cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hawker Hurricane
Slag om Brittanje
Gedurende November 1940 het Italiaanse bomwerpers hulle enigste massaverskyning oor Brittanje uitgevoer. Hurricanes van 46, 249 en 257 Eskaders het egter gemaai onder die Italiaanse vliegtuie; sewe van tien Fiat BR.20 bomwerpers is afgeskiet asook vier Fiat CR.42 vegvliegtuie.
Verdere ontwikkeling
Die Mk II Hurricane het in September 1940 sy verskyning gemaak. Dit het oor 'n tweefase-superaangejaagde Merlin XX motor beskik in stede van die Merlin III. Die Mk IIA was toegerus met agt masjiengewere en die IIB met 12 7.7mm masjiengewere. Die Mk IIC was toegerus met vier 20 mm kanonne. Die Mk IIC het sy verskyning gemaak in April 1941.
Die Hurricane was ook aangepas as nagvegters en vlootweergawes. Die Mk IID was 'n grondaanvalweergawe en toegerus met twee 40 mm anti-tenkkanonne. Dit was grotendeels in Noord-Afrika gebruik. Die Hurricane het ook in Burma diens gedoen. Die laaste weergawe was die Mk IV wat tot Januarie 1947 in diens was by 6 Eskader.
Daar is altesaam 14 231 Hurricanes in Brittanje en Kanada gebou.
Vloot
In 1941 het die Britse Vloot die Hurricane met vanghake en katapulttoerusting toegerus. Die modelle was bekend as die Sea Hurricane. Hulle het diens gedoen in die Merchant Ship Fighter Unit asook die Vloot se lugmag; hier was hulle op vliegdekskepe gestasioneer. Op eersgenoemde was die vliegtuie met vuurpyle toegerus en van die skip gelanseer wanneer gevaar gedreig het. Indien die vliegtuie nie die land of 'n vliegdekskip kon bereik nie, is hulle in die see gestort.
Die Hurricane was gewild onder die vlieëniers; dit was vinnig, rats en kon vyandelike vuur verduur. Sig oor die neus was baie beter as die van die Spitfire omrede die neus ietwat afplat na voor.
Natasha Pyne
Natasha Pyne (gebore 9 Julie 1946) is 'n Engelse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente The Taming of the Shrew (1967), Father Dear Father (1973), en One of Our Dinosaurs Is Missing (1975), en in die televisiereeks Silas Marner (1964).
Katie Finneran
Katie Finneran (gebore 22 Januarie 1971) is 'n Amerikaanse aktrise en regisseuse. Sy is bekend vir haar rolle in die televisiereekse The Michael J. Fox Show (2013), Bloodline (2015), en Brockmire (2017).
Abakan
Abakan (Russies: Абака́н; Chakassies: Ағбан) is die hoofstad van die Republiek van Chakassië, ’n federale deelgebied van Rusland. Dit is geleë by die samevloei van die Jenisei- en die Abakan-rivier. Die bevolking in 2014 was 173 200.
Dassault Mirage 2000
Die Dassault Mirage 2000 is 'n enkel-enjin vierde generasie Franse multirol, lugoppergesagvegter en aanvalsvliegtuig wat deur Dassault Aviation ontwerp en gebou is. Dit is in die laat 1970's vir die Franse Lugmag (Armee de l'Air) ontwerp as 'n liggewigvegter gebaseer op die Mirage III.
Die Mirage 2000 het ontwikkel in 'n multirolvliegtuig met verskeie variante, met verkope aan 'n aantal ander lande. Die variante sluit in die Mirage 2000N en 2000D aanvalsvariante, die verbeterde Mirage 2000-5 en verskeie uitvoervariante. Meer as 600 vliegtuie is gebou en is in diens by nege nasies se lugmagte.
Stoya
Stoya (gebore 15 Junie 1986) is 'n Amerikaanse aktrise en pornoster. Sy is bekend vir haar rol in die rolprent Ederlezi Rising (2018).
Rosmead
Rosmead is 'n klein dorpie, eintlik 'n spoorwegaansluiting in die Oos-Kaap, Suid-Afrika baie naby Middelburg. Rosmead is in 1880 gestig en aanvanklik Middelburgweg genoem. Dit is later vernoem na lord Rosmead, Goewerneur van die Kaapkolonie.
Kaapse kapokvoël
Die Kaapse kapokvoël (Anthoscopus minutus) is 'n amper-endemiese en algemene standvoël in fynbos, Karoobossieveld, halfwoestyn en dorre savanne. Hulle kom gewoonlik in groepies voor. Die voël is 8–10 cm groot en weeg 7–9 gram, wat dit die tweede kleinste voëltjie in Afrika maak. In Engels staan die voël bekend as die Cape penduline tit.
Kraftwerk
Kraftwerk (Duits: "kragsentrale") is 'n Duitse musiekprojek en musiekgroep wat deur Ralf Hütter (* 1946) en Florian Schneider (1947−2020) in 1970 in Düsseldorf gestig en steeds aktief is.
Vlag van Ekwatoriaal-Guinee
Die nasionale vlag van die Ekwatoriaal-Guinee is op 21 Augustus 1979 amptelik in gebruik geneem. Die vlag vertoon ’n blou driehoek teen die vlagpaal met drie ewe wye bane aan die wapperkant in (van bo na onder) groen, wit en rooi met die wapenskild van Ekwatoriaal-Guinee in die middel van die wit baan.
Kraftwerk
Kraftwerk het danksy sy baanbrekerswerk op die gebied van elektroniese popmusiek internasionale bekendheid verwerf en in die 1970's en vroeë 1980's belangrike invloed op musiekstyle soos synthie-pop, electro-funk of Detroit Techno uitgeoefen. Die Amerikaanse dagblad New York Times het na die groep in 1997 as die "Beatles van elektroniese dansmusiek" verwys.
Vlag van Ekwatoriaal-Guinee
Simboliek
Die groen stel die natuurlike hulpbronne en woude van die land voor, die blou stel die see, wat vasteland met die eilande verbind, voor, die wit stel vrede voor en die rooi stel die stryd om onafhanklikheid voor.
Kraftwerk
In sy musiek verbind Kraftwerk drywende, herhalende ritmes met pakkende melodieë en 'n minimalistiese, suiwer elektroniese instrumentalisasie. Die groep se eenvoudige lirieke word soms deur 'n vocoder voorgedra of deur teks-tot-spraaksagteware gegenereer.
