cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
St Bride's Church
Toe Engeland se eerste meesterdrukker, William Caxton (omstreeks 1422–1491), in 1476 vanuit Keulen, waar hy 'n opleiding in druktegniek deur Johannes Gutenberg ontvang het, na sy geboorteland teruggekeer het, het hy Engeland se eerste drukpers naby die Westminster-abdy ingerig. Caxton was egter ook 'n suksesvolle tekstielhandelaar, en die grootste deel van sy fortuin is in dié bedryf, en juis nie in die drukwese nie, verdien. Toe hy in 1491 oorlede is, het sy leerling Wynkyn de Worde († 1535) die Caxton-drukpers gekoop en – weens die gebrek aan 'n alternatiewe inkomstebron – pogings onderneem om van die drukwese 'n winsgewende bedryf te maak.
De Worde het Engeland se eerste drukpers met beweeglike letters langs St Bride's Church opgerig – in 'n buurt waar talle geestelikes woonagtig was wat as potensiële geletterde klante in aanmerking gekom het. Latere drukkers het sy voorbeeld gevolg sodat die buurt tot die spilpunt van Engeland se vroeë drukbedryf ontwikkel het. De Worde het sy laaste rusplek in St Bride's Church gevind.
Ná die Tweede Wêreldoorlog het dagbladuitgewers met hul skenkings bygedra tot die heropbou van St Bride's volgens Wren se oorspronklike ontwerp. Die kerkgebou is steeds 'n maklik herkenbare deel van Londen se stadsilhoeët. Met 'n hoogte van 226 voet of 69 meter is dit die tweede hoogste van Wren se kerkgeboue wat slegs deur die St. Paulus se katedraal oortref word.
Die kerk het sy naam aan twee instellings verleen wat met die geskiedenis van die pers, drukwese en tipografie verbind word:
Erica xeranthemifolia
Erica xeranthemifolia is 'n plant wat tot die genus Erica behoort en is deel van die fynbos. Die plant is inheems aan die Wes-Kaap en kom voor by die Steenboksberg, Shaw se pas, Shaw se berg die Babilonstoringberge. Die subpopulasies teen die laer hoogtes het verlore gegaan weens landbou en bosbou aktiwiteite. Daar is tans slegs een subpopulasie oor in 'n voorkomsgebied van 3 km2. Dié plante word bedreig deur indringerplante, weiding vir vee en die aanlê van graan landerye en wingerde.
B.R. Buys
B.R. Buys (*10 April 1876, Albert –† April 1949) was ’n vroeë Afrikaanse skrywer uit die Eerste Afrikaanse Taalbeweging. Hoewel hy hoofsaaklik digkuns lewer vir Ons Klyntji, lewer hy sy beste werk met die twee novelles: ’n Haastige huwelik en Terug in lewe (beide onder skuilname geskryf). Hierdie novelles verskyn ook in Ons Klyntji.
Herkoms en vroeë lewe
Barend Rudolf Buys is op 10 April 1876 op die plaas Krompoort in die distrik Albert gebore. Sy ouers was Hendrik Jacobus Buys en Geertruida Louisa van Schalkwyk. Hy is ’n direkte afstammeling van die stamvader van die Buys-familie wat omstreeks 1720 uit Duitsland na die Kaap toe gekom het. Sy eerste onderwys ontvang hy van sy moeder met behulp van ’n spel- en leesboek en daarna in ’n privaat skool op ’n naburige plaas. Hierna gaan hy in 1888 na mnr. Philip Snyman se Vrye Christelike Skool op Burgersdorp en word in 1892 oorgeplaas na die Gereformeerde Teologiese Skool, waar hy in 1894 die Junior Sertifikaat-eksamen aflê. Weens geldgebrek gaan hy hierna na Aliwal-Noord, waar hy in 1895 matrikuleer. Dan word hy vanaf September 1895 onderwyser, terwyl hy steeds studeer en in 1897 ’n derdeklas-onderwyssertifikaat met lof behaal. In die begin van 1899 word hy onderwyser by ’n skool in die distrik Waterberg in Transvaal, waar hy met mej. De Beer getroud is. Hulle het ’n gelukkige huwelikslewe gehad tot tot sy in 1912 weens koors oorlede is.
Betrokkenheid by die Anglo-Boereoorlog
Met die uitbreek van die Anglo-Boereoorlog sluit hy by die Boeremagte aan. Hy word in 1901 gevange geneem en na Bermuda gestuur as krygsgevangene. Ná die oorlog gee hy weer ’n jaar lank onderwys in Transvaal, waar hy en sy vrou in ’n tentwoning bly wat die onderwysdepartement verskaf. Ter wille van sy vrou se gesondheid, wat die ontberings van hierdie bestaan te veel gevind het, aanvaar hy dan ’n betrekking by die Paarl Drukpersmaatskappy (D.F. du Toit & Co). Hier word hy onderredakteur van Ons Klyntji en Di Patriot, maar die besigheid gaan in 1904 tot niet en hy gee weer onderwys, hierdie keer in die Vrystaat. Sy vrou sterf in 1912 en hy trou daarna weer, in 1913 met Maryna Elizabeth Levina van Zyl. ’n Dogter, Hester Susanna, word uit die huwelik gebore. Hierdie huwelik is nie gelukkig nie en sy vrou verlaat hom wanneer hy in armoede en werkloosheid verval.
Loopbaan in die onderwys
Hy is agtereenvolgens hoof van 27 staatskole op die platteland in al vier provinsies en onder al vier onderwysdepartemente en gee ook onderwys by ’n aantal privaatskole. Vanaf 1928 gaan dit baie sleg met hom, weens omstandighede buite sy beheer. Hy verloor sy onderwyspos en gee dan private onderwys, maar word in die depressie van 1933 gedwing om op die paaie te gaan werk met graaf en pik. Later woon hy in Johannesburg, waar hy vir nege maande by die Johannesburgse Stadsraad werk en sanitêre slote grawe. Hy word afgedank omdat hy kwansuis “te oud en swak” is vir die werk, waarna hy vir drie maande in ’n skoenfabriek werk, maar ook hierdie werk in September 1939 verloor. Hierna is hy werkloos tot met sy dood. In April 1949 is hy oorlede.
Skryfwerk
Sy eerste bydrae vir Ons Klyntji is in Julie 1897 met ’n oplossing van Bybelse raaisels, waarvoor hy in Augustus 1897 die eerste prys wen. S.J. du Toit skryf ook ’n prysvraag uit vir die beste lys tipies Afrikaanse woorde vir die samestelling van die Patriot-Woordeboek, waarvoor hy die eerste prys wen met 2224 woorde.
