cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Honau LU
Politik
Bi dr Nationauraatswahle 2015 hät s das Ergebnis gää: BDP 0,5%, CVP 20,3% , FDP 10,4% , GLP 5,3% , GP 5,4% , SP 12,3% , SVP 40,5% , Süschtigi 5,3%.
Dr Gmeindspräsident vo Honau esch dr Amadé Koller (Stand Februar 2016).
Wirtschaft
D Arbetslosigkeit esch im Jahr 2011 bi 0,4 % gläge.
Sprach ond Dialäkt
Bi dr Volkszellig 2000 hend vo dr 320 Iiwohner 94,1 % Dütsch aus Houptsprach aagää, 0,3 % Italienisch ond 5,6 % anderi Sprache.
Z Honau redt me s hochalemannisch Lozärntütsch.
Kabinett Strauß I
S Kabinett Strauß I isch vum 7. Novämber 1978 bis zum 27. Oktober 1982 d Staatsregierig vum Freistaat Bayern gsii. Dr bishärig Minischterbresidänt het vor dr Landdagswahl am 15. Oktober 1978 aagchindet haa, ass er nimi wett kandidiere. D CSU het bi dr Wahl 59,14 % vu dr Stimme un dodermit 129 vu dr insgsamt 204 Sitz gwunne. Dodermit het d Bartei unter em neie Minischterbresidänt Franz Josef Strauß als furt chenne ellai regiere.
Diedendorf
Deedenoff (frz. Diedendorf, dt. Diedendorf) ìsch e frànzeesche Gmein ìm Unterelsàss ìn dr Region Grand Est (bìs 2015 Region Elsàss). D Gmein ghert zem un zem Arrondissement.
Gschìcht
S Dorf ìsch ìm 14. Jh. vun àllne Inwohner verlosse worre, 1599 sìn derno unter dr Grofe vun Nassau-Saarwerden Hugenotte àngsìdlet worre, wie üs dr Normandie un üs Lothringe gflìchtet sìn.
Verwàltung
vun Deedenoff ìsch. Deedenoff ghert zem Kommünàlverbànd.
Dialekt
Dr lothringisch Dialekt vun Deedenoff ghert zem Rhinfrankisch.
Marilyn Monroe
D Marilyn Monroe [] (* 1. Juni 1926 z Los Angeles, Kalifornie; † 5. August 1962 z Los Angeles; uf d Wält choo as Norma Jeane Mortenson, chirchlig registrierte Daufnaame: Norma Jeane Baker) isch en amerikanischi Filmschauschbiilere, Sängere, Fotomodell und Filmbroduzäntin gsi. Si wird zu de archetüpische Sexsümbol und Filmikone vom 20. Joorhundert zelt. D Monroe isch 1954 nüün Möned lang mit em Baseballstar Joe DiMaggio verhürootet gsi und vo 1956 bis 1961 mit em bekannte Dramatiker Arthur Miller. Si isch an ere Überdoosis vo Schloofmiddel gstorbe, aber dr Grund isch nid klaar.
Karriere
1956 isch d Monroe uf Nöi York züüglet und het am Actors Studio Kürs gnoo und s Method Acting studiert. Dr Schauschbiilleerer Lee Strasberg isch zu ihrem Mentor worde, si Frau Paula het dr Monroe bi de Dräiarbäite bi iire neggste Film ghulfe. Im Joor 1956 het d Monroe iire Naame gsetzlig vo Norma Jeane Mortenson zu Marilyn Monroe gänderet.
Si het vil Anerkennig [berchoo für iiri Rolle vo dr Saloonsängere Cherie im Joshua Logan sim Film Bus Stop. Z Ängland het si mit em Laurence Olivier in dr Romanze Der Prinz und die Tänzerin gschbiilt, wo aber in de Veräinigte Staate nit seer erfolgriich gsi isch. 1959 het ndr Billy Wilder mit dr Monroe, em Tony Curtis und em Jack Lemmon d Filmkomödie Manche mögen’s heiß gmacht, wo si din I Wanna Be Loved by You gsunge het. Dr Film isch e Kasseschlaager worde und isch hüte e Klassiker.
In dere Zit häi sich d Folge vo dr Monroe iirem Medikamäntmissbruuch afo zäige. Si het sich vilmol nid chönne konzentriere, het iiri Teggst vergässe und isch immer wider z spoot zum Filme choo, männggisch um Stunde. Das het nit nume d Dräiarbäite schwiirig gmacht, sondern het au d Brodukzionschoste in d Hööchi driibe.
1960 het d Monroe näben em Yves Montand im George Cukor sim Machen wir’s in Liebe gschbiilt, wo aber käi Erfolg worden isch. Iire letscht Film, wo fertig dräit worde isch, isch im John Huston si Misfits – Nicht gesellschaftsfähig vo 1961, wo si mit em Clark Gable gschbiilt het. Mit däm Film jet si ändlig im Charakterfach chönne schbiile, was si scho immer het welle. Dr Film isch ganz im Zäiche vo dr Kritik am amerikanische Freihäitsdraum vo de Cowboys gsi. In de Veräinigte Staate isch er e Misserfolg worde und mä het en as öiropäische Film bezäichnet. D Rolle vo dr Roslyn, wo sich noch mee Respäkt, Menschligkäit und eme Sinn in iirem Lääbe seent, isch dr Monroe vom Arthur Miller, em Dräibuechautor, uf e Liib gschriibe worde. D Monroe sälber het allerdings dämkt, ass d Rolle z fest an iiri Person aagleent sig.
D Marilyn Monroe isch in dr Nacht vom 4. uf e 5. August 1962 im Alter vo 36 in iirem Bett in dr 12305 Fifth Helena Drive, Brentwood, Los Angeles gstorbe. D Doodesursach isch en Überdose vom Barbiturat Nembutal zämme mit em Schloofmiddel Chloralhydrat gsi. Im Doodesschiin stoot as es „woorschiinlig Suizid“ gsi sig, aber d verschwöörigstheoretiker häi sich e Hufe Theorie usdämkt, drunder ass dr John F. Kennedy si vo dr CIA häig lo umbringe.
Cymdeithas yr Iaith
Cymdeithas yr Iaith Gymraeg, (D Walisisch Sproch-Gsellschaft), vilmol abgchirzt zue Cymdeithas oder Cymdeithas yr Iaith isch e Organisation z Wales, wu sich fir d Zuechumpft vu dr Walisische Sproch yysetzt. Dr Vorsitzende vu Cymdeithas yr Iaith Gymraeg isch zur Zyt d Menna Machreth vu Llanddarog, Carmarthenshire.
Lidice
mini|S Gländ, wo s Dorf emol gstande isch Lidice (tschechisch [], dütsch Liditz) isch e Gmäind im Okres Kladno in Tschechie. Si lit fümf Kilometer östlig vo Kladno und 20 km westlig vo Prag in dr Middelböömische Regioon. Wääred em Zwäite Wältchrieg häi z Lidice 1942 d Sicherhäitsbehörde vo dr nazionalsozialistische Bsatzigsmacht fast alli männlige Iiwooner ermordet und s Dorf zerstöört. Das isch as Däil vo de Raacheaktioone noch em Aaschlaag uf e Reinhard Heydrich 1942 bassiert. Noch em Chrieg isch Lidice 300 Meter vom alte Ort äwägg nöi ufbaut worde. Am Blatz vom früejere Lidice befinde sich hüte e Gedänkstatt und e Museum.
Cymdeithas yr Iaith
Gschicht un Hintergrund
D Gsellschaft isch am 4. Augschte 1962 grindet z Pontarddulais z Sid-Wales, d Satzig isch am 18. Mai 1963 verabschidet wore. D Grindig isch aagregt wore dur e Läsig vum Saunders Lewis in ere Radiosändig vu BBC Wales am 13. Februar 1962 mit em Titel Tynged yr iaith ('s Schicksal vu dr Sproch').
