cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Goue Leeus
Geskiedenis
Die Transvaalse Rugbyvoetbalunie, met sy hoofkwartier in Johannesburg, is in 1889 gestig nadat afgevaardigdes van verskillende klubs in die streek besluit het om 'n verenigde rugbyunie te stig om na die welstand van die klubs om te sien. Prominente klubs wat by die proses betrokke was, was Pirates, Wanderers, Pretoria, Potchefstroom en Kaffrarians. Die eerste verkose president was Bill Taylor (gebore 1858). Transvaal se eerste wedstryd was op 31 Augustus 1889 teen Griekwas in Kimberley.
Die oorspronklike unie het 'n baie groter opvangsgebied as tans beslaan. Unies wat later onafhanklikheid van Transvaal verkry het, is Wes-Transvaal (tans die Luiperds) in 1920, Noord-Transvaal (tans die Blou Bulle) in 1938, en Oos-Transvaal (tans die Pumas) in 1948. Robert Owen Loftus Versfeld, na wie die stadion in Pretoria genoem is, was 'n lewenslange lid van die Transvaalse Rugbyvoetbalunie. Volgens 'n Leeus-verhaal – "120 Jaar van die rooi en wit" – is Versfeld in 1932 aan 'n hartaanval op Ellispark dood toe hy 'n wedstryd tussen Transvaal en die Vrystaat bygewoon het.
Finansiële onrus
In die 1980's het die unie ernstige finansiële probleme ondervind, meestal as gevolg van die herontwikkeling van Ellispark. Transvaalse ondersteuners het amper nie meer 'n unie gehad om te ondersteun nie, aangesien die mees waarskynlike uitkoms in 'n stadium was dat die unie sou ontbind. In 1984 het die unie R37 miljoen se skuld gehad om terug te betaal, wat Volkskas Bank genoop het om die unie vir 'n tydperk te dra. Hierdie skuld het hoofsaaklik gekom van die unie wat die ou Ellispark in 1980 in 'n moderne stadion met 80 000 sitplekke herontwikkel het. Die unie het begin met R1 miljoen van sy eie geld en was van plan om nog R12 miljoen in te samel deur die verkope van suites en lewenslange lidmaatskap. Weens die onderpresterende span het die unie egter gesukkel om hierdie idee aan sakemanne te verkoop en die beoogde inkomste om die stadion te finansier het nooit gerealiseer nie.
In Maart 1984 het Volkskas die bestuur van Ellispark oorgeneem. Teen Augustus is die unie aangesê om sy skuld van meer as R40 miljoen teen 4 September terug te betaal. Volgens Louis Luyt in sy outobiografie, Walking Proud, het die unie rente van R20 000 per dag opgeloop. Dit was in hierdie tyd dat die destydse president Jannie le Roux op 3 September 1984 deur die klubs uitgestem het, en in sy plek is die selfgemaakte miljoenêr dr. Louis Luyt, 'n voormalige provinsiale slotvoorspeler van die Oranje-Vrystaat, aangestel. Deur die sakevernuf van dr Luyt kon die unie weer finansieel stabiel raak. Dr Luyt het 'n geleentheid gesien om Ellispark as 'n bate te gebruik om die unie se skuld met Volkskas Bank en die Johannesburg Stadsraad te heronderhandel.
Die goue jare
Al word die Leeus as een van die suksesvolste spanne in Suid-Afrikaanse rugbygeskiedenis beskou, is die unie lank as gereelde onderpresteerders beskou. Nadat hulle die Curriebeker in 1972 vir die sesde keer gewen het, moes ondersteuners nog 21 jaar wag vir die span om die trofee na Johannesburg terug te bring.
Hulle het ook daarin geslaag om die 1993 Super 10 te wen met 'n sege van 20-17 oor die Auckland Blues van Nieu-Seeland in Johannesburg – wat die unie die eerste Suid-Afrikaanse span maak wat 'n transnasionale titel wen. In 1995 het Transvaal weer die eindstryd van die Super 10 gehaal, maar teen die Australiese Queensland Reds verloor. Die Goue Leeus het in 1999 weer die Curriebeker gewen toe hulle die Natalse Haaie met 32-9 in Durban geklop het, en was in 2002 en 2007 aan die verloorkant. Hulle het hul trofeedroogte van 12 jaar in 2011 beëindig en die Haaie (Sharks) met 42-16 in die eindstryd in Johannesburg geklop.
Truikleure
Die oorspronklike kleure wat Transvaal gebruik het, was donkerblou en wit truie, blou kortbroeke en blou-en-wit kouse. Dit is onseker wanneer die unie oorgeskakel het na 'n wit trui met 'n rooi hoepel met swart kortbroek en kouse.
Johnny Crawford
Johnny Crawford (gebore 26 Maart 1946) is 'n Amerikaanse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente The Thirteenth Floor (1999) en Hellboy (2004), en in die televisiereekse Matinee Theatre (1955) en The Rifleman (1958).
Julian Morris
Julian Morris (gebore 13 Januarie 1983) is 'n Engelse akteur, regisseur, en kinematograaf. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprent Mark Felt: The Man Who Brought Down the White House (2017) en in die televisiereeks Hand of God (2014).
Harry Stockwell
Harry Stockwell (27 April 1902 – 19 Julie 1984) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Broadway Melody of 1936 (1935), Here Comes the Band (1935), Snow White and the Seven Dwarfs (1937), en All Over Town (1937).
Amasonerivier
Die Amasonerivier (Portugees: Rio Amazonas, Spaans: Río Amazonas) is 'n groot oos-vloeiende rivier in Suid-Amerika. Die rivier, met 'n lengte van 6 437 km, word algemeen beskou as die tweede langste rivier in die wêreld ná die Nylrivier. Die Amasonerivier het tydens sy loop verskeie benamings, afhangend van die inheemse bevolkings langs die rivier. Rio Solimões is tans die enigste amptelike benaming, wat van 'n inheemse stam afgelei is. Vicente Yáñez Pinzón, wie die rivier vir dier eerste keer verken het, het dit Río Santa Maria de la Mar Dulce, kort Mar Dulce, genoem. Later, na 1502, het die rivier as Río Grande bekend gestaan. Die herkoms van die naam Río Marañón, wat terselfdertyd gebruik is, is tans onduidelik. Die naam het in die boloop van die noordelike bronrivier en die onderloop van die Brasiliaanse deelstaat Maranhão bewaar gebly.
