cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sue van Waart
Kontreiverhale
Kannalandse kameë bevat verdere verhale oor die Kannaland (die oudste naam vir die gebied tussen die Klein Swartberge en die Outeniekwas, insluitende Oudtshoorn en omstreke), waarin sy hierdie keer goed gebruik maak van bandopnemers en transkripsie om selfs groter outentisiteit aan die vertellers te verleen. Veral insiggewend is haar hoofstuk oor Juffrou Saartjie (Sarah Goldblatt), wat Langenhoven se minnares was en bewaarder van sy letterkundige nalatenskap. Kannalandse kameë word in 1991 vir die Rapportprys genomineer.
Briewe uit die Tuin van Eden bevat streekstories uit die Suid-Kaap in die omgewing van Plettenbergbaai en George. Die Knysnabos en sy werkers, die kortstondige goudstormloop by Millwood naby George asook die legende van George Rex van Knysna kry almal ’n beurt. Nie net die mense van die streek nie, maar ook die fauna en flora en gebeurtenisse in die verre en meer onlangse verlede word beskryf. Hierdie boek is geskryf in die vorm van briewe gerig aan Abraham H. de Vries.
Die goue kameelvoël is ’n opdragwerk vir Klein-Karoo Landboukoöperasie se vyftigste bestaansjaar en word ook in Engels uitgegee as The golden camel and the story of the Klein Karoo. Hierin verhaal sy die geskiedenis van die koöperasie en van die volstruisbedryf in die Klein Karoo.
In Outeniqualand – Plek van melk en heuning is dit die mense en streek van George en omgewing wat aan die beurt kom. Die oorspronklike Outeniquas (Khoisan) was eens die alleenheersers in hierdie streek en sy begin die verhale reeds in hierdie tyd. Die oorsprong en geskiedenis van die bekende pas tussen Oudtshoorn en George kry ook ’n beurt, soos die geskiedenis van die Fancourt weeldeoord van vandag, gebou op die landgoed van Henry Fancourt White. George se oorsprong is hoofsaaklik aan hout te danke en sy speur ook hierdie geskiedenis na.
Die Hel – Vallei van die leeus vertel die verhaal van die Gamkaskloof in die Swartberge, algemeen bekend as Die Hel. Weens die feitlik onbegaanbare terrein het menige inwoner nooit buite die vallei gekom om met die buitewêreld kennis te maak nie en was ondertrouery tussen die families aan die orde van die dag. Sy neem die geskiedenis terug na die Khoi en die San wat mekaar daar probeer uitdryf het, totdat die wit mense op onbekende wyse die plek ontdek het. Hierdie gebeurtenis het ’n wesenlike verandering aan die streek gemaak, soos ook die koms van die motorpad. Die mense van hierdie onbegaanbare vallei en hulle tradisies en leefwyse word in talle vertellings deur die inwoners self geskets.
In Zitzekamma – Boomkatedraal van die Tuinroete is dit veral die boswêreld wat aandag kry. Saam met die natuurbeskrywings is daar staaltjies, verhale, die geskiedenis van die kontrei en vertellings van ou inwoners van die gebied. Sy gaan haal die geskiedenis ver en beskryf die Fenisiese seevaarders van voor die Christelike jaartelling, vroeë skipbreukelinge, die destydse Strandlopers, die San en Khoi van lank gelede en die inwoners van statige herehuise.
Geselsies uit huis, paleis en kombuis is haar laaste boek. Dit bevat tekste oor vele van die streke waaroor sy reeds geskryf het (Oudtshoorn, die Hel, die Tsitsikamma, seestories veral uit Plettenbergbaai), maar beskryf ook die geskiedenis, mense en omgewing van Pacaltsdorp. Die onderliggende bou van die stories is die waardesisteme wat mense en gemeenskappe menslik laat bly het, selfs in tye van nood.
Publikasies
Werke wat uit haar pen verskyn sluit in:
Augusto Roa Bastos
Augusto Roa Bastos (* 13 Junie 1917 in Iturbe; † 26 April 2005 in Asunción) word as die belangrikste romanskrywer van Paraguay beskou en is naas Gabriel García Márquez en Mario Vargas Llosa ook een van die mees befaamde skrywers in Suid-Amerika. Hy is die seun van 'n Franko-Brasilianer en 'n Guarani-Indiaanse. Weens 'n burgeroorlog gaan hy van 1947 tot 1989 in ballingskap na Buenos Aires (Argentinië). Vanaf 1976 is hy professor in Latyn-Amerikaanse Letterkunde aan die Universiteit van Toulouse, Frankryk. 1982 word hy deur die diktator Alfredo Stroessner van sy Paraguayaanse burgerskap ontneem en kry dit eers kort ná Stroessner se dood weer terug.
Sy bekendste werke, wat wêreldfaam geniet, is Yo, el Supremo ("Ek, die Almagtige", 1974) – die beste Latyns-Amerikaanse roman oor diktatore – en Hijo de Hombre ("Menseseun", 1960).
1989 word die belangrikste literêre prys van die Spaanstalige letterkunde, die Premio Cervantes, aan hom toegeken.
Hugh Beaumont
Hugh Beaumont (16 Februarie 1909 – 14 Mei 1982) was 'n Amerikaanse akteur, regisseur, en skrywer. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Murder Is My Business (1946), Too Many Winners (1947), en The Mole People (1956), en in die televisiereeks Leave It to Beaver (1957).
Erica pannosa
Erica pannosa is 'n plant wat tot die genus Erica behoort en is deel van die fynbos. Die plant is inheems aan die Wes-Kaap en kom by Greyton in die Riviersonderendberge voor. Die voorkomsgebied is kleiner as 30 km2 en die plant word as seldsaam beskou.
John Denver
Henry John Deutschendorf Jr (31 Desember 1943 – 12 Oktober 1997), beter bekend as John Denver, was 'n Amerikaanse musikant, sanger-liedjieskrywer, musiekregisseur, aktivis, akteur, en filantroop, wat groot kommersiële sukses as 'n solosanger behaal het in die 1970's. Hy was een van die gewildste akoestiese musiek-kunstenaars van dié dekade en een van die besverkopende kunstenaars. Teen 1974, was hy goed gevestig as Amerika se besverkopende kunstenaar, en AllMusic beskryf Denver as "een van die geliefdste kunstenaars van sy tyd". Hy het in 'n militêre familie grootgeword en op verskeie plekke gewoon. Denver begin sy musiekloopbaan in folkmusiek in die laat 1960's. Denver het ongeveer 300 liedjies opgeneem en uitgereik, sowat 200 waarvan hy self komponeer het, met totale albumverkope van 33 miljoen.
