cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Deutsche Reichsbahn (1945–1993)
Si isch nõch èm Zweitè Wältchrièg uss Deilè vo dè Gsamtdütschè Rychsbaan witergfüürt worrè, wo sich i dè Sowjetischè Bsatzigszonè (SBZ) sowiè z Bèrlin befundè hèt. Diè Dütsch Rychsbaan isch mit èm Einigungsvodraag als Sondervomögè vom Bund in Bundesbsitz übbergangè un hèt nõch dè Widdervoeinigung vo Dütschland bis zum 31. Dezember 1993 bschtandè. Diè Dütsch Rychsbaan isch aaschlièßend mit dè Dütschè Bundesbaan zum bundeseigenè Konzern Dütschi Baan AG voeinigèt worrè. Zitwylig isch d DR dè gröschte Arbeitgäber vo dè DDR gsi.
Sowjetischi Besatzigszonè
Für d Baanyrichtungè isch d Bezeichnig Dütschi Rychsbaan bybhaaltè worrè. Uff Befeel vo dè Sowjetischè Milidäradminischtration z Dütschland (SMAD) isch diè Dütsch Rychsbaan beuffdrait worrè, dè gregelte, schinnèbundene Güèter- un Personèvokeer im Gebièt vo dè SBZ widderuffznää (Befehl Nr. 8 vo dè Transportabdeilig vo dè SMAD). Mit Zuèschtimmig vo dè Weschtalliyrtè sin diè gsamtè Aalaagè i dè drei Weschtsektorè vo Bèrlin vo dè Dütschè Rychsbaan betribbè worrè (Fèrnbaannetz, Baanhööf, Betrièbswärch un Vowaltigsyrichtungè vo dè Baan). Sell hèt au d S-Baan i dè drei Weschtsektorè vo Bèrlin betroffè. Nõch èm èrschtè Bèrliner S-Baan-Streik im Summer 1949 isch dè Rychsbaan abber uff alliyrti Aaordning d Nutzigsrächt vom nit umittelbar èm Betrièb diènendè Vomögè un dè Ligèschaftè z Wescht-Bèrlin entzogè worrè un dè Vowaltig vom ehemòligè Rychsbaanvomogè (VdeR) unterschtellt worrè.
D DDR isch sich nit sicher gsi, ob si z Wescht-Bèrlin d Betrièbsrächt behaaltè würde, wenn sich dè Namè vo dè Dütschè Rychsbahn ändere würd, well nu sellènè sitens dè Weschtalliyrtè d Betrieèsrächt gwäärt worrè sin. Es hèt die Befürchtung gää, dass ènèrè DDR-Staatsbaan, wiè au immer si firmyrt het, d Rächt hettet voweigerèt wörrè könnè. Für d DDR isch abber au propagandistisch wichtig, d DR-Streggè z Wescht-Bèrlin als eignes Territorium deklaryrè z könnè. Sell hèt bis zu dè Widdervoeinigung 1990 immer widder zu Stritigkeitè zwischè öschtlichè, weschtlichè un alliyrtè Behördè wegè dè unterschydlichè Rèchtsufffassigè gfüürt. Au hèn d Vomögenswèrt i dè DR im Uusland, worübber sich DB un DR gschtrittè hèn, è Rollè dõdeby gschpillt, dè Nammè z behaaltè. Sell hèt bsunders d Servicegsellschaft Mitropa betroffè. È Diskussion übber dè Namè vo dè DDR-Staatsbaan isch i dè DDR i dè spôtè 1950er Johr vo dè offizièllè Sitè her unterbundè worrè. Als üßerlich erkennbarè Unterschyd zu anderè DDR-Diènscht hèn d Dienschtmützè vo dè DR diè schwarz-rot-goldeni Kokardè.
Am Aafang vo dè Dütschè Rychsbaan nõch èm Zweitè Wältchrièg isch s i dè Folg vo dè hochè Reparationsleischtigè a d Sowjetunion èn schwirigè Betrièb gsi. So sin bis uff d Magischtralè Frankfurt (Oder)–Bèrlin–Halle/Leipzig–Èrfurt uff allnè zweigleisigè Streggè ei Gleis abbaut worrè. Dè Widderuffbau vo dè usègrissenè Gleisaalaagè icht bis hüt nit vollschtändig abgschlossè (byschpillswys d Streggi Cottbus–Görlitz, Jüterbog–Falkèbärg/Elschter un d Streggi Leipzig–Chemnitz).
Dè 1945 widder ygrichtete elegtrische Betrièb im Dreiegg Magdeburg/Leipzig/Halle mi dè Streggi nõch Probstzella (Gränzübbergang zu dè Amerikanischè Besatzigszonè) isch uff Aaordnig vo dè sowjetischè Bsatzungsmacht im März 1946 ygschtellt worrè. D Aalaagè sin abbaut worrè un zämmè mit dè Lokomotyvè spõter als Reparationsguèt i d Sowjetunion brocht worrè.
D Mitarbeiterziting vo dè Dütschè Rychsbaan isch erschtmòls am 1. Mai 1949 unter m Titel „Frei Fahrt“, spôter umbenannt als „Fahrt frei erschinnè.“
Dütschi Demokratischi Republik
Am 1. April 1949 sin fascht alli uff èm Gebièt vo dè DDR vobliebbenè Brivatbaanè vo dè Dütschè Rychsbaan übbernõ worrè. Mit dè Durchsetzig vo Sicherungsmaßnaamè a dè Gränz zu dè Bundesrepublik Dütschland durch d Staatsfüürig èndet 1952 dè Vokeer uff villnè, diè innerdütschi Gränz übberschritendè Baanschtreggè.
Dè Bau vom Bèrliner Ußèring isch ein vo dè èrschtè großè Inveschtitionè vo dè Dütschè Rychsbaan i dè DDR. Unter Ybezièung vo älterè Streggèabschnitt (Güèterußèring, Umgehigsbaan, Umfaarigsstreggè) isch er vo 1951 bis 1956 baut worrè un ermöglicht im Baanvokeer diè bolitisch erwünschti Umfaarig vo Wescht-Bèrlin.
1952 hèt d Sowjetunion diè beschlaagnamtè elegtrischè Lokomotyvè, Chraftwärks- un Faarleitigsaalaagè vom mitteldütschè un schlesischè Netz gegè 300 neubauti Reisezugwägè a d DR zrugg gää. Dõmit hèt au d Diskussion drübber gèndèt, ob dè Widderuffbau vo dè elegtrischè Zugförderig mit 25 kV 50 Hz Induschtryschtròm erfolgè sött. Im Baanchraftwärch Muldèschtei isch am 27. Juli 1955 dè èrschti Turbosatz aagfaarè un è Baanschtròmleitig zum Unterwärch Köthè in Betrièb gnõ worrè. Ab èm 1. September 1955 sin widder elegtrischi Züüg zwûschè Halle (Saale) un Köthen gfaarè.
1952 sin Doppelschtoggzüüg für dè Berufsvokeer in Betrièb gnõ worrè. Diè èrschtè Disellokomotyvè hèt d DR 1960 (V 15, V 180) in Diènscht gschtellt, wo sich bis is Bahn-AG-Zitaalter behauptet hèn. È Johr spôter hèt d DR mit dè E 11 diè èrschti neui Elegtrischi Lokomotyvè übbernõ. Vohandlungè für èn Lizènzbau vo E-Loks vo dè Dütschi Bundesbaan sin devòr gschiterèt. D E-Loks sin im VEB Lokomotyvbau Elegtrotechnischi Wärche „Hans Beimler“ (LEW) z Hennigsdorf broduzyrt worrè. D Diselloks sin znägscht vo dè Lokomotyvbau Karl Marx Babelsbärg, spôter nõch sellèm sini Umbrofilyrig vo dè LEW hèrgschtellt worrè.
1968 bèt d DR mit èm Dransport vo Großcontainer. Sukzessiv sin Containerbaanhööf (GCUP) baut worrè, zwûschè sebbè Ganzzüüg mit Großcontainerdransportwägè (spôter au im Einzelwagèvokeer) vokeert hèn.
