cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Galba (keiser)
Ondergang
Galba se intog in Rome, met Otho aan sy sy, verloop nie baie goed nie. Boonop het sy aristokratiese en outoritêre houding sowel die soldate as die senaat teen hom laat draai. Hy weier die beloofde "donativum" aan die Praetoriaanse wag. Hy ontbind ook die Germaanse keiserlike wag wat deur Gaius Marius ingestel en deur Augustus uitgebou is. Sy toekenning van Romeinse burgerskap aan die Galliese stamme wat hom gehelp het in die stryd teen Vindex was 'n belediging vir die legioene in Germania Superior. Hy het ook hulle aanvoerder Verginius Rufus vervang. Ten slotte het hy by sy aankoms in Rome 'n nuwe legioen wat daar gestig is "gedesimeer" wat daartoe gelei het dat die soldate teen hom gedraai het. Hy het ook hardhandig teen die senaat opgetree. Senator en "consul designatus" Cingonius Varro wat met Nymphidius saamgesweer het en Lucius Clodius Macer wat in Afrika teen Nero in opstand gekom het, maar Galba nie wou erken nie, het hy laat eksekuteer. Sy korrupte raadgewers soos Titus Vinius, 'n generaal uit Hispania, die nuwe "praefectus praetorio" Cornelius Laco en sy vrygelate slaaf Icelus het hy laat opneem in die orde van die "equites". Nero se uitspattige uitgawes het hom gedwing om nuwe belastings te hef wat hom nie gewild gemaak het onder die gewone burgers nie. Toe hy op 1 Januarie 69 sy tweede konsulaat begin met die korrupte Titis Vinius as konsul, weier die legioene in Mogontiacum in Germania Superior om die eed van trou af te lê en vernietig beelde van Galba. Die volgende dag roep hulle Aulus Vitellius uit tot Imperator op aanstigting van Fabius Valens en Aulus Caecina Alienus. Toe Galba van die muitery te hore kom, adopteer hy Lucius Calpurnius Piso Licinianus op 10 Januarie 69 waardeur hy hom aandui as sy opvolger. Otho het gedink dat sy hulp aan Galba hom die uitverkore opvolger sou maak, en gryp toe self die mag. Op 15 Januarie 69 word hy, Otho, deur die Praetoriaanse wag uitgeroep tot "princeps". Galba word deur muitende ruiters naby die Lacus Curtius op die forum Romanum vermoor. Sy lyk word begrawe in sy tuine aan die via Aurelia. Daar word 'n damnatio memoriae (verdoeming van die nagedagtenis) oor hom uitgespreek, maar die word op 1 Januarie 70 onder Vespasianus deur die senaat ongedaan gemaak.
Victoria Vinton
Victoria Vinton (23 Augustus 1912 – 12 Junie 1980) was 'n Amerikaanse aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente The Seventh Commandment (1932), The Cheyenne Tornado (1935), Ambush Valley (1936), en The Singing Buckaroo (1937).
Ward Costello
Ward Costello (5 Julie 1919 – 4 Junie 2009) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente MacArthur (1977), Goldengirl (1979), en Missing (1982), en in die televisiereeks Star Trek: The Next Generation (1987).
Louise Lagrange
Louise Lagrange (19 Augustus 1897 – 15 Februarie 1979) was 'n Franse aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente Mimi-Trottin (1922), Le petit écart (1932), en Judex 34 (1934).
Nowinski (Astrachan-oblast)
Nowinski (Russies: Новинский) is 'n klein dorpie in Astrachan-oblast, Rusland wat tot die Karaoelnoje Plaaslike Munisipaliteit behoort. Soos baie ander nedersettings in Kamiziak-rajon, is dit op 'n eiland in die Wolga-rivierdelta geleë.
Demografie
Volgens Sensus 2010 was daar 246 inwoners in Nowinski. Etniese Kasakke vorm die meerderheid van die dorpie se bevolking.
Massonia hirsuta
Massonia hirsuta is 'n geofiet wat tot die genus Massonia behoort en is endemies aan die Oos-Kaap en kom van Jeffreysbaai tot by Port Elizabeth voor.
Chogn
Chogn (Russies: Хогн, Kalmikies: Хоhн) is 'n klein dorpie in Kalmikië, Rusland wat tot die Gasjoen Plaaslike Munisipaliteit van Jasjkoel-rajon behoort. Dit is 15 kilometer noordwes van die rajon se setel, Jasjkoel, geleë.
Andre Hall (akteur)
Andre Hall is 'n Amerikaanse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente ''Boo! A Madea Halloween (2016), Boo 2! A Madea Halloween (2017), en Alien Theory'' (2017).
Haliclona altera
Haliclona altera is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Die spons behoort tot die genus Haliclona en tot die familie Chalinidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1901 deur Topsent.
Joan Vohs
Joan Vohs (30 Julie 1927 – 4 Junie 2001) was 'n Amerikaanse aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente Fort Ti (1953), Vice Squad (1953), Sabrina (1954), en Lure of the Swamp (1957).
Boldinski
Boldinski (Russies: Болдинский) is 'n klein dorpie in Astrachan-oblast, Rusland wat tot die Natsjalowo Plaaslike Munisipaliteit behoort. Soos baie ander nedersettings in die gebied, is dit op 'n eiland in die Wolga-rivierdelta geleë. Die dorpie se naam kom van die naam van die nabygeleë Boldarivier.
Clemens Scheitz
Clemens Scheitz (2 September 1899 – 24 Oktober 1980) was 'n Duitse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente The Enigma of Kaspar Hauser (1974), Heart of Glass (1976), Stroszek (1977), en Nosferatu the Vampyre (1979).
Haliclona alusiana
Die spons behoort tot die genus Haliclona en tot die familie Chalinidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1969 deur Lévi.
Staats Cotsworth
Staats Cotsworth (17 Februarie 1908 – 9 April 1979) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Peyton Place (1957) en Hamlet (1964), en in die televisiereeks The Catholic Hour (1953).
Muldersdrift se loop
Muldersdrift se loop is 'n rivier wat in Gauteng in Suid-Afrika vloei. Dit is 'n sytak van die Krokodilrivier.
Oorsprong
Die oorsprong van Muldersdrift se loop is net noord van Ontdekkersweg by Witpoortjiestasie in Krugersdorp. Dit vloei noord, oor die Witpoortjie-waterval in die Walter Sisulu Nasionale Botaniese Tuin in Roodepoort en onderdeur die N14 nasionale pad by Muldersdrift. Hiervan hou dit algemeen noordweswaarts totdat dit by die Krokodilrivier aansluit.
