cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
The Namibian
Ontstaan
Later daardie jaar is The Namibian se kantoor feitlik deur die verregse Wit Wolwe verwoes. Hulle het die kantoor met brandbomme aangeval, traangas in die lugversorgingstelsel gesit en die verslaggewers van stryk probeer bring met gedurige doodsdreigemente.
Onafhanklikwording en die jare negentig
Hoewel Namibië uiteindelik die Suid-Afrikaanse koloniale oorheersing op 21 Maart 1990 kon afwerp, het The Nambian allermins 'n lyfblad van die regerende Swapo geword toe dié party die Namibiese bewind oorneem. Die koerant het ewe onafhanklik en uitgesproke gebly en Lister moes steeds intimidasie verduur, weereens van die regering, maar ook van burgerlike groepe wat ontevrede was met die koerant se waghondrol.
Die huidige eeu
In 2000 het die destydse sekretaris-generaal van die VN, Kofi Annan, die koerant op die 15de herdenking van sy stigting aangeprys vir sy onverskrokkenheid en gesê die koerant het dapper sy plig uitgevoer onder moeilike en dikwels gevaarlike omstandighede.
In Desember 2001 het die Namibiese kabinet 'n algehele verbod op reklame van staatsdepartemente in The Namibian geplaas oor wat hy die koerant se "teenregeringsberiggewing" genoem het. Die verbod is vandag nog van krag. In Mei 2002 het die destydse president Sam Nujoma dit 'n stappie verder gevoer toe hy staatsdepartemente en -amptenare verbied het om die koerant met regeringsgeld te koop.
In 2008 het die koerant opnuut die regering die harnas ingejaag toe hy met 'n SMS-meningsdiens begin het wat dit vir Namibiërs moontlik maak om in 'n kits hulle mening te lug en vir die koerant om daagliks vars menings oor enige onderwerp te publiseer.
Die koerant se sirkulasie het in die dekade ná 2000 toegeneem tot meer as 20 000 en daarna verstommende groei aangeteken tot verkope van sowat 60 000 in 2012, twee en 'n half keer meer as die land se naasgrootste dagblad, hoewel die Sirkulasieburo se syfers vir die tweede kwartaal van 2012 slegs 35 948 was
Gwen Lister
Gwen Lister (gebore 5 Desember 1953 in Oos-Londen) is die redakteur en stigter van The Namibian, Namibië se mees uitgesproke onafhanklike dagblad.
Vroeë loopbaan
Lister het in 1975, na sy aan die Universiteit van Kaapstad afgestudeer het, as verslaggewer in die destydse Suidwes-Afrika (nou Namibië) begin werk toe dit nog Suid-Afrika se sogenaamde vyfde provinsie was. Haar eerste betrekking was by die dagblad Windhoek Advertiser, maar sy het kort daarna bedank toe die Suid-Afrikaanse regering druk op die koerant uitgeoefen het om 'n dokument te onderteken waarin die koerant onderneem om op te hou om opbouend te berig oor SWAPO, wat gekant was teen die regering en veral sy apartheidsbeleid.
In 1978 stig Lister en Hannes Smith, redakteur van die Windhoek Advertiser, die weeklikse Windhoek Observer. As politieke redakteur het die Suid-Afrikaanse regering Lister gedurig lastig geval en gedreig vanweë haar uitgesproke kritiek teen die regering se beleid in Namibië. Sy moes polisieklopjagte op haar huis verduur en is uiteindelik verhoor – en vrygespreek – vir die besit van verbode dokumente.
Die tagtigerjare
In Mei 1984 het die Publikasieraad in Pretoria die Windhoek Observer verbied, merendeels vanweë Lister se politieke beriggewing. Sy het geld in die buiteland ingesamel en die verbod voor die Appèlraad vir Publikasies in Pretoria uitgedaag en daarin geslaag om die verbod tersyde te laat stel. Terwyl sy egter in Suid-Afrika was om teen dié verbod te appelleer, het die bestuur van die Observer haar gedemoveer van politieke redakteur tot gewone verslaggewer. Die hele personeel is afgedank ná hulle hul teenkanting te kenne gegee het en Lister het uit protes bedank.
In Desember daardie jaar het die regering per ongeluk 'n dokument aan Lister gestuur waarin besonderhede was van die toestemming wat die veiligheidspolisie gekry het om haar pos te onderskep. Sy het afskrifte van die dokument aan verskeie nuusinstellings gestuur, maar die Suid-Afrikaanse veiligheidspolisie het hulle beriggewing daaroor verbied. Die Windhoek Advertiser en die Suid-Afrikaanse Rand Daily Mail het wel daaroor berig en Lister is in hegtenis geneem omdat sy die dokument versprei het. Die regering het met haar vrylating op haar paspoort beslag gelê. In dié stadium was sy tot Windhoek beperk en moes drie maal per week by die polisie aanmeld.
The Namibian gestig
In 1985 begin Lister The Namibian en hou sy aan met haar politieke beriggewing. Toe sy in Junie 1988 vier maande swanger was met haar seun, is sy aangehou omdat die regering wou weet waar sy 'n geheime dokument bekom het wat besonderhede verstrek het van 'n plan om groter mag aan die polisie te gee en 'n noodtoestand in Namibië te verklaar. Deurentyd het sy dreigoproepe gekry, hoofsaaklik van wittes wat omgekrap was omdat sy menseregtevergrype deur die Suid-Afrikaanse Veiligheidspolisie aan die kaak gestel het. Biljette is in en om Windhoek versprei met bewerings dat Lister en ander sogenaamde SWAPO-ondersteuners om die lewe gebring sou word. Die regerings se veiligheidsinstellings het haar deurentyd dopgehou.
Later daardie jaar is The Namibian se kantoor so te sê deur die verregse Wit Wolwe verwoes. Hulle het die kantoor met brandbomme aangeval, traangas in die lugversorgingstelsel gesit en die verslaggewers van stryk probeer bring met gedurige doodsdreigemente.
Onafhanklikwording en die jare negentig
Hoewel Namibië uiteindelik die Suid-Afrikaanse juk op 21 Maart 1990 kon afwerp, het The Namibian alles behalwe 'n lyfblad van die regerende SWAPO geword toe dié party die Namibiese bewind oorneem. Die koerant het ewe onafhanklik en uitgesproke gebly en Lister moes steeds intimidasie verduur, weereens van die regering, maar ook van burgerlike groepe wat ontevrede was met die koerant se waghondrol.
