cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Geuse (Tagtigjarige Oorlog)
Etimologie
Die woord Geus is afgelei van die Franse gueux. Laasgenoemde woord beteken armlastige of boemelaar, maar dit het 'n positiewe betekenis verkry vir die wat tydens die Tagtigjarige Oorlog nie Spaansgesind was nie. Die oorsprong van die benaming 'Geus' lê waarskynlik in die uitspraak wat Karel van Berlaymont gerig het aan die landvoog Margaretha van Parma op die oomblik dat die Eedverbond der Edelen (verenigde lae adel) aan haar 'n smeekskrif oorhandig het (5 April 1566). Tradisioneel word die woorde van Berlaymont weergegee as: "N'ayez pas peur, Madame, ce ne sont que des gueux" (vertaling: (Nederlands) 'Wees niet bang, mevrouw, het zijn slechts bedelaars'; vertaling: (Afrikaans: Moenie bang wees nie, mevrou, hulle is slegs bedelaars). In die oudste verslag deur Jacob van Wesenbeke, het Berlaymont vir Margaretha gesê: "Voilà entrer des beaux gueux" (vrylik vertaal in Nederlands: 'Zie welke fraaie schooiers daar binnenkomen'; en in Afrikaans: 'Kyk watter fraai boemelaars daar inkom'). Andere skrywers gee hierop variasies, terwyl die deurgaans goed ingeligte Joachim Hoppers skryf dat dit nie bekend was hoe die naam Geus ontstaan het nie. Die Spaanse korrespondensie van die landvoogde van Filips II van Spanje spekuleer weer dat die naam iets te make het met die Gote. Die hipotese word ook deur moderne taalkundiges ernstig opgeneem.
Die neerhalende woorde deur Berlaymont - indien aanvaar word dat hy dit werklik uitgespreek het - was bedoel om die landvoog gerus te stel oor die beperkte krag van die verenigde aristokrasie, wat onder leiding van Hendrik van Brederode (1531-1568) die smeekskrif aangebied het. Die teenstanders van die Spanjaarde, aanvanklik hoofsaaklik Calviniste, het die skeldwoord egter aangeneem, dit hul eie gemaak, en van 'n pejoratiewe na 'n positiewe term verander. Dit het na bewering gebeur tydens die Geuse-banket by die Hof van Culemborg, wat ook beskryf word in die korrespondensie van die landvoogde. Die opstandige adellikes het aan tafel gesit met 'n bedelsak om die nek, wat daarop gedui het dat hulle die bynaam al voorheen toegeëien het.
Hoe dit ook al sy, die term word steeds op die tradisionele manier gebruik ('n skeldnaam wat deur die geteikende persoon met trots toegeëien word).
Geskiedenis
Die Geuse was van gemengde oorsprong. Die vloot van die Geuse het hoofsaaklik bestaan uit die verarmde adel wat beslag gelê het op verbeurdverklaarde besittings (soos Arent VII van Duivenvoorde), saam met avonturiers, werklose matrose en persone aan die marges van die samelewing en selfs gewone misdadigers. In die tydperk 1567-1572 was die Geuse-vloot die enigste effektiewe magsmiddel wat prins Willem van Oranje teen die Spaanse koning kon gebruik. Die betekenis van hierdie vloot was veral duidelik in 1572.
Die eerste Geuse
Op 27 Desember 1566 is Vlaamse Calviniste en Geuse uitgemoor te Wattrelos. Hierdie Watergeuse is deur Willem van Oranje, wie se besittings verbeurd verklaar is, van kaperbriewe voorsien.
Die Geuse het begin in die tradisie van Frans van Brederode, Pier Gerlofs Donia (Grote Pier) en Wijerd Jelckama. Fernando Álvarez de Toledo (Die hertog van Alva) het op die aanvalle gereageer met die bewapening van handelskepe, 'n suksesvolle taktiek uit die oorloë met Frankryk tien jaar tevore. Die poging deur Louis van Nassau om Groningen tydens die Slag van Heiligerlee te verower het die opkoms van die Watergeuse ontketen. Hulle het die troepe van voorrade voorsien en Hollandse skepe gekaap. Alva en Maximilian van Hénin-Liétard het toe opdrag gegee dat skepe toegerus word om op te tree teen die kaptein van die Geuse, waarvoor Amsterdam onder andere drie skepe gelewer het. Gedurende die eerste seeslag van die Tagtigjarige Oorlog wat daarop gevolg het, het die sterker Geuse-vloot in Julie 1568 'n oorwinning behaal tydens die Seeslag op die Eems.
Die Geuse opstand
Intussen wou Elizabeth die betrekkinge met Spanje verbeter en het sy derhalwe die Geuse uit die Engelse hawens verdryf. Een van die gevolge hiervan was die inname van Den Briel op 1 April 1572 deur die Watergeuse onder leiding van Willem Bloys van Treslong deur die Noordpoort by Brielle. Dit word gesien as die begin van die opstand in Nederland, maar vir Alva was die verlies van Vlissingen op 6 April meer skokkend. Van hierdie tydstip af het die sogenaamde Bosgeuse van die Watergeuse af weggebreek; onder leiding van Jacob Blommaert het hulle deur Vlaandere gegaan en Oudenaarde op 7 September verower.
Intussen het die opstand versprei oor die streke Holland en Zeeland, met uitsondering van die stede Middelburg, Zeeland, Amsterdam en Goes. Boonop het die Geuse steun ontvang van Willem van Oranje, wat sy tweede inval uit die oostelike Nederlande begin het.
In Junie 1572 het Enkhuizen aangesluit by die rebelle. Die provinsies Holland en Zeeland en Gelderse stede Zaltbommel en Buren het die Unie van Dordrecht gesluit.
Deur die aansluiting van Den Briel, Vlissingen en Enkhuizen by die opstand het die Geuse beheer oor die handelsroetes verkry. 'n Ander gevolg was dat hierdie Watergeuse nie meer rond hoef te geswerf het nie. Hulle het nou onder die landdroste van hierdie stede geval, wat ook befondsing vir die opstand verskaf het. Tydens die eerste vrye vergadering van die State van Holland en Wes-Friesland is besluit om alle kaperbriewe terug te trek. Hulle het ook probeer om ontslae te raak van die ongedissiplineerde elemente wat die opstand skade berokken het, met katolieke burgers en geestelikes wat vermoor is en kloosters wat op groot skaal geplunder is. Willem van Oranje het vir van Lumey ontslaan vir die moorde op die Martelare van Gorcum. Van 'n opstand deur die gewone mense was daar egter geen sprake van nie.
Latere jare
Die Slag van die Zuiderzee is gelei deur Cornelis Dirkszoon, burgemeester van Monnickendam. Reeds op 11 Oktober 1573 is die Spaanse admiraal Bossu gevange geneem.
