cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Frédéric Mistral
Kort biografie
Frédéric Mistral is gebore in Maillane, in die Bouches-du-Rhône département van Frankryk. Hy studeer in die regte aan die Universiteit van Aix-en-Provence en, welaf genoeg om nie te hoef te werk nie, spandeer sy lewe daaraan om Oksitaans weer op die been te bring. Hy ontwikkel byvoorbeeld 'n woordeboek in Oksitaans, en stig 'n etnografiese museum in Arles. Hy sterf ook in Maillane.
Bryan Habana
Loopbaan
Habana het sy Drienasiesdebuut op 30 Julie teen die Wallabies gemaak op die Bulls se tuisveld, Loftus Versfeld in Pretoria. Suid-Afrika het die wedstryd 22–16 gewen. Die volgende wedstryd teen die All Blacks op Nuweland is ook deur Suid-Afrika gewen. In die tweede toets teen Australië in Perth het Habana twee drieë gedruk in die Springbokke se 22–19 oorwinning. Die All Blacks het die laaste wedstryd van die reeks ook gewen, 31–27 in Carisbrook. Hoewel Suid-Afrika nie die reeks gewen het nie, het Habana uitgeblink as 'n krag in die internasionale rugbyarena. Hy het die reeks voltooi met die prestasie dat hy saam met Doug Howlett en Joe Rokocoko die meeste drieë gedruk het. In die Curriebeker het die Blou Bulle die eindstryd gehaal wat tuis op Loftus Versfeld teen die Vrystaat Cheetahs gespeel is. Die Cheetahs het die eindstryd gewen. In November 2005 het Habana vir die Springbokke teen Argentinië, Wallis en Frankryk gespeel en twee drieë teen Wallis gedruk.
In April 2007 het Habana teen 'n jagluiperd gehardloop in 'n 100 meter-resies om bewustheid te wek oor die dringende gevaar waaronder die jagluipend verkeer om as bedreigde spesie geklassifiseer te word.
Habana is gekies as vleuel vir die Springbokke se Rugbywêreldbeker 2007-span. In die Springbokke se eerste wedstryd teen Samoa het hy vier drieë aangeteken in die 59–7 oorwinning in Parys. Met 'n totaal van agt drieë na die halfeindstryd oorwinning oor Argentinië was Habana die voorste driedrukker van die Rugbywêreldbeker 2007.
Van 2010 tot 2013 speel Habana vir die Stormers in Superrugby en provinsiaal vir die Westelike Provinsie.
Habana speel op linkervleuel in die Springbokke se Rugbywêreldbeker 2011-span in Nieu-Seeland. Die Springbokke wen hul eerste wedstryd teen Wallis 17–16 met drieë deur Steyn en Hougaard. Hulle oorrompel Fiji en Namibië; maar wen net-net 13–5 teen Samoa met Habana wat 'n drie gedruk het in die negende minuut. Suid-Afrika word ongelukkig daarna deur Australië met 11–9 in die kwarteind uitgeskakel.
Habana speel in al drie die Springbokke se wentoetse teen Italië, Skotland en Samoa in Junie 2013, die Rugbykampioenskaptoetse teen Argentinië, Australië en Nieu-Seeland, asook die jaareindtoetse teen Engeland, Wallis en Frankryk.
Habana speel in al die Springbokke se toetse teen Wallis, Skotland en die Rugbykampioenskaptoetse teen Argentinië, Australië en Nieu-Seeland.
Habana speel in al die Springbokke se toetse in die Rugbykampioenskap. Hy is ook linkervleuel in die Springbokke se Rugbywêreldbeker 2015-span in Engeland. Die Springbokke verloor hul eerste wedstryd teen Japan 32–34, maar wen die volgende Saterdag 46–6 teen Samoa met Habana wat 'n drie gedruk het in die 82ste minuut. Gedurende die 2016-2017 seisoen het hy deelgeneem aan die sewe wedstryde wat sy klub in die Europese beker gespeel het, met twee drieë gedruk, in 'n tuisnederlaag teen Saracens en aan die oorwinning, steeds tuis, teen Sale. Die Toulonnais het in die kwarteindronde teen Clermont verloor. In die Top 14 het hy twaalf wedstryde gespeel, waaronder elf as voorgereg, met 30 punte. Hy skryf sy laaste wedstryd van die seisoen op 15 April 2017 aan met 'n oorwinning met 23-14 teen. Gedurende Julie het hy 'n knie gehad, en hy oefen saam met die groep spelers, maar speel nie 'n wedstryd nie, ondanks sy begeerte om weer te speel met sy landgenoot P Pietersen het in die buiteseisoen by die klub aangekom. Bryan Habana kondig op 24 April 2018 aan dat hy sy loopbaan aan die einde van die 2017-2018 seisoen beëindig.
Jamie Dorrington
Jamie Dorrington (gebore 1 November 1984) is 'n Engelse akteur en vervaardiger. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprent Weekender (2011) en in die televisiereekse The Endz (2011) en The Innocents (2018).
Christy Knowings
Christy Knowings (gebore 25 Februarie 1980) is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die televisiereekse Sesame Street (1969), New York Undercover (1994), All That (1994), en Figure It Out (1997).
Xiphiidae
Die Swaardvisfamilie (Xiphiidae) is 'n vis-familie wat tot die orde Perciformes behoort. Slegs een genus met een spesie, naamlik die Swaardvis, behoort tot dié familie. Die spesie kom onder meer aan die Suid-Afrikaanse kus voor.
Kenmerke
Die vis van die familie se uitsonderlike kenmerk is die lang bo-kaak en die snawel wat daaraan vas is. Verder het die vis nie bekkenvinne nie. Hulle word tot 4.5 m groot en weeg 450 kg en kom voor in die oop oseaan.
Mikel John Obi
John Michael Nchekwube Obinna, ook bekend as John Obi Mikel, John Mikel Obi of Mikel John Obi (gebore 2 April 1987 in Jos) is 'n Nigeriese sokkerspeler. Hy het vir die Nigeriese nasionale sokkerspan uitgedraf.
Swartsuikerbekkie
Die swartsuikerbekkie (Chalcomitra amethystina) is 'n algemene standvoël, nomade en plaaslike trekvoël in boomveld, woudrand en tuine. Sommige voëls trek in die winter weg uit die dorre gebiede. Die voël is 15 cm groot en weeg 11 - 19 gram. In Engels staan die voël bekend as die Amethyst sunbird.
Kirill Meretskof
Kirill Afanasievich Meretskof (Russies: Кири́лл Афана́сьевич Мерецко́в; 7 Junie [O.S. 26 Mei] 1897 - 30 Desember 1968) was 'n Sowjet-militêre bevelvoerder. Nadat hy in 1917 by die Kommunistiese Party aangesluit het, dien hy vanaf 1920 in die Rooi Leër. Tydens die winteroorlog van 1939-1940 teen Finland het hy die taak gehad om die Mannerheim-lyn binne te dring as bevelvoerder van die 7de leër. Hy is kort daarna met die titel Held van die Sowjetunie bekroon.
