cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Partiese Ryk
Rome en Armenië
Die Parters het Antonius se mag agtervolg en aangeval terwyl dit na Armenië gevlug het. Eindelik het die verswakte mag Sirië bereik. Antonius het Artavasdes II in ’n lokval gelei met die belofte van ’n huweliksbondgenootskap. Artavasdes is in 34 v.C. gevang, in Alexandrië in Egipte geparadeer in Antonius se kamma-oorwinningseremonie, en eindelik deur Cleopatra VII van die Ptolemeïese Ryk laat teregstel.
Antonius het probeer om ’n bondgenootskap met Artavasdes I van Atropatene aan te gaan nadat dié se betrekkinge met Fraates IV versuur het. Dit is laat vaar toe Antonius en sy magte in 33 v.C. aan Armenië onttrek; hulle het ’n Partiese inval vrygespring, terwyl Antonius se teenstander Octavianus sy magte in die weste aangeval het. Ná die neerlaag en selfmoord van Antonius en Cleopatra in 30 v.C. het die Partiese bondgenoot Artaxias II weer die troon van Armenië bestyg.
Moeson
Die moeson (afgelei van die Arabiese woord mawsim vir "seisoen") is die periodieke wind in tropiese gebiede wat ’n halfjaar lank uit ’n bepaalde rigting waai en dan feitlik 180° grade van rigting verander. Die windrigting dui die soort moeson aan, byvoorbeeld die suidwes- of die noordoosmoeson. Deur die verandering van windrigting word daar ook ’n ander lugsoort aangevoer, wat die weer in ’n groot mate beïnvloed. Daarom word ook van ’n droë of nat moeson gepraat.
Partiese Ryk
Vrede met Rome en burgeroorlog
Ná die neerlaag en dood van Antonius en Cleopatra van Ptolemeïese Egipte ná die Slag van Actium in 31 v.C. het Octavianus sy politieke mag gekonsolideer. Hy is in 27 v.C. deur die Romeinse Senaat Augustus gedoop en het die eerste Romeinse keiser geword. Min of meer dié tyd het Tiridates II Fraates IV vir ’n kort rukkie onttroon, maar Fraates het gou sy mag herstel met die hulp van Skitiese nomades. Tiridates het na die Romeine gevlug en een van Fraates se seuns saam met hom geneem.
Moeson
Die bekendste moeson is dié van Indië en omstreke. Tot begin Junie is die noorde van Indië droog, maar in Junie, Julie en Augustus val daar net soveel reën as in ’n volle jaar in Wes-Europa. Daarna bly dit weer droog tot in Junie, wanneer die volgende moeson aanbreek.
Partiese Ryk
Vrede met Rome en burgeroorlog
thumb|links|220px|’n Nabyskoot van die borsplaat op die standbeeld Augustus van Prima Porta. Dit wys ’n Parter wat die Aquila aan Augustus teruggee. In onderhandelings in 20 v.C. het Fraates die vrylating van sy seun bewerkstellig. In ruil daarvoor het die Romeine die verlore Aquila (veldteken) teruggekry wat die Parters in 53 v.C. in Carrhae gebuit het, sowel as enige oorlewende oorlogsgevangenes. Augustus het die terugkry van die veldteken beskou as ’n politieke oorwinning oor Partië; dié propaganda is gevier met die munt van nuwe geld, die bou van ’n nuwe tempel om die veldteken te huisves en selfs in beeldende kuns, soos die borsplaattoneel op sy standbeeld Augustus van Prima Porta.
Moeson
Wanneer ŉ groot landmassa gedurende die somer verhit word, word ŉ laagdrukstelsel of sikloon gevorm; die warm lug styg op en dan is daar as 't ware ŉ tekort aan lug sodat die lugdruk laag is. In die winter, wanneer die landmassa afkoel, ontstaan 'n hoogdrukstelsel of antisikloon, want koue lug daal en die “oormaat" lug veroorsaak 'n hoë lugdruk.
Partiese Ryk
Vrede met Rome en burgeroorlog
Saam met die prins het Augustus ook aan Fraates IV ’n Italiaanse slawemeisie gegee wat later koningin Musa van Partië geword het. Om te verseker dat haar kind, Fraatakes, die troon sou erf, het Musa Fraates IV oorreed om sy ander seuns as gyselaars aan Augustus te gee. Weer eens het Augustus dit as propaganda gebruik om die oorgawe van Partië aan Rome te verkondig. Toe Fraatakes koning Fraates V (bewind: omstreeks 2 v.C. - 4 n.C.) word, het Musa saam met hom regeer. Volgens Josephus het sy ook met hom getrou. Die Partiese adel, wat gekant was daarteen dat ’n koning met nie-Arsakidiese bloed op die troon sit, het die twee na ’n Romeinse gebied verban. Fraates se opvolger, Orodes III, was net twee jaar koning en is opgevolg deur Vonones I, wat baie Romeinse maniere aangeleer het gedurende sy tyd in Rome. Die Partiese adel, wat nie gehou het van Vonones se goedgesindheid teenoor die Romeine nie, het ’n teenstander-aanspraakmaker, Artabanus (bewind: omstreeks 10-38 n.C.), gerugsteun. Hy het Vonones eindelik verslaan en na Romeinse Sirië verban.
Moeson
Hierdie drukstelsels word termiese drukstelsels genoem, d.w.s. dit word deur temperatuur veroorsaak. In die winter word 'n groot hoogdrukstelsel dus oor Siberië en Mongolië op die groot, koue Asiatiese vasteland gevorm. In die somer kry ons weer 'n laagdrukstelsel oor die warm vasteland. In ŉ hoogdrukstelsel daal die lug van bo uit die atmosfeer en vloei op die grond na alle kante weg (d.w.s. die wind waai). In 'n laagdrukstelsel waai die wind van die kante na die middel, waar die warm lug opstyg.
