cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Basel-St. Johann
Im Quardier isch d Johanniterbrugg, wo dr Johanniterorde drnäbe si Niiderlassig gha het, und s Santihansdoor. De Iiwohner vom Quardier sait me Santihans(l)emer.
Joan Sutherland
D Joan Alston Sutherland DBE OM (* 7. November 1926 z Sydney, New South Wales; † 10. Oktober 2010 z Gämf, Schwiiz ) isch e australischi Sopranistin gsi.
Läbe
Mit nüünzähni het si am Konservatorium z Sydney afo studiere. Si isch z Australie ufdräte bevor si 1951 uf London gangen isch, zum ihri Usbildig wiiterzfüehre. E Johr druf het si as 1. Dame im Mozart siiner Zauberflöte am Royal Opera House in Covent Garden debütiert, wo ihri Begabig as Koloratursopranistin entdeckt worden isch.
Si het sich zu einere vo de beste Sängerinne in ihrem Fach entwigglet und het in de Johr druf an de grosse Operehüüser gsunge: 1959 an dr Wiener Staatsoper, 1960 an dr Mailänder Scala, 1961 an dr New Yorker Metropolitan Opera, wo si d Titelpartii im Gaetano Donizetti siiner Lucia di Lammermoor under em Dirigänt Silvio Varviso, wo denn au siis Debüt geh het, gsunge het. Ihri Fan hai ere La Stupenda (Die Wunderbari) gsait. 1983 het si an dr Metropolitan Opera e sehr erfolgriichs Comeback gmacht in ihrer Glanzrolle vo dr Lucia di Lammermoor.
Ihren Abschiid vom Royal Opera House z London het si 1990 in Die Fledermaus an dr Siite vom Luciano Pavarotti und dr Marilyn Horne gee.
Sit 1954 isch si mit em australische Dirigänt Richard Bonynge verhürotet gsi, und isch hüfig under däm siiner musikalische Leitig ufdräte und het mit em au e Huffe Belcanto-Opere iigspiilt. Mit ihm het si e Sohn, dr Adam, gha.
D Joan Sutherland het stimmligi Sicherheit und Klanginstinkt verbunde und gältet as eini vo de bedütendste Sängerinne vom 20. Johrhundert.
Le Landeron
Le Landeron (bis 1966 Landeron-Combes, frankoprovenzalisch ) isch es historischs Stedtli im Kanton Nöieburg.
s Wappe
Die oberi Helfti vom Wappe vo Landere isch drüteilt i Gold und i de Mitti drü silbrigi Sparre uf rotem Grund; das sind d Farbe us em vorrepublikanische Staatswappe vo Nöieburg; i der undere Helfti sind zwe silbrigi Fisch uf blauem Grund; das dütet de Bezug zu de Wirtschaft a.
Geografy
Le Landeron (uf tüütsch au Landere) isch am Jurasüdfuess, am Zylkanal und am weschtlechen Ufer vom Bielersee. D Altstadt isch im früener sumpfige Seeland zwüsched d Ärm vo de Zyl, wo grossi Böge durs Land gmacht het, uf ere sandige Insle pout worde (einem rundem sandächten Boden [sur des Landes rondes] heisst s im Schweitzerischen Lexicon vom Hans Jakob Leu). Vilicht chunt de Name vom Stedtli vo deet.
D Gmeindflechi het 1031 Hektare. Do dervo sind 44 Prozänt Waldland, 42 Prozänt Puureland, 14 Prozänt sind überbout.
Bevölkerig
Sprooch D Amts- und d Verkehrsprooch isch s Französische. Landere isch a der Sproochgränze vom Wälsche zum Schwiizerdüütsche, wo em Fluss no gaat.
Religion
Härkumft * inkl. 286 Naturalisierti und 466 Doppelbürger (Quälle: 1784: DHBS IV 440, übrigi: BFS)
Politik
D Legislative het 41 Mitglider: 7 (7) Radikali; 9 (10) Liberali-PPN; 14 (10) Sozialischte; 11 (14) Canette (Bierbüchsepartei); Zahle 2004 (Stand anne 2000).
Wirtschaft
Landere isch e traditionsrichi Wiigmeind. D Räbbärge sind a de Häng gäge de Bielersee und gäge s Dörfli Combes. Die bekantischte Räbgüeter wärded sit Jaarhunderte vo de Familie Frochaux, Ruedin und vom Bürgerspital Solothurn (vigne de l'Hôpital de Soleure) betribe. Ursprünglich händs au mit Fische ihres Gäld verdienet, hüt meh als Gmüespuure.
Tourismus
De Främdevercheer isch fürs Stedtli wichtig. Ussert de Seenswürdigkeite won bi Kunst und Kultur beschribe sind, häd Landere en Hafe, es Strandbad und en Cämpingplatz. S Schwümmbad isch diräkt am See und bekannt wäge de 67 Meter lange Wasserrutschbaan.
Vercheer
Le Landeron isch guet as Schwiizer Vercheersnetz agschlosse. Mit em Auto cha me über d A5 anefaare, enere Autostrooss quär dur d Räbbärge und i Dunäll um d Bielerseedörfer ume. D Isebaan halted mit de Regionalzüüg vo de SBB vo Nöieburg uf Biel. Im Summer häts au e Schiffsverbindig vo Biel uf Murte und Nöieburg. Es Boschtauto faart uf Gals und Erlach.
Gschicht
Bi Les Prises isch en Schalestei gfunde worde. Es git au einzelni Fünd us de Pfaalbouziit. Zwüsched Landere und Neuestadt hät mer römischi Münze gfunde. Fossilie us em Tal vo Nugerol cha mer hüt i de Museä vo Basel und Biel aaluege.
Scho im früene Mittelalter isch uf eme Hügel am Jurafuess d Feschtig Nugerol gstande. Si isch vom Graf vo Nöieburg gäge s Bistum Basel pout worde. 1260 häd Nugerol en Freibrief übercho und isch eso zumene Märtstedtli worde. Aber im gliiche Jaar häds Chrieg gee zwüsched em Graf vo Nöieburg und em Bischof vo Basel. Debi isch s Stedtli ganz kabut gmacht worde. Drufabe häd de Fürstbischof 1283 d Burg Schlossbärg und 1312 s Märtstedtli Nöiestadt la poue.
Im Jaar 1325 häd d Abtei vo Sankt Johann a der Zyl em Graf vo Nöieburg d Weide Landeren verchauft, das er deet e nöji befeschtigti Ortschaft häd chöne boue. Mit Gräbe het me de Moränestreife entwässeret. De Ort isch e so gewält gsi, das s neui Märtstedtli am Ufer vom See und so a de damalige Hauptvercheersadere glägen isch.
1449 händ d Bürger vo Landere en „ewige“ Burgschaftsvertrag mit de Stadt Soledurn abgschlosse. De Bund isch bis 1783 immer wider bestätiget worde. In erschter Linje isch es es Chriegsbündnis gsi. Wänn d Solothurner wider emal Chritz mit em Fürschtbischof vo Basel gha händ, sind ne Lüüt vo Landeron über de Bielersee und d Zyl gschnäll z Hilf cho. Und wänn d Bärner wider emal gäge de Fürscht vo Nöieburg z Chrieg zoge sind, isch Le Landeron als erschti Bastion a de Gränze uf soledurnischi Hilf über de See aagwise gsi.
Im 16. Jahrhundert hät de Machtkampf en Höhepunkt erreicht, wo de Nöieburger Farel Le Landeron häd wele reformiere. 1707 händ sich d Soledurner müesse us em Gebiet zruggzie, will d Prüsse Nöieburg übernaa händ (mee dezu staat i de Gschicht vom Kanton Nöieburg).
Wo bi de Juragwässerkorekzioon s Grosse Moos trochegleid worden isch, häds en groosse Ufschwung für d Landwirtschaft gee. 1888 isch s Dörfli Combes igmeindet worde.
