cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Elgin
Ligging
Elgin lê in die Overberg-distriksmunisipaliteit, oos van die Hottentots-Hollandberge en suid van die Groenlandberg. Dit is ‘n 70km suidoos van Kaapstad en langs die pad tussen Grabouw en Villiersdorp en die spoorlyn na Caledon. Die Palmietrivier loop verby die plaas Glen Elgin.
Boerdery
Die gebied lê hoog en ondervind koue en nat winters en matige somers. Daar word met sagtevrugte, aartappels, varke en snyblomme geboer. Plantasies lewer hout. Sedert 1966 word op die plaas Applethwaite appelsap uit oorskiet appels vervaardig. Verskeie verpakkingsbedrywe en koelkamers is hier gevestig.
Victor Potel
Victor Potel (12 Oktober 1889 – 8 Maart 1947) was 'n Amerikaanse akteur, skrywer, en regisseur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente King of the Wild (1931), Million Dollar Haul (1935), The Miracle of Morgan's Creek (1943), en The Egg and I (1947).
Hoërskool Langenhoven
Hoërskool Langenhoven is 'n hoërskool in Pretoria. Dit is in Paul Krugerstraat geleë, teen die berg, oorkant die Nasionale Dieretuin. Dit is op 'n ou ashoop gebou, en daar word ook soms skertsenderwyse na die skool as die "ashoopskool" verwys. Hoërskool Langenhoven beskik oor akademiese-, tegniese-, en praktiese rigtings.
Geskiedenis
Die Hoërskool Langenhoven is een van die oudste skole in Pretoria. Dit is in 1885 gestig en was aanvanklik bekend as De West Eind School met Nederlands as onderrigtaal. Na die Anglo-Boereoorlog, in die tydperk tussen 1902 en 1917 is die meeste skole gedwing om in Engels onderrig te gee maar De West Eind School is toegelaat om voort te gaan in Nederlands.
In 1936 is die skool se naam verander na Die Hoërskool Langenhoven. Dit is vernoem na die Afrikaanse skrywer en politikus, C.J. Langenhoven, wie se pogings bygedra het tot die gebruik van Afrikaans as onderrigtaal van graad 1 tot standerd 4, en die erkenning van Afrikaans as een van die amptelike tale in 1925.
In 1910 het die skool na 'n nuwe gebou verhuis op die hoek van Pretorius- en Potgieterstraat, maar in die 1950's kon die gebou en skoolterrein nie bybly met die toename in leerlingtal nie. In 1957 het die skool na die huidige geboue en terrein verhuis. Ná 'n oorgangstyd sedert 1995 van eers dubbel- en toe parallelmediumonderrig, is die skool se onderrigmedium sedert 2010 Engels, met Afrikaans as eerste addisionele taal.
Sidney Bracey
Sidney Bracey (18 Desember 1877 – 5 Augustus 1942) was 'n Amerikaanse akteur en regisseur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente The Million Dollar Mystery (1914), The House of Mirth (1918), Passion Fruit (1921), en Show People (1928).
Hoërskool Langenhoven
Tegniese rigting
In 1974 is vir die eerste keer tegniese vakke aangebied. Destyds was mnr. Belling die hoof van die tegniese afdeling.
Skoollied
Die skool se skoollied:
<poem style="font-style:italic; padding-left:1em">Kinders van die Trekkergees Laat ons leuse ons wagwoord wees: Ons vir jou Suid-Afrika!
Trou aan God en ideaal, Aan ons naaste volk en taal Ons vir jou Suid-Afrika!
Kom Langenhoven Hoërskool Hou hoog jou naam en dra Jou donkerblou en goue vaandel Oor groot Suid-Afrika.
True to God and fellow man Trying to be the best we can Hear our call South Africa!
Come Langenhoven High school Stand proud in who you are And carry the blue and gold Across South Africa
Lochiel
Lochiel is 'n klein bosboudorp in Mpumalangaprovinsie naby aan die grens met eSwatini. Dit val in die Albert Luthuli Plaaslike Munisipaliteit in Gert Sibande-distriksmunisipaliteit.
Indiana Evans
Indiana Evans (gebore 27 Julie 1990) is 'n Australiese aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die televisiereekse Home and Away (1988), Crownies (2011), en Secrets and Lies (2015).
Birkenhead
Birkenhead kan na een van die volgende verwys:
Sel (musiek)
Die Encyclopédie Larousse  van 1957 definieer 'n sel in musiek as 'n klein ritmiese en melodiese ontwerp wat geïsoleer kan word, of wat een deel van 'n tematiese konteks uitmaak. Dié sel kan onderskei word van 'n figuur of motief: Die Encyclopédie Fasquelle van 1958 definieer die sel as die kleinste ondeelbare eenheid, anders as die motief, wat in meer as een sel verdeel kan word. 'n Sel kan onafhanklik van die konteks ontwikkel word en as melodiese fragment as 'n ontwikkelende motief gebruik word. Dit kan die bron van die hele struktuur van 'n werk wees; in só geval word dit die generatiewe sel genoem. 'n Ritmiese sel is a sel sonder melodiese konnotasies. Dit kan geheel en al met slagwerk gedoen word of op verskillende melodiese segmente toegepas word.
Oklahoma City
Oklahoma City is die hoofstad en grootste stad van die staat Oklahoma, wat 'n deelstaat van die Verenigde State van Amerika is. Dit is die elfde grootste stad in die Suidelike Verenigde State. Die bevolking het ná die 2010-sensus gegroei en in die 2020-sensus 681 054 bereik, met 'n bevolking van 1 396 445 in die Oklahoma City-metropolitaanse gebied. Die stad is die agtste grootste in die Verenigde State volgens area.
Ekonomie
Oklahoma City het een van die wêreld se grootste veemarkte. Ruolie en aardgas word hier aangetref. Petroleumprodukte en verwante bedrywe het hieruit ontstaan. Die stad is in die middel van 'n aktiewe olieveld geleë. Die federale regering het 'n groot aantal werknemers in diens by die Tinker Lugmagbasis. Vliegtuie, vliegtuigonderdele en ook elektroniese toerusting word hier vervaardig.
Ligging
Die stad is op die oewers van die Noord-Kanadarivier geleë.
Oklahoma City is een van die primêre reisdeurgange suid na die naburige Texas en Meksiko, en noord na Wichita en Kansas City. Die stad se noordoostelike gedeelte lê in 'n ekologiese streek bekend as die Cross Timbers.
Die stad is tydens die Land Run van 1889 gestig en het binne enkele ure na sy stigting tot 'n bevolking van meer as 10 000 gegroei.
Sedert weerrekords vanaf 1890 gehou is, is Oklahoma City reeds deur 13 gewelddadige tornado's getref.
