cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Carl Otto Hager
NG kerk Heidelberg, Kaap (1873, gesloop)
Die Hager-kerk het enkele jare vantevore vir die gemeente hoofbrekens begin besorg. Die moeilikheid het begin met die groot venster in die frontgewel. Boumeester Joubert van Kuilsrivier het dit teen 250 herstel, van 'n nuwe venster en deur voorsien en die gewelmuur met ankers verseker. Nie lank daarna nie het die frontgewel weer "vrees gewek" en op 17 Augustus 1907 het die kerkraad op 'n buitengewone vergadering besluit om die argitek Wynand Louw van die Paarl te laat kom om veral die frontgewel te kom ondersoek wat "uitgeweken" (waarskynlik bedoelende "uitgesak") het. Tydens die herstel werk wat dié keer £200 gekos het, het die ou kerk sy frontgewel en kantspitse, soos eie aan die gotiese boustyl, verloor en is die hele bo-bou ligter gemaak.
NG kerk Caledon (1875-'77, gesloop)
Van Oudtshoorn het Hager dringende versoeke ontvang om die kerk wat sewentien jaar vantevore begin is ('n kosbare stuk werk, "alles van gehouwen steen") te kom klaarmaak, maar intussen het ds. De Vos van Caledon (dit was die latere prof. P.J.G. de Vos) so dringend gesmeek dat hy tog hul nuwe kerk moes kom bou dat hy ten slotte aan laasgenoemde roepstem die voorkeur moes gee. Hager het al sy werklui op sy eie koste van Ladismith na Caledon laat oorkom. "Wij zelven vertrokken met twee Ezelwagens en hadden veel te lijden op weg door koude, regen en ziekte." Op Caledon het allerlei teleurstellings hulle gewag: die lewensduurte was drie maal so hoog as op die Karoodorpe, daar was geen huisvesting vir sy werksmense nie, ens. Dit het langdurige oponthoud meegebring, sodat hulle eers in Junie 1877 weer as huisgesin met kar en vier perde van Stellenbosch na Caledon vertrek het om daar met die werk te gaan begin. Dit was een treurmare van begin tot end; sy ganse kapitaal het Hager daar verloor; hulle is sleg ontvang en sleg behandel, en ná die voltooiing van hierdie kerk, sy agste kerkgebou, is hy "als een oude en arme man" van Caledon weg. Dit was 'n trotse kerkgebou, baie duur uitgevoer, en het nog meer Gotiese spitse vertoon as enige van sy ander kerke. "Ik buigde mij onder de kastijdende hand van mijn Heer, en gevoelde dat de tijd van beproeving over was.
Intussen het J.C.M. Hager die nuwe kerk van die gemeente Tulbagh gebou, volgens die planne van sy vader. Dit is vrywel identies met die kerk van Clanwilliam. Die jonger seun Carl Louis was so geskok oor die ondervindinge wat sy vader op Caledon opgedoen het, dat hy die bouvak laat vaar het en onderwyser geword het in die Vrystaat.
NG kerk Willowmore (1878, gesloop)
Daar bestaan meningsverskil oor of Hager wel die vorige kerkgebou van die NG gemeente Willowmore, wat in 1878 ingewy, in 1904 van 'n toring voorsien en omstreeks 1963 gesloop is, ontwerp het. In die Suid-Afrikaanse Biografiese Woordeboek (Deel II) skryf dr. A.M. Hugo dat Hager in sy herinneringe nie die kerk op Willowmore as een van sy ontwerpe noem nie, maar kom tot die gevolgtrekking dat dit "ongetwyfeld sy werk is", soos ook die geval met Ceres en Porterville se ou kerk en die teenswoordige kerk op Hopefield. In sy Gedenkboek van die 100-jarige bestaan van die Nederduitse Gereformeerde Gemeente Willowmore, 1864–1964 skryf Norrie Steyn egter: "Geen argitek is belas met die opstel van planne vir die nuwe kerk nie en die vorm en patroon is grotendeels gelaat in die hande van die kontrakteurs wat albei van Engelse afkoms was. Gevolglik het die nuwe kerkgebou die vorm en styl van die Anglikaanse kerke aangeneem." Dié kerk is einde 1963 gesloop nadat die kerkraad in 1962 besluit het om 'n nuwe kerk op dieselfde perseel op te rig.
Onder ds. George Murray (1869 tot 1897) se toegewyde bediening het die NG gemeente Willowmore tot so 'n mate gegroei dat die ou kerkgebou te klein en ondoelmatig geword het. Die notules van daardie tyd getuig van 'n groot tekort aan banke en 'n steeds toenemende aanvraag daarvoor. Nieteenstaande die groot armoede veroorsaak deur bitter droogtes het die gemeente, daartoe besiel deur hul leraar, tog 'n kerkboufonds in die lewe geroep en langsaam versterk. Uiteindelik besluit die Kerkraad in September 1873 om tenders aan te vra vir die bou van die nuwe kerk.
NG kerk Oudtshoorn (1879, nog bestaande)
Bouwerk aan die huidige NG moederkerk op Oudtshoorn is in 1863 gestaak weens 'n knellende droogte en gevolglike geldtekort, maar ook omdat daar 'n verskil van vier voet tussen die kerk se mure en dak was omdat die bouplanne verkeerd gelees is. Hager is in 1876 of '77 aangestel om die probleem reg te stel, en werk is weer begin aan die kerk. In Oktober 1877 is Hager per skip na Mosselbaai, en van daar met 'n kar en vier perde na Oudtshoorn nadat hy reeds voor hy die versoek van Caledon aanvaar het, gevra is om die bouwerk te kom help voltooi. Toe hy daar kom en die aangevange mure sien wat hy verder moes voltooi, het hy gevoel dat hy a1 sy kennis en vaardigheid nodig sou hê om sukses daarvan te maak. Die hele kerk, ook die ornamentwerk, is van gekapte klip gebou, en vir byna elke steen moes 'n afsonderlike tekening gemaak word. Daar was sommige stene waarvan die bewerking nie minder as £10 gekos het nie. Maar Hager was hier gelukkig. "Hatte men mij te Caledon vernedert, hier wordde ik opgericht en waardeert! Dit alles spoorde mij nog meer aan om indien mogelijk wondere te verrichten."
