiel de Izán
Gumiel de Izán ye un municipio d'a comunidat atonoma castellanoleyonesa d'a provincia de Burgos, situau en a comarca de Ribera del Duero y partiu chudicial d'Aranda de Duero.
A suya población ye de 633 habitants (2007) en una superficie de 75,54 km², con una densidat de población d'8,38 hab/km².
Cheografía
O suyo termin municipal ye trescruzau por o río Gromejón.
Vindobona
thumb|Ruinas de Vindobona en a [[Michaelerplatz de Viena]] Vindobona estió una ciudat romana situata chunto a o río Danubio, en l'alta Panonia y correspondient a l'actual ciudat de Viena, capital d'Austria. Orichinalment estió una ciudat celta y baixo dominio romano se convirtió en municipio. Mientres un periodo de tiempo se dició Juliobona (Iouliobona). Yera situata a o piet d'o mont Cetius, y estió una d'as prencipals estacions militars romanas d'o Danubio, y dimpués seu d'a flota d'o Danubio (antis situata en Carnuntum) y d'a Legio X Gemina. L'emperador Marco Aurelio morió en a ciudat.
Toz Santos
right|thumb|300px|Toz os Santos, pintato por [[Fra Angelico.]] O Día de Toz Santos ye una solemnidat cristiana establita en honor a Toz os Santos, conoixitos y desconoixitos, seguntes o papa Urbán IV, pa compensar que os fiels no celebrasen bella fiesta de qualsiquiera d'os santos.
Vindobona
En 395, Vindobona fue saqueata por os chermans, probablement marcomans y encara que fue restaurata, ya estió una base militar reducita pero que manteniba una base naval.
Toz Santos
En os países de tradición catolica, se celebra l' 1 de noviembre; mientres que en a Ilesia Ortodoxa se celebra o primer domingo dimpués de Pentecosta; encara que tamién la celebran as Ilesias Anglicana y Luterana. Se i venera a toz os santos que no tienen una fiesta propia en o calendario liturchico. Por tradición ye un día festivo no laborable.
Antràs
Antràs (Antras en francés y oficialment) puet estar:
Toz Santos
Historia
Tamién se menciona ixo d'un día en común en un sermón de Sant Efrén o Sirio en 373. En un principio nomás que os mártirs y Sant Chuan Baptista yeran honratos por un día especial. Fueron asignando atros santos gradualment, y creixió en numero quan establioron un proceso gradual de canonización. Encara a principios de 411 i heba en o Calendario Caldeu una “Commemoratio Confessorum” pa o viernes d'os cristianos orientals. En a ilesia catolica o papa Bonifacio IV, entre 609 y 610, consagro o Panteyón en Roma a la Santísma Virchen y a toz os mártirs, dándoli un cabo d'anyo.
Gregorio III (731-741) consagro una capiella en a Basilica de Sant Per a toz os Santos y acotració o calendario con un cabo d'anyo pa os santos l'1 de noviembre. A basilica d'os Apóstols que ya existiba en Roma, agora a suya dedicación sería remembrata anyalment l'1 de Mayo. Gregorio IV estendilló a celebración d'o 1 de Noviembre a tota a Ilesia, a meyatos d'o sieglo IX. A vichilia pareixe que la metioron enantes que a mesma fiesta. Y a ueitena la adhibió Sixto IV en o sieglo XV.
Manimenos esta vichilia resultó coincidir con a celebración pagana de Samain o 31 de octubre, agora dito Halloween (nombre que provien d'a frase "All hallow's Eve" o "Viespra de Toz Santos" entre os anglosaxons), que marcaba o cabo d'anyo celta. En esta calendata se celebraba entre os antigos, l'apertura dimensional entre o mundo d'os vivos y o mundo d'os muertos y os dioses. E que no tien relación con a fiesta cristiana de Toz Santos.
Celebracions tradicionals de Toz Santos en Aragón
A nueit d'os difuntos yera quan apareixeban as almetas. Bi ha tradicions de fer servir crapazas vueitas iluminadas muito anteriors a la suya cheneralización por influencia d'a celebración irlandesa de Halloween, cheneralizada dende Estaus Unius por a globalización. Estas tradicions s'han puesto documentar en o Semontano de Moncayo, en a compleganza d'o río Martín (Cuencas Meneras y Andorra-Sierra d'Arcos), en o Semontano de Balbastro y en o Viello Sobrarbe.