Die Watergeuse was van kardinale belang in die ontsetting van Alkmaar en Leiden. Op 29 Januarie 1574 het die Geuse die Spaanse vloot op die Westelike Schelde in die Slag van Reimerswaal verslaan, en op 19 Februarie is Middelburg deur die Geuse verower.
Die betekenis van die Watergeuse gedurende die vroeë jare van die Tagtigjarige Oorlog kan kwalik oorskat word. Danksy die inname van Den Briel en die daaropvolgende opstand van die Geuse kon hulle die Staatse partij vaste grond bied in die stryd teen die Spanjaarde, wat Willem van Oranje ondanks sy eie pogings nie in kon slaag nie.
Phil Silvers
Phil Silvers (11 Mei 1911 – 1 November 1985) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente It's a Mad Mad Mad Mad World (1963), A Funny Thing Happened on the Way to the Forum (1966), en Follow That Camel (1967), en in die televisiereeks The Phil Silvers Show (1955).
Akira Nozawa
Akira Nozawa (野澤 晁) is 'n voormalige Japannese sokkerspeler. Hy het vir die Japannese nasionale sokkerspan uitgedraf.
Higgovale
Higgovale is 'n voorstad in die weste van Kaapstad.
Geografie
Higgovale is suid van Kampsbaairylaan geleë en grens aan Kampsbaai in die weste en Oranjezicht in die ooste, met Leeukop direk noordwes daarvan.
Cannes-rolprentfees 1998
Die 51ste jaarlikse Cannes-rolprentfees is van 13-24 Mei 1998 gehou. Die Amerikaanse regisseur Martin Scorsese was die voorsitter van die jurie en die Franse aktrise Isabelle Huppert het die opening- en die afsluitingseremonie aangebied. Altesaam 63 rolprente en kortfilms is vir mededinging gekies.
Die Griekse rolprent Mia aioniotita kai mia mera, met Theo Angelopoulos as regisseur, het die Palme d'Or gewen. Die fees is geopen met Mike Nichols se Primary Colors en afgesluit met Godzilla van Roland Emmerich.
Blue Hills, Gauteng
Blue Hills is 'n voorstad in Midrand, noord van Johannesburg, Suid-Afrika.
Manningvergelyking
Die Manningvergelyking is 'n empiriese formule wat die gemiddelde snelheid van 'n vloeistof bereken wat in 'n kanaal vloei wat nie die vloeistof heeltemal omsluit nie. Dit is dus geldig vir vloei in 'n oop kanaal.
Vir 'n oop kanaal met hoogte H en wydte W is:
waar:
Vorden
Vorden is 'n nedersetting in die munisipaliteit Bronckhorst in die provinsie Gelderland in Nederland.
Sarajevo
Sarajevo (Cyrillies: Сарајево, [sǎrajeʋo]) is die hoofstad en met 'n bevolking van 448 646 ook die grootste stad van Bosnië en Herzegowina. Die stad is langs die Miljacka-rivier in die Sarajevo-vallei geleë en word deur die Dinariese Alpe omring.
Sarajevo het vroeër veral vir sy godsdienstige diversiteit bekend gestaan. Hier het aanhangers van Islam, die Ortodokse Christendom, Katolisisme en Judaïsme eeue lank vreedsaam saamgeleef.
Alhoewel die eerste menslike nedersettings in die gebied in die prehistoriese tydperk terugstrek, het die moderne Sarajevo uit 'n 15de eeuse Ottomaanse vesting ontstaan. Die stad het verskeie kere in sy geskiedenis internasionale aandag getrek. Die moord op aartshertog Frans Ferdinand van Oostenryk en sy vrou Sophie in 1914 was die vonk wat die Eerste Wêreldoorlog laat ontvlam het. Sewentig jaar later het Sarajevo as die gasheerstad van die Olimpiese Winterspele opgetree. Die beleg van Sarajevo tydens die Bosniese onafhanklikheidsoorlog tussen 1992 en 1996 vorm een van die donkerste periodes uit die geskiedenis van die stad.
Die heropbou duur steeds voort, maar Sarajevo is lankal die beduidendste kulturele en ekonomiese sentrum in Bosnië en Herzegowina.
Chadaloh II (Alaholfinger)
Chadaloh II (ook Chadalhoh, Chadalous, Chadelous, Kadalhoh, Chadolt; † 31. Julie 896) uit die geslag van die Ahalolfinger was ten minste tussen 890 en 894 graaf in Augstgau en Aargau. Hierdie gebied lê tussen die Ryn se boloop en die Aare-rivier in vandag se Switserland.
Hy was 'n vertroueling van die Oos-Frankiese koning Arnolf van Karintië, en het vir hom die Augst - en Aargau beskerm teen koning Rudolf van Boergondië. Ook in die Albgau in die suidelike Swartwoud, word hy in 890 as graaf aangegee. In hierdie gebied het hy moontlik saam met graaf Adalbert die Roemryke die mag gedeel. 'n Ander moontlikheid is dat hy daar net tydelik tydens ´n afwesigheid van Adalbert regeer.
Eddie Izzard
Eddie Izzard (gebore 7 Februarie 1962) is 'n Engelse akteur, vervaardiger, en skrywer. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente Mystery Men (1999), My Super Ex-Girlfriend (2006), Ocean's Thirteen (2007), en Across the Universe (2007).
Adrienne C. Moore
Adrienne C. Moore (gebore 14 Augustus 1980) is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die televisiereekse Homeland (2011), Orange Is the New Black (2013), Unbreakable Kimmy Schmidt (2015), en Search Party (2016).
Fuentes de Magaña
Fuentes de Magaña is 'n munisipaliteit in die provinsie Soria in die Spaanse outonome gebied Kastilië en León.
Antonio Giovinazzi
Antonio Giovinazzi (gebore 14 Desember 1993) is 'n Italiaanse beroepsrenjaer wat tans vir die Alfa Romeo-Ferrarispan aan Formule Een deelneem.
Hy was die 2015 FIA Europese Formule 3-Kampioenskap naaswenner en het vir Prema gejaag in die 2016 Internasionale GP2-Reeks, hy eindig in die tweede plek met vyf oorwinnings en agt algehele podiums. Giovinazzi is deur Scuderia Ferrari aangewys as hul FIA Formule 1 derde en reserwebestuurder vir die 2017 seisoen. Hy het sy Formule Een Grand Prix debuut vir Sauber by die 2017 Australiese Grand Prix gemaak nadat hy Pascal Wehrlein vervang het, en het ook deelgeneem aan die Chinese Grand Prix terwyl Wehrlein nog herstel het.
Karting
Hy het aan karting deelgeneem van 2006 tot 2012 en was die kampioen in die Italiaanse Nasionale Trofee 60cc en Eurotrofee 60, beide in 2006.