Die huidige eeu
In Desember 2001 het die Namibiese kabinet 'n algehele verbod op reklame van staatsdepartemente in The Namibian geplaas oor wat hy die koerant se "teenregeringsberiggewing" genoem het. Die verbod geld steeds. In Mei 2002 het die destydse president Sam Nujoma dit 'n stappie verder gevoer toe hy staatsdepartemente en -amptenare verbied het om die koerant met regeringsgeld te koop.
Lister is, ondanks al dié hindernisse, steeds uitgewer van die koerant, wat met 'n daaglikse sirkulasie van 20 000 die grootste in Namibië geword het.
Wyer betrokkenheid
Lister het op die adviesraad van die Internasionale Vrouemediastigting se Afrika-vrouemediasentrum gedien en was 'n stigterslid van die Media Instituut van Suider-Afrika, asook van UNESCO se Komitee op Persvryheid. Sy dien ook in die adviesraad van die Internasionale Konsortium van Ondersoekende Verslaggewers. In 1992 is sy vereer met 'n Internasionale Persvryheidstoekenning van die Komitee vir die Beskerming van Verslaggewers. Vier jaar later was sy 'n Nieman-genoot aan die Harvard-universiteit en in 2000 is sy aangewys as een van die Internasionale Persinstituut se "50 Persvryheidshelde".
Persoonlike lewe
Lister het twee kinders. Sy speel muurbal in die Namibian Business League.
989
Die jaar 989 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Donderdag begin het. Dit was die 89ste jaar van die 10de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Ingrid Jonkerprys
Die Ingrid Jonkerprys is 'n literêre toekenning vir die beste debuutbundel in Afrikaans of Engelse poësie. Dit prys is ingestel ter ere van Ingrid Jonker na haar dood in 1965.
Die prysgeld is R1 000 en 'n medalje. Dit word alternatiewelik aan 'n Afrikaanse of Engelse digter toegeken wat sy eerste digbundel gedurende die laaste twee jaar gepubliseer het.
NG gemeente Somerset-Oos
Die NG gemeente Somerset-Oos is die vierde oudste gemeente van die Nederduitse Gereformeerde Kerk in die Sinode van Oos-Kaapland en die 15de oudste in die hele Kerk.
Flinke stigting
Voor die stigting van 'n afsonderlike gemeente op Somerset-Oos in 1825 het een deel van die gemeente van die distrik aan die NG gemeente Graaff-Reinet en die suidelike deel aan die NG gemeente Uitenhage behoort. Die stap om 'n afsonderlike gemeente en 'n kerkgebou op Somerset-Oos te kry, is deur die landdros, William Mackay, gedoen. Op 27 Mei 1825, skaars vyf maande nadat die goewerneur die drosdy Somerset-Oos in die lewe geroep en Mackay as eerste landdros aangestel het, rig hy 'n privaat brief aan die goewerneur, lord Charles Somerset, waarin hy raad vra oor hoe hy te werk moet gaan om die gewenste oogmerk te bereik. Die antwoord, wat ook privaat gegee is, moes aanmoedigend gewees het, want binne 'n maand ná ontvangs het die landdros en heemrade 'n amptelike stoot aan die saak gegee.
Eerste leraar en kerkraad
Toestemming is nietemin verleen aan die stigting van 'n afsonderlike gemeente, want in Oktober van dieselfde jaar is ds. George Morgan, een van die eerste ses Skotse predikante wat Kaap toe gekom het om die tekort aan Afrikaanse leraars aan te vul en te help met die verengelsing van die Boerebevolking, as predikant aangestel asook 'n kerkraad bestaande uit die ouderlinge Robert Hart (ook een van Somerset-Oos se eerste drie heemrade) en F.J. van Aardt met die diakens Gideon Jordaan, Michael Bosch, Willem Prinsloo en P.M. Bester. Die eerste koster was Hendrik Waldeck teen 'n salaris van Rds. 25, "benevens de gewone bijlagen en inkomsten hem toekomende bij het bedienen des Doops, het bevestigen van Huweliken". "Gelukkig het die mense in daardie dae baie getrou en is daar groot getalle gedoop en aangeneem," skryf eerw. Andries Dreyer in 1935 in sy Gedenkboek van die Nederduits-Gereformeerde Kerk Somerset Oos, "want sy hele salaris het net 'n bagatel verteenwoordig."
Die eerste voorlesers was George Aldrich, want teen 'n ietwat ruimer salaris as die koster aangestel is. Hy het egter spoedig bedank en tot hy later heraangestel is, het die burger P.B. Botha in sy plek opgetree. Botha kon nie permanent aangestel word nie, want dit was 'n regeringspos en hy het nie Engels geken nie. 'n Latere voorleser was C. Muller. Die plig van die voorleser was om by die godsdiensoefeninge die voorgesange op te gee, die 10 gebooie te lees en van 'n verhogie voor die preekstoel ook voor te sing, want destyds was daar nog geen musiek-instrumente in die kerke nie.
Die gemeente was met sy stigting geweldig uitgestrek. Dit het die veldkornetskappe Bruintjes Hoogte, Zwagershoek, Baviaans Rivier, Oost-Rietrivier en Boschjesmans Rivier ingesluit. Daar bestaan geen vermelding van die lidmaattal nie, maar in 1838 is die sieletal op 2 633 bereken. Die distrik het 'n baie groot swart bevolking gehad en in 1825 het honderde van hulle die distrik ingestroom. Hulle was brandarm en het vir kos vir die boere gewerk. Hoewel slawerny toe nog wettig was in die kolonie en daar steeds slawe-eienaars in die distrik was, was dit verbode om swart slawe te besit. Baie van hulle het die boere moeite gegee, soos tydens 'n groot oploop van swartes in 1835 in die distrik toe die kerknotule melding maak "dat de broeder Carel Mattheus op zijn woonplaats door eene vijandelijke bende verraderlijk was vermoord". In die notule van 16 April 1835 staan die volgende oor die saak: "De Vergadering met diepe leedwezen deze ongelukkige gebeurtenis betreurende heeft besloten om dezelve op de Notule van deze bijeenkomst te vermelde, om daaroor de nagedachtenis te bewaren van een achtenswaardig medelik wiens voorbeeldige nederige en nuttige lewenswandel door vele Christelijke deugden verzierd is".
Eerste kerkgebou
Die gemeente het nog in die jaar van sy stigting 'n predikant gekry, maar dit sou baie lank duur voor hulle in besit sou kom van 'n eie kerkgebou. Die landdros het 'n grootse plan aan die goewerneur voorgelê en selfs 'n skets van die gebou saamgestuur, maar soos graaf Bathurst met die stigting opgemerk het, dat daar geen geld daarvoor in die landskas nie.
