cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Fietsry Suid-Afrika
Geskiedenis van FSA
Gedurende 1958 het die twee sporte elkeen sy eie pad gevolg en is die Suid-Afrikaanse Fietsryfederasie gestig en het ook geaffilieer by UCI.
FSA se hoofkantoor is in Kaapstad.
Willow Glen
Willow Glen is 'n voorstad in die ooste van Pretoria in Gauteng, Suid-Afrika.
Dialoog in fiksie
Dialoog, in fiksie, is 'n verbale gesprek tussen twee of meer karakters. Indien daar net één karakter is wat praat, is dit 'n monoloog.
Fietsry Suid-Afrika
Toer van Suid-Afrika
Elke fietsryland het 'n Nasionale toer en die Tour de France is seker die bekendste toer in die wêreld. Die Rapport Toer (1973–1999) was altyd Suid-Afrika se enigste internasionale toer. Na 'n lang afwesigheid van internasionale toere het FSA gedurende 2011 die "Tour of South Africa" aangebied. Hierdie toer was deur die UCI goedgekeur. Die toer was baie goed ondersteun deur die internasioale ryers omrede dit gedurende die noordelike halfrond se winter geskied en geleentheid vir die jaers gee om te oefen en voor te berei vir die komende Europese fietsryseisoen.
Dialoog in fiksie
Identifiseerders
"Hierdie ontbyt maak my siek" sê George.
Die "sê George" is die identifiseerder. Sê is die werkwoord wat die meeste skrywers gebruik aangesien lesers se vertroudheid met sê nie aandag daarop vestig nie. Alhoewel ander werkwoorde soos vra, gil, of antwoord aanvaarbaar is, kan sommige identifiseerders steurend wees. Byvoorbeeld:
Fietsry Suid-Afrika
Bekende Suid-Afrikaanse Fietsryers
Jack Rose was Suid-Afrika se tweede wêreldrekordhouer; hy het dit opgestel gedurende 1897 in die 25-mylwedren. Tydens die Olimpiese Somerspele 1912 te Stockholm het Rudolph "Okey" Lewis Suid-Afrika se eerste goue medalje ooit vir fietsry gewen in die 320 km tydtoets. Sy tyd was 10 uur, 42 min. 39 sek.
Dialoog in fiksie
Identifiseerders
"Hallo," prewel hy senuweeagtig, "my naam is Horace."
Fietsry Suid-Afrika
Bekende Suid-Afrikaanse Fietsryers
Ertjies Bezuidenhout (geb.13 Oktober 1955; oorl. 29 Februarie 2012) het die Rapport Toer in 1984 gewen en het ook die Argus-fietswedren drie keer gewen in 1981, 1982 en 1986. Ertjies was 'n sterk klimmer en het die Koning van die Berge-titel verskeie kere gewen in die Rapport Toer.
Greg Minnaar het gedurende 2001 en 2012 die afdraande veldwedren (DHI) formaat wêreldkampioenskap gewen en Burry Stander het gedurende 2009 die onder-23 bergfiets (XCO) formaat wêreldkampioenskap gewen.
Dialoog in fiksie
Identifiseerders
''"Wat is joune?" vra hy met al die moed wat hy kan bymekaarskraap.''
Nog 'n voorbeeld is:
Fietsry Suid-Afrika
Bekende Suid-Afrikaanse Fietsryers
Robbie Hunter is die eerste Suid-Afrikaner wat aan die Tour de France (2001) deelgeneem het en ook die eerste Suid-Afrikaner wat 'n skof kon wen gedurende die 2007 Tour de France. Daryl Impey is die eerste Suid-Afrikaner wat die geeltrui gedra het tydens die 2013 Tour de France.
Dialoog in fiksie
Identifiseerders
''"My naam is Peg; wat is joune?" het ek gevra. "My naam is William, maar my vriende noem my Will," het Will gesê.''
Fietsry Suid-Afrika
Bekende Suid-Afrikaanse Fietsryers
Erica Green is die eerste vrou wat Suid-Afrika verteenwoordig het op 'n Olimpiese Spele.
Dialoog in fiksie
Identifiseerders
In sy boek On Writing skryf Stephen King dat sê na sy mening die beste identifiseerder is. King beveel aan dat die leser een van Larry McMurtry se boeke lees, 'n skrywer wat volgens hom die kuns van goed geskrewe dialoog bemeester het.
Plaasvervangers staan bekend as "said-bookisms". In die sin "''Wat bedoel jy?" glimlag hy, is die woord glimlag'' 'n "said-bookism".
Major Antônio Couto Pereira
Major Antônio Couto Pereira, beter bekend as Couto Pereira is 'n sokkerstadion in Curitiba, Brasilië. Dit is die tuisstadion van Coritiba.
Kalsiumglukonaat
Kalsiumglukonaat is 'n mineraal-aanvulling en medikasie. As 'n medikasie word dit binneaars gebruik as 'n behandeling vir hipokalsemie, hiperkalemie en magnesiumvergiftiging. Kalsiumaanvulling is oor die algemeen slegs nodig wanneer daar nie genoeg kalsium in die dieet ingeneem word nie, en kan gedoen word om osteoporose of ragitis te behandel of te voorkom. Dit kan ook mondelings geneem word, maar word nie aanbeveel vir intramuskulêre inspuiting nie.
Baardskeerder-spinnekop
Die baardskeerder-spinnekoppe (Solifugae) is 'n orde van geleedpotige, spinnekopagtige (Arachnida) diere, wat ook onder andere haarskeerders, jagspinnekoppe en rooiromanne genoem word. Hulle is egter nie regte spinnekoppe nie. Die orde omvat meer as 1 000 spesies in ongeveer 153 genera.
Kalsiumglukonaat
Kalsiumglukonaat het in die 1920's in mediese gebruik gekom. Dit is op die WGO se lys van noodsaaklike medisyne: die lys van doeltreffende en veilige medisyne wat nodig is in 'n gesondheidsorgstelsel. Dit is ook beskikbaar as 'n generiese medikasie.
Baardskeerder-spinnekop
Die grootste spesies word (met pote ingesluit) 12-15 cm groot. Hulle het 'n geniepsige byt, maar is normaalweg nie gevaarlik vir mense nie. Hulle hardloop soms agter mens se skaduwee aan, wat die indruk skep dat hulle jou jaag.
Kalsiumglukonaat
Hiperkalemie
Kalsiumglukonaat word as 'n hartbeskermende middel gebruik in gevalle van hoë kalium vlakke in die bloed (hiperkalemie), maar kalsiumchloried is hier ook 'n alternatiewe behandeling. Dit word aanbeveel wanneer kaliumvlakke 6.5 mmol/L oorskry, of wanneer die elektrokardiogram (EKG) tekens van hiperkalemie wys.
Alhoewel dit geen uitwerking op kaliumvlakke in die bloed het nie, verminder dit die prikkelbaarheid van kardiomiosiete (hartspierselle), wat die waarskynlikheid van kardiale aritmieë verlaag.
