cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Adenosientrifosfaat
2. Sitroensuur siklus
In die mitochondria word piruvaat deur die piruvaatdehidrogenase-kompleks geoksideer na die asetielgroep, wat deur die sitroensuursiklus (ook bekend as die Krebs-siklus) volledig tot koolstofdioksied geoksideer word. Elke "draai" van die sitroensuursiklus produseer twee molekules koolstofdioksied, een ekwivalent van ATP-guanosientrifosfaat (GTP) deur substraatvlak-fosforilering wat deur suksinielkoënsiem-A-sintetase gekataliseer word. Suksinielkoënsiem-A word na suksinaat, drie ekwivalente van nikotinamiedadeniendinukleotied (NADH), en een ekwivalent van flavienadeniendinukleotied (FADH2) omgeskakel. NADH en FADH2 word herwin wat bykomende ATP genereer deur oksidatiewe fosforilering. Die oksidasie van NADH lei tot die sintese van 2–3 ekwivalente ATP, en die oksidasie van een FADH2 lewer tussen 1–2 ekwivalente van ATP. Die meerderheid sellulêre ATP word deur hierdie proses gegenereer. Alhoewel die sitroensuursiklus self nie molekulêre suurstof behels nie, is dit 'n verpligte aërobiese proses omdat O2 gebruik word om die NADH en FADH2 te herwin en die chemiese energie verskaf wat die proses dryf. In die afwesigheid van suurstof hou die sitroensuursiklus op.
3. Beta-oksidasie
In die teenwoordigheid van lug en verskeie kofaktore en ensieme word vetsure na asetielkoënsiem-A omgeskakel. Die pad word beta-oksidasie genoem. Elke siklus van beta-oksidasie verkort die vetsuurketting met twee koolstofatome en produseer een ekwivalent elk van asetielkoënsiem-A, nikotinamiedadeniendinukleotied (NADH) en flavienadeniendinukleotied (FADH2). Die asetielkoënsiem-A word deur die sitroensuursiklus gemetaboliseer om ATP te genereer, terwyl die NADH en FADH2 deur oksidatiewe fosforilering gebruik word om ATP te genereer. Tientalle ATP-ekwivalente word gegenereer deur die beta-oksidasie van 'n enkele lang asielketting.
Intrasellulêre seine
ATP is betrokke by seintransduksie deur as substraat vir kinase, ensieme wat fosfaatgroepe oordra, te dien.
DNS- en RNS-sintese
ATP is een van vier monomere wat nodig is in die sintese van RNS. Die proses word bevorder deur RNS-polimerase. 'n Soortgelyke proses vind plaas in die vorming van DNS, behalwe dat ATP eers na die deoksiribonukleotied dATP omgeskakel word. Soos baie kondensasiereaksies in die natuur, verbruik DNS-replikasie en DNS-transkripsie ook ATP.
Darmstadtium
Darmstadtium is ’n superswaar, sintetiese element met die atoomgetal 110 en simbool Ds. Dit is ’n uiters radioaktiewe element. Die stabielste isotoop, darmstadtium-281, het ’n halfleeftyd van ongeveer 10 sekondes. Darmstadtium is in 1994 die eerste keer vervaardig by die Sentrum vir Swaarioonnavorsing in Darmstadt, Duitsland, waarna dit genoem is.
Mogalakwenarivier
Die Mogalakwenarivier is 'n belangrike takrivier van die Limpoporivier in die noordweste van Limpopo, Suid-Afrika. Die naam van die rivier beteken "kwaai krokodil" in Noord-Sotho (bogale of mogale beteken 'kwaai', en kwena, 'krokodil'). Die opvanggebied van die Mogalakwena word op 20 248 km2 geskat. In sy boloop staan dit as die Nylrivier bekend. Hier vloei dit vir sowat 80 km noordooswaarts, tussen die Waterberg en Kranskop deur, en vorm 'n groot vloedvlakte wat deels deur die Nylsvley-natuurreservaat beskerm word. Noord van die vloedvlakte vloei dit noordwaarts en staan as die Mogalakwena bekend.
Sytakke
Die Mothlakole, Dorps, Rooisloot, Groot Sandsloot, Witrivier, Sterk, Mokamole, Klein-Mogalakwena, Matlalane, Seepabana, Ga-Mamoleka, Pholotsi en Thwathwe is sommige van die Mogalakwena se sytakke.
Bonwapitserivier
Die Bonwapitserivier is 'n meestal droë sytak van die Limpoporivier in Botswana. Dit vloei in die Limpoporivier in op die grens met Suid-Afrika.
Louis Brandt
Ds. Louis Ernst Brandt (Zoeterwoude, Zuid-Holland, 21 Oktober 1873 – Johannesburg, Suid-Afrika, 23 Junie 1939) was predikant in die Nederduitsch Hervormde Kerk.
Herkoms en opleiding
Die familie Brandt kom oorspronklik uit Denemarke en was ’n welvarende en gesiene familie in Nederland. Louis Brandt het teologie aan die Rijksuniversteit van Utrecht studeer en was ’n leier in studenteorganisasies en op sportgebied. Onder andere het hy twee maal ’n wêreldkampioenskap in roeisport behaal.
Gemeentelike bediening in Suid-Afrika
duimnael|links|300px|Die inwyding van die Nederduitsch Hervormde kerk Johannesburg te [[Vrededorp op 12 September 1908. Op die verhogie staan (almal Hervormd tensy anders aangedui): prof. dr. P.J. Muller, predikant van Pretoria, oudl. A van den Broek, ds. C.J.L. Ruijsch van Dugteren, tweede predikant van Pretoria, ds. Brandt (in toga), ds. Daniël Theron, NG predikant van Fordsburg, ds. J.F. Botha, NG predikant van Jeppestown, ds. C.W. du Toit, predikant van Potchefstroom, ds. J.N. Martins, NG predikant van Braamfontein en ds. Pieter van Drimmelen, predikant van Marico.]]
Ds. Brandt het in 1904 na Suid-Afrika verhuis en predikant geword van Soutpansberg en Waterberg, met Pietersburg as standplaas. Ná die verwoesting van die Tweede Vryheidsoorlog was die toestande haglik en begin ds. Brandt hier met onvermoeide opheffingswerk ten behoewe van die oorlogsverarmde Afrikaner, 'n taak wat sy lewe lank sou duur.
In 1908 het hy predikant van Johannesburg geword, 'n werkkring wat die hele Johannesburg, Oos- en Wes-Rand ingesluit het. Dié gemeente was 10 jaar sonder sy eie leraar toe dit onder die konsulentskap van vier predikante was, van wie ds. Brandt die laaste was. Toe die kerkraad ds. Brandt eindelik in 1907 vir die tweede maal beroep, het hy dit aangeneem en so Johannesburg se eerste Hervormde leraar geword, 31 jaar nadat die stad gestig is. Met sy bevestiging in Johannesburg was ’n gebou te Vrededorp reeds half voltooi, maar dit was nog niks meer as ’n paar mure en ’n dak nie. Die ruite was almal stukkend, daar was geen plafon of vloer nie, geen deure om iets af te sluit nie. Alleen op die hoeksteen het gestaan dat dit in 1905 deur genl. Louis Botha gelê is.
