cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Steynsburg
Onderwys
Steynsburg se Hoërskool Paul Kruger, waar N.P. van Wyk Louw tydens 1928 Engels en 'n bietjie Duits gegee het, is aan die einde van 1992 weens dalende leerlingetalle gesluit. Die gemeenskap het toe die eiendom van die hoërskool oorgeneem en die Paul Kruger Kollege vir Christelike Onderwys op 19 Januarie 1993 daarin geopen, blykbaar met net meer as 20 leerlinge. Intussen het die Laerskool Unie as 'n staatskool voortbestaan. Die Kaaplandse Onderwysdepartement (KOD) het die stigting van die sekondêre skool goedgekeur. Teen April 1993 het die hele kollege 66 leerlinge gehad, waarvan 22 in die hoërskool-afdeling was omdat die skool in sy stigtingsjaar reeds gedwing is om, weens geldelike oorwegings, laerskoolleerlinge in te neem. Die meeste van dié leerlinge het uit die Laerskool Unie gekom sodat dié skool kort voor lank net sowat 60 leerlinge oorgehad het. Die KOD het toe Paul Kruger-kollege se laerskool-afdeling gesluit. Hierna het op een na die hele bestuur van die plaaslike Nasionale Party-tak uit protes bedank het. Die privaat skool se direksie het toe appèl aangeteken by die onderwysminister. Die stryd het daardie jaar in die hof gaan draai. Die Burger (Oos-Kaap) het op 18 November 1993 berig die "omstrede" privaat laerskool wat al tot "groot onmin en tweespalt" op die dorp gelei het, was weer in die nuus toe 'n regter van die hooggeregshof in Grahamstad beslis dat die skool se registrasie nie tersyde gestel mag word nie. Regter R.J.W. Jones het op 17 November beslis dat daar geen regsgrond is waarop die besluit van die Minister van Nasionale Opvoeding, Piet Marais, om registrasie van die Paul Kruger-Kollege vir Christelike Onderwys toe te staan, tersyde gestel moet word nie, soos die Laerskool Unie wou hê.
Dit het gekom nadat die Laerskool Unie 'n aansoek by die hooggeregshof ingedien het dat die privaat laerskool se registrasie tersyde gestel moet word. Die privaat skool is in Mei 1993 geregistreer. Luidens die berig in Die Burger het die onmin begin toe die Paul Kruger-kollege uitgebrei is om ook 'n laerskool in te sluit. Daar is beweer dat leerlinge deur die privaatskool by die Laerskool Unie "afgerokkel" is en dat daar te min leerlinge op die dorp vir twee laerskole was.
Ondanks mooi prestasie en goeie matriekuitslae het die ontvolking van die Oos-Kaapse platteland eindelik sy tol op die privaatskool geëis toe dit in 2007 moes sluit.
Tehuis Marais Steyn
In 1978 is 'n huis vir bejaardes op Steynsburg geopen. Die kleurryke politikus van eers die Verenigde Party en later die Nasionale Party Marais Steyn het persoonlik meegehelp dat die tehuis, wat deur plaaslike kerke begin is en nog deur hulle bestuur word, tot stand kom. Die tehuis, wat voorsiening maak vir 41 verswakte bejaardes, is na hom genoem. Hy het die instelling meermale besoek en met sy opgewekte geaardheid en humorsin saam met die bestuur en inwoners verkeer.
Jupiterradius
Jupiter se gemiddelde radius van 69 911 km word dikwels gebruik om die radius van ander groot hemelliggame weer te gee. Dit staan bekend as 1 RJ.
Mook en Middelaar
Mook en Middelaar (Limburgs: Mook en Middelar) is 'n munisipaliteit in die Nederlandse provinsie Limburg, wat grens aan die provinsies Gelderland en Noord-Brabant (die Maas-rivier vorm o.a. hier die grens met laasgenoemde provinsie). Die munisipale gebied het sowat 8 000 inwoners (2012) en 'n oppervlakte van 19 km². Mook is die administratiewe setel van die munisipaliteit.
Tom Herbert
Tom Herbert (25 November 1888 – 3 April 1946) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Traveling Husbands (1931), Bed of Roses (1933), Belle of the Nineties (1934), en Dixie (1943).
Mook en Middelaar
Mook staan bekend vir die Slag op die Mookerheide uit 1574, tydens die aanvang van die Tagtigjarige Oorlog.
Plekke
Plekke in die munisipale gebied van Mook en Middelaar:
Bisselt, Heikant, Katerbosch, Middelaar, Molenhoek, Mook, Plasmolen en Riethorst.
Fortune Feimster
Fortune Feimster (gebore 1 Julie 1980) is 'n Amerikaanse skryfster en aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente The Secret Lives of Dorks (2013) en Office Christmas Party (2016), en in die televisiereekse Mulaney (2014) en Life in Pieces (2015).
Pateet
Pateet is 'n Afrikaanse rock-musiekgroep wat in 2002 in Lichtenburg, Suid-Afrika deur Hector Beyers (baskitaar en stem), M.J. Swanepoel (kitaar en stem) en Wessel Ludick (dromme) gestig is. Die groep het tot en met 2006 saam gespeel, waartydens hulle die Jip Rockspaaider-kompetisie gewen het, 'n album opgeneem het en 'n musiekvideo geskiet het. Pateet se lede het in 2009 weer saam begin speel.
Die begin van Pateet (2002)
Al drie lede wat Pateet begin het, het eers (gedurende die begin van 2002) in Chemic Gum gespeel saam met Otto Swarts (kitaar). Die groep het by huispartytjies en by die skool opgetree. Chemic Gum het opgebreek en Pateet is in 2002 gevorm. Hector Beyers, M.J. Swanepoel en Wessel Ludick het nou begin Afrikaanse liedjies skryf en voluit 'n Afrikaanse groep begin. Dit is in hierdie dae wat Pateet se bekendste liedjie, Môre omie môre tannie, geskryf is.
Jip Rockspaaider (2003)
Pateet het in 2002 al aan die Jip Rockspaaider-kompetisie deelgeneem, maar het in Bloemfontein se semi-finaal uitgeval. Die volgende jaar het Pateet in Pretoria deurgedring tot die finaal van die Rockspaaider-kompetisie. Die finaal was in September 2003 by Aardklop in Potchefstroom gehou. Pateet het deelgeneem teen 8 bands onder andere Trompie is dood (wat later Foto na Dans geword het) en Twenty8. Pateet het die finaal gewen en was die 2003 Jip Rockspaaider-kampioene. Pateet het ook die toekennings vir beste baskitaarspeler en beste kitaarspeler gewen. Pateet het dus 'n album en 'n musiekvideo gewen. Gedurende 2003 het Pateet aanhou optree en deur die Oos-Kaap getoer.