Brakspruit (Mpumalanga, lat -24,33, long 31,54)
''Hierdie artikel handel oor die spruit in Mpumalanga. Vir ander riviere met dieselfde naam, sien Brakspruit (dubbelsinnig)''
Die Brakspruit is 'n spruit in die sentrale Krugerwildtuin in Mpumalanga, 'n voorloper van die Timbavatirivier.
Massonia luteovirens
Massonia luteovirens is 'n geofiet wat tot die genus Massonia behoort en is inheems aan Namibië en die Noord-Kaap.
Belle Chrystall
Belle Chrystall (25 April 1910 – 7 Junie 2003) was 'n Engelse aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente Hobson's Choice (1931), Hindle Wakes (1931), Criminal at Large (1932), en Yellow Sands (1938).
Anthony Michael Hall
Anthony Michael Hall (gebore 14 April 1968) is 'n Amerikaanse akteur en vervaardiger. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente The Dark Knight (2008), Foxcatcher (2014), Live by Night (2016), en War Machine (2017).
Nedra Volz
Nedra Volz (18 Junie 1908 – 20 Januarie 2003) was 'n Amerikaanse aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente Moving Violations (1985) en Earth Girls Are Easy (1988), en in die televisiereekse The Dukes of Hazzard (1979) en Filthy Rich (1982).
Valérie Lagrange
Valérie Lagrange (gebore 25 Februarie 1942) is 'n Franse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Un épais manteau de sang (1967) en La vallée (1972), en in die televisiereeks Les enquêtes du commissaire Maigret (1967).
James Jude Courtney
James Jude Courtney (gebore 31 Januarie 1957) is 'n Amerikaanse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente Far and Away (1992) en The Hit List (1993), en in die televisiereekse Buffy the Vampire Slayer (1996) en Level 9 (2000).
Lampranthus bicolor
Lampranthus bicolor is 'n vetplant wat hoort tot die genus Lampranthus. Die spesie is endemies aan die Wes-Kaap en vorm deel van die fynbos en die strandveld. Dit kom vanaf die Kaapse Skiereiland tot by Mosselbaai voor. Die plant het 'n voorkomsgebied van 25 355 km² en daar is tans twintig subpopulasies. Die plant het habitat afgestaan aan kus ontwikkeling maar word nog nie bedreig nie. Moontlike bedreigings is verdere ontwikkeling, indringerplante en gewasverbouing.
Leonora von Ottinger
Leonora von Ottinger is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente The Narrow Path (1916), The Tell-Tale Step (1917), The Frisky Mrs. Johnson (1920), en The Gilded Lily (1921).
Haliclona aquaeductus
Haliclona aquaeductus is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Die spons behoort tot die genus Haliclona en tot die familie Chalinidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1862 deur Schmidt.
Sharon D. Clarke
Sharon D. Clarke (gebore 28 Mei 1966) is 'n Engelse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Tideland (2005) en Tau (2018), en in die televisiereekse Holby City (1999) en Casualty @ Holby City (2005).
Raimund Schelcher
Raimund Schelcher (27 Maart 1910 – 27 Maart 1972) was 'n Duitse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Geheimakten Solvay (1953), Berlin - Ecke Schönhauser (1957), Der Prozeß wird vertagt (1958), en Die schwarze Galeere (1962).
Jack Creley
Jack Creley (6 Maart 1926 – 10 Maart 2004) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Dr. Strangelove or: How I Learned to Stop Worrying and Love the Bomb (1964), Videodrome (1983), Police Academy 3: Back in Training (1986), en Police Academy 4: Citizens on Patrol (1987).
Eetsteuring
’n Eetsteuring is ’n geestesteuring wat lei tot ’n afwyking van die normale eetgedrag wat pas by ’n sekere ouderdom, geslag of ander kriterium. Dit kan in uiting kom in die hoeveelheid voedsel wat iemand inneem (te veel of te min), die opbring van kos om beheer oor ’n persoon se gewig uit te oefen, die weiering van kos ens.
In die Diagnostiese en Statistiese Handleiding van Geestesteurings word drie eetsteurings beskryf:
Nog ’n steuring wat nie vermeld word nie, maar ondersoek word, is orthorexia nervosa: ’n obsessie met die gesondheidswaarde van kos.
Arsenio Hall
Arsenio Hall (gebore 12 Februarie 1956) is 'n Amerikaanse akteur, skrywer, en vervaardiger. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente Amazon Women on the Moon (1987), Coming to America (1988), en Black Dynamite (2009), en in die televisiereeks The Real Ghostbusters (1986).
Eetsteuring
Hoewel eens geglo is dit is ’n toestand onder vroue (van wie sowat 5–10 miljoen net in Brittanje geraak word), kom dit ook by mans voor. Sowat 10-15% van mense met ’n eetsteuring is mans (sowat 1 miljoen mans in Brittanje).
Oorsaak
Die presiese oorsaak van eetsteurings is nie bekend nie, maar daar is getuienis dat dit verbind kan word met ander mediese toestande en situasies. Kulture waar ’n skraal liggaam en jeugdigheid geïdealiseer word, het bygedra tot die voorkoms van die steurings. ’n Studie het getoon meisies met aandaggebrek-hiperaktiwiteitsteuring het ’n groter kans om ’n eetsteuring te hê as ander meisies. In ’n ander studie is bevind vroue met posttraumatiese stressteuring is meer geneig om anoreksie te hê, veral wanneer die trauma met seks verband hou. Baie mense glo groepsdruk en die geïdealiseerde liggaamstipes wat in die media uitgebeeld word, speel ’n beduidende rol. Sommige studies het ook bevind daar kan genetiese redes wees vir eetsteurings, of dat dit dikwels verbind kan word met angs- en persoonlikheidsteurings.
Chimanimaniberge
Die Chimanimaniberge is 'n bergreeks op die grens van Zimbabwe en Mosambiek. Die berge is in die suidelike gedeelte van die Oostelike Hoogland, of Manica Hoogland, 'n gordel van hooglande wat noord en suid strek langs die internasionale grens, tussen die Zambezi- en Saveriviere.
Eetsteuring
Oorsaak
Eetsteurings kan tragiese gevolge hê, onder meer die dood.
Chimanimaniberge
Die Chimanimaniberge sluit in Monte Binga (2 436 m), die hoogste piek in Mosambiek en die tweede hoogste in Zimbabwe. Die berge is die tuiste van uiteenlopende woude, savannas, berggrasvelde en heidelande. Zimbabwe se Chimanimani Nasionale Park en Mosambiek se aangrensende Chimanimani Nasionale Reservaat beskerm dele van die reeks. Hierdie twee parke, tesame met 'n groter buffersone, vorm die Chimanimani-oorgrensbewaringsgebied.
Ekologie
Die berge bo 1 000 meter is deel van die Oos-Zimbabwiese bergbos-grasveld-mosaïek-ekostreek.
