cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Riuadusualihin(ሪያዱሷሊሂን)
ሪያዱሷሊሂን
5. አቡ የዚድ መዕን ኢብኑ የዚድ ኢብኑ አል-አኽነስ(ረ.ዐ) -እርሳቸውም፥ አባታቸውም፥ አያታቸውምሶሐባዎች ነበሩ- እንዲህ ሲሉ አስተላልፈዋል፡-አባቴ የዚድ ለምፅዋት የተወሰኑ ዲናሮችን አወጣናመስጊድ ውስጥ ለአንድ ሰው መፀወተ። መጣሁናአነሳኋቸው፥ ወደርሱም ይዣቸው መጣሁ፡፡ "በአሏህእምላለሁ! ለአንተ አላሰብኳቸውም ነበር" አለ፡፡መልእክተኛው (ሶ.ዐ.ወ) ዘንድ ሞገትኩ፡፡ "የዚድ ሆይ!ለአንተ ያሰብከው አለህ፥ (የኒይያህን ዋጋ ታገኛለህ፡፡)መዕን ሆይ! ለአንተ ደግሞ የያዝከው አለህ" አሉ፡፡(ቡኻሪና ሙስሊም)ከሐዲሡ የምንማራቸው ቁምነገሮች- ሱንና የሆነን ምፅዋት ለልጆች መስጠት ይፈቀዳል፡፡ዘካን ግን ለልጆችም ሆነ ለወላጆች መስጠትአይፈቀድም፡፡- ሶደቃን በወኪል ማሰራጨት ይፈቀዳል፡፡ 6. ሰዕድ ኢብኑ አቢ ወቃስ (ረ.ዐ) - ጀነትከተመሰከረላቸው አስር ሰዎች መካከል አንዱ ናቸው-እንዲህ ሲሉ አስተላልፈዋል፡- የመሰናበቻ ሐጅ ዓመትወቅት ነብዩ (ሶ.ዐ.ወ) ሊጠይቁኝ መጡ፡፡ ብርቱ በሽታአሞኝ ነበር፡፡ "በኔ ላይ የምታዩት በሽታ ደርሶብኛል፡፡በርካታ ንብረት አለኝ፡፡ ከአንዲት ሴት ልጅ ሌላ ወራሽየለኝም። የገንዘቤን ሁለት ሶስተኛ ልመፅውትን?"አልኳቸው። "አይሆንም" አሉኝ፡፡ "የአሏህ መልዕክተኛሆይ! ግማሹንስ?" አልኳቸው፡፡ "አይሆንም" አሉኝ፡፡"የአሏህ መልዕክተኛ ሆይ! ሲሶውንስ?" አልኳቸው፡፡"ሲሶ" ሲሶም ብዙ -ወይም ትልቅ- ነው፡፡ ወራሾችህን ሀብታሞች አድርገህ ማለፍህ ድሀዎችና የሰዎችን እጅየሚያዮ አአድርገሀቸው ከሞትህ የበለጠ ነው። የአላህውዴታ በመሻት አንድንም ምፀዋት አትማፀኑም ምንዳያገኝህበት ቢሆን እንጂ። በባሌ ቤትህ አፍበምታስቀምጠው (ጉርሻ) እንኳን ቢሆን ምንዳ ታገኛለህአሉ። ከባልደረቦቼ ተነጥዬ ወደኋላ እቀራለሁኝ አልኳቸውወደ ኃላ ተነጥለህ ቀርተህ የአላህ ውዴታ በመሻትመልካምን ተግባር አትፈፅምም።ደረጃና ልእልናንየጨመርክ ቢሆን እንጂ።ምናልባትም ከፊል ሰዎችእንዲጠቀሙበት ጠላቶች ደግሞ በአንተ (ሰበብ)እንዲጎዱ ወደ ኋላ ትቀር ይሆናል።አላህ ሆይ የባልደረቦቼን ስደት አፅድቅ ወደኃላ አትመልሰቸው አሉ።ነገርግን የሚያሳዝነው ሰአድ ኢብን ኸወይላህ ነው።ኘካውስጥነበር የሞተው ነብዮ (ሰ አ ወ) ዐ ጅግ ያዝኑለትና በሞትየመለየት ነገር ይሰማቸው ነነር።ቡኻሪ ሙስሊም) ።# ከሀዲሱ የምንማራቸው ቁም ነገሮችለመልካም አላማና ተግባር በሽታን ለሌሎች መናገርክልክልነት የለውም ለምሳሌ ፈውስ ወይም ዱአ በመሻት።ገንዘብን ሀላል በሆነ መንገድ መሰብሰብ ይፈቀዳልባለሀብቱ ሀላፊነቱ ጠብቆ እስከተወጣ ድረስ ሃብትማከማቸቱ ከጥፋት ሊቆጠር አየገባም ።አንድ ሰው ወራሽ እስካልፈቀደለት ድረስ ከገንዘቡ ከአንድሶስተኛ በላይ ኑዘዜ ማድረግ አይፈቀድለትም።ሰዎች በመልካም ኒይያን እና ተነሳሽነት ለሚፈፅሙትተግባር ሁለ ምንዳ ያኛሉ።የቤተሰብን ቁሳዊ ፍላጎት ማሟላትም መልካምን ኒይያከታከለበት ምንዳ ያስገኛል 7 •አቡ ሁረይራ እንዳስተላለፉት የአላህ መልእክተኛ (ሰ አወ) እንዲህ ሲሉ ተናግረዋል አላህ ውጫዊ ቅርፅናውበታችሁ አይመለከትም ልቦናችሁ ነው የሚመለከተው።(ሙስሊም ዘግበውታል ። # ከሀዲሱ የምንማራቸው ቁም ነገሮችበስራ መጠቀምና አጅር ማግኝት የሚቻለው ተግባሩከመልካም ኒያዎች ጋር የተቆራኘ እንዲሆን ብቻ ነው።ልቦናን የአላህ ቁጣ ሊያስከትሉ ከሚችሉ በሽታዎች ሁሉለማፅዳት ጥረት ማድረግ ከፍተኛ ትኩረት ሊሰጠውየሚገባ ነው።ልቦናን የማፅዳቱ ተግባር ከሌሎች ተግባራት ይልቅቅድሚያ ትኩረት ሊሰጠው ይገባል ።ምክንያቱምለማንኛውም ስራ ና እንቅስቃሴ ተቀባይነት ማግኝትወይም ውድቀት መሆን ወሳኙ የቀልብ በአዳነት ወይምመበከልነውና።
8 አቡ ሙሳ ሙሳ ዐብደላህ ኢብኑ ቀይስ አል አሻሪይ ( ረ.ዐ) እንዳስተላለፊት :-የአላህ የአላህ መልዕክተኛ ሰ.ዐ.ወ ለጀግንነት ስለሚዋጋ ለዘር ክብር ስለሚዋጋ ለይዩልኝ (ለዝናና ክብር ሲል ስለሚዋጋ ሰው የትኛውም በአላህ ጎዳና ላይ እንደሆኑ ተጠየቁ:: "የአላህ ቃል:-ቃል የበላይ ትሆን ዘንድ የሚፋለም፤በአላህ ጎዳና ያለ እርሱ ነው" ሲሉ ተናገሩ:: ቡኻሪና ሙስሊም ከሐዲሱ የምንማረው ቁም ነገር አንድ ተግባር ከአላህ ዘንድ ሊያገኝ የሚችለው በጥሩ ኒይያህ ከተፈፀመ ብቻ ነው:: በአላህ መንገድ ላይ የአላህን ቃል የበላይ ለማስጠበቅ ሲፋለሙ ሰማእት የሆኑ ብቻ ናቸው በቁርአንና በሀዲስ የተጠቀሱ የሰማዕታት እጣዎች ሊጎናፀፉ የሚችሉት ግና ከፍልምያው መስክ ላይ የወደቀ ሁሉ እንደ ሰማዕት ይቆጠራል::አይታጠብም ከፈንም አይለብስም ልብሱ ይቀበራል የ"ኒይያህ"ጉዳይ ለአላህ የተተወ ነው:: 9 አቡ በክረት ኑፈይስ ኢብኑ አል-ሀሪስ ከሥ ሱቀፊይ (ረ.ዐ) እንዲህ ሲሉ አስተላልፈዋል:- ነብዩ (ሰ.ዐ.ወ)"ሁለት ሙስሊሞች ሾተል ከተማዘዙ፥ገዳይም ሟችም፥እሳት ውስጥ ናቸው"በማለት ተናገሩ:"የአላህ መልዕክተኛ ሆይ:ገዳይስ ይሁን የሟች ጥፋት ምን ሆኖ ነው:ለቅጣት የበቃው?::ስል ጠየቅኩ:: ወዳጁን ለመግደል ቋምጦ ነበር ሲሉ መለሱ:: ቡኻሪ ሙስሊም (ከሀዲሱ የምንማራቸው ቁም ነገሮች) ወንጀል ለመፈፀም የአላህን ህግጋት ለመተላለፍ የቆረጠና ለውጊያ የሚያበቁ ቅድመሁኔታዎችን ሁሉ ያሟላ ወንጀሉን ፈፀመም አልፈፀመም ከተጠያቂነት አያመልጥም:: 10. አቡ ሁረይራ (ረ.ዐ) እንዳስተላለፉት የአላህ መልዕክተኛ (ሰ.ዐ.ወ) እንዲህ ብለዋል:-"አንድ ሰው በጀመአ በህብረት የሚሰግዳት ሶላት ከስራ ቦታው ወይም ከቤተሰቡ ከሚሰግድባት ሶላት ከሀያ ሶስት እስከ ሰላሳ ብልጫ አላት ይህም የሚሆነው በተሟላ መልኩ ውዱዕ ከፈፀመና ከዚያም ሰላትን እንጂ ሌላን ባለመሻት ከቤቱ የወጣበት አላማ ሶላት ብቻ ሆኖ ወደ መስጊድ ከመጣ ነው: ወደ መስጊድ ከመጣ ነው:: ወደ መስጊድ በሚያደርገው ጉዞ በእያንዳንዱ እርምጃ አንድ ደረጃ ከፍ ይደረግለታል::በዚያችው እርምጃ አንድ ኅጥያት ይታበስለታል መስጊድ እስኪገባ ድረስ መስጊድ ከገባ በኋላ መስጊድ ውስጥ ለመቆየቱ ምክንያት ሶላት ብቻ እስከሆነች ድረስ ሶላት ውስጥ እንዳለ ይቆጠርለታል ከእናንተ አንዳቹ የሰገደበትን ቦታ እስካለቀቀ ሰዋችን እስካላወከና ውዱእ እስካልፈታ መላይኮች አላህ ሆይ ምህረትን ለግሰው አላህ ሆይ ጸጸቱን ተቀበለው እያሉ ዱዓ ያደርጉለታል (ቡሀሪና ሙስሊም የሀዲሱ ቃል የሙስሊም ነው) (ከሀዲሱ የምንማራቸው ቁም ነገሮች) - በስራ ቦታ ላይ ሶላት መስገድ ይፈቀዳል ምንም እንኳ ቅልብን ሰብስቦ ለመስገድ ስለማያስችል የሚጠላ ቢሆንም - መስጊድ ውስጥ በጀመዓ (በህብረት) የሚሰገድ ሶላት ለብቻ ከሚሰገደው ሶላት በ25፣26 ወይም27 ደረጃዎች
የ2014 እ.ኤ.አ. ፊፋ የዓለም ዋንጫ
'''የ2014 እ.ኤ.አ. ፊፋ የዓለም ዋንጫ''' ፳ኛው የፊፋ የዓለም ዋንጫ ሲሆን ከሰኔ ፭ እስከ ሐምሌ ፮ ቀን ፳፻፪ ዓ.ም. በብራዚል ይካሄዳል። ብራዚል ይህን ውድድር ስታዘጋጅ ይሄ ሁለተኛ ጊዜዋ ነው። ፊፋ የ2014 እ.ኤ.አ. ውድድር በደቡብ አሜሪካ እንደሚካሄድ በ2007 እ.ኤ.አ. ካወጀ በኋላ ብራዚል ያለማንም ተቀናቃኝ አዘጋጅ አገር ሆና ተመርጣለች።
የ፴፩ አገራት ብሔራዊ ቡድኖች ከጁን 2011 እ.ኤ.አ. ጀምሮ የተካሄዱ የማጣሪያ ውድድሮችን በማለፍ ከብራዚል ጋር በመጨረሻው ውድድር ላይ ለመሳተፍ በቅተዋል። በጠቅላላው ፷፬ ጨዋታዎች በ፲፪ ከተማዎች ውስጥ በሚገኙ አዲስ የተገነቡ ወይም የተሻሻሉ ስታዲየሞች ይከናወናሉ። በዓለም ዋንጫ ታሪክ ለመጀመሪያ ጊዜ የጎል ላይን ቴክኖሎጂ በጥቅም ላይ ውሏል።
በ1930 እ.ኤ.አ. ከተካሄደው የመጀመሪያው የዓለም ዋንጫ ጀምሮ ሁሉም የዓለም ዋንጫ ሻምፕዮን አገራት (ብራዚል፣ አርጀንቲና፣ እንግሊዝ፣ ፈረንሣይ፣ ጀርመን፣ ኢጣልያ፣ እስፓንያ እና ኡራጓይ) በዚህ ውድድር ውስጥ ተሳታፊ ናቸው። ከዚህ በፊት በደቡብ አሜሪካ የተዘጋጁትን ዋንጫዎች እንዳለ የወሰዱት የደቡብ አሜሪካ ቡድኖች ናቸው።
ማጣሪያ
ከጁን 2011 እስከ ኖቬምበር 2013 እ.ኤ.አ. የተካሄዱትን የማጣሪያ ጨዋታዎች ያለፉት አገራት ከውድድሩ በፊት ከያዙት ደረጃ ጋር ተዘርዝረዋል። ከነዚህ ውስጥ ቦስኒያና ሄርጸጎቪና ብቻ ከዚህ በፊት በዓለም ዋንጫ አልተሳተፈችም።
ኤ.ኤፍ.ሲ. ካፍ ኦ.ኤፍ.ሲ.