Die NKVD het Meretskof gearresteer aan die begin van die Tweede Wêreldoorlog. Twee maande later is hy vrygelaat en het gedurende die Belegging van 1941-1944 die 7de leër en later die Volkhov Front bevel gegee. Hy was vanaf Februarie 1944 in bevel van die Kareliese Front, veral die Petsamo-Kirkenes-offensief van Oktober 1944. Vanaf April 1945 word hy na die Verre Ooste opgeplaas, waar hy in bevel was van 'n front tydens die Sowjet-inval in Japanese Mantsjoerye. Tydens die oorlog het hy die rang van Maarskalk van die Sowjetunie bereik.
Erica myriocodon
Erica myriocodon is 'n plant wat tot die genus Erica behoort en is deel van die fynbos. Die plant is inheems aan die Wes-Kaap.
Erica nabea
Erica nabea is 'n plant wat tot die genus Erica behoort en is deel van die fynbos. Die plant is inheems aan die Oos-Kaap en Wes-Kaap.
Frank Bacon (akteur)
Frank Bacon (16 Januarie 1864 – 19 November 1922) was 'n Amerikaanse akteur en skrywer. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente A Corner in Cotton (1916), Her Debt of Honor (1916), Lightnin (1925), en Lightnin (1930).
NG gemeente Aucklandpark
duimnael|regs|320px|Die kerkgebou het teen 2017 tekens van verwaarlosing getoon nadat die kerkbanke, kansel, orrel en alles anders binne-in uitgehaal en verkoop is.
regs|160px|duimnael|Ds. S.C. Biggs, Aucklandpark se leraar van 1963 tot 1971.
duimnael|regs|160px|Ds. Coligny Nel was van 1947 af leraar van die moedergemeente, [[NG gemeente Melville, en het in 1958 'n beroep na Aucklandpark aanvaar. Hier het hy gebly tot hy in 1963 na Swartland vertrek het. Ook daar het hy die eerste leraar van 'n dogtergemeente geword toe hy op 4 April 1964 in die gemeente Swartland-Noord bevestig is.]]
Die NG gemeente Aucklandpark was 'n gemeente van die Nederduitse Gereformeerde Kerk in die noordwestelike voorstad van Johannesburg met dieselfde naam.
Aucklandpark het in 1958 van Melville afgestig met sowat 750 belydende lidmate. Die gemeente het sedert die middel jare sestig as die studentegemeente vir NG studente aan die Goudstadse Onderwyskollege en die Randse Afrikaanse Universiteit opgetree. In 1971 het die gemeente 704 belydende lidmate en 700 studentelidmate gehad, in 1979 578 belydend (die studente is nie aangegee nie), in 1985 705 belydend en 1 942 studente, in 539 belydend en 1 865 studente en in 1994 550 belydend en 1 760 studente.
Inlywings
Op Donderdag 1 Junie 1995 smelt die gemeentes saam. Reeds in Augustus 1995 was daar sprake dat Johannesburg-Oos (wie se kerkgebou in Doornfontein as die Irenekerk bekendstaan) ook deel van die verenigde gemeente sou word om so een, multikulturele NG gemeente in die middestadgebied tot stand te bring. Dié gemeente, wat op Sondag 1 Junie 1997 ontstaan het, het steeds NG gemeente Johannesburg geheet en toe gestrek van Aucklandpark tot by Braamfontein, Berea en Hillbrow. Die gemeente se sentrum was die kerkkompleks van Aucklandpark, maar dienste is ook gehou in Braamfontein en in die Irenekerk.
Die gemeente het 'n volle vier leraars gehad: ds. Johan Krige (studenteleraar in Aucklandpark sedert 8 Januarie 1982, later hoof- uitvoerende beampte van MES ), ds. Christoph Müller (woongebiede) en di. Attie Botha en Piet Smith (middestadbediening). Dié drieledige gemeente het toe gestrek van Ellispark in die ooste (waar weinig min NG lidmate oorgebly het) tot anderkant die Randse Afrikaanse Universiteit (nou die Universiteit van Johannesburg) in die weste. Veral Botha en Smith het baie gedoen vir nie-lidmate in die middestad.
Toe Aucklandpark voelers uitsteek na Melville met die oog op samewerking (Melville se lidmaattal het in 1994 al tot 340 gedaal en Aucklandpark het 'n aanbod van 'n koper vir hulle kerkgebou gekry), was die ou moedergemeente blykbaar nie bereid om met die Braamfontein/Irenekerk-gedeelte saam te werk nie. Die samestellende dele van die Johannesburg-gemeente skei omstreeks 2003 toe daar sprake was dat Aucklandpark die kerkgeboue by Richmondlaan 71 aan 'n ontwikkelaar sou verkoop vir die oprigting van 'n vulstasie en daardie deel van die gemeente, saam met die studente, met Melville se NG gemeente saamsmelt om die Mellville Kruisgemeente te vorm. Hulle aanbid sedertdien in Mellville se kerk by Vierde Laan 51.
Melville Kruisgemeente se lidmaattal het van sowat 1 300 met die vereniging binne enkele jare tot sowat duisend (studente ingesluit) gedaal, maar daarna verder teruggesak tot 564 belydende en 99 dooplidmate in 2016. Ds. Ben Klut is die studenteleraar vanaf 2000 en sy vrou, ds. Elise Klut, gemeenteleraar vanaf 2006.
Kerkgebou vandag
Tydens die inlywing van die gemeente Johannesburg se Auckland Park-wyke by Melville, is die Auckland Park-kerk aan die petroleummaatskappy BP (SA) verkoop, wat dit wou sloop om plek vir ’n vulstasie aan die besige Kingsway te maak. Eers nadat die gebou verkoop is, is agtergekom die grond waarop die gebou staan, het 'n voorwaarde in die oorspronklike skenkingsakte wat vereis dat die perseel slegs vir gemeenskaplike doel benut mag word. Dit het dus die bou van enige kommersiële onderneming daarop verbied. Alles in die kerk is afsonderlik verkoop: die orrel, banke, ens.
Ligging
Die kerkgebou is geleë by Richmondlaan 71, Johannesburg.
