cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Landnámabók
Moontlik was Ari Þorgilsson (1068–1148) die skrywer van die boek of tenminste 'n mede-outeur.
Ben Barnes (akteur)
Ben Barnes (gebore 20 Augustus 1981) is 'n Engelse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente The Chronicles of Narnia: Prince Caspian (2008), Dorian Gray (2009), The Chronicles of Narnia: The Voyage of the Dawn Treader (2010), en The Big Wedding (2013).
Krakow
Krakow (Pools: Kraków, uitspraak: "Krakoef", ) is die hoofstad van die woiwodskap Klein-Pole en aan die boloop van die Weichsel-rivier in die suide van Pole, sowat 250 kilometer suid van Warskou geleë. Dit is die tweede grootste metropool in die land met 'n bevolking van meer as 750 000 in die stads- en sowat 1,5 miljoen in die metropolitaanse gebied.
Die huidige stad het reeds in die 10de eeu bestaan; die eerste verwysing na Krakow as die groot nedersetting Karako gaan terug op Ibrahim ibn Jakoeb, 'n gesant van die kalief van Córdoba in Spanje, wat in die 10de eeu deur Europa gereis het. In die tydperk tussen 1035 en 1596 het Krakau as Poolse hoofstad gefungeer, en daar word nog steeds na Krakau as die "heimlike hoofstad van Pole" verwys.
Krakow het tot 'n beduidende sentrum van nywerhede, wetenskap en kultuur ontwikkel en beskik met die Jagielloniese Universiteit oor die tweede oudste universiteit in Sentraal-Europa. Die stadsentrum word deur 'n groot verskeidenheid geboue in die Gotiese, Renaissance-, Barok- en latere boustyle oorheers. Met sowat 5 500 historiese geboue en 2,5 miljoen kunswerke, wat meer as 1 000 jaar se stadsgeskiedenis lewendig laat word, het Krakau - vir kunsliefhebbers lankal die belangrikste reisbestemming in Pole - die status van UNESCO-wêrelderfenis gekry.
Naas Praag is Krakow een van slegs twee groot stede in oostelike Sentraal-Europa wat in die laaste wêreldoorlog nie onder oorlogshandelinge soos lugaanvalle moes ly nie, al het die na-oorlogse kommunistiese bewind talle historiese geboue gedeeltelik laat verval.
Klimaat
Krakow is in die oorgangsone tussen Atlantiese see- en vastelandse klimaat geleë. Die plaaslike weersituasie word sterk deur die heersende windrigting bepaal. Westelike winde bring veral gedurende die somermaande vogtige weer met reën, terwyl oostelike winde in die winter met droë en baie koue weerstoestande.
Die gemiddelde temperatuur in Januarie is -2 °C, met uiterstes van minder as -20 °C. In Julie is die gemiddeld +19 °C, waarby die kwik op baie warm dae tot meer as +35 °C kan styg. Op hierdie dae kan hewige donderbuie uitsak. Die warm weer sorg vir 'n suidelike atmosfeer wat in die groot aantal straatkafees in Krakow weerspieël word.
Weerstoestande is in die algemeen relatief stabiel met min daaglikse skommelinge. Nogtans het daar in die vroeë 21ste eeu meer uiterste weerverskynsels soos hewige stortreën of selfs klein tornado's voorgekom.
Voorgeskiedenis en vroeë middeleeue
Die Wawel-heuwel, waarop later die kasteel en katedraal van Krakow sou ontstaan, was reeds sowat 20 000 jaar gelede permanent bewoon. In die omgewing van Krakow is al in prehistoriese tye sout ontgin. Die Wislane, 'n Wes-Slawiese stam, het hulle in die 5de eeu n.C. in die gebied van Krakau gevestig. Die geskiedenis van die stad begin nog voor die stigting van die Poolse staat as hoofstad van die Vistuliese stam. Volgens Krakow se stigtingsmite het die stamhoof Krak die stad, wat na hom vernoem is, op die Wawel-heuwel oor die grot van 'n draak aangelê nadat hy dié draak gedood het. Twee grafheuwels, wat oos en wes van die stadsgebied geleë is en waarin volgens oorleweringe Krak en sy dogter Wanda ter ruste gelê is, dateer uit hierdie tydperk. Argeoloë neem egter ook aan dat die twee heuwels sterrekundige funksies vervul het - tydens die somersonstilstand gaan die son presies oor die een heuwel op en oor die ander onder.
Die eerste historiese oorleweringe berig van Slawiese setlaars wat hulle langs die Wisła-oewer gevestig het. Krakow het in die 9de eeu moontlik deel uitgemaak van die Groot-Morawiese Ryk. Groot-Morawiese kronieke vermeld dat Cyrillus en Methodius die Wislane-heerser aangeraai het om die Christelike doop en geloof te aanvaar. Dit is nie bekend of hy hul advies gevolg het nie. Nogtans het reeds in hierdie tydperk die eerste Christelike kerk (tans die Sint-Andries-kerk) by 'n heidense heiligdom ontstaan.
Die Arabies-Joodse koopman Ibrahim ibn Jakoeb, wat as gesant van die kalief van Córdoba 'n reis deur Europa onderneem het, het in 965 die eerste historiese vermelding van Krakow as Karako gemaak. Omstreeks 990 is Krakow deur Mieszko I ingeneem en het sodoende onder die heerskappy van die Poolse Piaste-dinastie gekom.
Teen die einde van die 10de eu was Krakow al 'n beduidende handelsplek wat in die jaar 1000 deur Bolesław I tot die setel van 'n aartsbiskop verhef is. In hierdie tyd is die eerste steengeboue opgerig - 'n kasteel op die Wawel asook 'n aantal sakrale geboue in die Romaanse styl.
Die hoofmarkplein (Rynek Główny)
Die geskiedenis van Krakow se historiese middestad (Pools: Stare Miasto) met sy roostervormige straatuitleg strek terug tot die stadstigting in 1257. Oorspronklik is dit deur 'n stadsmuur beskerm, maar hierdie ou versterking het lankal plek gemaak vir 'n groen gordel (Planty). Die laaste oorblyfsels van 'n vroeëre, onreëlmatige stadsuitleg is die Maria-kerk, wat skeef teen die huidige straatrooster staan, die Adalbert-kerk op die markplein en die diagonale straat ulica Grodzka.
Krakow se hoofmark (Rynek Gŀówny), 'n uitgestrekte reghoekige plein, vorm die sentrum van die middestad. Met 'n sylengte van 200 meter is dit die grootste middeleeuse markplein in Europa naas die Piazza San Marco in Venesië - en net so gewild by plaaslike duiwe as sy Italiaanse eweknie. Hul aantal word op sowat 40 000 beraam.