ኮንካካፍ ኮንሜቦል
ዩኤፋ
thumb|305px|{{legend|#000cff|ማጣሪያ ያለፉ አገራት}} {{legend|#ffb400|ማጣሪያ የወደቁ አገራት}} {{legend|black|በማጣሪያ ውስጥ ያልተሳተፉ አገራት}} {{legend|#ababab|የፊፋ አባል ያልሆነ አገር}}
የምድብ ድልድል ዕጣ አወጣጥ
፴፪ቱ ተሳታፊ አገራት በአራት በ፬ ቋቶች ተደራጅተዋል። በፊፋ የብቃት ደረጃ ላይ የሚገኙት ምርጥ ፯ ቡድኖች ብራዚል ጨምረው በዘር ቋት (seeded pot) ውስጥ ተመድበዋል። ቀሪዎቹ ቡድኖች በተቻለ መጠን ከተለያዩ ኮንፌዴሬሽኖች እንዲወጣጡ (ማለትም በአንድ ምድብ ውስጥ የሚገኙ አገራት በመልከዓምድር የተራራቁ እንዲሆን) በማድረግ በሌሎቹ ፫ ቋቶች ተመድበዋል። የመደብ ድልድል ሥነ ስርዓቱ ኅዳር ፳፯ ቀን ፳፻፮ ዓ.ም. ብራዚል በሚገኘው ኮስታ ዶ ሳዊፒ ሪዞርት ተካሄዷል።
ቡድኖች
እንድ 2010 እ.ኤ.አ. ውድድር እያንዳንዱ ቡድን ፳፫ ተጫዋቾች ሲኖሩት ከነዚህም ውስጥ ፫ቱ ግብ ጠባቂ መሆን አለባቸው። እያንዳንዱ ብሔራዊ የእግር ኳስ ማህበር የሚያሰልፋቸውን ፳፫ ተጫዋቾች ውድድሩ ከመጀመሩ ፲ ቀናት በፊት ማሳወቅ ነበረበት።
ቡድኖቹ ከፍተኛ ጉዳት የደረሰበት ተጫዋች ካጋጠማቸው ከመጀመሪያ ግጥሚያቸው 24 ሰዓት በፊት ድረስ መለወጥ ይችላሉ።
ዳኛዎች
የፊፋ ዳኛዎች ኮሚቴ በጥር ፮ ቀን ፳፻፮ ዓ.ም. ከ፵፫ አገራት የተውጣጡ ፳፭ የዳኛ ሦስትዮሾችን እና ፰ ረዳት ጥንዶችን (አራተኛና አምስተኛ ዳኛዎች) ለውድድሩ ሾሟል።
የሽልማት ገንዘብ
ፊፋ ለውድድሩ ያቀረበው ጠቅላላ የሽልማት ገንዘብ $576 ሚሊዮን ነው። ይህም ከ2010 እ.ኤ.አ. ውድድር ሽልማት ገንዘብ የ፴፯ ከመቶ ዕድገት አለው። ከዚህ ውስጥ $70 ሚሊዮን የሚሆነው ተጫዋቾቹ ለሚጫወቱበት ክለቦች ተጫዋቾቹ ለሚደርስባቸው ጉዳት መካካሻ እንዲሆን ተሰጥቷል። ከውድድሩ በፊት እያንዳንዱ ቡድን ለዝግጅት ወጪው $1.5 ሚሊዮን የተረከበ ሲሆን ቀሪው ገንዘብ እንደሚመለከተው ተከፋፍሏል፦
ከተማዎችና ስታዲየሞች
በአስራ ሁለት ከተማዎች የሚገኙ አስራ ሁለት ስታዲየሞች ለውድድሩ ተዘጋጅተዋል። ሰባቱ አዲስ የተገነቡ ሲሆን አምስቱ ደግሞ የተሻሻሉ ስታዲየሞች ናቸው።
መሰልጠኛ ሰፈሮች
እያንዳንዱ ቡድን የራሱ የሆነ የመሰልጠኛና መቆያ ሰፈር አለው። ፊፋ ፹፬ ዕጩ ከተማዎችን ካስታወቀ በኋላ በጥር ፳፫ ቀን ፳፻፮ ዓ.ም. እያንዳንዱ የተሳታፊ ቡድኖች የመረጡትን ከተማ ይፋ አርጓል።
ማስታወሻ
<references group="ማስታወሻ"/>
ማመዛገቢያ
መደብ:ፊፋ የዓለም ዋንጫ
ነሐሴ ፳፮
ነሐሴ ፳፮ በኢትዮጵያ ዘመን አቆጣጠር የዓመቱ ፫፻፶፮ ኛው ዕለት ነው።  ከዚህ ዕለት በኋላ እስከ ዓመቱ መጨረሻ ድረስ፣ በዘመነሉቃስ  ፲ ዕለታት ሲቀሩ፤ በዘመነ ማቴዎስ፤ ማርቆስ እና ዮሐንስ  ደግሞ ፱ ዕለታት ይቀራሉ።
ታሪካዊ ማስታወሻዎች
፲፯፻፯ ዓ/ም በአውሮፓ ንጉዛት በረዥምነት አንደኛው ንጉሥ ሉዊ ፲፬ኛ ለ፸፪ ዓመታት በፈረንሳይ ዙፋን ላይ ከተቀመጡ በኋላ በዛሬው ዕለት አረፉ።
፲፱፻፲፭ ዓ/ም በጃፓን ውስጥ በተነሳ የመሬት እንቅጥቅጥ አደጋ በቶክዮ እና ዮኮሃማ ከተሞች እስከ መቶ ሃምሳ ሺህ ሰዎች ሕይወታቸውን አጡ።
፲፱፻፴፩ ዓ/ም በሁለተኛው የዓለም ጦርነት የአዶልፍ ሂትለር ናዚ ጀርመን ሠራዊቶች ፖላንድን ሲወሩ ብሪታንያ እና ፈረንሳይ በአጋርነት ጀርመን ላይ ጦርነት አወጁ።
፲፱፻፶፫ ዓ/ም ራስ አዳል (አዳል ተራራ) በተባለ ቦታ በሀሚድ ኢድሪስ አዋቴ እጅ የኢትዮጵያ ንጉሠ ነገሥት መንግሥት የፖሊስ አባል ሲገደል የኤርትራ ነጻነት ትግል በይፋ ተጀመረ።
፲፱፻፷፩ ዓ/ም በሊቢያ ንጉዛት ውስጥ የተነሳው አብዮት ንጉሥ ኢድሪስን ከሥልጣን አስወርዶ ያሁኑን መሪዋን ሙአማር ጋዳፊን ሥልጣን አስጨበጠ።
=ዕለተ ሞት= ፲፯፻፯ ዓ/ም የፈረንሳይ ንጉሥ ሉዊ ፲፬ኛ አረፉ።
ዋቢ ምንጮች
መደብ:ዕለታት
58 እ.ኤ.አ.
50er
ከራቺ
ከራቺ (Karachi) የፓኪስታን ከተማ ነው።
መደብ:ፓኪስታን መደብ:የእስያ ከተሞች
ፈላ ገነፈለ ተሞላ ጎደለ
ፈላ ገነፈለ ተሞላ ጎደለ የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ :ተረትና ምሳሌ
ጎንደር ዙሪያ
በአማራ ክልል  የሚገኝ ወረዳ  ነው።
ማጣቀሻ
መደብ:አማራ ክልል መደብ:የኢትዮጵያ ወረዳዎች መደብ:
የፍቅር ጣእሙ በመሳለሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
የሚዳቋ ግርግርታ ለውሻ ሰርጉ ነው
የሚዳቋ ግርግርታ ለውሻ ሰርጉ ነው የአማርኛ ምሳሌ ነው። የሚዳቋ ግርግርታ ለውሻ ሰርጉ ነው የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
19 February
19 February በጎርጎርያን ካሌንዳር የቀን ስም በእንግሊዝኛ ሲሆን ይህ ቀን በኢትዮጵያ አቆጣጠር (ከ1892 ዓ.ም. ጀምሮ እስከ 2091 ዓ.ም. ድረስ) በዘመነ ማቴዎስ፣ በዘመነ ማርቆስና በዘመነ ሉቃስ የካቲት 12 ቀን ማለት ነው። በዘመነ ዮሐንስ ግን (ዘመነ ሉቃስ የሥግር ዓመት በመሆኑ)  ቀን ላይ ነው።
ከ1892 ዓ.ም. አስቀድሞ ወይም ከ2091 ዓ.ም. በኋላ ለሆኑት ዓመታት ግን በሌላ ቀን ላይ መሆኑን ይገንዘቡ። ለእነዚያ ዓመቶች ይህ የቀን መለወጫ መሣርያ ይረዳል።
መደብ:የፈረንጅ ቀኖች
እንደ ወይን መልምዬ እንደ እንጨት ተክዬ
እንደ ወይን መልምዬ እንደ እንጨት ተክዬ የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ
ብሬመን ክፍላገር
400px|thumb ብሬመን ክፍላገር (ጀርመንኛ፦ Freie Hansestadt Bremen «የብሬመን ነጻ ሃንሳዊ ከተማ») ከጀርመን ክፍላገራት ከሁሉ ታናሽ ሲሆን ሁለት ከተሞች ብቻ ነው እነርሱም ብሬመንና ብሬመርሃቭን ናቸው። ሁለቱ ከተሞች ቅጥልጥል ሳይሆኑ በትንሽ ርቀት ተለይተዋል።
«Hansestadt» ወይም «ሃንሳዊ ከተማ» ማለት በድሮ ታሪክ የሃንሳ ትብብር የከተሞች ንግድ ትብብር አንድ አባል ስለ ነበር ነው።
መደብ:የጀርመን ክፍላገራት
ሱይብኔ መን
' የ አየርላንድ  ንጉሥ ነበር።
ዋቢ መጽሐፍት
መደብ:የአየርላንድ አፈታሪካዊ ነገሥታት
አያሌው ጎበዜ
መደብ:የኢትዮጵያ መሪዎች
1930ዎቹ
1930ዎቹ ዓመተ ምኅረት ከ1930 ዓም ጀምሮ እስከ 1939 ዓም ድረስ ያሉት ዓመታት ናቸው።
ገዳዩ ባልሽ የሞተው ወንድምሽ
ገዳዩ ባልሽ የሞተው ወንድምሽ በአማርኛ ፈሊጣዊ አነጋገር የሆነ ዘይቤ ነው።
1930ዎቹ
መደብ:አሥርታት
ገዳዩ ባልሽ የሞተው ወንድምሽ
ምሳሌ
መደብ : ፈሊጣዊ አነጋገር
ፈረሰኛ ሲሮጥ እግረኛን ምን አቆመው
ፈረሰኛ ሲሮጥ እግረኛን ምን አቆመው የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ :ተረትና ምሳሌ
ሱቫ
thumb|280px|የሱቫ ሥፍራ በፊጂ ሱቫ የፊጂ ዋና ከተማ ነው። በ1874 ዓ.ም. አገሪቱ የእንግሊዝ ቅኝ አገር ገና ስትሆን የመንግሥት መቀመጫ ወደ ሱቫ ከለቩካ ተዛወረና።
በ1988 ዓ.ም. (መጨረሻ ቆጠራ) የሚኖርበት የህዝብ ቁጥር 77,376 ሆኖ ተገመተ። በዙሪያው በጠቅላላ ግን 167,975 ሰዎች ነበሩ። ከተማው -18.13333°N, 17.41667°W ላይ ተቀምጦ ይገኛል።
መደብ:ዋና ከተሞች
ቶኒ ኦርላንዶ ኤንድ ዳውን
400px|thumb|ቶኒ ኦርላንዶ እና ዳውን በ1974 እ.ኤ.አ. ቶኒ ኦርላንዶ ኤንድ ዳውን (Tony Orlando and Dawn) በተለይ በአሜሪካ አገር በ1970ዎቹ እ.ኤ.አ. (1970-1977 እ.ኤ.አ. ወይም 1962-1970 ዓ.ም.) ዘመናዊ የሆነ ዘፋኝ ሙዚቃ ቡድን ነበሩ።
መሪው ዘፋኝ ቶኒ ኦርላንዶ ቡድኑን ከዘፋኞች ቴልማ ሆፕኪንዝ እና ጆይስ ቪንሰንት-ዊልያምዝ ጋራ በ1970 እ.ኤ.አ. ሠራው።
በተለይ የታወቁት በ1973 እ.ኤ.አ. ስለ ቀረጹት ዘፈን «ታይ አ ዬሎው ሪበን ራውንድ ዘ ኦል ኦክ ትሪ» («በጥንታዊው በሉጥ ዛፍ ዙሪያ ቢጫ ጥብጣብ እሰሪ» ነበረ። የቬትናም ጦርነት ዘመቻ ከዚያ ትንሽ በፊት ተጨርሶ አሁን ሰላም እየሆነ፣ ለመላው ዓለም ተወዳጅ ዜማ ሆነ። ከዚህ ስኬት ተነስቶ ቡድኑም ከሰኔ ወር 1966 ዓም (1974 እ.ኤ.አ.) ጀምሮ የራሱን ቴሌቪዥን ትርዒት ነበረው፣ ይህም እስከ ታህሳስ ወር 1969 ዓም (1976 እ.ኤ.አ.) ይታይ ነበር።
መደብ:የአሜሪካ ዘፋኞች
ጆር አይጦምም አይን አይጠግብም
ጆር አይጦምም አይን አይጠግብም የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
ሃርፐር ቫሊ ፒ. ቲ. ኤ.
'''ሃርፐር ቫሊ ፒ. ቲ. ኤ.' (በእንግሊዝኛ: Harper Valley PTA''፣ «የሃርፐር ሸለቆ ወላጆችና አስተማሮች ማኅበር») በ1970 ዓም (1978 እ.ኤ.አ.) የተፈጠረ አንድ የአሜሪካ ኮሜዲ ፊልም ነው።
የፊልሙ ታሪክ የተመሠረተው በ1960 ዓም (1968 እ.ኤ.አ.) በተመሳሳይ ስም በወጣው ዘፈን ከጂኒ ራይሊ፣ «ሃርፐር ቫሊ ፒ. ቲ. ኤ. (ዘፈን)» ነበረ። ይሄ በአሜሪካ አገር በነዚህ ዓመታት መካከል የተከሠቱት የባህል ለውጦች በደንብ ይዘግባል።
በታሪኩ ውስጥ፣ ስቴላ ጆንሰን (ተወናይት ባርባረ ኢደን) በሃርፐር ቫሊ ኦሃዮ (ልብ ወለድ መንደር) የምትገኝ ባልዋም ያረፈባት መልከ መልካም ብቸኛ እናት ነች። ለኮስሞቲክ ድርጅት የሰውን በር በማንኳኳት ኮስሞቲክ ትሸጣለች፣ ከዚህም ጭምር በሕይወት ለመደሠት አትፈራም። ሴት ልጅዋ ዲ (Dee) 14 ዓመት ስትሆን የሃርፐር ቫሊ ፪ኛ ደረጃ ተማሪ ነች።
አንድ ቀን ዲ ከትምህርት ቤት ተመልሳ የሃርፐር ቫሊ ወላጆች-አስተማሮች ማኅበር ደብዳቤ ለናትዋ ለስቴላ አመጣች። በደብዳቤውም ዘንድ፣ የስቴላ አለባበስ የመንደሩን ግብረ ገብ ስለማትከብር፣ ለማኅበሩ ደስታ መንገድዋን ካልቀየረች በቅጣት ልጅዋ ከትምህርት ቤቱ ትወገዝ ነበር። የማኅበሩም አለቃ በጣም ጉረኛ ትዕቢተኛ የሆነችው ፍሎራ ሲምሰን-ራይሊ ትባላለች።
ከዚህ በኋላ አንድ ሌላ ደብዳቤ ከድንጋይ ጋር በስቴላ መኖርያ ቤት በመስኮት ብርጭቆ በኩል ይደርሳል። ከመንደሩ እንድትወጣ ይላል። ከዚህም በኋላ በተረፈው ፊልም ስቴላ በብልሃቶችዋ ቂምዋን አበቀለች፣ የመንደሩንም ኗሪዎች አሳብ ቀየረችና እንኳን እራስዋ የማኅበር አለቃ፣ በመጨረሻም የመንደሩም ከንቲባ ዕጩ ሆነች። አዲስ ባል ደግሞ አግኝታለች።
እንደገና በ1973 ዓም (1981 እ.ኤ.አ.) ባርባረ ኢደን ጋር ''ሃርፐር ቫሊ ፒ. ቲ. ኤ. (ቴሌቪዥን ትርዒት) ተሠራ።
የውጭ መያያዣ
መደብ:የአሜሪካ ፊልሞች
የአገራት ኮመንዌልዝ
750px|thumb|የኮመንዌልዝ አባላት። ሰማያዊ፦ እስካሁን የንግሥት ኤልሳበጥ ግዛት የሆነ፤ አረንጓዴ፦ ሌላ (የራሱን) ንጉሥ ያለው አባል፤ ቀይ፦ ምንም ንጉሥ የሌለው (ሪፐብሊክ የሆነ) አባል። የአገራት ኮመንዌልዝ (እንግሊዝኛ፦ Commonwealth of Nations) የኢንተርናሽናል አገራት ስምምነት ማኅበር ነው። አሁን 53 አባላት አገራት አሉት።
እነዚህ አገራት በተለይ በታሪክ የዩናይትድ ኪንግደም ግዛቶች ነበሩ። ብዙዎቹ ግን አሁን የራሳቸው መንግሥት አላቸው፤ አንዳንዶቹም እስካሁን የዳግማዊት ንግሥት ኤልሳበጥ ግዛቶች ሆነው ቀርተዋል።
በ1942 ዓም የተመሠረተ የኢንተርናሽናል መንግሥታት ባህልና ምጣኔ ሀብት ስምምነት ወይም ጓደኝነት ነው።
መደብ:ፖለቲካ መደብ:ድርጅቶች መደብ:ዩናይትድ ኪንግደም
እንደ ውሀ ይፈስ እንደ ጋዝ ይነፍስ
እንደ ውሀ ይፈስ እንደ ጋዝ ይነፍስ የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ
ተረት ሰ
<font size="+1"> መደብ:ተረቶች
የኩዌት ሰንደቅ ዓላማ
ይዩ
መደብ:ሰንደቅዓላማ መደብ:ኩዌት
1920ዎቹ
1920ዎቹ ዓመተ ምኅረት ከ1920 ዓም ጀምሮ እስከ 1929 ዓም ድረስ ያሉት ዓመታት ናቸው።
መደብ:አሥርታት
አኖውን (ፊልም)
መደብ:የአሜሪካ ፊልሞች
መስከረም ፲፱
መስከረም ፲፱ በኢትዮጵያ ዘመን አቆጣጠር የዓመቱ ፲፱ኛው ዕለት ነው።  ከዚህ ዕለት በኋላ እስከ ዓመቱ መጨረሻ ድረስ፣ በዘመነሉቃስ  ፫፻፵፯ ዕለታት ሲቀሩ፤ በዘመነ  ዮሐንስ ፣ ማቴዎስ እና ማርቆስ  ደግሞ ፫፻፵፮ ዕለታት ይቀራሉ።