Digkuns
Sy letterkundige bydrae is verskeie versies wat veral in Ons Klyntji verskyn (sommige onder skuilname soos Barbu en Darius Bendolf). In November 1898 kry hy die tweede prys vir die beste geskiedkundige gedig met Dapper Dirkie Uys, waarin hy die geskiedkundige verhaal van hierdie Voortrekkerseun in verse van vyf reëls vertel. Dirkie gaan saam met sy pa, Piet Uys, op ’n strafekspedisie teen die Zoeloes wat die Voortrekkers in die laers vermoor het. In die geveg snel hy sy pa te hulp wanneer hy in die moeilikheid raak, maar Dirkie word ook in hierdie poging gedood.
In Junie 1898 maak hy ’n begin met Ons geskiedenis op rym, waarvan hy altesaam sewe hoofstukke lewer oor die eerste Portugese seevaarders soos Bartholomeüs Dias en Vasco da Gama se ontdekkingsreise langs die Suid-Afrikaanse kus.
Die laaste bydrae verskyn eers na die Anglo-Boereoorlog in Ons Klyntji van Desember 1905 en behandel die stigting van die Hollands-Oos-Indiese maatskappy, waarna die bydraes ophou. Onder die naam Darius Bendolf dig hy in Ons Klyntji van Mei 1903 oor Di mossi.
Oujaarsdag gedagtes verskyn in die uitgawe van Julie 1903 en hierin neem hy die vorige jaar (1902) in oënskou. Dit was die jaar wat begin het terwyl die oorlog nog aan die gang was, waarin vrede gesluit is en die volk hulle vryheid verloor het, met krygsgevangenes wat teruggekeer het na verwoeste plase en vrouens en kinders wat in die konsentrasiekampe gesterf het. Desnieteenstaande moet die toekoms met nuwe moed tegemoet gegaan word. Hy sit hierdie gedagtes voort in die volgende uitgawes, waarin hy onder andere die Afrikaanse volk op sy foute wys en hulle maan tot verbetering.
Ander gedigte van hom is Was hy een of sewe jaar? (Ons Klyntji Julie 1904), na aanleiding van die ouderdom van hierdie tydskrif wat op 29 Februarie 1896 gestig is en dus slegs een keer elke skrikkeljaar verjaar, met 1900 wat nie ’n skrikkeljaar was nie; ’n Teleurgestelde minnaar (Augustus 1904), ’n Smagtend blik (November 1904) en ’n vertaling van die Engelse gedig van W. Cowper, Myn moeders portret.
Novelles
Sy beste werk is egter die twee novelles ’n Haastige huwelik (onder die skuilnaam Barbu) en Terug in lewe (onder die skuilnaam Darius Bendolf), wat eweneens in Ons Klyntji verskyn het. Dit is romantiese verhale vol toevallighede en onwaarskynlikhede, maar so spannend dat lesers van die tydskrif nie kon wag vir die volgende uitgawe om uit te vind wat gebeur nie. In die gees van die verhale van die tyd is die karakterisering ook gebrekkig, met ’n opperste held wat teen ’n skurk stry om die liefde van die engelagtige nooi, met natuurlik die held wat eindelik oorwin. ’n Haastige huwelik word later apart uitgegee. Terug in lewe toon groot verbetering op sy eerste roman, veral ook wat die karakterisering betref. Die fabels van Aesopus vertaal hy uit die Engels en hy maak ook ’n begin met Ben Bos syn kaskenades (Ons Klyntji Oktober 1904), waarin hy kostelike verhaaltjies vertel.
Orchestre de Paris
Die Orchestre de Paris is 'n Franse orkes wat in 1967 gestig is en in Parys gebaseer is. Die huidige musiekdirekteur is Christoph Eschenbach. Die meeste konserte word by die Salle Pleyel gehou. In 1967, nadat die Orchestre de la Société des Concerts du Conservatoire se bestaan tot 'n einde gekom het, is die dirigent, Charles Münch, en sy musiekdirekteur, Marcel Landowski, deur die Minister van Kultuur, André Malraux gevra om 'n nuwe orkes in Parys te begin. Kort ná die stigting van die nuwe orkes het Münch in 1968 tot afsterwe gekom, en is Herbert von Karajan aangestel as 'n interim musiekadviseur van 1969 tot 1971. Opvolgende musiekdirekteure sluit in Sir Georg Solti, Daniel Barenboim, en Semyon Bychkov. Christoph von Dohnanyi het as adviseur gedien vir die tydperk van 1998 tot 2000.
Sedert 2000 is Christoph Eschenbach die orkes se musiekdirekteur gewees. Daar word voorspel dat sy pos in die 2009-2010-seisoen sal eindig, waarna Paavo Järvi in die begin van 2010 sal oorneem.
Grégory Lemarchal
Grégory Lemarchal (13 Mei 1983 – 30 April 2007) was 'n Franse sanger en wenner van die vierde reeks van die realiteitstelevisieprogram Star Academy Frankryk, wat op die TF1-televisienetwerk uitgesaai is. Lemarchal is in La Tronche gebore, en naby Chambéry grootgemaak. Hy is die eerste kind van moeder Laurence en Vader Pierre Lemarchal en het een suster, Leslie. Op die ouderdom van twintig maande is hy met die oorerflike siekte sistiese fibrose gediagnoseer.
CONMEBOL
CONMEBOL is die Suid-Amerikaanse Sokkerassosiasie (Portugees: Confederação Sul-Americana de Futebol; Spaans: Confederación Sudamericana de Fútbol). CONMEBOL is die kontinentale beheerliggaam vir assosiasiesokker in Suid-Amerika en is een van FIFA se ses kontinentale konfederasies. Die konfederasie is op 9 Julie 1916 gestig en hulle hoofkantoor is in Luque, naby Asunción, Paraguay, geleë. Die amptelike tale is Portugees en Spaans en sedert 2016 is Alejandro Domínguez die president van die CONMEBOL.
Peter Brocco
Peter Brocco (16 Januarie 1903 – 20 Desember 1992) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Spartacus (1960), One Flew Over the Cuckoo's Nest (1975), Throw Momma from the Train (1987), en The War of the Roses (1989).
Agelas citrina
Agelas citrina is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Die spons behoort tot die genus Agelas en tot die familie Agelasidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1987 deur Gotera & Alcolado.
NG gemeente Albertyn
duimnael|regs|170px|Ds. C.A. van Schalkwijk.
duimnael|links|240px|Die argitek [[Hendrik Vermooten kon met sy vliegtuie uithoeke van die land bereik om daar opdragte vir kerkontwerpe te aanvaar, soos hier toe hy op 9 Augustus 1956 die bouterrein van die NG gemeente Albertyn op Ellisras in die Verre-Wes-Transvaal besoek het.]]
Die NG gemeente Albertyn is die moedergemeente van die Nederduitse Gereformeerde Kerk op die dorp Ellisras in Limpopo. Dis aan die mees westelike grens van Limpopo, aan die Krokodilrivier, geleë. Dit was eers 'n deel van die gemeente Waterberg en later van Waterberg-Noord (NG gemeente Vaalwater).