Intussen het die gemeente aanbid in een van die ou regeringsgeboue van Somerset Farm wat hulle vir kerkdoeleindes ingerig het. Somerset Farm was 'n proefplaas wat lord Charles Somerset in 1815 laat aanlê het, gedeeltelik om die militêre troepe op die grens van proviand te voorsien en andersins om tabak te kweek vir uitvoer. Die terrein was 'n strook grond aan die voet van die pragtige Boschberg, wat tydens die bestuur van goewerneur Joachim van Plettenberg in besit van sy eerste eienaar gekom het, naamlik 'n sekere Willem Prinsloo.
Later is dit verdeel in twee leningsplase wat beset is deur die twee boere, Louis Trichardt en Bester. Trichardt was in 1833 die eerste Voortrekker wat dit oor die grense van die kolonie gewaag het. So suksesvol was Trichardt se tabakboerdery dat dit onder aandag van die goewerneur gekom het wat dit toe vir Rds. 200 (£165) laat onteien het. Die goewerneur het 'n bekwame plantkundige, dr. Mackrill, aangestel om die plaas te bestuur, maar die kweek van tabak was hierna 'n mislukking. As verversingspos vir die troepe was dit 'n gedeeltelike sukses, veral toe dit in 1817 onder die toesig kom van Robert Hart, Mackrill se opvolger. Pakhuise vir graan het verrys en vee is aangekoop wat weggestuur kon word wanneer benodig.
Die stigting het ontwikkel as depot sowel as proefplaas. Heelwat mense van alle rasse is in diens geneem en in 1821 begin eerw W. Shaw van die Wesleyaanse Kerk met godsdiensoefeninge, wat later, toe daar 'n kerkgeboutjie opgerig is, voortgesit is deur die sendelinge eerww. S. Kay en J. Ayliff. Dié kerkie is uiteindelik omskep in 'n pastorie vir die NG kerk.
Later het die goewerneur toestemming verleen dat die gemeente in die ou Drostdy kon aanbid. Blykbaar het die gemeente in die begin onder die wanindruk verkeer dat hulle op besondere behandeling van Somerset kon aanspraak maak omdat die dorp na hom genoem is. Hulle het gedurig by hom aangeklop en sy raad gevra omdat die kerk destyds die Staatskerk was en niks sonder sy toestemming gedoen mog word nie. Maar steeds was die antwoord teleurstellend weens die stand van die staatskas. Die kerkraad het selfs 'n versoek om skenkings aan die koloniale sekretaris, goewerneur, luitenant-goewerneur en ander hooggeplaastes gerig, maar die notule vermeld nie 'n oulap wat uit dié bronne ontvang is nie. So het die gemeente die les geleer dat hulle hulself moes help.
Lyste is toe in 1826 onder die mense in die distrik uitgestuur. Van diegene wat nie geld kon gee nie, sou die gemeente vee aanvaar. Met moeite is die lyste eers twee jaar later teruggegee en daarop was vir die bedrag van £560 geteken. Die luitenant-goewerneur, sir Richard Bourke, besoek die dorp in September toe die predikant, ds. Morgan, en die ouderling Hart hom versoek om 'n stuk grond as bouterrein vir 'n kerk. So staan hy ná 'n inspeksie 'n mooi stuk grond aan die suidelike punt van Beaufortstraat aan.
Dit het egter nog lank geduur voordat met die bouwerk begin is, want in Augustus 1828 het die goewerneur op 'n skrywe van die kerkraad geantwoord at hulle voorgestelde gebou ver te groot en te duur is en dat hy iemand gelas het om 'n plan op te stel vir 'n gebou met sitplek vir 300 mense. Die kerkraad besluit eenparig dat die voorgestelde plan veels te klein is omdat die gemeente toe uit 5 698 siele bestaan het en die huis wat as kerk gebruik is, hoewel dit meer as 300 sitplekke bied, met Nagmaalsgeleenthede so "opgepropt" is dat vele moet omdraai en ander glad nie eers opdaag nie. Die goewerneur het toegegee en gelas dat die aritek Shinnon 'n plan moet ontwerp met 600 sitplekke.
In 1829 is nog geen aanstalte met die werk gemaak nie en toe die tydelike kerkgebou is 'n slegte toestand raak en ongeskik vir gebruik word, het die Ring van Graaff-Reinet 'n memorie aan die goewerneur gestuur om te versoek dat die ou Drostdy gebruik mag word vir kerkdoeleindes tot tyd en wyl die nuwe kerkgebou voltooi is. Die goewerneur keur die versoek goed en toe hy in September 1829 die dorp besoek, het ds. Morgan en ouderling Hart weereens die groot behoefte aan 'n kerkgebou onder sy aandag gebring. Hulle rapporteer later aan die kerkraad dat hulle glo die goewerneur sou bereid wees om 'n lening van £700 aan die gemeente toe te staan en ook die toestand van die gemeente aan die regering in Engeland oor te dra.
Dié versoek is toegestaan en so kon die gemeente, met die lening en bedrag wat reeds deur lidmate belowe is, 'n begin gemaak word. Eers op 6 September 1830 is die bouplan goedgekeur vir die kerk met 'n binneruim van 75 by 40 voet (23 by 12 m, dus 276 m²), 20 voet hoog (6 m), met mure 2½ voet dik (0,75 m). Die toring voor die gebou sou 16 x 16 voet (4,89 x 4,89 m) groot wees. Aan die voorkant is 'n deur, en vier vensters voorsien, met dieselfde aan die teenoorgestelde kant. Die baasmesselaar was ene Sandilands van Graaff-Reinet en H. Waldeck het die tender gekry om die hout van Kowie Bos aan te ry teen Rds. 25 vir 800 voet se planke (244 m). Bandiete is gebruik om die bouwerk te help.
Hoeksteen gelê
Uiteindelik kon die hoeksteen op 25 Desember 1830 gelê word. Nêrens word vermeld wanneer die kerk ingewy is nie, maar dit het klaargekom, hoewel met baie moeite, want in die notule van die spesiale kerkraadsvergadering van 2 September 1833, wat ouderling Hart belê het, is gevra dat ondersoek moes ingestel word oor hoekom die bouwerk so langsaam vorder. Ene David McMaster het die tender vir banke gekry, maar toe hulle teen Julie 1837 nog nie klaar was nie, het die kerkraad hom met 'n boete gedreig. Die bepaling was dat elke lidmaat vir hul eie bank sou betaal, maar dié betaling sou eers begin nadat die bedrag wat oorspronklik aan McMaster toegestaan is, uitgeput is. Die banke sou in drie klasse verdeel word van voor na agter in die kerk. Die duurste sitplekke voor het jaarliks Rds. 3 gekos, die middelste Rds. 2½ en die agterste Rds. 2. Dié bepalings sou geld van 1 Januarie 1834 sodat dit waarskynlik was toe die kerk ingewy is. In die beginjare is daar elke Sondag om die beurt 'n diens in Hollands en Engels gehou en dit het so voortgeduur tot omstreeks 1846 toe 'n Skots Presbiteriaanse kerk op die dorp gestig en die Engelse dienste afgeskaf is.