Witti Streggèdeil hèn widder s zweite Gleis, s èrschte Elegtrifizyrigsbrogramm isch bis 1970 voraadribbè worrè. Denõch hèt d Staatsfüürig mee uff d Ablösig vom Dampfbetryb durch Diselloks gsetzt.
Dè Bau vo schwèrè Diselloks (Baureihe V 180 / BR 118) i dè DDR hèt nõch èm Beschluss vom RGW ygschtellt wörrè müèsè. Großdiselloks sin ab dört uss dè Sowjetunion (V 200 bzw. BR 120, V 300 bzw. BR 130, 131, 132, 142) un uss Rumäniè (DR-Baureihe 119) ygfüürt worrè. Bsunders diè uss Rumäniè importyrti Baureiè 119 isch scho bi dè Uusliferig technisch unzuèreichend un im Betrièb störaafällig gsi, so dass selli Faarzüüg vo dè DR nu mit seer hochem Uffwand bis hy zum Motorèduusch duèrhaft betrièbstüchtig gmacht wörrè hèn könnè. Nõch èm Ènd vom Importprogramm isch aagfangè worrè, diè Disellokomotyvè, wo uss DDR-Broduktion gschtammt sin, mit stärkerè Motorè uuszrüschtè, selli neu motorisyrtè BR 110 sin als BR 112 un BR 114 un diè umbauto BR 118.2-4 als 118.6-8 bezeichnèt worrè.
Zitèwys sin bi dè Dütschè Rychsbaan mee Güèter dransportyrt worrè wiè uff èm mee als doppelt so großè Netz vo dè Dütschè Bundesbaan. 1986 hèt d DR èn Beförderigsgrad vn 86 % für Warè erreicht (übber dennè iren gsamtè Dransportwäg un für alli dransportyrtè Güèter aagluèget).
Trotz dè hochè wûrtschaftlichè Bedütig als Dransportmittel hèn sich diè wûrtschaftlichè Brobleem vo dè DDR au uff s Schiennènetz uusgwûrkt. D DR hèt dõby bsunders unter dè glegèntlich unvorbereitet uss wûrtschaftlichè Zwäng un bolitischè Entscheidigè entschtandènè Brobleem z lyydè.
Erscht ab Aafang vo dè 1970er Johr sin d Uffwèndigè für Inschtandhaltigè erhöht un au Obberbaumaschinnè uss Öschterrych importyrt worrè. Denõch hèn diè wichtigschtè Magischtralè iri zweitè Gleis zrugg chriègt un d Streggèhögschstgschwindigkeit hèt widder uff 120 km/h aaghobbè wörrè chönnè. Vo 1976 bis 1981 sin Bedongschwèllè vobaut worrè, wo uffgrund ènèrè fäälerhaftè Bedongmischig mit Oschtseekys nõch wènmigè Johr alkaligschädigt vokeit sin. D Folgè vo sellèm Matriaalfääler sin zaalrychi neui Langsamfaarschtellè gsi, dènnè iren Höhepunkt 1986 ydrèttè isch. Diè meischtems kurz dèvor umbautè Streggèabschnitt hèt mò dõher nu no mit 50 km/h befaarè könnè. D DR hèt hochi zuèsätzlichi Uffwendigè für dè erneute Umbau (Aktion Netzschtabilisyrig) gha, um diè kabuttè Schwèllè z ersetzè. Unter andrem hèt mò zwei Schnellumbaumaschinnè un sibbè Hochleischtigsmaschinnèkomplex (wo uss kontinuyrlich schaffendè Stopfmaschinnè, Schotterpfluèg un Dûnamischè Gleisschtabilisator bschtandè hèn) bi Plasser & Theurer bschafft. Diè gschädigtè Schwèllè sin i dè Folgejohr schrittwys uusgwechslèt odder diè Gleis stillglait un zruggbaut worrè.
Stygendi Erdölpriis un ruggläufigi Impört hèn ab 1976 è raschi Streggèelegtrifizyrig notwendig gmacht. Als èrschtes isch d Elegtrifizyrig vo dè Strèggè zss èm Südè vo dè DDR gu Bèrlin vorgsää gsi, denõch dè Aaschluss vo dè Seehäfè un èm Fäärhafè Mukran a s elegtrische Netz un schlièßlich d Umschtellung vo dè Kollèabfuurstreggè uss èm Nidderlausitzer Bruunkollèrevyr. Dezuè sin vill Ergänzungsstreggè cho. Gröschtèdeils durch dirèkt uss èm 50-Hertz-Landesnetz gschpysti, rotyrendi Sûnchron-Sûnchron-Umformer isch è dezentraali Energyvosorgig vo dè neu elegtrifizyrtè Streggè uffbaut worrè. Energydräger isch vorwygend heimischi Bruunkollè gsi. Ab 1982 hèt è „Zentrals FDJ-Jugendobjèkt“ dè Streggèuusbau übbernõ. Bis zum 30. September 1989 sin 2000 km Obberleitig neu baut worrè. S E-Lok-Neubauprogramm isch mit dè Baureiè 250 un 243 erfolgrych lancyrt worrè, villi vo sellè Faarzüüg sin 2012 no in Betrièb gsi. Diè 1982 vo dè LEW vorgschtellti Baureiè 112/212 bzw. 143/243 isch eini vo dè erfolgrychschtè E-Lok-Konschtruktionè vo dè dütschè Ysèbaanè gsi. Hüt faared Loks vo sellerè Baureiè im gsamtè Bundesgebièt.
1976 isch es Sischteem vo dè Städteexprèsszüüg gschartet worrè, wo jewyls morgens uss dè meischtè Bezirksschtädt i dè Hauptschtadt Bèrlin ydroffè sin un si obends widder volòò hèn (im Volksmund au „Bonzèschlüüderè“ tauft). Diè Wägè – urschprünglich alli Bauart 1. Klassè – sin uss ènèrè blaantè Liferung a d ČSSR abzwygt worrè, welli abber dört wegè Geldmangel nit abgnõ worrè isch. I dè 1980er Johr sin Städteexprèss-Wägè uss DR-eigener Broduktion (UIC-Z-Wagè) (vom Raw Halberschtadt) i dè Vokeer glangt.
1979 hèt d Streggèlängi 14.164 Kilometèr bedrait, devò sin 1.621 Kilometer elegtrifizyrt un insgsamt 290 Kilometer schmalschpurig gsi.
1981 sin diè ölgfüèrtè Dampfloks bis uff diè 18 201 un ei Maschinnè vo dè Baureiè 50 abgschtellt worrè. Defür sin widder voschtärkt kollègfüèrti Dampfloks gfaarè. Zaalrychi Dampfloks sin uff Roschtfüèrig zruggbaut worrè, Maschinnè vo dè schu abgschtelltè Baureiè 01 un 41 reaktivyrt worrè. Dè Blaanbetrièb vo Dampfloks uff Regelschpur hèt èrscht 1988 gèndet.
D Faarpriis im Personèvokeer sin vir Johrzehnt lang bi 8 Pfennig pro Kilometer für diè zweit Wagèklass un 11,6 Pfennig pro Kilometer für diè èrscht Klass plus Zuèschlääg für Eil-, D- un Exprèsszüüg glègè. Durch deilwys schlèchtè Obberbauzuèschtand (Langsamfaarschtellè), no villo eingleisigi Streggè un intensivi Streggènutzig sin diè Reisezitè allerdings lang gsi. D Högschstgschwindigkeit vo dè Züüg im Reisevokeer isch bi 120 km/h glègè. Voschpôtigè sin vo allem i dè letschtè Johr hüüfig vorcho. Blaanigè für Streggè bis 160 km/h sin nit realisyrbar gsi.