Ulver Skuli Abildgaard
Ulver Skuli Abildgaard (gebore 26 Junie 1955) is 'n Deense akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprent Angels in Fast Motion (2005) en in die televisiereekse Taxa (1997), Unit 1 (2000), en Sommer (2008).
Kalsiumglukonaat
Magnesiumsulfaatoordosis
Dit word ook gebruik om oordosisse van magnesiumsulfaat (Engelse sout) teen te werk. Magnesiumsulfaat word dikwels aan swanger vroue toegedien om stuiptrekkings te voorkom, byvoorbeeld as gevolg van pre-eklampsie. Magnesiumsulfaat is vroeër toegedien aan swanger vroue wat vroeg in kraam gaan om hulle kontraksies te beheer of te keer, maar deesdae word ander tokolitiese medikasie met 'n hoër doeltreffendheid en beter newe-effekprofiel eerder gebruik. Oormatige kalsiumsulfaat kan toksiese uitwerkings hê, byvoorbeeld asemhalingsonderdrukking en 'n verlies aan dieptendonreflekse (hiporefleksie).
Herfspypie
Die herfspypie (Gladiolus brevifolius) is 'n plant wat endemies aan Suid-Afrika is. Dit kom in die Wes-Kaap voor. Op die SANBI-rooilys is dit as 'veilig' (LC) gelys. Van die plekke waar dit aangetref word is die Kleinmond-kusnatuurreservaat, Kaappunt, Misty Cliffs naby Kommetjie, Tafelberg Nasionale Park, Keisersfontein (Bokkeveld) naby Nieuwoudtville. en die Fernkloof-natuurreservaat
Kalsiumglukonaat
Fluoorsuur-brand
Kalsiumglukonaat jel word gebruik om fluoorsuur-brandwonde te behandel. Dit is omdat kalsiumglukonaat met fluoorsuur reageer om onoplosbare, nie-giftige kalsiumfluoried te vorm.
Baardskeerder-spinnekop
Baardskeerdersbos in die Rooi-Strandveld van die Overberg in die Wes-Kaap is waarskynlik na hierdie diere genoem.
Herfspypie
Dit is 'n geofiet met 'n bol wat 18 – 35 mm groot word. Dit bloei in die herfs sonder dat dit blare vorm. Die blomme is gewoonlik pienk met geel en perserige strepies. Die blare groei later in die nat winter en sorg vir die fotosintese. Die bestuiwing word deur insekte versorg, soos die bye Amegilla fallax en A. spilostoma of Allodape sp. Ook vlieë soos Psilodera valida besoek die blommetjies.
Baardskeerder-spinnekop
Die kaaktasters lyk soos die ledemate, maar daar is 'n klewerige gedeelte aan die voorpunt, wat gebruik word om die prooi mee te vang. Hulle is aktiewe roofdiere en hul dieet kan selfs klein gewerweldes insluit.
Sofia Rosinsky
Sofia Rosinsky (gebore 10 Junie 2006) is 'n Amerikaanse aktrise en vervaardiger. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprent The Other Side of the Door (2016) en in die televisiereeks Fast Layne (2018).
Maria Burton
Maria Burton (gebore 1 Augustus 1961) is 'n Amerikaanse aktrise, regisseuse, en vervaardiger. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Manna from Heaven (2002), A Sort of Homecoming (2015), en For the Love of George (2018), en in die televisiereeks Good Eggs (2018).
Baardskeerder-spinnekop
Die prooi word met behulp van die kaaktasters gevang en dan met die kloukake doodgedruk en stukkend geskeur. Hulle oë is goed ontwikkel en daar is slegs twee aanwesig, terwyl die hele liggaam met tashare bedek is.
Gaswisseling geskied deur ŉ goed ontwikkelde stel tragea. Paring geskied wanneer die mannetjie die wyfie bespring en dan in 'n passiewe toestand teen die grond vasdruk. Die kloukake word gebruik om die sperma na die wyfie se geslagsopening te bring.
Kalsiumglukonaat
Knopiespinnekopbyte
Binneaarse kalsiumglukonaat is vroeër gebruik as 'n teenmiddel vir knopiespinnekopbyte, dikwels in samewerking met spierverslappers. Hierdie terapie is egter sedertdien as oneffektief bewys.
Hartstilstand
Alhoewel binneaarse kalsium in gevalle van hartstilstand gebruik is, word sy algemene gebruik nie aanbeveel nie. Gevalle waar dit nog steeds aanbeveel word sluit in hiperkalemie, hipokalsemie (wat soms die gevolg van bloedoortappings is), en kalsiumkanaalblokker-oordosis. Algemene gebruik kan egter tot swakker uitkomste lei. Waar kalsium gebruik moet word, is kalsiumchloried normaalweg die aanbevole vorm.
Newe-effekte
Kalsiumglukonaat se newe-effekte is onder andere naarheid, hardlywigheid, en omgekrapte maag. Vinnige binneaarse inspuitings van kalsiumglukonaat kan hiperkalsemie veroorsaak, wat vasodilatasie, kardiale aritmieë, verlaagde bloeddruk en bradikardie tot gevolg kan hê. As kalsiumglukonaat buite die bloedvat in weefsels indring, kan dit sellulitis veroorsaak. Binnespierse inspuitings kan plaaslike nekrose en absesvorming veroorsaak.
Dit is ook al berig dat hierdie vorm van kalsium kan lei tot verhogings in renale plasmavloei, diurese, natriurese, glomerulêre filtrasie, en prostaglandien E2 en F1-alfavlakke.
Lea DeLaria
Lea DeLaria (gebore 23 Mei 1958) is 'n Amerikaanse aktrise en skryfster. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Edge of Seventeen (1998) en Cars 3 (2017), en in die televisiereekse The Oblongs (2001) en Orange Is the New Black (2013).
Main-Taunus-Kreis
In sy huidige vorm bestaan die distrik sedert 1928. Die geskiedenis van die gebied strek egter terug tot die antieke tydperk toe die Romeinse leër 'n fort in Hofheim opgerig het. Ander aregeologiese vondse dateer selfs van ouer periodes. Die Main-Taunus-Kreis staan bekend vir die baie hoë prysvlak van sy huureiendomme en 'n per-capita-koopkrag wat onder die vyf hoogstes in Duitsland gereken word. In 2014 was die koopkragindeks 138 persent van die gemiddelde vir Duitsland, of €29 178 per inwoner. Die distrik het sy ekonomiese welvaart aan die nabyheid van Frankfurt am Main en die Frankfurtse Rhein-Main-lughawe te danke. Ook belangrike federale snelweë loop deur die gebied.
NG gemeente Brandfort
duimnael|regs|200px|Die kerkgebou, waarskynlik voor die onthulling van die Vrouemonument in 1906.