Grasveld is die mees wydverspreide plantegroei wat op gelyke en golwende terrein voorkom. Grasvelde is van drie hooftipes - kwartsietgraslande, skifgraslande en nat of hidromorfiese graslande. Die kwartsiet- en skeurgrasveldtipes word deur die onderliggende geologie bepaal.
Die kwartsietgraslande groei oor die algemeen laag, met klossiesgrasse.
Skifgraslande groei op grond wat van skis afkomstig is, wat oor die algemeen rooi van kleur en dieper en meer voedingstofryk is as grond wat van kwartsiet afkomstig is. Skifgrasvelde groei langer en digter, met rooigras (Themeda triandra) as die dominante gras, langs die grasse Loudetia simplex, Tristachya hispida, Monocymbium ceresiiforme en die sif Bulbostylis contexta. Die struike Protea caffra subsp. gazensis, Indigofera cecilii, en Morella chimanimaniana en die varing Pteridium aquilinum is ook tipies. Skifgrasvelde beslaan 'n oppervlakte van ongeveer 150 km2.
Struiklande
Struiklande groei op steiler hellings, en behels twee hooftipes, Ericaceous en Proteaceous.
Ericaceous struikgewas word op kwartiet-afgeleide gronde bo 1 200 meter hoogte aangetref. Dit word gekenmerk deur struike in die heidefamilie Ericaceae. Die ericaceous struikgewas sluit baie ander spesies in, insluitend vele spesies endemies aan die Oostelike Hooglande en Chimanimaniberge.
Proteaceous struikgewas word aangetref op skif-afgeleide gronde tussen 1 100 en 1 800 meter hoogte, afgewissel met skifgrasvelde. Dominante struike is van die proteafamilie (Proteaceae), insluitend Protea caffra, kersfeessuikerbos (P. welwitschii), Wentzel-se-suikerbos, en eskarpspeldekussing (Leucospermum saxosum), saam met kleiner struike, kruie en grasse.
Haliclona atra
Die spons behoort tot die genus Haliclona en tot die familie Chalinidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1993 deur Pulitzer-Finali.
Tamatie-klipkabeljou
Die tamatie-klipkabeljou (Cephalopholis sonnerati) is 'n vis wat voorkom in die Indies-Pasifiese gebied, die kus van Oos-Afrika suidwaarts tot by die suide van KwaZulu-Natal. Dit is een van die visse wat meer volop in die riwwe aflandig van Oos-Afrika is. In Engels staan die vis bekend as die Tomato rockcod.
Identifikasie
Die vis word tot 57 cm lank. Die kleur van die vis wissel van helderrooi tot bruin-grys met groot wit kolle wat oral op die kop, lyf en vinne voorkom, behalwe die pektorale vinne. Die kop se profiel is effens konkaaf. Die vis het die vermoë om sy kleur vinnig te kan verander, afhangende van sy omgewing.
Hulle leef in koraal- en rotsriwwe in water wat 12 tot 100 m diep is. Hulle is gewoonlik alleenlopers maar kom ook in pare voor. Die tamatie-klipkabeljou vreet klein vissies en skaaldiere.
Kacey Clarke
Kacey Clarke (gebore 14 Januarie 1988) is 'n Engelse aktrise, skryfster, en vervaardiger. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Popcorn (2007) en Resident Evil: Afterlife (2010), en in die televisiereekse Grange Hill (1978) en The Inbetweeners (2008).
Kirsten Cooke
Kirsten Cooke (gebore 4 Oktober 1952) is 'n Engelse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die televisiereekse Dave Allen at Large (1971), Happy Ever After (1974), en 'Allo 'Allo! (1982).
Brakspruit (Mpumalanga, lat -26,55, long 29,82)
''Hierdie artikel handel oor die spruit in Mpumalanga. Vir ander riviere met dieselfde naam, sien Brakspruit (dubbelsinnig)''
Judith Vosselli
Judith Vosselli (25 Junie 1895 – 18 September 1966) was 'n Amerikaanse aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente Dance Magic (1927), The Awful Truth (1929), Sunny (1930), en Kiss Me Again (1931).
Brakspruit (Mpumalanga, lat -26,55, long 29,82)
Die Brakspruit is 'n spruit in Mpumalanga.
Ernestine Wade
Ernestine Wade (7 Augustus 1906 – 15 April 1983) was 'n Amerikaanse aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente The Guns of Fort Petticoat (1957) en Critic's Choice (1963), en in die televisiereekse The Amos 'n Andy Show (1951) en Playhouse 90 (1956).
Massonia saniensis
Massonia saniensis is 'n geofiet wat tot die genus Massonia behoort. Dit is endemies aan Lesotho waar dit in die ooste voorkom op 2700 tot 3200 m bo seevlak. Saam met Massonia wittebergensis is dit die enigste twee spesies van die genus wat in die somer groei. Die plant is vernoem na die Sanipas.
Brakspruit (Mpumalanga, lat -27,01, long 29,10)
''Hierdie artikel handel oor die spruit in Mpumalanga. Vir ander riviere met dieselfde naam, sien Brakspruit (dubbelsinnig)''
Memoires
thumb|200px|Die titelblad van [[Henry David Thoreau|Henry Thoreau se memoires, Walden (1854).]]
Memoires (meervoud; via Nederlands uit Frans: mémoires, "herinneringe") is enige niefiktiewe geskrif waarin iemand sy/haar belewenisse opgeteken het. Die gevolgtrekking is dat so ’n verhaal feitelik is. Hoewel memoires sedert die laat 20ste eeu gedefinieer word as ’n subkategorie van biografie of outobiografie, het die genre ’n enger fokus. ’n Biografie of outobiografie vertel die verhaal "van ’n lewe", terwyl memoires dikwels die verhaal van ’n sekere tyd of gebeure vertel, soos keerpunte in die skrywer se lewe.
Vroeë memoires
In die Middeleeue het Geoffrey van Villehardouin, Jean de Joinville en Philippe de Commines memoires geskryf en aan die einde van die Renaissance was daar die werke van Blaise de Montluc en Margaret van Valois, die eerste vrou wat haar memoires in 'n moderne styl geskryf het.
Tot in die tyd van die Verligting, die 17de en 18de eeu, is memoires ook geskryf deur mense soos Anthony Ashley-Cooper, François de La Rochefoucauld en Louis de Rouvroy.
Van die 18de eeu af
thumb|200px|'n Uittreksel uit die manuskrip "Gedenkschriften over Napoleon's veldtochten, meegemaakt als soldaat bij het 2e regiment carabiniers te paard", deur Joseph Abbeel, 1805-1815.
