cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Andy Warhol
Die 1970's
Warhol het gereeld as vrywilliger uitgehelp by veilige huise vir haweloses in New York, veral gedurende die besiger tye van die jaar. Hy beskryf homself as 'n godsdienstige persoon, alhoewel hy nie deur die tradisionele godsdienstiges aanvaar word nie weens sy homoseksualiteit. Baie van sy latere werke bevat byna verskuilde godsdienstige temas of onderwerpe. Na sy dood is werke met godsdienstige temas tussen sy privaat dokumente gevind. Warhol het ook gedurende sy lewe gereeld die mis in die Rooms-Katolieke Kerk bygewoon.
In vergelyking met die sukses en skandaal van Warhol se werk in die 1960's was die 1970's 'n baie stiller dekade. In hierdie dekade het Warhol egter meer van 'n entrepreneur geword. Volgens Bob Colacello, het Warhol baie van sy tyd bestee om nuwe ryk kliënte te werf vir portretkommissies insluitende Mick Jagger, Brigitte Bardot en Michael Jackson. Hy stig ook Interview Magazine en publiseer The Philosophy of Andy Warhol (1975). In hierdie boek stel hy sy idees oor die aard van kuns as volg: "Die maak van geld is kuns, en om te werk is kuns en goeie besigheid is die beste kuns."
Die 1980's
Warhol het 'n herlewing van finansiële en kritiese sukses gehad in die 1980's. Dit was deels toe te skryf aan sy affiliasie en vriendskappe met 'n aantal produktiewe jonger kunstenaars wat die "bul-" of "stygmark" van '80's New York-kuns gedomineer het, soos: Julian Schnabel, David Salle en die sogenaamde Neo-Ekspressioniste, sowel as Francesco Clemente, Enzo Cucchi en lede van die Transavantguardia-beweging, wat teen die tyd invloedryk geword het. Van besonderse belang was Warhol se noue vriendskap met Jean-Michel Basquiat. Warhol het met Basquiat saamgewerk om 'n reeks werke te produseer.
Warhol het ook 'n waardering vir die intense verleidelikheid van Hollywood gehad.
Geloofsoortuigings
Warhol was 'n belydende Bisantynse Rite-Katoliek. Hy het dikwels as vrywilliger uitgehelp by toevlughuise vir haweloses, veral tydens besige tye van die jaar, en het homself as 'n gelowige persoon beskryf. Baie van sy latere werke bevat half weggesteekte godsdienstige temas of onderwerpe en 'n versameling werke met godsdienstige tema was postuum in sy boedel gevind. Warhol het ook reëlmatig die mis bygewoon en die priester by Warhol se kerk, St. Vincent's, het genoem dat die kunstenaar die kerk byna daagliks besoek het.
Volgens Warhol se broer was die kunstenaar "regtig gelowig, maar hy wou nie dat mense moes weet nie, want dit was privaat. Ten spyte van die private karakter van sy geloof, het John Richardson tydens Warhol se lofrede sy geloof as toegewyd beskryf: "Tot my sekere kennis was hy verantwoordelik vir ten minste een bekering. Hy het aansienlike trots gehad in sy finansiering van sy nefie se studies vir die priesterdom."
Dood
Warhol sterf op vroeg die oggend op 22 Februarie 1987 in New York Stad aan 'n hartaanval, terwyl hy aan't herstel was ná 'n roetine-galblaasoperasie. Hy was 58 jaar oud. Warhol was bang vir hospitale en het nie graag dokters gaan besoek nie. Hy het dus nagelaat om die kroniese galblaasprobleme betyds te laat ondersoek. Warhol se advokate het die hospitaal, New York Hospital, gedagvaar vir nalatigheid: hulle beweer dat die hospitaalpersoneel Warhol se toestand nie goed genoeg gemonitor het nie en dat hulle hom te veel vloeistowwe gegee het ná sy operasie, wat tot 'n noodlottige geval van watervergiftiging gelei het.
Warhol se liggaam is deur sy broers terug na Pittsburgh geneem. Hy is begrawe in die St. John the Baptist Catholic Cemetery in Bethel Park, Pennsilvanië, suid van Pittsburgh. Sy graf is langs die van sy ouers. Mede kunstenaar Yoko Ono was onder die sprekers tydens sy begrafnisdiens.
Warhol het soveel besittings gehad dat dit Sotheby afslaers nege dae geneem het om sy eiendom te verkoop na sy dood. Die vendusie het 'n totale inkomste van oor die VSA$20 miljoen gegenereer.
Op die twintigste herdenking van sy dood het die Gershwin Hotel in New York 'n weeklange reeks geleenthede aangebied, ter nagedagtenis aan Warhol se kuns en sy supersterre. Daar was 'n toekenningseremonie, 'n modeskou en die musiekgroep Blondie het tydens die sluitingspartytjie opgetree. Op dieselfde tyd het die Carrozzini von Buhler Galery, ook in New York, 'n uitstalling gehad met die titel Andy Warhol: In His Wake. Die uitstalling het die kuns van Warhol se supersterre Ultra Violet, Billy Name, Taylor Mead en Ivy Nicholson vertoon, asook 'n versameling kunswerke deur 'n jonger generasie kunstenaars wat deur Warhol geïnspireer is. Een interaktiewe beeldhouwerk in die uitstalling, The Great Warhola (deur Cynthia von Buhler) het Warhol uitgebeeld as 'n winkelarkade-waarsêermasjien. Die galery is vervorm om soos Warhol se silwer "factory" te lyk. Die rolprent Factory Girl, oor die lewe van Edie Sedgwick, is ook 'n week voor dié herdenking van Warhol se dood uitgereik.
Skilderye
Teen die begin van die 1960's was Warhol 'n baie suksesvolle kommersiële illustreerder. Sy gedetailleerde en elegante tekening vir I. Miller-skoene was besonders gewild. Hierdie illustrasies het hoofsaaklik bestaan uit gekladde inktekeninge (of "monodrukwerke"), 'n tegniek wat hy in baie van sy vroeë kuns gebruik het. Baie kunstenaars het in hierdie periode kommersiële kuns beoefen, maar hulle het dit in die stilligheid gedoen. Warhol was egter so suksesvol dat sy profiel as illustreerder sy pogings om as 'n ernstige kunstenaar gesien te word, blyk te ondermyn het.