Die Amasonerivier se twee bronriviere, die noordelike Río Marañón en die suidelike Río Ucayali, ontspring in Nevado Mismi, Arequipa, in die Peruaanse Andes. Naby Iquitos, Peru, kom die twee takke bymekaar en vorm vanaf hier die Amasonerivier, tot Manaus ook Rio Solimões genoem. Aansluitend kruis die rivier die grens tot Colombia en 'n kort tyd later die grens tot Brasilië. In die deelstaat Amazonas mond die eerste drie groot sytakke, die Río Putumayo, die Rio Juruá en die Rio Japurá, in die Amasonerivier uit, gevolg deur die Rio Purus. Aansluitend mond die Rio Negro in Manaus en die Rio Madeira in die Amasonerivier uit. Beide, die Rio Negro en die Rio Madeira, is die wêreld se grootste sytakke. Vanaf hier het die Amasonerivier 'n breedte tussen vier en tien kilometer. In die deelstaat Pará mond naby Santarém die Rio Tapajós en naby Porto de Moz die Rio Xingu, die laaste groot sytakke van die Amasonerivier, in. Later bereik die rivier die uitgestrekte Amasonedelta, net oos van Belém. Hier mond die Amasonerivier in twee takke, die Canal Norte (40% van die afloop) en die Canal Sul (56% van die afloop), in die Atlantiese Oseaan uit. Omstreeks 100 km suid mond die Rio Tocantins in die Atlantiese Oseaan uit. Beide riviere was vroeër met mekaar verbind. Tussen beide mondings is die Marajó-eiland geleë.
Stephanus Johannes Roos
Rol in die Slag van Majuba
'n Groep van 150 vrywilligers is in drie groepe verdeel met assistent-veldkornette Danie Malan, Stephanus Roos en kommandant Joachim Ferreira in bevel. Tot aan die voet van Majuba is op perde gejaag, waarna die veldtog, teen die steil hange van Majuba uit, te voet onderneem is. Die ouer mans in die Boeregroep het hulle aan die voet van Majuba ingegrawe en van daar af die vyand voortdurend bestook. Die strategie wat deur die vrywilligers toegepas was, was om te vuur en te beweeg. Terwyl een groep vorentoe beweeg het, het 'n ander groep dekkingsvuur gelewer. Wanneer die agterste groep tot by die voorste groep beweeg het, het die voorste groep weer gevuur, waarna dit weer die voorste groep se beurt was om vorentoe te beweeg en so het dit aangehou. Roos en Ferreira het die noord- en noordwestelike hange respektiewelik bestyg, terwyl Malan, vergesel van assistent-veldkornet Stephanus Trichardt, die oostelike hang aangedurf het. Teen 11:00 was die eerste Boeremagte naby die noordelike platorand.
Dood
Stephanus Roos het later in die oorlog gesneuwel in 'n skermutseling by die Mapogsgrotte saam met sy tweede in bevel, Frederik Senekal. Die dorp Roossenekal is na hulle genoem.
Pikosekonde
'n Pikosekonde (simbool: ps) is 'n tydmaat wat van die SI-basiseenheid vir tyd, die sekonde afgelei is. 'n Pikosekonde is 'n biljoenste van 'n sekonde (0,000 000 000 001 s). Dit word voorgestel as 1x10-12 s.
Pous Julius III
Julius III was die 221ste pous van die Rooms-Katolieke Kerk van 1550 tot 1555. Julius is verkies as 'n kompromie-kandidaat nadat die Franse en keiserlike faksies in die konklaaf 'n dooie punt bereik het. As kardinaal was hy effektief en 'n betroubare diplomaat. As pous het hy nie dieselfde eienskappe openbaar nie, maar 'n lewe vol persoonlike plesier en luiheid gelei.
Biografie
Pous Julius III is gebore as Giovanni Maria Ciocchi del Monte op 10 September 1487 in Monte San Savino, Italië. Hy was die tweede van vyf kinders van Vincenzo Ciocchi del Monte en Cristofora Saracini. Sy pa was 'n regsgeleerde en hy het regte studeer aan die universiteite van Perugia en Siena en teologie onder leiding van die Dominikaan Ambrosius Catharinus. Op 18 Maart 1513 volg hy sy oom Antonio del Monte op as aartsbiskop van Siponto Manfredonia in Apulia en word op 12 November 1514 tot biskop gewy. Op 13 Maart 1521 word hy ook biskop van Pavia. Tydens die plundering van Rome was hy een van die gyselinge maar hy is bevry deur kardinaal Pompeo Colonna. Op 22 Desember 1536 stel Pous Paulus III hom aan as kardinaal. Op 15 Januarie 1537 word hy kardinaal-priester van Sint Vitalis en op 11 Oktober 1542 kardinaal-priester van Sint Prassede. Op 5 Oktober 1543 word hy kardinaal-biskop van Palestrina. Op 4 Junie 1544 word hy biskop van Pavia. Op 13 Desember 1545 open hy as voorsitter die konsilie van Trente. In konflik met keiser Karel V verplaas hy die konsilie op 26 Maart 1547 na Bologna. Op 7 Februarie 1550 volg hy Pous Paulus III op en word gekroon op 22 Februarie 1550 deur kardinaal Innocenzo Cibo. Hy regeer tot sy dood op 23 Maart 1555 en word opgevolg deur Pous Marcellus II. Die naam ‘Julius’ beteken 'uit die geslag van die Juliërs'.
Die verkiesing
Na die dood van Pous Paulus III in November 1549, was die 48 kardinale van die konklaaf verdeel in drie groepe, die Franse, die keiserlikes (aanhangers van keiser Karel V) en die aanhangers van die Farnese-familie. Die Franse wou die konsilie van Trente laat vaar, maar die keiserlikes wou dit heropen. Beide die keiserlikes en die Farnese-familie wou die hertogdom Parma in die hande kry.
Nog die Franse nog die keiserlikes wou del Monte as pous hê, maar die Franse kon die ander twee groepe blokkeer. Na tien weke (die konklaaf het begin op 29 November 1549), die langste konklaaf tot dusver, is Pous Julius III as kompromie-kandidaat verkies. Ottavio Farnese wie se steun onontbeerlik was vir die verkiesing is dadelik as hertog van Parma bevestig.
Kerkhervorming
Aan die begin van sy bewind wou Julius graag kerkhervormings teweeg bring en die konsilie van Trente heropen met 'n bul gedateer 13 November 1550. Die konsilie het weer begin op 1 Mei 1551, maar is weer verdaag op 15 April 1552. Min het egter gebeur. As verskoning word aangebied dat die pous in sy laaste drie jaar erg aan jig gely het.
In 1551 het hy op versoek van keiser Karel V die konsilie van Trente heropen en saam met Karel teen die koning Hendrik II van Frankryk opgetree. Hy het egter op 29 April 1552 vrede gemaak met die koning en die konsilie verdaag.
Omdat hy nie juis gevorder het in sy onderhandelings met die keiser het Julius hom meer en meer na die Italiaanse politiek gewend. Hy het hom teruggetrek in sy luukse paleis Villa Giulia wat hy naby die Porta del Popolo laat bou het. Hier het hy luuks gelewe en so nou en dan swak pogings tot kerkhervorming aangewend. Hy was 'n virend van die Jesuïete en het hulle opnuut bevestig in 1550. Hy het die Collegium Germanicum gestig met 'n bul op 31 Augustus 1552.
