cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Henryk Iwański
Van die begin van die Warskou Ghetto Opstand het die AK volgehoue kontak met die Joodse vegters gehad en hulle probeer ondersteun deur hulle van voorraad te voorsien en ondersteunende aanvalle teen die Duitsers te loots. Na een van die bevelvoerders van 'n Joodse gevegseenheid, Dawid Apfelbaum, 'n boodskap aan die AK gestuur het om die Pole in te lig dat hy gewond was en vooraad en ammunisie benodig, het Iwański 'n eenheid van die AK geneem, die Państwowy Korpus Bezpieczeństwa, (die sekuriteitskorps) en hulle deur 'n tonnel na die ghetto gelei sodat hulle die Joodse vegters direk kon ondersteun. Hulle het ook ammunisie en ander voorraad saam met hulle geneem. Die eenheid het uit 18 lede bestaan, waaronder sy Henryk Iwański se broer, Wacław, en Henryk se seun, Roman. Hulle het die ghetto op 27 April, 1943, vegtend binnegetreë en het meteen by 'n geveg teen die Duitsers op Muranowski Plein aangesluit, saam met die oorblywede lede van die ŻZW. Wacław het in dié geveg gesterf, Henryk was swaargewond en Roman noodlottig gewond. Een van Henryk se ander seuns, Zbigniew, het op Karmelicka Straat in die ghetto geveg en gesterg op 3 Mei, 1943, terwyl hy besig was om 'n groep Jode uit die ghetto te lei. 'n Gewonde Henryk Iwański was later uit die ghetto geneem, onder leiding van 'n groep Poolse en Joodse vegters. Tussen hulle was Ber Mark, wat later 'n boek oor die Warskou Ghetto Opstand sou skryf. Iwański het nietemin ten minste nog een maal na die ghetto teruggekeer en saam met hom nog ammunisie en voorraad gebring.
Iwański is na die oorlog geëer met 'n medalje van die "Geregtiges onder die nasies": 'n toekenning deur die Staat van Israel wat gegee was aan nie-Jode wat hulle eie lewe gewaag het om Jode te beskerm tydens die Sjoa.
Aloe boylei
Aloe boylei is 'n aalwyn wat inheems is aan KwaZulu-Natal, Limpopo, Mpumalanga Oos-Kaap asook Eswatini.
Die plant het een subspesie: ''Aloe boylei subsp. major'' Hilliard & B.L.Burtt
Bosasa
Bosasa is 'n Suid-Afrikaanse maatskappy wat spesialiseer in die verskaffing van dienste aan die regering, veral aan die gevangenisdienste. Dit is omstrede weens sy betrokkenheid by bewerings van korrupsie wat tydens die Zondo-kommissie van ondersoek na staatskaping blootgestel is. Dit bestaan uit Bosasa Groep, Bosasa Jeugontwikkelingsentrums en Afrika Global Operations (voorheen Bosasa Operations).
Die maatskappy het in 1995 dienste aan gevangenisse gelewer toe die BOSASA Jeugontwikkelingsentrums vir die Gautengse Departement van Maatskaplike Ontwikkeling gestig het toe die regering jongmense in aanhouding geprivatiseer het. Dit het sy eerste groot kontrak van die regering ontvang in 2004 toe die Departement van Korrektiewe Dienste 'n kontrak toegeken het om spysenieringsdienste aan die tronkstelsel te verskaf. Die maatskappy het na verwagting tussen 2003 en 2018 regeringstenders ter waarde van R12 miljard (VS $ 918.8 miljoen) ontvang.
Op 18 Februarie 2019 het die maatskappy aangekondig dat dit in vrywillige likwidasie gaan nadat hul banke aangekondig het dat hulle alle BOSASA-verwante rekeninge sal sluit, aangesien die banke probeer het om hulself van die maatskappy te distansieer ná bewerings van korrupsie.
Name
Die maatskappy is in 1981 as Emafini (Edms) Bpk gestig. Na 'n verandering in bestuur het die maatskappy sy naam in 1985 na Meritum Hostels (Edms) Bpk en in 1996 verander na Dyambu Operations (Edms) Bpk, nadat die maatskappy 'n ooreenkoms onderteken het met die ANC Vroueliga se Dyambu Trust beheer. Gavin Watson is toe as maatskappybestuurder aangestel. Die maatskappy is in 2000 hernoem as Bosasa.
In 2017 het die maatskappy die naam van sy afdeling Bosasa Operations na African Global Operations verander.
Americana, São Paulo
Americana het sy naam aan vlugtelinge van die Amerikaanse Burgeroorlog te danke wat hulle in 1866 in die gebied gevestig het. Een van die bekendste immigrante was William H. Morris, 'n senator van Alabama. Die nedersetting het ná die voltooiing van 'n spoorwegverbinding in 1875 en die oprigting van 'n katoenfabriek 'n ekonomiese opswaai beleef.
Omtrent 1904 het die dorp die naam Vila dos Americanos ("Dorp van die Amerikaners") en in 1924 stadstatus gekry. Tans vorm ligte nywerhede en voedselverwerking die ekonomiese basis van Americana.
Bosasa
Korrupsie
Die skandaal het gelei tot vergelykings van Bosasa en sy uitvoerende beamptes met die omstrede Guptafamilie.
Die Valke het sewe mense gearresteer op 6 Februaie 2019 wat verband hou met die beweerde korrupte toekenning van tenders deur die Departement van Korrektiewe Dienste aan Bosasa. Dit was die eerste inhegtenisnames na getuienis by die Zondo-kommissie oor staatskaping.
Joey Lauren Adams
Joey Lauren Adams (gebore 9 Januarie 1968) is 'n Amerikaanse aktrise en regisseuse. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Dazed and Confused (1993), Mallrats (1995), Chasing Amy (1997), en Big Daddy (1999).
George Blagden
George Blagden (gebore 28 Desember 1989) is 'n Engelse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente Les Misérables (2012), Wrath of the Titans (2012), en After the Dark (2013), en in die televisiereeks Vikings (2013).
Horssen
Horssen is ’n dorp in die munisipaliteit Druten in die provinsie Gelderland in Nederland.
1802
Die jaar 1802 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Vrydag begin het. Dit was die 2de jaar van die 19de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Auletta aurantiaca
Auletta aurantiaca is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Die spons behoort tot die genus Auletta en tot die familie Axinellidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1889 deur Dendy.
Geminides
Die Geminides is ’n meteoorreën wat deur die voorwerp 3200 Phaethon veroorsaak word; dit is vermoedelik ’n Pallas-asteroïde met ’n rotskomeetwentelbaan. Die Geminides en Quadrantides is die enigste meteoorreëns wat nie deur ’n komeet veroorsaak word nie. Die meteore van dié reën beweeg stadig en kan in Desember gesien word – die hoogtepunt is die oggend van 14 Desember. Die reën word blykbaar elke jaar intenser en tydens onlangse voorvalle is 120 tot 160 meteore per uur waargeneem onder die beste sigtoestande, gewoonlik omstreeks 02:00 tot 03:00. Die Geminides is in 1862 die eerste keer waargeneem – baie meer onlangs as ander meteoorreëns soos die Perseïdes (36 n.C.) en Leonides (902 n.C.).
