cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
NG gemeente Tarkastad
Leraars
Die NG gemeente Molteno is op 22 Julie 1881 van Tarkastad afgestig. Die eerste vergadering van die dogtergemeente se kerkraad is op Sterkstroom gehou en die volgende dekade sou die vergaderings om die beurt daar en op Molteno self gehou word, totdat Sterkstroom in 1891 selfstandig geword het.
Reeds in 1952 berig Ons gemeentelike feesalbum: "As gevolg van die ontvolking van die platteland, tel die gemeente wat eertyds meer as 950 lidmate gehad het, vandag slegs 650. Tog bly die ywer en ondernemingsgees onverminderd." Kort ná die verskyning van die feesalbum is 'n kerksaal, die Moedersaal, aangebou en die orrel gemoderniseer. In 1973 het die lidmate verder afgeneem tot 398, in 1979 tot 338, in 2012 tot 185 en in 2013 tot sowat 170.
Midde-in die verval wat kenmerkend geword het van die meeste dorpe op die Oos-Kaapse platteland, ook Tarkastad, word die terrein en kerkgebou van die NG gemeente Tarkastad in stand gehou in 'n uitstekende toestand.
Kristallisering
Kristallisasie is die (natuurlike of kunsmatige) proses waardeur 'n vaste stof gevorm word, waar die atome of molekules hoogs georganiseer is in 'n kristalstruktuur. Sommige van die maniere waarop kristalle vorm is ontketening van 'n oplossing, vries, of meer selde afsetting direk vanaf 'n gas. Eienskappe van die resulterende kristal hang grootliks af van faktore soos temperatuur, lugdruk, en in die geval van vloeibare kristalle, tyd van verdamping van vloeistof.
Kristallisasie vind in twee hoofstappe plaas. Die eerste is kernvorming, die voorkoms van 'n kristallyne fase van óf 'n supergekoelde vloeistof óf 'n oorversadigde oplosmiddel. Die tweede stap staan bekend as kristalgroei, wat die toename in deeltjiesgrootte is en lei tot 'n kristaltoestand. 'n Belangrike kenmerk van hierdie stap is dat los deeltjies lae op die oppervlak van die kristal vorm en hulself oopmaak in oop teenstrydighede soos porieë, krake, ensovoorts.
Die meerderheid minerale en organiese molekules kristalliseer maklik en die gevolglike kristalle is oor die algemeen van goeie gehalte, dit wil sê sonder sigbare defekte. Groot biochemiese deeltjies, soos proteïene, is egter moeilik om te kristalliseer. Die gemak waarmee molekules sterk kristalliseer, hang af van die intensiteit van die atoomkragte (in die geval van minerale stowwe), intermolekulêre kragte (organiese en biochemiese stowwe) of intramolekulêre kragte (biochemiese stowwe).
Kristallisasie is ook 'n chemiese skeidingstegniek vir vaste-vloeistof, waarin massa-oordrag van 'n opgeloste stof vanaf die vloeistofoplossing na 'n suiwer, vaste kristallyne fase plaasvind. In chemiese ingenieurswese vind kristallisasie plaas in 'n kristallisator. Kristallisasie hou dus verband met neerslag, hoewel die resultaat nie amorf of ongestoord is nie, maar 'n kristal.
Proses
Die kristallisasieproses bestaan uit twee belangrike gebeurtenisse, kernvorming en kristalgroei, wat deur termodinamiese eienskappe sowel as chemiese eienskappe gedryf word. In kristallisasie is kernkrag die stap waar die opgeloste molekules of atome wat in die oplosmiddel versprei is, op mikroskopiese skaal (in verhoogde konsentrasie van opgeloste stowwe in 'n klein streek) in trosse begin versamel, wat onder die huidige werkstoestande stabiel word. Hierdie stabiele groepe vorm die kerne. Daarom moet die trosse 'n kritieke grootte bereik om stabiele kerne te word. So 'n kritieke grootte word bepaal deur baie verskillende faktore (temperatuur, oorversadiging, ens.) Die atome of molekules is op die stadium van kernvorming op 'n gedefinieerde en periodieke manier gerangskik wat die kristalstruktuur definieer. Let daarop dat 'kristalstruktuur' 'n spesiale term is wat verwys na die relatiewe rangskikking van die atome of molekules, nie die makroskopiese eienskappe van die kristal (grootte en vorm), hoewel dit die resultaat is van die interne kristalstruktuur.
Die kristalgroei is die daaropvolgende toename in grootte van die kerne wat daarin slaag om die kritieke groeperingsgrootte te bereik. Kristalgroei is 'n dinamiese proses wat in ewewig plaasvind waar opgeloste molekules of atome uit die oplossing neerslag vind en oplos in oplossing. Oorversadigheid is een van die dryfkragte van kristallisasie, aangesien die oplosbaarheid van 'n spesie 'n ewewigsproses is, gekwantifiseer deur Ksp. Afhangend van die toestande, kan die kern of die groei oorheersend wees teenoor die ander, wat die kristalgrootte bepaal.
Baie verbindings het die vermoë om te kristalliseer met sommige met verskillende kristalstrukture, 'n verskynsel wat polimorfisme genoem word. Sekere polimorfe kan metastabiel wees, wat beteken dat, hoewel dit nie in termodinamiese ewewig is nie, dit kineties stabiel is en 'n mate van energie benodig om 'n transformasie na die ewewigfase te bewerkstellig. Elke polimorf is in werklikheid 'n verskillende termodinamiese vaste toestand en kristal-polimorfe van dieselfde verbinding het verskillende fisiese eienskappe, soos die oplosingsnelheid, vorm (hoeke tussen fasette en fasetgroeitempo), smeltpunt, ens. Om hierdie rede is polimorfisme van groot belang in die industriële vervaardiging van kristallyne produkte. Daarbenewens kan kristalfases soms deur verskillende faktore soos temperatuur, soos in die transformasie van anatase na rutielfases van titaniumdioksied, omgeskakel word.
In die natuur
Daar is baie voorbeelde van natuurlike prosesse wat kristallisasie behels.
Voorbeelde van geologiese tydskaalproses sluit in:
Voorbeelde van menslike tydskaalproses sluit in:
Metodes
Kristalvorming kan in twee soorte verdeel word, waar die eerste tipe kristalle bestaan uit 'n katioon en anioon, ook bekend as 'n sout, soos natriumasetaat. Die tweede tipe kristalle bestaan uit onaangedrewe spesies, byvoorbeeld mentol.
Kristalvorming kan op verskillende maniere bewerkstellig word, soos: afkoeling, verdamping, byvoeging van 'n tweede oplosmiddel om die oplosbaarheid van die opgeloste stof (tegniek bekend as antisolvent), oplosmiddel op lae, sublimasie, die katioon of anioon te verander, sowel as ander metodes.