Kunscht, Kultur
Z Le Landeron isch vor allem de historischi Stadtchärn en Bsuech wärt. Im Jänner fiiret di bede Zöift d Patronatsfäscht vo de Heilige Sebastian, Fabian und Antonius. D Fronlychnam fiire gmeinsam d Pfarrei, d Bürgergmeind, d Verein und d Zöift.
D Altstadt isch mit de Usnam vom abbrochene Hus näbet de Portette (em Stadttörli im Oschte) erhalte blibe und stat unter em Schutz vo de Äignosseschaft.
S alti Roothuus vo Landere isch us em 15. Jahrhundert. Es isch us zwei Teil: de Kapälle vo de Zäätusig Ritter und eme wältliche Huus. Im erschte Stock isch en gotische Saal mit ere Gewölbdecki, sächs ugliche Fäister und Wandtäfelige vo 1647. Im Roothuus isch au s Stadtmuseum.
D Kapäle vo de Zäätusig Ritter, di einzig Chile innerhalb vo de Stadtmur, isch 1450 im Partär vom Roothuus bout worde. Ab 1699 bis Ändi 20. Jahrhundert händ d Kapuziner vom 1696 gründete Chlösterli vis-à-vis d Mäss glääse. I de katholische Chilene sitzed normalerwiis d Fraue linggs und d Mane rächts. Da ischs gnau umgekert. Das isch de Dank defür, das d Fraue, won d Mane i de Räbbärg gschaffed händ, de Reformator Farel vertribe händ, wo amene Tag is Stedtli inegritte isch. Im Jänner sind da amigs di beede Zouftmässe.
Grad näbed em Stadttor staats Schloss. Im Hof gseet mer modärni Wandmalereie. Si zeiget di bede Zöift St-Fabien und St-Antoine, d Bürgergmeind (Coopération de St-Maurice; Name vo de Pfarrchile) und di jaarhundertlangi militärischi und wirtschaftlichi Städtepartnerschaft mit de Stadt Soledurn.
S Gaschthus Hôtel de Nemours isch di mittelalterlichi Tavärne, won bis hüt vonere altigsässnige Familie gfüert wird. S häd de Name vo de Duchesse (Gräfin) de Nemours.
D Hauptgass isch s Zäntrum vom Stedtli Le Landeron. Da stönd di beede Brüne vom Tapfere (fontaine du Brave), 1549 poue, und de Brunne vom Stadtpatron Mauritius vo 1574. Zwüsched de beede Brüne staat e Lindeallee. D Hüüser sind fascht ali us em 16. und 17. Jahrhundert, mit Bouchärn us em 14. Jahrhundert. Es isch ugwonet, das imene Stedtli e sonig breiti Gass häd. Eigetli sind da nomal zwei Reie Hüüser planet gsi mit eme Eegrabe zwüschetine. Won dänn aber di eint Siite vom Stedtli abepränt isch, oni das s Füür häd chöne über d Straas ine, häd mer das grad eso glaa und de Platz für de Määrt pruucht.
Im Stadtmuseum im Historische Rathuus isch d Gschicht vo de Stadt plastisch dargestellt. Me cha alti Waffe, Kanone vo de Schlacht vo Murte, Fääne, Rüschtige, Sache us der alten Abtei, aber au Radierige und Neueburger Pendüle aaluege.
Spraach und Dialäkt
De alt frankoprovenzalisch Patois isch Aafangs 20. Jh. uusgstorbe. Le Landeron isch de letscht Ort im Kanton, vo wo no Patoisants belait sin, ùn zwar ùm 1920. Viilycht het des demit z due, dass de Ort e katholischi Enklave im Kanton isch. . Di reformierte Gegende vo de Welschschwyz hen de Patois in de Regel schnäller ùffgee, wie di katholische Landschafte. Ergebnis us de Volkszellige vo 1990 un 2000, wo zum Teil Lüt Patois als Sproch aagchrüzlet häi, gelte i de Sprochwisseschaft als Artefakt und häi ihre Ursprung ender in statistische Fehler oder dass d Lüt unter „Patois“ ihr Regionalfranzösisch verstöhn.
Wertach
Weärta (amtlich Wertach) isch a Markt im Landkrais Oberallgai in Bayern.
Geografi
Weärta leit am Fuaß vom Grünte am gleichnamige Fluss. Vo dr Gmarkung sind 40,2 % Landwirtschaftsfleche, 52,4 % Wald, 4,7 % Sidlungsfleche und 2,8 % sunschtige Fleche.
Gmaindsglidrung
Zua Weärta gheret dr gleichnamig Hauptort, d Derfer Bichel, Enthalb der Ach, Hinterreute und Vorderreute und d Weiler Gereute, Hinterschneid, Oberellegg, Unterellegg und Vorderschneid.
Ebolafieber
S Ebolafieber, vilmol churz nume Ebola, isch en Infekzioonschranket, wo vom Ebolawiirus verursacht wird. D Bezäichnig chunnt vom Fluss Ebola in dr Demokratische Republik Kongo, wo in dr Nööchi von em 1976 dr erst allgemäin bekannti groossi Usbruch vorchoo isch.
Wertach
Gschicht
Weärta isch zum erschte Mol gnennt worda im Johr 955.
Ebolafieber
Sovil mä hüt wäiss, stärbe am Ebolafieber 50 bis 90 Brozänt vo alle Fäll. As Therapii git s bis jetz nume Maassnaame zum äinzelni Chrankheitssümptom z bekämpfe oder z lindere. Z Dütschland, Östriich, in dr Schwiz und e hufe andere Länder gits e Mäldpflicht bim e Verdacht uf Ebolafieber, wenn dr Erreeger diräkt oder indiräkt noochgwiise wird, wenn d Chranket usbricht oder wenn e hämorrhagische Chrankhetsverlauf oder Dood voorchunnt.
Wertach
Eiwohner
Dr Ausländeraadail isch 2011 bei 7,3 % gleage.
Ebolafieber
Ursache
Es git fümf Arte in dr Gattig Ebolawiirus: Zaire- (EBOV), Sudan- (SUDV), Reston- (RESTV), Taï-Forest- (TAFV, früener Elfenbäichüste- bzw. Côte-d’Ivoire-Ebolawiirus) und Bundibugyo-Ebolawiirus (BDBV). Usser em Reston-Ebolawirus löse alle andere vier Arte bim Mensch hoochs Fieber über 38,5 °C us zämme mit Bluetige (hämorrhagischs Fieber). 50 bis 90 % vo alle Chranke stärbe dra (Letalität), in Äinzelfäll, z. B. bi Infekzioone mit dr Wiirusspezies BDBV, isch d Letalitäatsroote chliiner. Wäge dr hooche Letalität und Infekzionsgfoor isch dr Erreeger in dr höggste Risikogrubbe 4 noch dr Biostoffverordnig iigordnet (nume d Spezies RESTV isch in dr Risikogrubbe 2).
Wertach
Religion
87,3 % vo dr Eiwohner sind im Johr 1987 remisch-katholisch gsi, 9,3 % evangelisch.
Ebolafieber
Ursache
S natürlige Reserwuar vom Wiirus, dr Reserwuarwirt, isch bis jetz umbekannt. Es git aber Indizie drfür, ass as dr Hauptwirt d Nilflugünd in Froog chömme. In Gabun het mä Wiirusbruchstück oder Wiirusantikörper in säggs Arte vo Flughünd, wo sälber nid chrank gsi si, gfunde. Das si Epomops franqueti, Hammerchopf (Hypsignathus monstrosus), Schmalchraage-Flughund (Myonycteris torquata), Micropteropus pusillus, Mops condylurus und dr Nilflughund (Rousettus aegyptiacus) gsi, und in dere Geegend si vorhär Schimpanse und Gorilla am Ebolafieber gstorbe. In Däil vo West- und Zentralafrika wärde die Dier as „Buschfleisch“ gässe. Dorum rootet mä drvo ab, roos Fleisch nid aazlänge oder z ässe.