Main-Taunus-Kreis
'n Aantal groot maatskappye het sy Duitse hoofkwartiere of ander belangrike kantore en geriewe in die distrik, veral in stede soos Eschborn (Vodafone) en Schwalbach am Taunus (Samsung). Belangrike toeriste-aantreklikhede sluit herstellingsoorde soos Bad Soden, die beboste valleie van die Taunusrivier met die middeleeuse kasteel Eppstein, die aantreklike landskappe langs die Mainrivier en die wingerde van Hochheim am Main en Flörsheim waar 'n wêreldbekende witwyn, die Rheingauer Riesling, geproduseer word.
Die gebied is gewild by staptoeriste. Twee belangrike roetes loop deur die distrik - die middeleeuse Bonifatius-roete volg die voetspore van die 8ste eeuse roustoet van Sint Bonifatius wie se sterflike oorskot vanuit Mainz na Fulda geneem is. Die "Roete van nywerheidskultuur" loop langs monumente uit die industriële geskiedenis van die streek.
NG gemeente Brandfort
duimnael|links|300px|Die NG moederkerk Brandfort soos dit in 1886 gelyk het. Dit is ontwerp deur [[Richard Wocke, die Vrystaat se eerste argitek.]]
Willow Park Manor
Willow Park Manor is 'n voorstad in die ooste van Pretoria in Gauteng, Suid-Afrika.
NG gemeente Brandfort
regs|170px|duimnael|Ds. E.A.J. du Toit was van 1866 tot 1880 [[NG gemeente Jacobsdal|Jacobsdal se eerste leraar en daarna ook Brandfort se eerste herder en leraar.]]
duimnael|links|230px|Die Vrouemonument voor die NG kerk Brandfort. Dit is op [[15 Desember 1906 onthul ter nagedagtenis aan die afgestorwenes van die Brandfortse Vrouekamp te Keerom gedurende die Anglo-Boereoorlog van 1899 tot 1902.]]
duimnael|regs|160px|Ds. Johan de Bruyn, van 1894 tot 1904 Brandfort se tweede NG leraar.
Die NG gemeente Brandfort is die moedergemeente van die Nederduitse Gereformeerde Kerk op die Vrystaatse dorp Brandfort. Die gemeente is in 1875 gestig as die 20ste gemeente in die Vrystaatse NG Kerk.
Eerste leraar
Die Ringskommissie het op 17 Junie 1875 die volgende kerkraadslede aangestel: J. van Zyl, H.J. van der Merwe en J.P. Maree (ouderlinge); H.O. Wilsenach, A.H. le Roux, W.J. Badenhorst, S.C. Vermaak en J.J. Marais (diakens). Ds. P.M. van Heyningen van Winburg is as konsulent benoem en die eerste kerkraadsvergadering op 31 Julie 1875 gehou. Die eerste leraar van die gemeente was ds. E.A.J. du Toit. Hy was predikant van Jacobsdal en op 3 April 1879, toe hy beroep is, was hy konsulent van Brandfort. Hy het tot 1894 hier gestaan.
Latere leraars
Ná ds. Du Toit het in die eerste driekwarteeu gemeente se bestaan die volgende leraars hier gedien: Di. J.G. de Bruyn (1894 - 1904), C.H. Stulting (1905 - '13, wie se seun Jan Daniël Stulting hier gebore is en ook later predikant geword het), D.P. Cillié (1913 - '20), P.K. Albertyn (1921 - '26) en E.A. Pienaar (1926 - '30). Ds. Pienaar het in November 1926 die beroep na Brandfort aangeneem, waar hy net drie jaar kon werk toe hy deur die dood weggeneem is in die Nasionale Hospitaal in Bloemfontein op 27 Februarie 1930. Dit was sowat drie weke voor sy 47ste verjaardag. Sy laaste kanselboodskap aan sy gemeente was: "Of ons dan lewe en of ons dan sterwe, ons behoort aan die Here" (Rom. 14:8), maar omdat dit in 1930 was, sou hy nog gebruik gemaak het van die Statebybel: "Want hetzij dat wij leven, wij leven den Heere; hetzij dat wij sterven, wij sterven den Heere. Hetzij dan dat wij leven, hetzij dat wij sterven, wij zijn des Heeren." Ná hom het gekom di. A.J. Olivier (1931 - '44) en P.N.V. de Lange (1944 - 51).
Afstigtings
In 1925 is 'n deel van die gemeente by die nuwe gemeente Verkeerdevlei gevoeg en in 1927 het weer 'n deel aan die gemeente Soutpan geval. Op 25 Mei 1951 is die gemeente Brandfort in twee gedeel en die nuwe gemeente is Brandfort-Oos genoem. Met die stigting van die gemeente op 17 Junie 1875 was daar reeds 'n kerkgeboutjie met 'n plat dak, vervaardig uit "riet en kleilaag en brak" met "luggaten onder het plafond". 'n Nuwe kerk is in 1885 gebou; hierdie kerk is in 1907 vergroot en dit is nog die kerk wat vandag gebruik word. Dit is ontwerp deur Richard Wocke, die Vrystaat se eerste argitek.
Gentil Theodoor Antheunis
Gentil Theodoor Antheunis (9 September 1840 - 5 Augustus 1907) was 'n Vlaamse digter. Hy was die skoonseun van Hendrik Conscience; hy het in 1870 met sy enigste dogter Maria getrou. Hy is gebore in Oudenaarde.
Van 1859 tot 1860 was hy onderwyser aan die kollege van Oudenaarde, en in 1861 word hy 'n leerkrag in Dendermonde. Na sy vroeë loopbaan as onderwyser studeer hy regte aan die Universiteit van Gent, waar hy in 1866 gradueer. Hy word op 1 Januarie 1868 regter in Oostrozebeke, later in Torhout, en op 15 Julie 1877 word hy regter in Halle en uiteindelik in Brussel.
Hy het liedjies en gedigte in verskeie koerante en tydskrifte gepubliseer, waarvan verskeie deur Willem De Mol getoonset is, soos Lentelied, Ik ken een lied, Droeve tijden en Bethlehem. Dit is in 1873 in een volume gepubliseer. In 1874 word hy bekroon vir 'n minnelied deur die Antwerpense Rederykerkamer De Olijftak. Bykomend hiertoe skryf hy Uit het hart', Liederen en gedichten (Dendermonde en Leiden, 1875); Liederkrans uit de Loverkens deur die Duitse digter Hoffmann von Fallersleben, met sy eie musiek (Gent, 1877); Leven, lieven en zingen ( Gent, 1879) en Naar wijd en zijd (1905, getoonset deur François-Auguste Gevaert ). Een van sy bekendste liedjies is Mijn Vlaanderen heb ik hart'lijk lief, op lirieke van Theofiel Coopman. Hy is begrawe in Oudenaarde, waar die Gentiel Antheunisplein na hom vernoem is.
Antheunis is in 1907 in Elsene oorlede.