Die plein word omring deur 'n vyftigtal geboue uit verskillende tydperke, waaronder die geel-rooi lakenhalle (Sukiennice) as die opvallendste argitektoniese monument wat die markplein in twee dele onderverdeel.
Die hoofmark word met 'n aantal geskiedkundige gebeurtenisse verbind. Hier het prins Albrecht von Hohenzollern in 1525 'n knieval voor die Poolse koning Sigismund die Oue gedoen en die eed van getrouheid aan hom afgelê. Hiervoor het hy Pruise as leen ontvang. Ná die Tweede Poolse Deling het die vryheidsheld Tadeusz Kościuszko hier sy eed afgelê en sodoende die nasionale opstand teen die besetters ingelui.
Swart mense
Swart mense is 'n term wat in sekere lande gebruik word, dikwels in sosiaal gegronde stelsels van rasse-klassifikasie of etnisiteit, om mense met donker gelaatstrekke te beskryf teenoor ander bevolkingsgroepe. Die betekenis van die uitdrukking verskil ook baie wyd, beide tussen en in gemeenskappe, en hang baie af van konteks. Vir baie ander indiwidue, gemeenskappe en lande word "swart" as 'n neerhalende, uitgediende, of andersins as 'n onverteenwoordigende etiket beskou, en word dit gevolglik nie gebruik of gedefinieer nie.
Verskillende gemeenskappe pas verskillende kriteria toe van wie word as "swart" geklassifiseer, en hierdie sosiale verskille het ook deur die jare verander. In 'n aantal lande beïnvloed maatskaplike veranderlikes klassifikasie net soveel as die kleur van iemand se vel, en die sosiale kriteria vir "swartheid" wissel. Byvoorbeeld in Noord-Amerika is die term swart mense nie noodwendig 'n aanduiding van 'n persoon se velkleur of sy etnisiteit nie, maar is eerder 'n sosiaalgegronde rasse-klassifikasie wat verband hou daarmee of die indiwidu 'n Afro-Amerikaner is met geskiedenis wat met die geïnstitusionaliseerde slawerny vereenselwig kan word. In Suid-Afrika en Latyns-Amerika word daar nie noodwendig na gemengde rasse as "swart" gekyk nie. In ander streke soos Australasië het setlaars die term "swart" gebruik, Andersinds was dit ook deur die plaaslike bevolking met die verskillende geskiedkundige agtergrond en verskillende voorvaderlike agtergrond gebruik om te identifiseer.
Noord-Afrika
Die Romeinse Ryk het eers met Mauritanië geskakel voordat dele van die gebied later deur die Romeine oorgeneem is. Mauritanië was gedurende die klassieke periode 'n staat wat die moderne Marokko, die westelike deel van Algerië en die Spaanse stede van Ceuta en Melilla ingesluit het. Die mense van die streek word in die klassieke literatuur na verwys as die Mauri wat later na Moors in Engels ontwikkel het.
Daar is talle gemeenskappe met donker velle in Noord-Afrika, van wie sommiges terugdateer na die prehistoriese samelewings. Ander is afstammelinge van die historiese Trans-Sahara-mensehandel, en/of, nakomelinge van die Arabiese invalle van die 17de eeu, nasate van slawe van die Arabiese slawehandel in Noord-Afrika.
In die 18de eeu het die Marokkaanse sultan Moulay Ismail, die "Bloeddorstige" (1672–1727) vir hom 'n korps van 150 000 slawe opgelei, sy Swart Wag, om die land en sy mense onderdanig te hou.
Volgens Dr Carlos Moore van Brasilië se universiteit in die staat Bahia, het die Afro-veelrassiges, insluitende die Arabiere van Noord-Afrika, in die 21ste eeu hulself in dieselfde lig beskou as die veelrassiges in Latyns-Amerika. Hy het gevind dat Arabiere wat swart lyk, baie soos die Latyns-Amerikaners wat ook swart gelaatstrekke het, beskou hulself wit op grond van hul blanke voorsate uit hul verre verlede.
Die voormalige Egipiese president Anwar Sadat se ma was 'n donker Nubiese Soedannese vrou, en sy pa 'n Egiptenaar met ligte gelaatstrekke. In antwoord op 'n advertensie vir 'n rol as 'n toneelspeler, het die jong Sadat homself so beskryf: "Ek is nie wit nie, maar ek is ook nie regtig swart nie. My swartheid neig om rooierig te wees".
As gevolg van die patriargale aard van die Arabiese samelewing, het Arabiese mans, insluitende in die dae van die slawehandel in Noord-Afrika, meer vroue as mans as slawe gebruik. Hulle het meer slavinne as mans vir huishoudelike en landbouwerk gebruik. Die mans glo die Koran bied 'n slawemeester toestemming vir 'n seksuele verhouding met 'n slavin buite die huweliksverband. Dit het tot baie veelrassige kinders gelei. Wanneer 'n slawin by haar Arabiese meester swanger raak word sy as umm walad of "moeder van 'n kind" gesien, 'n status wat haar voorregte laat geniet. Die kind mag erf by sy vader, so veelrassige kinders mag in al die rykdomme van sy vader deel. Aangesien die gemeenskap patriliniêr is ontvang die kind sy vader se sosiale status by geboorte en word dus vry gebore.
Sommiges het selfs hul vaders as heersers opgevolg. Soos byvoorbeeld het sultan Ahmad al-Mansur van 1578 tot 1608 oor Marokko geheers. Hy was tegnies nie as 'n veelrassige slawekind gereken nie want sy ma was 'n Fulani en 'n bywyf van sy vader.
Suid-Afrika
In Suid-Afrika was daar gedurende kolonialisme baie verhoudings tussen Europese mans en Bantoe- en Khoisan-vroue wat kinders met gemengde ras voortgebring het. Namate die Europese setlaars beheer oor die gebied gekry het, is die veelrassige kinders verstoot en na tweedeklasstatus verlaag. In die middel van die 20ste eeu het die regering die bevolking in vier rasgroepe verdeel: swart, wit, Asiër (hoofsaaklik Indiërs) en Kleurlinge. Die Kleurlinge sluit in die gemengde Bantoe, Khoisan en Europese nasate (met Maleier-afstammelinge – veral in die Wes-Kaap).
Gedurende die apartheidsera is diegene wat as Kleurlinge geklassifiseer is, onderdruk en teen gediskrimineer. Hulle het egter meer regte geniet en 'n ietwat beter sosiaal-ekonomiese lewe geniet as die burgers wat as swartes geklassifiseer is. Die regering het vereis dat die Kleurlinge en die swartes in afsonderlike woongebiede van die wittes woon.