Stigting
Die gemeente is op 14 Oktober 1944 gestig tydens ’n afstigtingsvergadering op Hoornbosch. Benewens die lede van die Ringskommissie, was ook ds. J.J. Fourie van Waterberg-Noord teenwoordig en enige kerkraadslede van die Bosveld-gedeelte van die gemeente Waterberg-Noord, wat die moedergemeente is, asook 'n aantal belangstellende gemeentelede. Nadat drie name vir die gemeente voorgestel is, is met meerderheid van stemme besluit om die gemeente die naam Albertyn te gee, tot eervolle nagedagtenis van die destydse Algemene Armesorgsekretaris van die Transvaalse Kerk, ds. J.R. Albertyn, wat soveel vir hierdie afstigting gedoen het.
Vergeefse beroepe
Tot konsulent van die gemeente is die predikant van Waterberg-Noord benoem. Ná die stigting van die gemeente en die voorstelling van die kerkraadslede is daar volgens die notule op agt verskillende proponente en predikante beroepe uitgebring, wat almal vir die beroep bedank het. Die volgende is agtereenvolgens beroep: die eerste naam wat genoem word, is dié van prop. Loots; sy voornaam word nie vermeld nie en ook nie die datum waarop hy beroep is nie. Op 7 Julie 1945 word prop. F. du Toit tot herder en leraar van die gemeente beroep; op 27 Januarie 1946 vergader die gekombineerde kerkraad weer en word 'n beroep op ds. J.J. Fourie, konsulent van die gemeente, uitgebring. Op 13 Julie 1946 word nog 'n beroep uitgebring op ds. J. Grové van Protektoraat (Lobatse, Betsjoeanaland). Op 27 September 1946 is ds. J.N. Botha van Messina beroep; weer vergader die gekombineerde kerkraad en word 'n beroep op ds. P. Lückhoff uitgebring. Op 10 Januarie 1948 word prop. T.J. van Rooyen deur die beslissende stem van die voorsitter as die beroepe predikant verklaar.
Eerste leraar
Die kerkraad het blykbaar al begin moed verloor, toe eindelik nog 'n poging aangewend is en ds. C.A. van Schalkwijk, hulpleraar van Kokstad, met 'n meerderheid van 10 stemme beroep word. Hy het die beroep aangeneem en is op 1 Oktober 1948 op plegtige wyse as eerste leraar van die gemeente bevestig. Die bevestigingsrede is gehou deur ds. J.H. Frier van Louis Trichardt, wat vroeër saam met ds. Van Schalkwijk op Kokstad was. Skaars agt jaar ná stigting het die gemeente iets oor die 500 lidmate getel. Die gemeente was toe nog hulpbehoewend.
Transpirasie
[[Lêer:Transpiration_Overview.svg|duimnael| Oorsig van transpirasie:
1. Water is passively transported into the roots and then into the xylem.
2. The forces of cohesion and adhesion cause the water molecules to form a column in the xylem.
3. Water moves from the xylem into the mesophyll cells, evaporates from their surfaces and leaves the plant by diffusion through the stomata]] Transpirasie is die proses van waterbeweging deur 'n plant en verdamping deur lugdele, soos blare, stingels en blomme. Water is nodig vir plante, maar slegs 'n klein hoeveelheid water wat deur die wortels opgeneem word, word gebruik vir groei en metabolisme. Die oorblywende 97–99,5% gaan verlore deur transpirasie en afvoer. Blaaroppervlaktes is gestippel met porieë wat stomata genoem word (enkelvoud "stoma"), en by die meeste plante is hulle meer aan die onderkant van die blare. Die stomata word begrens deur beskermingselle en hul stomale bykomstige selle (saam bekend as stomatale kompleks) wat die porie oopmaak en toemaak. Transpirasie vind plaas deur die maagopenings, en kan beskou word as 'n noodsaaklike 'koste' verbonde aan die opening van die stomata om die diffusie van koolstofdioksiedgas uit die lug vir fotosintese moontlik te maak. Transpirasie verkoel ook plante, verander die osmotiese druk van die selle en maak massa vloei van minerale voedingstowwe en water van wortels na lote moontlik. Twee belangrike faktore beïnvloed die snelheid van die watervloei vanaf die grond na die wortels: die hidrouliese geleidingsvermoë van die grond en die grootte van die drukgradiënt deur die grond. Albei hierdie faktore beïnvloed die snelheid van die groot hoeveelheid vloei van water wat vanaf die wortels na die stomale porieë in die blare beweeg via die xileem.
Die massavloei van vloeibare water vanaf die wortels na die blare word deels gedryf deur kapillêre werking, maar hoofsaaklik deur die waterpotensiaalverskille. As die waterpotensiaal in die omringende lug laer is as die waterpotensiaal in die blaarlugruimte van die stomale porie, sal waterdamp deur die helling beweeg en van die blaarlugruimte na die atmosfeer beweeg. Hierdie beweging verlaag die waterpotensiaal in die lugruim van die blaar en veroorsaak verdamping van vloeibare water vanaf die mesofiliese selwande. Hierdie verdamping verhoog die spanning op die water menisci in die selwande en verlaag hul radius en sodoende die spanning wat op die water in die selle uitgeoefen word. As gevolg van die samehangende eienskappe van water, beweeg die spanning deur die blaarselle na die blaar- en stam-xileem, waar 'n oombliklike negatiewe druk geskep word wanneer die xileem deur die wortels opgetrek word. Aangesien verdamping op die blaaroppervlak plaasvind, werk die eienskappe van hegting en samehorigheid in tandem om watermolekules vanaf die wortels, deur xileemweefsel en uit die plant deur stomata te trek. By groter plante en bome kan die gravitasiekrag slegs oorkom word deur die afname in die hydrostatiese (water) druk in die boonste dele van die plante as gevolg van die verspreiding van water uit stomata in die atmosfeer. Water word by die wortels deur osmose opgeneem, en enige opgeloste minerale voedingstowwe beweeg daarmee deur die xileem.
Die samehang-spanningsteorie verduidelik hoe blare water deur die xileem trek. Watermolekules kleef aan mekaar of vertoon kohesie. Terwyl 'n watermolekule van die blaaroppervlak verdamp, trek dit die aangrensende watermolekule aan en skep 'n voortdurende vloei van water deur die plant.
Regulasie
Gedurende 'n groeiseisoen sal 'n blaar baie keer meer water as sy eie gewig transporteer. 'n Akker koring lewer ongeveer 3 000 – 4 000 af liter water (11 400 –15 100 liter) water per dag, en 'n groot eikeboom kan 40.000 verval liter (151 000  liter) per jaar. Die transpirasie-verhouding is die verhouding van die massa water wat oorgedra word tot die massa droë materiaal wat geproduseer word; die transpirasieverhouding van gewasse is geneig om tussen 200 en 1 000 te daal (dit wil sê gewasplante verdwyn 200 tot 1 000 kg water vir elke kg droë materiaal geproduseer).