Partiese Ryk
Vrede met Rome en burgeroorlog
Tydens die bewind van Artabanus II het twee Joodse nieadellike broers, Anilai en Asinai van Nehardea (in die hedendaagse Irak), ’n opstand teen die Partiese goewerneur van Babilonië gelei. Nadat die goewerneur verslaan is, het Artabanus II die broers toestemming gegee om oor die streek te regeer omdat hy bang was vir nog rebellies. Anilai se Partiese vrou het Asinai vergigtig uit vrees dat hy Anilai sou aanval oor sy huwelik met ’n nie-Jood. Hierna het Anilai in ’n gewapende stryd betrokke geraak met ’n skoonseun van Artabanus wat hom eindelik verslaan het. Met die Joodse regering uit die weg geruim, het die inheemse Babiloniërs die plaaslike Joodse gemeenskap begin teister en hulle gedwing om na Seleukië te migreer. Toe dié stad in 35-36 n.C. teen Partiese heerskappy begin rebelleer, is die Jode weer verban, dié keer deur die plaaslike Grieke en Armeniërs. Die Jode het na Ktesifon, Nehardea en Nisibis gevlug.
thumb|220px|’n Denarius wat in 19 v.C. gemunt is tydens die bewind van Augustus. Op die voorkant is die godin Feronia en op die keersy ’n Partiese man wat uit onderwerping kniel terwyl hy die Romeinse Aquila oorhandig. Hoewel daar vrede tussen Partië en Rome was, het laasgenoemde steeds in Partiese sake ingemeng. Die Romeinse keiser Tiberius het betrokke geraak in ’n sameswering deur Farasmanes I van Iberië om sy broer Mitridates op die troon van Armenië te plaas deur die Partiese bondgenoot koning Arsakes te vermoor. Artabanus II het probeer om Partiese beheer oor Armenië te herstel, maar het misluk. Dit het gelei tot ’n aristokratiese opstand wat hom genoop het om na Skitië te vlug. Die Romeine het ’n gyselaar-prins, Tiridates III, vrygelaat om oor die streek te regeer as ’n bondgenoot van Rome. Kort voor sy dood het Artabanus daarin geslaag om Tiridates met behulp van soldate van Hirkanië van die troon af te dwing.
Moeson
Winterweer in die moesonlande
Die hoogdrukstelsel oor die binneland van Asië in die winter veroorsaak dat koue winde na die see waai. Wanneer die wind oor die Himalaja-bergreeks waai en afdaal na Indië, word dit as gevolg van die dalende beweging verhit: dit word adiabatiese verhitting genoem. Die lug is droog, want dit kom van die land af, en die tipiese winterweer in Indië is 'n wolklose hemel en ŉ temperatuur van sowat 20°C. Die blomme bloei in die seisoen en die oeste word ryp. Hierdie toestande vorm 'n skerp teenstelling met die winterweer in die nabygeleë China, waar koue noordewinde uit Siberië oor die vlaktes aanwaai en die lug nie oor 'n bergreeks afdaal nie.
Partiese Ryk
Vrede met Rome en burgeroorlog
Ná Artabanus se dood in 38 n.C. het ’n lang burgeroorlog ontstaan tussen die regmatige opvolger, Vardanes I, en sy broer Gotarzes II. Nadat Vardanes tydens ’n jaguitstappie vermoor is, het die Partiese adel in 49 n.C. ’n beroep op die Romeinse keiser, Claudius, gedoen om die gyselaar-prins Meherdates vry te laat as teenstander van Gotarzes. Dit het geboemerang toe Meherdates verraai is; hy is gevange geneem en na Gotarzes gestuur waar sy ore afgesny is om hom as koning te diskwalifiseer.
Moeson
Toenemende droogte
Van Maart af, wanneer die loodregte sonstrale al hoe verder noordwaarts van die ewenaar beweeg, word dit al hoe warmer. Die riviere wat nie deur die sneeu van die Himalajas gevoed word nie, droog op en teen April is die land kurkdroog. Veral in Noordwes-Indië word dit baie warm, en temperature van byna 50°C is niks buitengewoons nie. Hierdie intense
Partiese Ryk
Nog konflik met Rome en Partiese agteruitgang
Nadat Farasmanes I van die Koninkryk Iberië sy seun Rhadamistus gestuur het om Armenië in te val om die Romeinse vasalkoning Mitridates van die troon af te sit, het Vologases I van Partië (bewind: omstreeks 51-77) beplan om die land in te val en sy broer, die latere Tiridates I, op die troon van Armenië te plaas. Rhadamistus het eindelik sy mag verloor en van die begin van Tiridates se bewind af sou Partië – met kort onderbrekings – ferm beheer oor Armenië behou deur middel van die Arsakidiese dinastie van Armenië. Selfs ná die val van die Partiese Ryk het die Arsakidiese lyn deur die Armeense konings voortbestaan, asook deur die Georgiese konings van die Arsakidiese dinastie van Iberië en vir baie eeue daarna in Kaukasiese Albanië deur die Arsakidiese dinastie van Kaukasiese Albanië.
thumb|180px|’n Partiese koning bring ’n offerande aan die god [[Herakles-Veretragna, Iran. 2de-3de eeu. Louvre.]] Toe Vardanes II in 55 n.C. rebelleer teen sy pa, Vologases I, het Vologases sy magte aan Armenië onttrek. Rome het vinnig probeer om die politieke vakuum te vul wat ontstaan het. In die Rooms-Partiese Oorlog van 58-63 het die aanvoerder Gnaeus Domitius Corbulo ’n mate van militêre sukses teen die Parters behaal terwyl hy Tigranes VI van Armenië as ’n Romeinse vasal aangestel het. Sy opvolger, Lucius Caesennius Paetus, is egter deur die Partiërs verslaan en het uit Armenië gevlug. Ná ’n vredesooreenkoms het Tiridates I in 63 n.C. na Napels en Rome gereis. Op albei plekke het die Romeinse keiser Nero hom seremonieel as koning van Armenië gekroon.
Moeson
Toenemende droogte
hitte laat 'n laagdrukstelsel oor Suid-Asië ontstaan, wat veroorsaak dat vogtige seelug uit die suidweste oor Indië ingesuig word.
Tifone
In die somer kom intense werwelstorms of tropiese siklone oor die Baai van Bengale en oor die Chinese See voor. Hierdie soort storm word in Asië 'n tifoon genoem. Dit is 'n sterk ontwikkelde laagdrukstelsel wat aanleiding gee tot verwoestende winde, wat baie keer met snelhede as 150 km/h waai. Die woord tifoon is afgelei van die Chinese woord t'ai fung, wat “n groot wind" beteken. Dieselfde tropiese werwelstorms word in die Wes-Indiese eilande ŉ orkaan genoem.
Partiese Ryk
Nog konflik met Rome en Partiese agteruitgang
'n Lang tydperk van vrede tussen Partië en Rome het ontstaan, met net die inval deur Alane in Partië se oostelike gebied omstreeks 72 wat deur Romeinse historici genoem word. Terwyl Augustus en Nero hulle beleide ten opsigte van Partië versigtig bepaal het, het latere Romeinse keisers die oostelike Vrugbare Halfmaan, die hartland van die Partiese Ryk aan die Tigris en Eufraat, ingeval en dit probeer verower. Die verhoogde aggressie kan deels verduidelik word aan die hand van Rome se militêre hervormings. Om Partië se krag in berede vegters te ewenaar het die Romeine eers buitelandse bondgenoete (veral Nabateërs) gebruik, maar later ’n permanente mag gestig. Die Romeine het eindelik regimente perdeboogskutters (sagittarii) gehad. Die Romeine het egter geen waarneembare strategie ten opsigte van die Parters gehad nie en het min grondgebied met dié invalle gewen. Die belangrikste oorweging vir oorlog was die bevordering van die persoonlike glorie en politieke aansien van die keiser, asook om Rome se eer te verdedig teen wat beskou is as minagtings, soos Partiese inmenging in die sake van Rome se vasalstate.
