cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Maharero
Opperhoof van die Herero
Toe Maharero se vader op 18 Augustus 1861 enkele maande ná Jonker Afrikaner se heengaan ook sterf, volg Maharero hom op. As opvolger van Tjamuaha was hy een van 'n hele aantal kapteins wat oor afsonderlike groepe of stamme van die Hererovolk regeer het, maar omdat hy een van die weinige met 'n egte stamvuur was (Jonker Afrikaner het die ander versorgers van die heilige stamvuur uitgeroei), neem sy aansien by sy stamgenote steeds toe. Daarbenewens baan sy bereidwilligheid om die Herero van die Nama se oorheersing te bevry vir Maharero die weg na die opperhoofskap.
Ná die gevreesde Jonker Afrikaner se dood, skraap Maharero die moed bymekaar om sy volk uit die Nama se oorheersing te help ontworstel. Teenoor Christiaan Afrikaner, Jonker se opvolger, slaan hy 'n uitdagende houding aan en toe dié daarop met die hulp van Oasib en Hendrik Ses op 15 Junie 1863 Maharero by Otjimbingwe aanval, word die aanval afgeslaan, die vyand op die vlug gedrywe en ongeveer 200 Namas, onder wie Christiaan self, dood op die slagveld agtergelaat.
Herero se Sewejarige Vryheidstryd
duimnael|180px|links|[[Carl Johan Carl Andersson (ook bekend as Charles John of Karl Johann), die Sweedse avonturier wat Maharero 'n oorwinning oor die Nama help behaal het.]] Vir Maharero was dit 'n groot oorwinning, maar die Nama se mag is nog glad nie gebreek nie. Jan Jonker Afrikaner, Christiaan Jonker se opvolger, was nie van plan om so gou die Afrikaner-stam se baasskap oor die Herero te laat vaar nie. Die volgende sewe jaar (1863–'70) woed sporadiese gevegte tussen die Herero en die Afrikaner-Nama, wat samevattend ook die Herero se Sewejarige Vryheidstryd genoem word. Maharero toon egter weinig ondernemingsgees in die stryd teen die Afrikaner-Nama.
Sy passiewe houding, wat die oorlog onbepaald kon laat voortsloer, het tot gevolg gehad dat die handelaar C.J. Andersson hom inmeng om die oorlog, wat 'n belemmering vir die handel is, spoedig te probeer beëindig. Maharero en sy raadslede willig op voorstel van Andersson in om hom tot opperhoof oor die Herero te benoem en met hierdie volmag in sy hande gaan Andersson gevolglik daartoe oor om die Herero in 'n krygsmag te organiseer wat die Afrikaner-Nama tot oorgawe sou dwing. In Maart 1864 stuur Andersson 'n afdeling Herero onder die bevel van sy assistent, F.J. Green, teen die Afrikaner-Nama uit en sonder om een man te verloor, keer Green met al die vee van die Afrikaner-Nama na Otjimbingwe terug.
Enkele maande later trek Andersson, vergesel van Green en Maharero, aan die hoof van 3 000 Herero teen die vyand uit. Tussen Windhoek en Rehoboth vind daarop op 22 Junie 1864 die Andersson-veldslag plaas, waarin Jan Jonker Afrikaner se mag verslaan word, maar Andersson 'n lelike wond aan sy been opdoen.
Nog welslae teen die Nama
duimnael|regs|330px|Maharero se woning op [[Okahandja.]]
Maharero bou ná sy terugkeer van die Andersson-veldslag (die grootste geveg waaraan hy ooit deelgeneem het) vir hom 'n kliphuis op Otjimbingwe, maar in Januarie 1868 trek hy weer terug na Okahandja. Sonder die hulp van Andersson, wat intussen oorlede is, organiseer hy nog twee krygstogte teen die Nama: in November 1868 verslaan hy nie alleen die gekombineerde mag van Jan Jonker Afrikaner en Jakobus Boois by Omukaru ten weste van Okahandja nie, maar hy wis in die geveg ook Jakobus Boois se gevolg heeltemal uit; en in Julie 1869 stuur hy 'n krygsmag suidwaarts diep in Groot-Namakwaland in, maar met weinig sukses.
Tienjarige vrede
Moeg vir die langdurige oorlog, gaan daar van talle Namakapteins, onder wie ook Jan Jonker Afrikaner, 'n geroep op om vrede. Maharero, wat aan die wenkant is, is nie besonder gretig nie, maar tog ook nie onwillig nie. Hoofsaaklik danksy die bemiddeling van die sendeling C.H. Hahn word die Vrede van Okahandja op 23 September 1870 gesluit. Hiervolgens word Windhoek deur Maharero in pag gegee aan Jan Jonker Afrikaner, wat onderneem om hom nie te bemoei met die Herero en die blankes wat in sy omgewing woon nie.
Vol selfvertroue ná sy welslae in sewejarige stryd eien Maharero hom nou die titel "Maharero die beroemde, die ryk oppermagtige" toe. Benewens sy oorwinning oor die Nama berus sy dunk van homself voorts op die plek wat hy onder die Hererokapteins inneem. Uit 'n totale Hererobevolking van sowat 80 000 regeer hy vanuit Okahandja oor 23 000, terwyl sy naaste mededingers heelwat minder volgelinge gehad het: Zeraua van Otjimbingwe oor 20 500 en Kambazembi van die Waterberg oor 15 000. Maharero was toe, soos Jonker Afrikaner 10 jaar vantevore, die magtigste man tussen die Oranje en die Kunene.
In die geskiedenis van Namibië word na die dekade van 1870–'80 verwys as die tienjarige vrede omdat daar geen oorlog tussen die Herero en die Nama woed nie. Tydens hierdie vreedsame jare stroom steeds meer blanke handelaars, jagters, reisigers en sendelinge die land binne sodat botsings tussen die blankes en die Herero nie uitbly nie.
Moeilikheid met wit nedersetters
Maharero skryf vervolgens op 21 Junie 1874 'n brief aan die goewerneur van die Kaapkolonie, sir Henry Barkly, waarin hy teen die intog van Boere in sy land beswaar maak. Die Kaapse koloniale regering gee nie veel aandag aan die opperhoof se klagte nie, maar hoofsaaklik met die doel om die handel van SWA vir die Kaapkolonie in te palm, word besluit om W.C. Palgrave as spesiale kommissaris na SWA te stuur om ondersoek in te stel na die moontlikheid om die gebied onder die Kaapkolonie se gesag te bring. Palgrave kom in Mei 1876 by Maharero op Okahandja aan, enkele maande nadat Gert A.J. Alberts se trek deur die Kalahari, die eerste van die Dorslandtrekke, op Rietfontein aangekom het. In sy gesprekke met Maharero hamer sowel Palgrave as sy vriend Robert Lewis so op die gevaar wat die intrekkende Boere vir die Herero inhou, dat Maharero en sy medekapteins nie net inwillig dat die Kaapkolonie 'n amptenaar op Okahandja aanstel om oor hulle te regeer nie, maar ook 'n enorme landstreek – wat nie aan hom behoort nie – aan die Kaapkolonie afstaan.