ታሪካዊ ማስታወሻዎች
፲፱፻፴፮ ዓ/ም - የሁለተኛው የዓለም ጦርነት መጀመሪያ ላይ የፋሺስት ኢጣልያ ሠራዊት አገራችንን ኢትዮጵያን ሲወር በድል አድራጊነት አዲስ አበባ የገባው ማርሻል ፒዬትሮ ባዶልዮ፤ ተሸናፊዋን አገሩን በመወከል የሽንፈቱን ስምምነት ፈረመ።
፲፱፻፶፫ ዓ/ም - የተባበሩት መንግሥታት ድርጅት ስብሰባ ከዚያ በፊት ታይቶም ተሰምቶም በማይታወቅ ሁኔታ በ ሶቪዬት ኅብረት መሪ ኒኪታ ክሩስቾቭ ድንፋታ ተረበሸ። በዚህ ስብሰባ ላይ ክሩስቾቭ ጫማቸውን አውልቀው ጠረጴዛቸውን በመቀጥቀጥ ዓለምን አስገርመዋታል።
፳፻፪ ዓ/ም - በሳሞዓ አጥቢያ የተከሰተው፣ በ ‘ሪክተር ሚዛን’ ስምንት ነጥብ ያስመዘገበው የመሬት እንቅጥቅጥ ‘ሱናሚ’ (tsunami) የሚባለውን የባሕር ነውጥ አስከተለ።
=ልደት=
=ዋቢ ምንጮች=
የሚዳቋ ግርግርታ ለውሻ ሰርግ ነው
የሚዳቋ ግርግርታ ለውሻ ሰርግ ነው የአማርኛ ምሳሌ ነው። የሚዳቋ ግርግርታ ለውሻ ሰርግ ነው የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ጉዳይ ተኳሽ
ጉዳይ ተኳሽ በአማርኛ ፈሊጣዊ አነጋገር የሆነ ዘይቤ ነው።
የፍየል ልጁን የሌባ እጁን
የፍየል ልጁን የሌባ እጁን የአማርኛ ምሳሌ ነው። የፍየል ልጁን የሌባ እጁን የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
ጉዳይ ተኳሽ
ምሳሌ
መደብ : ፈሊጣዊ አነጋገር
ምክኑያዊነት
ምክኑያዊነት (rationalism) ዕውቀት የሚገኘው በመሪ ሐሳቦች  እና በምክንያት   ነው  የሚል የሐሳባዊ ዓይነት ፍልስፍና ነው።  በጥሩ  አመክንዮ ሊደረስባቸው የማይችሉ ዕውቀቶችን፣ ለምሳሌ  ሥሜታዊነትን፣ ሃይማኖታዊ ተዓምራትን፣   ከሕዋሳት የሚፈልቁ ግንዛቤዎችን፣ ባጠቃላይ መልኩ  አይቀበልም።
አንድ አውሮፕላን፣ መሬት ላይ እያለ ግዙፍ ቢመስልም፣ አየር ላይ ሲዎጣ ጥንጥ ይመስላል። ነገር ግን ማንም እንደሚገነዘብ የአውሮፕላኑ ግዝፈት ምንጊዜም እኩል ነው።  ይህን የአለመቀያየር ሁኔታ እምናውቀው በሚዋሸን የሥሜት ሕዋሳታችን (ዓይናችን) ሳይሆን  በአዕምሮ ውስጥ ባለን የተፈጥሮ የአስተሳሰብ መርህ  ነው ያላል ምክኑያዊነት።
ከዚህ የፍልስፍና ዓይነት ትይይዩ የሚቆመው ፍልስፍና፣ ዳሳሻዊነት ሲባል፣ ስለ ዓለም እምናውቀው  ዓለምን በሕዋሶቻችን በመመርመር እንጅ  ውስጣዊ  መሪሃሳቦችን በምክንየት በማያያዝ አይደለም ያላል።
መደብ :ምክኑያዊነት
እጸ ፋርስ
300px|thumb|[[እጸ ፋርስ]]
እጸ ፋርስ (Cannabis sativa) ኢትዮጵያ ውስጥ እንዲሁም በመላው ዓለም የሚገኝ ተክል ነው።
በአንዳንድ ምንጭ ኣጠፋሪስ ወይም አስተናግርት ደግሞ «እጸ ፋርስ» ተብሏል፤ ይህ በፍጹም ሌላ ዝርያ (Datura stramonium) ነው። C. sativa ደግሞ ቃጫ ተብሏል፣ ይህም ለሌላ ዝርያ (Agave sisalana) ይገባል።
በብዛት የሚገኝበት መልክዓ ምድር
[[File:Map-of-US-state-cannabis-laws.svg|350px|thumb|የእጸ ፋርስ ሕግጋት በአሜሪካ አገር (2009 ዓም)
{{legend|#006C00|እጸ ፋርስ አሁን ሕጋዊ የሆነባቸው ክፍላገራት}} {{legend|#01A318|እጸ ፋርስ ለሕክምና ሕጋዊ ተደረገ}} {{legend|#A0BB7D|አደንዛሽ ያልሆነ እጸ ፋርስ ለሕክምና ተፈቅዷል}} {{legend|#BDC3C7|እጸ ፋርስ ተከለክሏል}}
D እጸ ፋርስ ቅጣት የሌለ ወንጀል ያደረጉት።
በቅርብ ጊዜ ውስጥ አገራት ሕጋዊ እንዲሆን አድርገዋል፤-
ከነዚህ ጭምር ብዙ ሌሎች አገራት አሁን «ቅጣት የሌለ» ወይም «ለሕክምና የተፈቀደ» ወይም በሀገሩ ውስጥ አንዳንድ ክፍላገራት የፈቀዱት አድርገውታል። በኮሎምቢያ፣ ቺሌ፣ ጃማይካ አሁን ማረሱም ሕጋዊ ሆኗል።
የተክሉ ጥቅም
ተክሉ ከጥንት ጀምሮ ቃጫን ስለሚመስለው ስለ ጭረቱ ታርሷል። ይህ ጭረት ጨርቃጨርቅ ወይም ገመድ በመሥራት ጠቃሚ ሆኗል።
ከዚህም በላይ ስለ አደንዛዥነቱ ስለሱስነቱም ከጥንት ታውቋል። ልማዱ ሱስነት ሊሆን የሚችለው እንደ አረቄ፣ አፍዮን ወይም ትምባሆ ለሰውነቱ የጥገኝነት ሱስ የሚያምጣ ሳይሆን፣ ለአዕምሮ ሱስ ሊሆን የሚችል ብቻ ነው። (እንዲያም ማናቸውም የሰው ልጅ ተግባር ሲደጋገም የአዕምሮ ሱስ ሊሆን ይችላል፣ ለምሳሌ ሰው ብዙ ጊዜ መዋኛ ቢወድ፣ ወይም ኢንተርኔት መጠቀም፣ ቪዴዎ ጌም ማጫወት ቢሆንም ተግባሩ የአዕምሮ ሱስ ሊሆን ይችላል።)
በ480 ዓክልበ. ግድም የጻፈው ሄሮዶቶስ እንደ መሠከረው፣ እስኩቴስ የተባሉት ሰዎች በጢሱ መተንፈስ ይደሰቱ ነበር። እንዲሁም ከጥንት ጢሱ በሕንድና በቻይና ጥቅም አገኝቷል።
በአንዳንድ ጸሐፊ አስተያየት፣ በብሉይ ኪዳን በቅዱስ ዕጣን የተጠቀሰው በዕብራይስጥም «ቅነህ ቦሥም» የተባለው እጽ (ኦሪት ዘጸአት 30:23) በውነት «ካናቢስ» ነበረ። ሌሎች ሊቃውንት ግን ይህን አይቀበሉም፤ በአማርኛም «ጠጅ ሳር» ይላል።
ከ800-950 ዓም በፊት የአረብ ነጋዴዎች ተክሉን «ዳጋ» ተብሎ እስከ ደቡባዊው አፍሪካ ድረስ አስገብተውት ነበር።   በላሊበላ ዋሾች የተገኙት ሁለት የካናቢስ ሙጫ ያለባቸው ሸክላ ፒፓዎች ከ1320 ዓም አካባቢ እንደ ነበሩ በትንተና ተረጋግጧል።
እንግሊዞች መጀመርያ በቨርጂኒያ በ1600 ዓም ግድም ሲሠፍሩ የኗሪዎችም ሆነ የኢንግላንድ ካናቢስ አይነቶች ለጭረቱ መተክል በሕግ ግዴታ ሆነ።
በ20ኛው ክፍለዘመን በብዙ አገራት ክልክል ተደረገ። ይህም በተለይ በጋዜጣዎች ማስፈራራት («ቢጫ ጋዜጠኝነት») ምክንያት ሆነ። አስፈሪ ስም እንዲኖረው በሜክሲካዊ ቅጽል ስሙ ማሪዋና ይሉት ጀመር። በ21ኛው ክፍለ ዘመን የሕክምና ጥቅም እንዳለው ሲታወቅ እንዲሁም ለአንዳንድ እምነቶች የመንፈሳዊ ጥቅም እንዳለው ስለሚቆጠር ብዙ አገራት ከትልቅ ወንጄል ደረጃ አቀነሱት ወይም ሕጋዊ አድርገውታል።
መደብ:የኢትዮጵያ እጽዋት መደብ:አትክልት መደብ:የመድኃኒት እጽዋት
ዓይንባይን ዝምድና
ዓይንባይን ዝምድና በሒሳብ ጥናት ሲተረጎም፣ የአንድን ድርድር አባላት በቀዳሚዎቹ አባላቱ የሚተረጉም ዝምድና ማለት ነው። እንደሌላዎች አስረካቢዎች ቁጥሮችን ከግዛቱ ወደ ሌላግዛቱ ማስረከብ ሳይሆን፣ የራሱን ውጤቶች ለሚቀጥሉት አባላት ትርጓሜ ጥቅም በማዋል እራሱን በራሱ የሚተረጉም ነው። በውኑ አለም፣ ለዚህ ጽንሰ ሐሳብ ተቀራራቢው ምሳሌ አንድ ሰው የራሱን አይን በሌላ ሰው አይን ውስጥ እንደማየት፣ ወይንም በአንድ መስታውት ውስጥ የሌላውን መስታወት  አእላፍ ጊዜ እንደማየት ነው። በሒሳብ ቋንቋ ሲጻፍ፡
አንድ አንድ በጣም ቀላል የሚመስሉ የዓይንባይን ዝምድናዎች ለከባድና ውስብስብ የሂሳብ ጥናት ሲዳርጉ ይታያሉ፣ ለሆነም በከፍተኛ የትምህርት ተቋማት ይጠናሉ። አንድ የዓይንባይን ዝምድና በሒሳብ ተፈታ፣ ወይም ተመለሰ ሲባል፣ የድርድሩ አባላቶች ከዓይንባይን ዝምድና ውጭ በሆነ ቀመር ከ-n አንጻር ተቀመሩ ማለት ነው። ይህ ግን ሁልጊዜ የሚቻል አይደለም።
ምሳሌ
የሚከተለው ድርድር ቢሰጥ እያንዳንዱ የድርድር አባል የቀዳሚዎቹ ሁለት አባሎች ድምር ውጤት ነው። በዓይንባይን ዝምድና ቀመር ሲጻፍ፦
የዓይንባይኑ ዝምድና በሂሳብ ሲፈታ እያንዳንዱን አባል፣ ከበፊቶቹ ሁለት አባላት አንጻር ሳይሆን እራሱን ችሎ ከ_n አንጻር እንዲህ ይገኛል፦
ይሄ እንግዲህ ወርቃማው ውድር የሚባለው ነው ፣
ማጣቀሻ
መደብ: ሥነ ጥምረት መደብ: ካልኩለስ መደብ: አልጀብራ
ፈረሰኛ ሲሸሽ እግረኛን ምን አመጣው
ፈረሰኛ ሲሸሽ እግረኛን ምን አመጣው የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ :ተረትና ምሳሌ
ሄልሲንኪ
ሄልሲንኪ የፊንላንድ ዋና ከተማ ነው። thumb|300px|right|የሄልሲንኪ ማዘጋጃ
የሚኖርበት የህዝብ ቁጥር የአካባቢውን ኗሪ ሲጨምር 1,162,900 ሆኖ ሲገመት የራሱ የከተማው ኗሪ ቁጥር ደግሞ 582,600 ሆኖ ይገመታል። ከተማው 60.13333°N, 25°W ላይ ተቀምጦ ይገኛል።
ተመልከት
መደብ:ዋና ከተሞች መደብ:የአውሮፓ ከተሞች መደብ:ፊንላንድ
መስከረም ፩
መስከረም ፩ በኢትዮጵያ ዘመን አቆጣጠር የዓመቱ የመጀመሪያው ዕለት ነው። በመሆኑም ቀኑ የኢትዮጵያ አዲስ ዓመት በዓል ወይም ዕንቁጣጣሽ በመባል ይታወቃል።
ዕለተ ሞት
መደብ:ዕለታት
የቱርክ ወታደሮች
የቱርክ ወታደሮች (Türk Silahlı Kuvvetleri), የቱርክ ሪፐብሊክ  ወታደራዊ ኃይሎች ናቸው.
20 February
ከ1892 ዓ.ም. አስቀድሞ ወይም ከ2091 ዓ.ም. በኋላ ለሆኑት ዓመታት ግን በሌላ ቀን ላይ መሆኑን ይገንዘቡ። ለእነዚያ ዓመቶች ይህ የቀን መለወጫ መሣርያ ይረዳል።
የቱርክ ወታደሮች
የውጭ አገናኞች
መደብ:ቱርክ
20 February
መደብ:የፈረንጅ ቀኖች
ትኩሳት
ትኩሳት ማለት የገላ ሙቀት ከተለምዶ ገደብ 36.5–37.5 °C (97.7–99.5 °F) በላይ መጨመር ሲሆን ከዋና የህመም ምልክቶች አንዱ ነው።
*
እንደ ውሌ ደጃዝማች ባሌ
እንደ ውሌ ደጃዝማች ባሌ የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ
የሩዋንዳ የዘር ማጥፋት ወንጀል
thumb|የተለያዩ ተጠቂዎች የራስ ቅሎች የሩዋንዳ የዘር ማጥፋት ወንጀል (Rwandan Genocideተብሎም የሚታወቅ) የቱርሲ ጎሳዎች ጅምላ ጭፍጨፋ ታዋ እና በመካከለኛው ሩቱ መካከል የተፈጠረው ሁቱ በሩሲያ ውስጥ በእርስ በእርስ በእርስ በእርስ ጦርነት ወቅት ነበር ፡፡ ሩዋንዳ
እ.ኤ.አ. በ 1990 ቱዋንሲ ስደተኞች ያቀፈው የሩዋንዳ አርበኞች ግንባር (አርፒኤፍ) አመጸኛ ቡድን ፣ ኡጋንዳውን ከመሠረቷ ኡጋንዳ በመውረር የሩዋንዳ የእርስ በርስ ጦርነት ጀመረ ፡፡ በሁለቱም ወገኖች በጦርነቱ ውስጥ ወሳኝ ጥቅም ማግኘት አልቻሉም ፣ እናም በጁvenንል ሃራሪማና የሚመራው የሩዋንዳ መንግስት እ.ኤ.አ. ነሐሴ 4 ቀን 1993 በአርሱ ስምምነት ስምምነት ከ RPF ጋር ተፈራርሟል ፡፡ ቢያንስ በአንድ ዓመት ውስጥ ከቱሲስ ጋር በተያያዘ ፡፡ ሆኖም እ.ኤ.አ. በኤፕሪል 6 ቀን 1994 የሩዋንዳ ፕሬዝዳንት ጁvል ሃብሪምማና በፈጸሙት ግድያ የሥልጣን ክፍፍልን በመፍጠር የሰላም ስምምነቱን አጠናቋል ፡፡ የዘር ማጥፋት ግድያዎች የተጀመረው በማግስቱ ወታደሮች ፣ ፖሊሶች እና ሚሊሻዎች መጠነኛ ቱትሲ እና ሁቱ ወታደራዊ እና የፖለቲካ መሪዎችን በገደሉበት ነው ፡፡
እ.ኤ.አ. ኤፕሪል 6 ቀን 1994 የሩዋንዳ ፕሬዝዳንት ጁቪን ሃብሪማና እና የቱሩንዲ ፕሬዝዳንት ሲሪፕን ናታርያሚራ ሁቱ ፕሬዝዳንት ቡሩንዲ ፡፡ በመርከቡ ላይ ያለውን ሰው ሁሉ በመግደል። ለጥቃቱ ሃላፊነት ተወያይቷል እናም ሁለቱም የ RPF አክራሪዎች እና ሁቱ አክራሪዎች ተወቃሽ ናቸው ፡፡ እ.ኤ.አ. በ 2006 የፈረንሣዩ ዳኛ ዣን-ሉዊስ ብሉጉይሬ ለስምንት ዓመት ምርመራ ሲያካሂዱ ግድያውን ትእዛዝ እንደሰጡ ነው ፡፡ እ.ኤ.አ. በ 2010 የሩዋንዳ መንግሥት ምርመራው ሁቱ አክራሪዎችን ለፈጸመው ግድያ ተጠያቂ አድርጓል ፡፡
የግድያው መጠኑ እና የጭካኔ ድርጊቱ በዓለም ዙሪያ ሁከት ፈጥሯል ፣ ነገር ግን ግድያን በኃይል ለማስቆም አንድ ሀገር አልፈፀመም ፡፡ አብዛኛዎቹ ተጎጂዎች በራሳቸው መንደሮች ወይም መንደሮች የተገደሉ ሲሆን ብዙዎች በጎረቤቶቻቸው እና በመንደራቸው ፡፡ ሁቱ የወንበዴዎች በአብያተ-ክርስቲያናት እና በት / ቤት ህንፃዎች ውስጥ ተሰውረው የነበሩትን ተጎጂዎች ፈልገዋል ፡፡ ታጣቂዎች ተጎጂዎችን በከባድና በጥይት ይገድሉ ነበር ፡፡ ከ 800,000 እስከ 1,200,000 ሩዋንዳውያን እንደሞቱ ይገመታል ፣ በአገሪቱ ውስጥ ከሚገኘው የቱሲሲ ህዝብ 70% ገደማ ነው።