Kers
Kerse is silindervormige stawe van vet, stearien, paraffien of byewas met 'n brandbare pit van katoen in die lengte daardeur wat tradisioneel naas houtvuur, flitsligte, olie- en vetlampe gebruik is om lig te gee. Sodra die kerspit aangesteek word, smelt die vet of was en word dit deur kapillêre werking in die pit opgesuig. In sy hoër dele gaan dit deur verhitting en verdamping oor in 'n gastoestand en ontbrand – 'n proses waarby warmte en lig uitgestraal word.
Kerse speel vandag nog 'n belangrike rol as binnens- en buitenshuise versiering. Vanweë die feestelike atmosfeer wat hulle skep, word hulle steeds vir godsdienstige en spirituele doeleindes in plekke van aanbidding, soos kerke, gebruik. In Christelike lande word kerse veral oor Kersfeestyd aangesteek. Kerse word ook gebruik vir hul geur in aromaterapie en tydens massering in die welstandsbedryf.
2007 Super 14-seisoen
Hierdie jaar was die eerste keer in die geskiedenis van Superugbygeskiedenis dat twee Suid-Afrikaanse spanne na die eindrondte deurgedring het. Die eindstryd is in Durban tussen die Bulls en die Sharks gespeel en die Bulls het naelskraap met 20 – 19 gewen om die eerste Suid-Afrikaanse span te word wat die Superrugbykompetisie kon wen. Daar was ook in hierdie jaar verwarring oor die insluiting van die Southern Spears-konsessie in die kompetisie. Hulle is uiteindelik nie ingesluit nie. Die seisoen is ook gekenmerk deur die afwesigheid van die All Blackspelers in die eerste helfte van die kompetisie weens ’n rusperiode wat hulle geneem het ter voorbereiding van die Rugbywêreldbeker 2007.
Onttrekking van spelers
Na die aankondiging dat die NZRU die 22 spelers sou laat rus, het die Australiese hoëprestasiebestuurder, Pat Wilson, bekend gemaak dat Australiese spelers slegs vir een week nie beskikbaar sou wees nie. Die week kon deur die konsessie self bepaal word. Hierdie besluit is gekritiseer deur Eddie Jones, toe afrigter van die Reds. Hy het gesê dat dit goed kan wees vir ouer spelers indien hulle rus maar dat dit beter sal wees vir jonger spelers, soos Rodney Blake, om wedstrydervaring op te doen.
SARU het besluit dat geen van sy beste spelers 'n ruskans sou kry vir die 2007 Super 14-seisoen nie, maar het toegegee dat van die spelers vir sekere wedstryde ’n ruskans kan kry.
Pulsar
’n Pulsar in sterrekunde is ’n digte, vinnig draaiende neutronster wat elektromagnetiese straling uitstuur. Dié straling word op die Aarde waargeneem in die vorm van vinnige pulse. Die naam pulsar kom van "pulserende radiobron" (pulsating radio-source).
Ontdekking
Die eerste bekende pulsar is in Augustus 1967 deur Jocelyn Bell en haar mentor, Antony Hewish, ontdek. Dit het ’n pulsperiode van 1,3 sekondes gehad. Sedertdien is ook vinniger pulserende neutronsterre waargeneem, tot met periodes van millisekondes.
Dit is 'n swak radiobron wat elke 1,337 sekonde 'n kort radiopuls uitsend. Die pulse was so reëlmatig dat aanvanklik veronderstel is dat hulle van buite-aardse beskawings afkomstig was.
Die pulse bestaan gewoonlik uit radiogolwe (tussen 6 cm en 8 m), maar in sommige gevalle, soos die pulsar in die Krapnewel, word lig- en X-strale ook uitgesend. Die Krapnewel se pulsar, NP 0532, is die vinnigste bekende pulsar, met ander woorde sy pulsperiode (0,033 s) is die kortste. In 1977 is optiese pulse ook by die Velapulsar in die Gumnewel ontdek.
Hierdie pulsar het 'n periode van 0,08 s en dit is ŉ dowwe sterretjie met 'n magnitude van 24 ,2. Hoewel die vorm en intensiteit van 'n pulsar se afsonderlike pulse baie kan varieer, het elke pulsar 'n  karakteristieke (gemiddelde) pulsvorm. Oor die algemeen is die periode van die meeste pulsars uiters konstant (die afwyking is minder as 10- 8 s per jaar), maar periodeveranderings is al by 2 van die vinnigste pulsars waargeneem.
Die gemiddelde pulsar se periode verdubbel (met ander woorde sy pulse word 2 keer stadiger uitgesend) oor In tydperk van 10 miljoen jaar. Die vinnigste pulsars se periode verdubbel elke 2 400 jaar en sommige is so konstant dat dit 100 miljoen jaar sal neem voordat die periode verdubbel. Volgens benaderde skattings van die ouderdomme van pulsars is van die oudste, stadiger pulsars omtrent 100 miljoen jaar oud.
So is NP 0532 in die Krapnewel, skaars 1 000 jaar oud. Afgesien van 'n geleidelike toename in die periode, is skielike afnames by sekere pulsars ontdek. Die vermoede is dat 'n in krimping in die buitenste laag plaasvind en dat die pulsar, om sy hoek momentum (die draaimomentum van 'n liggaam om sy eie as) te behou, vinniger draai en daarom word die pulsperiode korter.
Afstande van pulsars
Twee metodes word gebruik om die afstande tussen pulsars en die aarde te bepaal. Die eerste berus op die feit dat die snelheid van radiogolwe deur 'n geïoniseerde gas afhang van die golflengtes. In die ruimte is yl hoeveelhede geïoniseerde waterstofgas. As ŉ paar ontvangers ingestel is vir verskillende golflengtes, sal die golflengtes in een puis op verskillende tye deur die afsonderlike ontvangers ontvang word, afhangende van hoe ver dit deur die geïoniseerde gas moes trek.
Dit is bekend dat koue waterstofgas (nie geïoniseer nie) radiogolwe met ŉ golflengte van 21 cm uitstraal. Van hierdie feit is reeds gebruik gemaak om die spiraalarms van die Melkweg te bestudeer. Dit is dus moontlik om die mate van 21 cm-absorpsie uit ŉ pulsar se straling te bepaal en vas te stel hoeveel spiraalarms tussen die aarde en die pulsar lê. Volgens hierdie metode is die gemiddelde afstand ook 3 000 ligjare.
Teorie
Hoewel pulsars nie in alle supernova-oorblyfsels gevind is nie, wil dit voorkom asof pulsars ontstaan wanneer supernovas ontplof. Die Krapnewel, waarvan ŉ pulsar NP 0532 die energiebron is, is die oorblyfsel van 'n supernova-ontploffing wat deur die Chinese in 1054 n.C. waargeneem is. 'n Supernova is 'n groot ster wat die einde van sy evolusie bereik het en ineenstort.
In die proses word die buitenste lae van die ster uitgeskiet en die kern word in so 'n mate saamgepers dat die elektrone en protone van sy atome tot neutrone verenig. 'n Klein, uiters digte neutronsterretjie met 'n deursnee van 10 tot 20 km bly oor, waarvan 1 m3 materie omtrent 1016 kg weeg. Aangesien die hoek momentum van die oorspronklike ster behoue moet bly, draai die klein neutronsterretjie teen 'n ontsaglike snelheid – omtrent 1 000 omwentelinge per sekonde.