Op 16 Februarie 1908 is die eerste predikant van Johannesburg deur prof. dr. P.J. Muller bevestig en lewer dié sy intreepreek in die Scotia Masonic Hall in Braamfontein. Dadelik is begin om geld in te samel om die kerk te Vrededorp te herstel sodat reeds op 16 September 1908 dié kerk in gebruik geneem kon word. Selfs by die inwyding was die kerk nog ver van gereed, maar daar was tog ’n vloer, ’n preekstoel en ook is ’n konsistorie aangebou. So kon van toe af gereeld eredienste gehou word. Die gemeente het sterk uitgebrei en langsamerhand kon elektriese ligte aangelê word, ’n plafon ingesit word en stoele van die plaaslike Gereformeerde gemeente gekoop word, alles sonder dat die gemeente in skuld gedompel is.
Ds. Brandt het nog altyd in ’n huurhuis gewoon, hoewel die gemeente die eienaar was van ’n mooi blok standplase in Braamfontein. Wel het ’n serwituut op die standplase bestaan waardeur dit vir die gemeente byna nutteloos was. Ná lang onderhandelings het die owerheid eindelik besluit om die serwituut af te neem sodat die erwe verkoop kon word op voorwaarde dat die opbrengs gebruik word om ’n ander eiendom te koop. So is ’n ander huis as pastorie dus in 1915 gekoop. Naderhand het die gemeente die eienaar van ’n gebou in Greymont geword, wat die owerheid vroeër was skool gebruik het, terwyl die heer Alberts (die bron vermeld nie sy voornaam nie) die drie standplase waarop die gebou gestaan het, aan die gemeente present gegee het.
In 1923 het hy na Vereeniging gegaan, waar hy waardevolle diens in die stadsraad verrig het, maar is in 1930 terug in Johannesburg as predikant van Turffontein en Kensington, waar hy aangebly het tot met sy dood weens 'n ongeluk in sy woning, hoewel dit volgens een bron kort ná sy aftrede was.
Bydrae en waardering
duimnael|links|180px|Ds. Van Warmelo en sy tweede vrou, Maria Maré, se dogter [[Johanna Brandt (1876–1964) was bekend vir die spioenasie wat sy tydens die Tweede Vryheidsoorlog vir die Boeremagte verrig het en die boek wat sy ná die oorlog hieroor geskryf het, Die kappie-kommando.]]
Piper seychellarum
Piper seychellarum (ook genoem Seychelle Peper) is 'n  plant spesie in die Piperaceae familie. Dit is endemies aan die Seychelle. Sy natuurlike habitat is subtropiese of klam tropiese laeveld woude. Dit word bedreig deur habitatverlies.
Louis Brandt
Bydrae en waardering
Wyer as die kerklike terrein ds. Brandt hom veral beywer op die gebied van die onderwys en arme- en kinderversorging. Hy het in dié opsig in 'n hele aantal rade gedien. Volgens dr. P.S. Dreyer in die Suid-Afrikaanse Biografiese Woordeboek het hy "vir die Afrikanersaak ... altyd 'n warm hart gehad, soos blyk uit die feit dat hy in die algemene verkiesing van 1915 kandidaat van die Nasionale Party in Pretoria was, hoewel sonder welslae". Op internasionale vlak was hy lid van die Wêreldbond van Kerke in Genève.
Dr. Dreyer skryf ds. Brandt "was 'n besonder nette en presiese mens en 'n belangrike deel van die argief en museum van die NH. Kerk is opgebou uit sy versamelings, wat ook vir die geskiedenis van Suid-Afrika van belang is." Hy het ’n groot aantal artikels geskryf wat in kerklike blaaie verskyn en wat meestal van stigtelike en populêre aard was.
Gesinslewe
Ds. Brandt is in 1903 getroud met Johanna, dogter van ds. N.J. van Warmelo, beter bekend as Johanna Brandt, skryfster van Die kappie-kommando (Amsterdam, 1913; Afrikaanse uitgawe, Kaapstad, 1938) en ander geskrifte. Uit dié huwelik is sewe kinders gebore, onder wie ds. A. Brandt, leraar van die Hervormde gemeente Kaapstad van 1945 tot sy aftrede in 1968 en oorlede in 1991.
Ds. Brandt se eggenote het voor hul huwelik tydens die Tweede Vryheidsoorlog (1899–1901) as verpleegster in hospitale gewerk en was later behulpsaam in die Irene-konsentrasiekamp. In haar man se eerste werkkring, Zoutpansberg en Waterberg, het sy n spinskool opgerig en was sy betrokke by die Suid-Afrikaanse Vrouefederasie. Ná die Rebellie van 1914 het sy in 1915 deelgeneem aan die Vroueoptog en lid geword van die Vroue- Nasionale Party, waaraan sy haar later onttrek het weens interne twis. Al was sy 'n voorstander van vroueregte, was sy nooit 'n aktiewe feminis nie. Ná die traumatiese ervaring van haar moeder se dood in 1916 het sy geglo sy het visioene gesien en hieroor die boek Millennium geskryf. Sy het by die teosofie en natuurkunde betrokke geraak en n boek oor die druiwekuur geskryf. Nadat haar man die beroep na Vereeniging in 1923 aangeneem het, sy lang reise onderneem om kure te propageer; so was sy byvoorbeeld 18 maande in Europa en die VSA. Ná hul verhuising terug na die Goudstad in 1930, het Brandt 'n sanatorium begin. Sy was betrokke by die Nuwe Era-beweging. Kort ná haar man se aftrede is hy weens 'n fratsongeluk oorlede en het sy haar aan die openbare lewe onttrek. Nadat sy in Kaapstad gaan woon het, het sy steeds geskryf en is sy in 1964 in die ouderdom van 88 jaar oorlede.
Handel in Bedreigde Spesies Wet 1989 (Nieu-Seeland)
Die Handel in Bedreigde Spesies Wet is 'n Wet van Parlement wat geslaag het in Nieu-Seeland in 1989. Dit word geadministreer deur die Departement van Bewaring.
Caddel
Caddel is 'n van. Noemenswaardige mense met die van sluit die volgende in:
Harmonie
Harmonie is die kuns van die gebruik van akkoorde (werklik of implisiet) in musiek. Daar word soms daarna verwys as die "vertikale" element van musiek, met melodie die "horisontale" element. Harmonie is soms die resultaat van verskeie gelyktydige melodiese lyne of motiewe, wat ook kontrapunt genoem word. Dan word die harmonie beskryf as polifonies.