Bronne
Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik vanuit die Engelse Wikipedia-artikel vertaal
Bindweefsel
Bindweefsel maak onderdeel uit van alle organe van die liggaam van mens en dier. Bindweefsel het 'n steunende, dan wel versorgende funksie. Bindweefsel beskerm die organe en bepaal hul vorm. Die onderlinge beweeglikheid van die organe word deur bindweefsel versorg. Bindweefsel vorm ook die weg waarlangs bloedvate en senu's na die organe gelei word.
'n Belangrike gemeenskaplike kenmerk waarin bindweefsel van ander weefsels onderskei word, is die feit dat bindweefsel uit 'n populasie van gespesialiseerde selle, ingebed in groot hoeveelhede tussenselstof of intersellulêre matriks, bestaan.
Been, kraakbeen, die senings wat spiere aanmekaar heg, die ligamente wat bene aanmekaaar heg en selfs die delikate vesels wat net onder die vel lê en die spanning handhaaf, is almal vorme van bindweefsel al is dit so uiteenlopend.
Die groot verskille tussen die verskillende soorte bindweefsel hang saam met die eienskappe van die matriks wat tussen die selle voorkom. Been is hard en onbuigsaam omdat die beenmatriks hoofsaaklik uit die fosfate en die karbonate van kalsium en magnesium bestaan.
In die matriks van senings is taai, onrekbare wit vesels wat ewewydig aan mekaar lê, terwyl die bindweefsel onder die vel buigbaar is vanweë die geel, elastiese vesels wat dit bevat.
Bloed is 'n besonder interessante vorm van bindweefsel, aangesien die matriks 'n vloeistof is. Die selle dryf amal vrylik in die vloeistof rond, en is nie permanent aanmekaar geheg nie.
Karen Muir
Karen Muir (16 September 1952, Kimberley - 2 April 2013, Mosselbaai) was 'n Suid-Afrikaanse swemmer. In 1965 word sy die jongste persoon ooit om 'n wêreldrekord in 'n sportitem op te stel.
Swemloopbaan
Op 10 Augustus 1965 was sy 12 jaar, 10 maande en 25 dae oud toe sy die 110 treë-rugslag (tans 100 m) in 1:08.7 afgelê het in 'n nuwe wêreldrekord tydens die nasionale juniorbyeenkoms in Blackpool, Engeland. Gedurende die volgende vyf jaar stel sy 15 nuwe wêreldrekords op in die 110- en 220 treë-rugslag. Sy het titels gewen by 22 Suid-Afrikaanse byeenkomste en het ook drie Amerikaanse titels ingeoes. Sy is in 1980 opgeneem in die Internasionale Heldesaal vir Swemmers.
Weens Suid-Afrika se apartheidsbeleid kon sy nie aan enige Olimpiese Speles deelneem nie.
Professionele loopbaan
Na skool het sy haar as 'n dokter bekwaam en het lank in Ladysmith, KwaZulu-Natal gepraktiseer. Gedurende 2000 het sy na Kanada verhuis.
Tiananmen-plein
Tiananmen-plein, of die Plein van Hemelse Vrede (letterlik "Plein van die Poort van Hemelse Vrede"), is 'n groot stadsplein in Sentraal-Beijing, China, wat genoem is na die Poort van Hemelse Vrede (Tiananmen), wat noord daarvan geleë is en dit van die Verbode Stad afsluit. Tiananmen-plein is die derde grootste stadsplein ter wêreld met ’n oppervlakte van 440 000 m2. Die plein is kultureel belangrik, aangesien talle belangrike gebeurtenisse in die Chinese geskiedenis daar plaasgevind het.
Geskiedenis
Tiananmen, die poort tot die Keiserlike Stad (waarin die Verbode Stad geleë is), is in 1415 tydens die Ming-dinastie gebou. Met die ondergang van die Ming-dinastie het hewige gevegte tussen Li Zitsjeng en die vroeë Qing-keisers die poort beskadig (of moontlik totaal vernietig). Tiananmen-plein is in 1651 ontwerp en gebou en is teen 1950 tot vier maal die oorspronklike grootte vergroot.
Naby die hedendaagse middelpunt van die plein het in die verlede die "Groot Ming-poort" gestaan, wat die suidelike poort tot die Keiserlike Stad was. Tydens die Qing-dinastie is dit tot "Groot Qing-poort" hernoem, en tydens die Republiek China-era tot "Poort van China". Anders as die ander poorte in Beijing, soos Tiananmen en Zhengyangmen, was dit ’n suiwer seremoniële poort met drie boë, maar geen verskansings nie. Dit het dieselfde styl as die seremoniële poorte wat in die graftombes van die Ming-dinastie ontdek is. Die poort was normaalweg gesluit, behalwe wanneer die keiser daardeur gereis het. Die volk het deur twee sypoorte aan die weste- en oostekant van vandag se plein beweeg. Vanweë hierdie omleiding het ’n besige markplek in die groot omheinde plein suid van die poort ontstaan.
Britse en Franse troepe wat Beijing in 1860 as deel van die Tweede Opiumoorlog ingeval het, het naby die poort kamp opgeslaan en dit oorweeg om die poort en die hele Verbode Stad af te brand. Hulle het uiteindelik daarteen besluit, maar het ooreengekom om eerder die keiser se Ou Somerkasteel af te brand. Die Qing-keiser het uiteindelik daartoe toegestem dat die buitelandse magte hul hoofkwartier in die gebied kon opstel. Tydens die Bokseropstand van 1900 het die beleg die kantoorkompleks geweldig beskadig en menige ministerie is afgebrand. In die ontknoping van die konflik het die gebied ’n ruimte vir die leërs en perde van die buitelandse troepe geword.
In die jaar ná Mao se dood in 1976 is ’n mausoleum vir hom naby die plek van die voormalige Poort van China, aan die belangrike noord-suid-as van die plein, gebou. In samehang met hierdie projek is die plein verder vergroot om dit heeltemal reghoekig te maak en sodat dit 600 000 mense kon akkommodeer.
In die 1990's is die Nasionale Sentrum vir die Uitvoerende Kunste (die Nasionale Groot Teater) in die nabyheid gebou, en die Nasionale Museum is uitgebrei.
Uitleg
Die plat uitleg van Tiananmen-plein, wat sedert sy konstruksie as ’n enorme vergaderplek gebruik is, word deur die 38 m hoë Monument van die Volkshelde en die Mausoleum van Mao Zedong oorheers. Die plein lê tussen twee enorme antieke poorte: Tiananmen in die noorde en Zhengjangmen in die suide. Aan die westekant van die plein is die Groot Volksaal. Aan die oostekant is die Nasionale Museum van China (gewy aan die Chinese geskiedenis voor 1919). Zhengjangmen-laan, wat vir parades gebruik word, lê tussen Tiananmen en die plein. Bome belyn die oos- en westekant van die plein, maar die plein self is oop, sonder enige bome of rusbanke. Dit word belig met groot lamppale waaraan videokameras geheg is. Die plein word hewig gepatroleer deur polisiemanne in uniform sowel as in gewone klere.