Album en musiekvideo (2004)
Aan die begin van 2004 het Pateet hulle eerste album in Pretoria opgeneem. Die album was genaamd Pateet. Die album het 9 liedjies op gehad. Na die album opgeneem was, het Pateet hul musiekvideo vir Môre omie môre tannie geskiet. Die musiekvideo vir Môre omie môre tannie was opgeneem by Hoërskool Lichtenburg. Die video was op kykNET en MK89 uitgesaai. Pateet het aanhou optree deur 2004 by onder andere Aardklop se Oppi-aarde en Carnival city saam met kunstenaars soos Tweak, Karen Zoid, Koos Kombuis en Fokofpolisiekar.
Studentelewe (2005–2008)
Pateet se lede het in 2005 na Pretoria getrek en daar begin studeer. Tydens hierdie tydperk het die groep verskeie kere in Gauteng opgetree. Die lede van Pateet het aan die einde van 2006 begin om aan verskeie projekte deel te neem. M.J. het vir verskeie bands kitaar gespeel en 'n belangstelling vir klankingenieurswese ontwikkel. M.J. het ook klank vir lewendige optredes gedoen en produksie in musiekateljees gedoen. Hector het by die Universiteit van Pretoria saam met mede-studente in 'n band met die naam “Driewiel” gespeel. Wessel het teologie studeer by die Rhema kerk en het ook in Rhema se band gespeel. Vanaf die einde van 2006 tot en met 2009 was Pateet nie aktief nie.
Hervorming (2009–2010)
In 2009 het Pateet weer saam begin oefen en liedjies begin skryf. Aan die einde van 2009 het Pateet amptelik weer hervorm as 'n musiekgroep. Pateet het vanaf Maart 2010 begin optree en hul nuwe liedjies begin speel. In April 2010 het Pateet begin om 'n EP op te neem in Randburg. Volgens beplanning behoort die EP teen die begin van Junie 2010 voltooi te wees. Die liedjies op die EP se titels is onderskeidelik Die Toespraak, Onbeperkte Drome en Breek Mure.
Musiek en albums
Pateet (2004)
Demo (2010)
Die Afrikaanse Patriot
Die Afrikaanse Patriot was die eerste Afrikaanse koerant. Die eerste uitgawe is op 15 Januarie 1876 onder redaksie van C.P. Hoogenhout in die Paarl gepubliseer, hoofsaaklik as mondstuk van die Genootskap van Regte Afrikaners (GRA). Dit was aanvanklik 'n maandelikse tydskrif, maar is twee jaar later in 'n weeklikse publikasie omskep.
Die eerste uitgawe het slegs 50 intekenaars gehad. Die koerant is sterk veroordeel omdat dit Afrikaans as 'n literêre taal bevorder het. Destyds is Afrikaans as 'n kombuisweergawe van Nederlands beskou. Teen die derde jaar het die aantal inskrywings na 3 000 gestyg. Die ondersteuning was hoofsaaklik aan die lesers in die Transvaalse Republiek te danke.
Die koerant het baie van sy lesers in 1892 verloor nadat dit Cecil Rhodes in sy konflik teen Paul Kruger, destyds die president van Transvaal, ondersteun het. Die Afrikaanse Patriot moes uiteindelik sy deure in 1904 sluit.
Die Afrikaanse Patriot is later deur die Paarl Post opgevolg.
Jason Patric
Jason Patric (gebore 17 Junie 1966) is 'n Amerikaanse akteur en vervaardiger. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente The Lost Boys (1987), Sleepers (1996), Speed 2: Cruise Control (1997), en Narc (2002).
Wendy Padbury
Wendy Padbury (gebore 7 Desember 1947) is 'n Engelse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Charlie Bubbles (1968) en The Blood on Satan's Claw (1971), en in die televisiereekse Doctor Who (1963) en Freewheelers (1968).
Internet-Broadway-databasis
Die Internet-Broadway-databasis of IBDB (Engels: Internet Broadway Database) is ’n aanlyn databasis van Broadway-produksies en -akteurs. Dit word behartig deur die navorsingsafdeling van The Broadway League.
Burgenland
Burgenland (Burgenland-Kroaties: Gradišće, Hongaars: Felsőőrvidék, Őrvidék of Lajtabánság) is 'n deelstaat van Oostenryk. Eisenstadt is die hoofstad en met 'n bevolking van 14 637 (soos op 1 Januarie 2019) ook die grootste nedersetting van Burgenland.
Internet-Broadway-databasis
Dit het ook ’n app vir IOS en Android.
Burgenland
Burgenland is die mees oostelike van Oostenryk se nege deelstate en, volgens sy inwonertal, ook die kleinste. Die gebied, wat histories as Duits-Wes-Hongarye bekendgestaan het, het vroeër deel uitgemaak van die Koninkryk Hongarye. Volgens die bepalings van die Verdrag van Trianon, wat in 1920 onderteken is, het Hongarye dit aan die nuutgestigte Republiek Oostenryk afgestaan. In 1921 is die gebied hernoem tot Burgenland.
Internet-Broadway-databasis
Dié uitgebreide webtuiste met Broadway-inligting het rekords van produksies van die begin van die New Yorkse teater in die 18de eeu tot vandag. Besonderhede sluit in mense wat betrokke was en interessante feite en produksiestatistiek. Daar is ook ’n groot argief van foto's uit die hede en verlede en ’n uitgebreide soekfunksie.
Burgenland
Burgenland grens in die noorde aan die Pressburger Land, 'n streek in Slowakye; in die ooste aan die Hongaarse komitate (administratiewe geweste) Győr-Moson-Sopron en Vas; in die suide aan die Sloweense munisipaliteite Kuzma en Rogašovci en in die weste an die Oostenrykse deelstate Stiermarke en Neder-Oostenryk.
Burgenland, wat in die oorgangsgebied tussen die Alpe en die Pannoniese Laagvlakte geleë is, word deur twee groot landskapsvome oorheers – die Neusiedlermeer in die noorde en uitlopers van die Alpe-bergreeks in die suidelike heuwelland. Die deelstaat is 'n lang en smal strook land wat naby Sieggraben in die Ödenburg-bergreeks slegs 4 km wyd is.
Burgenland was en is in baie opsigte 'n grensland. Eeue lank was dit 'n omstrede streek waarop sowel die Heilige Romeinse Ryk asook Hongarye aanspraak gemaak het. Later, nadat die Ystergordyn in die laat 1940's geval het, was Burgenland 'n afgeleë grensstreek in die suidooste van Wes-Europa wat min belangstelling by beleggers gewek het. So was die deelstaat nog tot in die 1970's die armehuis van Oostenryk. Maar ook geologiese, botaniese, dierkundige en klimatiese besonderhede maak van Burgenland 'n grens- en oorgangsgebied.
Naam
Die naam Burgenland ("Land van kastele") het sy oorsprong in drie Oud-Hongaarse komitate waarin die gebied oorspronklik verdeel is en wat almal na kastele vernoem is – dus met -burg as gemeenskaplike Duitse naambestanddeel (Hongaarse name tussen hakies): Geeneen van die drie naamgewende kastele is tans in Burgenland geleë nie.
