cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Philipp Otto Runge
Lewe
Tussen 1799 en 1801 het hy aan die Koninklike Akademie in Kopenhagen onder Jens Juel gestudeer. Gedurende sy studies in Denemarke het Runge kennis gemaak met Friderike Brun – 'n kunsbelangstellende wat met haar kunsversameling en haar vriendekring 'n beslissende invloed op die jong kunstenaar uitgeoefen het. Ná voltooiing van sy studies in die Deense hoofstad het Philipp Otto Runge eers na Wolgast teruggekeer en in Greifswald kennis gemaak met die befaamde Romantiese skilder Caspar David Friedrich. Vanaf Junie 1801 tot 1804 het hy sy akademiese opleiding aan die Dresdense Kunsakademie voortgesit en hier onder die indruk van Romantiese kunstenaars soos Friedrich en Johann Gottfried Quistorp gestaan.
Runge het in Dresden tekeninge geskep en studies gedoen en hom met die Italiaanse Renaissance en Hollandse skilderkuns besig gehou. In die Saksiese hoofstad het hy ook kennis gemaak met sy latere vrou, die 15-jarige Pauline Bassenge, 'n koopmansdogter. Sy deelname aan 'n skilderkompetisie van die Propyläen-redaksie onder leiding van Goethe sou groot invloed op sy latere werk uitoefen – sy werk is summier verwerp. Hierdie beslissing sou hom vervolgens geringskattend na kunsstromings soos klassisisme en historisme laat verwys.
Die digter Ludwig Tieck, met wie hy in Dresden kennis gemaak het, het hom op die hoogte gestel van Jakob Böhme se mistiek en die beskouings van Novalis. Tydens 'n reis na Weimar het hy kennis gemaak met Johann Wolfgang von Goethe. Op 3 April 1804 het Runge met Pauline Bassenge getrou wat vir hom dikwels model gestaan het. Sy seun Sigismund is nog in dieselfde maand gebore. Die jong gesin het hulle vervolgens in Hamburg gevestig.
In Maart 1810 het Philipp Otto Runge weer ernstig siek geword aan tuberkulose. Die kunstenaar is op 2 Desember op die ouderdom van slegs 33 jaar oorlede – net een dag voordat sy vrou die lewe aan nóg 'n seun, Philipp Otto, geskenk het.
Werke
'n Groot deel van Runge se beeldende werke is in 1931 deur 'n groot brand in die Glaspaleis ("Glaspalast") te München vernietig. Tans word die grootste deel van sy bewaarde werke in die Hamburger Kunsthalle vertoon waar in 1977/1978 die uitstalling Runge und seine Zeit ("Runge en sy tyd") gehou is. Enkele van sy werke het daarnaas in besit van die Kulturhistorische Museum in Stralsund en die Pommersche Landesmuseum in Greifswald bewaar gebly.
Ter herdenking van Runge se afsterwe 200 jaar gelede is op 2 Desember 2010 die uitstalling ''Kosmos Runge. Der Morgen der Romantik in die Hamburger Kunsthalle'' geopen wat 130 000 besoekers gelok het. Die uitstalling sal daarna in die Hypo-Kulturstiftung se Kunsthalle in München vertoon word.
Mercedes-Benz OM606-enjin
Die Mercedes-Benz OM606 is 'n 2996 cc Inlynsessilinder dubbele bonokas (DOHC) dieselenjin met indirekte inspuiting vervaardig deur Mercedes-Benz tussen 1993 en 2001. Dit het die OM603-enjin met enkele bonokas (SOHC) vervang.
Dit is verwant aan die inlynviersilinder 2,0 en 2,2 liter OM604 en die inlynvyfsilinder 2,5 liter OM605-enjinfamilies van dieselfde era.
Ontwerp
Die enjinblok self is afgelei van die 6-silinder M103- en M104- petrolenjins, met die diesel se krukas wat ietwat van die petrolweergawes verskil. Voor die samesmelting met Mercedes-Benz het AMG Affalterbach die OM603- en OM606-krukas in gemodifiseerde vorm gebruik vir die 3,4 liter- en 3,6 liter-AMG M104-petrolenjinvariante.
Marseille (televisiereeks)
Marseille is 'n Franse televisiereeks wat deur Dan Franck geskep is met Gérard Depardieu wat die hoofkarakter vertolk. Die reeks is die eerste oorspronklike televisiereeks met Franse dialoog wat vir Netflix vervaardig is. Die eerste seisoen bevat agt episodes en première op 5 Mei 2016 op Netflix. 'n Tweede seisoen word op 6 Junie 2016 bestel en produksie begin op 18 April 2017. Die tweede seisoen debuteer in Februarie 2018. Netflix kanselleer die reeks na die tweede seisoen.
Rico Alaniz
Rico Alaniz (25 Oktober 1919 – 9 Maart 2015) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Wolf Larsen (1958), War of the Colossal Beast (1958), en The Magnificent Seven (1960), en in die televisiereeks Border Patrol (1959).
The Simpsons
The Simpsons is ’n Amerikaanse televisie-animasiereeks wat deur Matt Groening geskep is  en sedert 1989 in Suid-Korea en die VSA vervaardig word.
Die reeks is ’n satiriese uitbeelding van ’n werkersklasgesin, die Simpsons, wat bestaan uit Homer, Marge, Bart, Lisa en Maggie. Dit speel in die 21ste eeu op ’n fiktiewe dorp, Springfield, af en is ’n parodie op die Amerikaanse kultuur en gemeenskap, televisie en die menslike bestaan.
Ontstaan en sukses
Dit is die sitkom wat die langste nog op televisie wys, met (in Januarie 2018) altesaam 30 seisoene en meer as 650 episodes sedert die eerste uitsending op 17 Desember 1989. Daar is ook ’n rolprent, The Simpsons Movie (2007), ’n videospeletjie (ook 2007) en ’n Simpsons Comic, wat deur Bongo Comics gepubliseer word. Daar sal minstens ’n 31ste reeks ook wees, maar die datum is nog nie aangekondig nie.
Op 14 Januarie het die Simpson-gesin ’n ster op die Hollywood Walk of Fame gekry. Dit het al tientalle pryse gewen, insluitende 31 Emmys, 30 Annies en Peabody-prys, en Homer se uitroep "D'oh!" is selfs in Engels opgeneem.
Emmy Rossum
Emmanuelle Grey „Emmy“ Rossum (* 12 September 1986 in New York Stad), is 'n Amerikaanse aktrise.
Cyril Chamberlain
Cyril Chamberlain (8 Maart 1909 – 5 Desember 1974) was 'n Engelse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Boys in Brown (1949), Hell Below Zero (1954), A Night to Remember (1958), en Carry on Cruising (1962).
Jules de Jongh
Jules de Jongh is 'n Amerikaanse aktrise.
