cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mont-Tramelan
Mont-Tramelan (Franc-comtois [lɛ mɔ̃ˈtɛn ], alem. Bärgtramlige, dt. verautet Bergtramlingen) isch e politischi Gmeind im Verwautigschreis Bärner Jura im Kanton Bärn, Schwyz.
Geografi
Mont-Tramelan isch e Ströisidlig im Schwizer Jura. D Gmeindsflächi bsteit us 60,4 % langwirtschaftlecher Flächi, 35,3 % Waud, 4,1 % Sidligsflächi u 0,2 % süschtigi Flächi. D Nachburgmeinde si Courtelary, Cortébert, Corgémont, Tramelan, Tavannes u Saicourt im Kanton Bärn u La Chaux-des-Breuleux im Kanton Jura.
Reutlinger Mundart-Wochen
1976 het dr Wilhelm König die erste Mundart-Wuche organisiert. Sit 1978 het em ghulfe drbii d Mundartgsellschaft Württebärg e.V. won er denn gründet het. D Mundartwuche bestöön us ere Serii vo Uffüerige, wo im Reitlinger Heimetmuseum, in dr Volksbank, dr Stadtbibliodeek und andere Ort veraastaltet wärde. Es git zwäi Wuche lang Ufdritt vo bekannte Dichder, Kabarettiste und Musiker, aber au Ööbe mit Wiibroobe, wo vo Muusig, Gedicht und Sprüch begläitet wärde und anders mee.
Mont-Tramelan
Gschicht
Um 1570 het dr Fürschtbischof vo Basel Ämmitauer Töifer Zueflucht i sire Vogtei Erguel gwährt. Am Aafang vom 17. Jh. hän Familie vo Nöieburg d Gmeinschaft Montagnes de la paroisse de Tramelan gründet, wo dr Bischof im Jahr 1685 anerkännt het.
Gemeinde (Deutschland)
D Gmäind (oder Kommune) isch im politische Süsteem vo Dütschland as Gebietskörperschaft die understi Stuefe vom Verwaltigsufbau und Verwaltigsdräägere vo dr kommunaale Sälbstverwaltig.
Kohlenberg (Basel)
Dr Kohlebärg isch e Hüügel im Groossbasel. Es het dört e baar Schuele, d Lienertskiirche und d Muusigakademii vo dr Stadt Basel. Dr Kohlebärg isch grad näbe dr Altstadt uf dr andere Site vom Birsig. Uf dr Strooss mit em gliiche Naame, wo uf e Kohlebärg uufe goot, verkehrt d Linie 3 vom Drämli.
Mont-Tramelan
Gschicht
Bis zum 31. Dezämber 2009 het d Gmeind zum Bezirk Courtelary ghört.
Gemeinde (Deutschland)
Allgemäins
D Gmäinde si die territorial definierte Äihäite vom politische Süsteem, wo noch dr Verfassig d „Aagläägehäite vo dr örtlige Gmäinschaft im Raame vo de Gsetz uf äigeni Verantwortig“ ( Abs. 2 Grundgsetz) reegle. Kommunaali Parlamänt und politischi Verwaltige si as formali politischi Orgaan für die Ufgoob zueständig. Im Raame vo dr Sälbstverwaltig si si an Gsetz und Verordnige bunde, nit aber an ministerielli Erlass und Gschäftsaawiisige oder Kräisdaagsbeschlüss. In dr DDR si d Gmäinde sit 1957 zur underste Stuefe vo dr staatlige Verwaltig reduziert worde.
D Gmäinde si Gebietskörperschafte und häi e Rächtspersönligkäit. Si häi d Gebietshohäit und „Allzueständigkäit“. Das bedütet, dass si grundsätzlig für alles in iirem Gebiet zueständig si. Das wird dur Landes- und Bundesrächt iigschränkt. Es gältet au dr Grundsatz vo dr „Allmitgliídschaft“, was bedütet, ass alli Persoone Mitgliider in dr (Gebiets-)Körperschaft si. Für Natüürligi Persoone isch die Mitgliidschaft s Resultaat vo iirem Woonsitz, für juristischi Persoone vo iirem Sitz. Für dass d Existänz vo de Kommuune gsicheret isch, ht dr Bundesgesetzgääber d Länder ermächtiget, d Gmäinde vom allgemäin gältende Insolwänzrächt z befreije und si für insolwänzunfähig z erklääre ( Abs. 1 Nr. 2 InsO). Das häi alli Länder in iire Gmäindiordnige au gmacht.
Gmäindiordnige
D Gmäindiordnige si d Verfassige vo de Gmäinde. Si reegle d Aarbet vo de kommunaale Orgaan wie Verwaltig, Gmäindiverdrätig, Bürgeräister. In allne Kommunaalverfassige chunnt d Existänz vom ene Gmäindiroot vor, wo für zentraali kommunaali Entschäidige zueständig isch. Underschiid git s bi dr Stellig vom Bürgermäister as em Schef vo de Verwaltigsbeamte. Mä underschäidet vier Kommunaalverfassigstüpe: die süddütschi Rootsverfassig, die norddütschi Rootsverfassig, d Bürgermäisterverfassig und d Magistraatsverfassig.
Innerhalb vom gsetzlige Raame vo de Gmäindiordnige reegle d Gmäinde iiri Struktur und Ablöif dur d Hauptsatzig und d Gschaftsornig vom Root.
Kohlenberg (Basel)
Gschicht
Im Middelalter isch dr Kohlebärg usserhalb vo dr Stadtmuure gsi und es het dört allerhand Gsindel gläbt wie Bättler, Huere, Dieb und Landstriicher. Am Ändi vom 14. Joorhundert si s Duusigi gsi, gnueg zum de Basler Bürger Angst iizjaage. Si häi en äigeni Sprooch gschwätzt, Rotwälsch, und häi bsundrigi Freihäite gnosse und häi dorum Freihäitsgnaabe ghäisse. S Kohlebärggricht vo de Freihäitsgnaabe het Buesse für liichteri Vergeä chönne iizie und isch zum ene gwüsse Graad autonoom gsi, oder es het wenigstens eso usgsee. Es isch aber vo dr Basler Obrigkäit doch zimlig genau kontrolliert worde.
Gemeinde (Deutschland)
Gmäinde noch Iiwooner
Z Dütschland git s vier Millioonestedt und 81 Groossstedt mit mee as hundertduusig Iiwooner. Die grösst Gmäind vo Dütschland ooni Stadträcht isch Seevetal im Landkräis Harburg in Niidersaggse mit 41'506 Iiwooner. Die chliinsti Stadt isch Arnis im Krais Schleswig-Flensburg z Schleswig-Holstäi mit 284 Iiwooner.
Kohlenberg (Basel)
Gschicht
Au dr Hänker het uf em Kohlebärg müesse woone, wil dä villicht no mee verachdet worden isch as die, won er hiigrichdet het. S Huus vom Hänker isch am Hänkersgässli gstande und 1857 isch an sim Blatz s Mäitlischuelhuus St. Leonhard baut worde. Bis 1861 het me dr Abzwiigig Kohlebärggass - Kanonegass no Hänkersgässli gsäit.
1884 isch d Döchderschuel in s Schuelhuus uf em Kohlebärg iizooge, wo grad nöi baut worden isch, und 15 Joor spööter isch dört d Gümnasialabdäilig ufdoo worde, so dass d Mäitli d Matur häi chönne mache.
Mont-Tramelan
Ywohner
Quäuue: Bundesamt für Statistik 2005 Dr Uusländeraateil isch 2010 bi 0,8 % gläge.
Religion
82,8 % vo de Ywohner si evangelisch-reformiert, 6,9 % si römisch-katholisch (Stang 2000).