Die woord harmonie kom van die Grieks ἁρμονία harmonía wat "verbinding" beteken. Die konsep van harmonie dateer terug na die tyd van Pythagoras.
Harmonie is gebaseer op botone en resonansie. Note kan as harmonieus geag word wanneer sommige van die botone van elke noot, veral die harder botone (wat gewoonlik die laeres is), op dieselfde frekwensie is (binne 'n klein foutinterval). In elke tradisie van musiekuitvoering, -komposisie, en -teorie bestaan sekere harmoniereëls.
Alhoewel harmonie meestal die gevolg van twee of meer gelyktydige note is, is dit moontlik om harmonie te skep met slegs 'n melodiese lyn. Solo-instrumente kan deur die opeenvolging van note harmonie ten volle oordra, sonder dat akkoorde gebruik word. Verskeie voorbeelde hiervan bestaan in die barokperiode.
Vir 'n groot deel in die geskiedenis van klassieke musiek is reëls en konvensies toegepas, veral onder die invloed van die Rooms-Katolieke Kerk. Volksmusiek en nie-Westerse musiek het ook ontwikkel, en soms met verskillende idees van harmonie. In die Barok- en Klassieke periodes is kerkmusiek beheer deur die kerke, en harmonie wat té dissonant was, is afgeskiet. Daar was egter 'n neiging vanaf die Klassieke periode tot en met die 20ste eeu in westerse musiek waar die harmonie al hoe meer gevorderd geraak het – vele komponiste het weggebreek van die konvensies wat vantevore as reëls geag is.
Wasili I van Moskou
Wasili I (Russies: Василий I Дмитриевич; 30 Desember 1371 – 27 Februarie 1425) was sedert 1389 die grootprins van Moskou. Hy was die oudste seun van Dmitri Donskoi. Dmitri was die eerste grootprins wat sy titels aan sy seun nagelaat het sonder om eers die khan van die Goue Horde te raadpleeg.
Bewind
Wasili het die vereniging van die Russiese gebiede voortgesit: In 1392 het hy Nizjni Nowgorod en Moerom geannekseer; in 1397–1398 Kaloega, Wologda, Weliki Oestjoeg en Komi.
Om te keer dat die Goue Horde Rusland binneval, het Wasili in 1392 ’n militêre bondgenootskap met Litaue aangegaan en met Sofia van Litaue, die enigste dogter van Vytautas die Grote, getrou. Die bondgenootskap sou later swakkerig blyk te wees, aangesien Vytautas Wjazma en Smolensk in 1403–1404 geannekseer het.
In 1395 het Timur van Sentraal-Asië Rusland binnegeval en die gebiede om die Wolga verwoes, maar hy het nie so ver as Moskou gevorder nie. Dit was eintlik tot voordeel van Wasili, aangesien dit die Goue Horde skade berokken het – laasegnoemde was die volgende 12 jaar in ’n chaos. In dié tyd is geen belasting aan die Horde betaal nie, hoewel Moskou groot bedrae bymekaargemaak het vir militêre doeleindes. In 1412 moes Wasili egter weer sy knie voor die Horde buig.
Eksterne skakels
Hierdie artikel is vertaal vanuit die Engelse Wikipedia
Delta Cephei
Eienskappe
Delta Cephei is een van die naaste van hierdie soort veranderlike sterre aan die Son – net Polaris is nader. Sy veranderlikheid word veroorsaak deur gereelde pulserings in die buitenste lae van die ster. Dit wissel van magnitude 3,48 tot 4,37, en sy sterreklassifikasie wissel ook van spektraaltipe F5 tot G3. Die pulseringsperiode is 5,366341 dae, met die verheldering wat vinniger geskied as die verdowwing.
links|duimnael|Die ligkurwe van Delta Cephei wys die magnitude versus die pulseringsfase. Omdat die periode van dié klas veranderlikes afhang van die ster se helderheid, is Delta Cephei van besondere belang vanweë sy periode-helderheidsverhouding omdat hy een van die Cepheïede is waarvan die afstand die akkuraatste bepaal is. Dié akkuraatheid is deels daaraan te danke dat hy in ’n sterreswerm lê en aan die beskikbaarheid van presiese Hubble-ruimteteleskoop/Hipparcos-parallakse. Dus kon Hubble in 2002 Delta Cephei se afstand bepaal binne ’n foutmarge van 4%: 890 ligjare.
Hierdie soort sterre het waarskynlik aanvanklike massas van 3-30 keer dié van die Son; daarna beweeg hulle deur die hoofreeks as B-tipe sterre. Met die waterstof in hul kerns opgebruik, gaan hierdie onstabiele sterre nou deur die latere fases van kernfusie. Die geraamde massa van Delta Cephei is 4,5 ± 0,3 keer dié van die Son. In hierdie stadium van sy evolusie het die buitenste lae van die ster uitgesit tot gemiddeld 44,5 keer die omtrek van die Son.
links|duimnael|Die boogskok om Delta Cephei. Delta Cephei straal 2 000 keer soveel lig uit as die Son vanuit sy buitenste atmosfeer. Dit skep ’n sterk sterwind wat, tesame met die pulserings en skokke in die ster se atmosfeer, massa uitskiet teen ’n tempo van (1,0 ± 0,8) × 10-6 sonmassas per jaar, of die ekwivalent van die massa van die Son elke miljoen jaar. Hierdie materie beweeg teen sowat 35 km/s-1 na buite. Die resultaat van dié gas is ’n newel van sowat 3,3 ligjare breed wat om Delta Cephei gesentreer is en 0,07-0,21 sonmassas neutrale waterstof bevat. ’n Boogskok ontwikkel waar die sterwind met die omringende interstellêre medium bots.
Naby Delta Cephei is ’n metgesel-ster met ’n magnitude van 7,5 met die naam HD 213317 (δ Cep B), wat deur klein teleskope sigbaar is. Dit is self ’n dubbelster met ’n gesamentlike sterreklassifikasie van B7-8 III-IV. Dit verhit die materie wat die sterwind uitskiet en as gevolg daarvan straal die omringende materiaal infrarooistrale uit.
Casablanca Konferensie
Die Casablanca Konferensie het plaasgevind tydens die Tweede Wêreldoorlog van 14 Januarie tot 24 Januarie 1943 in Anfa, 'n voorstad van Casablanca. President Franklin D. Roosevelt en Winston Churchill het vergader om militêre en politieke sake te bespreek. Op die agenda was onder andere die leierskapsituasie van Frankryk. Die Sowjetunie en China was nie teenwoordig nie, maar generaals Henri Giraud en Charles de Gaulle is genooi om die Vrye Franse te verteenwoordig. Daar is ook besluit dat Sisilië ingeval sou word en dat 'n inval in Frankryk met nog 'n jaar uitgestel sou word. Ook op hierdie konferensie is daar vir die eerste keer gepraat oor onvoorwaardelike oorgawe deur die Spilmoondhede.