Geografie en topografie
Die deelstaat Burgenland het 'n oppervlakte van 3 965,2 km² en grens oor 'n afstand van 397 km grotendeels aan Hongarye. Kleiner gemeenskaplike grense word met Slowenië en Slowakye gedeel. Burgenland is die kleinste deelstaat van Oostenryk ná die federale hoofstad Wene en Vorarlberg en beslaan 4,7 persent van die Alperepubliek se totale oppervlakte. Meer as 'n derde van die deelstaat word as nasionale parke of natuurreservate beskerm.
Burgenland is aan die oostelike kant van die Alpe-bergreeks geleë, in die grensgebied tussen Alpynse berglandskappe in die weste en die Pannoniese Klein Hongaarse Laagvlakte (Duits: Kleine Ungarische Tiefebene) in die ooste. Na die oostelike Alpe-voorheuwels word in Pannonië nog as "bergreekse" verwys, alhoewel hulle nie met die magtige Alpepieke in ander Oostenrykse deelstate vergelyk kan word nie.
Die hoogste punt van Burgenland is die bergpiek Geschriebenstein (Hongaars: Írott-kő) op 884 m bo seevlak; die Oostenryks-Hongaarse staatsgrens loop regstreeks deur 'n uitsigtoring wat in 1913 op dié piek opgerig is. Die laagste punt is die plaas Hedwighof in die munisipaliteit Apetlon (distrik Neusiedl am See) op 114 m bo seevlak. Die laagste munisipaliteit is Illmitz op 116 m.
Burgenland se geografiese middelpunt is in Unterpullendorf in die munisipaliteit Frankenau-Unterpullendorf geleë en deur Burgenlandse geograwe met 'n sogenaamde Mittelpunktstein ("Middelpuntsteen") gemarkeer. Die suidelike landsdele word deur bergrûens (waarna in Duits as Riedel verwys word) en valleie met klein bergstroompies oorheers. Die laer geleë ooste en noorde van die deelstaat maak al deel uit van die Klein Hongaarse Laagvlakte wat op sy beurt by die Eurasiese Steppegordel gereken word.
Volgens die oorheersende landskapsvorme word Burgenland in drie landsdele verdeel:
Noord-Burgenland
Noord-Burgenland behels die gebied noord van die Ödenburgse gebergte en maak grotendeels del uit van die Pannoniese Laagvlakte. Administratief word dit verdeel in die distrikte Omgewing van Eisenstadt (Eisenstadt-Umgebung), Mattersburg en Neusiedl am See. Hier is die steppemeer Neusiedlermeer geleë wat deur rietvelde omring word. Die natuurbewaringsgebied Lange Lacke is 'n belangrike habitat vir bedreigde voëlspesies. In dié gebied is in 1992 die Nasionale Park Neusiedlermeer-Seewinkel gestig, 'n oorgrens-natuurreservaat wat tot Hongarye strek en hier as Nasionale Fertő-Hanság-park bekendstaan.
Sentraal-Burgenland
Sentraal-Burgenland, bestaande uit die distrik Oberpullendorf, is – in teenstelling met die noorde – 'n heuwelagtige streek wat in die suide deur die bergreeks Günser Gebirge van die heuwellande van Suid-Burgenland geskei word. Kenmerkend vir die streek is sy leemgrond, met enkele basaltheuwels wat hulle oorsprong in 'n Transdanubiese vulkaanstreek het.
Ter geleentheid van Burgenland se 70-jarige bestaan as deelstaat van die Republiek Oostenryk is sy geografiese middelpunt bepaal. Dit is te midde van wingerde in die munisipaliteit Frankenau-Unterpullendorf geleë, op 47°28'34 Noord en 16°34'24 Oos, en met 'n basaltsteen, wat van die Pauliberg afkomstig is, gemarkeer. Hierdie sogenaamde Mittelpunktstein dra inskrifte in Duits, Kroaties en Hongaars. Vlakby die monument is die Donatuskapel van 1577 geleë, 'n rustige plek wat uitsigte op Unterpullendorf se wingerde bied.
Klimaat
Burgenland is in die oorgangsgebied tussen twee groot klimaatsones geleë – die Atlantiese seeklimaat en die Pannoniese vastelandse klimaatsone. Sentraal-Burgenland en groot dele van die Pannoniese vlaktes word by die sonnigste streke in Sentraal-Europa gereken, terwyl hier ook die hoogste gemiddelde temperature en die meeste sonskyndae in Oostenryk aangeteken word. Die verdamping van groot hoeveelhede water in die Neusiedlermeergebied dra by tot 'n redelik hoë lugvogtigheid, maar beteken ook dat van die vrugbaarste landboustreke in Oostenryk hier aangetref word.
Lente begin betreklik laat in Burgenland, maar die weer is gewoonlik tot die middel van Oktober warm en gematig. Die bestendige bries, wat van die Pannoniese Laagvlakte waai, verskaf in Julie en Augustus, wanneer gemiddeldes van meer as 25 °C gemeet word, 'n welkome verligting van die somerhitte. Hulle dra ook by tot die relatief lae reënval in Noord-Burgenland.
Ontstaansgeskiedenis van die deelstaat
Tot en met 1918 het die gebied van die huidige Burgenland deel uitgemaak van die Hongaarse rykshelfte van die Oostenryks-Hongaarse dubbelmonargie, al het die plaaslike bevolking – merendeels Duits- of Kroatiessprekende boere en trekarbeiders – noue ekonomiese en sosiale bande met die aangrensende lande Neder-Oostenryk en Stiermarke gehandhaaf.
Toe die Habsburgse monargie teen die einde van die Eerste Wêreldoorlog begin ontbind het en 'n internasionale grens tussen die nuutgestigte Republieke Oostenryk en Hongarye getrek is, is die bewoners met die bestaansvraag van hul toekomstige nasionaliteit gekonfronteer. 'n Breë beweging het ontstaan wat volgens die beginsel van die reg op selfbeskikking van die verskillende etniese groepe binne die Habsburgse Ryk, soos dit destyds algemeen opgeëis is, op die insluiting van "Duits-Wes-Hongarye" by Oostenryk aangedring het. Gedurende die vredesonderhandelinge in Parys het die seëvierende geallieerde moondhede die Duitssprekende bevolking se eise dan ook nagekom. In die Vredesooreenkoms van St. Germain, wat op 10 September 1918 onderteken is, is die oorhandiging van die gebied, waarna destyds reeds nie-amptelik as "Burgenland" verwys is, aan Oostenryk op 'n later tydstip ná die sluiting van 'n vredesverdrag met Hongarye in die vooruitsig gestel.