Formule Een
In September 2016 het Scuderia Ferrari aangekondig dat Giovinazzi simulatorwerk vir hul sou verrig. In Desember is Giovinazzi se plek bevestig as Ferrari se derde bestuurder. Hy het in 2017 deelgeneem aan voorseisoentoetse by Sauber. In die Australiese Grand Prix het Giovinazzi vir Pascal Wehrlein vervang wie nog nie fiks genoeg was vir die volle renafstand nie, as gevolg van 'n ongeluk by die 2017 Kampioeneren. Sauber het aangekondig dat Wehrlein weer vervang sal word deur Giovinazzi vir die 2017 Chinese Grand Prix.
Hy neem saam met Kimi Räikkönen vir Alfa Romeo deel vanaf die 2019-seisoen tot en met die 2021-seisoen.
Volledige Formule Een-uitslae
(Renne in vetdruk is voorste wegspringplek; renne in skuinsdruk is vinnigste rondte)
Kon nie die ren voltooi nie, maar is geklassifiseer omrede hy meer as 90% van die wedrenafstand afgelê het.
Vredehoek
Vredehoek is 'n voorstad in die weste van Kaapstad. Die inwoners van Vredehoek is meestal Engelssprekende blankes maar daar is ook 'n klein (sowat 17%) Afrikaanssprekende minderheid.
Sid Silvers
Sid Silvers (16 Januarie 1901 – 20 Augustus 1976) was 'n Amerikaanse draaiboekskrywer, komediant en akteur van Joodse afkoms. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Broadway Melody of 1936 (1935), Born to Dance (1936), For Me and My Gal (1942), en The Stooge (1951).
Onvoorwaardelike liefde
Die konsep van onvoorwaardelike liefde kan beste beskryf word deur 'n ingesteldheid van omgee sonder enige voorwaardes of verdienste. So kan die liefde tussen 'n ma en kroos as onvoorwaardelik beskou word. Honde word algemeen as die 'mens se beste vriend' gesien vanweë hulle vermoë om onvoorwaardelik liefde te betoon.
My wil is die van onvoorwaarlike liefde: Dit is - om jouself uit 'n plek van gemaklikheid uit te haal, in 'n plek van ongemak te plaas teenoor enige iemand. Maak nie saak wat die persoon aan jou gedoen het of nog aan jou gaan doen nie. Lees dit weer en dink hierdie keer aan wat Jesus vir ons gedoen het deur vir ons te sterf en Hy bly steeds lief vir ons maak nie saak wat nie Joh 3:16 Want so lief het God die wêreld gehad, dat Hy sy eniggebore Seun gegee het, sodat elkeen wat in Hom glo, nie verlore mag gaan nie, maar die ewige lewe kan hê. liefde is onselfsugtig,as jy iemand lief het fokus jy op daardie persoon se geluk, behoeftes en begeertes, jy sal enige opoffer sodat daardie persoon die beste in hy/sy lewe kan bereik, probeer altyd om geduldig en vriendelik te wees en as jy iemand lief het, regtig lief het sal dit vir altyd hou
Axinyssa tenax
Axinyssa tenax is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Die spons behoort tot die genus Axinyssa en tot die familie Halichondriidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1993 deur Pulitzer-Finali.
Ichiji Otani
Ichiji Otani (大谷 一二) is 'n voormalige Japannese sokkerspeler. Hy het vir die Japannese nasionale sokkerspan uitgedraf.
Lucie Arnaz
Lucie Arnaz (gebore 17 Julie 1951) is 'n Amerikaanse aktrise en vervaardiger. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente The Jazz Singer (1980) en Smoking/Non-Smoking (2011), en in die televisiereeks Here's Lucy (1968).
Majaphutibrug
Die Majaphutibrug is op die R726-streeksroete oor die Oranjerivier.
Hierdie enkelbaan-staalbrug is naby die nedersetting Walaza tussen Sterkspruit in die Oos-Kaap en Zastron in die Vrystaat. Dit is by die koördinate en net suidwes van waar die Kornetspruit (Makhalengrivier) in die Oranje vloei, wat dan ook die grenspunt is tussen Lesotho, die Vrystaat en die Oos-Kaap.
Kapokboom
Die kapokboom (Ceiba pentandra) is 'n boom wat voorkom in die tropiese reënwoude. Die boom word tot 75 meter hoog en staan uit bo ander bome. Die kapokboom is inheems in Meksiko, Sentraal-Amerika, die Karibiese gebied, Suid-Amerika en as C. pentandra asook C. guineensis in tropiese Wes-Afrika.
Volgens die Maya-mitologie is die Kapokboom die wêreldboom, soos die Yggdrasil in die Germaanse godsdiens. Ceiba pentandra is die nasionale embleem van Guatemala, Puerto Rico, en Ekwatoriaal-Guinee. Dit verskyn op laasgenoemde se vlag en wapen.
Die vrugte bevat kapok, wat 'n bietjie soos katoen lyk, maar minder sellulose bevat.
Ray Collins (akteur)
Ray Collins (10 Desember 1889 – 11 Julie 1965) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Citizen Kane (1941), The Magnificent Ambersons (1942), The Heiress (1949), en Touch of Evil (1958).
Eter (chemie)
Eters is organiese verbindings wat deur 'n R-O-R’ funksionele groep gekenmerk word. Hulle vorm gebuigde molekule. Die R-O-R’-hoek is gewoonlik ongeveer 112 grade.
R en R’ kan dieselfde groep verteenwoordig soos in diëtieleter, wat die bekendste verteenwoordiger van hierdie klas verbindings is, maar hulle kan ook verskillend wees, soos in etielmetieleter. Hulle word tradisioneel met 'n agtervoegsel -eter na die twee groepe, byvoorbeeld R=etiel en R’=metiel genoem. Die huidige IUSTC-benaming beskou die kortste R-O- groep as 'n syketting en noem  metoksi-etaan en  etoksi-etaan.
Vervaardiging
Die eerste eter (diëtieleter of dikwels gewoon eter) was reeds in die Middeleeue bekend. Dit kan verkry word deur aan etanol met behulp van swawelsuur water te onttrek:
'n Ander sintesemetode gaan uit van 'n halogenoalkaan, byvoorbeeld metielbromied en 'n alkoksied (of alkanolaat) soos natriumetoksied (of -etanolaat):
Eienskappe
Die R-O-R funksionele groep besit 'n dipoolmoment, maar dit is taamlik klein. Eters is daardeur slegs matig polêr en gewoonlik goeie oplosmiddels vir organiese molekule. Afhanklik van die aard van die twee R-groepe is eters taamlik vlugtig en dikwels taamlik brandbaar. 'n Ander gevaar is dat eters wat aan die lug se suurstof blootgestel is stadig eterperoksiede kan vorm wat ontploffings kan veroorsaak.
Loonjoernaal
'n Loonjoernaal is 'n rekeningkundige hulpboek wat weekliks deur ondernemings opgestel word indien hulle loonwerkers het. Dit moet nie met die salarisjoernaal (vir die maandelikse uitbetaling van salarisse) verward word nie.