Gebeurtenisse
Tiananmen-plein was die ligging van menige geskiedkundige politieke gebeurtenis en studentebetoging. Moontlik die noemenswaardigste gebeurtenisse was die betogings tydens die 4 Mei-beweging in 1919, die proklamasie van die Volksrepubliek China deur Mao Zedong op 1 Oktober 1949, die Tiananmen-betogings van 1976 ná die dood van premier Zhou Enlai en die Tiananmen-betogings van 1989 wat tot militêre onderdrukking en die dood van talle betogers gelei het. Die Kommunistiese Party van China verbied gesprekke oor die Tiananmen-betogings.
Ander noemenswaardige gebeurtenisse sluit in die jaarlikse militêre massavertoning op elke herdenkingsdag van die 1949-proklamasie tot en met 1 Oktober 1959, die 1984- militêre parade vir die 35ste herdenking van die Volksrepubliek wat met die opkoms van Deng Xiaoping saamgeval het, militêre vertonings en parades op die 50ste herdenking van die Volksrepubliek in 1999, die Tiananmen-selfverbrandingsvoorval in 2001 en militêre vertonings en parades op die 60ste herdenking van die Volksrepubliek in 2009.
Toegang
Stadsbusse 1, 4, 10, 22, 37, 37区, 52, 59, 120, 125, 126, 203, 205, 210, 728 en 802 stop noord van die plein. Busse 2, 5, 7, 9, 17, 20, 44, 48, 53, 54, 59, 110, 120, 120支, 309支, 337, 703, 726, 729, 742, 744, 744支, 803, 808, 819, 820, 821, 826, 848, 859, 922, 特2, 特4 en 特7 stop suid daarvan.
Miemsie Retief
Miemsie Heckroodt (née Retief) is 'n Afrikaanse aktrise en skilder. Sy was aanvanklik 'n deeltydse model en maak later haar debuut in 1959 in die rolprent Nooi van my hart. Sy is destyds as die Suid-Afrikaanse Marilyn Monroe bestempel vanweë haar blonde hare en fietse lyfie.
Makemake (god)
duimnael|300px|Makemake in ’n rotstekening. Makemake (ook Make-make of MakeMake gespel) in die Rapa Nui-mitologie van Paaseiland is die skepper van die mensdom, die god van vrugbaarheid en die hoofgod van die "Tangata manu"- of "voëlman"-kultus. Dié kultus is jonger as die eiland se meer bekende Moai-era. Die god word dikwels op Rapa Nui-rotstekeninge uitgebeeld.
Miemsie Retief
Sy is met Fil Heckroodt, 'n destydse direkteur van regsdienste by die SAUK getroud. Hulle woon tans in Aucklandpark in Johannesburg.
Makemake (god)
Die Trans-Neptunus-dwergplaneet Makemake is na die god genoem omdat die planeet en die eiland albei met Paasfees verbind word. Die planeet is kort ná Paasfees 2005 ontdek, en die eerste Europese kontak met die eiland was op Paassondag 1722.
Guptaryk
Die Guptaryk (Sanskrit : gupta) was 'n dinastie op die Indiese subkontinent tussen die laat 3de en 6de eeue. In die 4de en 5de eeu het hulle 'n ryk regeer wat byna die hele Noord-Indië beslaan het. Alhoewel hul ryk nooit so groot was soos die vroeëre Maurya-ryk of die latere Mughal-ryk nie, word die Guptas as een van die belangrikste dinastieë in die geskiedenis van Indië beskou. Dit is hoofsaaklik as gevolg van die sosiale en kulturele ontwikkelings wat gedurende hulle heerskappy plaasgevind het.
In die tydperk van die Guptas het Indië 'n stabiele tydperk beleef waarin handel met die Middellandse See vir China en Sentraal- en Suidoos-Asië groter welvaart gebring het. Die wetenskap, nywerheidswese,letterkunde en kunste het in hul tyd floreer. Die Guptas het 'n groeiende belangstelling in antieke Vediese en Brahmaniese tekste gestimuleer.
Terselfdertyd het nuwe kultusvorms ontstaan ​​wat gebaseer was op persoonlike toewyding. Die ontwikkelings vorm die basis vir die opkoms van moderne hindoeïsme.
In die Gupta-periode het Indië 'n groot kulturele invloed op ander dele van die wêreld gehad, veral Sentraal-Asië, Suidoos-Asië en China. Gupta-kuns en argitektuur het ook die standaard gestel vir latere ontwikkelings in Indië.
Die politieke en godsdienstige instellings van die Indiese samelewing sou vanaf die Gupta tydperk tot in die 13de eeu onveranderd bly.
Robert Osterloh
Robert Osterloh (31 Mei 1918 – 16 April 2001) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente The Prowler (1951) en Baby Face Nelson (1957), en in die televisiereekse You Are There (1953) en The Deputy (1959).
Willem Boshoff
Lewe en werk
Willem Hendrik Adriaan Boshoff is in 1951 in Vereeniging in Gauteng gebore en gaan skool op Vanderbijlpark. Sy vader, Martiens, is ’n skrynwerker by wie hy ’n liefde vir hout en agting vir vakmanskap aanleer. Hy studeer vanaf 1970 aan die Johannesburgse Kunskollege (later die Technikon Witwatersrand en nog later deel van die Universiteit van Johannesburg), waar hy in 1974 ’n Nasionale Kunsonderwysdiploma verwerf. Hy onderbreek sy studies in 1973 om straatprediker te word, in die tyd van die Jesus People beweging. Vanaf 1973 tot 1976 gee hy deeltydse onderwys aan Jeppe Boys High School en aan die Johannesburg College for Advanced Technical Education. Aan die begin van 1975 aanvaar hy ’n permanente pos aan Parktown Boys High School waar hy Afrikaans, Godsdiensonderrig en Kuns gee en in 1977 word hy lektor aan die Witwatersrand Technikon. Hy behaal in 1980 hier ’n Nasionale Hoër Diploma in Kuns en in 1984 ’n Meestersdiploma in Tegnologie in Kuns. In 1980 word hy bevorder tot senior lektor en vanaf 1983 is hy Mededirekteur en Hoof van die Departement. Hy onderneem studiereise na Oostenryk en Duitsland in 1982 en in 1993 na Engeland, Wallis en Skotland. In 1996 bedank hy sy akademiese pos en word ’n voltydse kunstenaar, terwyl hy tot 2001 kursusse in houtkerf aanbied aan kunstenaars op die platteland.