In 'n referendum oor die politieke status van Ödenburg (Hongaars: Sopron), die beplande nuwe administratiewe setel van Burgenland, en agt ander munisipaliteite, wat in Desember 1921 gehou is, het 'n meerderheid van die bevolking ten gunste van Hongarye gestem. Hierdie streke het vervolgens onder Hongaarse administrasie gebly. Die res van Burgenland het in 1921/22 as "selfstandige federale deelstaat met gelyke regte" deel van die nuwe Republiek Oostenryk geword.
Demografie
Burgenland was tradisioneel een van die ekonomies minder ontwikkelde streke in Oostenryk. So was baie Burgenlanders tussen 1850 en die 1950's genoodsaak om elders 'n heenkome te vind – in Oostenryk of oorsee. Interessant genoeg word dikwels na Wene en Chicago as die grootste Burgenlanfdse stede verwys. Sowat 30 000 Burgenlanders het hulle in Amerika se Windy City langs die Michiganmeer gevestig. Noemenswaardige Burgenlandse immigrantebevolkings word ook in Allentown en New York, in Kanada en Suid-Amerika aangetref.
Distrikte en statutêre (selfregerende) stede
[[Lêer:Burgenland Nord-Mittel-Süd.svg|duimnael|links|Streke en distrikte van Burgenland
]]
Wynboustreke
Blaufränkischland is die belangrikste verbouingstreek in Oostenryk vir die gelyknamige kultivar – 'n rooiwyn met kragtige rooi bessiegeure en 'n donker granaatrooi kleur, met tinte van violet. Dit strek oor die munisipaliteite Neckenmarkt, Horitschon, Unterpetersdorf, Deutschkreutz, Lutzmannsburg, Großwarasdorf en Raiding. Die kultivar vereis 'n gematigde klimaat en liggings wat teen sterk winde beskerm is en is sodoende uiters geskik vir dié Burgenlandse streek wat tussen die Ödenburger-gebergte in die noorde, die Bucklige Welt in die weste en die bergreeks Günser Gebirge in die suide geleë is. Die oostekant lê oop vir die Pannoniese Laagvlakte se klimatiese invloed. Die matigende invloed van die nabygeleë Neusiedlermeer en sanderige leemgrond maak van die gebied 'n perfekte wynboustreek waar die eerste wingerde reeds deur Keltiese bewoners aangelê is.
Uhudler, met sy kenmerkende geure van aarbeie en bosbessies, is 'n wynsoort eie aan Suid-Burgenland. Nadat inheemse Europese kultivars in Oostenryk omstreeks 1870 deur filloksera vernietig is, is druifsoorte soos Noah, Isabella, Elvira, Concord (Ripatella), Clinton en Delaware, wat immuun teen die siekte is en sodoende geen insekdoders vereis nie, uit die Verenigde State ingevoer. Uhudler-wyn se kleure wissel van liggeel tot ligroos en rooi, afhangende van die druifsoort (daar is wit en blou druiwe).
Kortgolf
Kortgolfradio word uitgesaai in die frekwensieband tussen 3 MHz en 30 MHz (ook hoë frekwensie, HF, genoem). Die band se golflengtes strek van 10 tot 100 meter. Dit word HF genoem omdat die golflengtes in gebruik in die begindae van radio korter was as wat destyds gebruiklik was. Kortgolf word veral gebruik om baie lang afstande te oorbrug. Die senders in die ultrakortgolfband waaraan ons nou gewoond is saai in teenstelling in 'n reguit lyn uit. Omdat die aarde gekrom is, is die bereik van so 'n sender, afhangend van sy hoogte en sterkte, gewoonlik slegs so 50 tot 100 kilometer.
As gevolg van hulle lang golflengte volg die golwe in die middel- en langgolflengtes die aardoppervlak en kan redelike afstande daarmee oorbrug word, middelgolf tot so 300 km, langgolf so 1000 km. Kortgolf het daarenteen 'n spesiale eienskap; die ionosfeer van die aarde reflekteer die seine terug na die aarde. Deur gebruik te maak van hierdie weerkaatsing is dit moontlik om afstande van baie duisende kilometers te oorbrug.
Copacabana
duimnael|regs|250px|'n Lugfoto van Copacabana, soos gesien vanaf die Suikerbroodberg (Pão de Açúcar)
Kortgolf
Tot die opkoms van die internet was 'n HF-verbinding een van die weinig betaalbare moontlikhede vir besighede om onafgebroke inligting te verwissel tussen die verskillende lande. Tot aan die einde van die 20ste eeu was internasionale telefoontariewe hoog en was 'n onafgebroke verbinding tussen twee lande heeltemal onbetaalbaar.
Kortgolf beginsels
Die weerkaatsingsgedrag van kort golwe aan die onderkant van die ionosfeer is afhanklik van die tyd van die dag, die seisoen, die weerkaatsvermoë van die aardoppervlak en die bodemgesteldheid, die voginhoud van die atmosfeer, die grondwaterspieël en die geologiese struktuur van die aardoppervlak. Die hoofoorsaak vir die weerkaatsvermoë van die ionosfeer is die elektromagnetiese golwe en korpuskulêre straling van die son wat atome in die hoër lugstreke van die aardatmosfeer (die sonneflux) ioniseer.
Copacabana
Copacabana is 'n buurt in die suide van die Brasiliaanse stad Rio de Janeiro. Die buurt is veral bekend is vir sy gesogte, halfmaanvormige sandstrand, waarheen veral jong mense stroom.
Kortgolf
Kortgolf beginsels
Die ionedigtheid is nie konstant op verskeie hoogtes bo die aarde nie. Hulle vorm eerder lae wat wissel van hoë na lae konsentrasies vrye elektrone. In die begin van die 20ste eeu het Oliver Heavyside die eerste keer so 'n laag ontdek wat vandag die E-laag genoem word. Edward Victor Appleton het op 'n groter hoogte 'n aansienlik sterker geïoniseerde laag ontdek wat vandag die F-laag genoem word en vir die weerkaatsing van kortgolfseine van elementêre belang is. Die hoogte van hierdie laag en die intensiteit van ionisering hang sowel van die jaargetye as van die uur van die dag af.
Copacabana
Die distrik is tot by die middel van die 18de eeu Sacopenapã genoem, en sy naam is eers na die oprigting van 'n kapel gewysig, wat 'n kopie van die standbeeld "Jonkvrou van Copacabana" in Bolivia gehuisves het. Copacabana is op 6 Julie 1892 by die stad Rio de Janeiro ingelyf.
Kortgolf
Kortgolf beginsels
Kortgolfseine moet bedags die D- en E-laag deurboor sodat hulle teen die F2-laag kan weerkaats. Hulle ondergaan daar beperkte verstrooiing en absorpsie van hulle energie; met ander woorde hulle word gedemp en hulle seinsterkte word swakker. Snags, as die onderste ionosfeerlae opgelos is neem hierdie demping nie plaas nie.