In die vroeë 1960's het Warhol probeer om sommige van sy tekeninge, wat van hierdie kladtegniek gebruik maak, in 'n uitstalling te vertoon, maar was deur die galery afgekeur. Hy het die verhouding tussen sy kommersiële werk en die res van sy kuns heroorweeg, en, in plaas daarvan om hierdie dele van sy werk as teenoorgesteldes te beskou, het hy hulle saamgesmelt en begin om kommersiële kultuur en popkultuur meer uitdruklik as onderwerp vir sy kunswerke te gebruik. Popkuns was 'n eksperimentele vorm wat selfstandig deur verskeie kunstenaars aangeneem was: sommige van hierdie baanbrekers, soos Roy Lichtenstein, se name sou later sinoniem met die beweging word. Warhol, wat later as die "Pous van Pop" bekend sou staan, het ook hierdie nuwe styl verken, waarin gewilde onderwerpe deel van die kunstenaar se palet kon vorm. Sy vroeë skildery het beelde uit strokiesprente en advertensies geneem, wat Warhol met druppende verf geskep het. Hierdie verfdruppels het die styl van suksesvolle abstrakte ekspressioniste nageboots. Warhol het later egter gestreef om alle spore van die kunstenaar se aandeel in die produksie van sy skilderye te verwyder.
Vir Warhol was die definiëring van sy onderwerp deel van die definiëring van sy nis. Tekenprente was reeds deur Lichtenstein gebruik, Jasper Johns het reeds tipografie as sy kenmerk gebruik, en so voorts; Warhol wou 'n kenmerkende onderwerp hê. Sy vriende het voorgestel dat hy die dinge skilder wat hy die meeste lief het. Sy kenmerkende manier om alles letterlik op te neem het beteken dat hy, vir sy eerste belangrike kunsuitstalling, sy beroemde blikkies Campbell-sop geverf het. Volgens Warhol het hy hierdie sop as middagete vir die grootste deel van sy lewe geniet.
Hy was mal oor beroemde persone, so het hulle ook geverf. Vanuit hierdie beginpunt het hy sy latere styl ontwikkel en sy idees vir onderwerpe. In plaas daarvan om 'n kenmerkende onderwerp te hê, soos hy oorspronklik beplan het, het hy meer en meer 'n kenmerkende styl ontwikkel, deur stadigaan die spore van sy handewerk uit die kunssinnige proses te verwyder. Warhol het gereeld sifdrukking gebruik en sy latere tekeninge was vanaf skyfie-afbeeldings nagetrek. Hy het ontwikkel vanaf 'n skilder tot 'n ontwerper van skilderye. Op die kruin van sy beroemdheid as skilder het Warhol verskeie assistente gehad wat sy sifdrukkopieë geskep het en sy instruksies gevolg het om verskillende weergawes en variasies te skep.
Warhol het beide komiese en ernstige werke geskep: sy onderwerp kon 'n sop of 'n elektriese stoel wees. Hy het dieselfde tegnieke bly gebruik (sifdrukkings, in reekse herhaal) en het dikwels met baie heldere kleure geverf, of dit nou bekende persone was, of alledaagse voorwerpe of beelde van selfmoord, karongelukke en rampe (as deel van 'n 162-1963 reeks getiteld Death and Disaster). Die Death and Disaster-skilderye (soos die Red Car Crash, Purple Jumping Man en Orange Disaster) het persoonlike tragedies in publieke spektakels verander en die gebruik van ramptonele in die destyds ontwikkelende massa media aangekondig.
Die bindende element in Warhol se werk is sy uitdrukkinglose styl: sonder kunssinnige of persoonlike aanstellery. Dié styl was dikwels weerspieël in Warhol se eie houding: hy het hom gereeld "dom" gehou in gesprekke met die media en geweier om sy werke te verduidelik.
Warhol se werk as 'n Popkunstenaar het altyd konseptuele aspekte gehad. Sy reeks doen-dit-self-skilderye en -inkkladblaaie was bedoel as kommentaar oor wat kuns is en wat dit kan wees uit 'n Popkunsperspektief. Sy koeimuurpapier (letterlik muurpapier met 'n koeimotief) en sy redoksskildery (doeke wat met koperverf voorberei is en dan met urine geöksideer was) is ook noemenswaardig in hierdie konteks. Ook belangrik is die manier waarop hierdie werke (en die manier waarop hulle voorberei is) die atmosfeer in Warhol se New Yorkse "Factory" weerspieël het.
Rolprente
Warhol het met 'n wye verskeidenheid media geëksperimenteer: skilderkuns, fotografie, tekenkuns en beeldhouwerk. Hy was ook 'n hoogs produktiewe rolprentvervaardiger. Tussen 1963 en 1968 het hy meer as 60 rolprente gemaak. Een van sy bekendste rolprente, Sleep, monitor die digter John Giorno vir ses ure, terwyl hy slaap. Die 35-minute rolprent, Blow Job, is 'n aanhoudende skoot van die gesig van Deveren Bookwalter wat kwansuis orale seks van die rolprentvervaardiger Willard Maas ontvang, alhoewel die kamera nooit na benede draai om te wys wat gebeur nie. 'n Ander rolprent, Empire, bestaan uit agt ure filmmateriaal van die Empire State-gebou in New York Stad tydens sonsondergang. 'n Ander 45-minute rolprent, Eat, wys 'n man wat sampioene eet vir 45 minute.
Batman Dracula is 'n 1964-rolprent wat deur Warhol geproduseer en geregisseer was sonder die toestemming van DC Comics. Dit was slegs by sy kunsuitstallings vertoon. Warhol was 'n aanhanger van die Batman-reeks en sy rolprent was 'n eerbetoning aan die reeks. Dit word ook beskou as die eerste verskyning van 'n blatant oordrewe, kitscherige Batman. Daar was geglo dat die rolprent verlore was, maar tonele daaruit was onlangs in die 2006-dokumentêre rolprent, Jack Smith and the Destruction of Atlantis, getoon. Dié rolprent handel oor die rolprentvervaardiger Jack Smith, wat 'n groot invloed op Warhol se eie rolprente gehad het. Smith verskyn ook self in die rolprent Camp.
Warhol se 1965-rolprent, Vinyl, is 'n verwerking van Anthony Burgess se gewilde roman, A Clockwork Orange. Ander rolprente wys geïmproviseerde ontmoetings tussen Factory-lede soos Brigid Berlin, Viva, Edie Sedgwick, Candy Darling, Holly Woodlawn, Ondine, Nico en Jackie Curtis.
Sy gewildste en krities suksesvolste rolprent was Chelsea Girls uit 1966. Die rolprent was hoogs innoverend, siende dat dit bestaan het uit twee 16mm films wat terselfdertyd geprojekteer was, met twee verskillende verhale wat in tandem vertoon was. Uit die kraam van die filmoperateur sou die klank met tye harder gestel word vir een film, om die verhaal te beklemtoon, en sagter gestel word vir die ander. Die vermenigvuldiging van beelde het Warhol se sifdrukwerke van die vroeë sestigerjare herroep. Die invloed van die rolprent se gesplitste skerm en dubbel-verhalende styl kan gesien word in moderne werke soos Mike Figgis se rolprent Timecode en selfs, indirek, in gewilde reekse soos die vroeë seisoene van die televisiereeks 24.