Nick Spano
Nick Spano (gebore 16 Maart 1976) is 'n Amerikaanse akteur, regisseur, en skrywer. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprent Time Chasers (1994) en in die televisiereekse V.I.P. (1998), Angel (1999), en Even Stevens (2000).
Johanna Brandt
Johanna Brandt (*18 November 1876, Heidelberg – †1964) raak bekend vir die spioenasie wat sy tydens die Anglo-Boereoorlog vir die Boeremagte verrig en die boek wat sy ná die oorlog hieroor skryf. Sy was ook ’n profeet wat ’n visioen oor die toekoms van Suid-Afrika ontvang, waarna sy verskeie boeke oor omstrede genesingspraktyke skryf. Sy skryf ook onder die skuilname Moeder Vernuf en Marcus Romondt.
Herkoms en vroeë lewe
duimnael|regs|180px|Johanna se moeder, Maria van Warmelo (1850–1916), was 'n dogter van landdros [[Dietlof Maré en die kerkleier ds. N.J. van Warmelo se tweede vrou.]] duimnael|links|180px|Ds. [[Nicolaas van Warmelo|N.J. van Warmelo (1835–1892), Johanna Brandt se vader.]] Johanna van Warmelo is op 18 November 1876 op Heidelberg in Transvaal gebore as vierde kind in die gesin. Haar ouers was die Hervormde predikant ds. Nicolaas Jacobus van Warmelo en Maria Magdalena Elizabeth Maré, 'n dogter van landdros Dietlof Maré. Aanvanklik ontvang sy opleiding by ’n verarmde Engelse edelman en sy gaan daarna vir twee jaar skool aan die Good Hope Seminary vir jong dames in Kaapstad. Na haar vader se dood in 1892 vertrek sy en haar ma op ’n ses maande lange reis deur Europa en hulle vestig hulle daarna in Pretoria op die Van Warmelo-landgoed Harmonie in Sunnyside. Hier word hulle goeie vriende van onder meer president Paul Kruger, generaal Piet Joubert en die staatsekretaris, dr. W.J. Leyds. In 1897 gaan sy na Duitsland waar sy musiek studeer en keer terug na Transvaal kort voor die uitbreek van die Anglo-Boereoorlog. Sy hou tydens die oorlog noukeurig dagboek in Hollands-Afrikaans en grond haar biografie hierop.
Anglo-Boereoorlog
Aan die begin van die oorlog is sy saam met drie van haar broers ’n vrywilliger en dien as ’n verpleegster in Pretoria totdat die Britse magte die stad inneem. Hierna begin ’n lang guerrilla-oorlog. Johanna is een van ’n groepie dapper Boerevroue in Pretoria en Kaapstad wat die geheime diens van die Zuid-Afrikaansche Republiek (Transvaal) deur die oorlog ten spyte van lewensgevaar bygestaan het. Sy, haar ma en haar ouer suster, Christina Deliana Cloete van Alphen in Constantia, was almal deel van die spioenasienet, terwyl haar broers, Dietlof, Fritz en Willem, in die Boeremagte geveg het. Die vroue het onder andere as koeriers opgetree om plofstof na die Boere te smokkel en op die Engelse offisiere en troepe gespioeneer. Hulle versteek ook gereeld Boere en gevangenes wat ontsnap het. Haar aksies en opmerkings as verpleegster lei tot W.T. Stead se artikel in Review of Reviews oor die afgryslike toestande in die Irene Konsentrasiekamp, waarna Britse openbare ondersteuning vir die oorlog begin daal. Tydens die oorlog word die Van Warmelo’s se huis, Harmonie, ’n sentrum vir die okkuperende Britse magte. Hulle veronderstel dat sy en haar ma hulpeloos is en afgesny van die Boeremagte en dus geen gevaar inhou nie, wat so reg in hulle kraam pas. In hulle rol as skadelose burgerlikes was sy en haar ma in staat om gedetailleerde inligting oor die beweging van Britse troepe en ammunisie te verkry, wat hulle na die Boere uitsmokkel met behulp van onsigbare briewe, geskryf in suurlemoensap. Die spioenasienet word egter deur verraad ontbind.
1914-Rebellie
links|duimnael|180px|Ds. [[Louis Brandt|L.E. Brandt (1873–1939), Johanna Brandt se eggenoot.]]
Sy steun die Rebellie van 1914 openlik en voorsien die rebelle wat in die tronk is met melk en vrugte. Nadat die Rebellie misluk het, is sy sekretaris van die eerste kongres van die Nasionale Vroueparty in Johannesburg. Die doel van hierdie party was om te werk om die rebelle te bevry en vir hulle families te sorg, terwyl dit ook geaffilieer is met die toe nuut gestigte Nasionale Party. Sy is dus medestigter en later ere-president van hierdie party. In 1915 neem sy deel aan die Vroue-optog om ’n petisie aan die regering te oorhandig en sy onderneem verskeie reise deur die land om nuwe takke van die Nasionale Vroueparty te stig. Op die vooraand van haar moeder se dood op 7 Desember 1917 in Pretoria ontvang sy ’n profetiese visioen oor die toekoms van Suid-Afrika, waarin daar aanduidings is van ’n donker toekoms vol geweld, met onder andere ’n groot aanval deur swart mense op witmense in Johannesburg. Sy publiseer hierdie visioene in 1918 en dit vind ook aansluiting by soortgelyke profesieë van Siener van Rensburg.
Natuurgenesingswerk
duimnael|regs|180px|Johanna Brandt op gevorderde leeftyd. Nadat sy na bewering haarself van maagkanker genees het, publiseer sy ’n boek oor ’n druiwekuur, wat onder andere groot invloed uitoefen op die latere geskrifte van Essie Honiball. Sy reis weereens deur die land om die druiwekuur bekend te stel en stuur pamflette daaroor na Europa en Amerika. Sy kry uitnodigings om die kuur te kom demonstreer en vertoef onder andere vir hierdie doel meer as ’n jaar in Amerika. Vir hierdie navorsingswerk kry sy die eredoktorsgraad van die Amerikaanse Skool van Natuurgenesing in New York, die eredoktorsgraad van die Naturopatiese Vereniging in Oregon en ook die M.A.-graad in Genesing. Na haar terugkeer na Suid-Afrika neem sy ’n babadogtertjie aan met die doel om haar op te lei as opvolger in haar natuurgenesingswerk, maar hierdie droom is nie bewaarheid nie. Sy is verder stigter en ere-president van die Wêreld-Harmoniebeweging in Pretoria in 1916, in Vereeniging in 1925, in Amerika in 1928, in Johannesburg in 1930, in Switserland in 1938 en in Engeland in 1939. Verder is sy stigter van die Harmonie-skool van Natuurgenesing en word in 1938 verkies as erelid van die Eugène Field Society in Amerika as een van die veertig beste skrywers oor natuurgenesing van die twintigste eeu tot op daardie stadium. Sy is ook lid van die Vrouefederasie.