Für dè Schutz vo dè Baanhööf un Aalaagè vo dè DR isch d Dransportbolizei voantwortlich, diè Deil vom Minischteriums vom Innerè gsi isch, sowiè vom Minischterium für Staatssicherheit (Stasi). Durch diè zaalrychè Milidärdranspört für d NVA un diè sowjetischi Armee (GSSD) isch d DR als bsunders sicherungsbedürftig aagluèget worrè. Für d Sicherung vo sellè Dranspört im Fall von èm Chrièg sin villi nit blaanmäßig gnutzti Vobindigskurvè aaglait worrè, unter anderem für d Umfaarig vo Knotèbaanhööf un größerè Bruggènè.
S Netz vo dè Rychsbaan sich um 1990 zu öppè 30 % (3829 km) elegtrifizyrt gsi un zu 70 % eigleisig (4223 km) befaarbar. Beschäftigèt sin 1990 224.000 Mitarbeiter gsi.
S Faarblaanagebot isch unter dè gnanntè Umschtänd wènnig attraktiv gsi; so hèt s kein leischtungsfähigè Personè(fèrn)vokeer gää, denn d Züüg vom Städteschnell-/Städteexpress-Vokeers un d D-Züüg, abaer au d Nõvokeersleischtigè bsunders i dè "Flächi" sin nit votaktet gsi un hèn nu è gringi Reisegschwindigkeit. Well abber au dè motorisyrte Individualvokeer kein adäquati Alternative dargschtellt hèt, isch dè DR trotzdèmm è großi Bedütig im Personèvokeer zuècho.
Bèrlin (Wescht)
Bis zu dè Gründig vo dè Bundesrepublik Dütschland (23. Mai 1949) un dè DDR (7. Oktober 1949) hèt d Ysebaan i dè amrikanischè, dè britischè un dè sowjetischè Besatzigszonè vo Dütschlands als Dütschi Rychsbaan firmyrt. Es hèt dè jewylige Zuèsatz vo dè Besatzigszonè: „USSR-Zonè“, „Brit-US-Zonè“ un „Zone Fr“ a dè Güèterwägè gää. I dè französischè Zonè sin d Baanè formal zu dè Betrièbsvoeinigung vo dè Südweschtdütschè Ysebaanè (SWDE) zämmègfasst worrè.
Dè Nammè „Dütschi Rychsbaan“ hèt uss formaljuristischè Gründ erhaaltè blybè, well diè weschtlichè Alliyrtè nu dè Dütschè Rychsbaan d Erlaubnis erteilt hèn, z Wescht-Bèrlin z vokeerè. Frankrych hèt sich erfolglos gegè dè Wortdeil Rychs- gweert, well Bezeichnigè, diè a s Reich erinnerèt hèn, uss èm Wortschatz hettet tilgt wörrè söllè.
Dezuè isch s nit offizièll protokollyrte Beschtreebè vo dè Sowjetischè Milidäradminischtration z Dütschland (SMAD), d Rächt vo dè Zivilvowaltig vo dè SBZ (spôter DDR) z begränzè. D Transportabteilig vo dè SMAD isch no langi Zit gegèübber dè Dütschè Rychsbaan wysigsbefuègt. Au wûrtschaftlichi Erwägigè sin vo allem bezüèglich dè hohè Koschtè, mit dennè è Nammnsumschtellig vobundè gsi worrè wär (byschpiölswys neui Schilder, Drucksachè, Änderig vo bschtehendè Vodrääg uff ein neuè Nammè usw.), hèn è Rollè gschpillt. Dè Ysèbaaner un dè Bevölkerig i dè DDR isch sellè Grund meischtens vorgauklet worrè, wenn d Bezeichnig Dütschi Rychsbaan zur Diskussion gschtandè isch. Ebbèso hèt sich d DDR èn Zuègriff uff uusländisches Rychsbaanvomögè gsicherèt. Èn großè Deil hèt d Bundesbaan (stillschweigend) übbernõ. Etlichi Immobiliè sin in andri Händ übbergangè.
Au nõch èm Muèrbau vo 1961 hèt diè Dütsch Rychsbaan d Betrièbsrächt für dè Ysèbaa- un S-Baan-Vokeer z Bèrlin (Wescht) bhaaltè. Dõdurrè isch è großes Intersse vo dè DDR-Staatsfüürig an èrè gsichertè Präsenz z Bèrlin (Wescht), wo au für bolitischi un adminischtrativi Aktivitätè ußerhalb vom Baanbetrièb nützlich gsi sin.
Bundesrepublik Dütschland
Im Zùg vo dè dütschè Widdervoeinigung am 3. Oktober 1990 hèt sich d DR un d VdeR zuè nèm Bundesysèbaavomogè fusionyrt un hèt ab dènn s Sondervomögè Dütschi Rychsbaan vo dè Bundesrepublik Dütschland bildet. Deile vo dè Wescht-Bèrliner Ligèschaftè sin vo dè VdeR dirèkt i d Vowaltig vom Bundesysèbaavomögen übbergangè. Diè Aaghörigè vo dè Dransportbolizei hèn zum Bundesgränzschutz (BGS).
Èn massyvè Personalabbau sit Aafang vo dè Wäärigs-, Wûrtschafts- un Sozialunion am 1. Juli 1990 un Blään für d Entlassig vo 60.000 vo dotal 240.000 Rychsbaaner bis 1995 hèn zu vyl Lempè un im November 1990 sogar zuè nèm Streik gfüürt. Èn witerè Grund für dè Arbètskampf sin diè im Voglych zu dè Dütschè Bundesbaan (DB) bi dè Dütschè Rychsbaan zaaltè gringerè Löön. Dè Streik hèt zu dè Unterbrechig vom fascht èm gsamtè Fèrn- un Güètervokeer i dè neuè Bundesländer gfüürt. Au in Richtig Weschtdütschland un Oschteuropa isch es zu starkè Yschränkigè vom Vokeer cho. Dè Arbètskampf isch am 29. November 1990 mit èm Kompromiss zwûschè dè dütschè Ysebaaner-Gwerkschaft (GdED) un dè Dütschè Rychsbaan beendet woorè: Dè neui Taryfvodraag hèt vorgsää, dass bis Mitti vo 1991 kein Rychsbaaner hèt söllè entlõõ wörrè. Nõch einerè am 26. April 1991 droffenè Regelig hèn d Mitarbeiter vo dè Dütschè Rychsbaan vom 1. Juli 1991 aa 60 % vo dè bi dè Dütschè Bundesbaan zaaltè Löön erhaaltè. Dè Personalbeschtand vo dè DR isch vo 253.000 Beschäftigtè Mitti 1990 uff 138.000 bis Èndi Dezember 1993 gschrumpft, sell isch èn Rügggang um 45 % gsi.
Am 1. Januar 1991 hèt d DR nõch mee als 40 Johr zum èrschtè Mòl d Faarpriis erhöht. Dè Priis pro Kilometer isch i dè 2. Klass vo acht uff zwölf Pfennig gschtigè, i dè 1. Klass vo 11,6 uff 18 Pfennig.
Am 4. Januar 1991 sin i dè Betrièbswärch Monnèm 1 un Dortmund diè èrschtè vo 50 Elegtrolokomotyvè vp dè Baureiè 243 vo dè Dütschè Rychsbaan ydroffè. S Rychsbaanuusbesserungswärch Dessau hèt im Februar 1991 d Inschtandsetzig vo DB-Lokomotyvè vo dè Baureiè 110, 140 un 150 übbernõ. Ußerdèmm hèn d Rychsbaanuusbesserigswärch Eberswalde, Potsdam un Zwickau Uffdrääg vo dè Dütschè Bundesbaan übberchò.
D Entscheidig für è einheitlichs Drybfaarzüüg-Kennzeichnigssischteem vo dè DR un DB isch am 3. Mai 1991 gfällt worrè. D Rychsbaan hèt druffhy zum 1. Januar 1992 iri Lokomotyvè un Drybwägè umzeichnèt. Am 2. Juni 1991 isch nõch vir Johrzeent Unterbrechig widder è gsamtdütsches Kursbuèch in Chraft drèttè. D Yfüürig von èm einheitlichè Nummerèsischteem für d Streggè z Oscht- un Weschtdütschland isch èrscht am 31. Mai 1992 erfolgt. Am 2. Mai 1992 isch bi dè Dütschè Rychsbaan d Diènschtkleidig vo dè Dütschè Bundesbaan ygfüürt worrè.