እንደ ወታደሮች ፣ ፖሊሶች ፣ ቀሳውስት እና የበጎ ፈቃደኞች ያሉ የባለስልጣናት ሰዎች በሂቱስ መካከል ያለውን የኃይል ክፍተት መሙላት የሚችሉ ፖለቲከኞችን እና ገለልተኛ ወታደሮችን ጨምሮ ቁልፍ የሆኑ የቶትሲ ወታደራዊ እና የፖለቲካ ሰዎችን በፍጥነት አስወገዱ ፡፡ የሰነዶቹ ፍተሻዎችን በማጣራት ቱሲስን ያውቁ የነበሩትን ቱትሲዎች ለመግደል የድንበር ፍተሻዎች ወዲያውኑ ተዘጋጁ ፡፡ የዘር እልቂት አዘጋጆች የቱቱስ ጎረቤቶቻቸውን ንብረት ለመደፈር ፣ መደብደብ ፣ ለመግደል እና ለማጥፋት እንዲሁም አንዳንድ ጊዜ የጦር መሣሪያ እንዲይዙ በማስገደድ ሂውተስ ጥሪ አቀረቡ ፡፡ የሰላም ስምምነቱ መጣሱ የሪቪ.ሲ.ሲ ጥቃቶች እንዲጀመሩ ምክንያት ሆኗል እና ብዙም ሳይቆይ በሐምሌ ወር አጋማሽ ላይ በሰሜን የሀገሪቱ ዋና ከተማ ኪigali ተይዞ የተካሄደው እልቂቱ እንዲቆም ተደረገ ፡፡ የተባበሩት መንግስታት ፣ አሜሪካ ፣ ዩናይትድ_ኪንግደም እና ቤልጂየም የተባበሩት መንግስታት የእርዳታ ተልእኮን በመደገፋቸው ስልጣናቸውን ለማሳደግ ባለመቻላቸው እና እንቅስቃሴ ባለመቻላቸው ተችተዋል ፡፡ ሩዋንዳ ውስጥ እ.ኤ.አ. ከኤፕሪል 6 በኋላ ፈረንሳይ የሩዋንዳ መንግሥት ትደግፋለች ተብሎ ተከሰሰ ፡፡ እ.ኤ.አ. ኤፕሪል 7 እ.ኤ.አ. የተባበሩት መንግስታት የሩዋንዳ የዘር ማጥፋት ወንጀል መታሰቢያ ዓለም አቀፍ ቀን መሆኑ ታወቀ ፡፡ በሩዋንዳ ኤፕሪል 7 የዘር ማጥፋት መታሰቢያ ቀን ሲሆን ሐምሌ 4 ደግሞ እንደ መዳን ቀን ይከበራል ፡፡
የዘር ማጥፋት ዘመቻው በሩዋንዳ እና በአጎራባች አገራት ውስጥ ትልቅ ለውጥ አምጥቷል ፡፡ በጅምላ አስገድዶ መድፈር ምክንያት በ [ኤድስ] የተያዙ ሰዎች ቁጥር ብዙ ጊዜ ጨምሯል ፡፡ የመሠረተ ልማት ውድመት እና ከፍተኛ ቁጥር ያላቸው ሰለባዎች በኢኮኖሚው ላይ ከባድ መዘዝ አስከትለዋል ፡፡ በፕሬዚዳንቱ ፖል ካጋሜ የሚመራው የኤፍ.ኦ.ፒ. ድል ብዙው የኤውሱስ ጎብኝዎች ወደ ጎረቤት ሀገሮች እንዲሸሹ አድርጓቸዋል ፡፡ ብዙዎቹ ዛይር (አሁን (ኮንጎ ዲሞክራቲክ ሪ Republicብሊክ]) ከሩዋንዳ ጋር ባለው ድንበር አቅራቢያ በክልሉ ምስራቃዊ ክፍል ሰፈሩ ፣ እናም በስደተኞች መጠለያ ካምፖች ውስጥ ተመላሾች እንደ መነሻ ሆነው ያገለግሉ ነበር ፡፡ እንደገና ኃይል. RVC የመጀመሪያ እና ሁለተኛ ኮንጎ በጦርነቱ ወቅት በዛየር ተዋጉ ፡፡ በክልሉ የሚገኙት አብዛኞቹ ቱትሲስ እና ሂቱስ እንደ ስደተኞች ሆነው ይኖራሉ ፡ ዛሬ ሩዋንዳ የዘር እልቂት ለማዘን ሁለት የህዝብ በዓላት አሏት እናም የዘር ማጥፋት ውድቅ ማድረጉ ወይም ታሪካዊ ክለሳ ወንጀል ነው ፡፡
ሲርና ሳይግላክ
ሲርና ሳይግላኽ በአይርላንድ አፈ ታሪክ ከ790 እስከ 769 ዓክልበ. ግድም ድረስ የአየርላንድ ከፍተኛ ነጉሥ ነበር።
አብዛኛው የአይርላንድ ታሪኮች እንዳሉት የሲርና ዘመን ለ21 ዓመታት ቆየ። የላውድ አቆጣጠሮች (1014 ዓም ተቀነባብሮ) እና የድሮ አቆጣጠር በመከተል፣ ይህ ከ790 እስከ 769 ዓክልበ. ድረስ ይሆናል። (በኋላ የታዩት ታሪኮች ግን ከዚያ በፊት ያደርጉታል፤ የአራት ሊቃውንት ዜና መዋዕል ደግሞ የ150 ዓመት ዘመን 1189-1039 ዓክልበ. ሰጥቶታል።)
መደብ:የአየርላንድ አፈታሪካዊ ነገሥታት
ጨሊያ
በቤንሻንጉል-ጉምዝ ክልል  የሚገኝ ወረዳ  ነው።
ህዝብ ቆጠራ
{{PAGENAME}} በኦሮሚያ ክልል  የሚገኝ ወረዳ  ነው።
ማጣቀሻ
መደብ:ኦሮሚያ ክልል መደብ:የኢትዮጵያ ወረዳዎች መደብ:
1990ዎቹ
1990ዎቹ ዓመተ ምኅረት ከ1990 ዓም ጀምሮ እስከ 1999 ዓም ድረስ ያሉት ዓመታት ናቸው።
መደብ:አሥርታት
ኦሜድላ
300px|thumb|ኦሜድላ
ኦሜድላ (Acacia melanoxylon) ኢትዮጵያ ውስጥ የሚገኝ ተክል ነው።
የተክሉ ጥቅም
መደብ:የኢትዮጵያ እጽዋት መደብ:አትክልት
ጆሮ ለባለቤቱ ባዳ ነው
ጆሮ ለባለቤቱ ባዳ ነው የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
መሪ ሐሳብ
መሪ ሐሳብ ወይንም መርህ መሰረታዊ ዕውነት ወይንም ረቂቅ ማለት ሲሆን ለአንድ  የእምነት፣ የአመክንዮ፣ ወይም ጸባይ ሥርዓት እንደ መነሻ የሚጠቅም ማለት ነው።
መደብ:ሥነ ኑባሬ
አልብረሕት ዲውረር
thumb|right|አልብረሕት ዲውረር
አልብረሕት ዲውረር (ጀርመንኛ፦ Albrecht Dürer፣ መይ 21, 1471 - ኤፕሪል 6, 1528 እ.ኤ.አ.)፣ የጀርመን ዜግነት ያለው ሰዓሊ፣ ቀራጺ፣ የሂሳብ ሰው ነበር።
መደብ:ሠዓሊ መደብ:የጀርመን ሰዎች መደብ:ሒሳብ ተመራማሪዎች
2 ባርዱስ
2 ባርዱስ (ትንሹ ባርዱስ) በ1490 ዓ.ም. አኒዩስ ዴ ቪቴርቦ የተባለው ጣልያናዊ መነኮሴ ባሳተመው ዜና ማዋዕል ዘንድ፣ የኬልቶች (በጋሊያ፣ አሁንም ፈረንሳይ አገር) ሰባተኛ ንጉሥ ነበረ። የሎንጎ ልጅና ተከታይ ሲሆን ለ37 ዓመት (ምናልባት 2053-2016 ዓክልበ. ግድም) እንደ ነገሠ በሌላ አፈታሪካዊ ምንጭ ተብሏል።
በትንሹ ባርዱስ ዘመን የኦጊጌስ ጐርፍ በግሪክ አገር ስለ ደረሰ፣ አዲስ ከተማ የኦጊጌስን ስም ለማስታወስ «ቦርግ-ኦጊጌስ» እንደ ተሠራ የሚሉ መጻሕፍት አሉ፣ ይህም የአሁን ቡርዥ፣ ፈረንሳይ ማለት ነው። ከዚህ ሌላ ልማድ ቦርዥ በዚህ ዘመን ተሠርቶ ቢሆንም ስያሜ ከባርዱስ ስም ግንኙነት እንዳለው ይላል።
በብዙ ምንጮች ዘንድ ከባርዱስ ቀጥሎ ልጁ ሉኩስ ተከተለው። አንዳንድ መጽሐፍ ግን የባርዱስ አንድያ ልጅ ኬልቴስ ሕጻን ስለ ሆነ አካለ መጠን እስከሆነበት ወቅት ድረስ ሉኩስ በእንደራሴነት ገዛ ይለናል።
በዚህ ዘመን ፈርዖን ኦሲሪስ አፒስ የልጁን ኔፕቱን ልጅ አልቢዮን በታላቅ ብሪታንያ ደሴት ላይ፣ የኔፕቱንም ሌላ ልጅ ቤርጊዮን በአየርላንድና በኦርክኒ ደሴቶች ላይ ሾማቸው፤ ይህን ሁሉ ከባርዱስ ግዛት ያዙ።
መደብ:የፈረንሣይ አፈታሪካዊ ነገሥታት
የሚጠጉበት ገደል የሚንጠለጠሉበት ቅጠል
የሚጠጉበት ገደል የሚንጠለጠሉበት ቅጠል የአማርኛ ምሳሌ ነው። የሚጠጉበት ገደል የሚንጠለጠሉበት ቅጠል የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
ያሰቡት አይገድም
ያሰቡት አይገድም በአማርኛ ፈሊጣዊ አነጋገር የሆነ ዘይቤ ነው።
ምሳሌ
መደብ : ፈሊጣዊ አነጋገር
የአፍሪካ ኅብረት
500px|thumb|የAU አባላት በአሁኑ ሰአት የአፍሪካ ኅብረት (AU) የአፍሪካ አገራት ስምምነት ድርጅት ሲሆን 55 አባላት አገራት አሉት። ይህም በአሁኑ ሰአት የመላው አፍሪካ አገራት በሙሉ ናቸው። የቀድሞውን የአፍሪቃ አንድነት ድርጅትን በመተካት በ1994 ዓም የተመሠረተ የኢንተርናሽናል መንግሥታት ጸጥታና ምጣኔ ሀብት ስምምነት ውል ወይም ጓደኝነት ነው።
መደብ :የአፍሪካ ኅብረት መደብ:ፖለቲካ መደብ:ድርጅቶች መደብ:አፍሪቃ
የፍየል ጅራት ቂጥ አይከድን ከብርድ አያድን
የፍየል ጅራት ቂጥ አይከድን ከብርድ አያድን የአማርኛ ምሳሌ ነው። የፍየል ጅራት ቂጥ አይከድን ከብርድ አያድን የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
ሴሌና
ሴሌና ኩንታኒላ-ፔሬዝ (ሚያዚያ16፣ 1971 - መጋቢት 31፣ 1995 እ.ኤ.አ) ሜክሲኮአዊ ዘፋኝ፣ ዳንኪረኛ፣ፋሺን አዋቂ፣ ተዋናይ፣ ሙዚቃ አቀናባሪና ዜማ ደራሽ ነበረች። በዘመኗ የቲሃኖ ሙዚቃ ንግስት በመባል እስከመታወቅ የደረሰች ነበረች።.
መደብ:የሜክሲኮ ዘፋኞች
ፈረሰኛ የወሰደውን እግረኛ አይመልሰውም
ፈረሰኛ የወሰደውን እግረኛ አይመልሰውም የአማርኛ ምሳሌ ነው።
እንደ ዝንጀሮ በአፋፍ እንደ ጦጣ በዛፍ
እንደ ዝንጀሮ በአፋፍ እንደ ጦጣ በዛፍ የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ
1910ሮቹ
መደብ:አሥርታት
ዘ ደይ አፍተር ቱሞሮ (ፊልም)
መደብ:የአሜሪካ ፊልሞች
ሊምቡርግኛ
ሊምቡርግኛ (Limburgs) በደቡብ ነዘርላንድና በምሥራቅ በልጅግ የሚናገር የነዘርላንድኛ ቀበሌኛ ነው።
መደብ:ጀርመናዊ ቋንቋዎች መደብ:ሆላንድ መደብ:ቤልጅግ
ሲርላም
ሲርላም በአይርላንድ አፈ ታሪክ ከ612 እስከ 605 ዓክልበ. ግድም ድረስ የአየርላንድ ከፍተኛ ነጉሥ ነበር።
አብዛኛው የአይርላንድ ታሪኮች እንዳሉት የሲርላም ዘመን ለ16 ዓመታት ቆየ። የላውድ አቆጣጠሮች (1014 ዓም ተቀነባብሮ) 7 ዓመት ብቻ ይላል፤ ይህን የድሮ አቆጣጠር በመከተል፣ ከ612 እስከ 605 ዓክልበ. ድረስ ይሆናል። (በኋላ የታዩት ታሪኮች ግን ከዚያ በፊት ያደርጉታል።)
ጆሮ ለባለቤቱ ተቃዋሚ ሆነ
ጆሮ ለባለቤቱ ተቃዋሚ ሆነ የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
ሴይንት ህሊና፣ አሰንሽንና ትሪስተን ደ ኩና
thumb|250px|የሴይንት ህሊና፣ አሰንሽንና ትሪስተን ደ ኩና ሥፍራዎች
ኦሮሞ ድንች
ኦሮሞ ድንች ኢትዮጵያ ውስጥ የሚገኝ ተክል ነው።
ሴይንት ህሊና፣ አሰንሽንና ትሪስተን ደ ኩና
ሴይንት ህሊና፣ አሰንሽንና ትሪስተን ደ ኩና (እንግሊዝኛ፦ Saint Helena, Ascension and Tristan da Cunha) በአትላንቲክ ውቅያኖስ የሚገኝ የእንግሊዝ ቅኝ (ጥገኛ) አገር ነው። ሴይንት ህሊና ደሴት፣ አሰንሽን ደሴት እና ትሪስተን ደ ኩና ያጠቅልላል።
ኦሮሞ ድንች
የተክሉ ጥቅም
መደብ:የኢትዮጵያ እጽዋት መደብ:አትክልት
ሴይንት ህሊና፣ አሰንሽንና ትሪስተን ደ ኩና
ከ 2001 ዓ.ም. በፊት፣ አሰንሸን ደሴት እና ትሪስተን ደ ኩና በሴይንት ህሊና ጥገኝነት ሥር ኖረው ነበር፤ በዚያ ቀን ግን ሦስቱ ግዛቶች በሕግ እኩል ተደርገው የጠቅላላ ግዛቱ ይፋዊ ስም ከ«ሴይንት ህሊናና ጥገኞቿ» ወደ «ሴይንት ህሊና፣ አሰንሽንና ትሪስተን ደ ኩና» ተቀየረ።
መደብ:መልክዐ ምድር መደብ:ዩናይትድ ኪንግደም
ፈረሱም ይኸው ሜዳውም ይኸው
ፈረሱም ይኸው ሜዳውም ይኸው የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ :ተረትና ምሳሌ
ጓደር ወደብ
300px|thumb
ጓደር ወደብ በጓደር፣ ፓኪስታን ያለው ወደብ ነው። የፓኪስታን ከተማ ቢሆንም፣ እስከ 1951 ዓም ድረስ የኦማን መንግሥት ልዩ አስተዳደር ነበር። በ1951 ዓም ግን ፓኪስታን ከተማውን ከኦማን ገዛ።
መደብ:ፓኪስታን መደብ:ቻይና
ኮልካታ
ኮልካታ (Kolkata) የሕንድ ከተማ ነው።
መደብ:የሕንድ ከተሞች
ኬንድሪክ ላማር
ኬንድሪክ ላማር ዳክወርዝ (Kendrick Lamar Duckworth; በጁን ፲፯፣ ፲፱፻፹፯ እ.ኤ.አ. ተወለደ) አሜሪካዊ የሂፕ ሆፕ አርቲስት ነው። የትውልድ ቦታው ኮምፕተን፣ ካሊፎርኒያ ይባላል። ኬንድሪክ ወደ ሂፕ ሆፕ አለም ውስጥ የገባው በቅጽል ስሙ ኬ.ዶት ሲሆን ፣ በመጀመሪያው የሙዚቃ ስብስብ (Y.H.N.I.C. (Youngest Head Nigga In Charge)) በ፲፮ (አስራ ስድስት) አመቱ  በመልቀቅ የሰዎችንና የሙዚቃ አለምን ሳበ።
የኬንድሪክ ላማር መጀመሪያ የሙዚቃ አልበም Section.80 በ፳፻፲(2010)፣ ወደ አለም ያስተዋወቀው ሲሆን፣ ከአልበምሙ ውስጥ "HiiiPoWeR" የተባለው ነጠላ ዜማ የአመቱ ምርጥ የሂፕሆፕ ዜማ ተብሎለታል።
መደብ:የአሜሪካ ዘፋኞች
የጆሮ ጠቢ ቃል እንደ ጣፋጭ መብል ነው
«የጆሮ ጠቢ ቃል እንደ ጣፋጭ መብል ነው» የመጽሐፍ ቅዱስ (የንጉሥ ሠሎሞን) ምሳሌ ነው። (መጽሐፈ ምሳሌ 26:22)
መደብ:የመጽሐፍ ቅዱስ ምሳሌዎች
የሚጣፍጥ ምግብ ምንድን ነው ቢሉት ሲርብ የበሉት
የሚጣፍጥ ምግብ ምንድን ነው ቢሉት ሲርብ የበሉት የአማርኛ ምሳሌ ነው። የሚጣፍጥ ምግብ ምንድን ነው ቢሉት ሲርብ የበሉት የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
እንደ ዳኛ በውል እንደ ምሰሶ በመሃል
እንደ ዳኛ በውል እንደ ምሰሶ በመሃል የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ
የአፍ ዘመድ በገበያም አይገድ
የአፍ ዘመድ በገበያም አይገድ በአማርኛ ፈሊጣዊ አነጋገር የሆነ ዘይቤ ነው።
ምሳሌ
መደብ : ፈሊጣዊ አነጋገር
የፍየል ጅራት ብልት አይከድን ከብርድ አያድን
የፍየል ጅራት ብልት አይከድን ከብርድ አያድን የአማርኛ ምሳሌ ነው። የፍየል ጅራት ብልት አይከድን ከብርድ አያድን የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
1900ዎቹ
1900ዎቹ ዓመተ ምኅረት ከ1900 ዓም ጀምሮ እስከ 1909 ዓም ድረስ ያሉት ዓመታት ናቸው።
መደብ:አሥርታት
56 እ.ኤ.አ.