Politik
Bi de Nationauraatswahle 2011 het s das Ergebnis ggää: BDP 13,7 %, CVP 0,3 %, EVP 24,1 %, FDP 1,2 %. GLP 3,8 %, GP 10,6 %, SP 3,5 %, SVP 36,4 %, Suschtigi 6,4 %.
Gmeindspresidänt vo Mont-Tramelan isch dr Thomas Gerber (Stang 2013).
Wirtschaft
D Arbetslosigkeit isch im Jahr 2011 bi 0,4 % gläge.
Sprach u Dialäkt
Bir Vouchszeuuig 2000 hei vo de 116 Ywohner 70,7 % Dütsch aus Houptsprach aaggää u 25,9 % Französisch.
Dr alt Patois (Franc-comtois) vo Mont-Tramelan isch wahrschynlech ir erschte Heufti vom 20. Jh. uusgstorbe.
Volker Finke
Afäng
Anno 1975 isch dr Finke zum TSV Stelinge gwexlet un het si Laufbahn als Spilertrainer agfange. Er het dr Verei zue fimf Ufstige gefüehrt, denooch isch as Trainer wiider zrugg zum TSV Havelse gange, wo er dr Ufstiig in die 2. Fuessball-Bundesliga gschafft het demit un isch dert bis anno 1990 bliibe. In dr Saison 1990/91 het er no dr SC Norderstedt trainiert.
SC Friburg
Am 1. Juli 1991 isch no dr Volker Finke zum SC Friburg gwexlet. Dert het er anno 1993, 1998 un 2003 dr Ufstig vu dr 2. Bundesliga in die 1. Bundesliga sowie d'Qualifikation fir dr UEFA-Cup anno 1995 un 2001 erreicht. Mit 16 Johre, wo er ununderbroche dr selb Verei trainiert het, isch er alleiniger Rekordhalter im dytsche Profifuessball. Usserdem isch er dr einzig Trainer im dytsche Profifuessball, wo mit eim Verei dreimol uf- un wiider abgstiige un trotzdem nit entlasse worre isch.
Wangental
S Wangèdal isch è Dal im schwizerischè Kanton Schaffhuusè un èm dütschè Landchreis Waldshuèt. S lyt zwüschè dè Dörfer Jeschtettè z Dütschland un Oschterfingè (Gmaind Wilchinge) im schwizerischè Chläggi un durchquert dè Höhèzug Randè. Nördlich vom Dal lyt dè Südrandè, südlich dè Chlyne Randè. Dè Seegrabbè flièßt durch s Dal, un entwässeret i d Wuètè un denn in Rhy. S Dal bildet è Stugg wit diè dütsch-schwizerischi Gränz. Am öschtlichè Ènd vum Dal lyt dõrum dè Gränzübbergang Wangèdal.
Volker Finke
SC Friburg
Er haldet si Privatläbe us em Rampeliecht vu dr Öffetlichkeit fern un git relativ selte Interviews.
Wangental
Hoch übber m Dal thront uff èm Südrandè d Ruinè Randegg. Gegèübber uff èm Chlynè Randè lyt uff èrè Hochebeni s Pferdegschtüt un Hofguèt Albfüürè.
Fontenelle (Territoire de Belfort)
D Gmein ghert zem un zem Arrondissement.
Gschìcht
Fontenelle ìsch zem erschte Mol gnannt worre ànne 1458.
S Gebiet um Fontenelle hàt ìm Mìttelàlter dr Herre vun Montbéliard ghert und ìsch ìm 14. Johrhundert an d Habsburger kumme. Zàmme mìt em Sundgäu ìsch s mìt em Weschtfälische Frìde 1648 frànzesisch worre. Zitter ànne 1793 hàt s zum Département Haut-Rhin ghert, ìsch àwer 1871 àls Deil vum Territoire de Belfort im Gegesàtz zem iwrije Elsàss bi Frànkrich bliwe.
Verwàltung
vun Fontenelle ìsch. Fontenelle ghert zem Kommünàlverbànd.
Dialekt
Dr tràditionell Dialekt vun Fontenelle ghert zem Franc-Comtois.
Volker Finke
SC Friburg
Nooch dr Uflösig vum Vertrag zum End vu dr Spielzitt 2007, wo im Dezember 2006 nooch ere miserable Vorrundi verkündet worre isch, isch viil Urueh in dr Verein kumme un d'Vereinsfüehrig het debi kei gueti Figur gmacht.
Urawa Red Diamonds
Vo 2009 bis 2010 isch dr Volker Finke Trainer bi dr Urawa Red Diamonds in dr japanische Fuesballliga gsi.
Kamerunische Fußballnationalmannschaft
Vo Mai 2013 bis Oktober 2015 isch dr Finke Trainer vo dr kamerunische Fueßballnationalmannschaft gsi.
Fernsehkommentator
Bi dr Fuessballeuropameischterschaft 2008 isch dr Volker Finke bi einige Spil Ko-Kommentator fier s'Schwizer Fernsähe gsi.
Wangental
I dè 1850er Johr hèt s Blään gää, diè Badischi Hauptbaan vo Bàsel nõch Konschtanz durch s Wangèdal nǒch Jeschtettè un Schaffhuusè z füürè. D Blään sin widder uffgää worrè. Am 13. Juni 1863 isch d Streggi vo dè Badischè Hauptbaan vo Waldshuèt nõch Konschtanz übber Ärzingè un Beringè gfüürt un eröffnet worrè.
S Wangèdal isch uff schwizer Gebièt è Nationals Schutzgebièt, uff dè dütschè Sitè lyt zwüschè Balterschwyl un Jeschtettè s Naturschutzgebièt Kapellèhaaldè.
Wagen (Begriffsklärung)
Wagen bezeichnet
Witeri Bedütige:
Les Enfers
Les Enfers isch e Gmaind vom Kanton Jura.
Geografy
D Gmeind lyt im Bezirk Freibärge südlich vom Doubstaal. Dr stotzig Abhang zum Fluss abe het höchi Felswänd, wo Côte du Bouvier heisse. Vo Les Enfers us chunt me uf ere Strooss zum Dorf Soubey am Doubs unde.
Im Ried Pâturage des Saignes uf dr Südsyte vom Dorf het me früener Turbe gstoche.
Gschicht
S Dorf Cerniévillers het i dr Zyt um 1800 en eigeti Gmeind pildet und isch denn aber 1817 mit Les Enfers zämetoo worde.
Regierungsbezirk Stuttgart
Dor Regierungsbezirk Stuagert isch oenor vo de vier Regierungsbezirk em Bundesland Bada-Wirttaberg (Deitschland). D´Regierungsbezirk vo Bada-Wirttaberg send wia en danz Deitschland D´Middlinstanz zwischa dor Landesregiruong ond de Landkreis.
Geografi
Dor Regierungsbezirk Stuagert leid em Nordoschda vo Bada-Wirttaberg. Im Sida grenzd-or a dor Regierungsbezirk Dibenga a, im Weschda a dor Regierungsbezirk Chaarlsruei. Em Norda ond em Oschda grenzd-or a Bayern a, dorvo em Norda an dor bairische Regierungsbezirk Unterfranke, em Oschda a dia boede bairische Regierungsbezirk Mittelfranka ond Regierungsbezirk Schwoobe.
Gschichd
En saene heidige Grenza gåd dor Regierungsbezirk Stuagert uf d´Verwaldungs- ond Gebiedsreform vom 1. Januar 1973 zrugg. Dor Vorlaifer isch dor Regierungsbezirk Nordwirttaberg gwäa, må ana 1952 aus dor wirttabergischa Hälfde vom friara Land Wirttaberg-Bada bilded worda isch.