As die rigting van die magnetiese as nie met die van die rotasie-as ooreenstem nie, sal groot, fluktuerende magneetvelde om die pulsar opgewek word. Volgens beraming sal die sterkte van die pulsar se magneetveld 108 tesla wees (die aarde s'n is ongeveer 5 x l0- 5 tesla). Die radiostraling kom dus nie van die ster self nie, maar van die elektrone wat deur die fluktuerende magneetveld tot amper die snelheid van lig in spiraalvormige bane versnel word (sinchrotronstraling).
Ontstaan en eienskappe
’n Pulsar is die eindstadium van ’n ster met ’n massa van sowat 10 sonmassas en ontstaan uit ’n tipe II, Ia of Ib-supernova. Laasgenoemde gebeur wanneer die hidrostatiese ewewig van ’n ster uit balans raak en die kern onder sy eie swaartekrag inplof. Omdat die ster nou baie kleiner is, maar sy draaimomentum en magnetiese veld behou, word die draaisnelheid baie verhoog en die magnetiese veld versterk.
Onder invloed van die draaiende magnetiese veld word ’n elektriese veld opgewek wat meebring dat die ster by sy twee pole elektromagnetiese straalstrome uitstuur. Wanneer een van die draaiende ster se pole na die Aarde wys, word die stroom waargeneem as ’n elektromagnetiese puls, net soos ’n vuurtoring se lig wat net waargeneem word wanneer die lig direk na die waarnemer wys. Dié pulse het ’n baie stabiele periode van tussen 1,4 millisekondes en 8,5 sekondes.
’n Tipiese pulsar het ’n straal van 10 km en ’n massa van sowat 1,4 sonsmassas.
Amílcar Cabral
Amílcar Lopes Cabral (21 September 1924 - 20 Januarie 1973) was 'n Kaaps-Verdiese landboukundige, skrywer en politikus. Cabral het Afrika-nasionalistiese bewegings gelei in Guinee-Bissau, die Kaap Verde-eilande en die onafhanklikheidsbeweging van Guinee-Bissau. Hy is in 1973 vermoor, net voordat Guinee-Bissau onafhanklikheid verkry het. Die moord was na bewering gepleeg met die hulp van die destydse Portugese veiligheidsdiens die Polícia Internacional e de Defesa do Estado (PIDE).
Jeug
Cabral is in Bafatá, Portugees-Guinee gebore, as 'n seun van Kaap Verdiese ouers. Hy het sy opleiding in Lissabon ontvang. Tydens sy studies stig hy 'n Afrika-nasionalistiese studentebeweging. Sy halfbroer, Luís Cabral, sou later die staatshoof van Guinee-Bissau word. Cabral het in die vyftigerjare na Afrika teruggekeer. Hy help om die PAIGC (Partido Africano para a Independência da Guiné e Cabo Verde) of die Afrika Party vir die Onafhanklikheid van Guinee en Kaap Verde te stig. Hy het ook saam met Agostinho Neto gewerk om 'n bevrydingsbeweging in Angola te vestig.
Eduardo Mondlane
Eduardo Chivambo Mondlane (Manjacaze, Gaza-distrik, 20 Junie 1920 – Dar es Salaam, 3 Februarie 1969), was 'n Mosambiekse politikus en anti-kolonialisme aktivis.
Agtergrond en opleiding
Mondlane was die seun van 'n Sjangaan-hoof. Hy was die enigste in die groot gesin wat 'n opleiding gehad het. Hy studeer aan 'n Switserse sendingskool en later aan die Amerikaanse Metodiste landbouskool. Hy word 'n landbou-instrukteur. Daarna het hy sy studie deur middel van 'n beurs voortgesit en in Transvaal gaan studeer aan 'n Presbiteriaanse skool en later (sedert 1948) aan die Universiteit van die Witwatersrand in Johannesburg. In 1949 moes hy egter terugkeer na Mosambiek (Portugees-Oos-Afrika) vanweë die nuwe apartheidsregering in Suid-Afrika. Mondlane vertrek na Portugal waar hy aan die Universiteit van Lissabon studeer. Hy het Amílcar Cabral van Guinee-Bissau ontmoet en Agostinho Neto uit Angola, twee belangrike vryheidsvegters. Na 'n jaar later het hy sy studie gestaak weens die slegte behandeling van Afrikane aan die universiteit.
In 1951 begin hy studeer aan die Oberlin Kollege in Ohio. In 1953 studeer hy in antropologie en sosiologie. Later studeer hy aan die Case-Western Reserve Universiteit. Mondlane is met die Amerikaner Janet Rae getroud.
President van die FRELIMO
Terug in Mosambiek het hy by die anti-koloniale beweging aangesluit. In 1961 vestig hy hom in Dar es Salaam, die hoofstad van Tanzanië. In Junie 1962 slaag hy daarin om die mededingende weerstandsgroepe UDE-NAMO, MANU en UNAMI saam te smelt in een versetgroep, FRELIMO (Frente de Libertação de Moçambique). In 1962 is hy ook tot president van FRELIMO verkies. Mondlane is beskou as 'n pragmatis wat bereid was om kompromieë aan te gaan (ook met die Portugese, mits hulle 'n meer menslike koloniale beleid volg) en dat hy voortdurend aan eenheid binne FRELIMO gewerk het.
Danksy die liberale en pragmatiese leierskap van Eduardo Mondlane het hy die steun van beide die Westerse lande en die Sowjetunie verkry. Linkse opponente binne FRELIMO het hom as te gematig gesien, terwyl regse teenstanders gedink het dat hy te naby aan die USSR se belange was.
Sluipmoord
Op 3 Februarie 1969 ontplof 'n bom in die kantoor van Mondlane in Dar es Salaam, en Mondlane sterf. Die bom is onder sy lessenaar gemonteer. Aanvanklik is teenstanders van Mondlane binne FRELIMO gesien as die oortreders van die sluipmoordpoging, later blyk die bom Europees te wees. 'n Ondersoek deur Interpol het twee voormalige FRELIMO-lede, wat kontak met die Portugese veiligheidsdiens die Polícia Internacional e de Defesa do Estado (PIDE) gehad het, as verdagtes onthul. Daar word gesê dat hulle die aanval geloods het.
Mondlane is 'n staatsbegrafnis in Dar es Salaam gegee met sy Amerikaanse vriend en mede-student van die Oberlin Kollege pastoor Edward Hawley het die begrafnispreek lewer.
Na die onafhanklikheid van Mosambiek in 1975 het die nuwe FRELIMO-regering onder Samora Machel die naam van die Universiteit van Lourenço Marques (Maputo) verander na Universidade Eduardo Mondlane.