Die vorming van 'n oorversadigde oplossing waarborg nie kristalvorming nie, en 'n saadkristal of krabbel van die glas is dikwels nodig om kernvormingsplekke te vorm.
'n Tipiese laboratoriumtegniek vir kristalvorming is om die vastestof op te los in 'n oplossing waarin dit gedeeltelik oplosbaar is, meestal by hoë temperature om oorversadiging te verkry. Die warm mengsel word dan gefiltreer om onoplosbare onsuiwerhede te verwyder. Laat die filtraat stadig afkoel. Kristalle wat vorm word dan gefiltreer en gewas met 'n oplosmiddel waarin dit nie oplosbaar is nie, maar met die moeder drank mengbaar is. Die proses word dan herhaal om die suiwerheid te verhoog met 'n tegniek bekend as herkristallisasie.
Vir biologiese molekules waarin die oplosmiddelkanale steeds aanwesig is om die driedimensionele struktuur ongeskonde te hou, was mikro-groep kristallisasie onder olie- en dampdiffusie metodes die algemene metodes.
Tipiese toerusting
Toerusting vir die belangrikste industriële prosesse vir kristallisasie.
Termodinamiese uitsig
Dit lyk asof die kristallisasieproses die tweede beginsel van termodinamika oortree. Terwyl die meeste prosesse wat meer ordelike resultate lewer, verkry word deur hitte toe te pas, vorm kristalle gewoonlik by laer temperature — veral deur superafkoeling. Weens die vrystelling van die smeltwarmte tydens kristallisasie neem die entropie van die heelal toe, en hierdie beginsel bly dus onveranderd.
Wanneer die molekules binne 'n suiwer, perfekte kristal verhit word deur 'n eksterne bron, sal dit vloeibaar word. Dit vind plaas by 'n skerp gedefinieerde temperatuur (anders vir elke kristal tipe). Terwyl dit likwideer, val die ingewikkelde argitektuur van die kristal in duie. Smelting vind plaas omdat die entropie (S) toename in die stelsel deur ruimtelike ewekansigheid van die molekules die entalpie (H) verlies te bowe gekom het as gevolg van die breek van die kristaldrukkragte:
Wat die kristalle betref, is daar geen uitsonderings op hierdie reël nie. Net so, as die gesmelte kristal afgekoel word, sal die molekules na hul kristalvorm terugkeer sodra die temperatuur verby die draaipunt val. Dit is omdat die termiese ewekansigheid van die omgewing die verlies aan entropie kompenseer as gevolg van die herorganisering van molekules in die stelsel. Sulke vloeistowwe wat kristal wanneer dit verkoel, is die uitsondering eerder as die reël.
Die aard van 'n kristallisasieproses word beheer deur termodinamiese en kinetiese faktore, wat dit baie veranderlik en moeilik beheerbaar kan maak. Faktore soos onsuiwerheidsvlak, mengregime, vaartuigontwerp en verkoelingsprofiel kan 'n groot impak hê op die grootte, aantal en vorm van geproduseerde kristalle.
Dinamika
Soos hierbo genoem, word 'n kristal gevorm volgens 'n goed gedefinieerde patroon, of struktuur, gedikteer deur kragte wat op molekulêre vlak inwerk. Gevolglik is die kristal tydens die vormingsproses in 'n omgewing waar die opgeloste konsentrasie 'n sekere kritieke waarde bereik voordat dit van status verander word. Vaste vorming, onmoontlik onder die oplosbaarheidsdrempel by die gegewe temperatuur- en drukomstandighede, kan dan plaasvind teen 'n hoër konsentrasie as die teoretiese oplosbaarheidsvlak. Die verskil tussen die werklike waarde van die opgeloste konsentrasie by die kristalisasiegrens en die teoretiese (statiese) oplosbaarheidsdrempel, word oorversadiging genoem en is 'n fundamentele faktor in kristallisasie.
Kernvorming
Kern is die inisiëring van 'n faseverandering in 'n klein gebied, soos die vorming van 'n soliede kristal uit 'n vloeibare oplossing. Dit is 'n gevolg van vinnige plaaslike skommelinge op molekulêre skaal in 'n homogene fase wat in 'n metastabiele ewewig is. Totale kernvorming is die somtotaal van twee kategorieë van kernvorming: primêr en sekondêr.
Carangidae
Kenmerke
Die familie se lywe neig om lank te wees, bedek met klein skubbetjies en party spesies het duidelike sylyne. Die koningvisse het 'n ry verdikte skubbe op die agterste gedeelte van die sylyn. Die stertvin is diep gevurk. Die onvolwasse vissies lyk glad nie soos die volwasse visse nie.
Die meeste spesies is jagters en gewilde sportvisse.
Kristallisering
Primêre kernvorming
Primêre kernvorming (beide homogeen en heterogeen) is gemodelleer met die volgende:
Carangidae
Genera
Die volgende genera en spesies kom aan die Suid-Afrikaanse kus voor:
Andrei Beli
Boris Nikolajewitsj Boegajef (Russies: Бори́с Никола́евич Буга́ев; - 8 Januarie 1934), beter bekend onder sy skuilnaam, Andrei Beli (Андре́й Бе́лый), was 'n Russiese romanskrywer, digter, teoretikus en letterkundige resensent. Sy roman Petersburg is deur Vladimir Nabokov beskou as die derde grootste meesterstuk van die 20ste eeu.
Kristallisering
Primêre kernvorming
waar
Sekondêre kernvorming
Sekondêre kernvorming is die vorming van kerne wat toegeskryf kan word aan die invloed van die bestaande mikroskopiese kristalle in die magma. Eenvoudig gestel, sekondêre kernvorming is wanneer kristalgroei begin word met kontak van ander bestaande kristalle of "sade". Die eerste soort bekende sekondêre kristallisasie kan toegeskryf word aan vloeistofskuif, die ander as gevolg van botsings tussen reeds bestaande kristalle met óf 'n soliede oppervlak van die kristallisator óf met ander kristalle self. Kernvorming van vloeistof-skuif vind plaas wanneer vloeistof met 'n hoë snelheid oor 'n kristal beweeg en sodoende kerne wegvee wat andersins in 'n kristal opgeneem sou word, waardeur die weggeveegde kerne nuwe kristalle word. Daar is gevind dat kontakkern die doeltreffendste en mees algemene metode is om kern te vorm. Die voordele sluit die volgende in:
Andrei Beli
Biografie
Boris Boegajef is in Moskou in 'n prominente intellektuele familie gebore. Sy vader, Nikolai Boegajef, was een van die voorste wiskundiges in Rusland en word beskou as 'n medestigter van die Moskouse Wiskundeskool. Sy moeder was nie slegs hoogs intelligent nie, maar ook 'n bekende skoonheid in hoë sosiale kringe. Die jong Boris was 'n veelweter wie se belangstellings wiskunde, biologie, chemie, filosofie en letterkunde ingesluit het. Hy het die Universiteit van Moskou bygewoon. Hy sou 'n aandeel hê in beide die Russiese Simboliese beweging en die Russiese skool van neo-Kantianisme. Boegajef het vriende geword met Aleksander Blok en sy vrou en op haar verlief geraak, wat spanning tussen die twee digters veroorsaak het.