Di erscht Aktion vu dr Gsellschaft isch e Sitzblokade im Oktober 1962 gsi uf dr Trefechan-Bruck z Aberystwyth, wu eppe sibzg Mitglider un Unterstitzer dr Verrchehr fir rund e halbi Stund ufghalte gha hän.
Cymdeithas yr Iaith setzt uf gwaltfreji Aktione un im Lauf vu Johre Kampagne sin Döuserdi vu Lyt vor Gricht chuu, wel si bi verschidene Aktionmitgmacht gha hän. Vil sin zue Gfängnisstrofe verurdeilt wore. No däne Zahl vu dr yygsperrte Deilnähmer isch Cymdeithas di grescht Proteschtbewegig vu Großbritaannie syt dr Suffragette (Frauebewegig aafangs vum 20. Jh.). Gängigi Aktion sin s Schrybe vu Slogans uf Gebej vu Wirtschaftsunternämme un anderi chleineri kriminälli Akt.
Aafangs 1970er Johr het Cymdeithas e Kampagne aagfange fir Walisisch as Sproch im Radio un im Färnseh. Radio Cymru isch anne 1977 yygrichtet wore, aber 1979 het di konservativ Regierig ihre Wahlverspräche fir e eigeständige walisischsprochige Färnsehsänder nit ghalte. E Deil Proteschtierer hän derno d Zahlig vu dr Färnsehgebiere abglähnt, anderi sin uf Färnsehmaschte gchläteret oder hän Färnsehstudio gstirmt. Dr Sänder S4C isch derno anne 1982 gnähmigt wore.
Cymdeithas isch e großi Bewegig vu Frejwillige, wu zwei Vollzyt-Mitarbeiter bschäftigt in Büro z Aberystwyth, Ceredigion, ei Mitarbeiter im Büro z Caernarfon un ei Deilzyt-Mitarbeiter im Büro z Llanfihangel ar Arth.
Kampagne
Cymdeithas yr Iaith glaubt, ass Walisisch hite kei offiziälli Sproch vu Wales isch. Im Sprochegsetz zum Walisisch (Welsh Language Act) vu 1993 isch feschtgschribe, ass Walisisch glych soll bhandlet wäre wie Änglisch, aber Cymdeithas yr Iaith meint, ass d Sprochwirkligkeit z Wales wyt hinter däne Erwartige zruck blybt un ass des derzue fiert, ass Europäischi Ferdergälder fir s Walisisch verlore gehn. si setze sich derfir yy, ass Walisisch un Änglisch zue offiziälle Amtssproche erklärt wäre.
D wichtigschte Kampagne cha mer in segs Fälder yydeile:
Cymru 2020 (Wales 2020)
Die Kampagne wett "d Zuechumft vu dr Sproch sichere" im Johr 2020 un alles verhindere, was zuen eme Ruckgang vu dr Sproch chennt fiere.
Grŵp Deddf Iaith Newydd (Nej Walisisch-Sprochegsetz-Gruppe)
Die Kampagne isch yybudne in d Ussenandersetzig um e nej Sprochegsetz. Im derzyte giltige Sprochegsetz het Beraich wie dr privat oder dr ehreamtlig Beraich, un Cymdeithas yr Iaith haltet die Beraich fir wichtigi Gebiet vu dr soziale Kommunikation im modärne Wales.
Studiobsetzige, Protescht un Debatte
Am 24. Juli 2004 (fimf Wuche no dr Grindig) isch s Studio vum Radio Carmarthenshire vu elf Aktivischte vu Cymdeithas bsetzt wore. Si hän dergege proteschtiert, ass es Radio bschlosse gha het, d Uusstrahlig vum Programm uf Walisisch z bschränke.
D Büro un Studio sin gstirmt wore, derwylscht e Live-Sändig chuu isch, s Radio Carmarthenshire un s Pembrokeshire sin derno rund 15 Minute nimmi chenen sände. In dr Ussenandersetzig het sich e Mitarbeiter vum Radio s Handglänk broche un het miesse in s Chrankehuus. D Polizei het die elf Aktivischte verhaftet.
Cymdeithas het derzue erklärt, ass 50% vu dr Bevelkerig z CarmarthenshireWalisisch as Muettersproch schwätzt, aber weniger wie 5% vum Radioprogramm uf Walisisch sej. S Radio het e 'Geli Charte' vu dr Britische Medieufsichtsbeherde Ofcom, wel si ne Lizänz iberchuu hän fir e walisisch Radioprogramm.
Grŵp Addysg (Gruppe Bildig)
Walisisch as Unterrichtssproch isch in dr meischte Regione vu Wales uf dr Ebeni vu dr Primar- un dr Sekundarschuele meglig. Dert, wu dr Unterricht uf Änglisch gfiert wird, isch Walisisch as Främdsproch vorgschribe. D Gruppe fir Bildig setzt sich fir e massive Uusböu vum Walisisch-gebruch in dr hechere Schuel- un Universitetsuusbildig yy. S Ziil isch e Föderals College, wu an verschidene Ort Yyrichtige het, wu Walisisch as Unterrichtssproch verwändet wird.
Roger Meddows Taylor
Dr Roger Meddows-Taylor (* 26. Juli 1949 z Dersingham, Norfolk, Groossbritannie) isch e britische Rockmuusiker. Er spiilt meereri Instrumänt und isch e Gründermitgliid vo dr Rockgruppe Queen. Wie die andere drei Mitgliider vo dr Band komponiert er au Lieder. Zu sine bekanntiste Bidrääg ghööre d Stück Radio Ga Ga, A Kind of Magic, Breakthru und These Are the Days of Our Lives. Dr Taylor isch usserdäm dr Schef vo dr Band The Cross gsi und isch au solo ufdräte.
Christina Obergföll
Lääbe
Näbe ihre Goldmedallie het si au zwoo Silbermedallie bi Wältmaischafte, zwoo Silbermedallie bi Europamaischterschafte un zwoo Silbermedallie bi dr Olympische Spiil gwunne. Si isch bis hite (Stand 2018) di dytsch Rekordhalteri im Speerwurf, e Zytlang het si au dr Europarekord ghaa (70,20 m). Zäme mit dr Barbora Špotáková, dr Osleidys Menéndez un dr Maria Abakumowa ghert si zue däne Speerwärferne, wu meefach iber 70 Meter gworfe hän.
Unter em Trainer Werner Daniels isch d Christina Obergföll ab 1997 fir d LG Offeburg aadrätte un het bi re Greßi vu 1,75 m e Wettkampfgwicht vu 71 kg ghaa.
Karriere
Scho as Juniori het si erschti Erfolg gfyyrt. Zwische 2000 un 2002 isch si dreimol in Folg Dytschi Junioremaischteri wore. Bi dr Juniorewältmaischterschafte 2000 z Santiago de Chile isch si uf Rang acht chuu. Anne 2004 isch si bi dr Olympische Spiil z Athen derby gsii, het si aber as Fuzehti in dr Qualifikation nit fir s Finale chenne qualifiziere.
Dr erscht groß Erfolg vu ihre Karriere isch dr Obergföll bi dr Wältmaischterschafte 2005 z Helsinki glunge, wu d Silbermedallie gwunne het, was e Iberraschig gsii isch. Bi ihrem zweete Versuech het si dr Speer uf 70,03 m gworfe un mit däre Laischtig e Europarekord ufgstellt. Si isch dodermit um des Zyt di ainzig Frau uf dr Wält näbe dr Kubanerin Osleidys Menéndez gsii, wu dr Speer uf e Wyti vu iber 70 Meter gworfe ghaa het.