NG kerk Ceres (1881, gesloop)
Die NG gemeente op Ceres, gestig in 1855, se kerkraad het reeds op 5 Januarie 1861 as volg besluit: "Daar het blijkt het verlangen der Gemeente te zijn dat de kerk zal worden vergroot besluit de kerkeraad dadelijk aan het fondament te zullen beginnen zoodra er £400 tot dat einde in hande is." Die saak vorder, toe op 6 April van dieselfde jaar besluit word dat 'n gemeentevergadering op Hemelvaartdag, 9 Mei, gehou sal word om verdere besprekings te hou en planne te beraam. Op hierdie vergadering word aan die aanwesiges die geleentheid gegee om hul gevoelens oor die saak te lug en eindelik word die volgende vraag tot stemming gebring, naamlik of die kerk vergroot moet word en of 'n nuwe gebou moes word. Die meerderheid stem vir die bou van 'n nuwe kerk. Hierop verklaar ouderling J.C. Goosen homself bereid om 'n erf te skenk vir hierdie doel op 'n plek wat die boukommissie geskik sou ag. Om die saak verder aan te help word ouderling C.P. van der Merwe en die leraar as 'n kommissie benoem om 'n kollektereis deur die gemeente vir hierdie doel te onderneem.
Eers in Julie 1874 kom die kerkbou weer ter sprake toe besluit word om by die Oktober-Nagmaal 'n gemeentevergadering te hou. Daardie Oktober-naweek was besige, want behalwe die gewone dienste moes die gemeentevergadering gehou word. Die enigste kans hiervoor was op die Maandagmöre voordat die gemeentelede sou vertrek. Om seweuur die môre kom 'n groep bymekaar om die belangrike vraag, wat hul meer as tien jaar besig gehou het, weer in oorweging te neem. Met 40 stemme teen ses word besluit om die hele aangeleentheid te laat oorstaan tot die Oktober-Nagmaal in 1875 sodat daar nog kans vir nadink kan wees. Terselfdertyd word 'n wyse besluit geneem, naamlik dat 'n kommissie aangestel word om die koste te bereken van 'n nuwe kerk se bou asook wat dit sou kos om die ou kerk te vergroot.
Hierdie kommissie was verteenwoordigend van die hele gemeente aangesien drie oudkerkraadslede, drie kerkraadslede en drie gemeentelede daarin sitting gehad het. Op die Oktober-vergadering van 1875 is daar besluit word om die saak vir 'n verdere vier maande uit te stel nie. Terselfdertyd word 'n nuwe kommissie, bestaande uit die volgende persone, aangestel: N.G. Vos, C.J. van der Merwe, P. van Wyk en J.E. van der Merwe. Hul kon ander koöpteer as dit nodig sou blyk. Eindelik word die gemeentevergadering op 5 Februarie 1876 gehou waar, behalwe die kerkraadslede, ook 28 manslidmate teenwoordig is. Teen hierdie tyd het die kommissie al 'n rapport oor die hele aangeleentheid gereed gehad. Die vergadering laat hom lei deur die kommissie se mening en besluit dat "indien er wat gedaan zal worden een nieuwe kerk te bouwen". 'n Verdere voorstel word aangeneem, naamlik dat daar dadelik met die bou van die kerk voortgegaan sal word wanneer £1 500 beskikbaar is.
Hulle kon in Augustus 1876 berig dat hul die erf van mnr. John Fuller vir £300 gekoop het. Die kommissie gee aan hul opdrag om die kaart en transport in orde te laat bring en ook om by die regering aansoek te doen om vrystelling van die transportkoste en hereregte te verkry. Dit blyk ook nou dat, as die kerk volgens die plan wat die kommissie toe in gedagte gehad het, gebou word, dit enige voete van die markplein in beslag sou neem. Aan die here Van Wyk en Van der Merwe word dus verder opgedra om aansoek te doen om die klein gedeelte van die markplein. By die kommissievergadering op 3 Junie verskyn die argitek Hagar, met 'n paar planne wat hy aan die kommissie voorlê. Ná rype beraad neem die kommissie die plan van die kerk op Ladysmith aan en die argitek word versoek om die plan en spesifikasies so spoedig moontlik voor te lê.
Toe hy dit by die volgende vergadering doen, word die plan en spesifikasies aangeneem, alhoewel die kommissie in hierdie stadium besorg was daaroor dat daar nog nie £1 500 beskikbaar was nie. Die kollektante word gevolglik aangespoor en ook gevra om so spoedig moontlik verslag te doen. Volgens die verslag deur hul voorgelê aan die gemeentevergadering op 3 November 1877, blyk dit dat hul £223 ingesamel het. Ondanks hierdie ontmoedigende finansiële toestand besluit die gemeentevergadering om met die kerkbou voort te gaan. Op 'n gemeentevergadering in Januarie 1879 is dit nodig cm nuwe kommissie saam te stel omdat van die lede van die ou kommissie oorlede is, bedank of vertrek het. Die kommissie word verder die mag verleen cm lede tot 'n maksimum van 28 te koöpteer. Die bouplanne begin algaande vorm aanneem.
Op bogenoemde vergadering is 'n waarborglys geopen wat op 25 Januarie 1879 die som van £2 700 bedra. Dit blyk nou ook volgens die verslae van die kollektante dat daar £700 aan kontant is en omtrent £300 uitstaande op die kollektelyste. Daar is toe besluit om tenders te vra volgens die plan van Hagar, asook om 'n argitek aan te stel. Op 1 Maart 1879 is vier tenders behandel van tussen £4 900 en £7 300. Hager s'n was £6 500. Vir die amp as argitek tender G. Godfrey teen £1 per dag en Davis teen £1 1s. per dag. B. Godfrey se tender vir £4,900 word aangeneem en op 4 April 1879 word die kontrak geteken. 'n Verdere bedrag van 10s. is bygevoeg vir elke sitplek en, as dit nodig sou blyk, £250 vir 'n beton-fondament. Die eerste sooie sou op 5 April net na die middagdiens omgekeer word en daarvoor word die magistraat van Tulbagh uitgenooi. By die volgende vergadering van die kommissie word besluit om mnr. A. Winder as argitek aan te stel teen 'n vergoeding van £100. Hoewel Hager dus die ontwerp gemaak het, is die plan aan Winder oorgelaat.
Daar word ook voorgestel om die kerk van klip met 'n leidak te bou. Hiervoor word 'n verdere £800 gestem. Teen hierdie tyd was sake dus mooi op dreef en die ideaal van soveel jare sou nou verwesenlik word. Op Saterdag 5 Julie 1879 vergader 'n groot skare om te sien hoe die hoeksteen van die nuwe kerk gele word. Ds. Stegmann was ongelukkig genoeg om nie aan die dienswerk te kon deelneem nie aangesien hy die Woensdag tevore 'n koue opgedoen het en toe sy stem verloor het. Prof. Marais van Stellenbosch tree op as spreker. Na 'n kort diens in die kerk gaan die optog van belangstellendes na die steen waar toe reeds 'n verdere groep mense vergader het.