Kristallisering
Sekondêre kernvorming
Die volgende model, hoewel ietwat vereenvoudig, word dikwels gebruik om sekondêre kernvorming te modelleer:
Andrei Beli
Biografie
Nikolai Boegajef was bekend om sy invloedryke filosofiese essays waarin hy meetkunde en die waarskynlikheidsteorie veroordeel het en die deugde van wiskundige ontleding besing het. Ten spyte van – of as gevolg van – sy vader se wiskundige oriëntering, was Boris gefassineer deur die waarskynlikheidsteorie en veral entropie, 'n idee waarna hy dikwels verwys in werke soos Kotik Letajef.
As 'n jong man is Beli sterk beïnvloed deur sy kennismaking met die familie van die filosoof Wladimir Solowjof, veral Wladimir se jonger broer Michail, wat beskryf word in sy uitgebreide outobiografiese gedig (1921). Dit was Michail Solowjof wat aan Boegajef die skuilnaam Andrei Beli gegee het.
Kristallisering
Sekondêre kernvorming
waar
Andrei Beli
Biografie
Beli se simboliese roman Petersburg (1913; 1922) word oor die algemeen as sy meesterstuk beskou. Die boek gebruik 'n opvallende prosametode en speel af in die ietwat histeriese atmosfeer van die eeuwisseling van Sint Petersburg en die Russiese rewolusie van 1905. Dit is die verhaal van die ongelukkige Nikolai Apollonowitsj, wat vasgevang is in die rewolusionêre politiek en wat die taak kry om 'n sluipmoord uit te voer op 'n staatsamptenaar – sy eie vader. In een stadium word Nikolai agtervolg deur die klinkende hoewe van die beroemde bronsbeeld van Pieter die Grote.
In sy latere jare is Beli beïnvloed deur Rudolf Steiner se antroposofie ('n formele opvoedkundige, terapeutiese en kreatiewe stelsel wat deur Steiner daargestel en ontwikkel is, en hoofsaaklik van natuurlike middele gebruik maak om liggaamlike en geestelike gesondheid en welstand te optimaliseer). Hy het 'n persoonlike vriend van Steiner geword. Hy het tyd tydens die rewolusie tyd in Switserland, Duitsland, Oostenryk en Rusland deurgebring. Hy het die Bolsjewistiese magsvergryp ondersteun en later sy werk gewy aan kulturele Sowjetaangeleenthede. Hy het ook op die bestuurskomitee van die Unie van Sowjetskrywers gedien.
Kristallisering
Groei
Sodra die eerste klein kristal, die kern, gevorm word, dien dit as 'n konvergensiepunt (indien onstabiel as gevolg van oortollige versadiging) vir molekules wat die kristal aanraak - of aangrensend aan dit - sodat dit sy eie dimensie in opeenvolgende lae verhoog. Die groeipatroon lyk soos die ui se ringe, soos op die foto getoon, waar elke kleur dieselfde massa opgeloste stof aandui; hierdie massa skep toenemend dun lae as gevolg van die toenemende oppervlakte van die groeiende kristal. Die oorversadigde opgeloste massa wat die oorspronklike kern in 'n tydseenheid kan opneem, word die groeitempo uitgedruk in kg/(m2*u) genoem, en is 'n konstante spesifieke aspek vir die proses. Groeikoers beïnvloed word deur verskeie fisiese faktore, soos oppervlakspanning van oplossing, druk, temperatuur, relatiewe kristal snelheid in die oplossing, Reynoldsgetal, en dies meer.
Andrei Beli
Biografie
Beli het op 53-jarige ouderdom in Moskou gesterf.
Die Andrei Beli-prys (Russies: Премия Андрея Белого), wat na hom genoem is, is een van die belangrikste pryse wat in die Russies letterkunde toegeken word.
Kristallisering
Groei
Die belangrikste waardes om te beheer is dus:
Die eerste waarde is 'n gevolg van die fisiese eienskappe van die oplossing, terwyl die ander 'n verskil tussen 'n goed- en swak ontwerpte kristallisator definieer.
Grootte verspreiding
Die voorkoms en grootte van 'n kristallyne produk is uiters belangrik in kristallisasie. As verdere verwerking van die kristalle verlang word, is groot kristalle met eenvormige grootte belangrik vir was, filter, vervoer en opberging, omdat groot kristalle makliker uit 'n oplossing kan filter as klein kristalle. Groter kristalle het ook 'n kleiner verhouding tussen oppervlakte en volume, wat lei tot 'n hoër suiwerheid. Hierdie hoër suiwerheid is te wyte aan minder behoud van moederlike drank wat onsuiwerhede bevat, en 'n kleiner verlies aan opbrengs wanneer die kristalle gewas word om die moederlike drank te verwyder. In spesiale gevalle, byvoorbeeld tydens die vervaardiging van medisyne in die farmaseutiese industrie, word klein kristalgroottes dikwels verkies om geneesmiddeloplossing en biobeskikbaarheid te verbeter. Die teoretiese kristalgrootte verdeling kan geskat word as 'n funksie van werkstoestande met 'n taamlik ingewikkelde wiskundige proses genaamd populasiebalansteorie (met behulp van populasiebalans vergelykings ).
Hoofkristallisasieprosesse
Van die belangrikste faktore wat oplosbaarheid beïnvloed, is:
Dus kan 'n mens twee hooffamilies van kristallisasieprosesse identifiseer:
Hierdie verdeling is nie baie duidelik nie, want daar bestaan hibriede stelsels, waar afkoeling deur verdamping gedoen word, en terselfdertyd 'n konsentrasie van die oplossing verkry.
Die kristalisasieproses waarna in chemiese ingenieurswese verwys word, is die fraksionele kristallisasie. Dit is nie 'n ander proses nie, eerder 'n spesiale toepassing van een (of albei) van bogenoemde.