Na die skietvoorval op 3 Junie 1968 het 'n afgesonderde Warhol sy persoonlike betrokkenheid in rolprentvervaardiging laat vaar. Sy volgeling en assistent-regisseur, Paul Morrissey, het sy take as rolprentvervaardiger vir die Factory-lui oorgeneem en rolprente wat die Warhol-naam dra was van toe af meer gemik op die hoofstroom en meer verhalende, uitbuitende ("exploitation") B-films, soos Flesh, Trash en Heat. Al hierdie rolprente, insluitende die latere Blood for Dracula en Andy Warhol's Frankenstein was baie meer op die hoofstroom gemik as enige iets wat Warhol as regisseur self aangepak het.
'n Ander rolprent wat impak as 'n "Warhol"-rolprent gemaak het, was Andy Warhol's Bad. Die regisseur van die rolprent was Jed Johnson en het Carroll Baker, Susan Blond en 'n jong Perry King in die hoofrolle gehad.
Lionel d'Aragon
Lionel d'Aragon (5 Julie 1863 – 1941) was 'n Britse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Milestones (1916), In Another Girl's Shoes (1917), The First Men in the Moon (1919), en The Loves of Mary, Queen of Scots (1923).
Andy Warhol
Musiek
In die middel van die sestigerjare het Warhol die musiekgroep, The Velvet Underground aangeneem en hulle 'n sleutelelement in die Exploding Plastic Inevitable-multimedia kunsfees gehad, wat Warhol tussen 1966 en 1967 aangebied het. Die kunsfees het opvoerings deur die groep ingesluit, sowel as vertonings van Warhol se rolprente en dansvertonings en ander opvoerings deur lede van die Factory. Warhol het saam met Paul Morrissey as die groep se bestuurder opgetree en hy het hulle ook aan die Duitse sangeres Nico voorgestel; sy sou later saam met die groep optree op versoek van Warhol. In 1966 was hy die "produksieleier" van hulle eerste album, The Velvet Underground and Nico. Hy het ook die omslagkuns vir die album verskaf. Sy eintlike betrokkenheid by die produksie van die album was egter beperk tot die finansiering vir ateljeetyd. Na die groep se eerste album het Warhol en die groep se leier, Lou Reed, oneens geraak oor die rigting wat die groep sou inslaan en die kontak tussen hulle het vervaag.
In 1990 het Reed die album Songs for Drella opgeneem saam met mede Underground-lid, John Cale. "Drella" was 'n naam uit die Factory-era: 'n mengnaam uit Dracula en Cinderella wat aan Warhol gegee is. Op die album vra Reed om verskoning en berus hy hom by sy deel in hul konflik.
Joseph Serchuk
Josef Serchuk (1919 - 6 November 1993) was die bevelvoerder van die Joodse partisaan-eenheid in die Lublin in Pole tydens die Tweede Wêreldoorlog. Na die oorlog, het hy getuig by die verhoor van Nazis en het hy spesiale erkenning ontvang van die Staat van Israel.
Andy Warhol
Musiek
Warhol het baie albumomslae vir verskeie kunstenare ontwerp, beginnende met die fotografiese omslag vir John Wallowitch se debuutalbum, This is John Wallowitch!!!' (1964). Warhol het ook die omslagkuns vir twee van die The Rolling Stones se albums ontwerp: Sticky Fingers (1971) en Love You Live (1977). In 1975 het Warhol 'n opdrag onderneem om 'n aantal portrette van die voorsanger van die groep, Mick Jagger, te maak.
Joseph Serchuk
Biografie
Na sy ouers en ander familielede dood is in die ghetto in 1941, is Josef en sy broer, David na die Sobibor uitwissing kamp gestuur. Na een dag in die kamp het hy saam met sy broer na die naaste bos gevlug. Hulle het saam met ander vlugtelinge die kern van die partisaan groep gestig. Gedurende die oorlog het die groep gelei deur die Jode wat uit die ghetto's ontsnap het, en in die omgewing en van Sobibor geveg. In die groep was ook die skrywer Dov Freiberg.
Andy Warhol
Musiek
Hy het ook vriendskappe met baie musikante gesluit, insluitende Bob Dylan, Deborah Harry en John Lennon. Die omslag vir Lennon se 1986-album, Menlove Ave. (postuum uitgereik) is deur Warhol ontwerp. Warhol het ook as 'n kroegman verskyn in die musiekvideo Hello Again van die musiekgroep The Cars, asook in die musiekvideo vir "Misfit" van die groep Curiosity Killed The Cat. Beide hierdie video's, en 'n aantal ander, is deur die Warhol se videoproduksiemaatskappy geproduseer.
Joseph Serchuk
Biografie
Na die oorlog neem Josef deel in die opspoor van Nazi-oorlogmisdadigers in Europa en het gedien as 'n getuie in die Neurenberg-verhore. Nadat hy teruggekeer het na Pole het hy aansoek gedoen om te emigreer na Israel, maar is afgekeur.
Andy Warhol
Musiek
Warhol het 'n sterk invloed gehad op David Bowie en die new wave- en punkrockgroep, Devo. Bowie het 'n liedjie getiteld "Andy Warhol" opgeneem vir sy 1971-album, Hunky Dory. Lou Reed het die liedjie "Andy's Chest" geskryf wat gehandel het oor Valerie Solanas, die vrou wat Warhol in 1969 in die bors geskiet het. Reed het die liedjie saam met die Velvet Underground opgeneem, maar dit is eers in 1985 amptelik uitgereik op die album VU. Hy het egter 'n ander weergawe van die liedjie vir sy 1972-soloalbum, Transformer opgeneem (David Bowie en Mick Ronson was die produsente van die album).
Joseph Serchuk
Biografie
Na hy in 1950 'n paspoort bekom en het daarna na Israel gegaan. Onmiddellik met sy aankoms in Israel is aangestel in die Weermag. Na sy weermagdiens het hy getrou, en hom in Yad Eliyahu in Tel Aviv gevestig en besigheid bedryf.
Andy Warhol
Boeke en ander publikasies
Sedert die vroeë 1950's het Warhol verskeie ongebinde portfolio's van sy werke uitgegee.