Die bouery was reeds ver gevorder toe die boukommissie voor 'n oënskynlik onoorkomelike probleem te staan kom toe bevind is dat die intekening- en kollektelyste nie die beloofde bedrae opgelewer het nie. Die Standard Bank eis 'n skriftelike waarborg voordat daar verder geld aan die kommissie voorgeskiet word en die hele skema het gevaar geloop om tot stilstand gedwing te word. Die kollektante kon nie betyds die bedrae invorder nie en al uitweg was nou om 'n private persoon te nader. Die kommissie vra mnr. C.P. van der Merwe, een van die bekendste lidmate om 'n lening van £5 000, 'n bedrag wat in daardie dae baie moeilik te verkry was. Gelukkig het hy die lening aan die kerk gegee en dus kon daar met vertroue voortgewerk word omdat een van die vernaamste struikelblokke uit die weg geruim is.
Ander minder belangrike moeilikhede sou weldra oorkom moes word. Die oorspronklike plan van die boukommissie was om die kerkbanke van geelhout te laat maak, iets wat werklik blywend kon wees. Toe die bankemaker, mnr. C. Prout, die blokke begin saag, moes hy vind dat die hout verrot was en, hoewel daar links en regs geadverteer is, kon geen geelhout gevind word nie. Uiteindelik het die kommissie op dennehout besluit. Alhoewel dit 'n groter koste sou meebring, was dit die enigste uitweg. Die banke het £461 gekos. Die preekstoel, wat ook deur die bouaannemer, Godfrey, gebou is, het 'n bedrag van £275 beloop terwyl die Alpha-gasstelsel omtrent £500 beloop het. J. Lutz en Kie. het die orrel verskaf.
Nadat die kerk se leidak gelê is, is in die nawinter van 1880 bevind dat die kwaai reëns veel skade aangerig het. Volgens die argitek het die bouaannemer Godfrey nie die teëls reg gelê nie en daar is ook nie lood gebruik by die gewels soos gespesifiseer was nie. Die boukommissie was baie ontevrede oor die werk en het gevoel dat alles nie pluis was nie. Volgens kontrak moes die werk op 17 November 1880 afgelewer word en dit verbaas 'n mens nie dat Godfrey uitstel vra nie. Dit was baie duidelik dat hy nie die werk kon klaarmaak binne sy tender nie en eindelik het die kommissie alle betrekkinge met hom verbreek en besluit om self die werk verder klaar te maak. T. Harns word aangestel om die werk te voltooi teen 15 s. per dag. 'n Sekere Wallendorf moes die teëls weer lê, maar hierdie man kon as gevolg van sy kwaai humeur en die invloed van sterk drank, nie met Harris klaarkom nie sodat die handlangers die teëls moes klaar lê.
Toe die glas vir die vensters uitgepak word, is bevind dat meer as die helfte stukkend was. Daar word besluit om ruite wat in lood ingeset is, uit Engeland te laat kom. Dit het 'n verdere uitgaaf van £160 meegebring. Eindelik kon die dag van die inwyding vir die 14de Oktober 1881 bepaal word. Dit sou die einde beteken van 'n lang en moeisame pad; daarom is daar geen moeite ontsien om hiervan 'n gedenkwaardige gebeurtenis te maak nie.
NG kerk Carnarvon (1883, gesloop)
Met die stigting van die NG gemeente Carnarvon in 1874 was daar reeds die kerkgeboutjie wat in 1873 ingewy is. 'n Pastorie was daar egter nie. By die eerste kerkraadsvergadering het oud-ouderling F.A. Visser sy huis gratis beskikbaar gestel vir die doel. Tog is daar nie van sy aanbod gebruik gemaak nie. Die kerkraad wou liewers koop en in April 1875 gee 'n gemeentevergadering die magtiging om erf 115 van mnre. Hammerschlag te koop. Die gebou daarop was voorheen as 'n winkel gebruik, maar dit is gou-gou tot 'n woonhuis omskep sodat ds. en mev. De Villiers en klein Etienne hul intrek daarin kon neem. Binne net meer as ses maande se tyd is die pastorie wat ongeveer £1 300 gekos het, afbetaal sodat De Kerkbode nie kon nalaat om Carnarvon dié pluimpie te gee nie: "Gelukkig de gemeente waar eendracht ten goede lieerscht".
Pas nadat die pastorie klaar betaal is, is aandag aan die kerkgebou gegee. Dit het trouens al duidelik geblyk dat die gebou die skare wat opkom na die erediens, nie meer kon bevat nie. Ook is die behoefte gevoel aan 'n gebou wat in sy styl meer beantwoord aan die denkbeeld van 'n godshuis. Die kerkraad wat die gebruik gehad het om belangrike sake aan die gemeente voor te het ook die saak op 25 Desember 1875 voor 'n gemeentevergadering gebring. Die besluit was dat begin sou word aan 'n nuwe kerkgebou sodra £2 000 vir die doel ingesamel is.
By die volgende gemeentevergadering op 23 September 1876 kon kennis geneem word dat meer as die verlangde bedrag reeds ingesamel is. 'n Boukommissie is saamgestel en daar is besluit dat dit 'n kruiskerk moes wees. Hierna het die probleme begin sodat gedurende die daaropvolgende drie jaar die bouprogram op verskeie maniere vertraag is. Waterprobleme het die maak van die stene aan bande gelê, geskikte klippe kon nie gevind word nie en oor die plek waar die kerk gebou moes word, was aanvanklik onsekerheid. Dit was egter veral die voorgenome vorm van die kerk wat gemoedere in beweging gebring het en van die kommissielede laat bedank het. Uit pure moedeloosheid het ds. De Villiers gevra om losgemaak te word van die boukommissie. Dit is nie toegestaan nie; wel is 'n byna geheel nuwe boukommissie deur 'n gemeentevergadering gekies. Die kommissie was nou soos volg saamgestel: Ds. W.P. de Villiers (voorsitter), S.J. Latsky, P.J. Vermeulen, J.P. Lubbe, M.J. Nortier, J.A. van den Berg, J.P. Barnard, D.H. de Villiers, F.A. Visser sr., P.A. le Roes en A.G. Visser jr.
Uiteindelik is uitsluitsel verkry: dit sou 'n kruiskerk wees wat op die kerkgrond langs Danielstraat gebou sou word. Die argitek sou wees C.O. Hager, Thos. R. Darke die boumeester met H. Gibbon as die klerk van werke. Op 9 Augustus 1880 is die bouwerk aan die nuwe kerk begin met die spit van die eerste sooi deur mev. Harris Puch, die eggenote van die resident-magistraat en siviele kommissaris van Carnarvon. Ses weke daarna kon ds. De Villiers die hoeksteen 1ê. Sy naam kom nie op die steen voor nie, alleen maar: Deze steen word gelegd in de naam van de Vader, Zoon en Heilige Geest den 25sten September 1880.