Kepler-ruimteteleskoop
Kepler is ’n ruimteteleskoop wat deur Nasa gelanseer is om Aardtipe-planete om ander sterre te vind. Die ruimtetuig, wat na die sterrekundige Johannes Kepler genoem is, is op 7 Maart 2009 gelanseer.
Sending
Kepler is deel van Nasa se laekoste-ruimteverkenning. Die bou en aanvanklike werking van die teleskoop was die werk van Nasa se Jet Propulsion Laboratory, terwyl die Ames-navorsingsentrum verantwoordelik is vir die ontwikkeling van die grondstelsels en ontledings. Die aanvanklike duur van die sending was 3,5 jaar, maar weens versteurings in die data was ekstra tyd nodig om al die doelwitte van die sending te bereik. In 2012 is verwag dat dit tot in 2016 sou duur, maar dit sal net moontlik wees as al die oorblywende reaksiewiele wat die tuig reg ingestel hou, bly werk. Op 11 Mei 2013 het die tweede van die vier reaksiewiele ingegee, en dit het die invordering van data bemoeilik en die voortbestaan van die sending bedreig.
Tot in Julie 2013 het Kepler 134 bevestigde eksoplanete in 76 sterrestelsels ontdek, met nog 3 277 moontlike kandidate. In November 2013 het sterrekundiges berig dat daar in die Melkweg volgens Kepler se data tot 40 miljard Aardgrootte-planete in die bewoonbare sones van Sontipe- en rooi dwergsterre kan wees. Sowat 11 miljard van dié eksoplanete kan om Sontipe-sterre voorkom. Die naaste sodanige eksoplaneet kan volgens hulle 12 ligjare van die Aarde af wees.
Op 15 Augustus 2013 het Nasa aangekondig dat hulle nie meer die twee defektiewe reaksiewiele gaan probeer herstel nie. Dit beteken die sending sal aangepas, maar nie noodwendig gestaak word nie. Op 18 November 2013 is verslag gedoen van ’n voorstel dat Kepler steeds gebruik sal word om bewoonbare planete om dowwer rooi dwerge op te spoor.
Werking
Die ruimtetuig het ’n massa van 1 039 kg en sy hoofspieël het ’n deursnee van 1,4 meter – toe dit gelanseer is, was dit die grootste spieël in ’n teleskoop buite die Aarde se wentelbaan. Die tuig het ’n sigveld van 115 grade2 (’n deursnee van sowat 12 grade), wat rofweg so groot is soos ’n mens se vuis wat teen armlengte gehou word. Die fotometer het ’n sagte fokus om uitstekende fotometrie te verskaf eerder as skerp beelde.
Die kamera het ’n lensopening van 0,95 m. Sy brandvlak bestaan uit 42 CCD-sensors teen 2200×1024 beeldelemente (pieksels) en dit was in dié tyd die grootste kamera wat nog gelanseer is.
Kepler wentel om die Son, en dit skakel baie van die aardverduisterings en lig- en swaartekragsteurings uit wat kenmerkend is van ’n wentelbaan om die Aarde. Die fotometer wys na ’n gebied in die noordelike sterrebeelde Swaan, Lier en Draak, wat buite die ekliptika val, en daarom skyn sonlig nooit by die fotometer in terwyl die tuig om die Son wentel nie. Voorwerpe in die Kuiper- en Asteroïdegordel verberg ook nie die sigveld nie.
Dit is ook rofweg die rigting van die Sonnestelsel se beweging om die middel van die Melkweg; daarom is die sterre binne Kepler se sigveld min of meer ewe ver van die galaktiese middelpunt af as die Son en ook naby die galaktiese vlak. Dit is belangrik as ’n mens die teorie in ag neem dat bewoonbaarheid afhang van die posisie in die Melkweg.
Die wetenskaplike doel van die ruimtetuig is om die struktuur en verskeidenheid van planeetstelsels te ondersoek. Die tuig neem ’n groot aantal sterre waar met die volgende hoofdoeleindes:
Die meeste van die eksoplanete wat voorheen op ander maniere ontdek is, was reuseplanete soos Jupiter en groter. Kepler soek planete met ’n massa van 30 tot 600 keer laer, nader aan die massa van die Aarde (Jupiter se massa is 318 keer dié van die Aarde). Die metode behels die waarneming van ’n effense afname in die skynbare magnitude van die ster, wat dui op ’n planeet wat voor die ster verbybeweeg. Die omvang van dié verdowwing kan gebruik word om die grootte van die eksoplaneet te bepaal, en die tydperk tussen verdowwings kan gebruik word om die eksoplaneet se wentelbaan te bepaal.
Die waarskynlikheid dat ’n planetêre wentelbaan voor ’n ster sal verbyloop soos van ’n sekere punt af gesien, is die deursnee van die ster gedeel deur die deursnee van die wentelbaan. Vir ’n Aardgrootte-planeet op ’n afstand van 1 AE van ’n Songrootte-ster af is die waarskynlikheid 0,465%, of sowat 1 uit 215. Op 0,72 AE (die afstand van Venus van die Son af) is die waarskynlikheid effens groter: sowat 0,65%; sulke planete kan Aardtipe-planete wees as die ster ’n klas G-tipe-ster is soos Tau Ceti. Omdat planete in ’n spesifieke stelsel geneig is om op dieselfde vlak om ’n ster te wentel, is die waarskynlikheid baie groot dat nog planete om ’n ster gevind sal word as een planeet gevind word. As bewoners van ’n ander planeet byvoorbeeld die Aarde om die Son sien wentel, is die kans 12% dat hulle ook Venus sal sien.
Kepler se sigveld van 115 grade2 maak dat dit Aardtipe-planete baie makliker sal opspoor as die Hubble-ruimteteleskoop met sy sigveld van net 10 vierkante boogminute. Verder is Kepler ontwerp vir dié doel, terwyl Hubble meer doeleindes het en selde op net een sigveld gerig is. Van die halfmiljoen sterre in Kepler se sigveld is sowat 150 000 uitgesonder vir waarneming. Hulle word tegelykertyd waargeneem en Kepler meet wisselings in hul helderheid elke 30 minute. Dit het dus ’n baie groter kans om ’n planeet se oorgang voor ’n ster waar te neem.
Die waarskynlikheid van 1 uit 215 beteken dat as 100% van die sterre wat waargeneem word dieselfde deursnee as die Son het en elkeen het een Aardtipe-planeet waarvan die wentelbaan met die Aarde s’n ooreenstem, sal Kepler sowat 465 van hulle vind; as net 10% van die sterre dieselfde deursnee as die Son het, sal Kepler net 46 planete vind.