Chema Gutiérrez Lera ilustra en a suya serie televisiva Aragón Misterioso que en os semontanos pirenenco y de Moncayo bi ha una tradición autoctona pareixita a l'anglosaxona de Halloween, que consiste en procesions de chent que leva crapazas vueitas con una vela dentro que simboliza l'alma d'un difunto. Seguntes Chema Gutiérrez ye una antiquisma tradición que responde a la creyencia popular que cada muerto ha de tener encendita ixa nueit a suya vela pa continar descansando eternament. As representancions provienen de Trasmoz y Radiquero. Talment esto tienga relación con que o cranio se diga con sentito figurato en aragonés crapacín. Tamién comenta que en Moyuela evitaban que as almas dondiadoras pasasen por o lugar tocando tota a nueit a campana d'a Ilesia.
En Tarazona feban a Procesion de las Calabazas quan se feba de nueit y toz os vecins levaban crapazas iluminadas devez que rezaban o rosario y se dirichiban ta o fosal con un farols que representaban o sol, a luna y as estrelas.
En Ambel os ninos preneban crapazas pa tallar-ie foratos que pareixesen bocas, uellos, naso y meter-ie dimpués adintro velas. Preferiban as crapazas tocineras. Con estas crapazas con velas aguardaban a una procesión cerca d'o fosal como querendo asustar-los. Quan a procesión tornaba a la ilesia os ninos levaban correban a deixar as crabazas en a puerta.
Chabier Tomás Arias diz que en o Viello Sobrarbe recibe a denominación de Tosantos y ye constumbre de confeccionar calaveras con crapazas vueitas en as que posaban una vela pa asustar. Os adultos feban sonar as campanas d'a ilesia de nueitz.
Aquincum
thumb|300px|right|Situación en l'Imperio Romano. Aquincum yera una ciudat romana situata en o borde nord-este d'a provincia romana de Panonia. As ruinas d'a ciudad se pueden veyer hue en día amán d'a ciudat de Budapest, capital d'Hongría. Se creye que Marco Aurelio pudo haber escrito a o menos parti d'o suyo libro Meditacions en Aquincum.
A ciudat teneba todas as comodidatz y adelantos propios de l'Imperio Romano, contando os suyos habitants con calefacción, banyos, palacios publicos y un anfiteatro ta celebrar eventos locals.
En l'anyo 376 cayó en mans d'os vandalos.
Por ista antiga ciudat ye por o que a os habitants de Budapest se les diz aquincenses u aquineos.
Pegulhan
Pegulhan (Pegulhan en occitán, Péguilhan en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Alta Garona, districto de Sent Gaudenç, cantón de Sent Gaudenç y rechión d'Occitania.
A suya población ye de 221 habitants (1999) en una superficie de 18,48 km², con una densidat de población d'11,96 hab/km².
Gumiel de Mercado
Gumiel de Mercado ye un municipio d'a comunidat autonoma castellanoleyonesa en a provincia de Burgos, situau en a comarca de Ribera del Duero y partiu chudicial d'Aranda de Duero.
Revilla Vallejera
Revilla Vallejera ye un municipio d'a comunidat autonoma castellanoleyonesa en a provincia de Burgos, situau en a comarca d'Odra-Pisuerga y partiu chudicial de Burgos.
Gumiel de Mercado
A suya población ye de 387 habitants (2007) en una superficie de 57,71 km², con una densidat de 6,71 hab/km².
Revilla Vallejera
A suya población ye de 91 habitants (2008) en una superficie de 27,46 km², con una densidat de población de 3,31 hab/km².
Gumiel de Mercado
Cheografía
A localidat de Gumiel de Mercado ye situada a 829 metros d'altaria sobre lo livel d'a mar, a una distancia de 72 km d'a ciudat de Burgos, a capital d'a suya provincia, y de 14 km d'Aranda de Duero, a capital d'a suya comarca y d'o suyo partiu chudicial.
O suyo termin municipal ye trescruzau por o río Gromejón, un afluent d'o río Duero.