Die eerste van verskeie gebinde, self-gepubliseerde boeke deur Warhol was 25 Cats Name Sam and One Blue Pussy, wat in 1954 deur Seymour Berlin uitgegee was met Warhol se gekladte lyntegnieke vir die litografe. Die oorspronklike weergawe was tot 190 beperk en was genommer en met die hand ingekleur. Meeste van hierdie was geskende deur Warhol aan sy vriende en kliënte gegee. Die 4de kopie, met die inskrywing "Jerry" op die voorste omslag; die kopie was aan Geraldine Stutz gegee, wat op die tyd by I. Miller skoene werksaam was. Later het Stutz die president van die vrouenswinkelketting, Henri Bendel, en hoof van Panache Press geword. Terwyl sy hierdie posisies bkelee het, het sy in 1981 haar kopie gebruik om dupliate te druk. Haar boedel het later die oorspronklike kopie aan die vendusiehuis, Doyle New York, oorgelewer, waar dit in Mei 2006 vir VS$35 000 verkoop het.
Joseph Serchuk
Biografie
In 1967 het Levi Eshkol, die Israeliese eerste minister, aan hom die vegters teen Nazi's medalje toegeken en in 1968 ontvang hy ook die staat vegters medalje.
Andy Warhol
Boeke en ander publikasies
Ander self-gepubliseerde boeke deur Warhol sluit in Gold Book, Wild Raspberries en Holy Cats.
Joseph Serchuk
Biografie
Serchuk sterf in 1993 in Tel Aviv op die ouderdom van 74. Hy was getroud en laat nege kinders en meer as 'n honderd kleinkinders en agterkleinkinders agter.
Andy Warhol
Boeke en ander publikasies
Warhol het later 'n aantal boeke ge"skryf" wat kommersieel beskikbaar gestel is.
Ander media
Alhoewel Andy Warhol bekendheid verwerf het met sy skilderye en rolprente, was hy ook die outeur van werke in verskillende ander media.
Vervaardiger en produk
Warhol het die idee van kunstenaar wees op baie maniere verfyn en uitgebrei. Hy het dikwels die rol van vervaardiger, eerder as skepper, aangeneem; dit is nie slegs waar rakende sy werk as skilder nie (hy het assistente gehad wat baie van sy take as vervaardiger van skilderye gedoen het), maar ook waar omtrent sy rolprentvervaardiging en kommersiële ondernemings. Hy het daarvan gehou om 'n idee te kry en dan toesig te hou oor die uitvoering daarvan. Soos hy aan hierdie element van sy werk geskaaf het, het die Factory ontwikkel uit 'n ateljee tot 'n kantoor. Hy het die publieke gesig van 'n maatskappy en handelsnaam geword.
Hy het die skinderblad, Interview, gestig: die tydskrif was 'n platform vir bekende persone wat hy goedgekeur het en 'n besigheid wat deur sy vriende beman was. Hy het aan al sy boeke met ander mense saamgewerk. Hy het die jong skilder Jean-Michel Basquiat en die musiekgrop, The Velvel Underground, aangeneem en aan die publiek voorgestel as sy nuutste belangstelling en met hulle saamgewerk aan "produkte". Hy het verbruikersprodukte aanbeveel, in advertensies verskyn en dikwels in gasrolle (as homself) verskyn in televisieprogramme en rolprente (byvoorbeeld Love Boat, Saturday Night Live en die Richard Pryor-rolprent, Dynamite Chicken).
In hierdie sin was Warhol 'n aanhanger van "kunsbesigheid" en "besigheidskuns": in die boek, The Philosophy of Andy Warhol from A to B and Back Again, het hy uitgebreid oor sy belangstelling in kuns as 'n besigheid geskryf. Dit was 'n radikale nuwe standput, siende dat kunstenaars gewoonlik teen die handelsgees was. Warhol en ander popkunstenaars het die kunstenaar se posisie herdefinieer as professioneel, kommersieel en gewild. Warhol het dit bereik deur metodes, beelde en talente te gebruik wat vir almal beskikbaar was. Op hierdie manier het Popkuns bygedra tot 'n filosofiese en praktiese opneming van kuns in popkultuur en die samelewing en kuns as 'n produk van die samelewing aan te bied.
Museums
Daar is twee museums wat aan Andy Warhol toegwy is. Die Andy Warhol-museum, een van die Carnegie Museums in Pittsburgh, is geleë by Sanduskystraat 117 in Pittsburgh, Pennsilvanië. Dit is die grootste Amerikaanse museum wat aan 'n enkele kunstenaar toegewy is en bevat meer as 12 000 werke deur die kunstenaar self.
Die ander musem is die Andy Warhol-museum van Moderne Kuns (Slowaaks: Múzeum Andyho Warhola Medzilaborce) wat in 1991 gestig is deur Andy se broer, John Warhola, die Slowaakse Departement van Kultuur en die Warhol-stigting in New York. Dit is geleë in die klein dorpie Medzilaborce, Slowakye. Andy se ouers was 15 km vanaf hierdie dorpie gebore in 'n ander klein dorpie, Miková. Die museum huisves verskeie oorspronklike werke wat hoofsaaklik deur die Andy Warhol-stigting geskenk is, asook 'n aantal persoonlike items wat deur Andy se familielede geskenk is.
Rolprente oor Warhol
Andy Warhol word deur Crispin Glover uitgebeeld in Oliver Stone se 1991-rolprent The Doors. Hy word ook gespeel deur David Bowie in die rolprent Basquiat deur Julian Schnabel. In die 1996-rolprent I Shot Andy Warhol deur Mary Harron word Warhol deur die akteur Jared Harris uitgebeeld. Die akteur Mark Bringleson het 'n kameerol as Warhol in die rolprent Austin Power: Internation Man of Mystery. Baie rolprente deur Jonas Mekas bevat uittreksels uit Warhol se lewe wat op film vasgevang is, (bv. Super 8 films en Scenes from the Life of Andy Warhol). Sean Gregory Sullivan het Warhol vertolk in die 1998-rolprent 54. Die mees onlangse akteur wat die kunstenaar vertolk het, is Guy Pearce in die 2007-rolprent Factory Girl.
Gus van Sant het 'n rolprent oor Warhol se lewe beplan met River Phoenix in die hoofrol, soos blyk uit 'n onderhoud met die twee wat in die gepubliseerde draaiboek vir die rolprent My Own Private Idaho ingesluit is. Phoenix het egter kort daar gesterf (1993).
Middelpos
Middelpos is 'n klein nedersetting in die Noord-Kaap, Suid-Afrika. Die dorpie is tussen Calvinia en Sutherland op die R354 provinsiale pad langs die Roggeveldberge. Die dorpie se naam is in die roman, Middlepost, van Anthony Sher verewig.
DSCH (Dmitri Sjostakovitsj)
DSCH is 'n musikale motief wat deur die Russiese komponis Dmitri Sjostakovitsj gebruik is om homself voor te stel, soortgelyk aan die manier waarop die BACH-motief Johann Sebastian Bach voorstel. Dit bevat die note D-E mol-C-B, of D-Es-C-H in Duitse notasie, wat vir sy voorletters (Д. Ш.) in die Duitse spelling (D. Sch.) van sy naam staan.