Moeson
Die uitwerking van die moeson
Sommige van die plekke wat die meeste reën gedurende die jaar kry, 16 in Indië. Cherrapunji in Assam het 'n gemiddelde jaarlikse reënval van 11 000 millimeter. Op hierdie plek is al soveel as 26 461 mm in een jaar gemeet. Cherrapunji kry sy meeste reën wanneer die suidwes-moesonwind waai.
Partiese Ryk
Nog konflik met Rome en Partiese agteruitgang
thumb|180px|links|’n Rotsreliëf van ’n Partiese koning, waarskynlik Vologases III. Vyandelikhede tussen Rome en Partië het weer opgevlam toe Osroes I van Partië die Armeense koning Sanatruk afsit en hom vervang met Axidares, die seun van Pakoros II, sonder om Rome te raadpleeg. Die Romeinse keiser Trajanus het die volgende Partiese benoemde vir die troon, Partamasiris, in 114 laat vermoor en Armenië eerder ’n Romeinse provinsie gemaak. Sy magte, onder Lusius Quietus, het ook Nisibis beset; die plan was hoofsaaklik om beheer te kry oor al die groot roetes oor die noordelike Mesopotamiese vlakte.
Moeson
Die uitwerking van die moeson
Aangesien die moesonreëns net vir ‘n paar maande van die jaar val en die grond daarna kurkdroog word, moet daar op alle moontlike maniere voorsorg getref word om die water op te gaar vir latere gebruik. Eeue lank al bestaan die gewoonte om klein watertenks of dammetjies te bou, gewoonlik met 'n harde kleibodem, sodat die water nie In die grond wegsyfer nie. Daar is tienduisende van hierdie dammetjies in Indië. In die lang, droë seisoen word die water dan gebruik vir besproeiing. om wasgoed te was en ook as drinkwater vir mense en diere.
Partiese Ryk
Nog konflik met Rome en Partiese agteruitgang
In die laaste maande van 116 het Trajanus die Persiese stad Sussa verower. Toe Sanatrukes II van Partië magte in Oos-Partië bymekaarmaak om die Romeine aan te val, het sy neef Partamaspates hom verraai en vermoor: Trajanus het hom gekroon as nuwe koning van Partië. Trajanus wou in 118 ’n hernude aanval op Partië loods en die land finaal onderwerp, maar hy is skielik in Augustus 117 dood.
thumb|180px|’n Parter met ’n [[Frigiese mus (regs) wat uitgebeeld word as ’n oorlogsgevangene in kettings wat deur ’n Romein vasgehou word, Rome, 203 n.C.]] Trajanus se opvolger, Hadrianus, het die Eufraat herbevestig as die grens tussen Partië en Rome en besluit om Mesopotamië nie in te val nie weens Rome se destydse beperkte militêre hulpbronne. Partamaspates het gevlug nadat die Parters teen hom in opstand gekom het, maar die Romeine het hom koning van Osroene gemaak. Osroes I is dood tydens sy konflik met Vologases III, en laasgenoemde is opgevolg deur Vologases IV van Partië, wat ’n tydperk van vrede en stabiliteit ingelui het. Die Rooms-Partiese Oorlog van 161-166 het egter begin toe Vologases Armenië en Sirië inval en Edessa terugverower. Die Romeinse keiser Marcus Aurelius het sy medeheerser Lucius Verus Sirië laat bewaak terwyl Marcus Statius Priscus Armenië in 163 ingeval het, gevolg deur die inval in Mesopotamië deur Avidius Cassius in 164. Die Romeine het Seleukië en Ktesifon verower en tot op die grond afgebrand, maar hulle moes noodgedwonge terugval toe Romeinse soldate ’n dodelike siekte (moontlik pokke) opdoen wat gou die Romeinse wêreld verwoes het. Hoewel hulle teruggetrek het, het die stad Dura-Europos van toe af in Romeinse hande gebly.
Moeson
Gebiede
Verskillende moesongebiede word onderskei:
Partiese Ryk
Nog konflik met Rome en Partiese agteruitgang
Die Partiese Ryk, wat verswak is deur interne strydvoerings en oorloë teen Rome, is gou deur die Sassanidiese Ryk vervang. Ardasjir I, die plaaslike Irannese heerser van Persis, het die omringende gebiede begin onderwerp in uittarting van die Arsakidiese heerskappy. Hy het Artabanus IV op 28 April 224 dalk naby Isfahan gekonfronteer, hom verslaan en die Sassanidiese Ryk gestig.
Moeson
Gebiede
Die uitwerking van die moeson is die grootste in eersgenoemde gebied. Dit is vanweë Asië se groot landmassa en deurdat die Himalaja die Indiese subkontinent afsluit van die koue lug van hoëre breedtes.
Partiese Ryk
Nog konflik met Rome en Partiese agteruitgang
Die Sassaniede het nie net Partië se erflating as die bewerker van Rome se ondergang geërf nie, maar sou ook probeer om die grense van die Achaemenidiese Ryk te herstel deur vir ’n kort ruk die Levant, Anatolië en Egipte van die Oos-Romeinse Ryk terug te wen tydens die bewind van Chosroës II. Hulle sou dié gebiede moes afstaan aan Herakleios, die laaste Romeinse keiser voor die Arabiese oorwinnings, maar hulle was langer as 400 jaar die opvolgers van Partië as Rome se grootste teenstander.
Inheemse en eksterne bronne
Plaaslike en buitelandse geskrewe dokumente, sowel as nietekstuele artefakte is gebruik om die Partiese geskiedenis te rekonstrueer. Hoewel die Partiese hof rekords gehou het, het die Parters geen formele begrip van geskiedenis gehad nie; die vroegste geskiedenis van Iran is eers in die tyd van die laaste Sassanidiese heerser, Yazdegerd III (bewind: 632-651), saamgestel. Inheemse bronne van die Partiese geskiedenis is skaars; daar is minder van hulle as van enige ander deel van die Irannese geskiedenis. Die grootste deel van die Partiese geskiedenis bevat Griekse sowel as Partiese en Armeense inskripsies.
Die waardevolste inheemse bronne vir die rekonstruksie van ’n akkurate chronologie van die Arsakidiese heersers is die muntstukke wat elke heerser uitgereik het. Hulle verteenwoordig ’n "oorgang van nietekstuele tot tekstuele oorblyfsels", volgens die historikus Geo Widengren. Ander bronne vir die rekonstruksie van chronologie sluit in sterrekundige tablette en kolofons in wigskrif wat in Babilonië ontdek is. Inheemse teksbronne sluit ook klipinskripsies, perkament- en papirusdokumente en potskerwe in.