As openbare spreker tree hy gereeld op by die opening van kunsuitstallings en kunsgeleenthede en as gaslektor tree hy onder andere in 1996 op in Amerika by universiteite soos die University of Illinois, die University of South Illinois, die University of Iowa en die University of Chicago. Hy is ook eksaminator by verskeie tersiêre inrigtings in Suid-Afrika en tree op as beoordelaar by belangrike kompetisies, waaronder die Vita Art Now-toekennings.
Vir geruime tyd het hy las van ’n durende kwaal wat groot pyn en doodsheid in sy voete veroorsaak en in 2007 as loodvergiftiging gediagnoseer word. Dit is veroorsaak deur die ou deure wat met loodbesmette verf geverf is wat hy in 1985 en 1986 afgeskuur het om vir sy egskeiding te betaal. Ná die egskeiding trou hy met Anél, ’n regsgeleerde. Hy het vier kinders, Karen en Martin uit sy eerste huwelik en Emma en Willem uit sy tweede huwelik. Die gesin bly in Kensington in Johannesburg maar verhuis in Desember 2007 na Wallis wanneer Anél ’n aanstelling kry by die Universiteit van Aberystwyth. Hulle is ook later geskei, waarna Willem ’n huis in Kensington in Johannesburg betrek.
Groot-Winterhoekberge (Oos-Kaap)
Die Groot-Winterhoekberge is 'n bergreeks van ongeveer 80 km wat in 'n amper oos-wes rigting strek, net noord vanaf Uitenhage tot waar die Baviaanskloofberge ophou. Die hoogste piek in die berg is Cockscomb (1 768 m). Die Elandsrivier is suid van die berg.
Willem Boshoff
Lewe en werk
Hy is ’n kunstenaar wat internasionale erkenning vir sy eksperimentele kuns verwerf. Sy kunswerk “Writing in the sand” word byvoorbeeld in 2005 uitgestal in die Smithsonian Instituut se National Museum of African Art in Washington. Dit behels letters wat in sand geskryf is en na afloop van die uitstalling vernietig word. Sy werk word uitgestal in onder meer Amerika, Engeland, Portugal, Brasilië, België, Swede, Duitsland, Frankryk, Kuba, Italië, Spanje, Denemarke, Nederland en Switserland. Sy obsessie met die woord in sy kuns word goed uitgelig met die oorsiguitstalling “Word forms and language shapes” wat in 2007 in die Standard Bank-galery in Johannesburg gehou word. Met sy “Kring van kennis”-uitstalling in 2000 graveer hy sommige van die mees verwarrende woorde in Engels (byvoorbeeld “pantoglottism”) op graniet en verklaar die woord dan in die tien ander amptelike landstale. As jy dus nie toegang het tot die ander tien tale nie (soos baie selfvoldane Engelse) bly die betekenis verborge. Met “Blind alphabet” (1991–2000) is die taal slegs vir siggestremdes toeganklik en siendes kan die werk slegs van ’n afstand gadeslaan. In 2009 neem hy aan die Basel-kunsskou in Switserland deel deur homself as integrale deel van die kuns uit te beeld. Hy leef en slaap vir die duur van die uitstalling in ’n klein vertrek in die uitstalruim en  noem hierdie “uitstalling” “Big Druid in his Cubicle”. Hierdie uitstalling word in 2010 vir ’n maand herhaal in die Nirux-galery in Arts on Main in Johannesburg, in 2013 in die Smac-galery in Kaapstad en in 2014 by die Klein Karoo Nasionale Kunstefees in Oudtshoorn. Sy werk word met die verloop van tyd toenemend agiterend. In die uitstalling “Swat” in 2011 in die Goodman-galery in Parkwood in Johannesburg adresseer hy aspekte van kapitalisme, globalisering, imperialisme en geïnstitusionaliseerde uitbuiting. Soos in ander uitstallings kry hy hier weer die Verenigde State van Amerika as die wêreldoorheerser onder skoot. In sy werk “Crusade” gebruik hy byvoorbeeld houtkruise van donker, Amerikaanse okkerneuthout om die woord te spel en lig dan die “USA” in “crusade” uit in die vorm van splinters. In 2015 bars ’n storm om sy kop los oor sy kunswerk “Racist in South Africa” wat by die Venesiese Biënnale uitgestal word. In hierdie werk neem hy standpunt in teen die bekende probleme van misdaad, onbekwaamheid en veral korrupsie in Suid-Afrika, met die stelling dat hy trots is om ’n rassis genoem te word wanneer hy kapsie maak teen hierdie dinge. Voorspelbaar word hy dan wel ’n rassis genoem oor die werk, al word slegs die kwessies wat hy uitlig in die werk genoem en kleur of ras glad nie. Sy werk is wêreldwyd opgeneem in kunsmuseums en hy het al deelgeneem aan verskeie biënnale, onder meer dié in Havana, Sao Paolo en Venesië.
Groot-Winterhoekberge (Oos-Kaap)
Die berg moet nie verwar word met die Winterberge wat verder noord in die Oos-Kaap lê nie (noord van die klein dorpies Bedford, Adelaide en Fort Beaufort); daar is ook die Groot-Winterhoekberge noord van Tulbagh in die Wes-Kaap.
Willem Boshoff
Skryfwerk
Hy publiseer in 1980 “Kykafrikaans”, ’n bundel met visuele gedigte, waarin die woorde en letters aangevul word deur die beelde wat hy daarmee vorm. Hierdie visuele gedigte speel ’n kognitiewe doolhofspeletjie met die kyker, soortgelyk aan die poging om sonder ’n kaart ’n pad deur ’n donker woud te probeer vind. Hy gebruik hierdie medium om vrae te vra oor die rol van die kerk en die regering met die apartheidsbeleid en daarmee ook die Afrikanerkultuur. Lyn domineer in hierdie verse en die vorm van die visuele gedig sluit dan ten nouste by die betekenis van die woorde daarin aan. Van sy visuele gedigte word opgeneem in Gerrit Komrij se bloemlesing “Die Afrikaanse poësie in ’n duisend en enkele gedigte”.
Gerard Kearns
Gerard Kearns (gebore 4 Oktober 1984) is 'n Engelse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprent The Mark of Cain (2007) en in die televisiereekse Shameless (2004) en The Last Kingdom (2015).
Erica papyracea
Erica papyracea is 'n plant wat tot die genus Erica behoort en is deel van die fynbos. Die plant is inheems aan die Wes-Kaap.
Podaleirios
Podaleirios (Grieks: Ποδαλείριος) was ’n legendariese geneesheer in die Griekse mitologie. Hy was die seun van Asklepios en Epione. Saam met sy broer Machaon het hy 30 skepe van Thessalië in die Trojaanse Oorlog aangevoer. Hy was een van die Grieke se dokters en ook 'n dapper vegter.