Vlag van Ekwatoriaal-Guinee
Ontwerp
Die vlag is vir die eerste keer op 12 Oktober 1968 gehys op die dag van onafhanklikheid, met die nasionale embleem in die middel. ’n Ander nasionale embleem is egter in 1972, gedurende die regime van Francisco Nguema, op die vlag gebruik. Die amptelike wapenskild is heringestel nadat daar van Nguema ontslae geraak is in Augustus 1979. Die wapenskild bestaan uit ’n silwer skild met ’n sy-katoenboom wat afgelei is van die wapenskild van Rio Muni. Bo die skild is ’n boog van ses sespuntige sterre wat Rio Muni en die aflandige eilande voorstel. Onder die skild is ’n silwer lint met die nasionale leuse: Unidad, Paz, Justicia (“Eenheid, Vrede, Geregtigheid”).
Kernaandrywing
Kernaandrywing verwys na 'n wye verskeidenheid aandrywingsmetodes waarvan die primêre kragbron 'n kernreaksie insluit. Baie militêre duikbote en vliegdekskepe, weens die ruoliepryse en uitlaatgasse, en 'n groeiende aantal groot siviele oppervlakskepe, veral ysbrekers, gebruik kernreaktors vir aandrywingsdoeleindes.
Beestekraal
Beestekraal is 'n nedersetting in Noordwes, Suid-Afrika. Die nedersetting het sy naam gekry van die Voortrekkers in 1837 toe Hendrik Potgieter en sy mense baie krale vir die vee van die swart stamme gevind het. Die nedersetting is net noord van die Rooikoppiesdam langs die Krokodilrivier.
532
Die jaar 532 was 'n skrikkeljaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Dinsdag begin het. Dit was die 32ste jaar van die 6de eeu n.C. In teenstelling met gewone jare het die jaar 366 dae en 'n 29 Februarie gehad.
Onafhanklike Verenigde Party
Onafhanklike Verenigde Party was die tussentydse naam vir die Suid-Afrikaanse Party, 'n wegbreekgroep van die Verenigde Party van 1977 tot 1980.
Op 19 Januarie 1977 word ses Volksraadslede van die Verenigde Party uit die party geskors omdat hulle hul nie met sir De Villiers Graaff se inisiatief ("Red Suid-Afrika") om 'n nuwe breë opposisie-party daar te stel, kan vereenselwig nie. Die ses stig op 26 Maart 1977 die Onafhanklike Verenigde Party, waarvan die naam op 28 Mei 1977 na die S.A.P. verander word. Die party vaar verbasend goed in die verkiesing net ses maande na sy stigting en wen in Port Elizabeth-Sentraal, Walmer en Simonstad.
Die eerste leier was Myburgh Streicher van Mei 1977 tot Januarie 1978 en die tweede en laaste John Wiley van 21 Januarie 1980 tot en met die party se eenwording met die Nasionale Party onder leiding van P.W. Botha op 13 Junie 1980.
Raymond Hitchcock (akteur)
Raymond Hitchcock (22 Oktober 1865 – 24 November 1929) was 'n Amerikaanse akteur en skrywer. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente The Ringtailed Rhinoceros (1915), The Beauty Shop (1922), Redheads Preferred (1926), en Upstream (1927).
Will Peltz
Will Peltz (gebore 30 Mei 1986) is 'n Amerikaanse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente In Time (2011), Abduction (2011), The Collection (2012), en Unfriended (2014).
Clathrina soyo
Die spons behoort tot die genus Clathrina en tot die familie Clathrinidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1933 deur Hozawa.
Caroline Quentin
Caroline Quentin (gebore 11 Julie 1960) is 'n Engelse aktrise, regisseuse, en skryfster. Sy is bekend vir haar rolle in die televisiereekse British Men Behaving Badly (1992), Jonathan Creek (1997), Blue Murder (2003), en Life Begins (2004).
Sterilisasie
Sterilisasie is een van verskeie mediese metodes van geboortebeperking wat meebring dat ’n persoon nie kan voortplant nie. Metodes sluit chirurgiese én niechirurgies maniere in en geld vir mans én vroue. Sterilisasieprosedures is veronderstel om permanent te wees; dit is dikwels moeilik of onmoontlik om om te keer.
Kathryn Fiore
Kathryn Fiore (gebore 13 Augustus 1979) is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Mission: Impossible III (2006), The Game Plan (2007), The Hottie & the Nottie (2008), en 30 Nights of Paranormal Activity with the Devil Inside the Girl with the Dragon Tattoo (2013).
Sterilisasie
Daar is verskeie maniere om sterilisasie toe te pas, maar die twee algemeenstes is buisafbinding vir vroue en ’n vasektomie vir mans. Daar is baie maniere waarop buisafbinding gedoen kan word. Dit is uiters doeltreffend en gewoonlik is daar min komplikasies. Dit is egter ’n chirurgiese prosedure en hou steeds gevaar in. Daar is meer ernstige newe-effekte as met ’n vasektomie. Swangerskap ná ’n buisafbinding is steeds moontlik, selfs jare ná die prosedure.
In sommige gevalle kan sterilisasie omgekeer word, maar nie altyd nie. Dit kan wissel na gelang van die soort sterilisasie.
Chirurgiese metodes
Chirurgiese metodes sluit in:
Heimasjien
'n Heimasjien is 'n meganiese toestel wat gebruik word om pale (heipale) in die grond te dryf vir ondersteuning van die fondamente van geboue of ander strukture.
Aktinium
Aktinium (IFA: ) is 'n chemiese element in die periodieke tabel met die simbool Ac en atoomgetal 89.
Merkbare eienskappe
Aktinium is 'n silwerige baie radioaktiewe metallieke element. As gevolg van die element se intense radioaktiwiteit, gloei aktinium in die donker met 'n bleekblou lig. Dit word slegs in spoorhoeveelhede in uraanerts aangetref as 227Ac, 'n α en β-uitstraler met 'n halfleeftyd van 21,773 jaar. Een ton uraanerts bevat ongeveer 'n tiende van 'n gram aktinium.
Toepassings
Aktinium is omtrent 150 keer so radioaktief as radium, wat dit 'n waardevolle neutronbron maak. Andersins het dit geen beduidende industriële toepassings nie.
225Ac is word in geneeskunde gebruik om 213Bi te vervaardig in 'n herbruikbare generator of dit kan alleen gebruik word as 'n middel vir radio-immunoterapie.
Geskiedenis
Aktinium is in 1899 deur André-Louis Debierne, 'n Franse chemikus ontdek, wat dit van pikblende geskei het. Friedrich Otto Giesel het aktinium onafhanklik in 1902 ontdek. Die chemiese gedrag van aktinium is soortgelyk aan díe van die seldsame aardelement lanthanum.
Die woord aktinium kom van die Grieks aktis, aktinos wat straal beteken.
Voorkoms
Aktinium word in spoorhoeveelhede in uraanerts aangetref, maar word meer algemeen in milligramhoeveelhede deur die neutronbestraling van 226Ra in 'n kernreaktor vervaardig. Aktiniummetaal is ook berei deur die reduksie van aktiniumfluoried met litiumdamp teen ongeveer 1100 tot 1300 °C.