Transpirasietempo's van plante kan gemeet word deur 'n aantal tegnieke, insluitend potometers, lysimeters, porometers, fotosintese stelsels en termometriese sapvloeisensors. Isotoopmetings dui aan dat transpirasie die grootste komponent van evapotranspirasie is. Onlangse bewyse uit 'n wêreldwye studie van isotope in waterstabiele toon dat transpirasiewater isotopies anders is as grondwater en strome. Dit dui daarop dat grondwater nie so goed vermeng word as wat algemeen aanvaar word nie.
Woestynplante het spesiaal aangepaste strukture, soos dik kutikula, verminderde blaaroppervlaktes, gesinkte stomata en hare om transpirasie te verminder en water te bespaar. Baie kaktusse doen fotosintese in vetplant stingels, eerder as blare, dus is die oppervlak van die loot baie laag. Baie woestynplante het 'n spesiale tipe fotosintese, die sogenaamde crassulacean-suurmetabolisme of CAM-fotosintese, waarin die stomata bedags gesluit is en saans oop is wanneer die transpirasie laer sal wees.
Holtevorming
Om die drukgradiënt te handhaaf wat nodig is vir die plant om gesond te bly, moet hulle voortdurend water met hul wortels opneem. Dit moet in staat wees om aan die eise van verlore water weens transpirasie te voldoen. As 'n plant nie genoeg water kan inbring om in ewewig met transpirasie te bly nie, vind 'n voorval bekend as holtevorming plaas. Holtevorming is wanneer die plant nie voldoende water aan sy xileem kan voorsien nie, in plaas daarvan om met water gevul te word, begin die xileem met waterdamp gevul word. Hierdie deeltjies waterdamp kom bymekaar en vorm verstoppings in die xileem van die plant. Dit verhoed dat die plant water deur die vaatstelsel kan vervoer. Daar is geen sigbare patroon van waar holtevorming regdeur die plant van die plant voorkom nie. As dit nie effektief versorg word nie, kan holtevorming veroorsaak dat 'n plant sy permanente verwelkingspunt bereik en sterf. Daarom moet die plant 'n metode hê om hierdie holtevormingsblokkasie te verwyder, of dit moet 'n nuwe verband van vaatweefsel deur die hele plant skep. Die plant doen dit deur oornag sy stomate te sluit, wat die vloei van transpirasie stop. Dit laat dan toe dat die wortels meer as 0,05 mPa druk opwek, wat die verstopping kan vernietig en die xileem met water kan hervul en die vaatstelsel weer kan verbind. As 'n plant nie genoeg druk kan opwek om die verstopping uit te roei nie, moet dit voorkom dat die verstopping versprei met die gebruik van pitpere en dan nuwe xileem skep wat die vaatstelsel van die plant weer kan verbind.
Interflug
Die Interflug Gesellschaft für internationalen Flugverkehr mit beschränkter Haftung was die nasionale lugredery van die Duitse Demokratiese Republiek wat ook as sambreelorganisasie vir alle ander staatsgebonde kommersiële lugvaartbedrywighede gedien het, soos byvoorbeeld landboukundige lugvaart, lugveiligheid en die bedryf en bestuur van lughawens. Die onderneming, wat in 1958 gestig is, is in 1991 ná die Duitse hereniging ontbind.
Transpirasie
Holtevorming
Wetenskaplikes het magnetiese resonansbeelding (MRI) begin gebruik om die interne status van die xileem tydens transpirasie op 'n nie-indringende manier te monitor. Hierdie metode van beeldvorming stel wetenskaplikes in staat om die beweging van water deur die hele plant te visualiseer. Dit is ook in staat om te sien in watter fase die water verkeer terwyl dit in die xileem is, wat dit moontlik maak om holtevormingsgebeure te visualiseer. Wetenskaplikes kon sien dat meer as 10 xileemvate gedurende 20 uur sonlig met gaspartikels begin vul het. MRI-tegnologie het dit ook moontlik gemaak om die proses waardeur die aanleg in staat was om hierdie xileemstrukture te herstel, te besigtig. Na drie uur in die duisternis is daar gesien dat die plant sy vaatweefsel met vloeibare water kon voorsien. Dit was moontlik omdat in die donker die stomate van die plant gesluit is en transpirasie nie meer voorkom nie. As transpirasie gestop word, kan die plant die holtevormingsborrels vernietig deur die druk wat deur die wortels veroorsaak word. Hierdie waarnemings dui daarop dat MRI's die funksionele status van xileem kan monitor en dat wetenskaplikes vir die eerste keer holtevorming gebeurtenisse kan besigtig.
Eddie Quillan
Eddie Quillan (31 Maart 1907 – 19 Julie 1990) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Night Work (1930), Mutiny on the Bounty (1935), The Mandarin Mystery (1936), en The Grapes of Wrath (1940).
1966
Die jaar 1966 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Saterdag begin het. Dit was die 66ste jaar van die 20ste eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Newcastle upon Tyne
Newcastle upon Tyne is 'n stad in Engeland. Daar woon 259 536 mense. Newcastle upon Tyne se St. James’ Park was een van die gasheerstadions tydens die Rugbywêreldbeker 2015.
Alpes-de-Haute-Provence
Alpes-de-Haute-Provence (04) is 'n Franse département. Sy prefektuur (hoofstad) is Digne-les-Bains, sy onderprefekture Barcelonnette, Castellane en Forcalquier. Die département maak deel uit van die gewes Provence-Alpes-Côte d'Azur.
Jane Duncan (akademikus)
Sy het 'n Baccalaureus artium sowel as honneurs- en meestersgrade aan die Universiteit van die Witwatersrand behaal en in 2007 'n doktorsgraad aan Wits se Skool vir die Kunste. Haar tesis is getiteld: "Nasiebou en globalisering in die visuele kunste: 'n Gevallestudie van kunsprojekte van die Groter Johannesburg Metropolitaanse Raad"
Sy het sedert die stigting in 1994 by die Instituut vir die Vryheid van Uitdrukking (IVU) in Johannesburg gewerk en was direkteur van 2001 tot middel 2009. Sy was ook koördineerder van die IVU se voorgangerorganisasie, die Anti-sensuuraksiegroep. Sy het ook by die Funda-sentrum in Soweto gewerk en daarna in die Afrika-kultuursentrum in Newtown, Johannesburg. Sy is ook die voormalige Highway Africa Chair of Media and Information Society aan Rhodes-universiteit.