Hierna is werk met krag en sonder enige teenspoed voortgesit. 'n Heuglike dag was 10 Februarie 1883 toe die kerk, presies twee en 'n half jaar nadat die werk 'n aanvang geneem het, feestelik ingewy is. 'n Skare van 1 180 mense was daar byeen om te luister na die feesrede van ds. G. van Niekerk van Britstown. Hierdie sierlike kerkgebou in Gotiese boustyl met 720 sitplekke is deur die kerklike blad, De Christen, soos volg beskrywe: "Die kerk is 'n baie sterk, maar netjiese gebou van klip. Die vleuels is net so groot soos die skip van die kerk, sodat 'n groot vierkant gevorm word waarin die hoorders rondom die kansel as middelpunt geplaas word. Almal kan baie maklik hoor, ook wanneer die spreker gewoonweg praat. Die fraai toring met spits van 104 voet hoog, die twee groot vensters in die sygewels en die pragtige preek-stoel van klip, is waarlik sierade soos selde aangetref word. Van buite maak die gebou 'n besondere indruk met sy pilare wat in spits punte uitloop en die toeskouer na bo wys. Behalwe die aan die toring, staan daar ook pilare drie-drie aan al die hoeke van die kerk. Die gebou is in menig opsig 'n model van stewigheid, netheid en doelmatigheid. Mag," so besluit De Christen, "die vernaamste nie gemis word nie: dat die naam van die Here altyd daar mag woon en die lof, eer en heerlikheid ontvang.
Die preekstoel was afkomstig van F.A. Visser van Blaauwkrans, die grootvader van die digter A.G. Visser. Dit was, soos die doopvont, van grys sandsteen en is in 1882 aan die gemeente geskenk. Die gebou het die gemeente uiteindelik £10 800 gekos. Hiervan was 'n jaar na die inwyding nog £4 000 uitstaande, maar dit is kort daarna afgewerk. Ds. De Villiers, en seker baie toegewyde gelowiges, kon nie nalaat om by die inwydingsgeleentheid die verlange te slaak nie: „Geve God dat hier velen vinden mogen een Bethel en een ladder die ten hemel reikt; dat vermoeiden en belasten hier een liefelijke rustplaats moge aantreffen, dat hongerige en dorstige zielen hier verzadigd mogen worden met hemelsch manna en lewend water!"
As meerdere kom, moet mindere wyk. Die ou kerkgeboutjie se toekoms was nou in die weegskaal. Daar is besluit om hom vir eers nog te laat staan en te gebruik as skool en vir bidure en basaars. Toneelspel in die gebou was egter taboe! Ook die weduwee König se versoek om dit as "een fijne winkel" in te rig, is deur die kerkraad geweier. Aangesien die gemeentekas nie die nodige reparasies sou kon dra nie, is op 16 Julie 1900 besluit om die eerste gebou van aanbidding van die gemeente Carnarvon maar af te breek. Die kwade dag is egter steeds uitgestel, maar in 1907 is 'n nuwe saal gebou en met weemoed is toegesien hoe die hulpkerk ná 34 jaar van diens met die grond gelykgemaak is.
Ná byna vyftig jaar het die kerkgebou na deeglike herstel begin vra, gevolglik is omvattende vernuwings en veranderinge gedurende 1929 aangebring. Tog kon die tand van die tyd nie gekeer word nie. Die klippe het dit uitgeroep en die balke uit die timmerasie het antwoord gegee – alles het gesmeek om herstel. In 1946 vestig ds. D.J. Malan wat tydelik waargeneem het na die vertrek van ds. Hugo, die kerkraad se aandag op die dringendheid en omvattendheid van herstelwerk aan die gebou. Die kerkraad het die nood-saak van omvattende restourasie ingesien. die goedkeuring van die gemeente verkry, Wouter De W. Bronkhorst van die firma Louw en Louw (van Wynand Louw) as argitek aangestel en met 'n geldinsameling begin.
Nietemin het die kerkraad Moerdijk se advies aanvaar, 'n sketsplan goedgekeur vir die herbou van die kerk en die verantwoordelikheid vir die geldinsameling opgedra aan ds. Struwig. Nog was die onsekerheid nie besweer nie en die daaropvolgende drie jaar was die toekoms van die kerkgebou in die skommelende weegskaal: herbou of sloop. Wanneer ds. W.A. Alheit in die lente van 1951 sy bediening op Carnarvon begin, tref hy die posisie op kerklike erf so daar aan: 'n kerkgebou wat daar betreurenswaardig uitsien en 'n kerkraadsbesluit om dit behoorlik te laat herstel, maar aan die werk self is nog niks begin nie. In die gemeente vind hy heelwat onenigheid wat neig tot 'n tweestryd deurdat sommige lidmate liewer 'n nuwe kerkgebou opgerig wou hê in die plek van die oue, terwyl ander weer wel 'n nuwe wou hê, maar verlang om die oue te behou om vir ander doeleindes gebruik te word. Sommige wou dit selfs aan die Munisipaliteit verkoop om as stadsaal te dien.
Die grootste gedeelte van die lidmate wou dat die kerkgebou liewers behou word, maar dan deeglik herstel word, wat feitlik op 'n gedeeltelike herbou van die kerk sou neerkom. Dan weer het die hoë koste hieraan verbonde, volgens die argitek waarskynlik £30 000, baie mense ontstel omdat hulle gemeen het dat dit geslagte sou neem om die bedrag af te betaal. By die meerderheid lidmate was daar tog die tevredenheid dat hul pragtige ou kerkgebou nie gesloop nie, maar herstel sou word.
Twee hewige skokke het egter gevolg. Die eerste het gekom toe die herstel- en boukoste op £50 000 pleks van die vroeëre £30 000 geraam is. Tog moes die werk gedoen word en op 27 Oktober 1952 het die bouaannemers, Boland Bouers (Edms.) Bpk. van Wellington, die werk begin volgens die uitgebreide herstel- en herbouingsplanne van mnr. Bronkhorst. Kort hierna het die tweede skok gekom: Die ingenieur het bevind dat die ou gebou wat op die oog af so sterk en stewig voorgekom het, in werklikheid in baie opsigte bouvallig en broos was en onder andere nie in staat sou wees om die swaar betongalerye te dra nie. Die voorgenome herstelplan sou hoegenaamd nie kon uitgevoer word nie.
Op 26 Oktober 1952 is afskeid geneem van die kerkgebou waar reeds ses voltydse leraars die Woord bedien het, 6 058 kinders gedoop het, 3 392 jong mense belydenis laat aflê het en 1 368 pare in die huwelik verbind het. Maar die eintlike waarde van die gebou, soos ds. Alheit dit by die afskeidsgeleentheid gestel het, was hierin geleë: "Menige hongerige en dorstige siele is hier gevoed met hemelse manna en lewende water. Vir meer as een was dit 'n dal van beslissing. Baie het hier onder die diepe indruk gekom van die losprys wat vir hulle betaal is. Vir menigeen het hierdie gebou ewigheidswaarde omdat hulle hier die ware God persoonlik leer ken het".