Die joernaal maak voorsiening vir basiese lone, oortyd, aftrekkings en werkgewerbydraes. Die boekhouer boek uit die loonjoernaal na die betrokke grootboekrekeninge oor en doen daarna die nodige betalings. Die berekening, uitbetaling en boekstawing van salarisse en lone is een van die roetinetake in alle sakeondernemings. Salarisse en lone is baie belangrike koste-items van alle sakeondernemings en moet dus met sorg bestuur word.
Mercurius (dubbelsinnig)
Mercurius kan na een van die volgende verwys:
Sjtsji
Sjtsji (Russies: щи; ) is ’n koolsop in die Russiese styl. Wanneer suurkool as hoofbestanddeel gebruik word, word it "suur sjtsji" genoem en soppe met suring, spinasie en soortgelyke plante as basis "groen sjtsji" (зелёные щи, zeljonije sjtsji). In die verlede is die naam "suur sjtsji" ook gebruik vir ’n drankie, ’n soort kwas wat nie met die sop verband gehou het nie.
Geskiedenis
duimnael|240px|links|[[Borsjt met kool as hoofbestanddeel kan soms moeilik van sjtsji onderskei word.]]
Sjtsji is ’n tradisionele sop van Rusland, waar dit reeds in die 9de eeu bekend was, kort nadat kool uit Bisantium begin invoer is. Daar is verskeie redes vir die sop se gewildheid: Dit is redelik maklik om te berei, dit kan saam met verskeie soorte vleis of daarsonder gemaak word en kan gevries word sodat dit makliker hanteerbaar is op reise en uitstappies. Daar is ook opgelet mense word nie siek van sjtsji nie en kan dit elke dag eet. Daarom het die sop teen die 10de eeu ’n Russiese stapelvoedsel geword, en die volgende gesegde het ontstaan: "Sjtsji en pap is ons kos" ("Щи да каша – пища наша", Sjtsji da kasja – pisjtsja nasja).
Die hoofbestanddele van sjtsji was oorspronklik kool, vleis (bees, vark, lamsvleis of pluimvee), sampioene, meel en ’n speserymengsel (van veral uie en knoffel). Die kool en vleis is apart gekook, en suurroom is as garnering bygevoeg voordat dit opgeskep is. Sjtsji word tradisioneel saam met rogbrood geëet.
Mettertyd het die bestanddele verander. Meel, wat in die ou dae bygevoeg is om die voedingswaarde te verhoog, is vervang deur ander kossoorte. Die speserymengsel is verbeter met die byvoeging van peper en loerierblare, wat sedert omstreeks die 15de eeu na Rusland uitgevoer is, ook uit Bisantium. Die vleis is soms met vis vervang, terwyl wortels en pietersielie by die ander groente gevoeg is. Beesvleis was die gewildste vleis vir sjtsji, terwyl varkvleis in die Oekraïne meer algemeen was.
Die verhouding tussen water en kool het van plek tot plek begin wissel – terwyl dit aanvanklik so dik was dat ’n lepel regop daarin kon staan, is dunner weergawes later ontwikkel. Bestanddele sluit deesdae vleis (hoofsaaklik vark), kool, aartappels, tamaties, wortels, uie en speserye soos sout, peper en pietersiele in. Sommige mense verkies om die wortels en uie apart saam te kook voordat dit by die sop gevoeg word.
Robert D. Kaplan
Robert David Kaplan (gebore 23 Junie 1952) is 'n Amerikaanse skrywer. Sy boeke en artikels fokus op politiek, veral buitelandse beleid, en reis. Sy werk oor drie dekades verskyn in The Atlantic, The Washington Post, The New York Times, The New Republic, The National Interest, Foreign Affairs en The Wall Street Journal, onder ander koerante en publikasies.
Kortvin-paling
Voorkoms
Die dorsale vin begin eers by die anale vin. Die vis is donker olyfkleurig tot bruin aan die bokant en ligter aan die onderkant. Volwassenes verander van kleur en word bronssilwer. Die paling word tot 80 cm lank.
Robert D. Kaplan
Een van Kaplan se invloedrykste artikels is The Coming Anarchy, wat in 1994 in The Atlantic Monthly gepubliseer is. Kritici van die artikel het dit vergelyk met die tesis van Samuel Huntington se Clash of Civilizations, aangesien Kaplan konflikte in die hedendaagse wêreld voorstel as die stryd tussen primitivisme en beskawings. Nog 'n gereelde tema in Kaplan se werk is die opkoms van kulturele en historiese spanning wat tydens die Koue Oorlog tydelik opgeskort is.
Van 2008 tot 2012 was Kaplan 'n senior genoot by die Center for a New American Security in Washington, DC; en het hy weer in 2015 by die organisasie aangesluit. Tussen 2012 en 2014 was hy hoof geopolitieke ontleder by Stratfor, 'n private wêreldwye besigheidsintelligensieonderneming. In 2009 het die minister van verdediging, Robert Gates, Kaplan in die Defence Policy Board aangestel, 'n federale advieskomitee vir die Amerikaanse departement van verdediging. In 2011 en 2012 het die tydskrif Foreign Policy Kaplan aangewys as een van die wêreld se 'top-100 wêrelddenkers'. In 2017 het Kaplan as senior adviseur by Eurasia Group, 'n politieke risikokonsultasie, aangesluit. In 2020 is hy benoem tot die Robert Strausz-Hupé-leerstoel in geopolitiek aan die Foreign Policy Research Institute in Philadelphia.
Sjtsji
Linguistiek
Die Russiese tweeletterwoordjie щи bevat die letter щ, wat in die meeste Cyrilliese alfabette afwesig is en met verskillende ander letters getranskribeer word in ander tale wat dié skryfstelsel gebruik. In Afrikaans het sjtsji ses letter en in Duits agt: Schtschi.
Afrikaanse Kinderensiklopedie
Die Afrikaanse Kinderensiklopedie is 'n ensiklopedie wat vir Afrikaanssprekende kinders geskryf is, alhoewel enige persoon met Afrikaanse taalkennis dit dalk inligtend kan vind. Die ensiklopedie is onder redaksie van die Ensiklopedie-afdeling van die Nasionale Opvoedkundige Uitgewery Beperk (Nasou) saamgestel.
Audrey Moore (aktrise)
Audrey Moore is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die televisiereekse Manhattan (2014), Better Call Saul (2015), en Feud (2017).
Afrikaanse Kinderensiklopedie
Die stof in die ensiklopedie is in die volgende hoofrubrieke ingedeel:
Indeling van artikels
Die stof in die rubrieke is oor die algemeen sistematies gerangskik, dit wil sê van die laagste tot die hoogste vorme (in die geval van plant- en dierkunde), of van die vroegste tye tot die hede (in die geval van historiese onderwerpe). Hierdie stelsel is nie in een van die rubrieke, genaamd Die mens en sy bedrywighede, gevolg nie, omdat dit oor onderwerpe soos godsdiens, kleredrag, taal, kunsvorme, wapens, sport, ens. handel. Hierdie onderwerpe kan egter maklik gevind word deur in die inhoudsopgawe voor in elke deel (buiten die eerste en tweede dele), of in die Sistematiese Inhoudsopgawe in die twaalfde deel, te raadpleeg.