Am 1. Februar 1993 isch dè Betryb uff dè Schmalschpurbaanstreggè vom Harz a d Harzer Schmalschpurbaan GmbH (HSB) übbergangè. Dõmit hèt d DR diè èrschti vo irè Schmalschpurbaanè regionalisyrt.
Mit folgendè Uusbaumaßnaamè zwûschè m Netz vo dè Dütschè Rychsbaan un èm Netz vo dè Dütschè Bundesbaan, dè durchgängigè Elegtrifizyrig un dè vowirklichtè Vokeersbrojèkt „Baanbau Dütschi Einheit“ isch dè Oscht-Wescht-Reisevokeer im Weschtniveau aabasst worrè. In Betrièb gangè sin zwûschè m 3. Oktober 1990 un èm 31. Dezember 1993:
Im Winterfaarblaan 1990/91 sin diè èrschtè InterRegio-Züüg zwûschè Oscht- un Weschtdütschland vokeert: drei Zugbaar Bèrlin–Köln sowiè je ei Zùgbaar Erfurt–Kassel–Aachè, Leipzisch–Nürnbärch un zwei Zùgbaar Leipzisch–Nürnbärch–Münchè. Sit èm 1. September 1990 sin Bèrlin un Hamburg schu durch è InterCity-Bärli vobundè gsi.
Diè Dütsch Bundesbaan hèt iri InterCity- un InterRegio-Linniè bis Bèrlin, Leipzisch un Dresdè volängerèt. Dè am 31. Mai 1992 ygfüürte Faarblaan hèt dè Dütschè Rychsbaan – wiè 1991 dè Dütschè Bundesbaan – diè gröscht Umschtellig sit Johrzeent brocht. Füüf IC-Linniè hèn d Netz vo beidè Baanè vobundè. D Zaal vo dè Euro- un InterCitys isch uff 88 gschtigè. Am 23. Mai 1993 isch diè neui, elegtrifizyrti Streggi Marièborn–Magdeburg in Betrièb gnõ worrè un Bèrlin mit dè Linniè 6 a s ICE-Netz aabundè worrè.
Am 1. Januar 1994 isch d Baanreform in Chraft drèttè. Uss dè Behördè Dütschi Rychsbaan un Dütschi Bundesbaan isch diè uusschlièßlich unternemmerisch gfüürti Dütschi Baan AG bildet worrè (DB AG), wo sich vollschtändig in Bundeseigèdum befundè hèt. Dè neugfassti Artikel 87 d vom Grundgsetz hèt diè Zuèschtändigkeit vom Bund für d Ysèbaanvokeersvowaltig feschtglait. Im Ysèbaa-Bundesamt (EBA) hèn ab dènn diè hoheitlichè Uffgabè wiè Blaanfeschtschtellig oblägè, ebbèso d Ysèbaauffsicht un Bauuffsicht. Am 5. Januar 1994 hèt sich d DB AG i s Handelsregischter vom Amtsgricht Charlottèburg ydrait, denn Sitz vo dè Gsellschaft isch Bèrlin.
Generaldirèktion
D DR isch von eim Generaldirektor (GD) gleitet worrè, dè meischtens au Vokeersminischter vo dè DDR gsi isch. Dè 1. Stellvodrètter vom Minischter isch dõby uusschlièßlich für d Ysebaa zuèschtändig gsi.
Generaldirektorè vo dè DR sin gsi:
Zum 1. Juni 1992 isch ei gmeinsamè Vorschtand vo dè DR un dè Dütschè Bundesbaan bildet worrè, dè ebbèfalls vom Heinz Dürr gleitet worrè isch.
Diè zentrali operativi Betrièbsleitig isch durch diè Hauptdispatcherleitig (Hdl) erfolgt, uss Sicherheitsgründ in eim Diènschtobjekt z Bèrlin-Spindlersfäld. Heinz Krüger isch letschtè Betrièbsleiter un Chef vom Stab vo dè operativè Betrièbsleitig gsi. D Hdl isch mit allè Obberdispatcherleitigè (Odl) bi dè Rychsbaandirektionè mittels dè baaninternè Fèrnkonferenzwechselsprechaalaag (FKWA) vobundè gsi.
Zentrali Orgaan
Rechèzèntrum vo dè Dütschè Rychsbaan
Uusbildig
Högschsti Bildigsschtätti für d Uusbildig vo Diplomingenieur, Diplomdransporttechnologè u. a. isch d Hochschuèl für Vokeerswesè (HfV) z Dresdè, wo dirèkt im Minischterium für Vokeerswesè unterschtandè isch. Denebbè hèt s no è Fachschuèl z Dresdè (Ingenieurschuèl für Vokeerstechnig) sowiè z Gotha d Ingenieurschuèl für Dransportbetrièbstechnig für d Uusbildig vo Ingenieur. D Berufsuusbildig isch i dè Voantwortig vo Betrièbsberufsschuèlè, wo einzelnè Diènschtschtellè zuègordnet gsi sin, gschtandè.
Rychsbaandirektionè (Rbd)
Diè Dütsch Rychsbaan isch regional gliderèt gsi i diè:
Zuèsätzlich hèt z Bèrlin diè Direktion für d Uusbesserungswärch vo dè Dütschè Rychsbaan (Rbd Aw) un d Rychsbaanbaudirektion (Rbbd) gää. Rychsbaanuusbesserungswärch (Raw) für umfangrychi Reparaturè, Hauptuntersuchigè un au Neubautè hèt s u. a. z Bèrlin, Cottbus, Delitzsch, Dessau, Eberswalde, Görlitz, Halberschtadt, Halle, Karl-Marx-Stadt (hüt wiè früèner Chemnitz), Magdeburg, Malchin, Meiningè, Potsdam, Stendal, Wittèbärg un Zwickau. Witerhy hèt s ès Chraftwagèuusbesserigswärch z Greifswald gää.
Nachgordneti Diènschtschtellè
Baanbetrièbswärche (Bw), Baanschtròmwärche (Bsw), Starkschtròmmeischtereiè (Stm) hèn zum Hauptdiènschtzweig Maschinnèwûrtschaft ghört un sin dirèkt dè Rbd unterschtellt worrè.
Witeri Diènschtschtellè sin gsi:
Transportvolumè
Bis zu dè Gründig vo dè DB AG isch d Förderleischtig vo dè DR brägt vo dè staatlich vofolgtè Lenkig vo Transpört uff dè Schinnè. S hèt wènniger ökologischi Gründ gha, sondern isch mee uff Èngpäss i dè Volkswûrtschaft vo dè DDR zrugg z füürè, asè isch s Strõßènetz ènèrè adäquatè Steigerig vom Strõßèvokeer proportional zum Wachstum vo dè Wûrtschaft nit gwachsè gsi. Glychzitig isch d Autobroduktion (LKW un PKW) hinter dè Bedürfnis vo dè Wûrtschaft un Bevölkerig zrugg blibbè. Drittè Grund für diè maximaali Nutzig vo dè Ysebaa sin diè spezifisch günschtigerè Transport- bzw. Energykoschtè gsi.
Schweri Uufäll
I dè Gschichtè vo dè Dütschè Rychsbaan hèn sich è Reiè vo schwèrè Uufäll ereignet. Bsunders s Johr 1967 isch mit èm Zùguuglück mit 94 Dòtè, drunter 44 Chind, i d Gschichtè vo dè Dütschè Rychsbaan ygangè.
Archidamos I.
De Archidamos I. isch e König vo Sparta gsii usem Gschlecht vo de Eurypontide.
De Archidamos isch de Soo vom Anaxidamos und de Vatter vom Agasikles gsii. Er hett i Fride regiert.