Eerste drie predikante
Somerset-Oos se eerste leraar was ds. George Morgan. Hy neem in 1841 'n beroep aan na die Presbiteriaanse kerk in Kaapstad en ds. John Pears volg hom in dieselfde jaar op en word op 24 Oktober bevestig. Ná Pears se afsterwe in die pastorie, dien ds. Jan Hendrik Hofmeyr van 1867 tot 1908. Hy was getroud met 'n dogter van ds. Andrew Murray sr. en die egpaar het, net soos mev. Hofmeyr se ouers, vyf seuns gehad wat predikant geword het. Een van die seuns, John Murray Hofmeyr, was eers hulpprediker van 1907 en van sy pa se dood af predikant tot 1940. In die eerste 115 jaar van sy bestaan het die gemeente dus net vier predikante gehad.
Ds. Hofmeyr se bediening
Ds. Hofmeyr en sy gesin het op Donderdag 28 Maart 1867 op Somerset-Oos aangekom. In die plaaslike Courant van destyds kom die volgende beskrywing van die hartlike ontvangs daar voor: "Het lang en ernstig gekoesterd verlangen der Hollandsche gemeente alhier is thans vervuld door de aankomst van haren leeraar, Ds. J. H. Hofmeyr. De hooge achting waarin hij stond bij zijne gemeente te Murraysburg, en de droefheid, betoond bij zijn vertrek van daar, en de hartelijke wenschen voor zijn welzijn uitgestort, toonden dat men in hem een vriend en geestelijken gids verloor, die niet gemakkelijk te vervangen zou zijn. In den morgen van Donderdag, den 28, l.l., reed een groot gezelschap, meestal uit leden der gemeente bestaande, en dat nog veel grooter zou geweest zijn, ware de tijd waarop men den leeraar verwachten kon, zekerder en onder de buitenlieden meer bekend geweest, het dorp uit om hem te gemoet te gaan.
"De ontvangst en wederzijdsche begroeting was regt hartelijk. De Eerw. heer werd begeleid door het geheele gezelschap tot in de stad en aan de pastorie, op de stoep waarvan een aantal jonge dames, medeleden der gemeente, hem opwachtte en met een toepasselijk gezang hem welkom heette in zijne nieuwe woning. Daarop bood men hem na voorlezing, een talrijk geteekend adres aan, en waarin de onderteekenaars hun leeraar welkom heeten en hunne dankbaarheid aan God betuigen, dat zij, na lang en verlangend hopen en wachten, hem met zijn familie in goeden welstand in hun midden mogen zien. En overtuigd dat het hem veel zelfverloochening moet gekost hebben om zijne geliefde gemeente te Murraysburg te verlaten en de roeping naar Somerset aan te nemen; en dat overwegingen van niet gewonen aard hem daarbij moeten geleid hebben, vertrouwen en bidden zij dat Gods hand hem kracht en wijsheid geven zal, om de plichten van zijne gewigtige roeping te vervullen, en daarbij de zaak van Christus te bevorderen, door velen toe te brengen tot de kudde des goeden Herders. Het adres heet verder den Eerw. heer welkom ook in betrekking tot het Gill-kollege en vertrouwt dat zijne komst ook die instelling ten zegen zijn zal – en eindigt met de beste wenschen uit te drukken ook voor Mevrouw Hofmeyr en de jonge familie.
"Nadat het adres was voorgelezen, bedankte Ds. Hofmeyr de opgekomenen voor de hartelijke ontvangst, welke hij van hen had ondervonden en zeide, dat hy hoopte in staat gesteld te zollen worden de voetstappen te drukken van hem wiens opvolger hij was. Hij hoopte ook dat zijne pogingen in het belang van het geestelijke en tijdelijke welzijn der gemeente en ten behoeve der algemeene zamenleving zouden gezegend worden zoowel aan hen, als aan hemzelven, en beloofde zijn best te doen, om de belangen te bevorderen van de opvoedingsinrichting die nu wordt gesticht."
Twee dae later het die bevestiging plaasgevind. Die volgende berig, vry vertaal uit die Nederlands, het destyds in De Volksvriend verskyn: Ds. J.H. Hofmeyr is op Saterdag 30 Maart op Somerset-Oos bevestig. In die loop van die week daag sy eerwaarde van Kaapstad op en word met die grootste hartlikheid verwelkom. Die pastorie, wat in die laaste tyd aanmerklike veranderinge en verbeteringe ondergaan het, word tot die gerief van sy eerwaarde, wie se meubels nog nie aangekom het nie, van geleende meubels vir die geleentheid voorsien, terwyl daar gesorg is dat daar vir minstens ses leraars in die pastorie blyplek was. Die Vrydagaand preek ds. Charles Murray (van die NG gemeente Burgersdorp voor 'n aansienlike gehoor.
En die voormiddag van die volgende dag word die bevestigingsleerrede deur die eerw. konsulent, dr. Adrian Roux (van die NG gemeente Albanie) uitgespreek na aanleiding van die woorde "De liefde van Christus dringt ons", by welke geleentheid ds. Hofmeyr op die gewone wyse bevestig word, met die enigste verskil dat dit voor die preek geskied het, en nie soos gewoonlik ná die tyd nie. Aan die versoek, dat aan ds. Charles Murray die bevestigingspreek afgestaan moes word, is nie deur die konsulent (dr. Roux) voldoen nie. Daardie namiddag preek ds. Hofmeyr vir die eerste keer in sy nuwe gemeente en wel na aanleiding van Ps. 122:9: "Ter wille van die huis van die HERE onse God wil ek die goeie vir jou soek" (1933-vertaling).