Op Vrydag 13 Maart 1953 is die eerste sooi omgekeer en die bouwerk aan die nuwe kerk begin. Drie maande later, op 6 Junie, is die hoeksteen deur die leraar, ds. Alheit, gelê. By die geleentheid is 'n verseëlde metaalkissie agter die hoeksteen weggelê met onder meer die volgende daarin: 'n Afrikaanse Bybel, 'n Gesangboek, 'n aantal tydskrifte. brosjures, planne en foto's van die kerk. muntstukke, 'n afskrif van ds. De Villiers se "gedenkschrift" en 'n boodskap aan die komende geslagte. Die feesrede by die hoeksteenlegging is gelewer deur ds. D.P. van Huyssteen, oudleraar van die gemeente. Die oprigting van die nuwe kerkgebou het een jaar en nege maande geduur. Van die ou kerkgebou is gebruik die perseel, die klip, die ou hoeksteentjie wat weer ingebou is en twee kliptablette van die ou preekstoel wat in die konsistoriemuur ingemessel is.
Dié kerk is feestelik ingewy op 12 Februarie 1955. Die totale boukoste was £64 555, dus twee keer meer as die oorspronklike beraamde herstelkoste aan die ou kerk.
NG kerk Uniondale (1884, nog bestaande, met nuwe toring)
Die NG gemeente op Uniondale, gestig in 1866, se "noodkerk" wat in 1862 gebou is, was uit die staanspoor te klein vir die gemeente. In 1875 het die kerkraad al begin praat van 'n nuwe kerk, maar die Pace-saak het die eerste planne in duie laat stort. Op die vergadering van 17 Januarie het ouderling P.H. Zondagh voorgestel dat die gevoelens oor 'n nuwe kerk by wyse van gemeentevergaderings op Uniondale en Krakeel getoets word. 'n Komitee is benoem om op die twee plekke sulke gemeentevergaderings te reël en die gemeentelede die geleentheid te gee om hul mening oor so 'n groot onderneming te gee. Hoewel mnr. G.W.B. Wehmeyer toe nie lid van die kerkraad was nie, is hy ook benoem as een van die komiteelede. Hy het die vergadering op Krakeel gelei en kon by die volgende kerkraadsvergadering rapporteer dat die deel van dié gemeente feitlik eenparig ten gunste van 'n nuwe kerkgebou was.
Die reaksie op Uniondale self was ook so gunstig dat die kerkraad aan ds. W.A. Joubert opdrag gegee het om voorlopig planne en spesifikasies vir die nuwe gebou te bekom. Hy het in korrespondensie getree met Hager. Hoewel Hager nie self die kerk op Uniondale gebou het nie, dra dit ongetwyfeld sy stempel, want met enkele wysigings is Hager se plan aanvaar. Die kerkraad het besluit om nie weer in die ou Lyon te bou nie omdat die brandpunt van die dorp in die loop van die jare na die deel wat vroeër as Hopedale bekend was, verskuif het. Die kerkraad het hierdie terrein waarop die nuwe kerk gebou is, enige jare tevore tesame met die pastorie van mnr. J. Stewart aangekoop.
Oorspronklik was die plan om die kerk van baksteen te bou; daarom is reeds op die eerste vergadering besluit om 300 000 bakstene te laat vorm. Dr. Avis, die sekretaris van die boukommissie, het 'n spesiale notuleboek aangelê waarin al die notules van die kommissievergaderings getrou weergegee is sodat 'n mens die verloop van die bouery goed kan volg. Op 7 Oktober het die kommissie reeds R1 150 in kontant ontvang, maar baie mense het nog nie hul beloofde bydraes gestort nie. Van die kerkraadslede het onderneem om ook in die omliggende gemeentes te kollekteer.
Nadat met verskeie tenderaars onderhandel is, is die tender van die firma Courtney en Delbridge, van R10 000 aanvaar. Ds. Joubert het egter sterk daarvoor gepleit dat die mure van sandsteen pleks van baksteen en die dak van lei pleks van sink sou wees. Van die kommissielede het dit weens die verhoogde koste bestry, maar toe die tenderaar net R1 ,650 ekstra vra, het almal ingestem. Die tender het egter nie voorsiening gemaak vir die vensters, galery, preekstoel en banke nie. Die jaar 1882 was 'n baie droë jaar en sommige van die kommissielede wou hê daar moes gewag word met die hoeksteenlegging tot September 1883. Nadat van die ander lede gepleit het dat met die werk voortgegaan moes word, het dr. Avis sy mening in die volgende woorde gegee: "De broeder secretaris zegt dat wanneer wij hier bijeen zaten om te beraadslagen over het optrekken van een wereldsgebou, hij ook voor uitstel zou zijn, maar denkt dat nu wij een huis voor den Heer willen bouwen, en aan Wien het werk der Commissie op iedere vergadering in het gebed word opgedragen om het te zegenen — Hij denkt daarom dat wij met wat meer geloof moeten werken en dat de Heer ons dan zeker zal zegenen."
Daarop is besluit om in die geloof met die aanvoorwerk voort te gaan. Die hoeksteen is dan ook op 6 April 1883 gelê. Die plegtige hoeksteenlegging is deur ds. J.H. Neethling van Stellenbosch waargeneem. Die volgende leraars was ook teenwoordig: Ds. G.F.J. Muller van die NG gemeente George, ds. G.W. Stegmann van Oudtshoorn, ds. M.C. Botha van Knysna, ds. Adriaan Hofmeyr van die NG gemeente Willowmore en ds. R. van R. Barry van Calitzdorp. Ná 'n afskeidsdiens in die ou kerkie is die lidmate in prosessie na die terrein waar die nuwe kerk in aanbou was. Die koster het vooraan met die kanselbybel gestap, gevolg deur die boukommissielede met 'n banier waarop die woorde : „Al ter eere Gods" gepryk het. Daarna kom in volgorde, die bouheer, die diensdoende kerkraadslede, die predikante en die lidmate.