Innenminister
En Inneminister isch dr Läiter vom ene Inneministerium), das isch e Ministerium, wo sich um inneri Aagläägehäite, d. h. um d Verwaltig vom ene Land, vom ene Bundesstaat oder vom ene Kanton, uf dr nationale oder bundesstaatlige Eebeni kümmeret.
S Ressor vom Inneminister umfasst im vile Staate die inneri Sicherhäit, weniger in Bundesstaate wie dr Schwiz, wo das d Aagläägehäit vom Äidgenössische Justiz- und Bolizeidepartemänt und vo de Kantöön isch, oder in de Veräinigte Staate, wo s United States Department of the Interior vor allem s Land verwaltet und schützt, wo im Bund ghöört. Anderi Aagläägehäite, wo sich vilmol dr Inneminister drum kümmeret, si d Kultur-, d Sozial-, d Gesundhäits-, d Familie- und d Umwältspolitik.
D Kompetänze vom Inneminister underschäide sich aso e chlii vo Land zu Land und so au si Titel. Z Dütschland isch s uf dr Eebeni vom Bund dr Bundesinneminister, uf dr Eebeni vo de Länder dr Inneminister oder in de Stadtstaate mit Senat dr Innesenator. Z Ööstriich säit men em Inneminister oder Bundesminister für s Innere und in dr Schwiz isch s dr Vorsteher vom Departemänt vom Innere. Z Ängland häisst er minister of the interior or au minister of home affairs und z Amerika isch s dr secretary of the interior.
Börslingen
Beerschlenge, ao Beeslãnge (dt. Börslingen), ischt a Gmoe em Alb-Done-Kreis en Bade-Wirttaberg. D Gmoe hot Eiwohner (Stand: ).
Mit rund 170 Eiwohner ischt si oene vo dr kloenschte selbschtändige Gmoeded en Bade-Wirttebärg.
Grafenried BE
Graferied (amtlech Grafenried) isch e politischi Gmeind im Verwautigschreis Bärn-Mittuland im Kanton Bärn, Schwyz gsi. Uf de 1. Jänner 2014 het si mit de Gmeinde Büüre, Etzukofe, Froubrunne, Limpech, Möuchi, Schaluune u Zauggeried zur Gmeind Froubrunne fusioniert.
Geografi
Graferied ligt uf em öschtleche Rapperswiler Plateau. D Gmeindsflächi bsteit us 54,7 % langwirtschaftlecher Flächi, 35,2 % Waud u 10,1 % Sidligsflächi. D Nachburgmeinde si Froubrunne, Zauggeried Iegischtoorf, Ifwiu u Etzukofe.
Börslingen
Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 69,2 % Landwirtschaftsfleche, 21,6 % Wald, 6,5 % Sidlongsfleche ond 2,7 % sonschticher Fleche.
Gmoedsgliderong
Zue Beerschlenge gheret koene weitere Ortsdoel.
Grafenried BE
Ywohner
Quäuue: Bundesamt für Statistik 2005 Dr Uusländeraateil isch 2010 bi 3,8 % gläge.
Börslingen
Verwaltong
Beerschlenge hot sich mit dr Stadt Langenao ond dr Gmoede Aalde, Aoschtelfenge, Bääreschtadt, Balledorf, Broedenge, Ellenge, Hoolzkirch, Nääreschtett, Nẽẽschtett, Rammenge, Setzenge ond Weideschtett zom Gmoedverwaltongsverband „Langenao“ mit Sitz en Langenao zammegschlosse.
Dr Schuldes ischt dr Heinrich Wolf.
Grafenried BE
Politik
Bi de Nationauraatswahle 2011 het s das Ergebnis ggää: BDP 25,0 %, CVP 2,0 %, EVP 7,8 %, FDP 6,0 %. GLP 6,8 %, GP 8,4 %, SP 15,4 %, SVP 20,2 %, Suschtigi 8,4 %.
Gmeindspresidänt vo Graferied isch dr Ivo Bravin (Stang 2013).
Börslingen
Dialekt
Dr Dialekt vo Beerschlenge ghert zom Schwäbisch.
Gregor von Tours
Dr Gregor vo Tours ( * 30. Novämber 538 bi Clermont-Ferrand; † vermuetlig 17. Novämber 594 z Tours) isch Bischof vo Tours gsi, e Gschichtsschriiber und Hagiograaf. Sini berüemte Zää Büecher Gschichte ghööre zu de wichdigste Kwelle für d Übergangszit vo dr Spootantike zum Früemiddelalter.
Inhalt
S Hauptwärk vom Gregor si die Zää Büecher Gschichte (Decem libri historiarum), wo men e in dr Forschig gwöönlig nume Historiae („Historie“) oder, was aber nid richdig isch, Historia Francorum („Gschicht vo de Franke“) säit. En Originaal vom Gregor existiert nüme, aber s Wärk isch in mee as 50 middelalterlige Handschrifte überliiferet. Die eltiste stamme us em 7. Joorhundert, si aber unvollständig und häi e Hufe Feeler. D Handschrifte, wo mä sich cha druf verloo, stamme us em 11. Joorhundert.
Es handlet sich um e christligi Universaalgschicht in dr Dradizioon vo dr Spootantike. D s Absicht vom Gregor isch s gsi, d Gschicht vo dr Gsamtchille us ere eschatologische Sicht daarzstelle, vo dr Schöpfig bis zu de fränkische Köönig vom 6. Joorhundert. S erste Buech beschribt d Zit bis zum Dood vom häilige Martin vo Tours (397), s zwäit d Zit vo de erste Merowinger bis zum Dood vom Köönig Chlodwig I., wo dr Gregor as „nöije Konstantin“ bezäichnet und so e Brugg vo dr fränkische zur (gallo-)röömische Gschicht baut. Mit em vierte Buech chunnt dr Gregor zu sinere äigene Zit; es ändet mit em Mord am Köönig Sigibert I. Die rästlige säggs Büecher behandle die witeri Zitgschicht bis zum Summer 591. Am Schluss isch im Gregor si Autobiografii mit eme Verzäichnis vo sine Wärk.
Die erste vier Büecher het dr Gregor um oder churz noch 575 verfasst, si si aber woorschinlig spööter nonemol überaarbäitet worde. Die rästlige säggs Büecher si denn spööter choo. Dr Alexander Callander Murray dänkt aber, d Historie sige noch 585 entstande.
Dr Gregor verbindet in sinere Daarstellig – genau wie si griechisch Zitgnoss Euagrios Scholastikos – chirchligi und wältligi Gschichtsschriibig. Er gseet d Franke in dr Noochfolg vo de Römer, beschribt aber d Zueständ in iirem regnum wie si gsi si - zum Däil katastrofaal (Gregor, Historien IV 50) wie die brutaale Methoode vom Chlodwig und sine Noochkomme. Si Urdäil über d Merowinger hängt aber eender vo iirer Rolle ab as d Instrumänt, wo dr göttlig Wille usfüere. Er läit groosse Wärt uf s Verheltnis vom Köönig zur Chille, bsundrigs zu de Bischöf, wo im Köönig sölle Rootschleeg gee und iin aaläite. Er verurdäilt herti Methoode nid, wenn si effektiiv si und d Herrschaft as grächt cha bewärtet wärde. Was d Generazioone noch em Chlodwig aagoot, verurdäilt dr Gregor allerdings, dass si sich immer sündhafter verhalte häige und bezäichnet öbbe dr Chilperich I. as dr „Nero und Herodes“ vo sinere Zit.
Grafenried BE
Wirtschaft
D Arbetslosigkeit isch im Jahr 2011 bi 1,0 % gläge.