By dié geleentheid was di. W.R. Thompson (NG gemeente Stockenström) en Georg Stegmann (Glen Lynden) teenwoordig. Laasgenoemde het die voorbereidingsleerrede in die aand gepreek. Die volgende dag het ds. Thompson in die voormiddag gepreek toe die heilige Nagmaal gevier is. Hieraan het al vyf leraars deelgeneem. Ds. Murray het die middag nogeens voor die gemeente opgetree en die aand kom ds. Hofmeyr weer aan die beurt. Tydens dié geleentheid was die opkoms baie groot. Daar was nie genoeg plek in die kerkgebou op die dag van die Here nie. Sover 'n mens kan oordeel, het De Volksvriend berig, was die skare met alles baie tevrede. Daar was uit die omliggende gemeentes minder lidmate teenwoordig as wat verwag is.
Die berig vervolg: Op die Maandag is die hoeksteen van Gill-kollege se hoofgebou gelê (die gebou is op 24 Desember 1868 aan die skool oorhandig). Die optog het geskied vanaf die NG kerkgebou. Op die skoolterrein aangekom, vertel heer Stretch in 't kort die geskiedenis van die inrigting wat nou tot stand sou gebring word, waarna ds. Thompson biddend die seën van die Here op die inrigting afsmeek. Daarna het heer Hudson die steen gelê en "verklaarde denzelve goed en wel gelegd". Ds. Thompson het hierna 'n toespraak gelewer en daarna ook die here Hofmeyr, Murray, Solomon en Stegmann. Daardie aand was daar 'n "tea-meeting", waar ds. Hofmeyr die geleentheid gehad het om op aangename wyse met die gemeente kennis te maak. "Er werd thee gedronken – koek gegeten – op de piano gespeeld – gesproken — en 'speeches' gehouden, aangehoord en toegejuicht." Die sprekers was wel. eerw. here Hudson asook wel. eerw. here Barker, Edwards en Solomon van die Engelse, Wesleyaanse en Independente Kerk asook di. Hofmeyr, Stegmann en Murray van die NG Kerk. "Alles liep aangenaam af en in de vriendelijkste stemming ging men uiteen," luidens die berig in De Volkstem.
Oor ds. Hofmeyr se arbeid in die gemeente, skryf eerw. Dreyer hy het "sy arbeid in die gemeente met vreugdevolle verwagting gepaard aan ernstige pligsbetragting" verrig. "En die arbeid het hom oor meer as 41 jaar uitgestrek en was ryk geseën in heerlike vrugte wat dit gedra het. Getrou aan die vervulling van sy preek- en herderlike werk het hy die vreugde gesmaak om die gemeente te help opbou en Gods Koninkryk binne en buite haar grense uit te brei."
Hy was 'n voorstander van Christelike konferensies. Reeds die tweede jaar ná sy aankoms is daar so 'n konferensie oor „Des Christens pligt en roeping in de Wereld" gehou. In 1884 het sy swaer, dr. Andrew Murray, op Somerset-Oos geseënde herlewingsdienste gehou. By 'n later konferensie in 1891 was dr. Andrew Murray andermaal teenwoordig met 'n manuskrip bevattende 'n verklaring van die Sendbrief aan die Hebreërs, wat by die bespreking behandel is en wat later onder die titel „Ziende op Jezus" in druk uitgegee is.
Die jaarlikse dankofferbasaar wat ds. Hofmeyr in 1876 ingestel het, was altyd 'n groot geleentheid. Dit het die gemeente geleer om saam te werk en te gee vir die saak van die Here. In die begin het hulle niks behalwe die Sondagse kollektes bygedra en die regering het die volle salaris (£200) van die predikant betaal. Eers later het die kerkrade iets bygevoeg. Ds. Hofmeyr was een van die laaste predikante wat goewernementsalaris ontvang het. In 1907, toe sy naam tweede op die diensdoende predikantelys gestaan het (sy kleinneef prof. Nicolaas Hofmeyr was eerste), het sy gemeente saam net hom gedagtenis gevier aan sy veertigjarige diens in hul midde, wat hy volbring het nie alleen met groot ywer nie, maar wat baie meer sê, "met die innigste vroomheid van die lewe en met ware toewyding aan sy Heer," volgens eerw. Dreyer.
Jura
Die Jura is ’n geologiese periode van die Mesosoïese Era en strek van die einde van die Trias sowat 201,3 miljoen jaar gelede tot die begin van die Kryt sowat 145 miljoen jaar gelede. Die Jura is ook ’n chronostratigrafiese sisteem van die Mesosoïese erateem.
Die Jura is die middelste periode van die Mesosoïkum, ook bekend as die era van die reptiele. Die periode het begin kort ná die Trias-Jura-uitwissing. Nog twee groot uitwissings het voorgekom in die Jura, maar nie een word gereken onder die "Groot Vyf"-massauitwissings nie. Die Jura is genoem na die Jura-gebergte in die Europese Alpe, waar kalksteen-strata uit die periode die eerste keer ontdek is.
NG gemeente Somerset-Oos
Tweede kerkgebou
Een van die eerste sake waaraan ds. Hofmeyr sy aandag gegee het, was kerkbou. Die ou kerk met sy rietdak was bouvallig en boonop te klein. In 1869 is besluit om 'n baie groter kerk op dieselfde terrein aan die suidelike punt van Beaufortstraat op te rig. Dit was destyds op baie dorpe die gebruik om die kerk aan die punt van 'n straat te bou sodat daar 'n onbelemmerde uitsig op die gebou was. 'n Paar stukke muur van die ou gebou is gebou, maar die res was heeltemal nuut na die plan opgetrek deur die Duits gebore argitek Carl Otto Hager. Die inwyding het plaasgevind op 17 November 1871. Die feesvieringe het die Donderdag al begin toe lidmate van die distrik op die dorp begin aankom het. Die hotelle was gou vol sodat privaat gesinne verblyf aan die lidmate moes verskaf. Dieselfde middag is 'n kerkbasaar ter stywing van die boufonds in die pakhuis van ene mnr. Webb gehou. Die opbrengs was £73. Die volgende môre kon die plegtighede in verband met die inwyding van die kerkgebou begin. Die toring was nog nie heeltemal voltooi nie, die muur rondom die perseel nog nie klaar opgetrek nie en ook was die verfwerk nog hier en daar nie klaar nie, maar omdat die inwydingsdag lank vooraf reeds bepaal is, moes die gemeente daarmee voortgaan. Tienuur die oggend het lidmate en ander belangstellendes by die saal van die Gill-kollege byeengekom waar ds. Georg Stegmann van Glen Lynden 'n kort gebed doen. Die hele "stoet" (soos die beskrywing in Het Volksblad die optog noem) begewe hulle toe in prosessie na die kerk wat deur ds. Hofmeyr in die Naam van die Drie-enige God geopen is. Die koor het 'n "Inwydingsanthem" gesing wat 'n plaaslike amateur gekomponeer het en daarna preek ds. Charles Murray, 'n swaer van die predikant, na aanleiding van 2 Kronieke 7:12: "En de HEERE verscheen Salomo des nachts, en Hij zeide tot hem: Ik heb uw gebed verhoord, en heb Mij deze plaats verkoren tot een offerhuis." Die koor sing tydens die oggenddiens nog enkele liedere.