Met hierdie ooreenkoms keer Palgrave na Kaapstad terug, maar hy moet tot sy teleurstelling uitvind dat die regering van die Kaapkolonie nie besonder begerig is om Suidwes-Afrika te annekseer nie, terwyl die Britse regering nog minder daartoe geneë voel. Tog bly die ooreenkoms tussen Maharero en Palgrave nie sonder gevolge nie: Palgrave is in Oktober 1877 terug op Okahandja om Maharero as spesiale kommissaris in die administrasie van sy land by te staan; en in Maart 1878 gaan die Kaapkolonie daartoe oor om Walvisbaai met 'n klein strokie omliggende land as Britse gebied te annekseer.
Toe Palgrave Okahandja in Januarie 1879 verlaat om na Kaapstad terug te keer, laat hy sy assistent Manning by Maharero as raadgewer agter en neem hy twee van Maharero se seuns, Willem Maharero en die latere opperhoof Samuel Maharero met hom saam. In Maart 1880 kom Palgrave op sy derde sending op Okahandja aan, waar hy B.D. Musgrave as Maharero se nuwe magistraat agterlaat om sy eie pligte as hoofmagistraat van SWA op Walvisbaai te gaan opneem.
Hernieude Nama-Herero-stryd
duimnael|180px|links|Maharero in sy sterfjaar, 1890. Maharero se kontak met Palgrave en die regering van die Kaapkolonie word in Augustus 1880 plotseling verbreek deur die uitbreek van 'n oorlog tussen die Herero en die Nama. Hoewel Maharero in 1870 met die vrede van Okahandja ingestem het om Windhoek in pag aan die Afrikaner-Nama te gee, laat hy nogtans sy vee nie net tot by Windhoek nie, maar selfs tot Rehoboth wei. Hierdie optrede van hom lok protes by Jan Jonker Afrikaner en ander Nama uit, maar hy steur hom nie aan die besware nie. In Augustus 1880 kom dit tot 'n botsing toe Namas Maharero se veepos by Gurumanas ten weste van Rehoboth aanval, sy veewagters dood en sy vee wegvoer.
Toe Maharero hiervan verneem, is hy woedend. Sonder dat hy enigiemand raadpleeg, beveel hy as vergeldingsmaatreël dat alle Namas binne die grense van sy land om die lewe gebring word. In die nag van 23 op 24 Augustus 1880 word sy bevel op Okahandja voltrek en in die daaropvolgende paar dae ook in die res van die land. Meer as 200 Namas word om die lewe gebring en een van die weinige wat ontkom, is Hendrik Witbooi, wat enkele jare later as Maharero se gedugte teenstander na vore tree.
Maharero se wrede optrede lei daartoe dat die verskillende Namastamme hul kragte teen die Herero verenig. Tydens 1880 en '81 word Maharero van verskillende kante aangeval, maar sy volgelinge slaag daarin om die meeste aanvalle met welslae af te weer. Hy verslaan hulle oortuigend tydens 'n groot slag by die sendingstasie Gross Barmen. Twee gewese sendelinge van die Rynse Sendinggenootskap, C.H. Hahn en J.G. Krönlein, word uit die Kaapkolonie gestuur om as bemiddelaars op te tree namens die Kaapse regering en die Rynse Genootskap. Hulle slaag daarin om vrede tussen Maharero en talle van sy vyande te bewerkstellig en hy sluit in die loop van 1882 afsonderlike vredesooreenkomste met die Basters van Rehoboth (Februarie), met Abraham Swartbooi (Maart) en met Jakobus Isak van Berseba, Manasse van Hoachanas, en Hendrik Windstaan van die Groot-Doden (Junie). Net Jan Jonker Afrikaner en Moses Witbooi weier om vrede te sluit, maar hulle is nie meer 'n ernstige bedreiging nie.
Stryd teen Hendrik Witbooi
duimnael|regs|220px|[[Samuel Maharero, Maharero se seun wat hom as Herero-opperhoof opgevolg het.]] Om sy aanspraak op die gebied tussen Okahandja en Rehoboth te beklemtoon, trek Maharero aan die begin van 1883 met 'n deel van sy gevolg van Okahandja af suidwaarts en vertoef hy 'n tyd lank op plekke soos Windhoek, Aris, Onguheva en Gurumanas. Begin September 1884 is hy weer terug op Okahandja. Sedert 1884 verskyn vir Maharero 'n gedugte nuwe teenstander op die toneel: Hendrik Witbooi. wat intussen die kapteinskap van die Witboois begin oorneem het. Nadat hulle op 24 Junie 1884 by Onguheva in 'n skermutseling betrokke was, behaal Maharero op 15 Oktober 1885 'n algehele oorwinning oor Witbooi by Osona.
Witbooi was egter geensins van plan om dit daarby te laat nie en hy stel Maharero dienooreenkomstig in kennis. Nog voor Witbooi weer kon slaan, willig Maharero op 21 Oktober 1885 op aandrang van die Duitse kommissaris H.E. Göring in om hom onder die beskerming van die Duitse ryk te stel. Maharero se hoop dat die Duitsers hom teen aanvalle van die Nama sou beskerm, word egter nie verwesenlik nie. Witbooi begin, ná nog 'n nederlaag by Okahandja op 17 April 1886, aanhoudende strooptogte op Maharero se veeposte uitvoer, sonder dat die Duitsers iets daaraan kan doen.
Toe Göring hom in Mei 1890 by Okahandja besoek, herbevestig hy die verdrag wat hy in 1885 met die Duitse ryk gesluit het. Enkele maande later sterf Maharero op Okahandja in die ouderdom van ongeveer 70 jaar. Hy lê daar langs sy vader, Tjamuaha, en sy seun Samuel Maharero (by sy vrou vierde vrou, Katare) begrawe.
Waardering
duimnael|regs|210px|Die gedenkteken vir Herero-hoofmanne op [[Okahandja. Die inskripsie (in Duits) lui: "Tjamuaha, oorl. 1859 en sy seuns. Maharero, oorl. 1 Okt. 1890. Samuel Maharero, oorl. 14 Maart 1923.]]