50er
ፋሺዝም
ፋሺዝም የፖለቲካዊ ርዕዮት ዓለም ሆኖ  ሥልጣናዊነትን እና  ጽንፈኛ ብሔርተኝነትን  አዋህዶ የያዘ  ነው። ከፋሽዝም መገለጫዎች ውስጥ፣ ፈላጭ ቆራጭነት፣ ተቃራኒ ሐሳቦችንም ሆነ ማሕበረሰቦች በፍጹም ማፈን፣ ኢኮኖሚውንና ማህበረሰቡን ደግሞ ዝንፍ በማይል ሥነ-ሥርዓት ማስተዳደር ይጠቀሳሉ። የፋሽዝም ኣባት እና ደራሲ  የጣሊያኑ መሪ ቤኔቶ ሞሶሊኒ ነው።
መደብ :ፋሺዝም መደብ :ርዕዮተ ዓለም
ጎንጫ ሲሶ እንስ
በአማራ ክልል  የሚገኝ ወረዳ  ነው።
ማጣቀሻ
መደብ:አማራ ክልል መደብ:የኢትዮጵያ ወረዳዎች መደብ:
ካሽሚርኛ
ካሽሚርኛ (ካሽሚሪ) የህንዳዊ-አውሮፓዊ ቋንቋዎች ቤተሰብ ቋንቋ ሲሆን በተለይ የሚናገርበት በካሽሚር አካባቢ በ 7.1 ሚልዮን ሰዎች ነው። ካሽሚርም ዛሬ በሕንድ በፓኪስታንና በቻይና የተከፋፈለ አውራጃ ነው።
ይህ ቋንቋ ዛሬ በአብዛኛው የተጻፈ ቋንቋ ሳይሆን የሕዝብ መነጋገርያ ብቻ ነው። ሆኖም ድሮ ከ9ኛው ክፍለ ዘመን ጀምሮ በሻራዳ ጽሕፈት፣ አሁንም በአረብ አልፋቤት ወይም በዴቫናጋሪ ጽሕፈት የተጻፈ አንዳንድ ሥነ ጽሑፍ ይኖራል። በታሪክ ከሁሉ አስቀድሞ የተገኘው የካሽሚርኛ ሰነድ የላለሽቫሪ (እሷም ሴት ገጣሚ የሆነች) ግጥሞች ከ14ኛው ምዕተ ዓመት ናቸው።
በቅርብ ጊዜ በፖለቲካ ሳቢያ የማይምነት ጉዳይ በብዛት ቸል ይባል ነበር። መደበኛ ወይም ይፋዊ ቋንቋ የትም ቦታ እንኳን አልነበረም። ባለፉት አስርተ ዓመታቶች በአንዳንድ ከፍተኛ መካነ ጥናት ቋንቋው ቢማርም፣ በልጆች ትምህርት ቤት አይሰማም ነበር። ይህ ሁኔታ ግን በ2001 ዓ.ም. ተሻሸለ፤ አሁን በሕንድ ጃሙና ካሽሚር ግዛት አንደኛ ደረጃ ታማሪ በሙሉ ካሽሚርኛን መማር ያስፈልጋል።
በኢንተርኔት ላይ አንድ ጋዜጣ በካሽሚርኛ አለ። ጥቂት የካሽሚርኛ መጽሔቶች በመታተም ላይ ይገኛሉ።
1656
መደብ:አመታት
የሚጣፍጥ ምግብ ምንድን ነው ቢሉት ሲርብ የበሉት ነው
የሚጣፍጥ ምግብ ምንድን ነው ቢሉት ሲርብ የበሉት ነው የአማርኛ ምሳሌ ነው። የሚጣፍጥ ምግብ ምንድን ነው ቢሉት ሲርብ የበሉት ነው የአማርኛ ምሳሌ ነው።
የአረብ ማኅበር
750px|thumb|የአረብ ማኅበር አባላት (ሶርያ በ2003 ዓም ተቋርጦ)። የአረብ ማኅበር (Arab League) የኢንተርናሽናል አገራት ስምምነት ማኅበር ነው። አሁን 22 አባላት አገራት አሉት።
እነዚህ አገራት በተለይ በታሪክ አረብኛ የሚነገርባቸው የአረብም ብሔሮች ናቸው። ከ22ቱ አገሮች ግን አንዱ ሶርያ በ2003 ዓም አባልነቱ በውሳኔ ተቋረጠ።
በ1937 ዓም የተመሠረተ የኢንተርናሽናል መንግሥታት ባህልና ምጣኔ ሀብት ስምምነት ወይም ጓደኝነት ነው።
መደብ:ፖለቲካ መደብ:ድርጅቶች
ዳሳሻዊነት
ዳሳሻዊነት ዕውቀት የሚመጣው ባብዛኛው ወይንም ሙሉ በሙሉ  ከሥሜት ሕዋሳት   ግንዛቤ ነው    የሚል የፍልስፍና አይነት ነው።  በሌላ  አነጋገር ዕውቀት ከአመክንዮ ሳይሆን ከልምድ የሚነሳ ነው ይሚል አስተሳሰብ ነው።
በዚህ ፍልስፍና፣ ሰዎች ሲዎለዱ ባዶ ቅል ናቸው። ማለት በ አ ዕምሯቸው ምንም አይነት ዕውቀት የለም። ሆኖም ግን  በዓለም ውስጥ በሚኖሩ ጊዜ፣ ከስሜት ህዋሳታቸው በሚያገኙት መረጃ ፣ ዕውቀት ይገነባሉ። ለምሳሌ  አንድ ሕጻን ልጅ፣  ለመጀመሪያ ጊዜ እሳት ቢመለከት፣ እንደሚያቃጥለው አያውቅም።  እጁን ወድ እሳቱ ቢሰድ፣ እንደሚያቃጥል ያውቃል።  ከዚህ ልምድ ተነስቶ እሳት ውሃን ያፈላል እሚል ድምዳሜ ላይ አይደርስም። ይልቁኑ አሁን፣ እሳት ውሃን ወደ እንፋሎት ሲቀይር በተደጋጋሚ ሲመለከት አዲስ ዕውቀት ይሰራል። ይህም እሳት ውሃን ወደ እንፋሎት እንደሚቀይር።  በዚህ መልክ፣ ማናቸውም ዕውቀት የልማድ ውጤት  እየሆነ ይሄዳል ይላል ዳሳሻዊነት።
መደብ :ሥነ ዕውቀት
21 February
21 February በጎርጎርያን ካሌንዳር የቀን ስም በእንግሊዝኛ ሲሆን ይህ ቀን በኢትዮጵያ አቆጣጠር (ከ1892 ዓ.ም. ጀምሮ እስከ 2091 ዓ.ም. ድረስ) በዘመነ ማቴዎስ፣ በዘመነ ማርቆስና በዘመነ ሉቃስ የካቲት 14 ቀን ማለት ነው። በዘመነ ዮሐንስ ግን (ዘመነ ሉቃስ የሥግር ዓመት በመሆኑ)  ቀን ላይ ነው።
ከ1892 ዓ.ም. አስቀድሞ ወይም ከ2091 ዓ.ም. በኋላ ለሆኑት ዓመታት ግን በሌላ ቀን ላይ መሆኑን ይገንዘቡ። ለእነዚያ ዓመቶች ይህ የቀን መለወጫ መሣርያ ይረዳል።
መደብ:የፈረንጅ ቀኖች
መርስዔ ኀዘን ወልደ ቂርቆስ
right|thumb|200px|ብላታ መርስዔ ኀዘን ወልደ ቂርቆስ ብላታ መርስዔ ኀዘን ወልደ ቂርቆስ በሸዋ ጠቅላይ ግዛት ጅሩ ቆላ ውስጥ እምባጮ መግደላዊት በሚባል ሥፍራ መጋቢት ፲፯ ቀን በ፲፰፻፺፩ ዓ/ም ተወለዱ።
በቤተ ክርስቲያን የመጀመሪያ ትምህርታቸውን እስከ ዳዊት ድረስ ካጠናቀቁ በኋላ የዜማ ትምህርት ተከታትለው ጾመ ድጓ እና ድጓን ዘልቀዋል። ቀጥሎም የቅኔ ትምህርታችውን አጠናቀው በ ፲፱፻፭ ዓ/ም በአሥራ አራት ዓመት ዕድሜያቸው በወንበር ፀሐፊነት የመጀመሪያ ሥራቸውን ጀመሩ።
የመጻሕፍተ ሐዲሳትን ትርጓሜ፤ የዮሐንስ አፈወርቅን ትርጓሜ፤ እንዲሁም የመቅድመ ወንጌልን ትርጓሜ ትምህርት ያጠናቀቁት እኝህ ታላቅ ሰው ብርሃንና ሰላም (ጋዜጣ) የተሰኘው ጋዜጣ ሲመሠረት የጋዜጣው ዋና አዘጋጅ በመሆን፣ ቀጥለውም በተፈሪ መኮንን ትምህርት ቤት የግዕዝና የአማርኛ አስተማሪ በመሆን አገልግለዋል። ከፋሺስት ወረራ በኋላ ከ፲፱፻፴፫ ዓ/ም እስከ ፲፱፻፷፫ ዓ/ም ድረስ በተለያዩ የመንግሥት መሥሪያ ቤቶች በኃላፊነት ሲያገለግሉ ቆይተዋል።
ሥነ ጽሑፍንና ታሪክን በተመለከተ፣ አሥራ ሦስት መጻሕፍትን የደረሱ ሲሆን፣ ሰባት መጻሕፍት ደግሞ ተርጉመው አቅርበዋል። እንዲሁም የተለያዩ ጽሑፎችን አሰባስበው ከማዘጋጀታቸው ባሻገር፣ የቅዱሳት መጻሕፍት ሥራዎችም ከሊቃውንተ ቤተ ክርስቲያን ጋር በትብብር አዘጋጅተዋል።                                                                                                                                                                 ብላታ መርስዔ ኀዘን ወልደ ቂርቆስ አንዱ የአማርኛ ቋንቋ አባት ተብለው ቢወደሱ ማጋነን አይሆንም። ይህም የተባለበት ምክንያት የአማርኛ ሰዋሰውን አስመልክቶ ባደረጉት ጥልቅ ምርምሮች እና በተቀናጀ መልክ የተዘጋጁ የአማርኛ ሰዋሰው መማርያ መጸሐፍትን በመጻፋቸው ነው። በተርጓሚነት፣ በአዘጋጓጅነት እና በደራሲነት ባገለገሉበት ጊዜ ከ፴፭ በላይ የሚሆኑ መጽሐፍትን ለህትመት እንዲበቁ አድርገዋል። በእዚህም መሰረት የአማርኛን ቋንቋ ከዘመናዊ እና ከኪነታዊ አነጋገር በማስማማት ላደረጉት የላቀ አገልግሎት ድርጅቱ በ፲፱፻፷፬ ዓ.ም. የአማርኛ ሥነ-ጽሑፍ ሽልማትን ሰጥቷቸዋል። ከእዚህም በተጨማሪ እንደ መምህር፣ ርዕሰ-መምህር ከማገልገላቸውም ባሻገር በብሪታንያ-ሶማሌላንድ እና በፈረንሳይ-ሶማሌንድ መካከል  የተፈጠረውን የድንበር ግጭት ለመፍታት ለሦስት ዓመታት (ከ፲፱፻፳፬ እስከ ፲፱፻፳፯ ዓ/ም) ያገለገለው ኮሚሽን አባል እና ዋና ፀሐፊ በመሆን አገልግለዋል። የከፍተኛ ፍርድ ቤት ዳኛ፤ የሕግ መወሰኛ ምክር ቤት ምክትል ፕሬዘዳንት እና አማካሪ በመሆንም ለሀገራቸው ሠርተዋል። ከለይ ከተጠቀሱትም ባሻገር የኢትዮጵያን ታሪክ በማጥናትና መጽሐፍ ቅዱስን ወደ አማርኛ በመተርጎም ሥራ ላይ ያላሰለሰ አስተዋጽኦ አድርገዋል። ለዛም ነው ብዙዎቹ ለሃቅና ለእውነት የቆሙ ዘርፈ-ብዙ ፈርቀዳጅ ምሁር የሚሏቸው።
ከዓቢይ ሥራዎቻቸው
ከሌሎቹ ፦
ይጠቀሳሉ።
ዋቢ ምንጮች
መደብ:የኢትዮጵያ ጸሓፊዎች
ጨለማ
thumb|right|250px|ጨለማ ውስጥ ያሉ ቅጠሎች ላይ መጠነኛ ብርሃን አርፎ ጨለማ የብርሃናማ ተቃራኒ ሲሆን ንፅፅራዊ የሚታይ ብርሃን አለመኖርን ያመለክታል። ይህም በቀለም ህዋ ላይ ጥቁር ቀለምን ያስከስታል። ብርሃን በማይኖርበት ጊዜ ለብርሃን ስሜታዊ የሆኑት የዓይን ሴሎች ምላሽ አይሰጡም። የነዚህ ምላሽ አለመስጠት የቀለምን የሞገድ ርዝመት እና ድግግሞሽ ለሚተረጉሙ ሴሎች ስራ መፍታት ይሆናል።
መደብ:ብርሃን
ፈሊጣዊ አነጋገር ሰ
መደብ: ፈሊጣዊ አነጋገር
አሻንቲ መንግሥት
300px|thumb|አሻንቲ መንግሥት አሻንቲ መንግሥት ከ1662 እስከ 1949 ዓም ድረስ በዛሬው ጋና አካባቢ የነበረ ግዛት ነው። ከአካን ብሔር ግዛቶች አንዱ ነበር። የብሔሩ ስም በአካንኛ በትክክል «አሳንቴ»፣ የአገሩም ስም «አሳንቴማን» ተብሎ ይጠራል። ይህም ከአካንኛ «አሳ» (ጦርነት) እና «-ንቴ» (ስለ) ወይም «ስለ ጦር» ለማለት ነው። «አሻንቲ» የሚለው አጠራር ከእንግሊዝኛው አጻጻፍ የተነሳ አጠራር ሲሆን፣ በአሁኑ ዘመን በጋና ውስጥ ተቀባይነት አለው።
አካን የተባሉት ብሔሮች ከጥንቱ ጋና መንግሥት (በዛሬው ማሊና ሞሪታኒያ) ከ1068 ዓም በኋላ እንደ ፈለሱ ይነገራል። በዚያን ጊዜ መጀመርያውን አካን ግዛት ቦኖማን መንግሥት መሠረቱ። አገራቸው የወርቅ ማዕድን በብዛት የተገኘበት በመሆኑ በንግዱ ምክንያት ይበልጸግ ነበር። ከ1500 ዓም በኋላ የተለያዩ ተወዳዳሪ ግዛቶች ነበሩ፤ ዋነኛውም እስከ 1692 ዓም ያህል ድረስ የደንክዪራ መንግሥት ሆኖ ነበር።  በዚያው ዓመት የአሻንቲ ንጉሥ ኦሰይ ቱቱ ደንክዪራን በማሸንፍ ዋናው  ላዕላይ ግዛት ሆነ። የአሻንቲ ንጉሥ ማዕረግ አሳንቴሄኔ ይባል ነበር።  በዚህ ዘመን በትውፊታቸው ዘንድ ወርቁ በርጩማ የተባለው ከሰማይ ወረደና የአሻንቲ ነገሥታት ዙፋን ሆነ።
400px|thumb|left|የአሳንቴ ጦር መኮንን፣ 1811 ዓም አካባቢ 350px|thumb|አሻንቲ ፎንቶምፍሮም ወይም ነጋሪት ከበሮ አሻንቲ ደግሞ ፎንቶንፍሮም የተባለ ነጋሪት ከበሮ ፈጠሩ። አካንኛ እና በምዕራብ አፍሪካ ያሉ ብዙ ቋንቋዎች እንደ ቻይንኛ በመምሰል የድምጽ ቃና ያለባቸው ልሳናት ሲሆኑ፣ ይኸው ነጋሪት ቃናዎቹን በትክክል ማስገኘት ስለሚችል፣ በሙሉ አረፍተ ነገር ለመነጋገር ስለሚያስችል፣ የነጋሪት ቋንቋ የተማሩት ጎበዞች ከአንድ ቦታ ወደ ሌላው መልእክት እንደ ቴሌግራፍ በፍጥነትና በርቀት  ሊያደርሱ ቻሉ።
ከ1800 ዓም በኋላ ሥራዊታቸው ጠመንጃ ይይዝ ነበር። ከጎረቤቶታቸው በተለይም ከፋንቲ ብሔር በጦርነቶች ይታግሉ ነበር። ሁለቱ ወገኖች ከተማረኩት ቁጥር ወደ ባርነት ይሸጡ ነበር። ከዚያ በኋላ ከ1815 እስከ 1888 ዓም ድረስ የአሳንቴማን ሥራዊት ከብሪታንያ ጋራ አራት ጦርነቶች ተዋጉ። በሦስቱ ጦርነቶች (1815፣ 1855፣ 1866 ዓም) ብሪታንያ አገሩን ቢወረሩም ሊገዙት አልቻሉም። በመጨረሻው ጦርነት ግን በ1888 ዓም የብሪታንያ ሃያላት ድል አድርገው የአሳንቴ ግዛት ያዙ። አሳንቴ ብሔር በ1892 ዓም ካመጹ በኋላ፣ በ1894 ዓም ብሪታን የጎልድ ኮስት ጥብቅ አገር አለው። በ1927 ዓም አሳንቴሄኔው እንዲመልስና አሳንቴ ብሔር ራስ-ገዥ ሁኔታ እንዲያገኙ ተፈቀደላቸው። በ1949 ዓም ዘመናዊው ጋና  አገር ሲመሠረት፣ የአሳንቴማን ግዛት አሁን «አሻንቲ ክልል» ተብሎ ከጋና ጋር ተባበረ፤ እስካሁንም አሳንቴሄኔው በክብር ይቀመጣል።