Isotope
Natuurlikvoorkomende aktinium bestaan uit een radioaktiewe isotoop; 227Ac. 36 radioisotope is gekaraktiriseer met die stabielste 227Ac met 'n halfleeftyd van 21,772 jaar, 225Ac met 'n halfleeftyd van 10,0 dae, en 226Ac met 'n halfleeftyd van  29,37 ure. Al die ander radioaktiewe isotope het halfleeftye minder as 10 ure en meeste hiervan het halfleeftye van minder as een minuut. Die isostoop met die kortste halfleeftyd is 217Ac wat deur alfaverval en elektronvangs verval. Dit het 'n halfleeftyd van 69 ns. Aktinium het ook twee meta-state.
Gesuiwerde 227Ac bereik ekwilibrium met die element se vervalprodukte na 185 dae, en verval dan volgens die 21,773-jaar halflewe.
533
Die jaar 533 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Donderdag begin het. Dit was die 33ste jaar van die 6de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Aktinium
Isotope
Die isotope van aktinium wissel in atoommassa van 206 ame (206Ac) tot 236 ame (236Ac).
Voorsorgmaatreëls
227Ac is geweldig radioaktief, en in terme van die potensiaal vir stralinggeïnduseerde gesondheidseffekte is 227Ac selfs gevaarliker as plutonium. Inname van selfs 'n klein hoeveelheid 227Ac hou 'n ernstige gesondheidsgevaar in.
Matilda II
Die Infanterietenk Merk II, beter bekend as die Matilda, was 'n Britse infanterietenk van die Tweede Wêreldoorlog.
Die oorspronklike ontwerp van die tenk het bekend gestaan as die A12 spesifikasie in 1936, as 'n opvolger van die eerste Britse infanterietenk, die Matilda I. Die Matilda I was slegs toegerus met 'n masjiengeweer en het 'n bemanning van twee gehad terwyl die Matilda II met 'n 40 mm kanon toegerus is. Die Merk I was bekend as Matilda en die groter A12 was bekend as Matilda II of Matilda senior. Die Merk I is in 1940 uit diens onttrek en van toe af was die A12 bekend as die Matilda.
Die Matilda II was 'n goeie ondersteuningstenk vir die infanterie omrede dit goed gepantser was; dit was egter stadig en die 40 mm kanon was ontoereikend. Dit was die enigste Britse tenk wat van die begin tot die einde van die oorlog in diens was. Dit word meer geassosieer met die Noord-Afrika-veldtog. Dié tenk is in 1941 met die ligter en goedkoper Valentine Mk III-tenk vervang vir gebruik op die front.
Bwaba
Bwaba (enkelvoud: Bwa) is 'n etniese groep in Burkina Faso en Mali, wat 'n bevolking van omtrent 300 000 mense het. Die Bwaba se taal is Buamu.
Hulle is bekend vir hul abstrakte maskers, wat van hout of blare gemaak word. Hulle is ook bekend vir hul musiek, wat 'n belangrike deel van hul kultuur is.
Strawberry Prince
Strawberry Prince (すとぷり Sutopuri) is musiekgroep van Japan en bestaan uit ses lede: Nanamori, Jel, Satomi, Colon, Rinu, en Root.
Vlag van Egipte
Die nasionale vlag van die Egipte (Egiptiese Arabies: علم مصر, [ˈʕælæm ˈmɑsˤɾ]) is op 4 Oktober 1984 amptelik in gebruik geneem. Die vlag vertoon ’n horisontale driekleur van drie gelyke bane van rooi, wit en swart (wat ook die Pan-Arabiese kleure is) en dateer so ver terug as die Egiptiese Revolusie van 1952. In die middel van die wit baan is die Egiptiese wapenskild.
Simboliek
Die Vrye Offisiere wat Koning Faroek in die Revolusie van 1952 tot ’n val gebring het, het ’n spesifieke simboliek aan elk van die drie bane van die Arabiese Bevrydingsvlag toegeken. Die rooi baan simboliseer die periode voor die Revolusie, ’n tyd wat gekenmerk is deur die stryd teen die monargie van Muhammad Ali en die Britse besetting van die land. Die wit baan simboliseer die bloedlose aard van die Revolusie en die swart baan simboliseer die einde van die onderdrukking van die Egiptiese mense aan die hand van die monargie en buitelandse imperialisme.
Geskiedenis
Die ontwikkeling van die moderne Egiptiese vlag is aanvanklik vasgestel deur die vorstehuis van Muhammad Ali, onder wie Egipte met Soedan verenig is, en later deur die opkoms van die Arabiese Nasionalisme.
Vorstehuis van Muhammad Ali (1805–1923)
Toe Muhammad Ali met sukses die mag oorgeneem het in Egipte was die land amptelik ’n provinsie van die Ottomaanse Ryk. Regdeur sy bewind, en dié van sy seuns en kleinseuns, was Egipte feitlik onafhanklik en het dit gefunksioneer as ’n Khedive (onderkoninkryk). Om die outonomie van die Ottomaanse Porte te beklemtoon, het Ali ’n nuwe Egiptiese vlag met drie wit Turkse mane en drie wit sterre op ’n rooi agtergrond aanvaar. Daar is voorgestel dat dit die oorwinning van sy (Ali se) weermagte in drie vastelande (Afrika, Asië en Europa) simboliseer asook sy eie soewereiniteit oor Egipte, Soedan en Hidjaz. Die ooreenkoms met die vlag van die Ottomaanse Ryk was opsetlik omdat Ali grandieuse ambisies gekoester het om die Ottomaanse Dinastie te ontsetel en die troon van die Ottomaanse Sultan wou eien.
Egipte het hierdie vlag behou selfs nadat die formele Ottomaanse soewereiniteit in 1914 beëindig is en toe Egipte as ’n sultanaat en ’n Britse protektoraat verklaar is.
Sultanate van Egipte en Soedan (1914–1922) Britse magte het die land beset na die Urabi-Opstand in 1882, wat groter nasionalistiese afkeer tot gevolg gehad het. Dit het ’n hoogtepunt bereik in die Egiptiese Revolusie van 1919 toe die rooi vlag wat deur Muhammad Ali aanvaar is, asook ’n spesiale groen banier, wat ’n halfmaan en kruis vertoon het, gebruik is in opstande teen die Britte. (Die groen banier was die simbool van ondersteuning van die Moslems en die Koptiese Christene van die nasionalistiese beweging teen die besetting.)