Onder sy vernaamste karaktertrekke moet gereken word sy tradisievastheid: Hy het byvoorbeeld nooit die Christelike geloof aanvaar nie; sy luiheid: hy leer byvoorbeeld, in teenstelling met sy kinders en ander kapteins van sy tyd, nooit sy naam skryf nie; en sy inhaligheid: hy laat nooit 'n kans verbygaan om sy aantal beeste te vermeerder nie. Hy het sendelinge en handelaars in sy land verwelkom, maar teenoor blankes wat wou boer, was hy vyandig. Maharero was 'n man van middelmatige lengte, goed gebou en swarter van huidskleur as die deursnee-Herero. Tydens die besoek van Palgrave in 1876 is 'n foto van Maharero geneem wat voorkom in die Palgrave-album, waarvan daar eksemplare is in die Suid-Afrikaanse Openbare Biblioteek en in die Parlementsbiblioteek, Kaapstad. Daar bestaan ook ’n portret en ’n pentekening van hom.
IP-adres
IPv6
Voorbeeld: 2001:0db8:85a3:08d3:1319:8a2e:0370:7334
Aanneming
Vanaf Maart 2020, is net 371 van die top 1000 webwerwe op die internet beskikbaar deur IPv6. Hulle is meestal Google webwerwe en volgens Google se statistiek, is omtrent 30% van alle verkeer op hulle netwerk IPv6.
1327
Die jaar 1327 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Woensdag begin het. Dit was die 27ste jaar van die 14de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Sørvágsfjørður
Sørvágsfjørður is 'n fjord op die westerlike-kant van die eiland Vágoy in die Faroëreilande en is ongeveer 3.5km lank.
Lina Gugat
Lina Gugat is ’n Afrikaanse digter.
Lewe en werk
Sy is nog op skool wanneer sy die boekhouding van ’n motorhawe in Walvisbaai in Namibië behartig ná standerd nege verlaat sy die skool, maar haar liefde vir syfers bly. Sy begin dan werk by ’n ouditfirma en studeer verder, wat haar toelaat om te matrikuleer en ’n sertifikaat in boekhouding te verwerf. In 1974 voltooi sy ook ’n joernalistieke kursus en in die tagtigerjare voltooi sy ’n tweejarige kursus van die Instituut vir Sakestudies, waarvoor sy in Februarie 1989 as die Instituut se beste student vir die vorige jaar aangewys word. Daarna skryf sy haar in vir ’n gevorderde kursus van die Instituut vir Geoktrooieerde Sekretarisse en Administrateurs. Sy werk by ’n versekeringsmaatskappy in Windhoek en word bevorder tot streekbestuurder. In Mei 1980 begin sy haar eie onderneming, Namtax (afkorting vir Namibian Tax), wat aan ondernemings en individue advies gee oor finansiële sake soos inkomstebelasting, boekhouding, versekering en beleggings. Die onderneming is so suksesvol dat sy takke open in Swakopmund, Karibib en Walvisbaai. In Maart 1989 wys die Instituut vir Sakestudies haar aan as die Afrikaanse Sakevrou van die maand. Sy is in 1986 getroud met die Duitser Willfried Gugat en hulle bly op Swakopmund.
Skryfwerk
Sy bundel haar gedigte oor Suidwes-Afrika (Namibië) in “Kaleidoskoop”.
Sørvágsfjørður
Aan die einde van die fjord lê die dorp van Sørvágur. Op die noordelike kant van die fjord lê die klein dorpie Bøur. Op die suidelike kant van die fjord lê die skilderagtige Tindhólmur omring deur Drangarnir en Gáshólmur. Ongeveer in die middel van die fjord lê Skerhólmur.
Tydens die tweede wêreldoorlog het baie Britse soldate in Sørvágur gewoon. Sørvágsfjørður is genoem in die Pioneers from the WW2 Museum, Krígssavnið, in Miðvágur. Die Royal Pioneers wat in die faroëreilande was van 1941 tot die einde van die oorlog het die koerant gepubliseer.
Henrietta Stockdale
Henrietta Stockdale was 'n Anglikaanse non wat 'n besondere bydrae tot die ontwikkeling van die verplegingsberoep in Suider-Afrika gelewer het.
Haar lewensloop
Henrietta Stockdale is op 9 Julie 1847 in Grongsley, Nottinghamshire in Engeland gebore. Sy word in Londen opgelei as verpleegster en arriveer in 1874 in Bloemfontein as lid van die Anglican Community of St. Michael and All Angels. Vanaf 1876 werk sy in die Carnarvon Hospitaal in Kimberley en word in 1879 die matrone van die hospitaal. Hier begin sy met die formele opleiding van verpleegsters en dit is dan ook die eerste keer dat verpleegsters in Suider-Afrika professioneel opgelei word. Dit lei tot die uitbreiding van hospitaal- en verplegingsdienste tot so ver as Malawi. Tydens die Tweede Vryheidsoorlog is sy die hoof van 'n militêre hospitaal by Newcastle. Op 6 Oktober 1911 is sy in Kimberley oorlede.
Professionele registrasie
Op suster Henrietta se aandrang word die parlement van die Kaapkolonie die eerste wetgewende liggaam in die wêreld wat deur die aanname van Wet 34 van 1891 'n amptelike register laat saamstel van verpleegsters en vroedvroue soos reeds die geval was vir dokters, aptekers en tandartse.
Kambuses
Kambuses is die Griekse weergawe van die naam van etlike heersers van die Achaemenidiese lyn van antieke Persië. Dieselfde naam verskyn as Kambujija (of moontlik Kambaujija of Kamboujija) in ou-Persies, as Kamboja in die Indiese epos Mahabharata, as K-n-b-n-z-y in Aramees, Kambuzia in Assiries, Kambythet in Egipties, Kam-bu-zi-ia in Akkadies, Kan-bu-zi-ia in Elamities en as Kanpuzija in Susaans. Dit was blykbaar 'n baie gewilde naam onder antieke Iraniërs.
'n Noukeurige ondersoek van Ou-Persiese inskripsies en klassieke geskrifte openbaar dat daar ten minste drie regeerders met die naam Kambuses was in die koningslyn van die Achaemeniede.
Kambuses I (Kambujija I) was 'n vroeëre lid van die Achaemenidiese lyn (7de eeu v.C.). Hy was moontlik die seun en opvolger van Teispes van Ansjan, wat op sy beurt die opvolger was van Achaemenes, die grondlegger van die vorstehuis. (Herod., VII.II)
Kambuses III (Kambujija III) was die seun en opvolger van Kores II (of Kores die Grote, die Bybelse Kores, soos vermeld in Daniël 6:29) en het vanaf 530 tot 522 v.C. oor Persië regeer. Hy is beroemd weens sy verowering van Egipte, en die verwoesting wat hy in daardie land gesaai het.
Hooggeagte geleerdes soos dr. C. Lassen, dr. S. Levi, dr. E. Kuhn, dr. J. Charpentier, dr. H. W. Bailey, dr. M. Witzel en talle ander het die koningsnaam Kambujija of Kambaujija van die Achaemenid line met die etniese naam Kamboja van die antieke Sanskrit/Pali tekste en van koning Asjoka se Rots-edikte geassosieer. Tallose antieke bronne getuig daarvan dat die land van Kambojas die middelpunt van die Iranese beskawing was wat ook gesien kan word aan die Mazdaïese godsdiensgebruike van die antieke Kambojas, asook aan die Avestaanse taal wat hulle gepraat het. Die hedendaagse nasie Kambodja is blykbaar sy naam aan die Kambojas verskuldig.