Nikolai Watoetin
Nikolai Fyodorovich Watoetin (Russies: Никола́й Фёдорович Вату́тин; 16 Desember 1901 - 15 April 1944) was 'n Sowjet-militêre bevelvoerder tydens die Tweede Wêreldoorlog. Watoetin was verantwoordelik vir baie operasies van die Rooi Leër in die Oekraïne as bevelvoerder van die Suidwestelike Front en die Voronezh Front tydens die Slag van Koersk. Gedurende die Sowjet-offensief het Watoetin die 1ste Oekraïense Front gelei om die regterbank van Oekraïne weer in te neem en hy verantwoordelik vir die offensiewe van die Rooi Weermag in die weste en suidweste van Kiëf en die uiteindelike bevryding van die stad.
Hy het in Februarie 1944 in 'n hinderlaag gestap en dodelik gewond deur die Oekraïeniese Rebelle Leër.
Randjeslaagte
Randjeslaagte was ’n driehoekige stuk staatsgrond tussen die plase Braamfontein (plaas) (wes), Doornfontein (oos) en Turffontein (suid) waarop die grootste deel van die Johannesburgse middestad en die hele Hillbrow nou geleë is. Dit stem ooreen met die gebied tussen die huidige Commissionerstraat en Hospitaalheuwel.
duimnael|regs|270px|Op dié kaart van Johannesburg in 1890 is Randjeslaagte se grense sigbaar as die skuins streep wat wes van Hillbrow loop en noord van [[Marshalltown.]]
Die name van al die vername plase waarop Johannesburg aangelê is – Turffontein, Braamfontein, Doornfontein, Elandsfontein, Klipriviersberg, Langlaagte, Waterval en Klipfontein – leef voort in die naam van ’n voorstad binne die grense van die oorspronklike plaas. Net die uitvalgrond Randjeslaagte se naam het vir amptelike doeleindes ophou bestaan. Maar met die stad se vyftigste verjaardag in 1936 is besluit om ’n lewende gedenkteken vir sy pioniers te skep; daarom is die Randjeslaagte Memorial Homes Park (Randjespark) vir 150 mense opgerig. Dit bestaan uit huise, hoofsaaklik geborg deur die Rotariërs en gebou in ’n parkagtige omgewing vir bejaarde paartjies, veral oorspronklik onvermoënde baanbrekers wat die Goudstad sy kinderskoene sien ontgroei het.
’n Dorp op die Rand nodig
duimnael|regs|300px|'n Kaart van die plase waarop die [[Witwatersrand aangelê is met die dagsoom daarop aangedui. Randjeslaagte lê net noord daarvan.]] duimnael|links|170px|Johannesburg is genoem na [[Johann Rissik en Christiaan Johannes Joubert, die tweepersoonkommissie op wie se aanbeveling die openbare delwerye geproklameer en die dorp gestig is.]] Die nuus oor die nuwe goudveld het vanaf middel 1886 vinnig versprei en ’n groot stormloop na die Witwatersrand ontketen. Aangesien daar destyds nie ’n dorp op die Rand was nie, het die eerste aankomelinge ’n tydelike verblyf in mynkampe op plase gevind. Die uitbreiding van hierdie mynkampe, soos Paarlkamp, Ferreiraskamp en Natalkamp, het spoedig probleme met gesondheids- en bestuursreëlings geskep. Daarom was dit uit die staanspoor duidelik dat ’n dorp uitgelê moes word om ’n heenkome te bied aan die fortuinsoekers, prospekteerders, delwers en spekulante.
Die tweemanskommissie, bestaande uit C.J. Joubert en J.F.B. Rissik, wat op 3 Augustus 1886 aangestel is om oor die betalendheid van die nuwe goudvelde te rapporteer, het dus ook die opdrag gekry om ’n plek uit te soek waar ’n dorp uitgelê kon word. Hulle het op 4 Augustus 1886 op die Witwatersrand aangekom en veldkornet J.P. Meyer versoek om alle eienaars, huurders en belanghebbendes van die betrokke plase op te roep tot ’n vergadering ten einde hulle sienswyses te verneem. Hierdie vergadering het op 5 Augustus 1886 op die plaas Turffontein plaasgevind. Ongeveer 300 mans was op die vergadering teenwoordig, onder wie ook Cecil John Rhodes, J.B. Robinson, J.A.J. Booysen, H.J. Liebenberg, L. de Jager, H.C. Ellis, J.P. Meyer, J. Hartogh, Hans Sauer, Eddie Meintjes en die Geldenhuys-broers, Louw en Frans.
Randjeslaagte gekies
Uit ’n geldelike oogpunt sou dit vir die staat voordeliger wees as die dorp op staatsgrond uitgelê word, want volgens die Goudwet van 1885 het die eienaar van die grond alle standplaaslisensies gekry. Randjeslaagte was ’n driehoekige stuk staatsgrond geleë tussen Braamfontein, Doornfontein en Turffontein. Deurdat die plase eers opgemeet is nadat die boere elkeen sy plaas uitgesoek het, het dit dikwels gebeur dat die grense van die plase nie mooi bymekaar aangesluit het nie. So het dan ’n stuk staatsgrond as uitvalgrond ontstaan wat staatsbesit gebly het. Die plase Braamfontein, Doornfontein en Turffontein was elk oor die 4 000 morg groot. Gevolglik het die eienaars nie in die stukkie uitvalgrond belanggestel nie. Aangesien daar geen hout of water op was nie, was dit volgens die inspeksieverslag "alleen voor weiland geschikt."
Toe J.P. Meyer Randjeslaagte ’n paar jaar voor die ontdekking van die hoofrif aan F.J. Bezuidenhout sr. et vir £100 aanbied, het Bezuidenhout dit van die hand gewys aangesien sy lammerooie in elk geval op die grond gewei het sonder dat hy daarvoor hoef te betaal. J.C. Kriegler het byna die eienaar van hierdie stukkie uitvalgrond geword toe hy op 12 Oktober 1885 by die uitvoerende raad van die ZAR aansoek doen om die grond teen 10/- per maand te huur. Die owerheid kon nie aan sy versoek voldoen nie aangesien die grond nog nie opgemeet was nie. Maar met die ontstaan van Johannesburg sou hierdie stukkie grond in waarde toeneem. Die landmeter J.E. de Villiers het gedurende September 1886 aansoek gedoen om die nuwe dorp op te meet volgens ’n tarief waaroor hy met die staat ooreen sou kom. Montlik het hy ’n beter begrip en toekomsbeeld van die Goudstad gehad as enige van die amptenare. Terwyl die staatsamptenare gemeen het die nuwe dorp sou net ’n klein myndorpie wees wat spoedig sou verdwyn, het J.E. de Villiers groot verwagtings van hierdie dorp gekoester. Hy skryf: "Vergun my de vryheid eenige aanmerkingen te maken omtrent het stichten van een dorp of liever eene stad, dat dezelve later worden moet, alhier." Al sou die standplaaslisensies vir die staat ’n belangrike bron van inkomste wees, sou die grootste voordeel vir die owerheid voortspruit uit die groot bevolking wat baie sakelisensies en invoerregte sou betaal, het De Villiers korrek voorspel.