Aansoek
Die meeste chemiese verbindings, opgelos in die meeste oplosmiddels, toon die sogenaamde direkte oplosbaarheid, dit wil sê dat die oplosbaarheidsdrempel met temperatuur toeneem. Dus, wanneer die toestande gunstig is, is kristalvorming die gevolg van die afkoeling van die oplossing. Hier is afkoeling 'n relatiewe term: austenietkristalle in 'n staalvorm ver bo 1000 ° C. 'n Voorbeeld van hierdie kristallisasieproses is die produksie van Glauber sout, 'n kristallyne vorm van natriumsulfaat. In die diagram, waar ewewigstemperatuur op die x-as is en die ewewigskonsentrasie (as massa-persentasie opgeloste stof in versadigde oplossing) in die y-as, is dit duidelik dat die oplosbaarheid van sulfaat vinnig onder 32,5°C daal. Aanvaar 'n versadigde oplossing op 30°C, deur dit tot 0°C te verkoel (let op dat dit moontlik is danksy die vriespunt-afdruk), die neerslag van 'n massa sulfaat vind plaas, ooreenstem met die verandering in oplosbaarheid van 29% (ewewigwaarde op 30°C) tot ongeveer 4,5% (by 0°C) - eintlik word 'n groter kristalmassa neergesit, aangesien sulfaat hidrasiewater binnedring, en dit het die newe-effek dat dit die finale konsentrasie verhoog.
Daar is beperkings in die gebruik van verkoelingskristallisasie:
Verkoelende kristaliseerders
Die eenvoudigste koelkristallisators is tenks met 'n menger vir interne sirkulasie, waar temperatuurvermindering verkry word deur hitte-uitwisseling met 'n tussenvloeistof wat in 'n baadjie sirkuleer. Hierdie eenvoudige masjiene word gebruik in bondelprosesse, soos in die verwerking van farmaseutiese produkte, en is geneig tot skaal. Bondelprosesse lewer gewoonlik 'n betreklike veranderlike kwaliteit van die produk saam met die groep.
Die Swenson-Walker crystallizer is 'n model, spesifiek verwek is deur Swenson Co rondom 1920, met 'n semi-silindriese horisontale hol trog waarin 'n hol skroef vervoerbande of hol skyfies, waarin 'n koel vloeistof sirkuleer, duik tydens rotasie op 'n lengte-as. Die koelvloeistof word soms ook in 'n baadjie om die trog gesirkuleer. Kristalle presipiteer op die koue oppervlaktes van die skroef / skyf, waarvandaan dit deur skrapers verwyder word en gaan op die bodem van die trog sit. As die skroef voorsien word, druk die mis in die rigting van 'n afvoerpoort.
'n Algemene praktyk is om die oplossings te koel deur flits verdamping: wanneer 'n vloeistof op 'n gegewe T0 temperatuur oorgedra in 'n kamer by 'n druk P1 sodanig dat die vloeistof volop temperatuur T1 by P1 laer is as T0, die vloeistof sal hitte vrylaat volgens die temperatuurverskil en 'n hoeveelheid oplosmiddel, waarvan die totale latente verdampingshitte gelyk is aan die verskil in entalpie. In eenvoudige woorde word die vloeistof afgekoel deur 'n deel daarvan te verdamp.
Verdampende kristallisasie
'n Ander opsie is om die neerslag van die kristalle by 'n ongeveer konstante temperatuur te verkry deur die opgeloste konsentrasie bo die oplosbaarheidsdrempel te verhoog. Om dit te bewerkstellig, word die massa-verhouding van oplosmiddel / oplosmiddel verhoog met behulp van die verdampingstegniek. Hierdie proses is ongevoelig vir verandering in temperatuur (solank die hidrasie-toestand onveranderd bly).
DTB kristallisator
Ongeag die vorm van die kristallisator, om 'n effektiewe prosesbeheer te bewerkstellig, is dit belangrik om die retensietyd en die kristalmassa te beheer, om die optimale toestande te verkry ten opsigte van kristalspesifieke oppervlak en die vinnigste groei. Dit word bewerkstellig deur 'n skeiding - om dit eenvoudig te stel - van die kristalle uit die vloeistofmassa, om die twee strome op 'n ander manier te bestuur. Die praktiese manier is om 'n gravitasie- neerslag uit te voer om sodoende die (amper) duidelike vloeistof te kan onttrek (en moontlik afsonderlik te kan herwin), terwyl die massavloei rondom die kristallisator bestuur word om 'n ander presiese misdigtheid elders te verkry. 'n Tipiese voorbeeld is die DTB (Draft Tube and Baffle) kristallisator, 'n idee van Richard Chisum Bennett ('n Swenson-ingenieur en later president van Swenson) aan die einde van die vyftigerjare. Die DTB-kristallisator het 'n interne sirkulator, tipies 'n aksiale stroommenger - geel - wat opwaarts in 'n trekbuis gedruk word, terwyl daar buite die kristallisator 'n neerslaggebied in 'n ring is; daarin beweeg die uitlaatoplossing met 'n baie lae snelheid opwaarts, sodat groot kristalle neersit - en terugkeer na die hoofsirkulasie - terwyl slegs die boetes, onder 'n gegewe korrelgrootte, onttrek en uiteindelik vernietig word deur die temperatuur te verhoog of te verlaag en sodoende bykomende oorversadiging. 'n Kwasi-perfekte beheer van alle parameters word bewerkstellig, aangesien DTF-kristalliseerders uitstekende beheer oor kristalgrootte en - eienskappe bied. Hierdie kristallisator, en die afgeleide modelle (Krystal, CSC, ens.) kan die uiteindelike oplossing wees indien nie vir 'n groot beperking in die verdampingsvermoë nie, as gevolg van die beperkte deursnee van die dampkop en die relatiewe lae eksterne sirkulasie wat nie groot hoeveelhede energie toelaat wat aan die stelsel voorsien word nie.
R393 (Suid-Afrika)
Die R393 is 'n streeksroete in Suid-Afrika wat die R726 naby Sterkspruit met Elliot verbind via die grenspos Telebrug en Moshesh's Ford.
Waterkatstert
Die waterkatstert (Bulbinella nutans) is 'n struik wat hoort tot die aalwynfamilie Asphodelaceae en blom vanaf Augustus tot September. Die struik is endemies aan die Noord-Kaap en die Wes-Kaap. Die blomme is roomkleurig tot geel van kleur en die struik word tot 80 cm hoog.
In Engels staan die plant bekend as die march bulbinella. Dit spesie het ook twee subspesies:
Indoornik
Indoornik is ’n nedersetting in die munisipaliteit Overbetuwe in die provinsie Gelderland in Nederland.
Anne Lockhart (aktrise)
Anne Lockhart (gebore 6 September 1953) is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Collateral Damage (2002), Aliens vs. Predator: Requiem (2007), Eagle Eye (2008), en The Time Traveler's Wife (2009).
Colmar
Colmar is die derde grootste stad van die Franse région (gewes) Grand Est ná Straatsburg en Mulhouse met 67 214 inwoners (2009). Colmar lê in 'n vlakte teen die Lauchrivier, sowat 20 kilometer wes van die Ryn en halfpad tussen Straatsburg (65 kilometer) en die Switserse stad Basel (60 kilometer). Die stad is die prefektuur (hoofstad) van die département Haut-Rhin en setel van die Appélhof van Elsas. Die prefektuur van Colmar administreer ook die arrondissement Colmar, wat uit ses kantons bestaan.