Revilla Vallejera
Cheografía
A localidat de Revilla Vallejera ye situada a 787 metros d'altaria sobre lo livel d'a mar, a una distancia de 44 km d'a ciudat de Burgos, a capital d'a suya provincia y d'o suyo partiu chudicial.
D'o suyo termin municipal, trescruzau por o río Arlanzón, en fa parte o lugar de Vizmalo.
Göran Persson
Hans Göran Persson, naixito de Vingåker (Södermanland) o 20 de chinero de 1949, ye un politico sueco, que estió o primer ministro de Suecia dende o 22 de marzo de 1996 dica o 6 d'octubre de 2006. Ye militant d'o Partiu Socialdemocrata de Suecia, amás de miembro de l'Asociación Sueca de Cristianos Socialdemocratas, por as suyas conviccions relichiosas.
Estió amás ministro d'Amostranza (1989-1991) y ministro de Finanzas (1994-1996).
Carrera politica
Estió militant d'a chovenalla d'o Partiu Socialdemocrata de Suecia y consellero en Katrineholm, antis d'estar en 1979 deputato en o Riksdag (o Parlamento de Suecia).
Entre 1989-1991 estió ministro d'Amostranza en o Gubierno d'o primer ministro Ingvar Carlsson; entre 1994-1996 estió ministro de Finanzas en atro Gubierno de Carlsson. Destacó por as suyas mesuras economicas, que permetioron a dentrada de Suecia en a Unión Europea.
Esleito president d'o suyo partiu ta succeder a Mona Sahlin en 1996, completó o mandato gubernamental, ta obtener a victoria en as eleccions chenerals de 2002. Sindembargo, fue redotado en as eleccions de 2006 por os conservadors de Fredrik Reinfeldt. Albandonó o cargo de president d'o partiu, succedito por Mona Sahlin en o Congreso d'o suyo partiu en Estocolmo o 17-18 de marzo de 2007.
Cotes
Cotes ye un municipio de la provincia de Valencia, situato en la comarca de la Ribera Alta. La suya población ye de 373 habitants (2007), en una superficie de 6,3 km² con una densidat de población de 59,21 hab/km².
Mugas
Lo termin municipal de Cotes muga con: Alcàntera de Xúquer, Anna, Antella, Càrcer, Chella, Sallent d'Exativa y Sumacàrcer.
Muraena helena
A morena (Muraena helena (Linnaeus, 1758) ) ye una especie de peix d'a orden d'os Anguilliformes y familia Muraenidae que se troba en l'Oceano Atlantico oriental y la Mar Mediterrania. A suya mosegada puede estar periglosa pa los humans.
Dinastía Merovinchia
O Reino Franco d'os merovinchios comprendeba territorios de l'actual Francia, de Belchica, d'una parti d'Alemanya y de Suiza. Teneban a tradición de dividir o reino entre diferents hereus y reunificar-lo dimpués. As unidaz principals d'o Reino Franco en o periodo merovinchio yeran Austrasia (a rechión d'o Mosa, Mosela y Rin), Neustria (norte de Galia), y Borgonya (antiga Burgundia u Reino d'os Burgundios). Neustria yera habitata por una gran mayoría de población autoctona galorromana y teneba mes importancia en o sieglo VII tiempos de Dagoberto. Austrasia yera a rechión mes chermanizata y incluiba as tierras d'orichen d'os francos, teneba mes importancia en o sieglo VIII.
Os merovinchios yeran suposatos descendients de Meroveu, fundador eponimo d'a dinastía. O primer representant historico d'a dinastía merovinchia, Khilderico I (458 dica 481), fillo de Meroveu (rei dende 448 dica 457), dominó una parte de l'antiga provincia romana d'a Galia Belga (a Belgica Segunda) que compreneba os territorios de:
Mencions en fuents aragonesas y navarras
En o "Liber Regum" fan una lista de reis anteriors y posteriors a Carlos Magno:
Antràs (Gers)
Antràs (Antràs en occitán, Antras en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés de Gers, rechión d'Occitania, districto d'Aush y cantón d'a Gascunya aushesa.
A suya población ye de 61 habitants (2006) en una superficie de 6,59 km², con una densidat de población de 9,26 hab/km².
Colin Firth
Colin Firth (nombre artistico de Colin Andrew Firth), naixito de Grayshott (Hampshire) o 10 de setiembre de 1960, ye un actor britanico, activo en o cine britanico dende primerías d'o anyos 1980.
D'entre a suya filmografía, se puet destacar as suyas interpretacions en bellas cintas como Pride and Prejudice (1995, Simon Langton), The English Patient (1996, Anthony Minghella), Shakespeare in Love (1998, John Madden), Bridget Jones's Diary (2001, Sharon Maguire), Conspiracy (2001, Frank Pierson), Girl with a Pearl Earring (2003, Peter Webber), Love Actually (2003, Richard Curtis), And When Did You Last See Your Father? (2007, Anand Tucker), Mamma Mia! (2008, Phyllida Lloyd), A Single Man (2009, Tom Ford), u The King's Speech (2010, Tom Hooper).
Premios
En 2010 Colin Firth recibió un un premio Oscar a o Millor Actor por a suya interpretación d'o rei Chorche VI d'o Reino Uniu en a cinta The King's Speech, dirichita por Tom Hooper.
Planeta oceano
Una planeta oceano (u tamién denominau mundo aquatico) ye un tipo hipotetico de planeta que la suya superficie sería completament cubierta per un oceano d'augua u atros liquidos, sin islas ni continentes u tierras emerchidas.
A planeta extrasolar "GJ 1214 b" ye la candidata conoixida mas probable ta una planeta oceano. Sindembargo s'aspera descubrir muitos mas obchectos semellants en l'esdevenider.
En chunyo de 2020, os scientificos d'a NASA informoron que ye prebable que as exoplanetas oceanos sían comunas en a Vía Lactia, seguntes estudios de modelos matematicos.
En a ficción
As planetas oceano s'han utilizau prou como motivos argumentals, per o cheneral descritos con temperaturas benignas en a superficie y no masiada profundidat, a esferencia d'os oceanos muito profundos esperables n'a realidat. Eixemplos:
Mandrillus sphinx
O mandril (Mandrillus sphinx (Linnaeus, 1758) ) ye una especie de mamifero d'a orden d'os Primates y familia Cercopithecidae que ye nativa d'Africa central occidental.
Hontanaya
Hontanaya ye un municipio castellanomanchego, situato en a provincia de Cuenca. A suya población ye de 374 habitants (2008), en una superficie de 53,63 km² y una densidat de población de 6,97 hab/km².
Mugas
O suyo termin muga con Puebla de Almenara, Villamayor de Santiago y Tresjuncos.
Supertierra
thumb|250px|Comparanza dentre a Tierra, a supertierra CoRoT-7 b y Neptuno Una supertierra ye una planeta extrasolar con una masa mayor que la Tierra pero que ye substancialment abaixo d'aquells d'os chigáns de chelo d'o Sistema Solar, Urano y Neptuno, os quals tien 15 y 17 vegadas a masa d'a Tierra respectivament. O nombre "supertierra" se refiere nomás a la masa d'a planeta, y asinas no implica bella coseta sobre a suya habitabilidat.
Charlàs
Charlàs (Charlàs en occitán, Charlas en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Alta Garona, districto de Sent Gaudenç, cantón de Sent Gaudenç y rechión d'Occitania.
Montmaurin
Montmaurin (Montmaurin en occitán, Montmaurin en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Alta Garona, districto de Sent Gaudenç, cantón de Sent Gaudenç y rechión d'Occitania.
Charlàs
A suya población ye de 189 habitants (1999) en una superficie d'11,32 km², con una densidat de población de 16,70 hab/km².
Montmaurin
A suya población ye de 198 habitants (1999) en una superficie de 8,45 km², con una densidat de población de 23,43 hab/km².
Biscarròssa
Biscarròssa (Biscarròssa en occitán, Biscarrosse en francés) ye una comuna francesa y occitana, en o departamento de Landas, districto de Lo Mont, cantón d'os Grans Lacos y rechión de Nueva Aquitania. Fació parte d'a rechión historica de Gascunya.
A suya superficie ye de 160,48 km², con una población de 12.031 habitants (2006) y una densidat de población de 74,97 habs/km².
A localidat ye en o Camín de Sant Chaime.
Economía
A economía tradicional de Biscarròssa yera basata en a silvicultura d'os pins d'a redolada, encara que en o sieglo XX apareixió l'aviación con una base d'hidroavions ta transporte de pasachers.
Mas recientment, o turismo ye estato l'actividat economica prencipal.
Haza
A suya población ye de 32 habitants (2007) en una superficie de 83,45 km², con una densidat de población de 0,38 hab/km².
Toponimia
O toponimo Haza deriva d'o latín FASCIA y ye cognato de l'aragonés faixa.
Cheografía
A localidat de Haza ye situada a 910 metros d'altaria sobre lo livel d'a mar, a una distancia de 96 km d'a ciudat de Burgos, a capital d'a suya provincia.
O suyo termin municipal ye trescruzato por o río Riaza.
Marcelino de Unceta
Marcelino de Unceta y López, naixito de Zaragoza (comarca de Zaragoza) o 22 d'octubre de 1835 y muerto en Madrit (Espanya) o 10 de marzo de 1905, estió un pintor aragonés, que destacó por a suya gran producción de cartels y ilustracions; en a suya faceta de pintor, s'adedicó por un regular a dos tematicas prencipals: a tauromaquia (tematica sobre a cual tamién en versan cuantos d'os suyos cartels) y a pintura de tematica historica, mas que mas de escenas de batallas. Aintro d'istas zagueras, destaca a suya serie sobre os Setios de Zaragoza.
Formato artisticament dende 1850 en a Escuela d'Artes Polidas d'a suya ciudat natal, ta dimpués continar estudios en a Escuela d'Artes Polidas de Madrit, estió en 1879 qui fixó a forma canonica que dende ixas envueltas tienen os cartels de toros, con predominancia d'una escena de tauromaquia sobre a letra impresa d'o cartel.
Encelado (satelite)
Encelado ye lo sexto satelite mas gran de Saturno, con bells 500 km de diametro, aproximadament a decena parti d'o diametro de Titán, que ye lo mayor satelite saturniano. Ye cubierto per una capa de chelo recient y limpio que reflecta quasi tota la luz solar que incide sobre ell, per o que la temperatura superficial nomás aconsigue los –198 C a meyodía. Tot y con a suya chicota grandaria, tiene una amplia variedat de rasgos superficials que van dende rechions antigas y plenas de craters dica terrenos chovens y deformaus tectonicament que se formoron fa tasament 100 millons d'anyos.
Estió descubierto lo 28 d'agosto de 1789 per William Herschel, pero se sabeba muito poco d'ell dica que las sondas Voyager pasoron muito amán a primers d'o decenio de 1980. En 2005, la sonda Cassini-Huygens prencipió una serie de sobrevuelos que reveloron mayors detalles.
Exploración
A sonda Voyager 2 pasó amán y obtenió imachens d'alta resolución en agosto de 1981, revelando la choven superficie d'iste satelite. Manimenos o estudio deteniu prencipió con a plegada d'a misión Cassini-Huygens o 30 de chunyo de 2004, quan se metió en orbita arredol de Saturno.
Vida en Encelado
A sonda Cassini-Huygens ha proporcionau una cerenya evidencia de que Encelado tien un ocián con una fuent d'enerchía, nutrients y moleculas organicas, fendo d'ell uno d'os puestos millors pa lo estudio d'entornos potencialment habitables per a vida extraterrestre.
Laisvės alėja
L'Avenita d'a Libertat (en lituano Laisvės alėja) ye una avenita emblematica d'a ciudat de Kaunas, Lituania, que se remonta a final d'o sieglo XIX. Une a Trakų gatvė («Carrera de Trakai») con a Vilniaus gatvė («Carrera de Vilna»). Ye a prencipal carrera comercial d'a ciudat y ye a carrera piatonal mas luenga d'Europa de l'Este.
Partis prencipals
border 15px Trakų gatvė. border Vytauto prospektas. border Gedimino gatvė. border Mickevičiaus gatvė. border S. Daukanto gatvė. border Maironio gatvė. border E. Ožeškienės gatvė. border Savanorių prospektas. border15px Vilniaus gatvė.
Siadors
Siadors (Siadors en occitán, Ciadoux en francés y oficialment) ye una comuna occitana en o departamento francés d'Alta Garona, districto de Sent Gaudenç, cantón de Sent Gaudenç y rechión d'Occitania.
A suya población ye de 186 habitants (1999) en una superficie de 9,73 km², con una densidat de población de 19,12 hab/km².
Villamayor de Santiago
Villamayor de Santiago ye un municipio castellanomanchego, situato en a provincia de Cuenca. A suya población ye de 3.005 habitants (2008), en una superficie de 180,72 km² y una densidat de población de 16,63 hab/km².
Váci utca
A Váci utca (Carrera Váci) ye una d'as prencipals carreras piatonals y probablement a mas famosa carrera d'o centro d'a ciudat de Budapest, a capital Hongría. En ista carrera se troban un gran numero de restaurants y botigas, estando o puesto prencipal ta o turismo de compras.
A Váci utca ye una d'as prencipals carreras comercials de Budapest. Entre as botigas instalatas en ista carrera destacan Zara, H&M, Mango, ESPRIT, Douglas AG, Swarovski, Hugo Boss, Lacoste, Nike. A carrera s'ubre en plegar a la plaza Vörösmarty.
Verdat
dreita|thumbnail|175px|A Verdat, alegoría en una pintura de [[Jules Joseph Lefebvre.]] A verdat ye un concepto propio d'a filosofía que sirve ta avaluar feitos u chuicios en termins de verdadero u falso. S'aplica sobretot a las ideyas y proposicions y no a atras expresions lingüisticas u comportamientos. La Verdat s'oposa a la mentira.
Jean-Pierre Jeunet
Jean-Pierre Jeunet, naixiu de Le Coteau (Loira, Francia) o 3 de setiembre de 1953, ye un director cinematografico y guionista francés, activo en o cine francés dende la segunda metat d'os anyos 1970, con una destacada carrera cinematografica y quantos premios recibius.
Verdat
Conceptos de verdat
O concepto de verdat varía seguntes a epoca u escuela teorica. Se pueden distinguir sobre tot os siguients:
Tozal Gellért
O tozal Gellért (en hongaro Gellért-hegy; en alemán Blocksberg; en latín Mons Sancti Gerhardi; en turco Gürz Elyas bayiri) ye un tozal de 235 m d'altaria situato sobre o Danubio en a ciudat de Budapest, Hongría. Fa parti d'os districtos 1 y 11 d'a ciudat. O tozal Gellért recibe o suyo nombre de Sant Cherardo qui morió en iste mesmo puesto. O famoso Hotel Gellért y o balneario Gellért se troban en a Plaza Gellért a os pietz d'o tozal, amán d'o Puent d'a Libertat. A espelunga d'o tozal Gellért se troba tamién astí.
En a tuca d'o tozal bi ye a Citadella (Ciudadela), dende a on se puede veyer toda a ciudat y o río Danubio en pasando por ista.
Nombre
Os primeros nombres que se dan a o tozal en a Edat Meya son os de Kelen-hegy, Pesti-hegy y Blocksberg. Se prencipia a decir Szent Gellért hegye (literalment o tozal de Sant Cherardo) en o sieglo XV, fendo referencia a la leyenda que diz que Sant Cherardo morió astí. O santo bispe fue asasinato por os pagans mientres a gran rebelión pagana de 1046. Le metioron en un barril y le chitoron rodando entabaixo d'o tozal.
L'antigo nombre, Pesti-hegy (en latín Mons Pestiensis) fa referencia a la gran espelunga (actualment a espelunga d'o tozal Gellért) que ye aintro d'o tozal. A palabra, d'orichen eslau significa furno u espelunga.
Os turcos otomans deciban a o tozal Gürz Elyas bayiri. Gürz Elyas estió un hombre sagrato d'a orden de Bektashi, estando o suyo santuario y sepoltura, situatos en o tozal, un puesto de pelegrinache important en o sieglo XVII.
Historia
Mientres o sieglo XVIII as laderas d'o tozal Gellért yeran plenas de vinyals. O districto de Tabán, situato a os pietz d'o tozal, estió un important centro de producción de vins en Buda. D'alcuerdo con o rechistro de propiedatz de 1789, os vinyals cubriban 128 hectarias d'a colina (mientres que nomás 7.62 hectarias se feban servir como pastos).
En o sieglo XVIII se construyo en a tuca d'o tozal un chicot crucero, que se tornó a reconstruyir en 1820. Toz os Lunes de Pasqua una procesión puyaba por as escaleras que levan enta o crucero ta celebrar a resurrección de Cristo. O emmausjárás (Andada d'Emmaus) u tojásbúcsú (fiesta d'os uevos) estió una d'as celebracions catolicas mas importants mientres os sieglos XVIII y XIX.
A Ciudadela fue construyita dimpués d'a plegata a o poder en 1848–49 d'os Habsburgo austriacos, como puesto estratechico ta controlar as ciudaz de Buda y Pest en caso d'una futura revuelta.
O tozal Gellért tamién estió scenario prencipal en a Segunda Guerra Mundial y en a Revolución Hongara de 1956, quan os tanques sovieticos disparoron contra a ciudat dende astí. Bi ha un chicot museu militar en a Ciudadela. En o punto mas alto d'ista se troba a Estatua d'a Libertat (Szabadság Szobor in hongaro), un gran molimento construyito por o Exercito Royo sovietico ta conmemorar a suya victoria en a Segunda Guerra Mundial.
Luis Galve
Luis Galve Raso, naixito de Zaragoza (comarca de Zaragoza) o 10 de marzo de 1908 y muerto en ixa mesma capital o 4 de febrero de 1995, estió un destacato musico pianista aragonés, con cuantos premios recibitos mientres a suya carrera musical.
Prencipió os suyos estudios de nino con a pianista y folklorista Guadalupe Martínez (chirmana de Florián Rey), ta dimpués marchar enta Madrit, ciudat a on estudió en o suyo Conservatorio dica que teneba 12 anyadas, momento en que marchó enta París ta perfeccionar-ie a suya tecnica interpretativa. En 1929 fació o suyo primer concierto en ixa zaguera ciudat, iniciando-se asinas a suya fama internacional.
Hontangas
A suya población ye de 124 habitants (2008) en una superficie de 12,22 km², con una densidat de población de 10,15 hab/km².
Nieda
200px|thumb|right|Una nieda. Una nieda u nyeda (en as parlas aragonesas con mas tendencia a presentar consonants oclusivas xordas entre vocals, nieta) ye una acumulación intencionada de feno u menos a sobén palla a'l redol d'un trallo vertical, que se conoix como niedil.
Hontangas
Cheografía
A localidat de Hontangas ye situada a 840 metros d'altaria sobre lo livel d'a mar, a una distancia de 96 km d'a ciudat de Burgos, a capital d'a suya provincia, y de 15 km d'Aranda de Duero, a capital d'as suyas comarca y provincia.
Nieda
As niedas son una forma tradicional d'almagacenar o feno a'l raso, disposando-lo de forma que tienda a evacuar l'augua d'a plevia y a nieu como si estás un tellau, o que dificulta que s'acalamone (se pudra) y achuda a prolargar-le a conservación.
Hontangas
Cheografía
O suyo termin municipal ye trescruzau por o río Riaza.
Nieda
Se montan ta almagacenar os excedents de feno que no troban puesto ta concaber-los en os hierbers ni en os pallers, a on que la hierba tiene millor conservación, u ta almagacenar-la en puestos fuera de poblau a on que no se disposa d'ixe tipo de construccions, por eixemplo por proximidat a'l puesto a on se tiene o ganau. En l'actualidat y gracias a la mecanización de diferents procesos en l'agricultura, como a siega (incluindo a d'o feno), as niedas son cada vegada menos frecuents, pus resulta mas fácil almagacenar a hierba en pacas que se fan mecanicament, muit a sobén con a mesma maquina segadera.
Etimolochía
A etimolochía d'a parola nieda ye muit discutida. D'alcuerdo con bels autors, podría venir d'o latín <*MEDIA u <*MEDIAL, en referencia a la posición d'o niedil, en meyo de a nieda, u estar una forma femenina de <NIDU, «niedo», por estar feita de branquetas de feno u de palla.
Atros autors, como o profesor Brian Mott, consideran posible que a voz aragonesa nieda dimane d'o basco <meta, que significa «motilón» (de palla u de hierba) u directament «nieda», u d'o galo <meda, anque tampoco descartan a posibilidat que se remonte a o latín <META, un tipo de columna con forma de cono.
Abegondo
Abegondo ye un municipio espanyol d'a comunidat autonoma de Galicia que se troba en a provincia d'a Coruña A suya población ye de habitants, en una superficie de 83,81  km² y una densidat de población de 0 hab/km².
Crown Range
O Crown Range ye una sierra situada a l'este d'a cuenca d'o Wakatipu en Otago, Nueva Zelanda. Ye conoixida por dos motivos, a estación d'esquí de Cardrona, en as laderas d'o Mont Cardrona de 1900 Metros d'altaria, y a carretera que trescruza a sierra, conoixida como Crown Range Road (anteriorment carretera estatal 89), que leva puyando y baixando empinadas costeras dende Arrow Junction, chusto a o sud d'Arrowtown, dica Wanaka a o norte.
Viachando dende Arrowtown enta Cromwell, a Crown Range Road prencipia a o fundo d'o trampo conoixiu como Zig Zag. Ista empinada y serpentiante carretera sale d'a zona de Crown Terrace, un aria plana y fértil a on se cautivan cerials. A carretera que s'endreza enta a ezquierda va enta Glencoe Station (Glencoe Road) y a o final de Crown Terrace se troba a Eastburn Road que va enta Eastburn Station. Glencoe Station ye a station (denominación en Nueva Zelanda ta bells conchuntos de granchas u instalacions agricolas) más gran d'a redolada d'Arrowtown. Eastburn Station tamién ye gran y s'estendilla dende a muga de Glencoe dica quasi Cardrona.
Dimpués de pasar Eastburn Road a carretera chira y puya enta Crown Saddle, a on una placa de bronze situada en o mirador anuncia que iste punto, situau a 1076 metros d'altaria, ye a carretera asfaltada mas alta de Nueva Zelanda, lo que no ye correcto. Crown Saddle ye manimenos o paso de montanya asfaltau mas alto (2 metros mas que o collau de Desert Road en a carretera estatal 1 en a Isla d'o Norte). Dende Eastburn Station bi ha buenas anvistas. Dende aquí se pueden alufrar o laco Hayes, Arrowtown y l'aeropuerto de Queenstown. Dende Crown Saddle a carretera contina por o barranco de Cardrona que dimpués se convierte en o río Cardrona y que baixa por una polida val rodiada de praus dica ubrir-se en plegar a la localidat Cardrona.
Ista aria estió muit poblada mientres a fiebre de l'oro d'Otago Central en a decada de 1860. O lugar de Cardrona, actualment poco mas que un punto en o mapa, plego a tener una población de bells mils de buscadors d'oro. Encara se pueden veyer as restas d'a busqueda d'oro chunto a la Crown Range Road sobre o cuello a l'atro canto d'a zona conoixida como East Burn Stream.
En 2001, a zaguera sección d'a Crown Range Road fue asfaltada por o Consello d'o districto de Queenstown-Lacos.
Tresjuncos
Tresjuncos ye un municipio castellanomanchego, situato en a provincia de Cuenca. A suya población ye de 425 habitants (2008), en una superficie de 79,29 km² y una densidat de población de 6,05 hab/km².
Premio MVP d'a liga ACB
O Premio a o Millor Chugador d'a liga ACB ye uno d'os premios atorgatos por l'Asociación de Clubs de Baloncesto totas as anyadas. S'entrega dende l'anyada 1991-92 a o millor chugador de baloncesto d'a liga mientres una temporata. Dende alavez quatro chugadors bi han aconseguito o premio mas de una vegada: Darryl Middleton (3 vegadas), Arvydas Sabonis, Tanoka Beard y Luis Scola.
Tresjuncos
Mugas
O suyo termin muga con Belmonte, Villaescusa de Haro, Osa de la Vega, Puebla de Almenara, Saelices, Almonacid del Marquesado, El Hito, Montalbo y Uclés.
Enrique Villaplana
Enrique Villaplana Vargas, conoixito tamién y a sobén como Enric Villaplana naixito de Denya o 7 de marzo de 1914, manresan d'adopción y muerto en Manresa o 16 de mayo de 1983 fue un atleta especializau en a preba de marcha atletica que estió campión d'Espanya de 50 km marcha cuatre vegada y que tenió o récord d'Espanya d'a misma preba mientres 28 anyatas.