Koninkryk van Egipte en Soedan (1922–1953)
In 1922 het Brittanje ingestem om Egiptiese onafhanklikheid te erken, maar slegs op voorwaarde dat die Sultan van Egipte, Faud I, sy titel verander na Koning. Deur dit te doen het die nuwe Koning Faud ’n Koninklike Bevel uitgegee waarmee ’n nuwe nasionale vlag met ’n wit halfmaan met drie sterre op ’n groen agtergrond, aanvaar is.
Die drie sterre het die drie komponente van die Koninkryk gesimboliseer, nl. Egipte, Nubië en Soedan, terwyl die groen die oorheersende geloof van die land, nl. Islam, simboliseer. Dit is ook voorgestel dat die drie sterre die drie geloofsgemeenskappe van die nald verteenwoordig, nl. Moslems, Christene en Jode.
Republiek van Egipte (1953–1958)
Na die Revolusie van 1952 het die Vrye Offisiere die vlag van die Koninkryk behou, maar het ook die Arabiese Bevrydingsvlag van rooi, wit en swart, met die embleem van die Revolusie, die Saladins Adelaar, in die middel baan, in gebruik geneem. Hierdie vroeë weergawe van die adelaar verskil effens van die een wat later bekend gestel is. Selfs toe die koninkryk formeel afgeskaf is deur die verklaring van die Republiek op 18 Julie 1953, het die vlag van die Verenigde Koninkryk amptelik in gebruik gebly tot en met die stigting van die Verenigde Arabiese Republiek in 1958.
Verenigde Arabiese Republiek (1958–1972)
In 1958 het Egipte en Sirië verenig as die Verenigde Arabiese Republiek (V.A.E.) en ’n nasionale vlag wat gebaseer was op die Arabiese Bevrydingsvlag, aanvaar, met twee groen sterre (wat die twee lande van die unie verteenwoordig het) wat die Saladins Adelaar in die wit baan vervang het. ’n Bygewerkte weergawe van die Saladins Adelaar is aanvaar as die V.A.E. se wapenskild.
Federasie van Arabiese Republieke (1972–1984)
Alhoewel Sirië in 1961 van die V.A.E. onttrek het, het Egipte steeds die amptelike naam van die Verenigde Arabiese Republiek tot 1971 gebruik toe die land hernoem is na die Arabiese Republiek van Egipte. In 1972, toe Egipte met Sirië en Libië die Federasie van Arabiese Republieke gestig het, is die vlag van die V.A.E. vervang met ’n algemene vlag vir die Federasie wat weereens gebaseer was op die Arabiese Bevrydingsvlag. Die twee groen sterre in die wit baan is vervang met die Valk van Koereisj, wat ook die wapenskild van Sirië was voor die stigting van die V.A.E. in 1958. Die Valk van Koereisj is ook aanvaar as die wapenskild van die Federasie. Die skakering van rooi wat in die rooi baan van die vlag gebruik is, is effens ligter gemaak.
Arabiese Republiek van Egipte (1984-huidig)
Met die opbreking van die Federasie van Arabiese Republieke in 1977 het die vlag steeds gedien as die vlag van Egipte tot 1984 toe die Valk van Koereisj in die wit baan (en op die wapenskild) vervang is met die Saladins Adelaar (die weergawe van 1958 en nie 1952 nie). Die skakering van rooi is ook herstel na die donkerder rooi in die pre-Federasievlag.
Reëls vir die hys van die vlag
Die vlag word op alle Egiptiese staatsgeboue op Vrydae, nasionale vakansiedae, die openingsessie van die Volksvergadering en enige ander geleentheid soos bepaal deur die Minister van Binnelandse Sake, gehys. Die vlag word daagliks op grensposte, doeanegeboue, Egiptiese konsulate en ambassades in die buiteland op Rewolusiedag (23 Julie) en ander nasionale vakansiedae gehys, asook gedurende ’n besoek van die Egiptiese President aan die land wat gasheer is vir die diplomatiese sending.
Misbruik van die vlag op enige manier is ’n kriminele oortreding en is strafbaar volgens wetgewing aangesien dit die mag van die staat ondermyn. Strafregtelike voorskrifte reguleer ook die misbruik van buitelandse vlae of nasionale embleme van ander lande.
Kernsplyting
In kernfisika en kernchemie is kernsplyting 'n kernreaksie waar die kern van 'n atoom in kleiner deeltjies (ligter kerne) opgedeel word; dikwels word vrye neutrone en fotone (in die vorm van gammastrale) ook geproduseer. Kernsplyting van swaarder elemente is 'n eksotermiese reaksie wat geweldige hoeveelhede energie kan vrystel in die vorm van elektromagnetiese radiasie en kinetiese energie van die fragmente, wat die massa materiaal verhit waar die reaksie voorkom. Om te sorg dat kernsplyting energie produseer, moet die totale bindingsenergie van die geproduseerde elemente hoër wees as dié van die beginelement. Kernsplyting is 'n vorm van kerntransmutasie omdat die nuutgevormde fragmente nie dieselfde is as die oorspronklike element nie.
Julie Strain
Julie Strain (gebore 18 Februarie 1962) is 'n Amerikaanse aktrise, vervaardiger, en regisseuse. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Naked Gun 33 1/3: The Final Insult (1994), Beverly Hills Cop III (1994), Day of the Warrior (1996), en Heavy Metal 2000 (2000).
Don Ho
Don Ho (13 Augustus 1930 – 14 April 2007) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Joe's Apartment (1996), Bubble Boy (2001), en My Sister's Keeper (2009), en in die televisiereeks McCloud (1970).
Clathrina sueziana
Clathrina sueziana is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die kalksponse (Calcarea). Die spons leef in die see en sy steenselle bestaan uit kalsiumkarbonaat.
Die spons behoort tot die genus Clathrina en tot die familie Clathrinidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 2003 deur Klautau & Valentine.
Anastasia Romanowna
Anastasia Romanowna Zacharina-Joerijewa (Russies: Анастасия Романовна Захарьина-Юрьева) (1530 - 7 Augustus 1560) was die eerste vrou van Iwan die Verskriklike van Rusland en die land se eerste tsarina. Sy was die dogter van die bojaar Roman Joerijewitsj Zacharin-Joerijef, van wie die Romanof-dinastie van Russiese monarge sy naam gekry het, en sy vrou Oeljana Iwanowna Karpowa.
Huwelik en invloed
Sy is uit ’n groot groep meisies as bruid vir Iwan gekies. Al die adellike families van Rusland is genooi om hul hubare dogters na die Kremlin te bring sodat Iwan ’n vrou kon kies. Hy en Anastasia is op 3 Februarie 1547 getroud. Hulle het ses kinders gehad: Anna, Maria, Dmitri, Iwan, Jewdokia en Fjodor.