Geskiedenis
Die President van die Verenigde State van Amerika het op 22 April 1889 om 12:00 die middag 'n proklamasie uitgevaardig wat blankes toegelaat het om hulle in die nedersetting te vestig. Teen middernag was daar reeds 10 000 persone gevestig. Die stad het stadstatus verkry in 1890 en het in 1910 die hoofstad van die deelstaat geword.
In 1961 was dit die grootste stad in die VSA in terme van oppervlakte; dit het oor 650 vierkante myl grond beskik. In Desember 1928 is daar ru-olie by die stad ontdek, wat sy groei versnel het.
'n Bomaanval op 19 April 1995 op die Alfred P. Murrah Federale Gebou, waarin 168 mense gesterf het, was die dodelikste terreuraanval in die geskiedenis van die VSA tot die aanvalle van 11 September 2001, en die dodelikste daad van binnelandse terrorisme in die Amerikaanse geskiedenis.
Lys van Suid-Afrikaanse geloftes
Sedert die aankoms in 1652 van Jan van Riebeeck aan die Kaap van Goeie Hoop is daar met die verloop van tyd drie geloftes (al drie oorspronklik in Hollands) aan God gemaak, waarvan die Gelofte by Bloedrivier seker die bekendste is.
Yongle-ensiklopedie
Die  Yongle-ensiklopedie of Yongle Dadian (letterlik die Groot Kanon van Yongle) was ’n Chinese leishu-ensiklopedie wat in 1403 deur keiser Yongle van die Ming-dinastie laat skryf is. Dit is teen 1408 voltooi. Die omvang van die inhoud het dit in dié tyd die wêreld se grootste algemene papierensiklopedie gemaak.
Lys van Suid-Afrikaanse geloftes
Kenmerkend van hierdie geloftes is dat "die volk" onderneem om 'n spesifieke dag te herdenk, en om op daardie dag God te eer.
Sodanige geloftes is nooit oorhaastig of uit oppervlakkige beweegredes met God aangegaan nie. Diegene wat die geloftes gemaak het, het (dikwels oor jare) onder die indruk gekom van die hoë roeping en doel wat God met hulle en hulle kinders het. Die geloftes het dus hulle oorsprong by God en sy genade in Christus en was 'n gelowige antwoord op God se doel met hulle en met hul lewens.
Yongle-ensiklopedie
Ontwikkeling
Die geleerdes het 8 000 tekste uit van die antieke tyd tot vroeg in die Ming-dinastie ingesluit. Baie onderwerpe is gedek, insluitende landbou, kuns, sterrekunde, drama, geologie, geskiedenis, letterkunde, geneeskunde, natuurwetenskappe, godsdiens en tegnologie, sowel as beskrywings van ongewone natuurverskynsels.
Lys van Suid-Afrikaanse geloftes
Geloftes staan as bakens op die pad van volkere se geskiedenis.
Yongle-ensiklopedie
Ontwikkeling
Die ensiklopedie is in 1408 voltooi by die Guozijian in Nanjing (nou die Universiteit van Nanjing). Dit het bestaan uit 22 937 manuskriprolle, of hoofstukke, in 11 095 volumes. Dit het sowat 370 miljoen Chinese karakters bevat. Dit het alles ingesluit wat al geskryf is oor die Konfusiaanse Kanon, sowel as geskiedenis, kuns en wetenskap. Dit was ’n enorme versameling van alle kennis.
Lys van Suid-Afrikaanse geloftes
Geloftes
~ 6 April 1654 ~ 16 Desember 1838 ~ 13 Desember 1880
.
Yongle-ensiklopedie
Verdwyning
Die Yongle Dadian is nie vir die algemene publiek gedruk nie omdat die staat teen dié tyd nie geld gehad het nie. In 1557, tydens die bewind van keiser Jiajing, is die ensiklopedie net-net gered tydens ’n groot brand in die Verbode Stad. ’n Kopie is in 1567 gemaak.
Lys van Suid-Afrikaanse geloftes
Gelofte van Jan van Riebeeck
Toe Jan van Riebeeck op 6 April 1652 aan wal gaan in Tafelbaai om sy werksaamhede alhier aan te pak, begin hy dit met die volgende gebed (hier weergegee in Afrikaans) :
'' "Barmhartige, genadige God en hemelse Vader, volgens u goddelike wil is ons geroep om die sake van die Verenigde Nederlands Geoktrooieerde Oos- Indiese Kompanjie hier aan die Kaap die Goeie Hoop te bestuur. Met hierdie doel voor oë is ons met ons Raad in u heilige Naam vergader om met die Raad se advies sodanige besluite te neem waarmee ons die Kompanjie se belange die beste kan bevorder.
Yongle-ensiklopedie
Huidige status
Minder as 400 volumes is vandag oor. Dit is 800 hoofstukke, of 3,5 persent van die oorspronklike werk. Die volledigste versameling (221 volumes) is in die Nasionale Biblioteek van China in Beijing. In die Nasionale Paleismuseum in Taipei is 62 volumes.
Lys van Suid-Afrikaanse geloftes
Gelofte van Jan van Riebeeck
"Ons is hier om die wet te handhaaf en om, as dit moontlik is, onder hierdie wilde en onbeskaafde mense u ware gereformeerde Christelike leer voort te plant en bekend te maak tot lof van u heilige Naam en tot voordeel van die wat oor ons regeer. Hiertoe is ons sonder u genadige hulp allermins in staat. Daarom bid ons U, allerhoogste Vader, dat U met u vaderlike wysheid by ons sal bly. Ons bid dat U self leiding in ons vergadering sal gee en ons harte so verlig dat alle verkeerde hartstogte, tweedrag en ander dergelike gebreke van ons geweer sal word sodat ons harte van alle menslike hartstogte skoon sal wees. Laat ons gemoedere so ingestem wees dat ons in ons beraadslaging niks anders beplan of besluit nie as dit wat mag strek tot grootmaking en lof van u allerheiligste Naam en tot diens van die wat oor ons regeer. Laat ons nie in watter mate ook al op eie voordeel of winsbejag let nie, maar net op die uitvoering van ons opdragte en dit wat vir ons saligheid nodig is.
Yongle-ensiklopedie
Huidige status
Daar is ook volumes in Brittanje, die VSA en Duitsland.
