cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
H.J.J.M. van der Merwe
Lewe
In Julie 1946 het hy een van die eerste dosente aan die Universiteit van Suid-Afrika geword met sy aanstelling as senior lektor en hoof van die departement Afrikaans en Nederlands. Die skepping van professorate sou die status van die afdeling Eksterne Studie aan Unisa aanmerklik verhoog het, maar ten spyte van die aandrang van die dosente se kant, het die verteenwoordigers van ander universiteite in raad en senaat sterk teenkanting gebied. Tog is in 1954 veertien professorate ingestel, waarvan nege onmiddellik gevul is. Ses van hulle was onder die eerste lektore van 1946 en vroeg 1947 – waarvan Van der Merwe een was. In 1954 is hy sodoende bevorder tot die leerstoel vir Afrikaanse, Nederlandse en Germaanse Filologie. Gedurende sy verbintenis met hierdie departement het hy die studentetal sien groei van 250 tot 4 000. Voorts het hy gedien in talle komitees van die senaat; meermale as dekaan van die fakulteit lettere, en as lid van die universiteitsraad. Hy was ook raadslid van die Universiteite van Wes-Kaapland en Durban-Westville.
In 1959 het hy en sy eggenote 'n uitgebreide reis deur Afrika en Europa onderneem. Hiervan het hy verslag gedoen in 'n gereelde weeklikse radiorubriek Gebeure in Afrika. Gedurende 1962 het hulle op uitnodiging van 'n Afrikaanse Sondagkoerant weer 'n reis van drie maande deur Afrika onderneem.
Uit sy Afrikareise het publikasies voortgevloei soos
Simon Beyers
Simon Beyers is 'n swart en wit Afrikaans e rolprent wat op 12 Augustus 1947 uitgereik is. Die rolprent is gebaseer op 'n toneelstuk getiteld Die Goeie Oue Tyd wat in 1944 deur Sita (skuilnaam) geskryf is. Die toneelstuk is eers deur die Pierre de Wet Toneelgeselskap opgevoer en is later onder die titel Simon Beyers verfilm.
H.J.J.M. van der Merwe
Lewe
Onder die kultuurverdrag tussen Suid-Afrika en België is hy op uitnodiging gedurende 1966 na België en Nederland waar hy lesings aan etlike universiteite gelewer het.
Simon Beyers
Genre
Die rolprent is 'n drama.
H.J.J.M. van der Merwe
Lewe
Hy was ook lid van die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns en van dié liggaam se Taalkommissie. Daarbenewens was hy lid van die Maatschappij voor Taal en Letteren in Leiden en ook van die Koninklijke Zuid-Nederlandse Maatschappij voor Taal, Letteren en Geschiedenis.
Onder sy leiding is 'n taalkongres in 1965 aan die Universiteit van Suid-Afrika gereël wat gelei het tot die stigting van die Linguistiese Vereniging van Suid-Afrika in 1968. Hy was voorsitter van hierdie vereniging en redakteur van sy spreekbuis, Taalfasette, tot met sy skielike afsterwe op 25 Februarie 1974.
In 1976 word 'n gedenkbundel aan hom (postuum) opgedra, onder redaksie van W.J. de Klerk en F.A. Ponelis.
Werke
Benewens sy bydraes in koerant- en radiorubrieke is sy nalatenskap aan die Suid-Afrikaanse taalkunde die volgende:
1951 1955 1956 1958 1960 1963 1964 1965 1968 1969 1970, 1971 1971 1973 1965–1973 Ten tye van sy dood was hy besig om 'n sinoniemwoordeboek van Afrikaans op te stel.
Van der Merwe het ook die boek Die psigologie van die onderwyser : 'n studie in verband met beroepseleksie geskryf in 1961.
Clathrina parva
Clathrina parva is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die kalksponse (Calcarea). Die spons leef in die see en sy steenselle bestaan uit kalsiumkarbonaat.
Die spons behoort tot die genus Clathrina en tot die familie Clathrinidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1999 deur Wörheide & Hooper.
Old Fort, Durban
Old Fort is 'n fort in Durban wat in 1842 deur kaptein Thomas Smith se troepe opgerig is as deel van 'n sigbaarheidsveldtog deur die Britte wat wou keer dat die Nederlandse boere 'n republiek in Natal stig. Die fasiliteite is in 1858 uitgebrei om 'n arsenaal en 'n barakke in te sluit, en troepe het die fort beset tot en met die einde van daardie eeu.
Jeffrey Vincent Parise
Jeffrey Vincent Parise (gebore 8 Februarie 1974) is 'n Amerikaanse akteur, skrywer, en regisseur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprent The Love Witch (2016) en in die televisiereekse Supernatural (2005), Mad Men (2007), en The Detour (2016).
Numeriese analise
Drie verwante maar verskillende dissiplines word gewoonlik onder die term numeriese analise ingesluit:
Konvergensietempo en numeriese stabiliteit
'n Iteratiewe metode is linêer konvergent as  die aantal korrekte syfers ongeveer eweredig aan die aantal iterasies is, en kwadraties konvergent as  die aantal korrekte syfers ongeveer verdubbel met elke iterasie. 'n Diskrete metode het orde p as die fout ongeveer eweredig is aan h^p, waar h die grootte van die stap is.
'n Metode is numeries stabiel as die effek van afrondingsfout in die praktyk buite rekening gelaat kan word.
Die pantoffelregering
Pantoffelregering is 'n swart en wit Afrikaanse rolprent wat in 1947 uitgereik is.
Genre
Die rolprent is 'n komedie.
Ford Taunus
Die Ford Taunus is 'n motor wat van 1939 tot 1994 deur die Ford Motormaatskappy van Duitsland vervaardig is. Dit was identies aan die Ford Cortina wat in Engeland gebou is.
Die modellyn is vernoem na die Taunusbergreeks in Duitsland.
Annie Hofmeyr
Annie Hofmeyr (* 2 November 1899, Germiston –† 18 Januarie 1995, Stellenbosch ) was ’n Afrikaanse skrywer van kultuurhistoriese werke oor die Wes-Kaap, genealogiese studies en ’n drama.
Herkoms en vroeë lewe
Anna Margaretha Hofmeyr is op 2 November 1899 op Elsburg in Germiston gebore. Haar vader was die prokureur George Morgan Hofmeyr (1867–1928) en haar moeder Anna Elizabeth de Vos (1869–1954).
As agtjarige verhuis sy saam met die gesin na Stellenbosch, waar haar vader die eerste registrateur van die destydse Victoria Kollege was en later Sekretaris van Unie-Onderwys word. Sy gaan skool aan Bloemhof Hoërskool in Stellenbosch, Pretoria Girls High School, Good Hope Seminary in Kaapstad en voltooi dan haar skoolloopbaan aan Hoër Meisieskool Bloemhof.