Die motief kom in baie van sy werk voor, insluitend die Simfonie  No. 10 in E mineur, die Strykkwartet No. 8 in C mineur, die  Vioolkonsert No. 1 in A mineur, die  Tjellokonsert No. 1 in E mol Majeur en die Opus 60  Klaviersonata  No. 2 in B mineur.
DSCH Journal, die standaard joernaal vir Sjostakovitsjstudies, se naam kom van die motief, en "DSCH" word soms gebruik as 'n afkorting van die komponis se naam.
Een biljoen jaar n.C.
Een biljoen jaar n.C. (sic) is ’n wetenskapsfiksieverhaal. Die boek is geskryf deur Charles F. Stofberg en in 2012 deur Thompson Boekdrukkery gepubliseer.
In Een biljoen jaar n.C. kyk Charles na die verre toekoms van die mens op aarde. Die huidige geslag word geheel en al deur endemiese virusse uitgewis. Deur evolusie ontwikkel die mens egter 'n miljard jaar later weer. Hoe sal so 'n samelewing daar uitsien? Stofberg laat die menslike geslagte (mans en vroue) in aparte stede woon en het hoegenaamd geen kontak met mekaar nie (slegs vir kunsmatige voortplanting). Hulle reken hulle is die mees moderne en mees gevorderde mense ooit. Die tydperk in die toekoms is gelykstaande aan dié van die Romeinse Ryk, totdat daar geskrifte (in versteende vorm) ontdek word wat die teendeel bewys. Die implisiete vraag word gestel: wat sal die mensdom vandag dink as 'n versteende ruimteskip nou opgegrawe word? Die diere ontwikkel 'n heel ander evolusionêre pad en baie eienaardige spesies kom dan voor.
Titelbeskrywing
Die woord biljoen in die titel verwys na 'n miljard jaar na die huidige era. In Engels is ‘n miljard billion, wat kognaat is met die Afrikaanse woord biljoen.
Milieu
Azila is die vasteland wat miljoene jare gelede van Afrika af weggedryf het. Dis dele van Mosambiek – 'n baie onderontwikkelde gebied waar die storie ook begin. Beith is die stad waar die mans in afsondering woon. Drawe is die stad waar die vroue woon en in die noorde van Azila woon die Afwykendes, 'n hetroseksuele samelewing.
Inleiding
Die mensdom is op aarde uitgewis. In 'n laaste desperate poging om die mensdom te red word die ruimteskip Upsila met 'n aantal mense aan boord na die naaste leefbare planeet gestuur om so die mensdom se voorbestaan te verseker. In hierdie doodse tye gee Tabi skool in Mosambiek. Sy maak van gelamelleerde muurkaarte gebruik om die kinders te leer. Dit reën dae aanmekaar en 'n woeste grondstorting begrawe die hele skool. Hier vind ons dan, 'n miljard jaar later, vir Roe – die slaaf aan’t huis van die boosaard en samesweerder, Usta. Laasgenoemde beplan 'n staatsgreep, maar daarvoor het hy geld nodig. Hy stuur die geoloog, Ab, op 'n ekspedisie om goud te gaan soek nadat hy gerugte van 'n ontdekking ontvang het, maar Ab kry geen goud nie. Hy ontdek egter die versteende muurkaarte van Tabi se klaskamer.
Ontvouing
Dis Roe se taak om die skrif te ontsyfer, want hy het 'n kennis van al die ou tale van Azila. Hy hoor egter die gesprek waar Usta beplan om die keiser in 'n staatsgreep omver te werp. Hy maak 'n medeslaaf in 'n geveg dood en moet vlug. Hy ontvlug die stad van die mans en gaan na die plek Ist waar die versteende geskrifte gevind is. Hy vind egter meer as net dit en ontmoet 'n vrou, Este, vir die eerste keer. Hy het nog nooit 'n vrou gesien nie en op 'n byna komiese manier ontdek hulle mekaar. Hulle raak ook dadelik verlief, want hulle kan nie teen die natuurlike prikkels skop nie en wonder of hulle nou Afwykendes geword het, dit is mense van die teenoorgestelde geslag wat in 'n verhouding woon. Dan moet hulle weer vlug en besluit om na Roe se broer, Lan te gaan.
Roe
Roe het deur skuld as 'n slaaf in die huishouding van die boosaard, Usta, opgeeindig. Roe is 'n taalkundige en het baie kennis van die oertale van Azila. Dis waarom Usta hom nader om uit te vind wat op die klippe geskryf staan. Roe het nog nie ’n ‘pater’ nie en is enkellopend.
Este
Este, beeldskoon, kom van die stad van vroue, Drawe. Sy is uit in die veld en by 'n watergat sien sy vir die eerste keer 'n man (Roe). Sy is baie skrander en help Roe om die oer-Engels te ontsyfer. Die natuurlike seksuele gewaarwordinge in haar is iets wat sy nog nooit ervaar het nie.
Usta
Ryk en magtig en wil die slawe opstook tot geweld sodat hy kan keiser word.
Ab
Ab is die geoloog wat iets meer werd as blote goud ontdek.
Lan
Lan is Roe se broer. Hy glo vas in die status quo maar ook net totdat hy Este ontmoet het.
Ramp by Hoërskool Driehoek
Die ramp by Hoërskool Driehoek was 'n menslike tragedie wat op Vrydag, 1 Februarie 2019 by die Hoërskool Driehoek in Vanderbijlpark, Gauteng plaasgevind het. Vier leerders is dood en talle beseer nadat 'n loopbrug ineengestort het.
Een biljoen jaar n.C.
Publikasie en ontvangs
Eerste druk: November 2012 deur Thompson Boekdrukkery.
Ramp by Hoërskool Driehoek
Reaksies
Lindsay Maasdorp, woordvoerder van die swart nasionalistiese politieke party Black First Land First (BLF), het op Twitter geskryf: "Ek sal oor die dood van die slagoffers rou as hulle swart is, maar ek sal dit vier indien hulle wit is." Hy het later op 'n vraag van The Citizen geantwoord: "As ons god uiteindelik ingegryp het en ons voorvaders gepetisie het en gesien het dat hierdie gronddiewe nou gesterf het, dan vier ek dit beslis. Ek vier die dood van ons vyande, hul kinders, hul katte en hul honde. Dít is ons posisie."
Die vakbond Solidariteit het klagte by die Suid-Afrikaanse Polisiediens en by die gelykheidshof teen lede van BLF ingedien. Volgens dr. Dirk Hermann, bestuurshoof van Solidariteit, het die vakbond 'n mandaat van die ouers van die slagoffers van die tragedie gekry om Maasdorp oor sy uitsprake in die hof te daag.