Gregor von Tours
Inhalt
Im Wärk het s nid nume Informazioone über d Franke, wie öbbe über iire aagääblig Ursprung (lueg Origo gentis), sondern isch bräit aagläit. Wäge sim zentraale Thema säit men em aber äinewääg vilmol Gschicht vo de Franke (Historia Francorum), dr Gregor het aber e Gschicht mit eme universaale Charakter welle schriibe, wie s au die nöijeri Forschig bedoont. Dr Gregor het d Bezäichnig Franke fast gar nid brucht. Er goot sogar uf Eräigniss im färne Oriänt ii, an dr Ostgränze vom gschrumpfte Imperium Romanum, wie d Blünderig vo Antiochia dur d Perser im Joor 540 oder dr Usbruch vom ene nöije Perserchrieg 572 (Gregor, Historien IV 40). Dr oströömisch Kaiser gilt im immer no as Ooberherr und wird as dominus noster bezäichnet, und bsundrigs über Eräigniss am Hoof vom Justin II. und Tiberius Constantinus isch dr Gregor guet informiert gsi.
Im Gregor sini Kwelle
Zu de Kwelle vom Gregor häi näbe dr latiinische Bible (Vulgata) under anderem dr Orosius, dr Avitus vo Vienne und dr Sidonius Apollinaris ghöört. Dr Gregor het au Kwelle brucht, wo hüte verloore si, wie d Annaale vo Angers und d Gschichtswärk vom Sulpicius Alexander und vom Renatus Profuturus Frigeridus. Vilmol zitiert er sini Kwelle oder zitiert Dokumänt. S Wärk isch unersetzlich au wäge dr Mängi vo Stoff, wo din isch, und isch für alli Brobleem d Hauptkwelle für s spootantike Gallie und die früeji Merowingerzit.
Grafenried BE
Sprach u Dialäkt
Bir Vouchszeuuig 2000 hei vo de 899 Ywohner 95,9 % Dütsch aus Houptsprach aaggää, 1,7 % Französisch u 0,3 % Italienisch.
Gregor von Tours
Wirkig und Bewärtig
Im Middelalter isch s Gschichtswärk vil glääse worde. In de Joorhundert druf häi s umbekannti Autoore witergfüert, wo as Fredegar und Psöido-Fredegar bekannt si. Dr erst Druck isch 1511/12 z Bariis erschiine.
Grafenried BE
Sprach u Dialäkt
Dr Dialäkt vo Graferied ghört zum Hochalemannisch.
Gregor von Tours
Witeri Wärk
Die andere Wärk vom Gregor ghööre hauptsächlig in s Gebiet vo dr Hagiografii; und im Middelpunkt stöön Gschichde vo Wunder. Hüte intressiert sich fast niemer me für sä, aber im Middelalter si si bekannter gsi as d Historiae.
Dietenheim
Diadahõẽ, ao Diadahõẽm, (dt. Dietenheim) ischt a Stadt em Alb-Done-Kreis en Bade-Wirttaberg. D Stadt hot Eiwohner (Stand: ).
Gmoedsgliderong
Zue Diadahõẽ gheret d Ortsdoel Diadahõẽ ond Regglesweiler (Regglisweiler).
Gschicht
Diadahõẽ ischt zom erschte Mol gnennt worde anne 973 als Töttinheim.
Verwaltong
Diadahõẽ hot sich mit dr Gmoede Balze ond Illerriede zom Gmoedverwaltongsverband „Diedehõẽ“ mit Sitz en Diedehõẽ zammegschlosse.
Dr Schuldes ischt dr Christopher Eh
Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke
Dialekt
Dr Dialekt vo Diadahõẽ ghert zom Schwäbisch.
Genderkingen
Genderkinga (amtlich Genderkingen) ischt a Gmoed em Landkroes Donau-Rias en Bayern.
Zeuxidamos (Sohn des Latychidas II.)
De Zeuxidamos isch Spartaner usem Huus vo de Eurypontide gsii. Er isch de Soo vom König Latychidas II. und de Vatter vom König Archidamos II. gsii und vor simm Vatter gstorbe.
Genderkingen
Geografi
Genderkinga leit rond 38 km nerdlich vo Augschburg an dr Mendong vom Lech en d Donau.
Vo dr Gmarkong send 69,2% Landwirtschaftsfleche, 9,7 % Wald, 13,7 % Sidlongsfleche ond 7,5 % sonschtige Fleche.
Gmoendsgliderong
Zua Genderkinga gheret s Pfarrdorf Genderkingen ond d Gheft Bauernhannes, Breitwangerhof, Donaulenz, Eichmühle, Heicheltoni, Lehenbauer ond Urfahrhof.
Gschicht
Genderkinga ischt zom erschte Mol gnennt worda em Johr 1280 als Gendrechinge.
Eiwohner
Dr Ausländeraadoel isch 2011 bei 2,2 % gleäge.
Religion
90,7 % vo dr Eiwohner send em Johr 1987 remisch-katholisch gweä, 5,2 % evangelisch.
Verwaltong
Genderkinga hot mit dr Stadt Rõã ond dr Gmoede Holza, Minschter ond Schänefeld a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.
Dr Birgermoeschter vo Genderkinga ischt dr Roland Dietz.
Wahla
Ergebnis vo dr Landdagswahla seit 1986:
Dialekt
Dr Dialekt vo Genderkinga ghert zom Schwäbisch.
CDU Baden-Württemberg
D CDU Bade-Wirttebärg isch dr Landesverband vu dr CDU z Bade-Wirttebärg. Mit rund 60.200 Mitglider isch er Ändi 2019 dr zweetgreescht Landesverband vu dr CDU gsii. Vorsitzer isch dr Thomas Strobl, dr bade-wirttebärgisch Inneminischter un stellverdrättende Minischterbresidänt.
Dr Landesverband isch im Jänner 1971 dur dr Zämeschluss vu dr Landesverbänd Nordbade, Sidbade, Nordwirttebärg un Wirttebärg-Hauezollre zu aim Dachverband grindet wore.
Vu 1953 bis 2011 het d CDU z Bade-Wirttebärg di ganz Zyt dr Minischterbresidänt vum Land gstellt. Vu 2011 bis 2016 isch d CDU di greescht Oppositionsbartei im Stuegerter Landdag gsii. Syt Mai 2016 isch d CDU wider in dr Landesregierig verdrätte, as Juniorpartner in ere grien-schwarze Koalition.
Inneri Struktur
Dr Landesverband glideret si no dr hitige Regierigsbezirk z Bade-Wirttebärg in di vier Bezirksverbänd Nordbade, Sidbade Nordwirttebärg un Wirttebärg-Hauezollre. Die sin in insgsamt 41 Kraisverbänd un iber 800 Stadt-, Gmai- un Ortsverbänd ufdailt.
Organ
S oberscht Gremium vum CDU-Landesverband isch dr Landesbarteidag, wu d Mitglider vum Bresidium un vum Landesvorstand un au d Mitglider vum Landesbarteigricht wehlt. E regionali Bsunderhait isch d Wahl der Delegierten. Fir je 250 Mitglider schicke d Kraisverbänd je ai Deligierte. Zuesätzli schicke di vier Bezirksverbänd je 60.000 Wehler bi dr letschte Landdagswahl ai Delegierte. Die Sunderregelig isch as Kumpremiss im Rame vu dr Verainigung vu dr ainzelne Landesverbänd un d Umwandlig in Bezirksverbänd entstande.
Dr Landesvorstand entschaidet iber di Bolitik vu dr CDU Bade-Wirttebärg unter Achtig vu dr Bschliss vum Landesdarteidag. S Bresidium isch dr Chopf vum Landesvorstand un fiert zäme mit dr Landesgschäftsstell d Gschäft vum Landesvorstand.
S Landesbarteigricht entschaidet iber satzigsrächtligi Frog, Wahlaafächtige, Barteiuusschlussverfahre u. a.
Mitglider
Die Tabälle git aa, wie si Aazahl vu dr Mitglider syt dr Grindig vum Landesverband entwicklet het. Di bishär hegscht Zahl an Mitglider het s Ändi 1984 gee.
Colombi Hotel
S Colombi Hotel z Fryburg isch e inhaabergfiert Stadthotel vu dr Luxusklasse. S Hotel lyt in dr Innestadt vu Fryburg Rotteckring vis à-vis vum Colombipark un sym Colombischlessli, wu s dr Name här het.