Organisatio
D´oberschda Beherd isch s´Regierungspräsidium z Stuagert. Dor Laider vom Regierigspräsidium hoest-mor dor Regierungspräsidend. Der wird vom bada-wirttabergischa Minischderpräsidend ernand.
D Regierungspräsidenda (seid 1952):
Ufgaba vom Regierungspräsidium
S´Regierungspräsidium isch zueschdändich fir d´Omsetzung vo de gsetzliche Ufgaba ond fir d´landespolidische Ziil em Regierungsbezirk. En Streidfäll, wia zom Beispiel uf de Fildora scho zwoe mol passird, beim Flughafa-Ausbau ond bei dor Fildor-Mess, isch s´Regierungspräsidium mit saem Präsidenda dor Vollstreckor vo dor Landesregierung gwäa. Wenn d´Leid dord hedded selbor abstemma dirfa, no hädd d`Landesregierung koe Schaas gheed.
S´Regieruongspräsidium håd achd Abdailunga:
Verwaldungsgliderung
Die 38 Graose Kroesschdädt (direggd ondor dor Fachufsichd vom Regierungspräsidium):
Ur (Alamanne)
De Urius (lat. Urius, Varius) isch en alamannischer Gaukinig (rex) usm 4. Johrhundert gsi, wo im Gibiet vom obere Neckar gherrscht het.
De römischi Schriftsteller Ammianus Marcellinus het gschriibe, des der Cäsar Julian im Johr 359 bi Mainz de Rhin überschritte het und em Neckar no ufwärts ain Gaukönig nochem andere underworfe het und mit dene, nochdem die alli Gfongeni freiglo hen, Fridesverträg agschlosse het.
De Name isch möglicherwiis gallisch, wo d Näme Urius und Urio vorchömet.
Agenarich
Dr Agenarich au Serapio (lat. Agenarichus, Serapio; alem. *Aginarîch "Schwertkönig") isch e alamannischer Gaukini (rex) usem 4. Johrhundert gsi. Er isch dr Sohn vum Mederich un dr Neffe vum Chnodomar gsii.
Dr remisch Historiker Ammianus Marcellinus het iber de Agenarich gschribe: "Siine Nome het er doher, dass siin Vater Mederich langi Zit als Geisel in Gallie feschghalte worre isch, dert in griechisch Gheimlehre iigfihrt worre isch un siine Sohn, wo eigentlich Agenarich gheisse het, noch däm Gott Serapis in Serapio umbnonnt het."
357 het dr Agenarich as junge Maa zome mit siinem Onkel Chnodomar, e alamannischs Heer in dr verluschtriche Schlacht vu Argentoratum gege des Remisch Heer unterem Cäsar Julian gfihrt.
Lorentzsche Mannigfaltigkeit
Punktrelazione und Gliiderig vo dr Mannigfaltigkäit
Wil die lorentzschi Metrik im Geegesatz zur riemannsche nit positiv definit isch, dräte drei verschidnigi Arte vo Tangenzialwektore v an d Mannigfaltigkäit uf:
Nit-ruumartigi Wektore (also sonigi mit ) wärde au as kausali Wektore bezäichnet. Kurve in dr Mannigfaltigkäit wärde as zitartig, ruumartig, liechtartig oder kausal bezäichnet, wenn d Tangenzialwektore an d Kurve uf dr ganze Lengi vo dr Kurve zur entsprächende Kategorii ghöört.
Mä cha de Punktbäärli in dr Mannigfaltigkäit iiri Relazion zueordne. Wenn e zitartigi Kurve, wo stückwiis glatt isch, zwüsche de Pünkt existiert, denn lit äine vo de Pünkt in dr Zuekumft vom andere. Die zitartigi Zuekumft bzw. dr Inhalt vom Liechtchäigel vom ene Punkt p isch d Mängi vo alle Pünkt q, wo vo p us mit ere zuekumftsgrichdete, zitartige Kurve, wo stückwiis glatt isch, cha erräicht wärde. Si wird mit I^+(p) bezäichnet. Die kausali Zuekumft J^+(p) isch analog d Mängi vo alle Pünkt, wo mit stückwiis glatte kausale Kurve chönne erräicht wärde. Entsprächend definiert mä die zitartigi und die kausali Vergangehäit I^-(p) und J^-(p).
Wörterbuch
E Wörterbuech isch e Noochschlaagwärk, wo Wörter oder anderi sproochligi Äihäite in ere Liste meist Liste ufzäichnet, wo mäistens alphabetisch sortiert isch, und wo s zu jeedem Iidraag (Lemma) erkläärendi Informazioone oder sproochligi Ekwiwalänt git.
E Wörterbuech im ängere Sinn wird brucht zum sproochligi Informazioon z finde, wääred dr Usdruck in dr witere Bedütig au anderi Noochschlaagwärk, wo noch Stichwörter gliideret si mit primäär sachbezoogener Informazioon und Mischforme vo bäide Tüpe umfasst.
Etymologii
Dr Usdruck Wörterbuech isch im Dütsche e Leenübersetzig vom griechische Wort lexikon (biblion), wo vom niiderländische (woordenboek) beiiflusst worde isch: „e Buech wo Wörter betrifft“. Es isch e zämmegsetzte Begriff, wo noch eme Fremdwort bildet worde isch, indäm alli Bestanddäil vom Fremdwort äinzeln uf Dütsche übersetzt worde si. Bis ins 17. Joorhundertiine si d Begriff Lexikon und Dictionarium verwändet worde; denn isch Dictionarium vo dr näi iigfüerte Übersetzig Wörterbuech (au Wortbuech) verdrängt worde; dr Begriff Lexikon isch immer no brucht worde. Sit dr Iifüerig vom Wort het sich d Bedütig vo Wörterbuech im allgemäine Sproochgebruuch uf „Sproochwörterbuech“ verängt, s Lexikon hingeege isch zum „Sachwörterbuech“ worde und wird vilmol au as Sünonüüm für „Enzyklopädii“ verwändet.
Johann Gottlieb Fichte
Johann Gottlieb Fichte (* 19. Mai 1762 z Rammenau, Kurfürstedum Saxe; † 29. Januar 1814 z Berlin, Köönigriich Pröisse) isch e dütsche Erziejer und Filosoof gsi. Er gältet näben em Friedrich Wilhelm Joseph Schelling und em Georg Wilhelm Friedrich Hegel as dr wichdigst Verdräter vom Dütsche Idealismus.
Im Fichte si «Grundlage der gesamten Wissenschaftslehre»
Zentral für Filosofii vom Fichte isch dr Begriff vom „absolute Iich“. Daas absolute Iich daf mä nit mit em indiwiduelle Gäist verwäggsle. Spööter het er d Bezäichnig „Absoluts“, „Sii“ oder „Gott“ verwändet. Er het d Grundlage der gesamten Wissenschaftslehre mit ere Definizioon vom Iich aagfange:
Im Fichte isch s um die braktischi Umsetzig vo sinere Filosofii gange, und doorum isch em s nid eso wichdig gsi, e filosofischs Süsteem ooni Lugge z konstruiere. Im Vordergrund isch für iin gstande, ass d Lüt sini Leere chönni verstoo. Er het e positivs Menschebild ghaa und isch drvo usgange, ass in jedem Mensch – und nit nume im Gleerte – dr Grund für en ächti Sälbsterkenntnis (und mit däm au d Erkenntnis vo Gott) gläit isch und dr Filosoof nume druf muess hiiwiise.
D «Wissenschaftslehre nova methodo»
In dr Wissenschaftslehre nova methodo het dr Fichte si Wüsseschaftsleer vollkomme nöi usgarbäitet. In dr nöijere Fichtelitratuur gseet mä die as die verständligsti Fassig vo sinere Wüsseschaftsleer. Er het din au nöiji Thema ufgnoo wie zum Bischbil d Behandlig vo dr Froog, wie s vom äihäitlige absolute Iich zur Vilfalt vom indiwiduelle Bewusstsii cha choo.