Podaleirios, wat Ajaks se waansin aan sy "brandende" oë herken het, het tot Kalchas se dood saam met hom by Troje geveg en het daarna in Siros, in Karië, gaan woon.
Hoërskool D.F. Malan, Crosby
Die Hoërskool D.F. Malan was ’n Afrikaansmediumskool in die voorstad Crosby in die weste van Johannesburg.
Die Langlaagte-goudmynmaatskappy het die voorstad Crosby op die plase Langlaagte en Middelfontein aangelê en op 27 April 1938 laat proklameer. Sewe dae vantevore het die NG gemeente Brixton van die NG gemeente Fordsburg afgestig en benewens Brixton ook Mayfair-Wes en Crosby ingesluit. So vinnig het die Afrikaanse inwoners van die omgewing destyds toegeneem dat die NG gemeente Johannesburg-Wes (Mayfair-Wes en Crosby) op 1 Mei 1944 van Brixton kon afstig. Twee jaar later, op 6 Augustus 1946, het Crosby van Johannesburg-Wes afgestig en op 19 Oktober 1949 Hurst Hill (Crosby-Wes) van Crosby; dus vier gemeentes binne 11 jaar in ’n gebied wat net 6 km² beslaan. Van dié vier gemeentes bestaan nog net Crosby en Brixton met saam sowat 250 lidmate, maar van die vier in die gebied onmiddellik suid en oos daarvan (Cottesloe, Fordsburg, Langlaagte en Mayfair) nie een nie.
Tot 1938 was daar net een Afrikaanse hoërskool in Johannesburg, die Hoërskool Helpmekaar, wat in 1940 in 'n seuns- en meisieskool sou verdeel. Weens die onderwysowerheid se bedenkinge oor die wenslikheid van nog volwaardige Afrikaanse hoërskole, het die eerste junior hoërskool, Rossmore, in 1938 tot stand gekom. Die skole het onderrig tot st. 8 gegee en was in 'n belangrike mate beroepsgerig sodat leerders nie daarvandaan vir st. 9 en st 10 na 'n gewone hoërskool kon gaan nie. Universiteitstoelating was vanselfsprekend dus ook buite die kwessie. Dié skole het net gedeeltelik in die behoefte voorsien en heel gou het die aandrang ontstaan dat nog vakke ingevoer word en die skole tot by matriek gaan.
In 1939 het die Junior Hoërskool Kensington en Die Fakkel (Forest Hill) gevolg, en in 1944 die Junior Hoërskool Crosby. Die laaste van die junior hoërskole was Linden in 1947. Die 11 Afrikaanse hoërskole wat dus mettertyd in Johannesburg gestig is, en waarvan net twee oorgebly het (Linden en die privaat Helpmekaar-kollege), was dus:
Danny Trejo
Danny Trejo (gebore 16 Mei 1944) is 'n Amerikaanse akteur en vervaardiger. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente Heat (1995), Machete (2010), Predators (2010), en Machete Kills (2013).
Hoërskool D.F. Malan, Crosby
Nadat Crosby ’n volwaardige Hoërskool geword het, het die eerste 12 leerlinge in 1950 matriek geskryf. Nog voor die einde van apartheid het die omgewing om die skool ’n sogenaamde grys gebied geword waarin veral Indiërs hulle kom vestig het. In 1992 het net sowat 200 leerlinge oorgebly en aan die einde van daardie jaar het die skool dan ook gesluit. Van Januarie 1947 was R.R.H. Franz die skoolhoof tot sy afsterwe in Oktober 1952. J.C. van Tonder het die hoofpos van 6 Oktober 1953 tot begin 1960 beklee, toe hy tot inspekteur van onderwys bevorder is. Nadat A.J. van Niekerk ’n jaar lank waargeneem het as hoof, het hy die pos permanent van 1 Januarie 1961 af beklee. Rudi Basson was die laaste hoof.
Die destydse Randse Afrikaanse Universiteit het intussen ’n uitreikprojek in die gebou van die voormalige Trap der Jeugd-skool in Pageview begin, die Raucall-skool, waar leerlinge uit Soweto hoërskoolopleiding ontvang het ter voorbereiding op hul studie aan RAU. Dié skool het in 1994 D.F. Malan se perseel langs die Laerskool Jim Fouché oorgeneem, en staan nou bekend as die UJ Metropolitan Academy.
Geelbekpylstormvoël
Die Geelbekpylstormvoël (Calonectris diomedea) is 'n stormvoël wat voorkom aan die kus van Suid-Afrika. Die voël is 42 – 50 cm groot en weeg 480 - 750 g met 'n vlerkspan van 110 - 125 sentimeter. In Engels staan die voël bekend as Cory's shearwater. Die voël broei op eilande in die noord Atlantiese Oseaan en Middellandse See.
Tom Gill (akteur)
Tom Gill (26 Julie 1916 – 22 Julie 1971) was 'n Engelse akteur en skrywer. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprent Tropic Zone (1953) en in die televisiereekse BBC Sunday-Night Theatre (1950), Danger Man (1960), en The Avengers (1961).
Solanales
Die Nastergalagtiges (orde Solanales) is 'n een van die grootste groepe bedeksadige plante. Kenmerkend vir die meeste lede van hierdie orde is die buisvormige blomme waarvan die kroonblare vergroei is, asook die afwisselende blare. Die blomvorm wissel van reëlmatig tot sigomorf.
Heelwat nastergalagtiges, veral die egte Nastergalagtiges (familie Solanaceae) bevat alkaloïde soos nikotien en atropien wat dikwels deur die mens gebruik word, maar ook veroorsaak dat baie nastergalagtiges giftig is. Heelparty lede van hierdie plantgroep is vir die mens van nut en word as landbougewasse aangeplant. Die bekendstes is die aartappel, die tamatie, die groen en rooipepersoorte en die tabakplant.
Baie spesies word as sierplante gekweek. Die orde word in ongeveer vyftien families onderverdeel. Nastergalagtiges (orde Solanales of Tubiflorae) bestaan hoofsaaklik uit kruidagtige plante met relatief groot blare wat afwisselend gerangskik is en geen steunblare het nie. Die blomkranse het meestal vyf dele en is tweeslagtig (dit wil sê hulle het meeldrade sowel as stampers).
Die kroonblare is meestal tot 'n buis vergroei (vandaar die naam Tubiflorae), en die meeldrade is dikwels aan die kroon vergroei. Dikwels is daar slegs vier of selfs net twee meeldrade. Die vrug is meestal bostandig en bestaan uit twee vrugblare. Die blomme van die Tubiflorae wissel van reëlmatig met vyfledige kranse tot sigomorf met ŉ verminderde aantal (4 of 2) meeldrade.