Behalwe hul voorkoms, kan Kleurlinge weens hul taal van swarte mense onderskei word. Die meeste van hulle praat Afrikaans of Engels vlot as eerste taal.
Arabiese Skiereiland
Geskiedkundiges raam dat tussen die geboorte van Islam en die afskaffing van slaweny in die middel-20ste eeu in die Arabiese Skiereiland, is tussen 10 tot 18 miljoen swart Afrikane (wat bekend was as die Zanj) deur Arabiese slawehandelaars na die Arabiese Skiereiland en naburige state verskeep. Dit is by verre baie meer as die aantal slawe wat na die Amerikas geneem was. Daar is verskeie faktore wat die slawe se nasate in die 21ste eeu Arabiese gemeenskappe baie sigbaar maak. Die handelaars het baie meer vroue as mans verskeep aangesien daar 'n aanvraag na hulle was om as bywywe in harems in die Arabiese Skiereiland en buurstate te dien. Manlike slawe is gekastreer om as wagte vir die harems diens te doen. Die dodetol onder die swart Afrika-slawe was hoog weens die gedwonge arbeid. Daar is verskeie kenmerkende Afro-Arabiese gemeenskappe wat in die Arabiese Skiereiland en die buurstate oorleef het.
Genetiese studies het gevind dat daar 'n aansienlike persentasies gene van vroue uit Afrika in die are van die Arabiese gemeenskappe in die Arabiese Skiereiland en die buurstate vloei. 'n Gemiddeld van 38% van die moederlike afstammelinge in Jemen is regstreekse afstammelinge uit Afrika, 16% in Oman-Katar, en 10% in Saoedi-Arabië-Verenigde Arabiese Emirate.
Kenmerkende en self-geïdentifiseerde swart gemeenskappe is in lande soos Irak aangemeld. Volgens navorsing is daar sowat 1.2 miljoen swart mense wat vertel van 'n leeftyd van diskriminasie. Hierdie afstammelinge van die Zanj het aansoek gedoen by die regering vir minderheidstatus wat sekere setels in die parlement sal verseker vir politieke verteenwoordigers van hul bevolking. Volgens Alamin M Mazrui word die meeste van hierdie sigbare Afrika-afstammelinge steeds in die Arabiese Skiereiland en omliggende state as Arabiere erken en nie as swart nie.
Israel
Sowat 150 000 Oos-Afrikane en swart mense bly in Israel, wat byna 2% van die land se bevolking uitmaak. Die meeste van hulle, sowat 120 000, is Beta Israel, van wie die meeste in die 1980's en 1990's uit Ethiopië gekom het. Dan is daar ook nog meer as 5 000 van die Afro-Hebreeuse Israeliete van Jerusalem beweging wat nasate is van Afro-Amerikaners wat in die 20ste eeu na Israel verhuis het.
Turkye
Dit het verskeie eeue gelede begin gebeur, gedurende die Ottomaanse Ryk, toe tienduisende van die Zanj deur slawehandelaars na die plantasies en landbougebiede in die hedendaagse Antaya en Istanboel gebring is.
Suid-Asië
Die Siddhi is 'n etniese groep wat in Indië en Pakistan woon en is afstammelinge van die Bantoevolke van Suidoos-Afrika wat deur Arabiese en Portugese slawehandelaars na die Indiese subkontinent verskeep is. Hoewel dit plaaslik aanvaar word dat Siddhi afgelei word van 'n woord wat swart beteken, kom die term inderdaad van die woord Sayyid, die titel van die kapteins van die Arabiese vaartuie wat die Siddhi-setlaars eeerste na die gebied gebring het.
Suidoos-Asië
Negritoes in die Filippyne, en Suidoos-Asië in die algemeen, kom voor baie diskriminasie te staan. Gewoonlik word hulle gemarginaliseer en leef hulle in armoede, kan hulle nie werk kry wat hulle sal neem nie.
Spanje
Die term "More" is oor die algemeen in Europa gebruik om neerhalend na Moslems te verwys, veral diegene van Arabiese en Berber-afkoms, hetsy hulle in Noord-Afrika of Iberië bly. Die More was nie kenmerkende of selfgedefinieerde mense nie. Die Middeleeuse en vroeë moderne Europeërs het die naam Moor vir Arabiese Moslems, Berbers, swart Afrikane en selfs vir Europeërs gegee.
Verenigde Koninkryk
Volgens statistieke van 2001 woon daar meer as een miljoen swartes in die Verenigde Koninkryk.
1827
Die jaar 1827 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Maandag begin het. Dit was die 27ste jaar van die 19de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Swart mense
Frankryk
Hoewel etniese sensus onwettig is in Frankryk, word daar geraam dat daar sowat 2,5 tot 5 miljoen swartes in die land bly.
Nederland
Afro-Hollanders kom van die voormalige en huidige Nederlandse gebiede soos Aruba, Bonaire, Curaçao, Sint Maarten en Suriname.
Asteropus arenosus
Die spons behoort tot die genus Asteropus en tot die familie Ancorinidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 2008 deur Van Soest & Beglinger.
Taaibosspruit (Skoonspruit)
Die Taaibosspruit is 'n rivier wat tussen Coligny en noord van Klerksdorp in Noordwes in Suid-Afrika vloei. Die Taaibosspruit sluit aan by die Skoonspruit en lê in die opvanggebied van die Vaalrivier.
Verdrag van Lissabon
Die Verdrag van Lissabon (ook bekend as die Hervormingsverdrag) is 'n internasionale ooreenkoms wat op 13 Desember 2007 in Lissabon onderteken is en die werking van die Europese Unie (EU) beïnvloed. Die verdrag is deur alle lede van die EU bekragtig en het van krag geword op 1 Desember 2009. Die verdrag het die Verdrag van die Europese Unie (Maastricht, 1992) en die Verdrag van die stigting van die Europese Gemeenskap (Rome, 1957) gewysig.
Aansienlike veranderinge sluit die volgende in:
Die gekonstateerde doel van die verdrag is "om die proses wat deur die Verdrag van Amsterdam (1997) en die Verdrag van Nice (2000) begin is, te voltooi, met 'n blik op die versterking van die Unie se doeltreffendheid en demokratiese geldigheid, en om die samehang van sy aksies te verbeter". Teenstanders van die verdrag, soos die Britse dinktenk Open Europe en voormalige Deense parlementslid Jens-Peter Bonde, hou vol dat die verdrag die EU sal sentraliseer en demokrasie sal verswak deur die krag weg van die nasionale kiesers te neem.