Skryfwerk oor die Anglo-Boereoorlog
Onder die skuilnaam Moeder Vernuf skryf sy artikels in die Boervrou en kinderverhale in die Hervormer. Jan F.E. Celliers verwerk haar biografie in 1912 in ’n suiwerder Afrikaans. Die titel hiervan was Die Kappie Kommando of Boerevrouwen in Geheime Dienst. Dit word dan as ’n reeks artikels in Die Brandwag gepubliseer en word kort daarna ook as ’n hardebandboek gepubliseer. Die Engelse vertaling verskyn in 1913 in Londen by die uitgewer Mills & Boon onder die titel The Petticoat Commando or Boer Women in Secret Service. J.M. de Vries de Waal verwerk die oorspronklike in ’n suiwerder Nederlands en publiseer dit as Die Kappie Kommando of Boerevrouwen in Geheime Dienst. In 1958 verwerk Johanna self die biografie in moderne Afrikaans, terwyl sy dit terselfdertyd redigeer en verkort en hierdie weergawe word gepubliseer as Die Kappie Kommando.
Johanna skryf ook Het Concentratie-kamp van Irene, waarin sy van haar wedervaringe as verpleegster tydens die Anglo-Boereoorlog in Pretoria vertel.
Profetiese visioene
Haar profetiese visioen word gepubliseer as Die Millennium, een voorspelling en in Engels vertaal as The Millennium – A prophetic message to the native tribes of South Africa. Hierdie visioene word ook deur Annelize Morgan te boek gestel in haar boek wat in 1994 gepubliseer is onder die titel Die visioene van Johanna Brandt.
Ander skryfwerk
Die smeltkroes is ’n politieke vlugskrif en De Nieuwe Wyn is ’n reeks artikels oor spiritisme en gebedsgenesing, wat sy self laat publiseer. Rita van der Merwe skryf die studie Johanna Brandt en die kritieke jare in die Transvaal 1899–1908, waarvan haar lewe en ervarings in hierdie tyd die onderwerp is.
Sy skryf ook in Engels en die roman Patricia: A South African Romance word onder die skuilnaam Marcus Romondt gepubliseer. Sy skryf ook die roman Elinda; or, Love in Carnation Valley.
Luis Alberni
Luis Alberni (4 Oktober 1886 – 23 Desember 1962) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Svengali (1931), The Count of Monte Cristo (1934), The Good Fairy (1935), en Easy Living (1937).
Johanna Brandt
Eerbewyse
In 2000 reik die Suid-Afrikaanse Poskantoor ’n reeks seëls oor die skrywers oor die Anglo-Boereoorlog uit, wat bekendes soos sir Arthur Conan Doyle en Winston Churchill insluit. Johanna verskyn saam met Sol Plaatje en die Anglo-Boereoorlogmedalje op die R1.30 seël
Verborge Markovmodel
'n Verborge Markovmodel (VMM) (Engels: Hidden Markov model (HMM)) is 'n statistiese model waar daar aangeneem word dat die stelsel wat gemodelleer word 'n Markovproses met onbekende parameters is, en die uitdaging is om die verborge parameters, uit waarneembare parameter gegrond op aannames te bepaal, gegrond op die aannames. Die modelparameters wat onttrek word kan gebruik word om verdere analise te doen in byvoorbeeld patroonherkenningtoepassings.
In 'n gewone Markovmodel, is die toestand direk sigbaar aan die waarnemer en is die toestand oorgangswaarskynlikhede die enigste parameters. 'n Verborge Markovmodel voeg uitsette by: elke toestand het 'n waarskynlikheidverspreiding oor die moontlike uitset tekens. Daarom dui die opeenvolging van tekens wat deur 'n VMM gegenereer word nie direk die opeenvolging van toestand aan nie.
Toestandoorgange in 'n verborge Markovmodel
[[Beeld:hmm.png|center|duimnael|300px|Markovmodel Voorbeeld.
- x — Toestande van die Markovmodel
- a — Oorgangswaarskynlikhede
- b — Uitsetwaarksynlikhede
- y — Waarneembare uitsette]] <br style="clear:both;" />
Evolusie van 'n Markovmodel
Die voorafgaande diagram beklemtoon die toestandoorgange van 'n verborge Markovmodel. Die is ook nutig om die evolusie van die model oor tyd aan te dui, met die toestande op verskillende tye t1 en t2 verteenwoordig deur verskillende veranderlikes, x(t1) en x(t2). center|Temporale evolusie van 'n verborge Markovmodel
In hierdie diagram, word aangeneem dat die tydgleuwe (x(t), y(t)) uitbrei tot vorige en opvolgende tye soos nodig. Tipies is die vroegste gleuf op tyd t=0 of tyd t=1.
Gebruik van Markovmodelle
Daar is 3 canonical probleme om op te los met betrekkings tot VMMs:
'n Konkrete voorbeeld
Hierdie voorbeeld word verder uitgebrei op die Viterbi algoritme bladsy.
Hendrik Swellengrebel
Hendrik Swellengrebel (Kaapstad, 20 September 1700 – Utrecht, 26 Desember 1760) was die eerste en enigste VOC-goewerneur van die Kaapkolonie wat plaaslik gebore is.
Swellengrebel was die oudste seun van Johanna Cruse (5 Februarie 1682, Kaapstad – 19 Mei 1713, Kaapstad) en Johannes Swellengrebel (geb. 17 Mei 1671, Moskou, Rusland). Hy het twee broers, Hieronimus en Johannes Balthasar, en twee susters, Elisabeth en Johanna Catharina gehad. Hy is op 15 Julie 1727 in die Kaap met Helena Wilhelmina ten Damme getroud.
Swellengrebel was goewerneur van 1739 tot 1750. Die dorp Swellendam in die Wes-Kaap is na hom en sy vrou, Helena Wilhelmina ten Damme (1706–1746) genoem. Swellengrebel en Helena Wilhelmina het drie dogters, Johanna, Helena, en Claudia Constantia (geb. 1739), en 'n seun, Ertman Balthasar (geb. 1742), gehad. Tydens die terugreis vanaf die Kaap na Texel hou die twee oudste dogters 'n dagboek wat sover bekend die enigste dagboek van 'n reis tussen die Kaap en Nederland was ten tye van de VOC (1602–1795) wat deur vroue geskryf is en bewaar is gebly het. Ná Helena Wilhelmina ten Damme se aftwerwe op redelik jong ouderdom, is Swellengrebel ná sy verhuising na Nederland weer getroud, met Helena van Ruyven.
In 1750 is hy as goewerneur opgevolg deur Ryk Tulbagh, wat getroud was met Hendrik se suster Elizabeth. Nog 'n suster, Johanna, was getroud met ds. Fanciscus le Seuer, Kaapse predikant van 1729 tot 1746.