Een biljoen jaar n.C.
Publikasie en ontvangs
Aangewys as Afrifiksie se boek van die maand Februarie 2014 (https://www.afrifiksie.com)
Bwabwata Nasionale Park
Bwabwata Nasionale Park is 'n beskermde gebied in die noordooste van Namibië wat in 2007 gestig is en beslaan 6 274 vk kilometer. Dit is geskep deur die samevoeging van Caprivi-wildtuin en Mahango-wildreservaat. Dit is geleë in die Sambesistreek en Kawango-Oos en strek langs die Kaprivistrook. Dit word begrens deur die Okavangorivier in die weste en die Kwandorivier in die ooste. Angola lê in die noorde en Botswana in die suide.
Die gebied is 'n belangrike migrasieroete van Botswana na Angola vir Afrika-olifante en ander wildsoorte. Dit is 'n ongewone beskermde gebied, aangesien daar ongeveer 5 500 mense in die park woon. Die Namibiese regering betrek inwoners en bure van die park by die beplanning en bestuur van die park.
Geografie en toegang
Die park strek vir 40 km noord na suid en 190 km van wes na oos. Bwabwata is geleë in die Caprivi- en Kavango-streek, in die Kaprivistrook. Dit word begrens deur die Okavangorivier in die weste en die Kwandorivier in die ooste. Angola lê ten noorde en Botswana na die suide van die park.
Aan weerskante van die park is klein nedersettings - Kongola in die ooste en Divundu in die weste.
Die park is grotendeels nie omhein nie, maar die suidelike grens met Botswana het drie veeartseny-standaardheinings. Dit voorkom die verspreiding van siektes onder beeste, soos bek-en-klouseer.
Biologie en ekologie
Bwabwata is geleë in 'n savanna boom- en struikbioom. Die plantsoorte sluit in die noordoostelike Kalahari-bosveld, Caprivi-mopaniebosveld, rivierbosveld en eilande, Okavango-vallei en die Caprivi-vloedvlaktes. Die landskap bestaan uit platbegroeide sandduine met ou dreineringslyne (Omuramba) tussenin.
Bwabwata vorm 'n belangrike oorgrensskakel vir wildbeweging tussen Angola, Botswana, Namibië en Zambië.
Andrianjaka Razakatsitakatrandriana
Andrianjaka Razakatsitakatrandriana, of Andrianjakatsitakatrandriana, was van omstreeks 1670 tot 1675 koning van die Koninkryk Imerina op die plato van Madagaskar. Hy het die troon bestyg ná die dood van sy pa, koning Andriantsimitoviaminandriandehibe. Hy is in Analamanga gebore as Lamboritakatra, sy pa se oudste seun. Hy het tydens sy pa se bewind reeds regeer oor Antananarivo en die grond wes daarvan, insluitende Ambohidrabiby, asook Ambohimanga en streke in die noorde. Hoewel sy jonger broer Andrianjakanavalondambo ’n groter talent getoon het vir wyse leierskap, is Andrianjakatsitakatrandriana gekies om sy pa op te volg ná dié se dood omstreeks 1670. In 1675 het die adellikes hom van die troon gesit ten gunste van sy jonger broer.
Bewind
Andrianjakatsitakatrandriana was twee keer getroud: met Ravololontsimitovy van die Andriantsimitoviaminandriandehibe-clan en Rafoloarivo van die Andriamanjakatokana-clan. Hy het vier seuns en ses dogters gehad. Sy jonger broer het tydens sy bewind in Alasora gewoon.
duimnael|links|Die koning se raadgewer het die dorpie Andohalo afgebrand en sy opvolger het die terrein in ’n openbare plein omskep. As koning was Andrianjakatsitakatrandriana koppig en het hy ’n gebrek aan gesonde verstand getoon. Nadat hy ’n paar jaar lank regeer het, was daar wydverspreide ontevredenheid. ’n Gerespekteerde politieke raadgewer en lid van die adellike klas met die naam Andriamampandry het besluit om al twee broers te ondersoek en die mense aan te spoor om ’n verandering in leierskap te steun. Hy het die koning besoek en iets gevra om te eet, maar Andrianjakatsitakatrandriana het beweer het geen kos beskikbaar gehad nie. Toe hy vertrek, het Andriamampandry die koning gevra hoeveel harte hy het, waarop die koning geantwoord het net een. Andriamampandry het prins Andrianjakanavalondambo daarna besoek. Dié het gesê hoewel dit die koning se reg is om gasvryheid teenoor Andriamampandry te betoon, sal hy sy maaltyd met die adellike deel. Andriamampandry het die prins daarna gevra hoeveel harte hy het, en die prins het geantwoord hy het twee.
Drie weergawes van die daaropvolgende gebeure is aangeteken in die middel-19de-eeuse Tantara ny Andriana eto Madagasikara, die eerste dokument oor die Merina se mondelinge geskiedenis. In die een weergawe het Andriamampandry aan die volk sy ondervinding vertel en verduidelik hoe selfsugtig iemand met een hart is teenoor die gulhartigheid van iemand met twee harte. ’n Man met die naam Andriamanalina het hom daarna voorgekeer en aangebied om die volk se kommer aan die koning oor te dra. Die twee mans het na die paleis gereis en Andriamanalina het ’n oudiënsie gevra. Toe ’n dienaar vra hoekom hy die koning wou sien, het Andriamanalina ’n lang veroordeling uitgespreek en vertrek. Die koning het die veroordeling daarna met Andriamampandry bespreek en dié het aan die monarg verduidelik die mense is ontevrede met hom. Hy het hom aangeraai om die paleis te verlaat. Die koning het dit gedoen, terwyl sy jonger broer na die paleis vertrek het.
Ná die koning se vertrek het Andriamampandry die dorpie Andohalo, net buite die paleis se mure, afgebrand. Toe die koning later terugkeer, het hy gesien die dorpie is afgebrand en dat sy jonger broer die paleis beset het onder ’n nuwe naam, Andriamasinavalona. Hy het daarna na die Koninkryk Boina gevlug en ’n paar soldate daar probeer oorreed om hom te help om die paleis terug te neem. Hulle het hom egter tydens die reis verlaat. Die koning het alleen na die paleis teruggekeer en hom aan sy broer oorgegee. Dié het hom na die dorpie Ankadimbahoaka gestuur om vir die res van sy lewe daar te gaan woon.
Watsonia stenosiphon
Watsonia stenosiphon is 'n plant wat tot die genus Watsonia behoort en deel van die fynbos vorm. Die plant is endemies aan die Wes-Kaap.
Nasiebou
Nasiebou is die vorming van 'n oorkoepelende nasionale identiteit, om 'n gevoel van samehorigheid en lojaliteit aan die nasie wat deur nasiebou geskep is, te weerspieël. Dié nasionale identiteit word dan deur die bevordering en gebruik van nasionale simbole versterk.