Verdere studie en loopbaan
Vanaf 1918 studeer sy aan die Universiteit van Stellenbosch en behaal in 1921 die Sekondêre Onderwysdiploma. In 1922 en 1923 gee sy skool op Smithfield in die Vrystaat.
Dan is sy tussen 1930 en 1936 ’n dosent aan die Friedenheim Kollege op Wellington, waar sy die kerklike maatskaplike kursus instel en later tot graadkursus uitbrei. Hierna verhuis sy weer terug na Stellenbosch, waar sy superintendente is van die Denneoord koshuis en haar moeder versorg tot dié se dood in Januarie 1954.
Hierna sluit sy vanaf 1954 by die plaaslike biblioteek aan as assistent en beklee hierdie posisie tot met 1959. Die Stellenbosse Heemkring, wat inligting en dokumente katalogiseer en bewaar, word onder haar leiding gestig en sy is vise-voorsitster van hierdie organisasie en ook vir etlike jare bestuurslid van die plaaslike tak van die Stigting Simon van der Stel.
Latere jare en sterfte
Ná baie jare diens as onderwyser, dosent en bibliotekaris tree sy in 1959 af en wend al haar tyd hierna aan skryf, hoofsaaklik aan die plaaslike geskiedenis. Vir veertig jaar bly sy in Die Laan in Stellenbosch en vanaf 1980 bly sy in Azaleahof, ’n tehuis vir bejaardes.
Sy is op 18 Januarie 1995 in Stellenbosch oorlede en skenk haar private dokumente aan die biblioteek van die Universiteit van die Oranje-Vrystaat.
Historiese werke
Die meulsloot is die kleurryke geskiedenis van die molenwater en die koringmeule van ou Stellenbosch. Die skryf van Die meulsloot het tot gevolg dat die munisipaliteit die verwaarlosing van hierdie sloot ernstig opneem en dit pragtig restoureer met die oorspronklike klippe.
Die Laan en sy mense gaan oor een van die mooiste strate in die land, wat onder eikebome al langs die Eersterivier op die dorp loop. Die boek word ryklik geïllustreer met historiese foto’s, tekeninge en sketsplanne en interessante en insiggewende brokke sosiale geskiedenis en anekdotes word oral ingepas. Die publikasie van Die Laan en sy mense het tot gevolg dat hierdie straat nie in parkeerplek omskep word nie.
Van Riebeeckstraat, Stellenbosch (Noordekant) is ’n soortgelyke weergawe van hierdie straat.
Lugrem
In lugvaartkunde, is 'n lugrem of spoedbreker 'n soort vlugbeheeroppervlakte wat aan 'n vliegtuig gebruik word om die sleurkrag te verhoog of die benaderingshoek te verhoog tydens landing. Lugremme verskil van lugdamme, aangesien lugremme ontwerp is om die sleur te verhoog terwyl slegs klein veranderinge aan die stygkrag plaasvind, terwyl lugdamme die hef-tot-sleur-verhouding verlaag en 'n hoër benaderingshoek vereis om stygkrag te handhaaf, wat lei tot 'n hoër staakspoed.
Annie Hofmeyr
Historiese werke
Sy skryf ook twee familiegeskiedenisse, kompleet met geslagsregisters, in Van Erfurt na die Kaap – grepe uit die geskiedenis van die Beyers-familie en My Hofmeyr- en De Vos-familie, terwyl Kleinmond, toe en nou die geskiedenis van hierdie kusdorp weergee.
Oor ’n lang tydperk verskyn daar ook artikels van haar oor aspekte van Stellenbosch se geskiedenis in Eikestadnuus, die plaaslike weekblad.
Lugrem
Dikwels is beide die eienskappe van lugdamme en lugremme wenslik, en dit word dus gekombineer by die meeste moderne vliegtuie. Die gebruik van omkering van stukrag deur die motore help ook om 'n vliegtuig se spoed te verminder tydens landing.
Annie Hofmeyr
Historiese werke
Die geskiedenis van die Vroue Sendingbond is geskryf vir opvoering tydens die jubileum van die vroue Sendingbond wat in 1941 op Wellington gehou is en is eweneens didakties van aard.
Drama
Sy skryf die drama Uit die Groot Trek spesifiek vir die Voortrekker Eeufees van 1938. Dit beeld ’n gesprek uit tussen Oupa, Ouma en hulle kleinkinders in die jaar 1890, waar Oupa en Ouma hulle herinneringe aan die Groot Trek aan die kleinkinders oorvertel. Telkens word die gesprek onderbreek en word hulle vertellings op die verhoog uitgebeeld. Die tonele wat uitgebeeld word, is die afskeid van die Kaap, die inswering van Piet Retief, ’n oggend in die laer, ’n aand in die laer en skoolgaan in die laer. Daar is dus nie dramatiese konflik nie en die drama is eerder didakties van aard.
Publikasies
Werke wat uit haar pen verskyn sluit in:
Noord-Korea
Noord-Korea staan amptelik bekend as die Demokratiese Volksrepubliek Korea (Koreaans: 조선민주주의인민공화국, Chosŏn Minjujuŭi Inmin Konghwaguk) en is in Oos-Asië geleë, in die noordelike helfte van die Koreaanse Skiereiland. Noord-Korea is een van die laaste kommunistiese state in die wêreld en is bekend vir sy geharde Stalinistiese regering.
Die Koreaanse Werkersparty is in beheer van die land, en meer as 80% van regeringsamptenary behoort aan dié party. Die staat word deur 'n ideologie gedryf wat bekend staan as juche, wat die selfvoorsiening van die volk nastreef en die volk as die subjek en meester van die sosiale rewolusie beskou. Mag is gesetel in die leierskap van die Koreaanse Werkersparty. Die leier van Noord-Korea is Kim Jong-il wat op sy beurt ook die leier van die Koreaanse Werkersparty en die weermag is. Kim Jong-il wat in Noord-Korea tot 'n kultusfiguur verhef is, het sy vader, Kim Il-sung, na sy dood in 1994 opgevolg. Ná die oorlede van Kim il-sung is hy deur sy seun Kim Jong-oen opgevolg.
Die Juche-ideologie is die grootste dryfkrag vir Noord-Korea se isolasie in die moderne wêreld. Die ekonomie het gestagneer deur die loop van die negentigerjare en het voedseltekorte in groot dele van die land veroorsaak. Noord-Korea is ook berug vir menseregteskendings wat spraakvryheid en bewegingsvryheid geweldig inperk.
Noord-Korea se internasionale verhoudinge is wankelrig. Reeds sedert die Korea-oorlog is dié land se verhouding met sy bure gespanne. Noord-Korea is tegnies gesproke nog in 'n oorlog met Suid-Korea gewikkel. In die sewentiger- en tagtigerjare was Noord-Korea betrokke by die ontvoering van Japannese en Suid-Koreaanse burgers.