Wertach
Verwaltung
Weärta ghert zua koinere Verwaltungsgmoinschaft. Dr Birgermaischter vo Weärta isch dr Eberhard Jehle.
Ebolafieber
Ursache
Dr Subtüp Reston löst in dr Affe-Gattig vo de Makake d Chrankhet us. Bim Mensch het mä das nonif festgestellt.
Wertach
Wahla
Ergebnis vo dr Landdagswahla seit 1986:
Xi'an
Xi’an (, []), au Si’an oder Hsi-An (früener: Sianfu), isch d Hauptstadt vo dr chinesische Browinz Shaanxi und äini vo de 15 Underbroeinzstedt in China. Xi’an het e Stadtmuure, wo fast vollständig erhalte isch und isch dr Usgangspunkt vo dr Siidestrooss gsi. D Stadt isch dr Sitz vo dr Universidäät vo Nordwestchina. In dr Nööchi vo dr Stadt isch s Mausoleum vom Kaiser Qin Shihuangdi mit sinere Terrakotta-Armee.
Wertach
Dialekt
Dr Dialekt vo Weärta ghert zum Oschtschwäbisch.
Xi'an
Grundinformazione
Xi’an het e Flechi vo 9983 km² und öbbe 7,82 Mio. Iiwooner (2010), 3'959'273 (1. Januar 2005) von ene woone in dr Innestadt.
Xi’an lit vo 33° 39′ bis 34° 45′ Nord und vo 107° 40′ bis 109° 49′ Ost uf ere Hööchi vo. Si setzt sich us nüün Stadtbezirk und vier Kräis zämme.
Wirtschaft
Wichdig für d Stadt Xi'an si d Turismusbransche und die bäide Industriigebiet Xi'an Economic & Technological Development Zone und Xi'an Hi-tech Industries Development Zone. Meereri Telekommunikazionsundernääme si dodehäi, Softwareentwiggler, Personaldienstläister,  Luftfaartindustrii und en Automobilindustrii.
Weblingg
Xi'an Hi-Tech Industries Development Zone
Siegelsbach
Siegelbach (amtlich Siegelsbach) ischt a Gmoed em Landkroes Haalbrunn en Bade-Wirttebärg. D Gmoed hot Eiwohner (Stand: ).
Geografi
Siegelbach leit auf dr Weschtseit vom Necker em Ibergang vo Kraichgau ond Neckerbärgland D Nochbergmoede vo Siegelbach send Bad Rappenau, Hüffenhardt ond Haßmersheim.
Vo dr Gmarkong send 63 % Landwirtschaftsfleche, 22 % Wald, 14,5 % Sidlongsfleche ond 0,5 % sonschtiche Fleche.
Gmoedsglidrong
Zua Siegelbach gheret dr gleichnamig Ort ond d Wohnblätz Am Wagenbacher Weg links, Schnepfenhardter Mühle ond Siedlung.
Gschicht
Siegelbach ischt zom erschte Mol gnennt worda em Johr 1258 als villa Sigelspach.
Verwaltong
Siegelbach hot mit dr Stadt Bad Rappenau ond dr Gmoed Kirchardt a Verwaltongsgmoeschaft vereibart.
Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke
Dialekt
Dr Dialekt vo Siegelbach ghert zom Sidfränkisch.
Albstadt
Albstadt isch a Stadt im Side vu Bade-Wirttebärg uf dr Schwebische Alb, eppen uf halbem Wäg zwische Stuegert un em Bodesee. Die Stadt isch 1975 im Ramme vu dr Gebietsreform nej bildet wore. Albstadt isch di grescht Stadt im Zollerealbchreis un bildet a Mittelzäntrum fir d Umlandgmeine. Bi ihre Grindig isch si zuen ere Große Chreisstadt ghobe wore, di frijer Stadt Ebenge isch scho syt em 1. Augschte 1956 Großi Chreisstadt gsi. Mit dr Nochbergmei Bitz het d Stadt Albstadt a Verwaltigsgmeinschaft veryybart.
Geografischi Lag
Albstadt lyt uf dr Sidweschtalb, an dr Nordweschtgränze am Albtrauf in dr Däler vu dr obere Eyach un ihre Zuefliss un dr Schmiecha. D Eyach het ihri Quälle nerdlig vum Stadtdeil Pfeffenge, fließt derno no Side dur Margrethause un Lautlenge, wu dr Fluss no Weschte goht, dur dr Stadtdeil Laufe fließt un schließli s Stadtgebiet verlosst in Richtig Balenge, voreb er z Starzach in dr Necker mindet. D Schmiecha het ihri Quälle nordweschtli vum Stadtdeil Onschtmettenge, fließt derno zerscht no Oschte uf Onschtmettenge, derno no Side dur d Stadtdeil Dailfenge, Druchtelfenge un Ebenge, dno no Sidoschte un verlosst s Stadtgebiet in Richtig Simmerenge. In syym Unterlauf heißt dää Fluss Schmeie, är mindet bi Inzigkofe in d Doene. Dodermit goht di Europäisch Wasserscheide zmittse dur s Stadtgebiet vu Albstadt dure, ihre niderschte Punkt het d Wasserscheide zwische Ebenge un Lautlenge uf ere Hechi vu 742 m NN bim ehmolige remische Kaschtäll Lautlenge an dr alte Gränzlinie vum Alblimes. D Quälle vu dr bede Fliss Eyach un Schmiecha lige nume wenig Kilometer ussenand.
Klima
Z Albstadt isch di ofiziäll diefscht Dämperatur z Dytschland syt em Aafang vu dr Wätterufzeichnige gmässe wore, nämli −36,1 °C in ere Doline am Flugplatz Degerfeld.
Nochbergmeine
Die Stedt un Gmeine gränze an Albstadt (im Uhrzeigersinn vu Norde uus): Hächenga, Jõngenga, Burrladenga, Bitz, Wãẽderlenga, Schtroßbärg (alli Zollernalbchreis) Stette (Landchreis Semmerenge), Messschdetta, Balenga un Bisenga (wider Zollernalbchreis).
Stadtgliderig
D Stadtdeil Burgfälda, Laofa, Lautlenga, Margrethause, Pfäffenga un Ãõschtmeddenga sin hite Ortschafte im Sinn vu dr bade-wirttebärgische Gmeindsornig mit eme Ortschaftsrot, wu vu dr Bevelkerig bi jedere Kommunalwahl nej gwehlt wird, mit eme Ortsvorsteher as Vorsitz. In jedere vu dr Ortschafte git s a Ortsamt, a „Rathuus vor Ort“, wu dr Ortsvorsteher syy Birro het. Dr Stadtteil Doalfenga het derfir a Burgerbirro mit eme Leiter.
Zue a baar Stadtdeil ghere no Wohnblätz oder neijeri Wohngebiet, wu eigeni Nämme hän, zmeischt aber nume wenig Yywohner un vilmol keini feschtgleite Gränze:
Wahla
Ergäbnis vo de Landdagswahla seid 2006: 1 2006: WASG, seid 2011: Die Linke
Freisdorf
Freeschdroff (lothrìngisch; frànzeesch Freistroff, ditsch Freisdorf) ìsch e frànzeesche Gmein ìm Département Moselle ìn dr Region Grand Est (bìs 2015 Region Lothrìnge).
D Gmein ghert zem un zem Arrondissement.
Geogràfi
Freeschdroff lijt àn dr Nied, rund vier Kilometer sìdweschtlich vun Bouzonville, in dr Neh vun dr Granz zem Sààrlànd uf re Heche zwìsche 195 und 276 m ìwer em Meeresspiejel.