Erica lerouxiae
Erica lerouxiae is 'n plant wat tot die genus Erica behoort en is deel van die fynbos. Die plant is inheems aan die Wes-Kaap en kom by Jonkershoek en Franschhoek voor. Die habitat word bedreig deur indringerplante, denneboom plantasies, dam konstruksie, wingerd aanplantings en veldbrande wat te veel voorkom.
Taalverdediging
Taalverdediging is 'n Nederlandse stigting wat in 2001 opgerig is. Die doelstelling van die organisasie is om Nederlands en Afrikaans teen verengelsing te verdedig.
In Nederland was daar basisskole van die organisasie BOOR rondom Rotterdam wat net in Engels aan Nederlandse kinders begin klasgee het. Die Taalverdediging het hulle hof toe geneem en die resultaat is dat slegs 'n beperkte aantal skole (as proefneming) 15% van hul klasse in Engels mag aanbied.
Mercedes-Benz OM617-enjin
Die OM617-enjinfamilie is 'n inlynvyfsilinder dieselenjin van Mercedes-Benz wat van 1974 tot 1991 vervaardig is. Dit is 'n direkte ontwikkeling vanaf die inlynviersilinder OM616. Die OM617 word beskou as een van die betroubaarste enjins wat ooit vervaardig is met enjins wat dikwels meer as 1 000 000 km sonder om herbou te word en is een van die belangrikste redes vir Mercedes se gewildheid in Noord-Amerika in die 1980's. Dit was 'n kragtige en betroubare enjin in vergelyking met ander dieselmotors van die tyd. Dit is ook 'n baie gewilde keuse vir die gebruik van alternatiewe brandstowwe, hoofsaaklik plantaardige olie of biodiesel.
OM617 natuurlike lugvloei
In wese 'n OM616 met 'n ekstra silinder, het dit in 1974 met die W115 (240 3.0d) onderstel begin. Boor en slag was 91x92.4 mm. Dit was oorspronklik 59 kW. Daar is gebruik gemaak van Bosch MW- inspuitpompe met vlieggewigreguleerders en vakuumafsnyding. Vorige enjins het pneumatiese regeerders en 'n "gorillaknop" gebruik om die enjin aan te skakel en af te skakel. Die Noord-Amerikaanse enjins het pompe met ADA-toerusting wat brandstofvloei op hoë hoogtes beperk het om rook in die minder digte lug te voorkom. Nuwe enjinblokke na die .910 het agtergemonteerde oliefilterhuise, met 'n gekombineerde volvloei- en verbyvloeifilterelement. In Augustus 1978 is die voorverbrandingskamer opgedateer om soortgelyk te wees aan die nuwe OM617A-ontwerp vir meer werweling en doeltreffender verbranding. Die enjinkapasiteit is verlaag tot 2998 cc om belastingwetgewing vir enjinverplasing in Europa te bevredig deur die boor te verander na 90.9 mm. In September 1979 is 'n nuwe nokas met groter klephyser ingevoer, sodat lug en uitlaatgasse minder weerstand het. Die kraglewering het tot 65 kW gestyg, en wringkrag het op 172 Nm @ 2400 opm gebly. In November 1980 is die MW-styl inspuitpomp vervang deur die M-tipe vir nie-Noord-Amerikaanse enjins. Enjins was tot en met 1980 met serie-bedrade lusvormige gloeiproppe toegerus, maar is toe vervang deur die veel betroubaarder potloodproppe (dit is reeds sedert 1978 in die OM617A gebruik). Voertuie wat in die Noord-Amerikaanse mark verkoop is, het toerusting vir uitlaatgashersirkulasie gehad.
Enigste turbo-aangejaagde weergawe
In 1978 is die OM617.950 gekoppel aan die Mercedes-Benz W116 om die eksklusiewe Noord-Amerikaanse mark 300SD, die wêreld se eerste produksie-turbodieselsedan, te produseer. Hierdie enjins is voor die instelling van nuwe, strenger uitlaatwetgewing vrygestel, dus was hul nie met EGR toegerus nie. Die krag was oorspronklik 82 kW @ 4200 opm, wringkrag 228 Nm @ 2400  opm. Van Oktober 1979 was dit 89 kW @ 4350 opm, wringkrag 230 Nm @ 2400 opm.
Kjell Magne Bondevik
Kjell Magne Bondevik ( Noorse uitspraak: [ˈçɛlː ˈmɑŋnə ˈbʊnːəviːk]; gebore 3 September 1947) is 'n Noorse Lutherse predikant en politikus van die Christen Demokratiese Party.
Op 31 Oktober 2006 publiseer hy sy memoire, genaamd Et liv i spenning ('n lewe van opgewondenheid en spanning).
Op 31 Januarie 2017 was hy die eerste hooggeplaaste politikus uit 'n ander land wat in die Verenigde State aangehou en ondervra is as gevolg van president Donald Trump se bevel wat immigrasie uit sewe oorwegend Moslemlande verbied. Dit was moontlik weens Bondevik se diplomatieke besoek aan Iran in 2014.
Robert Mitchum
Robert Mitchum (6 Augustus 1917 – 1 Julie 1997) was 'n Amerikaanse akteur en vervaardiger. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Out of the Past (1947), The Night of the Hunter (1955), Heaven Knows, Mr. Allison (1957), en The Longest Day (1962).
Pous Innocentius I
Innocentius I was die 40ste pous van die Rooms-Katolieke Kerk.
Biografie
Pous Innocentius I is in Albano gebore. Volgens Hieronimus van Stridon was hy die seun van sy voorganger Pous Anastasius I, maar die Liber Pontificalis beweer hy was die seun van Innocentius van Albano. Op 21 Desember 401 volg hy Pous Anastasius I op en regeer tot sy dood op 12 Maart 417. Hy word opgevolg deur Pous Zosimus. Die naam ‘Innocentius’ beteken ‘Onskuldige’.
Pontifikaat
Tydens sy pontifikaat word Rome verower deur die Wes-Gote onder die leiding van Alarik I op 24 Augustus 410.
Pous Innocentius I het gestrewe na die uitbreiding van die mag van die biskop van Rome as die hoogste gesag in die beslegting van dispute. Sy briewe, wat behoue gebly het, aan Victricius van Rouen, Exuperius van Toulouse, Alexander van Antiogië en ander, sowel as sy optrede teen Theofilus van Alexandrië na die versoek van John Chrysostom bewys dat hy genoeg geleentheid daartoe gehad het. Hy het onder andere stelling ingeneem teen Pelagius, 'n Britse monnik, wat die erfsonde verwerp het. Augustinus het hom in die opsig gesteun.
Verering
Pous Innocentius I word as heilige vereer in die Rooms-Katolieke Kerk. Sy feesdag is op 12 Maart (voorheen 28 Julie). Sy reliek is saam met die van sy voorganger Pous Anastasius I deur die Saksiese hertog Liudolf na Gandersheim gebring.