Volksbevrydingsleër
Die Volksbevrydingsleër is die gewapende magte, of weermag, van die Volksrepubliek China.
Dit is die grootste weermag ter wêreld (volgens lede) met die tweede grootste begroting.
Die Volksbevrydingsleër bestaan ​​uit vyf professionele dienstakke:
In oorlogstyd kan die weermag versterk word met manskappe van die:
Sasol Voëls van Suider-Afrika
Sasol Voëls van Suider-Afrika is een van die gewildste veldgidse oor die voëls van Suider-Afrika. Die boek is 'n uitgebreide veldgids wat nou reeds 'n vierde uitgawe beleef. Hierdie uitgawe is deeglik hersien en bygewerk om die nuutste ontwikkelings in die voëlwêreld in te sluit.
Kort beskrywings (met die Robertsnommer van die spesie), verspreidingskaarte en duidelike sketse gee aan voëlkykers riglyne oor die uitkenning van voëlspesies in die veld. By die illustrasies is kriptiese aantekeninge oor onderskeidende kenmerke om die voëlkyker met identifikasie behulpsaam te wees.
Die boek is voorsien van kleurkodes om naslaanwerk te vergemaklik. Dit is ook in Engels beskikbaar as "Sasol Birds of Southern Africa" (ISBN 1-86825-299-X).
Derde uitgawe
Inligting oor boek:
Vierde uitgawe
Inligting oor boek:
Clathrina pelliculata
Clathrina pelliculata is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die kalksponse (Calcarea). Die spons leef in die see en sy steenselle bestaan uit kalsiumkarbonaat.
Die spons behoort tot die genus Clathrina en tot die familie Clathrinidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1891 deur Dendy.
High School Musical 2
High School Musical 2 is die tweede rolprent in die High School Musical-reeks. Die wêreldpremière het op 17 Augustus 2007 by Disneyland in Anaheim, Kalifornië, VSA plaasgevind en is deur die hoof rolverdeling, insluitende Zac Efron, Lucas Grabeel, Vanessa Hudgens en Ashley Tisdale bygewoon. Die rolprent se televisiedebuut was op 17 Augustus 2007 op Disney Channel in die VSA en op Family in Kanada.
In die tweede aflewering van hierdie Disney-konsessie is Troy Bolton (Zac Efron) gespanne oor die verkryging van 'n werk terwyl die koste van universiteit in sy gedagtes heers. Hy probeer ook te verseker dat hy en Gabriella Montez (Vanessa Hudgens) die hele somer saam is.
Anykščių Vynas
AB Anykščių Vynas is 'n Litause wynmakery wat in 1926 in Anykščiai gestig is en destyds met die industriële wynproduksie begin het. Tans vervaardig die aandelemaatskappy naas vrugtewyn ook sider, likeur, trauktinė ('n alkoholiese tinktuur wat in Pole en Rusland respektiewelik as nalewka of nalivka bekend staan), wodka, brandewyn, whiskey en 'n verskeidenheid gemengde en nie-alkoholiese dranke soos mineraalwater. Anykščių Vynas is die oudste en grootste wynmakery in Litaue en die Baltiese lande.
Geskiedenis
Die wynmakery is deur die agronoom Balys Karazija, wat sy graad aan die Akademie vir Landbou in Anykščiai behaal het, oorspronklik in die kelder van 'n gehuurde huis gevestig waar hy met die fermentasie van appelwyn begin het. Sy geurige wyn, wat van vrugte en bessies gemaak is, het enkele jare later ook erkennings in die buiteland gekry. So het sy wyn Birutė in 1938 tydens 'n internasionale uitstalling in Parys die "Groot Prys" verower, terwyl die wyne Senasis Vynas (die "Ou Wyn") en Banga ("Golf") met goue medaljes bekroon is. Karazija se vrugtewyn het vinnig tot een van Litaue se gewildste dranke ontwikkel.
Nadat die eienaar na Duitsland verhuis het, is die wynmakery in 1940 uiteindelik genasionaliseer. Talle spesialiste het ook ná die Duitse en Sowjet-besetting van Litaue in die land gebly en die wynmaakkennis bewaar. In die tyd ná die Tweede Wêreldoorlog het Anykščių Vynas die leidende wynmakery in Litaue geword en navorsing oor die uitbou van die plaaslike wynbedryf gedoen. Sy natuurlike vrugtewyne is verskeie kere met toekennings bekroon en op internasionale wynskoue in New York, Leipzig en Londen aan die publiek bekend gestel. So het wyn uit Anykščiai onder meer in 1969 in Londen groot sukses behaal.
Ná 'n herstruktureringsproses, wat sowat tien jaar voortgeduur het, het die wynmakery sy bedrywighede in die 1970's uitgebrei. Sy vrugtewyne is gereeld op internasionale skoue in die VSA, Denemarke, Tsjeggoslowakye, Mongolië, Pole en ander lande uitgestal. In 1979 het die jaarlikse wynproduksie al meer as twintig miljoen liter beloop.
As gevolg van Michail Gorbatsjof se anti-alkohol-veldtog, wat in 1985 van stapel gestuur is, is die wynmakery nog eens herorganiseer om homself op die vervaardiging van nie-alkoholiese dranke en lekkergoed toe te spits. Drie jaar later het die onderneming met die produksie van gekonsentreerde appelsap volgens 'n proses, wat in Switserland ontwikkel is, begin. Appelsap, appelgeur en ander appelgebaseerde produkte is na Duitsland en ander Wes-Europese lande uitgevoer.
In die laaste dekade van die 20ste eeu het die ou tradisie van vrugtewyn-vervaardiging met die installasie van ingevoerde produksielyne uit Duitsland en Italië herleef. Tussen 1994 en 1996 is die kennis, wat tot dusver met wynmakery opgedoen is, aangewend om nuwe soorte alkoholiese dranke soos brandewyn, likeur en wodka te ontwikkel. Danksy tegnologie, wat uit Italië ingevoer is, het Anykščių Vynas in 1997 ook met die produksie van vonkelwyn begin. 'n Stelsel van gehaltebestuur volgens ISO 9002 is in laat 1999 geïmplementeer. Twee jaar later is ook die siderproduksie hervat. Die onderneming was destyds die enigste aanbieder van sider in die land, maar het dié appeldrank vinnig tot een van die gewildste dranke by jongmense gemaak.
In 2001 is met die implementering van 'n innovatiewe koelproses 'n nuwe soort wodka, wat onder die handelsmerk Ledo ("Ys-wodka") bemark word, ontwikkel. Een jaar later het Stumbrinė gevolg - 'n wodka wat met plaaslike kruie gegeur word. In dieselfde jaar het die onderneming sy deure vir besoekers oop gegooi - onder die titel "Die Wynroete van Litaue" is 'n program van toere en wynproe ingestel.