Sien ook die volgende vir vergelyking:
Bron
Vertaal uit die ooreenstemmende artikel in die Engelse Wikipedia.
Tongblaarprotea
Die tongblaarprotea (Protea scolopendriifolia) is 'n blomdraende struik wat aan die bekende Protea genus behoort. Die plant is endemies aan die Wes-Kaap. Dit kom voor vanaf die Sederberg, Kogelberg tot Riviersonderendberge, Swartberg tot Kougaberge waar dit deel van die fynbos-bioom is. Die struik is wortelagtig en vorm groot knolle tot 1.0 m in deursnee en blom van September tot Desember.
Die plant spruit weer uit nadat dit gebrand het. Die saad word geberg in 'n doppie, word na 'n lang tydperk vrygelaat en deur die wind versprei. Die plant is eenslagtig. Bestuiwing vind plaas deur die werking van knaagdiere. Die plant groei in Sederberg skalie, soms in sandsteengrond op hoogtes van 450 - 1 800 m.
In Engels staan dit as die Harts-tongue-fern Sugarbush bekend.
Charles Davenport
Charles Benedict Davenport (1 Junie 1866 – 18 Februarie 1944) was ’n prominente Amerikaanse eugenetikus en bioloog. Hy was een van die leiers van die Amerikaanse eugenetikabeweging wat direk betrokke was by die sterilisering van ongeveer 60 000 "ongeskikte" Amerikaners en hy het ook die Sjoa in Europa beïnvloed.
Biografie
Davenport is gebore in Stamford, Connecticut as seun van Amzi Benedict Davenport, ’n teenstander van slawerny van puriteinse afkoms, en Jane Joralemon Dimon (van Engelse, Nederlandse en Italiaanse herkoms). Hy het aan Harvard-universiteit gestudeer en het in 1892 ’n doktorsgraad in biologie behaal. In 1894 is hy met Gertrude Crotty, ’n soöloog, getroud.
Davenport het later ’n professor in soölogie aan Harvard geword. Hy het een van die mees prominente bioloë van sy tyd geword nadat hy nuwe kwantitatiewe standaarde van taksonomie ontwikkel het. Davenport het baie respek gehad vir die biometriese benadering tot evolusie wat deur Francis Galton en Karl Pearson ontwikkel is. Hy was ook betrokke in Pearson se joernaal, Biometrika. Na die herontdekking van Gregor Mendel se wette van oorerflikheid het Davenport egter ’n prominente ondersteuner van Mendelisme geword.
In 1898 het Davenport die direkteur van die Cold Spring Harbor-laboratorium geword, waar hy die Eugenetika Registerkantoor in 1910 gestig het. Hy het begin om menslike oorerflikheid te bestudeer en baie van sy tyd is later gewy aan die bevordering van eugenetika. Sy boek van 1911, Oorerflikheid in verhouding tot eugenetika is gebruik as ’n handboek vir baie jare. Die jaar na die uitgawe van die boek is Davenport verkies tot die Nasionale Wetenskapakademie van Amerika.
In 1925 het Davenport die Internasionale Federasie van Eugenetika-organisasies (IFEO) gestig met Eugen Fischer as voorsitter van die Kommissie vir Verbastering en Rasvermenging (1927). Daveport het daarna gestreef om ’n Wêreldinstituut vir Rasvermenging te stig en "hy het gewerk aan ’n ‘wêreldkaart van die gemengde ras-areas’ wat hy vir die eerste keer gekendgestel het by ’n vergadering van die IFEO in München in 1928."
Saam met sy assistent Morris Steggerda, het Davenport gepoog om ’n omvattende kwantitatiewe benadering tot menslike rasvermenging te ontwikkel. Die resultaat van hul navorsing is aangebied in die boek Raskruising in Jamaika (1929, Race Crossing in Jamaica) wat statistiese bewyse gelewer het vir biologiese en kulturele agteruitgang as gevolg van inteling tussen mense van die blanke en swart populasies. Vandag word dit beskou as ’n werk van wetenskaplike rassisme en is die tyd van die publikasie ook gekritiseer vir die bereiking van gevolgtrekkings wat die data sou weerspreek. Die hele eugenetikabeweging is gekritiseer omdat daar veronderstel is dat dit gebaseer is op rassistiese en klassistiese aannames wat daarop uit was om die ongelykheid van breë dele van die Amerikaanse bevolking, wat deur Davenport en sy ondersteuners as gedegenereeds geag is, te bewys. Hierdie metodes is deur Britse eugenetici as onwetenskaplik afgemaak
Na Adolf Hitler se magsbestyging in Duitsland, het Davenport verbinding met verskeie Duitse regeringsinstellings en uitgewers behou, voor én na die Tweede Wêreldoorlog. Daveponrt het byvoorbeeld redaksionele posisies by twee invloedryke Duitse joernale, wat albei in 1935 begin is, beklee en in 1939 het hy ’n bydrae gelewer tot die Festschrift vir Otto Reche, wat ’n belangrike figuur geword het in die plan om die populasies in oos Duitsland wat as "laer" beskou is te "verwyder". Davenport het nie die Naziregering goedgekeur nie maar hy et in 1938 Joseph Goebbels as voorbeeld gebruik van ’n kreupel staatsman wat, gemotiveer deur sy fisiese gebreke, "revolusies gelei het diktatorskappe nagestreef het tweryl hy hul land met swaar belastings belas het en die finansies laat verbrokkel het." Hy is in 1944 aan longontsteking oorlede.
Pieter Kooistra
Pieter Kooistra (Leeuwarden, 24 Junie 1922 - Tiel, 5 Mei 1998), was 'n Nederlandse skilder, grafikus, fotograaf, beeldhouer, en skrywer. Hy was sosiaal betrokke en het die stigting Uno-inkomen opgerig, wat een van die eerste organisasies was wat vir 'n globale basisinkomste gepleit het.
Lewe en werk
Kooistra was 'n outodidak. Hy het meestal ekspressionisties-fauvisties in Leeuwarden, Bergen, Terschelling, Amsterdam, en vanaf 1974 in Varik gewerk. Sy vernaamste onderwerpe was landskappe, naakfigure, en nie-figuratiewe werke. In Nederland het hy bekend geword as die geestelike vader van die kunsuitleen/artoteek. Hy het gevind dat 'n kunswerk 'n middel is tot bewuswording van eenheid in verskeidenheid, soos die lewe self, en wou dit ideaal digter by die gewone mense bring.