2007
Bis vor dr Saison 2007 het d Obergföll as formuubständig un ihre komplizierte Wurfschtil as gsundhaitli problematisch gulte. Derwylscht si in vyl Wettkämpf nume gringi Wytene gschafft het, hat ai glunge Wurf eso wyt chenne fliege, ass er dytli iber dr Megligkait vu andere Wärferne glägen isch. Konkerräntine wie d Steffi Nerius hän wäg däm ihri Form, wu si nit hän chenne uusrächne, gferchtet. Bim Saisonstart 2007 z Halle het si aber zaigt, ass si an ihre Tächnik zimli gschafft ghaa het. Mit dr zur däm Zytpunkt zwootbeschte Laischtig vu ihre Laufbahn het d Obergföll mit 68,08 m dr Wettbewärb dytli vor dr Nerius gwunne, wu as Zwooti 64,74 m gschafft het. Dodermit het d Obergföll scho im erschte Wettkampf vum Johr 2007 di vun ere sälbscht gworfe Johreswältbeschtlaischtig vu 2006 vu 66,91 m iberdroffe. Au bi dr andere Wettkämpf z Kassel un z Cottbus het d Obergföll vor dr Nerius gsiigt, un am 23. Juni het si bim Lychtathletik-Europacup z Minche ihre aigene Europarekord uf 70,20 m verbesseret. Zum erschte Mol in ihre Karriere het d Obergföll bi dr Dytsche Maischterschafte 2007 z Erfurt dr Titel gwunne mit ere Wyti vu 66,59 m. Bi dt Wältmaischterschafte 2007 z Ōsaka het si glych wie im Vorjohr Silber gwunne.
2008
Im Olympiajohr 2008 het si ihre Titel am 5. Juli 2008 bi dr Dytsche Maischterschafte z Nürnberg verdaidigt. Mit 62,18 m het si im letschte Versuech vor dr Nerius gwunne, wu bis zue däm Zytpunkt gfiert het un mit 61,91 m uf dr zweet Blatz chuu isch Ihri Beschtlaischtig anne 2008 lyt bi 69,81 m. Die Wyti het si am 31. Augschte 2008 bim DKB-Cup-Finale z Elstal gworfe. Bis dert het si ne Saisonbeschtlaischtig vu 67,72 m vum Grand-Prix-Meeting z Ostrava ghaa. Do het si s ainzig Mol gege di aktuäll Wältmaischteri Barbora Špotáková vu Tschechie gwunne, wu b däm Wettkampf mit 66,91 m Zwooti woren isch.
Bi dr Olympische Spiil 2008 het si mit 66,13 m di drittbescht Wyti gworfe. Vor ihre sin d Barbora Špotáková, wu mit 71,42 m d Goldmedallie gwunne het un dodermit e neie Europarekord ufgstellt het, un d Marija Abakumowa vu Russland gläge, wu au wyter gworfe het wie dr bishärig Europarekord vu dr Obergföll. No dr noodreeglige Disqualifikation vu dr Abakumowa wäge Doping dur s IOC am 13. Septämber 2016 isch dr Obergföll d Silbermedallie zuegsproche wore. D Viertblatziert vu 2008, d Briti Goldie Sayers, het dodermit d Bronzemedallie iberchuu.
2009
Im Wältmaischterschaftsjohr 2009 het d Christina Obergföll bi ihrem erschte Wettkampf z Halle ne seli guete Start verwitscht. Si het mit 68,40 m gwunne, d Wältjohresbeschtlaischtig. No nie in ihre Karriere isch si eso guet in e Saison chuu. Bis zue ihrem dritte Wettkampf, am 5. Juni z Baunatal, het die Wältjohresbeschtlaischtig allno Bstand ghaa. Au dr Wettkampf z Baunatal het si mit 67,48 m gwunne. Bi dr Haim-Wältmaischterschafte z Berlin isch si mit 64,34 m uf dr fimft Blatz chuu un isch dodermit hinter dr Erwartige zrugblibe.
2010
2010 het d Obergföll bi dr Europamaischterschafte z Barcelona hinter ihre Verainskameradi Linda Stahl d Silbermedallie gwunne. Derzue het si z Elstal mit 68,63 m dr drittwytscht Wurf vum Johr un dr fimftwytscht Wurf vu ihre gsamte Karriere ghaa.
2011
D Saison 2011 isch fir d Obergföll aafangs zimli guet verlofe, si het vier Diamond-League-Meeting gwunne un si mit ihrem vierte Siig z London dr vorzytig Gsamtsiig gsicheret. Derzue het si in fimf Wettkämpf iber 65 Meter gworfe. Dr wytscht Wurf isch ere bi dr Dytsche Maischterschafte z Kassel mit 68,86 m glunge, des isch ihre viertbescht je gworfe Wurf gsii un het ere ihre dritt national Titel un e Maischterschaftsrekord brocht. Ihre große Draum vun ere Goldmedallie bi dr Wältmaischterschafte z Daegu (Sidkorea) isch nit in Erfillig gange, mit 65,24 m isch si nume uf dr viert Blatz chuu.
2012
D Obergföll het jetz mit em Sportpsicholog Hans Eberspächer zämegschafft. Bi dr Europamaischterschafte isch si mit 65,12 m Vizeeuropamaischteri wore, churzi Zyt, nodäm si z Wattenscheid mit 65,86 m scho zum vierte Mol Dytschi Maischteri woren un aafangs Monet bim Wärfer-Meeting z St. Wendel scho uf 67,04 m chuu isch. Bi dr Olympische Spiil z London het si mit 65,16 m scho zum fimfte Mol e intenationali Silbermedalie gwunne, hinter dr aktuälle Weltrekordleri, dr ehmolige Wältmaischteri 2007 un jetz zwaimolige Olympiasiigeri Barbora Špotáková.
2013
Ab Mai isch d Obergföll bi allne Diamond-League-Meeting derby gsii, wu Speerwurf uusdrait wird. Mit Siig z Eugene, z New York un z Rom isch si schnäll an dr Spitz vum Diamond Race Ranking chuu. Au bim negschte Meeting z Paris am 6. Juli het si gwunne. Bi dr dytsche Maischterschafte ai Dag speter het si si dr Linda Stahl mieße gschlaa gee. Mit 61,74 m isch si wyt hinter ihre sunschtige Saisonlaischtige blibe. Mit ihrem fimfte Diamond-League-Siig in Folg bi dr Anniversary Games z London isch si am 17. Juli vorzytig as Siigeri vu dr Gsamtwärtig feschtgstande.
Dr grescht Erfolg vu ihre Karriere het d Obergföll bi dr Wältmaischterschafte z Moskau ghaa, wu si mit ere Wyti vu 69,05 m d Goldmedallie gwunne het.
2014/2015
Wäg ihre Schwangerschaft un dr Geburt vu ihrem Suhn het si ne Wettkampfpaus gmacht. Im Mai 2015 isch si in Sport retuurchuu. Bi dr Wältmaischterschafte z Peking isch si bim Siig vu dr Katharina Molitor mit 64,61 m Vierti wore.
2016
Noch em russische Doping-Skandal het si d Obergföll im Mai 2016 fir e Speeri vu Russland bi dr Olympische Spiil z Rio de Janeiro uusgsproche. Drotz ass si bi dr Europamaischterschafte as DM-Vierti nit derfer derby syy, isch d Obergföll fir di Olympische Spiil as aini vu drei dytsche Starterne nominiert wore statt dr Katharina Molitor, wu derno versuecht het ihri Nominierig mit ere Verfiegig vum Gricht durezsetze. Bi dr Spiil isch si as beschti Dytschi mit 62,92 m uf dr acht Blatz chuu. Mit eme Siig bim ISTAF Berlin het si am 3. Septämber 2016 ihre Karriere en Änd gmacht.