MacPhersonstut
[[Lêer:Mcpherson strut.jpg|duimnael|350px|'n Eenvoudige MacPhersonstutsuspensie aan die regtervoorwiel van 'n motor. Ligblou: Stuurstang
Geminides
Uitstralingspunt
Die Geminides lyk of hulle van ’n sentrale punt in die sterrebeeld Tweeling kom, vandaar hul naam. Hulle kan egter op enige plek aan die hemelruim voorkom en lyk dikwels gelerig. Noord van die ewenaar styg die uitstralingspunt net voor sonsopkoms. In die Suidelike Halfrond word die uitstralingspunt eers omtrent middernag sigbaar. In die Noordelike Halfrond kan meer meteore gesien word omdat die uitstralingspunt hoër in die lug is. Die meteore beweeg teen ’n gemiddelde spoed in vergelyking met dié van ander reëns, sowat 35 km per sekonde, en hulle is dus maklik om te sien. Die Geminides word nou deur baie beskou as die mees konsekwente en aktiefste jaarlikse meteoorreën. Geminides disintegreer op ’n hoogte van sowat 38 km of meer.
MacPhersonstut
'n MacPhersonstut is 'n tipe motorsuspensiestelsel wat die bokant van 'n teleskopiese skokbreker as die boonste stuurspilpunt gebruik. Dit word wyd gebruik aan die voorste suspensie van moderne voertuie en is vernoem na Earle S. MacPherson, wat die ontwerp ontwikkel het.
Geminides
Bekende Geminides
duimnael|260px|Die asteroïde 3200 Phaethon, die moederliggaam van die Geminides, soos afgeneem op 25 Desember 2010 met die F14-Cassegrain-teleskoop van 37 cm by die Winer-sterrewag in Sonoita, [[Arizona.]]
Perskor
Perskor (Die Perskorporasie van Suid-Afrika) was 'n Suid-Afrikaanse persgroep. Dit is op 1 April 1971 gevorm toe twee bestaande Afrikaanse uitgewersgroepe, Voortrekkerpers en die Afrikaanse Pers (1962) Beperk, saamgesmelt het. Albei die groepe was in die destydse Transvaal gesetel en het met die Nasionale Pers van Kaapstad meegeding. Hulle het, as 'n reël, maar na gelang van die redakteur se ingesteldheid in soverre die maatskappy se bestuur dit toegelaat het, die noordelike, behoudende standpunte binne die destydse Nasionale Party verteenwoordig teenoor Naspers wat die suidelike, verligte standpunte in die party verteenwoordig het.
Koerante
Die mededingende Afrikaanse Sondagkoerante, Die Beeld (in Naspers se besit) en Dagbreek (in Perskor se besit), het reeds in 1970 saamgesmelt as Rapport om die bittere persstryd tussen die koerante te beëindig. Die verenigde koerant se eerste uitgawe het op 29 November 1970 verskyn. Die mediagroepe het elkeen die helfte van die nuwe koerant, waarvan die sirkulasie in 'n stadium meer as 500 000 was en by die Sunday Times kon kers vashou, beheer.
Sedert die stigting in 1974 van Naspers se dagblad Beeld, wat in Johannesburg en Pretoria met Perskor se dagblaaiemoes meeding, het die oorspronklike vier dagblaaie van Perskor die een ná die ander verdwyn. Die vier was:
Perskor het in 1960 die Xhosa koerant Imvo Zabantsundu, wat in 1884 gestig is, verkry. Die koerant het publikasie in 1998 gestaak. Die groep het ook die enigste Engelse dagblad wat tydens die apartheidsera die destydse Nasionale Party ondersteun het, The Citizen, uitgegee. Dit is in 1976 deur Louis Luyt opgerig met geheime finansiering van die regering as teenvoeter vir wat die Nasionale Party as die "vyandiggesinde" Engelse pers beskou het.
Persstryd
Op 16 September 1974 tree Naspers met die eerste uitgawe van Beeld toe tot die Afrikaanse koerantmark in Transvaal. Die redaksie van die nuwe toetreder het gehoop op verkope van 100 000 per dag, maar teen Februarie 1975 het dit gedaal tot 21 568, die laagste maandsyfer in sy bestaan. Op 29 April 1975 is 102 402 koerante verkoop danksy die nuus oor die Foxstraatbeleg, maar die gemiddeld vir die ses maande Julie tot Desember 1975 (42 774) was steeds amper 20 000 minder as sy vernaamste mededinger, Die Transvaler, se 61 641. Saam het die twee Afrikaanse oggendkoerante in Johannesburg die eens byna ondenkbare bereik deur met 'n gesamentlike sirkulasiesyfer van 104 000 net 27 000 minder as Johannesburg se Engelse oggendkoerant, die Rand Daily Mail, te verkoop.
Die stryd om lesers tussen Beeld en Die Transvaler het daartoe gelei dat Perskor se bestuur fiktiewe syfers vir hulle drie Johannesburgse dagblaaie, Die Vaderland, Die Transvaler en The Citizen, geskep het. Die geknoei het in 1976 begin toe Beeld die eerste keer meer as 50 000 koerante oor 'n sesmaandetydperk verkoop het. Die hoogtepunt van die fiktiewe syfers was toe Die Transvaler op 1 Augustus 1980 op sy voorblad spog dat hy toe die grootste Afrikaanse dagblad in Suid-Afrika was met 'n sirkulasiesyfer vir die ses maande van Januarie tot Junie daardie jaar van 75 287. Beeld se werklike syfer was toe 64 901. Minder as twee maande later kom 'n Perskor-amptenaar in die geheim met die bedrog vorendag. Die Sirkulasie-Ouditburo (later Audit Bureau of Circulation – ABC) het die saak ondersoek en op 22 September 1980 bekendgemaak dat die jongste sesmaandesyfer vir Die Transvaler 21 306 hoër as die werklike was en Die Vaderland s'n 9 367. The Citizen s'n is met 6 999 verhoog. By verdere ondersoek blyk dit dat die werklike en fiktiewe verkoopsyfers selfs meer verskil het:
Die drie koerante se ABC-lidmaatskap is opgeskort en Beeld kon onmiddellik sy advertensietarief opstoot omdat dit toe in werklikheid die grootste Afrikaanse koerant in Transvaal was. P.J. Cillié, voorsitter van Naspers, het 'n informele gesprek versoek met Ben Schoeman, voorsitter van Dagbreektrust, wat Perskor beheer het. Dit is gehou op 1 Desember 1980 in Pretoria. Cillié wou skadevergoeding hê vir Beeld se verlies aan advertensie-inkomste, maar Schoeman het 'n samesmelting tussen die twee persgroepe voorgestel. Cillié was hierteen gekant en gesê die Nasionale Pers het 'n afkeer in so 'n monopolivorming. Perskor wou nie kopgee oor vergoeding nie. D.P. de Villiers van Naspers het in Januarie 1981 'n markverdeling in die Transvaal voorgestel met Naspers in die oggendmark en Perskor in die middagmark omdat die oggendmark vir laasgenoemde volgens hom nog nooit lonened wat nie, maar die middagmark wel. Naspers het later bereken sy verlies vanweë die fiktiewe syfers was R13,7 miljoen. Omdat Perskor skuld ontken het, het Naspers besluit om 'n eis in te stel.