Dr Antisemitismus vom Fichte
Dr Fichte isch voll vo antisemitische Vorurdäil gsi. Er het d Juude aagriffe und von ene behauptet, si wurde sich absondere und e „Staat im Staat“ bilde, si sige körperlig schlapp und häige en egoistische Chröömergäist. Si würde die übrige Bürger iinelege und dänki nume an sich und iiri Sippe. Dr Fichte het zum grösste Däil d Vorurdäil übernoo, wo dennzumol gang und gääb gsi si, het aber vor allem immer wider die aagääblig separatistischi Iistellig vom Juudedum am Branger gstellt.
Stimmhafter labiodentaler Frikativ
De stimmhafti labiodentali Frikativ isch en Konsonant vo dr mänschliche Sprooch. S Zeiche im IPA defür isch. De Luut, wo im Dütsche mit v gschriibe wird, isch es aber ebe grad nit; des isch nämli en stimmlose labiodentale Frikativ:. Es isch de Luut, wo im Dütsche meischt als w gschriibe wird.
Im Alemannische git es de Luut eigetli nit. Die Wörter, wo im Hochdütsche de labiodentale Frikativ hen, werde im Alemannische un allgemein in Süddütschland, de Schwiiz un Öschtryych als labiodentale Approximant ussgsproche: [], deilwys au as bilabiale Frikativ []. Es git im Alemannische allerdings di stimmlos Lenis, wo in Wörter wie finde oder Ofe ùfftritt, ùn mangmool mit däm Zeiche transkribiert wird.
E alemannische Dialäkt, wo es e echts git, isch z. B. de Südwalser Dialäkt vo Eischeme. Dörte isch de Lenis-Luut wohl ùnter em Yyflùss vo de benoochbarte romanische Dialäkt stimmhaft worde.
Ursicin
De Ursicin (lat. Ursicinus) isch e alamannischer Gaukini (rex) im 4. Jahrhundert gsi, wo im Gibiet vom obere Neckar gherrscht het.
Er het im Joor 356 ide Schlacht vo Strossburi gege de Julian kämpft. De isch e Joor spöter bi Mainz öber de Rhii und het de Raije no die alemannische Könige Suomar, Hortar, Makrian und Hariobaud, Urius, Ursicin und Vestralp underworfe und mit dene König Verträg abgschlosse.
Foussemagne
Foussemagne ìsch e frànzeesche Gmein ìm Département Territoire de Belfort ìn dr Region Bourgogne-Franche-Comté (bìs 2015 Region Franche-Comté).
D Gmein ghert zem un zem Arrondissement.
Gschìcht
E Pierre de Foucemengnez wurd zem erschte Mol gnannt ànne 1437.
S Gebiet um Foussemagne hàt ìm Mìttelàlter dr Herre vun Montbéliard ghert und ìsch ìm 14. Johrhundert an d Habsburger kumme. Zàmme mìt em Sundgäu ìsch s mìt em Weschtfälische Frìde 1648 frànzesisch worre. Zitter ànne 1793 hàt s zum Département Haut-Rhin ghert, ìsch àwer 1871 àls Deil vum Territoire de Belfort im Gegesàtz zem iwrije Elsàss bi Frànkrich bliwe.
Verwàltung
vun Foussemagne ìsch. Foussemagne ghert zem Kommünàlverbànd.
Dialekt
Dr tràditionell Dialekt vun Foussemagne ghert zem Franc-Comtois.
Vuelta a España
S Velorenne Vuelta Ciclista a España, churz Vuelta a España oder nume Vuelta isch eini vo de drei „Grands Tours“ (Grosse Rundfahrte) im Velosport und isch noch der Tour de France und em Giro d’Italia s wichtigste Etapperenne uf der Wält. Vo 2005 bis 2007 het s Renne zur UCI ProTour ghört.
Gschicht
Zum erste Mol isch d Vuelta 1935 usdrait worde und sit 1955 git s se se jedes Johr. Si füehrt innerhalb vo drei Wuche quer dur Spanie und s noche Usland und jedes Johr wird d Route gänderet. Zerst het si im Früehlig stattgfunde, in de 1990er isch si uf e Septämber verschoobe worde.
Mit je drei Gsamtsiig bi der Vuelta deile sich der Schwiizer Velorennfahrer Tony Rominger (1992–1994) und der Spanier Roberto Heras (2000, 2003, 2004) der Rekord. Drei Dütschi hai je einisch gwunne: der Rudi Altig 1962, der Rolf Wolfshohl 1965 und der Jan Ullrich 1999. Der Marcel Wüst isch mit 12 Etappesiig der erfolgriichst dütschi Etappejeger. Wie bim Giro d Italiäner dominiere d Spanier d Rundfahrt vo ihrem eigene Land, und hai 28 vo de bishär 60 Uflage vo der Vuelta für sich chönne entscheide. Der Schwiizer Alex Zülle het as zweite Schwiizer s Gsamtklassemänt 1996 und 1997 gwunne; derzue chunnt, ass er meh Däg im Liibli vom Gsamtklassemäntserste gfahren isch as jede andere.
S Gsamtklassemänt
D Farb vom Liibli vom Erste im Gsamtklassemänt het sich gänderet über d Johr. Es isch e baar Johr orange gsi (1935, 1936), wiiss (1941), wider orange (1942), rot (1945), wiiss mit Franse bis 1950, denn bis 1998 gääl usser im 1977i, wo s orange gsi isch, und denn bis 2009 goldig. Im Johr 2010 isch s wiider rot gsi.
S Punktklassemänt
Sit 2009 isch s Liibli vom Erste im Punktklassemänt grüen. Es isch emol rot und wiiss gsi, denn vo 2004 bis 2006 blau mit chliine gääle Fischli druf, und 2007 und 2008 isch s rot gsi. Pünggt bechunnt me über bi de metas volantes, de Zwüschesprint (6, 4 und 2 Pünggt für dr Erst, Zweit und Dritt respektiv) und bi der Ziilaakumft (25, 20, 16, 14, 12, und denn ei Punggt weniger für jede spöter Blatz).
S Bärgklassemänt
S Liibli für dr best Chlätterer isch johrelang grüen gsi, 2005 rot, denn orange. Sit 2010 bruucht me für d Liibli, usser für das vom Gsamtklassemänterste, die gliiche Farbe wie bi der Tour de France.
D Bärgaastiig si noch ihrer Schwiirikeit in vier Kategorie iideilt und d Punkverdeilig isch entsprächendé
S Kombinationsklassemänt
S liibli vom Erste in däm Klassemänt isch vor 2005 wiiss gsi, denn goldig und grüen, und 2006 wider wiiss. Das Klassemänt het s zwüsche 1986 und 1993 und denn wider sit 2002. Der Erst isch dä, wo am wenigste Pünggt het. Es isch e Kombination vo de Blatzierige im Gsamt-, im Punggt- und im Bärgklassemänt. Für en erste Blatz in eim vo dene Klassemänt bechunnt me ei Punggt, für e zweite Blatz zwei usw. und das wird alles zsämmegrächnet.
Mannigfaltigkeit
Under ere Mannigfaltigkäit verstoot mä in dr Mathematik e topologische Ruum, wo lokal em euklidische Ruum gliicht. Global muess d Mannigfaltigkäit aber nid eme euklidische Ruum gliiche, muess also nit mit em homöomorf si.
Mannigfaltigkäite si dr zentrali Geegestand vo dr Differenzialgeometrii. Si häi bedütendi Aawändige in dr theoretische Füsik.