Sozial Engaschmänt
D Obergföll unterstitzt dr Ferderverain fir chräbschranki Chinder e. V. Fryburg, wu si au Kuratoriumsmitglid isch. Derzue setzt si si gege Chinderarmuet z Dytschland un au in dr Wält yy (u. a. fir d Wälthungerhilf un UNICEF).
Ehrige
In ihre Haimetgmai Mohlburig isch anne 2013 e Stroß noch ere gnännt wore.
Zwiefalten
Zwiifalda (dt. Zwiefalten) ischt a Gmoed em Landkreis Reitlenga en Bada-Wirdaberg am Rand vo dr Schwäbischa Alb, ond zwar dô, mô des Middlgebirge zor Donau zua mit-ma leichda Gefelle auslauft.
Dr Nama ond d geografischa Lag
Des Derfle leit en zwoe Wiisadäler vo dr Zwiifalder Aach ond vom Kesslbach. Dr sell wuud manchmôl au d Kessl-Aach gnannt. Dia zwoe Bäch hend-em Ort da Nama gäa: A Daal vo dr Aach, mô zwoemol gfaldet wôrra ischt. D Hehalag erschdreckt sich vo 540 bis 760 m ibr-em Meer. D Gmarkong setzt sich zemme ous 38 % Landwirtschaftsfleche, 53,8 % Wald, 6,7 % Sidlongsfleche ond 1,5 % sonschticher Fleche.
Gmoedsgliderong
Zo Zwiifalda gheret d Ortsdoel Gaugna/Gauenga (Gauingen), Mesenga/Mersenga (Mörsingen), Sondrbuach (Sonderbuch), Upflameer (Upflamör) ond Zwiifalda.
Gschicht
Zwiifalda ischt zom erschte Môl gnannt wôrra em Jôhr 904 („Zwivaltum“). 185 Jôhr schbätr hend sich en deam Flecka a baar Benedigdinermench vom Kloschtr Hirsau niidrglau ond a neis Kloschtr grendet, wo 1750 schliaßlich zor Reichsabtei erhoba wôrra ischt. Abr scho em Jôhr 1803 isch dees em Rahma vo dr Säkularisazioo mit Gwalt uffgleest wôrra ond 1806 en da Besitz vom Keenigreich Wirdaberg komma. Des hôt vorôôlasst, dass en sellem graußa Gebeide 1812 a keeniglich-wirdabergischa Heilôstalt errichdet wôrra ischt. De sell hôt nôch-em Zwoeda Weltkriag da Nama „Psychiatrisches Landeskrankenhaus“ kriagt ond hoeßt heit „Zentrum für Psychiatrie der Münsterklinik Zwiefalten“.
Vrwaldong
Zwiifalda hot sich mit dr Stadt Hoegna ond dr Gmoed Pfrãõschdedda zom Gmoedverwaldongsvrband "Zwiifalda-Hoegna" mit Sitz en Zwiifalda zammagschlossa.
Dr Schuldes von Zwiifalda isch seit 2014 dr Matthias Henne.
Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke
Dialekt
Dr Dialekt vo Zwiifalda gheert zom Schwäbisch.
Pädagogische Hochschule Weingarten
Di Pedagoogisch Hoochschuel Wãẽgaade (PH Wãẽgaade) isch e Hoochschuel im oberschweebische Wãẽgaade im Landchrais Raveschburg.
Si isch aini vu de segs Pedagogische Hochschuele z Bade-Wirtteberg, di andere sin z Fryburg, z Kallsruu, z Haidelberch, z Ludisburg un z Gmend. Vorlaifer isch s Pedagoogisch Inschtiut gsii, wu anne 1949 grindet wooren isch. 1962 isch des Inschtitut in e Pedagogischi Hochschuel umgwandlet wore.
Profiil
Im Wintersemeschter 2016/17 sin insgsamt 3.516 Studänt*ene yygschriibe gsii, wu uf Leeramt an Grundschuele, Hauptschuele, Realschuel un Sunderschuele (nume Grundstudium) studiert hän. Derzue git s Erwyterigstuudiegäng un Masterstuudiegäng, wu dodruf ufböue. Syter anne 1984 het d PH e yygschränkt Promozioonsräächt, syter 1987 isch s Räächt ooni Yyschränkig.
In Kooperazioon mit dr Hoochschuel Raveschburg-Wãẽgaade git s Stuudiegäng fir Ingenieur un Gwäärbleerer. Anderi Stuudiegäng, wu d PH Wãẽgaade aabietet, sin Elementarpedagoogik, wu si mit dr Bildig un Erzieg vu Chinder im Alter vu 0–12 Joo bscheftigt, un dr BA/MA-Stuudiegang Meedie- un Bildigsmanagement.
Dr Campus vu dr PH Wãẽgaade umfasst e baar histoorischi Gebei vu dr Chlooschteraalaag vu dr Abtei Wãẽgaade uf em Martinsbärg. D PH bruucht dr Schlossböu, s Fischhalterhuus un dr Fruuchtchaschte vum Chlooschter. Uf em Gländ vum eemoolige Chlooschter het s au no s „Natuurwisseschaftli Zäntrum“ (NZ), e modäärn Gebei, wu si d PH mit dr Hoochschuel Raveschburg-Wãẽgaade dailt.
Stuudienaagebot
Di Pedagoogisch Hoochschuel Wãẽgaade biete die Stuudiegäng aa:
Bachelorstuudiegäng:
Masterstuudiegänge:
Erwyterigsstuudiegäng (Leeramt):
Zertifizierti Zuesatzqualifikazioone:
Fächer un Fakulteete
An dr Pedagoogische Hoochschuel z Wãẽgaade het s die Fakulteete un Fächer:
Fakulteet I: Alevitischi Teology / Religioonspedagoogik, Alldaagskultuur & Gsundhait, Erzieigswisseschafte, Evangeelischi Teology / Religioonspedagoogik, Kadoolischi Teology / Religioonspedagoogik, Bolitikwisseschaft, Geografy, Gschiicht, Pedagoogischi Psichology, Filosofy / Eetik, Soziology, Spoortwisseschaft, Wiirtschaftswisseschaft.
Fakulteet II: Änglisch, Biology, Chemy, Chunscht, Dytsch mit Sprächerzieig, Fisik, Informaatik, Matematik, Meediedidaktik, Musik, Tächnik.
Panini
s Läbe und s Wärch
Sin Familiename wird im Devanagari पाणिनि gschribe. Er chunt vom Vatter, wo Panina gheisse het; d Muetter vom Dakṣiputra Pāṇini isch, so wird in ere Schrift nöime gseit, d Dākṣī gsi. Dr Panini het öpen im füüfte oder em vierte Joorhundert vor Chrischtus gläbt; gnauer weiss mes nit. Das dörft churz nach dr Zyt gsi sy, wo dr Buddha z Nordweschtindie gwürkt het. Dr Dakṣiputra Pāṇini isch z Salatura, eme Oort am Indus, uf d Wält cho, was dur en Inschrift bezügt wird, und er het z Taxila, dr Hauptstadt vom Land Gandhara i de nordweschtindische Bärge, gläbt (hüt isch das z Pakischtan) und er het dört e Sproochschuel gha. Dr chinesisch Gleerti Xuanzang vom achte Joorhundert het gseit, es heig z Taxila no zu sinere Zyt e Statue oder Figur vom Panini gää. Dr berüempt Sproochforscher chunt i verschidene indische Määrli vor. Vo ihm sin s Buech Ashtadhyayi und drü anderi Tegscht, wo mit däm zämehange, d Shiva Sutra und d Wörterbüecher Dhatupatha und Ganapatha; das alles zäme isch die erschti Sanskrit-Grammatik und au grad die eltischti Grammatik uf dr ganze Wält, wo s hüt no komplet git. Dr Panini sälber het i sinere Schrift vo zää früenere vedische Grammatiklehrer gschribe, won er vonne gwüss s eint und andere gha het.