Marius Jooste het tot sy dood in Oktober 1982 vasgeskop teen die gedagte van 'n markverdeling, maar was wel ten gunste van amalgamering van die twee persgroepe. In November 1982 voer die nuwe voorsitter van Perskor, Willem van Heerden, en twee lede van die Dagbreektrust-direksie gesprek met twee senior Naspers-amptenare. Cillié en De Villiers verwerp 'n Perskor-voorstel vir 'n oorkoepelende maatskappy om die twee oggendblaaie in Johannesburg oor te neem. Die teenwoordiges besluit nie op 'n markverdeling nie, maar tog dat adviseurs aan albei kant die geldwaarde van Perskor se onttrekking aan die oggendmark moet bereken.
Uiteindelik besluit Perskor om Die Transvaler aan die oggendmark te laat onttrek as Naspers sy eis om skadevergoeding terugtrek en R5 miljoen vir die ontruiming van die oggendmark betaal. Naspers was oortuig daarvan dat Beeld Die Transvaler mettertyd heeltemal sou kon onderkry, maar die direksie was bang "die eventuele aftakeling van Die Transvaler as oggendblad kon groot bitterheid (wek) by 'n belangrike deel van die Transvaalse lesende publiek waarop Beeld aangewese was. Dit kon nadelige gevolge ook op politieke gebied gehad het", aangesien albei koerante die Nasionale Party goedgesind was en op die party se ondersteuners vir lesers staatgemaak het.
Auletta consimilis
Auletta consimilis is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Perskor
Markverdeling
duimnael|regs|180px|[[Marius Jooste.]] Vanaf die tweede week in Februarie 1983 het Die Transvaler as middagblad na Pretoria geskuif waar Perskor se oggendkoerant, Oggendblad (wat van Julie tot Desember 1981 slegs 5 828 koerante op weekdae kon verkoop), en sy middagkoerant, Hoofstad (wat in dieselfde tydperk 13 628 koerante op weeksdae verkoop het, vergeleke met die Engelstalige Pretoria News se 24 876 op weeksdae), by Die Transvaler ingelyf is. Dit het Beeld as enigste Afrikaanse oggendkoerant in Johannesburg gelaat, hoewel dit ook in Pretoria en elders in Transvaal versprei is, en Die Vaderland as Johannesburg se Afrikaanse middagkoerant. Nadat Die Transvaler en Die Vaderland tot die ABC hertoegelaat is, was hulle weekdagverkoopsyfers vir die tydperk Julie tot Desember 1981 onderskeidelik 44 109 en 40 998, vergeleke met Beeld se 67 963. Die Rand Daily Mail het in daardie tydperk teruggesak tot 106 759, 5 000 minder as die toe nog twee Afrikaanse oggendkoerante, maar Beeld sou eers in 1988 oor 'n volle jaar op sy eie 'n sirkulasie van meer as 100 000 kon handhaaf.
Op 10 Februarie 1983 skryf Die Vaderland die markverdeling was onvermydelik. "Dit was 'n rasionele en logiese stap en dit is gedoen in die breë belang van Transvaalse Afrikaners." Net meer as vyf jaar later kom verdere rasionalisering toe Die Vaderland in Oktober 1988 ná 52 jaar ophou bestaan en met Die Transvaler verenig word. Dié koerant verdwyn vyf jaar later ook. Al kon Beeld lank 'n sirkulasie van meer as 100 000 handhaaf, kon die koerant nog nooit hoegenaamd na aan die gesamentlike sirkulasie van die destydse vyf Afrikaanse dagblaaie in Transvaal van meer as 170 000 kom nie.
Tydskrifte
Perskor was lank, voordat Naspers die leier in dié mark geword het, Suid-Afrika se grootste tydskrifuitgewer. Van die tydskrifte wat Perskor deur die Republikeinse Pers, met sy hoofkantoor in Durban, beheer het, was onder meer Farmers' Weekly, Personality, Scope, South African Garden and Home, Darling, Family Radio and TV, Rooi Rose, Your Family, Bona, Living and Loving, Radio en TV Dagboek en Keur.
Volkswagen Polo R WRC
Die Volkswagen Polo R WRC is 'n wêreldtydrenmotor gebaseer op die Volkswagen Polo padmotor. Dit word gebou en bedryf deur Volkswagen Motorsport vir gebruik in die Wêreldtydrenkampioenskap. Die motor, wat sy debuut aan die begin van die 2013-seisoen gemaak het, is volgens die nuwe wêreldtydrenmotorregulasies vir 2011 gebou, wat gebaseer is op die bestaande Super-2000 regulasies, maar word aangedryf deur 'n turbo-aangejaagde 1,6 liter-enjin eerder as die normaal geaspireerde 2 liter-enjin wat in Super 2000-motors diens doen.
Perskor
Caxton verkry beheer
In 1995 skryf Who Owns Who in the South African Print Media Perskor se eienaars is die Dagbreektrust, die tabak-en-drank-reus Rembrandt en Nasionale Pers. "Gee The Citizen (oggenddagblad in Johannesburg) uit; Transvaler (aanddagblad in Pretoria) en talle weekblaaie en maandblaaie en tydskrifte. Perskor is ook betrokke by die uitgee van boeke."
Volkswagen Polo R WRC
Die Polo R WRC merk Volkswagen se hertoetreede as 'n vervaardiger in die Wêreldtydrenkampioenskap. Volkswagen Motorsport het van 1983 tot 1988 die Volkswagen Golf GTI en GTI 16V ingeskryf in tydrenne met min sukses, insluitende ses podiumpleke en 'n oorwinning in die 19de Ivoorkustydren in 1987.
Die maatskappy het ook die Volkswagen Golf Mk3 en Mk4 beskikbaar gestel as 'n boustelmotor vir privaatinskrywings tydens die Groep A-era van 1993–1997, alhoewel die gebruik meestal beperk was tot Britse nasionale kampioenskappe.