Nota
Saamgestel uit die Nederlandse, Engelse, Duitse en Franse wikipedia.
Groep Twee
Groep Twee was 'n Suid-Afrikaanse musiekgroep wat bestaan het uit twee lede: Gert van Tonder en Sias Reinecke. Hulle was bekend vir liedjies soos Die Oukraalliedjie, Daar's Niks Soos Ware Liefde, Die kat kom weer en Die padda wou gaan opsit.
In Suid-Afrika was daar seker nie 'n sanggroep wat Groep Twee se skoene kon volstaan nie. Dan het hulle boonop, in Januarie 1968, vier liedjies, onder andere Mangwane Mpulele en Little Go Go Girl, in Ateljee 2 van die EMI-ateljees in Abbey Road, Londen, opgeneem, dieselfde ateljees waar The Beatles hulle wêreldtreffers opgeneem het. Maar moenie dink hulle klem was Engelse liedjies nie.
Beginjare
Gert van Tonder, gebore op 29 Junie 1941, is 'n seun van Bergplaas, 'n bosboustasie tussen George en Knysna. Sias Reinecke is op 23 April 1940 in Johannesburg gebore, en hulle was albei eers trekklavierspelers! Gert was in 'n plaasskool en hulle grond was groot genoeg om 4 koeie, varke en hoenders aan te hou. Jare later, toe daar van Bergplaas niks meer oor was nie, sou hy sy verlies betreur in die woorde van die luisterliedjie Net 'n droom, wat 'n skoolmaat van Gert, Danie Gerber, getoonset het.
Groep Twee sou ook Danie se Awendwindjie opneem. Sias en Gert het mekaar in 1963 ontmoet. Gert was hoof van die byklanke-afdeling van die SAUK in Durban en Sias 'n assistant-programbediener in Johannesburg. Eric Egan van Springbokradio het vir Sias saamgeneem Durban toe om te help met die uitsending van sy oggendprogram. Gert was lid van die folksanggroep The Titans wat dikwels in die radioprogram Om die kampvuur en in konserte saam met Danie Smuts en Heine Toerien opgetree het. Sias was 'n trekklavierspeler in 'n boereorkes.
'n Jaar later het die SAUK vir Gert Johannesburg toe verplaas en het die twee elke moontlike tydjie gebruik om hulle klank te vervolmaak. Volksang was destyds besonder gewild en hulle het in 'n restaurant, Dunk A Doughnut in die kosmopolitiese Hillbrow, begin optree as Folk Two, met R4 per aand en iets te ete as vergoeding. Hulle het daaraan begin dink om met 'n Afrikaanse naam Afrikaanse musiek op te neem en een aand, tydens hulle optrede in Battle of the Beats, het Michael Mayer van Springbokradio voorgestel dat hulle Groep Twee heet na aanleiding van die groep, Group One, waarvan Lance James lid was tydens sy verblyf in Engeland. Hulle eerste openbare optrede was tydens die Primrose-amateurtalentorganisie se Dixieland-konsert met liedjies soos Where have all the flowers gone en Kumbaya.
Mike Heine van Springbokradio was die seremoniemeester en met sy aanmoediging het hulle by Golden Sound Promotions/Goue klank promosies beland wat Jurie Ferreira se hertoetrede tot die musiekwêreld ook hanteer het. 'n Solussewe volg in Desember 1966 met Die oukraalliedjie (It Ain't Nobody's Biz'ness What I Do) op die een kant en Die padda wou gaan opsit (Froggy went a courtin") op die keersy. Nick Taylor en Min Shaw het ook in dieselfde jaar Die oukraalliedjie opgeneem, maar dis Groep Twee se weergawe wat die derde plek op Springbokradio se treffersparade behaal en 15 weke lank op dié treffersparade kuier.
Die padda wou gaan opsit se gewildheid haal die nuusblaaie wat selfs die lirieke volledig weergee by 'n spotprent deur die legendariese T.O. Honiball, die vader van die Adoons-hulle-tekenprente. Engels- en Afrikaanssprekendes versoek die plaat tot so 'n mate dat dit seker die enigste plaat is wat ooit twee keer in een radioprogram gespeel is! Hulle goue plaat vir Die Oukraalliedjie is nog nie al nie.
Op 27 Januarie 1968 sing hulle Little Go Go Girl saam met die 40-stuk-orkes van die Franse orkesleier Frank Pourcel op die verhoog van die Palais de Festival in Cannes, Frankryk. Die teater het sitplek vir ongeveer 2700 mense en Groep Twee deel die verhoog met sterre soos Duitsland se Udo Jurgens en Engeland se Tom Jones en Vera Lynn. Dis ook hulle eerste kennismaking met televisie. Die geleentheid is die oorhandiging van die Midem-trofee vir die kunstenaar wat in daardie jaar die meeste plate in sy/haar land verkoop het, die eerste keer dat Afrikaanssprekendes die toekenning verwerf.
Terug in Suid-Afrika, sing hulle Die oukraalliedjie saam met Min Shaw in die rolprent Jy is my liefling. Hulle het nie net vertalings gesing nie, inteendeel. Groep 2, hulle langspeler van Januarie 1967, maak FAK-Sangbundel-liedjies soos Vaarwel my eie soetelief, Rokkies wou sy dra en Liewe maan opnuut gewild, terwyl oorspronklike, ligte Afrikaanse musiek 'n regmatige plek kry.
Gert dra sy deel by met Langs my vuurtjie, Anton de Waal met Elke aand as die son verdwyn en George Esaul en Anton de Waal met, Marita. Die langspeler Op silwer vleuels met Groep 2 bied weer 'n regmatige plek aan komponiste van ligte Afrikaanse musiek met snitte soos My hart verlang na die Boland van Olaf Andresen, Appeltert van Carstens en De Waal, Ali Arletowicz en Anton de Waal se Groen is die land van Natal, Bolandse liedjie van Hermann Nell en Martin Vorster en Rhoda Bekker se Dit is my land, dit is jou land. Groep Twee was ook die hoofkunstenaars van die Ateljee '67-konserte, wat dwarsdeur die Republiek van Suid-Afrika voor studentegehore aangebied is.
Nag van die 19de
Genre
Die rolprent is 'n drama.
Groep Twee
Weer bymekaar
Ten spyte van hulle sukses besluit Sias, ná hulle toer saam met die Günther Kallmann-koor, om saam met twee koorlede, Monika en Angelika Neuenfeldt, die Treble Aires te vorm. Gert moet noodgedwonge vir Eddie Trautman as sangmaat vra om as Groep Twee voort te gaan. Die Treble Aires was nie geslaag nie en na Eddie Trautman se noodlottige motorongeluk in 1971 het Gert en Sias weer begin planne maak om saam te sing met meer ritme, maar dieselfde klank.