Kooistra het beelderoetes van sy werke in stede soos Amsterdam, Alphen aan den Rijn, Ridderkerk, en Tiel georganiseer. In 1978 het die gemeente Tiel sy beelderoete, die Collectie Straatbeeld, onthul. Hy het opdrag gekry om by die skouburg Agnietenhof 'n kunswerk te plaas. Kooistra het egter gereken dat hy deur middel van 'n ooreenkoms twaalf beelde kon maak. Hy het twaalf monumentale geometries-abstrakte beelde van messing en aluminium vervaardig. Dit het vinnig duidelik geword dat die realiseer van twaalf beelde teen die prys van één tegniese nadele tot gevolg gehad het: een beeld is van die voetstuk geskei, en 'n ander het tydens 'n storm omgeval. Teen 1980 was slegs vier beelde nog ongeskonde. In 2006 is een van die vier oorgeblewe beelde gerestoureer en by die Waalkade in Tiel herplaas. Saam met 'n ander beeld by die Sint Maartenskerk gee dit een deel van die geskiedenis van 'n besondere projek van 'n markante kunstenaar weer.
Kooistra het 'n ruime hoeveelheid kuns aan die stigting Uno-inkome nagelaat om teen noodsaaklike aankope te ruil. 'n Groot aantal skilderye is in die Veerhuis in Varik te sien.
Onbevlekte soldaat
Die Onbevlekte soldaat (Myripristis vittata) is 'n vis wat wydverspreid voorkom in die Stille- en Indiese Oseaan asook aan die ooskus van Afrika suidwaarts tot by die suide van KwaZulu-Natal. In Engels staan die vis bekend as die Immaculate soldier.
Identifikasie
Die vis word tot 20 cm groot en is eenvormig rooi-oranje. Die dorsale vinne het wit punte en die anale- en bekkenvinne se rante is wit. Anders as by ander soldaatvisse het die vis nie 'n donker streep agter die kieu-openinge nie.
Hulle leef in aflandige rots- en koraalriwwe in water wat 15 tot 80m diep is. Gedurende die dag leef die visse in groot groepe saam naby grotte of rots oorhange. Hulle vreet hoofsaaklik soöplankton en word soms gesien waar hulle onderste bo swem teen grot dakke.
Grasuil
Grasuile verskil uiterlik van die nonnetjie-uil in dat hulle groter is, met sterker kontras tussen die bo- en onderlyf. Die bolyf is donker bruin en die onderdele is witterig. Die gesig is ook ronder as dié van die nonnetjie-uil.
links|duimnael|'n Grasuilkuiken.
Die spesie benodig digte plantegroei soos die lang gras wat op die hoëveld voorkom, gewoonlike naby vleie. Hier sal die uil op die grond skuil en nesmaak, en vorm tonnels in die gras. Dit sal huiwerig opvlieg as dit versteur word, en sak dan gou weer terug in die gras in. Grasuile is meestal naglewend, en kom kort ná sonsondergang uit.
Zamiaceae
Zamiaceae, die broodpalmfamilie, is 'n sikadeefamilie wat tot die orde Cycadales behoort. Die sikadee-orde het reeds 235 tot 65 miljoen jaar gelede gefloreer. Wêreldwyd is daar 150 oorlewende spesies waarvan 40 in Suider-Afrika voorkom en 35 boomgrootte kan bereik.
Kenmerke
Die krone van broodpalms bestaan uit groot, palmagtige blare en hulle kan aldus met boomvarings of egte palms verwar word. Broodbome produseer egter keëls (na regte strobili) in plaas van spoorhopies of blomme. Die manlike en vroulike keëls word op afsonderlike planteksemplare gedra. Die sade is groot en langwerpig met 'n vlesige bedekking wat dikwels heldergeel, oranje of rooi kan wees. Die sade van sommige spesies is giftig.
John Tavener
Sir John Tavener (*28 Januarie 1944 – †12 November 2013) was ’n Britse komponis bekend vir sy uitgebreide uitsette van godsdienstige werke insluitend The Whale, The Protecting Veil en Song for Athene. Hy het as ’n wonderkind begin; in 1968 op die ouderdom van 24 is hy deur The Guardian beskryf as “die musikale ontdekking van die jaar”, terwyl The Times gesê het hy is “onder die allerbeste kreatiewe talente van sy generasie.” Gedurende sy loopbaan het hy een van die bekendste en gewildste komponiste van sy generasie geword. Tavener is in 2000 tot ridder geslaan vir sy dienste aan musiek. Hy is ook met die Ivor Novello-toekening beloon.
Zamiaceae
Kenmerke
Slegs die genera Encephalartos en (monotipiese) Stangeria kom in Suid-Afrika voor. Encephalartos, die broodbome, omvat 68 spesies waarvan meer as 17 boomgrootte bereik. Dié familie kry sy naam omrede die murg in die stamme van die meeste broodbome stysel van hoë gehalte lewer wat tot meel verwerk kan word om brood mee te bak.
John Tavener
Vroeë lewe en opvoeding
Tavener is op 28 Januarie 1944 in Wembley in Londen gebore. Sy ouers het ’n boubedryf beheer en sy vader was ook ’n orrelis in die St Andrew’s Presbiteriaanse Kerk in Frognal, Hampstead. Op twaalfjarige ouderdom is Tavener na Glyndebourne geneem om Mozart se Die Towerfluit te sien; dit was ’n werk waar hy vir die res van sy lewe van gehou het. In dieselfde jaar as wat hy Stravinsky se mees onlangse werk, Canticum Sacrum gehoor het – ’n stuk wat hy later beskryf het as “die stuk wat my wakker gemaak het en my geïnspireer het om ’n komponis te word.”
Zamiaceae
Bewaring
Broodpalms is waardevolle versamelitems en dié bome wat in die natuur voorkom word almal streng bewaar. Ongelukkig verplant die bome maklik en word gereeld gesteel.
John Tavener
Vroeë lewe en opvoeding
Tavener was ’n musiekleerling aan die Highgateskool (waar John Rutter ook ’n leerling was). Die skoolkoor is dikwels deur die BBC gebruik in werke waarvoor seunstemme benodig is. Hierdeur het Tavener koorervaring opgedoen waar hy werke soos Mahler se Derde Simfonie en Orff se Carmina Burana. Hy het aan Highgate begin met komposisie maar ook klavier gespeel. Hy het onder andere Beethoven se Vierde Klavierkonsert en saam met die Nasionale Jeugorkes in 1961 Sjostakowitsj se Tweede Klavierkonsert gespeel. Hy het in 1961 orrelis en koorleier aan St John’s Presbiteriaanse Kerk in Kensington geword waar hy vir 14 jaar betrokke was.
Tavener het in 1962 aan die Koninklike Musiekakademie (Royal Academy of Music) begin studeer waar Sir Lennox Berkeley, onder andere, sy dosent was. Gedurende sy studies aldaar het hy besluit om klavier te laat vaar en homself aan komposisie te wy.