20ste-eeuse oorlogsmemoires het 'n genre van hulle eie gevorm, soos dié van Ernst Jünger (Storm of Steel) en Frederic Manning (Her Privates We) oor die Eerste Wêreldoorlog. Memoires oor gevangenskap in Nazi-Duitsland tydens die Tweede Wêreldoorlog sluit in dié van Primo Levi (If This Is a Man, wat gaan oor sy inhegtenisneming as lid van die Italiaanse Weerstandsbeweging en sy lewe daarna as gevangene in Auschwitz) en Elie Wiesel (Night, wat gaan oor sy lewe voor en tydens sy tyd in Auschwitz, Buna Werke en Buchenwald).
Memoires vandag
Met die ontwikkeling van goedkoop digitale boekvervaardiging in die eerste helfte van die 21ste eeu het die genre 'n groot oplewing beleef. Memoires as 'n manier van 'n persoonlike nalatenskap, eerder as om 'n letterkundige werk te skep, word al hoe gewilder.
Sidon
Sidon, plaaslik bekend as Saida (Arabies: صيدا), is die derde grootste stad in Libanon. Dit is aan die Mediterreense kus geleë in die goewernement Suid-Libanon, waarvan dit die hoofstad is. Tirus, in die suide, en die Libanese hoofstad, Beiroet in die noorde, is albei sowat 40 km van daar. Sidon het 'n bevolking van sowat 80 000 binne die stadsgrense, terwyl sy metropolitaanse gebied meer as 'n kwartmiljoen inwoners het.
Oorsig
Die Fenisiese naam, Ṣīdūn (𐤑𐤃𐤍), het waarskynlik iets soos "vissersdorp" beteken. Dit word in Papyrus Anastasi I Djedouna genoem. In Bybelse Hebreeus is dit Ṣīḏōn (צִידוֹן) gespel en in klassieke Siries Ṣidon (ܨܝܕܘܢ). Dit is vergrieks tot Sidṓn (Σιδών) en gelatiniseer tot Sidon. Die naam verskyn in klassieke Arabies as Ṣaydūn (صَيْدونْ) en in moderne Arabies as Ṣaydā (صيدا).
Natsjalo (Astrachan-oblast)
Natsjalo (Russies: Начало) is 'n dorpie in Astrachan-oblast, Rusland wat tot die Natsjalowo Plaaslike Munisipaliteit behoort. Soos baie ander nedersettings in die gebied, is dit op 'n eiland in die Wolga-rivierdelta geleë. Die letterlike betekenis van die dorpie se Russiese naam is "aanvang".
Demografie
Volgens Sensus 2010 was daar 852 inwoners op Natsjalo. Etniese Russe vorm die meerderheid van die dorpie se bevolking.
Sidon
Oorsig
As 'n Romeinse kolonie het dit die amptelike naam Colonia Aurelia Pia Sidon gekry ter ere van sy keiserlike borg. Tydens die Kruistogte was Sidon in Latyn bekend as Sagittus en in Frans as Saete, Sayette of Sagette.
In Genesis is Sidon die oudste seun van Kanaän, 'n seun van Gam, en dus was Sidon 'n agterkleinseun van Noag.
In die jare voor die Christendom het baie volke Sidon verower: die Assiriërs, Babiloniërs, Egiptenare, Perse, Grieke en eindelik die Romeine.
Herodes die Grote het Sidon besoek. Beide Jesus en Paulus het dit ook na bewering besoek. Die stad is eindelik deur die Arabiere verower en toe deur die Ottomaanse Turke.
Haliclona cinerea
Haliclona cinerea is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Die spons behoort tot die genus Haliclona en tot die familie Chalinidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1826 deur Grant.
Massonia mimetica
Massonia mimetica is 'n geofiet wat tot die genus Massonia behoort en is endemies aan die Noord-Kaap. Daar is twee subpopulasies, die een by Kamiesberg en die ander tussen Fraserburg en Loxton.
Lewis Croft
Lewis Croft (2 Mei 1919 – 29 April 2008) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rol in die rolprent The Wizard of Oz (1939).
Orontes
thumb|250px|Die Orontes in Sirië. Die Orontes (van die Griekse Ὀρόντης, Oróntēs) of Asi (Arabies: العاصي, al-‘Āṣī) is 'n rivier van 571 km in Wes-Asië. Dit begin in Libanon, vloei noordwaarts deur Sirië en vloei dan naby Samandağ in Turkye in die Middellandse See.
As die belangrikste rivier in die Noord-Levant was die Orontes die terrein van verskeie groot veldslae. Een van die belangrikste stede aan die rivier is Antakya (die antieke Antiogië, wat ook bekend was as "Antiogië aan die Orontes").
Austin Roberts-voëlreservaat
Die Austin Roberts-voëlreservaat in Nieuw-Muckleneuk, Pretoria, is vernoem na Austin Roberts, 'n bekende Suid-Afrikaanse dierkundige en ornitoloog. Roberts is in 1883 in Pretoria gebore en het in Potchefstroom grootgeword as die seun van 'n predikant.
Hierdie 11.8 ha voëlreservaat is deur die destydse burgemeester van Pretoria, mnr. W.J. Seymore op 27 Oktober 1956 geopen, en amptelik as 'n natuurreservaat geproklameer op 26 Februarie 1958.
Toegang tot die voëlskuiling is gratis en kan in die somer van 6:00 tot 18:00 besoek word. Dit is aan die noordelike grens van die reservaat by 'n klein uitstalruimte geleë. Begeleide staptogte kan teen 'n fooi van R55 per persoon vir groepe van tot 12 mense gereël word. Die reservaat is vanweë sy ontspannings- en opvoedkundige waarde as 'n provinsiale erfenisterrein verklaar.
Die dam het ontstaan nadat 'n voormalige kleigroef by die samevloeiing van Walker- en Argospruite met water gevul is. Eksotiese bome is om die dam geplant. Nege klein standhoudende damme met vleiland is geskep, sommige met kunsmatige eilande, om watervoëls en -diere te akkommodeer. Die natuurlike veldtipe in die reservaat is gemengde bosveld.
Meer as 170 inheemse voëlspesies is al hier opgemerk, maar sommige het as gevolg van verstedeliking en ander faktore reeds die gebied verlaat. Van die inwonende of besoekende sangvoëls sluit in: dikbekwewer, rooivink, kleinrietsanger, Kaapse vleisanger en Kaapse rietsanger. Van die reiers wat hier voorkom is: gewone nagreier, kleinrietreier, groenrugreier, rooireier, swartreier en kleinwitreier. Van die ander algemene watervoëls wat hier voorkom is: bleshoender, fluiteend, kolgans, nonnetjie-eend, teeleend en bruineend. Bloukraanvoëls en mahems is in die reservaat losgelaat en 'n paar eksotiese eendspesies is ook teenwoordig.