Lys van Suid-Afrikaanse geloftes
Gelofte van Jan van Riebeeck
"Ons bid en vra dit in die Naam van u geliefde Seun, ons Heiland en Saligmaker, Jesus Christus … wat ons leer bid het: 'Onse Vader wat in die hemel is, laat u Naam geheilig word. Laat u Koninkryk kom. Laat u wil geskied, soos in die hemel so ook op die aarde. Gee ons vandag ons daaglikse brood, en vergeef ons ons skulde soos ons ook ons skuldenaars vergewe. En lei ons nie in versoeking nie, maar verlos ons van die bose. Want aan U behoort die Koninkryk en die krag en die heerlikheid tot in ewigheid.' Amen." ''
Twee jaar later word die volgende gelofte deur Van Riebeeck afgelê (weergegee in die oorspronklike Hollands):
"Aanhaling uit die Daghregister (van Jan van Riebeeck) Deel 1. 1651-1655". (Inskrywing vir 6 April 1654)
"... Heden voor de tweede mael jarich sijnde dat wij door Godes H. geleyde met de scheepen Drommedarus, Reyger ende Goede Hoope hier ter plaetse behouden sijn aengelandt omme dese fortresse ende colonie nae d' ordre onser Heeren Meesters op te maecken ende stabileren, ende gemerckt Godt de Heere alle die saecken tot den dach van heden met veele segeningen wel ende gewenscht heeft laeten succederen ende voltrecken, soo hebben beslooten, ende oock voor d' eerste reyse begonnen, desen dach, den 6en April wesende, tot Godes eere met dancksegginghen te vieren ende voor altijt tot een vastblijvenden danck- ende bededach in te stellen, ten eynde daerbij des Heeren weldaeden, aen ons bewesen, bij ons naecomelingen noyt vergeten, maer altijt tot Godes eere ter gedachtenisse in memorie gehouden mogen worden."
'n Vertaling in Afrikaans van hierdie gelofte sou as volg lees:
"... Waar dit vandag die tweede verjaarsdag is van die dag waarop ons deur die HERE gelei, met die skepe Drommedaris, Reyger en De Goede Hoop hier ter plaatse behoue aangeland het om hierdie vesting en kolonie na die bevel van ons here en meesters Here XVII – die Direkteure van die VOC te bou en te bestendig, en opgelet dat God die HERE alle sake tot vandag toe met vele seëninge voorspoedig en na wense laat verloop en laat slaag het, daarom het ons besluit, en ook vir die eerste keer begin om hierdie dag, die 6de April, tot eer van God met danksegging te vier en vir altyd tot ‘n vasblywende dank- en biddag in te stel, sodat daarby die weldade van die HERE wat aan ons bewys is, deur ons nakomelinge nooit vergeet mag word nie, maar altyd tot eer van God in gedagtenis en herinnering gehou sal word."
Gelofte van Bloedrivier
"Plakket by die Bloedrivier-monument met die gelofte van Sarel Cilliers"
"Mijne broeders en medegenoten, Hier staan wij tans op een ogenblik voor een heilige God van hemel en aarde om een belofte aan Hem te beloven, als Hij Zijn bescherming met ons zal wezen, en ons vijand in onze handen sal geven, dat wij hem oorwinnen, dat wij die dag en datum elke jaar als een verjaardag en een dankdag zoals een Sabbat in Zijn eer sal doorbrengen en dat wij een tempel tot Zijn eer stichten sal, waar het Hem sou behagen en dat wij het ook aan onze kinderen zal zeggen, dat zij met ons er in moeten delen, tot gedachtenis ook voor onze opkomende geslachten, want de eer van Zijn Naam zal daardoor verheerlikt worden, dat de roem en eer van overwinning aan Hem sal worden gegeven. Amen."
Die Afrikaanse vertaling van die Bloedrivier Gelofte sal soos volg lees:
"Hier staan ons voor die heilige GOD van hemel en aarde om 'n gelofte aan Hom te doen dat as Hy ons sal beskerm en ons vyand in ons hand sal gee, ons die dag en datum elke jaar as 'n dankdag soos 'n sabbat sal deurbring, en dat ons 'n huis tot sy eer sal oprig waar dit Hom behaag, en dat ons ook aan ons kinders sal sê dat hulle met ons daarin moet deel tot nagedagtenis ook vir die opkomende geslagte want die eer van Sy naam sal verheerlik word deur die roem en die eer van oorwinning aan hom te gee. Amen. "
Gelofte van Paardekraal
"Inskripsie op Paardekraal-monument"
"Op 13 Desember 1880, het tussen 6000 en 8000 gewapende burgers, op 'n voorstel van Paul Kruger, elkeen 'n klip kom neersit op die plek waar die monument vandag staan en daar is 'n gelofte afgelê dat “Indien de Lieve Heer ons helpen en zegenen wilde, en wij ons land terug zouden krygen, dat den het volk elk jaar daar zouden komen feestvieren, juist by dezelfde steenhoop, en den Heer onze geloften komen betalen. En deze steenhoop is de eeuwige getuie daarvan”."
"In die teenwoordigheid van die Almagtige God, die kenner van ons Harte, na wie ons biddend opsien vir sy genadevolle hulp en ontferming.
Ons, die burgers van die Suid-Afrikaanse Republiek, wat vir ons en ons kinders, 'n heilige verbond sal oprig en wat met 'n plegtige eed besweer sal word.
Ruim veertig jaar het verbygegaan dat ons voorvaders uit die Kaapkolonie gevlug het om 'n vrye en onafhanklike volk te word. Hierdie veertig jaar was jare van smart en lyding.
Acanthochaetetes wellsi
Acanthochaetetes wellsi is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Die spons behoort tot die genus Acanthochaetetes en tot die familie Acanthochaetetidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1975 deur Hartman & Goreau.
Erica trimera
Erica trimera is 'n plant wat tot die genus Erica behoort en is inheems aan die oostelike Sentraal-Afrika, meer spesifiek Uganda en Demokratiese Republiek die Kongo, waar dit vookom in die Rwenzoriberge.
Die plant het vyf subspesies:
Acanthochaetetidae
Acanthochaetetidae is 'n familie van sponsdiere uit die klas van die Demospongiae (gewone sponse).
Uitvinding
duimnael|regs|200px|Die Franse uitvinder, Pierre Lallemant ry op een van sy eie uitvindings in Parys in 1870.
'n Gedagtesprong is dikwels nodig alvorens 'n uitvinding gemaak kan word. Uitvindings stel mense in staat om nuwe uitdagings aan te pak. Die persoon wat die uitvinding maak, word die uitvinder genoem.
Voorbeelde
Enkele voorbeelde van uitvindings is:
High-Definition Multimedia Interface
High-Definition Multimedia Interface (HDMI) is 'n koppelvlak wat sedert 2003 vir moderne, digitale multimedia-toepassings ontwikkel is en wat baie hoë oordragsnelhede kan hanteer, soos digitale televisie, HDTV, Blu-ray, HD-DVD en omringklankformate met hoë resolusie.