Chandrasekhar-limiet
Die Chandrasekhar-limiet is die massagrens wat bepaal of ’n instortende ster ’n witdwerg word, of ’n meer eksotiese voorwerp soos ’n neutronster of swartkolk. Dit is genoem na Subrahmanyan Chandrasekhar, die Indiaans-Amerikaanse astrofisikus wat die limiet in 1930, op die ouderdom van 19, onafhanklik ontdek het. Dié limiet is aanvanklik deur die wetenskapgemeenskap geïgnoreer omdat so ’n limiet logies vereis dat swartkolke bestaan, en dit is destyds as ’n wetenskaplike onmoontlikheid beskou.
Werking
Sterre waarvan die kernbrandstof opgebrand is, sal weens swaartekrag instort. Wat die gevolg van die instorting sal wees, hang af van die massa van die oorblywende kern. As dit kleiner as die Chandrasekhar-limiet is, sal die ster ’n witdwerg word, maar as die massa hoër is, sal dit ’n neutronster of swartkolk word.
Die waarde van die Chandrasekhar-limiet MCh hang af van die proton-nukleon-verhouding in die ster en beloop ongeveer
waar mP die Planck-massa is, mp die massa van die proton en  die sonmassa.
Realistieser ramings, wat rekening hou met variasies in die digtheid, gee:
’n Noukeuriger benadering, wat rekening hou met die eienskappe van die ster, is:
waar z (= Z/A) die verhouding voorstel van die aantal protone Z tot die aantal nukleone (protone + neutrone) A in die ster. Algemeen geld volgens die Oerknal-nukleosintese Z = 7, A = 8, dus z = 7/8.
Chrysocentris chrysozona
Die vlerkspan is sowat 18 mm. Die voorvlerke is bleek bruin-oker. Die agtervlerke is donker grys.
Marshall Kent (akteur)
Marshall Kent (6 Oktober 1908 – 15 Januarie 1985) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente The Decks Ran Red (1958) en The Last Voyage (1960), en in die televisiereekse Highway Patrol (1955) en Little House on the Prairie (1974).
Blanco
Blanco is 'n dorpie net noordwes van George in die Wes-Kaap, Suid-Afrika. Die dorpie het ontstaan as Suid-Stasie toe die Montagupas gebou is en is langs die N12 nasionale pad aan die voet van die Outeniekwapas. Vandag is dit bekend vir die hops wat hier verbou word.
Lys van gevangenisse in Suid-Afrika
Hierdie is 'n lys van gevangenisse in Suid-Afrika. Op 31 Maart 2019 was daar 243 korrektiewe sentra met 118 572 beddens en 162 875 gevangenes, waarvan 97% manlik en 29,30% verhoorafwagtend was, in Suid-Afrika.
Johanna Postma
duimnael|links|Johanna Postma.
duimnael|200px|regs|Johanna Postma.
duimnael|regs|200px|Johanna van Biljon se ouers, Willem en [[Gerbrechta van Biljon|Breggie.]]
duimnael|regs|320px|'n Gesinsfoto van prof. [[Dirk Postma en sy vyfde en laaste vrou, Johanna (gebore Van Biljon). Ds. Willem Postma staan agter in die middel. Sy suster Lettie (links) was getroud met prof. J.A. du Plessis en die moeder van proff. Wicus du Plessis, Hugo du Plessis en mev. Ida Bosman. Marie sit in die middel. Breggie (naas regs) was getroud met ds. J.A. van Rooy, en Laurika (regs) was prof. J.A. du Plessis se eerste vrou.]]
Johanna Wilhelmina Postma (gebore Van Biljon, 27 Mei 1854 – Kaapstad, 12 Julie 1901) was die laaste van ds. Dirk Postma se vyf vroue en die moeder van die laaste ses van sy 20 kinders. Van hul ses kinders het vyf volwassenheid bereik: Al vier die dogters het met 'n predikant getrou en die seun het self predikant geword, nes sy vader en vier van sy halfbroers.
Nadat Johanna Postma op 36-jarige ouderdom weduwee geword het, moes sy in die onderhoud van haar vyf kinders voorsien deur studente van die Teologiese Skool Burgersdorp as loseerders in te neem. Tydens die Tweede Vryheidsoorlog was sy in Pretoria dikwels by pres. Paul Kruger aan huis. Sy is in 1901 in Kaapstad oorlede ná ’n smartlike lyding (moontlik weens kanker).
Minchinella kirkpatricki
Minchinella kirkpatricki is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die kalksponse (Calcarea). Die spons leef in die see en sy steenselle bestaan uit kalsiumkarbonaat.
Die spons behoort tot die genus Minchinella en tot die familie Minchinellidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1981 deur Vacelet.
Greffelkamp
Greffelkamp is ’n nedersetting in die munisipaliteit Montferland in die provinsie Gelderland in Nederland.
Sonnestelsel
Die gekarteerde streke van die Sonnestelsel is die Son, vier aardse binnenste planete, die asteroïdegordel, vier buitenste planete (die reuseplanete), die Kuiper-gordel en die verstrooide skyf. Die teoretiese Oort-wolk bestaan moontlik op 'n afstand ongeveer duisend maal verder as die gekarteerde streke.
Die vloei van plasma vanaf die Son (deur die sonwind) deurdring die Sonnestelsel. Dit skep 'n stellêre windbel in die interstellêre medium, genaamd die helio- of sonsfeer, wat tot in die middel van die verstrooide skyf strek.
Die planete in die Sonnestelsel (in volgorde van hulle afstand van die Son) is:
Met die ingang van 2009 is vyf kleiner voorwerpe as dwergplanete geklassifiseer. Ceres is in die asteroïdegordel en vier ander wentel om die Son agter Neptunus: Pluto (voorheen as die negende planeet geklassifiseer), Haumea, Makemake en Eris.
Ontdekking en verkenning
Vir duisende jare het die mensdom (met 'n paar merkwaardige uitsonderings) nie die bestaan van die Sonnestelsel erken nie. Hulle het geglo dat die Aarde 'n stilstaande voorwerp in die middel van die heelal is en dat ons planeet heeltemal anders is as die goddelike of hemelse voorwerpe wat deur die lug beweeg. Alhoewel beide die Indiese wiskundige en sterrekundige Aryabhata (476 – 550) en die Griekse filosoof Aristarchos van Samos (310 v.C. – ongeveer 230 v.C.) gespekuleer het dat die Són moontlik die middelpunt vorm, was Nicolaas Copernicus die eerste persoon wat 'n wiskundige stelselmodel met die Son as middelpunt ontwerp het en ook sterrekundige voorspellings gebaseer op die model kon maak. Sy 17de-eeuse opvolgers, Galileo Galilei, Johannes Kepler en Isaac Newton, het 'n begrip van fisika ontwikkel wat gelei het tot die aanvaarding dat die Aarde om die Son wentel en dat die planete deur dieselfde fisiese wette as die Aarde beheer word. Meer onlangs het dit gelei tot die ondersoek van aardrykskundige verskynsels soos berge en kraters en ander seisoenale meteorologiese verskynsels soos wolke, stofstorms en yskappe op ander planete.