Jura
Teen die begin van die Jura het die superkontinent Pangaea uitmekaar begin dryf en twee landmassas, Laurasië in die noorde en Gondwana in die suide gevorm. Dit het die kuslyn verleng en die kontinentale klimaat verander van droog tot vogtig, en baie van die woestyne van die Trias is vervang deur reënwoude.
NG gemeente Somerset-Oos
Ds. John Hofmeyr se bediening
In 1903 is ds. John Hofmeyr aangestel as hulpprediker van sy vader. Die aanstelling was slegs vir een jaar aangesien hy toe nog gehoop het om op herstel na die sendingveld terug te keer. Die hulppredikerskap het hom egter oor ruim drie jaar uitgestrek en toe in 1907 die gemeentelike toestande en die gesondheidstoestand van ou ds. Hofmeyr die beroeping van 'n tweede predikant noodsaaklik maak, is ds. J.M. Hofmeyr beroep. Hy het die beroep aangeneem en is 19 Oktober 1907 bevestig. Daar kom geen verslag van die bevestiging in De Kerkbode voor nie. Dat dit vir die vader en seun 'n groot voorreg moes gewees het om met mekaar saam te werk, is seker. Die vader het die volgende jaar weggeval en van toe af was die seun die enigste predikant.
Jura
Op die land het die dierelewe verander van die Trias se oorheersende Dinosauromorpha en Crocodylomorpha tot een wat slegs deur dinosourusse oorheers is. Die eerste voëls het ook in die Jura hul verskyning gemaak nadat hulle uit ’n tak van die Theropoda ontwikkel het. Ander belangrike gebeurtenisse sluit in die verskyning van die eerste akkedisse en die evolusie van soogdiere. In die oseane het seereptiele voorgekom soos Ichthyosauria en Plesiosauria, terwyl Pterosauria die oorheersende vlieënde gewerweldes was.
NG gemeente Somerset-Oos
Ds. John Hofmeyr se bediening
Met die viering van die gemeente se 110-jarige bestaan skryf eerw. Dreyer: “Hy bearbei die gemeente nou reeds meer as dertig jaar en doen dit op 'n wyse en met 'n toewyding wat vir die gemeente 'n oorsaak tot vreugde en dankbaarheid is. Hoewel daar gedurende sy lange dienstyd nie juis opspraakwekkende gebeurtenisse plaasgevind het nie, gaan ds. Hofmeyr in die stilte met sy arbeid voort deur getroue evangelieprediking en herderlike besoek, en daar rus kennelike seën op. Onder sy bediening is daar 'n weeshuis waarin 200 kinders versorg word en 'n arm koshuis in verband met die kerkraad tot stand gekom. En in 1931 is die kerkgebou onder sy leiding teen 'n koste van meer as £3 000 verander en vernuut en dit is inderdaad 'n groot verbetering. Danksy die voorbeeld van die Hofmeyr-familie en die inspirasie wat van hulle uitgegaan het, is Somerset Oos vandag 'n sendingliewende gemeente.”
Jura
Die plantegroei het meestal uit naaldbome bestaan.
NG gemeente Somerset-Oos
Lidmaattal
Wat sy getal belydende NG lidmate betref, was Somerset-Oos nog altyd iewers in die middel op die ranglys van groot plattelandse dorpe in die Oos-Kaap. Die onderstaande tabel toon die afname in die lidmaattal van NG gemeentes op die groot dorpe van die Oos-Kaapse binneland. In gevalle waar 'n gemeente by 'n ander ingelyf is of twee gemeentes saamgesmelt het, word hulle syfers deurgaans saam aangedui. Dit geld vir Middelburg en Middelburg-Uitsig, Grahamstad, Grahamstad-Grenspos en Albanie, Somerset-Oos en Kookhuis asook Queenstown, Queenstown-Oos en Queenstown-Noord (laasgenoemde twee 'n ruk lank as Queenstown-Tuine). Elke dorp of gemeente se hoogste ledetal word in vet skrif aangedui. Hieruit blyk dat Graaff-Reinet, Cradock, Queenstown en Aliwal-Noord hul hoogtepunt ná die middel van die 20ste eeu bereik het en dat Burgersdorp sedert 1933 'n afname in sy lidmaattal ervaar. Die gemeentes van Aliwal-Noord, Cradock, Grahamstad en Queenstown is al met meer belydende lidmate in 2014 as sowat 'n eeu vantevore.
Die gesamentlike lidmaattal van dié dorpe het reeds in 1952 'n hoogtepunt van 14 743 bereik, waarna dit teen 1995 teruggesak het tot 11 373, minder as die totaal in 1933 van 11 548. Tussen 1990 en 2000 het die totaal met net 1 381 afgeneem tot 10 572, maar in die daaropvolgende 15 jaar het die afname versnel toe die gemeentes 2 932 lidmate verloor het en te staan gekom het op 'n totaal van slegs 7 641. Dis 'n verlies van meer as 'n kwart van die lidmate.
duimnael|regs|170px|Eerw. [[Andries Dreyer, indertyd eerste argivaris van die Kaapse Kerk, se voorlaaste gemeentelike gedenkalbum was Gedenkboek van die Nederduits-Gereformeerde Kerk Somerset Oos. 'n Geskiedkundige Oorsig van sy 110-jarige bestaan (1825–1935). Die munisipaliteit het in 1975 'n gedenkboek uitgebring ter viering van die dorp se 150ste bestaansjaar waarin die kerkgeskiedenis ook gedek word, maar oor die gemeente het nog nie weer 'n gedenkboek verskyn nie.]]
Kulturele Erfenis
Die tweede kerkgebou is op 12 Oktober 1979 deur Teunis Nicolaas Hendrik Janson, minister van onderwys, verklaar tot 'n nasionale gedenkwaardigheid en word vandag beskerm as 'n provinsiale erfenisterrein in gevolge die Wet op Nasionale Erfenishulpbronne (25/1999).
Columnitis anomala
Columnitis anomala is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Die spons behoort tot die genus Columnitis en tot die familie Tethyidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1996 deur Sarà & Bavestrello.
Muri bei Bern
Muri bei Bern is 'n munisipaliteit in kanton Bern, in die distrik Bern-Mittelland van Switserland. In 2018 het 13 058 mense in die munisipaliteit gewoon. In 2020 het meeste van die inwoners Duits gepraat.