Ná die implementering van 'n kopieerbeskerming (High-bandwidth Digital Content Protection, HDCP) is die HDMI-aansluiting as die nuwe standaard vir elektroniese oudio- en video-verbruikersware ingevoer. Dit kan beeld en oudio gelyktydig verwerk en sal mettertyd ouer standaarde soos die SCART-, RCA-Cinch- en YUV-koppelvlakke vervang. Die huidige HDMI-weergawe is 2.0a.
Aanpasbaarheid
Danksy die hoë bandwydte kan die HDMI-koppelvlak alle huidige digitale formate verwerk. Oudio-frekwensies van 192 kHz en 24 bis woordlengte, soos dié van DVD-Oudio, Blu-ray en HD-DVD, kan met HDMI op maksimaal 8 of 32 kanale digitaal verwerk word, net soos hoëresolusie-video-gegewens van Blu-ray, HD-DVD en HDTV. HDMI handhaaf 'n video-bandwydte van maksimaal 600 MHz en is ook geskik vir die hoogste resolusies van 1080, 1440 en 2160 beeldlyne met progressiewe verwerking.
Bertram Bracken
Bertram Bracken (10 Augustus 1879 – 1 November 1952) was 'n Amerikaanse regisseur, skrywer, en akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Sporting Blood (1916), Code of the Yukon (1918), Rose of the Bowery (1927), en The Face on the Barroom Floor (1932).
Mikey Madison
Mikey Madison (* 1999) is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rol in die rolprent Once Upon a Time in Hollywood (2019).
Daniela Farinacci
Daniela Farinacci is 'n Australiese aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Lantana (2001), Look Both Ways (2005), en Lion (2016), en in die televisiereeks Carla Cametti PD (2009).
Priapisme
Priapisme is ’n toestand waar ’n penis ure lank hard bly sonder dat daar stimulasie is of nadat stimulasie geëindig het. Daar is drie soorte: iskemies, (laevloei), nie-iskemies (hoëvloei) en terugkerend iskemies (onderbroke). Die meeste gevalle is iskemies; dit is gewoonlik pynlik terwyl nie-iskemiese priapisme nie is nie. By iskemiese priapisme is die grootste deel van die penis hard, maar nie die eikel nie; by nie-iskemiese priapisme is die hele penis halfstyf.
Oorsake en behandeling
Behandeling hang af van die soort priapisme. As dit nie binne die eerste 48 uur behandel word nie, kan voltydse littekens aan die penis vorm. Die siekte kom by sowat 1 uit 20 000 tot 1 uit 100 000 mans per jaar voor.
Terminologie
Die term is afgelei van die naam van die Griekse god Priapos (Grieks: Πρίαπος), ’n god van vrugbaarheid. Hy word dikwels uitgebeeld met ’n besonder groot ereksie.
Demokratiese Republiek die Kongo
Die Demokratiese Republiek die Kongo (Frans: République démocratique du Congo, [kɔ̃ɡo]; Kongo: Repubilika ya Kôngo ya Dimokalasi; Lingala: Republíki ya Kongó Demokratíki; Swahili: Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo; Luba-Kasai: Ditunga dia Kongu wa Mungalaata), ook bekend as DR Kongo, die DRK, Kongo-Kinshasa of net die Kongo, is 'n land in Sentraal-Afrika en die tweede grootste land in Afrika ná Algerië. Dit grens aan die Sentraal-Afrikaanse Republiek en Suid-Soedan in die noorde, Uganda, Rwanda, Burundi, en Tanzanië in die ooste, Zambië en Angola in die suide, en die Republiek die Kongo in die weste. Die land het toegang tot die see deur 'n nou 40 km strook, langs die Kongorivier tot in die Golf van Guinee; andersins sou die Demokratiese Republiek die Kongo as 't ware 'n landingeslote land wees. Die naam "Kongo", wat jagter beteken, is afkomstig van die Bakongo-stam wat naby die Kongorivier kom woon het.
Die Demokratiese Republiek die Kongo is ryk aan natuurlike hulpbronne, maar politieke onstabiliteit, korrupsie en die gebrek aan infrastruktuur belemmer die land se ontwikkeling, natuurlike hulpbrononttrekking en gebruik. Uitsonderings sluit in die hoofstad Kinshasa en die ander groot stede Lubumbashi en Mbuji-Mayi wat mineraalmynbouplekke is.
Geografie
Die Demokratiese Republiek die Kongo (DRK) is geleë in die sentrale Afrika suid van die Sahara, begrens deur (kloksgewys van die suidweste) Angola, die Suid-Atlantiese Oseaan, die Republiek die Kongo, die Sentraal-Afrikaanse Republiek, Suid-Soedan, Uganda, Rwanda, Burundi, Tanzanië oor die Tanganjikameer en Zambië. Dit lê weerskante van die ewenaar, met 'n derde in die Noordelike en twee-derdes in die Suidelike Halfrond. Die grootte die Kongo, 2 345 409 vierkante kilometer (905 567 vierkante myl), is effens groter as die gesamentlike gebiede van Spanje, Frankryk, Duitsland, Swede en Noorweë. Die Demokratiese Republiek die Kongo is die grootste land volgens oppervlakte van Afrika suid van die Sahara, die tweede grootste in Afrika en die elfde grootste ter wêreld.
Groot dorpe of stede in die Demokratiese Republiek die Kongo is Bandundu, Bukavu, Goma, Ilebo, Kalemie, Kananga, Kisangani, Kolwezi, Likasi, Lubumbashi, Mbandaka, Mbanza-Ngungu en Mbuji-Mayi.
In die ooste van die Demokratiese Republiek die Kongo is die Groot Skeurvallei van Afrika geleë met mere soos Albertmeer, Edwardmeer, Kivumeer, Mwerumeer en Tanganjikameer wat almal deel uitmaak van die oostelike grens van die land. Hier is ook die Nyiragongo-vulkaan en die Rwenzoriberge geleë.
Geskiedenis
In 1960, die Afrikajaar, het die Kongo onafhanklik van België geword met Patrice Lumumba as eerste eerste minister, wat reeds in 1961, tydens die Kongo-krisis, vermoor is. In 1965 het Mobutu Sese Seko president geword en in 1971 is dié land se naam na Zaïre herdoop. In 1997, ná die afsterwe van Mobutu Sese Seko, is die naam Demokratiese Republiek die Kongo weer aanvaar.
Ekonomie
Anders as in die meeste ontwikkelende Afrikalande is landbou nie die belangrikste ekonomiese basis van die land nie, maar die mynbou. Die Demokratiese Republiek die Kongo is die vernaamste verskaffer van nywerheidsdiamante op die wêreldmark en voer daarnaas ook groot hoeveelhede kobalt, koper, goud, silwer, tin, sink, mangaan, kadmium, germanium en ruolie uit. Korrupsie en burgeroorloë het 'n ernstige nadelige uitwerking op die ekonomiese vooruitgang van die land, ondanks sy groot natuurlike hulpbronne.