In 2004 is die onderneming aan JSC Alita verkoop en geherorganiseer. Die vervaardigingsproses is geoptimaliseer en nuwe strategiese doelwitte vasgelê om die produksie van tradisionele natuurlike produkte van hoë gehalte te verseker. In die volgende jaar is 'n reeks nuwe dranke op die mark ingevoer - brandewyne (onder die handelsmerk Labanoro), likeurs met natuurlike vrugtesap (Topi) en vonkeldranke (Bon Ton).
Ingermanland
duimnael|350px|Ingermanland en die Lutherse gemeentes in die [[Sint Petersburg-goebernija, omstreeks 1900. ]] Ingermanland of Ingrië (Fins: Inkeri of Inkerinmaa, Russies: Ижора of Ингерманландия, Sweeds: Ingermanland, Esties: Ingeri of Ingerimaa) is 'n historiese landstreek in Rusland wat bestaan uit die suideroewer van die Newarivier, tussen die Golf van Finland, die Narwa-rivier en die Peipoesmeer in die weste, en Ladogameer en die westeroewer van die Wolchof-rivier in die ooste. Oorsponklik was die Newa-rivier die grens tussen Ingermanland en Karelië, maar sedert die laat 15de - vroeë 16de eeu het dit noord geskuif, nader aan die Kareliese landengte, en loop dit al langs die Sestra-rivier en dan ooswaarts na die Ladogameer.
Histories is Ingermanland deur Finse volke bewoon: Ingriërs, Wote en later die Ingermanlandfinne en Este. Die Ortodokse Ingriërs en die Wote is die inheemse volke van die gebied. Nadat Swede dit oorwin het, het Ingermanlandfinnse, afstammelinge van 17de eeuse Lutherse immigrante uit die hedendaagse Finland, die meerderheid-bevolking geword. Die Russifikasie van die gebied was teen die 1930's byna voltooi en vandag is dit die noordwestelike anker van Rusland en die land se "venster" op die Oossee, met Sint Petersburg as middelpunt. duimnael|200px|Vlag van die Ingermanlandfinne
Steve Jobs
Steven Paul Jobs (24 Februarie 1955 – 5 Oktober 2011) was 'n Amerikaanse sakeman en medestigter en hoof- uitvoerende beampte (HUB) van Apple Inc. Hy was voorheen ook die HUB van Pixar Animation Studios.
In die laat 1970's het Jobs saam met Apple-medestigter Steve Wozniak die eerste kommersieel suksesvolle persoonlike rekenaars geskep, die Apple I en Apple II. In die vroeë 1980's was Jobs onder die eerstes wat die kommersiële potensiaal van die muisgedrewe grafiese gebruikerkoppelvlak raakgesien het. Nadat Jobs in 1985 'n beheerstryd met die raad van direkteure verloor het, het hy by Apple bedank en NeXT, 'n rekenaarplatform-ontwikkelingsmaatskappy, gerig op die hoëronderwys- en besigheidsmarkte, gestig. NeXT se daaropvolgende oorname deur Apple Computer Inc. in 1997 het Jobs terug na die maatskappy gebring wat hy gehelp stig het, en hy het sedertdien as HUB daarvan opgetree. In 2007 is Steve Jobs as Fortune Magazine se Magtigste Sakeman vir daardie jaar aangewys. In 2009 is Jobs deur Forbes as die 57ste magtigste persoon ter wêreld aangewys.
In 1986 het Jobs die rekenaargrafika-afdeling van Lucasfilm Bpk. verkry, wat as Pixar Animation Studios afgestig is. Hy het HUB en hoofaandeelhouer gebly totdat dit in 2006 deur Walt Disney Company verkry is. Jobs was tot met sy dood nog lid van Walt Disney Company se raad van direkteure.
Op 24 Augustus 2011 het Jobs sy bedanking by Apple aangekondig. Net meer as 'n maand later op 5 Oktober 2011 het sy familie sy dood weens kanker aangekondig.
Biologiese en aanneemgesinne
Steven Paul Jobs is op 24 Februarie 1955 gebore aan Abdulfattah Jandali en Joanne Schieble, en is aangeneem deur Paul en Clara Jobs (née Hagopian).
Sy biologiese pa, Abdulfattah 'John' al-Jandali, het in Homs, Sirië, grootgeword en is in 'n Arabiese Moslemhuishouding gebore. Terwyl Abdulfattah 'n voorgraadse student aan die Amerikaanse Universiteit van Beiroet in Libanon was, was hy 'n studente-aktivis en het tyd in die tronk deurgebring vir sy politieke aktiwiteite. Hy het later 'n PhD aan die Universiteit van Wisconsin gevolg, waar hy Joanne Carole Schieble, 'n Katoliek van Switserse en Duitse afkoms, ontmoet het. As 'n doktorale kandidaat was Jandali 'n onderwysassistent vir 'n kursus wat Schieble gevolg het, hoewel albei dieselfde ouderdom was. Mona Simpson, Steve Jobs se biologiese suster, merk op dat haar grootouers aan moederskant nie gelukkig was dat hul dogter met 'n Moslem uitgegaan het nie. Walter Isaacson, skrywer van Steve Jobs se biografie, verklaar ook dat Schieble se pa "gedreig het om Joanne heeltemal af te sny" as sy die verhouding sou voortsit. Baba Steve Jobs is gevolglik aangebied vir aanneming.
Jobs se aanneempa, Paul Reinhold Jobs, was 'n werktuigkundige by die kuswag. Nadat hy die kuswag verlaat het, is Paul Jobs in 1946 met Clara Hagopian getroud. Hulle pogings om 'n gesin te begin is gestaak nadat Clara 'n ektopiese swangerskap gehad het, wat daartoe gelei het dat hulle in 1955 aanneming oorweeg het. Clara Hagopian se ouers was oorlewendes van die Armeense volksmoord. .
Gesondheidsprobleme
In Oktober 2003 is Jobs met kanker gediagnoseer. Middel 2004 kondig hy aan dat hy 'n kankergewas in sy pankreas het. Die voorspelling vir pankreaskanker is gewoonlik baie swak. Jobs het gesê dat hy 'n seldsame, baie minder aggressiewe tipe het, bekend as 'n neuro-endokriene pankreatiese gewas.
Ondanks sy diagnose, het Jobs nege maande lank sy dokters se aanbevelings vir mediese behandeling weerstaan en eerder op alternatiewe medisyne vertrou om die siekte te stuit. Volgens 'n navorser by Harvard, Ramzi Amri, het Jobs se keuse van alternatiewe behandeling "gelei tot 'n onnodige vroeë dood". Ander dokters is dit eens dat Jobs se dieet onvoldoende was om sy siekte die hoof te bied. Die kankernavorser en kritikus vir alternatiewe medisyne, David Gorski, het egter geskryf dat "dit onmoontlik is om te weet of en hoeveel hy sy kans om sy kanker te oorleef, verminder het deur sy flirtasie met [alternatiewe medisyne]. My beste raaiskoot was dat Jobs sy kanse waarskynlik van oorlewing, net 'n bietjie verminder het."