Woord
'n Woord is die kleinste selfstandig gebruikte taalelement wat in die spreektaal opgebou is uit klanke en in die skryftaal uit letters.
Definisie
Verskeie definisies van 'n woord is al geformuleer. Byvoorbeeld; dat dit die deel is tussen die morfeem en 'n sintaktiese frase. Of dat dit die kleinste betekenisvolle linguistiese eenheid is wat selfstandig gebruik kan word. Daar is eger al jare nie sekerheid oor die definisie van 'n woord nie. Bazell skryf in 1958 dat daar geen ander item is waaroor daar minder ooreenstemming is nie. Dié mening word ook deur Van Huyssteen bevestig. Dit blyk dat 'n universele definisie van 'n woord dus tans nie moontlik is nie.
Daar kan egter gepoog word om 'n riglyn daar te stel om 'n definisie van 'n woord te formuleer. Twee begrippe moet eers verstaan word voordat daar na 'n definisie gekyk word. Die begrippe is; semantiese en fonologiese strukture. Semantiese strukture (woorde) het 'n taalkundige doel, spesifiek om die betekenis oor te dra. 'n Fonologiese struktuur is klanke, maar kan ook gebare of die geskrewe (ortografiese) vorm verteenwoordig. Die funksie van die fonologiese struktuur is om simbolies sigbaar of hoorbaar te wees.
Om die begrip woord beter te beskryf, word sekere kriteria vir woordstatus geïdentifiseer. Die kriteria kan nie as absolute terme beskou word nie, maar hoort eerder gesien word as maatstawwe wat deel vorm van die poging om 'n woord te definieer. Hierdie voorgestelde kriteria vir die bepaling van 'n woord se status is: Dit beteken dat die woord nie verder opgebreek kan word nie of dat die verskillende dele nie in 'n ander volgorde kan wees nie. Die woord brug is fonologies stabiel omdat die betekenis behou word ongeag hoe dit uitgespreek word. Die voorkoms met ander woorde kan in samestellings (soos brug + speler) of in 'n frase soos onder die brug voorkom. Indien 'n woord hierdie eienskap besit om met ander woorde te kan verbind, word die woord promisku genoem. Dus brug se betekenis is stabiel. Dit beteken die geboude konstruksie of die kaartspel. Woorde soos brug, is en kan is voorbeelde hiervan. Dié woorde kan alleen gebruik word in onafhanklikheid van enige ander woord of taalmateriaal. Dit is in teenstelling met 'n morfeem (soos tjie) wat afhanklik van 'n ander woord is om in taal gebruik te word.
Met bogenoemde kriteria kan 'n riglyn van wat 'n prototipiese woord is, geformuleer word. Die riglyn is:
'' 'n Woord is 'n (relatief) stabiele, promiskue fonologiese struktuur wat integriteit het en wat met 'n (relatief) stabiele semantiese struktuur geassosieer word. 'n Woord is ook semanties en fonologies onafhanklik. ''
Verskil tussen die vorm van 'n woord en die funksie daarvan.
'n Woord bestaan uit 'n morfeem en soms affikse. Die vorm van 'n woord kan verander word wanneer daar wisselvorme gevorm word deur affikse of morfeme by die woord te voeg. Sodoende word daar verkleinwoorde, meervoude, geslagte,trappe van vergelyking en om tydsverandering aan te dui. Die woord se betekenis bly dus min of meer dieselfde, dis net 'n ander vorm van die spesifiek woord.
Die funksie van 'n woord is heeltemal iets anders. Die funksie van 'n woord is die spesifieke funksie wat die woord binne 'n sin vervul. Dit word dan ook aangedui deur die tipe woordsoort wat díe woord is. Woorde se funksie hang dus af of die woord 'n selfstandige naamwoord, 'n byvoeglike naamwoord, 'n werkwoord, 'n bywoord, 'n voornaamwoord, 'n lidwoord, 'n voorsetsel,'n voegwoord of 'n tussenwerpsel is. Al die bogenoemde woordsoorte het verskillende funksies in 'n sin.
Voorbeelde van vorme:
Verkleining: pad – paadjie
Geslagte: seekoeikoei – seekoeibul
Meervoud: pad – paaie
Trappe van vergelyking: Baie – meer – meeste
Voorbeelde van funksies:
Selfstandige naamwoord: Is 'n onafhanklike woord soos bv. Pieter, Johannesburg, liefde
Byvoeglike naamwoord: Beskryf die s.nw. beter bv. die swart kat, die ronde bal
Werkwoord: Dui 'n handeling aan bv. skop, slaan, praat
Anys
Anys is 'n kruidagtige eenjarige plant wat tot 'n meter of hoër groei. Die blare aan die basis van die plant is eenvoudig, 1-5 cm lank en vlak gelob, terwyl blare hoër op die stingels veeragtig geveerd is, verdeel in talle klein pamflette. Die blomme is wit, ongeveer 3 mm in deursnee, wat in digte skerms voorkom. Die vrug is 'n langwerpige, droë skisokarp, 3-6 mm lank, gewoonlik "anys" genoem.
Woord
Verskil tussen die vorm van 'n woord en die funksie daarvan.
Bywoord: Beskryf die handeling beter bv. hard skop, mis slaan, baie praat
Voornaamwoord: Kan gebruik word in die plek van 'n s.nw. bv. hy, hulle, ons, wie?
Anys
Anys dien as voedselplant vir die larwes van sommige Lepidoptera-spesies (skoenlappers en motte), insluitend die kalk-gespikkelde wurm en aalwurm.
Woord
Verskil tussen die vorm van 'n woord en die funksie daarvan.
Voorsetsel: Dui die verband van iets ten opsigte van iets anders aan bv. onder, op, deur
Voegwoord: Is woorde wat gebruik word om sinne saam te voeg bv. maar, omdat, sodat
Tussenwerpsel: Dit is 'n uitroep wat 'n sekere gevoel uitdruk bv. Sjoe! Ai! Eina!
990
Die jaar 990 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Vrydag begin het. Dit was die 90ste jaar van die 10de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Walter Rubusana
Walter Rubusana (1858–1936) was 'n pastoor en 'n Suid-Afrikaanse politikus, 'n stigterslid van die ANC (destyds die South African Native National Congress) in 1912 en die eerste swart man om op die Kaapse Provinsiale Raad te dien (1910–1914).