Randjeslaagte geproklameer
Op 24 September 1886 het die staatsekretaris die landmeter-generaal opdrag gegee om tenders vir die opmeting van 600 standplase op Randjeslaagte aan te vra. Blykbaar het J.E. de Villiers se sienswyse tog in ’n mate indruk gemaak, want die regering het besluit om die opmeting van die nuwe dorp aan hom op te dra teen ’n fooi van 10/- per standplaas. Op 4 Oktober 1886 is Randjeslaagte as dorpsgebied geproklameer en die volgende dag het Johann Rissik ’n plan aan J.E. de Villiers gestuur van die standplase wat hy moes uitmeet met die mededeling dat die dorp Johannesburg sou heet.
Die gouddorp se naam
Die naam Johannesburg is blykbaar aan die begin van Oktober 1886 aan die nuwe dorp toegeken. Op Sondag 3 Oktober 1886 het mynkommissaris Carl von Brandis per brief by die staatsekretaris navraag omtrent die naam gedoen: "De landmeter Gnl. heeft my den plan gezonden van de uitteleggen Stands en my geinformeerd dat de naam dezer grond Johannesburg sal zyn — ik heb de Eer U. Ed.'s instructien hieromtrent te vragen vóór ik hieraan kan voldoen." In sy memorandum aan die staatsekretaris het die onderstaatsekretaris gemeld: "Ik ben met boven bedoelde decissie – die niet in geschrift is, onbekend." Die besluit om die nuwe dorp Johannesburg te noem, was dus ’n mondelinge besluit wat nêrens op skrif voorkom nie. Die staatsekretaris moes wel van die besluit kennis gedra het, want op 9 Oktober 1886 het hy die mynkommissaris laat weet: "De Stands zullen zoo spoedig mogelijk worden opgemeten door Landmeter de Villiers. De naam van de plek zal zijn Johannesburg." In ’n latere brief het die staatsekretaris die grense van Johannesburg omskryf as dieselfde as die hele gebied van die regeringsplaas vroeër bekend as Randjeslaagte.
Ná jare lange onenigheid is ooreengekom dat Johannesburg na Christiaan Johannes Joubert en Johann Rissik genoem is. Daar is waarskynlik mondeling ooreengekom om hierdie twee manne deur die naam Johannesburg te vereer na aanleiding van hulle werksaamhede as tweemanskommissie om ’n plek vir die te stigte dorp uit te soek en om vas te stel of dit wenslik was om die gouddraende plase tot openbare delwery te verklaar.
Eerste standplase opgeveil
Op 19 Oktober 1886 het J.E. de Villiers met die opmeting van die standplase begin en die naam Johannesburg verskyn op hierdie datum vir die eerste keer in De Villiers se veldboek. Op 3 November 1886 is die opmeting voltooi en op 8 Desember 1886 is die eerste veiling van standplase in Johannesburg gehou. Uit die verskillende aansoeke om as afslaer by die veiling van die standplase op te tree, is dié van Joost Heystek van Rustenburg goedgekeur. Hy kon nie teenwoordig wees nie en gevolglik het sy vennoot, Hendrik Karl Jan van Noorden op 8 Desember 1886 die standplase opgeveil. Dit is nie moontlik om vas te stel in watter mate Afrikaners deelgeneem het aan die verkoop van standplasestaat gestuur is. Wel, is dit duidelik dat die keuse van die dorpsgebied, die naamgewing daarvan en die stigting van die dorp in ’n groot mate aan Afrikaners te danke was.
Uitbreiding
Die eerste uitleg van Randjeslaagte het uit twee afsonderlike blokke bestaan, elke ’n roosterplan waarop enkele pleine uitgesonder is. Tussen die twee blokke was delwerye aan die gang. Selfs in dié vroeë stadium was reeds in die kamp sprake van mededinging. Langs die ontwikkeling op Randjeslaagte het nog twee gebiede ontstaan: Marshalltown en Ferreirasdorp. Marshalltown is heel moontlik selfs voor Johannesburg (Randjeslaagte) uitgelê. Op 27 September 1886 het die Randse pionier Henry Brown Marshall die landmeter Kidger Tucker gevra om ’n woongebied uit te lê; dus voor Jos de Villiers op 3 November 1886 met sy uitleg klaar was.
Die volgehoue toestroming van voornemende delwers en later ook handelaars het die owerheid genoop om die uitleg van De Villiers – wat hy op eie houtjie van die oorspronklike 600 tot 986 standplase uitgebrei het – aansienlik te vergroot. Dit is gedoen deur die twee stroke blokke op Randjeslaagte met mekaar te verbind, maar vanaf Marshalltown in die suide. By Breestraat is toe ontdek dat die noord-suidstrate nie presies by mekaar aansluit nie; vandaar die bekende "knik" in amper al hierdie strate waar hulle Breestraat (nou Lilian Ngoyistraat) kruis. 'n Verbinding tussen dié twee stroke en hul strate is immers nooit beplan nie. Nog voor die gedeelte wat die twee stroke blokke op Randjeslaagte moes verbind, van 1 tot 3 Junie 1887 in die openbaar opgeveil is, het entrepreneurs reeds kans gesien om die eerste luuksewoonbuurt uit te lê, naamlik Doornfontein. Aanvanklik het die rykstes onder die inwoners in Noordstraat gekoop of laat bou, maar die klein erwe en kort blokke op Randjeslaagte het duidelik nie in die smaak van die elite geval nie. 'n Opvallende kenmerk van Doornfontein, wat in Mei 1887 deur Th. Yeo Sherwell uitgelê is, is die lang blokke wat saam met die glooiing van die terrein in 'n noord-suidrigting van die oostelike grens van Randjeslaagte geloop het. Hierdie lang blokke tesame met die groterige standplase het 'n rustige karakter aan die nuwe woonbuurt gegee, maar die dwarsstrate het nie by die straatpatroon van Randjeslaagte aangesluit nie. Die volle betekenis van hierdie eerste werklike woonbuurt van Johannesburg word duidelik wanneer besef word dat Doornfontein byna net so groot was as die hele uitleg op Randjeslaagte. Met 'n vaste uitleg te midde van die chaotiese delfgewoel in die omgewing, het die geheelbeeld van die dorp vir die eerste keer 'n meer gekonsolideerde patroon aangeneem. Die sentrum het 'n meer aaneenlopende, egalige aansig van eenverdieping-sinkgeboutjies gekry. Gevolglik het die onderskeid tussen die delfgebied, met sy houtstellasies en gruishope, en die nedersetting al duideliker geword.
Selkern
duimnael|320px|Diagramatiese voorstelling van die menslike selkern 1. [[Kernomhulsel.