Groot kiste potskerwe is byvoorbeeld op die terrein van die vroeë Partiese hoofstad Mitradatkert (vandag in Turkmenistan) ontdek met inligting oor die verkoop en berging van items soos wyn. Saam met perkamentdokumente wat op terreine soos Dura-Europos ontdek is, verskaf dit waardevolle inligting oor Partiese regeringsadministrasie, veral sake soos belasting, militêre titels en provinsiale organisasie.
Die Griekse en Latynse geskiedenisgeskrifte, wat die meeste inligting oor die Partiese geskiedenis verskaf, word nie as heeltemal betroubaar beskou nie, omdat hulle geskryf is uit die perspektief van teenstanders en oorlogsvyande. Dië eksterne bronne gaan dikwels oor groot militêre en politieke gebeurtenisse en ignoreer dikwels sosiale en kulturele aspekte van die Partiese geskiedenis.
Die Romeine het die Parters dikwels as woeste vegters uitgebeeld, maar ook as ’n kultureel verfynde volk; resepte vir Partiese geregte in die kookboek Apicius weerspieël hulle bewondering van die Partiese kookkuns. Apollodorus van Artemita en Arrianus het geskiedenisgeskrifte geskryf wat op Partië fokus maar wat nou verlore is, buiten as aangehaalde uittreksels in ander geskiedenisgeskrifte. Isidorus van Charax, wat tydens die bewind van Augustus gelewe het, verskaf ’n beskrywing van Partiese gebiede, moontlik uit ’n Partiese regeringsopname. Mense en gebeure in die Partiese geskiedenis kom ook in ’n mindere mate voor in die geskiedenisgeskrifte van Justinus, Strabo, Diodorus Siculus, Plutarchus, Dio Cassius, Josephus en Plinius die ouere.
Woestynspekvreter
Die Woestynspekvreter (Cercomela tractrac) is 'n amper-endemiese, algemene standvoël en plaaslike nomade in Karoo- en woestynbossieveld, duine en gruisvlaktes. Hulle kom een-een voor of bly in pare. Die voël is 14 – 15 cm groot en weeg 20 - 25 gram. In Engels staan die voël bekend as die Tractrac Chat.
Partiese Ryk
Inheemse en eksterne bronne
thumb|220px|’n Partiese keramiekolielamp, Nasionale Museum van Iran. Die Partiese geskiedenis kan ook gerekonstrueer word uit Chinese historiese rekords. Hulle het ’n neutraler standpunt oor Partië gehandhaaf, hoewel die gewoonte van Chinese kroniekskrywers om materiaal uit ouer werke (van onbepaalde oorsprong) te kopieer, dit moeilik maak om ’n chronologiese volgorde van gebeure te bepaal. Die Chinese het Partië 安息 (Ānxī) genoem, dalk na aanleiding van die Griekse naam vir die Partiese stad Antiogië in Margiana (Ἀντιόχεια ἡ ἐν τῇ Μαργιανῇ). Dit kan ook ’n vertaling wees van "Arsakes", die dinastie se stigter. Verskeie boeke verskaf inligting oor die nomadiese migrasies wat gelei het tot die vroeë Saka-inval in Partië, asook waardevolle politieke en geografiese inligting. Die Shiji (ook bekend as die Rekords van die Groot Historikus) deur Sima Qian beskryf bvoorbeeld in hoofstuk 123 eksotiese presente wat Mitridates II aan die Han-hof geskenk het, soorte lanboukundige gewasse wat in Partië verbou is, die vervaardiging van wyn met druiwe, rondreisende handelaars, en die grootte en ligging van die Partiese grondgebied. Die Shiji noem ook dat die Parters "horisontaal op stroke leer" geskryf het, dus op perkament.
Sentrale owerheid
thumb|’n Muntstuk van Kamnaskires III, koning van Elymais, en sy vrou, koningin Anzaze, 1ste eeu v.C.
Die Partiese regering was merkwaardig gedesentraliseer in vergelyking met dié van die vroeëre Achaemenidiese Ryk. Volgens ’n inheemse historiese bron was die gebiede waaroor die sentrale regering beheer gehad het, op ’n soortgelyke manier georganiseer as in die Seleukidiese Ryk. Hulle het albei ’n drieledige afdeling van provinsiale hiërargie gehad: die Partiese marzbān, xšatrap en dizpat – soortgelyk aan die Seleukidiese satrapie, epargie en hipargie. Die Partiese Ryk het ook verskeie ondergeskikte, semi-onafhanklike state omsluit, insluitende Kaukasiese Iberië, Koninkryk Armenië, Atropatene, Kordiene, Adiabene, Edessa, Hatra, Charakene, Elymais en Persis. Die staatsheersers het oor hulle eie gebiede regeer en hulle eie geld laat munt wat verskil het van die geld van die koninklike munt. Dit was nie veel anders as in die Achaemenidiese Ryk nie, wat ook ’n paar stadstate gehad het en selfs verafgeleë satrapieë wat semi-onafhanklik was, maar "die opperheerskappy van die koning erken, heffings betaal en militêre steun verskaf het", volgens Brosius. Die satrape van die Partiese Ryk het egter oor kleiner gebiede regeer en het dalk effens minder aansien en invloed gehad as hulle Achaemenidiese voorgangers.
thumb|150px|’n Jong man van [[Palmyra in Partiese klere; van ’n stele by Palmyra, vroeg 3de eeu n.C.]]
Adel
Die hoof van die Partiese regering was die koning van konings. Hy was poligaam en is gewoonlik deur sy eersgebore seun opgevolg. Nes met die Ptolemeuse van Egipte is daar rekords van Arsakidiese koning wat met hulle niggies en miskien selfs halfsusters getrou het; koningin Musa het met haar eie seun getrou, hoewel dit ’n ekstreme en unieke geval was.
Brosius verskaf ’n uittreksel uit ’n brief wat koning Artabanus II in 21 n.C. in Grieks aan ’n goewerneur en burgers van Susa geskryf het. Daaruit blyk dit dat die koning kon inmeng namens ’n burger, ’n saak kon hersien en die plaaslike beslissing kon verander as hy wou.
Die oorerflike titels van die adel tydens die bewind van die eerste Sassanidiese monarg, Ardasjir I, weerspieël waarskynlik die titels wat reeds in gebruik was gedurende die Partiese tydperk. Daar was drie vlakke adellikes: die hoogste hiervan was die streekkonings net onder die koning van konings, die tweede vlak was die koning se aangetroude familie en die derde vlak die hoofde van plaaslike clans en klein gebiede.