Gedurende sy pontifikaat het Mary I van Engeland die katolisisme in Engeland tydelik herstel. Julius het kardinaal Reginald Pole na Engeland gestuur om te help met die restourasie. In Februarie 1555 stuur die Engelse 'n gesant na Rome om Julius in te lig oor Engeland se onderwerping, maar die gesant het eers na Julius se dood in Rome aangekom.
Persoonlike lewe
Pous Julius III se persoonlike lewe het gesentreer om sy homoseksualiteit, nepotisme en begunstiging. Hy het 'n straatkind Innocenzio opgetel en deur sy broer laat aanneem. Toe hy pous geword het, het hy die onbeskaafde, ongeletterde jongeling Innocenzo del Monte 'n kardinaal gemaak en hom ryk funksies gegee sodat hy die hoogste inkomste van enigiemand in Europa gehad het. Die verhouding van die pous met die jongeling het baie skindernuus opgelewer. Die ambassadeur van Venesië het berig dat die jongeling die pous se bed gedeel het. Die digter Joachim du Bellay wat in Rome gewoon het aan die hof van kardinaal Jean du Bellay het die skandaal bespreek in sy reeks gedigte "Les Regrets". In 'n YouTube video word die pous beskuldig van pedofilie en sodomie.
Bevordering van die kunste
Pous Julius III het baie van sy tyd en geld aan vermaak by die Villa Giulia bestee, wat vir hom gebou is deur Giacomo Barozzi da Vignola. Die pous het Giovanni Pierluigi da Palestrina as sy kapelmeester aangestel. Hy het ook die werk van Giorgio Vasari en Michelangelo bevorder.
Nota
Saamgestel en vertaal uit die Nederlandse, Engelse, Duitse en Franse wikipedia en aangevul uit ander bronne soos aangedui.
Opvolging
Basis-URL: en:Pope Julius III
V-2-vuurpyl
Die V-2 was die eerste onbemande geleide ballistiese vuurpyl. Die A-4 (Aggregat 4), later hernoem na V2, was die opvolger van die V-1. Die hoofmotor van die vuurpyl het metanol en vloeibare suurstof as brandstof gebruik. Die brandstofpompe is aangedryf met waterstofperoksied en natriumpermanganaat.
'n V-2 kon 'n maksimum hoogte van 83 tot 93 km bereik en het 'n reikafstand van tussen 321 en 362 km gehad. Die plofkop het bestaan uit Amatol Fp60/40, het ongeveer 738 kg geweeg en kon 'n hele blok huise in een slag vernietig. Net voor dit opgestyg het, het die V-2 sowat 4 040 kg geweeg. Die vuurpyl het een swaarteversnelling met opstyging bereik wat mettertyd toegeneem het tot met 8 swaarteversnellings net voor die motor afgeskakel is. Die vuurpyl het 'n valsnelheid van 3 600 km/h bereik en het sy teiken getref teen drie keer die spoed van klank.
Die vuurpyl is vir die eerste keer in operasionele gebruik geneem op 8 September 1944; met Parys en Londen as teikens. Die V2-offensief het geduur vanaf September 1944 tot en met Maart van 1945. In hierdie periode is meer as 3 000 vuurpyle afgevuur. Die gebied rondom Londen is deur meer as 500 V2's getref en 'n paar honderd het verder weg neergekom. Londen en Antwerpen was eers belangrike teikens maar daar is ook vele V2's op Ipswich en Norwich asook op die Geallieerde besette dele van België, Frankryk, Nederland en op die ou einde selfs op besette dele van Duitsland.
Aandrywing
Die hoofmotor se brandstof het bestaan uit 'n mengsel van alkohol (75% etanol en 25% water) en vloeibare suurstof. Die stelsel het ongeveer 250 kN se stukrag met opstyging en sowat 725 kN se stukrag teen sy topsnelheid gelewer. Die vuurpylmotor het vir ongeveer 70 sekondes lank gebrand en die V2 het 'n topsnelheid van 1 341 meter per sekonde bereik.
Die V2 se motor het 'n groot hoeveelheid brandstof in die verbrandingskamer ingepomp deur middel van twee brandstofpompe wat deur 'n enkele gasturbine aangedryf is. Die gasturbine het teen 5000 toere per minuut gedraai en het twee spesiale brandstowwe gebruik: natriumpermanganaat (20%) en waterstofperoksied (80%); waarvan daar sowat 130 liter in 'n klein tenk gestoor is. Die vloeistof is uit die tenk uitgedruk deur saamgeperste stikstof wat in 'n gasbottel gestoor is. Die versterkte raam was 'n baie belangrike deel van die motor se ontwerp. Dit kon 250 kN se stukrag weerstaan maar was tog baie lig gewees.
Geleiding
Die V2 se geleiding het bestaan uit 'n gevorderde giroskopiese stelsel wat seine na die aërodinamiese stuurvinne en lemme in die uitlaat van die verbrandingskamer gestuur het. Van die V2 vuurpyle kon vanaf die grond gelei word deur 'n radiostraal wat op die missiel gerig was. Slegs sowat 25% van die V2's het oor die gevorderde geleidingstelsel beskik; die meerderheid was voorsien van 'n growwe meganiese stelsel. Hierdie vuurpyle se akkuraatheid was beperk en kon teen die vuurpyl se maksimum reikafstand enige plek binne 'n radius van 7 tot 17 km van die teiken af land. Die wapen was dus slegs geskik vir gebruik teen digbevolkte gebiede. Die wapen se akkuraatheid was aanmerklik beter op korter afstande.
Gebruik in die Tweede Wêreldoorlog
Die eerste V2 het op die 7de Oktober 1944 te Brasschaat geval. Byna 1 300 V2's is op Antwerpen afgevuur en het duisende sterftes tot gevolg gehad. In Engeland is meer as 2 700 sterftes deur meer as 1 100 V2's veroorsaak wat hoofsaaklik vanaf Den Haag afgevuur is. In totaal as daar ongeveer 10 000 vuurpyle gebou waarvan tussen 3 000 en 4 000 tydens die Tweede Wêreldoorlog afgevuur is. Die vuurpyle is grotendeels met behulp van slawe-arbeid gebou in 'n ondergrondse fabriek, Mittelbau-Dora te Nordhausen waar die V1 en die Wasserfall ook vervaardig is.
Guido Westerwelle
Guido Westerwelle (* 27 Desember 1961 in Bad Honnef; † 18 Maart 2016 in Keulen) was 'n Duitse politikus. Hy het tussen 1994 en 2001 die amp van sektretaris-generaal van Duitsland se liberale Freie Demokratische Partei (FDP) en tussen 2001 en 2011 dié van partyleier beklee. Tussen 2006 en 2009 het Guido Westerwelle daarnaas ook as opposisieleier in die Duitse parlement, die Bundestag, gefungeer.