Massonia pseudoechinata
Massonia pseudoechinata is 'n geofiet wat tot die genus Massonia behoort. Dit is endemies aan die Noord-Kaap en is deel van die fynbos. Die plant kom by Nieuwoudtville en die Vanrhynspas voor. Die plant was verwar met Massonia echinata.
Brandon Micheal Hall
Brandon Micheal Hall (gebore 3 Februarie 1993) is 'n Amerikaanse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprent Monster Party (2018) en in die televisiereekse Search Party (2016), The Mayor (2017), en God Friended Me (2018).
Brad Hall
Brad Hall (gebore 21 Maart 1958) is 'n Amerikaanse skrywer, vervaardiger, en akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprent Must Love Dogs (2005) en in die televisiereekse Saturday Night Live (1975) en Brooklyn Bridge (1991).
Dennis Cross
Dennis Cross (17 Desember 1924 – 6 April 1991) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprent Mrs. Pollifax-Spy (1971) en in die televisiereekse Playhouse 90 (1956), The Blue Angels (1960), en Mission: Impossible (1966).
Massonia inaequalis
Massonia inaequalis is 'n geofiet wat tot die genus Massonia behoort en is endemies aan die Wes-Kaap waar dit by Elandsbaai voorkom.
Julie Covington
Julie Covington (gebore 11 September 1946) is 'n Engelse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente The Adventures of Barry McKenzie (1972) en Ascendancy (1983), en in die televisiereeks Rock Follies of '77 (1977).
Jaguares (Superrugbyspan)
Geskiedenis
Na indrukwekkende vertonings deur Argentinië in internasionale rugbykompetisies, waaronder ’n derde plek in die Rugbywêreldbeker 2007, het die Argentynse Rugbyunie (UAR) aansoek gesoen om insluiting in SANZAR se Drienasieskompetisie. In 2011 is aangekondig dat die kompetisie uitgebrei sou word om Argentinië in te sluit; gevolglik is die kompetisie se naam verander na die Rugbykampioenskap en Argentinië het in 2012 vir die eerste keer aan die kompetisie deelgeneem.
Volgens die reëls van die Argentynse Rugbyunie was daar egter geen professionele liga in Argentinië nie en die UAR het die Pampas XV op die been gebring. Hierdie span het aan die Vodacombeker deelgeneem van 2010 tot 2013 en die kompetisie in die 2011-seisoen gewen met 11 opeenvolgende onoorwonne wedstryde. Aan die einde van die 2013-seisoen het die span hom weens finansiële oorwegings aan die kompetisie onttrek maar is die span behou om van 2014 af aan die Pasifiese Rugbybeker deel te neem. Hulle her die kompetisie in 2014 en 2015 gewen (die kompetisie heet van 2015 af die Wêreldrugby Pasifiese Uitdaging).
Ten spyte van die Pampas XV se suksesse het die UAR steeds gepoog om spanne by die Superrugbykompetisie ingesluit te kry. Aangesien SANZAR vir die termyn van 2011 tot 2015 ’n Superrugbypakket aan uitsaaiers verkoop het, het dit beteken dat die formaat wat gegeld het toe die pakket saamgestel is, sou duur tot wanneer die pakket verstryk, m.a.w. die 2016-seisoen.
In 2013 het Greg Peters, HUB van SANZAR aangekondig dat die Superrugbykompetisie in die 2016-seisoen uitgebrei sou word deur onder meer die toevoeging van die Southern Kings. Vroeg in 2014 het SANZAR bevestig dat die Superrugbykompetisie uitgebrei sou word van 15 na 18 spanne met die aanvang van die 2016-seisoen en dat Argentinië een van die nuwe konsessies sou kry. Dit is bevestig dat die span se basis in Buenos Aires sou wees en dat hulle in een van die Afrika-konferensies sou wees. In Oktober 2014 is ’n lisensie aan Japan toegestaan om die 18de konsessie te bedryf. en die nuwe uitgebreide formaat met die drie nuwe spanne is in November 2014 formeel deur die Uitvoerende Komitee van SANZAR goedgekeur.
Bublos
Bublos (Grieks: Βύβλος), ook bekend as Joebail of Jebeil (Arabies: جبيل, Joebail, Libanese Arabies: Jbeil; Fenisies: 𐤂𐤁𐤋, GBL, moontlik Gebal) is 'n stad in Libanon. Dit word vermoedelik al sedert 8800 of 7000 v.C. bewoon, en aaneenlopend sedert 5000 v.C. Dit is dus een van die oudste stede ter wêreld wat aaneenlopend bewoon word.
Jaguares (Superrugbyspan)
Naam en kleure
Die naam sou aanvanklik teen einde Julie 2015 aangekondig word maar is uitgestel tot na afloop van die Rugbywêreldbeker 2015. Op 16 Desember 2015 is aangekondig dat die span as die Jaguares bekend sou staan. Die naam Jaguares is gekies om slinksheid, vaardigheid en krag voor te stel. Volgens die amptelike webwerf maak die skerp instink en intelligensie die Jaguares die ideale simbool vir die span. Die naam is ook ’n eerbetoon aan die wapen van die UAR wat op alle nasionale spanne verskyn.
Bublos
In sy geskiedenis was Bublos deel van verskeie beskawings, insluitend die Ou Ryk van Egipte, Fenisië, Assirië, die Achaemenidiese Ryk, Hellenistiese Griekeland, die Romeinse Ryk, Fatimidiese Kalifaat, Genua, die Mameluksultanaat en die Ottomaanse Ryk.
Marie Wainwright
Marie Wainwright (8 Mei 1853 – 17 Augustus 1923) was 'n Amerikaanse aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente Social Hypocrites (1918), Secret Strings (1918), en Polly with a Past (1920).
Bublos
Die stad is sedert 1984 'n Unesco-wêrelderfenisterrein.
Jaguares (Superrugbyspan)
Superrugby
1 Punte toegeken vir ’n loslootjie is nie hierby ingereken nie.
Span
Jaguares 2017-superrugbyspan:
Sandby borg
Uitgrawings vind sedert 2011 daar plaas en dui op 'n slagting in die laat 5de eeu n.C. Die slagoffers is nooit begrawe nie, maar is ontdek waar hulle ook al geval het: binne huise en op die strate van die fort. Dit verskaf 'n unieke blik op die alledaagse lewe in Sandby borg en die geweld van die Ystertydperk.
Ligging en grootte
Die ringfort Sandby borg is naby die kuslyn van Suidoos-Öland geleë. Die struktuur bestaan vandag uit 'n vervalle ovaal klipmuur van 2-3 m hoog wat 'n gebied van sowat 5 000 m2 insluit. Die mure is van plaaslike sandsteen gebou en met rotse en skulpe aangevul. Drie hekke is sigbaar as inkepe in die muur; merke en lugfoto's dui op die ligging van 'n moontlike vierde hek. Die oorspronklike fortmuur was 4 m breed en sowat 4-5 m hoog.
Opnames dui daarop dat daar 53 huise binne die muur was. Die uitleg is soortgelyk aan dié van verskeie ander ringforte op Öland, soos Eketorp, met 'n sentrale blok omring deur 'n straat. Wes van die ringfort is 'n struktuur van verskeie rye groot rotse wat moontlik deel van 'n verdedigingstruktuur was.
Brigitte Lahaie
Brigitte Lahaie (gebore 12 Oktober 1955) is 'n Franse aktrise, regisseuse, en skryfster. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente The Night of the Hunted (1980), Diva (1981), Baisers exotiques (1983), en The Female Executioner (1986).
Sandby borg
Uitgrawings
thumb|250px|links|Sandby borg soos gesien vanuit die weste. Let op die rotse wat om die westekant geplaas is.
Kinelle
Kinelle (Russies: Кинелле) is 'n klein dorpie in Astrachan-oblast, Rusland wat tot die Kilintsji Plaaslike Munisipaliteit behoort. Soos baie ander nedersettings in die gebied, is dit op 'n eiland in die Wolga-rivierdelta geleë.
Sandby borg
Uitgrawings
Tydens aanvanklike geofisiese werk in die lente van 2010 is bewaarplekke langs die huise ontdek. 'n Metaalverklikker is in Augustus 2010 gebruik om 'n opname van die terrein te doen. Vyf bewaarplekke is in die sentrale blok ontdek met voortreflike juweliersware uit die Migrasietydperk. In elk was 'n vergulde silwerborsspeld en verskeie ander voorwerpe soos glaskrale, ringe en silwerhangertjies. Die borsspelde is groot voorwerpe van baie hoë gehalte. Die meeste is van vergulde silwer en bedek met dekoratiewe dierontwerpe. Hulle was moontlik deel van stelle juweliersware vir aristokratiese vroue. Hulle kan tipologies gedateer word 450-510 n.C.
Kinelle
Demografie
Volgens Sensus 2010 was daar 104 inwoners in Kinelle. Etniese Russe vorm 'n relatiewe meerderheid van die dorpie se bevolking.
Sandby borg
Uitgrawings
Uitgrawings word sedert 2011 deur die Kalmarmuseum gedoen. Tydens die eerste uitgrawings is menslike oorskot in die huise ontdek, wat dui op 'n gewelddadige voorval op die terrein, moontlik in die laat 5de eeu. Teen 2017 was sowat 9% van die ringfort uitgegrawe, insluitende drie van die 53 huise.
Die resultate verskaf 'n prentjie van die alledaagse lewe in die fort, asook grusame bewyse van 'n wrede menseslagting, met minstens 26 individue wat geïdentifiseer is – nege daarvan is feitlik volledig. Die slagoffers wissel van jong kinders tot bejaardes. Baie van die skelette toon duidelike bewyse van trauma met skerp en stomp voorwerpe, meestal van bo of van agter. Dit dui daarop dat die moorde 'n soort teregstelling was, eerder as weens gereelde gevegte.
Die talle voorwerpe wat ontdek is, sluit in alledaagse voorwerpe soos potte en gereedskap, asook duur voorwerpe soos silwer- en goue versierings, ingevoerde Romeinse glas en twee goue muntstukke.
Marie Walcamp
Marie Walcamp (27 Julie 1894 – 17 November 1936) was 'n Amerikaanse aktrise en skryfster. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente Patria (1917), The Lion's Claws (1918), en The Red Glove (1919).
Albert DeSalvo
Albert Henry DeSalvo (3 September 1931 – 25 November 1973) was ’n misdadiger in Boston, Massachusetts, wat beken het hy is die Boston Strangler, die moordenaar van 13 vroue in die Boston-gebied. DeSalvo is egter nie tronkstraf vir die moorde opgelê nie, maar vir ’n reeks verkragtings. Sy moordbekentenis word betwis en daar is steeds twyfel oor watter misdade DeSalvo werklik gepleeg het.
Strangler-moorde
Tussen 14 Junie 1962 en 4 Januarie 1964 is 13 ongetroude vroue tussen die ouderdomme van 19 en 85 in die Boston-gebied vermoor; hul moorde is eindelik verbind met die Boston Strangler. Die meeste van die vroue is in hul woonstelle seksueel aangerand en daarna met klere verwurg. Die oudste slagoffer is aan ’n hartaanval dood. Nog twee, waarvan een erg geslaan is, is doodgesteek. Daar was geen teken van gedwonge toegang nie en dit lyk of die vroue die moordenaar óf geken het óf hom vrywillig in hul blyplekke toegelaat het. Die polisie was nie oortuig daarvan dat al die moorde deur een persoon gepleeg is nie, veral vanweë die groot verskil in hul ouderdomme. Aan die ander kant het ’n groot deel van die publiek geredelik aanvaar een persoon het al die misdade gepleeg.
In die Amerikaanse herfs van 1964 was die polisie besig om, benewens die Strangler-moorde, ook ’n reeks verkragtings te ondersoek deur ’n man wat die "Measuring Man" of "Green Man" gedoop is. Op 27 Oktober 1964 het ’n vreemdeling ’n jong vrou se woonstel in Oos-Cambridge binnegedring deur voor te gee hy is ’n speurder. Hy het haar aan die bed vasgebind en haar seksueel aangerand. Hy het skielik opgestaan, gesê hy is jammer en die woonstel verlaat. Die vrou se beskrywing van haar aanvaller het daartoe gelei dat die polisie DeSalvo as die aanvaller geïdentifiseer het. Toe sy foto gepubliseer word, het baie vroue hom as hul aanvaller geëien.
Nadat DeSalvo van verkragting aangekla is, het hy ’n bekentenis gedoen dat hy die Boston Strangler is – onder hipnose en daarsonder. Hoewel ’n paar feite nie ooreengestem het nie, kon DeSalvo besonderhede oor die moorde verskaf wat nie openbaar gemaak is nie. Daar was egter geen fisieke bewyse om sy bekentenis te steun nie. Hy is dus net vir vroeëre, onverwante voorvalle van diefstal en verkragting verhoor.
Tronkstraf en dood
DeSalvo is in 1967 tot lewenslange tronkstraf gevonnis. In Februarie van dié jaar het hy en twee medegevangenes uit die Bridgewater-staatshospitaal ontsnap. In ’n nota op sy bed wat aan die superintendent gerig was, het DeSalvo gesê hy wil met die ontsnapping aandag vestig op die toestande in die hospitaal en sy eie situasie. Die dag ná die ontsnapping het hy hom aan sy regsverteenwoordiger oorgegee.
Hy is daarna oorgeplaas na die maksimumsekuriteitsgevangenis wat in dié tyd as Walpole bekend was, waar hy later sy Strangler-bekentenis teruggetrek het. Op 25 November 1973 is sy lyk gevind nadat iemand hom doodgesteek het. ’n Medegevangene, Robert Wilson, is van sy moord aangekla, maar nadat die jurie ’n dooie punt bereik het, is niemand weer van die moord aangekla nie.
Omstredenheid
Daar bestaan steeds twyfel of DeSalvo inderdaad die Boston Strangler was of nie. Toe hy die bekentenis gedoen het, het mense wat hom persoonlik geken het, nie geglo hy sou die moorde kon pleeg nie. Daar was ook groot verskille in die vroue wat vermoor is se ouderdomme en in die modi operandi van die verskillende moorde.
Susan Kelly is een skrywer wat glo die moorde is deur verskillende mense gepleeg. Nog ’n skrywer, die FBI-profielopsteller Robert Ressler, sê dit is ondenkbaar dat een mens al die moorde kon gepleeg het vanweë die verskillende gedragspatrone.
Wigan
Wigan is 'n groot dorp in Groter Manchester, Engeland, aan die Douglasrivier. Die dorp is halfpad tussen die twee stede Manchester, 26 km na die suidooste, en Liverpool, 27 km na die suidweste. Bolton lê 16 km na die noordooste en Warrington 19 km na die suide. Dit is die grootste nedersetting in die Metropolitaanse Graafskap van Wigan en is sy administratiewe sentrum. Die dorp het 'n bevolking van 107 732 en die breër geweste 330 713. Wigan was voorheen in die historiese graafskap Lancashire.
Kabaal
'n Kabaal is 'n klein groepie mense wat verenig is in 'n noue onderwerp, gewoonlik om hul privaat sienings of belange in 'n ideologie, staat of ander gemeenskap te bevorder, dikwels deur intriges en is meestal onbekend teenoor diegene buite hul groep. Die gebruik van hierdie term dra gewoonlik negatief geassosieer met politieke doel, sameswering en geheimhouding.
Dieter Schidor
Dieter Schidor (6 Maart 1948 – 17 September 1987) was 'n Duitse akteur, vervaardiger, en regisseur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Group Portrait with a Lady (1977), Womanlight (1979), Slow Attack (1980), en Cold in Columbia (1985).
Kabaal
Dit kan ook verwys na 'n geheime intrige, of 'n kliek van mense, of kan as 'n werkwoord gebruik word (om 'n kabaal te vorm of om in die geheim saam te trek).
Sinonieme: intrige; kliek; konkel; kuipery; politieke samespanning; en saamsweer.
Haliclona ciocalyptoides
Haliclona ciocalyptoides is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Die spons behoort tot die genus Haliclona en tot die familie Chalinidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1933 deur Burton.
Kabaal
Alternatiewe betekenis: lawaai, geraas
Oorsprong
Die term kabaal is afgelei van die Joodse woord vir die interpretasie van die Skrif, Kabbala. In Hebreeus beteken dit "ontvangs" of "tradisie". In die Europese kultuur het dit okkultiese leerstellings of 'n geheim geword.
Dit het in die Engelse taal gekom deur die Franse "kabaal" uit die middeleeuse Latynse "kabbala". Teen die middel van die 17de eeu het dit verder ontwikkel om 'n mate van intrige te bedoel wat deur 'n klein groepie aangegaan is.
Joel Crothers
Joel Crothers (28 Januarie 1941 – 6 November 1985) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die televisiereekse Alfred Hitchcock Presents (1955), The Edge of Night (1956), Dark Shadows (1966), en Somerset (1970).
Ringfort
thumb|220px|Die ringfort by Rathrar in [[Ierland.]] thumb|220px|Een van die indrukwekkendste ringforte is die een by Grianán Ailigh in Ierland.
Ringforte is ronde, versterkte nedersettings wat hoofsaaklik van die Bronstydperk tot omstreeks 1000 n.C. gebou is. Hulle word in Noord-Europa aangetref, veral in Ierland. Daar is ook baie in Suid-Wallis en Cornwallis, waar hulle rounds genoem word. Daar was baie groottes ringforte, en hulle kon van klip of grond gebou gewees het. In die meeste was minstens een gebou.
Ierland
In Ierland was dit onder verskeie name bekend. Daar is meer as 40 000 terreine wat as ringforte geïdentifiseer is en daar was vermoedelik minstens 50 000 op die eiland, met 'n digtheid van minstens een elke 2 km. Baie is waarskynlik deur landboupraktyke en verstedeliking verwoes. Baie is egter ontdek danksy vroeë opnamekaarte, lugfotografie en die argeologiese werk wat met padbouwerk gepaard gaan.
Corinne Lahaye
Corinne Lahaye (28 Maart 1947 – 16 Februarie 2020) was 'n Franse aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente Les siffleurs (1964) en Now Where Did the Seventh Company Get to? (1973).
Ringfort
Engeland en Wallis
In Cornwallis, dele van Devon en Suid-Wallis deel omsirkelde nedersettings baie eienskappe met hulle Ierse eweknieë.
Skandinawië
In Skandinawië is ook baie ringforte – op die eiland Öland in Swede alleen is daar 19. Dié forte moenie verwar word met Wiking-ringforte nie, waarvan sewe in Denemarke en Suid-Swede bekend is. Hulle dateer almal van omstreeks 980 n.C. Die Wiking-forte het almal 'n eenderse ontwerp en is vermoedelik binne 'n baie kort tydperk gebou, tydens die bewind van Harald Bloutand, maar om onbekende militêre redes. Hulle kon gedien het as opleidingskampe vir Sven Vurkbaard se soldate voor sy inval in Engeland in 1013.
Jack the Ripper
Jack the Ripper is die bekendste naam van verskeie wat aan ’n ongeïdentifiseerde reeksmoordenaar gegee is wat in 1888 hoofsaaklik in die arm Whitechapel-gebied van Londen bedrywig was. Die naam het ontstaan nadat die polisie ’n brief van iemand gekry het waarin die skrywer homself so genoem en beweer het hy is die moordenaar. Daar word algemeen geglo die brief was ’n siek grap, of dat dit deur ’n joernalis geskryf kon gewees het om belangstelling in die storie te verhoog. In misdaadlêers en koerante is hy aanvanklik die Whitechapel-moordenaar of "Leather Apron" genoem.
Aanvalle wat met Jack the Ripper verbind word, was gewoonlik op vroulike prostitute wat in die arm dele van Londen gewerk het. Hul keel is afgesny voordat die onderlyf vermink is. Die feit dat inwendige organe uit minstens drie van die slagoffers verwyder is, het gelei tot voorstelle dat die moordenaar kennis van die menslike anatomie of chirurgie het. Vanweë die geweld van die moorde het die publiek dit al hoe meer verbind met een mens, wat hulle Jack the Ripper begin noem het.
Die groot dekking van die moorde in koerante het daartoe gelei dat hy ’n internasionale legende geword het. Hoewel 11 gewelddadige moorde tot in 1891 in Whitechapel gepleeg is, kon die polisie nie almal met mekaar verbind nie. Vyf slagoffers is tussen 31 Augustus en 9 November 1888 vermoor; hulle word die "kanonieke vyf" genoem en daar word geglo hulle moorde hou verband met mekaar. Hulle is: Mary Ann Nichols, Annie Chapman, Elizabeth Stride, Catherine Eddowes en Mary Jane Kelly.
Agtergrond
In die middel van die 19de eeu was daar ’n groot toename in Ierse immigrante in Engeland wat die bevolking in dele van baie stede, onder meer die East End van Londen, geweldig opgestoot het. Van 1882 het Joodse pogrom-vlugtelinge uit die Russiese Ryk en ander dele van Oos-Europa ook na dié gebied gestroom. Werk- en behuisingstoestande het versleg en ’n groot ekonomiese subklas het ontwikkel. Diefstal, geweld en alkoholmisbruik was algemeen en die armoede het baie vroue tot prostitusie gedryf. In Oktober 1888 is geskat dat daar 62 bordele en 1 200 prostitute in Whitechapel was. Die ekonomiese probleme het gepaard gegaan met ’n toename in sosiale spanning. Tussen 1886 en 1889 het gereelde demonstrasies gelei tot polisie-optrede en verdere openbare onrus. Anti-semitisme, misdaad, rassisme en armoede het mense laat glo Whitechapel is ’n berugte, immorele plek. In 1888 is sulke idees versterk deur ’n reeks gewelddadige, groteske moorde wat toegeskryf is aan een man, wat Jack the Ripper genoem is, en dit het ongekende aandag in die media geniet.
Moorde
Die groot getal aanvalle op vroue in dié tyd in die East End maak dit moeilik om te bepaal hoeveel van die moorde een persoon se werk was. Elf aparte moorde is gepleeg tussen 3 April 1888 en 13 Februarie 1891, en hulle was saam in polisieverslae bekend as die Whitechapel-moorde. Menings wissel oor hoeveel moorde die Ripper se werk was, maar vyf slagoffers, bekend as die "kanonieke vyf", se dood word in die algemeen aan hom toegeskryf. Die meeste kenners meen diep snymerke aan die keel, verminkings van die onderlyf, die verwydering van interne organe en al hoe erger gesigsverminkings was Jack the Ripper se modus operandi. Die twee eerste Whitechapel-slagoffers, Emma Elizabeth Smith en Martha Tabram, maak nie deel van die "kanonieke vyf" uit nie.
Smith is op 3 April 1888 beroof en seksueel aangerand. ’n Stomp voorwerp is in haar vagina opgedruk en dit het haar buikvlies geskeur. Sy het buikvliesontsteking gekry en is die volgende dag in die hospitaal oorlede. Sy het gesê twee of drie mans het haar aangeval van wie een ’n tiener was. Die pers het die aanval met die latere moorde verbind, maar die meeste kenners beskou dit as ’n bendevoorval wat niks met die Ripper-saak te doen het nie.
Tabram is op 7 Augustus 1888 vermoor; sy het 39 steekwonde gehad. Die geweld van die aanval, die gebrek aan ’n duidelike motief en die nabyheid aan die plek en datum van die ander moorde het daartoe gelei dat die polisie die moorde met mekaar verbind het. Wat die aanval van die ander onderskei, is die feit dat sy gesteek is en nie keelaf gesny of in haar onderlyf vermink is nie. Baie kenners beskou dit dus as ’n afsonderlike geval.
"Kanonieke vyf"
Die sogenaamde kanonieke vyf van Ripper se slagoffers was Mary Ann Nichols, Annie Chapman, Elizabeth Stride, Catherine Eddowes en Mary Jane Kelly. Nichols se lyk is op Vrydag 31 Augustus 1888 omstreeks 03:40 ontdek. Haar keel is met twee hale afgesny en haar onderlyf is deur ’n groot sny oopgekloof. Dieselfde mes het ander wonde aan die onderlyf toegedien.
Chapman se lyk is op 8 September omstreeks 06:00 naby ’n deur in ’n agterplaas ontdek. Sy is ook met twee hale keelaf gesny. Haar onderlyf is heeltemal oopgekloof en later is ontdek haar baarmoeder is verwyder. By die nadoodse ondersoek het een getuie gesê hy het Chapman omstreeks 05:30 saam met ’n slordige, donkerharige man gesien.
Stride en Eddowes is vroeg die oggend van Sondag 30 September 1888 vermoor. Stride se lyk is omstreeks 01:00 ontdek. Die oorsaak van haar dood was ’n enkele sny wat die hoofslagaar aan die linkerkant van haar nek afgesny het. Dit is onseker of iemand anders haar vermoor het en of die Ripper versteur is terwyl hy die moord gepleeg het, want haar onderlyf is nie vermink nie. Getuies wat gedink het hulle het haar vroeër die aand saam met ’n man gesien, se beskrywings verskil; volgens sommige was die man donker en volgens ander lig; volgens sommige slordig en volgens ander netjies aangetrek.
Eddowes se lyk is sowat ’n driekwartier later ontdek. Haar keel is afgesny en haar onderlyf oopgekloof. Haar linkernier en ’n groot deel van die baarmoeder is verwyder. ’n Plaaslike inwoner het iemand wat Eddowes kon gewees het, kort voor die moord saam met ’n slordige, ligte man gesien. Twee metgeselle kon nie sy beskrywing beaam nie. ’n Deel van Eddowes se bebloede voorskoot is by die ingang van ’n perseel gevind, en bo dit was ’n graffito wat oënskynlik ’n Jood geïmpliseer het. Dit is egter onduidelik of dit toevallig is en of die moordenaar dit geskryf het. Die kommissaris van polisie was bang die graffito kon anti-semitiese betogings tot gevolg hê en hy het gelas dat dit voor dagbreek afgewas word.
Kelly se verminkte liggaam is op Vrydag 9 November 1888 omstreeks 10:45 gevind op die bed van die enkelkamer waar sy gewoon het. Haar keel was heeltemal afgesny en feitlik al die organe is uit haar onderlyf verwyder. Haar hart was weg.