Struktuur
Die hoofkomponent van die Sonnestelsel is die Son, 'n hoofreeksster wat 99,86% van die stelsel se bekende massa besit en dit met sy swaartekrag domineer. Jupiter en Saturnus, die twee grootste liggame wat om die Son wentel, besit saam meer as 90% van die res van die stelsel se massa.
Die meeste groot voorwerpe wat om die Son wentel, lê naby die Aarde se wentelvlak (bekend as die sonnebaan). Die planete is baie naby aan die sonnebaan, terwyl komete en Kuiper-gordelvoorwerpe meer afwyk en gewoonlik nie in dieselfde vlak beweeg nie.
Al die planete en meeste ander voorwerpe wentel ook saam met die Son se wenteling (anti-kloksgewys, soos gesien van bo die Son se noordpool). Daar is wel uitsonderings, soos Halley se Komeet.
Siende dat daar sulke uitgestrekte afstande tussen die hemelliggame in ons sonnestelsel is, word hulle dikwels afgebeeld as of hulle almal dieselfde afstand van mekaar is. Die werklikheid is egter heeltemal anders (met 'n paar uitsonderings): hoe verder 'n voorwerp vanaf die Son is, hoe verder is hy ook vanaf die voorwerp voor hom. Byvoorbeeld: Venus is ongeveer 0,33 astronomiese eenhede (AE) verder weg as Mercurius, terwyl Saturnus 4,3 AE ver van Jupiter is en Neptunus 10,5 AE vanaf Uranus is. Daar is al pogings aangewend om die verband tussen hierdie wentelafstande te bepaal (sien die Wet van Titius-Bode), maar geen van die gestelde teorieë is al aanvaar nie.
Meeste van die planete in die Sonnestelsel besit hulle eie sekondêre stelsels. Baie van hulle word ook weer deur planetêre voorwerpe omwentel: natuurlike satelliete (of mane). Sommige van hierdie natuurlike satelliete is groter as planete (maar nie groter as die planeet waarom dit wentel nie). Die meeste van die grootste natuurlike satelliete het 'n sinchroniese rotasie, waar een kant van die satelliet permanent na die planeet gedraai is (soos ook die geval met die Aarde se maan is). Die vier grootste planete besit ook planetêre ringe: dun ringe, saamgestel uit klein partikels wat in ooreenstemming om die planete wentel.
Terminologie
Die Sonnestelsel word soms in verskeie streke gedeel. Die binnenste Sonnestelsel sluit die vier aardse planete en die hoof asteroïdegordel in. Die buitenste Sonnestelsel begin na die asteroïdes en sluit die vier reuseplanete in. Met die ontdekking van die Kuiper-gordel word die vêrste dele van die Sonnestelsel as 'n aparte streek beskou, wat bestaan uit die voorwerpe ná Neptunus.
Die voorwerpe wat om die Son wentel word in drie klasse geklassifiseer: planete, dwergplanete en klein sonnestelselvoorwerpe (KSV's). 'n Planeet is enige liggaam wat om die Son wentel wat genoeg massa het om homself deur middel van sy eie swaartekrag in 'n sferiese vorm te vorm en alle kleiner voorwerpe in die onmiddelike ruimte om hom opgesweep of weggeruim het. Volgens hierdie definisie het die Sonnestelsel agt planete: Mercurius, Venus, Aarde, Mars, Jupiter, Saturnus, Uranus en Neptunus. Voor Pluto sy status as planeet verloor het, is kinders die volgorde van die planete geleer met die eselsbruggie "Meneer Van As, My Jas Sal U Nie Pas. Pluto het sy status as planeet verloor siende dat hy nie die Kuiper-gordelvoorwerpe in sy wentelbaan uit die weg geruim het nie. 'n Dwergplaneet is 'n hemelliggaam wat om die Son wentel, massief genoeg is om deur sy eie swaartekrag 'n sferiese vorm aan te neem, nie die klein voorwerpe in sy omliggende area weggeruim het nie en ook nie 'n satelliet is nie. Volgens hierdie definisie het die Sonnestelsel vyf dwergplanete: Ceres, Pluto, Haumea, Makemake en Eris. Ander voorwerpe wat in die toekoms as dwergplanete geklassifiseer mag word is Sedna, Orcus en Quaoar. Dwergplanete wat verder as Neptunus om die Son wentel staan bekend as plutoïedes. Die oorblywende voorwerpe wat om die Son wentel word klein sonnestelselliggame genoem.
Planetêre wetenskaplikes gebruik die terms "gas", "ys" en "rots" of "steen" om die verskillende klasse stowwe wat in die Sonnestelsel gevind word te klassifiseer. "Rots" beskryf verbindings met 'n hoë smeltpunt (meer as rofweg 500 K), soos silikaat. Rotsagtige stowwe is algemeen in die binnenste Sonnestelsel: die aardse planete en asteroïdes bestaan uit rotsagtige stowwe. Gasse is stowwe met 'n lae smeltpunt, soos atomiese waterstof, helium en edelgasse: hulle domineer die middelste streek en beide Jupiter en Saturnus bestaan hoofsaaklik uit sulke gasse. Ys, soos die ys van water, metaan, ammoniak en koolstofdioksied, het smeltpunte van tot 'n paar honderd Kelvin. Die meerderheid satelliete van die reuseplanete bestaan uit ysige stowwe, sowel as die talle klein voorwerpe wat agter Neptunus se wentelbaan lê en die oorgrote meerderheid van Uranus en Neptunus se samestellings (daar word ook soms na hulle verwys as die "ysreuse").
Die Son
Die Son is die Sonnestelsel se ster en verreweg die stelsel se belangrikste komponent. Die Son se groot massa verskaf aan hom 'n binnenste digtheid wat hoog genoeg is om kernfusie te verduur; dit stel enorme hoeveelhede energie vry, wat meestal na die buitenste ruim gestraal word as elektromagnetiese straling, soos sigbare lig.
Die Son word geklassifiseer as 'n taamlik groot geeldwerg, maar die naam is misleidend: in vergelyking met die ander sterre in ons sterrestelsel is die Son groter en helder. Sterre word volgens die Hertzsprung-Russell-diagram geklassifiseer, 'n grafiek wat die helderheid van sterre teen hulle oppervlaktemperatuur karteer. Warmer sterre is oor die algemeen helderder. Sterre wat hierdie patroon volg word beskryf as "hoofreeks"-sterre: ons son lê in die middel van hierdie hoofreeks. Dit is egter skaars dat sterre warmer en helder as die Son is, terwyl dowwer en koeler sterre algemeen is.