Perskor
Caxton verkry beheer
Strawwe mededinging in 'n trae mark het Perskor van sy belangrikheid as uitgewer van koerante en boeke ontneem. Midde-in 'n felle aanslag van Naspers se Beeld het Perskor se vier Afrikaanse dagblaaie die een ná die ander gesluit. Teëspoed in die skryfbehoefte- en handboekafdeling het gelei tot 'n samesmelting in 1996 met Kagiso-uitgewery. Twee jaar later het Perskor beheer oor sy streekskoerante aan Caxton afgestaan. Perskor is amptelik op 30 Junie 1998 deur Caxton oorgeneem. In 1999 verkoop die nuwe eienaar sy 50%-aandeel in City Press en Rapport aan Naspers.
Jean-Baptiste Dutrou-Bornier
duimnael|250px|’n Foto van Jean-Baptiste Dutrou-Bornier wat in 1867 geneem is.
Jean-Baptiste Onésime Dutrou-Bornier (19 November 1834 – 6 Augustus 1876) was ’n Franse seevaarder wat in 1868 op Paaseiland gaan woon en ’n groot deel van die grond opgekoop het. Hy het baie lede van die Rapa Nui-volk laat verwyder en die eiland in ’n skaapplaas omskep.
Lewe
Dutrou-Bornier was ’n offisier in die Krimoorlog en het teen 1860 ’n seevaarder geword. Hy het sy vrou en jong seun in Frankryk agtergelaat en in 1865 ’n aandeel in die skoener Tampico gekoop. Hy het na Peru geseil, waar hy in hegtenis geneem en aangekla is van wapenhandel. Hy is ter dood veroordeel. Nadat hy danksy die ingryping van die Franse konsul vrygelaat is, het hy na Tahiti gevaar, waar hy begin het om arbeiders vir kokosneutplantasies van die eilande van Oos-Polinesië te werf.
Hy het op Mataveri gaan woon en land van die Rapa Nui begin opkoop. In 1869 het hy Koreto, die vrou van ’n Rapa Nui, ontvoer en met haar getrou. Hy het Frankryk probeer oorreed om die eiland ’n protektoraat te maak en ’n faksie van Rapa Nui gewerf wat hy toegelaat het om hul Christenskap af te sweer en na hul ou geloof terug te keer. Met gewere, ’n kanon en die verbranding van hutte het hy en sy ondersteuners die eiland dekades lank as "goewerneur" bestuur. Hy het Koreto as "koningin" aangewys. Die titel was glad nie wettig nie en word nie deur die Rapa Nui of moderne historici erken nie.
duimnael|Die "koninginmoeder" Koreto in 1877 by haar dogters, "koningin" Caroline en Harriette.
Dutrou-Bornier het probeer om al die Rapa Nui van die eiland af te verwyder en dit in ’n skaapplaas te omskep. Hy het die hele eiland buiten die sendelinge se gebied om Hanga Roa gekoop en ’n paar honderd Rapa Nui na Tahiti verskuif om daar vir sy geldskieters te werk. In 1871 het die sendelinge ná ’n uitval met Dutrou-Bornier al die Rapa Nui buiten 171 na die Gambiereilande verskuif. Dit was meestal ouer mans wat oorgebly het. Ses jaar later was daar net 111 mense op Paaseiland oor, met net 36 wat afstammelinge gehad het.
Dood
In 1876 is Dutrou-Bornier vermoor in ’n rusie oor ’n rok, hoewel sy ontvoering van tienermeisies ook sy moordenaars se motief kon gewees het.
Nalatenskap
Van sy dood tot vandag het die eiland se bevolking langsamerhand begin herstel. Maar met meer as 97% van die bevolking wat in minder as ’n dekade óf dood óf weggevoer is, het die grootste deel van die eiland se kulturele kennis verlore gegaan.
1803
Die jaar 1803 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Saterdag begin het. Dit was die 3de jaar van die 19de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Pieter du Plessis (akademikus)
Prof. Pieter du Plessis (plaas Geelhoutbos, latere distrik Thabazimbi, 4 Januarie 1932 – Pretoria, 8 Mei 2017) was ’n Suid-Afrikaanse akademikus, twee maal dekaan van die destydse Randse Afrikaanse Universiteit (RAU) se fakulteit geesteswetenskappe, en Suid-Afrika se kultuurattaché in Brussel, België. Hy het vier jaar lank in die staatspresident se Wetenskaplike Advieskomitee gedien, was lid van die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns en voorsitter van verskeie komitees van die Raad vir Geesteswetenskaplike Navorsing (RGN).
Herkoms en kinderjare
Pieter Gert Wessel du Plessis is op 4 Januarie 1932 op die plaas Geelhoutbos noord van die latere Thabazimbi as een van ’n tweeling gebore. Hy en sy suster was die kinders van Jan Harm Christian du Plessis en Maria Magdalena (née du Plessis). Hulle is gedoop in die Gereformeerde Kerk Matlabas, tussen Brits en Thabazimbi. Sy pa was ’n boer op onder andere Frankvlei in die Bosveld en later in die distrik Thabazimbi. Hy en sy suster, Corrie, was in die Laerskool Thabazimbi en het gematrikuleer aan die Hoërskool Gimnasium op Potchefstroom. Op hoërskool het hy tennis gespeel en was ’n hekkiesnaelloper.
Opleiding en huwelik
Ná matriek het hy die grade B.A. en M.A. in filosofie aan die destydse PU vir CHO behaal. Sy promotor, prof. H.G. Stoker, het hom aangeraai om eers vir twee jaar blootstelling te kry aan verskeie universiteite in Nederland (Vrije Universiteit Amsterdam en Universiteit Leiden) en in Duitsland (Universiteit Bonn en Universiteit Tübingen).
Maar voor sy vertrek is hy eers in 1955 in Bloemfontein getroud met Annetjie Kruger, dogter van Bettie en wyle Chris Kruger van Reddersburg. Annetjie is op 2 Junie 1934 in Bloemfontein gebore. Haar ouers het in die distrik Reddersburg geboer. Ná haar pa se dood in 1946 het Annetjie en haar ma na Bloemfontein verhuis.
Ná hul troue het die jong paartjie per posboot via Engeland na Nederland vertrek. Sy het ook op PUK studeer en is opgelei in maatskaplike werk en later ook in biblioteekkunde.
In 1962 promoveer Pieter onder prof. Stoker in filosofie (ook met lof) aan die PUK. Sy spesialisasie-gebied was verskeie aspekte van etiek.
Loopbaan
Ná hul terugkeer in 1957 is hy benoem as dosent in filosofie aan die PUK. In 1965 word Pieter hoogleraar in filosofie aan die destydse Universiteit van Port Elizabeth. Sedert die stigting van die destydse Randse Afrikaanse Universiteit in Johannesburg in 1968 was hy hoof van die departement filosofie. Hy was twee keer dekaan van RAU se fakulteit geesteswetenskappe, was 12 jaar Senaatsverteenwoordiger in die Raad en dus lid van die Dagbestuur van die Raad.