Só sê prof. Elirea Bornman in die boek Die reënboognasie versus die kleure van die reënboog (2013). Sy verduidelik dat politieke wetenskaplikes soos Karl Deutsch en William Foltz, Charles Tilly en Reinhard Bendix die term gedurende die 1950’s en 1960’s begin gebruik het. "Hierdie teoretici het hoofsaaklik gefokus op prosesse van nasionale integrasie en konsolidasie wat tot die vestiging van die moderne staat bydra. Nasiebou word dus beskou as ’n proses van sosiale transformasie waardeur onderontwikkelde, arm en bekrompe groepe in ’n moderne staat byeengebring word – ’n staat wat gekenmerk word deur vrede, gelyke geleenthede en ekonomiese geleenthede", skryf sy.
Die boek verduidelik voorts dat die tradisionele, premoderne staat gewoonlik uit geïsoleerde groepe aan die onderpunt van die samelewing en 'n afsydige staat of vors aan die bopunt bestaan. Volgens nasiebou-teorie word hierdie twee sfere deur middel van nasiebouprosesse in nouer kontak met mekaar gebring. Diverse groepe word deur opvoeding en politieke deelname by die groter samelewing ingetrek. Die staat brei ook sy verpligtinge teenoor die groter samelewing uit deur 'n reeks dienste en geïntegreerde netwerke te bied. Sodoende word die onderdane van byvoorbeeld ’n monarg aktiewe en deelnemende burgers van die nasiestaat.
'n Belangrike aspek van dié proses is dat lojaliteit jeens en identifisering met subnasionale groepe (byvoorbeeld etniese of kulturele groepe) minder belangrik word en hul politieke relevansie verloor. Hierdie subnasionale identiteite word vervang deur lojaliteit teenoor en identifisering met die groter entiteit, naamlik die staat of nasiestaat.
Prof. Bornman sê dat ontleders soos Deutsch en Foltz redeneer dat modernisering – met ander woorde die uitbreiding van kommunikasie- en vervoernetwerke, asook toenemende verstedeliking en industrialisasie – lei tot die assimilasie van burgers van afgeleë streke en parogiale groepe in die hoofstroom van die nasionale lewe, die ontbinding van etnisiteit en die verskuiwing van lojaliteite van diverse etniese groepe na die staat. Gevolglik sou alle groepe uiteindelik in ’n homogene en verenigde nasie versmelt.
Die verskillende betekenisse van “nasiebou”
Volgens prof. Bornman beteken die konsep “nasiebou” dikwels verskillende dinge vir verskillende mense.
“Suid-Afrika het by die aanvang van ’n nuwe politieke bedeling gebreke gegaan aan ’n algemeen aanvaarde nasionale identiteit en ’n gevoel van nasieskap. ’n Proses van nasiebou is gevolglik beskou as die logiese stap om die leemtes te vul wat deur die apartheidsbestel gelaat is en om ’n verenigde en harmonieuse Suid-Afrikaanse nasie uit die verdeeldheid van apartheid te skep. Maar ten spyte van die oorweldigende nasiebou-diskoers en ’n oorvloed inisiatiewe om die verdelings van die verlede te bowe te kom, word die Suid-Afrikaanse regering steeds deur die probleem van nasionale eenheid – of die gebrek daaraan – gekonfronteer en in baie opsigte is die Suid-Afrikaanse samelewing steeds op rasse en etniese gebied versplinter.”
Kritiek op modernistiese nasiebou
Daar was egter ook groot kritiek op modernistiese nasiebou. Gedurende die middel sewentigerjare het Walker Connor gemeld dat die nasiebou-literatuur kulturele diversiteit of die moontlikheid van die voortgesette bestaan van etniese groepe binne ’n nasiestaat byna volkome negeer. Prof. Bornman verduidelik dat modernistiese teorieë dikwels nie in ag neem dat die vroegste konseptualiserings van die term “nasie” na ’n groep mense verwys wat ’n gemeenskaplike geskiedenis, tradisies en kultuur, dit wil sê ’n gemeenskaplike etnisiteit, deel nie.
“Connor wys daarop dat slegs nege persent van die ledestate van die Verenigde Nasies as ware nasiestate wat etnies homogeen is, beskou kan word. Aangesien nasiebou gewoonlik assimilasie in die groter samelewing en die ontkenning en/of uitwissing van etniese diversiteit impliseer, is Connor van mening dat die sosiale ingenieurswese wat met nasiebou verband hou, die uitwissing van etniese diversiteit en derhalwe die vernietiging – eerder as die vorming – van nasies kan beteken. Verskeie ontleders wys voorts daarop dat die doeltreffendheid van die sosiale manipulasie wat met nasiebou geassosieer word dikwels oorskat word. Dit is byvoorbeeld nie vanselfsprekend dat modernisering tot die verdwyning van etniese identiteite sal lei nie. Sosiale ingenieurswese om nasiebou te bevorder, is eerder dikwels teenproduktief en lei tot ’n teenreaksie in die vorm van etniese herlewing. Boonop is pogings wêreldwyd om etnisiteit en ander vorme van diversiteit uit te roei, grootliks onsuksesvol.”
Nog ’n fundamentele gebrek in nasiebou-teorie waarop Connor wys is die terminologiese verwarring weens die onderskeie betekenisse wat aan die woord “nasie” gekoppel word. Die term word soms gebruik om na selfbewuste kulturele groepe en mense te verwys, terwyl ander ontleders dit gebruik om politieke entiteite soos in die naam “Verenigde Nasies” en “internasionale politiek” te beskryf. Selfs meer verwarrend is die gebruik van die term “nasie” om na die totale bevolking van ’n bepaalde staat te verwys sonder om in ag te neem of hierdie bevolking etnies divers is of nie.
“’n Nuwe generasie ontleders soos Anthony Smith en Kymlicka verkies om die term nasie te gebruik wanneer hulle na etniese of kulturele groepe eerder as na die totale bevolking van ’n land verwys. Hulle beklemtoon derhalwe die etniese aspekte van ’n nasie. Smith en Kymlicka koppel ’n “neoprimordiale” dimensie aan die konsep nasie deur dit met kulturele, simboliese en miteskeppende aspekte van etniese groepe te verbind. Binne hierdie standpunt is etniese homogeniteit en kulturele eenheid ’n belangrike oorweging wat in nasiebou in gedagte gehou behoort te word. In heterogene samelewings behoort nasiebou gevolglik met ’n ideologiese verbintenis tot pluralisme, kulturele verdraagsaamheid en die logika van die etniese situasie toegepas te word,” skryf prof. Bornman.