Geskiedenis
Onderhandelinge om EU-instellings te verander het in 2001 begin, wat eers gelei het tot die Europese Grondwet, wat nie geslaag het nie, na dit in 2005 deur Franse en Nederlandse kiesers verwerp is. Daar was oorspronklik bedoel dat die Grondwet se plaasvervanger, die Verdrag van Lissabon, reeds teen die einde van 2008 deur alle lidstate bekragtig sou wees. Hierdie datum was egter nie haalbaar nie, hoofsaaklik as gevolg van die verwerping daarvan deur Ierse kiesers in 2008. Hierdie besluit is egter tydens 'n tweede referendum in 2009 omgekeer. Die verdrag is deur alle lede van die EU bekragtig en het van krag geword op 1 Desember 2009.
Woiwodskap Groot-Pole
Na die westelike deel van Pole rondom Poznań word sedert die 13de eeu as Polonia maior (Latyns, "Groot-Pole"; Pools Wielkopolska) verwys. Dit het sentraal gestaan in die Wes-Slawiese Polane-stam se suksesvolle vereniging van verskillende stamme in 'n gemeenskaplike Poolse staat – 'n proses wat hom in die 10de eeu afgespeel het.
Die platteland van Groot-Pole word van oudsher vir landboudoeleindes gebruik. Die historiese streek het geen presiese natuurlike grense nie, maar word rofweg deur die rivierlope van die Drawa (Duits: Drage), Obra en Barycz (Bartsch) van Pommere, Neumark, Brandenburg en Silesië geskei.
Geskiedenis
Die huidige woiwodskap behels die gebied van die historiese Groot-Pole en word sodoende as die bakermat van Pole beskou. Dit was die stamgebied van die Wes-Slawiese Polane, en navorsers neem aan dat die antieke Barnsteenroete deur die streek geloop het. Teen die einde van die 10de eeu het hertog Mieszko I die Slawiese stamme in die streek tot 'n gemeenskaplike ryk verenig en in 966 Gniezno (Duits: Gnesen) as sy hoofstad gevestig. Toe die Poolse konings hul regeringsetel na Krakau verskuif het, het Gniezno die meeste van sy oorspronklike funksies ingeboet. Poznań het vervolgens tot die belangrikste stedelike nedersetting van Groot-Pole ontwikkel en ook as gewestelike setel van die eerste Poolse heersers gedien. Dit is nog steeds 'n beduidende handelstad – die Nasionale Handelskou (sedert 1921) en die Internasionale Handelskou van Poznań het hulle oorsprong in Middeleeuse handelsbeurse.
Ná die Poolse Delinge het Groot-Pole onder Pruisiese bewind gestaan. Die Pruisiese owerhede het destyds pogings onderneem om die plaaslike landbou met belasting en ander maatreëls geleidelik in Duitse hande te laat oorgaan – 'n beleid wat felle verset van Poolse landbesitters uitgelok het. Die Poolse boere het alles onderneem om hul land te behou en onder meer moderne landboumetodes ingevoer om opbrengste en inkomste te verhoog. Die gebied is nog steeds een van die voorste landboustreke in Pole.
Die kulturele en argitektoniese erfenis van Groot-Pole sluit talle landgoede en kastele van Pole se ou adellike magnateklas in, soos die kasteel en tuin van Kórnik, die Rokoko-paleis van Rogalin en die kasteel van Rydzyna. Bekende sakrale geboue in die gebied is die groot Sistersiënser-klooster in Ląd en die pelgrimsoord Licheń Stary met sy Neogotiese kerk. Hier is intussen ook 'n nuwe Rooms-Katolieke heiligdom, die grootste basiliek van Pole opgerig.
Administratiewe indeling
Die Woiwodskap Groot-Pole is in 31 landelike munisipaliteite verdeel, terwyl Poznań, Kalisz, Konin en Leszno die status van selfregerende stede het. Hulle maak dus nie deel uit van die gelyknamige landelike munisipaliteite nie.
Landelike munisipaliteite
<div style="">
Grootste stede
Die administratiewe hoofstad Poznań en Kalisz (die oudste stad in Pole) is die enigste stedelike nedersettings in die Woiwodskap Groot-Pole met 'n bevolking van meer as 100 000.
Bergpieke
Die bergpiek Kobyla Góra – noordwes van Kepno naby Parzynow – is die hoogste punt van Groot-Pole (284 meter).
Nywerhede
Groot-Pole se nywerhede vervaardig onder meer elektriese masjiene, voertuie en voertuigonderdele, meubels, glas en keramiek, elektriese verbruikersgoedere, gloeilampe en batterye. Die maatskappy Solaris Bus & Coach S.A., wat sy hoofkwartier naby Poznań het, is een van die belangrikste Europese vervaardigers van busse wat sy produkte na 18 Europese lande uitvoer en ook oorsese markte soos die Verenigde Arabiese Emirate gevestig het.
Die Groot-Poolse voedselverwerkingsbedryf steun op die hoogs ontwikkelde plaaslike landbousektor en vervaardig vleis- en suiwelprodukte, suiker, snoeperye, sjokolade, vrugte- en groenteprodukte, alkohol en bier.
Ekonomiese syfers
In vergelyking met die Europese Unie se bruto binnelandse produk (BBP, in koopkragpariteite) het die Woiwodskap Groot-Pole in 2006 'n indeks van 55,1 bereik (EU-27 = 100).
Die werkloosheidsyfer het in 2005 nog op 17,2 persent gestaan en het in die tydperk tot Desember 2009 gedaal tot 9,1 persent. Sodoende het slegs Masowië 'n laer werkloosheidsyfer (9,0 persent).
Asteropus brasiliensis
Asteropus brasiliensis is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Die spons behoort tot die genus Asteropus en tot die familie Ancorinidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1992 deur Hajdu & Van Soest.
Perseïdes
Die Perseïdes is ’n aktiewe meteoorreën wat verbind word met Komeet Swift-Tuttle. Hulle word so genoem omdat dit lyk of hulle vanaf ’n sentrale punt in die sterrebeeld Perseus kom.
Etimologie
Die wolk van meteoroïdes wat die Perseïdes veroorsaak, strek oor die wentelbaan van Komeet Swift-Tuttle en word deur die komeet afgeskei terwyl dit in ’n wentelbaan van 133 jaar om die Son is. Die meeste deeltjies is al sowat duisend jaar deel van die wolk, maar daar is ’n ralatief jong filament van stof wat in 1865 afgeskei is en die dag voor die maksimum reën vir ’n mini-hoogtepunt kan sorg. Die grootte van die wolk in die omgewing van die Aarde word geraam op sowat 0,1 astronomiese eenhede (AE) breed en 0,8 AE lank, en dit word uitgesprei deur sy jaarlikse wisselwerking met die Aarde se swaartekrag.