Du Plessis het in 1970/’71 navorsing gedoen in Toronto, Kanada, en was besoekende genoot aan die Princeton-universiteit in die VSA. In 1976 was hy op uitnodiging van die Nederlandse regering gasprofessor in Nederland. Onder die vorige bedeling was hy vier jaar lank lid van die staatspresident se Wetenskaplike Advieskomitee. Hy was lid van die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns en nou betrokke onder meer as voorsitter van verskeie komitees van die Raad vir Geesteswetenskaplike Navorsing (RGN).
Onder sy publikasies tel ’n paar boeke en ’n vyftigtal artikels waarvan sommige in internasionale joernale. Talle nagraadse studente het onder sy leiding hulle magister en doktorsgrade verwerf. Onder hulle is predikante, binne en buite die Gereformeerde Kerke, akademici, politieke konsultante en politici. In die staatkundige oorgangsbedeling was hy vanaf 1989 drie jaar lank Suid-Afrika se kultuurattaché in Brussel, België.
Hy het in 1992 met pensioen afgetree waarna hy in 1996 vir vyf jaar terug PUK toe is as uitbouer van die Sentrum van Geloof en Wetenskap. Hy was ’n groot liefhebber van klassieke musiek en ’n ywerige tuinier, veral inheemse plante en bome. As jagter het hy onder andere saam met sy jagvriende en sy skoonseun en kleinseuns tot op 84 jaar suksesvol gaan jag. Hy was ’n toegewyde etiese jagter.
Belangstellings en geaardheid
Vandat Du Plessis jonk was, het hy in kerkrade van die verskillende gemeentes waarvan hy en sy vrou lidmate was, gedien. Hy was in verskeie Deputate van Sinodes van die Gereformeerde Kerke van Suid-Afrika. Die gemeentes waarvan hulle met die jare lidmate was, was Potchefstroom-Noord (en Noordbrug ná afstigting, 1957–1965), Port Elizabeth (1965–1967), Linden (einde 1967–1995), Potchefstroom-Noord (ná samesmelting met Noordbrug bekend as Potchefstroom-Die Bult, 1996–2013) en Pretoria-Montanapoort sedert 2014.
Sy rustige, deurdagte en nugter oordeel van sake is altyd hoog op prys gestel. Dít was die groot eienskappe van sy geaardheid. Bo alles was hy ’n diep gelowige mens. Met liefde en wysheid was hy pa vir die egpaar se drie dogters, Elida, Marileen en Annerita, en later met hulle gesinne ’n pappa, oupa en oupagrootjie.
Boulevard Saint-Germain
Boulevard Saint-Germain [bulvaʁ sɛ̃ ʒɛʁmɛ̃] is die langste van Parys se boulevards of breë lane, geleë langs die Seine se linkeroewer (Rive Gauche) in die Quartier Latin-buurt en genoem na biskop Germain van Parys (496−576) en die kerk Saint-Germain-des-Prés wat aan hom gewy is. Die boogvormige laan is in 1855 gebou, 30 meter wyd en 3 150 meter lank, as deel van Baron Haussmann se grootskaalse herstrukturering van Parys. Dit loop deur drie Paryse stadsdistrikte - die 5de, 6de en 7de arrondissements, vanaf die Seinebrug Pont de Sully in die ooste (naby die eiland Île Saint-Louis) tot die rivierbrug Pont de la Concorde in die weste. Die middelpunt van Boulevard Saint-Germain word gekruis deur een van Parys se ander groot lane, Boulevard Saint-Michel, wat in noord-suidelike rigting loop.
As een van die projekte wat uit Haussmann se stadsbeplanning voortgespruit het, word die Boulevard Saint-Germain deur homogene boukuns gekenmerk. Nogtans word hier 'n verskeidenheid leefstyle aangetref, van koffiehuiskultuur tot luukse modewinkels. Die Duitse mode-ontwerper Karl Lagerfeld se Paryse vlagskip-boetiek is in 2013 in 194, Boulevard Saint-Germain geopen - nie ver van die wyle modetsaar se Paryse woonstel en sy gunsteling-koffiehuis Café de Flore nie.
Nicholas Blane
Nicholas Blane is 'n Engelse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente The Illusionist (2006) en Harry Potter and the Order of the Phoenix (2007), en in die televisiereeks Game of Thrones (2011).
Kronkelveer
'n Kronkelveer (ook genoem spiraal- of krulveer) is 'n meganiese toestel, wat tipies gebruik word om energie te stoor as gevolg van sy veerkragtigheid. Die energie word daarna weer vrygestel, om skok te absorbeer, of om 'n krag tussen kontakoppervlaktes te handhaaf. Hulle is gemaak van 'n elastiese materiaal gevorm in die vorm van 'n heliks of spiraal wat terugkeer na sy natuurlike lengte wanneer dit ontlaai word.
Die materiaal van die veer tree in spanning wanneer die veer saamgepers of uitgetrek word. Die kwaliteit van die veer word beoordeel volgens die energie wat dit kan absorbeer. Die veer wat in staat is om die grootste hoeveelheid energie vir 'n gegewe spanning te absorbeer, is die beste een.
Harry Oppenheimer
Harry Frederick Oppenheimer (* 28 Oktober 1908 in Kimberley; † 19 Augustus 2000 in Johannesburg) was 'n prominente Suid-Afrikaanse besigheidsman en een van die rykste mense ter wêreld.
Kronkelveer
Metaalkronkelvere word gemaak deur 'n draad rondom 'n silinder te draai. Dit is 'n tipe wringveer, omdat die draad self vervorm word wanneer die veer saamgedruk of uitgerek word. (Neem kennis dat die gebruiklike term "spiraalveer" hier tegnies gesproke nie korrek is nie aangesien die veer eerder in die vorm van 'n heliks is).
Harry Oppenheimer
Oppenheimer was die seun van May Pollack en Ernest Oppenheimer. Hy is gebore in 'n geassimileerde Joodse familie van Duitse oorsprong in Kimberley, die oorspronklike gebied waar diamante gemyn is, maar leef vir die grootste deel van sy lewe in Johannesburg. Toe hy dertien word het hy 'n formele Bar mitzvah-seremonie in 'n sinagoge in Kimberley ontvang, maar neem die Christelike geloof met sy troue aan.
Nadat hy laerskool in Johannesburg voltooi het, gaan hy skool by die Charterhouse School in Engeland. Daarna skryf hy in aan Christ Church, Universiteit van Oxford en gradueer in 1931 in filosofie, politiek en ekonomie.
Auletta dendrophora
Die spons behoort tot die genus Auletta en tot die familie Axinellidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1904 deur Wilson.
Postfix
Postfix is 'n vrye en oopbron posoordragagent (Engels: mail transfer agent, MTA) wat elektroniese pos herlei en aflewer.
Dit word onder die vryesagtewarelisensie IBM Public License 1.0 vrygestel. Dit is sedert weergawe 3.2.5 ook onder die Eclipse Public License 2.0 beskikbaar.
Postfix is oorspronklik in 1997 deur Witse Venema by die IBM Thomas J. Watson Research Center in New York geskryf en is vir die eerste keer in 1998 gepubliseer, en word steeds deur sy skepper en ander bydraers aktief ontwikkel. Die sagteware staan ook onder sy vorige name VMailer en IBM Secure Mailer bekend.
In 'n studie wat in Desember 2017 deur E-Soft, Inc. uitgevoer is, gebruik ongeveer 34% van posbedieners op die internet wat deur die publiek bereik kan word Postfix, wat dit die tweede gewildste posoordragagent naas Exim maak.
Dirk Richard
duimnael|200px|regs|Dirk Richard.
Dirk Gysbert Richard (19 Augustus 1918, Paarl; 30 Oktober 2010, Johannesburg) was 'n Suid-Afrikaanse skrywer, joernalis en koerantredakteur. As skrywer verwerf hy bekendheid vir sy kortverhale, maar hy publiseer ook 'n aantal romans en dramas (hoofsaaklik enkelspele). As koerantman verwerf hy bekendheid vir sy rubriek Na my mening wat in Dagbreek verskyn. Hy dien ook onder meer as redakteur vir Die Vaderland en is ook van 1957 tot 1962 hoof van publikasies by Afrikaanse Pers Beperk.
Herkoms en vroeë lewe
Die Richard-stamvader was Thomas Bernardus Richardt wat in 1834 uit Oldenburg in Duitsland na die Kaap geëmigreer het. Dirk se pa was die grofsmid en wamaker Thomas Bernardus Richard (wat by die wamakery Retief en De Vil werk) en sy ma Wilhelmina Gysbertha Kotzé, wat as setter by die Paarl Post gewerk het. Sy laerskoolloopbaan bring hy deur by die destydse Oefenskool (later WA Joubertskool) wat aanvanklik deel was van die Paarlse Onderwyskollege. Hy gaan dan na die Paarl Gimnasium tot standerd agt, waarna sy ouers se finansiële probleme veroorsaak dat hy die huis moet verlaat.
Loopbaan as joernalis
Hy raak veral bekend vir die rubriek wat hy in Dagbreek onder die titel Na my mening skryf. In die konserwatiewe Perskor-groep met sy fanatiese ondersteuning van die regering se apartheidsbeleid en die Nasionale Party-leiers kry hy die wind van voor vir sy meer verligte benadering tot die Suid-Afrikaanse politiek. In 'n stadium word hy 48 uur gegee om die land te verlaat omdat 'n artikel oor die aankoop van vliegtuie deur Suid-Afrika van Frankryk in Die Vaderland verskyn, wat die voormalige staatspresident P.W. Botha gemeen het die land se veiligheid bedreig. Een oggend vind hy 'n brief op die lessenaar in sy kantoor waarin hy as redakteur afgedank word. Aanleiding hiertoe was blykbaar 'n rubriek wat hy geskryf het waarin hy sy eie kabinet gekies het en vyf dienende ministers weggelaat het. Dan word hy deur Perskor getaak om twee belangrike projekte aan te pak, naamlik om 'n boek te skryf oor die geskiedenis van die Afrikaanse koerantwese in die Noorde van Suid-Afrika en om 'n spesiale studie te maak van die jongste politieke ontwikkelinge in Afrika. Hierdie projekte was egter eintlik om hom te onthef van sy redakteurskap.
Latere jare en sterfte
Hy tree eindelik noodgedwonge in September 1981 af. Hy is op Saterdag 30 Oktober 2010 in sy huis in Linden in Johannesburg oorlede.
Kortverhale
Hy begin sy skrywersloopbaan deur kortverhale in tydskrifte te publiseer, waarna 'n bundel kortverhale gepubliseer word as Die swart wa. Hierin is daar 'n paar verdienstelike verhale, soos die spanningsverhaal Die rooi duiwel se as (wat later vir die verhoog verwerk word as 'n eenbedryf), die humorverhaal Oom Gert Marakibi en die verhaal oor die verarmdes in die Goudstad, Kinders van hulle buurt. Die titelverhaal beskryf die stryd tussen 'n ou wamaker en sy seun rondom die onwilligheid van die ou man om die onvermydelike te aanvaar dat die motor die wa se toekoms vernietig het. Hierdie bundel word, met weglating van Oom Gert Marakibi, herdruk onder die titel Vallei van die wingerde. Die titelverhaal in Die man in saal sewe handel oor 'n hospitaaltoneel, waar twee jong mans in 'n motorongeluk was. Een is in die lykhuis en die ander lê buite gevaar in saal sewe. Die hospitaalpersoneel weet wat die twee se name was (Chris Myburgh en Deon Krause), maar weet nie wie is wie nie. In die wagkamer sit die een jong man se bejaarde, eenvoudige ouers en die ander jong man, 'n dokter, se deftige vrou. Die eindelike wete wie gesterf het en die ouers se reaksie bring 'n kentering by die deftige jong vrou.
Van die verhale in As 'n kat se naam Bach is fokus op die kragtige menslike konflikte van geloof en klasverskille, laasgenoemde veral treffend uitgebeeld in Die Kersgeskenk. Die karakters word fyn waargeneem en hulle spraak en gedrag fyn weergegee. Menslike verraad en die uitbuiting van emosies is die onderliggende motief van die gebeure in hierdie aangrypende verhaal. Die matriargale tant Ellie regeer in Die bruid van Kluitjieskraal haar onaansienlike maar vlytige dogter Sarie se lewe lank nadat sy reeds dood is. Op haar sterfbed het Sarie haar ma belowe dat sy sal sorg dat Kluitjieskraal nooit in die hande van 'n bywoner sal val nie. Al die vryers bly weg, behalwe Dries Knoetze, maar hy is 'n bywoner se seun. Die titelverhaal, As 'n kat se naam Bach is, vertel van die orrelis Kattie Claase en sy obsessie met sy kat en musiek, omdat hy lankal reeds geleer het dat mense nie regtig omgee nie.
Versamelbundels
Verskeie van Richard se kortverhale word opgeneem in versamelbundels, waaronder Die man in saal sewe in Kortverhale vir verkenning en Mosaïek en Die jetty master van Kassiesbaai in Uit die kontreie vandaan.
Romans
Hy skryf drie romans waarin aktuele sake aangeraak word. Voor die nag kom behandel die vervlakking van die leeskultuur en die opkoms van die geelpers. Geyer Malan word arm groot in die Boland, maar maak vinnig opgang wanneer hy in Johannesburg in die joernalistiek beland. Hy skud sy armoede af en hy en sy gesin beweeg in hoë kringe. Dan word hy aangestel as redakteur van Protea, 'n nuwe weekblad, waarin hy poog om hoë standaarde te handhaaf. Die blad verloor egter veld en die uitgewers dreig hom met ontslag, waarna hy sy redaksiebeleid verander en sensasie en sirkulasie najaag. Hierdie beleid is finansieel baie voordelig, maar maak van hom 'n uitgeworpene in die elite kringe waarin hy voorheen beweeg het. Hy is ook as persoon ongelukkig omdat hy sy eie waardes verloën het en verval in 'n sedelose leefwyse. Die roman word 'n aanklag teenoor die persbase wat hulle sirkulasie en dividende suiwer uit sensasie wil genereer. Hierdie roman word later verwerk en herdruk onder die titel Teen dagbreek is dit die koudste.
Gekneusde jaar, waarskynlik sy belangrikste werk, beskryf 'n jong Afrikaner, Rupert, wat in die buiteland studeer het, se vervreemding van die eng tradisies en denke van sy volk. Hy trou met 'n buitelandse vrou (Rubina) en staan dan in die middel van sy ma (Anna) en sy vrou se stryd om sentraal in sy lewe te wees. Die rassekwessie in die politiek is 'n belangrike tema en alle bestaande kante van hierdie probleem word deur verskillende karakters, wit en swart, belig. 'n Aktuele newe-tema is die aanpassing van mense in 'n vreemde omgewing, hetsy immigrant in 'n vreemde land, teruggekeerde burger na baie jare in die buiteland waartydens groot verandering plaasgevind het, en mense wat in die platteland groot geword het in die stad.
Saktyd vir die persbaas vermeng feit en fiksie om die opkoms en stryd in die Afrikaanse perswese in Johannesburg weer te gee. Belangrike karakters is die idealistiese redakteur Conrad Markgraaf, wat moeg raak vir politici se inmenging asook vir sy lesers se smaak na sensasie en hulle vasklou aan uitgediende waardes; en die persbaas Jansen van Dalsem, wat niks en niemand ontsien om sy eie en die groep se belange te dien nie. Gebaseer op die historiese feite, word die opkoms van die Afrikaanse perswese in die Noorde, die konflik tussen Noord en Suid en die ideologiese botsing tussen die verligtes en verkramptes in die politieke bestel in die dae van apartheid boeiend bespreek. Daar het in die sewentiger- en vroeg tagtigerjare 'n verbete stryd gewoed tussen Nasionale Pers van Kaapstad en Perskor van Johannesburg om beheer oor die Transvaalse mark te verkry, wat ten gunste van Nasionale Pers beslis is toe dit bekend word dat Perskor se senior amptenare op bedrieglike wyse die sirkulasiesyfers van sy koerante opgeblaas het. Dit is hierdie gebeure wat in romanvorm behandel word.
Nie-fiksie
Moedswillig die uwe is 'n werk waarin die geskiedenis van en leiersfigure in die Afrikaanse pers in die Transvaal behandel word.
Hy skryf ook Man van Ysterhout, 'n biografie oor die lewe van dr. Siegfried Annecke en sy stryd teen malaria in die Transvaalse Laeveld.
Drama
Die laaste skakel en ander eenbedrywe bevat vier eenbedrywe, naamlik Die laaste skakel, Perske vir 'n pond, Gebed in Clarendon en Taal van die hart. Die laaste skakel beeld met knap dialoog die stryd uit tussen 'n ouer geslag en 'n jonger geslag wat voeling met mekaar verloor het. Ouma probeer tevergeefs om iets van haar vurige nasietrots in haar kleinkind aan te steek sodat dit na haar dood steeds in iemand kan voortleef. Beide kante se goeie en swakpunte word uitgebeeld, wat aan die ouer generasie as laaste skakels 'n mate van tragiek verleen. Perske vir 'n pond behandel 'n soortgelyke tema, waar oom Meltjie de Kock en sy vrou, tant Kowie, die behoudende verteenwoordig, met die stad wat vinnig uitbrei en met veranderende gewoontes hulle grond en lewenswyse wil oorneem. Dit word 'n stryd teen hierdie veranderings en die mense wat die veranderings ondersteun, insluitende hulle dogter Ryna. Eindelik seëvier die nuwe oor die oue en die jeug teen die oumense, met die doodry van die getroue perd Kolbooi deur 'n motor wat hierdie onafwendbare feit simboliseer. Hierdie eenbedryf word deur Gerhard J. Beukes opgeneem in Woord en masker. Die klug Taal van die hart skeer vernuftig die gek met taalpuriste. Gebed in Clarendon beeld die lotgevalle van die hoofkarakter Wynand Malherbe op dramaties ironiese wyse uit. Sy vrou René berei 'n maaltyd voor en het gaste (René se deftige ouers, 'n professor en sy vrou) oorgenooi vir sy verjaardag. Wynand se eenvoudige moeder is ook daar en het nog nie voorheen die deftige mense ontmoet nie. Wynand is nie lus vir geselskap nie, want dit blyk dat hy bedrog gepleeg het deur trustgeld te gebruik vir sy saketransaksies en hy vrees inhegtenisname, ironies genoeg op dieselfde dag wat 'n voorbladberig in die koerant aankondig dat sy kiesers soveel vertroue in hom het dat hulle hom as kandidaat benoem het vir die komende Volksraadsverkiesing. Sy eenvoudige moeder steek later die aand die deftige mense van Clarendon in die skande met haar opregte tafelgebed, waarin sy die Here se seën oor Wynand afbid. Dit laat Wynand weer sy eenvoudige jeugjare aanvaar, in stede daarvan om dit te verag. Gebed in Clarendon word opgeneem in die versamelbundels Rooibruin blare en ander eenakters onder redaksie van A.J. Coetzee, Kollig onder redaksie van Charles Fryer en Uit ons letterkunde van P.J. Nienaber.
Die eenbedryf Die rooi duiwel se as verskyn oorspronklik in Helikon van 31 Augustus 1953 en word opgeneem in die gelyknamige versamelbundel saamgestel deur F.W. Strydom, asook in die versamelbundel Wolraad Woltemade en ander eenbedrywe onder redaksie van P.J. Nienaber en J.L. Boshoff. Dit is 'n dramatisering van sy kortverhaal in die bundel Die swart wa en beeld die wyse uit waarop die gevreesde Rooi Duiwel selfs na sy dood sy naasbestaandes se lewens beheer en hulle pogings om voorkennis van hulle erfporsie te kry verydel. Sy naasbestaandes is gretig om uit te vind wat die Rooi Duiwel vir hulle nagelaat het, maar word telkens op onverwagte wyse deur die Rooi Duiwel verskrik voordat hulle sy as kan opneem om uit te vind. Die verrassing is dat dit die papbroek Joubertjie is wat die rol van die verskrikker speel en die selfversekerde Petra en Otto uitoorlê.