Van die belangrikste handelsvennote vir uitvoer (2017-syfers) sluit in die Volksrepubliek China (41,4%), Zambië (22,7%), Suid-Korea (7,2%) en Finland (6,2%) Die belangrikste uitvoerprodukte vorm diamante, koper, goud, kobalt, houtprodukte, ruolie en koffie.
Vermaaklikheid
Vermaaklikheid is geleë 40 km suidwes van Riversdal en naby die mond van die Duivenhoksrivier en is bereikbaar met ‘n grondpad wat ook na nog 8 km na Puntjie lei. Dit is in die plaaslike gebied bekend as Hessequa.
Demokratiese Republiek die Kongo
Ekonomie
Vennote vir invoer is die Volksrepubliek China (19,9%), Suid-Afrika (18%), Zambië (10,4%), Belgie (9,1%), Indië (4,3%) en Tanzanië (4,2%). Produkte soos voedsel, mynbou- en ander masjinerie, vervoertoerusting en brandstof word ingevoer.
Vermaaklikheid
Die gehug bestaan uit ‘n aantal kleinhoewes met tuintjies en klein boorde tussen die duine. Dekriet word gesny en ook kom heide en proteas in die veld voor. Oorspronklik was die hele omgewing eiendom van die De Jager-familie. Die meeste huise dateer uit die 19de eeu en het ‘n besondere eenvoudige boustyl met ‘n riet dak. Plaasarbeiders woon soms nog in kapstylhuise.
Demokratiese Republiek die Kongo
Ekonomie
Die vernaamste internasionale lughawe is N'djili wat die hoofstad Kinshasa bedien.
Demografie
Die Demokratiese Republiek die Kongo het in 2021 'n bevolking van 105 044 646 gehad en is daarmee die digsbevolkte Franssprekende land, die vierde mees bevolkte land in Afrika en die 14de mees bevolkte land ter wêreld.
Kinshasa is die hoofstad en grootste stad van die Demokratiese Republiek die Kongo en ook Afrika se derde grootste stad ná Kaïro en Lagos en net groter as Parys, waarmee dit die grootste Franstalige stad wêreldwyd is.
Frans is die enigste amptelike taal van die Demokratiese Republiek die Kongo en dien as 'n lingua franca vir die verskeie etniese groepe. Van die omtrent 242 inheemse tale wat in die land gebesig word, geniet net vier tale die status van 'n nasionale taal: Kongo, Lingala, Swahili en Luba-Kasai.
In die Demokratiese Republiek die Kongo leef sowat 200 etniese groepe, waarvan die meeste Bantoevolke is. Die Kongo-volk is die grootste etniese groep; hulle stel saam met die Mongo, Luba en die Mangbetu-Azande sowat 45% van die land se bevolking. Van die etniese minderhede sluit in Hutu, Tutsi en Twa.
Christendom is die belangrikste godsdiens in die Demokratiese Republiek die Kongo. Sowat 50% behoort aan die Rooms-Katolieke Kerk, 2% is aanhangers van die Protestantisme en 10% behoort aan die Kimbanguïsme; 'n inheemse kerk. Omtrent 10% is Moslems en 10% Animiste.
Politiek
Sedert 24 Januarie 2019 is Félix Tshisekedi die dienende staatshoof en president. Die Demokratiese Republiek die Kongo is 'n lidland van die Verenigde Nasies (VN), die Afrika-unie (AU), die Beweging van Onverbonde Lande (BOL), die Oos-Afrikaanse Gemeenskap (OAG) en die Suider-Afrikaanse Ontwikkelingsgemeenskap (SAOG). Tydens die ampstermyn van Joseph Kabila is Moïse Katumbi as die tweede magtigste man in die land beskou.
Onderwys
Die Universiteit van Lovanium in die destydse Belgiese Kongo naby Leopoldstad (nou Kinshasa) is eens as een van die beste universiteite in Afrika beskou en het in 1971 deel geword van die nuwe Universiteit van Kinshasa.
The Offspring
The Offspring is 'n Amerikaanse musiekgroep vanaf Kalifornië, gevorm in 1984. Oorspronklik geform onder die naam Manic Subsidal, die musiekgroep het toe bestaan uit voorsanger en kitaarspeler Dexter Holland, baskitaarspeler Greg K., kitaarspeler Kevin "Noodles" Wasserman en tromspeler Pete Parada vanaf 2007. Oor hul 39-jaar loopbaan, het hulle nege studio albums uitgebring.
Embalenhle
Embalenhle is 'n groot township in die Govan Mbeki Plaaslike Munisipaliteit in Gert Sibande-distriksmunisipaliteit van Mpumalangaprovinsie, Suid-Afrika. Dit is net suidwes van Secunda en suid van Evander geleë.
Elizabeth van der Walt
duimnael|regs|200px|Elizabeth van der Walt.
Elizabeth Gertruida Jacoba van der Walt (gebore Du Toit, Middelburg, Transvaal, 19 Julie 1878 – onbekend) was ’n predikantsvrou en vroueleier in die Gereformeerde Kerk, waarin haar man, ds. Nicolaas Hendrik van der Walt, predikant was van twee gemeentes, te wete Middelburg, Tvl.-kombinasie van 1908 tot 1925 en Heidelberg-kombinasie van 1925 tot 1947, ’n jaar voor sy dood op 19 Februarie 1948.
Nadat Elizabeth du Toit 17 jaar lank onderwys gegee het, is sy in 1914, tydens die Rebellie, met ds. Van der Walt getroud. Hoewel sy oorspronklik tot die Hervormde Kerk behoort het, het sy toe ook na die Gereformeerde Kerk oorgegaan. In 1925 is ds. Van der Walt na die gemeente Heidelberg beroep nadat mev. Van der Walt sedert 1914 saam met hom gearbei het op Middelburg, Tvl., waar hy die eerste predikant was sedert die stigting op 25 Oktober 1890 met 106 belydende lede en as konsulent ds. Petrus Postma van Pretoria. Die leiding van die sustersvereniging wat op Middelburg begin is, is aan mev. Malie Postma oorgedra.
Die predikantsvrou het in die nuwe gemeente weer 'n sustersvereniging opgerig en as voorsitster steeds die belangstelling probeer aanmoedig. Hier het mev. Van der Walt ook as orreliste opgetree. Altesame het sy as orreliste 40 jaar lank in verskillende kerke opgetree. Op Heidelberg was mev. Van der Walt vyf jaar lank presidente van die plaaslike tak van die Suid-Afrikaanse Vrouefederasie en het ook die moedersknopie verwerf. Hierdie werk het sy ook ter wille van die armes in die gemeente gedoen. Met die totstandkoming van die Bond van Gereformeerde Sustersverenigings is sy in 1933 tot Uniale en Provinsiale sekretaresse benoem. In dié hoedanigheid het sy 15 jaar lank met groot getrouheid gedien tot sy in 1948, by geleentheid van die Uniale Kongres op Burgersdorp, afgetree het. 'n Vulpen wat as blyk van waardering aangebied is, het sy tot haar dood as 'n kosbare aandenking bewaar.