I sym Buech het dr Panini 3959 churz gfassti Regle vom klassische Sanskrit i dr Zyt vo dr vedische Sprooch ufgschribe. Ganz gnau het er die Sprooch agluegt uund prezys und doch knapp alles beschribe und mit eidütige Uussage definiert, won er usegfunde het: wie me d Wortarte cha underscheide, weles d Wortschtämm und weles d Wortändige sind, wie me d Foneem und Morfeem bestimmt und wie s Sproochsischteem i alnen Einzelheite vo dr Syntax funkzioniert; die logische Begriff, won er bruucht het, sind sproochwüsseschaftlechi Wärchzüüg, wo bis hütt nid veraltet sind. Grad das, wo dr Panini drvo gseit het, wie me in ere Sprooch d Wörter zämesetzt, isch für d Linguistik grundlegend.
Das Buech isch schynts erscht im 19. Joorhundert au im Weschte bekant worde, wo z Kalkutta en änglischi Übersetzig usecho isch; und es het gly drufabe ghulfe au für die öiropäische Sprooche sistemateschi Grammatike z schrybe. Bi de öiropäische Linguischte, wo vom Panini profitiert händ, sind dr Ferdinand de Saussure und dr Noam Chomsky gsi.
Arrondissement Strasbourg-Ville
S Arrondissement Strossburi-Stàdt (frz. Arrondissement de Strasbourg-Ville) ìsch e Verwàltungsbezirk im Département Bas-Rhin im Elsàss z Frànkrich gsin. Àm 1. Janner 2015 ìsch s ufglest wore.
Dr Verwàltungssitz (chef-lieu) vum Arrondissement ìsch Strossburi gsin.
Geogràfii
S Arrondissement hàt ìm Norde, ìm Weschte un ìm Siide àn s Arrondissement Strossburi-Lànd granzt. Ìm Oschte hàt s àn Ditschlànd, àn dr Regierungsbezirk Friburi z Bàde-Wìrttebari granzt.
Verwàltung
S Arrondissement Strossburi-Stàdt ìsch in zeen Kanton ingedäilt gsin.
Gmei
Di äinzisch Gmei vum Arrondissement Strossburi-Stàdt:
Domfessel
Domfassel (frz. Domfessel, dt. Domfessel) ìsch e frànzeesche Gmein ìm Unterelsàss ìn dr Region Grand Est (bìs 2015 Region Elsàss). D Gmein ghert zem un zem Arrondissement.
Gschìcht
Domfassel ìsch zem erschte Mol gnannt worre ànne 1300.
Verwàltung
vun Domfassel ìsch. Domfassel ghert zem Kommünàlverbànd.
Dialekt
Dr lothringisch Dialekt vun Domfassel ghert zem Rhinfrankisch.
An heiligen Wassern
Handlong
S Schweizer Wallis isch bsondrs arm an Reaga. Deet miaßet dia Baura s Wassr en helzrne Leidonga (Känel) vo de Gletschr abzweiga. Ond wenn a Lawiin so a Känel am Gletschrrand zerschmeddret, hot’s em Dorf koi Wassr meh.
Dr Präsident vo dr Gmoid St. Petr – vo de Eiheimische bloß „Presi“ ghoißa – isch gleichzeidig au dr Wirt vom „Bära“. Viile Derfler send bei-nem hoch vorschuldet, so au dr Daglehnr Seppi Blattr. Drom macht deam dr Presi da Vorschlag, er soll doch als Freiwilligr en d Wââd ganga, wenn de nägscht Lawiin kommt, on-d Wassrleidong rebariira. Dô drfir dät’r sein Schuldschei zruckgriaga, on-d Manna vo St. Petr dädet om d Auslosong romkomma. Dr Blattr ischt mit deam Handl eivorstanda.
Dr Dag, wo d Lawiin kommt, isch dô. S Derfle hot koi Wassr meh. D Stond fir da Blattr hot gschlaga. Er muaß en d Wââd. Sei Weib Fränzi will des vorhendra, stoßt abr beim Presi uf daube Aura. – Droba e dr Wââd schafft’s dr Blattr, dui Leidong zo fligga. Wia-nr sich nô abr wiidr uf da Rickweag macha will, duat’r an Fehldridd ond stirzt ens Dal naa. Wiidr amol hen-d heilige Wassr a Opfr gfordret. Em Dorf monklet d Leit, dr Presi häb da Blattr uf em Gwissa. Dees glaubt au deam sei Soh Roman, wo mit-em Presi seira Dochtr Binia eng befreindet ischt. Des Mädle woiß et, uf wella Seit se sich schlaga soll.
Dr Presi moint, er wär jetzt lang gnuag Witwr gwäa. Drom holt’r sich wiidr a Frau ens Dorf, d Cresenz Waldisch. Dui brengt glei ihrn Neffa Thöni mit. Der ischt jong ond stark ond kâ em „Bära“ guade Denscht leischda ond dô dribr naus au noh da Boschddenscht macha.
D Urlaubr kommet noch St. Petr. Oinr drvo isch dr George Lemmy, a Englendr, wo grad als Ingenieur en Indien schafft. Der vorstôht sich ganz guad mit-em Roman. Drom schlait’r em vor, mit noch Indien zkommet; deet dät’r no viil lerna kenna, was-em schbätr en seira Hoimet vo Nutza wär. Dr Roman sait et noi, ond sei Freindin vorschbricht, se dät uf-en warda.
Wia dr Roman en dr Fremde ischt, macht dr Thöni dr Binia da Hof. Dui abr lôôt dean Schirzajägr, wo älle jonge Mädla vo de Urlaubr ôbaggret, aablitza. Jeda Dag hofft se, endlich a Nôchricht vo ihrem Freind zo griaga, abr der Wonsch erfillt sich et. S kommt sogar noh viil schlemmr: An Briaf, wo sui gschriiba hot, kommt zruck mit-em Vormerk: „Retour! Verstorben an Cholera“.
Wia drei Johr vorganga send, daucht uf oimol dr „Vorstorbene“ wiidr en St. Petr uf. Jetzt stellt sich raus, dass dr Thöni deam sei ganza Boscht ondrschlaga ond dui Nôchricht ibr sein Daud gfälscht hot. Dô druf traut sich dr Thöni et, em Roman ondr d Auga zo tredda. Er blendret noh schnell d Boschtkass ond haut ab en d Berg.
Wiidr amol macht a Lawiin d Wassrleidong hee. D Manna vom Dorf vorsammlet sich en dr Kirch, om noch deam alda Landreacht auszloset, wer vo-nen desmol en d Wââd muaß. Dô meldet sich dr Roman ond sait, er will jetzt amol zeiga, was’r en Indien glernt hot, nemlich da Bau vo-ra Wassrleidong durch an Tunell em Berg. Er selbr machet Berechnonga ond ibrnemmt d Bauleidong. S klabbt ällas ganz guad, ond wia-nr mit dr Arbet fertich ischt ond am Soil hanget, stoht uf oimol dr Thöni dô ond haut mit ma Beil des Soil dure. Dr Roman schafft’s abr en dr letschda Sekond, sich a-ma Balga vom alda Känel feschtzhaldet. Om a Härle Hôôr kâ-nr grad noh greddet werra.
Bald druf hot s Dorf wiidr Wassr. Jetzt hot au dr Presi nix meh dogega, dass dr Roman amol sei Schwiigrsoh wuud.
Litradur
S Programm zom Film (Verlag Das neue Filmprogramm, Firma Heinrich Klemmer, Mannheim-Käfertal)
Eisenbahnbrücke Eglisau
D Eglisauer Ysèbaabrugg (au Rhybrugg Eglisau ) isch è eingleisigi Ysèbaabrugg übber dè Rhy weschtlich vo dè Schwizer Stadt Eglisau.