Barrie R. Cassileth, die hoof van die Memorial Sloan Kettering-kankersentrum se afdeling vir integrerende medisyne, het gesê: "Jobs se geloof in alternatiewe medisyne het hom waarskynlik sy lewe gekos .... Hy het die enigste soort pankreaskanker gehad wat behandelbaar en geneesbaar was ... Hy het in wese selfmoord gepleeg." Volgens Jobs se biograaf, Walter Isaacson, het Jobs "nege maande lank geweier om 'n operasie te ondergaan vir sy pankreaskanker - 'n besluit waaroor hy later spyt was omdat sy gesondheid agteruitgegaan het ". "In plaas daarvan het hy 'n veganistiese dieet, akupunktuur, kruiemiddels en ander behandelings probeer wat hy aanlyn gevind het, en selfs 'n psigiese medium geraadpleeg. Hy is ook beïnvloed deur 'n dokter wat 'n kliniek bestuur wat sapvas, kolonreiniging en ander onbewese benaderings aanbeveel het, voordat hy uiteindelik in Julie 2004 geopereer is."
Hy het uiteindelik 'n pankreatikoduodeenektomie in Julie 2004 ondergaan, wat blykbaar die gewas suksesvol verwyder het. Jobs het nie chemoterapie of bestraling ontvang nie. Tydens Jobs se afwesigheid het Tim Cook, hoof van die wêreldwye verkope en bedrywighede by Apple, die maatskappy bestuur.
Ingries
Vier Ingriese dialekte kan onderskei word: Die benede-Luga en Soikkola dialekte wat in die westelike deel van Ingermanland gepraat word en die Kheva dialek op die Ingermanland Plato sowel as die Oredezh of Bo-Luga dialek wat naby die Oredezhrivier gepraat is. Die Oredezh dialek is is nou uitgestorwe.
Om verwarring met die Ingermanlanders en hulle taal te voorkom word daar soms na die taal as Izchories verwys.
Douala
Douala is die grootste stad van Kameroen voor die hoofstad Yaoundé en het 'n bevolking van sowat 2 000 000 inwoners in 2001 gehad en 'n oppervlakte van 210 km².
Aérospatiale SA 330 Puma
Die Aerospatiale SA 330 Puma is 'n vierlem, tweemotorige mediumvervoer/nutshelikopter. Die Puma is oorspronklik vervaardig deur Sud Aviation van Frankryk, en later deur Aerospatiale. Die Puma is ook onder lisensie in Roemenië gebou as die IAR 330. Ongelisensieerde vervaardiging van 'n gevorderde afgeleide, die Atlas Oryx, is ook deur Suid-Afrika onderneem. Die Puma was 'n kommersiële sukses en is vinnig ontwikkel tot meer gevorderde modelle soos die AS332 Super Puma en AS532 Cougar, vervaardig deur Eurocopter sedert die vroeë 1990's; op hierdie wyse het afstammelinge van die Puma in produksie gebly tot in die 21ste eeu.
Die Puma het deelgeneem aan 'n reeks konflikte tussen 'n hele aantal verskillende operateurs; beduidende gebruike was in die Golfoorlog, die Suid-Afrikaanse Grensoorlog, die Portugese koloniale oorlog, die Slawiese oorloë, die oorlog in Irak, en die Falkland-oorlog. Dit is ook in populêre gebruik op siviele gebied en word bedryf deur 'n aantal burgerlike operateurs.
Suid-Afrikaanse algemene verkiesing van 1921
Die Suid-Afrikaanse parlementsverkiesing van 1921 het op 8 Februarie 1921 plaasgevind. Die verkiesing was noodsaaklik na die uitreding van die Engelstalige Unionisteparty uit die kabinet van Jan Smuts. Die kombinasie van die Suid-Afrikaanse Party en die Unionisteparty (SAP-UP) het 79 setels gewen en was die grootste party. Die Afrikaner-nationalistiese Nasionale Party het ook een meer setel gewen, en 45 in totaal gewen. Die grootse verliese was deur die Arbeidersparty (-12) en onafhanklikes (-2). Smuts het dus 'n nuwe kabinet gevorm.
Uitslag
duimnael|links|Setels in die [[Volksraad van Suid-Afrika na die 1921-verkiesing
]]
Nasleep
Die staking van blanke mynwerkers in die Witwatersrand in 1922 het die regering ernstig gediskrediteer, en die Nasionale Party en Arbeidersparty het sterk ondersteuning van armblankes gewen. Een van die leiers van die opposisie Nasionale Party, Tielman Roos, het kontak gemaak met F.H.P. Creswell, die leier van die Arbeidersparty en onderhandelinge begin wat uiteindelik gelei het tot 'n koalisie tussen die Arbeidersparty en die Nasionale Party, die sogenaamde Pakt-regering.
Underberg
Underberg is 'n klein dorp in die suidweste van KwaZulu-Natal (Suid-Afrika), naby die grens met Lesotho. Die dorp het 'n bevolking van 2 694 in 2011 gehad Die dorp is 5 km suid van Himeville.
Geskiedenis
Underberg, aan die Umzimkulurivier, het as 'n enkele winkel ontstaan wat in 1886 hier opgerig is om die boere te bedien. Die owerhede het gemeen dat die dorp nie oor genoegsame natuurlike verdedigingslinies beskik het nie en het Himeville verder noord bevorder as die setel van die landdrosdistrik. Die dorp is die terminus vir die takspoorlyn vanaf Donnybrook.
Distrik
Die distrik is 1 937 km² groot. Die belangrikste ekonomiese aktiwiteit is bees- en skaapboerdery. Die distrik is waterryk en forelle kom natuurlik hier voor. Die Coleford-natuurreservaat is 25 km suid van Underberg.
Tsamma
Die tsamma (Citrullus amarus) is 'n subtropiese plant inheems aan die droë streke van Suider-Afrika. Sy vrug word tradisioneel benut as 'n belangrike bron van voedsel en water. Dit is 'n familielid van die waatlemoen. Dit is in die familie komkommeragtiges wat bestaan uit verskillende pampoentjies, spanspekke en kalebas. Die vrugte het 'n harde, wit vleis, wat dit minder geneig maak om rou geëet te word. Dit word meer gereeld gepekel of gebruik om vrugte te produseer en word vir veevoer gebruik. Dit is veral nuttig vir vrugte preserveer, omdat dit 'n hoë pektien inhoud het.