Copacabana
Die huidige distrik strek van Prinses-Isabellaan tot by Posto Seis (die plaaslike lewensredders se wagtoring nommer ses) naby die vesting van Copacabana (Portugees: Forte de Copacabana) en lê digby ander gewilde woonbuurte soos Ipanema en Leblon. Met sowat 400 000 inwoners en 'n oppervlakte van slegs 5,08 vierkante kilometer is dit een van die mees digbevolkte woonbuurte ter wêreld.
Kortgolf
Kortgolf beginsels
Die weerkaatsing van elektromagnetiese golwe in die F2-laag kan verklaar word met die wet van Snellius. Volgens hierdie wet word 'n elektromagnetiese golf afgebuig by oorgang na 'n opties digter medium. Die normaal is daarby die loodlyn op die ionosfeer laag wat as die opties digter medium funksioneer. Die invallende straling word opgebreek in 'n aantal klein hoeke sodat totale refleksie gebeur. Die brekingsindeks van die elektromagnetiese straling is van frekwensie afhanklik. Hoe laer die frekwensie, hoe sterker die breking. Vir kortgolfontvangs beteken dit dat die laer frekwensies beter weerkaats word as hoër frekwensies. Bedags, gedurende die sterk ionisasie in die F2-laag word ook die hoër frekwensies goed weerkaats.
Copacabana
Die strand van Copacabana, wat oor 'n lengte van vier kilometer strek, lok op Nuwejaarsaand miljoene besoekers wat hier die begin van die nuwe jaar, maar veral ook die fees van die Afro-Brasiliaanse seegodin Yemanjá, wat onder meer deur die plaaslike vissers vereer word, kom vier. Mense laat klein houtvlotte met offerandes soos parfuum en blomme te water om die seegodin gunstig te stem, en plaas kerse op die strand. Mees opvallend is die honderde priesteresse, die Filhas-de-Santo ("Dogters van die Heilige") met hulle tipiese wit kleredrag.
Kortgolf
Kortgolf beginsels
Op 'n hoogte van 90 tot 120 km verskyn die Es-laag (sporadicE) op onvoorspelbare tye. In midde-Europa verskyn dit meestal oordag in die somermaande en dit ontstaan as verskillende fisiese prosesse gelyk optree. Daar word vermoed dat spore geïoniseerde gasse, wat meteore veroorsaak wanneer hulle in die atmosfeer verbrand, bydra tot die ontstaan van hierdie laag. As die ionisasie in die Es-laag te sterk word dan kan die kort golwe nie meer by die F2-laag uitkom en daar weerkaats word nie. Dit kan tydelik 'n volledige verstoring van seine in die hele kortgolfband veroorsaak. Hierdie toestand, bekend as die Mögel-Dellinger-Effek, word ook die dooie vierde uur genoem. In die baiekortgolf (die FM-band) kan radioseine tydelik buiten hulle normale bereik val omdat baiekortgolwe deur die Es-laag weerkaats word.
Inspan
Inspan is 'n Afrikaanse rolprent wat op 10 Junie 1953 uitgereik is.
Kortgolf
Kortgolf beginsels
In beginsel beteken 'n hoër energie-instraling beter refleksie. Bowendien word die hoër frekwensies (byvoorbeeld groter as 10 MHz) beter gereflekteer as die instraling verhoog word. Daarby dien hom 'n maksimale grensfrekwensie op wat kontinu gemeet word kan (Maximum Usable Frequency). Analoog hieraan is daar ook 'n minimale grensfrekwensie waaronder kortgolwe nie meer deur die ionosfeer gereflekteer word nie. Hierdie word die Lowest Usable Frequency genoem. Op bepaalde momente kan in 'n area op die wêreld die LUF bo die MUF lê, waardeur in hierdie area tydelik geen kortgolfontvangs moontlik is nie. So is dit byvoorbeeld rond die middaguur in sentraal Europa nie moontlik Suid-Amerikaanse zenders te ontvang nie.
Die plek waar die ionisasie maksimaal is beweeg hom vanweë die aardrotasie van oos na wes oor die aardbol. Deur die stand van die aardas kom hierby jaargetyde in beeld. By duisternis en in die nagure swak die ionisasie langsaam weer af waarby ook de MUF sak. Verder het die sonnevlekaktiwiteit wat in 'n elfjarensiklus varieer invloed op die ionisasie. Bygevolg is daar ook meteoroloë wat sendweerberigte opstel.
Bordeaux
Bordeaux (Frans: [bɔʁˈdo], ; Oksitaans-Gaskonies: Bordèu, [buɾˈðɛw]; Baskies: Bordele) is 'n hawestad in die suidweste van Frankryk met 'n bevolking van 254 436 (in 2017). Bordeaux is die administratiewe hoofstad van die région (gewes) Nieu-Akwitanië en die département Gironde en die sentrum van die metropolitaanse gebied Arcachon-Bordeaux-Libourne met 'n totale bevolking van 1,25 miljoen. Die inwoners word in Frans Bordelais genoem. Bordeaux is die grootste stad in die département Gironde, die région Akwitanië en die negende grootste in Frankryk. Die stedelike agglomerasie van Bordeaux is die sesde grootste in die land.
Kortgolf
Kortgolf beginsels
Die refleksie is ook van die hoek waaronder die sender send afhanklik. Sendantennes word daarom met inagneming van hierdie aspekte ontwerp en gebou. Die kleinste opstraalhoek van 'n kortgolfantenne bedra ongeveer 5 grade. Die F2-laag word op 'n afstand van ongeveer 1500 tot 2000 kilometer van die sender getref. Na die refleksie kan die sein vervolgens so'n 3000 tot 4000 kilometer van die sender op die aardoppervlak ontvang word. As die afstand tussen sender en ontvanger groter is dan is meer ionosfeerrefleksies nodig.
Inspan
Genre
Die rolprent is 'n avontuur en drama.
Kortgolf
Nadele
'n Probleem met kortgolf is onbetroubare ontvangs. Die ontvangs van kortgolfuitsendings is afhanklik van toestande in die atmosfeer en die aktiwiteit van die son. Beide verander in die loop van die dag. Die radiogolwe kan ook as gevolg hiervan op ander plekke op aarde land as wat bedoel is. Kortgolfstasies verander dus gedurende die loop van die dag gereeld hulle antennes se rigting en verander ook van frekwensie om ontvangs so goed as moontlik te maak.
'n Ander probleem is die beperkte klankkwaliteit van kortgolf. Die klank is mono en beperk in frekwensiebereik. Dit is ook onderhewig aan steuring soos deur weerlig omdat amplitudemodulasie gebruik word. Kortgolf is nie baie geskik vir frekwensiemodulasie nie. Initiatiewe om die probleem op te los deur die uitsendinge te digitaliseer is onderweg (onder andere Digital Radio Mondiale), maar dit is nog onduidelik of hierdie initiatiewe die analoogtegniek sal vervang.