Daar word geglo dat die Son se posisie in die hoofreeks beteken dat dit in "die bloei van sy lewe" is, siende dat dit nog nie sy waterstofvoorraad vir kernfusie opgebruik het nie. Die Son word algaande helderder; vroeër in sy geskiedenis was hy 75% so helder as vandag.
Die Son is 'n derde generasie of populasie I-ster; dit beteken dat dit in die latere stadiums van die heelal se evolusie gebore is en 'n groter "metaal"inhoud as populasie II en die teoretiese populasie III-sterre het. Die term "metaal" verwys hier na elemente wat swaarder is as waterstof en helium. Elemente wat swaarder as waterstof en helium is, is vervoer in die kerns van antieke, ontploffende sterre, so die eerste generasie sterre moes sterf voor die heelal met hierdie atome verryk kon word. Die oudste sterre bevat min metale, terwyl nuwer sterre altyd meer bevat. Daar word gereken dat die hoë metaalinhoud beslissend was in die ontwikkeling van 'n planetêre stelsel saam met die Son, siende dat planete gevorm word uit die aanwas van metale.
Interplanetêre materie
Die Son straal nie slegs lig uit nie, maar ook 'n aaneenhoudende stroom gelaaide deeltjies (plasma), bekend as die sonwind. Hierdie deeltjiestroom is besig om uit te sprei teen 'n spoed van rofweg 1,5 miljoen kilometer per uur en dit skep 'n fyn atmosfeer (die heliosfeer) wat die Sonnestelsel tot ongeveer 100 AE deurdring (sien heliopouse). Dit vorm die hoofbestanddeel van die interplanetêre materie of interplanetêre stof (die materie wat ons sonnestelsel vul en waardeur al die groter hemelliggame deur moet beweeg). Geomagnetiese storms op die Son se oppervlak, soos sonvlamme en koronale massa-uitwerpings, versteur die heliosfeer en skep ruimteweer. Die Son se omwentelende magnetiese veld werk op die interplanetêre materie in om die heliosferiese neutrale vlak te skep. Die heliosferiese neutrale vlak is die grootste struktuur in die Sonnestelsel en is die vlak in die Sonnestelsel waar die polariteit van die Son se magnetiese veld van noord na suid verander.
Die Aarde se magnetiese veld beskerm die atmosfeer teen wisselwerking met die sonwind. Venus en Mars het nie magnetiese velde nie, wat beteken dat die sonwind besig is om hulle atmosfere te erodeer: die atmosfere is besig om te verbrokkel en die ruimte in te waai. Die wisselwerking tussen die sonwind en die Aarde se magnetiese veld veroorsaak die auroras of poolligte, wat naby magnetiese pole waargeneem kan word.
Kosmiese strale ontstaan buite die Sonnestelsel. Die heliosfeer beskerm die Sonnestelsel gedeeltelik en die planetêre magnetiese velde (vir die planete wat een besit) bied ook beskerming. Die digtheid van kosmiese strale in die interstellêre materie en die sterkte van die Son se magnetiese veld verander oor baie lang tye, dus varieer die hoeveelheid kosmiese straling, alhoewel dit nie bekend is hoeveel dit varieer nie.
Die interplanetêre materie is die tuiste van ten minste twee skyfagtige streke wat uit kosmiese stof bestaan. Die eerste, die interplanetêre stofwolk, lê in die binnenste Sonnestelsel. Dit is waarskynlik gevorm deur botsings binne-in die asteroïdegordel, veroorsaak deur interaksies met die planete. Die tweede strek van ongeveer 10 AE tot ongeveer 40 AE en is waarskynlik gevorm deur soortgelyke botsings binne-in die Kuiper-gordel.
Binnenste Sonnestelsel
Die binnenste Sonnestelsel verwys na die streek wat die aardse planete en asteroïdes bevat. Die voorwerpe in die binnenste Sonnestelsel bestaan hoofsaaklik uit silikate en metale en drom baie naby aan die Son saam. Die radius van hierdie hele streek is korter as die afstand tussen Jupiter en Saturnus.
Binnenste planete
Die vier binnenste (of aardse) planete het digte, rotsagtige samestellings, min of geen mane en geen ringstelsels nie. Hulle is hoofsaaklik saamgestel deur minerale met hoë smeltpunte, soos die silikate wat hulle kors en mantel vorm, en metale soos yster en nikkel, wat hulle kerns vorm. Drie van die vier binnenste planete (Venus, Mars en die Aarde) het substansiële atmosfere; almal het impakkraters en tektoniese oppervlakeienskappe soos skeurdale en vulkane.
Asteroïdegordel
Asteroïdes is meesal klein hemelliggame wat hoofsaaklik uit rotsagtige en metallieke nievlugtige minerale saamgestel is.
Die hoofasteroïdegordel beslaan die wentelbaan tussen Mars en Jupiter, tussen 2,3 en 3,3 AE. Daar word geglo dat dit oorblyfsels van die Sonnestelsel se vorming is, wat nie daarin geslaag het om te aan te was nie, as gevolg van die swaartekragstorings deur Jupiter. Asteroïde se groottes wissel van mikroskopies tot honderde kilometers wyd en hulle word as KSV's geklassifiseer, alhoewel sommiges, soos 4 Vesta en 10 Hygieia as dwergplanete herklassifiseer mag word indien daar bewys word dat hulle hidrostatiese of waterstandsewewig bereik het.
Die asteroïdegordel bevat duisende der duisende, moontlik selfs miljoene voorwerpe wat 'n deursnit van meer as een kilometer het. Ten spyte hiervan is die totale massa waarskynlik minder as 'n duisendste van die Aarde s'n. Die hoofgordel bevat uitgestrekte ruimtes waarin geen voorwerpe voorkom nie: ruimtetuie beweeg dikwels met gemak deur hierdie gebied. Asteroïdes met 'n deursnit tussen 10 en 10−4 m staan bekend as meteorïdes.
Asteroïdegroepe
Die binnenste Sonnestelsel bevat ook Aardskrammers, waarvan baie die wentelbane van die binnenste planete kruis.
Buitenste Sonnestelsel
Die buitenste streek van die Sonnestelsel is die tuiste van die reuseplanete en hulle planeetgrootte satelliete. Baie kortstondige komete, waaronder ook die kentaurs, se wentelbane strek tot in hierdie streek. Die soliede voorwerpe in hierdie streek is uit 'n hoër proporsie vlugtige stowwe saamgestel, soos water, ammoniak en metaan (daar word in planetêre wetenskap dikwels na hierdie vlugtige stowwe as "ysse" verwys). Hierdie samestelling is in kontras met die rotsagtige samestelling van die binnenste planete.