Binnelanders
Binnelanders (op 'n stadium Binneland en Binneland Sub Judice) is 'n Afrikaanse TV-sepie. Die drama speel af in 'n privaathospitaal, genaamd Binneland Kliniek, in Pretoria. Die storie gaan oor die wel en weë van die personeel en die gepaardgaande trauma van die hospitaal se pasiënte.
Suidelike Waterslang
Die Suidelike Waterslang (Latyn: Hydrus) is ’n klein sterrebeeld in die suidelike hemelruim. Dit is een van die 12 konstellasies wat deur Petrus Plancius geskep is uit waarnemings van Pieter Keyser en Frederick de Houtman.
Jodi Lyn O'Keefe
Jodi Lyn O'Keefe (gebore 10 Oktober 1978) is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Halloween H20: 20 Years Later (1998), She's All That (1999), Whatever It Takes (2000), en The Frozen Ground (2013).
Binnelanders
Die eerste episode is op 13 Oktober 2005 op beide M-Net en kykNET uitgesaai. Dit was aanvanklik 'n uur lank, toe 'n halfuur per dag, daarna weer een uur, en toe terug na 'n halfuur per dag. Dit word tans weeksaande vanaf 19:30 tot 20:00 op kykNET uitgesaai.
Die temalied word deur Jak de Priester gesing. Hy het die liedjie spesiaal vir die program geskryf: "Buite in die strate — bars Jakarandas uit hul nate — en alles lyk van ver af — so gesond..."
Akteurs
Van die akteurs wat tans hierin speel:
Suidelike Waterslang
Ruimtevoorwerpe
Die enigste ster in die Suidelike Waterslang wat enigiemand ’n naam gegee het, is γ Hyi, wat die Chinese Foo Pih gedoop het.
In Augustus 2010 het ’n Europese sterrekundespan in Chili aangekondig hulle het die bestaan van minstens vyf planete om die ster HD 10180 in dié sterrebeeld bevestig.
Desikkasie
duimnael|Tekens van uitdroging of desikkasie in modder.
In biologie en ekologie verwys desikkasie na die uitdroging van ’n lewende organisme soos wanneer waterdiere uit die water gehaal, slakke aan sout blootgestel of plante deur die son uitgedroog word. Ekoloë bestudeer dikwels verskeie organismes se vatbaarheid vir desikkasie. In ’n studie deur Erkut et al. is byvoorbeeld bevind Caenorhabditis elegans-larwes is ware anhidrobiote wat uiterse desikkasie kan deurstaan.
Parlement van Botswana
Die parlement van Botswana bestaan uit die President en die Nasionale Vergadering. In teenstelling met ander parlementêre stelsels, verkies die Parlement die president direk (in plaas daarvan om beide 'n seremoniële president en 'n premier te hê wat die werklike gesag van 'n regeringshoof het) vir 'n bepaalde ampstermyn van vyf jaar. 'n President kan slegs 2 volle termyn dien. Die President is die staatshoof sowel as die regeringshoof in die parlementêre stelsel van Botswana.
Daar bestaan ook 'n liggaam bekend as Ntlo ya Dikgosi (Die Huis van Hoofmanne), wat 'n raadgewende liggaam is en nie deel van die parlement is nie.
Botswana is een van die twee enigste nasies op die Afrika vasteland wat sedert die einde van die koloniale heerskappy en onafhanklikheid 'n skoon rekord van vrye en regverdige verkiesings behaal het, en sedert 1966 tien verkiesings sonder enige ernstige voorvalle van korrupsie gehou het. Die ander land is Mauritius.
Callyspongia orieminens
Callyspongia orieminens is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Die spons behoort tot die genus Callyspongia en tot die familie Callyspongiidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1982 deur Pulitzer-Finali.
Mike Stoker
Mike Stoker (gebore 25 Junie 1941) is 'n Amerikaanse akteur. Hy is bekend vir sy rol in die televisiereeks Emergency! (1972).
Falafel
Falafel (Arabies: فلافل) word gemaak van kekerertjies of droëbone, of 'n mengsel van die twee. Dit word diepgebraai en gewoonlik voorgesit in 'n bal- of frikkadelvorm. Dit is 'n tradisionele Midde-Oosterse voedselsoort wat dikwels in 'n pita geëet word of toegevou word in 'n tipe platbrood wat bekendstaan as taboon. "Falafel" verwys ook dikwels na 'n toebroodjie wat op hierdie wyse voorberei word. Die falafel balletjies word saam met slaaie of gepekelde groente bedien, en bedruip met tahini-gebaseerde souse. Falafel kan alleen geëet word as 'n peuselhappie of bedien word as deel van 'n mezegereg ('n verskeidenheid van aptytwekkers).
Falafel word regdeur die Midde-Ooste geëet en is 'n algemene straatkos of wegneemete. Falafel word gewoonlik van droëbone gemaak in die Egiptiese kookkuns, en met kekerertjies in die Levant. In Egipte gebruik mense dikwels net boontjies. Nadat Israel as 'n land gestig is, is falafel as 'n nasionale dis aangeneem. Sommige Palestyne maak beswaar hierteen aangesien hulle dit as hulle gereg beskou.
In Egipte en Soedan staan falafel bekend as taʿmiya. Die woord is afkomstig van 'n verkleinvorm van die Arabiese woord ṭaʿām (طعام, "kos"); hierdie bepaalde vorm dui op "'n eenheid" van die gegewe semitiese wortel, in hierdie geval Ṭ-ʕ-M (ط ع م, wat verband hou met smaak en kos), en wat derhalwe "'n klein stukkie kos" of 'n "klein smaaklike ding" beteken.
New Brighton, Johannesburg
New Brighton is 'n voorstad van Johannesburg, Suid-Afrika wat op die grens tussen Randburg en Sandton geleë is.
Klas 35-000-diesellokomotief
Die Suid-Afrikaanse Klas 35-000 is 'n tipe diesellokomotief - tegnies 'n diesel-elektriese lokomotief - wat deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë op sylyne in Suid-Afrika gebruik word. Dit is 'n Co-Co (twee drie-as draaistelle met 'n elektriese motor elk per as) ontwerp. Die 35-000 en 35-400 reekse is deur General Electric gebou tussen 1972 en 1976. Die eerste reeks is ingevoer en die laaste reeks in Suid-Afrika gebou. Hulle is toegerus met 'n vierslag-V8-turboaangedrewe en na-verkoelde dieselenjin wat 'n gelykstroomgenerator aandryf en ses traksiemotors wat op die aste geïnstalleer is.
Tussen Maart 1972 en Mei 1973 het die Suid-Afrikaanse Spoorweë sewentig Klas 35-000 General Electric tipe U15C lokomotiewe in taklyndiens geplaas.
Die 35-200 en 35-600 reekse is deur General Motors (EMD) tussen 1974 en 1976 gebou. Die eerste 25 is ingevoer en die res in Suid-Afrika gebou. Hulle is toegerus met tweeslag-V8-turboaangedrewe en na-verkoelde dieselenjins wat 'n gelykstroomgenerator aandryf en ses traksiemotors wat op die aste geïnstalleer is.