Die meteoorreën is elke jaar van middel Julie af te sien en bereik sy hoogtepunt tussen 9 en 14 Augustus, afhangend van die ligging van die wolk. Tydens die hoogtepunt is die tempo van die meteore sowat 60 of meer per uur. Hulle kan oor die hele lugruim gesien word; weens die meteoorreën se uitstralingspunt in die sterrebeeld Perseus kan dit egter hoofsaaklik in die Noordelike Halfrond gesien word. Soos met talle meteoorreëns bereik dit in die vroeë oggendure sy hoogtepunt omdat die Aarde dan in die rigting van die meteoroïdes inbeweeg. Hoewel die meeste meteore die Aarde se atmosfeer tussen sonsopkoms en die middag tref, is hulle weens die daglig nie sigbaar nie. Sommige is ook voor middernag sigbaar, en dan is vuurballe soms te sien. Die meeste Perseïdes brand sowat 80 km bo die Aarde se oppervlak uit.
Bekende Perseïdes
duimnael|’n Perseïde in 2010 bo die [[ESO se Baie Groot Teleskoop.]]
Kiel, Duitsland
Kiel is die hoofstad en grootste stad van Duitsland se mees noordelike deelstaat Sleeswyk-Holstein met 'n oppervlakte van 118,6 vierkante kilometer en 'n bevolking van 242 041 (soos op 31 Desember 2011). Kiel is sowat 90 kilometer noord van Hamburg aan die Kieler Förde geleë en 'n beduidende sentrum van die skeepsbou, asook die setel van 'n universiteit.
Die geskiedenis van Kiel is van begin af deur sy ligging aan die Oossee bepaal - selfs die naam verwys na die geografiese ligging en het sy oorsprong in die Nederduitse tom kyle of "aan die fjord" geleë. Reeds enkele dekades ná sy stigting het Kiel by die magtige Hanseverbond aangesluit, maar moes sy leidende rol as Oosseehawe ná 'n kort tydperk aan Lübeck afstaan. 'n Tweede belangrike hupstoot vir die ontwikkeling van Kiel was die stigting van die Christiania Albertina in 1665 - een van die eerste universiteite in die Oosseegebied. In 1727 het hertog Friedrich von Holstein-Gottorf sy regeringsetel in die stad gevestig.
Teen die einde van die Eerste Wêreldoorlog het Kiel ook 'n sentrale rol in die politieke geskiedenis van Duitsland gespeel - die opstand van Kielse vlootmatrose was die beginpunt van die Duitse Novemberrewolusie in 1918 wat tot die omverwerping van die monargie en die proklamasie van 'n parlementêre demokrasie sou lei.
Gedurende die Tweede Wêreldoorlog was Kiel as vlootbasis aan meer as 90 geallieerde bomaanvalle blootgestel. Groot dele van die stadsgebied, insluitend die oustad, is vernietig en ná die oorlog deur moderne argitektuur vervang. Die stad fungeer nog steeds as seehawe en vlootbasis, terwyl die nuwe Oosseekaai, wat in 2007 ingewy is, groot passasierskepe en veerbote op die roetes na Skandinawië hanteer.
Kiel het sedert 1882 as gasheerstad van die seilvaart Kieler Woche opgetree. Die seilwedvaarte van die Olimpiese Somerspele van 1936 en 1972 is eweneens in Kiel gehou.
Beleid
Die beleid van die stad word bepaal deur 58 afgevaardigdes van sewe partye en een vereniging in die raadsvergadering.
SPD           19, CDU           17, Grüne         10, FDP            4, Linke          4, Mehr Demokratie 2, NPD            1, SSW            1
Butaan
Butaan of n-butaan is 'n alkaan met die formule C4H10. Butaan is 'n gas teen kamertemperatuur en atmosferiese druk. Butaan is 'n baie vlambare, kleurlose, maklik vloeibare gas wat vinnig verdamp teen kamertemperatuur. Die naam butaan is afkomstig van die Griekse woord vir botter (en bottersuur). Dit is in 1849 deur die chemikus Edward Frankland ontdek. In 1864 het Edmund Ronalds dit vir die eerste keer opgelos in ruwe petroleum gevind en hy het die eienskappe daarvan beskryf.
Isomere en konformasies
Butaan kom in twee vorms voor, n-butaan en i-butaan. Rotasie om die sentrale C−C binding in n-butaan lei tot verskillende konformasies (trans, cis en gauche).
Reaksies
Wanneer daar 'n oormaat suurstof is, brand butaan om koolstofdioksied en waterdamp te vorm; as suurstof beperk is, kan koolstof (roet) of koolstofmonoksied ook gevorm word. Butaan is digter as lug.
As daar voldoende suurstof is:
Wanneer suurstof beperk is:
n-Butaan, soos alle koolwaterstowwe, ondergaan vrye radikale chloorering, wat beide 1-chloor- en 2-chloorbutaan vorm, asook meer gechloreerde derivate.
Gebruike
Normale butaan kan gebruik word in die vermenging met petrol, as 'n brandstofgas, oplosmiddel vir geurekstraksie, hetsy alleen of in 'n mengsel met propaan, en as bronmateriaal vir die vervaardiging van etileen en butadieen, 'n belangrike bestanddeel van sintetiese rubber. Isobutaan word hoofsaaklik deur raffinaderye gebruik om die oktaangetal van petrol te vergroot. Baie suiwer vorms van butaan, veral isobutaan, kan as koelmiddels gebruik word en het die osoonlaag-afbrekende halometaan hoofsaaklik vervang, in huishoudelike yskaste en vrieskaste, ens. Butaan word ook gebruik as brandstof vir 'n sigaretteaanstekers of butaan fakkel en word in bottels verkoop as brandstof vir kook of braai en vir kampeerstowe.
As brandstof word dit dikwels gemeng met klein hoeveelhede waterstofsulfied en merkaptane wat die onverbrande gas 'n aanstootlike reuk gee wat maklik deur die menslike neus opgespoor kan word. Op hierdie manier kan butaanlekkasies maklik geïdentifiseer word. Terwyl waterstofsulfied en merkaptane giftig is, is dit teenwoordig in vlakke wat so laag is dat versmoring en brandgevaar deur die butaan meer waarskynlik is as toksisiteit. Die meeste kommersieel beskikbare butaan bevat ook 'n sekere hoeveelheid besoedelingsolie wat deur filtrasie verwyder kan word, maar wat andersins 'n neerslag op die punt van ontbranding sal lewer en uiteindelik die eenvormige gasstroom kan blokkeer. Die butaan wat gebruik word by die ontginning van geure bevat nie hierdie besoedelingstowwe nie en die butaangas kan gasontploffings in swak geventileerde gebiede veroorsaak as lekkasies ongesiens bly en deur vonk of vlam aangesteek word.