Voor in elke deel verskyn daar 'n opgawe van die inhoud van die betrokke boekdeel, met 'n aanduiding van die onderwerpe wat in vorige dele behandel is.
'n Volledige bladsyindeks van sleutelwoorde verskyn saam met kinderverhale in deel 10. 'n Opgedateerde deel 11 is later gepubliseer.
Brave New World
'n Brave New World (Dapper nuwe wêreld) is 'n roman deur Aldous Huxley wat in 1932 gepubliseer is. Dit beskryf 'n gevorderde samelewing in die toekoms waarin mense oënskynlik 'n maklike, gelukkige lewe lei, maar niemand werklik enige vryheid het nie. Die roman speel in "AF 632" in Londen af, wat ongeveer 2540 n.C is. Teen die tyd het ontwikkelings in reproduktiewe tegnologie, menslike kondisionering en slaapleer die samelewing onherroeplik verander.
Die titel van die boek is 'n frase wat vir die eerste keer in Shakespeare se toneelstuk The Tempest (Die storm) gebruik is: Hierdie woorde word in die roman deur John Savage aangehaal toe hy nog gedink het dat hy in 'n utopiese wêreld beland het.
Die algemene idee is dat 'n Wêreldregering mense manipuleer sodat hulle maklik regeer kan word. Mense word in vyf vlakke (kaste) verdeel, soos deur die staat bepaal om voorafbepaalde posisies in die samelewing te vul. Die onderste vlak is menslike klone, wat met chemikalieë behandel word om hulle geestelike en fisiese ontwikkeling in te perk. Kinders word met 'n proses behandel wat hulle slegs inligting gee wat vir hulle bepaalde vlak toepaslik is. So word hulle vir hul uiteindelike posisies in die lewe gevorm. Sielkundige behoeftes word deur die verpligte dosering van die dwelm soma bevredig, 'n hallusinogeen wat die gebruiker op 'n aangename reis neem. Die roman beskryf verskillende karakters in hierdie beplande samelewing, asook die probleme waarmee hulle worstel.
Saturnus (dubbelsinnig)
Saturnus kan na een van die volgende verwys:
Hildegard
Hildegard is 'n ou Duitse vrouenaam.
Oorsprong en betekenis
Hildegard is 'n ou Duitse vrouenaam, wie se eerste deel van die ou-Hoogduitse hilt(j)a = "Kampf"/’n stryd afgelei is. Die tweede deel word afgelei van die Germaanse woord vir beskerming.
Verspreiding
Aan die einde van die 19de eeu was die naam Hildegard in Duitsland matig gewild. Dit verander soseer in die eerste paar jaar van die 20ste eeu dat die naam aan die begin van die 1910's tot aan die begin van die dertigerjare, onder die tien mees toegekende vrouename in Duitsland was - in 1922 wat dit selfs die mees algemene naam. Daarna het die gewildheid van die naam eers geleidelik en toe vanaf die middel-veertigerjare van die 20ste eeu sterk afgeneem, soseer dat dit vandag baie selde aan kinders gegee word.
Die Naamdag
Die Katolieke naamdag is 17 September.
Colonia Tovar
Colonia Tovar is 'n dorp met 14 300 inwoners, sowat 70 kilometer wes van die Venezolaanse hoofstad Caracas in die deelstaat Aragua.
'n Groot persentasie van die dorpsbevolking is nasate van Duitse immigrante uit die Kaiserstuhl-gebied wat hier in 'n subtropiese omgewing 'n idilliese kolonie met vakwerkhuise en Duitse kulinêre tradisies - met onder meer Duitse bier en Swartwoudkoek - gestig het. Ook koekoekklokke, die bekendste soort Swartwoudklokke, word hier nog steeds vervaardig. Die dorp het danksy sy florerende toerisme- en landboubedryf die hoogste per capita-inkomste in Venezuela.
Jeannetta Arnette
Jeannetta Arnette (gebore 29 Julie 1954) is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Boys Don't Cry (1999), Pay It Forward (2000), Snow Angels (2007), en Pineapple Express (2008).
Colonia Tovar
Geskiedenis
In 1842 is 358 burgers van die Duitse dorp Endingen in die Kaiserstuhl-bergreeks deur 'n Venezolaanse grootboer uitgenooi om hulle in dié Suid-Amerikaanse land te vestig om die plaaslike landbou te ontwikkel. Hulle het via Straatsburg na Le Havre in Normandië (Frankryk) en van daar per skip na Venezuela gereis. Die emigrante het 'n standbeeld van hulle beskermheilige Sint-Maarten saamgeneem.
Die emigrante het hulle uiteindelik op 8 April 1843 in die gebied van die huidige Colonia Tovar gevestig en as 'n volledig geïsoleerde gemeenskap hulle Suidwes-Duitse tradisies en hulle Alemanniese dialek bewaar, terwyl hulle in die res van Venezuela min of meer in vergetelheid geraak het. Tot by die jaar 1942 het hulle ook hul eie wetgewing gehandhaaf.
Daar word vermoed dat die dorp ná die Tweede Wêreldoorlog as 'n skuilplek vir Duitse Nazi's gedien het.
Ná die bou van 'n asfaltpad in 1964 het hulle weer kontak met die moderne wêreld en ook hulle Duitse tuisland gekry. 'n Aantal jong mense uit Colonia Tovar het hulle beroepsopleiding in Duitsland gekry. Die dorp is tans 'n gewilde toeristebestemming vir Venezolane en buitelandse besoekers. Colonia Tovar het veral in Duitsland danksy persberigte en televisie-dokumentêre bekendheid verwerf.
Taal
Veral die ouer generasies praat nog steeds Alemán Coloniero, die plaaslike Alemanniese Duitse dialek, alhoewel jonger mense vanweë die toenemende hispanisering en vermenging met ander Venezolane nog nouliks kennis van dié taal het.
Argitektuur
Die vakwerkargitektuur is ontleen aan dié van die Duitse dorp Sasbachwalden in die Middel-Swartwoud.
Museums
Die dorp beskik oor 'n historiese en 'n kunshandwerkmuseum.
Kookkuns
Colonia Tovar staan bekend vir sy tradisionele Alemanniese kookkuns: Bloedwors, varkenspootjies, Kasseler ribbetjies, aartappels, braaiworsies, Swartwoudkoek en Tovar-bier.
Richardis
Richardis of Richgard(is) (* 840; † 18 September 900 in Andlau) was die vrou van Keiser Karel III.