Bordeaux
Bordeaux is bekend vir sy voortreflike kos en wyn en speel 'n belangrike rol in die internasionale wynboubedryf en -handel as lid van die Great Wine Capitals Global Network. Wynskoue soos Vinexpo en Semaine des primeurs lok deskundiges uit alle wêrelddele. Danksy die plaaslike wingerde het Bordeaux reeds in die Middeleeue, maar veral vanaf sy "goue tydperk" in die 18de eeu internasionale bekendheid verwerf. As die hoofstad van die voormalige provinsie Guyenne (wat grootliks met die huidige gewes Akwitanië ooreenkom) het Bordeaux deel uitgemaak van Gascogne. Die stad is teen die rand van die landskap Landes de Gascogne geleë.
Kortgolf
Nadele
Vanweë hierdie redes word daar tans baie via satelliet uitgesaai. Die kortgolfbande bly daarenteen dig bevolk.
Bordeaux
Bordeaux se Lune-hawe is deur Unesco in Junie 2007 as wêrelderfenisgebied gelys.
Kortgolf
Radio Kootwijk
In die jare 1920's werk Nederland aan radiogtelegrafiese verbinding met Nederlands-Indië, Radio Kootwijk. Die sendvermoë van hierdie radiosender was enorm en boesem ook vandag nog ontsag in. Die antennestelsel het bestaan uit 'n sestal 212 m hoë antennes en het 'n sendvermoë van baie honderde kilowatts. Hulle het uitgesaai op 'n baie lang golflengte van 17000 m (VLF, 17,6 kHz) en kon hierdeur die enorme afstand tussen Nederland en die kolonië oorbrug.
Tydens die ontwikkeling van Radio Kootwijk in 1925 het radioamateurs ontdek dat dit moontlik was om radioseine oor lang afstande te stuur deur op 'n destydse baie kortgolflengte, 16-60m, uit te saai. 'n Ingenieur van die PTT, ir. N. Kooimans, bou 'n kortgolfsender en slaag daarin om met 'n klein sendertjie op die dak van sy radiolaboratorium in Den Haag radioverbinding met Nederlands-Indië tot stand te bring, die eerste interkontinentale verbinding oor kortgolf.
Bordeaux
Wapenkunde
Die simbole se volgorde versinnebeeld Frankryk se aanspraak op die stad en sy omgewing waarna ook Bordeaux se leuse verwys.
Kortgolf
Radio Kootwijk
Dit het nie lank geduur voordat die nuwe apparaat by Radio Kootwijk geïnstalleer is en die radiostasie gegroei het tot 'n belangrike wêreldwye radiosentrum. Vanweë die korter golflengte het dit moontlik geword om in plaas van telegrafie ook gesprekke uit te saai en so vind via Radio Kootwijk die eerste transatlantiese radiotelefoongesprekke plaas.
Bordeaux
Wapenkunde
Die sekelmane, wat op die wapen saamgeweef is, is die klein wapen of simbool van Bordeaux, en hulle het hul oorsprong in die simboliese sekelmaan wat slegs op die stadswapen verskyn. Hulle is ook deur Diane de Poitiers, die geliefde van koning Hendrik II van Frankryk, as haar simbool gebruik. Die drie sekels word al enkele eeue lank gebruik en verskyn dikwels op fasades, klere en ander voorwerpe.
Kortgolf
Kortgolfradio vandag
Kortgolf word hedendaags steeds intensief gebruik. Belangrike gebruikers is internasionale radiostasies soos Radio Nederland Wereldomroep, Radio Vlaanderen Internationaal en die BBC World Service. Baie lande bied hierdie uitsendings aan as diens aan hulle inwoners in die buiteland. Hulle rig sommige uitsendings van onafhanklike inligting na gebiede waar dit nie vanselfsprekend beskikbaar is nie, of juis die omgekeerde, die verspreiding van propaganda. 'n Ander groot groep gebruikers is radioamateurs. Ook in die militêre wêreld word hierdie band nog baie gebruik.
Copacabana
Infrastruktuur
duimnael|regs|250px|'n Straat in Copacabana duimnael|regs|250px|Copacabana
Nog tot by die einde van die 19de eeu was Copacabana 'n afgeleë stadsbuurt tussen die Atlantiese Oseaan en die granietrotse van die omgewing, wat eers met die bou van 'n tonnel in die jaar 1892 met die suidelike stadsgebied verbind is en sodoende maklik bereikbaar geword het. 'n Tweede tonnel is in 1904 gebou.
Vanaf 1918 is Copacabana se Avenida Atlântica deur die Brasiliaanse landskapsontwerper Roberto Burle Marx (1909–1994) verfraai, en vier jaar later het die ekonomiese opswaai van die buurt met die oprigting van die luukse hotel Copacabana Palace 'n aanvang geneem. Die wettiging van dobbelary het die ontwikkeling van die plaaslike vermaaklikheidsbedryf verder aangewakker. Die periode tussen die 1930's en 1950's was die goue tydperk van Copacabanastrand, wat deur die inheemse bevolking ook Princesinha do Mar ("Klein Seeprinses") genoem word. Dit is destyds vereenselwig met rykdom en weelde en het 'n gewilde onderwerp in die internasionale musiek en literatuur geword.
Die sandstrand is in 1970 deur middel van sandophopings verbreed net soos die Avenida Atlântica, wat tot 'n sesbaansnelweg uitgebou is. Die Avenida Nossa Senhora de Copacabana, wat parallel loop, het sedert die middel van die 20ste eeu van 'n rustige residensiële straat tot een van die besigste verkeersare en winkelstrate van Rio de Janeiro ontwikkel. Daar is drie moltreinstasies wat Copacabana met ander dele van die stad verbind. Copacabana se promenade pronk met luukse hotelle, restourante, kroeë, nagklubs, rolprentteaters en woonstelblokke.
Bordeaux
Wapenkunde
Die wapen is teen die middel van die 17de eeu vir die eerste keer gebruik. In die 18de eeu is dit gereeld vertoon soos byvoorbeeld by die Saint-Projet-fontein (1736). Vandag verskyn die wapen orals en merk daarnaas onopvallend feitlik alles wat in besit van die Stad Bordeaux is.
Bordeaux gebruik 'n muurkroon met sewe goue tinne as sy kroon (dit verwys na Bordeaux as 'n eersterangse stad). In plaas van hierdie muurkroon word op die stadswapen dikwels 'n grawekroon gebruik – dit verwys na die feit dat Bordeaux se jurade (die stadsraad onder die Ancien Régime) sedert die 16de eeu ook die graafskap Ornon (wat grootliks met die huidige dorpe Gradignan en Villenave d'Ornon ooreenkom) geregeer het. Bordeaux is daarnaas een van slegs drie munisipaliteite in Frankryk wat nog steeds 'n adellike titel uit die tydperk voor die Franse Rewolusie dra.
Beth Ostrosky Stern
Beth Ostrosky Stern (gebore 15 Julie 1972) is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Flirting with Disaster (1996), Whipped (2000), en Saturday Morning (2007), en in die televisiereeks All My Children (1970).