Teen die 1ste eeu n.C. het die Partiese adel groot mag en invloed in die troonbestyging en afsetting van die Arsakidiese konings gehad. Sommige adellikes het as hofraadgewers en heilige priesters gedien. Strabo herhaal in sy Geografika ’n bewering deur die Griekse filosoof en historikus Poseidonios dat die Raad van Partië uit adellike familielede en towenaars bestaan het, twee groepe "waaruit die koning aangestel is".
Van die groot adellike families van Partië wat aan die begin van die Sassanidiese tydperk genoem word, word net twee uitdruklik in vroeëre Partiese dokumente vermeld: die Huise van Suren en van Karen. Die historikus Plutarchus sê lede van die Suren-familie, die eerste onder die adel, het die voorreg gehad om elke nuwe Arsakidiese koning van konings te kroon.
Weermag
Die Partiese Ryk het geen permanente weermag gehad nie, maar kon vinnig troepe bymekaarmaak in geval van ’n krisis. Daar was ’n klein, permanente gewapende wag vir die koning, wat uit adellikes, slawe en huursoldate bestaan het. In forte aan die grens was ook permanente garnisoene; Partiese inskripsies onthul sommige van die militêre titels wat aan bevelvoerders van dié plekke gegee is. Militêre magte kon ook vir diplomatieke doeleindes gebruik word. Toe Chinese gesante Partië byvoorbeeld in die laat 2de eeu v.C. besoek, is 20 000 berede soldate na die oosgrens gestuur om die ambassade te begelei, volgens die Shiji. Dié getal is egter waarskynlik oordryf.
Die hoofaanvalsmag van die Partiese weermag was sy katafrakte, ’n kavallerie met man en perd uitgevat in maliekolders. Die katafrakte het lanse gehad waarmee hulle in die vyandelike linies kon injaag, maar die pyl en boog was tot die berede boogskutters beperk. Vanweë die koste van hulle wapens en wapenrustuing is katafrakte uit die aristokratie gewerf wat ’n mate van outonomie van die koning gevra het in ruil vir hulle dienste.
Die berede boogskutters is uit die burgerklas gewerf; hulle het ’n eenvoudige tuniek gedra. Hulle kon die vyand skiet terwyl hulle perdry en weg van die vyand kyk; die tegniek, bekend as ’n Partiese pyl, was hoogs doeltreffend. Dié kombinasie was ’n beslissende faktor in die Slag van Carrhae, waar ’n Partiese mag ’n veel groter Romeinse leër onder Crassus verslaan het.
Die grootte van die Partiese weermag is onbekend, nes dié van die ryk se algehele bevolking. Argeologiese uitgrawings in voormalige Partiese stedelike gebiede onthul egter nedersettings wat ’n groot bevolking sou kon onderhou en dus ’n groot mannekrag sou gehad het. Digte bevolkingsbiede in streke soos Babilonië sou baie aanloklik vir die Romeinse Ryk gewees het, omdat hulle leërs genoeg sou gehad het om te eet.
Geldeenheid
Die Griekse dragme, wat gewoonlik van silwer gemaak is, was die standaardgeldstuk wat in die Partiese Ryk gebruik is. Die Arsakiede het koninklike munte vir die slaan van geld gehad in Hekatompilos, Seleukië en Ekbatana.
Van die ryk se stigting tot met sy val het dragmes wat in die Partiese tydperk gemunt is, selde minder as 3,5 g of meer as 4,2 g geweeg. Die eerste Partiese tetradragmes, wat sowat 16 g geweeg het, het verskyn nadat Mitridates I Mesopotamië verower het. Hulle is uitsluitlik by Seleukië geslaan.
Hellenisme en die Irannese herlewing
thumb|220px|’n Muntstuk van Mitridates II. Die klere is Parties, terwyl die styl Hellenisties is (hy sit op ’n [[omfalos). Die Griekse inskripsie lui: "Koning Arsakes die Grieksgesinde".]]
Hoewel die Griekse kultuur van die Seleukiede in die Hellenistiese tydperk algemeen aanvaar is deur volke van die Nabye Ooste, was daar in die Partiese tydperk ’n Irannese kultuurherlewing in godsdiens, die kunste en selfs kleremodes. Die Arsakidiese heersers was bewus van beide die Hellenistiese en Persiese kulturele wortels van hulle koningskap en het hulleself "koning van konings" genoem na aanleiding van die gebruik van die Persiese konings, maar het ook bevestig dat hulle "filhellene" (Grieksgesindes, of vriende van die Grieke) is. Die woord "filhelleen" het op Partiese muntstukke voorgekom tot met die bewind van Artabanus II. Die einde van die gebruik daarvan dui op die herlewing van die Irannese kultuur in Partië. Vologases I was die eerste Arsakidiese heerser wat die Partiese skrif en taal op sy muntstukke laat aanbring het saam met die nou feitlik onleesbare Grieks.
thumb|180px|links|’n Partiese keramiek-waterspuitstuk in die vorm van ’n man se kop, 1ste of 2de eeu. Die Griekse kultuur het egter nie heeltemal uit die Partiese Ryk verdwyn nie, en daar is bewyse dat die Arsakiede Griekse teater geniet het. Toe die kop van Crassus na Orodes II gebring is, was hy en die Armeense koning Artavasdes II in die teater om ’n opvoering van Die Bakchai deur Euripides te kyk. Die regisseur het besluit om Crassus se werklike afgesnyde kop te gebruik in plaas van die rekwisiet-kop van die karakter Penteus.
Op sy muntstukke word Arsakes I uitgebeeld in klere soortgelyk aan dié van Achaemenidiese satrape. Volgens A. Shahbazi "wyk Arsakes met opset af van Seleukidiese muntstukke om sy nasionalistiese en koninklike aspirasies te beklemtoon, en hy noem homself Kārny/Karni (Grieks: Outokrator), ’n titel wat reeds gehou is deur Achaemenidiese opperste generaals". In oreenstemming met Achaemenidiese tradisies, is rotsreliëfbeelde van Arsakidiese heersers by die berg Behistoen uitgekerf, waar Darius I van Persië (bewind: 522-486 v.C.) ’n koninklike inskripsie aangebring het.
Boonop het die Arsakiede beweer hulle stam van Artaxerxes II van Persië (bewind: 404-358) af om groter wetlikheid aan hulle heerskappy oor voormalige Achaemenidiese gebiede te verleen, dus as "wetlike erfgename van glorieryke konings" van antieke Iran. Artabanus II het een van sy seuns Darius genoem en beweer hy stam van Kores die Grote af.
Verder het die Arsakidiese konings tipiese Zoroastristiese name vir hulleself gekies, asook die "heroïese agtergrond" van die Avesta, volgens V.G. Lukonin. Verder het hulle die Babiloniese kalender ingestel, met name van die Achaemenidiese Irannese kalender, in die plek van die Masedoniese kalender van die Seleukiede.