Sy was die dogter van die Elsasiese graaf Erchanger van die familie van die Ahalolfinger en is in 862 met Karel III getroud. Saam met hom is sy in 881 tot Romeinse Keiserin gekroon. Die huwelik het kinderloos gebly. 887 word sy van egbreuk met die Kanselier Liutward van Vercelli beskuldig wat waarskynlik deel van 'n politieke intrige was. In 880 het sy haar toe in die Klooster van Andlau teruggetrek, wat deur haar vader gestig is. Sy het tot haar dood daar gebly (tussen 894 en 909) en is ook daar begrawe. Sy was van 877 tot 893 Abdis van die vroueklooster van Säckingen en tussen 878 en 893 ook die Abdis van die Fraumünsterabdy in Zürich. Beide kloosters het aan die keiser behoort. Haar man het vir haar 'n lewenslange vruggebruik op albei toegeken, sowel as op die kloosters van Sint Marinus in Pavia en die klooster in Zurzach.
Richardis word in die Rooms-Katolieke Kerk as 'n heilige vereer. Haar dag van herdenking is die 18 September.
Sportvriende Siegen
Sportvriende Siegen is 'n Duitse sokkerklub uit die stad Siegen in Noord-Rynland-Wesfale.
Die sportklub TV Jahn Siegen is in 1879 gestig en in 1899 het die klub 'n sokkerafdeling, FC Jahn Siegen, gekry. In 1920 het die klub vir die 3de keer deelgeneem aan die eindronde om die Duitse kampioenskap en die kwarteindronde gehaal. In 1923 het die klub met Sportverein 07 Siegen saamgesmelt en sy huidige naam aangeneem.
In die 2005/06-seisoen het Siegen die eerste keer ooit in die 2. Bundesliga meegeding, maar het laaste geëindig en is weer gerelegeer.
Die klub het 'n baie suksesvolle vroue-sokkerafdeling gehad (wat in 1997 deur TSV Siegen oorgeneem is) wat in die vroeë 1990’s een van die sterkstes in Duitsland was.
Hidrouliese diameter
Die hidrouliese diameter, is 'n algemene term wat gebruik word vir die hantering van vloei in nie-sirkelvormige buise en kanale. Met behulp van hierdie term kan 'n mens baie dinge op dieselfde manier bereken as vir 'n ronde buis. Dit word gedefinieer as
Waar:
Die hidrouliese radius word gedefinieer isː
Die alternatief is om ekwivalente diameter uit te werk as:
Barry Jackson (akteur)
Barry Jackson (29 Maart 1938 – 5 Desember 2013) was 'n Engelse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Barry Lyndon (1975) en Wimbledon (2004), en in die televisiereeks Midsomer Murders (1997).
Hidrouliese diameter
Die rede hoekom die hidrouliese diameter gebruik word in plaas van die ekwivalente diameter is omdat dit die effek van die groter benatte omtrek beter in ag neem. 'n Ronde buis het die kleinste moontlike benatte omtrek.
Sirkelvormige buis
Diameter = d
Vierkant
Lengte van sye = L
Reghoek
Lengte = L en breedte = B
Half vol pyp
Beskou prentjie aan die regterkant vir 'n halfvol pyp:
Area van driehoek:
Area van sirkelsegment:
Totale area:
"=2*DEGREES(ASIN((2*B4-B3)/B3)) + 180"
Hitteruiler vierkantige buiskonfigurasie
Die hidrouliese diameter word uitgewerk vir hitteruilers aan die mantelkant om die drukval oor die mantelkant en ook die filmkoëffisiënt te bepaal vir die berekening van die warmteoordragskoëffisiënt (U).
Hier volg die berekening vir 'n vierkantige buiskonfigurasie van 'n hitteruilerː
Hitteruiler driehoekige buiskonfigurasie
Die hidrouliese diameter word uitgewerk vir hitteruilers aan die mantelkant om die drukval oor die mantelkant en ook die filmkoëffisiënt te bepaal vir die berekening van die warmteoordragskoëffisiënt (U).
Hier volg die berekening vir 'n driehoekige buiskonfigurasie van 'n hitteruilerː
Dagestan
Die Republiek van Dagestan (Russies: Респу́блика Дагеста́н, Respoeblika Dagestan) is ’n republiek (’n deelgebied) van Rusland. Dit is die grootste republiek in die Noord-Kaukasus wat grootte en bevolking betref.
Geografie
Dagestan is in die Noord-Kaukasiese berge geleë. Dit is die mees suidelike gebied van Rusland. Dit is 50 300 km² groot en grens aan Kalmikië, Tsjetsjnië, Stawropol-krai, Azerbeidjan, Georgië en die Kaspiese See.
Die grootste deel bestaan uit berge en die hoogste punt is Berg Bazardjoezi, wat 4 466 meter hoog is. Daar is sowat 1 800 riviere, waarvan die belangrikstes die Soelak, Samoer en Terek is.
Demografie
Vanweë die berge wat reis en kommunikasie bemoeilik, is die republiek etnies uiteenlopend. Anders as in die res van Rusland groei die bevolking vinnig. Volgens die 2002-sensus maak Avars, Dargins Tabasaranins en Lezgins 80% van die bevolking uit, Koemiks en Nogai 15% en Russe 4% en Rutuls 1%. Daar is ook talle ander groepe. Ondanks die etniese verskeidenheid is sowat 95% van die bevolking Moslems.
Die taal wat die meeste gepraat word, is Russies, maar meer as 30 plaaslike tale word ook gepraat.
Ekonomie
Die volgende sektore word onderskei:
Van die belangrikste produkte wat vervaardig word, is kos, krag, olie, masjiene, chemiese stowwe en instrumente. Vis, wyn, brandewyn en vrugte is van die belangrikste landbouprodukte.
Anti-Flag
Anti-Flag  was 'n Amerikaanse punk rock musiekgroep vanaf Pittsburgh, Pennsylvania. Die musiekgroep is bekend vir polities gelaaide lirieke en aktivisme, met die fokus op anti-oorlog aktivisme, anti-imperialisme, klasongelykhede, menseregte, en verskeie sosio-politieke sentimente. Die groep sluit die sanger/kitaarspeler Justin Sane en tromspeler Pat Thetic, wat die stigter is van die groep; later lede is kitaarspeler Chris Head, en die sanger/baskitaarspeler Chris Barker (#2). Anti-Vlag is ook bekend vir hul voorspraak van progressiewe politieke aksie groepe soos Greenpeace en Amnesty International.
Fuentelsaz de Soria
Fuentelsaz de Soria is 'n munisipaliteit in die provinsie Soria in die Spaanse outonome gebied Kastilië en León.
Floyd Simmons
Floyd Simmons (10 April 1923 – 1 April 2008) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Outside the Law (1956), The Deadly Mantis (1957), South Pacific (1958), en Twice-Told Tales (1963).
Christina Moore
Christina Moore (gebore 12 April 1973) is 'n Amerikaanse aktrise, vervaardiger, en skryfster. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Without a Paddle (2004) en Delta Farce (2007), en in die televisiereekse True Blood (2008) en Mr. Student Body President (2016).