Gschìcht
Freeschdroff ìsch zem erschte Mol gnannt worre ànne 1022 àls Freydorf. Wittere Nannunge sìn Frestorph (1178), Frizldorf (1179), Freistorf (1215), Frestorffv (1296), Fristorf (1312), Fristrof (1312), Fristroff (1321), Freistorf (1355), Friestorff (1544), Fristot (1552), fraystorff (1594), Freisdorff (1693), Freystroffe (1715).
Vun 1871 bìs 1918 hàt d Gmein zem ditsche Richslànd Elsàss-Lothringe ghert.
Verwàltung
vun Freeschdroff ìsch. Freeschdroff ghert zem Kommünàlverbànd.
Dialekt
Dr lothrìngisch Dialekt vun Freeschdroff ghert zem Moselfrankisch.
Dansk Folkeparti
Die Dänisch Volksbartei, uf Dänisch Dansk Folkeparti, abkürzt DF, isch a rächtspopulistischi Bardei z Dänemark. Die hütigi DF het nüt diräkt mit dr faschistische Dansk Folkeparti vo 1941 z due.
Dr Kristian Thulesen Dahl isch dr Bresidänt vo dr DF. D Bardei isch EU-kritisch iigstellt und befürwortet strängi Integrazions- und Iiwanderigsgsetz.
Gschicht
1995 si d Pia Kjærsgaard, dr Kristian Thulesen Dahl und anderi us dr Dänische Fortschrittspartei usdräte und häi die Dänisch Volksbardei gründet. 2005 won e Karikatur vom Mohammed in ere dänische Zitig erschiine isch und e Wälle vo Protest in dr muslimische Wält usglööst het, het d DF gforderet, as alli Muslime us Dänemark usgschafft wurde. D DF het bis 2011 d Regierig vom konservative Minischterbresidänt Rasmussen unterstützt, wo am 15. September 2011 abgweelt worde isch. In dene Waale het d DF 12,3 Brozänt vo de Stimme überchoo, 2015 si s scho 21,1 Brozänt gsi. 2019 het si aber viili Stimme verloore und isch numme no uf 8,7 % Brozänt choo; doodermit isch si aber allewiil no di drittsterchst Fraktion im Folketing.
Kampanien
Kampanie (italiänisch Campania) isch e Regioon an dr Westküste vo Süditalie mit Iiwooner (Stand ).
Geografischi Laag
Kampanie wird im Nordweste vo Latium, im Nordoste vo Molise, im Oste vo Apulie, im Südoste vo dr Basilicata und vom Tyrrhenische Meer begränzt. D Hauptstadt vo dr Regioon isch Neapel. Kampanie bestoot us de Browinze Avellino, Benevento, Caserta, Neapel und Salerno und het e Flechi vo 13'595 km². D Iiwooner läbe zum grösste Däil im Balligsgebiet vo Neapel. D Bevölkerigsdichti vo Kampanie isch die höggsti vo alle Regioone z Italie, und nume in dr Lombardei läbe mee Mensche as do. Kampanie isch die viertsüdligsti Regioon uf em italiänische Festland.
D Browinze
D Regioon Kampanie het fümf Browinze:
Bekannti Ort
Näbe dr groosse Stedt Neapel und Salerno isch au d Uusgrabigsstätt Pompeji bekannt.
Bauschelt
Bauschelt (dt. Bauschleiden, frz. Boulaide) isch aini vu dr 105 Gmaine z Luxeburg.
Communauté de communes du Ried de Marckolsheim
D Communauté de communes du Ried de Marckolsheim ìsch a Kommünàlverbànd ìm Unterelsass (Frànkrìch). Sa ìsch àm 19. Dezember 2011 grìnda worra dur d Füsion vu dr Communauté de communes de Marckolsheim et environs un dr Communauté de communes du Grand Ried. Sit em 1. Januar 2016 gheert aui d Gmein Grüsse ìm Owerelsass züe dr CC du Ried de Marckolsheim. Zum Kommünàlverbànd gheera 18 Gmeina. Dr Hauiptort vum Verbànd ìsch Màrkelse, Präsidant ìsch dr Frédéric Pfliegersdoerffer.
Bauschelt
Ortsdail
Zue Bauschelt ghere d Ortschafte Baschelt (Baschleiden), Bauschelt (Boulaide) un Sir (Surré).
Geografi
Uf em Baan vu Bauschelt lyt dr weschtligscht Punkt vu Luxeburg, uf 5°44'10" O.
Verwaltig
Bauschelt ghert zum Kanton Wolz im Distrikt Dikrech. Dr Burgermaischter vu Bauschelt isch dr René Daubenfeld. Scheffe sin d Chantal Schumacher-Brink un dr Marcel Wintquin. Gwehlt wird iber e Majorzwahl.
Gschicht
Bauschelt isch zum erschte Mol gnännt wore anne anne 802-03 as Buchlide (817: Builaidas, 1088: Bullardes, 1088: Bullaides).
Dialäkt
Dr luxeburgisch Dialäkt vu Bauschelt ghert zum Moselfränkisch.
Emil Kauffmann
Aus seim Leaba
Dr Emil Kauffmann kommt am 23. November 1836 z Ludwigsburg uff d Welt. Wia der Bua fenf Johr alt ischt, ziagt’r mit seine Leit noch Heilbronn ond goht deet en d Schuel. Em Alder vo 15 Johr kommt’r wiider zruck en sei Geburtsstadt, wo-nr Uffnahm bei dr Stuegerter Hofkabell fendet. Bei sellem Orkeschtr lernt’r s Klaviir- ond Geigaspiila ond kriagt Ondrricht em Fach Musiktheorii. Elf Johr späder kriagt’r bei dera Kabell a feschda Oostellong als erschder Geiger. Neabaher leidet’r vo 1867 bis 1868 z Stuegert da Akademischa Liaderkranz. Außerdem grendet’r noh da Cannstadder Oratoria-Vorei ond a Mennerquardedd.
Dr Selmar Bagge, dr Herausgeaber vo dr Leipziger Allgemeine Musikzeitung, fir dui dr Kauffmann emmer mol wiider an Bericht ibrs Stuegerter Musikleaba schreibt, vorschafft deam Moo 1868 d Stell vo-ma Hauptlehrer bei dr nei grendeda Allgemeina Musikschuel z Basel. 1877 bewirbt’r sich uff dui grad frei wordena Stell vom Musikdirekdor bei dr Universideet Diibenga. Er ischt erscht de dridd Persoo, wo (noch-em Friedrich Silcher ond-em Otto Scherzer) des Amt ausiaba därf. D Hauptaufgab vom Universideetsmusikdirektr isch d Vorbereidong ond d Gschdaldong vo de akademische Feierlichkeida. Neabaher leitet’r abr au noh de Akademisch Liaderdafel, da Oratoria-Vorei ond da Orkeschtr-Vorei.
1883 promoviirt dr Kauffmann zom Doktor der Philosophie. S Thema vo seira Arbet ischt Der Entwicklungsgang der Tonkunst von der Mitte des vorigen Jahrhunderts bis zur Gegenwart in ihren Hauptvertretern dargestellt, wo späder mit-ma leicht vorendreda Titel als Buach erscheint. Sechs Johr späder wuud’r zom außerordentlicha Professor ernannt. En seira Diibenger Zeit komboniirt’r an Haufa Lieader ond Klaviirwerk. Bsondrs ferdra duat’r des uffkommende eschtreichische Komboniirtalent Hugo Wolf (1860–1903).
Am 18. Juni 1909 schliaßt dr Emil Kauffmann noch-ra langa Kranket (em Johr drvor hot’r a Schlägle kriagt ond ischt halbseidich glehmt worra) en seira Wahlhoimet Diibenga seine Auge fir emmer. 72 Johr alt ischt’r worra. Sei ledschda Ruah fendet’r uff-em Diibenger Hauptfridhof. Heitzodag isch seller Moo bloß noh e-ma kloina Personakreis an Begriff.