CDU Baden-Württemberg
Vorgängerorganisatione bis zur Grindig vum Sidwescht-Staat
Noch em Zweete Wältchrieg sin au im Sidweschte ne Raie vu bolitische Gruppe entstande, wu mit dr Grindig vun ere iberkonfessionälle Bartei us chrischtlige, burgerlige un liberale Wurzle dr Fähler vun dr Versplitterig vu dr Barteielandschaft vu dr Weimarer Republik hän welle iberwinde. D Mitglider vu däne Gruppe sin barteibolitisch in dr Hauptsach in dr Dradizion vum Zäntrum gstande, zum Dail aber au in däre vum Chrischtli-Soziale Volksdienscht, vu dr Dytsche Volksbartei un vu dr DNVP, wu z Wirttebärg dur di ehmolig Burgerbartei un dr Buure- un Räbbuurebund represäntiert woren isch.
Colombi Hotel
Syter anne 1995 gheert s zue dr Allianz „The Leading Hotels of the World“. S aagschlosse Gourmet-Reschtaurant Zirbelstube isch vu 1982 bis 2019 all Joor mit eme Michelin-Stäärn uuszaichnet woore.
CDU Baden-Württemberg
Vorgängerorganisatione bis zur Grindig vum Sidwescht-Staat
S hitig Bade-Wirttebärg isch anne 1945 uf di amerikanisch un di franzesisch Bsatzigszone verdailt wore. Wäge däm hän si au d Barteiorganisazione zerscht drännt entwickelt. Uf em Biet vu dr amerikanische Bsatzigszone isch 1945 z Charlsrue di Christlich-demokratische Partei (CDP) fir Nordbade un z Stuegert di Christlich-Soziale Volkspartei fir Nordwirttebärg grindet wore. In dr franzesische Zone het si am 20. Dezämber 1945 z Fryburg di Badische Christlich-Soziale Volkspartei (BCSV) as Landesverband fir Sidbade bildet. Im Biet vu Wirttebärg-Hauezollre isch d CDU e weng verzegeret entstande, brämmst du di franzesisch Bsatzigsbolitik. Anne 1947 sin d Näme verainhaitligt wore.
D Grindig vum Land Bade-Wirttebärg het au zwische dr CDU-Landeverbänd zue heftigem Stryt gfiert. Derwylscht d CDU z Wirttebärg relativ gschlosse fir dr Sidweschtstaat gsii isch un dr Staatsbresidänt Gebhard Müller si stark gmacht het fir d Fusion, sin grad z Bade di scherfschte Kritiker vu dr Fusion, wie dr Staatsbresidänt Leo Wohleb, us dr Raie vu dr Union chuu. Barteiintärn het mer si 1949 uf d „Fraidestedter Bschliss“ gainigt, wu ne Chlerig vu däre Frog iber e Volksabstimmig vorgsää hän.
Colombi Hotel
Gschiicht
S Hotel isch im Juni 1957 ufgmacht woore. Dreeger vum Hotel isch d „Colombi Hotel Dr. Klaus Lauer KG“ gsii. Zue dr 500-Joor-Fyyr vu dr Universiteet Fryburg sin dodmol im nämlige Joor scho prominänti Gescht us Bolitik un Wiirtschaft empfange woore. Anne 1959 het dr saudi-araabisch Cheenig Saud ibn Abd al-Aziz mit sym Gfolg e baar Dääg im Colombi Hotel verbroocht.
Dr hitig Bsitzer Roland Burtsche het noch ere Chochleer z Hamburg in e baar Luxushyyser in dr USA gschafft, isch uf e kalifornischi Hotelfachschuel gange un het derno bi dr American President Lines as Sous-Chef, as zweete Chuchischef, gschafft. Wider z Dytschland, het er anne 1967 sy Fryndi Waltraud Zähringer ghyroote. S Baar, wu urspingli vu Oberbärge am Chaiserstuel gsii isch. Het verschiideni gaschtronomischi Bedrioib gfiert, bis er schließli anne 1978 zum Chauf vum Colombi Hotel chuu isch. In dr Joor druf isch s Hotel meefach umböue, erwytertet un erneieret woore. Im Joor 1995 isch s Hotel um d Residenz uusgwytet wiire, wu mer iber e Glaasschtääg im zweete Stockt aane chunnt. Glyychzytig isch e Diefgaraasch mit 80 Stellblätz fir d Hotelgescht entstande. Syter 2012 bruucht s Hotel zuesätzli zue sym Bankettberaich s Gebei vu dr eemoolige Chlooschtermiili z Eerechilche fir Veraaschtaltige.
CDU Baden-Württemberg
Amtszyt Gebhard Müller
Bi dr Wahl zur Verfassiggebende Landesversammlig isch d CDU mit 36 % sterkschti Bartei wore. Ainewäg isch zerscht e Regierig ohni d CDU unter em Reinhold Maier (FDP/DVP) as Koalizion us SPD, FDP/DVP un BHE bildet wore, was e Iberraschig gsii isch. Dr Maier het d Bundesdagswahl 1953 zue eme Plebiszit iber sy Bolitik erklert un het kunsequänterwys mieße zruggdrätte, wu d Union im Sidweschte bi däre Wahl s absolut Mee vu dr Stimme in allne Landesdail, also au z Bade, gwunne het. Jetz isch dr Gebhard Müller am 30. Septämber 1953 Minischterbresidänt vun ere Allbarteiekoalizion wore. Us Sicht vu dr CDU isch des dr Aafang vun ere ainzigartige Erfolgsgschicht gsii. Syt däm Dag het d CDU fir 57 Johr d Minischterbresidänte z Bade-Wirttebärg gstellt.
Äulemer Kreuz
S Ülèmer Chrütz isch è hoch glègèni Passhöchi im Hochschwarzwald.
CDU Baden-Württemberg
Amtszyt Gebhard Müller
Au bi dr Landdagswahl 1956 isch d CDU as sterkschti Bartei bstetigt wore un het dr Stimmenaadail uf 42,6 % gstaigeret. Dr Gebhard Müller isch Minischterbresidänt blibe, bis er 1958 as Bresidänt ans Bundesverfassigsgricht gwägslet isch.
Colombi Hotel
Gschiicht
Vu 1981 bis 2014 isch dr Alfred Klink Chuchischef vum Gourmetreschtaurant gsii. Syt em Augschte 2019 isch dr Harald Derfuß Chuchidirälkter im Colombi Hotel.
Äulemer Kreuz
Geographischi Laag
D Passschtrõß übberquert èn Bärgruggè, wo vom Fèldbärg-Massyv wèg gu Südoschtè d Brugg zuè dè Alblandschaft südlich vom Schluchsee schlaat. Nordweschtlich vom Ülèmer Chrütz übberragt dè Chapèllèchopf, südöschlich d Schnepfhaaldè d Passhöchi. Sèllè Pass vobindet dè Wyler Äule, èn Ortsdeil vo Schluchsee, a dè Oschthaaldè un Menzèschwand, im Obbèrè Albdal, a dè Weschthaaldè. Anderschd gsait, übber s Ülèmer Chrütz wörd Menzèschwand, wo gu Weschtè un Nordè im Schattè vom Fèldbärg-Massyv lyt, a dè Schluchsee aabundè. Diè nägscht Passhöchi lyt knapp 6,5 km èwäg im Nordweschtè un öppè 110 m höcher, sèll isch dè Fèldbärgpass.