Daar word wyd geglo dat Anastasia ’n kalmerende uitwerking op Iwan gehad het. In die somer van 1560 word sy siek en sterf ná ’n lang lyding. Iwan gaan daarna geestelik agteruit; hy glo dat die bojare sy geliefde vrou vermoor het. Hy het geen bewyse nie, maar laat nogtans verskeie van hulle martel en teregstel. Hy het toe reeds ’n groot afkeer van die bojare gehad omdat hulle hom as kind so sleg behandel het.
Toe argeoloë en forensiese kenners Anastasia se bene in die laat 20ste eeu ondersoek, het hulle bewyse gekry dat Iwan se vrese dat sy vergiftig is, dalk nie ongegrond was nie.
Erflatenskap
Anastasia se broer, Nikita Romanowitsj, was die pa van Fjodor, die eerste mens wat die van Romanof (seun van Roman) aangeneem het. Fjodor Romanof was dus die neef van die laaste Rjoerik-tsaar, Fjodor I. Dit was een van die redes dat Fjodor Romanof se seun Michail ná Rusland se Tyd van Beroeringe verkies is tot eerste tsaar van die Huis van Romanof.
Patologie
Patologie (of siekteleer) verwys na die studie van siektes. Aangesien dit so 'n wye onderwerp verteenwoordig word patologie onderverdeel in 'n verskeidenheid van velde wat strek van molekulêre patologie tot menslike patologie.
Menslike patologie word gewoonlik opgedeel in:
Forensiese patologie fokus op die oorsaak van dood, en word gewoonlik deur middel van 'n outopsie bepaal.
Lys van Abell-sterrestelselswerms
Hier volg ’n lys van sterrestelselswerms in die Abell-katalogus op die Afrikaanse Wikipedia. Die katalogus is ’n feitlik volledige lys van sowat 4 000 swerms met minstens 30 sterrestelsels elk tot by ’n rooiverskuiwing van z = 0,2. Dit is oorspronklik in 1958 deur George O. Abell saamgestel van swerms in die Noordelike Halfrond, en in 1987 deur Abell, Corwin en Olowin uitgebrei met swerms in die Suidelike Halfrond.
Lene Brøndum
Lene Brøndum (gebore 26 Junie 1947) is 'n Deense aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Slingrevalsen (1981), Hip Hip Hurrah! (1987), en The Man Who Wanted to Be Guilty (1990), en in die televisiereeks Matador (1978).
Pooky Quesnel
Pooky Quesnel (gebore 30 April 1964) is 'n Engelse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Great Expectations (2012) en Pride and Prejudice and Zombies (2016), en in die televisiereeks Ashes to Ashes (2008).
Vorstershoop
Vorstershoop is 'n klein nedersetting in die Noordwes-provinsie. Die R376 gaan deur die nedersetting en verbind dit Morokweng en Makopong. Die naaste nedersetting is Pomfret.
Kasregister
'n Kasregister is 'n meganiese of elektroniese toestel in 'n winkel wat geld hou en waarmee transaksies verreken word. Die kasregister se geldlaai maak gewoonlik outomaties na 'n transaksie oop om geld te stoor en aan kliënte kleingeld te bied. Kasregisters druk ook gewoonlik 'n strokie as bewys van aankope.
Hester Snyman
duimnael|regs|180px|Hester Snyman (née Kruger).
Hester Anna Snyman (gebore Kruger, Steynsburg, 8 Augustus 1904 – Viljoenskroon, 1 September 1991) was van haar huwelik in 1929 tot 1946, toe haar man, dr. W.J. Snyman, benoem is tot hoogleraar aan die Teologiese Skool Potchefstroom, ’n predikantsvrou in twee gemeentes van die Gereformeerde Kerk.
Uit hul huwelik is vier kinders gebore, van wie die eerste drie op Venterstad en die laaste op Burgersdorp: Philippus Christoffel (gebore 25 Januarie 1931), Jeanette Francina (gebore 15 April 1934), Gert Hendrik Jacobus (gebore 25 September 1937) en Gertruida Adriana (Truidie, gebore 22 Desember 1940 en oorlede op Bultfontein op 17 Junie 2013). Die Teologiese Skool se gedenkboek My erfenis is vir my mooi meld dat prof. Snyman se oudste seun ds. P.C. Snyman was, maar hul seun Philippus Christoffel was in werklikheid ’n staatsamptenaar.
Terwyl ds. Snyman twee jaar lank in Nederland studeer het, het Hester Snyman haar musiekstudie voortgesit. Die egpaar het altesaam 15 jaar op Venterstad en anderhalf jaar te Krokodilrivier gewoon, waarna dr. Snyman hoogleraar aan die Teologiese Skool geword het.
Grens tussen Suid-Afrika en Eswatini
Die Grens tussen Suid-Afrika en Eswatini is 438 kilometer (272 myl) lank.
Aan die nooroostekant van Eswatini grens dit aan Mosambiek.
Grensposte
Hier is 'n lys van grensposte tussen Suid-Afrika en Eswatini.
Linda Fiorentino
Linda Fiorentino (gebore 9 Maart 1960) is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente After Hours (1985), The Last Seduction (1994), Men in Black (1997), en Dogma (1999).
Carlos Pena jr.
Carlos Pena jr. is 'n Amerikaanse akteur en regisseur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprent Spare Parts (2015) en in die televisiereekse Big Time Rush (2009) en The Loud House (2016).
Lys van name in die Obamagate skandaal
Hierdie is 'n lys van individue wat betrokke was by die Obamagate skandaal waardeur Amerikaanse wetstoepassingsagentskappe en intelligensie-agentskappe gebruik is teen politieke teenstanders en dissidente.
Die 2016 presidensiële veldtog van Hillary Clinton het Russe betaal vir inligting wat president Donald Trump se verkiesingsveldtog in die gedrang sou bring. Daar is geen bewyse dat die inligting wat die Russe gegee het waar is nie, en alle aanduidings is dat die Russe inligting opgemaak het en vir Clinton-operatiewe gegee het in ruil vir kontant.
Die Clinton-operatiewe het toe inligting aan die Obama-administrasie oorhandig wat nie die inligting getoets het nie, en dit aan die media uitgelek en Amerika se buitelandse intelligensie-apparatus gebruik om die burgerlike en grondwetlike regte van lede van die Trump-veldtog te skend.
534
Die jaar 534 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Vrydag begin het. Dit was die 34ste jaar van die 6de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Vorarlberg
Vorarlberg is die mees westelike en, ten opsigte van sy oppervlakte en bevolking, op een na ook die kleinste deelstaat van die Republiek Oostenryk. Bregenz is die hoofstad met 27 726 inwoners, terwyl Dornbirn met 'n bevolking van 45 520 die grootste nedersetting in die deelstaat is.
