cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ሻርል ደ ጎል
ልጅነት እና አመጣጥ
ቻርለስ አንድሬ ጆሴፍ ማሪ ደ ጎል የተወለደው እ.ኤ.አ. ህዳር 22 ቀን 1890 በሊል በኖርድ ዲፓርትመንት ውስጥ ከአምስት ልጆች ሦስተኛው ነው። ያደገው አጥባቂ ካቶሊክ እና ባህላዊ ቤተሰብ ውስጥ ነው። አባቱ ሄንሪ ደ ጎል በአንድ የጄሰስ ኮሌጅ የታሪክ እና ስነ-ጽሁፍ ፕሮፌሰር ነበር እና በመጨረሻም የራሱን ትምህርት ቤት አቋቋመ።
ደ ጎል በ1897፣ በ7 ዓመቱ
ሄንሪ ደ ጎል ከኖርማንዲ እና ቡርገንዲ ከረዥም የፓርላሜንታሪ ጄኔራል መጣ።፡ 13–16  ይህ ስም መነሻው ደች እንደሆነ ይታሰባል እና ምናልባት ከቫን ደር ዋል ደ ዋል ("ከግምብ፣ ከመከላከያ ግንብ የተወሰደ ሊሆን ይችላል። ") ወይም de Waal ("The Walloon"): 42  የዴ ጎል እናት ዣን (የተወለደው ማይሎት) ከሊል ሀብታም ሥራ ፈጣሪዎች ቤተሰብ የተገኘ ነው። እሷ ፈረንሳይኛ፣ አይሪሽ፣ ስኮትላንዳዊ እና የጀርመን ዝርያ ነበራት።፡- 13–16
የዴጎል አባት በልጆቻቸው መካከል በምግብ ሰዓት ታሪካዊ እና ፍልስፍናዊ ክርክርን ያበረታታ ነበር፣ እና በማበረታቻውም ዴ ጎል ከልጅነቱ ጀምሮ የፈረንሳይን ታሪክ ጠንቅቆ ያውቅ ነበር። እ.ኤ.አ. በ 1870 በሴዳን ፈረንሣይ ለጀርመኖች የፈረንሣይ ንግግር በሰማች ጊዜ በልጅነቷ እንዴት እንዳለቀሰች እናቱ በተናገሩት ታሪክ ተደንቆ ስለ ወታደራዊ ስትራቴጂ ከፍተኛ ፍላጎት አዳበረ። እሱ ደግሞ የዌልስ፣ ስኮትስ፣ አይሪሽ እና ብሬቶንስ ወደ አንድ ህዝብ መቀላቀልን የሚደግፉ መጽሃፎችን እና በራሪ ጽሑፎችን የጻፈ የታሪክ ምሁር እና ስሜታዊ ሴልቲክስት በሆነው ቻርለስ ደ ጎል በሚባለው አጎቱ ተጽዕኖ አሳድሯል። አያቱ ጁሊን-ፊሊፕም የታሪክ ምሁር ነበሩ፣ እና አያቱ ጆሴፊን-ማሪ የክርስትና እምነቱን የሚነኩ ግጥሞችን ጽፋለች።
የትምህርት እና የአዕምሮ ተጽእኖዎች
በአስር ዓመቱ የመካከለኛው ዘመን ታሪክን ያነብ ነበር። ደ ጎል መጻፍ የጀመረው ገና በጉርምስና ዕድሜው ነበር ፣ በተለይም ግጥም ፣ እና በኋላ ቤተሰቦቹ ለአንድ ተጓዥ በግጥም የተፃፈውን የአንድ ድርሰት ተውኔት በግል እንዲታተም ከፈለ። ጎበዝ አንባቢ ስለነበር እንደ በርግሰን፣ ፔጊ እና ባሬስ ባሉ ጸሃፊዎች የፍልስፍና ቶሞችን ይወድ ነበር። ከጀርመናዊው ፈላስፋዎች ኒቼ፣ ካንት እና ጎተ በተጨማሪ የጥንቶቹ ግሪኮች (በተለይ የፕላቶ) ስራዎች እና የሮማንቲስት ገጣሚው ቻቴውብሪያንድ ድርሰት አንብቧል።
ደ ጎል በ1908 ዓ.ም
በዴ ጎል የጉርምስና ወቅት ፈረንሳይ የተከፋፈለ ማህበረሰብ ነበረች፣ ለዴ ጎል ቤተሰብ የማይመቹ ብዙ እድገቶች ነበሩት፡ የሶሻሊዝም እና የሲንዲካሊዝም እድገት፣ የቤተክርስቲያን እና የመንግስት ህጋዊ መለያየት በ1905 እና የውትድርና አገልግሎት ጊዜ ቀንሷል። በተመሳሳይ ዓመት ውስጥ ሁለት ዓመታት. የኢንቴንቴ ኮርዲያል ከብሪታንያ፣የመጀመሪያው የሞሮኮ ቀውስ እና ከሁሉም በላይ የድሬይፉስ ጉዳይ ያልተቀበሉ ነበሩ። ሄንሪ ዴ ጎል የድሬይፉስ ደጋፊ ለመሆን መጣ፣ ነገር ግን ሰራዊቱ በራሱ ላይ ካመጣው ውርደት ይልቅ ስለ ንፁህነቱ ብዙም አላሳሰበውም። በዚሁ ወቅት በወንጌላውያን ካቶሊካዊነት፣ የ Sacré-Cœur፣Paris መሰጠት እና የጆአን ኦፍ አርክ አምልኮ መነሳት እንደገና መነቃቃት ታይቷል።፡ 50–51
ዴ ጎል በአሥራዎቹ አጋማሽ ላይ እስከ አሥራዎቹ አጋማሽ ድረስ ጎበዝ ተማሪ አልነበረም፣ ነገር ግን ከሐምሌ 1906 ጀምሮ በወታደራዊ አካዳሚ ውስጥ የጦር መኮንን ሆኖ ለመሠልጠን ቦታ በማሸነፍ በትምህርት ቤት በትጋት ሠርቷል፣ ሴንት-ሲር ላኮቱር ደ ጎል እንደተቀላቀለ ይጠቁማል። ሠራዊቱ ምንም እንኳን በፀሐፊነት እና በታሪክ ምሁርነት ለሥራው የበለጠ ተስማሚ ቢሆንም በከፊል አባቱን ለማስደሰት እና በከፊል መላውን የፈረንሳይ ማህበረሰብ የሚወክሉ ጥቂት አንድነት ኃይሎች አንዱ ስለሆነ። በኋላ ላይ “ሠራዊት ውስጥ ስገባ በዓለም ላይ ካሉት ታላላቅ ነገሮች አንዱ ነበር” ሲል ጽፏል፡ 51  ላኩተር ያመለከተው የይገባኛል ጥያቄ በጥንቃቄ መታከም አለበት፡ በ1900ዎቹ መጀመሪያ ላይ የሰራዊቱ ስም ዝቅተኛ ደረጃ ላይ ነበር። ከድሬይፉስ ጉዳይ በኋላ. አድማ ለመስበር በስፋት ጥቅም ላይ የዋለ ሲሆን በ1908 የቅዱስ ሲር አመልካቾች ከ700 ያነሱ ነበሩ፣ ይህም በክፍለ ዘመኑ መባቻ ላይ ከ2,000 ዝቅ ብሏል
ኦፊሰር ካዴት እና ሌተናት
በ1909 ደ ጎል በሴንት ሲር ቦታ አሸንፏል።የክፍሉ ደረጃ መካከለኛ ነበር (ከ221 ተመዝጋቢዎች 119ኛ) ግን በአንጻራዊ ወጣት ነበር እና ይህ የፈተናው የመጀመሪያ ሙከራው ነበር። እ.ኤ.አ. በማርች 21 ቀን 1905 ዓ.ም በወጣው ህግ መሰረት የሰራዊት መኮንኖች ወደ አካዳሚው ከመሄዳቸው በፊት በግላቸው እና እንደ NCO ጊዜን ጨምሮ በማዕረግ አንድ አመት እንዲያገለግሉ ይጠበቅባቸው ነበር። በዚህ መሠረት በጥቅምት 1909 ዴ ጎል በ 33 ኛው እግረኛ ክፍለ ጦር የፈረንሣይ ጦር ሠራዊት ውስጥ በአራስ ላይ ተመዝግቧል (እንደአስፈላጊነቱ ለአራት ዓመታት ፣ እንደ አስፈላጊነቱ ፣ ለግዳጅ የሁለት ዓመት ጊዜ) ። ይህ ታሪካዊ ክፍለ ጦር ነው ። ከአውስተርሊትዝ፣ ዋግራም እና ቦሮዲኖ ጋር በጦርነት ክብሩ ውስጥ።[በሚያዝያ 1910 ወደ ኮርፖራልነት ከፍ ብሏል። የኩባንያው አዛዥ ለሰራተኛ መደበኛ ማዕረግ ሊያሳድገው ፍቃደኛ አልሆነም ፣ ወጣቱ ከፈረንሣይ ኮንስታብል ያነሰ ምንም ነገር እንደማይጠቅመው በግልፅ እንደተሰማው አስተያየት ሰጥቷል። በመጨረሻም በሴፕቴምበር 1910 ወደ ሳጅንነት ከፍ ብሏል።
ደ ጎል በጥቅምት 1910 በሴንት ሲር ቦታውን ያዘ።በመጀመሪያው አመት መጨረሻ 45ኛ ደረጃ ላይ ደርሷል። በቅዱስ ሲር ደ ጎል በቁመቱ (196 ሴ.ሜ ፣ 6'5) ፣ ግንባሩ እና አፍንጫው የተነሳ “ታላቁ አስፓራጉስ” የሚል ቅጽል ስም አግኝቷል። ስነምግባር፣ ብልህነት፣ ባህሪ፣ የውትድርና መንፈስ እና ድካምን መቋቋም በ1912 በክፍላቸው 13ኛ ተመረቀ እና ያለፈው ዘገባው እሱ ጥሩ መኮንን እንደሚሆን ምንም ጥርጥር የለውም ፣የወደፊቱ ማርሻል አልፎንዝ ጁን ተሰጥኦ ያለው ካዴት እንደነበር ገልጿል። ምንም እንኳን ሁለቱ በወቅቱ የቅርብ ጓደኛሞች ባይመስሉም በመጀመሪያ ክፍል ውስጥ ወጡ።
ከሩቅ የባህር ማዶ ቅኝ ግዛቶች ይልቅ በፈረንሳይ ማገልገልን በመምረጡ፣ በጥቅምት 1912 33ኛውን እግረኛ ክፍለ ጦርን በሶስ-ሌተናንት (ሁለተኛው ሌተና) ተቀላቀለ። ክፍለ ጦር አሁን በኮሎኔል (እና በወደፊቱ ማርሻል) ፊሊፕ ፔታይን የታዘዘ ነበር፣ እሱም ደ ጎል ለሚቀጥሉት 15 አመታት ይከተላል። በኋላም በማስታወሻው ላይ “የመጀመሪያዬ ኮሎኔል ፔታይን የትእዛዝ ጥበብን አስተምሮኛል” በማለት ጽፏል።
አንደኛው የዓለም ጦርነት በተጠናከረበት ወቅት ዴ ጎል ስለ ፈረሰኞች እና ስለ መትረየስ ሽጉጥ እና ሽቦ መትረየስ ዘመን ስለ ፈረሰኞች እና ስለ ባሕላዊ ዘዴዎች ከፔታይን ጋር እንደተስማማ እና ብዙ ጊዜ ታላላቅ ጦርነቶችን እና የትኛውም ውጤት ሊኖር እንደሚችል ይከራከር እንደነበር ይነገራል። ከአለቃው ጋር ጦርነት እየመጣ ነው። ላኮቱር ተጠራጣሪ ነው፣ ምንም እንኳን ፔቴይን በ1913 የመጀመሪያዎቹ ሁለት አራተኛ ላይ ስለ ዴ ጎል አስደናቂ ግምገማዎችን ቢፅፍም እሱ በትእዛዝ ስር ከነበሩት 19 ካፒቴኖች እና 32 ሻለቃዎች መካከል ጎልቶ አይታይም ማለት አይቻልም። ዴ ጎል በ 1913 አራስ ማኑዋቭስ ላይ ተገኝቶ ነበር ፣ በዚህ ጊዜ ፔታይን ጄኔራል ጋሌትን በፊቱ ተችቷል ፣ ግን በማስታወሻ ደብተሮቹ ውስጥ የፔይንን ቅጥ ያጣ ሀሳቦች በዋና አስተምህሮው ላይ አጽንዖት የሚሰጠውን የእሳት ኃይል አስፈላጊነት እንደተቀበለ የሚያሳይ ምንም ማስረጃ የለም ። አጸያፊ መንፈስ" ዴ ጎል ሞሪስ ዴ ሳክ የእሳተ ገሞራ እሳትን እንዴት እንደከለከለ፣ በናፖሊዮን ዘመን የነበሩት የፈረንሳይ ጦር በእግረኛ አምድ ጥቃት ላይ እንዴት እንደተደገፈ፣ እና የፈረንሳይ ወታደራዊ ሃይል እንዴት በአስራ ዘጠነኛው ክፍለ-ዘመን እንደቀነሰ አፅንዖት ሰጥቷል - በሚታሰበው - በእሳት ኃይል ላይ ከመጠን ያለፈ ትኩረትን (ለምሳሌ ቻሴፖት)። ጠመንጃ) ከኤላን ይልቅ። በቅርቡ ከሩስ-ጃፓን ጦርነት የተወሰደውን የወቅቱን ፋሽን ትምህርት የተቀበለው ይመስላል፣ የጃፓን እግረኛ ወታደሮች ባዮኔት ክስ በጠላት የእሳት ኃይል ፊት እንዴት እንደተሳካለት ይገልጻል።
ደ ጎል በጥቅምት 1913 (አውሮፓዊ) ወደ መጀመሪያው ሌተናነት አደገ።
መዋጋት
thumb|የዴ ጎል የትውልድ ቤት በሊል ፣ አሁን ብሔራዊ ሙዚየም እ.ኤ.አ. በነሀሴ 1914 መጨረሻ ላይ በፈረንሳይ ጦርነት በተቀሰቀሰበት ወቅት፣ በፈረንሳይ ካሉት ምርጥ ተዋጊ ክፍሎች አንዱ የሆነው 33ኛው ክፍለ ጦር ጀርመናዊውን ግስጋሴ በዲናንት ለማየት ወዲያውኑ ተጣለ። ሆኖም የፈረንሣይ አምስተኛው ጦር አዛዥ ጄኔራል ቻርለስ ላንሬዛክ ከ19ኛው መቶ ክፍለ ዘመን የውጊያ ስልቶች ጋር ትዳር መሥርተው ቆይተዋል፣ ክፍሎቹን ከጀርመን  መድፍ ጋር የሚቃወሙ በትሮች እና ባለ ሙሉ ቀለሞች ትርጉም በሌለው የባዮኔት ክሶች ላይ በመወርወር ከባድ ኪሳራ አስከትሏል።
እንደ ጦር አዛዥ፣ ደ ጎል ገና ከጅምሩ ከባድ ጦርነት ውስጥ ይሳተፍ ነበር። እ.ኤ.አ. ነሐሴ 15 ቀን የእሳት ጥምቀትን የተቀበለው እና በመጀመሪያ ከቆሰሉት መካከል አንዱ ነበር ፣ በዲናንት ጦርነት በጉልበቱ ላይ ጥይት ተቀብሏል። የፈረንሳይ ጦር ጊዜ ያለፈበት ዘዴዎችን በመቃወም ከተጎዱ ሌሎች መኮንኖች ጋር. ይሁን እንጂ በዘመናዊው ጦርነት ውስጥ የመድፍን አስፈላጊነት እንደተረዳ የሚያሳይ ምንም ወቅታዊ ማስረጃ የለም. ይልቁንም በጊዜው በፃፈው ፅሁፍ፣ “ከመጠን በላይ” ያለውን ጥቃት፣ የፈረንሳይ ጄኔራሎች በቂ አለመሆን እና “የእንግሊዝ ወታደሮች ዘገምተኛነት” ሲሉ ተችተዋል።
left|ጄን ጀርሲ እና ሄንሪ ዴ ጎል ወላጆች ደጓል የዴ ጎል ክፍል የጠላትን ንግግር ለማዳመጥ ወደ ማንም ሰው ምድር በተደጋጋሚ በመዝለቁ እውቅናን አግኝቷል እናም ተመልሶ የመጣው መረጃ በጣም ጠቃሚ ነበር በጥር 18 ቀን 1915 ክሮክስ ደ ጉሬርን ተቀበለ ። በፌብሩዋሪ 10 መጀመሪያ ላይ በሙከራ ላይ ወደ ካፒቴን ከፍ ብሏል። እ.ኤ.አ. ማርች 10 ቀን 1915 ዴ ጎል በግራ እጁ በጥይት ተመታ ፣ ይህ ቁስል መጀመሪያ ላይ ቀላል ቢመስልም በቫይረሱ ​​​​ተይዟል። ቁስሉ ለአራት ወራት ያህል አቅመ-ቢስ አድርጎታል እና በኋላም የጋብቻ ቀለበቱን በቀኝ እጁ እንዲለብስ አስገደደው።፡ 61  በነሐሴ ወር ወደ ሬጅመንታል ረዳትነት ከመመለሱ በፊት 10ኛውን ድርጅት አዘዘ። ሴፕቴምበር 3 ቀን 1915 የመቶ አለቃ ማዕረግ ቋሚ ሆነ። በጥቅምት ወር መጨረሻ, ከእረፍት ሲመለስ, እንደገና ወደ 10 ኛ ኩባንያ አዛዥነት ተመለሰ.