Si füürt d Baanschtreggi vo Büli nõch Schaffuusè über de Fluss un isch i dè Johr 1895 bis 1897 durch diè dòmòligi Schwizerischi Nordoschtbaan für 980'000 Schwizer Frankè baut worrè. D Brugg hèt è Gsamtlängi vo 457 Meter un è Höchi vo 50 Meter übber m Rhy.
Beschrybig
S Bauwärch isch è iisernè Fachwärchbrugg, welli uss èrè 90 Meter langè un 9 Meter hochè gniètetè, doppletè Ständerfachwärchkonschtruktion bschtòt, wo vo dè Guètèhoffnigshüttè gliferèt worrè isch. D Fachwärchsbrugg isch nõch dè Fèrtigschtellig mit èrè Schotterwannè uusgschtattet worrè. D Montage hèt füüf Mönèt duèrèt un hèt öppè ei Drittel vo dè Gsamtkoschtè uusgmacht. Nebbè m Mitteldeil stôn uff dè rächtè Rhysitè zwölf mit kalchschtei vo de Lägèrè gmuèrti Steibögè, dènnè ir Gwölbe jewyls è lichti Witti vo 15 Metern uffwysèd. Uff dè linkè Rhysitè, wo s Viadukt im Grundriss bogè isch, sin nüü Steibögè, ebbèfalls mit 15 Meter Öffnigsbreiti, vorhandè.
Nõch dè Inbedrybnaam vo dè Brugg isch a dè beidè Gewölbe nebbè dè Hauptöffnig Senkungè un Riss am Scheitel festgschtellt worrè sowiè Bewegungè vo dè Uferpfyler in Richtung vo dè Fachwärchbrugg gmessè worrè. Ursach defür isch dè horizontal wǜrkendè Schub gsi, wo vom Gewölbe hervorgruèfè worrè isch un uff diè 60 Meter hochè Uferpfyler druggt hèt. Um è uusrychendi Standsicherheit z gwôrleischtè, isch dõher 1921 è Hebelvorrichtig am voschièbbarè Lager vo dè Fachwärchbrugg ybaut worrè, wo è Uffnaam un Witerleitig vum Gwölbeschub möglich macht. 1982 isch d Brugg grundlegend sanyrt worrè.
Hermann Göring
Dr Hermann Wilhelm Göring (* 12. Januar 1893 z Roosehäim; † 15. Oktober 1946 z Nürmbärg) isch e füerende dütsche nazionaalsozialistische Politiker und Chriegsverbrächer gsi. Vom Mai 1935 aa isch er dr Ooberbefäälshaaber vo dr Luftwaffe gsi. Vo 1936/1937 aa het er d Füerig vo dr dütsche Wirtschaft und vom Riichswirtschaftsministerium übernoo.
Dr Göring isch im Erste Wältchrieg as Jagdflieger bekannt worde und het dr Orde Pour le Mérite überchoo. Er het am Hitlerbutsch (Novämber 1923 z Münche) mitgmacht und isch maassgääblig bim Ufstiig vo dr NSDAP gsi. Im August 1932 isch er zum Riichsdaagsbresidänt gweelt worde. Am Daag vo dr Machtergriffig het en dr Adolf Hitler zum Riichsminister ooni Bortfolio ernennt, zum Riichskommissar für e Luftvercheer und zum Riichskommissar für s pröissische Inneministerium. Am 11. April 1933 isch dr Göring au Ministerbresidänt vo Pröisse worde.
In de bäide letschte Posizioone isch dr Göring maassgääblig an dr Gliichschaltig und dr Verfolgig vo dr Opposizioon gsi, und het das üsserst brutaal gmacht. Er isch für d Gründig vo dr Gestapo verantwortlig gsi und für d Iirichdig vo de erste Konzentrazioonslaager ab 1933. Vom Oktober 1936 aa isch er dr Beufdragti für e Vierjooresblaan gsi und het d Ufrüstig o dr Weermacht zur Vorberäitig vom ene Aagriffschrieg gförderet. Er het d Maassnaame im Zämmehang mit em „Aaschluss“ vo Ööstriich gläitet, und eso im Merz 1938 d Iigliiderig vo Ööstriich in dr NS-Staat vewirkligt.
Er het süstematisch Wirtschaftsmaassnaame gege Juude verfolgt und am 12. Novämber 1938 d Verordnig zur Uschaltig vo de Juude us em dütsche Wirtschaftslaabe erloo. Im Juli 1940 – noch em schnällen Ändi vom Fäldzuug im Weste – het dr Hitler dr Göring zum Riichsmarschall ernennt.
Im In- und Usland het dr Göring bis zum Ändi vom Chrieg as äine vo de iiflussriichste NS-Politiker gulte. Daatsächlig het er aber, wie die historischi Forschig spööter zäigt het, vor und wääred em Chrieg zwar immer mee Ämter und Ditel überchoo, het aber wichdiste Verantwortigsberiich an konkurrierendi NS-Funkzionäär wie dr Heinrich Himmler und dr Joseph Goebbels verloore. As Schef vo dr Luftwaffe isch dr Göring wäge dr Niiderlaae in dr Luftschlacht um Ängland (Middi 1940 bis Aafang 1941), dr Bombardierig vom Riichsgebiet dur die Alliierte und em Schitere von ere Luftbrugg bi dr Schlacht vo Stalingrad (Ändi 1942) in Misskredit groote.
Am 31. Juli 1941 het er em Reinhard Heydrich dr Ufdraag gee, dr Völkermord an de öiropäische Juude (Holocaust), wo d Nazi em öifemistisch d „Ändlöösig vo dr Juudefroog“ gnennt häi, z organisiere.
Ab 1942/43, wo sich s Chriegsglück gänderet het, het sich dr Göring – wägen em Druck us dr Bardei und au us äigenem Aadriib – immer mee ins Brivaatlääbe zruggzooge und e dekadänt-luxuriööse Lääbensstil gnosse. E Hufe Ämter het er vo denn aa – wenn überhaupt – nume no uf representativi Art gfüert.
Dr Göring isch äine vo de 24 Aaklagte gsi im Nürmbärger Brozäss gege d Hauptchriegsverbrächer vor em Internazionaale Milidäärgrichtshoof. Er isch am 1. Oktober 1946 in alle vier Pünkt vo dr Aachlaag (Verschwöörig gegen e Wältfriide; Blaanig und s Duurefüere vom ene Aagriffschrieg; Verbräche gege s Chriegsrächt; Verbräche gege d Menschlikäit) schuldig gsproche und zum Tod dur Hänke verurdäilt worde. Am Oobe vor dr Hiirichdig het sich sälber umbrocht.
Liddratuur
Kwellenedizioone
Biografie
Hochschule für Kirchenmusik Heidelberg
D Hoochschuel fir Chilchemusik Haidelberch isch e Hoochschuel z Haidelberch, wu mer Chilchemusik cha studiere. Dreegeri isch di Evangeelisch Landeschilche z Baade
Geschichte
D Hoochschuel isch anne 1931 vum Hermann Meinhard Poppen grindet woore as Evangelisches Kirchenmusikalisches Institut Heidelberg (chuurz: KI).
Voorbild isch s Chilchemusikaalisch Inschtiti z Leipzig gsii, wu dr Poppen voorhär studiert ghaa het, unter anderem bim Grinder vum deertige Inschtitut, em Organischt Karl Straube. Aafangs isch d Hoochschuel im Gebei Anlage 62 gsii, ab 1965 isch e Neiböu in dr Hildastraße blaant woore, umzooge isch mer derno anne 1971.
Anne 1988 isch s Evangeelisch Chilchemusikaalisch Inschtitut in dr Rang vun ere Hoochschuel fir Chilchemusik ghoobe woore.