E Bischbil
E Sfääre, d. h. d Oberflechi von ere Chuugele isch e bekannti Mannigfaltigkäit, wil alli e Vorstellig häi vo dr Oberflechi vo dr Ärde:
Jedi Region vo dr Ärde cha mä mit ere Charte uf en Eebeni abbilde. Wemm mä zum Rand von ere Charte chunnt, muess mä zun ere andere Charte wäggsle, wo s Gebiet nääbedraa daarstellt. So cha mä e Mannigfaltigkäit dur e vollständige Satz vo Charte vollständig beschriibe. Mä brucht Reegle drfür, wie sich, wemm mä d Charte wäggslet, d Charte düen überlappe. Es git au kä äinzelni Charte, wo mä die gänzi Oberflechi vo dr Chuugele druf vollständig cha daarstelle, ooni si z „verrisse“; Wältcharte häi immer „Ränder“, oder si bilde Däil vo dr Ärde zwäimol ab. D Dimension von ere Mannigfaltigkäit entspricht dr Dimension von ere lokale Charte; alli Charte häi die gliichi Dimension.
Tibetischer Buddhismus
De Tibetischi Buddhismus isch e eigeständigi Religion und e Form vom Buddhismus. En andere Uusdruck isch Vajrayana oder Diamenatewage. Nöd korrekt isch de Uusdruck Lamaismus. Als geistigs Oberhaupt gilt de Dalai Lama.
De Dalai Lama
De Dalai Lama wird jedesmal neu gsuecht, wenn de alti schtirbt. De aktuelli Dalai Lama heisst Tenzin Gyatso. Er isch der 14 und de letschti Dalai Lama. Sobald en Dalai Lama stirbt wird e hochrangigi Suechkommission de Uftrag ha, ihn als Chind wieder z'erchenne. Sie stelled chline Chind es paar Ufgabe, z. B. d'Ritualgegestend vom Verstorbnige usezfinde. Aber mer chan nur a die "Prüefig" wenn d'Eltere ungewöhnlichi Träum gha hend, grad zu dem Ziitpunkt en Regeboge gha het, wo die Findigskomission s'Chind gsuecht hed, oder wenn s'Chind ungewöhnlichi Fähikeite gha hed.
D Verbreitig
De tibetisch Buddhismus isch vorallem, wie de Name scho seit, im Tibet verbreited, aber au i de Mongolei. Die Religion werd aber vo de Chinese verfolgt, so sind vili usgwanderet nach Indie, aber au i d'Schwiiz.
De Tod
D'Tibeter glaubet a Reinkarnation (=Widergeburt). Bi ihne fangt e 49 Tag aadurendi Reis durchs Bardo (=Zwüschezuestand zwüschem Endi vom Lebe und em Aafang vomene noie Lebe). Zersch isch mer es paar Tag Bewusstlos, dänn wacht mer uuf. Am Aafang weiss mer gar ned, dass mer tot isch. Ersch nachher, wänn de Guru nebed de Liich Aawisige git, wird mer sich de Umwelt bewusst. Mer muss d'Angst überwinde und sich eifach umdreie und is wahre Liecht blicke. D'Tibeter hend nämli d'vorstellig, dass alles nur us Liecht bestaht und gar nüt echt isch. Die meischte Mensche gsend das ersch im Tod, doch einigi chönd es durch meditiere au scho zu Lebziite gsee. Nachdem mer is Liecht glueget hed, gseht mer 7 Täg lang alli Götterhirarchie. Es fangt a mit de liebe und hört uuf mit de zornvolle Götter. Yama de Gott vu Lebe und Tod erschiint nach em letschte Gott. Er hed e Holztafle, wo die guete und die schlechte Tate uufsgschriibe sind. Er isst die Bardowese (Höllenwese, hungrigi Geister) und riist ihre Chopf ab. Wer aber de Yama als leeri Erschiinig erchennt, isch vom Samsara (Rad vom Lebe) befreit. Nochene mues mer sich uf d Suechi nach de Widergeburt mache. Wenn mer meh schlechti Tate vollbracht hed, wird mer als Tier, Höllewese oder als hungrige Geist gibore. Schusch chunt mer als Mensch uf d Welt, was am beschte isch, da mer nur denn d'tibetische Wiisheite cha lerne. Wer vill gueti Tate vollbrocht het, cha als Gott gibore werde, aber es isch schwiriger denn usem Rad vom Lebe usztrete.
Plouezoc’h
Plouezoc’h (bretonisch Plouezoc’h) isch e franzesischi Gmai im Département Finistère in dr Region Bretagne.
Geografi
Plouezoc’h lyt an dr Bucht vu Morlaix (Rade de Morlaix) am Atlantik, 75 km vu Quimper un 57 km vu Brest uf ere Hechi zwische 0 m un 106 m iber Normalnull.
Gschicht
Plouezoc’h isch zum erschte Mol gnännt wore anne 1130 as Plebehezac (1442 Ploezoch, 1516 Ploezoch, 1630 Plouezo, 1636 Plouezokh).
Verwaltig
vu Plouezoc’h isch. Plouezoc’h ghert zum Kommunalverband.
Dialekt
Dr traditionäll Dialäkt vu Plouezoc’h ghert zem Bretonisch.
Berühmtes Makedonien
Beriehmts Makedonie (Griechisch: Μακεδονία ξακουστή - Makedonía xakustí) isch e Volkslied, wo oft als inoffiziälli Hymne vo de griechische Region Makedonie bezeichnet wird.
Vor de Umstellig uff e 24-Stunde-Brogramm hät's au s Änd vo de Radiobrogramm vom makedonische Regional-Radiosänder Radio-Makedonia 102FM um zwölfi z Nacht markiert; es isch vor de griechische Nationalhymne gspylt worre.
Noch de Netzsite vo de griechische Armee isch d'Hymne e militärischs Lied (εμβατήριο) uff Basis vo me draditionälle makedonische Danz (Μακεδονικός Χορός). Es isch in de Dorische Donleiter und in fuffzähsilbige jambische Vers (ιαμβικός δεκαπεντασύλλαβος) gschribe. Es stoht im 2/4-Takt und wird au als chasápiko (χασάπικο) danzt. Es hät e Bezug zum Digenis Akritas, me Häldeepos uss de byzantinische Zit. Usserdem bezieht sich de Tekscht uff de Alexander de Große, wo als Stammvatter vo de griechische Makedonier reklamiert wird.
Quiberon
Quiberon (bretonisch Kiberen) isch e franzesischi Gmai im Département Morbihan in dr Region Bretagne.
Tony Rominger
Dr Tony Rominger (* 27. Merz 1961 z Vejle, Dänemark) isch en ehemolige Schwiizer Velorennfahrer.
Karriere
Dr Tony Rominger isch vo Bruef Buechhalter gsi, und isch im Alter vo 25 relativ spoot Radprofi worde. Noch e baar guete Platzierige am Afang vo sinere Karriere het er 1989 si erste Eidags-Klassiker, d Lombardei-Rundfahrt, gwunne.
Quiberon
D Gmai ghert zum un zum Arrondissement.
Tony Rominger
Karriere
In de Johr druf het er sich zum ene Allrounder entwigglet und het 1992 zum erste Mol d Vuelta a España gwunne, won er derbii bis 1994 as erste Radprofi überhaupt dreimol noch enander triumphiert het. 1995 het er au der Giro d’Italia gwunne.
Quiberon
Geografi
Quiberon lyt uf ere Halbinsle am Atlantik, 33 km vu Vannes un 35 km vu Lorient uf ere Hechi zwische 0 m un 33 m iber Normalnull. Nochbergmai isch Saint-Pierre-Quiberon im Norde. Quiberon un Saint-Pierre-Quiberon sin friejer e Insle gsii, bis ab em 11. Johrhundert dur s Abholze vu Wälder Sand freigsetzt woren isch, wu dur Wind un Meeresstremig e Landbruck bildet het. Uf d Halbinsle chunnt mer nume iber ai Stroß, wu im Summer vilmol iberfillt isch. In dr Summermonet fahrt vu Auray e Zug uf ere aiglaisige Strecki.