መደብ:ታሪካዊ አገሮች መደብ:ጋና መደብ:የአፍሪካ ታሪክ
ፈረስ ሲያጠብቅ ልጓም አይለቀቅ
ፈረስ ሲያጠብቅ ልጓም አይለቀቅ የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ :ተረትና ምሳሌ
አየርላንድኛ
upright=1.25|thumbnail|በ2003 ዓ.ም. የአየርላንድኛ ተናጋሪዎች ብዛት
አየርላንድኛ (Gaeilge /ጌልየ/) ወይም ጌሊክኛ የአየርላንድ ሪፐብሊክ ብሔራዊ ቋንቋ ነው። በኬልቲክ ቋንቋዎች ቤተሠብ ሲሆን የስኮትላንድ ጋይሊክኛ ቅርብ ዘመድ ነው።
የአይርላንድኛ ቅድመ-ታሪካዊ አመጣጥ (የሷዴሽ ዝርዝር)
መደብ:ኬልቲክ ቋንቋዎች መደብ:አየርላንድ
ተረት ሸ
<font size="+1"> መደብ:ተረቶች
ጆሮ ምነው አታድግ ቢሉት ጉድ እየሰማሁ በየት ልደግ አለ
ጆሮ ምነው አታድግ ቢሉት ጉድ እየሰማሁ በየት ልደግ አለ የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
ርዕዮተ ዓለም
ርእዮተ ዓለም ማለት ለማዎቅ ብቻ ተብለው ያልተያዙ የሐሳቦች ሥርዓት ነው። ዓለምን ለመገንዘብ ወይንም ለመረዳት  ብቻ ሳይሆን ዓለምን ለመቀየርም ጭምር ተብለው የተያዙ ሐሳቦች ስብስብ ርዕዮተ ዓለም ይባላል።
ሐሳቦቹ በተለይ እንደ የፖለቲካ፣ ወይንም የኤኮኖሚ ፣ ወይም ደግሞ ፖሊሲ መነሻ  ሆነው የሚያገለግሉ ናቸው።
መደብ :ፖለቲካ
ሲዮሞን ብሬክ
የአይርላንድ ታሪኮች እንዳሉት የሲዮሞን ዘመን ለ6 ዓመታት ቆየ። የላውድ አቆጣጠሮች (1014 ዓም ተቀነባብሮ) እና የድሮ አቆጣጠር በመከተል፣ ይህ ከ650 እስከ 644 ዓክልበ. ድረስ ይሆናል። (በኋላ የታዩት ታሪኮች ግን ከዚያ በፊት ያደርጉታል።)
መደብ:የአየርላንድ አፈታሪካዊ ነገሥታት
የላትቪያ ሰንደቅ ዓላማ
ይዩ
መደብ:ሰንደቅዓላማ መደብ:ላትቪያ
ፈረስ በራሪ በቅሎ ሰጋሪ
ፈረስ በራሪ በቅሎ ሰጋሪ የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ :ተረትና ምሳሌ
እንደ የቤቱ ብዙ ነው ብልሀቱ
እንደ የቤቱ ብዙ ነው ብልሀቱ የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ
እንደ ገና ይመታል በገና
እንደ ገና ይመታል በገና የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ጆሮ በላ ሆድ ጦሙን አደረ
ጆሮ በላ ሆድ ጦሙን አደረ የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ኧህብ
ኧህብ ኢትዮጵያ ውስጥ የሚገኝ ተክል ነው።
ጆሮ በላ ሆድ ጦሙን አደረ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ [[መደብ: ተረትና ምሳሌ]Wiz
ኧህብ
የተክሉ ጥቅም
መደብ:የኢትዮጵያ እጽዋት መደብ:አትክልት
ኢሪና ቢልክ
ኢሪና ቢልክ (1970 እ.ኤ.አ.፣ ኪየቭ፣ ሶቪዬት ሕብረት) የዩክሬን ዘፋኝ ነች።
የኢትዮጵያ ካርታ 1459 በዝርዝር
ይህ ካርታ የቬኒስ፣ ጣሊያን መነክሴ የነበረው ፍራ ማውሮ በ1459 አዘጋጅቶት ከነበረው የፍራ ማውሮ ዓለም ካርታ የተወሰደ ነው። ካርታው ደቡብን ወደላይ ሰሜንን ወደታች ዘቅዝቆ ስለሆነ የሳለው ለመረዳት አስቸጋሪ ሊሆን ይችላል።  ሞቃዲሾንና የሶማሊያን ጠረፍ በመመልከት  የአፍሪቃ ቀንድን በውል ማስተዋል ችላል። ካርታው ላይ  diab የተሰኘው ሶማሊያ ሊሆን እንዲችል ሞቃዲሾን ማስተዋል ይረዳል። ከዚህ አነስ ብሎ የቀረበውን የፍራማውሮ ካርታ (ከጥቂት የእንግሊዝኛ ትርጉሙ ጋር ለማየት) እዚህ ቀርቧል፡ የኢትዮጵያ ካርታ 1459
*
18ኛው ምዕተ ዓመት
መደብ:ክፍለ ዘመናት
ሻሎም ጋዜጣ
ሻሎም ጋዜጣ (ቱርክኛ፦ Şalom) በኢስታንቡል፣ ቱርክ አገር በቱርክኛ የሚታተም የአይሁድና ጋዜጣ ነው። ስሙ በእብራይስጥ ሰላም ማለት ነው። ለ5000 ያህል አንባብያን ይሰራጫል።
መደብ:ሥነ ጽሁፍ መደብ:ቱርክ መደብ:አይሁድ
55 እ.ኤ.አ.
50er
ፓይታጎረስ
thumb|200px|የፓይታጎረስ ሃውልት በ[[ቫቲካን ]]
ፓይታጎረስ በጥንቱ ግሪክ ስሙ የገነነ ሐሳቢ እና ፈላስፋ ነበር፤ የተወለደው ከክርስቶስ ልደት በፊት በ580 ዓክልበ. ሲሆን የሞተውም በ500 ዓክልበ. ነው። በአሁኑ ዘመን ታዋቂነቱ የሚመነጨው የፓይታጎረስ እርጉጥ የተባለውን የሂሳብ ቀመር በማግኘቱ ነው። በኖረበት ዘመን ፓይታጎሪያንስ የተሰኙ ቁጥር አምላኪ ቡድኖችን በመመስረቱ ይጠቀሳል። ፓይታጎረስ፣ በጥንቱ ዘመን ከነበረው የገነነ ስም አንጻር በፈላስፋው ፕላቶ አስተሳሰቦች ላይ ተፅእኖ በመፈጠር፣ በቀሪው የምዕራቡ አለም ስልጣኔ ላይ የማይደበዝዝ አሻራውን ትቶ አልፏል።
ፓይታጎረስ ሳሞስ በምትባል የግሪክ ደሴት የተወለደ ሲሆን፣ ከነበረበት የጊዜ ርቀት አኳያ የኅይወት ታሪኩ እምብዛም አይታወቅም። ባጠቃላይ መልኩ፣ ፓይታጎረስ በህጻንነቱ ጥሩ አስተዳደግ እንደነበረው፣ በኋላ ግን ከነበረው መንግስት ጋር በትምህርት አሰጣጥ አለመስማማቱ፣ ስለሆነም የራሱ ቡድን (ፓይታጎሪያንስ) መስርቶ ትምህርት እንዳስተማረ እንዲሁም የእርሱ ግሩፖች ስጋ እንደማይበሉና በጣም ጽኑ የሆኑ ደንቦችን ይከተሉ እንደነበር ይጠቀሳል። እያንዳንዱ የግሩፑ አባላት በፓይታጎረስ በራሱ ትምህርት ይሰጣችቸው ነበር።
በአንድ አንድ ታሪክ አጥኝወች ዘንድ ፍልስፍና የሚለውን ቃል ይህ ሰው ለመጀመሪያ ጊዜ እንደተጠቀመ ይገለጻል። በፓይታጎረስ ፍልስፍና መሰረት ተጨባጩ አለም ከሒሳብ ህጎች የተሰራና ቁጥሮች ደግሞ እውነተኛወቹ የውኑ አለም መሰረቶች ናቸው የሚል ነው። ይህ አስተሳሰብ በውነቱ ለዘመናዊው አለም ሳይንስ መሰረት የጣለ ነው። ፓይታጎረስ በፍልስፍና ብቻ ሳይሆን በሙዚቃ ጥናት እና በሥነ ፈለክ ጥናቶች ላይ ሰፊ የሆነ አስተዋጾን አበርክቷል። ብዙወቹ የፓይታጎራስ ግኝቶች ከሁለት ሺህ በላይ ዘመናት በኋላ አሁን ድረስ ጥቅም ላይ ይውላሉ። thumb|right|200px| የ[[ፓይታጎረስ እርጉጥበምስል ሲተነተን]]
የቁጥር ሃይማኖት ለፓይታጎሪያኖች በጣም ወሳኝ ነበር። ሲምሉም በ "1+2+3+4" ነበር (ውጤቱ 10 መሆኑን እናስተውል)። በፓይታጎሪያኖች አስተሳሰብ ነፍስ ለዘለዓለም የማይጠፋ ነገር ነው። እንስሳትም ሆነ እጽዋት ነፍስ እንዳላቸው በኒህ ወገኖች የታመነ ነበር። ፓይታጎረስ እራሱ 4 ጊዜ በህይወት እንደኖረ ያምን ነበር። እየተደበደብ ባለ የውሻ ሰቆቃ ድምጽ ውስጥ የሞተ ጓደኛውን ድምጽ ያዳምጥ እንደነበር ተመዝግቦ ይገኛል። በተረፈ ፓይታጎረስ በመጽሐፍ ቅዱስ ተጠቅሰው የሚገኙተን ነቢያት ህዝቅኤልንና ዳንኤልን ባቢሎን አገር ጎብኝቶ እንደነበር ይጠቀሳል።
መደብ:ፈላስፋዎች መደብ:ሒሳብ ተመራማሪዎች መደብ:የግሪክ ሰዎች
የፍየል ጅራት ከብርድ አያድን ብልት አይከድን
የፍየል ጅራት ከብርድ አያድን ብልት አይከድን የአማርኛ ምሳሌ ነው። የፍየል ጅራት ከብርድ አያድን ብልት አይከድን የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
ሻቭካት ሚርዚዮየቭ
ሻቭካት ሚርዚዮየቭ አሁን የኡዝቤኪስታን ፕሬዚዳንት ነው።
መደብ:መሪዎች መደብ:ኡዝቤኪስታን
ሰማይ አንጎደጎደ
ሰማይ አንጎደጎደ በአማርኛ ፈሊጣዊ አነጋገር የሆነ ዘይቤ ነው።
የሚጣፍጥ ምግብ ሲርብ የበሉት ነው
የሚጣፍጥ ምግብ ሲርብ የበሉት ነው የአማርኛ ምሳሌ ነው። የሚጣፍጥ ምግብ ሲርብ የበሉት ነው የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
ካስፒያን ባሕር
thumb|300px|የካስፒያን ባህር thumb|300px|Terra Satellite (MODIS) thumb|300px|Stenka Razin (Vasily Surikov, 1906)
ካስፒያን ባሕር በእስያ የሚገኝ ታላቅ ሀይቅ ወይም ባህር ነው።
መደብ:እስያ መደብ:ሐይቅ መደብ:ፋርስ መደብ:ሩስያ
መስከረም ፳፮
መስከረም ፳፮ በኢትዮጵያ ዘመን አቆጣጠር የዓመቱ ፳፮ኛው ዕለት እና የመፀው የመጀመሪያው ቀን ነው። ከዚህ ዕለት በኋላ እስከ ዓመቱ መጨረሻ ድረስ፣ በዘመነ ሉቃስ  ፫፻፵ ዕለታት ሲቀሩ፤ በዘመነ ዮሐንስ ፣ ዘመነ ማቴዎስ እና ዘመነ ማርቆስ  ደግሞ ፫፻፴፱ ዕለታት ይቀራሉ።
የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ዕምነት ተከታዮች "ዘመነ ጽጌ" ወይም "ወርኅ ጽጌ" የሚባለውን የማርያምን ስደት መታሰቢያ የ ፵ ቀን የጽጌ ፆም በዛሬው ዕለት ጀምረው ኅዳር ፮ ቀን ይፈቱታል።
ታሪካዊ ማስታወሻዎች
፲፰፻፹፪ ዓ/ም -ቶማስ ኤዲሶን የተባለው አሜሪካዊ የፈጠራ ሰው የመጀመሪያውን ተንቀሳቃሽ ምስል (motion picture) አሳየ።
፲፱፻፷፮ ዓ/ም - የግብጽ ሠራዊት በእስራኤል ላይ የ’ረመዳን ጦርነት’ ወይም የ’ዮም ኪፑር’ ጦርነት በመባል የሚታወቀውን የስድስት ቀን ውጊያ ከፈቱ።
፲፱፻፸፬ ዓ/ም - የግብጽ አመጸኛ መኮንኖች ፕሬዚደንታቸውን አንዋር ሳዳትን አደባባይ ላይ በጥይት ደብድበው ገደሏቸው።
=ልደት=
=ዕለተ ሞት= ፲፬፻፬ ዓ/ም - በ፲፫፻፸፭ ዓ/ም በኢትዮጵያ ዙፋን ላይ ተቀምጠው ለሃያ ዘጠኝ ዓመት የነገሡትና የጌታችን ኢየሱስ ክርስቶስን ግማደ መስቀል ወደኢትዮጵያ ያስመጡት ዳግማዊ ዓፄ ዳዊት ፈረሳቸው ረግጧቸው ሞቱ።
፲፱፻፸፬ ዓ/ም የኖቤል የሰላም ሽልማት ተቀባይ እና የግብጽ ሦስተኛው ፕሬዚደንት አንዋር ሳዳት በአመጸኛ መኮንኖች እጅ ተገደሉ።
መደብ:ዕለታት
ሴትና አይርት
ሴትና አይርት በአይርላንድ አፈ ታሪክ ከ970 እስከ 965 ዓክልበ. ግድም ድረስ የአየርላንድ ከፍተኛ ነጉሥ ነበር።
የአይርላንድ ታሪኮች እንዳሉት የሴትና ዘመን ለ5 ዓመታት ቆየ። የላውድ አቆጣጠሮች (1014 ዓም ተቀነባብሮ) እና የድሮ አቆጣጠር በመከተል፣ ይህ ከ970 እስከ 965 ዓክልበ. ድረስ ይሆናል። (በኋላ የታዩት ታሪኮች ግን ከዚያ በፊት ያደርጉታል።)
ፈረስ ቢያነክስ አህያ ታጉዝ
ፈረስ ቢያነክስ አህያ ታጉዝ የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ :ተረትና ምሳሌ
ፎገራ
ፎገራ በደቡብ ጎንደር የሚገኝ ወረዳ ሲሆን፣ የወረዳው አስተዳደር ማዕከል ወረታ ይሰኛል። በዚህ ወረዳ ውስጥ ከሚገኙ ታዋቂ ትናንሽ ከተሞች ውስጥ አመድ በር እና አውራአምባ ይገኛሉ።