Die gebied van die huidige deelstaat het sy eie streeksidentiteit eers relatief laat en nie voor die 19de eeu ontwikkel nie. Die landsnaam (waarvan die klemtoon in Oostenryk gewoonlik op die tweede, in Duitsland dikwels ook op die eerste sillabe val) is afgelei van die vroeër strategies belangrike Arlberg-bergpas. Vanuit die perspektief van die ou ryk en die Huis van Habsburg se stamkasteel in die Switserse kanton Aargau is die gebied "voor" die bergpiek Arlberg geleë. Die naam Vorarlberg word sedert die middel van die 18de eeu gebruik.
In kulturele opsig verskil Vorarlberg merkbaar van die ander Oostenrykse deelstate. So word hier Hoogalemanniese dialekte (Vorarlbergs) gepraat wat, behalwe vir kleiner taaleilande in Tirool, nie elders in Oostenryk voorkom nie en nou verwant is aan Hoogalemanniese dialekte in die suide van Suidwes-Duitsland en Switserland. Dit weerspieël die vestiging van Alemanniese setlaars in die gebied, terwyl die meerderheid Oostenrykers in die deelstate oos van Vorarlberg nasate van Middeleeuse Beierse koloniste is en Beiers-Oostenrykse dialekte praat. Geografies maak Vorarlberg deel uit van die Ryn se dreineringsgebied, terwyl die res van die land – met klein uitsonderings – deur die Donau gedreineer word.
Distillasie
duimnael|regs|Skets wat distillasie in 'n laboratorium uitbeeld: 1: 'n Verhittingstoestel 2: Ketel 3: Ketelkop 4: Termometer/Kookpunt temperatuur 5: Kondensator6: Verkoelingswater toevoer 7: Verkoelingswater uitlaat 8: Distillasie/opvangsfles 9: Vakuum/gasinlaat 10: Ontvanger 11: Hittebeheer 12: Roerder spoedbeheer 13: Roerder/verhittingsplaat 14: Warmbad (Olie/sand) 15: Roermeganisme 16: Verkoelingsbad.
Distillasie is 'n metode vir die skei van mengsels gebaseer op die verskille in hul vlugtigheid in 'n kokende vloeistofmengsel. Distillasie is 'n eenheidswerking of fisiese skeidingsproses en nie 'n chemiese reaksie nie.
Kommersieël het distillasie 'n verskeidenheid gebruike. Dit word gebruik om ru-olie in verskeie brandstoffraksies te skei. Water word gedistilleer om onsuiwerhede soos sout in seewater te verwyder. Lug word gedistilleer om die komponente daarvan te skei vir nywerheidsgebruike, veral noemenswaardig is suurstof, stikstof en argon. Distillasie van gefermenteerde oplossings word al sedert antieke tye gebruik om drank met 'n hoër alkoholinhoud voor te berei (Wyn word byvoorbeeld gedistilleer om brandewyn te verkry).
Geskiedenis
regs|240px|duimnael|Distillasie met 'n [[alambiek]]
Distillasie in 'n sekere vorme was aan die Babiloniërs in Mesopotamië (die hedendaagse Irak) bekend sedert die 2de millenium v.C. Argeologiese uitgrawings in noordwes Pakistan het bewyse opgelewer dat die distillasie van alkohol sowat 500 v.C. in gebruik was, dit was egter eers tussen 150 tot 350 v.C. in algemene gebruik daar. Distillasie was later bekend aan die Antieke Griekse alchemiste vanaf die eerste eeu n.C. Volgens K. B. Hoffmann is die vroegste aantekening van "destillatio per descensum" in die geskrift van Aetius, 'n Griekse geneeskundige uit die 5de eeu na Christus. Die ontdekking van die vroegste distillasietoestel word aan Hypatia van Alexandrië toegeskryf en die eerste duidelike beskrywing van distillasie is deur Zosimos van Panopolis in die vierde eeu n.C. gedoen. Primitiewe stamme uit Indië het ook distillasie gebruik om 'n drankie genaamd Mahuda te maak. Hierdie antieke metode was nie baie doeltreffend gewees nie.
Die ontdekking van doeltreffende distillasie wat hoë suiwerheid gelewer het word aan Arabiese en Persiese alchemiste toegeskryf in die Midde-Ooste vanaf die agste eeu n.C. Hulle het distillasie prosesse ontwikkel om chemiese stowwe te suiwer soos die suiwering van esters in die maak van parfuum en die vervaardiging van alkohol. Die vroegste distillasieprosesse was eenvoudige enkelstap prosesse met 'n enkele verdamping- en kondensasiestap. Groter volumes is vervaardig deur eenvoudig die proses voortdurend te herhaal. Daar is verslae van Chemici wat soveel as 500 tot 600 distillasies gedoen het om 'n suiwer verbinding te verkry. In die vroeë 19de eeu is die basiese beginsels van die moderne tegnieke ontwikkel soos voorafverhitting en refluks, veral deur die Franse en in 1830 is 'n Britse patent aan Aeneas Coffey uitgereik vir 'n distillasiekolom vir die bereiding van Whiskey wat 'n aaneenlopende proses was en beskou kan word as die voorganger van moderne petrochemiese distillasietorings. In 1877 het Ernest Solvay 'n patent in die V.S.A verkry vir 'n kolom met plate vir die suiwering van ammoniak. Hierdie kolom het die basis gevorm vir die ontwikkeling van distillasiekolomme vir olie en spiritualieë.
Die ontwikkeling van chemiese ingenieurswese as vakgebied aan die einde van die 19de eeu het daartoe gelei dat wetenskaplike eerder a empiriese metodes gebruik is in die ontwerp van distillasietoerusting. Die ontwikkeling van die ru-olienywerheid in die vroeë 20ste eeu het momentum verleen aan die ontwikkeling van metodes soos die McCabe-Thiele metode en die Fenske vergelyking. Die beskikbaarheid van kragtige rekenaars het ook die direkte rekenaarsimulasie van distillasiekolomme moontlik gemaak.
Toepassings van Distillasie
Die toepassing van die distillasieproses kan breedweg in vier groepe verdeel word: Laboratoriumskaal distillasie, Nywerheidskaal distillasie, distillasie van kruie, parfume en geneeskundige middels en voedselverwerking.
Die grootste verskil tussen laboratorium- en nywerheidskaal distillasieprosesse is dat distillasie in die laboratorium dikwels stuksgewys uitgevoer word terwyl dié proses op nywerheidskaal aaneenlopend geskied.
'n Geïdealiseerde model van Distillasie
Die kookpunt van 'n vloeistof is die temperatuur waar die dampdruk van die vloeistof gelyk is aan die druk in die vloeistof wat dit met ander woorde moontlik maak vir borrels om te vorm. Aangesien die kookpunt afhanklik is van die stelseldruk hang die kookpunt van die druk in daardie stelsel af. 'n Spesiale geval in die verband is die normale kookpunt waar die dampdruk van die vloeistof gelyk is aan die atmosferiese druk.