Tony Rominger
Karriere
Bi der Tour de France het der Rominger aber immer wider gegen e Miguel Induráin verlore, het aber immerhi 1993 der Spanier in däm siiner Spezialdisziplin, em Zitfahre, chönne schloo und het sich usserdäm s Bärgliibli gholt.
Quiberon
Geografi
Im Haupthafe vu Quiberon, Port Maria, lyt dr Meeresbahnhof („gare maritime“). Do starte Fährine, wu di vorglagerete Insle Belle-Île, Île d’Houat un Hoëdic aafahre.
Tony Rominger
Karriere
1994 het der Rominger sim Rival Induráin der Stundewältrekord abgnoh und het Distanz, won er in einere Stund uf eme Spezialvelo gfahren isch uf über 55 Kilometer vergrösseret.
Quiberon
Gschicht
Quiberon isch zum erschte Mol gnännt wore anne 1037 as Keberoen (1304: Queberon, 1407: Queberen, 1516: Guiberon, 17. Jh.: Kiberon).
Tony Rominger
Bruef und Familie
Noch em Ändi vo siner Karriere 1997 het der Rominger zitwiis as Velosport-Kommentator für e TV-Sänder Eurosport gschafft. Bis 2004 het er bi der internationale Sportleragentur IMG gschafft. Er isch bis hüte Manager vom ene Hufe Velorennfahrer, unter anderem vom Matthias Kessler, Patrik Sinkewitz, Andreas Klöden und Alexander Winokurow. Dreine vo dene, em Kessler, em Sinkewitz und em Winokurow, het me 2007 Doping nochgwiise.
Quiberon
Verwaltig
vu Quiberon isch. Quiberon ghert zum Kommunalverband.
Tony Rominger
Bruef und Familie
2004 het der Rominger under anderem d Tour de Suisse organisiert.
Quiberon
Wirtschaft
D Fischerei het friejer e großi Roll gspiilt. Hite läbe d Yywohner vor allem vu dr bis zue 60.000 Turischte im Summer.
Dialekt
Dr traditionell Dialäkt vu Quiberon ghert zum Bretonisch.
Tony Rominger
Bruef und Familie
Der Rominger het zwei Chinder us ere früehnere Hürot und isch sit 18. Mai 2009 mit der Schwiizer Sängere und Moderatorin Francine Jordi verhürotet.
Kanton Lorient-2
Dr Kanton Lanester (franzesisch Canton de Lorient-2, bretonisch Kanton An Oriant-2) isch e Kanton im Arrondissement Lorient im franzesische Département Morbihan in dr Region Bretagne. Hauptort vum Kanton isch Lorient.
Gmaine
Zum Kanton ghere di sidlige Viertel vu dr Stadt Lorient un d Gmai Groixe:
Hubble-Weltraumteleskop
Dr Betriib vum e Teleskop im atmosphärlose Weltruum het grossi Vordeili, wil d'Filterwirkig vu ere Lufthülle uf bestimmti Wellelänge im elektromagnetische Spektrum, zum Bispil im Ultraviolett un im Infrarot, entfallt. Es trätte au keini Störige dur Luftbewegige uf (Szintillation), wo bi erdbundene Teleskope numme mit grossem Ufwand usgliche oder rusgrechnet werre chönne.
D'Bildqualität vum Hubble-Weltruumteleskop isch in dr erste Betribsjohre dur e Herstelligsfähler vum Hauptspiegel begrenzt gsi, wo - glücklicherwiis mathematisch exakt - falsch gschliffe worre isch.
Gegewart un Zuechumft
D'Zuechumft vum Hubble-Teleskop isch ugwiss. Fer 2006 oder 2007 wär e Reparturflueg vume Space Shuttle notwendig, wo aber sit em Absturz vu dr Ruumfähri Columbia voerst abgsait isch. Space Shuttles müen sither im Fall vu ere verumöglichte Ruckchehr an dr Internationale Weltruumstation alege chänne, was aber ufgrund vu dr starch underschidlich gneigte Bahne bi eme Wartigsflueg zum HST nit möglich wär. D'Alternative wär e ubmannti Mission. Findet sälli au nit statt, müesst mer s'Teleskop irgendwenn um 2010 in dr Erdatmosphäre verglüehe lo.
In sällem Zämmehang isch dr am 25. Juni 2006 vermeldet Usfall vu dr Hauptkamera vum Teleskop z'sähe. D'NASA dementiert zwar jedwede Zämmehang mit dr fählende Wartig un behauptet, si hätt e Vilzahl vu Optione, doch hört sich säll ehe a wie s'Pfiffe im Wald.
Sichtbarkeit
D'Umlaufbahn vum Hubble-Weltruumteleskop um d'Erde isch numme wänig gege dr Äquator gneigt un demit vu Middeleuropa us nit z'beobachte. Die aktuell Position erlüteret d'NASA uf ere eigens defür igrichtete Internetsite.
Hubble-Noochfolger
S'Weltruumteleskop, wo 2013 d'Noochfolg vum Hubble-Weltruumteleskop aträtte sott, isch s' „James Webb Space Telescope“. Es isch e Gmeinschaftsprojekt vu dr NASA, dr ESA un dr kanadische Weltruumagentur
Liste der Kulturgüter von nationaler Bedeutung im Kanton Basel-Stadt
In dere Liste si alli Kulturgüeter (A-Objekt) im Kanton Basel-Stadt, wo nazionaal bedütend si und wo in dr Usgoob 2009 vom Schwizerische Inwentaar vo de Kulturgüeter mit nazionaaler und regionaaler Bedütig ufglistet si. Si isch noch bolitische Gmäinde sortiert; es het din 70 Äinzelbaute, 32 Sammlige und drei archeologischi Fundstelle.
Sisinnius
Dr Sisinnius (* z Syrie; † 4. Februar 708) isch wahrschyns um dr 15. Jänner 708 zum Papscht gwehlt wore un nume drei Wuche speter an ere schwäre Chranket gstorbe.
Dr Sisinnius isch vermuetli z Syrien as Suhn vun eme Johannes uf d Wält chuu; sy gnaue Geburtsort isch nit bekannt.
Mer waißt wenig vun em: Inthronisiert woren isch er noch ere Sedisvakanz vu 89 Däg am 18. Jänner 708. Ä soll eso schwär chrank gsii syy, ass er nit emol sälber heeb chenne ässe. Ainewäg soll er versuecht haa, syy Papschtamt eso guet wie megli uusziebe. Vu syne Amtshandlige isch nume bekannt, ass er d Order gee het, Chalchstai z richte fir d Reparatur vu dr Muure vu Rom, un ass er churz vor sym Dod e korsische Bischof gsägnet gha het. Ä isch im Petersdom begrabe wore.
Moosseedorf
Moosseedorf isch e politischi Gmeind im Verwautigschreis Bärn-Mittuland im Kanton Bärn, Schwyz.
Geografi
Moosseedorf ligt im Moosseetau. D Gmeindsflächi bsteit us 41,6 % langwirtschaftlecher Flächi, 36,2 % Waud, 20,3 % Sidligsflächi u 1,9 % süschtigi Flächi. D Nachburgmeinde si Urtene-Schömbüeu, Bouige, Münchebuchsi u Wiggiswiu.
Ywohner
Quäuue: Bundesamt für Statistik 2005 Dr Uusländeraateil isch 2010 bi 17,1 % gläge.