The Whale en vroeë loopbaan
Tavener het in 1968 op die voorgrond gekom met sy dramatiese kantata genaamd The Whale wat gebaseer was op die Ou Testamentiese verhaal van Jona. Dit is vir die eerste keer gehoor tydens die debuutkonsert van die Londen Sinfonietta wat ook die openingskonsert van die Koningin Elizabeth-saal was. Tavener se jonger broer, Roger, was in daardie tyd besig met bouwerk aan Ringo Starr se huis. Deur die musikant se belangstelling in musiek het Roger die Beatles oortuig om The Whale te laat opneem deur Apple Records en in 1970 vry te stel. Die volgende jaar het Tavener begin klasgee aan die Trinity Musiekkollege in Londen. Van Tavener se ander werke wat deur Apple vrygestel is, sluit sy Celtic Requiem in. Benjamin Britten was so beïndruk met laasgenoemde werk dat hy Covent Garden oorreed het om Tavener opdrag te geen vir ’n opera: die resultaat was Thérèse, ’n libretto wat deur die dramaturg Gerard McLarnon geskryf is. Toe dit in 1979 opgevoer is, was die gevoel dat dit te staties is om ’n suksesvolle drama te wees.
Tavener is diep geraak deur sy kortstondige huwelik van agt maande aan die Griekse danseres Victoria Maragopoulou in 1974. Sy kameropera A Gentle Spirit (1977) met ’n libretto deur McLarnon gebaseer op ’n storie deur Fjodor Dostojefski, handel oor ’n pandhandelaar wie se huwelik misluk in so ’n mate dat sy vrou selfmoord pleeg. Dit is beskou as “ver verhewe bo Thérèse met die interne drama meer geskik vir die verhoog.” Wat noemenswaardig is, is dat dit die Russiese Ortodoksie aangeraak het waartoe McLarnon jare vantevore reeds bekeer is.
Bekering tot Ortodoksie
Tavener het hom in 1977 tot die Russies-Ortodokse Kerk bekeer. Ortodokse teologie en liturgiese tradisies het ’n groot invloed op sy werke geword. Hy was in die besonder nuuskierig oor die mistisisme daarvan. Hy het daarom musiek getoonset van die Kerkvaders en ’n toonsetting van die Heilige Liturgie van St. Johannes Chrysostomus wat die belangrikste eucharistiese liturgie van die Ortodokse Kerk is. Dit was ook Tavener se eerste direk Ortodoksgeïnspireerde musiek.
Latere loopbaan
Tavener se Fall and Resurrection wat die eerste keer in 2000 opgevoer is, het instrumente soos ’n ramshoring, neyfluit en kaval gebruik. Dit is gewei aan die Prins van Wallis wat ’n lewenslange vriend van Tavener was. In 2003 het Tavener The Veil of the Temple gekomponeer (dit is gedebuteer in die Temple-kerk in Londen) wat gebaseer is op tekste uit ’n aantal verskillende gelowe. Tavener het dit geïdentifiseer as “die hoogste prestasie van my lewe”; dit is ’n stel vir vier kore, verskeie orkeste en soliste en duur sewe uur. Prayer of the Heart wat vir Björk geskryf is en deur haar opgevoer is, is vir die eerste keer in 2004 opgevoer. In 2007 het Tavener The Beautiful Names gekomponeer. Dit is ’n toonsetting van die 99 name van God in die Moslemtradisie en gesing in Arabies.
Persoonlike lewe
Tavener het in 1991 met Maryanna Schaefer getrou (dit was sy tweede huwelik); hulle het drie kinders gehad, Theodora, Sofia en Orlando. Hy het regdeur sy lewe noemenswaardige gesondheidsprobleme gehad. Toe hy in sy dertigs was het hy ’n beroerte gehad en hartsjirurgie ondergaan en in sy veertigs is ’n gewas verwyder en het hy twee hartaanvalle gehad wat hom baie broos gemaak het. Hy is in 1990 gediagnoseer met Marfansindroom gediagnoseer. Lady Tavener het in Oktober 2008 op BBC Radio 4 ’n liefdadigheidsappèl ten bate van die Marfantrus uitgesaai.
Afsterwe
Tavener is op 12 November 2013 in die ouderdom van 69 oorlede in sy huis in Child Okeford in Dorset. In die musiekwêreld het die komponiste John Rutter en Peter Maxwell Davies, tjellis Steven Isserlis, Neil Portnow, president van die Nasionale Akademie vir Opnamekuns en -wetenskap, Roger Wright, beheerder van BBC Radio 3 en regisseur van die Proms, en die sopraan Patricia Rozario hulde gebring. ’n Huldeblyk is ook van Charles, Prins van Wallis ontvang.
Musiek
John Rutter beskryf Tavener as iemand wat die “baie unieke gawe” het om “ ’n gehoor tot diepe stilte te bring.” Volgens Steven Isserlis “het hy sy eie stem gehad. Hy het nie geskryf om gewild te wees nie – hy het die musiek geskryf wat hy moes skryf.”
Styl en ontwikkeling
Terwyl Tavener se vroegste musiek deur Igor Strawinski en Olivier Messiaen – hy het dikwels die klankwêreld van Strawinski opgeroep, in die besonder in Canticum Sacrum en die ekstatiese kwaliteit wat in verskeie werke van Messiaen gevin word – sy latere musiek het al hoe yler begin word en het wye registerruimte gebruik en was gewoonlik diatonies-tonaal. Tavener het Arvo Pärt erken as ’n “geesgenoot” en het ’n gemene gelowige tradisie en ’n voorliefde vir tekstuele deursigtigheid met hom gedeel.
Tiana Benjamin
Tiana Benjamin (gebore 5 Oktober 1984) is 'n Engelse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprent Harry Potter and the Goblet of Fire (2005) en in die televisiereekse EastEnders (1985) en The Last Detective (2003).
Clathria fauroti
Clathria fauroti is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Die spons behoort tot die genus Clathria en tot die familie Microcionidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1893 deur Topsent.
Antieke Egipte
Antieke Egipte was die beskawing aan die Nylrivier, waar die hedendaagse Egipte lê, tussen omstreeks 3100 v.C. en die verowering van Egipte deur Alexander die Grote in 332 v.C. Dit was een van die wêreld se ses beskawings wat in die 31ste eeu v.C. onafhanklik ontstaan het, en wel ná die vereniging van Bo- en Benede-Egipte onder die eerste farao. Die geskiedenis van Antieke Egipte strek oor 'n paar stabiele koninkryke: die Ou Ryk van die Vroeë Bronstydperk, die Middelryk van die Middel-Bronstydperk en die Nuwe Ryk van die Laat Bronstydperk. Hulle is afgewissel met tydperke van relatiewe onstabiliteit wat die "Oorgangstydperke" genoem word.