Bordeaux
Ligging
Die getye van die Atlantiese Oseaan raak dus ook die stadsgebied van Bordeaux: Tydens vloed word die rivier deur die seewater wat binnestroom teruggedruk, die vloed beweeg tot by 100 kilometer ver na die binneland, en die waterpeil styg met sowat een meter. Die stromings wat ontstaan veroorsaak maalstrome en 'n onrustige wateroppervlak. Soms beweeg golwe van seewater oor 'n afstand van tientalle kilometers stroomop, 'n natuurverskynsel wat in Bordeaux as mascaret ("springvloed") bekend staan.
Geologie
Die linkeroewer van die Garonnerivier, waar ook die grootste gedeelte van Bordeaux se stadsgebied lê, bestaan uit uitgestrekte moerasgebiede met klein heuwels (Frans: croupes). Die heuwels is deur sedimente van afgebrokkelde gesteentes gevorm, met grint en gruis as hulle belangrikste ondergrond. Die grond is swak, maar nogtans vanweë sy hoë poreusheid wat water laat deursypel en sy vermoë om warmte te stoor uiters geskik vir wynbou.
Bordeaux lê tussen twee gebiede wat in geomorfologiese opsig op mekaar lyk – Médoc langs die rivier se benedeloop en Graves langs sy boloop. Die plaaslike wingerde strek dikwels tot in die beboude gebiede.
Die regteroewer gaan byna regstreeks in 'n kalkplato met 'n hoogte van tot by 90 meter oor en word deur sy platorand gekenmerk. Die plato huisves teen 'n afstand van sowat twintig kilometer wêreldbekende wynbougebiede soos Saint-Émilion, Pomerol en Fronsac waar sommige van die wêreld se duurste wyne verbou word.
Klimaat
Bordeaux lê aan die suidelike rand van die gematigde klimaatsone, en die baie milde winters en lang warm somers toon reeds die sterk invloed van die aangrensende subtropies-Mediterreense gebied. Reënval kom in Bordeaux die hele jaar deur voor, en met 'n jaarlikse gemiddelde van 891 millimeter se neerslae is die gebied een van die natste in die land. Die sterkste reënval binne 'n halfuur, wat ooit in Frankryk aangeteken is, het in Julie 1883 in Bordeaux geval. Winterreën is die mees tipiese vorm van neerslae, terwyl somerreën meestal in die vorm van donderbuie uitsak. 'n Sogenaamde "dubbeldonderbui" met swaar reën het op 31 Mei 1982 binne 'n uur die gemiddelde neerslae van 'n hele maand oor die stad laat uitsak.
Bordeaux se gemiddelde jaarlikse temperatuur is 12,3 °C met 'n gemiddelde minimum van 5,2 °C in Januarie en 'n gemiddelde maksimum van 19,6 °C in Julie. Gewoonlik oefen die Atlantiese Oseaan 'n matigende invloed op die plaaslike temperature uit, maar daar is nogtans ook weerstoestande wat van hittegolwe vergesel word. Tydens die hittegolf van die jaar 2003 het die kwik op twaalf opeenvolgende dae tot maksimale temperature van 35 °C of hoër gestyg, en op een dag is selfs 41 °C aangeteken.
Met 'n gemiddelde jaarlikse aantal van 2 000 sonskynure oortref Bordeaux die meeste ander Franse gebiede met uitsondering van die Mediterreense en enkele Atlantiese kusgebiede.
Die mikroklimaat van Bordeaux en sy omgewing is uiters gepas vir wynbou. Die stad en die wingerde word daarnaas deur 'n breë strook denneboombosse, die Forêt des Landes, teen seewinde beskerm. Ook die Gironde se rivierloop oefen 'n matigende invloed op – die rivierwater werk soos 'n reusagtige battery wat bedags warmte stoor en dit snags weer uitstraal. Daarnaas reflekteer die rivierwater die invallende sonstrale na die omgewing.
Geskiedenis
Die omgewing van Bordeaux is reeds tussen 30 000 en 20 000 jaar gelede deur Neanderthal-mense bewoon. Oorblyfsels van hierdie vroeë inwoners is in die bekende Pair-non-Pair-grot naby Bourg sur Gironde, net noord van Bordeaux, ontdek.
Die geskiedenis van die stad Bordeaux strek oor 'n tydperk van sowat 2 300 jaar en is deur Kelte, Romeine, Franke en die konflikte tussen Engeland en Frankryk oorheers. Sedert die middel van die 15de eeu behoort Bordeaux ononderbroke by Frankryk. Die stad het in sy geskiedenis drie bloeitydperke beleef wat Bordeaux veral aan sy strategiese ligging, sy handelsbetrekkinge en sy vervoerverbindings te danke gehad het.
Antieke oudheid
Bordeaux was oorspronklik 'n Keltiese nedersetting, Burdigala, wat in die 3de eeu v.C. gestig is en as die hoofstad van die Bituriges-Vivisci-stam gedien het. Vanweë sy strategiese ligging langs 'n belangrike Wes-Europese handelspad het die stad reeds vroeg 'n belangrike rol gespeel. Die stad was 'n goeie voorbeeld vir 'n nedersetting wat slegs om strategiese redes gestig is – die moerasgebiede van die omgewing was gevrees vanweë die malaria-gevaar wat hulle ingehou het.
Jakoetsk
Jakoetsk (Russies: Яку́тск; Sacha: Дьокуускай, Djokoeskai) is die hoofstad van die Republiek van Sacha (Jakoetië), ’n federale deelgebied van Rusland. Dit is aan die Lena-rivier geleë, sowat 450 km van die Noordpoolsirkel. Die bevolking in 2013 was 286 456.
Bordeaux
Antieke oudheid
Ná die Romeinse verowering van Gallië het die stad steeds as Burdigala bekend gestaan, en sy ekonomiese en strategiese belangrikheid het nog steeds toegeneem. Die streek was een van die beduidendste graanprodusente in die Romeinse Ryk, en die hawe van Burdigala het naas sy graanuitvoere na Rome ook groot hoeveelhede metale (waaronder veral lood en tin) en smeewerk gehanteer.
Die wynbou in die omgewing van Burdigala is hoogs waarskynlik deur die Romeine ingevoer, alhoewel die presiese datum nie bekend is nie. Daar is reeds voor die begin van die Christelike jaartelling wyn in die gebied geniet, soos argeologiese vondse van amfore bewys het, maar dit is veral uit die Mediterreense Provincia Narbonensis ingevoer. Die plaaslike wynbou het vermoedelik in die 1ste eeu n.C. 'n aanvang geneem – die tydperk van Bordeaux se eerste ekonomiese bloeitydperk wat tot by die einde van die 4de eeu geduur het.
In die 2de eeu is Burdigala, wat destyds reeds tot 'n welvarende handelsmetropool ontwikkel het, tot die hoofstad van die provinsie Aquitania verklaar, en plaaslike goewerneurs soos Agricola het danksy die florerende handel, wynbou en die strategiese ligging van die stad se seehawe 'n groot magsbasis opgebou.