Al die lokomotiewe in die klas beskik oor dinamiese remme.
Coitus interruptus
Coitus interruptus, ook bekend as onderbroke geslagsgemeenskap of saadstorting buite die vagina, is ’n manier van geboortebeperking waarin die man tydens geslagsgemeenskap sy penis net voor sy orgasme of ejakulasie uit ’n vrou se vagina trek om bevrugting te probeer voorkom.
Dié metode word al minstens twee millennia lank gebruik en is steeds wêreldwyd algemeen. Coitus interruptus bied nie beskerming teen seksueel oordraagbare infeksies nie.
Geskiedenis
Die oudste bekende geval van onderbroke seks is waarskynlik die verhaal van Onan in die Bybel. Dié teks is vermoedelik meer as 2 500 jaar gelede geskryf.
Die gemeenskappe van Antieke Griekeland en die Romeinse Ryk het klein gesinne verkies en het ’n verskeidenheid metodes van geboortebeperkings toegepas, blykbaar ook coitus interruptus.
Ná die val van die Romeinse Ryk in die 5de eeu het geboortebeperking in onbruik geraak in Europa. Van die 18de eeu tot met die ontwikkeling van moderne motodes was onderbroke seks een van die gewildste metodes in Europa, Noord-Amerika en baie ander lande.
Doeltreffendheid
Nes ander metodes van geboortebeperking hang die doeltreffendheid van coitus interruptus af van die korrekte en voortdurende gebruik. Die mislukkingsyfer wissel van studie tot studie, maar dit kan so hoog as 15 tot 28 persent wees. Daarteenoor het die Pil ’n mislukkingsyfer van 2 tot 8 persent, terwyl die intra-uteriene apparaat (IUA, ook bekend as "veertjie") s’n 0,8 persent is en die kondoom s’n 10 tot 18 persent.
Daar is al voorgestel dat preseminale vloeistof wat voor ejakulasie uit die penis kom, spermselle bevat, en dit kan die doeltreffendheid van dié metode in die wiele ry. Geen uitgebreide navorsing is egter nog daaroor gedoen nie en sommige kenners meen die mislukkingsyfer is weens die teenwoordigheid van sperma van ’n vorige ejakulasie in die preseminale vloeistof.
As verwysing geld ’n studie wat aantoon by net 2,5 persent van paartjies wat binne ’n jaar swanger geraak het nadat hulle begin probeer het, het die man ’n spermtelling (per ejakulasie) van 23 miljoen of minder gehad. Die totale spermtelling (net soos ander spermeienskappe) is egter nie ’n betroubare aanduiding van die risiko vir swangerskap nie.
Aviva Baumann
Aviva Baumann (gebore 10 Julie 1984) is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Superbad (2007), Saint John of Las Vegas (2009), en Spring Break '83 (2012), en in die televisiereeks Cold Case (2003).
Winnipeg
Winnipeg is die hoofstad en grootste stad van die Wes-Kanadese provinsie Manitoba met 633 451 inwoners in die stad (2006) en 739 000 (of twee derdes van die provinsiale bevolking) in die metropolitaanse gebied. Winnipeg staan bekend as die Poort na die Weste (Gateway to the West) en speel 'n belangrike rol as nywerheid-, vervoer-, landbou-, finansiële en onderwyssentrum.
Winnipeg lê naby die geografiese middelpunt van Noord-Amerika, in 'n oorstromingsvlakte digby die samevloeiing van die Red- en Assiniboineriviere, en in die oorgangsgebied tussen die uitgestrekte woudgebiede van die Kanadese Skild en die oop graslandskappe van die Groot Vlaktes.
Met die voltooiing van die spoorweg tussen Winnipeg en die Kanadese ooste in 1885 het die stad 'n vinnige ekonomiese opswaai beleef. Die bevolking het van 25 000 in 1891 tot 540 000 in 1971 gegroei. Dit was byna 'n eeu lank die snelste groeiende stad in die Groot Vlaktes van Kanada, en eers met die ontdekking van olievelde in Alberta in 1947 het Calgary en Edmonton tot die twee beduidendste groeisentra ontwikkel wat Winnipeg in 1976 as grootste metropole in die Groot Vlaktes verbygesteek het.
Klimaat
Winnipeg is een van die koudste groot stede ter wêreld, met gemiddelde temperature benede vriespunt van November tot Maart (en koue nagte met 'n gemiddelde van -18 °C teen die middel van die winter). Desondanks is die somers tussen Mei en September dikwels baie warm met uiterstes van meer as 35 °C. Die stad kry meer reën- en sneeuval as enige ander stad in die Kanadese prairiegebiede, ten spyte van die oorwegend sonnige weer.
Die Universiteit van Manitoba is in die stad geleë.
Gramola
Gramola is die Oostenrykse been van die Brits-Tsjeggiese platemaatskappy van dieselfde naam wat in 1924 in Wene gestig is en aktief geword het op alle gebiede van klassieke musiek.
Dit het aanvanklik gefokus op die groot komponiste van Weense klassieke musiek, soos Haydn, Mozart, Beethoven, en Schubert, maar die platemaatskappy se fokus val sedertdien veral op CD-produksie en die bevordering van jong Oostenrykse musikante, of musikante wat tans in Oostenryk woon. Met 70 jaarlikse nuwe vrystellings, hoofsaaklik van die werk van Oostenrykse kunstenaars, is die maatskappy die grootste klassieke plate-etiket in Oostenryk.
Gramola werk tans saam met exil.arte, 'n organisasie wat gewy is aan navorsing oor, en bewaring van werke, deur Oostenrykse komponiste en musikoloë wat tydens Nasionale-Sosialisme uitgestoot, verban of vermoor is.
Lenni-Lenape
Die Lenape of Lenni-Lenape (die latere "Delawares", soos hulle genoem is deur die Europeërs) was omstreeks 1600 'n versameling los georganiseerde inheemse volkere in die gebied van die benede-Hudson en die Delaware. Die volk het bestaan uit onder andere die volgende afdelings: Minsi, Minisink (Munsee) en Muheconneok (Mahican: nie te verwar met die Mohegan-stam nie).
Die Lenni-Lenape word beskou as die oudste deel van die stam van die Anishinaabeg, 'n versameling Algonkies-sprekende volke in Noordoos-Amerika. Die Anishinaabe-volkere, waaronder die Ojibweg, die Odaawaag, die Potawatomi en die Omàmiwininiwak (Algonkin), en verwante volkere soos die Shawnee en die Abenaki, beskou die Lenni-Lenape nog altyd as hul voorganger.
Die Lenni Lenape het landbou op klein skaal beoefen om hul rondswerwende bestaan as jagter-versamelaars aan te vul. Die Lenape-Indiane was voor die koms van die eerste Nederlandse koloniste die oorspronklike bewoners van die gebied wat vandag die baai van New York en die Delaware-vallei uitmaak. Hul Algonquian-taal staan ook bekend as Lenape of Delaware. Die woorde moccasin, powwow, squaw, tomahawk en totem is uit hierdie taal afkomstig.