Familie
Dr Emil Kauffmann ischt mit dr zwoi Johr eldera Emma geborene Tritschler (1834–1915) vorheiradet gwäa ond hot drei Kender ghet. Oiner vo seine Enkel isch dr Musikwissaschaftler Ernst Fritz (1904–1960)
Ehronga
Fir seine grauße Vordinscht, wo dr Kauffmann en seira Diibenger Zeit erworba hot, ischt’r mit dr graußa goldena Medallje fir Kunscht ond Wissaschaft am Bande vom Friidrichsorda auszeichnet worra.
Wilen TG
Wiile (amtlich Wilen) isch e politischi Gmaind im Bezirk Münchwiile im Kanton Thurgau, Schwiz.
Geografi
Wiile liit rund 3 km südlich vo Wil am Nordoschthang vom Hummelberg. D Gmaindsflechi bstoht us 55,5 % landwirtschaftlicher Flechi, 20,7 % Wald, 20,7 % Sidligsflechi und 3,1 % sustiger Flechi.
Gschicht
Wiile isch zum erschte Mol gnamset worde im Joor 1302 as Wiler.
Bevölkerig
Quelle: Bundesamt für Statistik 2005 Dr Uusländeraatail isch 2010 bi 9,2 % gläge.
Religion
28,6 % vo dr Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 61,8 % sind römisch-katholisch (Stand 2000).
Politik
Bi de Nationalrootswaale 2011 hät s da Ergebnis gèè: BDP 5,6 %, CVP 19,1 %, FDP 10,9 %, GLP 6 %, GP 7,6 %, SP 8,9 %, SVP 36,1 %, Sustigi 5,8 %.
Wirtschaft
D Arbetslosigkait isch 2011 bi 1,6 % gläge.
Sprooch un Dialäkt
Bi de Volkszellig 2000 hend vo de 1760 Iiwooner 95,4 % Dütsch as Hauptsprooch aagèè, 0,2 % Französisch 1,6 % Italienisch und 2,8 % anderi Sprooche.
De hochalemannisch Dialèkt vo Wiile ghöort zum Oschtschwizerisch
Hans Sandreuter
Dr Hans Sandreuter (* 11. Mai 1850 z Baasel; † 1. Juni 1901 z Rieche) isch e Schwizer Künstler vom Symbolismus und vom Fin de Siècle gsi.
Lääbe und Wärk
Dr Sandreuter isch uf s Realgymnasium z Baasel und het denn 1867 e Leer as Lithograf aagfange. Druf isch er e Zitli z Nürnberg und z Verona gsi und het dört as Lithograf gschafft, het e halb Joor lang bim Achille Carrillo studiert und isch 1872 zrugg uf Baasel. 1873 isch er uf e brivati Münchner Kunstschuel und het dr Arnold Böcklin kennegleert. Dä het mit em Wilhelm von Kaulbach greedet, so dass dr Sandreuter bim Aktzäichne an dr Münchner Akademii het döfe mitmache. 1874 isch er zum Böcklin uf Floränz und won er e Joor spööter chrank worde isch, het en dr Böcklin bi sich ufgnoo. Vo 1877 bis 1880 het dr Sandreuter z Bariis gläbt, 1882 isch er uf Floränz, zwäi Joor spööter het er z Baasel en Ateliee ufdoo. Er het e Hufe Ufdrääg für Wandmoolereie und Sgraffiti in und uf öffentlige Geböid überchoo. Er het zum Bischbil au Rüüm im Kloster z Stäi am Rhii restauriert und dekoriert. 1896 isch er Mitgliid vo dr Äidgnössische Kunstkommission worde. 1897 isch er uf Floränz, zum dr Arnold Böcklin für e blaanti Böcklin-Medallie abzzäichne, und het am 19. Septämber e Böcklin-Usstellig in dr Kunsthalle Baasel ufdoo. 1899 het dr Sandreuter Diabetes überchoo und isch zwäi Joor spööter in sim Huus „Zur Mohrhalde“ z Rieche gstorbe.
Dr Sandreuter isch im Böcklin si ängst Schüeler gsi; es het Kritiker gee, won em zu Läbzite vorgworfe häi, ass er dr Böcklin nume wurd noochmache. Er isch e Verdräter vo dr Kunst vom Fin-de-siècle gsi und isch vor allem in dr Schwiz as Künstler bekannt worde. Zum hundertste Doodesdaag het s Kunstmuseum Basel 2001/2002 e groossi Gsamtusstellig organisiert. Im Sandreuter si Oeuvre isch seer vilfältig. Näbe Ööl- und Akwarellbilder het er monumentali Dekorazionskunst gmacht. Er het druckgrafischi Aarbede und Glaasmoolereie entworfe und au Mööbel. Dr Sandreuter isch en angaschierte aber au kritische Wäägnoss vo dr junge Kunst vo sinere Generazioon gsi. E baar Fassaade und Wanddekorazione won er gstaltet het existiere hüte no, zum Bischbil d Fassaade vo dr „Bäarezumft“ und d Wandarbäite vo dr „Schmiidzumft“ im Altbaasel.
Neolithikum
D Jungstäizit, au Neolithikum (vom altgriech. νέος neos ,nöi, jung‘ und λίθος lithos ,Stäi‘), isch definiert as d Epoche in dr Gschicht vo dr Menschhäit, wo mit em Übergang vo de Jeeger- und Sammlerkultuure zu sässhafte Buure mit domestizierte Dier und Pflanze aagfange het.
Dr Übergang zur neolithische Wirtschaftswiis wird as die Neolithischi Revoluzioon bezäichnet. Iirer Verbräitig säit mä Neolithisierig und die isch in de verschiidene Regioone vo dr Wält underschiidlig verloffe. Die Nomadischi Lääbenswiis isch wo dr Ackerbau und d Veehaltig ufchoo si, gege d Sässhaftigkäit in Dorfgmäinschafte iiduscht worde. Dr Ackerbau isch au d Grundlaag gsi für e Gsellschaft, wo d Arbet däilt worden isch. Ass mä d Naarig sälber broduziert het und Vorrööt het chönne halte, het d Mensche vo dr natüürlige Umwält unabhängiger gmacht und si d Basis gsi drfür, ass d Bevölkerig het afo waggse. Dä Brozäss isch vor öbbe 12'000 Joor zum erste Mol im Gebiet vom Fruchtbaare Halbmond verloffe, vor allem grad süügöig vo de Taurus- und de Zagrosgebirg. No bevoor s archeologischi Beleeg git drfür, ass in de Dörfer Hüüser us Holz oder Stei baut worde si, het s in dere Regioon scho monumentaali Tämpelaalaage gee, wie uf em Göbekli Tepe oder z Nevalı Çori (Südosttürkei).
S Ändi vo dr Jungstäizit in de verschidnige Regioone vo dr Wält het aagfange, wo d Lüt dört häi afo Chupfer verarbäite (Chupferstäizit). Si isch aber erst spööter dur d Bronsezit abglööst worde. In Afrika süüdlig vo dr Sahara isch uf d Jungstäizit diräkt d Iisezit choo.
Höri ZH
Hööri (amtlich Höri) isch e politischi Gmäind im Bezirk Büüli im Kanton Züri, Schwiiz.
Geografi
Hööri liit im Glatttaal. Zue de Gmäind ghööred Ober- und Niderhööri weschtlich und Endhööri (früener Ennethöri) öschtlich vo de Glatt. S Piet vo de Gmäind umfasst 58,9 % landwirtschaftlichi Flèchi, 12,6 % Wald, 12,2 % Sidligsflechi, 6,9 % Vercheersflechi und 1 % Gwässerflechi.
Gschicht
Hööri isch zum eschte Mal gnamset worde im Jaar 1149 als Hoerein.
Bevölkerigsentwicklig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005
De Uusländeraatäil liit bi 30,5 % (Stand 2011).