1.a. Buitemembraan.
1.b. Binnemembraan.
2. Nukleolus.
3. Nukleoplasma.
4.a. Heterokromatien.
4.b. Eukromatien.
5. Ribosome.
6. Nukluêre porie. ]]
Die meeste selle het 'n selkern in die een of ander stadium van hul ontwikkeling. Die selkern is meestal 'n ronde of ovaalvormige liggaam wat omtrent een tiende van die sel se totale volume uitmaak. Dit word omring deur 'n dubbele kernmembraan waarvan die buitenste plek-plek met die endoplasmiese retikulum verbind is. Op sommige plekke in die kernmembraan kan daar uiters klein porieë voorkom. Die vloeibare inhoud van die kern staan bekend as nukleoplasma (kernplasma). Twee soorte strukture is van besondere belang in die kernplasma, naamlik die nukleolus (kernliggaam) en die chromosome.
Voordat die sel begin verdeel, lyk die chromosome soos 'n netwerk van fyn drade, die chromatiennetwerk. Die chromosome is verreweg die belangrikste dele van die kern, omdat hulle die draers if van die erflikheidseienskappe wat van geslag tot geslag oorgedra moet word. Wanneer die sel besig is om te verdeel, kom die chromosome voor as aparte drade. Die presiese getal chromosome in die selkern van elke lewende organisme is van allergrootste belang. Elke soort plant of dier se selkerne dra 'n presiese hoeveelheid chromosome. So byvoorbeeld is daar by die mens 46 chromosome in die kern van elke liggaamsel (maar elke gameet bevat slegs helfte van die getal chromosome wat in elke liggaamsel voorkom). 'n Chromosoom bestaan uit proteïene en 'n nukleïensuur, naamlik DNS. Die kleinste eenheid genetiese materiaal op 'n chromosoom wat 'n genetiese boodskap kan oordra, word 'n geen genoem. 'n Chromosoom kan beskou word as 'n lineêre versameling van gene – elke geen is 'n spesifieke chromosoomdeel.
Die kernliggaam is 'n ovaalvormige struktuur waarvan daar een of meer in die kern aanwesig kan wees. Dit bestaan hoofsaaklik uit nukleïensure.
Funksies
Die kern beheer die bou en eienskappe van die sel omdat die gene die opbou (sintese) van strukturele proteïene en ensieme reguleer. Die kern dra ook die erflikheidseienskappe van die sel deur middel van die gene wat op die chromosome geleë is.
FC Energie Cottbus
Die klub se "stamvader" is FV Grube Marga wat op 19 Januarie 1919 gestig is. In 1924 is die klub herdoop as SV Sturm Grube Marga. Tussen 1941 en 1943 het die klub op die hoogste vlak in die Gauliga Berlyn-Brandenburg meegeding.
Na die ontbinding van die klub deur die Geallieerdes is 'n opvolgerklub, SG Marga, in 1946 gestig. In 1948 is die klub herdoop na BSG Franz Mehring Marga en in 1950 na BSG Aktivist Brieske-Ost. In Oktober 1954 is die eerstespan deur die Oos-Duitse sokkeradministrasie oorgeplaas na die nuwe klub SC Aktivist Brieske-Senftenberg. In 1963 het die sokkeradminisasie weer besluit om die spelers oor te plaas, hierdie keer na SC Energie Cottbus. Die sokkerafdeling van die klub het op 31 Januarie 1966 onafhanklik geword as BSG von Bodo Krautz, maar die klub is kort daarna herdoop na BSG Energie Cottbus.
Voor die Duitse hereniging het Energie in die DDR-Oberliga gespeel. Na die hereniging het die klub die huidige naam aangeneem en is dit in die Regionalliga ingedeel. In 1997 promoveer Energie na die Bundesliga 2. Verder haal Energie in dieselfde jaar verrassend die eindstryd van die Duitse beker (DFB-Pokal). In 2000 het Energie vriend en vyand verras deur promosie na die Bundesliga te kry en het daar bly meeding tot die heelwat later as verwagte relegasie in 2003.
In die 2006/2007-seisoen het Energie weer, teen alle verwagtings in, na die Bundesliga teruggekeer.
Afrikaanse Hoër Seunskool
Die Afrikaanse Hoër Seunskool, ook bekend as Affies, is ’n openbare hoërskool vir seuns in Pretoria, Gauteng, Suid-Afrika, en is geleë oorkant die wêreldbekende rugbystadion en tuisveld van die Blou Bulle, Loftus Versfeld.
Geskiedenis
Die skool was oorspronklik in die huis van Generaal Piet Joubert te Visagiestraat 218, Pretoria gehuisves. Teen 1927 het die skool so gegroei dat hulle ’n nuwe skoolterrein benodig het, en is die skool na die huidige terrein van die Afrikaanse Hoër Meisieskool geskuif. Teen die einde van 1927 het hulle die Hogere Oosteindschool, ’n Nederlandstalige skool oorgeneem, ’n verdere teken van die afname in gebruik van Nederlands in Suid-Afrika en die aanvaarding van Afrikaans as primêre onderrigtaal.
Teen 1929 het die huidige geboue kapasiteit bereik en is die besluit geneem om ’n nuwe skool vir die seuns te stig. Die Afrikaanse Hoër Seunskool het so tot stand gekom, die eerste aparte Afrikaanse seuns- en meisieskole in die destydse Transvaal.
Skoollied
Affies se skoollied:
Daar ruis uit Pretoria
die roep tot verre trans
van duisende stemme
vir jou, ou Afrikaans!
Dit bind ons tesame,
Ozzie Nelson
Ozzie Nelson (20 Maart 1906 – 3 Junie 1975) was 'n Amerikaanse akteur, regisseur, en vervaardiger. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Here Come the Nelsons (1952) en Love and Kisses (1965), en in die televisiereekse The Adventures of Ozzie and Harriet (1952) en Ozzie's Girls (1973).
Afrikaanse Hoër Seunskool
Skoollied
die naam van ons trou
soos berge so stewig gebou vir jou!
Ons bring jou ons hulde,
jou lig sal ons dra tot ver oor ons wye Suid-Afrika.
Ons staan vir ons Nasie,
ons Taal en ons Land,
Gestaal vir die stryd om jou lig te laat brand.
Louise Naudé
Louise Naudé (*11 Junie 1927- †19 Desember 2008, Somerset-Wes) was die nooiensnaam van Louise Angless, wat in die boek “Die kamferboom” die aangrypende verhaal vertel van haar familie se lotgevalle in die stryd teen apartheid. Sy was aktief betrokke by die anti-apartheid beweging en was ook 'n lid van die Black Sash organisasie.