Buitenste planete
Die vier buitenste planete, of reuseplanete, beslaan saam 99% van die massa wat om die Son wentel. Jupiter en Saturnus bestaan hoofsaaklik uit waterstof en helium, terwyl Uranus en Neptunus 'n groter proporsie ysse in hulle samestelling het. Sommige sterrekundiges het voorgestel dat hulle in hulle eie kategorie geplaas moet word, naamlik "ysreuse". Al vier die reuseplanete het 'n planetêre ringstelsel, alhoewel slegs Saturnus s'n maklik vanaf die Aarde waargeneem kan word.
Komete
Komete is klein sonnestelselliggame, gewoonlik slegs 'n paar kilometer wyd, wat hoofsaaklik uit vlugtige ysse saamgestel is. Hulle het hoogs eksentriese wentelbane: gewoonlik 'n perihelium binne-in die wentelbane van die binnenste planete en 'n aphelium ver agter Pluto. Wanneer 'n komeet die Sonnestelsel binnekom, veroorsaak die son se nabyheid dat die ysige oppervlak van die komeet verdamp en ioniseer, wat 'n koma veroorsaak: 'n lang, waasagtige stert van gas en stof wat dikwels aan die blote oog sigbaar is.
Kortstondige komete het wentelbane wat minder as tweehonderd jaar duur. Langdurige komete het wentelbane wat duisende jare kan neem. Daar word geglo dat kortstondige komete in die Kuiper-gordel ontstaan het, terwyl langdurige komete, soos Hale-Bopp, van die Oort-wolk afkomstig is. Baie komeetgroepe, soos die Kreutz-groep, het gevorm uit die uiteenskeuring van 'n enkele ouerkomeet. Sommige komete met hiperboliese wentelbane het moontlik buite die Sonnestelsel ontstaan, alhoewel dit moeilik is om hulle presiese wentelbaan te bepaal. Ou komete waarvan die meeste vlugtige stowwe deur sonverwarming uitgedryf is, word dikwels as asteroïdes gekategoriseer.
Kentaurs
Kentaurplanetoïedes is ysige, komeetagtige liggame, met 'n semi-belangrike as wat groter as Jupiter is (5,5 AE) en kleiner as Neptunus is (30 AE). Die grootste bekende kentaur is 10199 Chariklo, met 'n deursneë van ongeveer 250 km. Die eerste kentaur wat ontdek is, is 2060 Chiron en word ook as 'n komeet geklassifiseer (95P), siende dat dit net soos ander komete 'n koma ontwikkel wanneer dit naby die Son kom.
Trans-neptuniese streek
Die gebied verby Neptunus, soms verwys na as die "trans-neptuniese streek", is steeds hoofsaaklik onbekend. Dit blyk uit veral klein liggame te bestaan: die grootste liggaam het 'n deursnit gelykstaande aan 'n vyfde van die van die Aarde en 'n massa kleiner as die Maan. Hierdie liggame bestaan hoofsaaklik uit klip en ys.
Kuiper-gordel
Die Kuiper-gordel is 'n groot ring wat uit brokstukke bestaan, soortgelyk aan die asteroïdegordel, alhoewel die voorwerpe in die Kuiper-gordel hoofsaaklik uit ys bestaan. Dit strek van 30 tot 5050 AE vanaf die Son. Dit bestaan hoofsaaklik uit KSV's, maar baie van die groter voorwerpe, soos 50000 Quaoar, 20000 Varuna en 90482 Orcus mag moontlik in die toekoms as dwergplanete herklassifiseer word. Volgens beraming is daar meer as 100 000 Kuiper-gordelvoorwerpe met 'n deursnit van meer as 50 km, maar daar word geglo dat die gesamentlike massa van die Kuiper-gordel slegs 'n tiende, of moontlik selfs 'n honderdste van die Aarde se massa het. Baie Kuiper-gordelvoorwerpe het verskeie satelliete en die meeste het wentelbane wat hulle buite die ekliptiese vlak neem.
Die Kuiper-gordel kan rofweg in twee gedeel word: die "klassieke" gordel en die "resonansie"-gordel. Resonante voorwerpe beweeg in baanresonansie met Neptunus: hulle wenteltyd om die Son is presies 3/2 keer so groot as Neptunus se wenteltyd.
Die klassieke gordel bestaan uit voorwerpe wat geen resonansie met Neptunus het nie en strek van ongeveer 39,4 tot 47,7 AU.
Verstrooide skyf
Die verstrooide skyf oorvleuel die Kuipergordel, maar strek verder na buite. Daar word geglo dat hierdie streek moontlik die bron van kortstondige komete is en dat voorwerpe in die verstrooide skyf moontlik in 'n onreëlmatige wentelbaan uitgewerp is deur die swaartekraginvloed toe Neptunus vroeg in sy lewe na buite (weg van die Aarde af) beweeg het. Meeste voorwerpe in die verstrooide skyf het 'n perihelium in die Kuiper-gordel, maar 'n aphelium tot 150 AE van die Son af. Hierdie voorwerpe se wentelbane is ook teen 'n uiters skuins hoek met die sonnebaan en dikwels byna loodreg. Sommige sterrekundiges beskou die verstrooide skyf as net nog 'n deel van die Kuiper-gordel en beskryf die voorwerpe daarin as "verstrooide Kuiper-gordelvoorwerpe".
Verste streke
Dit is nie 100% duidelik waar die Sonnestelsel eindig en interstellêre ruimte begin nie, aangesien die Sonnestelsel se grense deur twee kragte gevorm word: die sonwind en die Son se swaartekrag. Die buitenste grens van die sonwind se invloed is rofweg vier keer die afstand tussen Pluto en die Son; hierdie heliopouse word as die begin van die interstellêre materie beskou. Daar word egter geglo dat die Son se Hill-sfeer, dit wil sê, die effektiewe bereik van die Son se swaartekraginvloed, tot 'n duisend keer verder strek.
Heliopouse
Die helio- of sonsfeer word in twee aparte streke gedeel. Die sonwind reis teen omtrent 40 000 km/s tot dit teen die plasmagolwe in die interstellêre materie bots. Dit botsing vind in die gebied bekend as "grensskok" plaas, omtrent 80–100 AE windop vanaf die Son en omtrent 200 AE windaf vanaf die Son. Hier word die wind baie stadiger, digter en word dit meer stormagtig; dit vorm 'n groot ovaalstruktuur wat as die "sonskede" bekend staan. Die sonskede lyk baie soos 'n komeet se stert en tree ook soos een op: dit strek 40 AE buitentoe windop vanaf die Son, maar het 'n "stert" wat baie maal dié afstand in die teenoorgestelde rigting strek. Beide Voyager 1 en Voyager 2 het deur die grensskok gereis en die sonskede ingegaan, teen 94 and 84 AE vanaf die Son (respektiewelik). Die buitenste grens van die sonskede, die heliopouse, is die punt waar die sonwind eindig en is die begin van interstellêre ruimte.