Religion
29,2% vo de Iiwooner sind evangelisch-reformiert, 32,9% sind römisch-katholisch (Stand 2011).
Politik
Bi de Kantonsraatswaale 2011 hät s das Ergebnis ggee: BDP 3,8 %, CVP 2,1 %, EDU 6,1 %, EVP 3,4 %, FDP 3,6 %. GLP 6,0 %, GP 4,2 %, SP 11,8 %, SVP 57,3 %, Suschtigi 1,6 %.
Gmäindspresidäntin isch d Ursula Moor (Stand 2012).
Wirtschaft
D Arbetslosigkäit isch im Jaar 2010 bi 4,3 % gläge.
Tieläkt
De züritüütsch Tieläkt vo Hööri ghört zue de Unterländer Mundarte.
Curtilles
Curtilles (frankoprovenzalisch ) isch e bolitischi Gmai im Bezirk Broye-Vully im Kanton Waadt, Schwyz.
Geografi
Curtilles lyt am rächte Stade vu dr Broye. D Gmaiflechi umfasst 78,1 % landwirtschaftligi Flechi, 15,3 % Wald, 5,4 % Sidligsflechi un 1,2 % sunschtigi Flechi.
Gschicht
Curtilles isch zum erschte Mol gnännt wore anne 852-875 as Curtilia.
Bevelkerig
Quälle: Bundesamt für Statistik 2005 Dr Uusländeraadail isch 2010 bi 10,4 % gläge.
Religion
70,8 % vo dr Yywooner sin evangelisch-reformiert, 15,2 % sin römisch-katholisch (Stand 2000).
Bolitik
Bi dr Nationalrootswahle 2011 het s des Ergebnis gee: BDP 2,4 %, CVP 0,8 %, FDP 25,5 %, GLP 6,4 %, GP 16,8 %, SP 20,3 %, SVP 25,6 %, Sunschtigi 0,3 %.
Dr Burgermaischter vu Curtilles isch dr Eric Binggeli (Stand Merz 2014).
Wirtschaft
D Arbetslosigkait isch anne 2011 bi 0,8 % gläge.
Sproch un Dialäkt
Bi dr Volkszellig 2000 hän vu dr 277 Yywohner 94,2 % Franzesisch as Hauptsproch aagee, 4,3 % Dytsch, 0,4 % Italienisch un 1,1 % anderi Sproche.
Dr alt frankoprovenzalisch Patois isch wahrschyns aafangs 20. Jh. uusgstorbe. Ergebnis us dr Volkszellige vu 1990 un 2000, wu zum Dail Lyt Patois as Sproch aagchryzlet hän, gälte in dr Sprochwisseschaft as Artefakt un hän ihre Ursprung ender in statistische Fähler oder ass d Lyt unter „Patois“ ihr Regionalfranzesisch verstehn
Altes Schloss Bümpliz
Ds Alte Schloss Bümpliz isch es Schloss i der Stadt Bärn im Stadteil Bümpliz i der Schwiz.
Ds Schloss isch im 9. Jahrundert als Holzwehrbou vom Hochburgundische Chönigshof errichet worde. Dä het ds Schloss tu irgendeinisch i Bsitz vo de asäsige Adels- u Patizierfamilie gäh. Der Wassergrabe isch im 11. Jahrhundert boue worde. Im 13. Jahrhundert het me der Steiturm umboue u im 15. Jahrhundert isch ds Schloss erwyteret worde.
1742 het me grad e Steiwurf wyt ewäg vom Alte Schloss Bümpliz, ds Neue Schloss Bümpliz boue. Ds Neue Schloss het tu em Alte Schloss Bümpliz der Name gäh.
1919 isch ds Alte Schloss zum ne Gmeinnützige Gemindshuus umfunktioniert worde. Da isch tu o ds erstemal es Resturant dinne gsi. Zudäm aber ou no e Bibliothek, u e Chindergarde. 1954 het d Stadt Bärn das Geböide gchouft u het's zwüsche 1979 u 1980 la renoviere.
Hüt isch wider es Restaurant dinne. Obeninne isch e Grossen u e Chlynere Saal. Ds Bärner Konservatorium üebt dert obe albe. Usserdäm finde im Grossesaal Konzärt u anderi Aläss statt. Zuesätzlech isch no d Bümplizer Ortsarchiv i däm Schloss.
Louft me vor em Schloss türe, de merkt me nid, das ds Schloss isch renoviert worde. D Front isch zwar renoviert worde, me het aber druuf gachtet, das es nid z modern wird. Sälbscht ds Tor het me erhalte. We me aber dürs Tor louft oder hinder em Schloss düre, de gseht me e grossi Glasfront, wo nid würklech zum Styl vom Schloss passt. Me gseht sofort, das ds Schloss uf dere Syte massiv isch modernisiert worde. D Font ghört übrigens zum Resturant. Der Platz im Bereich vo der Glasfront isch so gross, das ds Resturant problemlos d Gescht cha dussen u dinne bewirte. Da ds Neue Schloss ds Standesamt vo der Stadt Bärn isch, göh vili Paar nach der Trouig i ds Alte Schloss ga ässe.
I diräcker Nachberschaft lyt d Permanos, das isch es chlyners Spital, u die Neuapostolischi Chilche vo Bümpliz. Usserdäm lyt ds Schloss unmittelbar an ere Strass. Dert gits e Böshaltstell, wo me mit der Linie 27 Richig Weyermannshuus Bad oder uf Niderwange cha fahre. Zudäm isch der Bahnhof Bümpliz Nord äbefalls i der Nechi.
Kippel
Chiipl (amtlich Kippel) ischt a Munizipalgmeind im Bezirk Weschtlich Aráro im Kanton Wallis, Schwiiz.
Gschicht
Chiipl ischt im Jaar 1437 als kypil zum eerschtu Mal gnennt choo.
Iwoner
Quella: Bundesamt für Statistik 2005 Dr Üsländeraateil ischt 2010 bi 4 % glägu.
Religion
98,1 % vannu Iwonru sint im Jaar 2000 remisch-katholischi gsii, 1,6 % evangelisch-reformierti.
Politik
Dr Ggmeindspresident va Chiipl ischt dr Reinhard Tannast (Stant Oktober 2017).
Spraach und Tialäkt
Dr heggschtalemannisch Tialäkt va Chiipl gcheert zen weschtlichu Tialäktu vam Wallisertiitsch.
Feldberg (Schwarzwald)
Feldberg (Schwarzwald) isch e Gmei im Landchreis Brisgau-Hochschwarzwald in Bade-Württeberg.
Geographi
Feldberg-Ort („S'Höchst im Schwarzwald“) lit uf dr Passhöchi vu dr Feldbergstross zwische nem Wiisedal im Süde un em Guetachdal im Norde, umiddelbar under em Gipfel vum Feldberg, dr höchste Erhebig vu Bade-Württeberg. Feldberg lit inmidde vum Naturpark Südschwarzwald.
Ortsdeiler
Zue dr Gmei Feldberg im Schwarzwald ghöre Feldberg-Ort, Aldglashütte, Nöiglashütte, Bäredal un Falkau.
Klima
Feldberg isch höchebedingt die chältist Region vu Bade-Württeberg.
Bäredal
Bäredal (970 Meter iber NHN) wird 1691 zum erste Mol erwähnt.
Aldglashütte
Wie dr Namme scho sait, beziegt sich säller Ortsnamme uf e Glashütte, wo 1634 gründet worre isch. Sit dr Gmeireform vu 1971 ghört der Ortsdeil zue dr Gmei Feldberg.
Nöiglashütte
Dr Beriich vu Nöiglashütte isch dr Glasbloser nooch ere Afrog vu 1682 zuegwiise worre, um si witterhi mit Holz versorge zchänne. D'Igmeindig isch 1971 erfolgt.