Shiro Misaki
Shiro Misaki (三崎 四郎) is 'n voormalige Japannese sokkerspeler. Hy het vir die Japannese nasionale sokkerspan uitgedraf.
Hideo Sakai
Hideo Sakai (堺井 秀雄) is 'n voormalige Japannese sokkerspeler. Hy het vir die Japannese nasionale sokkerspan uitgedraf.
Erchanger
Erchanger, ook Erchangar II († 21 Januarie 917 – moontlik in Aldingen by Spaichingen) in sy leeftyd onder andere 'n balju van die Frankiese koning, paltsgraaf in Swabe en (van 915 tot 917) Hertog van Swabe. Hy is waarskynlik 'n seun van die Swabiese paltsgraaf Berchthold I (ook Erchanger I genoem) (880/892) en 'n dogter van die Etichoonse Erchanger (die Jonger) († 864). Ander bronne verwys na Gisela van Oos-Franke (* 840; † 891), die dogter van koning Lodewyk II, as sy moeder. Hy is dus ook 'n lid van die familie van die Alaholfinger. Sy suster, Kunigunde se eerste huwelik was met markgraaf Luitpold van Karintië en haar tweede huwelik met Konrad I. Sy broer was Berchthold. Erchanger se vrou was Bertha († 966).
Erchanger was die koning se balju in Swabe. Tot in die jaar 911 ondersteun Erchanger en Biskop Salomo III van Konstanz mekaar weens hulle gemeenskaplike politieke belange. Naas Erchanger het ook Burchard I (en later sy seun, Burchard II) om die heerskappy oor Swabe gewedywer. Erchanger was wesentlik betrokke in die uitskakeling van Burchard I., wat in 911 van hoogverraad aangekla en ook tereggestel is. Nadat die Burchardyne hul mag verloor het, het Erchanger en sy broer, Berchthold, die mees invloedryke, hertoeë in Alemannie geword. In die jaar 913 het 'n rusie tussen Erchanger en koning Konrad I onstaan. As 'n gebaar van versoening het Erchanger sy suster, Kunigunde, wie se man Luitpold sopas oorlede is, as vrou aan Konrad I gegee. Die koning het weer op sy beurt vir Erchanger as sy verteenwoordiger in Swabe aangestel. Dit het hom weer die vyandskap van Biskop Salomo besorg. In die jaar 914 beveel Erchanger dat die biskop gevange geneem moes word. In reaksie daarop het koning Konrad vir Erchanger laat gevange neem en in ballingskap stuur. Biskop Salomo is dadelik vrygelaat.
Henry Morton Stanley
Sir Henry Morton Stanley, gebore as John Rowlands, (gebore 28 Januarie 1841 in Denbigh, Clwyd, Wallis - oorlede op 10 Mei 1904 in Londen) was 'n Amerikaanse verkenner en joernalis en Britse politikus.
Erchanger
Reeds 'n jaar later, in 915, keer Erchanger uit die ballingskap terug. In die dieselfde jaar, oorwin hy en Burchard II die Hongare namens die Beierse Hertog Arnulf tydens die veldslag op die Inn. Daarna sluit Erchanger en Burchard 'n bondgenootskap teen koning Konrad I en verslaan die koning in die slag van Wahlwies in die Hegau. Daarna word Erchanger as Hertog van Swabe aangestel.
Henry Morton Stanley
In 1859 gaan hy as skeepsjonge na New Orleans waar hy aangeneem is deur 'n koopman met die van Stanley. In 1867 sluit hy hom aan by die New York Herald en reis as spesiale verslaggewer na Abessinië en Spanje. In 1869 gee die koerant hom die opdrag om die sendeling en reisiger David Livingstone in Afrika op te spoor.
Erchanger
As gevolg van sy misdrywe teen die koning en die Biskop is Erchanger in September, 916 deur die Sinode van Hohenaltheim gevonnis tot kloosterares. In die poging om 'n versoening met koning Konrad I te bewerkstellig, is hy en sy broer op pad na die koning in Januarie 917 in die opdrag van die koning tereggestel. Erchanger se landgoedere is gekonfiskeer, maar sy vrou, Bertha kon haar besittings behou.
Henry Morton Stanley
Hy verlaat Zanzibar in 1871 op pad na Tanganjika en spoor Livingstone uiteindelik op in Ujiji. In 1874 lei hy 'n geslaagde ekspedisie wat die Tanganjika-meer verken het en spoor hy die Kongorivier se loop na tot by die see. Op sy derde ekspedisie, in 1879, stig hy die Kongo-Vrystaat en onderneem sy vierde ekspedisie van 1887 tot 1889.
Hy word 'n Britse onderdaan in 1892 en was parlementslid vir die Liberale Unioniste van 1895 tot 1900. Hy is in 1899 tot ridder geslaan.
Loon
Die berekening, uitbetaling en boekstawing van lone is een van die roetinetake in alle sakeondernemings. Lone is baie belangrike koste-items van alle sakeondernemings en moet dus met sorg bestuur word.
Dunbekmeeu
Die Dunbekmeeu (Chroicocephalus genei) is 'n seldsame voël en slegs eenkeer opgeteken is in Suid-Afrika. Die voël oorwinter in noordoos-Afrika. Die voël word 38 – 44 cm lank, 240 – 320 g groot met 'n vlerkspan van 1,05 m. In Engels staan die voël bekend as die Slender-billed gull.
Loon
Verskeie aftrekkings word deur die werkgewer maandeliks van salarisse en weekliks van lone afgetrek, en die gevolglike nettobedrag word aan die werknemer betaal.
Russell Collins
Russell Collins (11 Oktober 1897 – 14 November 1965) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Miss Sadie Thompson (1953), Bad Day at Black Rock (1955), The Enemy Below (1957), en Fail-Safe (1964).
Kunlun
Die Kunlun (Vereenvoudigde Chinees: 昆仑山; Tradisionele Chinees: 崑崙山; pinyin: Kūnlún Shān, [kʰu̯ə́nlu̯ə̌n ʂán]; Mongools: Хөндлөн Уулс, Khöndlön Uuls; Oeigoers: كۇئېنلۇن تاغ تىزمىسى; Tibettaans: ཁུ་ནུ་རི་རྒྱུད), is 'n bergreeks in Sentraal-Asië aan die kruispunt van die Himalaja met die Tiensjan, Karakoram, Hindoekoesj en Pamir op die grens van die twee Chinese outonome gebiede Tibet in die suide en Xinjiang in die noorde. Die hoogste bergpiek, Liushi Shan, is met 7 167 meter bo seevlak op die grens tussen Tibet en Xinjiang net wes van Aksai Chin geleë.