Afrikaanse Hoër Seunskool
Skoollied
Ons grootse verlede;
Louise Naudé
Lewe en werk
Louise Naudé is op 11 Junie 1927 in ’n Afrikaanse huisgesin gebore, gaan skool in ’n Afrikaanse skool en is lid van die Nederduits Gereformeerde Kerk. Haar universiteitsopleiding kry sy aan die Universiteit van Pretoria waar sy haar in Maatskaplike Werk bekwaam. In 1957 trou sy met Richard Angless, wat in Engeland gebore is en ’n Katoliek is. Hulle het ’n seun (Edwin) en ’n dogter (Theresa) wat goeie resultate behaal op skool en op universiteit. Theresa bekwaam haar later ook as maatskaplike werker. Gedurende Louise se huwelikslewe gee sy by verskeie skole in die Kaapse Skiereiland onderrig in Afrikaans en in hierdie tyd word verskeie artikels van haar in tydskrifte gepubliseer. Dan kry sy die geleentheid om onderwys te gee by ’n Kleurlingklooster, wat haar in aanraking bring met anderskleuriges in die tyd van die apartheidsregering. Sy bied ook aandklasse aan by ’n Sentrum vir Volwasse Opvoeding vir swart mense, wat haar kennis oor hierdie mense se lewensomstandighede onder apartheid verder verbreed. As gevolg van haar blootstelling raak sy dan betrokke by die Black Sash, die organisasie vir vroue wat hulle beywer vir sosiale regverdigheid en die afskaffing van apartheid. Na aftrede vestig sy haar in Somerset-Wes naby Kaapstad, waar sy in die aftreeoord Allenwood Club in Helderberg Village bly. Sy is op 19 Desember 2008 in Somerset-Wes oorlede.
Afrikaanse Hoër Seunskool
Skoollied
die hede se krag
Andile Ngcaba
Andile Ngcaba Abner is 'n Suid-Afrikaanse sakeman wat vir sy bydraes in die gebied van tegnologie beroemd is.
Afrikaanse Hoër Seunskool
Skoollied
Gee moed en vertroue
vir dit wat daar wag.
Andile Ngcaba
Lewensloop
Andile Ngcaba Abner is op 12 Junie 1956 by Duncan Village, Oos-Londen in die Unie van Suid-Afrika gebore. Deesdae woon Ngcaba in Johannesburg.
Herman Wasserman
Lewe en werk
Hermanus Jacobus Wasserman is op 29 Julie 1969 in Port Elizabeth gebore. Hy gaan skool aan Sunridge Laerskool in Port Elizabeth, Eversdal Laerskool in Durbanville en matrikuleer in 1987 aan die Hoërskool Durbanville. Hierna ondergaan hy in 1988 en 1989 sy verpligte militêre diensplig. Van 1990 tot 1994 studeer hy voltyds aan die Universiteit van Stellenbosch. Sy eerste studies is in die Teologie, maar hy slaan spoedig oor na tale en verwerf die B.A.-graad in 1992, die B.A. Honneurs-graad in Afrikaans-Nederlands in 1993 en daarna in 1994 die B.A. Honneurs-graad in joernalistiek. Vanaf Desember 1994 dien hy op die redaksie van Die Burger, eers as nuusverslaggewer en vanaf 1997 as boekeredakteur en lid van die kunsredaksie, waar hy gereeld rolprente, boeke en musiek resenseer. In 1997 behaal hy aan die Universiteit van Stellenbosch sy M.A.-graad in Afrikaans-Nederlands met ’n verhandeling oor “Die Stoetmeester deur Etienne van Heerden binne die plaasromantradisie in Afrikaans”. Vir sy doktorsgraad doen hy in 1999 ’n jaar lank navorsing aan die Ryksuniversiteit Leiden in Nederland en in 2000 behaal hy sy D.Litt.-graad onder leiding van Louise Viljoen aan die Universiteit van Stellenbosch met ’n studie oor “Postkoloniale kulturele identiteit in Afrikaanse kortverhale na 1994”.
Op 1 November 2001 word hy ingevolge die Rykie van Reenen-genootskap, waarvolgens ’n Naspers-joernalis vir ’n termyn na die Universiteit van Stellenbosch gesekondeer word, aangestel as dosent by die Departement Joernalistiek aan die Universiteit van Stellenbosch. Hy doseer media-etiek, media en die gemeenskap en joernalistiek in die kunste. Later word hy bevorder tot senior lektor en beklee hierdie pos voltyds. In 2005 ontvang hy ’n Fullbright-beurs vir navorsing in media-etiek aan die Universiteit van Indiana in Bloomington in Amerika en terselfdertyd ontvang hy ’n toekenning van die Nasionale Navorsingstigting om gaslesings aan te bied aan die State University of New York in Plattsburgh. Sy navorsing wentel rondom die ontginning van postkoloniale teorie vir die kritiese hersiening van normatiewe raamwerke vir die joernalistiek in Suid-Afrika na apartheid. Hy is ’n genoot vir die Etiek denkskool van die Skool vir Joernalisme aan Missouri-Universiteit in Columbia in Amerika en word ook aangestel as ’n navorser deur die Council for the Development of Social Science Research in Africa aan die Democratic Governance Institute on the Media in African Governance in Dakar, Senegal.
Die Suid-Afrikaanse Nasionale Navorsingsinstituut klassifiseer hom in 2006 as ’n navorser in die Y1-kategorie, wat toegeken word aan jong navorsers wat die potensiaal het om gevestigde navorsers van internasionale formaat in hulle spesialisgebiede te word. Hy is slegs die vierde navorser wat op die gebied van die joernalistiek en massakommunikasie so hoog aangeslaan word en hy ontvang dan ook die Visekanselierstoekenning vir uitnemende navorsing van die Universiteit van Stellenbosch. Navorsingsprojekte van hom wat befonds word sluit ’n teoretiese ondersoek van globale joernalistieke etiek vir die Stellenbosch Instituut vir Gevorderde Studies en politieke kommunikasie in nuwe demokrasieë vir die Britse Akademie in. In 2007 aanvaar hy ’n pos as lektor in media- en kultuurstudies aan die Universiteit van Newcastle in Engeland en vanaf September 2008 is hy ’n senior lektor aan die Universiteit van Sheffield in Engeland se Skool vir Joernalistiek. Hy is in hierdie tyd steeds buitengewone medeprofessor in Joernalistiek aan die Universiteit van Stellenbosch. In April 2010 word hy verkies tot genoot van die Media Ethics Colloquium “Who will watch the watchdog in the Twitter Age?” in St. Louis in Missouri in die Verenigde State van Amerika.