እ.ኤ.አ. ማርች 2 1916 በዱዋሞንት (በቨርዱን ጦርነት ወቅት) የኩባንያ አዛዥ ሆኖ ፣ በጠላት ከተከበበ ቦታ ለመውጣት ክስ እየመራ ሳለ ፣ ግራ ከተጋባ በኋላ በግራ ጭኑ ላይ የባዮኔት ቁስል ደረሰበት ። በሼል እና ከመርዝ ጋዝ ተጽእኖዎች ካለፉ በኋላ ተይዟል. ከሻለቃው ከተረፉት ጥቂቶች አንዱ ነበር።፡ 63  በጀርመን ወታደሮች ከባዶ የሼል ጉድጓድ አውጥቶ እስረኛ ተወሰደ። ፀረ ጋውሊስቶች እሱ በእርግጥ እጅ ሰጠ የሚል ወሬ ሲያሰራጩ የተያዙበት ሁኔታ ከጊዜ በኋላ የክርክር ርዕሰ ጉዳይ ይሆናል ፣ ይህም የይገባኛል ጥያቄ ደ ጎል ያለ አግባብ ውድቅ አደረገው ።
እስረኛ
ደ ጎል 32 ወራትን በስድስት የተለያዩ እስረኛ ካምፖች አሳልፏል፣ነገር ግን አብዛኛውን ጊዜውን ያሳለፈው በ Ingolstadt Fortress [de]፣: 40  ህክምናው አጥጋቢ በሆነበት ነው። thumb|ደ ጎል በ1897፣ በ7 ዓመቱ በግዞት ውስጥ፣ ደ ጎል የጀርመን ጋዜጦችን አነበበ (በትምህርት ቤት ጀርመንኛ ተምሯል እና በጀርመን የክረምት ዕረፍትን አሳልፏል) እና ስለ ግጭቱ ሂደት ያለውን አመለካከት ለሌሎች እስረኞች ንግግር አድርጓል። የአርበኝነት ስሜቱ እና በአሸናፊነት ላይ ያለው እምነት አሁንም ሌላ ቅጽል ስም አስገኝቶለታል, Le Connetable ("ኮንስታብል"), የመካከለኛው ዘመን የፈረንሳይ ጦር ሰራዊት ዋና አዛዥ ማዕረግ. በኢንጎልስታድት ደግሞ ጋዜጠኛ ሬሚ ሩሬ በመጨረሻ የዴ ጎል የፖለቲካ አጋር እና ሚካሂል ቱካቼቭስኪ የቀይ ጦር የወደፊት አዛዥ ነበሩ። ደ ጎል እንደ ጦር ሃይል በነበረበት ወቅት ቱካቼቭስኪን በደንብ ያውቀዋል። በጦርነት እስረኛ በነበረበት ጊዜ ደ ጎል በጀርመን ኃይሎች መካከል ያለውን ችግርና መከፋፈል በመተንተን ዲኮርዴ ቼዝ ሊኔሚ (The Enemy's House Divided) የተሰኘውን የመጀመሪያውን መጽሃፉን ጻፈ። መጽሐፉ የታተመው በ1924 ነው።፡ 83
ደ ጎል ለማምለጥ አምስት ሙከራዎችን አድርጓል፣ እና ከፍተኛ ጥበቃ ወደሚደረግበት ተቋም ተወስዶ ሲመለስ ለረጅም ጊዜ በብቸኝነት እንዲቆይ እና እንደ ጋዜጦች እና ትምባሆ ያሉ መብቶችን በማንሳት ተቀጥቷል። በልብስ ማጠቢያ ቅርጫት ውስጥ ተደብቆ፣ ዋሻ በመቆፈር፣ ግድግዳ ላይ ጉድጓድ በመቆፈር አልፎ ተርፎም ጠባቂዎቹን ለማሞኘት እንደ ነርስ በመምሰል ለማምለጥ ሞከረ። ለወላጆቹ በጻፈው ደብዳቤ ላይ ያለ እሱ ጦርነቱ መቀጠሉ የተሰማውን ብስጭት ደጋግሞ ተናግሮ ሁኔታውን “አሳፋሪ መጥፎ ዕድል” ብሎ በመጥራት እና ከመሳደብ ጋር አወዳድሮታል። ጦርነቱ ወደ ፍጻሜው ሲቃረብ በድሉ ላይ ምንም አይነት ሚና ባለመጫወቱ በጭንቀት ተውጦ ነበር፣ ነገር ግን ጥረቱን ቢያደርግም እስከ ጦር ሰራዊት ድረስ በግዞት ቆይቷል። በታኅሣሥ 1 1918፣ ከሶስት ሳምንታት በኋላ፣ ሁሉም በሠራዊቱ ውስጥ ካገለገሉት እና ከጦርነቱ የተረፉት ከሶስት ወንድሞቹ ጋር ለመገናኘት በዶርዶኝ ወደሚገኘው የአባቱ ቤት ተመለሰ።
በ1920ዎቹ መጀመሪያ፡ ፖላንድ እና የሰራተኞች ኮሌጅ
ከጦር ኃይሉ በኋላ፣ ደ ጎል ከኮሚኒስት ሩሲያ (1919-1921) ጋር ባደረገው ጦርነት የፖላንድ እግረኛ ጦር አስተማሪ ሆኖ በፖላንድ ከሚገኘው የፈረንሣይ ወታደራዊ ተልዕኮ ሠራተኞች ጋር አገልግሏል። በፖላንድ ጦር የሜጀርነት ማዕረግ በዝብሩክዝ ወንዝ አቅራቢያ ባደረገው እንቅስቃሴ ራሱን ለይቷል እና የፖላንድ ከፍተኛ ወታደራዊ ማስዋቢያ የሆነውን ቪርቱቲ ሚሊታሪን አሸንፏል።፡ 71–74
ዴ ጎል በሁለተኛ ደረጃ የጦርነት ትምህርት ቤት፣ በ1922 እና 1924 መካከል thumb|ደ ጎል በ1908 (ኤውሮጳ) ወይም 1901-1900 በኢትዮጵያ አቆጣጠር ደ ጎል ወደ ፈረንሳይ ተመለሰ፣ እዚያም በሴንት ሲር የውትድርና ታሪክ መምህር ሆነ። የጦር እስረኛ ሆኖ ከተለማመደ በኋላ ቀድሞውንም ኃይለኛ ተናጋሪ ነበር። ከዚያም ከህዳር 1922 እስከ ኦክቶበር 1924 ድረስ በኤኮል ደ ጉሬ (የስታፍ ኮሌጅ) ተማረ። እዚህም ከአስተማሪው ኮሎኔል ሞይራንድ ጋር በመሠረተ ትምህርት ሳይሆን በሁኔታዎች ላይ በመሞገት እና የአካል ብቃት እንቅስቃሴ ካደረገበት ልምምድ በኋላ ተጋጨ። አዛዡ ስለ አቅርቦቶች ጥያቄን ለመመለስ ፈቃደኛ አልሆነም, "de minimis non-curat praetor" ("መሪ እራሱን ስለ ትሪቪያ አይመለከትም") በማለት ሀላፊነቱን የሚወስደውን መኮንን ለሞይራንድ መልስ እንዲሰጥ ከማዘዙ በፊት. በብዙ ምዘናዎቹ 15 ወይም ከ20 ውስጥ ላቅ ያለ ውጤት አላመጣም። ሞይራንድ በመጨረሻው ዘገባው ላይ “ብልህ፣ ባህል ያለው እና ቁም ነገር ያለው መኮንን፣ ብልህ እና ተሰጥኦ ያለው ነው” ሲል ጽፏል፣ ነገር ግን ከኮርሱ ማግኘት የሚገባውን ያህል ጥቅም ባለማግኘቱ እና በትዕቢቱ፡ የሱ” ሲል ተችቶታል። ከመጠን በላይ በራስ መተማመን፣ የሌሎችን አስተያየት በጭካኔ ማሰናበት "እና በግዞት ያለ ንጉስ ያለውን አመለካከት" ከ129 33ኛ በመግባት በ52ኛ ደረጃ በአስሴዝ ባይን ("በቃ") ተመርቋል። እሱ ወደ ማይንትዝ ተለጠፈ ለፈረንሣይ ወረራ ጦር የምግብ እና የመሳሪያ አቅርቦቶችን ለመቆጣጠር እንዲረዳ።፡ 82
የዴ ጎል መፅሐፍ ላ ዲኮርዴ ቼዝ ሊኔሚ በመጋቢት 1924 ታየ። መጋቢት 1925 በሁኔታዎች መሰረት ዘዴዎችን ስለመጠቀም አንድ ድርሰት አሳተመ።
በ1920ዎቹ አጋማሽ፡ የፔታይን መንፈስ ጸሐፊ
የዴ ጎልን ስራ በፔታይን አድኖታል፣ እሱም የሰራተኞቻቸውን የኮሌጅ ውጤታቸውን በክፍል እንዲሻሻል አመቻችቷል ("ጥሩ" - ግን ለአጠቃላይ ሰራተኛ ለመለጠፍ የሚያስፈልግ "ምርጥ" አይደለም)።82–83  ከጁላይ 1 1925 ጀምሮ ለፔታይን (እንደ Maison Pétain አካል) ሠርቷል፣ በተለይም እንደ “ብዕር መኮንን” ( ghostwriter)። ዴ ጎል በ 1925 ሞሮኮ ውስጥ ለማዘዝ ያደረገውን ውሳኔ አልተቀበለም (በኋላ ላይ "ማርሻል ፔታይን ታላቅ ሰው ነበር. በ 1925 ሞተ, ነገር ግን አላወቀም ነበር" በማለት ተናግሮ ነበር) እና እንደ ፍትወት ያያቸው ነገሮችን አልተቀበለም. ለፔታይን እና ለሚስቱ ለሕዝብ አድናቆት። እ.ኤ.አ. በ 1925 ዴ ጎል የመጀመሪያውን የፖለቲካ ደጋፊ የሆነውን ጆሴፍ ፖል-ቦንኮርን ማዳበር ጀመረ። በታህሳስ 1 ቀን 1925 “የፈረንሣይ ምሽጎች ታሪካዊ ሚና” ላይ አንድ ድርሰት አሳተመ። ይህ በጣም ተወዳጅ ርዕስ ነበር ምክንያቱም በወቅቱ በታቀደው ማጊኖት መስመር ምክንያት ፣ ግን ክርክሩ በጣም የተዛባ ነበር ፣ እሱ የምሽጎች ዓላማ ጠላትን ማዳከም እንጂ በመከላከል ላይ ኢኮኖሚ መፍጠር አይደለም ሲል ተከራክሯል።
በደ ጎል እና በፔታይን መካከል በሌ ሶልዳት ላይ አለመግባባት ተፈጠረ፣ እሱ በመንፈስ የፃፈው የፈረንሣይ ወታደር ታሪክ እና ለዚህም ታላቅ የፅሁፍ ምስጋና ይፈልጋል። እሱ በዋነኝነት የጻፈው ታሪካዊ ቁሳቁሶችን ነበር፣ ግን ፔታይን የራሱን ሀሳብ የመጨረሻ ምዕራፍ ለመጨመር ፈልጎ ነበር። በ 1926 መገባደጃ ላይ ቢያንስ አንድ አውሎ ነፋሶች ስብሰባ ነበር ከዚያ በኋላ ዴ ጎል ከፔታይን ቢሮ በቁጣ ነጭ ሆኖ ብቅ ሲል ታየ። በጥቅምት 1926 ከራይን ጦር ሠራዊት ዋና መሥሪያ ቤት ጋር ወደ ሥራው ተመለሰ ።
ደ ጎል እንደ አዛዥ ካልሆነ በቀር ወደ ኤኮል ደ ጉሬ እንደማይመለስ ምሎ ነበር፣ ነገር ግን በፔታይን ግብዣ እና በደጋፊው ወደ መድረክ አስተዋወቀ፣ በሚያዝያ 1927 እዚያ ሶስት ንግግሮችን አቀረበ፡ “በጦርነት ጊዜ መሪነት”፣ “ባህሪ”, እና "ክብር". እነዚህ በኋላም The Edge of the Sword (1932) ለተሰኘው መጽሐፋቸው መሠረት ሆኑ። ብዙዎቹ ታዳሚዎቹ ከጥቂት አመታት በፊት ያስተማሩትና የመረመሩት አዛውንቶቹ ነበሩ።
በ1920ዎቹ መጨረሻ፡ ትሪየር እና ቤሩት
በ1928 በሌ ሶልዳት የመንፈስ ጽሁፍ ላይ በዴ ጎል እና በፔታይን መካከል የተፈጠረው ጥሰት ተባብሶ ነበር። ፔቴን አዲስ የሙት መንፈስ ጸሐፊ ኮሎኔል ኦዴት አምጥቶ ስራውን ለመቀጠል ፈቃደኛ ያልሆነውን እና ለደ ጎል በአሳፋሪ ሁኔታ ስራውን እንዲረከብ ጻፈ። ፕሮጀክት. ፔቲን ስለ ጉዳዩ በጣም ተግባቢ ነበር ነገር ግን መጽሐፉን አላሳተመም። እ.ኤ.አ. በ 1929 ፒታይን በአካዳሚ ፍራንሴይስ ውስጥ መቀመጫውን ለሚያስበው ለሟቹ ፈርዲናንድ ፎች ላደረገው አድናቆት የዴ ጎልን ረቂቅ ጽሑፍ አልተጠቀመም።
1930 ዎቹ: ሰራተኛ መኮንን
እ.ኤ.አ. በ1931 የጸደይ ወቅት፣ በቤሩት የለጠፈው ልጥፍ ሊጠናቀቅ ሲቃረብ፣ ዴ ጎል ፒቲንን ለEcole de Guerre እንዲልክ በድጋሚ ጠየቀ። ፔታይን እዚያ የታሪክ ፕሮፌሰር ሆኖ ቀጠሮ ለመያዝ ሞክሮ ነበር፣ ግን በድጋሚ ፋኩልቲው ሊፈልገው አልቻለም። ይልቁንስ ዴ ጎል እ.ኤ.አ. በ 1928 ለተቋሙ ማሻሻያ ያቀዳቸውን ዕቅዶች በመንደፍ ፔቲን “የጦርነት ሥነ ምግባር” ላይ ለሁለቱም ለኤኮል ደ ጉሬሬ እና ለ ሴንተር des Hautes Etudes Militaires (CHEM - የጄኔራሎች ከፍተኛ ሰራተኛ ኮሌጅ፣ "ትምህርት ቤት ለማርሻልስ" በመባል ይታወቃል)፣ እና እንዲሁም በEcole Normale Supérieure ላሉ ሲቪሎች እና ለሲቪል አገልጋዮች። Pétain ይልቁንስ ለጠቅላይ ጦር ካውንስል አጠቃላይ ጽሕፈት ቤት (SGDN - የጠቅላይ ምኒስትሩ ዋና ፀሐፊ ሪፖርት) ለመለጠፍ እንዲያመለክት መከረው ፣ ምንም እንኳን በኋላ በ 1936 ወደ ጦርነት ሚኒስቴር ተዛወረ። ) በፓሪስ. ፔቲን ለቀጠሮው ጥሩ ልምድ እንደሚኖረው በማሰብ ሎቢ ለማድረግ ቃል ገባ። De Gaulle በህዳር 1931 ወደ SGDN ተለጠፈ፣ በመጀመሪያ እንደ “ረቂቅ መኮንን”።፡ 94 በዲሴምበር 1932 ወደ ሌተና ኮሎኔል ከፍ ከፍ እና የሶስተኛው ክፍል (ኦፕሬሽንስ) ኃላፊ ተሾመ። በSGDN ያከናወነው አገልግሎት በ1940 የሚኒስትርነት ኃላፊነቱን እንዲወስድ በሠራዊቱ ዕቅድ እና መንግሥት መካከል ያለውን ግንኙነት የስድስት ዓመታት ልምድ ሰጠው።: 97 ዴ ጎል በዩኤስ፣ ጣሊያን እና ቤልጂየም ውስጥ ዝግጅቶችን ካጠና በኋላ በጦርነት ጊዜ አገሪቱን ለማቋቋም የሚያስችል ረቂቅ አዘጋጀ። ስለ ሂሳቡ ለ CHEM ገለጻ አድርጓል። ረቂቅ ህጉ የተወካዮች ምክር ቤቱን አልፏል ነገር ግን በሴኔት ውስጥ አልተሳካም
በ1930ዎቹ መጀመሪያ፡ የታጠቀ ጦርነት ሀሳብ
እ.ኤ.አ. በ 1934 ዴ ጎል ወደ ፕሮፌሽናል ጦር ሰራዊት ፃፈ። 100,000 ሰዎች እና 3,000 ታንኮች ባለው ከፍተኛ ኃይል ላይ ውጥረት በመፍጠር የእግረኛ ጦር ሜካናይዜሽን ሐሳብ አቀረበ። መፅሃፉ ታንኮች እንደ ፈረሰኞች በሀገሪቱ ሲሽከረከሩ አስቧል። የዴ ጎል አማካሪ ኤሚሌ ማየር ስለ አየር ኃይል በጦር ሜዳ ላይ ስላለው የወደፊት ጠቀሜታ ከመግለጽ ይልቅ በተወሰነ ደረጃ ትንቢታዊ ነበር። ይህ አይነቱ ጦር ሁለቱንም የፈረንሳይን የህዝብ እጥረት ማካካሻ እና አለም አቀፍ ህግን ለማስከበር ውጤታማ መሳሪያ ይሆናል በተለይም የቬርሳይ ስምምነት ጀርመንን እንዳታስታጥቅ ይከለክላል። እሱ ደግሞ ጥልቅ ሀገራዊ መልሶ ማደራጀት ቅድመ ሁኔታ እንደሚሆን አስቦ "አንድ ጌታ መልክውን ማሳየት አለበት [...] ትዕዛዙን መቃወም የማይቻል - በሕዝብ አስተያየት የተከበረ ሰው" ሲል ጽፏል.