Chemiekatastrophe von Bhopal
D Chemiikataschtrophe vo Bhopal het sich 1984 in der US-amerikanische Chemiifabrik Union Carbide für d Herschtellig vo Peschtizid in Indie ereignet. Sii het zwüsche 3'500 und 25'000 akut an der freigsetzte Giftwolke Gschtorbni und sehr viili längerfrischtig gschtorbni und behindereti Mensche zur Folg ghaa.
Verursacht isch die Kataschtrophe durch ne fehlerhafti Iileitig von Reinigungs-Wasser in ne Tank mit Methylisocyanat gsii. D Reaktion dervo het zun ere Druckerhöhig in däm Tank gfüehrt, womit Überdruck-Ventil periodisch angschproche händ. Innert zwei Schtunde sind 25 bis 40 Tonne hochgiftigi Chemikalie in d Umgäbig freigsetzt worde.
Die schlecht gschützti Bevölkerig isch nit gwarnt worde und isch dervo voll troffe worde: Tuusigi Akut-Toti durchs Gift und rund 500'000 Verletzti. Von dene sind schpöter en unbekannti Zahl ebefalls no gschtorbe, viili wiiteri sind z. B. erblindet und es het schpöter Missbildige bii Neugeborene gäh.
Hermrigen
Hermerige (amtlech Hermrigen) isch e politischi Gmeind im Verwautigschreis Seeland im Kanton Bärn, Schwyz.
Geografi
Hermerige ligt am Südabhang vom Oberhouz zwüsche Bielersee u Seeland. D Gmeindsflächi bsteit us 50,1 % langwirtschaftlecher Flächi, 42 % Waud u 7,8 % Sidligsflächi. D Nachburgmeinde si Bämung, Meerzlige, Chapele, Büeu, Epse, Mörge u Sutz-Lattrige.
Gschicht
Hermerige isch zum erschte Mal gnennt worde im Jahr 1249 aus Hermeringen. Bis zum 31. Dezämber 2009 het d Gmeind zum Bezirk Nidou ghört.
Religion
80 % vo de Ywohner si evangelisch-reformiert, 6,5 % si römisch-katholisch (Stang 2000).
Kanton Saint-Thégonnec
Dr Kanton Saint-Thégonnec (breton. Kanton Sant-Tegoneg, frz. Canton de Saint-Thégonnec) isch bis Merz 2015 e Kanton im Arrondissement Morlaix im franzesische Département Finistère in dr Region Bretagne gsii.
Hermrigen
Politik
Bi de Nationauraatswahle 2011 het s das Ergebnis ggää: BDP 18,7 %, CVP 2,0 %, EVP 0,3 %, FDP 4,9 %. GLP 1,2 %, GP 2,8 %, SP 10,2 %, SVP 57,6 %, Suschtigi 2,3 %.
Gmeindspresidänt vo Hermerige isch dr Robert Dubach (Stang 2013).
Kanton Saint-Thégonnec
Hauptort vum Kanton isch Saint-Thégonnec gsii. Verdrätteri im conseil général vum Département isch d Solange Creignou gsii.
Hermrigen
Wirtschaft
D Arbetslosigkeit isch im Jahr 2011 bi 0,7 % gläge.
Kanton Saint-Thégonnec
Gmaine
Dr Kanton Saint-Thégonnec isch us fimf Gmaine bstande:
Hermrigen
Sprach u Dialäkt
Bir Vouchszeuuig 2000 hei vo de 260 Ywohner 97,3 % Dütsch aus Houptsprach aaggää, 1,2 % Französisch u 0,4 % Italienisch.
Dr Dialäkt vo Hermerige ghört zum Hochalemannisch.
Weiße Armee
As Wissi Armee (🇷🇺; im Original: Бѣлая армія), au Wissi Garde (🇷🇺), bezäichnet mä d Drubbe vo dr russische Wisse Beweegig, wo im Russische Bürgerchrieg (1918–1922) gege die Rooti Armee kämpft het, Die Wissi Armee isch us dr antibolschewikische Freiwilligenarmee entstande. Die Wisse, wo dr politisch Arm vo dr Wisse Armee gsi si, häi sich uf seer underschidligi Chreft vo dr russische Gsellschaft gstützt, wo alli iiri äignige Vorstellige über d Methode, d Richdig und d Ziil vom Kampf gege Sowjetrussland gha häi. Eso si weder die Wissi Beweegig no die Wissi Armee je en veräinti politischi bzw. milidäärischi Chraft gsi, sondern si immer nume en eender luggi Veräinigung vo verschidnige Grubbierigen bliibe, und s äinzige wo sä veräint het, isch gsi, ass si alli gege d Bolschewiki gsi si. Si häi immer wider mit intärne Allianze, wo vo de Mächt vo dr Entente und andere siigriiche Staate im Erste Wältchrieg understützt worde si, brobiert, d Bolschewike z besiige, am beste ooni Partner, zum eso iiri spezifische Vorstellige über d Noochchriegsornig umzsetze. Vor allem häi si kä Brogramm gha, wo politischi und soziali Reforme vorgsee hätt, was vom ene groosse Däil vo dr russische Bevölkerig gwünscht worde isch. Die Wisse und iiri Armeä häi dorum nie d Masse vo dr Bevölkerig uf iiri Site chönne zie.
Noch Joor vo nutzloose Kämpf het dr General Pjotr Wrangel im April 1920 dr Ooberbefääl übernoo. Er het brobiert in de wenige Gebiet in Südrussland und uf dr Krim, wo no under sinere Macht gsi si, e demokratisch legitimierte Staat z gründe. Für das isch s aber scho z spoot gsi und im Novämber 1920 si letschte Drubbe vo de Wisse vo dr Halbinsle Krim verdriibe worde.
Dr Grigorij Semjonow und dr Michail Diterichs häi im Färne Oste mit dr Understützig vo japanische Drubbe brobiert, en äigeständige Staat z gründe. Ändi Oktober 1922 isch Wladiwostok gfalle und dr Russisch Bürgerchrieg isch offiziell ume gsi.
Gomadingen
Gõmmadenga (dt. Gomadingen) ischt a Gmoe em Landkreis Reitlenga en Bade-Wirttaberg. D Gmoe hot Eiwohner (Stand: ).
Geografi
D Gmarkong setzt sich zemme ous 41,5 % Landwirtschaftsfleche, 51,2 % Wald, 6,3 % Sidlongsfleche ond 1 % sonschticher Fleche.
Gmoedsgliderong
Zue Gõmmadenga gheret d Ortsdoel Dapfa (Dapfen), Gõmmadenga (Gomadingen) ond Schdõẽgabrõnn (Steingebronn).
Gschicht
Gõmmadenga ischt zom erschte Mol gnennt worde em 12. Jh.
Verwaltong
Gõmmadenga hot mit dr Stadt Mensinge ond dr Gmoe Mährschdedda a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.
Dr Schuldes ischt dr Klemens Betz.
Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke
Dialekt
Dr Dialekt vo Gõmmadenga ghert zom Schwäbisch.
Arbaz
Arbaz (fp. [ɛ̃n ˈarba]) ischt a Munizipalgmeind im Bezirk Sittu im Kanton Wallis, Schwiiz.
Zunft zum Schlüssel (Basel)
D E. E. Zumft zum Schlüssel isch en öffentlig-rächtligi Korporazioon in dr Stadt Baasel und äini vo de vier Baasler Herezümft. Si isch die historischi Veräinigung vo de Groosskauflüt, und sit em 17. Joorhundert au vo de Siidebandfabrikante und Chemiiindustrielle. Hüte isch si für alle Bruefsständ offe.
Arbaz
Geografi
D Gmeind Arbaz liit im Rhonetaal, föif Kilometer nördlech vo dr Stadt Sitte. S Dorf isch am Bärghang nördlich vo der Rhoneebeni bim Sytetaal vo dr Sionne, wo vom Bärgmassiiv vo dr Sex Rouge (das heisst uf düütsch «Rote Stei») abechunt. Im Taal obe sind d Alpe Vermenala, Dorbon und La Comba. Der höchst Punkt vo dr Gmeind isch anderthalb Kilometer südlech vom Wildhorn uf em Audannepass (französisch: Col des Audannes); är het d Höchi vo 2886 Meter über Meer.