Bento (databasis)
Vrystellingskedule
’n Openbare voorskou is met die aanvanklike produkbenedstelling op 13 November 2007 beskikbaar gestel. Die finale weergawe is op 8 Januarie 2008 vrygestel.
Sjabloondeling
’n Bento-sjabloon is ’n voorafgemaakte biblioteek met al die vorms wat nodig is om items katagoliseer binne ’n sekere konteks. Met die vrystelling van Bento 2 op 14 Oktober 2008 kon Bento-gebruikers hul sjablone invoer, uitvoer en deel. Op 16 Junie 2009 het FileMaker sy eie sjabloondelingswebblad op die been gebring waar gebruikers ’n verskeidenheid van sjablone kan aflaai en hul eie sjablone deel. Daat bestaan ook ’n paar soortgelyke websuitstes wat deur gebruikers geskep is.
Jane Duncan (akademikus)
Sy werk aan kwessies van mediavryheid en doen navorsing oor aspekte van mediabeleid en die kruising tussen media en die inligtingsgemeenskap.
Bento (databasis)
Kontroversie oor opgradering
Op 14 Oktober 2008 het FileMaker Bento 2.0 vrygestel wat foutregstellings en nuwe funksies bevat het, insluitend integrasie met Apple se Mail-toep. Die nuwe weergawe het nie slegs ’n opgraderingskoste gedra nie maar het soveel soos die eerste weergawe gekos. Baie klante het hul teleurstelling op die amptelike Bento-gebruikersforum bekendgemaak waar FileMaker gereageer het dat hy “dieselfde prysvasstellingsmodel” as die produkte van ander maatskappye, soos Apple se iWork en iLife-pakkette.
Op 25 November het FileMaker ’n persverklaring uitgereik wat aandui dat hulle hersienings en foutregstellings vir die weergawe 1-produk sou staak."Gegewe belangstelling in hersiening was dit nie ’n vinnige of maklike besluit om te neem nie.
Jane Duncan (akademikus)
Geselekteerde publikasies
Ducan het verskeie artikels vir nuusmedia en ander organisasies geskryf:
Bento (databasis)
Kontroversie oor opgradering
Bento 1 het breedvoerige betatoetsing ondergaan maar soos met elke produk is foute na verskeping opgemerk. Ons het opgevolg met Bento 1.0.2 om kritieke kwessies aan te spreek.
Erica zebrensis
Erica zebrensis is 'n plant wat tot die genus Erica behoort en is deel van die fynbos. Die plant is inheems aan die Wes-Kaap en kom voor in die Doringriver Wildernis-gebied en by Dysselsdorp. Die plant het 'n voorkomsgebied van kleiner as 22 km2. Daar is twee subpopulasies en beide word bedreig deur indringerplante.
M.L. de Villiers
Agtergrond
duimnael|links|180px|M.L. de Villiers. M.L. de Villiers was die seun van Dirk de Villiers en Tina Smith, wat drie jaar ná hulle seun se geboorte 'n musiekinstituut op Wellington geopen het. Daar is hul seun opgelei in klavierspel deur sy moeder en in orrel, viool en harmonie deur sy vader. Later het hy ook klarinet aangeleer en in sy vader se Wellington Brass Band gespeel. Sy vader was 45 jaar lank orrelis van die NG moedergemeente Wellington, onder meer tydens die dienstyd van die vermaarde dr. Andrew Murray en ds. J.R. Albertyn. Ná matriek studeer M.L. drie jaar lank aan die Hugenote-kollege op Wellington, ondanks die buitengewone musikaliteit wat sedert 1899 tot uiting gekom het in 'n drang tot komposisie, en behaal die B.A.-graad in 1904, 'n jaar ná die publikasie van sy eerste komposisie, 'n Mars vir klavier. Jare later, toe hy leraar op Simonstad was, het hy drie jaar lank verder studeer en leiding in harmonie en kontrapunt van prof. Henry Bell, hoof van die Suid-Afrikaanse Musiekkollege, ontvang.
Loopbaan begin
Van 1905 tot 1907 gee hy onderwys op Wepener in die Vrystaat, waar hy die spil is waarom die dorp se musieklewe draai. Hy stig 'n blaasorkes, gee les in verskeie musiekinstrumente (hy was 'n bruikbare pianis, violis, orrelis en klarinetspeler), word orrelis van die NG gemeente en bring 'n kerkkoor op die been vir wie hy koorstukke komponeer. Die besoek van die destyds vermaarde Bosman de Ravelli aan Wepener en dié se aanmoediging en wenke het 'n heilsame en vormende invloed op die jong De Villiers gehad. Hier maak die verwoesting van die Anglo-Boereoorlog en die moedige pogings tot heropbou 'n diepe indruk op die tot dusver half-Engelsgesinde Bolander. Dit is verder gesteun deur die sterk Afrikanergevoel van sy boerenooi, Mimie du Plessis, met wie hy later sou trou, en sy persoonlike kennismaking met die gewese Vrystaatse president M.T. Steyn. So ondergaan sy volksgevoel 'n metamorfose en bly hy tot aan die einde van sy lewe 'n pro-Afrikaner-volksman.
Sy nuut gebore aangetrokkenheid tot sy moedertaal kry in die vier jaar van 1908 tot 1911 aan die Kweekskool op Stellenbosch beslag en hy skep sy eerste toonsettings van Afrikaanse gedigte, onder meer Oproep tot stryd vir die Moedertaal met woorde van N.J. Brümmer. Ná 'n kort werktyd as hulpprediker in die NG gemeente Beaufort-Wes in 1912, aanvaar hy nog dieselfde jaar 'n beroep na die geskiedkundige NG gemeente Glen Lynden, sesde oudste gemeente van die Nederduitse Gereformeerde Kerk in die huidige Sinode van Oos-Kaapland en die 19de oudste in Suid-Afrika.
Op Glen Lynden
duimnael|regs|280px|[[Glen Lynden se pastorie waarin ds. M.L. en mev. Mimie de Villiers gewoon het, hier afgeneem in 1929.]]
Prop. De Villiers het 'n beroep na die NG gemeente Glen Lynden in die Oos-Kaap aangeneem nadat die gemeente nie lank vakant was nie. Vandat die vakature in Junie 1912 begin het, het die kerkraad ook vir ds. (later prof.) George Murray Pellissier van die NG gemeente Pietermaritzburg beroep. Prop. De Villiers was die tweede beroep. In die tyd dat hy op Bedford was, het hy twee beroepe gehad wat hy bedank het. Dit was ook die tyd van die Eerste Wêreldoorlog van 1914 tot 1918 en die gevreesde Spaanse griep teen die einde van 1918. Die wonderlike en geseënde Helpmekaar-beweging val saam met dié gebeurtenisse. Die dienende en oud-kerkraadslede in die gemeente het in Oktober 1917 £100 tot die Helpmekaar bygedra. Die NG gemeente Grahamstad, wat eers in 1916 van die NG gemeente Albanie sou afstig, het aanhoudend ondersteuning vir die hulpprediker daar gekry, want die NG lidmate in dié Engelse stad het skaars honderd getel.