Teenswoordig woon daar Lenni-Lenape-gemeenskappe in die deelstate Colorado, Delaware, Kansas, New Jersey, Ohio, Oklahoma, Pennsilvanië en Wisconsin, en in die Kanadese provinsie Ontario.
Grafeem
'n Grafeem of skryfteken dui die atomiese eenheid in 'n geskrewe taal aan. Grafeme sluit letters, Chinese ideogramme, syfers, leestekens en ander simbole in.
Dirk van Rooy
duimnael|regs|200px|Prof. D.J. van Rooy.
Grafeem
In 'n fonologiese ortografie stem 'n grafeem ooreen met een foneem. In spelstelsels wat nie-foneties is word sulke spelstelsels algemeen gebruik vir geskrewe Engels — en kan veelvuldige grafeme 'n enkele foneem voorstel. Dit word digrawe (twee grafeme vir 'n enkele foneem) en trigrawe (drie grafeme) genoem. Selfs in Afrikaans wat meer foneties as Engels is, bevat die woord China byvoorbeeld vyf grafeme (c, h, i, n en a) maar slegs vier foneme, omdat ch 'n digraaf is. 'n Voorbeeld van 'n trigraaf is die tsj in Tsjad.
Verskillende gliewe kan dieselfde grafeem verteenwoordig, wat beteken dat hulle allograwe is. Byvoorbeeld die kleinletter a kom in twee variante voor, met 'n hak aan die bokant, en daarsonder. Nie alle gliewe is grafeme nie; byvoorbeeld die logogram ampersand (&) verteenwoordige die Latynse woord et (Afrikaans: en), wat twee foneme bevat.
Dirk van Rooy
Prof. Dirk Jan van Rooy (Griekwastad, Kaapkolonie, 18 September 1896 – Potchefstroom, Transvaal, Suid-Afrika, 20 November 1964) was ’n akademikus en kultuurleier.
Herkoms
duimnael|links|300px|Prof. Dirk van Rooy se ouers, ds. [[Koos van Rooy|Koos en mev. Brechtje van Rooy.]]
Van Rooy was die oudste seun van die Gereformeerde predikant ds. J.A. van Rooy (1868–1962) en sy vrou, Brechtje (née Postma, 1871–1936), wat volwassenheid bereik het. Albei sy ouers was ’n kind van die stamvader van hul familie in Suid-Afrika: Ds. Van Rooy was die sewende kind van meester Johannes Cornelis van Rooy, wat in 1858 saam met sy vrou, Anne Francoiçe Holsters, op 24 Oktober 1857 met die seilboot Karel August na Suid-Afrika verhuis het waar hulle op 26 Januarie 1858 by Port Elizabeth aan wal gestap het. Brechtje Postma was die oudste van die vyf kinders uit ds. Dirk Postma (10 Januarie 1818 – 28 Desember 1890), die stigter van die Gereformeerde Kerk, se vyfde en laaste huwelik, op 20 Desember 1869, met Johanna Wilhelmina van Biljon (24 Mei 1854 – 12 Julie 1901), wat volwassenheid bereik het nadat een kleintyd oorlede is.
Aan die Postma-kant van die familie was Dirk van Rooy se oom ds. Willem Postma (1874–1920), bekend as die skrywer dr. O'kulis. Sy Postma-tantes was Laurika (1875–1905), prof. J.A. du Plessis se eerste vrou; Aletta (1876–1957), prof. Du Plessis se tweede vrou (ná Laurika se dood); en Maria (1881–1966), die digter, psalmberymer, predikant en teoloog Totius se vrou. Van sy neefs was proff. Stephanus du Toit, Wicus du Plessis en Hugo du Plessis. Die beeldhouer Laurika Postma was ’n niggie van hom.
Tien kinders (van wie nege grootgeword het) is uit prof. Dirk van Rooy se ouers se huwelik gebore: twee in die tyd dat sy vader student was aan die Teologiese Skool Burgersdorp, naamlik Jan Dirk (Februarie – Augustus 1894) en Johanna (Nan, 1895–1975). Sy vader was 1895 tot 1898 leraar van die Gereformeerde kerk Postmasburg en nou volg hy en Claartje (Kaat, 1898–1977). In ds. Van Rooy se dienstyd as leraar van die kombinasie Waterberg–Pietersburg volg Willem (1899–1972), Anne Francoiçe (1900–1992), Jacobus (op Steynsburg, 1901–1981) en die tweeling Aletta Jacoba (Lettie, 1904–1980) en Martinus Paul (Boet, 1904–1973). Laastens, nadat ds. Van Rooy die beroep aangeneem het na Bethulie, waar hy sou arbei van 1905 tot hy sy emeritaat in 1931 aanvaar het, kom Laurika (Riek, 1907–1994) aan die beurt.
Kinderjare
Dirk Jan van Rooy is in Noord-Kaapland gebore terwyl sy vader predikant was van die Gereformeerde kerk Postmasburg, sy eerste werkkring nadat hy sy teologiese opleiding voltooi het aan die Teologiese Skool Burgersdorp. Op Postmasburg het ds. Van Rooy gearbei van 1895, tot hy en sy gesin in 1898 na Nylstroom verhuis het nadat hy die beroep aangeneem het na die kombinasie Waterberg–Pietersburg. Dirk Jan se moeder moes in die afwesigheid van haar man, wat op kommando was met genl. C.F. Beyers en later op parool in Pretoria, ses klein kindertjies versorg, terwyl die pastorie self in ’n kamphospitaal omskep is. In Julie 1905, toe Dirk agt jaar oud was, het die gesin die gemeente verlaat en verhuis na Bethulie, ds. Van Rooy se derde en laaste werkkring waar hy en sy gesin diep spore sou trap in kerklike kringe, maar ook in wyer verband. Ds. Van Rooy het die besluit om die beroep na die Gereformeerde kerk Bethulie aangeneem deels ter wille van sy gesin sodat sy hulle in ’n meer bekende omgewing die trauma van die oorlog kon verwerk.
Opleiding
duimnael|regs|310px|Die personeel van die [[Potchefstroom Gimnasium in 1916. Agter: Johan Schutte, Sarel Yssel, L.J du Plessis, D.J. Van Rooy. Voor: Hester Duvenage, mej. Zerwick, J.J.A. (Ad) Coetsee, skoolhoof, M.M. Aucamp en G. Mustra. Een naam ontbreek.]] As leerling en gedurende sy studentejare het Dirk van Rooy uitmuntend presteer en deurgaans met lof geslaag. Hy verwerf die Robertson-beurs van die Grey-universiteitskollege, Bloemfontein, nadat hy in 1911 die matrikulasie-eksamen op Bethulie afgelê het. In 1914 behaal hy die B.A.-graad met wiskunde, toegepaste wiskunde en natuurkunde as hoofvakke. Hierna verwerf hy die Uniale O.1-Onderwysdiploma in 1918 aan die Transvaalse Universiteitskollege, Pretoria, sit sy studie in wiskunde aan dieselfde inrigting voort, en behaal die M.A. in 1922. In 1933 lê hy die doktorale eksamen af aan die Gemeentelijke Universiteit van Amsterdam, Nederland.