Godsdiens
thumb|180px|’n Partiese geloftereliëf; 2de eeu. Omdat die Partiese Ryk kultureel en politiek heterogeen was, het dit ’n verskeidenheid godsdiens- en geloofstelsels gehad, waarvan die algemeenste die Griekse en Irannese kultusse was. Benewens ’n minderheid Jode en vroeë Christene, was die meeste Parters politeïsties. Griekse en Irannese gode is dikwels verenig as een. Zeus is byvoorbeeld dikwels gelykgestel aan Ahura Mazda, Hermes aan Sjamasj, ensovoorts. Benewens die hoofgode, het elke etniese groep ook hulle eie gode gehad. Nes met die Seleukidiese heersers, het Partiese kuns gewys die Arsakidiese konings het hulleself as gode beskou; dié kultus van die heersers was waarskynlik die algemeenste.
In hoe ’n mate die Arsakiede Zoroastrisme aangehang het, word vandag oor gedebatteer. Die volgelinge van Zoroaster sou die bloederige offerandes van sommige Irannese kultusse uit die Partiese tydperk onaanvaarbaar gevind het. Daar is egter bewyse dat Vologases I die teenwoordigheid van Zoroastristiese towenaar-priesters aan die hof aangemoedig het en die samestelling van heilige Zoroastristiese tekste wat later die Avesta gevorm het, geborg het. Die Sassanidiese hof het Zoroastrisme later as die ryk se amptelike staatsgodsdiens aanvaar.
Daar is min argeologiese bewyse vir die verspreiding van Boeddhisme van Koesj na Iran. Dit is egter uit Chinese bronne bekend dat ’n Partiese edelman en Boeddhistemonnik as ’n Boeddhistesendeling na Luoyang in Han-China gereis en verskeie boeddhistetekste in Chinees vertaal het.
Kuns en argitektuur
thumb|180px|’n [[Iwan met ’n tonnelgewelf by die ingang van die antieke terrein Hatra, moderne Irak; omstreeks 50 n.C.]] Partiese kuns kan in drie geohistoriese fases verdeel word: die kuns van Partië self; dié van die Irannese plato en dié van Partiese Mesopotamië. Die eerste werklike Partiese kuns, wat by Mitridatkert ontdek is, het elemente van Griekse en Irannese kuns gekombineer soos in Achaemenidiese en Seleukidiese tradisies. In die tweede fase het Partiese kuns inspirasie gevind in Achaemenidiese kuns, soos die inhuldigingsreliëf van Mitridates II by die berg Behistun. Die derde fase het geleidelike ontwikkel ná die Partiese verowering van Mesopotamië.
Algemene motiewe van die Partiese tydperk sluit in tonele van koninklike jagtogte en die inhuldigings van Arsakidiese konings. Die gebruik van dié motiewe is later uitgebrei om portrette van plaaslike heersers in te sluit. Algemene kunsmediums was rotsreliëf, fresko's en selfs graffiti. Geometriese en gestileerde plantpatrone is ook op gepleisterde mure aangebring. ’n Algemene motief van die Sassanidiese tydperk van twee ruiters wat met lanse veg, het die eerste keer in die Partiese reliëfs by die berg Behistun voorgekom.
In portrette is mense reg van voor geskilder. Dit en ander elemente van die Partiese kuns het egter geleidelik verdwyn met die groot kulturele en politieke veranderings wat deur die Sassanidiese Ryk ingevoer is.
Partiese argitektuur het elemente van Achaemenidiese en Griekse argitektuur aangeneem, maar het van albei verskil. Die styl het sover bekend eerste in Mitridatkert voorgekom. ’n Tipiese eienskap van Partiese argitektuur was die iwan, ’n ruimte wat deur ’n boog of tonnelgewelf ondersteun word en aan die een kant oop is. Die gebruik van die tonnelgewelf het die Grieke se gebruik van pilare vervang om dakke te ondersteun.
Hoewel die iwan tydens die Achaemenidiese tydperk en vroeër bekend was in kleiner en ondergrondse strukture, was dit die Parters wat hulle die eerste keer op monumentale skaal gebou het. Die vroegste Partiese iwans, wat in die vroeë 1ste eeu n.C. gebou is, word by Seleukië aangetref. Monumentale iwans is ook algemeen tussen die antieke tempels van Hatra.
Klere en bybehore
thumb|140px|Die kop van ’n Partiese soldaat wat van ’n standbeeld afgebreek het. Hy dra ’n Griekse soort helm; 2de eeu v.C.
Die tipiese Partiese perdrydrag word uitgebeeld deur die bekende bronsstandbeeld van ’n Partiese edelman by Shami, Elymais. Die figuur is 1,9 m lank en dra ’n V-vormige tuniek wat met ’n gordel vasgebind is en ’n mus oor sy teruggeborselde hare. Sy uitrusting word dikwels gesien op Partiese muntstukke van die middel 1ste eeu v.C.
Voorbeelde van klere aan Partiese standbeelde is ontdek in uitgrawaings by Hatra in Noordwes-Irak. Standbeelde daar bevat die tipiese Partiese hemp (qamis) wat van fyn versierde materiaal gemaak is en by langbroeke gedra word. Die aristokrasie van Hatra het ’n bobhaarstyl, kopbedekkings en tunieke met gordels gedra wat kenmerkend was van die adellikes van die sentrale Arsakidiese hof. Die pak is selfs deur die Arsakidiese konings gedra, soos gesien kan word op muntstukke. Dit is ook in Palmyra, Sirië, gedra.
Partiese standbeelde beeld vroue uit in mantels met lang moue oor ’n rok, met halsbande, oorringe, armbande en hooftooisels met juwele. Hulle rokke het baie voue gehad en is by die een skouer met ’n doekspeld vasgesteek. Hulle hooftooisels het ook sluiers gehad wat na agter gedrapeer was.
Op Partiese muntstukke kan gesien word hoe mans se hoofbedekkings deur die jare verander het – van sagte hoede met flappe tot Partiese tiaras versier met pêrels en juwele.
Taal
Die Parters was kultureel en godsdienstig baie verdraagsaam en het Grieks as hulle amptelike taal aanvaar, met Aramees wat die lingua franca in die ryk was. Die inheemse tale Parties, Middelpersies en Akkadies is ook gebruik.
Skryf en letterkunde
thumb|links|180px|’n Partiese luit, omstreeks 3 v.C. - 3 n.C. Dit is bekend dat die hof se minnesanger (gōsān) in die Partiese tydperk poëtiese letterkunde saam met musiek voorgedra het. Hulle stories, in versvorm, is egter nie neergeskryf nie tot in die daaropvolgende Sassanidiese tydperk. Daar is in werklikheid geen Partiese letterkunde wat in die oorspronklike vorm behoue gebly het nie; al die teks wat bewaar gebly het, is in die volgende eeu neergeskryf. Daar word geglo verhale soos die romantiese storie Vis en Rāmin en die epos van die Kajanidiese dinastie is deel van die korpus van mondelinge letterkunde uit die Partiese tydperk, hoewel dit eers veel later neergeskryf is. Hoewel letterkunde in Parties nie geboekstaaf is nie, is daar bewyse dat die die Arsakiede geskrewe Griekse letterkunde erken en gerespekteer het.