CDU Baden-Württemberg
Amtszyt Kurt Georg Kiesinger
E Iberraschig fir d Effetligkait isch s gsii, wu dr ussebolitisch Sprächer vu dr CDU-Bundesdagsfrakzion Kurt Georg Kiesinger Noofolger vum Gebhard Müller as Minischterbresidänt vu Bade-Wirttebärg woren isch. D Kiesinger het noi dr Landdagswahl 1960 d Allbarteiekoalizion nimi furtgfiert un het derfir e Koalizion mit dr FDP/DVP un em BHE bildet. Bi dr Minschterämter isch sträng druf Achtig gee wore, ass Ruggsicht gnuu woren isch uf di vier CDU-Landesverbänd no irem jewylige Gwicht. S bsunder Engagschmänt vu dr Regierig Kiesinger isch bi dr Kultur- un Schuelbolitik gläge. Wu dr Kiesinger am 1. Dezämber 1966 as Bundeschanzler uf Bonn gwägslet isch, isch dr Hans Filbinger sy Noofolger wore.
Colombi Hotel
Hans-Thoma-Stube
Urspringli isch d Hans-Thoma-Stube in eme Buurehuus vu 1776 yyböue gsii un isch speeter im Colombi Hotel integriert woore. Si maant an dr Schwarzwald-Mooler Hans Thoma. D Holzstiel sin vum Hans Thoma mit typische Schwarzwälder Motiv entwoorfe woore. Au zwai Originalbilder git s in dr Stube: e Bild vu syre Mueter un e Sälbschtporträt.
Castel San Pietro TI
Castel San Pietro TI (lombardisch Castel San Pedru) isch e Gmai im Kanton Tessin in dr Schwyz. Si ghert zum Chrais (circolo) Balerna im Bezirk Mendrisio.
Äulemer Kreuz
Nammè
Dè Nammè Ülèmer Chrütz gòt uff è Wägchrütz bi dè Passhöchi zrugg, wo nõch èm witter unnè a dè Oschthaaldè glègènè Wyler Äule benamst isch.
Castel San Pietro TI
Geografi
Castel San Pietro umfasst di wechtlig Syte vum Muggiotal (ital. Valle di Muggio). Zue dr Gmai ghere d Fraktione Campora, Casima, Corteglia, Gorla, Loverciano, Monte un Obino. Nochbergmaine sin Balerna, Breggia, Coldrerio, Melano, Mendrisio, Morbio Inferiore, Rovio un di italienisch Gmai San Fedele Intelvi.
Colombi Hotel
Wyychäller
S Hotel isch uf historischem Grund böue. Do isch di alt Stadtmuure duureglofe un as vu dr Fryburger Stadtdoor isch in dr Neechi gsii. E Wandsyte vum unteriirdische Wyychäller unter dr Empfangshalle bstoot hite no us dr alte Stadtmuure.
CDU Baden-Württemberg
Amtszyt Hans Filbinger
Am Aafang vu dr Amtszyt vum Hans Filbinger isch d Koalizion mit dr FDP/DVP ussenandergheit, wel die ne sozialliberali Koalizion aagsträbt het. Dr Filbinger het druf 1966 mit dr SPD e Großi Koalizion noch em Bonner Muschter (Kabinett Filbinger I) bildet. Dr Filbinger het si arg fir d Volländig vu dr Integrazion vu Bade un Wirttebärg yygsetzt. In dr Kumferänz vu dr vier Landesvorsitzer isch er all me zuen ere Fierigsfigur wore. Wu bi dr Volksabstimmig am 7. Juni 1970 s Volk z Bade mit mit 81,9 % fir dr Verblyb bi Bade-Wirttebärg gstimmt het, het ändli där anachronistisch Zuestand vu dr vier CDU-Landesverbänd z Bade-Wirttebärg solle ufhere.
Äulemer Kreuz
Winter
Im Winter isch d Passhöchi Uusgangspungt vo zwei Langlaufloipè: Übber Deile vo dè beidè Loipè (vo dè Farnwitti bis zuè dè Roßhüttè ) volauft è acht Kilometer langs Deilschtugg vom 32 km langè Fèrnschiwanderwäg Hinterzartè–Schluchsee.
Castel San Pietro TI
Gschicht
Castel San Pietro isch zum erschte Mol gnännt wore anne 865 (1171 Castellum Sancti Petri), Casima anne 1507, Monte anne 1420 as de Monte.
Im Johr 2004 sin di ehmolige Gmaine Casima un Monte zue Castel San Pietro yygmaindet wore, derzue au Campora, wu bis dert zue Caneggio ghert het.
Verwaltig
Dr Burgermaischter (Sindaco) vu Castel San Pietro isch dr Lorenzo Bassi.
Bevelkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005
Dialekt
Dr lombardisch Dialäkt vu Castel San Pietro ghert zum Comasco-Lecchese.
Tethys
De grichisch Namme Tethys (altgriechisch: Τηθύς) isch nit z'verwexle mit em Namme Thetis, änere Meeresnymphe ebefalls us de grichische Mythologi.
Folgendi Verwendige vum Begriff Tethys sin bekannt:
Colombi Hotel
Unternäme
S Hotel het 170 Lyt, wu do schaffe, dodervu rund 30 Leerbuebe- un -maidli. S Huus isch vum Wirtschaftsclub Rhein-Main un dr Bundesagentur fir Aarbet bim 10. Dytsche Aarbetsblatzinveschtor-Bryys anne 2007 mit em Bryys in dr Kategory Uusbildigsblätz fir d Uusbildig vum Noowugs uuszaichnet woore.
Uuszaichnige
Reschtaurant Zirbelstube:
Flecklehäs-Brunne
Uf dr Terrasse vum Colombi Hotel stoot e Brunne, wu hite Flecklehäs-Brunne gnännt wird. D Schaale un d Syyle stammen us em Joor 1884, doodmool isch e Brune vor em eemoolige Predigerdoor ersetzt woore. Wu am 7. Dezämber 1885 dr speeter Grooßhärzoog Friedrich II. mit syre Frau Hilda von Nassau d Stadt bsuecht ghaa het, isch us baide Roor Wyy chuu, wu dr Feschtgsellschaft serviert wooren isch. Wäge däm het dr Brunne syterhäär Wyybrunne ghaiße. Syter anne 1961 droont e bronzeni Figuur im Hees vu dr Faasnetruefer, ere Fryburger Naarezumft. Dr Entwuurf zue dr Figuur stammt vum Holzbildhauer Franz Spiegelhalter (1899–1988), wu u. a. au d Laarve vu dr Faasnetruefer gschaffe ghaa het. Dr Verain het d Figuur am Euphrosinedaag (11. Meerz) 1961 dr Stadt ibergee.
CDU Baden-Württemberg
Amtszyt Hans Filbinger
Am 15. Jänner 1971 het z Bade-Bade ne Landesbarteidag stattgfunde, wu si di vier CDU-Landesverbänd z Bade-Wirttebärg zue aim Landesverband zämegschlosse hän. As erschte Landesvorsitzer isch dr Hans Filbinger gwehlt wore.
An d Stell vu dr ehmolige Landesverbänd sin di vier Bezirksverbänd Nordbade, Sidbade, Nordwirttebärg un Wirttebärg-Hauezollre drätte. D Biet vu dr CDU-Bezirksverbänd entspräche, drotz ass mer di alte Näme bhalte het, syt 1973 dr gänderete Gränze vu dr Regierigsbezirk Charlsrue, Fryburg, Stuegert un Dibenga.
Im Februar 1978 het dr Dramatiker Rolf Hochhuth in dr „Zeit“ em Filbinger vorgworfe, är heb noch em Chriegsänd no „einen deutschen Matrosen mit Nazi-Gesetzen verfolgt“ un sei e „furchtbare Jurist“ gsii. Im Lauf vu dr effetlige Diskussion vu däre „Filbinger-Affäre“ sin nodisno vier Dodesurdail uusechuu, wu dr Filbinger 1943 un 1945 as Aachläger gforderet oder as Marinerichter gfellt het. Dur syni Reakzione uf die Entdeckige het dr Filbinger dr Rugghalt in dr Effetligkait un syre Bartei verlore un isch schließlig am 7. Augschte 1978 as Minischterbresidänt zruggdrätte un bim Landesbartedag vu dr CDU im Johr druf au nimi aadrätte. Zu sym Noofolger as Minischterbresidänt un as CDU-Vorsitzer isch dr Lothar Späth gwehlt wore.