Ds. De Villiers het met buitengewone moeite die arbeid onder die jongmense bevorder. As bewys hiervan moet dien die oprigting van 'n debatsvereniging vir hulle een maal per maand en 'n klein Sondagskool-leeskamer. 'n Ring-Sondagskoolkonferensie is een maal gehou en met een Kersfees was daar vir die kinders 'n Kersboom. Op die pastoriegrond is 'n tennisbaan vir vermaak vir die jongmense aangelê. In dié tyd is Dingaansfees op Vlieplaas gevier. 'n Tweede sou saam met die NG gemeente Somerset-Oos gevier word, maar weens die griep kon dit nie plaasvind nie.
Op Bedford was ds. De Villiers se pastorie die middelpunt van 'n ongekende musieklewe. Hy het dankofferkonserte gereë, kamermusiekaande in die pastorie gehou, orreluitvoerings in die kerk gelewer en selfs 'n salonorkes met vyf viole, tjello, klarinet en klavier op die been gebring. Hier, net soos later op Simonstad, het hy hom verder musikaal-skeppend besig gehou. Op Bedford skryf hy baie liedere, dikwels met 'n patriotiese inslag, onder meer Ik ken 'n liefste Volksman, Helpmekaarslied en Slagtersnek, oor die Slagtersnek-rebellie wat in die Oos-Kaap plaasgevind het en in 'n groot mate aanleiding tot die Groot Trek gegee het. In hierdie tyd ontmoet hy groot volksgeeste soos genl. J.B.M. Hertzog, dr. D.F. Malan, predikant van die NG gemeente Graaff-Reinet, en C.J. Langenhoven, wat vir die woorde van Die Stem verantwoordelik was.
Simonstad
Baie van sy ander komposisies word in die twintigerjare van die vorige eeu gepubliseer. Op Bedford het hy meesal sy eie woorde getoonset, maar nou maak hy op aandrang van die digter adv. H.A. Fagan veel meer gebruik van die digwerke van erkende digters soos Jan F.E. Celliers, A.D. Keet en ander. In samewerking met sy neef P.K. de Villiers, wat vir tallose nuwe wysies in die Halleluja verantwoordelik was, publiseer De Villiers ook twee reekse skoolliedere wat jare lank groot aftrek kry. In 1930 tree hy uit die predikantsamp.
Voltydse musikant
De Villiers gaan vestig hom op Wellington waar hy met kenmerkende geesdrif tydens die eerste 14 jaar van sy loopbaan as vrye musikus 17 landreise deur Suid-Afrika onderneem om orreluitvoerings en honderde konserte en praatjies oor musiek aan skole te lewer. Belangrike bykomstighede was die sowat 250 skoolliedere (dikwels met eie woorde) wat hy op bestelling gekomponeer het en die bekendstelling van sy eie werke. Hierdie woelige lewenswyse het in die jare van die Tweede Wêreldoorlog afgeneem en in 1945 tot 'n einde gekom.
As komponis het hy hom in 'n hoë mate met die Afrikanerstrewe vereenselwig en op sy eie emosioneel-gerigte manier deur sy toonsettings van Afrikaanse gedigte, sy Afrikaanse skoolliedjies, sy fees- en geleentheidsliedere en veral met die triomf sy melodie vir Die Stem van Afrika 'n bekende en dikwels geëerde musikale persoonlikheid geword.
Die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns het in 1940 in Kaapstad die erepenning vir musiek aan hom toegeken en na die amptelike aanvaarding van sy melodie as die Suid-Afrikaanse volkslied is 'n lewenslange staatspensioen aan hom bewillig. In 1957 is hy gehuldig tydens die F.A.K. se Volksmusiekkongres op Stellenbosch en in 1961 is daar 'n M.L. de Villiers-aand gehou op Simonstad, die dorp waar hy 12 jaar lank in die bediening gestaan het en waar die volksliedmelodie vorm aangeneem het.
Gesinslewe
duimnael|regs|200px|Ds. M.L. de Villiers as jong predikant van [[Glen Lynden omstreeks 1917.]] Prop. de Villiers is in 1911 getroud met Jemima (Mimie) Susanna du Plessis. Uit die huwelik is twee dogters en twee seuns gebore, van wie Dirkie de Villiers, in 'n stadium hoof van musiek aan die Vrystaatse onderwysdepartement, musiek as 'n loopbaan gekies het. 'n Kleinseun, Johan de Villiers, was dirigent van die Stellenbosse Universiteitskoor en 'n kleindogter, Suzanne, 'n beroepsaltviolis.
Oranje-olifantoorspons
Die oranje-olifantoorspons (Agelas clathrodes) is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Eva Lazzaro
Eva Lazzaro (gebore 23 Junie 1995) is 'n Australiese aktrise, regisseuse, en skryfster. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Jindabyne (2006) en Blessed (2009), en in die televisiereekse The Elephant Princess (2008) en Tangle (2009).
DVD-speler
DVD-spelers is ontwikkel om rolprente, wat op DVD-video's gestoor is, te speel. DVD-spelers is steeds versoenbaar met CD-spelers en is dus ook geskik om oudio-CD's te speel. Huidige spelers kan ook 'n aantal spesiale formate soos Video-CD en Super-Video-CD lees, wat op die CD-kompakskyf baseer en as alternatiewe stoormedia vir foto's en gekomprimeerde rolprente dien.
Aangesien verbruikers die voorkeur gee aan universele spelers, groei die aantal formate wat op 'n moderne DVD-speler gelees kan word en sluit nou gewilde kodeks soos MP3 en Windows Media Audio (WMA) vir musiek en DivX, XviD, MPEG-4 en Windows Media Video vir video-toepassings in.
Meer gesofistikeerde spelers kan danksy die laaste generasie van analoog-na-syfer-omsetters vir oudio- en videogegewens 'n baie realistiese kwaliteit van beeld en klank bemeester. In 2005 is DVD-Oudio, Super Audio CD en die hoë-resolusie-herberekening van gewone DVD-videogegewens standaard by die uitstalklas van DVD-spelers. Die Kanadese vervaardiger Classé Audio bied in Junie 2005 die eerste DVD-Video/DVD-Oudio/CD-speler aan wat alle HDTV-resolusies kan weergee.
DVD-spelers is tans beskikbaar as
DVD
Slanke-kurper
Die Slankekurper (Chetia gracilis) is 'n varswatervis wat in die Cutatorivier in Angola voorkom. In Engels staan die vis bekend as die Slender river bream.
Voorkoms
Daar is baie min omtrent die vis bekend en inligting is verkry van 'n museumspesie. Die vis word tot 118 mm lank.