Daar word dikwels verkeerdelik geglo dat elke komponent in 'n gegewe mengsel by sy eie kookpunt sal kook en dat die dampe van elke komponent in suiwer vorm vrygestel word. Dit vind egter nie plaas nie en selfs in die geïdealiseerde model is dit ook nie hoe vloeistofdampe vorm nie. Raoult se wet en Dalton se wet vorm die basis van die geïdealiseerde model van distillasie waar daar anvaar word dat die dampe wat vrygestel word 'n ewewig bereik.
Raoult se wet maak die aanname dat 'n komponent se bydrae tot die totale dampdruk van die mengsel eweredig is aan die persentasie van daardie komponent in die vloeistofmengsel en die suiwerdampdruk van daardie komponent of meer direk gestel: die parsiële druk is gelyk aan die molfraksie vermenigvuldig met die dampdruk van die komponent in suiwer vorm. Die model geld slegs as daar geen interaksie tussen die komponente is wat kan veroorsaak dat een komponent 'n ander se dampdruk beïnvloed of die vlugtigheid van 'n komponent afhang van sy persentasie in 'n mengsel.
Dalton se wet bepaal dat die totale dampdruk die som van die dampdrukke van elke indiwiduele komponent in die mengsel is. As 'n multikomponent mengsel verhit word sal die dampdruk van elke komponent styg en daarom sal die totale dampdruk ook styg. As die totale dampdruk die omgewingsdruk bereik sal die vloeistof kook en sal die vloeistof na gas omgeskakel word. 'n Mengsel met 'n gegewe samestelling sal by slegs een temperatuur begin kook by 'n gegewe druk as die komponente volledig inmekaar oplosbaar is.
Die implikasie daarvan dat 'n mengsel by 'n enkele temperatuur begin kook is dat ligter komponente nie eerste in suiwer vorm afkook nie. By die kookpunt sal al die vlugtige komponente kook maar vir elke komponent sal sy konsentrasie in die damp dieselfde wees as sy persentasie bydrae tot die totale dampdruk. Ligter komponente het 'n hoër parsiële druk en sal daarom in 'n hoër konsentrasie in die damp voorkom, dit is egter belangrik om kennis te neem dat swaarder komponente ook 'n (kleiner) parsiële druk het en daarom ook in die damp sal voorkom al sal die konsentrasie daarvan in die damp minder wees. Dit is belangrik om daarop te let dat 'n mengsel daarom nie soos 'n suiwer vloeistof by een enkele temperatuur sal kook nie maar dat die temperatuur waarteen die mengsel kook sal styg namate die meer vlugtige stowwe se konsentrasie in die vloeistof afneem.
Vloeier
'n Vloeier is 'n stof wat aanhoudend vervorm, of vloei, onder toegepaste skuifspanning. Vloeiers is 'n onderafdeling van die fases van materie, en sluit vloeistowwe, gasse, plasmas en tot 'n sekere mate plastiese vastestowwe in.
Distillasie
'n Geïdealiseerde model van Distillasie
Enkelstap distillasie en fraksionering suiwer stowwe deur die samestelling van die mengsel op hierdie wyse te verander. Met enkelstap distillasie sal die vloeistof verdamp en sal die konsentrasie van die produk gelykstaande wees aan die ewewigskonsentrasie van die damp. In fraksionering word vele ewewigstappe in 'n distillasiekolom bereik en die vloeistowwe hoër in die kolom meer ligte komponente bevat en teen 'n laer kookpunt kook.
Die geïdealiseerde model is akkuraat in die geval van vloeistowwe met soortgelyke chemiese eienskappe soos byvoorbeeld benseen en tolueen. In ander gevalle word sterk afwykings van Raoult- en Dalton se wette waargeneem, veral noemenswaardig is die geval van water en etanol. Hierdie verbindings sal wanneer dit saam verhit word 'n azeotroop vorm, wat 'n samestelling is waarvan die kookpunt hoër of laer is as die kookpunt van die afsonderlike suiwer komponente. In so 'n mengsel kan komponente nie verder deur distillasie gesuiwer word nie aangesien die dampsamestelling dieselfde is as dié van die vloeistofmengsel. Alhoewel daar rekenkundige tegnieke bestaan om die gedrag van 'n mengsel van vloeistowwe te voorspel is die beste manier om akkurate vloeistof-damp ewewigsdata te verkry deur meting.
Distillasie in die nywerheid
regs|duimnael|250px|Tipiese distillasietorings in die nywerheid Grootskaalse nywereidsdistillasie sluit beide enkelstap en aaneenlopende fraksionele, vakuum-, azeotropiese-, ekstraktiewe en stoomdistillasie in. Die algemeenste distillasieproses is fraksionele distillasie by gestadigde toestand in olieraffinaderye, petrochemiese en chemiese aanlegte en aardgas verwerkingsaanlegte.
Distillasie word in die nywerheid word tipies in groot, vertikale silindriese staalkolomme uitgevoer wat algemeen as distillasietorings of distillasiekolomme bekend staan met deursneë wat wissel van 65 cm tot soveel as 16 meter en hoogtes wat kan wissel van 6- tot 90 meter. As die proses gebruik word om 'n voermateriaal te skei wat uit 'n groot verskeidenheid komponente bestaan soos in die geval van ru-olie, word uitlate op verskillende hoogtes van die kolom beskikbaar gemaak sodat 'n verskeidenheid fraksies of produkte met verskillende kookpunte of kookpuntreekse onttrek kan word. Die ligste produkte (die met die laagste kookpunte) sal by die bokant van die kolom onttrek word en die swaarste produkte (die met die hoogste kookpunte) sal aan die onderkant van die kolom onttrek word en word die bodemproduk genoem.
Grootskaalse nywerheidstorings gebruik 'n refluks om 'n meer volledige skeiding te bewerkstellig. Die refluks is 'n gedeelte van die oorhoofse vloeistofproduk van 'n distillasietoring wat na die boonste deel van die toring teruggepomp word. Binne die toring veroorsaak die refluks wat met die kolom afvloei dat verkoeling en kondensasie van die stygende dampe bewerkstellig word en daardeur word die doeltreffendheid van die distillasietoring verhoog.
Pous Anastasius IV
Biografie
Pous Anastasius IV is gebore as Corrado di Suburra (ook Corrado della Suburra of Konraad van Suburra) in Rome, Italië, die seun van Benedictus. Hy was waarskynlik 'n nefie van Pous Honorius II. Voor sy verkiesing was Anastasius kardinaal-biskop van Sabina en 'n fel teenstander van Teenpous Anacletus II. Op 8 Julie 1153 volg hy Pous Eugenius III op en regeer tot sy dood op 3 Desember 1154. Hy word opgevolg deur Pous Adrianus IV. Die naam ‘Anastasius’ beteken 'heropgestane'.