By die aankoms op die terrein is Psalm 84 vers 5 gesing. Ná skriflesing en gebed het die "Uniondalesche Zangvereniging" 'n lied wat dr. Avis uit Duits vertaal het, gesing, naamlik "Met den Heer vangt alles aan!" Terwyl die hoeksteen stadig neergelaat is, het die gemeente vervolgens 'n lied gesing wat deur dr. Avis self gedig is. Ná die hoeksteenlegging deur ds. Neethling het die heilwense van die besoekende leraars gevolg. Die lidmate het toe geleentheid gekry om hul offergawes op die hoeksteen te kom lê en R186 is so ingesamel. Oor dieselfde naweek is nuwe lidmate voorgestel, Nagmaal gevier en geseënde konferensies gehou. Volgensdr. J.A. Heese was "dit was bepaald 'n hoogtepunt in ds. Joubert se bediening. Hy het daarin geslaag om sy hele gemeente tot een groot ideaal te inspireer."
Moeilikhede was daar nog genoeg. Die geld was somtyds gedaan, en ds. Joubert moes uitspring om geld te leen. Mnr. Jan Scheltema het R2 000 geleen, mnr. H.S. Schoeman van die Cango R400. Somtyds het van die geldskieters hul geld self nodig gekry en moes die dominee weer planne prakseer om gelde uit te betaal. Maar die werk het nooit stilgestaan nie. Hierdie probleem is ietwat verlig toe ds. Joubert met behulp van sy swaer, Onze Jan, 'n lening van R6 000 by die Zuid-Afrikaanse Assosiasie kon aangaan. Toe die kommissie weer in die verknorsing was, het mnr. Dawid B. van Rensburg R800 beskikbaar gestel. So het die kommissie met basaars, spesiale kollektes en lenings die voltooiing van die gebou sien naderkom. Ongelukkig het mnr. J. Cavers wat sonder enige vergoeding die opsig oor die bouery gehad het, ernstig siek geword en dit juis toe die toringbou aangepak is. Die fout is ook toe gemaak om die res van die toring met bakstene te bou. Die klokke en die uurwerk is deur dr. Avis uit Holland bestel.
Uiteindelik kon die inwyding van die nuwe kerk op 12 September 1884 waargeneem word. Weer het die gemeente in die ou kerkie vergader. Daar het dr. Avis 'n oorsig gegee van die boukommissie se werk, waarop ouderling G.J.H. Scheepers die boukommissie se groot taak geprys het. Daarna is die gemeente weer in prosessie na die nuwe kerk, waar die deur onder die sing van Psalm 100 deur ds. Joubert ontsluit is. Die leraars van omliggende gemeentes het weer opgedaag om saam met die gemeente in hul vreugde te deel. In sy keurige Nederlands het dr. Avis die seëninge van die naweek mooi saamgevat: „Rijke zegeningen stroomden van Boven neder. Prachtige wekstemmen om in den naam van Jesus Christus te gelooven klinken voor het eerst door de gewelven der nieuwe kerk. Ja, waarlijk, de Heilige geest was in ruime mate in ons midden."
Net vier jaar ná die voltooiing van die kerk in 1884 het ds. Joubert reeds vermeld dat die toring lek. Die firma Courtenay en Dellbridge het intussen in likwidasie gegaan en die kerkraad wou nie in 'n hofgeding betrokke raak nie. Die kerkraad het ook self 'n fout begaan deur die toring met baksteen te laat bou. Weer in 1896 het mnr. G.L. van Heerde op die ernstige toestand van die toring gewys. Weens tekort aan geld is besluit om die toring af te breek en net toe te maak totdat fondse vir die heropbou beskikbaar sou wees. Toe ds. Louw dus in 1900 ontvang is, was die kerk sonder toring. Die heropbou moes egter wag tot die pastorie klaar was.
In Oktober 1905 het die NG gemeente George se kerkraad om 'n bydrae gevra om hulle kerktoring wat ingeval het, te herstel. Uniondale besluit egter dat hulle niks kan bydra nie, "daar wij zelf met een afgebroken toren zitten". Moontlik was dit 'n aansporing vir Uniondale om self hul afgebreekte toring op te bou. Ds. Louw het die gemeente deurgegaan op 'n kollekteerveldtog en spoedig was daar R400 in die spesiale "Toringbouw-fonds". Die boukommissie bestaan uit ds. Louw, ouderlinge M.P. Zondagh, M. van der Spuy, G. Barnardt, J. Honiball en diakens G.F. Zondagh en D.E. Frylinck, die nuwe skoolhoof. Die planne en spesifikasies is deur die argitek F. W. Hesse opgestel. Frylinck het as sekretaris van die boukommissie opgetree, maar ná sy vertrek het mnr. Gerdener die werk behartig. As addisionele lede is in die kommissie benoem die kerkraadslede J.J. van der Spuy, Izak van der Westhuizen, G. Cellarius en die koster P.C. Schoonees.
Dood en nasate
Hager is in die kerkhof teen Papegaaiberg begrawe. Van sy elf kinders is vyf jonk oorlede, hoewel 'n ander bron die getal op sewe vasstel: Johan Carl Hager (1844–1917), Cornelia Susana Hager (1856–1924), Nicolaas Hager (1848-1848), Johanna Rosina Hager (1851-onbekend), Carl Louis Hager (1852–1916), Emelia Charlotta Hager (1859–1860) en Carolina Ottoria Hager (1864–1936). Die oudste seun het later argitek-boumeester in die ZAR geword, waar hy talle kerke en openbare geboue ontwerp het, byvoorbeeld die toringkerk op Middelburg (1890). Die jongste seun, Carl Louis, het 'n onderwyser in die Oranje-Vrystaat geword en was ook 'n beroepsfotograaf.
Van die talryke olieverfportrette wat Hager in die jare veertig geskilder het, is daar enkeles in die Stellenbosch-museum. Sy lewensherinneringe is in Engels vertaal deur 'n nakomeling, Elizabeth J. Hager, met die titel Autobiography of Carl Otto Hager, architect and artist … (Johannesburg, 1960). Die Stellenbosse Museum het in 1993 S.M. Hofmeyr se werk Carl Otto Hager van Stellenbosch uitgegee. In 2015 het uit die pen van Ode Krige Carl Otto Hager – argitek tot eer van god, 1813–1898 by Hemel & See Boeke verskyn.
Steve Schirripa
Steve Schirripa (gebore 1 Augustus 1958) is 'n Amerikaanse akteur en vervaardiger. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente Fear and Loathing in Las Vegas (1998), Detroit Rock City (1999), en Must Love Dogs (2005), en in die televisiereeks The Sopranos (1999).
Bjarne Forchhammer
Bjarne Forchhammer (14 September 1903 – 3 April 1970) was 'n Deense akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente 5 raske piger (1933), Biskoppen (1944), Min kone er uskyldig (1950), en Susanne (1950).