As eerste Bondsekretaresse moes sy die opbouwerk wat baie skryfwerk in die begin vereis het, doen. Sy het 13 kongresse gereël en bygewoon. Die vooruitgang was ook grotendeels aan die ywer van die bekwame sekretaresse te danke. Op ’n keer het sy geskryf: "Alles is probeer in die dae van 'klein dinge'. Hierby is ek aangespoor, opgewek, aangemoedig, en aangedryf deur die twee aangewese leidsters van die beweging, naamlik mev. (prof.) J.A. du Plessis, Aletta, en mev. (ds.) Derk Rumpff, Femke. Vandag voel ek dankbaar oor alles wat gedurende dié tydperk verrig is."
Nadat mev. Van der Walt 33 jaar lank pastoriemoeder was, het sy ná die dood van ds. Van der Walt in 1948 eers nog op Heidelberg bly woon. Daarna het sy om die beurt by haar dogters aan huis ingewoon.
Gemeenskap van praktyk
'n Gemeenskap van praktyk (GvP) is 'n groep spesialiste wat belangstel in 'n spesifieke terrein en wat hoofsaaklik op informele wyse inligting uitruil.. Die groep skep gemeenskaplike kundigheidsprodukte wat menigmaal elektronies beskikbaar is.
Die begrip word oorspronklik deur Jean Lave en Etienne Wenger (Lave en Wenger, 1991) gebruik om daarop te wys dat leer dikwels in groepsverband geskied en nie noodwendig net as individuele aktiwiteit plaasvind nie.
GvP's kom dikwels voor in kennis-intensiewe omgewings soos navorsingsinstansies, universiteite en meer onlangs in bestuurskonsultansies soos IBM, en McKinsey & Company. Die gebruik van GvP's word deur kennisbestuurders in organisasies meer doelbewus toegepas om die strategiese waarde van groepskennis beter te benut.
Acanthoclada
Acanthoclada is 'n genus van sponsdiere uit die klas van die Demospongiae (gewone sponse).
NG gemeente Pondoland
duimnael|regs|220px|Ds. Daniël Michaelis Christoffel Smit, eerste leraar van Pondoland van 1950 tot sy aftrede in 1956.
Janet Fielding
Janet Fielding (gebore 9 September 1953) is 'n Australiese aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die televisiereekse Doctor Who (1963), Jim'll Fix It (1975), en Minder (1979).
NG gemeente Pondoland
Agtergrond
Die NG gemeente Pondoland het op sy dag ongeveer 'n kwart van die hele Transkei-gebied beslaan. Aan die oostekant het dit gegrens aan Natal en aan die suidweste aan die onderloop van die Umzimvuburivier. In sy onderhandelinge met Dingaan het Piet Retief die gebied tussen die Tugela en die Umzimvubu verkry. Later, in die dae van die Kaapse eerste minister Cecil John Rhodes, is die gebied Pondoland by die Kaapkolonie ingelyf.
Die eerste Afrikaners wat hulle in dié deel kom vestig het, was bossaers uit die Oostelike Provinsie. Onder hulle was die vanne Kapp, Ferreira, Mortlock en Du Preez. Later het die Van Niekerks ingetrek, ook aan die oostelike kant, en hulle veral op die handel met die plaaslike swart inwoners toegespits.
Aanleiding tot stigting
Die geestelike bearbeiding van hierdie mense het in 1918 begin toe ds. Lambrecht van die indertydse Umtata, waar reeds in 1890/'91 'n NG gemeente gestig is deur die toedoen van ds. W.A. Alheit van die NG gemeente Dordrecht wat hom die geestelike welsyn van die lidmate in die reservaat-gebiede aangetrek het, saam met die broeder I.P. van Niekerk (bekend as oom Naas Lekkerlag van Mdini) te perd die kronkelende Umzimvubu na die Tabankulu-bos deurreis het om die families Hechter en Ferreira te besoek. In 1920 het ds. Stander van Cedarville saam met die broeder Willie Prinsloo (van Mansfield) met kar en perde 'n reis van ongeveer 110 km onderneem na Mpetsheni, Bizana, waar die broeder S.J. van Niekerk en sy gesin gewoon het. Kort hierna het ds. C.C. Nepgen van Umtata 14 dae lank katkisasie en aanneme op Ndlovu, Bizana, gehou.
Gemeentestigting
Met die stigting van die NG gemeente Kokstad in 1923 het daar ook 'n beter dag vir die mense van Pondoland aangebreek. Ds. M.J. Mey, eerste leraar van Kokstad, kan met reg die baanbreker van die NG Kerk in Pondoland genoem word. Tot in 1948, toe Pondoland sy eerste tree as selfstandige gemeente gee, moes die leraars van Kokstad ook hierdie uitgestrekte deel van die gemeente bearbei.
In Ons gemeentelike feesalbum van 1952 skryf die medewerker van die gemeente Pondoland: "Wat die toekoms van die blanke gemeentes in die Transkei sal oplewer, kan nou nog nie voorsien word nie. Al sou die blankes uit die Naturellegebied al gaande (sic) moet verdwyn en ook die gemeentes, sal daar in elk geval 'n goeie erfenis vir die groeiende Bantoekerk gelaat word."
Die gemeente het op 24 September 1968 ontbind, slegs 20 jaar ná sy ontstaan, waarna lidmate ingeskakel het by die NG gemeente Kokstad. In 1959 was daar byvoorbeeld net 140 belydende lidmate en 37 dooplidmate.
Suidersee
Die Suidersee (Nederlands: Zuiderzee, Nedersaksies: Zuderzee, Wes-Fries: Sudersee) is 'n see wat vroeër in die middel van Nederland gelê het. Met die voltooiing van die Afsluitdyk in 1932 word die see verdeel. Die binnedykse deel heet sedertdien Ysselmeer, die buitedykse deel is nou deel van die Waddesee.
Die Suidersee het in die middeleeue ontstaan uit 'n binnemeer met soet water wat die Aelmere genoem is en sy water van die riviere Ryn en Yssel ontvang het. Die uitvloei van hierdie meer na die Noordsee in die noordweste was die Vlie. Die naam Vlieland van een van die Wadde-eilande herinner nog aan die tye. In 'n reeks oorstromings is die land wat die sout water van die Noordsee en die soet water van die Aelmere geskei het, weggespoel en die Vlie is baie verbreed tot dit 'n oop see-arm geword het. Daar is berigte dat die oorstromings die sout water het laat deurdring tot in die stad Utrecht. Die Aelmere het so 'n see geword of eintlik 'n baai van die Noordsee.