Erica zeyheriana
Erica zeyheriana is 'n plant wat tot die genus Erica behoort en is deel van die fynbos. Die plant is inheems aan die Oos-Kaap en kom van Oesterbaai tot by Port Elizabeth voor. Die populasie het verminder met minstens 30% die afgelope 30 jaar weens stedelike ontwikkeling en landbou aktiwiteite. Die bedreiging gaan nog steeds voort en indringerplante word ook 'n bedreiging.
Val Lehman
Val Lehman (gebore 15 Maart 1943) is 'n Australiese aktrise en skryfster. Sy is bekend vir haar rolle in die televisiereekse Prisoner (1979), Blue Heelers (1994), en Pizza (2000).
Tsjoekotkasee
Die Tsjoekotkasee of Tsjoektsjiese See (Russies: Чуко́тское мо́ре, Tsjoekotskoje more) is ’n binnesee van die Arktiese Oseaan. Dit word in die weste begrens deur die De Long-straat, naby Wrangeleiland, en in die ooste deur Point Barrow, Alaska, wat aan die Beaufortsee grens. Beringstraat is die mees suidelike grens en verbind dit met die Beringsee en die Stille Oseaan. Die belangrikste hawe aan die Tsjoekotkasee is Oelen in Rusland. Die Internasionale datumgrens kruis die see van noordwes tot suidoos. Dit is ooswaarts geskuif sodat dit nie deur Wrangeleiland en die outonome okroeg Tsjoekotka op die Russiese vasteland loop nie.
Volmoed
duimnael|links|280px|Die NG gemeente Volmoed is op 21 November 1921 op die plaas Armoed gestig.
Tsjoekotkasee
Geografie
Die see het ’n oppervlakte van sowat 595 000 km² en is net sowat vier maande van die jaar bevaarbaar. Dit is op sy diepste 700 m, maar dieptes van minder as 50 m maak 56% van die oppervlakte uit.
Volmoed
Volmoed is 'n klein dorpie in die Suid-Afrikaanse provinsie Wes-Kaap. Volmoed ressorteer onder die Oudtshoorn Plaaslike Munisipaliteit, wat onder beheer van die Tuinroete-distriksmunisipaliteit val. Voorheen het die dorpie bekendgestaan as Armoed.
Tsjoekotkasee
Geografie
Die Tsjoekotka-see het baie min eilande in vergelyking met ander seë van die Noordpoolstreek. Wrangeleiland is by die noordwestelike grens van die see geleë, Heraldeiland naby sy noordelike grens en ’n paar klein eilande lê aan die Siberiese en Alaska-kus.
Die see is genoem na die Tsjoektsjiese volk, wat aan die kus van die Tsjoekotka-skiereiland woon. Visvang en die jag van walrusse is hul tradisionele bedrywighede.
Don Brockett
Don Brockett (30 Januarie 1930 – 2 Mei 1995) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Flashdance (1983), Day of the Dead (1985), en The Silence of the Lambs (1991), en in die televisiereeks Mister Rogers' Neighborhood (1968).
Seisoen
’n Seisoen is ’n deel van die jaar wat gekenmerk word deur veranderings in die weer, ekologie en dagligure. Seisoene kom voor vanweë die jaarlikse wenteling van die Aarde om die Son en die helling van die Aarde se rotasie-as met betrekking tot die wentelvlak. In gematigde en poolstreke word die siesoene gekenmerk deur veranderings in die intensiteit van sonlig wat die Aarde se oppervlak bereik; dit kan meebring dat diere hiberneer of migreer en plante ’n rustyd binnegaan.
In November, Desember en Januarie kry die Suidelike Halfrond meer sonlig omdat dit na die Son gedraai is. Dieselfde geld vir Mei, Junie en Julie in die Noordelike Halfrond. Dit is die Aarde se ashelling wat meebring dat die Son in die somer hoër in die lug is en die stralingsenergie hoër is. Vanweë seisoenale agterstand is Desember, Januarie en Februarie egter die warmste maande in die suide en Junie, Julie en Augustus in die noorde.
In gematigde en poolstreke word vier kalendergebaseerde seisoene gewoonlik erken: lente, somer, herfs en winter. Ekoloë gebruik soms ’n model met ses seisoene vir gematigde streke wat "voorlente" en "laatsomer" insluit.
Warm streke het twee of drie seisoene: ’n nat, droë en in sommige tropiese streke ’n koel of gematigde seisoen.
Seisoene hou soms besondere betekenisse in vir landbougemeenskappe, wie se lewe in ’n groot mate draai rondom die plant- en oestyd. Vroeër is dit dikwels met rituele gevier.
Ashelling
Ongeag die tyd van die jaar het die Noordelike en Suidelike Halfrond altyd teenoorgestelde seisoene. Dit is omdat een kant van die Aarde altyd weg van die Son wys en die ander in die rigting van die Son. Vir sowat die helfte van die jaar (van omstreeks 20 Maart tot omstreeks 22 September), is die Noordelike Halfrond na die Son gedraai, met die maksimum invallende strale op omstreeks 21 Junie. Vir die ander helfte van die jaar is die Suidelike Halfrond na die Son gedraai en bereik dit die maksimum invallende strale omstreeks 21 Desember. Die twee tye wanneer die Son reg bo die ewenaar is, is die dag-en-nag-ewenings. Op daardie oomblik is die dag en nag ook ewe lank by die pole. Met die September-ewening word die dae langer in die Suidelike Halfrond en begin die lente, in die Noordelike Halfrond word die dae korter en begin die herfs.
Die uitwerking van die ashelling is merkbaar in die verandering in die lengte van die dag en die hoogte van die Son om 12:00. Die lae ligging van die Son in die winter beteken die invallende strale is oor ’n groter gebied van die Aarde se oppervlak versprei, en dus is die lig meer indirek en van ’n laer intensiteit. Dit en die korter dagligure veroorsaak die grootste deel van die temperatuurwisselings in die seisoene van albei halfronde.
Die Aarde se elliptiese baan
In vergelyking met die Aarde se ashelling, dra ander faktore min by tot die seisoenwisselings. Die seisoene is nie die resultaat van byvoorbeeld die verskille in die afstand van die Aarde van die Son af vanweë sy elliptiese wentelbaan, of eksentrisiteit, nie. Die Aarde bereik sy perihelium (die punt in sy wentelbaan die naaste aan die Son) in Januarie en sy afelium (verste punt) in Julie. Dit het dus feitlik geen uitwerking op die seisoene in die Noordelike Halfrond nie.
Wentelbaan-eksentrisiteit kan wel temperature beïnvloed, maar die uitwerking daarvan op die Aarde is klein en word teengewerk deur ander faktore; navorsing wys die Aarde as ’n geheel is eintlik effens warmer as dit verder van die Son af is. Dit is omdat die Noordelike Halfrond (wat dan somer het) meer grond het as die Suidelike Halfrond en grond makliker warmer word as water.