በፈረንሳይ 700 ቅጂዎች ብቻ ተሸጡ; በጀርመን በሺዎች የሚቆጠሩ ቅጂዎች ተሸጡ የሚለው አባባል የተጋነነ ነው ተብሎ ይታሰባል። ደ ጎል መጽሐፉን በጋዜጠኞች መካከል ያለውን ግንኙነት ለማስፋት ተጠቅሞበታል፣ በተለይም ከ L'Écho de Paris አዘጋጅ አንድሬ ፒሮንኔ ጋር። መጽሐፉ ለሪፐብሊካን የዜጎች ሰራዊት ሃሳብ ከቆሙት ግራ ከተጋባው በስተቀር በፖለቲካው ዘርፍ ምስጋናን ስቧል። የዴ ጎል አስተያየቶች የአስደናቂውን ፖለቲከኛ ፖል ሬይናድ ቀልብ ስቦ ነበር ፣እሱም ደጋግሞ ይፅፍለት ነበር ፣አንዳንድ ጊዜም በድብቅ ቃላት። ሬይናውድ በመጀመሪያ ዲሴምበር 5, 1934 እንዲገናኘው ጋበዘው።
የዴ ጎል ቤተሰብ በጣም ግላዊ ነበሩ። ዴ ጎል በዚህ ጊዜ በሙያው ላይ በጥልቅ ያተኮረ ነበር። በፋሺዝም እንደተፈተነ የሚያሳይ ምንም መረጃ የለም፣ በ1934 እና 1936 ውስጥ በተከሰቱት የሀገር ውስጥ ውጣ ውረዶች ወይም በአስር አመታት ውስጥ በተከሰቱት በርካታ የውጭ ፖሊሲ ቀውሶች ላይ የእሱ አመለካከት ጥቂት ማስረጃዎች አሉ። በ1936 የታዋቂው ግንባር መንግስት የጀመረውን የትጥቅ ጉዞ አጽድቋል፣ ምንም እንኳን የፈረንሳይ ወታደራዊ አስተምህሮ ታንኮች በፔኒ ፓኬቶች ለእግረኛ ድጋፍ መዋል እንዳለባቸው ቢቆይም (የሚገርመው በ1940 የጀርመን ፓንዘር ክፍሎች በተመሳሳይ መንገድ ጥቅም ላይ ይውላሉ) ዴ ጎል የተናገረው ነገር)። በዴ ጎል የፖለቲካ አመለካከት ላይ ያልተለመደ ግንዛቤ እናቱ ከጀርመን ጋር ጦርነት ፈጥኖም ይሁን ዘግይቶ የማይቀር መሆኑን በማስጠንቀቅ እና በ1935 ፒየር ላቫል ከዩኤስኤስአር ጋር የገባው ቃል ኪዳን ለበጎ እንደሆነ የሚያረጋግጥላት እናቱ ፍራንሲስ 1 ከጀርመን ህብረት ጋር ካለው ጥምረት ጋር በማመሳሰል ያረጋግጥላታል። ቱርኮች ​​በንጉሠ ነገሥቱ ቻርልስ V. መደብ:የፈረንሣይ ፕሬዚዳንት
ወረ ኢሉ
በአማራ ክልል  የሚገኝ ወረዳ  ነው።
ማጣቀሻ
መደብ:አማራ ክልል መደብ:የኢትዮጵያ ወረዳዎች መደብ:
ተስፋ ቆርጦ አንድ ላይ ከመቆም ይሻላል በተስፋ ሲጓዙ መክረም
ተስፋ ቆርጦ አንድ ላይ ከመቆም ይሻላል በተስፋ ሲጓዙ መክረም የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉም
መደብ:ተረትና ምሳሌ
የመንማና የለው ገናና
የመንማና የለው ገናና የአማርኛ ምሳሌ ነው። የመንማና የለው ገናና የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
እተካከል ተግመል
እተካከል ተግመል የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ
ናንጂንግ ዩኒቨርሲቲ
400px|thumb|አዳራሽ ናንጂንግ ዩኒቨርሲቲ (ቻይንኛ፦ 南京大学 /ናንጂንግ ዳሥዌ/) በናንጂንግ፣ ቻይና የሚገኝ ጥንታዊ ከፍተኛ ትምህርት ተቋም ነው።
መጀመርያው በ250 ዓም ናንጂንግ ታይሥዌ ተብሎ እንደ ኮንግ-ፉጸ ተቋም ተመሠረተ፣ ስለዚህ ለ1,760 ዓመት ክፍት ሆኗል። ይህ ከ571 ዓም በኋላ ናንጂንግ ዋና ከተማ በሆነባቸው ጊዜዎች ናንጂንግ ጐዝርጅየን ሆነ። ዋና ከተማ ባልሆነባቸው ጊዜዎች ደግሞ ናንጂንግ ሹዩዋን (ናንጂንግ አካዳሚ) ይባል ነበር።
በ1894 ዓም ናንጂንግ ሹዩዋን «ዘመናዊ» ትምህርት ቤት (በጃፓናዊ አራያ) ተደረገ። ከዚያ ጀምሮ የሚከተሉት ስያሜዎች ነበሩት፦ ሳንጅየንግ ልምዳዊ ኮሌጅ (1894 ዓም)፣ ልየንግጅየን ልምዳዊ ኮሌጅ (1898 ዓም)፣ ናንጁንግ ከፍተኛ ልምዳዊ ትምህርት ቤት (1907 ዓም)፤ ብሔራዊ ደቡብ-ምሥራቃዊ ዩኒቨርሲቲ (1913 ዓም)፣ ብሔራዊ ናንጂንግ ቹንግሻን ዩኒቨርሲቲ (1919 ዓም)፣ ጅየንግሱ ዩኒቨርሲቲ፣ ብሔራዊ መካከለኛ ዩኒቨርሲቲ (1920 ዓም)፣ ብሔራዊ ናንጂንግ ዩኒቨርሲቲ (1941 ዓም)፣ በመጨረሻም ናንጂንግ ዩኒቨርሲቲ (1942 ዓም)።
መጀመርያው ተቋም «የኮን-ፉጸ ስድስቱ ሞያዎች» አስተማረ። 1) የኮንግፉጸ ሥርአተ ቅዳሴ፣ 2) የቻይና ባህላዊ ሙዚቃ፣ 3) ቀስትን ማስፈንጠር፣ 4) ሰረገላ መንዳት፣ 5) የቁም ጽሕፈት፣ 6) ሥነ ቁጥር ነበሩ።
በ462 ዓም ጥናቶቹም፦ 1) ሥነ ጽሑፍ፣ 2) ታሪክ፣ 3) የኮንግ-ፉጸ ትምህርት፣ ፬) የዳዊስም ትምህርት፣ ፭) የዪንግ-ያንግ ጥናት (የተፈጥሮ ጥናት) ነበሩ።
በዚያ ዘመን ታዋቂ ከሆኑት ተማሮችና መምህሮች መካከል፦
በ1373 ዓም 10,000 ተማሮች ነበሩ። ጥናቶቹም፦ የኮንግ-ፉጸ ስነ ጽሑፍ፣ ታሪክ፣ ሥነ-ጽሑፍ፣ ሥነ ቁጥር፣ ሕግ፣ የቁም ጽሕፈት፣ ፈረሰኝነት፣ ቀስትን ማስፈንጠር፣ ወዘተርፈ. ነበሩ። ተቋሙ በ1400 ዓም ዮንግሌ መዝገበ ዕውቀት አሳተመ።
በዚሁ ዘመን ተማሮች ነበሩ።
በ1913 ዓም የነበሩት ክፍሎች፦ ሥነ ጥበብ፣ ትምህርት፣ ግብርና፣ ምህንድስናና ንግድ ነበሩ። ዛሬም በጣም ብዙ ዘርፎች ሲኖሩ ከአገሩ ፪ኛው ዋና ዩኒቨርሲቲ ነው። በኬሚስትሪ ዘርፍ ደግሞ በክቡርነት ከአለም ፫ኛ ነው። 14,000 ያህል ተማሮች አሉበት።
መደብ:ቻይና መደብ:የጥንት ዩኒቨርሲቲዎች
ሳን ማሪኖ (አገር)
ሳን ማሪኖ ወይም በይፋ Serenissima Repubblica di San Marino /ሴሬኒሲማ ሬፑብሊካ ዲ ሳን ማሪኖ/ «በበለጠ ሰላማዊ የሳን ማሪኖ ሪፐብሊክ» በአውሮፓ ውስጥ የሚገኝ ትንሽ አገር ሲሆን ዋና ከተማው ደግሞ ሳን ማሪኖ ይባላል። ብሔራዊ ቋንቋው ጣልኛ ነው። በ293 አ.ም. ተመሰርቶ አሁንም ከሁሉ ዕድሜ ያለው ሪፐብሊክና ክርስቲያን አገር መሆኑን ሊኮራበት ይችላል። ከዚህ በላይ የሳን ማሪኖ ሕገ መንግሥት የተጻፈው በ1592 ዓ.ም. ሲሆን፣ ዛሬ በስራ ላይ ከሚውሉ ሕገ መንግሥታት መካከል ከሁሉ ዕድሜ ያለው ነው።
መደብ:የአውሮፓ አገራት
ሆርካም
ሆርካም (ወይም ሃር፣ ታርኪም) በጥንታዊ የኢትዮጵያ ነገሥታት ዝርዝር ዘንድ ከንግሥት ነሕሴት ናይስ ቀጥሎና ከንጉሥ 1 ሳባ አስቀድሞ ለ29 ዓመታት የኩሽ (ኢትዮጵያ) ንጉሥ ነበረ። የነገሠበት ዘመን በየምንጩ የሚለያይ ነው፤ ለምሳሌ በተክለጻድቅ መኩሪያ ዝርዝር ከ2404 እስከ 2375 ዓክልበ. ነበረ። በሌላ ቁጠራ ከ2123 እስከ 2094 ዓክልበ. ነገሠ።
አለቃ ታዬ እንደ ጻፈው ንጉሥ ሃር ሲለው በ15ኛ ዓመቱ በከነዓን አገር ላይ ረሃብ ስለ ጸና ከከነዓን ልጆች የአራዴዎን (አርዋዲ) ልጅ አይነር (ወይም አናየር) እና ሚስቱ ኤንቴላ ከከነዓን ወደ ኩሽ ገቡ። የቅማንት ብሔር ከነርሱ እንደ ተወለዱ ይተረካል።
መደብ:የኢትዮጵያ ነገሥታት
የድመት ልጅ መቧጨሯን አትረሳም
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
አውራከፕት ና ኔኬስ
300px|thumbnail|አንዱ የአውራከፕት ቅጂ ስለ [[ኦጋም ጽሕፈት ሲያስረዳ]]
አውራከፕት ና ኔከስ (አይርላንድኛ፦ Auraicept na n-Éces «የጠቢባን መመሪያ») በአይርላንድ ሥነ ጽሑፍ ጥንታዊ የሆነ መጽሐፍ ነው። የተቀነባበረው ከ650 እስከ 1050 ዓም ያሕል ይሆናል።
መጽሐፉ ስለ አይርላንድኛ ወይም ጋይሊክኛ እና ስለ ኦጋም ጽሕፈት ጸባይና ታሪክ ነው።
ጥላስፈሬ እስጢፋኖስ
ኢትዮጵያ ውስጥ የሚገኝ ከአለት የተፈለፈ ቤተ ክርስቲያን ነው።
አውራከፕት ና ኔኬስ
በአውራከፕት ውስጥ አራት ንዑስ ጽሑፎች ተቀነባብረዋል፤ እነርሱም፦
ጥላስፈሬ እስጢፋኖስ
መደብ:አለት ፍልፍል አብያተ ክርስቲያናት
አውራከፕት ና ኔኬስ
ከዚያ በኋላ ያለው ተጨማሪ መረጃ በ1050 ዓም አካባቢ እንደ ተጻፈ ይመስላል። አራቱ ጽሑፎች ከመጨረሻ እስከ ፊተኛው ድረስ ሲገኙ፣ የፈርኼርትነ፣ አመርጊንና ፌኒየስ ክፍሎች በውነት እንደዚያ ጥንታዊ እንደ ሆኑ አይታሥብም።
የፌኒየስ ክፍል
ከዚህ በኋላ «ዋና ፊደላት» - የዕብራይስጥ ፊደል፣ የግሪክ አልፋቤት፣ የላቲን አልፋቤትና ኦጋም ጽሕፈት ይገልጻል (የእብራይስጥና የግሪክ ፊደሎች በትክክል ግን አያሳይም።) ከዚያ ጽሑፉ ስለ ጋይልክኛ ድምጾች፣ ክፍለ ቃላትና ቃላት ወዘተ. አንዳንድ ነጥቦች ያቀርባል።  በነዚህም ውስጥ አንዳንድ ጥቅሶች ትኩረት ስበዋል።  ስለ ባቢሎን ግንብ እንዲህ ያስተምራል፦
ሰባት አለቆች ነበሩ ካለ ቀጥሎ ስድስቱን ብቻ መዘርዘሩ የሚገርም ነው። ሌላ እጅ በጽሑፉ ውስጥ እንዳመለከተ፣ ላቲኑስ ወልደ ፋውኑስ በትሮያ ጦርነት ዘመን እንደ ኖረ ስለ ተባለ፤ በባቢሎን ግንብ ዘመን ነበር ማለቱ ትክክለኛ መረጃ አይመስልም። ከዚያ በቀር የፋሌክ ትውልድ ልክ አይደለም፤ እርሱ በኦሪት ዘፍጥረት መሠረት የራግው አባትና የኤቦር ልጅ ነበር። እንዲሁም አፈ ታሪካዊ ሰው ፌኒየስ ፋርሳ ወይም በሙሴ ዘመን ወይም በባቢሎን ግንብ ዘመን እንደ ኖረ ለማለት ጽሁፉ ከራሱ ጋር አይስማማም።
በዚሁ ክፍል ውስጥ ከሚሌሲያን በፊት በአይርላንድ ስለ ነበሩት ቋንቋዎች ናሙና ያቀርባል፤ እርሱ (ተባዕት)፣ እርሷ እና እርሱ (ግዑዝ) በጋይሊክኛ «እሤ፣ እሢ፣ እሠድ» ሲሆን በፊር ቦልግ ቋንቋ «ዊንዲዩስ፣ ዊንድሲ፣ ኦንዳር» እና በቱአጣ ዴ ዳናን ቋንቋ «ሞድ፣ ቶድ፣ ትራይጥ» እንደ ነበር ይመሰክራል። ይህ ሚሌሲያን ወደ አይርላንድ ከገቡ በኋላ ስለ ታወቀላቸው፣ የፌኒየስ ቃል እንደ ተቆጠረ አይሆንም። ነገር ግን ስለ «ሞድ፣ ቶድ፣ ትራይጥ» ብዙ አይነት ልዩ ልዩ ተጨማሪ ነጥቦች ይሰጣል፤ እነዚህም በጠቅላላ ብዙ ዓውደ ምንባብ አይሰጡም።
የአመርጊን ክፍል
ይህ ክፍል (መስመሮች 1028-1101) እንዲህ ይጀመራል፦
ከዚህ በኋላ የጋይሊክኛ አናባቢዎች ከሮማይስጥ አናባቢዎች እንዴት እንደ ተሻሉ ለማስረዳት ይሞክራል።
የፈርኼርትነ ክፍል
ይህ ክፍል (መስመሮች 735-1027) እንዲህ ይጀመራል፦
ከዚያ በኋላ የጋይሊክኛ ቃላትና ስዋሰው ከሮማይስጥ ቃላትና ስዋሰው እንዴት እንደ ተሻሉ ለማስረዳት ይሞክራል። በዚህ መካከል አንድ ግጥም ስለ ፌኒየስ ፋርሳ ሚስት በላት እንደ ምሳሌ ይሠጣል፦
በዚህ ክፍል መጨረሻ ደግሞ እንዲህ ይላል፦
ይህ ዓረፍተ ነገር ከን ፋላድን (፯ኛው ክፍለ ዘመን ዓም የኖረ) በመጥቀሱ በኮንኾባር ማክ ነሣ ዘመን የተጻፈው አይቻለም።
የኬን ፋላድ ክፍል
ይህ ክፍል (መስመሮች 1-734) በውነት በኬን ፋላድ (671 ዓም የሞተ) እንደ ተጻፈ ይታመናል። ስለ ጋይሊክኛ ጥያቄና መልስ ያቀርባል፤ ለምሳሌ፦
የጋይሊክኛና የሮማይስጥ ጸባይ በማነጻጸሩ መካከል አንዳንድ ጥቅስ ደግሞ ስለ አፈ ታሪክና ስለ ኦሪት ዘፍጥረት ይነካል፦