ጉማራ እና ርብ ወንዝ ይህን ክፍል ሲያካልሉት ለጣና ሐይቅ ያለው ቅርበት ደግሞ የውሃ ሃብቱን ያጎላዋል። 490 ስኩየር ኪ.ሜ. እሚያክለው የዚህ ወረዳ መሬት በየአመቱ በጣና ሐይቅ ሙላት ምክንያት የጎርፍ ተጠቂ ነው። ጤፍ፣ ማሽላ፣ ዳጉሳ፣ ጥጥ፣ ሰሊጥ ዋናዎቹ የዚህ ወረዳ ምርቶች ናቸው። የፎገራ ላም ለየት ያለ የላም ዝርያ ዓይነት ሲሆን በግዙፍነቱና በከፍተኛ የወተት ምርቱ ይታወቃል። ሆኖም በበጋ ወራት ከከምከም እና ደራ ወረዳዎች ላሞች ወደዚህ ወረዳ ለግጦሽ ስለሚመጡ የዚህ ዝርያ ላም በመዳቀል ኅልውናው አስጊ ሆኗል።
ፎገራ የአለቃ ገብረሃና የትውልድ ቦታ በመሆኑም ይታዎቃል።
ማጣቀሻ
መደብ: ፎገራ መደብ:ጎንደር መደብ: የኢትዮጵያ ወረዳዎች
22 February
22 February በጎርጎርያን ካሌንዳር የቀን ስም በእንግሊዝኛ ሲሆን ይህ ቀን በኢትዮጵያ አቆጣጠር (ከ1892 ዓ.ም. ጀምሮ እስከ 2091 ዓ.ም. ድረስ) በዘመነ ማቴዎስ፣ በዘመነ ማርቆስና በዘመነ ሉቃስ የካቲት 15 ቀን ማለት ነው። በዘመነ ዮሐንስ ግን (ዘመነ ሉቃስ የሥግር ዓመት በመሆኑ)  ቀን ላይ ነው።
ከ1892 ዓ.ም. አስቀድሞ ወይም ከ2091 ዓ.ም. በኋላ ለሆኑት ዓመታት ግን በሌላ ቀን ላይ መሆኑን ይገንዘቡ። ለእነዚያ ዓመቶች ይህ የቀን መለወጫ መሣርያ ይረዳል።
መደብ:የፈረንጅ ቀኖች
ጆሮ ባይጦም ይመስላል ሆዳም
ጆሮ ባይጦም ይመስላል ሆዳም የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ዴሊ
ደሊ (Delhi) በይፋ «የዴሊ ብሄራዊ ዋና ከተማ ግዛት» የሕንድ ከተማ ነው። በሕዝብ ብዛት የዓለም ሁለተኛ ነው፤ በደሊ ውስጥ ግን ሌሎች ንዑስ ከተሞች አሉ። የሕንድ ዋና ከተማ ኒው ዴሊ በደሊ ግዛት ውስጥ ይገኛል።
ጆሮ ባይጦም ይመስላል ሆዳም
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
ዴሊ
መደብ:የሕንድ ከተሞች መደብ:የሕንድ ክፍላገራት
አለም አቀፍ ገንዘባዊ መዝገብ
መደብ:ገንዘብ መደብ:ድርጅቶች
የሳይንስ ፍልስፍና
የሳይንስ ፡ ፍልስፍና  የሳይንስ መሠረቶችን ፣ ዘዴዎችን እና መዘዞችን  በጥልቀት የሚያጠና የፍልስፍና ዘርፍ ነው።  ሳይንስን ከሌሎች የ ዕውቀት ዓይነቶች  የሚለየው ምንድን ነው? ምን ዓይነት ዕውቀት ሳይንስ ሊባል ይችላል? ምን ዓይነትስ አይባልም? የሳይንስ ጽንሰ ሓሳቦች የቱን ያክል  አስተማማኝ ናቸው? የዚህ ሁሉ የሳይንስ ዕውቀት የመስተጨረሻ ግብ ምንድን ነው? የሰውን ህይወት ማሻሻል ነው? ወይንስ ስለከባቢ ዓለም ዕውነትን ለማዎቅ ነው? እነዚህ ጥያቄዎች የዚህ ፍልስፍና ዋና ትኩረት ናቸው።
ተጨባጩን ዓለም ለመገንዘብ በተደረጉ ጥረቶች፣ ከጥንት ጀምሮ ብዙ ዓይነት ሐሳቦች ፈልቀዋል። እነዚህ ጥረቶች፣ በአንድ ወይም በሌላ ምክንያት ምናባዊን አለም፣ መናፍስትንና እና ሌሎች ተጨባጭ ያልሆኑ ነገሮችን ያሳተፉ ነበሩ።   ሆኖም  ቀስ በቀስ፣ አንዳንድ ፈላስፋዎች  እነዚህ  ለሽህ ዓመታት የተሰራባቸው ሐሳቦች ከባድ ስህተት እንዳለባቸው ፤  ይባስ ብሎም ለቀጣይ የመሻሻል እርምጃ እንቅፋት እንደሆኑ  ማሳዎቅ ጀመሩ።
ይህ የተጠራቀመ ትችትና ቅሬታ  በአውሮጳ  የሳይንስ አብዮትን አስከተለ።   የዛሬ  አራት መቶ  ዓመት አካባቢ የነበሩ ፈላስፎች በውርስ ባገኙት የጥንታዊት ግሪክ ፍልስፍናዎች ላይ አመጽ  በማድረግ የዘመናዊውን ሳይንስ መሰረት ጣሉ።   የተጨባጩን አለም ለመረዳት ተጨባጩ  ዓለም በቂ ነው። ተጨባጩን ዓለም ለመረዳት፣ ከተጨባጩ ዓለም ውጭ መንስዔ መፈለግ አላስፈላጊ  መሆኑን  በማስረገጥ  አዲሱን ሳይንስ መገንባት ጀመሩ።
ይህም እጅግ በጣም የተሳካ ፍልስፍና ስለነበር  ሰዎች ስለተፈጥሮ ያላቸው ግንዛቤ በከፍተኛ ፍጥነት እንዲያድግ አድርጓል። ባሁኑ ዘመን ላለው የምዕራባዊው ዓለም  የህክምና፣ እርሻ እና ቴክኖሎጂ ውጤቶች መትረፍረፍ ከፍተኛ  ፋይዳ ያለው ክስተት ነው።
መደብ: የሳይንስ ፍልስፍና መደብ:ሳይንስ
የካቲት ፯
የካቲት ፯፣ በኢትዮጵያ ዘመን አቆጣጠር የዓመቱ ፻፶፯ ኛው ዕለት ሲሆን፤ የበጋ ወቅት ፵፪ ኛው ቀን ነው። ከዚህ ዕለት በኋላ እስከ ዓመቱ መጨረሻ ድረስ በዘመነ ሉቃስ ፪፻፱ ዕለታት ሲቀሩ በዘመነ ዮሐንስ፣ ዘመነ ማቴዎስ እና ዘመነ ማርቆስ ደግሞ ፪፻፰ ቀናት ይቀራሉ።
=ዓቢይ ታሪካዊ ማስታወሻዎች=
=ልደት=
=ዕለተ ሞት=
=ዋቢ ምንጮች=
መደብ:ዕለታት
ፓሪስ
100px|left|thumb|የፓሪስ አርማ thumb|150px|right|ቱር ኤፈል ፓሪስ (ፈረንሳይኛ፦ /ፓሪ/ Paris) የፈረንሳይ ዋና ከተማ ነው። የሚኖርበት የህዝብ ቁጥር የአካባቢውን ኗሪ ሲጨምር 9,854,000 ሆኖ ሲገመት የራሱ የከተማው ኗሪ ቁጥር ደግሞ 2,110,400 ሆኖ ይገመታል። ከተማው 48.83333°N, 2.33333°W ላይ ተቀምጦ ይገኛል።
የኬልቶች ከተማ መጀመርያ «ሉኮቶኪያ» ተብሎ በስትራቦን ተመዘገበ። ፕቶሎመይ ደግሞ ከተማውን «ለውኮተኪያ» አለው። ዩሊዩስ ቄሳር አገሩን ሲይዘው ሥፍራውን በሮማይስጥ «ሉቴቲያ» አለው። የኖረበት ጎሣ ፓሪሲ ስለ ተባሉ፣ የከተማው ስም በሙሉ «ሉቴቲያ ፓሪሶሩም» («የፓሪሲ ሉቴቲያ») ተባለ።  በኋላ ግን በዩሊዩስ ከሐዲ ዘመን በ352 ዓ.ም. ስሙ በይፋ «ፓሪስ» ሆነ። ይኸው ዩሊዩስ ለ፫ ዓመታት የሮሜ መንግሥትን ከፓሪስ ገዛ። የሷሶን ግዛት ለፍራንኮች በ478 ዓ.ም. ወድቆ ፓሪስ የፍራንኮች ዋና ከተማ በ500 ዓ.ም. ተደረገ። ከ784 እስከ 979 ዓ.ም. ድረስ ግን ዋና ከተማቸው በአሕን ሲሆን ከዚያ በኋላ መንግሥታቸው ወደ ፓሪስ ተመለሰ።
ከ1399 እስከ 1411 ዓ.ም. ድረስ በጦርነት ዘመን የቡርጎኝ ኃያላት ከተማውን ለመያዝ ይወዳደሩ ነበር። ከዚያም እስከ 1428 ዓ.ም. ድረስ የእንግላንድ ንጉሥ ሥራዊት ፓሪስን ይይዝ ነበር። በመጨረሻ በ1428 ዓ.ም. የፈረንሳይ ንጉሥ ኃያላት ፓሪስን ነጻ አወጡ፤ ከዚያ አመት ጀምሮ እስከ ዛሬም ድረስ ፓሪስ የፈረንሳይ ዋና ከተማ ሳይቋረጥ ቆይቷል።
መደብ:የፈረንሣይ ከተሞች መደብ:ዋና ከተሞች
ክርስቶስ
ክርስቶስ ማለት ከግሪክኛ ቋንቋ Χριστός ነው፤ ይህም ለመሢሕ (ከዕብራይስጥ ማሺያሕ ወይም «የተቀባ») ትርጒም ነው። በክርስትና እምነት እንደ ኢየሱስ ክርስቶስ (ረቢ ይሆሹዓ) ስያሜ ይጠቀማል፤ «የተቀባ» ማለትም ወልድ (ከሥላሴ አንዱ) ሆኖ ለንጉሥነት ማለት ነው። «በእርሱ የመለከት ሙላት ሁሉ በሰውነት ተገልጦ ይኖራልና» (ቈላስ. ፪፣፱) በአዲስ ኪዳን የተመሠረተ እምነት ነው። በትምህርተ ሥላሴ ዘንድ እሱ ብቻ መላው አምላክ ሳይሆን የፈጣሪው ክንድ ወይም አካል ነው፤ እንደ አብና መንፈስ ቅዱስ ሆኖ ደግሞ በሌሎች ቦታዎች አለ።
በብሉይ ኪዳን ደግሞ “መሲሕ” مسيح የሚለው የአረቢኛ ቃል “መሢሐ” מָשִׁ֫יחַ የሚለው የእብራይስጥ ቃል “መሢሕ” ክמשיחא የሚለው የአረማይ ቃል ሴማዊ መነሻ ሲኖረው ትርጉሙ “የተቀባ” ማለት ነው፣ በግሪክ ደግሞ “ክርስቶስ” Χριστός ነው፤ ይህ ማእረግ በብሉይ ኪዳን ለተለያየ ነገስታትና ነቢያት በግሪኩ ሰፕቱጀንት ላይ “ክርስቶስ” Χριστός በእብራይስጡ ደግሞ መሢሐ” מָשִׁ֫יחַ ተብሎ አገልግሎት ላይ ውሏል፤ መቀባት መሾምን ያመለክታል በአምላክ የተቀቡ የአምላክ መሢሖች ብዙ ናቸው፦ 1ኛ ዜና 16፥22 “መሢሖቼን” בִּמְשִׁיחָ֔י አትዳስሱ፥ “በነቢያቴም” ክፉ አታድርጉ ብሎ፥ ሰው ግፍ ያደርግባቸው ዘንድ አልፈቀደም ስለ እነርሱም ነገሥታትን ገሠጸ። መዝሙረ ዳዊት 105፥14-15 “መሢሖቼን” בִּמְשִׁיחָ֔י አትዳስሱ፥ “በነቢያቴም” ክፉ አታድርጉ ብሎ፥ ሰው ግፍ ያደርግባቸው ዘንድ አልፈቀደም ስለ እነርሱም ነገሥታትን ገሠጸ።
አንደኛ “ሳኦል” 1ሳኦል በትንቢት የተነገረለት መሢሐዊ ንጉስ ነው፦ 1 ሳሙ 2:10 እግዚአብሔር እስከ ምድር ዳርቻ ይፈርዳል፤ “ለንጉሡም” ኃይል ይሰጣል፤ “የመሲሑንም” מְשִׁיחֽוֹ ቀንድ ከፍ ከፍ ያደርጋል።
ይህንን ጥቅስ የአይሁድ ምሁራን እና ለዘብተኛ የብሉይ ተንታኞች ለሳኦል እንደሆነ ያትታሉ፤ በተጨማሪም በሳሙኤል ዘመን የተቀባ መሢሕ ሳኦል እንደሆነ በቁና መረጃ አለ፦ 1ሳሙ 10:1፤ ሳሙኤልም የዘይቱን ብርሌ ወስዶ በራሱ ላይ አፈሰሰው፥ ሳመውም፥ እንዲህም አለው። በርስቱ ላይ አለቃ ትሆን ዘንድ እግዚአብሔር “ቀብቶሃል” מְשָׁחֲךָ ֧፤ 1ሳሙ 12፥3 እነሆኝ በእግዚአብሔርና “በመሲሑ” מְשִׁיח֗וֹ ፊት መስክሩብኝ የማንን በሬ ወሰድሁ? 1ሳሙ 12፥5 እርሱም፦ በእጄ ምንም እንዳላገኛችሁ እግዚአብሔርና “መሲሑ” מְשִׁיח֗וֹ ዛሬ በእናንተ ላይ ምስክሮች ናቸው አላቸው፤
ሁለተኛ “ዳዊት” 2 ሳሙ 22፥51 የንጉሡን መድኃኒት ታላቅ ያደርጋል፤ ቸርነቱንም ለመሲሑ לִמְשִׁיח֛וֹ ለዳዊትና ለዘሩ፥ ለዘላለም ይሰጣል። 2 ሳሙ 23፥1 የዳዊትም የመጨረሻ ቃሉ ይህ ነው። ከፍ ከፍ የተደረገው፥ የያዕቆብም አምላክ መሢሕ מְשִׁ֙יחַ֙፥ በእስራኤል ዘንድ መልካም ባለ ቅኔ የሆነ፥ የእሴይ ልጅ የዳዊት ንግግር፤ መዝ 132:17 በዚያ ለዳዊት ቀንድን አበቅላለሁ፥ “ለመሢሔ” לִמְשִׁיחִֽי ሰው መብራትን አዘጋጃለሁ።
ሶስተኛ “ሰለሞን” 1ሳሙ 2:35 የታመነም ካህን ለእኔ አስነሣለሁ፥ በልቤም በነፍሴም እንዳለ እንዲሁ ያደርጋል፤ እኔም የታመነ ቤት እሠራለታለሁ፥ ዘመኑን ሁሉ በመሢሔ מְשִׁיחִ֖י ሰው ፊት ይሄዳል።
ሊብረቪል
ሊብረቪል (Libreville) የጋቦን ዋና ከተማ ነው። right|thumbnail|የሊብረቪል መዘጋጃ
ክርስቶስ
አራተኛ “ሴዴቂያስ” ምሁራን በባቢሎን ምርኮ ጊዜ በጉድጓድ የተያዘው ሴዴቅያስ እንደሆነ ያትታሉ፤ ይህም ንጉስ መሲህ ተብሏል፦ ሰቆእንኖራለንቃው ኤርምያስ 4፥20 ሬስ። ስለ እርሱ። በአሕዛብ መካከል በጥላው በሕይወት ያልነው “የእግዚአብሔር መሢሕ” מְשִׁ֣יחַ፥ የሕይወታችን እስትንፋስ፥ በጕድጓዳቸው ተያዘ።
ሊብረቪል
የሚኖርበት የህዝብ ቁጥር 661,600 ሆኖ ይገመታል። ከተማው 0.5°N, 9.41667°W ላይ ተቀምጦ ይገኛል።
ክርስቶስ
አምስተኛ “ሙሴና ኤልያስ” ዘካ 4:14 እርሱም። በምድር ሁሉ ጌታ አጠገብ የቆሙት “ሁለቱ የተቀቡት” הַיִּצְהָ֑ר እነዚህ ናቸው አለኝ።
ሊብረቪል
ፈረንሳይ በ1831 ዓ.ም. ዙሪያውን ካገኙ በፊት፣ የረጅም ጊዜ ኗሪዎቹ የምፖንግዌ ጎሣ ነበሩ። ከተማው 'ጋቦን' ተብሎ የንግድ ጣቢያ እንዲሆን በ1835 ዓ.ም. ተሠራ። ከባርነት ነጻ የወጡ ጥቁሮች በዚያ ስለ ሰፈሩ ከ1840 ጀምሮ ፍሪታውንን በመምሰል ቦታው 'ሊብረቪል' ('ነጻ ከተማ' በፈረንሳይኛ) ተሰየመ።