Steve Biko Akademiese Hospitaal
Die Steve Biko Akademiese Hospitaal is 'n hospitaal in Pretoria, Suid-Afrika. Die hospitaal het vroeër as die Pretoria Akademiese Hospitaal, en voor 1994 as die H.F. Verwoerd-hospitaal bekend gestaan. Die hospitaal word suiwer as tersiêre opleidingsinstelling vir gesondheidsorg gebruik. Dit is die belangrikste akademiese hospitaal van die Universiteit van Pretoria, saam met Kalafong Hospitaal in Atteridgeville aan die westekant van die middestad. Die hospitaal het 832 beddens.
Geskiedenis
Die eerste instelling vir gesondheidsorg in Pretoria was naby die militêre kaserne in Potgieterstraat geleë.
Op 21 Junie 1890 het president Paul Kruger die hoeksteen van die nuwe 130-bed Volkshospitaal gelê. Ten spyte van talle uitbreidings, wat onder andere deur die griepepidemie van 1918 genoodsaak is, was die hospitaal nie voldoende vir die stad se bevolking nie.
Op 22 April 1927 is die hoeksteen vir die bestaande hospitaal, die Pretoria Algemene Hospitaal, gelê. Die hospitaal se naam is 1967 na die H.F. Verwoerd-hospitaal hernoem. In 1997 verander dit na die Pretoria Akademiese Hospitaal en uiteindelik in 2008 na die Steve Biko Akademiese Hospitaal.
Sowetan
Die Sowetan is 'n dagblad wat in Suid-Afrika in Engels gepubliseer word. Sy teikenmark is die swart bevolking van hoofsaaklik die voormalige Transvaal. Die koerant is eers as 'n gratis weekblad in Soweto versprei, maar word 'n dagblad in 1981. Die Sowetan word deur Avusa Media Limited (voorheen Johnnic Publishing) besit.
1828
Die jaar 1828 was 'n skrikkeljaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Dinsdag begin het. Dit was die 28ste jaar van die 19de eeu n.C. In teenstelling met gewone jare het die jaar 366 dae en 'n 29 Februarie gehad.
Pretoria News
Piet Rampedi is die redakteur sedert 2021. Die blad behoort tans aan Sekunjalo Independent Media.
Anortoklaas
Die mineraal anortoklaas ((Na, K) AlSi3O8) is 'n kristallyne vaste oplossing in die alkali-veldspaatreeks waarin die natrium aluminiumsilikaat lid in groter verhouding bestaan. Dit bestaan uit tipies tussen 10 en 36 % van KAlSi3O8 en tussen 64% en 90% NaAlSi3O8.
Struktuur en stabiliteit
Anortoklaas is 'n intermediêre lid van die hoë albiet- en sanidien- alkaliveldspaat soliede oplossingsreeks. Die intermediêre lede van hierdie reeks, hoë albiet, anortoklaas en hoë natrium-sanidien is stabiel teen temperature van 600 ° C en hoër. Onder 400 tot 600 ° C is daar slegs 'n baie beperkte oplossing (minder as ongeveer 5% op beide die lae albiet- en mikroklien eindpunte. Anorthoclase en hoë albiet vertoon trikliene simmetrie, terwyl sanidien en die lae temperatuur ortoklaasas 'n monokliene simmetrie het. As die hoë temperatuur intermediêre samestelling alkali veldspare toegelaat word om stadig af te koel, ontstaan uitwissing wat tot ‘n pertiet struktuur lei.
Voorkoms
Anortoklaas kom voor in hoë temperatuur natriumryke vulkaniese en hipabyssale (vlak intrusiewe) gesteentes. Die mineraal word tipies gevind as 'n bestanddeel van 'n fynkorrelige matriks of as klein fenokriste wat as los kristalle in 'n verweerde rots kan voorkom.
Dit is eers in 1885 aangedui om op Pantelleria-eiland, Trapani-provinsie, Sisilië voor te kom. Die naam kom van die Griekse αν, ορθός en κλάσις (nie reghoekige splyting), vir sy skuinssplyting.
Malcolm Gladwell
Malcolm Gladwell (gebore 3 September 1963) is 'n Brits gebore Kanadese joernalis, skrywer en pop-sosioloog. Hy woon in New York Stad en is 'n medewerker vir The New Yorker sedert 1996. Hy is veral bekend as die skrywer van die boeke The Tipping Point (2000), Blink (2005), Outliers (2008), What the Dog Saw: And Other Adventures (2009), David and Goliath (2013) en Talking to Strangers (2019).
Vroeë lewe
Gladwell se Engelse vader, Graham, is 'n siviele ingenieur professor aan die Universiteit van Waterloo; sy moeder, Joyce, is 'n Jamaikaans gebore psigoanalis. Gladwell het gesê dat sy moeder wie 'n boek getitel Brown Face, Big Master in 1969 gepubliseer het, is sy rolmodel as skrywer. Hy is gebore in die Verenigde Koningkryk, maar word groot in Elmira, Ontario, Kanada en gradueer met 'n graad in geskiedenis an die Universiteit van Toronto se Trinity College in 1984. Gedurende sy hoërskool jare was Gladwell 'n uitstaande middelafstand atleet en wen die 1500m Midget Boys titel tydens die 1978 Ontario hoërskool kampejoenskappe in Kingston, Ontario, in 'n tweestryd met die latere Kanadese Ope rekordhouer David Reid.
Loopbaan
Gladwell begin sy loopbaan by The American Spectator, 'n konserwatiewe maandelikse publikasie. Van 1987 tot 1996, was hy 'n wetenskapskrywer en later die New York burohoof, vir The Washington Post. Hy is tans 'n stafskrywer vir The New Yorker. Sy boeke — The Tipping Point (2000) en Blink (2005) — was internasionale topverkopers. Gladwell ontvang 'n een miljoen dollar voorskot vir The Tipping Point, wat oor twee miljoen kopieë in die Verenigde State verkoop het. Blink verkoop ook goed. Sy nuutste boek, Outliers: The Story of Success, word op 18 November 2008 vrygestel.
Werk
Gladwell se boeke en artikels gaan dikwels oor die onverwagte implikasies van navorsing in die geesteswetenskappe. Hy maak gereeld gebruik van akademiese werk, veral op die terreine van sosiologie, sielkunde en sosiale sielkunde. Hy word gekritiseer deur sommige akademici vir sy navorsingsmetodiek, sowel vir die feit dat hy na bewering soms oorsaaklikheid stel waar dit nie noodwendig wetenskaplik bewys is nie.