Religion
65,8 % vo de Ywohner si evangelisch-reformiert, 16,9 % si römisch-katholisch (Stang 2000).
Politik
Bi de Nationauraatswahle 2011 het s das Ergebnis ggää: BDP 17,4 %, CVP 2,9 %, EVP 3,0 %, FDP 6,9 %. GLP 5,3 %, GP 6,5 %, SP 20,2 %, SVP 31,9 %, Suschtigi 5,9 %.
Gmeindspresidänt vo Moosseedorf isch dr Peter Bill (Stang 2013).
Wirtschaft
D Arbetslosigkeit isch im Jahr 2011 bi 3,1 % gläge.
Sprach u Dialäkt
Bir Vouchszeuuig 2000 hei vo de 3584 Ywohner 89,8 % Dütsch aus Houptsprach aaggää, 2 % Französisch u 1,1 % Italienisch.
Dr Dialäkt vo Moosseedorf ghört zum Hochalemannisch.
Christian Konrad Wilhelm von Dohm
Dr Christian Konrad Wilhelm Dohm, von Dohm sit 1786, (* 11. Dezämber 1751 z Lemgo; † 29. Mai 1820 z Pustleben bi Nordhausen) isch e Jurist, pröissische Diplomat und politische und historische Schriftsteller gsi. As Autor vo dr wäägwiisende Schrift Über die bürgerliche Verbesserung der Juden vo 1781 isch er im Sinn vo dr Ufkläärig für die jüüdischi Emanzipazioon iidräte und het die in ganz Öiropa gförderet.
Si Wärk
Dr Dohm isch vor allem wäge sinere Schrift zur Judenemanzipazioon Über die bürgerliche Verbesserung der Juden (1781) as en ufkläärte Verdräter vo de Bürgerrächt für d Juude in ganz Öiropa bekannt worde. Es isch s erste Wärk vo deere Art gsi. D Idee drzue het er vom Moses Mendelssohn überchoo, wo eso brobiert het, e Bitt um Hilf vo unterdruckte Elsässer Juude witerzläite. Dr Dohm het d Ursache vo de negative Äigeschafte, wo mä de Juude denn zumol withii zuegschriibe het, in de rächtlige Beschränkige gsee, wo d Juude under ene glitte häi, und nit in aagääbligi Äigenarte as Volk oder as Religioonsgmäinschaft. Die vorhandene Juudeornige wurde d Juude zun ere Lääbenswiis zwinge, wo d Ursach vom Antijudaismus, dr Findschaft und Verachdig, wo d Juude wurde erlääbe, sig. Er het si dur Gliichberächtigung us iirer brueflige Diskriminierig welle befreije und so zu nützlige Staatsbürger erzieh. Sini Ideä häi Iifluss ghaa uf Verdräter vo de Menscherächt wie dr Mirabeau, wo sich denn drfür iigsetzt häi, bis dass die Franzöösischi Nazionalversammlig 1791 d Gliichstellig vo de franzöösische Juude beschlosse het.
Reute
Reute (vo „roode“ „Roodig“) isch de Name vo folgende Ort:
Gmeinde:
Ortsteil in Bade-Würtebärg:
Ortsteil in Bayern:
Ortsteil in Öschtriich:
Lueg au:
Ignazio Cassis
De Ignazio Cassis (* 13. April 1961 z Sessa; heimatberächtigt z Biasca und z Sessa) isch en Schwizer Politiker (FDP) us em Tessin. Sit em 1. November 2017 isch er Bundesrot und Vorsteher vom Eidgenössische Departemänt für usswärtegi Aaglägehaite (EDA).
Läbe
De Cassis hät a de Uni Züri Medizin gstudiert (Arztdiplom 1987), sich för Inneri Medizin und Volksgsundhait spezialisiert (Master i Public Health 1996). 1998 isch er bim Fred Paccaud a de Uni Lausanne zum Dr. med. promoviert. Vo 1996 bis 2008 isch er Tessiner Kantonsarzt gsi. Er isch vo 2008 bis 2012 Vizepräsident vo de Schwizer Ärztevereinigung FMH gsi. Im Militär isch er, noch de Gebirgsinfanterii-Rekruteschuel als Trompeter, wäge sim Medizinstudium Bataillonsarzt (Major) im Stab vom Tessiner Gebirgsschützebataillon 9 worde, und nochhär isch er im Stab vom Oberfeldarzt tätig gsi.
De Ignazio Cassis wohnt z Montagnola und isch ghürote.
Politik
De Ingnazio Cassis isch vo 2004 bis 2014 Gmaindrot z Collina d’Oro gsi. Er isch bi de Nationalrotswahle 2007 i de Nationalrot gwählt worde. Döt isch er under anderem Mitgliid vo de Kommission för Soziali Sicherhait und Gsundhait gsi. Im Nationalrot sind füüf vo sine Mozione aagnoo worde. Er isch im 2011 und 2015 widergwählt worde und chorz drufabe in ere Kampfwahl gege de Christian Wasserfallen zum Frakzionspräsident vo de FDP-Bundeshuusfrakzion gwählt worde.
De Cassis isch Präsident vom Haim-Verband Curaviva, vo de Equam-Stiftig, wo d Qualität vo de Huusarzt-Praxe fördered und vo de Gsundhaitsstiftig Radix. Witer isch er Mitgliid vom ehrenamtliche Stiftigsrot vo FAIRMED.
Noch de Aakündigung vom Bundesrot Didier Burkhalter, er weli uf Endi Oktober 2017 zruggträtte, isch de Cassis am 20. September vom gliiche Johr vo de verainigte Bundesversammlig in Bundesrot gwählt worde. Er hät under de drü Kandidate, wo zwee devo us em Wälsche cho sind (d Isabelle Moret, Nazionalröti us em Kanton Waadt und de Pierre Maudet, Regierigsrot im Kanton Gämf), as ussichtsrichschte Kandidat golte, wil s Tessin sit em Flavio Cotti, aso scho sit 18 Johr, känn Bundesrot me ka hät.
Seebestattung
Under ere Seebestattig verstoot mä e Bestattig vo dr Liiche vom ene Doote oder vo däm sinere Äsche uf See.
Les Genevez
Geografy
D Gmeind lyt im Bezirk Freibärge. S Dorf isch ringsume vo Wälder umgää. Drzue ghöre d Wyyler Le Prédame, Les Vacheries des Genevez, Les Joux und Les Bois-Rebetez. Les Embreux isch es Riedgebiet.
Gschicht
S Dorf isch s erschte Mol imene Dokumänt vo ane 1381 gnamset; dr Ortsname heisst dört Les Geneveys. Das Wort chunt vom latyynische Pflanzename juniperus, wo uf Düütsch Wacholder heisst und uf Französisch genévrier.
Seebestattung
Hützudags
Sit em Aafang vom 20. Joorhundert isch in Öiropa d Kremierig mee und mee ufchoo. Gliichzitig het d Seebestattig iire Charakter as Notbestattig für sonigi, wo uf See gstorbe si verlore und d Bestattig im Meer vo dr Äsche vo Doote het sich vilerorts zun ere Alternative zur Sarg- oder Urnebestattig uf eme Friidhoof afo entwiggle.
Les Genevez
Gschicht
D Pfarrchile isch ane 1620 bout worde. Si isch im Joor 1935 umbout worde und het ane 2003 nöji farbegi Glasfäischte vom Chünschtler Yves Voirol überchoo. I dr Chile tuet me im ene Sarkofaag us Glas die ybalsamierti Mumie vo dr römische Märtyrerin Klara hüete, wo me im 17. Joorhundert in dr Katakombe vom Heilige Cyriakus gfunde het. En Schwyyzergardischt het dr Lyyb vo dr Heilige mit dr Erloubnis vom Papscht ane 1680 törfe is Chlooschter Äinsidle bringe. 1683 het se das em Chlooschter vo Bellelay im Jura ggä. D Mönch hend se wärend dr unrueige Zyt vo dr französische Revoluzion versteckt, und ane 1805 het se dr Apt dr Chile vo Les Genevez gschänkt.