ክርስቶስ
በምድር ሁሉ ጌታ አጠገብ የቆሙት “ሁለቱ የተቀቡትየተባሉት ዝናብ እንዳይዘንብ ሰማይን ካዘጋው ከኤልያስና ውኃዎችንም ወደ ደም ካስለወጠው ከሙሴ ሌላ እነማን ሊሆኑ ይችላሉ? ምሁራን በዚህ ሸክ የላቸውም፦ ራእይ 11፥3-10 “ለሁለቱም ምስክሮቼ” ማቅ ለብሰው ሺህ ከሁለት መቶ ስድሳ ቀን “ትንቢት” ሊናገሩ እሰጣለሁ። እነዚህ “በምድር ጌታ ፊት የሚቆሙ” ሁለቱ ወይራዎችና ሁለቱ መቅረዞች ናቸው። ዘካርያስ 4፥11 እኔም መልሼ፦ በመቅረዙ በስተ ቀኝና በስተ ግራ ያሉ እነዚህ “ሁለት የወይራ ዛፎች” ምንድር ናቸው? አልሁት። ዘካ 4:14 እርሱም። በምድር ሁሉ ጌታ አጠገብ የቆሙት “ሁለቱ የተቀቡት” הַיִּצְהָ֑ר እነዚህ ናቸው አለኝ።
ሊብረቪል
መደብ:ዋና ከተሞች መደብ:የአፍሪካ ከተሞች
ክርስቶስ
ስድስተኛ “ኢየሱስ” መዝሙረ ዳዊት 2፥2 የምድር ነገሥታት ተነሡ፥ አለቆችም በእግዚአብሔርና በመሢሑ מְשִׁיחֽוֹ ላይ እንዲህ ሲሉ ተማከሩ።
ክርስቶስ ቅድመ ዓለም ያለ እናት ከባሕርይ አባቱ ከአብ ፣ ድኀረ ዓለም ያለ አባት ከቅድስት ድንግል ማርያም በሥጋ የተወለደ፣ ሥጋን እና ነፍስን ከቅድስት ድንግል ማርያም  ነሥቶ ሰው የሆነ የባሕርይ አምላክ ነው::የሰውን ልጅ ከባርነት ነጻ ለማውጣት ፣ ከሞት ወደ ሕይወት፣ ከባርነት ወደ ነጻነት፣ ከጨለማ ወደ ብርሃን ለማሸጋገር፤ ፍቅር ከዙፋኑ ስቦት የወረደ፤ አምላክ ነው ኢየሱስ ክርስቶስ::
ክርስቶስ ኢየሱስ ቸር እረኛ፣ አምላክ፣ ወልደ አምላክ፣ ሰውም አምላክም፣ ሲሆን በክርስቲያኖች መካከል ስለ ባሕርይው የተለያዩ አመለካከቶች አሉ::በጥንታዊት ቤተክርስቲያን ማለትም ከጉባኤ ኬልቄዶን በፊት አንዲት ሐዋርያዊት ቤተክርስቲያን በነበረችበት ወቅት ያለው አስተምህሮ 'ክርስቶስ እግዚአብሔር ነው ፤አምላክ ነው፤ አምላክ ደግሞ አንድ ባሕርይ አለው፤ ክርስቶስም አንድ ባህርይ አንድ አካል አለው ይል ነበር:: ከሁለት አካል አንድ አካል፣ ከሁለት ባሕርይ አንድ ባሕርይ ፣ ሰውም አምላክም፣ ትስእብት(ሥጋ) ከመለኮት ጋር ፍጹም ከተዋሐደ በኋላ እንደ ሁለት አካል ወይም ባህርይ አይቆጠርም ፤ብላ ታስተምር የነበረች አለማቀፋዊት ቤተክርስቲያን በጉባዔ ኬልቄዶን ከሁለት ተከፈለች::ይህም አንድ ባሕርይ እና ሁለት ባሕርይ በማለት ነበር::
ነገር ግን ማንም ክርስቲያን ቢሆን አሁን ላይ ያለው እምነት ክርስቶስ የዓለም መድህን፣ የእግዚአብሔር ልጅ ፣ የሕይወት መገኛ፣ ህብስተ ሕይወት፣  መንገድ እና መልካም እረኛ እንደሆነ፤ የሰውን ልጅ ድንቅ በሆነ ፍቅሩ ከሰይጣን አገዛዝ ነጻ ያወጣ ፣ በምድር አባት በሰማይ እናት የሌለው ፣ ሁለት ልደታት ያለው፣ ከብርሃን የተገኘ የዓለም ብርሃን ፣ ቅን ፈራጅ እና እውነተኛ ዳኛ እንደሆነ ይታመናል:: ክርስቶስ በክርስትና ዓለም ላሉ ሰወች መራራ ሞትን ሞቶ ሕይወትን የሰጠ ፣መራራ ከርቤን ጠጥቶ ጣፋጭ ወይንን(ደሙን) ያጠጣ፣ ራቁትን ሆኖ ፀጋን ያለበሰ፣ ተሰቅሎ ሰይጣንን ከፊታችን ጠርቆ ያስወገደ ፣ ተርቦ ሰማያዊ ሕብስትን ያበላ የሁሉም አዳኝ መሆኑ ይታመናል::
ክርስቶስ-«ሁሉም በእርሱ ሆነ፥ (በእርሱ ተፈጠረ)፥ ከሆነውም (ከተፈጠረውም) ሁሉ ያለ እርሱ ምንም የሆነ የለም። ዮሐ ፩፥፫።-ተብሎ እንደተጻፈ፤ ደግሞም በትንቢት ነብዩ ኢሳይያስ <<ሕፃን ተወልዶልናልና፥ ወንድ ልጅም ተሰጥቶናልና አለቅነትም በጫንቃው ላይ ይሆናል ስሙም ድንቅ መካር፥ ኃያል አምላክ፥ የዘላለም አባት፥ የሰላም አለቃ ተብሎ ይጠራል።>> ተብሎ እንደተተነበየ፤ በወንጌልም <<ቃል እግዚአብሔር ነበረ>> ተብሎ የምሥራች እንደተነገር፤ በዮሐንስ ወንጌል ሐዋርያው ቶማስ ጌታዬ አምላኬ ብሎ እንደመሰከረ፤ ክርስቶስ እግዚአብሔር መሆኑ በብዛት ባለንበት ዓለም ይታመናል::ነገር ግን ከዚህ የተለየ እምነት በአለማችን እንዳለም ይታወቃል::
መደብ:ክርስትና
የሐዋርያት ሥራ ፮
የሐዋርያት ሥራ ፮ በአዲስ ኪዳን ፭ኛ መጽሐፍ "የሐዋርያት ሥራ" ውስጥ የሚገኝ ሲሆን "ስድስተኛው ምዕራፍ" ነው ። የሚያተኩረውም በቀዳሚ ሰማዕት ቅዲስ እስጢፋኖስ የመንፈሳዊ ተጋድሎ ሥራዎች ላይ ነው ። ይህም በ፲፭ ንዑስ ክፍሎች ይካተታል ።
የሐዋርያት ሥራ ምዕራፍ ፮
ቁጥር ፩ - ፲፭
1፤በዚህም፡ወራት፡ደቀ፡መዛሙርት፡እየበዙ፡ሲኼዱ፡ከግሪክ፡አገር፡መጥተው፡የነበሩት፡አይሁድ፡በይሁዳ፡ ኖረው፡በነበሩት፡አይሁድ፡አንጐራጐሩባቸው፥በየቀኑ፡በተሠራው፡አገልግሎት፡መበለቶቻቸውን፡ችላ፡ ይሉባቸው፡ነበርና። 2፤ዐሥራ፡ኹለቱም፡ደቀ፡መዛሙርት፡ዅሉን፡ጠርተው፡እንዲህ፡አሏቸው፦የእግዚአብሔር፡ቃል፡ትተን፡ ማእዱን፡እናገለግል፡ዘንድ፡የሚገ፟ባ፟፡ነገር፡አይደለም። 3፤ወንድሞች፡ሆይ፥በመልካም፡የተመሰከረላቸውን፡መንፈስ፡ቅዱስና፡ጥበብም፡የሞላባቸውን፡ሰባት፡ሰዎች፡ ከእናንተ፡ምረጡ፥ለዚህም፡ጕዳይ፡እንሾማቸዋለን፤ 4፤እኛ፡ግን፡ለጸሎትና፡ቃሉን፡ለማገልገል፡እንተጋለን። 5፤ይህም፡ቃል፡ሕዝብን፡ዅሉ፡ደስ፡አሠኛቸው፤እምነትና፡መንፈስ፡ቅዱስም፡የሞላበትን፡ሰው፡ እስጢፋኖስን፡ፊልጶስንም፡ጵሮኮሮስንም፡ኒቃሮናንም፡ጢሞናንም፡ጳርሜናንም፡ወደ፡ይሁዲነት፡ገብቶ፡የነበረውን፡ የአንጾኪያውን፡ኒቆላዎስንም፡መረጡ። 6፤በሐዋርያትም፡ፊት፡አቆሟቸው፥ከጸለዩም፡በዃላ፡እጃቸውን፡ጫኑባቸው። 7፤የእግዚአብሔርም፡ቃል፡እየሰፋ፡ኼደ፥በኢየሩሳሌምም፡የደቀ፡መዛሙርት፡ቍጥር፡እጅግ፡እየበዛ፡ ኼደ፤ከካህናትም፡ብዙ፡ሰዎች፡ለሃይማኖት፡የታዘዙ፡ኾኑ። 8፤እስጢፋኖስም፡ጸጋንና፡ኀይልን፡ተሞልቶ፡በሕዝቡ፡መካከል፡ድንቅንና፡ታላቅ፡ምልክትን፡ያደርግ፡ነበር። 9፤የነጻ፡ወጪዎች፡ከተባለችው፡ምኵራብም፡ከቀሬናና፡ከእስክንድርያም፡ሰዎች፡ከኪልቅያና፡ከእስያም፡ ከነበሩት፡አንዳንዶቹ፡ተነሥተው፡እስጢፋኖስን፡ይከራከሩት፡ነበር፤ 10፤ይናገርበት፡የነበረውንም፡ጥበብና፡መንፈስ፡ይቃወሙ፡ዘንድ፡አልቻሉም። 11፤በዚያን፡ጊዜ፦በሙሴ፡ላይ፡በእግዚአብሔርም፡ላይ፡የስድብን፡ነገር፡ሲናገር፡ሰምተነዋል፡የሚሉ፡ሰዎችን፡ አስነሡ። 12፤ሕዝቡንና፡ሽማግሌዎችንም፡ጻፊዎችንም፡አናደዱ፥ቀርበውም፡ያዙት፡ወደ፡ሸንጎም፡አመጡትና፦ 13፤ይህ፡ሰው፡በዚህ፡በተቀደሰው፡ስፍራ፡በሕግም፡ላይ፡የስድብን፡ነገር፡ለመናገር፡አይተውም፤ 14፤ይህ፡የናዝሬቱ፡ኢየሱስ፡ይህን፡ስፍራ፡ያፈርሰዋል፡ሙሴም፡ያስተላለፈልንን፡ሥርዐት፡ይለውጣል፡ሲል፡ ሰምተነዋልና፥የሚሉ፡የሐሰት፡ምስክሮችን፡አቆሙ። 15፤በሸንጎም፡የተቀመጡት፡ዅሉ፡ትኵር፡ብለው፡ሲመለከቱት፡እንደ፡መልአክ፡ፊት፡ኾኖ፡ፊቱን፡አዩት።
ቦብ ማርሊ
300px|thumb|ቦብ ማርሊ በ1969 ሮበርት ኔስታ ማርሊ (Robert "Bob" Nesta Marley; የካቲት 6 1945 - ግንቦት 11 1981 እ.ኤ.አ. ) በ1970ወቹ እና 80ወቹ ከፍተኛ እውቅናን ያገኘ ግን እስካሁን ድረስ ተወዳጅነቱ የቀጠለ የጃማይካ አገር ዘፋኝ ነበር። የሬጌን ሙዚቃ በአለም አቀፍ ደረጃ ታዋቂ እንዲሆን ያደረገ ዋና ሙዚቀኛ ነበር። ዘፈኖቹ ባጠቃላይ መልኩ ስለ ጃማይካ ኑሮ የሚተርኩና ስለ ራስ ተፈሪያን ሃይማኖት የሚያትቱ ነበር። በሌላ አነጋገር ዘፈኖቹ ስለፍቅር ከመተረክ ይልቅ ወደ ፖለቲካና ወደ ሃይማኖት ያጋደሉ ነበር።
ቦብ ማርሊ እናቱ ሴዴላ ቡከር የምትባል ጥቁር ጃማይካዊት ስትሆን አባቱ ደግሞ ኖርቫል ማርሊ የተባለ ነጭ እንግሊዛዊ ነበር። የሙዚቃ ሕይወቱንም የጀመረው በ1960ወቹ ፒተር ቶሽ እና በኒ ዌይለር ከተባሉ ጓደኞቹ ጋር ዘ ዌይለርስ የተባለ ቡድን በመመስረት ነበር። ከዚያም ከደጋፊ ዘፋኞቹ አንዲቱ የነበረችውን ሪታ ማርሊን በማግባት 5 ልጆች አፍርቷል። ከነዚህ ውስጥ አንዱ ዚጊ ማርሊ፣ በራሱ የተዋጣለት የሬጌ ዘፈን ተጫዋች ነው። ከቦብ ማርሊ ታላቁ የሙዚቃ ስራ ኖ ውማን ኖ ክራይ ወይም ቃል በቃል ሲተረጎም «አይ ሴትዬ አታልቅሽ» የሚለው ነበር ። በርግጥም ሮበርት ኔስታ ማርሊ በአገሩ በጃማይካ እንደ ታላቅ ጀግና የሚቆጠር ሰው ነው።
ህመምና ሞት
በ1980 እ.ኤ.አ. ቦብ ማርሊ በቆዳ ነቀርሳ ምክንያት ጀርመን አገር ሲታከም ቆይቶ ወደጃማይካ ለመሄድ ሲሞክር በመንገድ ላይ አሜሪካ፣ ፍሎሪዳ፣ ማያሚ በሚገኝ ሆስፒታል ውስጥ በ36 ዓመቱ ከዚህ ዓለም በሞት ተለየ። ከዚያም ጃማይካ ውስጥ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ስነ ስርዓት ራስተፈሪያውያን ባሉበት የቀብሩ ስነ ስርዓት ተፈጸመ።
መደብ:ዘፋኞች መደብ:የጃማይካ ሰዎች መደብ:ሬጌ
የሚፈልግ ያገኛል የሚተኛ ያልማል
የሚፈልግ ያገኛል የሚተኛ ያልማል የአማርኛ ምሳሌ ነው። የሚፈልግ ያገኛል የሚተኛ ያልማል የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
እንደ ጸሀይ የሞቀ እንደ ጨረቃ የደመቀ እንደ አበባ ያሸበረቀ
እንደ  ጸሀይ የሞቀ እንደ ጨረቃ የደመቀ እንደ አበባ ያሸበረቀ የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ
ፈሊጣዊ አነጋገር ወ
መደብ:ፈሊጣዊ አነጋገር
የፍየል ጅራት ከብርድ አያድን አፍረት አይከድን
የፍየል ጅራት ከብርድ አያድን አፍረት አይከድን የአማርኛ ምሳሌ ነው። የፍየል ጅራት ከብርድ አያድን አፍረት አይከድን የአማርኛ ምሳሌ ነው።
ትርጉሙ
መደብ: ያልተተረጎመ ምሳሌ መደብ: ተረትና ምሳሌ
የሕግ የበላይነት
የሕግ የበላይነት ማለት ማናቸውም ሰው ወይም ወኪል በሕጋዊ መሠረት ከሆነ ከሕግ ሥር ተጠቅልሎ ይገኛል። የመንግስት ውሳኔዎች ከታወቁት ሕጋዊና ግብረገባዊ መርኆች ይደርሳሉ የሚል ጽንሰ ሀሣብ ነው። ከሕጉ በላይ የሆነ የለም ይላል። የሕገ መንግሥት ታሪክ እንዳሳየን ይህ መርኅ ከጥንት ጀምሮ ታውቋል። አሪስጣጣሊስም እንደ ጻፉ፣ «ከዜጎች ማንም ሰው ከመግዛት ይልቅ ሕጉ እንዲገዛ ይገባል።»
54 እ.ኤ.አ.
50er
ጆሮ ጠቢ ሰው የተማመኑትን ወዳጆች ያለያያል
«የጆሮ ጠቢ ሰው የተማመኑትን ወዳጆች ያለያያል » የመጽሐፍ ቅዱስ (የንጉሥ ሠሎሞን) ምሳሌ ነው። (መጽሐፈ ምሳሌ 16:28)
መደብ:የመጽሐፍ ቅዱስ ምሳሌዎች
ኦፔክ
650px|thumb|የኦፔክ አባላት ኦፔክ (OPEC ወይም Organization of the Petroleum Exporting Countries «የነዳጅ ዘይት አስወጪ አገራት ድርጅት») የኢንተርናሽናል አገራት ስምምነት ማኅበር ነው። አሁን 14 አባላት አገራት አሉት።
እነዚህ አገራት በተለይ በታሪክ በከፍተኛ መጠን ነዳጅ ዘይትን የሚልኩት አገሮች ናቸው።
በ1953 ዓም የተመሠረተ የኢንተርናሽናል መንግሥታት ምጣኔ ሀብት ስምምነት ወይም ጓደኝነት ነው።
መደብ:ፖለቲካ መደብ:ድርጅቶች
የሌሶቶ ሰንደቅ ዓላማ
ይዩ
መደብ:ሰንደቅዓላማ መደብ:ሌሶቶ
ፈረስ ቢጠፋው ኮርቻውን ገልቦ አየ
ፈረስ ቢጠፋው ኮርቻውን ገልቦ አየ የአማርኛ ምሳሌ ነው።