Akademiese loopbaan
Van 1915 tot 1923 was hy onderwyser in wiskunde en natuur- en skeikunde aan die Potchefstroomse Hoër Gimnasium. Op 1 Mei 1923 het hy tydelik lektor geword aan die Potchefstroomse Universiteitskollege, daarna op 1 Januarie 1924 senior lektor en drie jaar later hoogleraar in wiskunde en toegepaste wiskunde, tot sy aftrede in 1961.
In die akademiese bedrywighede aan die kollege het Van Rooy 'n besonderse plek ingeneem. Van 1924 af was hy lid van die senaat en word dekaan van die fakulteite natuurwetenskappe (1929–'30, 1951–'52) en lettere en wysbegeerte (1939–'40, 1948–'49). Voorts dien hy van 1923 tot 1961 in ses verskillende senaatkomitees, word ondervoorsitter van die senaat en later plaasvervangende rektor. Voorts dien hy ook in die senaat van die Universiteit van Suid-Afrika, en soms ook as dekaan van die fakulteit natuurwetenskappe.
Breër betrokkenheid
In die kulturele, sosiale en politieke lewe was Van Rooy besonder bedrywig. Van 1932 tot 1939 was hy veldkornet en later kommandant van die Voortrekkers op Potchefstroom en lid van die hoofbestuur van die Reddingsdaadfonds. Gedurende die Tweede Wêreldoorlog (1939–'45) onttrek hy hom aan die Voortrekkers en wy sy kragte aan die Ossewabrandwag, veral as jeugleier. Hy dien van 1943 in die Groot Raad en word voorsitter daarvan (1947 tot Januarie 1954). In 1962 het hy lid van die Potchefstroomse stadsraad geword, lid van die bestuurskomitee (voorsitter, 1963) en in 1964 burgemeester.
Callyspongia pergamentacea
Callyspongia pergamentacea is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
2010 Belgiese Grand Prix
Die 2010 Formule Een Belgiese Grand Prix is op 29 Augustus 2010 op die Circuit de Spa-Francorchamps, in België, gehou. Dit was die dertiende wedren van die kampioenskapseisoen en is deur Lewis Hamilton in sy McLaren-Mercedes gewen.
Dirk van Rooy
Breër betrokkenheid
Ook in die sportlewe het hy intens belanggestel en was 'n rugbygeesdriftige. In 1920 was hy kaptein van die PUK-span wat die Blaine-beker verower het. In die politieke lewe was hy 'n kragtige voorstander van die republikeinse staatsvorm en het dikwels as spreker by feesgeleenthede opgetree. Van Rooy was 'n getroue lidmaat van sy kerk, die Gereformeerde, en dien in verskeie kerklike liggame: as diaken, ouderling en in verskeie deputate. Onvermoeid het hy hom beywer vir sekere leeropdragte aan die PUK, soos geloofsleer (1940), lewens- en wêreldbeskouing (1950) en later interfakultêre wysbegeerte. Hy het aan die voorpunt van alle Calvinistiese bewegings gestaan, soos die Vereniging vir Christelike Hoër Onderwys (1917), Christelike Unie (1925), Calvinistiese Bond (1929), en veral van die Afrikaanse Calvinistiese Beweging, waarvan hy van 1954 tot 1961 voorsitter is. Soos in sy redevoerings is Van R. in sy geskrifte helder, saaklik en wetenskaplik.
Skrywer
Van Rooy het heelwat geskryf, veral op sy eie vakgebied. Hy was medewerker aan Rekenkunde vir middelbare skole (1922), Algebra en driehoeksmeting vir middelbare skole (1926), Beginsels en metodes vir die hoër onderwys (1949) en Linegre algebra en meetkunde (1961). Onder sy monografieë tel: Analitiese meetkunde van die plat vlak (1946), Analitiese meetkunde (deel 1, 1956) en Die beginsels van die onderwys van algebra en meetkunde (1966). Hy het ook artikels oor Christelike nasionale onderwys, staatkunde, wiskunde en natuurwetenskap geskryf, veral in die tydskrifte Koers (waarvan hy sekretaris van die eerste redaksie was) en Die Kerkblad, oorgaan van sy kerkverband. Hy het ook bydraes in Koers in die krisis (deel 1, 1935), ''Eeufeesboek van die Geref. Kerk (1959) en Agter tralies en doringdraad'' (1953) gelewer. In 1947 verskyn Ek en my huis, 'n boek wat hy in samewerking met sy vrou vir jong mense opstel. As sekretaris-redakteur van Koers (1933–43, 1945) het hy redaksionele en administratiewe werk behartig.
Waardering
duimnael|regs|270px|Dirk en Corrie van Rooy.
Prof. J. Chris Coetzee skryf in die Suid-Afrikaanse Biografiese Woordeboek, deel II: "As opvoedkundige was Van Rooy 'n geëerde, bekwame, hardwerkende en geliefde man . . . As mens was (hy) onkreukbaar in al sy doen en late, beskeie en dienswillig in die omgang en 'n volmaakte vriend. Hy het die gawe besit om die moeilikste vraagstukke so helder, saaklik en metodies te stel en te beantwoord dat selfs die gewone eerstejaarstudent sy onderrig geniet en gewaardeer het."
Sy akademiese verdienstes is in dankbare herinnering bestendig deurdat die goue pennings wat die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns in 1965 vir die wiskunde-olimpiade ingestel het, sy naam dra. In die jaar ná sy dood is die penning van die stadsraad van Potchefstroom aan hom toegeken.
Gesinslewe
Dirk van Rooy is op 24 Desember 1919 getroud met Cornelia Adriana (Corrie, Nylstroom of Volksrust, 18 Junie 1898 – Potchefstroom, 7 Maart 1980), ’n dogter van die Transvaalse skoolinspekteur Jan Leendert Moerdijk en sy vrou, Cornelia Dorst, en 'n suster van die vermaarde argitek Gerard Moerdijk, wat onder meer die Gereformeerde kerk op Bethulie ontwerp het waarin Dirk se vader die woord bedien het van Oktober 1924 tot April 1931. Dirk Jan en Corrie van Rooy het vier kinders gehad: Albertus Jacobus (Bertus, Potchefstroom, 8 November 1920 – Pretoria, 31 Oktober 2001, in ’n stadium vise-president van die Raad vir Geesteswetenskaplike Navorsing), Cornelia (Nellie, Potchefstroom, 23 Desember 1922 – Potchefstroom, 7 November 2011), Dirk Jan Leendert (Dirk, Potchefstroom, 25 April 1924 – Pretoria, 20 Augustus 2011) en Gerard Moerdyk (Gerard, Potchefstroom, 28 April 1928 – Centurion, 14 Februarie 1996).