Frais (Territoire de Belfort)
Frais (ditsch Freß) ìsch e frànzeesche Gmein ìm Département Territoire de Belfort ìn dr Region Bourgogne-Franche-Comté (bìs 2015 Region Franche-Comté).
D Gmein ghert zem un zem Arrondissement.
Gschìcht
Frais ìsch zem erschte Mol gnannt worre ànne 1445 àls Fray.
S Gebiet um Frais hàt ìm Mìttelàlter dr Herre vun Montbéliard ghert und ìsch ìm 14. Johrhundert an d Habsburger kumme. Zàmme mìt em Sundgäu ìsch s mìt em Weschtfälische Frìde 1648 frànzesisch worre. Zitter ànne 1793 hàt s zum Département Haut-Rhin ghert, ìsch àwer 1871 àls Deil vum Territoire de Belfort im Gegesàtz zem iwrije Elsàss bi Frànkrich bliwe.
Les Genevez
Gschicht
Im ene alte Puurehuus isch s Puuremuseum vom Jura.
Frais (Territoire de Belfort)
Verwàltung
vun Frais ìsch. Frais ghert zem Kommünàlverbànd.
Dialekt
Dr tràditionell Dialekt vun Frais ghert zem Franc-Comtois.
Bund von Brunnen
De Bund vo Brunne isch e politische Vertraag zwüsche de Urschwiizer Oort gsi.
Nach de Schlacht am Morgarte vo ane 1315, wo für die alte Eidgenosse guet usggangen isch, händ sich d Verträter vo de vier Urkantön Uri, Schwyz, Ob- und Nidwalde z Brunne bi Schwyz troffe und de alti Bund, wo si schomal aafangs Augschte 1291 erneueret gha händ, neu bestäätiget. Das isch am 9. Dezämber 1315 gsi.
D Urkund zum alte Bund, wo de Legände naa uf em Rüütli änet em Ländersee sell gschwoore worde sy – me seit däm bis hüt de «Rütlischwur» –, häd de Schriiber, vermuetli de Lüütprieschter vo Altdorf, uf latynisch gschribe gha. Jetzt aber, das isch es Novum in de Schwiizer Geschicht, isch de nöi Bundesbrief uf tüütsch geschribe worde. Wiso si sich grad z Brunne troffe händ isch nöd klar. Waarschindli wil me mit em Schiff vo Uri und vo Underwalde här gäbig det anechunt.
Inhalt
Im Wäsentlige hät dr Bundesbrief vo 1315 drei Themene:
Zetzwil
Zezbu (amtlich Zetzwil) isch e Gmeind vom Bezirk Chulm im Kanton Aargau.
Geografy
S Dorf lyt im Wynetaal. Es isch bi dr grosse Moräne vom Gletscher us dr Yschzyt, wo s Taal verspeert het. Im Oschte vom Dorf lyt dr Hombärg.
Vukašin Mrnjavčević
Dr Vukašin Mrnjavčević (* öbbe 1320; † 1371) isch e bedütende serbische Aadlige im hütige Mazedonie gsi grad bevor d Osmanie sich uf em Balkan häi afo usbräite.
Dr Vukašin Mrnjavčević isch 1350 as Župan vo Prilep erwäänt worde. Spööter het en dr serbischi Zar Stefan Uroš V. in dr Rang vom ene Despot erhoobe. Vo 1365 aa het er dr Ditel vom ene Köönig under em Supremat vom Zar ghaa.
Im Joor 1371 het er e christligi Koalizioon gege d Osmane organisiert, wo si Brueder, dr Despot Jovan Uglješa, und dr bulgarischi Zar Iwan Schischman drbii gsi si. Dr Lala Şahin Paşa, wo e Beylerbey vo Rumelie gsi isch, het denn dr Oberbefääl über die türkischi Armee ghaa. Die bäide Armeä si am 26. Septämber 1371 in dr Schlacht an der Mariza ufenandergstoosse. D Osmane häi weniger Soldate gha, häi aber die christligi Armee vernichtend in d Flucht gschlaage. Dr Vukašin isch in dr Schlacht umchoo, und s Osmanische Riich het si Köönigriich annektiert.
Freischar
Dr Usdruck Freischar (lat. f. cohors libera) bezeichnet e milidärische Freiwilligeverband, wo im ene Chrieg, hüfig e Guerillachrieg, mitmache ohni und — das im Gegesatz zum reguläre Milidär — von ere Chriegspartei förmlig autorisiert worde si, sondern uf d Veraalassig von ere politische Partei oder ere bestimmte Person oder Gruppe vo Persone. Ere Freischar, wo gege usländischi Druppe im eigene Land kämpft hai, het me hüfig Freikorps gsait. Dr Usdruck Freischar wird sit 1848 bruucht. D Gämfer Konventione stelle Freischare de reguläre Striitchreft gliich, wenn si en Organisationsstruktur hai, e Zeiche dräge, wo vo wiitem cha gseh wärde, d Waffe offe dräge und sich währed de Kämpf an d Gsetz und Brüüch vom Chrieg halte. Freischärler ghöre in däm Fall zur Gruppe vo de Kombattante.
Freischare si dätig gsi
Die Konservative im 19. Johrhundert hai dr Begriff meistens abwärtend bruucht, aber bsunders 1848 isch er sehr populär gsi. Es het e Kulturziitschrift Der Freischärler ge.
Republikanischi Freischare in dr Merzrevolution 1848/49
Druppeformatione vo de republikanische Freischare im Badischen Aprilufstand 1848:
Charles Clerke
Dr Charles Clerke (* 22. August 1741 z Wethersfield, Essex, Ängland; † 22. August 1779 uf See vor Kamtschatka Russland) isch e britische Seefaarer gsi. Er het dr John Byron und dr James Cook uf iire Entdeckigsräise in d Südsee begläitet.
Bezirk Leuk
Dr Bizirk Leigg (dt. Bezirk Leuk, fr. District de Loèche) isch en Bizirk vam Kanton Wallis iner Schwiz. Höiptoort isch Leigg.
Charles Clerke
Biografii
Uf dr erste Räis vom James Cook (1768–1771) isch er Midshipman uf em Schiff HMB Endeavour gsi. Uf dr zwäite Räis (1772–1775) het er as Lieutenant uf dr Resolution dient. Uf dr dritte Räis (1776–1779) isch er Captain uf dr HMS Discovery gsi.
Bezirk Leuk
Gmeinde
Zum Bizirk Leik gcheerunt zwelf Gmeinde:
Stand: 1. Januar 2013
Charles Clerke
Biografii
Wo dr James Cook 1779 uf Hawaii vo de Iihäimische verstoche worde isch, het dr Clerke s Kommando über d Resolution und über die ganzi Expedizioon übernoo. Er isch gege Norde gseeglet, zum e Passaasche vom Nordpolarmeer zum Atlantische Ozean. S Packiis het en nid duure gloo und er isch zrugg uf Kamtschatka und isch vor dr Küste vo Kamtschatka an Tuberkulose gstorbe. D Liiche vom Charles Clerke isch am 29. August 1779 in dr Nööchi vom Haafe vo Petropawlowsk-Kamtschatski, Kamtschatka, Russland bigsetzt worde.
Dr zwäit Offizier uf dr Discovery, dr John Gore, het s Kommando über d Expedizioon übernoo und isch zrugg uf Ängland gseeglet. D Schiff si dört im Joor 1780 aachoo.