Heine Toerien, bekend vir sy radio-verskeidenheidsprogramme, het vir Gert, toe 'n programopsteller by Springbokradio, 'n solussewe-plaat van Udo Jurgens gebring met die Afrikaanse woorde Daar's niks soos ware liefde en Solank daar treine loop, wat hy vir die liedjies geskryf het. Gert en Sias het die nommers instudeer en op hulle konserte begin sing. Een aand het hulle in die arena by die skou in Bloemfontein opgetree en die buite-eenheid van die SAUK het hulle vertoning opgeneem. Terug by die SAUK het Gert 'n sagteplaat-afdruk van Daar's niks soos ware liefde laat maak en in sy opstelhokkie gespeel. Lance James, wat in die diskoteek gewerk het, wou dadelik die nommer self opneem indien Groep Twee dit nie doen nie
Nag van die 19de
Storielyn
Tessa loop elke jaar op die nag van die negentiende, sedert sy op die vooraand van haar troue verkrag en haar verloofde selfmoord gepleeg het, in haar trourok deur die klein vissersgemeenskap. Stukkie-vir-stukkie maak sy inligting bymekaar oor die identiteit van die verkragter.
Groep Twee
Weer bymekaar
Albie Venter, die platebaas van Brigadiers, het nie geglo dat daar enige lewe in Groep Twee oor is nie en wou hulle liewer saam met Anita Briel in 'n nuwe groep opneem. Eers toe Lance James hom skakel en vra om die nommer op te neem, het hy baie teësinnig vir Groep Twee die groen lig gegee. Na die vrystelling van die opname in Augustus 1971 moes Albie toekyk hoe die plaat die derde plek op Springbokradio se treffersparade behaal en 18 weke lank weekliks op dié program gehoor word! Boonop moes Albie twee goue plaat-toekennings aan Groep Twee oorhandig vir verkope van 73 000 eenhede. Dit lei in 1972 nog verder tot die Sarie-toekenning as die beste sangpaar.
Die langspeler Dink jy darem nog aan my sorg vir nog 'n goue plaat en Laat my weet, met Gert en Sias se eie liedjie, Bly voel my hart, vir 'n Sarie as die beste langspeler van die jaar. Groep Twee neem ook 'n transkripsieplaat vir die SAUK op en vernuwe nommertjies soos Tommy Roering se Bloemfontein se rose, Maanlig op die water en Rollo Scott se Lente in die Hoëveld.
Afskeid
Talle kinders onthou hom as die aanbieder van die TV-kinderprogram Wielie Walie. Groep Twee het die weg gebaan vir groepe soos Tony en Jan, Ian en Dix, Mynie en Jan, Jan en Martie, Herbie en Spence, Die ou menere en Francois en Elizabeth Fourie. Wat sangpare betref, was Tony Osler en Jan Grové seker die beste in staat om Groep Twee se sukses te ewenaar met hulle besonderse vertolking van nommertjies soos hulle eie Anita kom met die môretrein, Suikerbossie, Bobbejaan klim die berg, Ver in die wêreld Kittie, Die blink vosperd, en Ali Arletowicz en Anton de Waal se Groen is die land van Natal.
Bronne
'n Verhaal van Afrikaanse musiek Paul Fouche ms. 2000; Gert van Tonder
Swem
Swem is 'n watersport waar die swemmer hom/haar met arm- en beenbewegings deur water voortbeweeg. Dit word gewoonlik in 'n swembad beoefen, maar kan ook in damme, riviere of die see plaasvind.
Die meer bekende style van swem is vryslag (kruipslag), borsslag, rugslag en vlinderslag. Swem word as 'n gesonde en effektiewe oefenmetode beskou omdat bykans al die spiere in die liggaam gelyktydig oefening kry. Die swemmer se liggaamsmassa word deur die water gedra en die aksie plaas nie oormatige druk op die swemmer se knieë en gewrigte nie.
Swem kan vir ontspanning of in kompeterende verband beoefen word. Die sport is sedert 1896 deel van die Olimpiese Spele.
Borsslag
Borsslag is nie net die oudste swemstyl nie, maar word ook die meeste in die praktyk geswem, omdat die slag die swemmer in staat stel om gemaklik asem te haal. Dit is ook die stadigste van die vier swemstyle. Topswemmers haal gemiddeld 1,67 meter per sekonde.
Die geskiedenis van die borsslag gaan terug na die Steentydperk, aangesien verskeie bewyse daarvan op beelde en tekeninge in grotte gevind is. Die 'klappende' beweging met die bene is verseker afgekyk van die swemgedrag van paddas. Borsslag is 'n sogenaamde onegalige slag; die verplasing is stokkerig. In Europese skole is dit die eerste slag wat aan kinders by swemskole geleer word.
Vlinderslag
Die vlinderslag is 'n swemslag geswem op die bors, met albei arms wat gelyktydig beweeg, vergesel deur die vlinder- of dolfynskop. Dit is die jongste swemstyl wat in kompetisies geswem word. Dit het in 1933 ontstaan uit die klassieke borsslag, deurdat die kontrabeweging van die arms op 'n sekere tydstip bokant die water uitgevoer word. Die sogenaamde 'armdeurhaal' word in die rigting van die heupe verleng, terwyl die bors-beenslag aanvanklik gehandhaaf word.
In teenstelling met die bors-, rug- en vryslag vereis die vlinderslag 'n goeie tegniek, ondervinding, asook sterk spiere.
Relatiewe digtheid
Die relatiewe digtheid van water is 1,0; dié van lood 11,41 en dié van hout gemiddeld 0,8. Enige voorwerp met ŉ relatiewe digtheid van minder as 1,0 sal in varswater dryf, en sy dryfvermoë is die resultaat van die verskil tussen sy eie relatiewe digtheid en die van water. Enige voorwerp met ŉ relatiewe digtheid van meer as 1,0 se massa is groter as die water wat dit verplaas en dit sal dus sink.
Die verskillende dele van die menslike liggaam in relatiewe digtheid van die liggaam is effens minder as 1,0. Die liggaam sal dus dryf. Die dryfvermoë is egter min, en as die liggaam regop in die water dryf, sal net die boonste deel van die kop bo die water uitsteek. Om dus te kan asemhaal, moet 'n swemmer op sy rug lê sodat sy gesig bo die water uitsteek. Die longe, wat soos twee groot sponse vol lug is, speel 'n belangrike rol in die dryfvermoë van die liggaam.
'n Swemmer wat sy mond en neus nie bo die water kan hou nie, asem water in en dit vul sy longe. Hierdie verplasing van lug deur water verhoog die liggaam se gemiddelde relatiewe digtheid. As albei longe feitlik met water gevul is, sal die swemmer begin sink, en hy sal verdrink tensy hulp opdaag.