Geskiedenis
Die naam Colmar is afgelei van die Latynse woord colombarium ("duiwehok"). Die stad is deur Franke gestig, en die oudste dokument, wat na Colmar verwys, dateer uit die jaar 823. Frederik II verleen stadstatus aan Colmar, wat sedert 1226 een van die vrye stede van die Heilige Romeinse Ryk en teen die middel van die 14de eeu 'n lid van die historiese Tien-Stede-Verbond van Elsas is. Colmar is in 1648 volgens die Vredesverdrag van Wesfale by Frankryk ingelyf en word die setel van die Soewereine Raad van Elsas. In 1789, die jaar van die Franse Rewolusie, het Colmar 11 000 inwoners.
Ná die Frans-Pruisiese Oorlog word Colmar as deel van Elsas-Lotaringe volgens die Vredesverdrag van Frankfurt, wat op 10 Mei 1871 gesluit is, 48 jaar lank 'n Duitse stad en die administratiewe sentrum van Ober-Elsass, 'n distrik van die Ryksland Elsas-Lotaringe.
Met die Verdrag van Versailles, wat op 28 Junie 1919 onderteken is, word Colmar weer Frans. Die Duitsers beset Colmar nog een keer tydens die Tweede Wêreldoorlog en lyf dit saam met Elsas-Lotaringe ook weer by die Duitse Ryk in, tot by die bevryding van die stad op 2 Februarie 1945.
Argitektoniese besienswaardighede
Colmar beskik oor pragtige burgerhuise uit die Middeleeue en die Renaissance-tydperk en het sodoende sy Middeleeuse karakter tot vandag bewaar. Uitstekende voorbeelde van sy argitektoniese erfenis is die Pfister-huis (Frans: Maison Pfister), wat in 1537 deur 'n elvarende hoedemaker opgerig is, en die sogenaamde Koppehuis (Frans: Maison des Têtes), waarvan die fasade met meer as honderd "koppe" versier is.
Die Martins-katedraal is die hoofkerk van Colmar. Dit is in die tydperk tussen 1230 en 1370 in 'n soort oorgangstyl tussen die Romaniese en Gotiese boustyl opgerig. Die Domimikaanse Kerk uit die 13de eeu huisves Martin Schongauer se beroemde skildery Madonna in die rosehaag uit die jaar 1473.
Die stadswyk Petite Venise ("Klein-Venesië) lê teen die Lauchrivier en bekoor met sy ou vakwerkhuise en brûe.
Pous Bonifatius
Pous Bonifatius kan verwys na 'n aantal pouse (en/of teenpouse) van die Rooms-Katolieke Kerk nl:
Ramon Bieri
Ramon Bieri (16 Junie 1929 – 27 Mei 2001) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente The Andromeda Strain (1971), Badlands (1973), en Sorcerer (1977), en in die televisiereeks Magnum, P.I. (1980).
Golela
Golela is dorpie in KwaZulu-Natal op die grens tussen Suid-Afrika en Eswatini. Die dorpie is ongeveer 9 km noord van die N2- nasionale pad. Die dorpie word deur die grens in twee verdeel; dus dien dit ook as 'n grenspos. Die Suid-Afrikaanse kant word Golela en aan Eswatini se kant Lavumisa genoem. Daar is 'n spoorlyn wat van Durban na die hart van Eswatini gaan. Die naam is van Swazi-oorsprong en beteken versamelplek van wild.
Erica quadrangularis
Erica quadrangularis is 'n plant wat tot die genus Erica behoort. Die plant is inheems aan die Wes-Kaap.
Buffelspoortdam
Buffelspoortdam is 'n dam wat in die Sterkstroomrivier, oos van Rustenburg, wes van Hartbeespoortdam, en noord van die Magaliesberge in Noordwesprovinsie, Suid-Afrika geleë is.
Anthony Head
Anthony Head (gebore 20 Februarie 1954) is 'n Engelse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente Imagine Me & You (2005), ''Repo! The Genetic Opera (2008), en Ghost Rider: Spirit of Vengeance (2011), en in die televisiereeks Buffy the Vampire Slayer'' (1996).
Koninkryk Hannover
Die Koninkryk Hannover (Duits: Königreich Hannover) is in Oktober 1814 deur die Kongres van Wene gestig met die terugbesorging van George III se gebiede in Hannover ná die Napoleontiese era. Dit was ’n opvolgerstaat van die Keurvorstedom Hannover (amptelik bekend as die Keurvorstedom Brunswyk-Lüneburg) en het in Junie 1815 saam met 38 ander soewereine state deel van die Duitse Bond geword. Die koninkryk is regeer deur die Huis van Hannover, ’n tak van die Huis van Welfe, sedert 1814 in ’n persoonlike unie met die Verenigde Koninkryk van Groot-Brittanje en Ierland. Omdat die koning in Londen gewoon het, het ’n onderkoning (gewoonlik ’n jonger lid van die Britse koningshuis) die koninkryk se administrasie hanteer.
Die persoonlike unie met die Verenigde Koninkryk het in 1837 geëindig nadat koningin Victoria die troon bestyg het, want sy kon nie die troon van Hannover erf nie omdat sy ’n vrou was. Haar oom het toe heerser van Hannover geword. Hannover het die verloorkant gesteun in die Oostenryks-Pruisiese Oorlog, is in 1866 deur Pruise verower en het daarna ’n Pruisiese provinsie geword. Saam met die res van Pruise het Hannover in Januarie 1871 deel van die Duitse Ryk geword. In 1946 het dit met kleiner state saamgesmelt en die huidige staat Nedersakse in Wes-Duitsland, later Duitsland, geword.
Geskiedenis
Die gebied van Hannover was vroeër ’n prinsdom in die Heilige Romeinse Ryk voordat dit in 1708 ’n keurvorstedom geword het, toe Hannover gestig is deur die vereniging van die dinastiese verdelings van die Hertogdom Brunswyk-Lüneburg.
Ná sy troonbestyging in 1714 het George Louis van die Huis van Hannover koning van Groot-Brittanje geword as George I, en Hannover is in ’n persoonlike unie met Groot-Brittanje verenig. In 1803 is Hannover tydens die Napoleontiese Oorloë deur Franse en Pruisiese leërs verower. Die Verdrae van Tilsit het dit in 1807 verenig met gebiede van Pruise en die Koninkryk Wesfale gestig wat deur Napoleon se jongste broer, Jérôme Bonaparte regeer is. Franse beheer het geduur tot in Oktober 1813, toe die gebied deur Russiese Kosakke oorgeneem is. Die Slag van Leipzig kort daarna het die definitiewe einde van die Napoleontiese kliëntstate ingelui en die keurvorstedom is aan die Huis van Hannover terugbesorg.