Beknopte biografie
Mpilo Walter Benson Rubusana is op 21 Februarie 1858 in Mnandi in die distrik Somerset-Oos in die destydse Kaapkolonie gebore. Sy pa was 'n senior raadslid (umphakathi) vir die Xhosa hoofman Sandile ka Ngqika. Dit was 'n tyd van militêre nederlae en ekonomiese vernietiging van die Xhosa-koninkryk wat met die Kaapse grensoorloë saamgeval het.
Hy is in Lovedale deur die Glasgow Sendinggenootskap as 'n onderwyser en daarna as 'n teoloog opgelei. In 1880 vertrek Rubusana na Peelton-sendingstasie, waar hy as onderwyser en assistent-pastoor werk. In 1883 trou hy met sy eerste vrou, Deena Nzanzana, by wie hy vyf dogters en 'n seun gehad het. Hy word in 1884 as 'n pastoor van die Kongregasionalistiese Kerk georden en is na Oos-Londen verplaas, waar hy die res van sy lewe gewoon het.
In die 1850's was hy deel van 'n komitee om die vertaling van die Bybel in Xhosa onder toesig van Tiyo Soga te verfyn. Hy hou persoonlik toesig oor die publikasie daarvan in 1904 in Brittanje, toe hy Themboe-koning Dalindyebo na die kroning van koning Edward VII vergesel. Tydens sy verblyf in Londen het hy ook sy eerste boek, Zemk 'Inkomo Magwalandini (Verdedig jou erfenis) gepubliseer, 'n bundel van tradisionele epiese poësie, didaktiese Christelike opstelle en kerkgeskiedenis.
Rubusana raak in die vroeë 1900's toenemend by politieke bedrywighede betrokke. Ondanks die Xhosas se nederlaag aan die hand van die Britte, besluit Rubusana en sy medewerkers om Brittanje tydens die Tweede Vryheidsoorlog te steun, wat in 1902 op 'n Britse oorwinning oor die Boere uitloop.
Teen die einde van die dekade is Rubusana as een van die belangrikste swart politici in Suid-Afrika erken. In 1909 word hy die president van die South African Native Convention in Bloemfontein. In hierdie hoedanigheid het hy 'n afvaardiging na Londen gelei. Ten spyte daarvan is die Suid-Afrika-Wet geteken en het die vier Blanke kolonies in Mei 1910 verenig. Die inlywing van drie Britse gebiede (Lesotho, Botswana en Swaziland) is egter verhoed.
In dieselfde jaar kondig Rubusana sy kandidatuur vir die Tembuland-kiesafdeling in die Kaapse Provinsiale Raad aan. Hoewel hy teenkanting ontvang het, het hy 'n effektiewe veldtog gevoer en op 21 September word hy die eerste swart man om tot die Kaapse Provinsiale Raad verkies te word.
In 1911 onderneem Rubusana sy derde oorsese reis en woon die Universal Races Congress in Londen by. Met sy terugkeer is hy oortuig dat 'n nasionale organisasie tot stand moet kom. Op 8 Januarie 1912 was hy dan ook een van die honderd afgevaardigdes om die ANC se eerste konferensie in Bloemfontein by te woon. Tydens die konferensie is hy tot die grondwetlike kommissie onder voorsitterskap van Richard Msimangeen, asook tot een van die ANC se adjunk-presidente, verkies.
In 1914 verloor Rubusana sy setel in die Kaapse Provinsiale Raad nadat sy aartsvyand, John Tengo Jabavu, ook in die verkiesing staan. Dit het die swart stem verdeel en 'n Europeër (A.B. Payn) toegelaat om die kiesafdeling te wen.
Gedurende die Eerste Wêreldoorlog (1914–1919) het Rubusana aangebied om 5 000 man vir die oorlog te werf, mits die regering hulle sou oplei. Die ANC-leiers het ook onderneem om hul protes vir die duur van die oorlog op te skort. Smuts het hul namens die regering vir hul lojaliteit bedank, maar gesê dat dit 'n "witmansoorlog" is, en dat daar geen rede vir Afrikane is om betrokke te raak nie.
Beulah Bondi
Beulah Bondi (3 Mei 1888 – 11 Januarie 1981) was 'n Amerikaanse aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente Make Way for Tomorrow (1937), Mr. Smith Goes to Washington (1939), Penny Serenade (1941), en It's a Wonderful Life (1946).
Heringhausen (Diemelsee)
Heringhausen in Waldeck, Upland en Sauerland, is in die munisipaliteit Diemelsee in Noord-Hesse. In 2023 het die plek 'n 1000-jarige geskiedenis. Heringhausen is 'n erkende gesondheidsoord.
Geografie
Heringhausen is geleë tussen Dortmund en Kassel suid van Paderborn, ongeveer in die middel van 'n driehoek met die hoekpunte Korbach, Brilon en Marsberg in die natuurpark Diemelsee. Alle nedersettingsgebiede van Heringhausen lê aan die oewer van die Diemelstausee. Deur die dorp loop die landweg 3078.
Geskiedenis
Op 14 Januarie 1023 word die dorp genoem Hardinghuson in die lys van bates van die Kaufungen klooster as 'n geskenk van keiser Heinrich II. na hierdie klooster. Die proses word op dieselfde datum gedokumenteer met die sogenaamde "keiserlike dokumente" van Keiser Hendrik II de Heilige van die Heilige Romeinse Ryk.
Plekke van belang
In die omgewing van die plek is besienswaardighede en natuurlike monumente. In die sentrale deel van die dorp is merkwaardig:
Bronne
Reihe B: Mitteldeutschland (außer Preußen), Band 16: Mitteldeutschland (Kleinere Länder), Teil V: Waldeck, 1981, ISBN 3-87969-131-2.
Steekkweek
Steekkweek (Stipagrostis namaquensis ) ook bekend as Kalaharikweek, steekrietboesmangras, steekwiet, of bamboeskweek, is 'n grasspesie wat inheems aan Botswana, Lesotho, Namibië en Suid-Afrika is. Dit kom veral in die Nama-Karoo voor. Op die SANBI-rooilys is dit as 'veilig' gelys.
Beskrywing
Dit is 'n meerjarige losse polgras met verlengde wortelstokke. Die skedes is behaard en die halms is geknie of liggend en 10 -20 cm lank. Die blaarskedes is kaal of behaard en die blare regop 6 -10 cm lank en 1 – 2 mm breed. Die bloeiwyse is 'n pluim wat oop is of lansvormig saamgetrek. Dit kan 10-15 cm lank word. Die stekeltjies is 10 – 15 mm lank.
Beweiding
Dit het goeie beweidingswaarde
991
Die jaar 991 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Saterdag begin het. Dit was die 91ste jaar van die 10de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.