Gladwell se eerste werk, The Tipping Point, bespreek die potensieële massiewe implikasies van kleinskaal sosiale gebeure, terwyl sy tweede boek, Blink, verduidelik hoe die mens se onderbewussyn gebeure of leidrade intrepreteer en hoe ondervinding mense toelaat om geinformeerde besluite oombliklik te kan maak. Sy jongste werk, Outliers, ondersoek hoe 'n individu se omgewing 'n invloed kan uitoefen op sy of haar geleenthede tot sukses. Gladwell stel dit as volg, "Die hoop met die Tipping Point was dat dit die leser sal help om te verstaan dat werklike verandering moontlik is. Met  Blink, het ek ten doel gehad om mense sover te kry om die enorme mag van hulle intuïsie ernstig op te neem. My wens met Outliers is dat dit ons sal laat verstaan tot hoe 'n mate sukses 'n groepsproses is. Wanneer uitskieters uitskieters word is dit nie net as gevolg van hulle eie pogings nie. Dit is as gevolg van die bydraes van verskeie mense en verskillede omstandighede."
Eerbewyse
In 2005, benoem Time Malcolm Gladwell as een van die 100 mees invloedryke mense, omdat al drie boeke in die nommer een posisie op die New York Times Best Seller lys gehad het. In 2007, ontvang hy die Amerikaanse Sosiologiese Vereniging se eerste Award for Excellence in the Reporting of Social Issues. In 2007, ontvang Gladwell ook 'n ere Doctor of Letters graad van die Universiteit van Waterloo.
Katherine McNamara
Katherine McNamara (gebore 22 November 1995) is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Maze Runner: The Scorch Trials (2015) en Maze Runner: The Death Cure (2018), en in die televisiereeks Shadowhunters: The Mortal Instruments (2016).
Caroline Aaron
Caroline Aaron (gebore 7 Augustus 1952) is 'n Amerikaanse aktrise en vervaardiger van Joodse afkoms. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Edward Scissorhands (1990), Sleepless in Seattle (1993), Deconstructing Harry (1997), en 21 Jump Street (2012).
Groot kaktusgrondvink
Die groot kaktusgrondvink (Geospiza conirostris) is ’n spesie sangvoëls in die darwinvinkgroep van die familie Thraupidae. Darwinvinke kom net op die Galapagos-eilande voor en is nie naby verwant aan ware vinke nie. Die groot kaktusgrondvink is inheems aan die Galápagos-eilande, waar dit net op Española-, Genovesa-, Darwin- en Wolfeiland voorkom. Die donker voël lyk soos die kleiner gewone kaktusgrondvink, maar die twee spesies word nie op enige eiland saam aangetref nie.
Hul natuurlike habitat is droë struiklande en hulle kom meestal op die grond voor. Hul hoofvoedsel is die kaktus Opuntia.
Taksonomie
Die groot kaktusgrondvink is een van die darwinvinke, ’n groep naby verwante voëls wat op die Galápagos-eilande ontstaan het. Hulle is verwant aan die genus Tiaris wat in Suid-Amerika en die Karibiese gebied voorkom. ’n Voorouer van die Tiaris het twee tot drie miljoen jaar gelede op die Galápagos-eilande aangekom, en die groot kaktusgrondvinke is een van die spesies wat uit dié voorouer ontwikkel het. Volgens ’n studie wat in 2015 gedoen is, is die voël ’n broer van die groot grondvink, maar nie van die Genovesa-kaktusvink nie. (Lamichhaney et al. 2015).
Long John Silver
Long John Silver is ’n fiktiewe karakter en die hoofantagonis in die roman Treasure Island (1883) deur Robert Louis Stevenson. Hy is die kleurrykste en mees komplekse karakter in die boek en maak nog sy verskyning in moderne kultuur. Veral sy af been en papegaai het grootliks bygedra tot moderne uitbeeldings van seerowers.
Groot kaktusgrondvink
Beskrywing
Die groot kaktusgrondvink is een van die grootste darwinvinke – dit is 15 cm lank. Die mannetjie is swart met wit onder die stert. Wyfies en jong voëls wissel in kleur van dowwe grys tot mat swart en die vere en onderste dele van die lyf het dikwels wit rande.
Long John Silver
Profiel
Long John Silver is ’n geslepe en opportunistiese seerower wat kwartiermeester was onder die berugte kaptein Flint. Stevenson se uitbeelding van Silver het die moderne beeld van seerowers grootliks beïnvloed.
Silver het ’n papegaai, genoem na kaptein Flint, wat gewoonlik op sy skouer sit en klets met bekende seerowersfrases. Silver gebruik die papegaai om Jim Hawkins, die boek se protagonis en verteller, se vertroue te wen deur vir hom opwindende verhale van die voël te vertel.
Sy been is naby die heup afgesit en hy steun op ’n kruk, wat hy baie flink hanteer. Hy is lank en sterk, met ’n gesig so groot soos ’n stuk ham – eenvoudig en bleek, maar intelligent en glimlaggend. Soos baie van Stevenson se karakters is daar ’n tweeledigheid in sy karakter: Silver is blykbaar ’n hardwerkende en aangename seeman, en dit is eers later in die storielyn dat sy skurkagtige aard geleidelik onthul word. Sy verhouding met Jim weerspreek daardie tweeledigheid, want hy dien as ’n mentor en eindelik vaderfiguur vir Jim. Dit skep groot skok en emosie wanneer ontdek word hy is in beheer van die muitery, veral wanneer Jim hom later moet konfronteer en teen hom moet veg.
Volgens Stevenson se briewe is die idee van Long John Silver geïnspireer deur ’n werklike vriend, William Henley, ’n skrywer en redakteur.
Samuel Barnett (akteur)
Samuel Barnett (gebore 25 April 1980) is 'n Engelse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprent The History Boys (2006) en in die televisiereekse Twenty Twelve (2011), Penny Dreadful (2014), en Dirk Gently's Holistic Detective Agency (2016).
Cido Arena
Die Cido Arena is 'n veeldoelige arena in Panevėžys, Noord-Litaue. Dit is die tuisstadion van die korfbalspan Panevėžio Techasas. Danksy 'n fietsrenbaan met 'n lengte van 250 meter word hier ook fietswedrenne gehou.
Die arena, waar ook konserte plaasvind, is teen 'n koste van 108 miljoen LIT (31,3 miljoen €, waarvan 13,9 miljoen € as fondse van die Europese Unie ontvang is) opgerig.
In 2010 is die Litause Jeugdag met meer as 6 000 deelnemers in die arena gehou. In Augustus en September 2011 is dit een van altesaam ses Litause stadions waar wedstryde van die Europese korfbal-kampioenskap EuroBasket 2011 gehou sal word.
Thomas Smartt
Sir Thomas William Smartt (Ierland, 22 Februarie 1858 - Kaapstad, 17 April 1929) was 'n Suid-Afrikaanse politikus, stigter en leier van die Unionisteparty.
Hy studeer in die medisyne aan die Universiteit van Dublin en kom in 1880 na Suid-Afrika waar hy hom op Britstown as arts vestig en aangestel word as distriksgeneesheer. Hy toon ook 'n lewendige belangstelling in boerdery en stig die Smartt Syndicate, wat een van die grootste damme in die destydse Kaapkolonie by Houwater naby Britstown gebou het. Hy het 'n goeie verhouding met die boere opgebou en word 'n geesdriftige lid van die Afrikanerbond.
Smartt was voorsitter van die bekend Scab-kommissie in 1892 en die voortreflikheid van sy verslag lei daartoe dat die Afrikanerbond hom nomineer as hul kandidaat vir die kiesafdeling Wodehouse in 1894 se algemene verkiesing. So neem hy sy plek in in die Kaapse Wetgewende Vergadering. Sy nooienstoespraak het gewys hy was 'n kenner op die gebied van Kaapse aangeleenthede.
Die Jameson-inval het die Kaapse politieke toneel ontwrig en Smartt, wat uit aanvoeling met die Bond geraak het, sluit by die groepering van Cecil John Rhodes aan wat die Progressiewe Party stig. In 1897 kom Rhodes se regering tot 'n val en Smartt word minister van binnelandse sake in sir Gordon Sprigg se kabinet. In 1898 kom ook die Sprigg-regering tot 'n val en Smartt word as lid van die Wetgewende Vergadering vir Cathcart verkies. Met die uitbreek van die Anglo-Boereoorlog in 1899 word hy saam met Rhodes in Kimberley beleër. Daar word hulle boesemvriende.
Hy word in 1900 kommissaris (minister) vir openbare werke, maar onttrek sy steun aan Sprigg toe laasgenoemde gekant is teen die opheffing van die Grondwet. Smartt staan sy aansprake op premierskap van die Kaapkolonie in 1904 aan Leander Starr Jameson af en word minister van lande en openbare werke in Jameson se kabinet van 1904 tot 1908. As waarnemende eerste minister in 1905 ondersteun hy die uitbreiding van die kolonie vir armblanke-vestiging op Kakamas en stel 'n gekose komitee aan oor die toewysing van onbewoonde Kroongrond aan geskikte aansoekers.
Van 1908 tot 1909 is Smartt lid van die Nasionale Konvensie wat die weg baan vir Uniewording in 1910. In 1911 word hy geridder en stig hy die Britsgesinde Unionisteparty, die Amptelike Opposisie in die Volksraad vir die Suid-Afrikaanse Party. Hy volg Jameson as partyleier op in 1912. Intussen is hy tydens die eerste verkiesing na Uniewording verkies as Volksraadslid vir Fort Beaufort. Hy haal in 1915 en 1920 weer die paal as Unionis en in 1924 as S.A.P.-kandidaat. In 1920 sluit hy 'n koalisie met genl. Jan Smuts se S.A.P. en word hy minister van landbou. Toe genl. Jan Smuts in 1924 verslaan word, tree Smartt op as die tweede in bevel van die Amptelike Opposisie van die Pakt-regering.
Hy tree voor die verkiesing van 1929 uit die politiek en sterf op 17 April daardie jaar in die Moederstad. Ondanks die sterk imperialistiese neigings van sy Unionisteparty was hy gewild by sy politieke teenstanders.
Paralimpiese Somerspele 1960
Die Paralimpiese Somerspele 1960 (Italiaans: I Giochi Paralimpici Estivi), destyds bekend as die 9de jaarlikse Internasionale Stoke Mandeville Spele, is tussen 18 en 25 September 1960 in Rome, Italië, aangebied. Tydens die geleentheid het 209 atlete uit 23 nasies aan 113 items in 8 verskillende sportsoorte deelgeneem.
Dit was die eerste Paralimpiese Spele wat aangebied is en die eerste wat by dieselfde plek aangebied is as die Olimpiese Somerspele. Die naam "Paralimpiese Spele" is deur die Internasionale Olimpiese Komitee (IOK) in 1984 aanvaar, terwyl die Internasionale Paralimpiese Komitee (IPK) in 1989 gestig is.
Sover bekend het Suid-Afrika nie aan die Spele deelgeneem nie, maar was wel op die volgende Paralimpiese Spele in 1964 verteenwoordig.
Die Olimpiese Somerspele 1960 is tussen 15 Augustus en 11 September in Rome gehou.
Sporte
8 Paralimpiese sporte is tydens die Spele beoefen. • 4
Deelnemende nasies
Hier volg 'n alfabetiese lys van al die Nasionale Paralimpiese Komitees wat deelgeneem het. Waar beskikbaar word die aantal atlete per land in hakies aangedui: • 4
Aantal medaljes
Hier is al die lande wat medaljes by die Spele verower het:
1829
Die jaar 1829 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Donderdag begin het. Dit was die 29ste jaar van die 19de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Kirgisies
Kirgisies (кыргызча, قىرعىزچا, kyrgyzcha, [qɯɾʁɯzʧɑ] of кыргыз тили, قىرعىز تىلى, kyrgyz tili, [qɯɾʁɯz tili]) is 'n Turkiese taal wat deur sowat 4,6 miljoen mense in Kirgisië, Afganistan, Tadjikistan, Oesbekistan, Pakistan en die Volksrepubliek China gepraat word. Dit is die vyfde mees algemene taal van Sentraal-Asië naas Oesbekies, Kasaks, Tadjiks en Turkmeens asook die sewende mees gesproke Turkiese taal naas Turks, Azerbeidjans, Oesbekies, Kasaks, Oeigoers en Turkmeens. Kirgisies is die amptelike taal van die Republiek Kirgisië en verwant aan Kasaks en Karakalpaks.
Kirgisies word amptelik met 'n aangepaste Cyrilliese alfabet geskryf, maar op die internet word ook 'n variant van die Latynse alfabet gebruik. In Afganistan en die Volksrepubliek China word 'n aangepaste Arabiese alfabet gebruik.
Na die verbrokkeling van die Sowjetunie (aan die begin van die 1990's) het die regerings van die Sentraal-Asiatiese lande met Turkiese tale op die amptelike gebruik van die nuwe Turks-Latynse alfabet besluit. Vir Kirgisies en Kasaks het 'n kommissie 'n gemeenskaplike alfabet uitgewerk.
Deesdae is Russies steeds die belangrikste taal in die groot stede, soos Bisjkek, terwyl Kirgisies sy waarde en invloed veral onder die jongmense verloor.