Aloe ballii
Aloe ballii is 'n aalwyn wat inheems is aan Mosambiek en Zimbabwe en kom in die Chimanimaniberge voor.
Die plant het twee subspesies:
Ellesmere-eiland
Ellesmere-eiland (Engels: Ellesmere Island, Inuktitut: Umingmak Nuna), die wêreld se tiende grootste eiland en die derde grootste eiland van Kanada en die Kanadese Arktiese Argipel, beslaan 'n oppervlakte van 196 235 km². Die eiland is in die noorde van Kanada in die Arktiese Oseaan geleë en maak deel uit van die gebied Nunavut. Ellesmere-eiland grens in die noordooste aan die Lincolnsee, in die ooste aan die Nares-straat en in die suidooste aan die Baffinbaai; in die ooste is Groenland, in die suide Devon-eiland en in die weste Axel-Heiberg-eiland geleë. Op die eiland is Kanada se noordelikste punt, Kaap Columbia, en die noordelikste nedersetting ter wêreld, Alert, geleë. Ellesmere-eiland is die noordelikste eiland van Kanada en die Kanadese Arktiese Argipel en genoem na die Britse politikus en skrywer Francis Egerton, die eerste graaf van Ellesmere.
Natasha Melnick
Natasha Melnick (gebore 10 April 1984) is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente The Parent Trap (1998), Go (1999), en Orange County (2002), en in die televisiereeks Freaks and Geeks (1999).
Skokbreker
'n Skokbreker (in werklikheid, 'n "skokdemper") is 'n meganiese of hidroliese toestel wat ontwerp is om skokimpulse te absorbeer en te demp. Dit funksioneer deur die omskakeling van die kinetiese energie van die skok na 'n ander vorm van energie (tipies hitte) wat dan verkwis word.
Distikstoftrioksied
Distokstoftrioksied is 'n chemiese verbinding van stikstof en suurstof met formule. Dit is die anhidraat van nitroësuur.
Die eerste chemikus wat dit vervaardig het, is Gay-Lussac in 1816. Dit is 'n giftige en reaktiewe gas wat onder ligte druk 'n vloeistof vorm. By 'n temperatuur laer as -100,1 °C is dit 'n ligteblou vastestof wat smelt tot 'n diepblou vloeistof. By 'n temperatuur van omtrent 0 °C kry dit 'n groen kleur omrede daar in hierdie vloeistof 'n ontbindingsewewig plaasvind:
en
Cognac
Cognac kan verwys na:
Distikstoftrioksied
Die tetroksied is gelerig en saam met die blou kleur gee dit groen.
Die stof reageer met water en vorm nitroësuur. Hierdie reaksie is in ewewig:
Die ewewigskonstante
kan uit NO en by -20 °C vervaardig word. 'n Ander metode is om 1:1 verdunde salpetersuur op arseen(III)oksied te drup teen 70 °C:
Distikstoftrioksied kan gebruik word om nitrosielsoute van sterk sure te vervaardig, soos, of
Aldealseñor
Aldealseñor is 'n munisipaliteit in die provinsie Soria in die Spaanse outonome gebied Kastilië en León.
Superreus
Superreuse is van die grootste sterre. Hulle bevind hulle heel boaan die Hertzsprung-Russell-diagram. Hulle het gewoonlik ’n bolometriese absolute helderheid van tussen -5 en -12. Die helderste superreuse word dikwels geklassifiseer as hiperreuse van tipe O.
Superreuse kan ’n massa van 10 tot 70 sonmassas hê en helderheid van 30 000 tot ’n paar honderdduisend keer dié van die Son. Hulle verskil baie in grootte, gewoonlik tussen 30 en 500 of selfs meer as 1 000 keer die grootte van die son. Omdat hulle so ’n groot massa het, het superreuse ’n relatief kort lewensduur: sowat 30 miljoen jaar tot ’n paar honderdduisend jaar. Hulle kom gewoonlik voor in jong sterregroepe soos oop swerms, of in die arms van spiraalsterrestelsels.
Superreuse kan van enige spektraaltipe wees, van jong blou tipe O tot hoogs ontwikkelde rooi tipe M. Rigel, die helderste ster in die sterrebeeld Jagter, is ’n tipiese blou-wit superreus, terwyl Betelgeuse en Antares rooi superreuse is.
Die meeste tipe II-supernovas word vermoedelik veroorsaak deur rooi superreuse, hoewel Supernova 1987A deur ’n blou superreus veroorsaak is. Tans is die grootste bekende superreuse (wat fisieke grootte betref en nie massa of ligsterkte nie) KY Cygni en Mu Cephei (μ Cephei).
Julie Adams
Julie Adams (17 Oktober 1926—3 Februarie 2019) was 'n Amerikaanse aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente Crooked River (1950), Creature from the Black Lagoon (1954), en McQ (1974), en in die televisiereeks Code Red (1981).
Hardekool
Hardekool (Combretum imberbe) is 'n boom wat wydverspreid voorkom in die bosveld en langs riviere of droë waterweë noord van die 26° breedtegraad. Die boom wissel in grootte, van klein tot baie groot. Die diep gesplete bas van die boom is kenmerkend. Die blare is grysgroen en word gedra aan klein takkies met dorings aan hulle punte. Die hout is van die swaarste timmerhout maar word min gebruik omrede dit so moeilik verwerk. Voordat metaal beskikbaar was, is skoffellemme van die hout gemaak.
Koue Bokkeveld
Die Koue Bokkeveld is ‘n boerderygebied rondom Op-die-Berg by 33° suid en 19° 20′ oos in die Wes-Kaap. Die gebied lê in die bron van die Olifantsrivier, noord van Ceres, Prince Alfred Hamlet en die Gydopas op die R303-streeksroete, oos van Porterville en die Groot-Winterhoekberge en suid van die Middelbergpas by Citrusdal. Dit is 65 km lank en die breedte wissel van 24 tot 32 km.
In die winter is dit een van die koudste dele in die provinsie en sneeu kom gereeld hier voor.
Reeds in 1727 het die eerste veeboere hier ingetrek en dit vernoem na die baie springbokke wat hulle aangetref het. Weens die besondere koue het die boere in die winter met hul kleinvee na laer dele getrek, naamlik die Warm Bokkeveld.
Vroeg in die 20ste eeu is begin om vrugteboorde aan te plant. Daar word met appels, pere en ander sagtevrugte geboer. Droëvrugte word gemaak en weens die koue kan siektevrye aartappelmoere hier gekweek word.
Op 13 Oktober 1838 was hier 'n meteorietreën wat gepaard gegaan het met 'n skrikwekkende lawaai en helder lig wat ver gehoor en gesien is. Dit was die grootste neerslag van steenmeteoriete (aëroliete) in die suidelike halfrond waarvan wetenskaplikes bewus is.
Trivia
Dit is die kontrei van Boerneef van Boplaas.