Met sy terugkeer na Suid-Afrika aanvaar hy ’n pos as professor en hoof van Joernalistiek en Mediastudies aan Rhodes-universiteit in Grahamstad. Sedert 2014 is hy Professor in Mediastudies en Direkteur van die Sentrum vir Film- en Mediastudies aan die Universiteit van Kaapstad. Vanaf 2012 tot 2015 is hy lid en in die tydperk 2013 tot 2014 sameroeper van die Nasionale Navorsingstigting (NNS) se spesialiskomitee vir Kommunikasie, Mediastudies, Biblioteek- en Inligtingswetenskappe vir die assessering en gradering van navorsers. Hy word deur die NNS gegradeer as ’n B1 navorser, wat aanduidend is van iemand wat besondere internasionale erkenning van sy eweknieë geniet vir die hoë kwaliteit en impak van sy onlangse navorsingsuitsette. Sy erkennings sluit in 'n Fulbright-genootskap na die Unversiteit van Indiana, die Georg Foster-prys van die Alexander von Humboldt-stigting in Duitsland en die Stalsprys van die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns. By verskeie geleenthede lewer hy referate by plaaslike en internasionale konferensies en word uitgenooi as gasspreker na onder meer Yale-universiteit en Stanford-universiteit.
Skryfwerk
Sy liefde vir skryf begin reeds in sy skooldae. Op universiteit skryf hy gedigte, waarmee hy verskeie kompetisies op universiteit wen en een (“Vullisverwyderaar”) ook in Tydskrif vir Letterkunde verskyn. Hy besluit egter later om oor te skakel na kortverhale, wat beter pas by die onderwerpmateriaal wat hom interesseer. “Verdwaal” bevat kompakte kortverhale met weinig dialoog en treffende slotte. Dit beeld alledaagse mense uit wat verdwaal op soek na liefde, roem, aanvaarding en betekenis en wat op desperate wyse hulle probleme probeer oplos of daaruit probeer ontvlug. Die verhale het meesal ’n kinkel in die slot, wat aansluit by sy karakters wat oorwegend by die verkeerde slotsom uitkom. In “Kruising” gaan ’n terminale siek man saam met ’n vriend op ’n jagtog. Wanneer hy op ’n springbokram aanlê, hoor hy weer in sy gedagtes die stem van die geneesheer wat die uitslag van die toetse en dus sy komende sterfte aan hom meegedeel het, wat dan uitloop in ’n meerduidige slot. “Ek is nie nou hier nie, maar los gerus ’n boodskap” is ’n verhaal uit die joernalistieke wêreld. ’n Joernalis voer ’n onderhoud met ’n bejaarde skrywer, wat die uitlating maak dat stories deur hul verwantskap met mekaar gedurig asof vanself na die skrywer terugkeer. Wanneer die joernalis gaan tee maak, praat die skrywer voort op die bandopnemer. Hy kondig aan dat hy daardie selfde aand nog ’n einde aan sy lewe gaan maak en verklap ook sy redes. Die aand transkribeer die joernalis die opname, maar besluit aan die einde om nie hierdie mededeling openbaar te maak nie. As joernalis sal dit sorg vir sensasie en goeie koerantverkope, maar hy wil eerder hierdie materiaal gebruik om ’n goeie kortverhaal te skryf en hy wil eerder bekend raak as iemand wat kuns skep as een wat sensasie uitbuit. “Verdwaal” word in Nederlands vertaal. In 1999 word sy kortverhaal “’n Vrou se hande” aangewys as naaswenner in Human & Rousseau se Vonkfiksie-wedstryd.
“Aan die ander kant van die stad” bevat hoofsaaklik langer verhale wat ’n wyer spektrum van kontemporêre Suid-Afrikaners en hulle leefwyse op insiggewende wyse uitbeeld. Hierdie bundel fokus primêr op ankerlose karakters wat in ’n soort tussenstadium vasgevang is, tussen stad en platteland, tussen verlede en toekoms en tussen tradisie en verandering. Vir baie van hulle is daar maar skrale troos te vind in die lewe, maar sommiges vind tog vervulling, al is dit in klein dinge, ’n voorneme of verwagte uitkoms. Soos die titel aandui is die stad die alomteenwoordige ruimte, met sy fisiese nabyheid en soms emosionele afstand. Die vierluik verhale onder die gesamentlike titel “Kaap van Goeie Hoop” bevat veel sin en samehang en is hoogtepunte in hierdie bundel. Die eerste een is die verhaal van Ntsumbu, ’n Kongolees wat motors oppas by ’n teaterkompleks. Hy het in Frankryk gestudeer en was ’n politikus in sy eie land, maar word aangehou en gemartel. Na sy ontsnapping het hy onder groot ontberings eindelik in Suid-Afrika aangekom, waar sy familie by hom aangesluit het. Die enigste werk wat hy kan kry is om motors op te pas vir fooitjies, ver verwyder van sy vroeër bevoorregte lewe. Ten spyte van sy toestand noem hy egter sy pasgebore baba Espérance, die Frans vir “hoop” en met ’n weerklank van die Kaap se oorspronklike naam. Die ander drie verhale het soortgelyke teenstellings, al is die karakters uiteenlopend. Die dronk paneelklopper Hennie van Pretoria is die hoofkarakter in die tweede verhaal. Hy vlug uit Pretoria om weg te kom van sy vrou en staan nou by die visskuite in Kalkbaai. Hy wil graag by sy suster in Vishoek uitkom, maar sy pa weier om die adres vir hom te gee. In die derde verhaal besing die sakeman Riaan in ’n sake-ete kort voor Kersfees die Kaap se lof. Sy vrees en frustrasie veroorsaak egter dat hy hom aan drank te buite gaan. Die laaste verhaal is van ’n naamlose Kapenaar wat van sy emigrerende vriende afskeid neem, maar tog sterk bewus is van die kontrasterende werklikhede wat saam Kaapstad vorm. Teenoor die natuurskoon en die helder ligte is daar die donker plakkerskampe met sy menslike armoede en lyding. Ook treffend is “Tussen die dag en die droom”, wat die gedagtegang van ’n egpaar vasgevang in ’n problematiese huwelik uitbeeld. Die man sien daarvan af om uit hierdie huwelik weg te breek en ’n droom na te jaag, want die werklikheid is dat daar praktiese werklikhede is wat die droom nie haalbaar maak nie en dus die werklikheid aanvaarbaar maak. Die vrou besluit om die droom van ’n affair te behou ten einde die saai verhouding en haar man se terloopse toenadering te kan oorleef. “Aan die ander kant van die stad” is in 2004 op die kortlys vir die Jan Rabie-prys en die RAU Mardene Marais-debuutprys. Van sy kortverhale word in verskeie versamelbundels opgeneem, onder andere “Storiepalet”, “Vonkfiksie”, “Uit die kontreie vandaan”, “Donker veld”, “In ’n neutedop” en “Die Afrikaanse kortverhaalboek”. Hy publiseer ook in Boeke-Insig.