ከዚህ ቀጥሎ 72ቱን ልሳናት የተናገሩትን 72 ብሔረሠቦች ይዘርዝራል። እነዚህ ስሞች ግን የተገኙ ከብሉይ ኪዳን ሳይሆን ከባለ ቅኔው ሉክረጥ ሞኩ ኺያራ ግጥም ነው፤ እሱም የወሰዳቸው ከኢሲዶር ዘሰቪላ መጽሐፍ ኤቲሞሎጊያይ ሲሆን በቀድሞ የሮሜ መንግሥት ክፍላገሮችና ሌላ መናርያዎች ዝርዝር ነው። ከነዚህ 25 የተላቁት መሪዎች ስሞቻቸውን ለኦጋም 25 ፊደላት የሰጡ ናቸው፣ እነርሱም፦ ባቤል፣ ሎጥ፣ ፈርዖን፣ ሳልያጥ፣ ናብጋዶን (ናቡከደነጾር)፣ ሄሮድ፣ ዳዊት፣ ታላሞን፣ ካይ ካልያፕ፣ ሙይርያጥ፣ ጎትሊ፣ ጋሜር፣ ስትሩ፣ ሮቤል፣ አኻብ፣ ኦይሰ፣ ኡሪጥ፣ ኤሡ፣ ያቂም፣ እጥሮቅዮስ፣ ዊሜሊኮስ፣ ዩዶንዮስ፣ አፍሪም እና ኦርዲኔስ እንደ ተባሉ ይላል። ሆኖም «ሌሎች አልፋቤት በአካያ፣ የኦጋምም ፊደላት በአመርጊን ማክ ሚሌሲዩስ በአይርላንድ እንደ ተፈጠሩ ይላሉ።»
የውጭ መያያዣ
መደብ:አየርላንድ መደብ:አፈ ታሪክ መደብ:ሥነ ጽሁፍ
ናቫራ
ናቫራ (እስፓንኛ፦ Navarra /ናባራ/) የእስፓንያ ክፍላገር ነው። ዋና ከተማ ፓምፕሎና ነው።
መደብ:የእስፓንያ ክፍላገራት
ኩርባ
ኩርባ (slope) በሂሳብ ጥናት ያንድን መስመር የዳገት መጠን የምንለካበት ጽንሰ ሃሳብ ነው። አንድ መስመር ከፍተኛ ኩርባ አለው ስንል መስመሩ በጣም ዳገታማ ነው ማለት ነው። በአንጻሩ ዝቅተኛ ከሆነ ደልዳላ ሜዳ ነው። ኩርባው ኔጌትቭ ከሆነ ደግሞ ቁልቁለት ነው ማለት ነው።
በአንድ መስመር ላይ ሁለት ነጥቦች ቢሰጡን (x1,y1) and (x2,y2)  የመስመሩ ኩርባ  m እንደሚከተለው ነው
መደብ:ካልኩለስ መደብ:አልጀብራ መደብ:ጂዎሜትሪ
ኦክላሆማ ከተማ
300px|thumbnail ኦክላሆማ ከተማ (እንግሊዝኛ፦Oklahoma City) የኦክላሆማ አሜሪካ ከተማ ነው። በ1882 ዓ.ም. ተመሠረተ።
ተስፋ ያልቆረጠ መነኩሴ ምናኔ ሲሄድ ሴቲቱን ይሰናበታል
ትርጉም
መደብ: ተረትና ምሳሌ
ፓዖሎ ጄንቲሎኒ
ፓዖሎ ጄንቲሎኒ የጣልያን ጠቅላይ ሚኒስትር ነው።
መደብ:የአውሮፓ መሪዎች መደብ:የጣልያን ሰዎች
የዓለም፡ታሪክ፡ከፍጥረት፡ጀምሮ፡እስከ፡ዘመናችን፡ድረስ፡ 1834
የዓለም፡ታሪክ፡ከፍጥረት፡ጀምሮ፡እስከ፡ዘመናችን፡ድረስ፡ 1834 በ1834 ዓ.ም. በቄሱ ቻርለስ ዊሊየም ኢዘንበርግ  የታተመ የታሪክ መጽሐፍ ነው።  ይህ መጽሐፍ እና ሌሎች የአይዘንበርግ አማርኛ መጽሐፍት ከታተሙ በኋላ እየሩሳሌም ለነበር የኢትዮጵያ ስደተኞች የተሰጡ ሲሆን፣ ቆይተው  የተነሱ የፕሮቴስታንት ሚሲዮኖች መጻሕፍቱን ወደ ሸዋ፣ መተማ፣ ጋፋት እና አድዋ አሰራጭተዋቸዋል። በዓፄ ቴዎድሮስ  ቤተመንግስትም  እንዲገኙ ተደርገዋል።
400px|thumb|left|የመጽሐፉን ገጾች ለማንበብ ምስሉ ላይ ይጫኑ|page=8
መደብ: 19ኛ ክፍለ ዘመን አማርኛ ሥነ ጽሑፍ መደብ:ታሪክ መደብ: ቻርለስ ዊሊየም ኢዘንበርግ
ፖርቶ ኖቮ
ፖርቶ ኖቮ (Porto-Novo፤ ደግሞ Hogbonou /ሆግቦኑ/፣ Adjacé /አጃሽ/ ተብሎ) የቤኒን ዋና ከተማ ነው።
thumb|200px|የፖርቶ ኖቮ ኗሪት በ1906 ዓ.ም. የሚኖርበት የህዝብ ቁጥር (1998 ዓ.ም.) 238,199 ሆኖ ይገመታል። ከተማው 6.5°N, 2.78333°W ላይ ተቀምጦ ይገኛል።
ፖርቶ ኖቮ በድሮ 'አጃች' ሲባል የአጃ መንግሥት መቀመጫ ነበረ። የአሁኑ ስም ከፖርቱጊዝ ባርያ ፈንጋዮች በ17ኛ ክፍለ ዘመን ወጣ። እነሱ አንድ ጣቢያ እዚያ ሰርተው ነበር።
በኋለኛ ዘመን በ1855 ዓ.ም. እንግሊዞች አደጋ ስለ ጣሉ የፖርቶ ኖቮ መንግሥት የፈረንሳይ ጠባቂነትን ተቀበለ። ነገር ግን የጎረቤት ዳሆመይ መንግሥት የፈረንሳያውያንን ጥልቅ ማለት ስላልወደዱ ከሁለቱ መንግሥታት መካከል ጦርነት ሆነ። በ1875 ዓ.ም. የፈረንሳይ ባሕር ኃይል በፖርቶ ኖቮ ደረሰና ፖርቶ ኖቮ ወደ ፈረንሳይ ቅኝ አገር ወደ ዳሆመይ ተጨመረ። በ1892 ዓ.ም. የዳሆመይ መቀመጫ ሆነ።
መደብ:ዋና ከተሞች መደብ:የአፍሪካ ከተሞች መደብ:ቤኒን
ዶሮ ከቤት ሆና ዝናም ይመታታል
ዶሮ ከቤት ሆና ዝናም ይመታታል የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ዓለማየሁ ቴዎድሮስ
መደብ: አጼ ቴዎድሮስ
ባለ አከርካሪ
ከዋና ዋና የጀርባ አጥንት ያላቸው ስፍኖች የተውታጡ እንስሳት|thumbnail|250px|right የጀርባ አጥንት ያላቸው እንሥሳት ወይም በእንግሊዝኛው Vertebrate የሚባሉት በጀርባቸው የሚያልፈውን ህብለ-ሰረሰር ለመሸፈን የሚረዳ የአጥንት መዋቅር ያላቸው እንሥሳት ናቸው።
ደግሞ ይዩ
መደብ:እንስሳት
10 January
10 January በጎርጎርያን ካሌንዳር የቀን ስም በእንግሊዝኛ ሲሆን ይህ ቀን በኢትዮጵያ አቆጣጠር (ከ1892 ዓ.ም. ጀምሮ እስከ 2091 ዓ.ም. ድረስ) በዘመነ ማቴዎስ፣ በዘመነ ማርቆስና በዘመነ ሉቃስ ጥር 2 ቀን ማለት ነው። በዘመነ ዮሐንስ ግን (ዘመነ ሉቃስ የሥግር ዓመት በመሆኑ)  ቀን ላይ ነው።
መደብ:የፈረንጅ ቀኖች
ቬትናምኛ
thumb|ቬትናምኛ በብዛት የሚነገሩባቸው ሥፍራዎች በቬትናም ውስጥ ቬትናምኛ በተለይ በቬት ናም የሚነገርና የአገሩ ይፋዊ ቋንቋ ነው። የአውስቶ-እስያዊ ቤተሠብ አባል ነው።
መደብ:ቬትናም መደብ:ቋንቋዎች
እቴ ከሆንሽ ካለስሜ አታልቅሽ
እቴ ከሆንሽ ካለስሜ አታልቅሽ የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ
፩ኛ ወደ ቆሮንጦስ ፩
፩ኛ ወደ ቆሮንጦስ በአዲስ ኪዳን ሁለተኛው መልዕክት ሲሆን ቅዱስ ጳውሎስ በቆሮንጦስ እያለ በ፶ ዎቹ ዓ.ም. ለቆሮንጦስ ሰዎች የጻፈው የመጀመሪያ መልዕክት ነው ። ፲፮ ምዕራፎች ይይዛል ። ይህ ፩ኛ ምዕራፍ ሲሆን በ፴፩ ንዑስ ክፍሎች ይከፈላል ።
ቅዱስ ጳውሎስ ለቆሮንጦስ ሰዎች መልዕክት የጻፈበት ምክኒያት ብዙ ናቸው ለምሳሌ ትንሳዔ ሙታን የለም እስከማለት የደረሱ ነበሩ እንዲሁም በቆሮንቶስ ምዕመናን መሀከል ፣ እኔ የጳውሎስ ነኝ ፣ እኔ የአጵሎስ ነኝ ፣ የኢየሱስ ነኝ ...እያሉ መከፋፈላቸውን ሰምቶ ከዚህ ስህታቸው እንዲታረሙ ፤ በተጨማሪም ዓለምን ለማሳፈር እግዚአብሔር ታላቁን ሚሥጥር በዓለም በተናቁት ሰዎች እንዲገለፅ ማድረጉን ለማሳወቅ ጻፈው ።
የሐዋርያው ጳውሎስ መልዕክት ፩ኛ ወደ ቆሮንጦስ ምዕራፍ ፩
ቁጥር ፩ - ፲
1፤በእግዚአብሔር፡ፈቃድ፡የኢየሱስ፡ክርስቶስ፡ሐዋርያ፡ሊኾን፡የተጠራ፡ጳውሎስ፣ ወንድሙም፡ሶስቴንስ፥ 2፤በቆሮንቶስ፡ላለች፡ለእግዚአብሔር፡ቤተ፡ክርስቲያን፥በክርስቶስ፡ኢየሱስ፡ ለተቀደሱት፥ የእነርሱና፡የእኛ፡ ጌታ፡የኾነውን፡የጌታችንን፡የኢየሱስ፡ክርስቶስን፡ስም፡በየስፍራው፡ከሚጠሩት፡ዅሉ፡ ጋራ፡ቅዱሳን፡ለመኾን፡ ለተጠሩት፤ 3፤ከእግዚአብሔር፡ከአባታችን፡ከጌታም፡ከኢየሱስ፡ክርስቶስ፡ጸጋና፡ሰላም፡ለእናንተ፡ ይኹን። 4፤በክርስቶስ፡ኢየሱስ፡ስላመናችኹ፡በተሰጣችኹ፡በእግዚአብሔር፡ጸጋ፡ምክንያት፡ ዅልጊዜ፡ስለ፡እናንተ፡ አምላክን፡አመሰግናለኹ፤ 5-6፤ለክርስቶስ፡መመስከሬ፡በእናንተ፡ዘንድ፡እንደ፡ጸና፥በነገር፡ዅሉ፣በቃልም፡ ዅሉ፣በዕውቀትም፡ዅሉ፡ በርሱ፡ባለጠጋዎች፡እንድትኾኑ፡ተደርጋችዃልና። 7፤እንደዚህ፡የጌታችንን፡የኢየሱስ፡ክርስቶስን፡መገለጥ፡ስትጠባበቁ፡አንድ፡የጸጋ፡ ስጦታ፡እንኳ፡ አይጐድልባችኹም፤ 8፤ርሱም፡ደግሞ፡በጌታችን፡በኢየሱስ፡ክርስቶስ፡ቀን፡ያለነቀፋ፡እንድትኾኑ፡እስከ፡ ፍጻሜ፡ድረስ፡ ያጸናችዃል። 9፤ወደልጁ፡ወደጌታችን፡ወደኢየሱስ፡ክርስቶስ፡ኅብረት፡የጠራችኹ፡እግዚአብሔር፡ የታመነ፡ነው። 10፤ነገር፡ግን፥ወንድሞች፡ሆይ፥ዅላችኹ፡አንድ፡ንግግር፡እንድትናገሩ፡ባንድ፡ልብና፡ ባንድ፡ዐሳብም፡ የተባበራችኹ፡እንድትኾኑ፡እንጂ፡መለያየት፡በመካከላችኹ፡እንዳይኾን፡በጌታችን፡ በኢየሱስ፡ክርስቶስ፡ስም፡ እለምናችዃለኹ።
ኢቢኤስ
ኢቢኤስ (ኢ.ቢ.ኤስ.፣ EBS፤ Ethiopian Broadcasting Service ወይም EBSTV) በስልቨር ስፕሪንግ፣ ሜሪላንድ በአሜሪካ አገር በ2000 ዓም የተመሠረተ የሜዲያ ድርጅት ነው። የሚያዝናኑ ቴሌቪዥን ትርዒቶች ለኢትዮጵያውያን በአለም ዙሪያ በዲያስፖራም ሆነ በአገርቤት ያቀርባል።
፩ኛ ወደ ቆሮንጦስ ፩
ቁጥር ፲፩ - ፳
11፤ወንድሞቼ፡ሆይ፥በመካከላችኹ፡ክርክር፡እንዳለ፡ስለ፡እናንተ፡የቀሎዔ፡ቤተ፡ሰዎች፡ አስታውቀውኛልና። 12፤ይህንም፡እላለኹ፦እያንዳንዳችኹ፦እኔ፡የጳውሎስ፡ነኝ፥እኔስ፡የአጵሎስ፡ነኝ፥እኔ፡ ግን፡የኬፋ፡ነኝ፥እኔስ፡የክርስቶስ፡ነኝ፡ትላላችኹ። 13፤ክርስቶስ፡ተከፍሏልን፧ጳውሎስስ፡ስለ፡እናንተ፡ተሰቀለን፧ወይስ፡በጳውሎስ፡ስም፡ ተጠመቃችኹን፧ 14-15፤በስሜ፡እንደ፡ተጠመቃችኹ፡ማንም፡እንዳይል፡ከቀርስጶስና፡ከጋይዮስ፡በቀር፡ ከእናንተ፡አንድን፡እንኳ፡ስላላጠመቅኹ፡እግዚአብሔርን፡አመሰግናለኹ። 16፤የእስጢፋኖስንም፡ቤተ፡ሰዎች፡ደግሞ፡አጥምቄያለኹ፤ጨምሬ፡ሌላ፡አጥምቄ፡እንደ፡ ኾነ፡አላውቅም። 17፤ለማጥመቅ፡ክርስቶስ፡አልላከኝምና፥ወንጌልን፡ልሰብክ፡እንጂ፤የክርስቶስ፡መስቀል፡ ከንቱ፡እንዳይኾን፡በቃል፡ጥበብ፡አይደለም። 18፤የመስቀሉ፡ቃል፡ለሚጠፉት፡ሞኝነት፥ለእኛ፡ለምንድን፡ግን፡የእግዚአብሔር፡ ኀይል፡ነውና። 19፤የጥበበኛዎችን፡ጥበብ፡አጠፋለኹ፡የአስተዋዮችንም፡ማስተዋል፡እጥላለኹ፡ተብሎ፡ ተጽፏልና። 20፤ጥበበኛ፡የት፡አለ፧ጻፊስ፡የት፡አለ፧የዚች፡ዓለም፡መርማሪስ፡የት፡አለ፧እግዚአብሔር፡የዚችን፡ ዓለም፡ጥበብ፡ሞኝነት ፡ እንዲኾን፡አላደረገምን፧
ኢቢኤስ
እስቱዲዮዎች (የመሣያ ክፍል) በሜሪላንድና በአዲስ አበባም አሏቸው። ተወዳጅነትና ዝና ካገኙት አማርኛ ትርዒቶቻቸው መካከል፦
መስመር
መስመር ማለት ቁመትም ሆነ ስፋት የሌለው ግን ርዝመት ያለው 1ቅጥ የጂዎሜትሪ ጽንሰ ሃሳብ ነው።
ኢቢኤስ
ብዙ ሌሎችም የዜና፣ ድራማ፣ እስፖርት፣ ሙዚቃ፣ አበሳሰል፣ ማዝናናት ትርዒቶች ይገኙበታል።
የውጭ ማያያዣ
መደብ:የኢትዮጵያ ድርጅቶች መደብ:ቴሌቪዥን መደብ:ሜሪላንድ
መለጠፍ ያ
{| class="wikitable" ! ሴማዊ ቋንቋዎች !! ኩሻዊ ቋንቋዎች !! ኦሟዊ ቋንቋዎች !! ናይሎ ሰሀራዊ ቋንቋዎች!! ያልተመደቡ
የመንታ እናት ተንጋላ ትሞት
የመንታ እናት ተንጋላ ትሞት የአማርኛ ምሳሌ ነው። የመንታ እናት ተንጋላ ትሞት የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
መስመር
መደብ:ጂዎሜትሪ
ጢምጱ
thumb|350px|የቡታን ልጆች ከቤተ መንግሥት ፊት ጢምጱ የቡታን ዋና ከተማ ነው። የሕዝቡ ቁጥር በ1995 ዓ.ም. 50,000 ነበረ። thumb|left|300px|የጢምጱ ሕንጻዎች ሁሉ የቡዲስት አይነት አሠራር አለባቸው።
መደብ:ዋና ከተሞች መደብ:የእስያ ከተሞች
የድሮው ኮንጎዬ ካሁኑ ስቶኪንጌ ተሻለኝ
የድሮው ኮንጎዬ ካሁኑ ስቶኪንጌ ተሻለኝ የአማርኛ ምሳሌ ነው። የድሮው ኮንጎዬ ካሁኑ ስቶኪንጌ ተሻለኝ የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
ዶሮ ከቤት ውላ ዝናብ ይመታታል
ዶሮ ከቤት ውላ ዝናብ ይመታታል የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
አቡነ ገብረ መንፈስ ቅዱስ
ገብረ መንፈስ ቅዱስ (በእንግሊዘኛ ፡Gabra Manfas Qeddus) በልምድ አቦ ፣ ግብፃዊ ሲሆኑ ከዕድሜያቸው ከ፭፻ዎቹ ፫፷፪ቱን በኢትዮጵያ ሲያሳልፉ የዝቋላን ታላቅ ደብር የመሠረቱና ብዙ ታአምር የሠሩ ፃድቅ ቅዱስ ናቸው ።