Falkau
Die anno 1675 gründet Holzknechtsidlig Falkau isch ebefalls im Zug vu dr Gmeireform igmeindet worre.
Wahle
Ergebnis vo dr Landdagswahle sit 2006: 1 2006: WASG, sit 2011: Die Linke
Wappe
S 1974 vum Innenministerium verlihe Wappe isch vu Dr. Alfred Simon folgendermasse gstaltet worre: „Under eme rote Schildhaupt, worin zwei chrüzti silberni Schneeschueh, gspalte vu Blau un Silber vorne dri cheilförmigi nooch rechts gstellti silberni Schibe, hinde e grüeni Danne.“
D Gründergmeie Feldberg, Bäredal un Aldglashütte, werre dur die dri Hauptfarbe rot, wiss un blau repräsentiert. Letzteri erinneret wohrschinlich au an die Verbundeheit zum ehemolige Fürstentum Fürsteberg. D Bedütig vu dr dri Chreis git Ruum zue einiger Spekulation. Entweder handelet es sich um Glaschugle, wo an d Vergangeheit vum Glaserhandwerch erinnere oder es handelet sich um die dri See, wo an d Gemarkig angrenze: Titisee, Windgfällweiher un Schluchsee. Si chönnte aber au d Einigkeit vu dr dri Deilgmeie symbolisiere.
Gmeipartnerschafte
Feldberg im Schwarzwald unterhaldet e Städtepartnerschaft mit La Clusaz im Haute-Savoie (Frankriich).
Verchehr
In Bäredal chrüze sich d Bundesstross 500 un 317. Sit em Bau vu dr Driseebahn 1926 befindet sich in Bäredal dr höchstgläge Bahnhof vu Dytschland an ere Regelspurstrecki. E witerer Hald vu dere Strecki befindet sich in Altglashütte. Diversi Linienbusse vu dr SBG uf un iber dr Feldberg runde s'Agebot ab.
Bildig
In Aldglashütte befinde sich e Grundschuel un e Chinderschuel.
Naturdenkmoler
Dr Trägerverei vum Naturpark Südschwarzwald het si Sitz in Feldberg.
Sport
Im Winter isch dr Feldberg s schneesicherst Gebiet vum Schwarzwald un biitet demit zahlriiche Wintersportmöglichkeite.
Ganzjährig cha mer Wandere und fer Radfahrer gits ebefalls reizvolli Strecke.
Regelmässigi Verastaltige
Näbe dr jährliche Radio Regenbogen Gipfelparty un em Laurentius-Fest uf em Feldberg, findet in jedem Johr s Dorffest in Aldglashütte statt.
Söhn un Döchter vu dr Gmei
D Volksmüsikgruppe D Feldberger (ehemols D'Feldberger Spitzbuebe) stammt us dr Gmei. Ihr Sänger Hansy Vogt isch usserdem Fernsähmoderator bi dr ARD-Sendeastalt Südwestrundfunk un moderiert dert dr Fröhlich Fyrobe un d Sunndigstour. Usserdem het er d Comedy-Figur Frau Wäber erfunde un isch demit regelmässig in dr TV-Sendig Fröhlicher Alldag zsähe.
École pratique des hautes études
D École pratique des hautes études (EPHE) isch e Grandes écoles z Paris.
Si isch am 31. Juli 1868 dur e Dektret vum franzesische Kultusminischter Victor Duruy grindet wore. Aafangs het as an dr EPHE kaini Abschliss gee, d Studänte hän solle uf d Forschigspraxis vorberaitet wäre. Hite git s Diplom fir Studänte (étudiants), mer cha aber allno as Herer (auditeur) studiere. Leitgedanke war, die Studenten durch die Teilnahme an der Praxis der Forschung für die Forschung vorzubereiten. Es wurden weder Diplome verlangt noch vergeben.
Communauté de communes de Sélestat
D Communauté de communes de Sélestat ìsch a Kommünàlverbànd ìm Unterelsass (Frànkrìch). Sa ìsch àm 28. Dezember 1995 grìnda worra. Zum Kommünàlverbànd gheera zwelf Gmeina. Dr Hauiptort vum Verbànd ìsch Sélestat, Präsidant ìsch dr Marcel Bauer.
Kabinett Bodman
S Kabinett Bodman isch vum 22. Dezämber 1917 bis zum 10. Novämber 1918 d Landesregierig vu Bade gsii.
Benelux
Benelux isch d Churzform för de Sammelbegriff vo de Beneluxländer, au Beneluxstaate, wo us Belgie, us de Niderland (Nederland) und us Luxeburg bestönd.
Gschicht
Die drü Länder händ 1944 e Zollunion veriibaart, wo 1960 dur de Benelux-Vertrag i d Tat umgsetzt worde isch. Dur die politisch Zämearbet zwüsched däne Länder hät me also scho vor de Gründig vo de Europäische Union innerhalb vo de Beneluxstaate ohni Zoll chöne Handel betribe, ohni Iischränkig chöne hi und här reise und di jewilige Währige sind gegesitig zur Zalig akzeptiert worde.
Landtag für Württemberg-Hohenzollern
Konschtituiert het si dr Landdag uf dr Sitzig am 3. Juni 1947 im Chloschter Bebehause z Dibenga. Dr Landdag isch fir vier Johr gwehlt gsii; d Neiwahl hätt also im Friejhohr 1951 mieße syy. Wäg em blante Zämeschluss vu Wirttebärg-Hauezollre mit Bade un Wirttebärg-Bade isch d Wahlperiod aber dur e Verornig vum Staatsbresidänt Gebhard Müller bis zur Verainigung vu dr drei Länder verlengeret wore. D Verfassigsänderig, wu doderfir netig, gsii isch, isch vum, Stimmvolk zäme mit dr Volksabstimmig iber d Verainigung vu dr drei Länder am 9. Dezämber 1951 billigt wore. Si isch notwändig wore, wu s Bundesverfassigsgricht s Erscht Neigliderigsgsetz vum Bund fir uugiltig erklert ghaa het, wu ne Verlengerig vu dr Wahlperiod bis zum 31. Merz 1952 vorgsääne het.
Bresidium
Uf dr Sitzig, wu si dr Landdag konschtituiert het, isch dr Karl Gengler (CDU) zum Bresidänt vum Landdag gwehlt wore. Erschte Stellverdrätter isch dr Fritz Fleck (SPD) gsii, zweete Stellverdrätter dr Karl Kübler (DVP). S Bresidium isch dodermit s nämlig gsii wie säll vu dr Berotende Landesversammlig. Wu dr Karl Kübler sy Amt niderglait ghaa het, isch dr Eduard Leuze (DVP) am 22. Juni 1948 zue sym Noofolger as zweete Stellverdrätter vum Landdagsbresidänt gwehlt wore.
Sitzverdailig
Us dr Landdagswahl vum 18. Mai 1947 isch d CDU mit eme Stimmenaadail vu 54,2 Prozent as klare Siger firigange, d SPD het 20,8 Brozänt iberchuu, d DVP 17,7 un d KPD 7,3 Brozänt.
Derzue sin mit em Wilhelm Göttler un em Josef Schmid (beedi CDU) zwee Abgordneti us em bayerische Landkreis Lindau im Landdag verdrätte gsii, dodermit isch d Gsamtzahl aafangs bi 62 gläge. Dr Krais Lindau het as ainzige bayerische Landkrais zur franzesische Bsatzigszone ghert un wäge däm vu dr Verwaltig här au zue Wirttebärg-Hauezollre. Mit em Ibergang vum Krais retur an Bayern am 19. Dezämber 1950 sin die beede Abgordnete us em Landdag uusgschide.
Alpensteinbock
Dr Alpesteibock (Capra ibex; alemannischi Näme) oder Gmeine Steibock – as Abgränzig vu andere Steibeck – isch e Geißenart, wo in dr Alpe verbreitet isch. E wyyblige Steibock wird Steigeiß gnännt.