As akademikus skryf hy verskeie artikels in vaktydskrifte en hy is hoofredakteur van die tydskrif African Journalism Studies” en mederedakteur van Communication Theory, en die Annals of the International Communication Association Global Media Journal (Africa edition). Verder dien hy op die redaksies van verskeie ander internasionale toonaangewende tydskrifte. Hy skryf die boek “Tabloid journalism in South Africa: True story!” asook Media, Power and Geopolitics: A View from the Global South. As redakteur is hy verantwoordelik vir verskeie boeke oor kommunikasie en die media, insluitende “Shifting shelves: post-apartheid essays on mass media culture and identity” (saam met Sean Jacobs); “Health communication in Southern Africa: engaging with social and cultural diversity” (saam met Luuk Lagerwerf en Henk Boer); “Media ethics beyond borders” (saam met Stephen J. Ward);  “Popular media, democracy and development in Africa”; “Press freedom in Africa: comparative perspectives”; “Power, politics and identity in South African Media” (saam met Adrian Hadland, Eric Louw en Simphiwe Sesanti); “Media ethics and justice in the age of globalization” (saam met Shakuntala Rao); “Reporting China in Africa: media discourses on shifting geopolitics” en “China's media and soft power in Africa: promotion and perceptions” (saam met Xiaoling Zhang en Winston Mano).
Afrikaanse Hoër Seunskool
Skoollied
Ons bring jou ons hulde
jou lig sal ons dra
''Woorde en Musiek: Mnr. en Mev. Carel van Heerden (1952)''
Erekode
Affies se erekode:
In ons skool gee ons die ereplek aan God en sy Woord en streef die Christelike lewensbeginsels na. Ons is dankbaar vir die talente wat ons van God ontvang het en wend dit aan tot sy eer. Ons streef daarna om hulpvaardig te wees en om te dien. Ons gehoorsaam en eer ons ouers en onderwysers en gedra ons hoflik teenoor alle mense, veral teenoor dames en ons meerderes. Ons woord is ons eer. Ons glo in selfbeheersing, selfdissipline, nederigheid en lojaliteit. Ons dien ons skool getrou en handhaaf sy goeie naam met woord en daad. Ons hou onsself en ons omgewing rein en skoon. Ons staan vir ons Taal, ons Nasie en ons Land.
Andile Ngcaba
Lewensloop
Hy is die voorsitter, stigter en meerderheidsaandeelhouer van die belegging groep Convergence Partners. Ngcaba is ook die uitvoerende voorsitter van Dimension Data Middle East and Africa, 'n filiaal van die ''Dimension Data plc. Group''.
Tydens die dae van die apartheid was Ngcaba 'n ANC-aktivis, en daarna die direkteur-generaal van kommunikasie in die demokratiese Suid-Afrika. In 2003 het hy die regering verlaat om 'n loopbaan in die privaatsektor na te streef.
Louise Naudé
Skryfwerk
Op 16 Junie 1980 word haar seun Edwin deur die Veiligheidspolisie by hulle huis in hegtenis geneem en sonder verhoor opgesluit tot 13 Augustus van daardie jaar. In November 1981 besluit Edwin om die land te verlaat en daarna kan hy nie weer terugkom nie. Hy vestig hom later in Zimbabwe. In ’n tyd toe haar seun dringend na Frankryk moet vertrek, sterf haar man op onverklaarbare wyse in ’n “ongeluk”. Al hierdie gebeure beskryf sy in “Die kamferboom”, asook die klein wreedhede waaraan sy en haar gesin in hierdie tyd onderwerp is. Daar is die oproepe in die nag, die onophoudelike dreigemente, beloftes wat nie nagekom word nie en die totale onbegrip en afsydigheid van vriende. Dit word ’n emosionele verslag oor ’n tyd wat hopelik vir altyd verby is, maar nooit vergeet mag word nie. Die skrywer begrawe haar man se bloedbevlekte hemp en plant daar ’n kamferboom, wat aan die boek sy titel gee en ook die boodskap dat ons moet wortelskiet en groei, eerder as om te sterf waar ons staan. Hierdie boek word in 1991 genomineer vir die C.N.A.-debuutprys.
Dagbreekpers Beperk
Dagbreekpers Beperk was 'n persmaatskappy wat in 1947 ontstaan het en danksy veral die sukses van sy Sondagkoerant, Dagbreek en Sondagnuus sodanig gegroei het dat dit in 1962 met die Afrikaanse Pers Beperk kon saamsmelt en 'n beherende aandeel in die pasgestigte Afrikaanse Pers (1962) Beperk kon verkry.
Aanloop
Kort na die einde van die Tweede Wêreldoorlog in 1945 het 'n onopgesmukte koerantjie, Die Werksman se Weekblad, in Johannesburg die lig gesien onder leiding van die Volksraadslid M.J. van den Berg, bygestaan deur V. Michaelson (of Michelson) en enkele andere. Sy doelwit was om die politieke beleid van die destydse Arbeidersparty uit te dra. In 1946 neem die Klerksdorpse mynmaatskappy Strathmore Investments, met kol. Jack Scott, kol. J.C. McIntyre en adv. C.W. Roper aan die stuur, die koerantjie oor. Die nuwe eienaars het die naam verkort tot Die Weekblad en die verskyningsdag na Sondag verander. Hulle wou samewerking in die burgerlike lewe tussen Afrikaans- en Engelssprekendes bevorder soos dit tydens die oorlog op die slagveld bestaan het. Met die myngroep se oorname het hulle ook 'n ou en sukkelende drukkery bekend as T.W. Hayne Ltd., suid van die spoorlyn in Doornfontein, Johannesburg, aangekoop en 'n ewe mankolieke pers.
Hieruit sou die samesnoering van kragte vir die stigting van die begeerde Sondagkoerant voortspruit. Mick van Rensburg, 'n kollega uit Marius Jooste en Wollie van Heerden se Afrikaanse Pers-dae, was sakebestuurder van Die Weekblad en bestuurder van die Scotia Press, 'n filiaal van die Strathmore-myngroep.
Kort daarna knoop die myngroep, deur middel van Scotia Press, onderhandelinge aan met Jooste en Van Heerden, vroeër redakteur van Die Vaderland. Dit was kort na 'n ernstige meningsverskil in die bestuur van die Afrikaanse Pers Beperk toe Van Heerden, Jooste, A.M. van Schoor en Otto Schwellnus uit die diens van die Pers getree het. Kort daarna volg M.E.J. van Rensburg, sakebestuurder. Die eienaars van Die Weekblad het ook die hulp ingekry van bekendes soos prof. L.J. (Wicus) du Plessis van Potchefstroom, dr. P.J. Meyer, dr. Hans van Rensburg en dr. Phil Bothma.