ንኂሳ በሚባል አገር የሚኖሩ ስምዖንና አቅሌሲያ የተባሉ፣ ልጅ በማጣት ለሠላሳ ዓመታት ያህል ሲያዝኑ ሲኖሩ፣ ሥሉስ ቅዱስ በአቅሌሲያ መኀፀን ሀብተ ፀጋን ቢያሳድሩ በአምላኩ ኃይል አናብስትን የሚገዛ ኃጢያትን ይቅር የሚያስብል ገብረ መንፈስ ቅዱስ ተወለደ፣ የስሙም ትርጉም የመንፈስ ቅዱስ ሥራ ማለት ነው።
መንፈሳዊ ሥራቸው
ብፁዕ አባታችን አባ ገብረ መንፈስ ቅዱስ በተወለዱ ዕለት ከእናታቸው ጭን ወርደው እግዚአብሔርን አመሰገኑ። እናታቸው ሳትታቀፋቸው የእናታቸውን ጡት ከንፈራቸው ሳይነካ በጉሮሯቸው የወተት ጠብታ ሳይወርድ በመንፈስ ቅዱስ ሞግዚትነት ለ፫ ዓመት ከቆዩ በኋላ መላኩ ቅዱስ ገብርኤል በክንፉ ታቅፎ ወስዶ ዘመደ ብርሃን ለሚባል አበ ምነቴ ሰጣቸው፣ በዚያም በኃይለ እግዚአብሔር ከጎለመሱና በመንፈስ ጥበብ ከአደጉ በኋላ እመቤታችን ቅድስት ድንግል ማርያም ከቅዱስ ሚካኤልና ገብርኤል ጋር መጥታ ባረከቻቸው እዲህ ብላ "አራዊት ይገዙልህ"።
ከበቁም በኋላ አባ ተባሉ፣ ቅዱሳን ቦታዎችንም ጎበኙ ቤተልሄምን ናዝሬትን ዮርዳኖስን…።
ብዙ ተአምራትም አደረጉ ሰዎችም ዝናቸውን እየሰሙ ከአሉበት ድረስ እየሄዱ ይጎበኙዋቸውና ምረትም ቡራኬም ይቀበሉ ነበር ። ተጋድሎዋቸውን በአውሬው ላይ በግብፅ አገር እያኪያሄዱ እያለ አንድ ቀን ቅዱስ ገብርኤል ከእግዚአብሔር ተልኮ ጭው ያለውን በረኃ እንዲያዩና ከአናብስትና ከአናምርት ጋር እንዲኖሩ አዘዛቸው፣ በዛም በረኃ እግዚአብሔር በፀጋው በመላ አካላቸው ፀጉር እንዲበቅል ልብስም እንዲሆናቸው አደረገ ይህን ስጦታ ካገኙ በኋላ ነው ወደ ኢትዮጵያ ተጉዘው ክርስትናን እንዲሰብኩ የሆነው ። "አባ ገብረ መንፈስ ቅዱስ ብርሃናዊ ኮከብ በአቅሌስያ ኅዋው የተገኘው ለግብፅና ለኢትዮጵያ ሕዝቦች ሆነ ብርሃናቸው ።"
አቦዬ በኢትዮጵያ
አባታችን ገብረ መንፈስ ቅዱስ ኢትዮጵያ ደርሰው ከቆዩ በኋላ የዝቋላን ገዳም በአሁኑ የሸዋ ክፍለ ሀገር መሥርተዋል ከዛም ወደ ምድረ ከብድ ተጋድሎዋቸውን ቀጥለው ፣ ብዙ ፈተናም በሳጥናኤል ደርሶባቸዋል እኒህንም በአሸናፊነት ተወጥተዋል ። በአንድ ወቅት ወደ ገነት ተመንጥቀው ሥላሴ ስመው እንደባረኩዋቸው በድርሳናቸው ተጽፎ ይነበባል ።
ከአደረጉት አንዱ ተአምር ፡ በምድረ ከብድ ሦስት ቅዱሳን አባ ሳሙኤል የዋልድባውና አባ አንበስ የሀዘሎ አባ ቢንያም የበጌምድር ከነ አናብስትና አናምርታቸው ሊጎበኙዋቸው መተው አቦዬ በሌሉበት የአቦዬ አናብስትና አናምርት የቅዱሳኖቹን እንሰሳት ዋጡዋቸው ከዛም አቦዬ ደርሰው እንዲተፉዋቸው አዘው አስተፍተው መለሱላቸው በዚህም ተደንቀው እነ አባ ሳሙኤል አከበሩዋቸው ማንነታቸውን አወቁ ። ብፁዕ አባታችን ገብረ መንፈስ ቅዱስ በዓመት ፫ጊዜ ሥጋ ወደሙን ለመቀበል ወደ ቅድስት አገር ኢየሩሳሌም ይጉዋዙ ነበር የተለያዩ ቋንቋም ይናገሩ ነበር ። ሲያርፉም ሰውነታቸውን ክርስቶስ እንደተሰቀለው እጃቸውን በቀኝና በግራ ዘርግተው መሬት ላይ ተኝተው ተገኙ ።
ማጣቀሻ
መደብ:ተዋህዶ መደብ:ክርስትና መደብ:ሃይማኖት ነክ መዋቅሮች መደብ:የኢትዮጵያ ታሪክ
እንፍራዝ
እንፍራዝ ወይም እምፍራዝ በሌላ ስም፣ ጉባኤ ወይም ጉዛራ በመባል የሚታወቅ ታሪካዊ የኢትዮጵያ ክፍል ነው። ይህ አካባቢ በባህርዳር-ጎንደር መንገድ ላይ የሚገኝ፣ ከጣና ሐይቅ ስሜን ምስራቅ ላይ ያለው ከተማ ነው።   እንፍራዝ በታሪክ ቀደምት ተጠቅሶ የሚገኘው በ14ኛው ክፍለ ዘመን፣ ገብረ እያሱ የተሰኘው የእውስጣጢዎስ ደቀመዝሙር በአካባቢው ገዳም በመመስረቱ ነው ። ግራኝ አህመድ በ1543 የክሪስታቮ ደጋማን ሰራዊት ድል ካደረገ በኋላ የክረምት ወራትን ለማሳልፍ እዚህ እንደሰፈረ ይጠቀሳል።
ማጣቀሻ
መደብ :ጣና
ላርሳ
ላርሳ (አረብኛ፦ ተል-አስ-ሠንከረህ) ከ1844 እስከ 1675 ዓክልበ. ድረስ የሜስፖጦምያ ከተማ-ግዛት ነበረ።
ከተማው በኤአናቱም ዘመን (2200 አካባቢ) መኖሩ ይታወቃል። በ1844 ግን የኢሲን መንግሥት በሱመር ላይኛ ሥልጣን እየሆነ የላርሳ አሞራዊ አለቃ ጉንጉኑም ነጻነቱን ከኢሲን አዋጀ። በ1835 ጉንጉኑም ኡርንም ያዘ።
እቺን ዘዴ ለጋሽ ዘውዴ
እቺን ዘዴ ለጋሽ ዘውዴ የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ
ላርሳ
የላርሳ ነገሥታት
መደብ:የሱመር ከተሞች መደብ:ታሪካዊ አገሮች
ኪቲም
ኪቲም (ዕብራይስጥ፦ כִּתִּים) በኦሪት ዘፍጥረት 10 መሠረት ከያዋን ልጆች አንዱ ነበር። እንዲሁም ከእርሱ የተወለደው ብሔርና አገራቸው «ኪቲም» ይባላሉ።
መታወቂያዎች
በተለመደው ኪቲም የቆጵሮስ ከተማ ኪቲዮን መንስኤ ነው። ይህም ልማድ ጸሐፊው ፍላቪዩስ ዮሴፉስ (90 ዓ.ም. ግድም) እንደ ዘገበው ነው፦
በምዕራባውያን አብያተ ክርስቲያን ዘንድ በአዋልድ መጻሕፍት መካከል የሚቆጠረው መጽሐፈ መቃቢስ ፩ ፩፡፩ (ይህ የኢኦተቤ መጽሐፈ መቃብያን አይደለም) ታላቁ እስክንድር መቄዶናዊው ከ«ኪቲም አገር» እንደ መጣ ይላል።
በሙት ባሕር ብራና ጥቅሎች በአንዱ ብራና ጥቅል የብርሃን ልጆችና የጨለማ ልጆች ጦርነት ግን የ«ኪቲም» ሰዎች ከ«አሦር» እንደ ሆኑ ይጻፋል። ሊቁ ዪጋይል ያዲን እንደሚያስብ የዚህ ስውር ፍች «የሮሜ ሰዎች» ለማለት ነበር።
የአይሁድ መጽሐፍ ዮሲፖን (10ኛው ክፍለ ዘመን ዓም.) እንዳለው፣ የ«ኪቲም» ወገን በጣልያ ሰፍሮ የሮማውያን ዘር ሆነ። የኪቲም ሰዎች ከቲቤር ወንዝ ደቡብ እያሉ የቶቤል ሕዝብ ደግሞ ከቲቤር ስሜን ነበሩ ይለናል። የኪቲም ሰዎች የቶቤል ሴት ልጆች በግድ ከወሰዷቸው በኋላ በወገኖቹ መካከል ጦርነት ተነሣ። ሆኖም የኪቲም ሰዎች ክልስ ልጆቻቸውን ለቶቤል ወገን ሲያሳዩ፣ ጦርነቱን ተዉ ስላምም ሆነ ይላል።
መደብ:የኖህ ልጆች
ያው
thumb|200px|የጥንታዊ ቻይና ንጉሥ ያው ያው (ቻይንኛ፦ 尧) በቻይና አፈ ታሪክ የጥንታዊ ቻይና (ኋሥያ) ንጉሥ ነበር።
የቀርከሃ ዜና መዋዕል በተባለው ጽሑፍ ዘንድ፣ ያው በአባቱ በዲ ኩ ዘመን «የታንግ ልዑል» የሚለው ማዕረግ ነበረው። ወንድሙ ዲ ዥዕ መጥፎ አድርጎ ለ9 ዓመት ከነገሠ በኋላ በ2133 ዓክልበ. ከዙፋኑ ተጣለና መንግሥቱ ወደ ያው ዞረ። ንጉሥ ያው እጅግ ጥበበኛ ሆኖ ወዲያው በመጀመርያው ዓመት የዘመን መቆጠሪያና የከዋክብት መቆጠሪያ ቁጠራ አዘዘ። በ12ኛው አመት (2122 ዓክልበ.) ቋሚ ሠራዊት በኋሥያ መሠረተ። በ15ኛው አመት (2119 ዓክልበ.) የጁሶ አውራጃ አለቃ ለኋሥያ ግዛት ተገዥ ሆነ። በ19ኛው አመት (2115 ዓክልበ.) የሥራዎች ሚኒስትር ሾመ። በ42ኛው አመት (2092 ዓክልበ.) ብሩህ ኮከብ ታየ። በ58ኛው አመት (2076 ዓክልበ.) ልጁን ዳንዡ ወደ ዳንሽዌ አባረረው። በ61ኛው አመት ከመኳንንቱ ጉን የተባለውን ሚኒስትር ሹሞት፣ ሆ ወንዝ በጎርፍ ምክንያት ሞልቶ ስለፈሰሰ እንዲያስተዳድረው አዘዘው። በ70ኛው አመት በ2064 ዓክልበ. ጉን ስላልቻለውም ሽሮት አዲስ ሚኒስትሩን ሹን እንደ ተከታይ ሰየመው፤ ከሴት ልጆቹም ሁለት ለሹን አጋባቸው። በ73ኛው አመት (2061 ዓክልበ.) ያው የኋሥያን ዙፋን ትቶ ለተከታዩ ለሹን ሰጠው።
ከነገሠ በኋላ በሹን ዘመን ሌላ 28 ዓመታት እንደ ኖረ ይላል። ያው ከሞተ በኋላ በአገሩ ልቅሶ ምክንያት ለ3 አመት ዘፈን እንዳልተሰማ ሲማ ጭየን በጻፈው ሽጂ ይጨመራል።
በሌሎች መዝገቦች ዘንድ፣ ንጉሥ ያው ልጁን ዳንዡ ለማስደሰት «ወይጪ» (ወይም «ጎ») የተባለውን ጨዋታ የፈጠረው ነበር። ዳንዡ ግን እንደ አባቱ ምግባረ ጥሩ ሳይሆን ግፈኛና ባለጌ ስለሆነ አባቱ ወደ ዳንሽዌ አባረረው ይባላል።
መደብ:የኋሥያ ነገሥታት
ተስፋ ያድናል ክህደት ያመነምናል
ተስፋ ያድናል ክህደት ያመነምናል የአማርኛ ምሳሌ ነው።
እቺውም ቂጥ ሆና ተፈሳባት አሉ የኔታ
እቺውም ቂጥ ሆና ተፈሳባት አሉ የኔታ የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ
ኦሊምፐስ ሞንስ
right|250px|ማርስ ላይ ያለው ታላቁ ተራራ - ኦሊምፕስ ሞንስ ኦሊምፐስ ሞንስ ማርስ ውስጥ የሚገኝ ተራራ ሲሆን፣ መሬት በምትገኝበት ስርአተ ፈለክ ወይም በሌላ አጠራር የፀሐይ ሥርዓተ ፈለክ ታላቁ ተራራ ነው፡፡ በመሬት ላይ በከፍታው ከሚታወቀው ኤቨረስት ተራራ 3 እጥፍ ያክላል። አጠቃላይ ቁመቱ 27 ኪሎ ሜትር ነው።
መደብ:ሥነ ፈለክ መደብ:ተራሮች
ወረሞ ዋጀቱና ሚዳረማ
በአማራ ክልል  የሚገኝ ወረዳ  ነው።
ማጣቀሻ
መደብ:አማራ ክልል መደብ:የኢትዮጵያ ወረዳዎች መደብ:
ዶሮ ከጋጥ በሬ ከቆጥ
ዶሮ ከጋጥ በሬ ከቆጥ የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
ሌቱም አይነጋልኝ
ሌቱም አይነጋልኝ በውቤ በረሃ በ ፲፱፻፶፯ ዓ.ም. ተጀምሮ በፈረንሳይ አገር ኤክስ አን ፕሮቫንስ የተፈጸመ መጽሐፍ ነው። ደራሲው ስብሐት ገብረ እግዚአብሔር መጽሐፉ እንዲታተም እሱ ደንታ ባይኖረውም...በመጽሐፉ ውስጥ እንደጠቀሰው «እኔ 'ኮ ያደረብኝ ለዘብተኛ ልዝብ ዛር በበቂ ደሞዝና 'ትርፍ' ስኣት እያምበሻበሸ ስላበረታታኝ ፃፍኩ'ንጂ፤ ይታተም አይታተም ደንታ አልነበረኝም።»
ወዳጆቹ ቢሞክሩም በመንግስት ሳንሱር «ለአንባቢያን የማይገቡ ግልጽ የወሲብ ቃላቶች አሉበት» በሚል ምክንያት እየታገደ ለሃያ አምስት ዓመታት በአንባቢዎቹ እጆች በእጅ እየተገለበጠ ሲነበብ ኖሯል።
በአሁኑ ሰዓት በመጀመሪያ እነዚያ ወሲባዊ ቃላቶችን «ለስለስ» ባሉ ቃላቶች በመተካት ለአንባቢያን እንዲደርስ መጽሐፉ ታትሞ ለገብያ የቀረበ ሲሆን በመቀጠልም በአገራችን አቆጣጠር በ1999 ያንኑ መጽሐፍ ደራሲው የተጠቀመባቸውን ቃላቶች ትክክለኛ ግልባጭ የያዘ «ሌቱም አይነጋልኝ...እንደ ወረደ» ለአንባቢያን ቀርቧል።
ስብሐትም እዚሁ ዕትም ላይ «እንግዲህ አንባብያን ሆይ፤ በገዛ ታሪኬ፤ በገዛ ሦስት ሺ ዘመን ያገሬ ክርስትና፤ በገዛ ውቤ በረሀዬ፤ የኖርኩትን፤ ያየሁትን፤ የሰማሁትን፤ በተቻለኝ አቅምና በታደልኩት የትረካ ተሰጥዎ ለአራዳዎችም ለፋራዎችም ያገሬ ልጆች (ያውም ከሊቅ እስከ ደቂቅ!) ለምን አላበረክትላቸውም? አራዳዎቹም አብረውኝ ደስ ይላቸዋል፤ ፋራዎቹም ድብርታቸው ይብስባቸውና አንጀቴ ቅቤ ይጠጣል፤ ቀኑ የፆም ቢሆንም፤ እና እኔ የቄስ ልጅ፤ የደብተራ የልጅ ልጅ በመሆኔ የምኮራ ብሆንም። ያውም መብቴ በህገ መንግስት እየተጠበቀልኝ! ለሁላችሁም እንሆ በረከት!» እያለ ይኼንን የሚይስቅ፤ የሚያዝናና እና የ'ውቤ በርህን' የ፲፱፻፶ዎች ታሪክ 'የሚያስተምረን' መጽሐፍ አቅርቦልናል።
መደብ:አማርኛ መጻሕፍት መደብ:ስብሐት ገብረ እግዚአብሔር
ሀንጋርኛ
upright=1.5|thumbnail|ሀንጋርኛ የሚነግሩባቸው ቦታዎች