Wedstryde
Die volgende items word amptelik erken: die vryslag (100, 200 en 400 m vir mans en vroue; 800 m vir vroue en 1 500 m vir mans); die rugslag (100 en 200 m); die borsslag (100 en 200 m); vlinderslag (100 en 200 m): wisselslag (200 en 400 m): wisselslagaflos (4 X 100 m) en die vryslagaflos (4 X 100 m en 4 X 200 m vir mans, 4 X 100 m vir vroue).
Die wisselslag is 'n individuele kompetisie oor 200 of 400 m waar die 4 bekende swemstyle in die volgorde vlinderslag, rugslag, borsslag en vryslag geswem word. By die wisselslagaflos lê 4 swemmers elk 100 meter van hulle gespesialiseerde swemstyl af, en 'n swemmer mag eers die water binnegaan wanneer sy spanmaat aan die rand van die swembad geraak het. Die volgorde van die wisselslagnommer is rugslag, borsslag, vlinderslag en vryslag. In die vryslagaflos lê 4 swemmers elk 'n afstand van 100 of 200 m af.
Vanweë Suid-Afrika se gunstige klimaat is swem een van die gewildste vorme van buitelugvermaak. Die Suid-Afrikaanse Amateurswemunie (SAASU) is in 1900 gestig en is by die internasionale beheerliggaam geaffilieer.
Die eerste georganiseerde swemwedstryd is teen die einde van die 19e eeu gehou en in 1912 het Suid-Afrika vir die eerste keer op internasionale vlak in die sport meegeding, naamlik by die Olimpiese Spele in Stockholm. 'n Twaalfjarige skoolmeisie, Karen Muir, het in 1965 die jongste persoon ter wêreld geword wat 'n wêreldrekord in 'n georganiseerde sport opgestel het, toe sy by 'n swemgala in Brittanje die 110-tree- rugslag in 68,7 sekondes afgelê het.
Internasionale swemtoernooie
Die belangrikste internasionale swemtoernooie is:
Bergen
Bergen Noors: [ˈbæ̀rɡn̩], ; histories: Bjørgvin) is met 'n oppervlakte van 464,71 vierkante kilometer en 'n bevolking van 279 792 (soos op 1 Januarie 2018) die tweede grootste stad van Noorweë na die hoofstad Oslo. Bergen is die administratiewe, ekonomiese en kulturele sentrum van Wes-Noorweë, 'n gebied wat die meeste van Noorweë se belangrikste uitvoergoedere soos veral ru-olie oplewer, en ook die poort na die Wes-Noorse fjordkus wat deur Unesco tot wêrelderfenisgebied verklaar is.
As 'n belangrike kulturele sentrum spog Bergen met die eerste nasionale teater wat in Noorweë geopen is en een van die oudste simfonieorkeste ter wêreld, die Filharmoniese Orkes van Bergen wat in 1765 gestig is. Bergen beskik daarnaas oor 'n groot aantal ander kulturele instellings soos museums en is die gasheerstad van die Internasionale Musiekfees van Bergen. Dit is ook die geboortestad van die bekende Noorse komponis Edvard Grieg. Danksy die ryk kuns- en kultuurlewe het Bergen in 2000 as 'n Europese kulturele hoofstad gefungeer.
Ligging
Die stadsgebied van Bergen beslaan die grootste deel van die skiereiland Bergen in die sentraal-westelike gedeelte van die provinsie Hordaland. Die eilande Askøy, Holsnøy en Sotra voor die kus beskerm die stad teen die onstuimige Noorse See, 'n randsee van die Atlantiese Oseaan.
Die stadsentrum word deur 'n groep berge omring wat in die omgangstaal as die syv fjell of "sewe berge" bekend staan – Ulriken, Fløyen, Damsgårdsfjellet, Lyderhorn, Sandviksfjellet, Blåmanen, Rundemanen en Askøyfjellet. In werklikheid is daar meer as sewe bergspitse in die gebied, en dit was moontlik Ludvig Holberg (1684–1754), 'n boorling van Bergen en bekende Noors-Deense skrywer, wat deur die sewe heuwels van Rome geïnspireer is om 'n soortgelyke beskrywing vir die landskap rondom Bergen te gebruik. Op 'n hoogte van 987 meter bo seevlak is Gullfjellet die hoogste bergpiek in Bergen.
Klimaat
Ondanks sy noordelike ligging word Bergen deur 'n gematigde seeklimaat gekenmerk. Die warm Golfstroom, wat vanaf die Karibiese See in noordwaartse rigting vloei, oefen 'n matigende invloed uit sodat Bergen se klimaat net soos ander kusgebiede deur maritieme weerstoestande met relatief milde winters en koel en vogtige somers oorheers word. In teenstelling met die Noorse binneland met sy warm en droë somers en baie koue winters word daar in Bergen nouliks sneeuvalle aangeteken. Met gemiddelde jaarlikse neerslae van sowat 2 000 millimeter is Bergen egter een van die natste plekke in Europa.
Stadskarakter
Bergen word oorheers deur die Bryggen (wat vroeër dikwels ook Tyske Bryggen genoem is), 'n uitgestrekte landingsbrug wat tydens die Middeleeue deur Noord-Duitse koopmans as 'n Hanseatiese handelspos in die natuurlike Vågenseehawe opgerig is. Ook 'n aantal ander geboue soos die Mariakerk dateer uit hierdie periode.
Vanweë die verwoestende brande, wat die stad met sy talle houtgeboue in die jare 1702, 1855 en 1916 vernietig het, het die owerhede 'n verbod op die bou van nuwe houthuise geplaas. Die historiese Bryggenkwartier, wat ook verskeie kere deur brande geraak en steeds weer volgens die oorspronklike bouplanne uit die 12de eeu gerekonstrueer is, is die laaste kwartier in die stadsentrum wat oorwegend van hout gebou is. As 'n uitmuntende voorbeeld van Hanseatiese boukuns in Noorweë is Bryggen deur Unesco in 1979 tot wêrelderfenisgebied verklaar.
Simon Chandler
Simon Chandler (gebore 1953) is 'n Engelse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente The Lord of the Rings (1978), The Bounty (1984), The Man Who Knew Too Little (1997), en The King's Speech (2010).
Bergen
Toponimie
Bergen se oorspronklike Oud-Noorse naam was Bergvin of Björgvinn (Bjørgvin in moderne spelling). Dit was 'n samestelling uit die woorde bjørg ("berg") en vin ("weiveld") sodat die naam rofweg as "weiveld tussen die berge" vertaal kan word. Plaaslike drukgroepe in die gebied het in die vroeë 20ste eeu daarop aangedring dat die stad se naam weer verander moet word na Bjørgvin, en as 'n kompromis dra die bisdom van Bergen tans die amptelike naam Bjørgvin bispedøme.