Zunft zum Schlüssel (Basel)
S Gsellschaftshuus
S Huus zum Schlüssel isch an dr Freije Strooss vo 1486 bis 1488 vom Ruman Faesch für d Zumft vo de Kauflüt baut worde, anstatt vom Huus, wo si sit 1404 brucht het. 1733 isch s Hinderhuus umbaut worde und d Fassaade. Im 20. Joorhundert het mä s Huus in de Joor 1955 und 1985 umbaut. Im Hoof het s e Wandbild vom Samuel Buri.
Arbaz
Geografi
D Nochbergmeinde vo Arbaz sind Ayent, Grimisuat und Savièse.
Zunft zum Schlüssel (Basel)
S Gsellschaftshuus
S Huus zum Schlüssel isch e Baasler Kulturguet, wo für d Region vo Bedütig isch.
Arbaz
Geografi
Uf em Gmeindgebiet vo Arbaz isch e Deil vom Schiigebiet vo Ayent.
Gschicht
Arbaz ischt zum eerschtu Mal gnennt choo im Jaar um 1185 als Alba (1338 Arba).
Iwoner
Quella: Bundesamt für Statistik 2005 Dr Üsländeraateil ischt 2010 bi 13,5 % glägu.
Religion
82,1 % vannu Iwonru sint im Jaar 2000 remisch-katholischi gsii, 9,4 % evangelisch-reformierti.
Politik
Dr Ggmeindspresident va Arbaz ischt dr Vincent Rebstein (Stant Oktober 2017).
Bibern SO
Bibere (amtlich Bibern) isch e Iiwohnergmein im Bezirk Buecheggberg im Kanton Soledurn, Schwiiz gsii. Am 1. Jänner 2014 het si mit de Gmeinde Ätikofe, Ätige, Brüggle, Chibberg-Buechi, Chüttigkofe, Gossliwiu, Hessigkofe, Mülidorf u Schäppech zur noie Gmeind Buechegg fusioniert.
Arbaz
Spraach und Tialäkt
Bi dr Volchszellig 2000 heint vannu 800 Iwonru 90,9 % Franzeesisch als Höiptspraach aagigää, 5 % Titsch, 0,1 % Talienisch und 4 % anneri Spraache.
Bibern SO
Geografi
Bibere isch es Strossedorf im Biberetau, am Bibernbach. D Gmeindsflächi umfasst 63,3 % langwirtschaftlichi Flächi, 29 % Waud, 6,7 % Sidligsflächi un 1 % suschtigi Flächi.
Arbaz
Spraach und Tialäkt
Dr tradizionäll Tialäkt va Arbaz gcheert zum Frankoprovenzalisch.
Bibern SO
Geografi
Nochbergmeine si Tscheppech, Hessigkofe u Gossliwiu im Kanton Solothurn u Rüti, Arch u Löuzige im Kanton Bärn.
Gschicht
Bibere isch zum erschte Mou gnennt worde im Johr 1366 aus ze Bibron (1368 Bibren).
Bevöukerig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005
De Uusländeraateil isch 2010 bi 3,3 % gläge.
Religion
80,6 % vo dr Iiwooner si im Johr 2000 evangelisch-reformiert gsii, 6,8 % römisch-katholisch.
Politik
Bi dr Nationalrootswaale 2011 hät s das Ergebnis gää: BDP 3,6 %, CVP 6,6 %, EDU 0,0 %, EVP 1,9 %, FDP 25,1 %. GLP 4,5 %, GP 7,8 %, SP 11,4 %, SVP 35,4 %, Suschtigi 3,7 %.
Gmeindspresidänt isch dr Thomas Beer (Stand 2012).
Wirtschaft
D Arbetslosigkeit isch im Johr 2011 bi 1,6 % gläge.
Sproch und Dialäkt
Bi dr Voukszellig 2000 hei vo dr 222 Iiwohner 98,2 % Dütsch aus Hauptsproch aagää u 1,8 % angeri Sproche.
Dr hochalemannisch Dialäkt vo Bibere ghört zue dr Dialäkt vo dr Region Soledurn, wo ähnlich si zum Bärndütsch.
Schmiedenhof
Dr Schmiidehoof isch e historischs spootgotischs Geböid in dr Altstadt vo Baasel. Es isch s Gsellschaftshuus vo dr Zumft zu Schmiid gsi. Hüte isch dr Hauptstandort vo dr GGG Stadtbibliotheegg Baasel din.
S Geböid isch äins vo de Baasler Kulturgüeter, ao für d Regioon vo Bedütig sin.
Gschicht
1411 het d Zumft zu Schmiid für 350 Gulde in Gold am alte Rindermäärt wisawii vom Kaufhuus d Liigeschaft kauft, wo emol Begine gwoont häi.
1650 het d Zumft vo dr Stadt s Rächt uf en äignige Brunne überchoo. Dr Meergottbrunne stoot immer no im Hoof vom Geböid, und mä chann en gsee, wemm mä vo dr Gärbergass in Schmiidhoof iine goot.
Im 19. Joorhundert, wo dr politisch und wirtschaftlig Iifluss vo de Zümft abgschafft worde isch, isch au iiri finanzielli Laag schwiirig worde. 1887 het dr Zumftvorstand vo dr Bürgergmäind d Erlaubnis bechoo, iir Zumfthuus an d «Gsellschaft zur Förderig vom Guete und Gmäinnützige in Baasel» z verkaufe. 130'000 Franke het d GGG müesse aaneblettere für d Liigeschaft, und d Renowazioon, wo nöötig gsi isch, het non emol so vil kostet. Vor em Schmiidhoof an dr Gärbergass 24 stoot sit 1891 e dänggmolgschützts Standbild vom Gründer vo dr GGG, em Isaak Iselin.
1970 isch s Geböid für d Zwäck vo dr GGG nüm guet gnueg gsi und mä het sich afo überleege, das eltiste Baasler Zumfthuus, wo no existiert het, abzrisse. Mä het s aber schliesslig doch nume innenooch umbaut und drbii au d Zumft zu Schmiid nid vergässe, wo wider im Bardeer am Rümelinsblatz 4 e Zumftsaal bechoo het mit Wandmoolereie vom Hans Sandreuter.
Vo 2014 bis 2015 isch dr Schmiidehoof renowiert worde.
Elementarteilchen
Elementardäili si die chliinste bekannte Baustäi vo dr Materie beziejigswiis die chliinste Aaregigsstuefe vo Fälder. Noch däm was mä hüt wäiss, und wo im Standardmodäll vo dr Däilifüsik zämmegefasst isch, git s
Usserdäm zelt mä jedi Art vo Kwark dreimol, wil jedes Kwark mit äinere vo drei verschiidene Farbladige glade isch. Mä muess no für jedi Art vo Kwark und Lepton no en entsprächendi Art vo Antidäili drzuezele. Im Ganze git es also 61 Arte vo Elementardäili.
D Materie, d Chraftfälder und d Straaligsfälder bestöön us dene Däili in verschiidene Kombinazione und Zueständ. Das gältet für jedi vo iire bekannte Forme, mit Usnaam vom Grawitazionsfäld, d Grawitazionswälle und die Dunkli Materie. Grawitazionswälle und Dunkli Materie si bis jetz erst indiräkt noochgwiise worde.
Es git Theorie, wo über s Standardmodäll uusegöön und wo no mee Elementardäili vorussääge. Sonigi Däili bezäichnet mä as hüpothetisch, wil mä sä in Experimänt bis jetz nonig het chönne noochwiise.