Modelle vir nasiebou
Volgens Dersso word twee vorme van nasiebou geassosieer met die twee uiteenlopende standpunte oor die rol en posisie van etniese groepe. Prof. Bornman verduidelik dat, volgens die modernistiese of liberale standpunt, etniese groepe ontbind behoort te word om deel van die “hoër”, dominante kultuur te word. Die “hoër kultuur” word met die nasiestaat in verband gebring en daar word aanvaar dat daar ooreenstemming tussen die nasie en die staat behoort te wees. Daar word dus geglo dat die nasie ’n linguisties en kultureel homogene entiteit behoort te wees wat die eenheid van die staat weerspieël.
“Nasiebou behels dus prosesse van “assimilasie”, “akkulturasie” of “amalgamering” vir die totstandbrenging van ’n enkele kultuur, identiteit en taal en die vorming van nuwe lojaliteite en ’n nuwe identiteit wat met die staat geassosieer word. Hierdie standpunt behels derhalwe ’n een-tot-een-verhouding tussen modernisering en kulturele homogenisering,” skryf sy.
Daar word dikwels na hierdie model – wat voorheen die dominante model en kenmerk van die grondwetlike staat was – as Jakobinistiese nasiebou verwys. Daarenteen beskou die alternatiewe neopremordiale standpunt kulturele diversiteit as voordelig vir ’n samelewing en ’n skans teen tirannie. Daar word geglo dat die samelewing nie deur die ideologie van eenheid, eenvormigheid en assimilasie nie, maar eerder deur respek vir diversiteit gerig behoort te word. Hierdie tweede benadering – ook bekend as sinkretistiese nasiebou – erken en waardeer die realiteit van diverse etnopolitieke gemeenskappe en groepe binne ’n staat. Etniese identiteite verkry erkenning deur middel van verskillende instellings en beleid wat openbare ruimte vir hul erkenning bied, terwyl ’n gemeenskaplike nasionale identiteit terselfdertyd bevorder word deur gemeenskaplike instellings en gedeelde waardes en simbole. Sinkretistiese nasiebou word tans in moderne multi-etniese state soos Switserland en Kanada beoefen.
Die boek wys op ’n drieledige tipologie van staatmodelle wat met verskillende standpunte oor diversiteit en nasiebou ooreenstem. Eerstens die burgerlike staat – die staat is daar vir sy burgers, ongeag hul etniese lidmaatskap. Tweededens die bi- of multinasionale staat wat uit twee of meer etnokulturele groepe bestaan. Derdens die hibridiese model waarvolgens die staat nie as ’n nasionale of nasionaliserende staat beskou word nie. Lede van minderheidsgroepe geniet nie slegs individuele regte as burgers nie, maar ook bepaalde minderheidsgroepregte wat hulle teen potensiële nasionaliseringsneigings van die staat beskerm.
Verreikende gevolge vir etniese groepe in Afrika
Volgens prof. Bornman hou nasiebouprosesse verreikende nadelige gevolge vir etniese groepe in Afrika in. “Eerstens het unitêre en hoogs gesentraliseerde regeringsvorme gelei tot oorheersing van die staatsmasjinerie deur bepaalde dominante groepe en wydverspreide sosio-ekonomiese ongelykhede tussen groepe en streke. Aan die een kant het hierdie situasie in baie gevalle mededinging (in plaas van samewerking) om beheer oor die staat en, aan die ander kant, die marginalisering en vervreemding van minderheidsgroepe veroorsaak. Op die politieke terrein was geweld – selfs gewapende geweld – dikwels die bitter gevolg van nasiebou. In ’n land soos Soedan het inter-etniese geweld uiteindelik tot afstigting en die skepping van twee nuwe state, Soedan en Suid-Soedan, gelei.”
Op kulturele vlak, sê sy, het nasiebou in Afrika tot die nasionalisering van kultuur en tale gelei ten einde “eenheid” van die land te weerspieël. In die meeste Afrikastate dien die twee belangrikste koloniale tale – Engels en Frans – nie alleen as die simboliese tale van nasionale eenheid nie, maar het dit ook die lingua franca en tale van die regering en ekonomie geword. Waar inheemse tale wel erken word, word voorkeur gegee aan die tale van die dominante groep. Die gebruik van baie minderheids- inheemse tale is gevolglik beperk tot die gesin, kerk en die kleiner gemeenskap, wat tot die marginalisering en agteruitgang van hierdie tale en kulture lei.
Gumare
Gumare of Gomare is 'n dorp in Botswana se Noord-Westelike provinsie naby die Okavango Delta. Volgens die 2001-sensus woon daar ongeveer 6 067 mense.
Javaanse tier
Die Javaanse tier (Panthera tigris sondaica) is 'n uitgestorwe tiersubspesie wat voorheen slegs op Java voorgekom het. Die dier was klein van gestalte, maar is ook uitgeken aan sy pels met fyn en strakke strepe, asook die lang snoet met die lang skeurtande. Daar is weinig oor sy gedragspatrone bekend.
Die plaaslike bevolking het die Javaanse tier afgemaai, maar ook sy habitat ontbos om plek te maak vir ryslande, kiaat-, koffie- en rubberboomplantasies. Soos sy vernaamste prooidiere, die Javaanse hert (Rusa timorensis) en die wildevark (Sus scrofa), al hoe skaarser geword het, moes die tier weens die habitatverlies ook nou al hoe meer om prooi meeding met die Javaanse luiperd (Panthera pardus melas). Die luiperd kon veel makliker by die nuwe veranderinge aanpas, omdat hy vernaamlik op klein tot middelgrootte prooidiere teer. Al hierdie faktore het uiteindelik bygedra tot die tiersubspesie se uitsterwing in die 1980's.
Fisieke kenmerke
Die Javaanse tier word gekenmerk deur sy lang en dun strepe, wat ietwat meer as die Soematraanse tier (P. t. sumatrae) s'n is. Die snoet is lank en smal, die planum occipitale is beduidend smal en die skeurtande is lank in verhouding met die afmetinge van die skedel. Die deursnee van sy pootafdrukke is groter as die Bengaalse tier (P. t. tigris) s'n.
Die tier is kleiner gebou as die spesies op die vasteland, maar tog effens groter as die Balinese tier (P. t. balica), en byna net so gedronge soos die Soematraanse tier. Die mannetjie is gemiddeld 2,48 m lank "tussen die spalke" (die dooie tier is oopgespalk en dan vanaf die snoetpunt tot stertpunt gemeet). Lengtegegewens oor die wyfie bestaan nie. Die skedellengte wissel tussen 30,6 tot 34,9 cm by die mannetjie en 27,0 tot 29,2 cm by die wyfie. Die massa by die mannetjie wissel tussen 100 tot 141 kg, en by die wyfie 75 tot 115 kg.