Noordelike Waterslang
Die Noordelike Waterslang (Latyn: Hydra) is teen 1 303 vierkante grade die grootste van die 88 moderne sterrebeelde. Dit is ook een van die 48 konstellasies wat deur die 2de-eeuse sterrekundige Ptolemeus beskryf is.
Ruimtevoorwerpe
Ondanks sy grootte, bevat die Noordelike Waterslang net een redelik helder ster, alpha Hydrae of Alphard ("die enkelster") met ’n helderheid van 1,98 mag. Dit is eintlik ’n dubbelster. Die ander hoofster met ’n naam in die sterrebeeld is Sigma Hydrae, wat ook Minaruja genoem word (Arabies vir "slang se neus"). Teen ’n helderheid van 4,54 mag is dit taamlik dof.
R Hydrae is ’n veranderlike ster met ’n helderheid wat wissel tussen 3,5 mag, wanneer dit met die blote oog gesien kan word, en 10,9 mag, wanneer ’n teleskoop nodig is.
Daar is verskeie dubbelsterre, asook die radiobron Hydra A.
Die Noordelike Waterslang bevat drie Messier-voorwerpe. Messier 83, ook bekend as die Suidelike Windmeul-sterrestelsel, is geleë op die grens van die Noordelike Waterslang en die Sentour; Messier 68 is ’n bolvormige sterreswerm naby M83; en Messier 48 is ’n oop sterreswerm aan die westekant van die sterrebeeld.
NGC 3314a en NGC 3314b is twee sterrestelsels wat lyk of hulle bo-op mekaar lê, hoewel hulle nie verwant of op enige manier interaktief is nie. Eersgenoemde lê die naaste aan die Aarde, 140 miljoen ligjare weg. Laasgenoemde se kern lyk rooi vanweë NGC 3314a se stofplaat.
Mitologie
Die Noordelike Waterslang word geïdentifiseer met ’n verhaal in die Griekse mitologie waarin ’n kraai Apollo bedien en gestuur word om water te gaan haal. Op pad rus die kraai lank en nadat hy eindelik die water in ’n beker opgeskep het, neem hy ’n waterslang terug as verskoning omdat hy so lank gevat het. Apollo besef egter wat gebeur het. Hy is woedend en werp die kraai, beker en slang in die lug in. So het die sterrebeelde Kraai, Beker en Noordelike Waterslang ontstaan.
Drinkwater
Drinkwater, wat ook bekend staan as drinkbare water, is water wat veilig is om te drink of om te gebruik in die bereiding van kos sonder die gevaar van gesondheidsprobleme. Wêreldwyd het 91% mense in 2015 toegang gehad tot water wat geskik is om te drink. Bykans 4,2 miljard mense het toegang gehad tot kraanwater terwyl 2,4 miljard toegang gehad het tot putte of openbare krane. 1,8 miljard mense gebruik steeds bronne met onveilige drinkwater wat deur ontlasting besmet kan wees. Dit kan lei tot aansteeklike diarree soos onder meer cholera en tifus.
Water is noodsaaklik vir lewe. Die hoeveelheid drinkwater wat nodig is wissel. Dit hang af van fisiese aktiwiteit, ouderdom, gesondheidkwessies en omgewingstoestande. Na raming drink Amerikaners een liter water per dag met 95% wat minder as drie liter per dag drink. Vir diegene wat in 'n warm klimaat werk, kan tot 16 liter per dag nodig wees. Water maak sowat 60% van die gewig van mans en 55% van die gewig van vroue uit. Babas is sowat 70% tot 80% water, terwyl bejaardes sowat 45% is.
In ontwikkelde lande voldoen kraanwater aan die gehaltestandaarde van drinkwater, hoewel net 'n klein deeltjie daarvan werklik gedrink word of in die bereiding van kos gebruik word. Ander tipiese gebruike is higiëne, toilette en besproeiing. Gryswater kan ook vir toilette en besproeiing gebruik word. Die gebruik daarvan vir besproeiing kan egter met risiko's gepaardgaan. Water kan ook onaanvaarbaar wees weens die vlakke van gifstowwe of drywende vaste stowwe. Die vermindering van waterverwante siektes en die ontwikkeling van veilige waterbronne is 'n groot openbaregesondheidsdoelwit in ontwikkelende lande. Gebottelde water word in die meeste dele van die wêreld vir verbruik deur die publiek verkoop.
Vereistes
Sommige gesondheidowerhede stel voor dat agt glase, of 1,89 liter, water per dag vir 'n volwassene nodig is. Die Britse Dieetkundige Vereniging beveel 1,8 liter aan. Verskeie hersienings van die toetse wat in 2002 en 2008 uitgevoer is, kon nie wetenskaplike bewyse kry wat agt glase water per dag aanbeveel nie. In die VSA is die aanbevole daaglikse inname 3,7 liter per dag vir mans ouer as 18, en 2,7 liter per dag vir vroue ouer as 18, wat drinkwater, water in drankies en water in kos insluit. 'n Indiwidu se dors gee 'n beter aanduiding van hoeveel water hulle nodig het, eerder as 'n spesifieke, vaste hoeveelheid.
Die vloeistofbalans is die antwoord. 'n Erge gesweet kan die behoefte verhoog om elektroliete (sout) te vervang. Waterdronkenskap, die proses van te veel water te vinnig inneem, kan dodelik wees.
Wêreldwyd
Water bedek sowat 70% van die aarde se oppervlak. Sowat 97,2% daarvan is soutwater en net 2,8% is vars. Drinkbare water is beskikbaar in bykans alle bewoonde gebied op aarde, hoewel dit duur kan wees en die voorraad nie altyd volhoubaar is nie. Bronne waar water verkry kan word, sluit in: Fonteine word dikwels gebruik as bronne vir gebottelde water. Kraanwater, wat gelewer word deur huishoudelike waterstelsels in ontwikkelde lande, verwys na water wat met pype na huise gelei word en verkry word deur 'n kraan. Vir hierdie waterbronne om veilig verbruik te word, moet hulle voldoende behandel word en aan drinkwaterregulasies voldoen.
Weens die hoë aanvanklike uitlegkoste kan talle minder-welaf lande nie bekostig om die geskikte infrastruktuur te ontwikkel of te onderhou nie, en as gevolg daarvan kan mense in hierdie gebiede 'n ooreenstemmende groter deel van hul inkomste aan water bestee. 2003-statistieke van El Salvador dui byvoorbeeld aan dat die armste 20% van huishoudings meer 10% van hul inkomste aan water bestee. In Brittanje beskou die owerhede dit as ontbering as 'n inwoner meer as 3% van sy/haar inkomste aan water bestee.
Die verbetering van die beskikbaarheid van water
In 2004 het slegs 42% van mense in landelike gebiede toegang tot skoon water gehad.