Stigting
Bergen is in 1070 deur die Noorse koning Olaf III, wat ook Olaf Kyrre of Olaf die Swygsame genoem is, as 'n vissers- en skaaptelersdorp naby 'n ou Wiking-nedersetting gestig. Die vroegste bekende nedersettings in die gebied het waarskynlik in die 4de eeu ontstaan – die plaas Álreksstaðir aan die voet van die Ulrikenberg het destyds as die hoofkwartier van 'n plaaslike heerser met die naam Alfred gedien.
Bergen het in die loop van die 12de eeu tot die belangrikste seehawe van Noorweë en die sentrum van die Nordiese visserybedryf ontwikkel. Met die stigting van die plaaslike bisdom in 1158 het Bergen ook die geestelike sentrum van Sentraal-Noorweë geword.
Teen die begin van die 12de eeu het die opstandeling Harald IV Bergen ingeneem en die regmatige koning Magnus IV gevange geneem en hom verblind. Ná sy dood is sy seun Sigurd II tot nuwe heerser verklaar, maar het in 1155 in Bergen die slagoffer van 'n moordaanslag geword. Magnus V is in 1162 as sy opvolger verkies en deur die Noorse biskoppe in 1164 in Bergen as koning bekroon. Hy was die eerste Noorse monarg ooit wat amptelik bekroon is, en Bergen is amptelik tot die hoofstad van Noorweë verklaar.
Die heerskappy van Sverre Sigurdsson
In 1176 het 'n troonpretendent opspraak begin wek – Sverre Sigurdsson wat deur 'n gedeelte van die bevolking en 'n aantal biskoppe en plaaslike heersers ondersteun is, terwyl koning Magnus V veral die Noorse adel agter hom verenig het. Ná agt jaar se burgeroorlog en die inname van talle stede, waaronder ook Bergen, het Magnus in die Slag van Fimreite naby die huidige stad Sogndal gesneuwel.
Sverre Sigurdsson het sodoende sy grootste teenstander uitgeskakel, maar slegs tien jaar ná sy oorwinning het sy ander teenstanders en nuwe troonpretendente weer 'n bedreiging vir sy heerskappy ingehou. Sverre het die fort Sverresborg laat oprig wat na hom vernoem is. Op 29 Junie 1194 is hy in Bergen as koning van Noorweë bekroon.
In 1197 het sy teenstanders Bergen tydens 'n aanval aan die brand gesteek, en een jaar later het Thorstein Kugad, een van die vyandelike hoofde, Sverre Sigurdsson se skoonseun en jarl Karl Sverkerson, aan wie die stad Bergen toevertrou was, vermoor. Ná sy afsterwe in 1202 is Sverre in die Christuskerk van Bergen (Kristkirken på Holmen) ter ruste gelê.
Sverre se enigste seun Håkon III is as sy opvolger bekroon, maar het die land net twee jaar lank geregeer en is in 1204 moontlik deur sy stiefmoeder vergiftig. Die Noorse burgeroorlog het weer opgevlam, en in 1207 het die Bagler-oorlogsparty Bergen twee keer ingeneem en die fort Sverresborg verniel.
Op 29 Julie 1223 het 'n vergadering in Bergen Håkon IV (1217–1263) se erfreg en aanspraak op die Noorse troon amptelik erken en sodoende 'n einde aan die burgeroorlog gemaak. Die nuwe heerser het vriendskaplike betrekkinge met verskillende Wes- en Suid-Europese nasies gehandhaaf. Sy binnelandse beleid was daarop gemik om die staatsfinansies reg te ruk, wet en orde te herstel en die Noorse staat se geskille met die pousdom te besleg.
Bergen se hoofstadfunksie is omtrent 1260 met die oprigting van 'n reusagtige hal, Håkonshallen, bevestig, waar in die volgende jaar ook die huweliksplegtigheid van Håkon se seun en latere koning Magnus VI Lagabøte ("die Wetgewer") plaasgevind het. Magnus het later 'n wagtoring by die gebou gevoeg wat later as Rosenkrantztårnet bekend gestaan het.
Bergen het tot 1299 as hoofstad van Noorweë gefungeer, toe Håkon V sy permanente setel na Oslo verskuif het, en was veral in die tydperk van die Skandinawiese unies deur sy afgeleë ligging benadeel. Nogtans het Bergen reeds binne 'n kort tydperk ná sy stigting by die verder noordwaarts geleë Trondheim verbygesteek om tot 'n belangrike sentrum vir die handel met Sentraal-Europa te ontwikkel.
Bergen in die Hanse-tydperk
Reeds vanaf die 12de eeu het die eerste Noord-Duitse koopmans, veral uit die hawestad Lübeck, hulle in Bergen begin vestig. Die stad se bevolking het omtrent 1300 op sowat 7 000 gestaan, net soos dié van Oslo, wat eers in 1850 by Bergen sou verbysteek. Lübeck was in hierdie tydperk egter reeds 'n magtige handelsstad met 40 000 inwoners. Lübeck het omstreeks 1240 begin om graan, meel en mout na Bergen uit te voer. As gevolg van die Duitse uitbreiding na die oostelike Sentraal-Europa het Duitse boere steeds meer rog geproduseer, en teen die middel van die 13de eeu het koopmans uit die Wendiese Hansestede met hul Holsteinse, Lauenburgse en Mecklenburgse roguitvoere daarin geslaag om Engelse graanuitvoerders op die Noorse mark te verdring. Vanaf 1259 het groter getalle Duitse koopmans in Bergen oorwinter en was sodoende in staat om voordelige kontrakte met Noorse vishandelaars te sluit – stokvis en ander visseryprodukte is destyds veral gedurende die wintermaande na Bergen vervoer.
Die Duitse koopmans het veral in Noorse stokvis (gedroogde kabeljou) belang gestel, wat in die hoë Middeleeue gewoonlik op handelskoue in Vågan op die Lofoten-eilande aangebied en deur Noorse handelaars uit Bergen en Trondheim aangekoop of teen ander handelsgoedere geruil is. As gevolg van 'n pesepidemie het Vågan sy bevoorregte posisie as handelsentrum verloor en is weer tot 'n gewone Noord-Noorse vissersdorpie afgeskaal. Die klein aantal Noord-Noorse koopmans is verder uitgedun as gevolg van die ekonomiese krisis in die laat Middeleeue, en omtrent 1350 het die vissers begin om hul stokvisse self na Bergen te vervoer – net op 'n tydstip toe die Hanseatiese koopmans uit Duitsland besig was om 'n monopolie op die graanuitvoere na Noord-Noorweë te kry.
Die Duitse koopmans in Bryggen het begin om handelsbande met die Noord-Noorse vissersboere aan te knoop: Tydens die handelskoue in die somer het die vissers met hul kusvaarders na Bergen geseil om hier kabeljou, vistraan en leerprodukte teen lewensmiddele soos graan, meel en bier te ruil.