Bach-Werke-Verzeichnis
Die Bach-Werke-Verzeichnis (BWV) (Duits, Lys van Bach-werke) is die bekendste gids van die werke van Johann Sebastian Bach. Dit is tematies saamgestel en is in 1950 in 'n eerste weergawe deur die musiekkundige Wolfgang Schmieder vrygestel. By die gewyde kantates het Schmieder die volgorde van die Bach-uitgawe gevolg, waarvan die nommers reeds gebruiklik was; gevolg deur ander groepe vokale werke en dan komposisies vir orrel- en klavesimbel, asook kamer- en orkesmusiek. Die individuele groepe werke begin met siklusse (indien bestaande) of andersins meer verteenwoordigende groepe, gevolg deur individuele tradisionele werke.
Sedertdien het die gids enkele uitbreidings en regstellings ondergaan, maar is onveranderd in die basiese struktuur. Aangesien meer van Bach se werke sedertdien gevind is, en ander werke as oneg bewys is, bestaan daar gapings in die nommering. Daar is ook ná nommer 1080 werke bygevoeg wat hulle dan buite die eintlike ooreenstemmende getalreekse bevind. Daarbenewens is daar 'n bylae met veelvuldige lêergidse wat twyfelagtige werke bevat.
'n Nuwe uitgawe word beplan vir die jaar 2020. Die Bach-kompendium is nog 'n gids van Bach se werke.
Acanthodendrilla
Acanthodendrilla is 'n genus van sponsdiere uit die klas van die Demospongiae (gewone sponse).
Acanthoclada prostrata
Die spons behoort tot die genus Acanthoclada en tot die familie Heteroxyidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1970 deur Bergquist.
1 April
1 April is die 91ste dag van die jaar in die Gregoriaanse kalender (92ste in skrikkeljare). Dit is ook die eerste dag van die tweede kwartaal van die jaar. Daar volg nog 274 dae in die res van die jaar.
James Bradbury jr.
James Bradbury jr. (5 Oktober 1894 – 21 Januarie 1936) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Hidden Aces (1927), The Last of the Duanes (1930), Soul of the Slums (1931), en Gorilla Ship (1932).
NG gemeente Du Plessis
duimnael|regs|170px|Ds. J.C. du Plessis was die [[NG gemeente Elliot se eerste leraar van 1891 tot 1933. Tydens sy dienstyd is die wyke Cala en Ida afgestig en na hom die NG gemeente Du Plessis genoem.]]
Die NG gemeente Du Plessis was 'n gemeente van die Nederduitse Gereformeerde Kerk, waarvan die grense deels tot in die eertydse Transkei gestrek het, wat in 1919 van die NG gemeente Elliot afgestig is en sowat 50 jaar later by die NG gemeente Indwe ingelyf is, vermoedelik omstreeks 1970.
Destyds het die gemeente Du Plessis oor sowat 80 km uitgestrek teen die suidelike hang van die Drakensbergreeks. Die dorpie Cala in die Transkei en die gemeenskap Ida, vroeër bekend as die wyk Embokotwa, was die twee kernpunte van die gemeente wat in Junie 1919 deur die destydse leraar van die gemeente Elliot, ds. J.C. du Plessis, afgestig en ook na hom genoem is. Hy was Elliot se eerste NG leraar en het die gemeente 42 jaar lank tot in 1933 bearbei.
Eerste leraar
Ds. H. Blom, die eerste leraar van die gemeente Du Plessis, word in 1943 opgevolg deur ds. J.A. Brink, wat die gemeente vier jaar lank bedien het. Hierna het ds. P.A.C. Weideman en ds. W.H. Oosthuizen elk twee jaar lank in die gemeente gestaan. In Junie 1951 kon ds. J.D. Smith sy bediening in die gemeente begin.
In 1950 is 'n pragtige nuwe kerkie gebou deur die tweederdes van die gemeente wat rondom Ida gewoon het. Met behulp van mooi bydraes, onder meer drie vyfhonderdponders, naamlik mnre. Giel Nel, C. Brouwer en C. Pagel, is die gebou sonder skuld ingewy. (£500 in 1950 was in 2013 gelykstaande aan sowat R170 000
Nuwe geboue
Die pastorie is enkele jare later voltooi en die Cala-wyk het terselfdertyd ook 'n pastorie gekry vir gebruik wanneer die leraar daar moes tuisgaan, want die gemeente het altyd net een leraar vir albei kernpunte gehad.
Destyds moes die leraar ook elke vyfde Sondag op die dorpies Tsomo en Cofimvaba dienste hou sodat daar soms tot drie weke verbygegaan het dat die leraar weg was van die twee plekke Cala en Ida af.
Die ledetal van die gemeente het in die laaste dekade of twee van sy bestaan afgeneem en in 1952 op tussen 300 (volgens Ons gemeentelike feesalbum) en 350 (volgens die NG Kerke se Jaarboek) gestaan.
Inlywing
Anders as die meeste gemeentes in die Oos-Kaapse grensgebied wat deels of heeltemal binne die latere tuislande Ciskei en Transkei geval het, het Du Plessis sommer vinnig van die toneel verdwyn toe dit omstreeks 1970 by die NG gemeente Indwe ingelyf is, al het die gemeente in 1969 nog sowat 300 belydende lidmate oorgehad. Greykerk het 'n stadige dood gesterf en is eers op 11 Desember 1983 by die NG gemeente Fort Beaufort ingelyf. Dieselfde lot het die NG gemeentes Pondoland (reeds op 24 September 1968 ingelyf by die NG gemeente Kokstad), Komga (ingelyf by Stutterheim), Alice (ook ingelyf by Fort Beaufort) en Peddie (ingelyf by King William's Town) oorgekom.
Virginia Madsen
Virginia Madsen (gebore 11 September 1961) is 'n Amerikaanse aktrise en vervaardiger. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Dune (1984), Candyman (1992), Sideways (2004), en The Haunting in Connecticut (2009).
Dick Powell
Dick Powell (14 November 1904 – 2 Januarie 1963) was 'n Amerikaanse akteur en vervaardiger. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Murder, My Sweet (1944), Cornered (1945), Cry Danger (1951), en The Bad and the Beautiful (1952).