Egipte het die hoogtepunt van sy mag tydens die Nuwe Ryk bereik, in die tyd van die Ramses-farao's, toe dit net so sterk soos die Hetitiese, Assiriese en Mitanni-ryk was. Daarna het dit geleidelik verswak. Egipte is in die Derde Oorgangstydperk en die Laat Tydperk deur verskeie ander volke binnegeval of verower, soos die Kanaäniete/Hyksos, Libië, Nubië, Assirië, Babilonië en Antieke Griekeland. Ná die dood van Alexander die Grote het een van sy generaals, Ptolemeus Soter, hom as heerser van Egipte gevestig. Dié Griekse Ptolemeïese Dinastie het tot 30 v.C. oor Egipte regeer, toe dit onder Cleopatra deur die Romeinse Ryk verower is en 'n Romeinse provinsie geword het.
Die sukses van die Antieke Egiptiese beskawing is deels te danke aan die land se vermoë om by die toestande van die Nylriviervallei aan te pas. Die voorspelbare oorstromings en beheerde besproeiing van die vrugbare vallei het groot oeste tot gevolg gehad, en dit het weer gelei tot 'n digter bevolking, sosiale ontwikkeling en uitgebreide kultuur. Met ekstra bronne tot sy beskikking kon die regering hom wend tot mineraalontginning in die vallei en omringende woestynstreke, en dit het ook die ontwikkeling van 'n vroeë skryfstelsel, die organisering van kollektiewe bouwerk en landbouprojekte, handel met ander streke en die opbou van 'n militêre mag moontlik gemaak. Dit alles was onder beheer van farao's met behulp van 'n uitgebreide godsdiensstelsel.
Onder die baie prestasies van Antieke Egipte was 'n stelsel wat die bou van enorme piramides, tempel en obeliske moontlik gemaak het, asook 'n wiskundestelsel, 'n praktiese en doeltreffende medisynestelsel, besproeiing- en landboustelsels, die eerste bekende skepe, glastegnologie, nuwe vorme van letterkunde en die eerste bekende vredesverdrag (met die Hetiete).
Geskiedenis
Die Nyl was vir die grootste deel van die menslike geskiedenis die lewenslyn van die streek. Die vrugbare oorstromingsgebied van die rivier het mense die geleentheid gegee om 'n landbou-ekonomie en 'n meer gesofistikeerde, gesentraliseerde gemeenskap te skep. Nomadiese jagters het aan die einde van die Middel-Pleistoseen, sowat 120 000 jaar gelede, in die Nylriviervallei gaan woon. Teen die laat Paleolitikum het die klimaat van Noord-Afrika al hoe warmer en droër geword, en die mense het om die Nyl begin saamtrek.
Predinastiese Tydperk
In Predinastiese en Vroegdinastiese tye was die Egiptiese klimaat baie minder droog as vandag. Groot dele van die land was bedek met savanne en het troppe hoefdiere gehuisves. Plante en diere was baie meer volop in al die streke. Jag sou belangrik gewees het vir die vroeë Egiptenare, en dit is ook die tyd waarin diere vir die eerste keer mak gemaak is.
Teen die helfte van die 6de millennium v.C. het klein stamme wat in die Nylvallei gewoon het, ontwikkel in 'n reeks kulture wat landbou en veeteelt beoefen het. Hulle het ook potte en persoonlike artikels gemaak soos kamme, armbande en krale. Die grootste van hierdie vroeë kulture in Bo-Egipte (die suide) was die Badari, wie se oorsprong waarskynlik in die Westelike Woestyn lê; hulle is bekend vanweë hul keramiekwerk, steengereedskap en koperartikels van hoë gehalte.
Die Badari is opgevolg deur die Amratiese (Naqada I) en die Gerzeh-kultuur (Naqada II), wat verantwoordelik was vir 'n aantal tegnologiese vorderings. Reeds in die Naqada I-tydperk het predinastiese Egiptenare obsidiaan van Ethiopië af ingevoer om lemme en ander voorwerpe te maak. Uit die Naqada II-tydperk is bewyse gevind van kontak met die Midde-Ooste, veral Kanaän en die Bublos-kus. Oor 'n tydperk van sowat duisend jaar het die Naqada-kultuur uit 'n paar klein boerderygemeenskappe ontwikkel tot 'n magtige beskawing wie se leiers in algehele beheer van die mense en bronne van die Nylvallei was. Die Naqada III-leiers het 'n mag gevestig wat by Hierakonpolis, en later by Abydos, gesentreer was en hul beheer oor Egipte noordwaarts met die Nyl langs uitgebrei. Hulle het ook handel gedryf met Nubië in die suide, die oasisse van die Westelike Woestyn in die weste en die kulture van die Oos-Mediterreense gebied en die Nabye Ooste in die ooste. In Nubiese koninklike grafte is die oudste bekende voorbeelde van Egiptiese dinastiese simbole gevind, soos die wit kroon van Bo-Egipte en die valk.
Die Naqada-kultuur het 'n uiteenlopende hoeveelheid goedere vervaardig wat die toenemende mag en rykdom van die elite weerspieël het, sowel as persoonlike artikels soos kamme, beeldjies, geverfde potte, klipvase en juwele van onder meer goud en ivoor. Hulle het ook 'n keramiekglasuur, bekend as "faience", ontdek wat tot in die Romeinse Tydperk gebruik is om bekers, gelukbringers en beeldjies te versier. In die laaste deel van die Predinastiese Tydperk het die Naqada-kultuur skrifsimbole ontwikkel wat eindelik gelei het tot 'n volledige stelsel hiërogliewe vir die skryf van Egipties.
Vroegdinastiese tydperk (c. 3050–2686 v.C.)
Die Vroegdinastiese Tydperk het omtrent saam met die vroeë Sumereries-Akkadiese beskawing van Mesopotamië en antieke Elam bestaan. Die Egiptiese priester Manetho van die 3de eeu v.C. het die lang lyn farao's van die eerste een tot met sy tyd ingedeel in 31 dinastieë, 'n stelsel wat vandag nog gebruik word. Hy het sy amptelike geskiedenis begin met Menes, wat vermoedelik die twee ryke Bo- en Benede-Egipte omstreeks 3100 v.C. verenig het.
Die oorgang van die twee ryke in een staat het waarskynlik geleideliker plaasgevind as wat Egiptiese skrywers dit beskryf, en daar is geen rekord van Menes uit sy tyd nie. Baie geleerdes glo Menes was dalk farao Narmer, wat uitgebeeld word met koninklike drag op die seremoniële Narmer-palet, waarop die vereniging van die Twee Lande uitgebeeld word. In die Vroegdinastiese Tydperk, omstreeks 3150 v.C., was die mag van die eerste farao's by Memphis gesentreer, van waar hulle die werkmag en landbou in die vrugbare Nyldelta kon beheer, sowel as die belangrike handelsroete na die Levant. Die toenemende mag en rykdom van die eerste farao's is duidelik uit hul versierde mastabagrafkelders en kultusgeboue by Abydos, wat gebruik is om die vergoddelikte farao ná sy dood te vereer. Die koningskap wat deur die farao's ontwikkel is, het staatsbeheer oor die land, arbeid en bronne gewettig – wat belangrik was vir die oorlewing en groei van Antieke Egiptiese beskawings.