Die Kunlun is een van die langste bergreekse in Asië en streek oor meer as 3 000 km (1 900 myl) in 'n wes-oostelike rigting. In die breedste sin vorm dit die noordelike einde van die Hoogland van Tibet en grens in die noordweste aan die Tarim- en in die noordooste aan die Qaidambekken. Die presiese definisie van hierdie bergreeks wissel. In die weste is die Yarkand-vallei tussen die Pamir en die Kunlun geleë en in die suidweste skei die Karakorampas die Karakoram van die Kunlun. In die ooste word die Kunlun deur die Geelrivier begrens en in die suidooste vloei die Yangtze; albei is van die belangrikste riviere in die Volksrepubliek China.
Die naam blyk van 'n gelyknamige, half-mitiese plek in die klassieke Chinese teks Shanhaijing afkomstig te wees. Volgens Sima Qian (Shiji, rol 123) het keiser Han Wudi (141–87 v.C.) manne gestuur om die bron van die Geelrivier te vind en die berge aan sy bron Kunlun genoem.
Chadaloh I (Alaholfinger)
Chadaloh I (ook Kadaloch, Kadolach, Cadolah, Cadolach, Chadolah, Chadalhoh, Chadolt, verlatynste Cadalaus) († 31 Oktober 819) was die oudste seun van Perahthold II  en sy vrou Gersinda. Perahthold (ook Peratolt, Perttolt, Berthold) was die graaf van Baar, en stam uit die geslag van die Alaholfinger. Die Baar was 'n graafskap in die huidige deelstaat Baden-Württemberg, Duitsland.
Chadaloh het sy pa Perahthold II opgevolg as graaf in die Baar (of dele daarvan), voordat hy deur die Keiser Lodewyk die Vrome eers na Dalmasië verplaas is en toe as die markgraaf van Frioelië (Italiaans: Friuli) aangestel is. Sy seun Berthold III was van 820, graaf in die Baar. 'n Ander seun van hom was Chadaloh II.
Chadaloh I het saam met sy broer Wago op 23 Oktober 805 in Zell by Riedlingen landgoedere in die oostelike Baar aan die klooster van St. Gallen geskenk. Die twee broers het egter 'n reg van vruggebruik behou, hoewel hulle daar jaarliks voor betaal het. Vir die geval dat beide sonder erfgename sou sterf, sou die eiendom aan die klooster val.
Frioelië
Soos ander hertoë en markgrawe, het Chadaloh tydens die ampstermyn van die swak Keiser Lodewyk meer en meer selfstandig begin optree. Hy het hom intensief in die interne sake van die bevolking van Pannonië en Karinthië begin inmeng, wat deur hulle eie stamvorste geregeer is. Daarby net hy toenemend wrede metodes toegepas. Reeds in die jaar 818 het die Slawiese prins Ljudevit van Posavina by Lodewyk die Vrome beswaar daarteen gemaak. Hierdie klagte was nogtans tevergeefs. Ljudevit het daarom in 819 saam met die Posaviërs in opstand gekom. Dele van twee Slawiese stamme, die Karantane en die Timotsjane (Timočani) het hulle by hom aangesluit. Chadaloh het in Julie 819 'n mislukte veldtog teen Ljudevit onderneem. Daarby het prins (Knjas) Borna van Dalmasië en Liburnië hom ondersteun. Hy is op 31. Oktober 819 aan 'n koors wat hy tydens hierdie veldtog opgedoen het oorlede. Sy opvolger as markgraaf van Frioelië was Balderich van Frioelië.
Solomon Mahlangu
Solomon Kalushi Mahlangu (10 Julie 1956 – 6 April 1979) was 'n Suid-Afrikaanse lid van die African National Congress (ANC) se militêre vleuel, Umkhonto we Sizwe (MK). Hy is aan moord skuldig bevind en is in 1979 gehang.
Vroeë jare
Mahlangu is op 10 Julie 1956 in Pretoria gebore. Hy was die tweede seun van Martha Mahlangu, 'n huishulp. Sy vader verlaat hulle in 1962, waarna hy deur sy ma grootgemaak is. Hy woon Mamelodi Hoërskool tot standaard 8 by, maar kon, as gevolg van die onluste, nie sy skoolopleiding voltooi nie.
Militêre opleiding
In 1976 vlug hy na Mosambiek en spandeer ses maande in ŉ vlugtelingkamp naby Xai Xai. Daarna word hy geneem na ŉ ANC opleidingkamp, genaamd "Engineering", in Angola. Daar en by Funda-kamp het hy opleiding ontvang in sabotasie, gevegskuns, verkenning en politieke opleiding. Na sy opleiding is hy, George ‘Lucky’ Mahlangu en Mondy Motloung na Swaziland geneem waar hulle reistasse vol pamflette, gewere en handgranate gegee is. Daarna op 11 Junie 1977 het hulle die grens oorgesteek en hul weg na Johannesburg gebaan.
Arrestasie
Die drie kamerade het in Diagonalstraat in 'n taxi geklim, maar 'n polisieman het onraad gemerk toe hy hul groot tasse sien. Die polisieman het een van die tasse gegryp en 'n AK-47 en 'n handgranaat het uitgeval. Al drie het toe op die vlug geslaan. Lucky het eenkant toe gehardloop en Mahlangu en Motlaung het in die rigting van Fordburg gevlug. In Gochstraat het die twee gaan skuiling soek in die pakkamer van John Orr's en binnekant het hulle twee werknemers van John Orr's, Rupert Kessner en Kenneth Wolfendale, doodgeskiet en nog twee gewond. Beide voortvlugtendes is daarna gearresteer en aangehou.
Verhoor
Mahlangu se verhoor het ŉ aanvang geneem op 7 November 1977. Hy is bygestaan deur twee advokate, mnre Ismail Mohamed S.C. en Clifford Mailer. Hy is aangekla op twee aanklagtes van moord, twee van poging tot moord en verskeie aanklagtes ingevolge die Wet op Terrorisme. Die hof het bevind dat Mahlangu en Motlaung met ŉ gemeenskaplike doel opgetree het en gevolglik dat dit nie saak gemaak het wie die skietwerk gedoen het nie. Mahlangu is skuldig bevind op alle aanklagtes. Geen versagtende omstandighede is bewys nie en Mahlangu is ter dood veroordeel. Sy aansoeke om verlof om te appelleer is afgewys. Mahlangu is op 6 April 1979 opgehang.
Waarheid-en-versoeningskommissie
Die kommissie het Mahlangu en Motlaung se geval ondersoek en bevind dat beide verantwoordelik was vir mnr Rupert Kessner en Kenneth Wolfendale se dood en skuldig was aan growwe vergrype van menseregte. Dit het ook bevind dat die ANC en die bevelvoerder van MK aan sodanige vergrype skuldig was.
Henry Sampson
Henry Sampson (Londen, 12 Mei 1872 – Kaapstad, 6 Augustus 1938) was 'n leier in die Suid-Afrikaanse Arbeidersparty en kabinetsminister.