Pontifikaat
Pous Anastasius IV was reeds 'n ou man toe hy tot pous verkies is. Hy is waarskynlik verkies omdat hy uit Rome gekom het en die plaaslike politiek verstaan het. Hy het die Panteon laat restoureer en het spesiale voorregte aan die Malteser Orde gegee. Opgrawings onder die Lateraanse paleis tydens sy bewind het die stoflike oorskot van die heiliges Cyprianus en Justina gevind. Hy is ook bekend as vredemaker. Die republikeinse faksie het hom goed aanvaar. Hy het 'n ooreenkoms bereik met keiser Frederik I Barbarossa oor die aanstelling van die biskop van Maagdeburg. Hy het ook 'n lang uitstaande stryd met Engeland besleg oor die aanstelling van William Fitzherbert (ook St. William van York genoem) as biskop van York. Die pous het William se aanstelling bevestig in weerwil van sterk teenstand van die Cisterciënser Orde.
Nota
Saamgestel en vertaal uit die Nederlandse, Engelse, Duitse en Franse wikipedia en aangevul uit ander bronne soos aangedui.
Stigting vir Bemagtiging deur Afrikaans
Die Stigting vir Bemagtiging deur Afrikaans (SBA) is 'n nie-winsgewende organisasie. Hulle streef daarna dat elke spreker van Afrikaans 'n funksionele en selfstandige bestaan kan voer.
Een van hulle projekte is die stigting van 'n Vrye Afrikaanse Universiteit (VAU).
Anorexia nervosa
Anorexia nervosa (of anoreksie) is 'n eetsteuring wat deur 'n lae gewig, vrees om gewig op te tel, 'n desperate begeerte om maer te wees, en voedselbeperking gekenmerk word. Baie mense met anoreksie beskou hulleself as oorgewig, selfs al is hulle in werklikheid ondergewig. Hulle weeg hulleself gereeld, eet net klein hoeveelhede, en eet net sekere kosse. Sommige oefen oormatig, forseer hulleself om te braak of gebruik lakseermiddels om gewigsverlies te bevorder. Komplikasies kan osteoporose, onvrugbaarheid en hartskade insluit. Vroue sal dikwels ophou menstrueer.
Tekens en simptome
Anorexia nervosa is 'n eetsteuring gekenmerk deur pogings om gewig te verloor, soms tot die dood toe. 'n Persoon met anorexia nervosa kan verskeie tekens en simptome van wisselende erns toon, maar dit is nie altyd waarneembaar nie.
Anorexia nervosa, en die wanvoeding wat met selfopgelegde verhongering gepaard gaan, kan komplikasies in al die hooforgaanstelsels in die liggaam veroorsaak.
Simptome kan die volgende insluit:
Geassosieerde probleme
Obsessief-kompulsiewe steuring (OKS) en obsessief-kompulsiewe persoonlikheidsteuring (OKPS) is hoogs komorbied met anoreksie. Die oorsaaklikheid tussen persoonlikheidsteurings en eetsteurings is egter nog nie volledig vasgestel nie. Ander komorbiede toestande sluit in: depressie, alkoholisme, grenslyn- en ander persoonlikheidsteurings, angssteurings, aandaggebrek-hiperaktiwiteitsteuring, en liggaamsdismorfiese steuring. Depressie en angs is die mees algemene komorbiede toestande, en depressie word met 'n swakker prognose geassosieer.
Oorsake
Daar is bewyse vir biologiese, sielkundige, ontwikkelings-, en sosiokulturele risikofaktore, maar die presiese oorsaak van eetsteurings is onbekend.
Biologies
Vroeë teorieë oor die oorsaak van anoreksie het dit aan seksuele misbruik van kinders of disfunksionele gesinne gekoppel; bewyse is egter teenstrydig, en deeglik beplande navorsing word benodig. Die vrees vir kos word sitofobie genoem en vorm deel van die differensiële diagnose. Ander sielkundige oorsake van Anoreksie sluit in 'n lae selfbeeld, die gevoel dat 'n persoon nie beheer het nie, depressie, angs en eensaamheid. Groepsdruk en konstante druk van die media en ander mense kan tot 'n lae selfbeeld en ander sielkundige simptome lei, en veroorsaak eetversteurings soos anoreksie.
Diagnose
'n Diagnostiese assessering sluit die persoon se huidige omstandighede, biografiese geskiedenis, huidige simptome en familiegeskiedenis in. Verder behels dit ook 'n ondersoek van die individu se geestestoestand waar daar veral op sienings van gewig en eetpatrone gefokus word.
DSM-5
In die jongste weergawe van die Diagnostiese en Statistiese Handleiding van geestesversteurings (DSM 5) word Anorexia nervosa onder Voeding- en Eetsteurings geklassifiseer.
Subtipes
Daar is twee subtipes van AN:
Behandeling
Daar bestaan nie afdoende getuienis dat enige spesifieke behandeling vir anorexia nervosa beter as ander is nie; daar is egter genoeg getuienis dat vroeë intervensie en behandeling meer effektief is. Behandeling van anorexia nervosa fokus op drie hoofareas. Hoewel daar in die eerste plek op die herstel van 'n persoon se gewig gefokus word, behels optimale behandeling ook gedragsverandering. Daar bestaan getuienis dat hospitalisasie 'n nadelige invloed op die langtermynuitkoms kan hê.
Psigoterapie vir individue met AN is uitdagend aangesien hulle waarde daaraan heg om maer te wees, en graag in beheer wil bly en verandering weerstaan. Sommige studies toon dat gesinsterapie vir adolessente met AN beter as individuele terapie is.
Dieet
Eetgewoontes is die noodsaaklikste faktor waaraan daar by mense met anorexia nervosa gewerk moet word, en elke persoon se dieet moet by sy/haar behoeftes aangepas word. Voedselverskeidenheid en die insluiting van kossoorte met 'n hoër energiedigtheid is belangrik wanneer maaltydplanne uitgewerk word. Mense moet meer kalorieë inneem, aanvanklik in klein hoeveelhede maar geleidelik meer.
Terapie
Gesinsterapie blyk meer suksesvol as individuele terapie vir adolessente met AN te wees. Voorstanders van gesinsterapie voer aan dat dit belangrik is om ouers by die adolessent se behandeling in te sluit.
Adolessente en volwassenes met anorexia nervosa kan ook by kognitiewe gedragsterapie baat.
Medikasie
Farmaseutiese produkte hou 'n beperkte voordeel vir anoreksie self is.