Die bepalings van die Kongres van Wene in 1814 het Hannover nie net herstel nie, maar dit verhoog tot ’n onafhanklike koninkryk met sy keurvors, George III van Groot-Brittanje, as koning. Die nuwe koninkryk is ook in ’n groot mate uitgebrei en het die vierde grootste staat in die Duitse Bond en die tweede grootste in Noord-Duitsland geword.
Tydens George III se bewind van ses jaar het hy nooit die koninkryk besoek nie. Weens demensie het hy waarskynlik nooit verstaan dat hy ’n koningskap bygekry het nie en hy het ook nooit ’n rol in die regering daarvan gespeel nie. Die administrasie van Hannover is gewoonlik deur ’n onderkoning behartig; gedurende die later jare van George III se bewind en die bewind van konings George IV en William IV van 1816 tot 1837 was die onderkoning Adolph Frederick, George III se jongste oorlewende seun. Toe koningin Victoria die Britse troon in 1837 bestyg, het die 123 jaar oue persoonlike unie tussen Hannover en Groot-Brittanje geëindig. Die Saliese wet wat in Hannover van krag was, het die bestyging van die troon deur ’n vrou terwyl daar enige manlike lede van die dinastie oor was, onmoontlik gemaak. In plaas van Victoria het haar oom in die manlike lyn van die Huis van Hannover, Ernst August, toe die oudste oorlewende seun van George III, die troon van Hannover bestyg.
thumb|240px|links|Die Koninkryk Hannover (tot 1866). Tydens die Oostenryks-Pruisiese Oorlog van 1866 het Hannover ’n neutrale posisie probeer handhaaf, nes sommige ander lidstate van die Duitse Bond. Hannover se stem op 14 Junie 1866 ten gunste van die mobilisering van Bondsoldate teen Pruise het Pruise egter oorlog laat verklaar. Die uiteinde van die oorlog het gelei tot die ontbinding van Hannover as ’n onafhanklike koninkryk, en dit is deur Pruise geannekseer as die Pruisiese provinsie Hannover. In 1871 het dit saam met die res van Pruise deel van die Duitse Ryk geword.
George V het in 1866 uit Hannover gevlug, maar geweier om die Pruisiese oorname van sy koninkryk te aanvaar. Hy het steeds aanspraak op die titel koning van Hannover gemaak. Sy enigste seun, Ernst August, kroonprins van Hannover, het dié aanspraak geërf met George se dood in 1878. Ernst August was ook die eerste aanspraakmaker op die troon van die Hertogdom Brunswyk, waarvan die heersers ’n junior tak van die Huis van Hannover was. In 1884 het dié tak uitgesterf met die dood van William, ’n verlangse neef van Ernst August. Omdat Ernst August egter geweier het om sy aanspraak op die geannekseerde Hannover te laat vaar, het die Bundesrat van die Duitse Ryk beslis hy sou die vrede van die ryk versteur as hy die troon van Brunswyk bestyg.
As gevolg daarvan is Brunswyk toe deur ’n regentskap regeer tot in 1913, toe sy seun, ook Ernst August, trou met die dogter van die Duitse keiser, prinses Viktoria Luise, en trou aan die Duitse Ryk sweer. Die hertog het toe afstand van sy aanspraak op Brunswyk gedoen ten gunste van sy seun, en die Bundesrat het die jonger Ernst August toegelaat om Brunswyk in besit te neem as ’n soort bruidskatvergoeding vir Hannover.
Moderne geskiedenis
Met Pruise wat in 1947 op die rand van ontbinding gestaan het, het die politici van Hannover die kans benut om die Pruisiese provinsie Hannover as ’n staat te herstel en tot die Staat Hannover te verklaar. Sy eerste minister, Hinrich Wilhelm Kopf, het ’n sentrale rol gespeel toe die staat Nerdersakse ’n paar maande later gestig is deur Hannover met verskeie kleiner state te verenig, met die stad Hannover as hoofstad. Die voormalige gebied van Hannover maak 85 persent uit van Nedersakse, en laasgenoemde staat gebruik steeds die ou wapen van Hannover.
Konings van Hannover
In 1813 is George III se gebiede in Hannover aan hom terugbesorg en in Oktober 1814 is Hannover se status deur die Kongres van Wene verhoog tot dié van ’n koninkryk, wat in ’n persoonlike unie met die Verenigde Koninkryk verenig was. Die persoonlike unie het in 1837 geëindig toe koningin Victoria die Britse troon bestyg, want die Saliese wet wat in Hannover van krag was, het ’n vrou op die troon verbied terwyl daar nog lewende manlike erfgename was.
Verdrag van Verdun
Tydens die Verdrag van Verdun (Verdun, Augustus 843) is die Karolingiese Ryk na die dood van Lodewyk die Vrome (778-840) onder sy drie oorlewende seuns, Lotarius (die oudste, 795-855), Lodewyk die Duitser (die derde seun 804-876) en Karel die Kale (die jongste 823-877), verdeel. Hiermee beëindig die verdrag 'n driejaar-lange Karolingiese Burgeroorlog, maar dit en die latere verdelings van die Frankiese Ryk lê hiermee ook die basis van die eeuelange Frans-Duitse wedywering in Europa.
Aanloop
[[Lêer:Treaty of Verdun nl.svg|duimnael|400px|regs|Verdeling van die Frankiese Ryk by die Verdrag van Verdun (843):
]] Toe Karel die Grote na die dood van sy broer Karloman in 771 die Frankiese Ryk herenig het, het daar 'n supranasionale ryk in Wes-Europa tot stand gekom. By die dood van Karel het die koningskap oorgegaan na sy seun Lodewyk die Vrome. Hy het altesaam vier seuns gehad: Lotarius, Pepyn, Lodewyk die Duitser en Karel die Kale. Ten einde sy erfopvolging te reël, het Lodewyk die Vrome die Ordinatio Imperii uitgevaardig. Dit was daarop gerig om die eenheid in die ryk te bewaar, omdat, volgens Frankiese gewoontes, die ryk andersins onder die erfgename verdeel sou moes word. Karel die Kale is pas na die uitvaardiging hiervan gebore, en sy vader het hiermee sodoende gewens om 'n aanpassing aan sy reëling aan te bring om ook aan Karel 'n deel van die erfenis te laat toekom. Dit het egter alleen maar konflik opgelewer.