Ou Ryk (2686–2181 v.C.)
Groot vordering is tydens die Ou Ryk gemaak wat betref argitektuur, kuns en tegnologie. Dit was die resultaat van verhoogde landbouproduktiwiteit, 'n groter bevolking en waarskynlik 'n goed ontwikkelde sentrale administrasie. Van die grootste prestasie van Antieke Egipte kom uit die Ou Ryk: die Giza-piramides en die Groot Sfinks. Belasting is ook ingevorder, besproeiingsprojekte gekoördineer om oeste te vergroot, boere is opgeroep vir bouprojekte en 'n regstelsel is gevestig om vrede en orde te handhaaf.
Saam met die opkoms van 'n belangrike en sentrale administrasie het 'n nuwe klas opgevoede skribas en amptenare ontstaan wat landgoedere van die farao gekry het as betaling vir hul dienste. Farao's het ook geld gegee vir hul dodekultusse en plaaslike tempels om te verseker dié instellings het genoeg geld om die farao ná sy dood te aanbid. Geleerdes glo vyf eeue van dié praktyke het die ekonomiese mag van die farao's geleidelik gekelder en daartoe gelei dat die ekonomie nie meer 'n groot gesentraliseerde administrasie kon hanteer nie. Namate die farao's se mag afgeneem het, het streeksgoewerneurs (nomargs) die oppergesag van die farao's begin bevraagteken. Dit, tesame met kwaai droogtes tussen 2200 en 2150 v.C., het waarskynlik gelei tot 'n 140 jaar lange tydperk van hongersnood en onmin bekend as die Eerste Oorgangstydperk.
Eerste Oorgangstydperk (2181–1991 v.C.)
Nadat Egipte se sentrale regering aan die einde van die Ou Ryk ineengestort het, kon die administrasie nie meer die land se ekonomie onderhou of stabiliseer nie. Streeksgoewerneurs kon nie meer op die farao's staatmaak in tye van krisis nie, en voedseltekorte en politieke twiste het gelei tot hongersnood en kleinskaalse burgeroorloë.
Plaaslike leiers, wat niks aan die farao's verskuldig was nie, het hul nuwe onafhanklikheid gebruik om 'n vooruitstrewende kultuur in die provinsies te vestig. Namate die provinsies beheer oor hul eie bronne geneem het, het hulle ryker geword; dit word weerspieël deur groter en beter begrafnisse onder alle sosiale klasse. Provinsiale ambagsmanne het kulturele motiewe wat voorheen tot die koninklikes beperk was, gebruik en aangepas. Skribas het letterkundige style ontwikkel wat die optimisme en oorspronklikheid van die tydperk weerspieël.
Plaaslike leiers het met mekaar begin meeding om grondgebied en politieke mag. Teen 2160 v.C. het heersers in Herakleopolis Benede-Egipte in die noorde beheer, terwyl 'n mededingende klan van Thebe, die Intefs, beheer in Bo-Egipte in die suide oorgeneem het. Namate die Intefs magtiger geword het en hul beheer noordwaarts uitgebrei het, het 'n botsing tussen die twee dinastieë onafwendbaar geword. Omstreeks 2055 v.C. het die noordelike Thebaanse magte onder Mentoehotep II eindelik die Herakleopolis-heersers verslaan en die Twee Lande herenig. Dit het 'n tydperk ingelui van ekonomiese en kulturele vernuwing bekend as die Middelryk.
Middelryk (2134–1690 v.C.)
Die farao's van die Middelryk het die land se vooruitgang en stabiliteit hervestig en so 'n oplewing in kuns, letterkunde, en bouprojekte gestimuleer. Mentoehotep II en sy opvolgers van die 11de Dinastie het van Thebe af regeer, maar die visier Amenemhat I het die regeringsetel omstreeks 1985 v.C. na die stad Itjtawy geskuif nadat hy aan die bewind gekom en die 12de Dinastie gestig het. Die farao's van dié dinastie het die landboustelsel verbeter en grondgebied in Nubië verower wat ryk was aan steengroewe en goudmyne. Mure in die Oostelike Delta is ook gebou om die land teen invalle van buite te beskerm.
Die militêre en politieke sekuriteit en die groter rykdom het 'n oplewing teweeggebring in kuns, en godsdiens het floreer. In teenstelling met die elitistiese houding van die Ou Ryk teenoor die gode, het die farao's van die Middelryk die hiernamaals "gedemokratiseer"; alle mense het nou 'n siel gehad en kon ná hul dood in die midde van die gode verwelkom word. Letterkundige temas en karakters was gesofistikeerd. Die reliëf- en portretwerk van dié tyd het subtiele, individuele detail uitgebeeld wat nuwe hoogtes van tegniese perfeksie bereik het.
Die laaste groot heerser van die Middelryk, Amenemhat III, het Semities-sprekende Kanaäniete uit die Midde-Ooste in die delta verwelkom en so die werkmag uitgebrei vir sy omvattende myn- en bouveldtogte. Dié veldtogte en kwaai oorstromings van die Nyl later in sy bewind, het egter 'n stremming op die ekonomie geplaas en gelei tot die geleidelike verval tot die Tweede Oorgangstydperk. Tydens dié agteruitgang het die Kanaänitiese setlaars beheer oor die deltastreek begin oorneem en endelik in Egipte aan die bewind gekom as die Hyksos.
Tweede Oorgangstydperk (1674–1549 v.C.)
Nadat die Thebaanse konings teruggeval het, het hulle hulself tussen die Hyksos in die noorde en hul Nubiese bondgenote, die Koesjiete, in die suide bevind. Nadat hulle jare lank leenhere in hul eie land was, het Thebe die Hyksos eindelik uitgedaag in 'n magstryd wat langer as 30 jaar geduur het, tot 1555 v.C.. Farao's Seqenenre Tao II en Kamose kon die Nubiërs in die suide verslaan, maar het geen sukses teen die Hyksos behaal nie. Eers Kamose se opvolger, Ahmoses I, het die Hyksos met 'n reeks veldtogte uitgedelg. Hy het 'n nuwe dinastie gestig. In die Nuwe Ryk wat daarop gevolg het, het militêre uitbreiding 'n sentrale prioriteit geword vir die farao's, wat Egipte se grense wou uitbrei en beheer oor die Nabye Ooste wou hê.