Egte Nastergalagtiges
Die familie egte Nastergalagtiges (Solanaceae) bestaan uit ongeveer 85 genera en 2000 spesies, waarvan heelparty uiters giftig is en ander belangrike landbougewasse is. Die meeste landbougewasse behoort tot die genus Solanum, waartoe ook die nastergal (Solanum nigrum) behoort. Die lede van hierdie familie het almal doosvrugte of bessies. Die aartappel (Solanum tuberosum) kom oorspronklik uit Suid-Amerika en dit is die styselryke ondergrondse stingelknolle wat as voedsel gebruik word.
Die wit tot pers lyk baie soos die van ander Solanum-spesies soos tamaties en nastergal. Veral in Europa is aartappels 'n belangrike stapelvoedsel, en Ierland is bekend vir die geweldige hongersnood wat daar geheers het toe die aartappeloes in 1845/46 misluk het. Deur middel van kruising met onder meer Solanum andigenum is aartappel variëteite gekweek wat 'n hoë weerstand teen aartappelsiekte het.
Ook die tamatie (Solanum lyeopersicum) is oorspronklik van Suid-Amerika afkomstig. In die geval is dit die rooi besvrugte wat geëet word. Verskeie onkruidspesies behoort tot die genus Solanum, en hulle het almal kenmerkende blomme, soortgelyk aan die van aartappels. Die nastergal of nagskade met sy wit blommetjies en donkerpers bessies is een van hulle en word dikwels op ou landerye aangetref.
'n Groot aantal variëteite van die Spaanse peper (Capsicum annuum) is bekend en word as groente geplant. Die met groot vrugte staan meestal as paprika bekend, terwyl die met kleiner vrugte as groen- of rooipeper bekend is. Die bekende en gewilde petunia (Petunia hybrida) behoort ook tot die Solanaceae en talle kleurvariëteite daarvan is bekend. Ook hierdie plant kom oorspronklik uit Amerika. Behalwe sy gebruik as sierplant leen die plant hom ook goed tot navorsing op die gebied van die genetika.
Ander families
Die Polemoniaceae is 'n familie van 12 genera en ongeveer 280 spesies, waarvan die meeste in die VSA voorkom. Die blomme is reëlmatig of soms effens sigomorf en pentameer (die kranse bestaan uit 5 dele). Die jakobsleer (Polemonium coeruleum) en verskeie Phlox-spesies word soms in tuine aangetref, maar verder is die familie betreklik onbekend in Suid-Afrika, aangesien daar geen inheemse spesies is nie.
Die Boraginaceae is 'n groot familie met ongeveer 100 genera en 2 000 spesies wat wêreldwyd versprei is. Heelparty van die spesies kom ook in Suid-Afrika voor. Die meeste van hulle is kruide, maar 'n paar, soos die bekende deurmekaarbos (Ehretia rigida) en die pieringbessies (genus Cordia) van Suid-Afrika, is bome of struike. Die genus Lobostemon is met sy ongeveer 30 spesies die grootste in Suid-Afrika en die meeste van hierdie spesies groei in Suid-Kaap.
Die blomme van spesies van die Boraginaceae is reëlmatig of soms effens sigomorf en al die kranse, behalwe die vrugbeginsel, bestaan uit 5 dele. Die Scrophulariaceae of leeubekkiefamilie het baie bekende spesies in Suid-Afrika en elders en word dikwels in tuine geplant. Ongeveer 205 genera en 2600 spesies van hierdie familie is wêreldwyd versprei, waarvan die meeste kruide is. Die blomme is sigomorf en meestal pentameer, maar die aantal meeldrade is soms gereduseer.
Bekende Suid-Afrikaanse genera, waarvan baie in tuine aangeplant word, is Nemesia, Diascia, Phygelius, Sutera en Zaluzianskya. Die skulpblombos (Bowkeria cymosa) en die notsung (Halleria lucida) is twee struike of bome wat in en om Suid-Afrikaanse woude groei. Die bekende leeubekkies behoort ook tot hierdie familie. Die familie Selaginaceae word dikwels onder die Scrophulariaceae geklassifiseer, maar sommige deskundiges beskou dit as 'n afsonderlike familie.
Dit is 'n klein familie wat in Suid-Afrika hoofsaaklik in Suidwes- Kaap aangetref word. Die bekendste genus is Selago. Die familie Orobanchaceae is ŉ familie van parasitiese kruide, waarvan die blomme baie met die van die Scrophulariaceae ooreenkom. Hulle word ook dikwels onder laasgenoemde familie geklassifiseer. Die plant het geen of min chlorofil omdat hulle hul voedingstowwe uit die wortels van hul gashere kry. Die blomme het slegs 4 meeldrade. Die bekendste verteenwoordigers van die familie Gesneriaceae is spesies van die genus Streptocarpus, waarvan daar ongeveer 45 in Suid-Afrika is. Die meeste van die spesies groei in die vogtige woude in die oostelike dele van die land.
Die plante het geen stingels nie en baie van hulle het slegs een groot blaar, wat eintlik ŉ oorontwikkelde saadlob is. Die blomme het 5, 4 of 2 meeldrade (in die geval van Streptocarpus meestal twee vrugbare en drie onvrugbare meeldrade). Die vrugte van Streptocarpus-spesies is kenmerkende lang, dun kapsules waarvan die 2 kleppe spiraalsgewys draai wanneer hulle oopbars. Die saadjies is uiters klein. Die Pedaliaceae is 'n klein familie met 16 genera en ongeveer 60 spesies, waarvan die meeste kus of woestynplante in Afrika, Asië en Australië is.
Sesamum is die grootste genus van die familie, en 11 spesies van die genus word in die droër dele van Suider-Afrika aangetref. Sesamspesies se sade is ryk aan olie en is eetbaar - die van Sesamum indicum is die bekende sesamsaad wat dikwels oor brode gestrooi word. Ander bekende Suid-Afrikaanse spesies is die beesdubbeltjie (Dicerocaryum zanguebarium) en die vingerhoedblom (Ceratotheca triloba). Die Bignoniaceae is die enigste familie van die orde wat slegs houtagtige verteenwoordigers - bome, struike of klimplante - het.
Die sentrum van die verspreiding van die ongeveer 110 genera en 550 spesies van die familie is die tropiese woude van Suid-Amerika, maar hulle kom ook in ander tropiese en subtropiese wêrelddele voor. Bekende Suid-Afrikaanse voorbeelde is die trompettersblom (Tecomaria capensis), wat baie in tuine aangeplant word, en die worsboom (Kigelia africana) van die Laeveld. Die driedorings (genus Rhigozum) van die Karoo behoort ook tot die familie. Die Lentibulariaceae bestaan uit 5 genera en ongeveer 250 spesies, en ongeveer 200 van die spesies behoort tot die genus Utricularia. Vyftien daarvan kom in Suid-Afrika voor en hulle groei almal soos die ander lede van die familie in of naby water.