Kepler moet minstens drie verdowwings waarneem om te bevestig dat dit wel deur ’n planeet veroorsaak is. Daarna moet opvolgtoetse gedoen word. Doppler-spektroskopie is een metode om sulke opvolgtoetse te doen. Dit kan ook gebruik word om eksoplanete op te spoor wat nie voor ’n geteikende ster verbybeweeg nie. Nog ’n metode om opvolgtoetse te doen is astrometrie, waarvoor Kepler goeie data kan versamel hoewel dit nie spesifiek ontwerp is om dit te doen nie. In stelsels met meer as een planeet kan planete dikwels bevestig word deur na wisselings in die verdowwing te kyk wat veroorsaak sal word as planete se swaartekrag ’n invloed op mekaar uitoefen. Dit is veral waardevol om planete met ’n redelike lae massa om ’n verafgeleë ster te bevestig. Planete wat om meer as een ster wentel, kan bevestig word deur te kyk na wisselings in die tydsduur van die planeet se oorgang, wat deur die wentelbeweging van die sterre veroorsaak word. As die planeet groot genoeg is, kan dit ook effense afwykings van die sterre se wentelperiodes veroorsaak.
Resultate tot dusver
Die Kepler-ruimteteleskoop se eerste resultate is op 4 Januarie 2010 aangekondig. Soos verwag is, was die eerste eksoplanete wat ontdek is kortperiodeplanete. Namate die sending voortgeduur het, is kandidate met langer periodes ontdek.
2009
Nasa het op 6 Augustus ’n nuuskonferensie gehou om Kepler se vroeë resultate te bespreek. Daar is bekend gemaak Kepler het die bestaan van ’n voorheen bekende eksoplaneet, HAT-P-7b, bevestig en dat die teleskoop goed werk.
In die eerste ses weke is vyf voorheen onbekende eksoplanete ontdek wat almal baie naby aan hul sterre gewentel het. Van die interessantste ontdekkings was een van die planete met die laagste digtheid wat nog ontdek is, twee wit dwergsterre met ’n lae massa wat volgens eerste berigte ’n nuwe klas sterre was, en ’n planeet om ’n dubbelster.
2010
Op 15 Junie het die Kepler-sending data oor al die sowat 156 000 sterre (buiten 400) gepubliseer wat geteiken is vir waarneming. Altesaam 706 sterre van dié eerste stel data het moontlike planete gehad, met groottes wat wissel van dié van die Aarde tot groter as Jupiter. Data oor die oorblywende 400 sterre is in Februarie 2011 bekend gemaak (sien 2011 hier onder). Die Kepler-resultate het daarop gedui dat klein kandidaatplanete met wentelpriodes van minder as 30 dae heelwat meer volop is as groot kandidaatplanete met langer periodes. Dit was in teenstelling met ouer teorieë dat daar min Aardgrootte-planete is, waarskynlik omdat groter planete makliker is om van die Aarde af op te spoor. Ramings wat op dié data gebaseer is, het daarop gedui dat daar sowat 100 miljoen bewoonbare planete in ons sterrestelsel kan wees.
Later in 2010 het die Kepler-span data oor 312 kandidaat-eksoplanete om 306 aparte sterre uitgereik. Net 33,5 dae se data was egter vir die meeste kandidate beskikbaar. Volgens Nasa is data oor nog 400 kandidate weerhou tot die Kepler-span tyd gehad het om opvolgwaarnemings te doen. Dié data is op 2 Februarie 2011 bekend gemaak.
2011
Op 2 Februarie het die Kepler-span data bekend gemaak oor waarnemings wat tussen 2 Mei en 16 September 2009 gedoen is. Hulle het 1 235 kandidaatplanete gevind wat om 997 sterre wentel. (Die getalle wat hier onder genoem word, veronderstel dat dit regte panete was, hoewel hulle kandidaatplanete genoem is in die nuusvrystelling. Onafhanklike ontledings dui daarop dat minstens 90% van hulle wel regte planete is.) Van die planete was 68 min of meer so groot soos die Aarde, 288 soos Super-aardes, 662 soos Neptunus, 165 soos Jupiter en 19 tot twee keer so groot soos Jupiter.
Van hulle is 54 moontlik in die bewoonbare sone van hul sterre, onder meer vyf wat minder as twee keer so groot soos die Aarde is. Voorheen was daar net twee planete wat na verwagting in die bewoonbare sone was, dus waar vloeibare water kan voorkom, en die Kepler-data was ’n belangrike vroeë aanduiding van hoeveel sulke planete wel kan bestaan. Al die bewoonbare planete wat tot in daardie stadium gevind is, het gewentel om sterre wat aansienlik kleiner en koeler as die Son is (bewoonbare kandidate om Sontipe-sterre sal langer neem om te bevestig vanweë die drie vereiste oorgange wat benodig word).
Teen 5 Desember het die Kepler-span aangekondig dat hulle 2 326 kandidaatplanete ontdek het, waarvan 207 min of meer so groot soos die Aarde was, 680 soos Super-aardes, 1 181 soos Neptunus, 203 soos Jupiter en 55 groter as Jupiter. In vergelyking met die Februarie-verslag het die getal Aard- en Super-aardgrootte-planete met onderskeidelik 200% en 140% toegeneem. Altesaam 48 van hulle was in die bewoonbare sone, wat ’n afname was van Februarie af – moontlik vanweë die strenger kriterie wat vir die Desember-data gebruik is.
Op 20 Desember het die Kepler-span die ontdekking aangekondig van die eerste Aardgroote-eksoplanete, Kepler-20e en Kepler-20f, rondom ’n Sontipe-ster, Kepler-20.
Die sterrekundige Seth Shostak het na aanleiding van dié stel data voorspel daar is sowat 30 000 bewoonbare planete "binne 1 000 ligjare van die Aarde af". Die Kepler-span het geraam dat daar in die Melkweg "minstens 50 miljard planete" is, waarvan "minstens 500 miljoen" in die bewoonbare sone van sterre voorkom. In Maart het sterrekundiges by Nasa se Jet Propulsion Laboratory (JPL) aangekondig dat "1,4 tot 2,7 persent" van alle Sontipe-sterre na verwagting Aardtipe-planete in hul bewoonbare sone het; dit dui op 2 miljard net in die Melkweg. Volgens die JPL-sterrekundiges is daar "50 miljard ander sterrestelsels", en dit dui op ’n moontlikheid van ’n triljard (Engels: sextillion) Aardtipe-planete indien al die sterrestelsels dieselfde aantal planete as die Melkweg het.
2012
In Januarie het ’n internasionale span sterrekundiges aangekondig elke ster in die Melkweg kan "gemiddeld 1,6 planete" hê, wat dui op minstens 160 miljard planete in ons sterrestelsel. Kepler het ook veraf stervlamme waargeneem waarvan sommige tot 10 000 keer sterker was as die enorme Carrington-sonvlam van 1859. Die stervlamme kan veroorsaak word deur Jupitergrootte-planete na aan die ster. ’n Planeet in ’n stelsel met vier sterre is ook bevestig – die eerste in sy soort wat ontdek is.
2013
Volgens ’n studie deur Caltech-sterrekundiges wat in Januarie gepubliseer is, kan die Melkweg net soveel planete as sterre hê: sowat 100–400 miljard. Op 7 Januarie is die ontdekking van nog 461 kandidate aangekondig. Volgens Nasa was dit ’n toename van 20 persent en is daar nou altesaam 2 740 moontlike eksoplanete om 2 036 sterre.