Vroue in die Partiese Ryk
Daar is baie min geskrewe en argeologiese bronne oor die posisie van vroue in die Partiese Ryk. Die stukkies inligting wat wel bestaan, is ook net oor koninklike vroue, wie se posisie baie ooreenkomste toon met dié in die voorafgaande Achaemenidiese Ryk en die daaropvolgende Sassanidiese Ryk.
thumb|220px|’n Muntstuk van Fraates V met sy ma, Musa, op die keersy. Volgens Romeinse bronne het Partiese konings harems vol vroulike slawe en hetairas gehad wat geen kontak met ander mans gehad het nie, en koninklike vroue mag nie aan die koninklike bankette deelgeneem het nie. Of koninklike vroue apart van mans gewoon het, is onbekend, want daar is geen bewyse daarvan gevind nie. Dit is egter bekend dat vroue minstens as vermaaksterre aan koninklike bankette deelgeneem het, want vroue word op argeologiese beelde gewys waar hulle op sulke geleenthede die gaste vermaak met musiek en danse.
Daar word aanvaar dat koninklike Partiese vroue hulle eie eiendom, grond en vervaardigers kon besit en bestuur, nes hulle voorgangers in die Achaemenidiese en Seleukidiese Ryk en hulle opvolgers in die Sassanidiese Ryk. Dit is bekend dat koninklike en adellike vroue hulle mans met hulle eie gevolge na oorlogsterreine gevolg het.
Dit lyk of koninklike vroue ’n kleiner rol in sake gespeel het. In kunswerke kan gesien word hulle trek baie dieselfde aan as vroue van die Achaemenidiese tydperk: rokke met baie voue en lang moue wat met ’n gordel vasgemaak word, met ’n tiara of ’n sluier wat teen hulle rug afhang. Hoewel hulle name en titels op amptelike dokumente verskyn het, is Partiese vroue selde in kuns uitgebeeld. Net twee vroue is ooit op Partiese munte uitgebeeld: koningin Musa van Partië en koningin Anzaze van Elymais. Musa is die enigste vrou wat vir seker as koningin regeer het, terwyl Rinnu, die moeder van die minderjarige koning Fraates II, die enigste vrou is wat sover bekend as regent regeer het.
NG gemeente Malopo
Die NG gemeente Malopo  is 'n gemeente van die Nederduitse Gereformeerde Kerk in die Sinode Goudland (voorheen Sinode van Wes-Transvaal).
Die gemeente is gestig in 1920. Die kerkgebou is geleë op Buhrmannsdrif. In 2013 was die leraar ds. G.J. Walkers. Daar was in daardie jaar 98 doop- en 258 belydende lidmate.
Gregory Gaye
Gregory Gaye (10 Oktober 1900 – 23 Augustus 1993) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Charlie Chan at the Opera (1936), Dodsworth (1936), Tovarich (1937), en Ninotchka (1939).
Klooster Reichenau
<div style="background:#f9f9f9; border:1px solid #aaaaaa; clear:right; float:right; font-size:90%; margin:1em 0 1em 1em; padding:1em; text-align:center; width:20em;">
Klooster Reichenau
Stigting
724 deur sendelingbiskop Pirminius
Ligging
Eiland Reichenau, Bodenmeer
Sekularisasie
1803
Die Klooster Reichenau was 'n Benediktynse klooster op die eiland Reichenau in die Bodenmeer. Dit is in 724 gestig en het vanaf 1540 as die priory van die biskop van Konstanz gedien. Naas die abdy in St. Gallen, Switserland en die klooster Fulda in Hesse, Duitsland word dit by die beduidendste kloosters van die Karolingiese tydperk gereken.
Clathria aphylla
Clathria aphylla is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Die spons behoort tot die genus Clathria en tot die familie Microcionidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1996 deur Hooper.
Dilma Rousseff
Dilma Vana Rousseff (Portugees: [ˈdʒiwmɐ ˈvãnɐ ʁuˈsɛf(i)]; * 14 Desember 1947) is 'n Brasiliaanse politikus wat vanaf 1 Januarie 2011 tot 31 Augustus 2016 as die 36ste president van Brasilië gedien het. Sy is die eerste vrou wat hierdie amp beklee het en is 'n lid van die Brasiliaanse Arbeidersparty.
Steenkoolspruit
Steenkoolspruit kan verwys na:
Dilma Rousseff
Op 3 Desember 2015 het die Kamer van Afgevaardigdes vir Rousseff se verwydering uit die amp gestem, nadat oortredings in die bestuur van openbare finansies waargeneem is. Op 12 Mei 2016 het die Senaat van Brasilië Rousseff se magte en pligte as president vir tot ses maande tydelik opgeskort of totdat die Senaat 'n uitspraak lewer; sy van die amp onthef word indien sy skuldig bevind word, of vrygespreek word van die misdade.
Big Brother (George Orwell)
Big Brother is ’n karakter en simbool in George Orwell se distopiese roman 1984. In die verhaal is Big Brother die staatsleier, al het niemand hom nog ontmoet nie. Daar is oral foto’s van hom met die boodskap "Big Brother is watching you". Mense gebruik dikwels die uitdrukking “Big Brother” om te verwys na 'n regering of organisasie wat absolute mag het, geen vryheid toelaat nie, en fyn dophou wat mense doen ('n loerbroer). Die TV-reeks Big Brother is na die karakter genoem.
Oorsprong van die term
Big Brother is die almagtige, onfeilbare staatshoof van Oceania. Hy is altyd reg en neem nooit verkeerde besluite nie. Sy ware naam is onbekend. Niemand weet eens of hy wel 'n persoon is nie. Dit is moontlik dat hy oorlede is en deur iemand anders opgevolg is, maar niemand weet regtig nie.
Die boek was 'n skerp aanklag teen kommunisme en die Sowjet-Russiese leier Stalin, wat die model voorgestaan het. Daarnaas is die boek ook 'n waarskuwing vir wat in die toekoms in nie-kommunistiese lande kan gebeur as mense hul individualisme kwytraak. Die roman het veral in 1984 wye mediadekking gekry, toe die tema nog net so aktueel, en die Koue Oorlog nog sterk aan die gang was. Sedertdien speel die term ‘Big Brother is watching you’ 'n rol in die debat rondom privaatheid, veral soos owerhede toesig oor hul onderdane verskerp.