Die vorm van die buitenste rand van die sonskede is waarskynlik beïnvloed deur die vloeistofdinamika met wisselwerkings met die interstellêre wind en magneetvelde van die Son na die suide. Die noordelike halfrond strek ongeveer 9 AE verder as die suidelike halfrond. Verby die heliopouse, by ongeveer 230 AE, lê die "boogskok", 'n plasmaspoor wat deur die Son gelaat word soos dit deur die Melkweg reis.
Geen ruimtetuig het tot dusver deur die heliopouse gereis nie, dus is die onmoontlik om presies te weet wat se kondisies in die plaaslike interstellêre ruimte heers. Daar word verwag dat NASA se Voyager-ruimtetuig in die volgende dekade deur die heliopouse sal reis en kosbare data rakende stralingsvlakke en die sonwind na die Aarde sal stuur. Dit is nie duidelik tot watter mate die sonskede die Sonnestelsel teen kosmiese strale beskerm nie. 'n Span wat deur NASA gefinansier word het 'n konsep ontwikkel van 'n Vision Mission ("visie missie") wat daaraan toegewy is om 'n sonde na die sonskede te stuur.
Oort-wolk
Die teoretiese Oort-wolk is 'n groot massa van tot 'n triljoen ysige voorwerpe. Daar word geglo dat dit die Sonnestelsel by ongeveer 50 000 AE (omtrent 1 ligjaar) omring en moontlik sover strek as 100 000 AE (1,87 ligjaar). Dit word ook geglo dat die Oort-wolk die bron vir alle langdurige komete is, aangesien die Oort-wolk self bestaan uit komete wat deur die swaartekragwisselwerkings van die buitenste planete uit die binnenste Sonnestelsel gestoot is. Voorwerpe in die Oort-wolk beweeg baie stadig en kan gestoor word deur ongereelde gebeurtenisse soos botsings, die swaartekrag van 'n verbygaande ster, die gety van die sterrestelsel en die gety van die Melkweg.
Sedna
90377 Sedna (ongeveer 525,86 AE) is 'n groot, rooierige Pluto-agtige voorwerp met 'n reusagtige, hoogs elliptiese wentelbaan met 'n perihelium van ongeveer 76 AE en 'n aphelium van 928 AE. Dit neem Sedna 12 050 jaar om sy reuse wentelbaan te voltooi. Dit is in 2003 deur Mike Brown ontdek, wat volhou dat dit nie deel van die verstrooide skyf of die Kuiper-gordel kan wees nie, aangesien sy perihelium te ver is om deur Neptunus se migrasie geaffekteer te wees. Hy is deel van 'n groep sterrekundiges wat glo dat Sedna 'n geheel en al nuwe soort bevolking verteenwoordig. Die voorwerp 2000 CR105 sal dan ook moontlik deel van hierdie nuwe groep vorm: dit het 'n perihelium van 45 AE, 'n aphelium van 415 AE en 'n wentelbaan wat 3420 jaar neem om te voltooi. Brown verwys na hierdie voorwerpe as deel van die "Binnenste Oort-wolk", siende dat hulle moontlik deur 'n soortgelyke proses gevorm is as die voorwerpe in die Oort-wolk. Sedna is waarskynlik 'n dwergplaneet, alhoewel sy vorm nog nie met sekerheid bepaal is nie.
Grense
Daar is steeds groot dele van ons Sonnestelsel wat onbekend is. Daar word beraam dat die Son se swaartekragveld omliggende sterre so ver weg as twee ligjare (125 000 AE) domineer. In kontras plaas lae beramings vir die radius van die Oort-wolk dit nie verder as 50 000 AE nie. Ten spyte van ontdekkings soos Sedna, is die streek tussen die Kuiper-gordel en die Oort-wolk, 'n gebied met 'n radius van tienduisende AE, basies steeds ongekarteer. Daar is ook steeds studies wat op die gebied tussen Mercurius en die Son fokus. Dis waarskynlik dat daar in die toekoms nuwe voorwerpe in hierdie ongekarteerde gebiede ontdek sal word.
Die Sonnestelsel in ons sterrestelsel
Die Sonnestelsel is in die Melkweg geleë, 'n sterrestelsel met 'n deursneë van 100 000 ligjare wat ongeveer 200 miljard sterre bevat. Die Son is in een van die Melkweg se buitenste spiraalarms, bekend as die Orion-Cygnus-arm. Hy lê tussen 25 000 en 28 000 van die Melkweg se kern en beweeg teen ongeveer 220 km/s. Teen hierdie spoed neem dit die Son 225 tot 250 miljoen jaar om een omwenteling om die Melkweg se kern te voltooi. Hierdie omwenteling staan as 'n galaktiese jaar bekend.
Dit is waarskynlik dat die Sonnestelsel se ligging in die Melkweg 'n rol in die evolusie van lewe op Aarde gespeel het. Die Sonnestelsel het 'n byna sirkelvormige wentelbaan en wentel teen ongeveer dieselfde spoed as die Melkweg se spiraalarms, wat beteken dat dit nie sommer deur hierdie arms beweeg nie. Die spiraalarms is naamlik die tuiste van groter konsentrasies moontlik gevaarlike supernovae en die feit dat die Aarde nie dikwels in die buurt van hierdie supernovae kom nie, het aan ons planeet lang tye van interstellêre stabiliteit gegee, waartydens lewe kon ontwikkel. Die Sonnestelsel lê ook ver buite die sterbeknopte middel. Naby die Melkweg se middel sou die swaartekrag van nabye sterre die liggame in die Oort-wolk steur en baie komete na die binnenste Sonnestelsel stuur, wat moontlik tot katastrofiese botsings met die Aarde kon lei. Die kragtige straling vanuit die Melkweg se kern sou ook met die evolusie van komplekse leefvorms kon inmeng. Sommige wetenskaplikes het voorgestel dat die Sonnestelsel tog deur onlangse supernovae geraak is, selfs al is hy so ver van die kern geleë. Volgens hulle teorieë sou die supernovae die lewe op Aarde reeds die laaste 35 000 jaar negatief beïnvloed het, deur brokstukke in die vorm van radio-aktiewe stof en groter, komeetagtige liggame na die Son te slinger.
Omgewing
Die onmiddelike galaktiese omgewing om die Sonnestelsel staan as die lokale interstellêre wind bekend: 'n area van digte "wolke" in die andersins leë gebied wat as die lokale borrel bekend staan. Die lokale borrel is 'n warm, meestal leë ruimte wat ongeveer 300 ligjare in deursnit is. Die ruimte is deurdring met hoë-temperatuur plasma, wat voorstel dat dit die produk van verskeie onlangse supernovae is. Die rigting van die pad wat die Son deur die ruimte volg kom in die buurt van die Herkules-sterrebeeld, in die rigting van die huidige ligging van die helder ster Vega.