Ander faktore
Seisoenale weerwisselings hang ook af van faktore soos die nabyheid aan oseane of ander groot waterliggame, strome in die oseane, winde, en El Niño en ander siklusse.
Trope
In tropiese en subtropiese streke is daar ’n geringe wisseling in sonlig. Daar is egter ’n drastiese verandering in reënval vanweë wat genoem word die intertropiese konvergensiesone. Wanneer dié sone noord van die ewenaar is, ondervind die tropiese gebiede in die Noordelike Halfrond hul nat seisoen en die gebiede in die Suidelike Halfrond hul droë seisoen. Die situasie word omgekeer wanneer die konvergensiesone na suid van die ewenaar beweeg.
Seisoenale agterstand
In die sterrekunde, wat net die lengte van die dag in ag neem, is die sonstilstande in die "middel" van die onderskeie seisoene. In meteorologiese terme val die sonstilstande (of minimum en maksimum sonstraling) egter nie in die middel van die seisoene nie, maar tot sewe weke later vanweë seisoenale agterstand wat deur verskeie faktore veroorsaak word.
Pooldag en -nag
Enige plek noord van die noordpoolsirkel of suid van die suidpoolsirkel sal ’n tydperk in die somer ondervind dat die son nie ondergaan nie, en ’n tydperk in die winter dat die son nie opkom nie. Dit verskil van plek tot plek.
By die weermag- en weerstasie Alert, wat by 82°30′05″N en 62°20′20″W geleë is aan die noordpunt van Ellesmere-eiland, Kanada (sowat 830 km van die Noordpool af), begin die Son einde Februarie vir ’n paar minute per dag bo die horison uitloer. Dit klim elke dag hoër en bly langer bo die horsison; teen 21 Maart bly dit langer as 12 uur in die lug. Op 6 April kom die son op en bly sirkel bo die horison totdat dit eers weer op 6 September sak. Teen 13 Oktober is dit net sowat ’n uur en half bo die horison. Op 14 Oktober sak dit en kom nie weer op tot 27 Februarie nie.
Rosso
Rosso is 'n stad in Mauritanië en het 'n bevolking van 48 992 in 2002 gehad. Die stad is aan die Sénégalrivier net noord van Senegal geleë.
Nederlandse Wikipedia
Die Nederlandse weergawe van Wikipedia is op 19 Junie 2001 gestig en is sedert April 2022 die sesde grootste weergawe van hierdie aanlynensiklopedie gemeet aan die aantal artikels (tans ) wat dit bevat, na die Engelse, Cebuano, Sweedse, Duitse en Franse Wikipedias.
Sterk groei
Op 27 Januarie 2005 verskyn die 50 000ste artikel en nog dieselfde jaar, op 14 Oktober word die mylpaal van 100 000 artikels bereik.
Besoeke
Uit die hele Wikipedia-projek se soektogte maak die Nederlandse Wikipedia 1,2% uit. Tussen 1 November 2011 en 31 Oktober 2012 word die Nederlandse Wikipedia die meeste besoek deur gebruikers in:
(70,5%)
(24,6%)
(0,7%)
(0,6%)
Ander (3,6%)
Die Nederlandse Wikipedia word die meeste gelees:
Voorbeeld
'n Voorbeeld van 'n Nederlandse artikel wat maklik deur Afrikaanse gebruikers gelees kan word: nl:Afrikaans.
Familjen
Johan Tommy Karlsson (gebore 10 April 1976), verhoognaam Familjen (Afrikaans: Die familie) is 'n Sweedse techno-/elektropopkunstenaar.
Cornelius Rost
Cornelius Rost (27 Maart 1919, Kufstein, Oostenryk – 18 Oktober 1983, München, Duitsland) was ’n Duitse soldaat in die Tweede Wêreldoorlog wat in Siberië uit ’n Gulagkamp ontsnap het. Sy wedervarings is vasgevang in ’n boek, televisiereeks en rolprent.
Lewe
Rost is op 27 Maart 1919 in Kufstein, Oostenryk, gebore. Hy het in München gewoon toe die Tweede Wêreldoorlog uitbreek en is tydens die oorlog deur die Sowjetleër gevang. Hy het self in 1942 erken hy het die rang van weerman gehad, hoewel Clemens Forell, sy alias in die roman, as ’n offisier uitgebeeld word.
Volgens die Münchense registrasiekantoor het Rost op 28 Oktober 1947 uit ’n gevangenekamp in die Sowjetunie teruggekeer. In 1953 het hy by die boekuitgewer Franz Ehrenwirth begin werk. Hy het verskeie voorblaaie van boeke geruïneer omdat hy kleurblind geword het van sy gedwonge arbeid in die Sowjet-loodmyne in Siberië. Ehrenwirth het ’n verduidelik gevra en van Rost se oorlogservarings gehoor. Hy het besef dit kan ’n goeie verhaal wees en Rost gevra om sy herinneringe neer te skryf. Rost se verhaal was baie swak gekonstrueer, maar Ehrenwirth wou dit graag publiseer. Hy het toe die professionele skrywer Josef Martin Bauer gevra om daaraan te skaaf.
Verhaal
Die verhaal van Rost se wedervaringe gaan grootliks oor sy ontsnapping uit die hospitaal van ’n Siberiese strafkamp in 1949 nadat hy vier jaar in die kamp gewerk het.
Nadat hy ontsnap het, loop hy die eerste jaar alleen deur Oos-Siberië. Dan maak hy vriende met drie Russiese gevangenes wat ook ontsnap het en bring ’n jaar saam met hulle deur. Ná nog ’n jaar se wedervarings, waarin hy deur mens en dier bedreig word, haal hy eindelik ’n trein na Mongolië, waar ’n poging om oor die grens te vlug misluk.
Eindelik loop hy ’n smokkelaar raak wat hom help om in Iran uit te kom. Hier word hy vir ’n Sowjetspioen aangesien, maar word eindelik deur ’n oom van hom gered wat hom nie erken nie, maar aan familiefoto's uitken. Hy word vrygelaat en vlieg via Ankara, Istanboel en Rome na München, waar hy eindelik op 22 Desember 1952 ná ’n reis van 14 000 km as ’n fisiek en geestelik gebroke man aankom.
Boek
duimnael|180px|’n Persoonlike boodskap deur C. Rost in ’n vroeë uitgawe. Rost was bang hy sou in die moeilikheid kom by die Geallieerde owerhede en het net ingestem tot ’n mondelinge onderhoud nadat hy toestemming gekry het om die skuilnaam Clemens Forell te gebruik. Bauer het daarna die materiaal oorgeskryf in sy bekende boek van 1955, So weit die Füße tragen (Engelse titel: As Far as My Feet Will Carry Me).