Die kroon, en dikwels ook die kelk, van die blomme is tweelippig en die onderste lip van die kroon is sakvormig of in die vorm van ŉ spoor. Baie van die Lentibulariaceae is insekte-etende plante. Die familie Acanthaceae bestaan uit ongeveer 220 genera en meer as 2000 spesies wat meestal in die warmer wêrelddele voorkom. Hulle is kruide, struike of bome wat veral in woude groei. In Suid-Afrikaanse woude bestaan die ondergroei dikwels grotendeels uit lede van hierdie familie.
Die kroon van die blomme is tweelippig en daar is 2 of 4 meeldrade aanwesig. Die families Verbenaceae en Lamiaceae word dikwels onder die orde Tubiflorae geklassifiseer, maar kan ook as 'n aparte orde, die Lamiales, beskou word. Die families Convolvulaceae en Cuscutaceae word ook deur sommige deskundiges onder die orde Tubiflorae geklassifiseer, terwyl ander dit as 'n aparte orde, die Convolvulales, beskou. Soms word die Cuscutaceae ook as deel van die Convolvulaceae geklassifiseer.
Die Convolvulaceae bestaan grotendeels uit rank plante en die verteenwoordigers daarvan het meestal kenmerkende tregtervormige blomme. Die familie word verteenwoordig deur ongeveer 55 genera en 1 600 spesies regoor die wêreld, behalwe in bale koue dele. Die grootste en bekendste genus is Ipomoea, waarvan daar ongeveer 50 spesies in Suid-Afrika voorkom. Ipomoea pes-caprae het groot, amper ronde blare en is een van die pionierplante op die sandduine langs die Ooskus van Suider-Afrika.
Die familie Cuscutaceae het slegs een genus (Cuscuta) met ongeveer 80 spesies wat oor die warmer dele van die wêreld versprei is. Al die spesies het lang, dun, slingerende stingels met slegs rudimentêre blare. Hulle is parasities en het geen chlorofil nie. Die meeste van die vyftien Suid-Afrikaanse spesies staan in die volksmond as dodder bekend.
Die ander families wat algemeen onder die nastergalagtiges geklassifiseer word, is die Hydrophyllaceae (170 spesies), die Nolanaceae (40 spesies) en die Plantaginaceae (270 spesies).
David Ross (predikant)
Ds. David Ross (Skotland, 24 Mei 1831 - Lady Grey, Kaapland, 3 September 1915) was 45 jaar lank leraar van die NG gemeente Lady Grey in Noordoos-Kaapland nadat hy in 1862 na Suid-Afrika gekom het as een van die altesaam 25 Skotse predikante wat van 1818 tot 1836 en weer van 1862 tot 1867 van die Presbiteriaanse Kerk na Suid-Afrika gekom het, aanvanklik om die tekort aan predikante in die Nederduitse Gereformeerde Kerk te help verlig en veral die koloniale regering se verengelsingsbeleid stukrag te gee, maar later om die sogenaamde liberale neigings onder predikante wat in Nederland opgelei is, teë te werk. Ross was deel van laasgenoemde groep.
Agtergrond en opleiding
Hy was die tweede van vyf kinders van die handwewer George Ross en sy vrou, Elizabeth Thomson. Hy ontvang sy laerskoolonderwys aan 'n buietskool naby sy geboorteplek en na die oprigting van 'n Vrye Kerkskool op Auchinblae het hy en sy broer John in die wintermaande daar klasse bygewoon, terwyl hulle in die somer op die omliggende plase moet gaan werk om self hul skoolgeld te verdien. Toe hy 19 jaar oud was is hy met 'n beurs van £20 per jaar na die Vrye Skotse Kerk se normaalskool in Edinburg om as onderwyser opgelei te word. Om die beurs aan te vul, het hy privaat klasse gegee en nadat hy in 1853 die onderwysersdiploma met los behaal het, het hy 'n jaar lank in Banchory aan die Dee skoolgehou. Daarna het hy na Edinburg teruggekeer om sy studie aan die universiteit voort te sit, maar weens 'n gebrek aan die nodige geld, kon hy slegs vir een semester daar bly.
Hy kry toe 'n aanstelling as hoof van 'n groot skool in Errol in Perthshire, waar sy toekomstige vroue ook onder sy leerlinge was en waar hy gedurende drie jaar genoeg gespaar het om weer universiteit toe te gaan. Aan die einde van die elke jaar het sy bekwaamheid aan hom 'n beurs besorg wat, saam met sy inkomste uit privaat klasse, genoeg was sodat hy sy studie kon bekostig. In 1859 behaal hy die meestersgraad met die hoogste lof in al die vereiste vakke.
Hy het hierna 'n tyd lank in die regte studeer maar van plan verander en na die teologiese seminarium van die Universiteit van Edinburg gegaan om hom as predikant te bekwaam. Hier was hy een van die ses jong Skotte wat dr. William Robertson in 1860 kom werf het vir diens in die NG Kerk in Suid-Afrika. Met die oog hierop het hy in Mei 1861 na die Universiteit van Utrecht vertrek om Nederlands te leer en sommer ook sy kursus in die teologie af te rond. 'n Jaar later is hy na Edinburg terug, waar hy nog ná nog twee maande die toelatingseksamen afgelê en georden is.
Na Suid-Afrika
Op 29 Oktober 1862 vaar hy met die Queen of the South uit Gravesend en op 12 Desember daardie jaar kom hy in Tafelbaai aan. Sy eerste preek in sy nuwe vaderland lewer hy tydens die middagdiens van 14 Desember in die Nieuwe Kerk, die latere NG gemeente Tamboerskloof. Op 13 Januarie 1863 word hy saam met A.I. Steytler en C.M. Fraser, die seun van ds. Colin Fraser van die NG gemeente Beaufort-Wes, wat eweneens, in 1824, as 'n Skotse predikant na Suid-Afrika gekom het, en die vader van mev. pres. Rachel Steyn, deur die aktuarius van die Kaapse Kerk, dr. Abraham Faure, namens die Sinode tot die bediening in die NG Kerk toegelaat. Hy arbei tydelik in die NG gemeente St. Stephens in die Moederstad, maar gou word hy na Sutherland beroep en op 1 April met eenparige stemme na die kort tevore gestigte gemeente Lady Grey beroep. Hy neem die beroep na die Noordoos-Kaap aan en word op 30 Augustus in dié verafgeleë gemeente bevestig.