Läbesruum
In dr Alpe läbt dr Steibock uf dr Hechi zwische dr Wald- un dr Yysgränz. Är stygt doderby bis in Hechine vu 3500 m uf. Im Winter blybt er aber in diefere Lage wie im Summer, un au im Summer stygt er zem Frässe vylmol abe uf alpini Weide, derwylscht er zem Ibernachte in greßeri Hechine ufstygt.
Läbeswyys
E Steibockhärd setzt sich us zeh bis zwanzg Wyybli un Jungdiere zämme. Dernäbe git di weniger stabile Junggsellehärde vu Beck, wu nonig uusgwagse sin, un alti Beck, wu einzeln läbe. In dr Furtpflanzigszyt (in dr Alpe im Dezämber/Jänner) sueche d Beck d Wyybli uf un versueche, d Kontroll iber d Härd z kriege. Zwische gegnerische Beck chunnt s derby vylmol zue Kämpf. E Bock muess zmindescht segs Johr alt syy, ass er e Schangs het, die Kämpf z iberstoh un e Harem z gwinne. Iber dr Winter blybt dr Bock bi dr Härd un verlosst si derno im Friejohr.
Noch ere Dragzyt vu fimf bis segs Monet chunnt im Maie oder Juni ei Jungdier, sälte au zwei uf d Wält. S Jung cha vum erschte Dag aa laufe, wird aber ei Johr lang vu dr Mueter gsugt. E Steibock cha iber zwanzg Johr alt wäre.
D Wideryyburgerig vum Steiwild in dr Alpe het in e Deil Regione au zeigt, ass es Steiwild e große Yyfluss uf d Landschaft in dr Umgäbig het. Wäg dr Steibeck, wu in dr 1920er Johr wider yyburgeret wore sin, het im Beraich vum Schofbärg un vum Piz Albris bi Pontresina im Oberengadin d Hangabdragig zuegnuu. Verantwortlig derfir sin d Vertritt-Schäde gsi, wu s Steiwild verursacht het.
Steibock un Mänsch
Dr Steibock isch in friejere Zyt seli mystifiziert wore. Des het derzue gfiert, ass fascht alles, was mer vum Steibock het chenne verwärte as Mittel gege Chrankete yygsetzt woren isch, vum Bluet iber d Hoor bis zue dr Exkremänt.
Rappoltsweiler
Ràppschwihr (frz. Ribeauvillé, dt. Rappoltsweiler) ìsch e frànzeesche Gmein ìm Owerelsàss ìn dr Region Grand Est (bìs 2015 Region Elsàss). D Gmein ghert zem un zem Arrondissement.
Alpensteinbock
Steibock un Mänsch
Des het fascht zem Uusstärbe vu dr Art z Europa gfiert. Am Aafang vum 19. Johrhundert isch dr Steibock im gsamte Alperuum bis uf rund 100 Dier im italienische Gran Paradiso uusgrottet gsi. Dr Ferschter Josef Zumstein us Gressoney un dr Naturkundler Albert Girtanner hän anne 1816 d Bherde chenne derzue bringe, ass di letschte Steibeck im Gran Paradiso gschitzt wäre. 1854 het dr Chenig Viktor Emanuel II. vu Piemont-Sardinie d Dier unter syy persenlige Schutz gstellt. Dur e erfolgryych Wideraasidligsprogramm us däm Räschtbstand vu rund 100 Dier isch dr Steibock hite wider in wyte Deil vu syym urspringlie Läbensruum verbreitet. Alle Steibeck, wu hit in dr Alpe läbe, stamme vu däne 100 Dier ab.
29. April
Dr '''29. April''' isch dr 119. Dag vum Gregorianische Kalender (dr 120. in Schaltjohr), dodermit blybe no 246 Däg bis zum Änd vum Johr.
Alpensteinbock
Steibock un Mänsch
Au wänn d Schwyz Gsuech fir Steibeck gstellt gha het, het dr Viktor Emanuel III. dr Export vu Steibeck nit erlaubt. Wäge däm si di erschte Dier anne 1906 in d Schwyz gschmugglet wore un in dr Wildpark Peter un Paul bi St. Galle brocht wore, wu si zichtet wore sin. 1911 het mer derno di erschte Dier vun ene uusgsetzt. Ab 1915 sin au Steibeck in dr Alpewildpark Harder bi Interlake brocht wore go si zichte, zerscht e Zuchtbaar us em Wildpark Peter un Paul, speter diräkt us em Gran Paradiso. Erfolgryych isch d Wideraasidlig denn ab 1920 gsii. Alli Steibeck, wu in dr Schwyz läbe, stamme vu Dier vu däne zwe Dierpark ab. D Art giltet mittlerwyli as gsicheret; in dr Schwyz wird dr Bstand syt 1977 dur Jagd reguliert. S het hite in dr Schwyz uugfehr 15.700 Steibeck.
Z Eschtryych, wu d Wideraasidlig 1924 agfange hed, gits hite 4435 Dier.
Z Dytschland (Wideraasidlig ab 1936) git s vier Populatione: e chleineri in dr Neche vu Graswangtal/Ammerwald un in dr Nechi vu Bayrischzell un e greßeri an dr Benediktewand un im Hagegebirg.
In dr franzesische Alpe läbe circa 7300 Steibeck, vor allem im Nationalpark Mercantour, wu scho anne 1921 d Wideraasidlig aagfange woren isch, wel des Gebiet bis 1947 no zue Italie ghert gha het, un im Nationalpark Vanoise, wu mit circa 2500 Dier di grescht franzesisch Steibockpopulation ufwyst.
Di gsamt Population in dr Alpe umfasst 30.000 bis 40.000 Dier. D Wideraasidlig vu Alpesteibeck findet in dr Regel breiti Unterstitzig innerhalb vu dr Bevelkerig un bi dr Gmeine, wel e Bstand vu Steibeck vylmol in dr turistische Vermärtig vu alpine Ferienort gnutzt wird.
Syschtematik
Dr Alpesteibock isch ein vu mehrere as Steibeck bezeichnete Arte vu dr Gattig Geiße (Capra). Friejer isch er wäge ussere Merkmol mit em Sibirische Steibock (C. sibirica) un em Syrische oder Nubische Steibock (C. nubiana) zue eire Art zämmegfasst wore.
Genetischi Untersuechige hän aber zeigt, ass dr Alpesteibock, dr Sibirisch Steibock un dr Nubisch Steibock jewyls eigeni Arte darstelle, dr Sibirisch Steibock stoht derby an dr Basis vu dr wilde Geiße. Di usser Ähnligkeit zum Alpesteibock un zum Nubische Steibock wäre derno lei Zeiche vun ere änge Verwandtschaft, sundern Plesiomorphie. Dr Alpesteibock glycht dergege vu syne Gen här ender em Iberiesteibock, wu vu dr ussere Merkmol här zimli verschiden isch, aber em Alpesteibock geografisch am negschte stoht.
Rappoltsweiler
Gschìcht
Ràppschwihr ìsch zem erschte Mol gnannt worre ànne 759 àls Ratboldovilare.
Vun 1871 bìs 1918 hàt d Gmein zem ditsche Richslànd Elsàss-Lothringe ghert.
Verwàltung
vun Ràppschwihr ìsch. Ràppschwihr ghert zem Kommünàlverbànd.
Dialekt
Dr elsassisch Dialekt vun Ràppschwihr ghert zem Owerrhinàlemànnisch.
Talheim (Landkreis Heilbronn)
Daale (amtlich Talheim) ischt a Gmoed em Landkroes Haalbrunn en Bade-Wirttebärg. D Gmoed hot Eiwohner (Stand: ).
Geografi
Daale leit em Side vom 285 m hoche Haigern am Necker. D Nochbergmoede vo Daale send Flein, Untergruppenbach, Ilsfeld, Lauffen am Neckar ond Heilbronn.