Een van die bevestigde eksoplanete is Kepler-69c, ’n Aardtipe-planeet in die bewoonbare sone van ’n Sontipe-ster en ’n "groot kandidaat om buiteruimtelike lewe te huisves".
In April het Nasa die ontdekking van nog drie Aardtipe-planete aangekondig: Kepler-62e, Kepler-62f en Kepler-69c. Hulle kom voor in die bewoonbare sone van hul onderskeie sterre, Kepler-62 en Kepler-69. ’n Meer onlangse studie het gewys Kepler 69c is dalk meer soos Venus en dus waarskynlik nie bewoonbaar nie.
Op 15 Mei 2013 het Nasa aangekondig dat die ruimtetuig ’n defektiewe reaksiewiel het wat keer dat dit in die regte rigting wys. Dit was die tweede wiel wat ingee, en die tuig het drie van sy vier wiele nodig om reg te werk. Dit kan steeds inligting wat voorheen versamel is, na die Aarde stuur, maar kan nie verdere data versamel volgens sy huidige konfigurasie nie. Daar kan dus uit die inligting wat nou gestuur word, vir nog ’n paar jaar nuwe ontdekkings gedoen word. In Julie is die ontdekking van nog 63 kandidate uit dié data aangekondig.
Slag van Falkirk (1298)
Die slag van Falkirk was deel van die Skotse Oorloë van Onafhanklikheid.
Voorspel
William Wallace het beheer oor Skotland verkry met sy oorwining oor die Engelse tydens die Geveg van Stirling-brug in 1297. Edward Longshanks (Koning Eduard I van Engeland) se aandag was gevestig op oorloë op die Europese kontinent. Hy het eers in Maart 1298 na Engeland teruggekeer en op 3 Julie 1298 Skotland ingeval.
Geveg
Longshank se magte het die slagveld binnegekom in 'n kolom gelei deur drie groepe ridders. Die middelste eenheid val vas in moerasagtige grond, maar slaag daarin om links te beweeg, terwyl die tweede eenheid regs gesirkel het en die Skotse linker- en regtervleuels onderskeidelik aan te val. Die Skotse schiltrons het uitgehou, maar baie boogskutters en ligte troepe word neergeval deur die Britse ridders. Op hierdie staduim het Wallace se adellike kavallerie die slagveld verlaat.
Aangesien Longshanks nie vordering met sy ridders teen die ontplooide lanse van die Skotse schiltrons kon maak nie, het hy sy boogskutters en Ierse huursoldate vorentoe laat beweeg. Verskeie historiese bronne stel dit dat Longshank se Walliese eenhede geweier het om deel te neem. Die Engelse en Ierse huursoldate was daarenteen in staat om swaar verliese en verwarring onder die schiltrons te saai, wat die Engelse ridders kon uitbuit. Uiteindelik het die schiltrons se weerstand verbrokkel en het die oorblyfsels van Wallace se leër gevlug.
Nadraai
Wallace het oorleef en Edward was nie in staat om op hierdie oorwinning op te volg nie. ’n Gebrek aan voorrade het hom gedwing om terug te keer na Engeland. Wallace se rebellie was egter verslaan deur die nederlaag by Falkirk. Die Skotse stryd om onafhanklikheid is later oorgeneem deur Robert die Bruce.
In die algemeen was die Skotse kavallerie beskou as lafhartig omdat hulle die slagveld verlaat het, maar Wallace se plan het van hulle verwag om feitlik 'n selfmoordaanval te loods. Verder was die uitkoms van die slag voorspelbaar teen die tyd dat hulle die slagveld verlaat het. Die Skotse kavallerie was ook redelik klein. Indien hulle gebly het, sou die Engelse verliese hoër gewees het, maar die geveg sou waarskynlik steeds 'n nederlaag vir die Skotte gewees het. Die Skotse kavallerie het deelgeneem in die Slag van Bannockburn.
Braveheart Rolprent
Mel Gibson se rolprent Braveheart het 'n aantal historiese foute gemaak in sy voorstelling van hierdie slag. Dit wys die Iere in aanval waarna hulle stop met die Skotte hand skud en dan by die Skotte aansluit teen die Engelse. Hierdie mag moontlik 'n verwarring met die Walliese boogskutters wees, wat volgens geskiedskrywers nie aan die geveg deelgeneem het. Dit was die Iere wat die grootste verliese aan die Skotte toegedien het. In die rolprent word die Iere ook beskryf as dienspligtiges, 'n konsep wat nog nie in die Middeleeue bestaan het nie. Wallace word ook in die rolprent gewys waar hy betrokke is met 'n een op een geveg met Robert die Bruce, wat aan die Engelse koning verdedig.
Jan van Beers
Jan van Beers (22 Februarie 1821 – 14 November 1888) was 'n Vlaamse digter wat in Antwerpen gebore is. Daar word gewoonlik na hom verwys as "van Beers die ouere" om hom te onderskei van sy seun, Jan van Beers (1852–1927) die skilder.
Agtergrond
Van Beers was in wese 'n Nederlander, hoewel polities 'n Belg, en het sy gedagtes in dieselfde taal as enige Noord-Nederlandse skrywer uitgespreek. In werklikheid is die gedigte van Jan van Beers in Nederland miskien meer gewild as in België, en van baie daarvan bestaan in meer uitgawes in Nederland as in sy politieke vaderland.
Vroeë lewe
Van Beers het die volwasse lewe begin as onderwyser in die Nederlandse taal- en letterkunde, eers in Mechelen, en daarna in Lier. In 1860 is hy aangestel as professor in beide taal en letterkunde aan die Athenaeum (hoërskool) in Antwerpen, waar hy ook 'n onder-bibliotekaris in die gemeenskaplike biblioteek was. Van Beers, saam met Hendrik Conscience, Willems en andere, was deel van Vlaamse beweging. Hy het 'n Nederlandse grammatika (1852) geskryf, waarvan die uitgebreide uitgawes steeds in die vakgebied gebruik word, en 'n keurbundel uit die werke van Nederlandse skrywers. Beide boeke is so hoog geag dat die Belgiese regering dit voorgeskryf het vir gebruik in die openbare skole.
Poëtiese werke
Van Beers se historiese gedigte, waarvan Jakob Van Maerlant (Amsterdam, 1860) die belangrikste is, het die Vlaamse herlewing in België net so veel aangehelp as sy skoolboeke. Hy is egter veral bekend as die skrywer van ballades en liedjies. Jongelingsdroomen verskyn in 1853 vir die eerste keer in Antwerpen en Amsterdam. Hierdie gedigte is gevolg deur Levensbeelden (1858) en deur Gevoel en Leven (Amsterdam, 1869 ). Sy Rijzende Blaren het die eerste keer in 1883 in Gent en Rotterdam verskyn.