Naam
Die botaniese naam vir die tsamma is Citrullus amarus (syn. C. caffer) en dit is lid van die pampoenfamilie, wetenskaplik bekend as Cucurbitaceae. Tsammas kom in verskeie variëteite voor en dit wissel van tekstuur en smaak. Daarom is daar 'n groot verskeidenheid volksname vir die tsamma, naamlik samma, woestynwaatlemoen, kafferwaatlemoen, wildewaatlemoen, karkoer, bitterboela en bitterwaatlemoen. Molekulêre navorsing het getoon dat die tsamma nie die voorvader is van die waatlemoen (Citrullus lanatus) wat teenswoordig wêreldwyd gekweek word.
Etimologie
Die genusnaam Citrullus is die verkleinwoord vir Citrus en verwys waarskynlik na die rondheid van die vrug, aangesien 'n ander verband met sitrusvrugte onduidelik is; amarus is die Latynse woord vir bitter.
Geskiedenis
duimnael|links|Tsama Die Tsamma is inheems aan Afrika, veral die Kalahari-woestyn, waar dit baie voorkom. Die tyd en plek van die eerste domestisering daarvan is onbekend, maar dit lyk of dit minstens vierduisend jaar gelede al in Antieke Egipte gekweek is.
Dit word as voedsel in Afrika gekweek, veral droë of woestynstreke, insluitend Suid-Afrika. In sommige gebiede word dit selfs as 'n bron van water gedurende droë seisoene gebruik.
Vandag word dit nie net in Afrika aangetref nie, maar ook elders gedomestifiseer.
Dit het 'n wilde spesie geword wat wild groei in die weste van Meksiko.
Verspreidingsgebied
Die tsamma kom wydverspreid in die westelike dele van Suider-Afrika voor. Dit groei van die Noord-Kaap noordwaarts deur die Namibwoestyn in Namibië tot in Angola en ooswaarts tot in Botswana. In die Kalahari word die plante op die oostelike hellings van die rooi sandduine aangetref.
Eienskappe
Die tsamma is 'n eenjarige droogtebestande rankplant waarvan die liggende ranke vinnig groei en tot 3 m lank word. Die blare wissel in lengte van 6 tot 20 cm en in die breedte van 4 tot 15 cm. Klein manlike en vroulike blomme verskyn van Januarie tot April en hulle is groen tot geel van kleur. Die gespikkelde, donkergroen skil van die lemoen is hard. Later word dit geler. Hulle is meesal rond met 'n deursnee van so 'n 15 cm. In die middel van die winter verlep die ranke en is die vrug ryp. Daar is baie swart of bruin pitte in die vrug. Hulle is so taai dat dit slegs maklik ontkiem as dit deur die spysverteringskanaal van 'n dier gegaan het. 'n Tsammaplant kan honderde klein lemoentjies in 'n seisoen lewer. Onder gunstige omstandighede kan die vrugte vir 'n jaar in die veld bly lê.
Die vrugte van hierdie plant lyk soos die meer moderne waatlemoene, behalwe dat dit kleiner en meer bolvormig is. Die vleis van die spanspek is witteriger en digter, en baie sterker in smaak. Hoewel sommige mense dit rou eet, word dit meer gereeld gekook of voorberei op 'n ander manier.
Eensame blomme met groot, geel blomblare van ongeveer 2-10 millimeter is lukraak versprei en vorm baie saadvrugte met 'n bont liggroen en donkergroen patroon.
Gebruike
Die tsamma is tradisionele veldkos. Nog altyd is dit 'n groot bron van voedsel en water vir mens en dier, van die olifant en die leeu tot die streepmuis. Omdat die vrugvlees uit 90% water, minder as 7% suiker, min kalorieë, 'n lae konsentrasie minerale en vitamines bestaan, het dit 'n lae voedingswaarde en is boonop byna smaakloos. Die vrugvlees word meesal vars geëet of saam met die skil tot 'n groente gekook of gestoom. Ook kan dit tot konfyt verwerk word. Van die vars jong blare en lote kan 'n spinasie berei word. Gewoonlik word die pitte gerooster, gemaal en gebruik vir die maak van pap. Selfs koffie word van die geroosterde pitte gemaak. Die pitte is 'n bron van vitamien C, minerale, vette en stysel. Ongeroosterde pitte is 'n purgeermiddel. Uitgeholde tsammalemoentjies is gebruik as bakkies. In goeie oesjare het die bewoners van die Kalahari tsammas versamel en in die grond begrawe vir latere gebruik. Bittersmakende vrugvlees van die karkoer of die bitterboele moet liewer nie geëet word nie. Vee en wild eet dit wel, maar daar is variëteite wat giftig is vir skape.
Somalië
Somalië (Somalies: Soomaaliya, [sɔːmɑːlijæ]; Arabies: الصومال, aṣ-Ṣūmāl), amptelik die Federale Republiek Somalië (Somalies: Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya; Arabies: جمهورية الصومال الفدرالية, Jumhūrīyat aṣ-Ṣūmāl al-Fidirālīyah), voorheen bekend as die Somaliese Demokratiese Republiek, is 'n land aan die kus van Oos-Afrika, die Horing van Afrika. In die binneland word dit begrens deur Ethiopië in die weste, Djiboeti in die noordweste en Kenia in die suidweste. Die Golf van Aden bespoel die kuslyn in die noorde en die Indiese Oseaan lê oos.
Dit bestaan tans slegs in 'n de jure sin, wat as anargie beskou kan word. Somalië het nie 'n erkende sentrale regeringsowerheid nie, geen nasionale geldeenheid nie, nog enige ander eienskap wat enigsins met 'n gevestigde volkestaat vereenselwig word. De facto owerheid berus by die regerings van die nieerkende state Somaliland, Puntland en ander strydende krygshere.
Pre-histories
Daar het so ver terug as in die Paleolitiese tydperk mense in Somalië geleef. Gerdurende die Steentydperk het die Doian- en Hargeisan-kulture hier gefloreer. Die oudste bewyse van begrafnis-rituele aan die Horing van Afrika dateer terug na begraafplase in Somalië uit die 4de millenium v.C.
'n Referendum is in 1958, op die vooraand van die 1960-onafhanklikheidswording van Somalië, in die naburige Djiboeti (toe nog bekend as Frans-Somaliland) gehou, om te besluit of hulle deel wou word van die Somaliese onafhanklikheid, of voortgaan as deel van Frankryk. Die referendum was ten gunste van aanbly by Frankryk. Dit was verseker deur die groot etniese Afar-groep en die plaaslike Europeërs wat in die gebied gestem het. Daar was ook groot ongerymdhede met die stemming toe die Franse duisende Somaliërs vooraf uit die gebied verwyder het voor hulle by die stembusse kon uitkom.