Die Romeinse Burdigala is deur Romeinse skrywers as 'n indrukwekkende stad beskryf. As 'n welvarende seehawe kon Burdigala pragtige openbare geboue bekostig soos die amfiteater wat in die 3de eeu opgerig is en sitplekke vir 15 000 toeskouers gebied het. Die beduidende Griekse gemeenskap van Burdigala het die kulturele en intellektuele lewe van die stad verryk, maar ook Iberiërs, Brittaniërs, Germane en selfs Romeinse burgers het hulle in Burdigala kom vestig, en tydgenote het na die stad as "Klein-Rome" begin verwys.
In dieselfde tydperk het die bevolking die Christelike geloof toenemend begin aanneem; talryke begraafplase met sarkofae uit die 4de eeu is tydens argeologiese opgrawings in Bordeaux gevind. Die Saint-Seurin-kerk was die setel van die plaaslike biskop; 'n Gallo-Romeinse kripte het bewaar gebly.
In 476 is Burdigala by die Wes-Gotiese Ryk ingelyf en reeds in 507 deur die Franke verower. In 580 is die stad grotendeels deur 'n aardbewing verwoes, en vir Burdigala het die "donker eeue" van sy geskiedenis begin.
Die Middeleeue
Die vroeë Middeleeue was vir Bordeaux 'n tydperk van bestendige onsekerheid. Alhoewel koning Dagobert I van Bordeaux weer die hoofstad van die nuutgestigte hertogdom Akwitanië gemaak het, is die stad tydens die Islamitiese veldtogte van Abd ar-Rahman II in 732 geplunder en verwoes. Ná hul neerlaag naby die stad Poitiers is die Arabiere in dieselfde jaar na die gebied anderkant die Pireneë teruggedryf, en Karel die Grote het baie moeite gedoen om die vrede in die gebied te herstel. Ter skikking van sy erfopvolging het Karel Akwitanië tot 'n koninkryk verhef wat deur sy seun Lodewyk die Vrome geregeer sou word. Die gebied van Bordeaux, wat in Frans ook as Bordelais bekend staan, is 'n kort tyd later deur 'n reeks Wiking-rooftogte geteister. Die Skandinawiërs het Bordeaux op hulle pad na die Middellandse See in 844 vir die eerste keer aangeval en dit tot by die jaar 1000 verskeie kere geplunder. In 866 het Akwitanië ook sy status as koninkryk weer kwytgeraak.
Die dryfkrag agter die tweede groot bloeitydperk van Bordeaux was Eleonore van Akwitanië, een van die skitterendste figure van die Middeleeue. Sy het die leen van haar vader Willem X oorgeërf en dit as haar bruidskat vir die huwelik met die Franse koning Karel VII gebruik. Die bruilof is in 1137 in Bordeaux gevier. Maar Eleonore was in haar huwelik ongelukkig, en die wag vir 'n troonopvolger was tevergeefs. Die huwelik is in 1152 ontbind.
Eleonore het haar leen nou vir 'n tweede keer as bruidskat vir haar huwelik met die twintigjarige Henri Plantagenêt, graaf van Anjou en hertog van Normandië, gebruik wat kort daarna plaasgevind het. Toe Henri Plantagenêt twee jaar later die Engelse troon oorgeërf het, het die hele Akwitanië 'n Engelse besitting geword. Bordeaux het van die 12de tot by die 15de eeu onder die heerskappy van die Engelse koningshuis gebly. Die Engelse het 'n nuwe stadsmuur en 'n reusagtige paleis opgerig en die ou Romaanse kerk met 'n Gotiese gebou, die katedraal Saint-André, vervang. Bordeaux het toe die setel van 'n aartsbiskop en die hoofstad van die vorstedom Guyenne geword – Guyenne was 'n Engelse vervorming van die Franse Aquitaine ("Akwitanië").
In vergelyking met ander provinsies het die bewoners van Bordeaux en sy omgewing 'n hoë lewensstandaard geniet: Voldoende kos was steeds beskikbaar, die plaaslike wyn is vanuit die seehawe na Engeland (waar dit as claret bekend gestaan het) en ander bestemmings uitgevoer, en die stad het gedurende die pesepidemie van die jaar 1348 gespaar gebly.
Tydens die Honderdjarige Oorlog met Frankryk het Bordeaux altyd in Engelse hande gebly, en talle Engelse het hulle in die stad gevestig. Edward van Woodstock, wat ook die "Swart Prins" genoem is, het die Franse koning Jan II die Goeie ná sy gevangeneming in Bordeaux aangehou en gedurende sy heerskappy tussen 1355 en 1372 steeds gepoog om van Akwitanië 'n selfstandige koninkryk te maak, maar tevergeefs. Die stigting van die Universiteit van Bordeaux in 1441 het die strewe na onafhanklikheid versinnebeeld. Vanaf 1443 het Franse troepe herhaaldelik na Bordeaux opgeruk, maar eers ná die Slag van Castillon in 1453 het die Franse daarin geslaag om Bordeaux en Guyenne te verower en by Frankryk in te lyf.
Die burgers, waaronder baie magtige en welvarende koopmans, was ongelukkig met die nuwe politieke situasie aangesien Bordeaux nou van sy afsetgebiede in Engeland afgesny was. Die Franse koning het in elk geval nie verseker gevoel van die burgers se lojaliteit en trou aan Frankryk nie en twee groot vestings laat oprig – die Château de la Trompette in die noorde en die Château du Hâ in die weste. Hierdie kastele was daarop gemik om die stad teen invallers te verdedig, maar hulle het ook as gevangenisse gedien, en hul geskutte kon tydens opstande teen die plaaslike bevolking gerig word. Vir maksimum-effektiwiteit van hul wapens in die skootsveld binne-in die stadsmuur was geboue in Bordeaux beperk tot een verdieping.
Die heffing van 'n nuwe belasting op sout, die sogenaamde gabelle, het reeds in 1458 tot swaar onluste gelei. Die opstand is bloedig neergeslaan. Eers in 1494 is 'n parlement ingestel wat as 'n konsessie van die Franse koningshuis aan Bordeaux se burgers beskou is en waarmee hulle beperkte selfregering toegestaan is. Die burgers het onder meer beheer oor die belastingstelsel gekry, alhoewel die adel nog steeds 'n groot invloed daarop uitgeoefen het.
Die vroegmoderne tydperk
In die 16de en 17de eeu het krisistye en opswaaie mekaar aanhoudend afgewissel. Bordeaux was destyds 'n sentrum van die humanisme waar die beroemde filosoof en essayis Michel de Montaigne die amp van burgemeester beklee het. Nogtans het Bordeaux saam met ander stede in Suid-Frankryk erg onder die godsdiensoorloë gely. Die stad was 'n belangrike toevlugsoord vir vlugtelinge van dié oorloë.