Op Lady Grey
Lady Grey het destyds nog in sy pionierstyd gestaan en hy was verplig om dorp en gemeente van onder af op te bou. Aan die oostelike en suidoostelike kant het ds. Ross se gemeente in die beginjare geen afgebakende grense gehad nie sodat sy arbeidsveld in dié rigtings oor die Drakensberg tot in Temboeland en Griekwaland-Oos gestrek het. Dié uitgestrekte gebied het hy gereeld te perd besoek en op sentrale plekke het hy buiteposte gestig, waarvan verskeie later tot afsonderlike gemeentes ontwikkel het: Barkly-Oos (1873), Cedarville (1888), Elliot (1890), Rossville (1893), so genoem na die leraar van Lady Grey, en Ugie (1903). As leraar van Lady Grey en konsulent van die buurgemeentes het dr. Ross 'n leidende rol gespeel in die totstandkoming van dié gemeentes.
Ook het van die begin af alles in sy vermoë gedoen om die onderwys in sy gemeente te bevorder. Deur die stigting van buiteskole in die distrik en daarna die oprigting van 'n kosskool vir seuns (later die staatskool) en 'n skool vir armes op die dorp, het die onderwys groot vooruitgang getoon. In die baanbrekersdae het sy regskennis goed te pas gekom. In die uitleg van die dorp en die verkoop en die transporteer van erwe het hy die kerk en die gemeenskap gedien. As kassier van die gemeentekas het hy gesorg dat die kerk se geldsake op 'n gesonde voet bly.
Nadat sy sig, wat nooit sterk was nie, so verswak het dat hy byna blind geword het, het hy in 1908 ná bykans 45 jaar op Lady Grey die tuig neergelê. Hy het op die dorp bly woon en ook daar gesterf.
In breër kerkverband
Vir die Kerk in die algemeen het ds. Ross baie beteken. As geleerde in nié net die teologie nie, maar ook in die regte, het hy in Rings- en Sinodale vergaderings hoog aangeskryf gestaan en aan die Kerk belangrike dienste bewys, ook deur sy aandeel in die optrek en verduideliking van die kerklike wette en bepalings.
Anglo-Boereoorlog
Soos so baie van die ander Skotse predikante het ds. Ross hom gou met die Boere vereenselwig en tydens die Anglo-Boereoorlog het een van sy seuns, destyds onderwyser op Pretoria, aan die Boerekant geveg. Weens ds. Ross se openlike simpatie met die Boere is hy in hegtenis geneem en van hoogverraad aangekla. Ná 24 dae in die tronk is hy egter op 4 Mei 1901, 20 dae voor sy 70ste verjaardag, van die aanklag vrygespreek.
Gesinslewe
Enkele maande nadat ds. Ross op Lady Grey bevestig is, het sy verloofde, Agnes Kinmont Duncan, na Suid-Afrika gekom en op 16 November 1863 is hulle deur dr. Abraham Faure in die huwelik bevestig in sy woning, Leeuwen Rust. Uit die huwelik is 12 kinders gebore, van wie twee betreklik jonk dood is, terwyl 'n getroude dogter met haar twee kleintjies en een van die seuns in 1905 naby Lady Grey verdrink het. Een van die seuns was prof. J.A. Ross van die Grey-universiteitskollege op Bloemfontein. Die pastoriemoeder is reeds op 10 Julie 1890 oorlede, dus was ds. Ross sowat 25 jaar lank wewenaar.
Memmingen
Memmingen is 'n stad in Beiere in die suid-ooste van Duitsland. In 2007 woon daar 41,021 mense in die stad.
Newscom, Mpumalanga
Newscom is 'n nedersetting in die Ehlanzeni-distriksmunisipaliteit in die ooste van Mpumalanga, Suid-Afrika.
Etienne van Heerden
Loopbaan
Sy loopbaan het al verskeie kinkels gehad: in 1983 is hy as prokureur toegelaat, waarna hy as prokureursklerk in Bellville gaan werk het; daarna het hy by 'n reklamefirma in Kaapstad gaan werk; en daaropvolgens het hy 'n lektoraat aan die Universiteit van Zoeloeland aanvaar om homself meer tyd vir sy skryfwerk te gun. In 1987 is hy aangestel as dosent aan die Rhodes-universiteit in Grahamstad, waar hy ook 'n kursus in skeppende skryfwerk in Engels en Afrikaans gelei het. Tans is hy professor en hoof van Afrikaans en Neerlandistiek aan die Universiteit van Kaapstad. Van Heerden is dikwels oorsee op besoek – hy is onder meer Honorary Fellow aan die Universiteit van Iowa in die VSA en "Writer in Residence" aan die Universiteite van Antwerpen en Leiden. Hy speel ook 'n belangrike rol in die Afrikaanse kultuur van die virtuele ruimte deurdat hy die stigtersredakteur van die multitalige kulturele webruimte LitNet is. Só speel hy ook 'n leidende rol in die skepping van 'n interaktiewe roman getiteld Die Rooi Roman. Verskeie publikasies vloei uit sy pen, onder meer rubrieke, akademiese artikels, literatuurkritiek en -teorie en vryskut joernalistieke werk.
Van Heerden het in 1978 met die jeugroman Matoli, en as digter in 1981 (tesame met Peter Snyders, Daniel Hugo en André le Roux du Toit) met Brekfis Met Vier gedebuteer. Hy was in die tagtigerjare ook een van die Afrikaanse skrywers wat 'n ontmoeting met ANC-lede by die Victoria-waterval in Zimbabwe gehad het. Van Heerden is een van die beste romanskrywers van sy generasie, wat ook oorsee baie sukses met sy werk behaal het. Tog skryf hy nie vir 'n geselekteerde skrywerspubliek nie, maar is besonder gewild onder die leserspubliek.
Beeld
duimnael|regs|200px|[[Schalk Pienaar (joernalis)|Schalk Pienaar was net drie maande lank die eerste redakteur van Beeld toe hy in Januarie 1975 om gesondheidsredes moes uittree.]]
Beeld is 'n Afrikaanse koerant wat sedert 16 September 1974 in Johannesburg en Pretoria uitgegee word.
Die koerant is gestig as Nasionale Pers se teenvoeter vir Perskor se destydse vier Transvaalse dagblaaie, maar veral Die Transvaler. Nasionale Pers, wat in Kaapstad gesetel is en die suidelike, meer verligte groepering in die destydse Nasionale Party verteenwoordig het, was destyds in 'n stryd gewikkel met Perskor, wat die noordelike, meer behoudende groepering verteenwoordig het. Perskor het ten tyde van die stigting van Beeld twee Pretoriase dagblaaie, Hoofstad (wat smiddae verskyn het) en Oggendblad (wat soggens verskyn het), en twee Johannesburgse dagblaaie, die middagblad Vaderland en  die oggendblad Die Transvaler uitgegee. Beeld het uiteindelik die stryd gewen met die verdwyning van al vier die destydse Perskor-dagblaaie. Sedertdien het geen ander Afrikaanse dagblad nog sy verskyning in die destydse Transvaal gemaak nie.