Cinquillo
Die Cinquillo is 'n tipies Kubaanse/Karibiese ritmiese sel, wat in die Kubaanse contradanza (die habanera) en die danzón gebruik word. Dit is ook 'n algemene klokpatroonfiguur wat dwarsdeur Afrika suid van die Sahara aanwesig is. Dit bestaan uit 'n agtstenoot-, 'n sestiendenoot en 'n agtstenoot. Wanneer dié ritme in 2/4-maat geplaas word, verkry dit 'n sterk gesinkopeerde karakter van die verlengde noot, wat die geartikulleerde noot op die eerste kwart van die tweede slag vervang. Cinquillo is 'n versiering van die meer basiese patroon wat as die tresillo bekend staan. Cinquillo word twee keer hier onder aangetoon. Die eerste (bo) dui bloot die nootwaardes aan; die tweede (onder) is die sogenaamde ortografiese notasie, wat die indruk van die gesinkopeerde karakter gee.
As dit deur vier ongesinkopeerde agtstenote gevolg word, staan dit as die baqueteo bekend. Soos die clave vorm dit 'n maatpaar, gesinkopeerd en ongesinkopeerd. Die baqueteo is inderwaarheid 'n versiering van die clave omdat dit al die sleutelpatrone se slae bevat. Die baqueteo word hier onder aangetoon, met beide selle wat tot 'n enkele maat beperk is.
'n Voorbeeld van baqueteo in populêre musiek is die inleiding van die 1994-treffer "Come Out and Play" deur die Amerikaanse punk rock-groep The Offspring. Die biguine maak van 'n cinquillo-variasie gebruik wat aan ander Karibiese genres verwant is.
Ahmed Kathrada
Ahmed Mohamed Kathrada (* 21 Augustus 1929 – † 28 Maart 2017), was 'n African National Congress-lid en anti-apartheidsaktivis. Hy is saam met Nelson Mandela in 1964 in die Rivonia-verhoor tot lewenslange tronkstraf veroordeel.
Op 31 Maart 2016 het hy 'n brief geskryf waarin hy president Jacob Zuma oproep om af te tree vanweë Zuma se rol in die Nkandla-skandaal. Hy verklaar dat dit die enigste manier is om die vertrouenskrisis te beëindig en die land se regering daarvan te laat herstel. Sy vrou Barbara Hogan het eerder kritiek op Zuma gelewer.
Pous Benedictus VII
Benedictus VII was die 135ste pous van die Rooms-Katolieke Kerk.
Biografie
Pous Benedictus VII is gebore in Rome, Italië die seun van Dawid uit die adellike geslag van die Tusculum. Voor sy verkiesing was Benedictus biskop van Sutri. In Oktober 974 volg hy Pous Benedictus VI op en regeer tot sy dood op 10 Julie 983. Hy word opgevolg deur Pous Johannes XIV. Die naam ‘Benedictus’ beteken 'die geseënde'.
Pontifikaat
Pous Benedictus VIII is as die keiserlike kandidaat verkies ten tye van chaos. Die Teenpous Bonifatius VII was gedurende sy pontifikaat aktief en het die pous herhaaldelik bedreig. Die pous moes staatmaak op die beskerming van die keiser. Benedictus steun Otto II se sending onder die Slawiese volke en bevorder kloosterhervorming. In Maart 981 lei hy 'n sinode wat simonie bestry.
Isla Fisher
Isla Fisher (gebore 3 Februarie 1976) is 'n Australiese aktrise en vervaardiger. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Wedding Crashers (2005), Confessions of a Shopaholic (2009), Rise of the Guardians (2012), en Now You See Me (2013).
Plant
Aristoteles het alle lewende dinge in twee groepe ingedeel: "plante", wat gewoonlik nie beweeg of orgaansintuie het nie, en "diere", wat wel beweeg en sintuie het. Alle alge en swamme is dus ook as plante beskou. Joseph Priestley het 21 eeue later die rol van plante by die asemhaling en die uitwisseling van die gasse suurstof en koolstofdioksied bestudeer. Dit is sedertdien duidelik dat plante se belangrikste kenmerk is dat hulle die vermoë het om energie van sonlig vir fotosintese te benut. Moderne klassifikasies sluit die swamme en sommige van die alge uit, sowel as die prokariote (die Archaea en bakterieë). Die klade Viridiplantae (Latyn vir "groen plante") sluit die bedeksadiges, naaldbome en ander naaksadiges, varings en hulle verwante, horingblad, lewermosse, mosse en die groenalge in, maar sluit die rooi- en bruinalge uit.
Groen plante verkry die meeste van hulle energie van sonlig deur fotosintese deurdat primêre chloroplaste verkry word uit endosimbiose met sianobakterieë. Hulle chloroplaste bevat chlorofil a en b, wat hulle hulle groen kleur gee. Sommige plante is parasiete en het die vermoë verloor om normale hoeveelhede chlorofil te vervaardig of te fotosintetiseer. Plante word gekenmerk deur seksuele voortplanting en generasiewisseling, hoewel aseksuele voortplanting ook algemeen is.
Tussen 260 000 en 290 000 van die sowat 320 000 plantspesies vervaardig sade. Groen plante verskaf ’n aansienlike deel van die wêreld se molekulêre suurstof, en vorm die basis van die meeste ekostelsels. Plante wat graan, vrugte en groente vervaardig, verskaf ook basiese kos aan die mens en word al millenniums lank gedomestiseer. Plante word ook gebruik as ornamente en skryf- en boumateriaal, en vir medisyne. Die wetenskaplike bestudering van plante staan bekend as plantkunde of botanie, ’n tak van biologie.
Kladogram
'n Eenvoudige kladogram van groen plante is:
Evolusie
Die evolusie van plante het gelei tot ’n toename in vlakke van ingewikkeldheid, van die vroegste alge tot die komplekse bedek- en naaksadiges van vandag.
’n Laag alge het 1,2 miljard jaar gelede op land gevorm, maar eers in die Ordovisium-periode, sowat 450 miljoen jaar gelede, het landplante hulle verskyning gemaak. Daar is egter nuwe bewyse in Prekambriese gesteentes gevind wat daarop dui dat komplekse fotosintetiese plante meer as 1 miljard jaar gelede ontwikkel het.
thumb|260px|links|Woude het teen die laat Devoon begin vorm. Meer as ’n eeu lank is geglo die voorlopers van landplante het in ’n wateromgewing ontstaan en later by ’n lewe op land aangepas, ’n idee wat gewoonlik toegeskryf word aan die botanis Frederick Orpen Bower in sy boek van 1908, The Origin of a Land Flora. ’n Onlangse alternatiewe teorie, wat deur genetiese bewyse ondersteun word, is dat hulle uit eensellige alge op land ontwikkel het, en dat selfs die gemeenskaplike voorloper van rooi- en groenalge, asook eensellige varswateralge, in ’n landomgewing in varswater-biofilms ontstaan het.