11 September
11 September is die 254ste dag van die jaar in die Gregoriaanse kalender (255ste in skrikkeljare). Daar volg nog 111 dae in die res van die jaar.
Emily Chang (aktrise)
Emily Chang (gebore 3 Augustus 1980) is 'n Amerikaanse aktrise, skryfster, en vervaardiger. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprent Total Recall (2012) en in die televisiereekse How I Met Your Mother (2005), The Vampire Diaries (2009), en The Bold Type (2017).
Fred Raynham
Fred Raynham is 'n Britse akteur en skrywer. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente The Hound of the Baskervilles (1921), The Passionate Friends (1922), en The Burgomaster of Stilemonde (1929).
NG gemeente Meiringspark
Die NG gemeente Meiringspark is 'n gemeente van die Nederduitse Gereformeerde Kerk in die Sinode Goudland (voorheen Wes-Transvaal).
Die gemeente is gestig in 1966. Die kerkgebou is geleë by Oom Jacobstraat 41, Klerksdorp. In 2013 was die leraar ds. T. De Bruin. Daar was in daardie jaar 67 doop- en 404 belydende lidmate. In 2016 het Meiringspark en Elandia gekombineer en ds. Jan van Heerden saam beroep.
2011 Maleisiese Grand Prix
Die 2011 Formule Een Maleisiese Grand Prix is op 10 April 2011 in Sepang, Maleisië, gehou. Dit was die tweede wedren van die kampioenskapseisoen en is deur Sebastian Vettel in sy Red Bull-Renault gewen.
33ste AVN-prystoekenning
Die 33ste AVN-prystoekenning was ’n pornografiese prystoekenningsaand waar die beste akteurs, aktrises, regisseurs en rolprente van tussen 1 Oktober 2014 en 30 September 2015 in die volwasserolprentbedryf aangewys is. Dit is op 23 Januarie 2016 in die Hard Rock Hotel & Casino in Las Vegas gehou.
Die aanbieders was die porno-sterre Joanna Angel en Anikka Albrite. Die komediant en aktrise Kate Quigley was die seremoniemeester.
Peter Pan XXX: An Axel Braun Parody het altesaam 21 benoemings gekry, met Batman v Superman XXX: An Axel Braun Parody tweede met 18. BLACKED.com het 15 benoemings gekry en TUSHY.com 12.
Wenners en benoemdes
Die grootste pryse, vir vroulike en manlike kunstenaar van die jaar, is gewen deur Riley Reid en Mick Blue.
Hier volg van die wenners en benoemdes. Wenners word in vetdruk aangedui.
thumb|150px|Riley Reid, beste vroulike kunstenaar. thumb|150px|[[Mick Blue, beste manlike kunstenaar.]] thumb|150px|Abella Danger, beste nuwe aktrise. thumb|150px|Penny Pax, beste aktrise. thumb|150px|Tommy Pistol, beste akteur.
Heldesaal
AVN het op 18 Desember 2015 aangekondig die volgende mense word in die heldesaal opgeneem:
NG gemeente Magaliesburg
duimnael|regs|180px|Ds. J. le R. Hauptfleisch was van 1913 tot 1926 Magaliesburg se eerste NG predikant. duimnael|links|320px|NG kerk Magaliesburg, 2015. Links is die ou kerkie, wat as saal gebruik word. duimnael|links|320px|Die ou kerkie op Magaliesburg, omstreeks 1917. duimnael|160px|regs|Ds. J.M. van den Berg was die gemeente se leraar van 1946 tot 1964.
Die NG gemeente Magaliesburg is 'n gemeente van die Nederduitse Gereformeerde Kerk in die Sinode Goudland (voorheen Sinode van Wes-Transvaal).
Swerfvalk
Die swerfvalk (Falco peregrinus), ook bekend as die Peregrine, is 'n roofvoël in die familie Falconidia wat wyd verspreid oor die aarde voorkom. Dit is 'n kraai-grootte valk met 'n blou-grys rug, 'n gespikkelde wit onderkant en 'n swart kop. Die Swerfvalk is 'n roofvoël en voed hoofsaaklik op ander medium grootte-voëls. Die geslagte lyk verskillend (dimorfies), met die wyfies aansienlik groter as mannetjies. Die Swerfvalk is bekend vir sy hoë-spoed duik van meer as 322 km/h gedurende jagtogte. Dit is die vinnigste lid van die diereryk.
Ethan Allen
Ethan Allen (* 21 Januarie 1738 - † 12 Februarie 1789) was 'n Amerikaanse boer, sakeman, grondspekulant, filosoof en skrywer wat gedurende die Amerikaanse Rewolusionêre Oorlog as patriot, oorlogsheld en politikus bekendheid verwerf het - onder meer as een van die stigters van die deelstaat Vermont en met die inneming van Fort Ticonderoga in die vroeë fase van die rewolusionêre oorlog.
Swerfvalk
Die Swerfvalk word byna oral op die aarde aangetref, behalwe in die uiterste poolstreke, baie hoë berge en die meeste tropiese reënwoude. Die enigste groot ys-vrye landmassa waar dit nie voorkom nie is Nieu-Seeland. Dit maak die Swerfvalk die wêreld se roofvoël wat die wydste verspreid voorkom.
Ethan Allen
As 'n boorling van landelike Connecticut het Allen in die grensland grootgeword, tog was sy opvoeding ook op enkele filosofiese skole gefokus. In die laat 1760's het sy sakebelange tot die sogenaamde New Hampshire Grants gestrek waar hy grond gekoop het. Sodoende het hy ook by die regtelike dispuut oor dié gebied betrokke geraak. Nadat die saak 'n aantal terugslae gekry het, is die Green Mountain Boys in die lewe geroep - 'n gewapende groep wat onder die bevel van Allen talle setlaars uit New York van hulle plase in die Grants verwilder het.
NG gemeente Magaliesburg
Die gemeente Magaliesburg (vroeër genoem Magaliesberg) is op 18 April 1910 gestig. Ds. J. le R. Hauptfleisch was die eerste leraar. In die nuwe gemeente is twee dele sonder samehorigheidsgevoel saamgevat, t.w. Skeerpoort en Brits. Dit het 'n spoedige afstigting in 1914 van die NG gemeente Krokodilrivier, wat later deel geword het van die Noordelike Sinode (die ou Noord-Transvaal) as gevolg gehad.
Swerfvalk
Die wetenskaplike naam kan as "dwaal valk" vertaal word. Dit verwys na die migrerende gewoontes van die swerfvalk families wat in die noordelike gebiede voorkom. Kenners erken 17 tot 19 subspesies wat wissel in voorkoms en omvang. Daar is meningsverskil oor die vraag of die kenmerkende Barbaryse valk deur twee subspesies verteenwoordig word.