ሀንጋርኛ (ሀንጋርኛ፦ magyar /ማውጃር/) በሀንጋሪና ከሀንጋሪ አጠገብ ባሉት ክፍሎች የሚነገር ፊኖ-ኡግሪክ ቋንቋ ነው።
የጨረር ስሌት
በቬክተር መጠኖች ላይ የሚሰሩ ሁለት አይነት መሰረታዊ ስሌቶች አሉ፣ እነርሱም የስካላር ብዜትና የቬክተር ድምር ናቸው።
መደብ:ጨረር መደብ:ካልኩለስ
ሚስኪቶ
thumb|277x277px|የሚስኪቶ አገር (ቀይ) ሚስኪቶ በማዕከል አሜሪካ የሚኖር ብሔር ነው። መሬታቸው ከካሜሮን ርእሰ ምድር ሆንዱራስ ጀምሮ እስከ ሪዮ ግራንዴ ወንዝ ኒካራጓ ድረስ ይዘረጋል። የራሳቸው ሚስኪቶ ቋንቋ አለ። ነገር ግን የእስፓንኛ እና የሚስኪቶ እንግሊዝኛ ፓቷ ተናጋሪዎች በትልቅ ወገን ይገኛሉ። የሚስኪቶ እንግሊዝኛ ፓቷ የመጣ ከእንግሊዞች ጋራ ብዙ ጊዜ በማገናኘታቸው ነበር። ብዙዎቹ ክርስቲያኖች ናቸው።
በጊዜ ላይ ያመለጡ ባርዮች ከነሱ ጋር ስደት ስላገኙ ዘራቸው ተደባልቆ ክልስ ሆነ። መሬታቸውን ለመድረስ አስቸጋሪ በመሆኑ እስፓንያውያን ሰፊ አገሩን ሲወረሩ ለሚስኪቶዎቹ ብዙ ውጤት አልነበረም።
የሚስኪቶ ባሕላዊ ኅብረተሠብ በጣም የተደራጀ ነውና የተወሰነ ፖለቲካዊ ሥራዓት አለው። ንጉስ ቢኖሯቸውም ሙሉ ሥልጣን ግን አልነበራቸውም። ከነገስታታቸው ብዙዎች የሚታወቁ ከአፈታሪክ ስለሆነ የነሱ ታሪካዊ መረጃ ሁልጊዜ ግልጽ አይደለም። መንግሥታቸው ከ1617 ዓ.ም. በፊት ጀምሮ በታሪኩ መጀመርያ የተመዘገቡት ንጉሳቸው ኦልድማን ነበሩ። በአባታቸው ዘመን ከእንግሊዞች ተገናኝተው ኦልድማን ወደ እንግሊዝ አገር ተልከው ከእንግሊዝ ንጉስ ከ1ኛ ቻርልስ ጋር ተዋወቁ። በ1732 ዓ.ም. የሚስኪቶ ንጉሥ የወዳጅነት ውል ከእንግሊዝ ጋራ ተፈራርመው በ1741 ዓ.ም. በእንግሊዝ መከታ ውስጥ ገብተው "ኗሪ ተቆጣጣሪ" ተሾመላቸው።
ሥልጣን በንጉሱና በአገረ ገዥ በሻለቃ ከ1740ዎቹም ጀምሮ በባሕር ኃይል አለቃ መካከል ተከፋፍሎ ነበር። በአሜሪካ ነጻነት ጦርነት ጊዜ (1767-1775) የሚስኪቶ መንግሥት በእንግሊዞች ዘንድ አገልግሎ በስፓንያ ቅኝ አገሮች ላይ አደጋ በመጣል ብዙ ድል አገኘ።
ነገር ግን በ1775 ዓ.ም. እንግሊዝ ድል ስለሆነ በፓሪስ ሰላም ቃል ኪዳን ውል የባሕር ዳር ክልል መልቀቅ ነበረበት። በ1779 ዓ.ም. እንግሊዞች በሙሉ ወጥተው ጨርሰው ስፓንያውያን መጀመርያ በሚስኪቶ መሬት ቢደርሱም ሚስኪቶዎቹ ግን ስለ ቁጥራቸውና ስለ አርበኞቻቸው አውራጃቸውን ከማሰልጠናቸው አልተዉም። እንግሊዞች ቢወጡም የሚስኪቶ አገር ይፋዊ ባልሆነው መከታ ወስጥ ቀረችና ብዙ ጊዜ ከእስፓንያውያን ጋር ሲከራክሩ ብሪታኒያ በጉዳዩ ውስጥ ጥልቅ ብላ ገብታለች።
እንግሊዝ አገር በማዕከል አሜሪካ በተለይም በቤሊዝ የምጣኔ ሀብት ሀሳብ ስለነበራት ሚስኪቶዎቹ ጠመንጃ እና ሌሎች አዲስ መሣሪያዎች ሊያገኙ ቻሉ። ከዚያ በኋላ ሚስኪቶዎቹ "ዛምቦ" ከሚባሉት ክልሶች ጋር በስፓንያውያን መስፈርያዎች በሆንዱራስ ላይ አደጋ በመጣል የተማረኩትን ኗሪዎች በባርነት ወደ አውሮፓ ሳይወሰዱ ያድኗቸው ነበር። ደግሞ የሌሎቹን ጐሣዎች ሰዎች ሲማርኩ ወደ ጃማይካ ይሸጧቸው ወይም ሴቶቻቸውን ያግቧቸው ነበር።  ከዚህ የተነሣ በባሕላቸውም ካንድ የበለጠ ሚስት ማግባት ስለ ተፈቀደ ቁጥራቸውን ቶሎ አበዙ።
ፖለቲካዊ ሥራዓታቸው በስፓንያውያን ግዛት ዘመንና በማእከል አሜሪካ አገሮች ፌዴራሲዮን አገዛዝ ዘመን ላይ ሚስኪቶዎች ነፃነታቸውን እንዲጠብቁ አስቻላቸው። ከ1851 ጀምሮ የእንግሊዝ መንግሥት መከታ ለሆንዱራስ በሚከተለውም አመት ለኒካራጓ ተሰጠ። የሚስኪቶ መንግሥት ራስ-ገዥ ሁኔታ ምንም ቢሰጥም ኒካራጓ ግን ወደፊት ንጉሶቻቸውን አልተቀበለችም። በ1886 ዓ.ም. ምድራቸው በኒካራጓ መንግሥት ተያዘ። በኒካራጓ መንግሥት መቸም አልተሰለጠኑምና እስከ ዛሬ ድረስ ብዙዎች የኒካራጓ ዜጎች መሆናቸውን እራሳችውን አይቆጠሩም።
በ1970ዎቹና 1980ዎቹ, የኒካራጓ ኰሙኒስት ሳንዳኒስታ መንግሥት በጦርነት 8500 ሚስኪቶዎች ከቤቶቻቸው ሲያሳድዱ እስከ መቶ መንደሮችም ድረስ ሲያጥፉ ሚስኪቶዎቹ ከጎረቤቶቻቸው ከራማና ሱሙ ጐሣዎች ጋራ ሲያባብሩ ሚሱራሳታ የሚባል ግምባር አቆሙ። ይህ ጸረ-መንግሥት ወገን የኮንትራዎች ወንበዶች ክፍል ነበረ።
ወራሽ አለቆች
መደብ:የስሜን አሜሪካ ኗሪ ብሔሮች መደብ:ኒካራጓ
እቺም ቂጥ ሆና ስንጥቅ ተበጀላት
እቺም ቂጥ ሆና ስንጥቅ ተበጀላት የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ
ደውክቻንግ
ዋቢ መጽሐፍት
መደብ:የኮሪያ ነገሥታት
ዘ ሱፕሪምዝ
345px|thumb|ዘ ሱፕሪምዝ በ1960 ዓም ዘ ሱፕሪምዝ ከ1951 እስከ 1969 ዓም (1959-1977 እ.ኤ.አ.) ድረስ የቆየ ዝነኛ አሜሪካዊ ሴቶች ሙዚቃ ቡድን ነበሩ። በጣም በጋለ ስሜት ሲዘፍኑ ከ1964 እስከ 1969 ድረስ በርካታ #1 ዘፈኖች ቀረጹ።
አንጋፋ #1 ዘፈኖች በአሜሪካ አገር
መደብ:የአሜሪካ ዘፋኞች
መካነ ኢየሱስ
መካነ ኢየሱስ፡ ቃሉ የመጣው ከግእዝ ሲሆን መካነ (ቦታ፣ስፍራ) ማለት ነው፤ የኢየሱስ መኖሪያ፣ ማድሪያ ወይም ቦታ እንድማለት ነው። በዚህ ስም የሚጠሩ ቦታዎችና ድርጅቶች ሲኖሩ ከነዚህም ዋና ዋናዎቹ፤-
ይቀጥላል
ኣብሽ
በብዛት የሚገኝበት መልክዓ ምድር
በኢትዮጵያ በደጋ ና ወይናደጋ ይታደጋል።
የተክሉ ጥቅም
ቅጠሎቹ እና ዘሮቹ በብዙ አበሳሰሎች ውስጥ ቅመሞች ናቸው። ዘሮች ወይንም ዱቄቱ በአገር ቤት ገበያ ይታያል።
ዱቄቱ ወደ ማር ሲጨመር ለጥሩ መጠት ያደርጋል። መጠቱ ሞርሟሪ ሲሆን ክብደት ለመጨመር እንዲረዳ ተብሏል። እንዲሁም እንደ ቡና ሊፈላ ይችላል።
አብሽ ከባቄላ ተቀላቅሎ ለብጉንጅ ያከማል። ለጥፉ በእብጠቱ ላይ ይለጠፋል።
በቁምጥና፣ በጡንቻ በሽታ፣ በቁርጥማጥ ላይ ጥቅሙ ተዘግቧል።
መደብ:የኢትዮጵያ እጽዋት መደብ:አትክልት
የመንዝ ልጅ እራያ ሂዶ ብልቱን አያወዛውዝም
የመንዝ ልጅ እራያ ሂዶ ብልቱን አያወዛውዝም የአማርኛ ምሳሌ ነው። የመንዝ ልጅ እራያ ሂዶ ብልቱን አያወዛውዝም የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
የድፍድፍ ኩራቱ ውሀ እስኪገባ ነው
የድፍድፍ ኩራቱ ውሀ እስኪገባ ነው የአማርኛ ምሳሌ ነው። የድፍድፍ ኩራቱ ውሀ እስኪገባ ነው የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
ዶሮ ከጋጥ አህያ ከቆጥ
ዶሮ ከጋጥ አህያ ከቆጥ የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
ተሪዛ መይ
ተሪሳ መይ (እንግሊዝኛ፦ Theresa May) ከ2008 ዓም ጀምሮ የዩናይትድ ኪንግደም ጠቅላይ ሚኒስትር ሆነዋል።
መደብ:የእንግሊዝ ሰዎች መደብ:የአውሮፓ መሪዎች
ጭርቆስ ውቅሮ
መደብ:አለት ፍልፍል አብያተ ክርስቲያናት
ራም ናጥ ኮቪንድ
ራም ኛፍ ኮቪንድ የህንድ ፕሬዝዳንት ነው።
መደብ:ሕንድ መደብ:መሪዎች
ቱድሐሊያ
ቱድሐሊያ እንደሚታሠብ ምናልባት 1628-1605 ዓክልበ. አካባቢ ከዙዙ በኋላ በካነሽ ወይም በኩሻራ (በሐቲ) አገር) የገዛ ንጉሥ ነበር። ይህ ግን በሥነ ቅርስ ሊረጋገጥ አይችልም።
በዙዙ ቤተ መንግሥት ውስጥ «ዋናው ዋንጫ ተሸካሚ» የሚል ማዕረግ የነበረው ሰው ቱድሐሊያ እንደ ተባለ ሲታወቅ፣ ምናልባት የሻላቲዋራ ከተማ ንጉሥ ካሩም ካነሽን ካጠፋ በኋላ (1628 ዓክልበ ግድም) ቱድሐሊያ እንደ ተነሣ ይገመታል። ከዚህ በቀር በአንድ ኬጥኛ ሰነድ ላይ የኬጥያውያን ነገሥታት ሲዘረዝር፣ ቱድሐሊያ የንጉሥ ሕሽሚ-ሻሩማ አባት ይባላል። በታሪካዊ ሰነዶች ጉድለት ምክንያት ይህ ሁሉ ወቅት አሁን እርግጥኛ አይደለም። ቱድሐሊያ በውኑ ያንጊዜ ከነገሠ ምናልባት መጀመርያው የኬጥያውያን መንግሥት ንጉሥ ሊቆጠር ይችላል። ሕልውናው እርግጥኛ ስላልሆነ ግን በተለመደ ቁጥር ሳይሰጥ «1 ቱድሐሊያ» አይባለም፤ ዳሩ ግን በኋላ ዘመናት የነገሡት ሌሎች «ቱድሐሊያ» የተባሉት 1 ቱድሐሊያ፣ 2 ቱድሐሊያ፣ 3 ቱድሐሊያ እና 4 ቱድሐሊያ በኬጥያውያን መንግሥት ነበሩ።
መደብ:ታሪካዊ አናቶሊያ
ታህተ-ቆዳዊ ስብ
ታህተ-ቆዳዊ ስብ የስብ አይነት ሲሆን በተለይ በሰው ልጅ ቆዳ ውስጥ ይገኛል። አንዳንድ ሰዎች ከፍ ያለ መጠን ሲወርሱ በአኗርኗራቸውም በቀለባቸው ትሪገር (መነሻ) ሊደረግ በተፈጥሮ ይችላል። ኑሮዋቸውና ምግባቸው ከቀየሩ ደግሞ ሊቀነስ ይቻላል።
መደብ:ሥነ አካል
አዘርኛ
thumbnail|አዘርኛ የሚነግሩባቸው ቦታዎች
አዘርኛ (Azərbaycanca /አዝርባይጃንጃ/) በአዘርባይጃንና ከአዘርባይጃን አጠገብ ባሉት ክፍሎች በተለይም በፋርስ የሚነገር ቱርኪክ ቋንቋ ነው።
መደብ:ቱርኪክ ቋንቋዎች መደብ:አዘርባይጃን መደብ:ፋርስ
የሙፍቲ ዳውድ የህይወት ታሪክ
አል-ጀበርት የአርጎብኛ ቋንቋ ማበልፀጊያ ትምህርት ቤት/ Al Jebert Argobban languege School ሙፍቲ ዳውድ ሀበሾችን’ና ኢማም አል-ሻፊዒይን ያስተሳሰረ ▂▂▂▂▂{ውዱ ታሪካችንን ያንብቡት}▂▂▂▂▂ ታሪካችን በታላላቅ ኢስላማዊ ስብእናዎች ያሸበረቀ፤ በጠካራዎቹ ሙእሚኖች አስደናቂ ገድል የተሞላ ነዉ፡፡ ከነዚህ ልብን ከሚነኩ’ና ስለ ማንነታችን ቆም ብለን እንድናስብ ከሚጋብዙን ነገር ግን በእጅጉ ከተረሱ ታኮቻችን ዉስጥ አንዱን አነሆ!! ከ300 ኪታብ በላይ በእጃቸዉ የፃፉ የአርጎባ ዓሊም፤ለዚህም ገና የመን ዘቢድ ትምህርት ላይ እያሉ የሐበሻ ሙፍቲ ሸምሰል ሀበሻ ባሕሩ ራሕመቲ ኢማሙ አዕዞም ፊል ሀቂቀት ተብሎ የተመሰከረላቸዉን ታዋቂዉ ዓሊምና ምሁር የሐጂ ሙፍቲ ዳዉድን የሂይወት ታሪክ እንዲህ ልንተርከዉ ነዉ አብራችሁኝ ሁኑ፡፡ወቢላሂ ተዉፊቅ!!! ስማቸዉ ሙፍቲ # ዳዉድ_ቢን_አቡበክር አል-ጀበርቲ ይባላል፡፡ሙፍቲ ዳዉድ የተወለዱት በአሁኑ አከላለል በአማራ ብሔራዊ ክልላዊ መንግስት በኦሮሞ ብሔረሰብ ዞን ደዋ ጨፋ ወረዳ ከዞኗ ርዕሰ መዲና ከሚሴ ከተማ 37 ኪሎ ሜትር ርቀት ላይ በምትገኘዉ ልዩ ቦታዋ ገዶ በምትባል መንደር ሲሆን የተወለዱትም እንደ ሒጅራ አቆጣጠር በ1134 ወይም እንደ ኢትዮጵያዊያን አቆጣጠር በ1735 ዓመተ ልደት ነበር፡፡ ገዶ ከሙፍቲ ዳዉድ በተጨማሪ እንደ ሐጂ ከቢር አሕመድ አልሙቅሪዕ የመሳሰሉትን ታላላቅ ዑለሞችንም አፍርታለች፡፡ ሙፍቲ ዳዉድ በየመናዊያን ተማሪዎቻቸዉ'ና ደረሶቻቸዉ ዘንድ ሶስት የተለያዩ መጠሪያ ስም የነበራቸዉ ሲሆን እነሱም፡- ሙፍቲ ዳዉድ ሙፍተል ሀበሽ(የሀበሻዉ ሙፍቲ) ሙፍተል ዓናም (ፈትዋው ሰዎችን የሚጠቅም ሙፍቲ) በመባል ይታወቃሉ፡፡ በትዉልድ ሀገራቸዉ ላይ የተለያዩ መሰረታዊ የሚባሉትን ኢስላማዊ እዉቀቶች በመማር የልጅነት ጊዚያቸዉን አሳለፉ፡፡ ሆኖም ግን በዘመኑ የነበረዉ የትምህርት አሰጣጥ የሙፍቲን ጣሪያ የነካ የዒልም ፍላጎት የሚያረካ አልነበረም ፡፡ስለሆነም ሙፍቲ የእዉቀት ጥማቸዉን ሊያስታግስላቸዉ ወደሚችል የትምህርት ተቋም ለመሄድ ወሰኑ፡፡እሱም የመን ሀገር የሚገኘዉና በጊዜዉ አለማችን ላይ አለ የሚባል እዉቅና ገናና የነበረዉ ዘቢድ ኢስላማዊ ዩኒቨርሲቲ ነበር፡፡ በዘቢድ ሸለቆ ስም የተሰየመችዉ ዘቢድ ከተማ በባህላዊ የቤቶች አአሰራር ፤ በጠባብ መንገዶቿና በጡብ ባጌጡ ህንፃዎቿም ትታወቃለች ፡፡ከ13ኛዉ እስከ 15ኛዉ ክፍለ ዘመን ድረስ የየመን ዋና ከተማ በመሆንም አገልግላለች፡፡ ከዚህ በተጨማሪ የዘቢድ ከተማ እጅግ በጣም ብዙ ከፍተኛ የሆነ የመስጂድ ማእከላት የነበሯት ሲሆን ቁጥራቸዉም 86 ይደርስ ነበር፡፡በከተማዋ ምእራባዊ አቅጣጫ የተገነባዉ’ና የመጀመሪያዉ መስጂድ ተብሎ የተመዘገበዉ አል-ኣሻ’ዒር መስጂድ ደግሞ ግዙፉና ለከተማዋም ድምቀትን ፈጥሮላት የኖረ መስጂድ ነዉ፡፡ አል-አሻ’ዒር መስጂድ የተገነባዉ የነቢዩ ሙሀመድ ﷺ ሱሀባ በነበሩት አቡ ሙሳ አሻ’ዓሪ(ረ ዐ) ሲሆን የተገነባዉም እ.እ.አ በ628 AD ነበር፡፡አል-አሻ’ዒር መስጂድ በኢስላም ታሪክ ዉስጥ ከተገነቡት መስጂዶች ዉስጥ አምስተኛዉ መስጂድ ተደርጎ ተመዝግቧል:: ከተማዋ ግዙፉንና ዝነኛዉን የዘቢድ ዩኒቨርሲቲን አቅፋ በመያዟና የተለያዩ ኢሰላማዊ ትምህርቶችም በስፋት ይጎርፍባት ስለነበር ከተማዋን ዐረቦች’ና የአለም ሙስሊሞች ዋና ማእከላቸዉ(መናገሻቸዉ) አድርገዋት ነበር። ስለ ዘቢድ Encyclopaedia Britannica እንዲህ ሲል አስፍሮታል፡፡’’Zabid was the capital of Yemen from the 13th to 15th century and a centre of the Arab and Muslim world due in the large part to its famed University of Zabid and being a centre of Islamic education.’’ እናም ሙፍቲ ዳዉድ ይህንን ታላቅ ማእከል ገና በለጋ እድሚያቸዉ ተቀላቀሉት፡፡ በዩኒቨርሲቲዉ ዉስጥም ለአስራ ስድስት አመታት ያክል ትምህርታቸዉን ሲከታተሉ ከቆዩ ቡኃላ እዚያዉ ዘቢድ ዉስጥ ለሁለት አመትና ከዛ በላይ በሌክቸርነት (በአስተማሪነት) ሙያ አግልግለዋል፡፡ ሙፍቲ ዳዉድ የሙፍቲነት ማእረግን የተጎናፀፉት እዚያዉ ዘቢድ ዉስጥ ሲሆን በሀበሻ ምድር ላይ ኢትዮጵያዊዉ የመጀመሪያ ፈትዋ ሰጪ በመሆን ከሸይኾቻቸዉ ኢጃዛ(ፍቃድ) የተሰጣቸዉና በይ’ዓህ የገቡ ናቸዉ፡፡(ራህመቱላሒ ዓለይህ!!!) ሙፍቲ ዳዉድ የሙፍቲነትን ማእረግ ያገኙባቸዉን ታላላቅ ታሪኮችና የእዉቀት ማእዶች አሏቸዉ፡፡ከታሪኮቻቸዉ ዉስጥ አንዱን ላጫዉታቹህ፡- የመን ዉስጥ አንድ አሳዳሪ(ጌታ) እና ሰራተኛዋ……… ... ግን ለምን ነገ አንቀጥለዉም?? ቀጣዩ ክፍል እጅግ መሳጭ ሰለሆነ በናፍቆት ይጠብቁን! ▂▂▂▂▂▂▂▂▂▂▂▂ || ይቀጥላል...||
ተሸፋፍኖ ቢተኙ ገልጦ የሚወጋ ጌታ አለ
ትርጉም
መደብ: ተረትና ምሳሌ
ጊምቢቹ
በቤንሻንጉል-ጉምዝ ክልል  የሚገኝ ወረዳ  ነው።
ህዝብ ቆጠራ
{{አቀማመጥ {{ የቦታ መረጃ | ስም         =  {{PAGENAME}} | ሌላ_ስም   = | ካርታ_አገር      = ኢትዮጵያ | ክፍላገር        = |latd=6|latm=40|lats=|latNS=N |longd=39|longm=27|longs=|longEW=E | lat_deg      =6 | lat_min      =40 | north_south  = N  | lon_deg       = 39 | lon_min      =  27 | east_west    = E  | ከፍታ     = | ሕዝብ_ጠቅላላ   = | ስዕል          = | ስዕል_መግለጫ      =  {{PAGENAME}} }}
{{PAGENAME}} በኦሮሚያ ክልል  የሚገኝ ወረዳ  ነው።
ማጣቀሻ
መደብ:ኦሮሚያ ክልል መደብ:የኢትዮጵያ ወረዳዎች መደብ:
ቻርለስ ዊሊየም ኢዘንበርግ
ቻርለስ ኢዘንበርግ, (እ.ኤ.አ. መስከረም 5, 1806 ስቱትጋርት -- ጥቅምት 10, 1864) የአንግሊካን ቤተክርስቲያን ቄስ የነበረና ባለፈው ዘመኑ የቆርቆሮ ብረት አንጥረኛ  የነበር ሰው ነው። ቄስ በነበረበት ዘመኑ ወደ ኢትዮጵያ እና ህንድ የተላከ ሚሲዮናዊ ሲሆን ይሄውም (እ.ኤ.አ) ከ1832-1864 መሆኑ ነው ።  ኢዘንበርግ፣  ከ'34-38 በአድዋ ትግራይ የኖረ ሲሆን ከአካባቢው ቀሳውስት ጋር መግባባት ስላላሰየ ሊባረር በቅቷል። በሚቀጥለው አመት፣ 1839፣ በሸዋው ንጉስ ሣህለ ሥላሴ ግብዣ እርሱና ሌሎች ሁለት ሚስዮኖች  ሸዋ ሄዱ። ከ4 ወር ቆይታ በኋላ ኢዘንበርግ ወደ ለንደን  እንግሊዝ ተመልሶ ሄደ።
በለንደን ቆይታው ብዙ መጻህፍትን በአማርኛ ና ሌሎች የኢትዮጵያ ቋንቋዎች አሳትሟል። እነርሱም  አፋርኛ፣ኦሮምኛ (ከሉድቪግ ክራፍ የተወሰደ) እና አማርኛ መዝገበ ቃላት (1840-42)፣  የአማርኛ ሰዋሰው፣  የቤተክርስቲያን ታሪክ፣ ጂዎግራፊ፣ እና የዓለም ታሪክን ያቅፋሉ።
ኢዘንበርግ በ1842 እንደገና ወደ ሸዋ ለመመለስ ሞክሮ ነበር፤ ሆኖም ግን ፍቃድ ስለተከለከለ ወደ ትግራይ በማምራት በዚያ እስከ 1843 ተቀመጠ። ደጃዝማች ውቤ በዚሁ አመት ከትግራይ ስለአባረሩት ወደ ለንደን አመራ። በ1844 የአቡ ሩሚን የቆየ አማርኛ መጽሓፍ ቅዱስ ትርጓሜ በማረም ከክራፕፍ ጋር አሳተሙ።   በዚያው አመት አራቱን ወንጌሎች በትግርኛ ቋንቋ ሊያሳትም በቃ። ይህ የትግርኛ መጽሀፍ ቅዱስ በበርሊን፣ ጀርመን ይገኛል።
ማጣቀሻ
መደብ: ቻርለስ ዊሊየም ኢዘንበርግ መደብ: የጀርመን ሰዎች መደብ: የአማርኛ ሥነ ጽሑፍ
ዱሆል
ዱሆል በኮሪያ የነገሠ ንጉሥ ነበር።
ማጹዖ ባሾ
ማጹዖ ባሾ (ጃፓንኛ፦ 松尾芭蕉) ከ1636 እስከ 1687 ዓም የኖረ የጃፓን ባለቅኔ ነበረ።
ዱሆል
ዋቢ መጽሐፍት
መደብ:የኮሪያ ነገሥታት
ማጹዖ ባሾ
መደብ:የጃፓን ሰዎች መደብ:ጸሓፊዎች
ላፓዝ
ላፓዝ (La Paz) የቦሊቪያ ዋና ከተማ ነው። thumbnail|250px|right|መሀል ላፓዝ
የሚኖርበት የህዝብ ቁጥር (1997 ዓ.ም.) 1,250,000 ሆኖ ይገመታል። ከተማው -16.5°N, -68.16667°W ላይ ተቀምጦ ይገኛል።
የጥንቱ ኗሪዎች በሥፍራው ቹቂያፑ (ማለት 'የወርቅ እርሻ' በቀቿ) የተባለ መንደር ነበራቸው። ከተማው ንዌስትራ ሴኞራ ዴ ላ ፓዝ (እስፓንኛ፣ 'የሰላም እመቤታችን') ተብሎ በስፓኒሾች በ1541 ዓ.ም. ተሠራ። በ1817 ዓ.ም. ከአያኩቾ ውግያ በፔሩ ቀጥሎ፣ ስሙ ላፓዝ ዴ አያኩቾ ('የአያኩቾ ሰላም') ተደረገ።
በ1890 ዓ.ም. የመንግሥት መቀመጫ ከሱክሬ ወደ ላፓዝ ተዛወረ። ይሁንና በሕጋዊ ረገድ (በስም ብቻ) ሱክሬ እስከ ዛሬ ድረስ ዋና ከተማነቱን ይዟል።
መደብ:ዋና ከተሞች መደብ:ቦሊቪያ
11 January
11 January በጎርጎርያን ካሌንዳር የቀን ስም በእንግሊዝኛ ሲሆን ይህ ቀን በኢትዮጵያ አቆጣጠር (ከ1892 ዓ.ም. ጀምሮ እስከ 2091 ዓ.ም. ድረስ) በዘመነ ማቴዎስ፣ በዘመነ ማርቆስና በዘመነ ሉቃስ ጥር 3 ቀን ማለት ነው። በዘመነ ዮሐንስ ግን (ዘመነ ሉቃስ የሥግር ዓመት በመሆኑ)  ቀን ላይ ነው።
ከ1892 ዓ.ም. አስቀድሞ ወይም ከ2091 ዓ.ም. በኋላ ለሆኑት ዓመታት ግን በሌላ ቀን ላይ መሆኑን ይገንዘቡ። ለእነዚያ ዓመቶች ይህ የቀን መለወጫ መሣርያ ይረዳል።
መደብ:የፈረንጅ ቀኖች
የፀሐይ ሥርዓተ ፈለክ
right|upright=1.5|thumb| ፀሐይና ፈለኮቿ እንዲሁም አንዳንድ ጥቃቅን የዚህ ስርዓት አባላት። የፈለኮቹ መጠን እንደ [[ውድርአቸው መጠን ተስሎዋል፣ ርቀታቸው ግን በውድር አይደለም]] የፀሐይ ሥርዓተ ፈለክ ፀሐይንና በሱዋ ዙሪያ ከበው የሚሽከረከሩትን ስምንት ፈለኮች ያጠቃልላል። ይህ ስርዓት ኣጣርድን ቬነስን መሬትን ማርስን ጁፒተርን ሳተርንን ኡራኑስንና ኔፕቲዩንን ይጠቀልላል።
መደብ:ሥነ ፈለክ መደብ:ፀሐይ
ኅዳር ፲፰
ኅዳር ፲፰ ቀን በኢትዮጵያ ዘመን አቆጣጠር የዓመቱ ፸፰ኛ ቀን ነው። ከዚህ ዕለት በኋላ እስከ ዓመቱ መጨረሻ ድረስ፣ በ ዘመነ ሉቃስ ፪፻፹፰ ቀናት በ ዘመነ ዮሐንስ፤ በ ዘመነ ማቴዎስ፤ እና በ ዘመነ ማርቆስ ደግሞ ፪፻፹፯  ቀናት ይቀራሉ።
ዓቢይ ታሪካዊ ማስታወሻዎች
፲፱፻፴፬ ዓ/ም የፋሺስት ኢጣልያን የመጨረሻውን ይዞታ ጎንደርን ለማስለቀቅ አባቶቻችን አርበኞች ከእንግሊዝ ሠራዊት ጋር በከተማዋ ዙሪያ ውጊያቸውን ጀመሩ። በዚሁ ዕለት ጄኔራል ናሲ ከነሠራዊቱ እጁን ሰጥቶ የአገራችን ኢትዮጵያ ሰንደቅ ዓላማ በፋሲለደስ ግንብ ላይ ተውለበለበ።  በታሪክ መዝገብ የድል ቀን ሚያዝያ ፳፯ ቀን ፲፱፻፴፫ ዓ/ም ቢባልም ኢትዮጵያ ከፋሺስቶች የተላቀቀችበት ዕለት ግን ኅዳር ፲፰ ቀን ፲፱፻፴፬ ዓ/ም  ነው።
፲፱፻፴፭ ዓ.ም. በከፊል በናዚ ጀርመን ቁጥጥር ስር፤ በከፊል ደግሞ በጀርመን ደጋፊው የቪሺ አስተዳደር ስር የነበረችው የፈረንሳይ የባሕር ኃይል ቱሎን ወደብ ላይ የተሰበሰቡትን መርከቦቿን፣ በናዚዎች ቁጥጥር ስር እንዳይውሉ አሰመጧቸው።
፲፱፻፶፯ ዓ.ም. የሕንድ ጠቅላይ ሚኒስቴር ጃዋሃርላል ኔህሩ አሜሪካ እና የሶቪዬት ሕብረት የኑክሊዬር መሣሪያዎችን መፈተሻቸውን እንዲያቆሙና እንዲያውም ያላቸውን የኑክሊዬር መሣሪያዎች እንዲያጠፉ አቤቱታቸውን አቀረቡ።
፲፱፻፷፫ ዓ.ም. የካቶሊክ ጳጳስ ጳውሎስ ስድስተኛ ለጉብኝት ፊሊፒን አገር ሲደርሱ በማኒላ አውሮፕላን ማረፊያ ላይ የቄስ ልብስ የለበሰና ጩቤ የያዘ የቦሊቪያ ተወላጅ፣ ጳጳሱን በመውጋት አቆሰላቸው። ፲፱፻፹፫ ዓ.ም. በብሪታንያ በፖለቲካ የቀኙ ቡድን (Conservative party) መሪዋንና የአገሪቷን ጠቅላይ ሚኒስቴር ማርጋሬት ታቸርን ከሥልጣን ካወረደ በኋላ ተተኪ እንዲሆኑ ጆን ሜጀርን የቡድኑ መሪ አድርጎ መረጣቸው።
ልደት
፲፰፻፷፯ ዓ.ም. የእስራኤል መንግሥት በግንቦት ፲፱፻፵፩ ሲመሠረት የመጀመሪያው ፕሬዚደንት የሆኑት ዶክተር ኻይም ዋይዝማን
፲፰፻፹፯ ዓ.ም. መጀመሪያ የማትሱሺታ ኤለክትሪክ ፋብሪካ በኋላ ፓናሶኒክ የተባለውን ኩባንያ የመሠረቱት የጃፓን ዜጋ ኮኖሱኬ ማትሱሺታ
፲፱፻፴፭ ዓ.ም. ጥቁር አሜሪካዊው በሮክ ኤንድ ሮል ሙዚቃ “የጊታር ንጉሥ" የሚባለው ጂሚ ሄንድሪክስ
፲፱፻፶ ዓ.ም. ጋዜጠኛዋ እና የሕግ ባለሙያዋ የማቹ የፕሬዚደንት ጆን ኤፍ ኬኔዲ ልጅ ካሮላይን ኬኔዲ
ዋቢ ምንጮች
መደብ:ዕለታት
እቺ እንጣጥ እንጣጥ አምፖል ለማውለቅ ነው
እቺ እንጣጥ እንጣጥ አምፖል ለማውለቅ ነው የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ
Mode Gakuen Cocoon Tower
Mode Gakuen Cocoon Tower(ጃፓን:モード学園コクーンタワ-) - በቶኪዮ, ጃፓን ውስጥ የሚገኘው ሰማይ ጠቀስ. ግንባታ በ 2006 ተጀምሮ በ 2008 ተጀምሯል.
መደብ:ጃፓን
ተልባ ስፍር
ተልባ ስፍር ማለት በቃሉ የማይገግኝ፣ ሙልጭልሽ ሰው።
ምሳሌ፡
ኣለች ሸርተት ሸርተት እንደ ተልባ ስፍር።
መደብ:ፈሊጣዊ አነጋገር
ተሸፋፍኖ ቢተኙ ገልጦ የሚያይ አምላክ አለ
ትርጉም
መደብ: ተረትና ምሳሌ
ፊላዴልፊያ
300px|thumbnail ፊላዴልፊያ (እንግሊዝኛ፦ Philadelphia፤ አመሪካዊ አጠራር /ፍለ'ደልፊየ/) የፔንስልቬኒያ አሜሪካ ከተማ ነው። በ1674 ዓ.ም. ተመሠረተ። የሕዝቡ ቁጥር 1,526,006 አካባቢ ነው።
መደብ:የአሜሪካ ከተሞች
አድማሳዊ
አድማሳዊ መስመር የምንለው ያለምንም ኩርባ ወደ ጎን ለጥ ብሎ የተዘረጋን መስመር ነው። በሌላ አነጋገር ዓቀበት ወይንም ቁልቁለት የሌለው መስመር ነው።
መደብ:ጂዎሜትሪ
የድፍድፍ ኩራቱ ውሀ እስኪገባበት
የድፍድፍ ኩራቱ ውሀ እስኪገባበት የአማርኛ ምሳሌ ነው። የድፍድፍ ኩራቱ ውሀ እስኪገባበት የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
የጊሼ ቻረንጽ
የጊሼ ቻረንጽ (አርሜንኛ፦ Եղիշե Չարենց) ከ1897 እስከ 1937 ድረስ የኖረ የጥንቱ አርመኒያ ባለቅኔና ደራሲ ነበር።
መደብ:ጸሓፊዎች መደብ:አርመኒያ
ጸጉረ ጭርቆስ
ኢትዮጵያ ውስጥ የሚገኝ ከአለት የተፈለፈ ቤተ ክርስቲያን ነው።
መደብ:አለት ፍልፍል አብያተ ክርስቲያናት
እናቱ የሞተችበትና ውሀ የወረደችበት እኩል ያለቅሳሉ
እናቱ የሞተችበትና ውሀ የወረደችበት እኩል ያለቅሳሉ የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ
ዶሮ ከጮኸ ሌሊት ከደብረ ታቦር ወዲያ ክረምት የለም
ዶሮ ከጮኸ ሌሊት ከደብረ ታቦር ወዲያ ክረምት የለም የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
ጥር ፲፪
ጥር ፲፪ ቀን፣ በኢትዮጵያ ዘመን አቆጣጠር የዓመቱ ፻፴፪ ኛው ዕለት ሲሆን ፲፯ ኛው የበጋ ቀን ነው። ከዚህ ዕለት በኋላ እስከ ዓመቱ መጨረሻ ድረስ፣ በዘመነ ዮሐንስ ፪፻፴፬ ዕለታት ሲቀሩ፤ በዘመነ ማቴዎስ፤ ማርቆስ እና ሉቃስ ደግሞ ፪፻፴፫ ዕለታት ይቀራሉ።
=ታሪካዊ ማስታወሻዎች=
=ልደት=
=ዕለተ ሞት=
=ዋቢ ምንጮች= (እንግሊዝኛ) http://en.wikipedia.org/wiki/January_20
መደብ:ዕለታት
ሪቻርድ ቫግነር
ሪቻርድ ቫግነር (ጀርመንኛ፦ Richard Wagner) ከ1805 እስከ 1875 ዓም የኖረ የጀርመን ኦፔራ ደራሲ ነበር።
መደብ:ጸሓፊዎች መደብ:የጀርመን ሰዎች
አብዱላ ኦርፖቭ
አብዱላ ኦርፖቭ አሁን የኡዝቤኪስታን ጠቅላይ ሚኒስትር ነው።
መደብ:መሪዎች መደብ:ኡዝቤኪስታን
ኣተር
የተክሉ ጥቅም
ለወጥ
መደብ:የኢትዮጵያ እጽዋት መደብ:አትክልት
መጋቢት ፲፱
መጋቢት ፲፱፣ በኢትዮጵያ ዘመን አቆጣጠር የዓመቱ ፻፺፱ ኛው ዕለት ሲሆን፤ የበጋ ወቅት ፹፬ ኛው ቀን ነው። ከዚህ ዕለት በኋላ እስከ ዓመቱ መጨረሻ ድረስ በዘመነ ሉቃስ ፻፷፯ ዕለታት ሲቀሩ በዘመነ ዮሐንስ፣ ዘመነ ማቴዎስ እና ዘመነ ማርቆስ ደግሞ ፻፷፮ ቀናት ይቀራሉ።
=ዓቢይ ታሪካዊ ማስታወሻዎች=
=ልደት=
=ዕለተ ሞት=
መደብ:ዕለታት
መጥምቁ ዮሐንስ
200px|thumb|ዮሐንስ በ1500 ዓም ያህል በጀርመን እንደ ተሳለ መጥምቁ ዮሐንስ በወንጌላት እንደ ተገለጸ በኢየሱስ ወቅት በይሁዳ የተመላለሰ ሰባኪና ክርስቶስን "የዓለምን ኃጢያት የሚያስወግድ የእግዚአብሔር በግ " እያለ ያጠመቀ ፣ ክርስቶስ "ሴቶች ከወለድዋቸው እሱን የሚስተካከለው የለም" ብሎ የተናገረለት ፃድቅ ሰው ነው ። በክርስትና፣ እንዲሁም በእስልምና፣ በባኃኢ እምነት እና በማንዳይስም እንደ ነቢይ ይቆጠራል።
አባቱ ዘካርያስና እናቱ ኤልሳቤት ነበሩ። በአዲስ ኪዳን መሠረት፣ ዮሐንስ በይሁዳ ምድረ በዳ ሲዛወር የግመል ጽጉር ልብስና የቆዳ ቀብቶ ለብሶ መብሉ አንበጣና ማር ነበረ። ንስሐ መግባት እና ለመሲኅ መንግሥት መዘጋጀት ይሰብክ ነበር። ብዙ ሕዝብ ከኢየሩሳሌምና ከይሁዳ ሄደው ሰምተው በዮርዳኖስ ወንዝ ተጠመቁ። የፈሪሳውያንና ሰዱቃውያን ወገኖች ግን ገሰጻቸው። የአይሁድ ዘር መሆን ወይም ከአብርሃም መወለድ ብቻ ለእግዚአብሔር መንግሥት ለመዳን በቂ እንዳልነበረ ነገራቸው (ማቴ.፫፣ ሉቃ ፫)።
በተለይ የሉቃስ ወንጌል ላይ ፫ ከተዘረዘሩት ትምህርቶቹ፦
ስለ ዮሐንስ ቅድስና አንዳንድ ሰዎች መሲህ እራሱ እንደ ነበር ያስቡ ነበር፤ ዮሐንስ ግን ከኔ ይልቅ የሆነ ሊመጣ ነው ብሎ ነበየ።
ኢየሱስ ደግሞ ወደ ዮሐንስ ለጥምቀት ሲቀርብ፣ የእግዚአብሔር ድምጽና መንፈስ እንደ ዋኖስ ወርዶ ይህ ልጄ ነው አለ። ዮሐንስ በመንፈሱ ኢየሱስ መሲኅ እንደ ነበር ዓወቀ።
በኋላ ኢየሱስ ተዓምራት እየሠራ ዮሐንስ ተከታዮቹን ወደ ኢየሱስ ልኮ የምንጠብቀው መሲኅ ይህ ነው ወይ ብለው ጠየቁት። ተዓምራት መሥራቴን ንገረው ብሎ መለሳቸው። ከዚህ በኋላ ኢየሱስ ስለ ዮሐንስ ገልጾ በትንቢተ ሚልክያስ እንደ ተነበየ የሚመጣው ኤልያስ ነው በማለት አስተማረ (ማቴ. ፲፩)። ሆኖም ዮሐንስ እራሱ ኤልያስ አይደለሁም ስላለ (ዮሐ ፩)፣ ሉቃስ ፩ እንደ ጻፈው በኤልያስ ኃይልና መንፈስ እንደ ተወለደ እንጂ የኤልያስ ነፍስ ትስብዕት ተመልሶ መሆኑ አይታመንም።
ዮሐንስ ደግሞ የሮሜ መንግሥት ደንበኛ-ንጉሥ ሄሮድያስን ገሰጸው። ሄሮድያስ የወንድሙን ሚስት ማግባቱ በሕገ ሙሴ ዘንድ ሕገ ወጥ መሆኑን አሳወቀው። ስለዚህ መቀያየም ሄሮድያስ ዮሐንስን በወህኒ አሠረው በኋላም በሴት ልጁ በሄሮድያዳ ምክር ራሱን አስቆረጠው።
ከዚያ ትንሽ ጊዜም በኋላ ኢየሱስ ተዓምራት ስለ መሥራቱ ዝነኛ ሲሆን፣ ሄሮድያስ እንደ መሰለው ዮሐንስ በትንሳኤ ተመልሷል ብሎ ገመተ። ሌሎችም ኢየሱስ እንደ ኤልያስ በትንሳኤ ተመልሷል ብለው ያስቡ ነበር (ማር. ፮፣ ማቴ. ፲፬)።
የዮሐንስ ተከታዮች ብዙ ጊዜ ይጾሙ ነበር (ሉቃ. ፭)፤ ብዙዎቹም በኋላ ከአፖሎስ ጋር የኢየሱስ ተከታዮች ሆኑ (የሐዋርያት ሥራ ፲፰፣ ፲፱)። ኤብዮናውያን የተባለው ወገን አትክልት ብቻ ሲበሉ ዮሐንስ ስንኳ አንበጣ አልበላም ብለው ያምኑ ነበር፤ የኤብዮናውያን ወንጌል እንዳለው የበላው «የማር እንጐቻ» ነበር።
የቅሌምንጦስ ስነ ጽሑፍ እንደሚተርከው፣ ከዮሐንስ ተከታዮች ሌሎች ግን ወደ ስምዖን ጠንቋዩ ወገን ተዛወሩ። ከድረገጾቹ አንዱን ለመመልከት እዚህ ላይ ይጫኑ
ማንዳይስም
ማንዳይስም በኢራቅ የተገኘ አነስተኛ የኖስቲሲስም አይነት እምነት ሲሆን፣ ዮሐንስ እንደ ዋና ነቢያቸው እና መሲኃቸው ይቆጥሩታል፤ ኢየሱስን ግን አይቀበሉም።
እስልምና
በቁራን ዘንድ ስሙ በአረብኛ «የህየ» ሲባል ጽድቅ ነቢይና የኢየሱስ ደቀ መዝሙር ይባላል። በሃዲስ ልማዶች መሠረት ደግሞ በ613 ዓም ነቢዩ ሙሐመድ ወደ ሰማይ ተጉዞ በዚያ የህየንና ኢየሱስን እንዳገኛቸው ይታመናል።
ሞርሞኒስም
በሞርሞኒስም ዘንድ ዮሐንስ በትንሳኤ ለመሥራቹ ለጆሰፍ ስሚስ በ1821 ዓም በፔንስልቫኒያ ታየው።
ባኃኢ እምነት
በባኃኢ እምነት የእምነቱ መሥራች የባኃኡላህ ቀዳሚ ባብ (1812-1842 ዓም.) በነቢዩ ዮሐንስ እንዲሁም በኤልያስ መንፈስ እንደ ተላከ ይታመናል።
መደብ:ክርስትና መደብ:መጽሐፍ ቅዱስ መደብ:እስልምና
ውድር
thumb | right | 200px |ብዙ ጊዜ የኮምፒውተር ገጽታ (ስክሪን) ስፋቱ ለቁመቱ ያለው ውድር 4፡3 ነው
ውድር (ratio)  የሁለት መጠኖችን  አንጻራዊ ልዩነት የምንለካበት መንገድ ነው። በበለጠ ለማስረዳት ውድር ማለት አንዱ መጠን በሌላው መጠን ስንት ጊዜ ይገኛል ብለን ለምንጠይቀው ጥያቄ የምናገኘው መልስ ነው። ለምሳሌ 3 ሜትር እንጨት በ9 ሜትር እንጨት 3 ጊዜ ይገኛል፣ ስለዚህ የትልቁ ለትንሹ ውድር 3 ነው ማለት ነው።
መደብ:ሥነ ቁጥር
ተሹሞ ከመታለል ጥሎ መከብለል
ተሹሞ ከመታለል ጥሎ መከብለል የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ:ተረትና ምሳሌ
ስለ ያ ትውልድ ተቋም
ያ ትውልድ ተቋም ለማንኛውም ጥያቄና አስተያየት የኢሜል አድራሻችን፡ yatewlid@yahoo.com, yatewlid@gmail.com, yatewlid@hotmail.com
የፌደራል የሥነምግባር እና የፀረ-ሙስና ኮሚሽን
አመሠራረት
እ.ኤ.አ. በ1996 በብሔራዊ ደረጃ የተጀመረው የሲቪል ሰርቪስ ማሻሻያ ፕሮግራም የሥነምግባር ንዑስ ፕሮግራምን በውስጡ የያዘ ነበር። የስነምግባር ንዑስ ፕሮግራም አንድ ፕሮጀክት ኮሚሽኑን ማቋቋም ነበር። የፕሮጀክቱም ስም የስነምግባር መከታተያና ማዕከላዊ አካል ማቋቋሚያ ፕሮጀክት የሚል ነበር። በዚህም መሰረት የፌደራል የሥነምግባርና የፀረ-ሙስና ኮሚሽን ግንቦት 16 ቀን 1993 ዓ.ም. በአዋጅ ተቋቋመ።
መዋቅር
ኮሚሽኑ ዘጠኝ ዳይሬክቶሬቶችና ሁለት አገልግሎቶች አሉት። በተጨማሪም የኮሚሽኑን ውስጣዊ አሠራርን የሚከታተል የሥነምግባር መከታተያ ጽ/ቤት አለ። ይህም ጽህፈት ቤት በአቶ ሃረጎት አብርሃ ይመራል። የፌደራል የሥነምግባር እና የፀረ-ሙስና ኮሚሽን እስከ መጋቢት ፴ ቀን ፳፻፬ ዓ.ም. ድረስ 315 ሠራተኞች ያሉት ሲሆን ከዚህ ውስጥ 101 ሴቶች ናቸው።
ሳራዬቮ
የሚኖርበት የህዝብ ቁጥር (1998 ዓ.ም.) 602,500 ሆኖ ይገመታል። ከተማው 43.86667°N, 18.43333°W ላይ ተቀምጦ ይገኛል።
ቶሮንቶ
300px|thumbnail thumb|ሰንደቅ
ሳራዬቮ
በታሪክ ብዙ ሰፈሮች በሥፍራው አካባቢ ይገኙ ሲሆን ዘመናዊው ከተማ በኦቶማን ቱርክ መንግሥት በ1453 አ.ም. አካባቢ ተሠራ።
ቶሮንቶ
ቶሮንቶ (እንግሊዝኛ፦ Toronto፤ ካናዳዊ አጠራር /ት'ራነ/) የኦንታሪዮ ካናዳ ከተማ ነው። በ1785 ዓ.ም. ተመሠረተ። የሕዝቡ ቁጥር 2,615,060 አካባቢ ነው።
ሳራዬቮ
መደብ:ዋና ከተሞች መደብ:የአውሮፓ ከተሞች መደብ:ቦስኒያና ሄርጸጎቪና
ቶሮንቶ
መደብ:የካናዳ ከተሞች
የፌደራል የሥነምግባር እና የፀረ-ሙስና ኮሚሽን
መዋቅር
የፌደራል የሥነምግባር እና የፀረ-ሙስና ኮሚሽን ዋና መስሪያ ቤት አዲስ አበባ ይገኛል። በድሬዳዋ ከተማ የሚገኘው የኮሚሽኑ ቅርንጫፍ ጽ/ቤት የተመረቀው በመጋቢት ፲፩ ቀን ፳፻፪ ዓ.ም. ሲሆን በአሁኑ ወቅት 21 ሠራተኞች አሉት።
በጀት
ኮሚሽኑ ከመንግስት በ፳፻፪ ዓ.ም. 16.23 ሚሊዮን ብር፣ በ፳፻፫ ዓ.ም. 26 ሚሊዮን 93 ሺህ 930 ብር፣ በ፳፻፬ ዓ.ም. ደግሞ 34 ሚሊዮን 840 ሺህ ብር የተመደበለት ሲሆን ከሌሎች አለም አቀፍ ተቋማት በየዓመቱ የሚያገኘው ገንዘብም አለ።
የውጭ መያያዣ
መደብ:የኢትዮጵያ መንግሥት
የጅብ ችኩል ቀንድ ይነክሳል
የጅብ ችኩል ቀንድ ይነክሳል የአማርኛ ምሳሌ ነው። የጅብ ችኩል ቀንድ ይነክሳል የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
ሜላሊን
thumb|300px
ሜንተሊን (በእስፓንኛ: Medellín) የአንቲቶቢሊያ ክፍል ዋና ከተማ ኮሎምቢያ ማዘጋጃ ቤት ነው. ይህ በመምሪያው ውስጥ በጣም የተጨናነቀች ከተማ ሲሆን በሁለተኛ ደረጃ ደግሞ በአገሪቱ ውስጥ ከፍተኛ ቁጥር ያለው ሕዝብ ነው.
እናቱ የሞተችበትና ገበያ የሄደችበት እኩል አለቀሱ
እናቱ የሞተችበትና ገበያ የሄደችበት እኩል አለቀሱ የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