Die meerderheid wat "ja" gestem het was Somaliërs wat sterk gevoel het om deel te word van 'n verenigde Somalië, soos aanbeveel deur Mahmoud Harbi, adjunkpresident van die regeringsraad. Harbi is twee jaar later in 'n vliegongeluk dood. Djiboeti het uiteindelik in 1977 onafhanklikheid van Frankryk gekry en Hassan Gouled Aptidon, 'n Somaliër wat vir die "ja-stem" geveg het in die 1958-referendum, het Djiboeti se eerste president geword (1977–1991).
Somaliese burgeroorlog
In 1991 is die Barre-administrasie deur 'n opposisie-koalisie van stamverbonde groepe met die hulp van Ethiopië en Libië omver gewerp. Na beraadslaging deur die Somaliese bevrydingsbeweging en die noordelike stamleiers, verklaar die voormalige noordelike Britse gedeelte van die land in Mei 1991 hul onafhanklikheid as Somaliland. Hoewel die de facto onafhanklikheid en relatiewe stabiliteit van die gebied in skrille kontras was teen die stormagtige suide, is Somaliland nooit deur enige buitelandse regering erken nie.
Baie van die opposisiegroepe het hierna begin wedywer om beheer van die mag te kry in die vakuum wat ontstaan het nadat Barre tot 'n val gebring is. In die suide het die gewapende faksies van Mohamed Farah Aidid en Ali Mahdi Mohamed, in besonder, met mekaar slaags begin raak vir beheer oor die hoofstad. In 1991 word 'n internasionale konferensie oor Somalië in die naburige Djiboeti gehou. Aidid boikot die eerste vergadering uit protes.
Resolusies 733 en 746 van die Verenigde Nasies se Veiligheidsraad lei tot die skep van UNOSOM I (VN-operasie in Somalië) met die missie om humanitêre hulp te bied en om wet en orde te help herstel in die land. Op 3 Desember 1992 besluit die VN eenparig dat 'n VN vredesmag onder leiding van die Verenigde State in die land moet ingryp. Die mag land in 1993 en spits hom veral toe op die suide. Die vredesmag se mandaat was om "alle middele tot hul beskikking" aan te wend om humanitêre hulp aan die land te lewer.
Aidid het die vredesmag as 'n bedreiging vir sy mag gesien en in Junie 1993 val sy burgermag die Pakistanse mag in Mogadisjoe aan en 80 lede van die vredesmag sterf. Die aanvalle raak hewiger toe 19 Amerikaanse troepe en 1 000 burgerlikes in die daaropvolgende skermutselings in Oktober 1993 in die hoofstad sterf. Met die toestande nog glad nie onder beheer nie, onttrek die VN-mag op 3 Maart 1993 uit die land. Aidid word in Augustus 1996 in Mogadisjoe doodgemaak. Die gewese VN sekretaris-generaal, Boutros Boutros-Ghali en Ahmedou Ould Abdallah, spesiale VN-gesant in Somalië, het die sterftes van burgerlikes in die land as 'n "volksmoord" beskryf.
Streke en distrikte
Somalië is amptelik in 18 streke opgedeel wat bekend staan as gobollada, enkelvoud, globol, wat op hul beurt weer in distrikte opgedeel is. Die streke is:
Noord-Somalië is nou de facto  opgedeel tussen onafhanklike streke soos Puntland (wat homself as 'n onafhanklike staat beskou) en Somaliland ('n selfverklaarde staat, maar verklaarde omstrede gebied). In die sentrale Somalië is Galmudug nog 'n streeksentiteit wat net suid van Puntland opgeduik het. Jubaland in die verre suide is 'n vierde onafhanklike streek binne die federasie.
Somalië is begrens deur Djiboeti in die noordweste, Kenia in die suidweste, die Golf van Aden in die noorde, die Indiese Oseaan aan die oostekant en Ethiopië in die weste. Dit is die poort na die Rooisee en die Suezkanaal. Die land is geleë aan die punt van 'n streek wat, vanweë die feit dat dit soos die horing van 'n renoster lyk, bekend staan as die Horing van Afrika.
Somalië het net twee standhoudende riviere, die Joebarivier en die Sjebellerivier, wat albei sy oorsprong in die Ethiopiese hooglande het. Die twee riviere vloei hoofsaaklik suidwaarts, met die Joebarivier wat in die Indiese Oseaan invloei by Kismajoe. Die Sjebelleriver het eens op 'n tyd by Merca in die see geloop, maar bereik deesdae 'n punt net suidwes van Mogadisjoe. Van daar af bestaan dit uit moerasse en droë gebiede voordat dit eenvoudig in die woestyngebied oos van Jilib, naby die Joebarivier, wegraak.
Notre-Dame-katedraal
Die Notre-Dame-katedraal (Frans: Cathédrale Notre-Dame de Paris, [nɔtʁə dam də paʁi], ) dien as die Rooms-Katolieke aartsbisdom Parys se katedraal. Die katedraal in die vroeggotiese styl is aan die Moeder Gods gewy. Dit het groot nasionale belang as kroningskatedraal van die tienjarige Hendrik VI van Engeland (as koning van Frankryk) in 1431 en van keiser Napoléon Bonaparte in 1804. In 1537 is Notre-Dame gekies vir die huwelik van koning Jakobus V van Skotland met Madeleine van Frankryk. Franse konings is tradisioneel nie in Parys gekroon nie, maar in die katedraal van Reims. Die katedraal word daarnaas as die simboliese en geografiese middelpunt van Parys en heel Frankryk beskou. 'n Bronsster buite die katedraal markeer Point Zéro, die amptelike nul- en beginpunt van alle Franse paaie en motorweë.
Sy klokke is in 1944 gelui om die bevryding van Duitse besetting te verkondig. Hierdie besetting het byna in 'n tragedie geëindig: op 23 Augustus van dié jaar het Adolf Hitler die bevel gegee om die katedraal en ander historiese monumente voor die onttrekking van Duitse magte uit die Franse hoofstad op te blaas. Die Duitse kommandant generaal Dietrich van Choltitz het egter geweier om dié bevel uit te voer. Ook die slagoffers van die terreuraanvalle in New York op 11 September 2001 en in Parys op 13 November 2015 is herdenk met Notre-Dame se klokkegeluid. Sedert 1979 maak Notre-Dame deel uit van die Unesco-wêrelderfenis.
Die Notre-Dame-katedraal is gebou op die eiland in die middel van die Seinerivier ("Île de la Cité") in die sentrum van Parys in opdrag van die biskop Maurice de Sully tydens die regentskap van koning Lodewyk VII. Lodewyk, 'n bekende kruisvaarder, het die katedraal as simbool vir sy geloof laat oprig, veraf van die gevegte in die Heilige Land, maar ook om die guns van kerkverteenwoordigers te wen.
Die eerste steen is in 1163 geplaas deur pous Alexander III. Die katedraal is in 1345 voltooi en tans – net soos alle kerkgeboue in Frankryk volgens die Wet oor die skeiding van kerk en staat van Desember 1905 – in staatsbesit, alhoewel Rooms-Katolieke kerkdienste steeds hier gehou word. Notre Dame is 130 meter lank, 40 meter wyd, met 'n maksimale hoogte van 33 meter, en bied plek vir sowat 10 000 gelowiges. Die twee kerktorings het altwee 'n hoogte van 69 meter. Die suidtoring kan beklim word en bied 'n uitsig oor die stad.
Gedurende die Franse Rewolusie is die katedraal en baie van sy kunsskatte in 1793 beskadig of geplunder. 28 standbeelde van konings is vernietig. Later het rewolusionêres dit tydelik omgeskep in iets wat hulle nader aan die hart gelê het as geloofsake – 'n wynkelder. Die rewolusionêr Maximilien de Robespierre het, eweneens in 1793, nuwe nie-religieuse betekenis aan die sakrale gebou gegee as "Tempel van die Rede". Onder keiser Napoléon Bonaparte is Notre-Dame se status as kerkgebou en plek van aanbidding herstel, maar min herstelwerk is gedoen om die katedraal van verval te red. Eers vanaf 1845 het dit 'n 23-jarige restourasie ondergaan deur E.E. Viollet-le-Duc. Die katedraal word bedreig deur verwering en lugbesoedeling. Sedert 1991 was daar 'n nuwe restourasie aan die gang wat amper voltooi was voor die brandramp van 2019.
Brandramp in 2019
Op 15 April 2019 het 'n brand in die katedraal uitgebreek. Die vieringtoring of sentrale houttorinkie, wat met lood oortrek was, het net soos die gesofistikeerde Middeleeuse houtdak ineengestort, en groot skade is aan die binnekant van die katedraal aangerig. Volgens brandweerkommandant Jean-Claude Gallet is twee derdes van die katedraaldak vernietig. Die buitestruktuur en noordelike kloktoring het nogtans bewaar gebly sodat die katedraal heel waarskynlik in sy geheel gered en herbou sal kan word. 'n Groot brand beteken in elk geval dat muurstene, wat deur metaalhakies met mekaar verbind en in plek gehou word, aan temperature van meer as 800 °C blootgestel word.
Daar word vermoed dat die oorsaak van die brand verband hou met die voortgesette opknapping. Spesialiste was besig om die katedraal se fasade skoon te maak. Soos vermeld word, het die brand in die boonste gedeelte van die betrokke steierwerk uitgebreek. Eerste ondersoeke dui daarop dat 'n kortsluiting die brand veroorsaak het. 'n Onderneming, wat by die restourasiewerk betrokke was, het blykbaar ook die rookverbod nie streng toegepas nie. Geen werkers en ambagsmanne was aanwesig toe die brand uitgebreek het. Een brandbestryder is ernstig beseer. Baie van die katedraal se kunsskatte is tydens die restourasiewerk elders bewaar, ander kon tydens brandbestryding gered word.
Franse belastingwetgewing bevorder donasies van ondernemings en privaat persone sodat reeds kort ná die brandramp 600 miljoen € ingesamel kon word of aangekondig is. Die hoofargitek vir historiese geboue wat ook die renovasie van Notre-Dame bestuur, Philippe Villeneuve, waarsku dat die katedraalgewelf te eniger tyd kan ineenstort. Notre-Dame was reeds voor die brand in 'n slegte toestand, terwyl brandbestrydingswater verdere skade by die muurwerk berokken het. Bewoners in omliggende buurte is besorg oor die moontlike vrystelling van lood nadat verhoogde loodbloedvlakke by 'n kind gemeet is - tussen 300 en 400 ton van dié metaal is vir die toring en dak gebruik.
Wet van Hubble
Die Wet van Hubble is ’n wet in die sterrekunde waarvolgens sterrestelsels van mekaar af wegbeweeg teen ’n snelheid wat eweredig is aan hul onderlinge afstand. Eenvoudiger gestel beteken dit dat hoe verder ’n sterrestelsel van die aarde af is, hoe vinniger beweeg dit van ons af weg.
Die Wet van Hubble is een van die bewysstukke wat die meeste aangehaal word ter ondersteuning van die teorie van die oerknal.
Oorsprong
Edwin Hubble het die wet in 1929 geformuleer. Hy het die wet ontdek deur die rooiverskuiwing in die ligspektrum van die sterrestelsels te verklaar deur die Doppler-effek.
Hy het die berekende snelheid volgens die Doppler-effek gestel teenoor die afstand van die sterrestelsels en gevind daar is ’n lynregte verband tussen snelheid en afstand. Die konstante wat hierdie verhouding uitdruk, word die Hubble-konstante genoem.
Die wet kan in ’n eenvoudige formule uitgedruk word: v = H0D, met H0 die Hubble-konstante in km/s/Mpk, D die afstand van die Aarde af in megaparsek of Mpk (1 Mpk is ongeveer 3,26 miljoen ligjare), en v die snelheid waarteen die sterrestelsel van ons af wegbeweeg. Die oorspronklike waarde soos deur Hubble bepaal, was 500 km/s/Mpk. Die nuutste waarde is egter 72 ± 4 km/s/Mpk.
Die bepaling van die Hubble-konstante is moeilik omdat die afstandsbepaling in die heelal gekompliseerd is.
Die leeftyd van die heelal
Die Hubble-konstante word meestal aangegee in kilometer per sekonde per megaparsek (km/s/Mpk) en het dus die dimensie 1/tyd. Die omgekeerde van die Hubble-konstante, 1/H, heet die Hubble-tyd: die ouderdom van die heelal indien dit vir altyd sou uitdy teen die snelheid waarteen dit nou uitdy.
As ’n mens uitgaan van die standpunt dat die snelheid v van die sterrestelsels dieselfde bly, dan geld: d = v * t en as ’n mens hierdie formule in die wet van Hubble invul, is die resultaat: waarby tH die Hubble-tyd is, die tyd sedert die oerknal. Dit gee ’n waarde van 4.35 s of 13,8 miljard jaar.
As die uitdying sou versnel, dus H > 1/t en 1/H0, sou die heelal ouer wees.
Toepassing
Die Hubble-konstante word meestal gebruik vir die bepaling van die afstand na ’n bepaalde sterrestelsel. As dit uit die rooiverskuiwing bekend is hoe vinnig dit van ons wegbeweeg, is dit eenvoudig om te bereken hoe ver dit van ons af is.
Met die toepassing van die Wet van Hubble kan net die snelheid vanweë die uitdying van die heelal gebruik word. Alles in die heelal beweeg nie noodwendig van mekaar af weg nie; die Andromeda-sterrestelsel beweeg byvoorbeeld juis in die rigting van die Melkweg. Ook waar die swaartekrag van sterrestelsels ’n invloed op mekaar uitoefen, moet dit in ag geneem word in die toepassing van die wet.