Roemeens-Ortodokse Kerk
Die Roemeens-Ortodokse Kerk (Roemeens: Biserica Ortodoxă Română) is ’n outokefale Oosters-Ortodokse Kerk. Dit is in volle gemeenskap met ander Oosters-Ortodokse kerke. Die primaat van die kerk het die titel Aartsbiskop van Boekarest, Metropoliet van Walachië en Patriarg van die Hele Roemenië. Die kerk se jurisdiksie dek die hele Roemenië, met aartsbisdomme vir Roemene wat in die nabygeleë Moldowa, Serwië en Hongarye woon, asook kerkgemeenskappe in Sentraal- en Wes-Europa, Noord-Amerika en Oseanië.
Dit is die enigste Oosters-Ortodokse kerk wat ’n Romaanse taal gebruik. Die meeste mense in Roemenië (18 817 975, of 86,8% van die bevolking volgens die 2002-sensus ) behoort daartoe, sowel as sowat 720 000 Moldowiërs. Die kerk is naas die Russies-Ortodokse Kerk die grootste Ortodokse kerk.
Barbara Hershey
Barbara Hershey (gebore 5 Februarie 1948) is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente The Last Temptation of Christ (1988), 11:14 (2003), Black Swan (2010), en Insidious (2010).
Vlag van Liberië
Simboliek
Die elf bane op die vlag verteenwoordig die elf oorspronklike ondertekenaars van die Liberiese verklaring van onafhanklikheid asook die grondwet van die Republiek van Liberië. Die blou vierkant in die skildhoek stel Afrika voor, die vyfpuntige ster stel Liberië as die eerste "onafhanklike republiek" op die kontinent (Afrika) voor, die rooi stel dapperheid voor, die wit stel reinheid voor en die blou stel getrouheid voor. Alhoewel hierdie simboliek uniek is aan Liberië, is die vlag ’n replika van “Old Glory”, die nasionale vlag van die Verenigde State.
Ontwerp
Volgens wetgewing moet die boonste punt van die ster in die skildhoek gelyk wees met die onderkant van die boonste (rooi) baan, die middelste punte van die ster moet gelyk wees met die bokant van die derde (die tweede rooi) baan en die onderste punte moet gelyk wees met die bokant van die vyfde (die derde rooi) baan. Die ster moet ook reg in die middel van die blou vierkantige skildhoek wees.
Ander vlae
Die huidige vlag is ’n aanpassing van die vorige vlag van Liberië. Die vlag voor die huidige vlag het dertien horisontale rooi en wit bane gehad (soortgelyk aan die vlag van die VSA) en in die skildhoek was ’n wit kruis op ’n blou agtergrond. Met die ondertekening van die verklaring van onafhanklikheid is die bane verminder na elf en die “Christelike kruis” is vervang met ’n vyfpuntige ster.
Lakehurst
Lakehurst is 'n nedersetting in Ocean County in die deelstaat New Jersey. Dit is ongeveer 12 km suidwes van Lakewood. Die ekonomie van die nedersetting was eers afhanklik van yster- en spoorwegindustrieë, maar is nou afhanklik van die Vloot Lugmagbasis wat daarnaby geleë is. Die spoorwegaktiwiteite het tot 'n stilstand gekom tydens die Groot Depressie in 1932. Die nedersetting het toe 'n moeilike tyd beleef, maar het 'n oplewing ondergaan tydens die Tweede Wêreldoorlog.
Die area vir die lugmagbasis was in 1919 toegeken aan die Amerikaanse Vloot om gebruik te word as basis vir ligter-as-lug tuie soos lugskepe. Die eerste Amerikaanse lugskip die Shenandoah het haar nooiensvaart hier gemaak in 1929. Die lugskip Graf Zeppelin het sy reis om die wêreld van 21 dae hier begin en geëindig. Die Akron het ook sy laaste rampvlug hier begin in 1933 en die Hindenburg het hier aan die brand geslaan en totaal uitgebrand op 6 Mei 1937. Hierna het die basis sy belangrikheid verloor en was relatief stil totdat dit gebruik was as 'n vlootopleidingsentrum tydens die Tweede Wêreldoorlog. Vliegtuigbemannings is opgelei in die kuns van duikbootopsporing. Daarna is dit gebruik as 'n helikopteropleidingsbasis.
.py
.py is die Internettopvlakdomein vir Paraguay.
Muggie
Muggies (Nematocera) is vlieënde insekte wat aan die orde van tweevlerkiges behoort. Sommige spesies lyk meer soos vlieë, spinnekoppe of vlinders as ander muggies. Op die oog af lyk muggies soos primitiewe vlieë met 'n klein, dun en broos liggaam, ses dun pootjies, gewoonlik twee veeragtige antennes, 'n klein kop en dikwels 'n sigbare suigsnoet.
Muggies leef van plantsappe (soos nektar) en is redelik onopvallende insekte. In rus word die twee vlerke agter die rug ingevou en die agterste pote na agter uitgestrek. Hulle neem die posisie in om aankomende vyande te bespeur. Hulle kan lugbewegings met die agterpote waarneem en vinnig wegvlieg sou gevaar nader.
Steekmuggies of muskiete is die bekendste muggies en is in beginsel onskuldige insekte wat van nektar leef. Tog is hulle berug as bloedsuiers. Die wyfies benodig die bloed vir die ontwikkeling van hul eiers. Dit veroorsaak meestal 'n rooi jeukerige knop, maar bytende muggies kan ook groot skade aanrig weens die siektes wat hul versprei. In tropiese gebiede dra muggies dikwels dodelike siektes (soos malaria) op groot skaal aan mense en ander diere oor. Miljoene mense sterf jaarliks aan hierdie siektes en dit veroorsaak enorme ekonomiese skade vir veeboere.
In die Benede-Oranjegebied is die Steekmuggies 'n groot probleem gedurende die warm somermaande vir mens en dier wat behoorlik deur hierdie insekte aangeval word. Die skape, bokke, perde, donkies en pluimvee word gesteek en gesuig dat die bloed loop. Die wonde raak septies indien nie behandel word nie. Die diere vind dit moeilik om behoorlik te wei en te vreet.
Die Dept. van Waterwese reguleer die vlakke van die Oranjerivier gereeld sodat die muggie-eiers tot niet kan gaan in die bloedige son waar hulle dan op die rotse blootgestel word.
Die Anargie
Die Anargie was ’n burgeroorlog tussen 1135 en 1153 in Engeland en Normandië wat gelei het tot wydverspreide orde- en wetteloosheid. Die konflik was ’n stryd om die troon ná die verdrinking van William Adelin, die enigste wettige seun van Hendrik I in 1120 toe hy aan boord van ’n skip was wat gesink het. Hendrik se pogings om sy dogter, keiserin Matilda, as sy opvolger erken te kry, was onsuksesvol. Ná Hendrik se dood in 1135 het sy susterskind, Stefanus van Blois, die troon oorgeneem met die hulp van sy broer, Hendrik van Blois. Stefanus se vroeë bewind is gekenmerk deur gevegte met Engelse baronne, rebelse Walliese leiers en Skotse invallers. Ná ’n groot rebellie in die suidweste van Engeland het Matilda die land in 1139 ingeval met die hulp van haar halfbroer Robert van Gloucester.