Na die dood van Pepyn (803-838) het die situasie heeltemal anders daaruitgesien, en toe Lodewyk die Vrome uiteindelik in 840 gesterf het, het Lotharius probeer om die hele ryk in te palm. Dit het egter tot die verset van sy twee broers gelei wat verenig was in hul teenkanting. Tydens die Slag van Fontenoy in 841 is Lotarius verslaan deur sy broer Lodewyk en halfbroer Karel. Hul alliansie is finaal gemaak deur die Eed van Straatsburg in 842.
Lotarius het homself verplig geag om te onderhandel. Vanweë sy militêre nederlaag het hy volgens die Saliese gewoontereg slegs sy regmatige deel van die vaderland ontvang. As eersgeborene het sy broers egter aan hom die keiserlike kroon gegee.
Territoriale verdeling
Die Frankiese Ryk is in drie dele verdeel:
Die ryksgrens het deels langs groot riviere geloop. In baie gevalle het 'n strook grondgebied aan die ander kant van die rivier aan die ryk behoort wat die rivier besit. Dele van die Scheldtrivier, Meuse, Saône en Rynrivier het die grens gevorm tussen Lotharinge en die Franse koninkryk. Die Ryn het die grens gevorm tussen Lotharinge en die Duitse Ryk.
Nasleep
Die Middel-Frankiese Ryk is na die dood van Lotarius in 855 verdeel tussen sy seuns: Lodewyk II, Lotarius II en Karel die Jonge.
In 870 volg 'n verdere tweedeling van die Frankiese Ryk tydens die Verdrag van Meerssen.
Gevolgtrekking
Die Verdrag van Verdun het gelei tot die verdeling van Wes-Europa in vyf groot dele, waarvan die Middelryk weldra opgesluk is deur die Duitse Keiserryk. Uit die Middelryk het ontstaan: Nederland, België, die Groothertogdom van Luxembourg, Elsas-Lotaringe, Switserland en Italië.
Derhalwe het die Verdrag van Verdun, veel eerder as die Frankiese ryksdivisie (in onderskeidelik Neustria en Austrasia) by die dood van Clovis in 511, die grondslag gelê vir moderne Europa.
Erica quadratiflora
Erica quadratiflora is 'n plant wat tot die genus Erica behoort. Die plant is endemies aan Madagaskar.
Laurika Rauch
Laurika Rauch (gebore 1 November 1950 in Pinelands, Kaapstad) is 'n Suid-Afrikaanse sangeres. Sy is een van die bekendste kontemporêre sangeresse in Afrikaans. Sy sing ook in Nederlands en Engels. Sy het in 1979 'n treffer gehad Kinders van die Wind, geskryf deur Koos du Plessis. Die lied het in die laat sewentigerjare prominent verskyn in die Afrikaanse televisiereeks Phoenix & Kie.
Lewensloop
Rauch is in Kaapstad gebore, die jongste kind van Fritz en Rina Rauch. Sy het 'n suster, Ingrid, en 'n broer, Johan. Haar pa was openbare betrekkingsbestuurder van Old Mutual en haar ma is 'n opgeleide maatskaplike werker wat later die redakteur van Die Huisvrou geword het. Rauch was reeds voor sy skool toe is, lid van Oom Hannes Uys se Kindersangkring, 'n kinderkoor van Pinelands, vir tien jaar.
Sy was 'n leerling aan die Laerskool Groote Schuur en het gematrikuleer aan die Hoërskool Jan van Riebeeck. In 1972 het sy haar BA-graad in Drama aan die Universiteit van Stellenbosch verwerf.
In 1974 verhuis sy na Gauteng en het tot aan die einde van 1976 as aktrise gewerk by Truk Speelwerk onder Robin Malan. Aan die einde van haar tweejaarkontrak as aktrise het sy weer begin om skool te hou en saans as kelnerin te werk. Katinka Heyns en haar man Chris Barnard was onder meer van die klënte wat sy bedien het by die restaurant. Katinka het in daardie tyd die regie behartig vir die TV-reeks Phoenix & Kie en Jana Cilliers, wat die rol van 'n kabaretsanger vertolk het, het voorgestel dat Katinka vir Laurika betrek as Jana se sangstem.
In 1973 gee sy onderrig in Afrikaans by Roggebaai Opleidingskool in Kaapstad en vanaf 1977–1978 gee sy Afrikaans by Hoërskool Riverlea in Johannesburg. Sy het ook Afrikaans onderrig vir immigrante by Hoërskool Sandown in Sandton vanaf 1978–1979. In 1974 word sy aangestel deur Woolworths as selekteerder vir kinderslaapklere. Vanaf 1975 het sy ook vir TRUK Speelwerk as 'n vryskutaktrise gewerk. Vanaf 1979 is Laurika Rauch 'n voltydse sangeres en haar eerste treffer Kinders van die Wind, word die eerste Afrikaanse liedjie wat tegelykertyd in die nommer een posisie op Radio 5 en Springbokradio in die laat sewentigs was. Laurika was een van die mees prominente sangers wat betrokke was by die opbloei van die nuwe Afrikaanse lied in die laat sewentiger – en tagtigerjare.
Tussendeur het sy ook by ander inisiatiewe betrokke geraak om uiting aan haar kreatiwiteit te gee. Sy het ’n plate-resensie rubriek geskryf vir die Radio & TV Dagboek, getiteld: Klinkgoed Van 1983–86 was sy ’n lektrise in sang en drama aan die Universiteit van Pretoria. In 2001 stig sy Laurika Rauch Produksies (Edms) Bpk. In 1999 stig sy saam met ’n vriendin Marlene Serfontein, 'n uitgewery: Laurika Rauch Boeke, die enigste publikasie wat deur hierdie uitgewery vrygestel is, is Laurika Rauch: Treffers vir Klavier en Kitaar.
Na die 13 weke se episodes, was die temalied 'n sukses en kon op Springbokradio en Radio 5 se treffersparade gehoor word.
Anton Goosen het haar in 1977 gevra om saam met hom te toer na die sukses van Kinders van die wind en haar Debuut-album. Oorspronklike liedjieskrywers was skaars in hierdie tyd en Goosen was toe ook besig om homself as kunstenaar te vestig met sy treffer, Kruidjie-roer-my-nie. Taubie Kushlick het Laurika in 1980 genooi om saam met Ann Hamblin en Ferdie Uphof die musiek van Jaques Brel in 'n nuwe produksie te vertolk. Kushlick het op grond van Laurika se goeie vertolking besluit om haar in te span vir ''Encore! Brel'', 'n suksesvolle produksie wat vir ses maande in die Chelsea-teater in Hillbrow gespeel het. Hierna was daar ook 'n opvolgproduksie, The Best op Brel in 1983.
In 1981 is sy deel van die kabaret, Met permissie gesê, geskryf deur Hennie Aucamp en regie behartig deur Janice Honeyman, waar sy die verhoog gedeel het met Amanda Strydom, Rina Nienaber, Gerben Kamper en Bill Curry. In Augustus 1996 het sy opgetree saam met die Transvaalse Filharmoniese Orkes (herbenoem NAPOP – nou ontbind) in die Opera van die Staatsteater in 'n program wat uitsluitlik uit haar eie repertoire bestaan het. Die twee vertonings was uitverkoop. Laurika het al in België, Nederland, Londen, Duitsland, die Tsjeggiese Republiek en Australië opgetree.
In Desember 1993 het sy voor 'n gehoor van 13 000 mense in Utrecht opgetree, begelei deur die bekende Metropole Orkes. In Maart 1997 het die Karelsuniversiteit in Praag haar en haar pianis (Fanie Fouché) uitgenooi om Afrikaans as die jongste been van die Dietse taalgroep te verteenwoordig voor 'n gehoor van akademici van oor Europa en Oos-Europa. Die optredes was tydens die Departement van Nederlandistiek se 75ste Jubileum-feesvieringe by die universiteit.
Laurika is getroud met Christopher Torr, die komponis en skrywer van baie van haar grootste, asook mees onlangse treffers, soos Stuur Groete aan Mannetjies Roux, Op Blouberg se Strand, Hot gates, Die Gang, Die mense op die Bus, My ou Tante Koba, Die Siener, Stille Waters en nog baie meer. In 2011 het Chris se eerste musiekspel, Stuur groete aan Mannetjies Roux, die lig gesien en meer as 50 uitverkoopte vertonings is in die vier hoofsentra gelewer. Die film van Stuur Groete aan Mannetjies Roux wat gebaseer is op die verhoogstuk, met Anna-Mart van der Merwe en Ian Roberts in die hoofrolle, is vroeg in Desember 2013 vrygestel. Sy het in September 2013 'n toer na Australië en Nieu-Seeland onderneem. Sy het saam met haar span in Auckland, Brisbane, Melbourne en Perth opgetree. Een van haar hoogtepunte is dat sy 'n Koala-beertjie kon vashou.
Laurika het haar eerste album in 4 jaar, Wals, wals, Willemien in 2014 vrygestel en haar mees onlangse album, Die reis, in Oktober 2016 en Gunstelinge in Oktober 2017. In April 2016 is die Orde van Ikhamanga (in brons) aan haar toegeken. In 2018 het sy saam met Loki Rothman deelgeneem aan die Festival voor het Afrikaans in Amsterdam. In 2019 het sy haar 40 jaar in the musiekbedryf gevier deur 'n beperkte oplaag van 'n versamelstel getiteld Laurika Rauch – 40 Jaar vry te stel. Die boksies van slegs 1 000 kopieë bestaan uit 15 van haar meesgeliefde albums.
Persoonlike lewe
Sy is in 1984 met Christopher Torr getroud. Die egpaar woon in Pretoria en het twee kinders, Nina en Simon, asook 'n eerste kleinkind.
Loopbaan
Haar man, Christopher Torr, het in 1984 'n liedjie geskryf van die bankrower André Stander, maar dit nooit opgeneem en uitgevoer nie. Toe iemand vir Laurika 'n opname van die Oostenryker Udo Jürgens se musiek gegee het om dit te gebruik vir moontlike vertalings het sy nie daarna geluister nie. "Ons het almal geglo dat ons op die maak van oorspronklike musiek en nie vertalings nie, moes konsentreer”, het sy gesê.
Regiseurswerk
Laurika het baie van haar eie solo-vertonings se regie self behartig asook 'n paar ander kunstenaars se vertonings.
Markrisiko
Markrisiko is die risiko dat die waarde van jou belegging sal verander as gevolg van veranderings in markfaktore. Die vier standaard markrisikofaktore is:
Somtyds word daar verwys na 'n vyfde markrisikofaktor:
Meting van markrisiko
Markrisiko kan op verskeie maniere gemeet word. Dit word baie algemeen gemeet deur 'n VaR syfer te bereken. VaR staan vir "Value-at-Risk" en word vertolk as die verlies wat jy 99 uit 'n 100 keer nie sal oorskry nie indien besigheid soos normaalweg sou voortgaan (dus geen stresgebeure soos 9/11 nie) oor die volgende 10 dae.
Rentekoersrisiko word dikwels afsonderlik gemeet. Metingsmetodes hiervoor sluit in "Gap"-verslae en "Earnings-at-Risk (EAR)".
Rapportering van markrisiko
Markrisiko moet deur banke gemeet word en hierdie syfers moet dan weergegee word aan die sentrale bank (in Suid-Afrika is dit die Suid-Afrikaanse Reserwebank). Hierdie proses is deel van 'n groter proses wat bekend staan as regulatoriese verslagdoening.
Die G8-lande het 'n verdrag gesluit in Basel, Switserland, en daarvolgens word hierdie lande se banke verplig om op sekere maniere hulle blootstelling aan markrisiko (sowel as aan kredietrisiko en operasionele risiko) te rapporteer. Alhoewel Suid-Afrika nie 'n G8-land is nie, poog die meeste Suid-Afrikaanse banke om aan die Basel verdrag se vereistes te voldoen. Indien enige internasionale bank nie aan die Basel akkoord sou voldoen nie, sal hierdie bank dit besonder moeilik vind om besigheid te doen en om befondsing te bekom.
Moskoutyd
Moskoutyd (Russies: моско́вское вре́мя) is die tydsone wat in die stad Moskou, Rusland, gebruik word, asook in die grootste deel van westelike Rusland, insluitend Sint Petersburg. Dit is die tweede verste westelike tydsone van die nege tydsones van Rusland. Dit is permanent vasgestel op UTC+3 op 26 Oktober 2014; voorheen was dit op UTC+4 vasgestel sedert 27 Maart 2011.
R394 (Suid-Afrika)
Die R394 is 'n streeksroete in Suid-Afrika wat die R61 by Magusheni met die N2-nasionale pad by Brooksnek via Fort Donald verbind. Die roete is ongeveer 28 kilometer lank.
Moskoutyd
Moskoutyd word gebruik vir die skedulering van treine, skepe, ens. dwarsdeur Rusland, maar lugvervoer word geskeduleer volgens die plaaslike tyd.
Brock Peters
Brock Peters (2 Julie 1928 – 23 Augustus 2005) was 'n Amerikaanse akteur en vervaardiger. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente To Kill a Mockingbird (1962), Soylent Green (1973), Star Trek IV: The Voyage Home (1986), en Star Trek VI: The Undiscovered Country (1991).
Tom Verica
Tom Verica (gebore 13 Mei 1964) is 'n Amerikaanse akteur, vervaardiger, en regisseur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente Flags of our Fathers (2006) en Zodiac (2007), en in die televisiereekse American Dreams (2002) en How to Get Away with Murder (2014).