Verloop
Nie een van die partye kon in die eerste jare van die oorlog ’n oortuigende oorwinning behaal nie – die keiserin het die suidweste van Engeland beheer, terwyl Stefanus in beheer van die suidooste gebly het. Die kastele van die tyd was maklik verdedigbaar en daarom was die gevegte meestal uitputtingsoorlogvoering, wat bestaan het uit beleërings, strooptogte en skermutselings tussen leërs van ridders en voetsoldate, van wie baie huursoldate was. In 1141 is Stefanus gevange geneem ná die Slag van Lincoln, en dit het ’n afname van sy gesag in die grootste deel van die land tot gevolg gehad. Toe Matilda op die punt was om as koningin gekroon te word, is sy deur vyandelike skares gedwing om Londen te verlaat. Kort daarna is Robert van Gloucester gevange geneem en die twee partye het ooreengekom om hulle onderskeie gevangenes uit te ruil. Stefanus het Matilda daarna in 1142 met die Slag van Oxford amper gevange geneem, maar die keiserin het oor die bevrore Teems uit Oxford-kasteel ontsnap.
Die oorlog het vir baie jare voortgesleep. Matilda se man, Geoffrey V van Anjou, het Normandië verower, maar in Engeland kon nie een van die partye ’n oorwinning behaal nie. Rebelse baronne het nog groter mag in Noord-Engeland en Oos-Anglië gekry, met groot verwoesting wat gesaai is in streke waar gevegte plaasgevind het. In 1148 het die keiserin na Normandië teruggekeer en die veldtog in Engeland aan haar jong seun, Hendrik, oorgelaat. In 1152 het Stefanus en sy vrou, ook Matilda, onsuksesvol probeer om hulle oudste seun deur die Katolieke Kerk erken te kry as die volgende koning van Engeland. Teen die vroeë 1150's wou die baronne en die kerk hoofsaaklik ’n langtermynvrede hê.
Toe Hendrik Engeland in 1153 weer binneval, was nie een van die partye se magte gretig om te veg nie. Ná die Beleg van Wallingford het Stefanus en Hendrik om vrede onderhandel wat met die Verdrag van Wallingford gesluit is. Daarvolgens het Stefanus Hendrik as sy opvolger erken. Stefanus is die volgende jaar oorlede en Hendrik het koning Hendrik II geword; hy was Engeland se eerste Angevynse monarg en het sy bewind met ’n lang tydperk van herbouing begin.
Victoriaanse historici het die konflik "Die Anargie" genoem weens die chaos, hoewel moderne historici die akkuraatheid van die term en sommige weergawes uit dié tyd bevraagteken.
.py
Eksterne skakels
Toppdomän
Bulgaars-Ortodokse Kerk
Die Bulgaars-Ortodokse Kerk (Bulgaars: Българска православна църква; Balgarska prawoslawna tsarkwa) is ’n outokefale Oosters-Ortodokse Kerk. Dit is in volle gemeenskap met die ander Oosters-Ortodokse kerke. Die primaat van die kerk het die titel Metropoliet van Sofia en Patriarg van die hele Bulgarye.
Archimedesspiraal
'n Archimedeanspiraal (ook rekenkundige spiraal), is 'n spiraal wat vernoem is na die 3de eeu v.C. Griekse wiskundige Archimedes; dit is die lokus van punte wat ooreenkom met die ligging oor tyd van 'n punt wat weg van 'n vaste punt beweeg teen 'n konstante spoed langs 'n lyn wat teen konstante hoeksnelheid roteer.
Bulgaars-Ortodokse Kerk
Die kerk het sowat 6,5 miljoen lede in Bulgarye en tussen 1,5 en 2 miljoen lede in verskeie Europese lande, Noord- en Suid-Amerika en Australië. Die erkenning van die outokefale Bulgaarse patriargaat in 927 deur die Patriargaat van Konstantinopel maak die kerk die oudste Slawies-Ortodokse kerk in die wêreld.
Die Bulgaars-Ortodokse Kerk word ingedeel in 13 bisdomme in Bulgarye en nog twee in Wes- en Sentraal-Europa, Amerika, Kanada en Australië. Die bisdomme word opgedeel in 58 distrikte en die distrikte in 2 600 gemeentes.
Archimedesspiraal
Geskiedenis
In poolkoördinate (r, θ) kan die Archimedesspiraal beskryf word deur die vergelyking
met reële getalle a en b. Verandering van die parameter a sal die spiraal draai, terwyl b die afstand tussen opeenvolgende draaie bepaal. Archimedes beskryf so 'n spiraal in sy boek Oor Spirale.
Hierdie Archimedesspiraal word onderskei van die logaritmiese spiraal deurdat opeenvolgende draaie van die spiraal 'n konstante afstand van mekaar is (gelyk aan 2πb as θ in radiale gemeet word), terwyl hierdie afstande in 'n logaritmiese spiraal meetkundige vermeerder.
Let daarop dat die Archimedese spiraal twee arms het, een vir θ > 0 en een vir θ < 0. Die twee arms is glad verbind by die oorsprong. Slegs een arm word op die meegaande grafiek vertoon. Die spieëlbeeld om die y-as sal die ander arm lewer.
Een metode vir die kwadratuur van die sirkel, deur die streng beperkings tot die gebruik van 'n liniaal en 'n passer te verslap, in antieke Griekse meetkundige bewyse, maak gebruik van 'n Archimedesspiraal.
Uitbreidings van Archimedesspiral
Soms word die term Archimedesspiraal vir die meer algemene groep spirale gebruik:
Japan Nasionale Roete 51
Nasionale Roete 51 is 'n nasionale snelweg van Japan.
Archimedesspiraal
Uitbreidings van Archimedesspiral
Die normale Archimedesspiraal kom voor wanneer x = 1. Ander spirale wat in die groep val sluit die hiperboliese spiraal, Fermat se spiraal, en die lituus in. So te sê alle statiese spirale wat in die natuur voorkom is logaritmiese spirale, nie Archimedesspirale nie. baie dinamiese spirale (soos die Parkerspiraal van die solar wind, of die patroon wat deur 'n Catherine's wheel gemaak word is Archimedesspriraal.
Polêre hellingshoek
Die hoek \alpha tussen die spiraal raaklyn en die ooreenstemmende poolsirkel (sien diagram) word die polêre hellingshoek genoem en \tan \alpha die poolhelling. Die verwysing vir die polêre hellingshoek van die Archimedesspriaal word uitgedruk as: