cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Marnix Gijsen
Bibliografie
(Boeke deur Gijsen / Goris in Engelse vertaling)
Belarus
Ekonomie
Die ekonomiese opswaai is eers in 2007 gestuit toe Rusland sy indirekte subsidies vir brandstofuitvoere na Belarus meteens gestaak het. Prysverhogings vir gas en ruolie het Belarus in 'n ekonomiese krisis gedompel, en president Loekasjenko was genoodsaak om verskeie liberale hervormings deur te voer. In 2010 is lone en pensioene ter geleentheid van die presidensiële verkiesing met tot 50 persent verhoog. Maar die Belarussiese bewind se bloedige optrede teen betogers het daartoe gelei dat die land sedertdien in politieke en ekonomiese isolasie verkeer.
Die tekort op die handelsrekening is intussen op 'n ongekende hoë vlak. Die wisselkoers van die Belarussiese roebel teenoor belangrike buitelandse geldeenhede het sedert Januarie 2011 met 70 persent gedaal. Buitelandse valutareserwes het in die eerste vyf maande van 2011 met sowat 'n kwart teruggesak, en die inflasiekoers is volgens amptelike skattings tussen 33 en 39 persent.
Die enigste land wat tans nog bereid is om op ekonomiese gebied met Belarus saam te werk, is Rusland. Die prys wat die Loekasjenko-bewind hiervoor moet betaal, is die privatisering van Belarussiese ondernemings. So het Russiese energiereuse reeds die helfte van Belarus se pypleidingstelsel oorgeneem en stel tans ook belang in die ander vyftig persent. Belarussiese raffinaderye en die staatsonderneming Belaruskali, een van die belangrikste produsente van kunsmis ter wêreld, staan eweneens bo-aan die wenslys van Russiese beleggers.
Kulturele beleid
Kultuur geniet hoë prioriteit in Belarus. Kenmerkend van die kulturele lewe in die land is die soeke na 'n nasionale Belarussiese identiteit tussen die westelike landsdele met hul sterk Pools-katolieke en die oostelike gebiede met hul sterk Russies-ortodokse invloede. Hierby speel staatsinstellings 'n leidende rol. In die jare ná die onafhanklikwording het die Belarussiese staat toenadering tot die Russiese taal en kultuur bevorder. Hierdie beleid is intussen ten gunste van Belarus se eie taal en kulturele tradisies laat vaar. So is 2011 byvoorbeeld tot die "Jaar van Belarussies" verklaar. Sowel Belarussies as Russies het die status van amptelike tale.
Kulturele aktiwiteite is in die hoofstad Minsk gekonsentreer, terwyl die vyf provinsiale hoofstede 'n mindere rol in die kulturele lewe speel. Minsk het ondanks alle ekonomiese moeilikhede steeds 'n ryk kultuurlewe wat ten opsigte van klassieke kunsvorms soos musiek, teater en ballet met ander metropole kan meeding. Die bewoners van landelike gebiede hou vas aan hul plaaslike tradisies.
Die Departement van Kultuur probeer om die kulturele lewe te bevorder op provinsiale vlak deur inisiatiewe soos die titel "kultuurhoofstad van Belarus" wat in 2010 vir die eerste keer aan Polatsk, die oudste stad van Belarus in die noorde van die land, toegeken is. Kulturele instellings uit Minsk soos die operateater, filharmonie en museums het hier opvoerings en uitstallings aangebied.
In 2011 het Homel, 'n stad in die suidooste wat in 1142 gestig is, vanweë sy kulturele aktiwiteite die titel "kultuurhoofstad" gedra. Homel is naas Oeljanofsk in Rusland tergelykertyd as een van twee kultuurhoofstede van die Gemenebes van Onafhanklike State in 2011 aangewys.
Sowel staats- as privaat instellings in die kuns- en kultuurbedryf ondervind befondsingstekorte. Kulturele aktiwiteite – veral dié van kritiese en kreatiewe kunstenaars – word deur 'n aantal regulasies en beheermaatreëls van staatskant af belemmer.
Die Departement van Kultuur het in Junie 2010 'n "Raad vir die belange van Belarusse in die buiteland" gestig waarin regeringsamptenare, burgers en Belarusse in die buiteland verteenwoordig is. Hierdie liggaam koördineer kulturele aktiwiteite in die buiteland. Daarnaas word beplan om 'n netwerk van Belarussiese kultuursentrums in buitelandse metropole soos Berlyn te skep.
Duitse Boereoorlog
Die historiese term Duitse Boereoorlog (ook "Rewolusie van die gewone man" genoem) verwys na die boereopstande wat in die vroeë 16de eeu in die suide van die Duitse taalgebied uitgebreek en vanaf 1524 na groot dele van Suid-Duitsland, Thüringen, Oostenryk en Switserland versprei het. Met hul sogenaamde "Twaalf artikels van Memmingen" het die boere eise geformuleer wat as vroeë opeising van menseregte beskou word.
Die opstande in Swabe, Franke, Elsas en Thüringen is in 1525 en in die Keurvorstedom Sakse en Tirool in 1526, gewelddadig onderdruk. Die Duitse boereopstand het historiese voorlopers in Hongarye, Engeland en Switserland.
Marie-Louise Coninck
Marie-Louise Coninck (gebore 8 Desember 1936) is 'n Deense aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente I Love Blue (1968), After the Wedding (2006), en Department Q: The Keeper of Lost Causes (2013), en in die televisiereeks At the Faber (2000).
Sybil Thorndike
Sybil Thorndike (24 Oktober 1882 – 9 Junie 1976) was 'n Engelse aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente Dawn (1928), Hindle Wakes (1931), Stage Fright (1950), en The Prince and the Showgirl (1957).
Snakerivier
Die Snakerivier (Engels: Snake River) is 'n groot noordwes-vloeiende rivier in die noordwestelike Verenigde State. Die Snakerivierhet 'n lengte van 1 735 km en is die grootste sytak van die Columbiarivier, die waterrykste rivier in Noord-Amerika, wat in die Stille Oseaan uitmond, asook die langste rivier in die Pasifiese Noordweste van Noord-Amerika.
Die Snakerivier ontspring in die Yellowstone Nasionale Park in die Rotsgebergte, Wyoming, en vloei in suidelike rigting deur die Grand-Teton-Nasionale Park. Na die Snake River Canyon vloei die rivier in westelike rigting en bereik die Snake River Plain, 'n wye vlakte, wat oor 600 km oor die suidelike Idaho streek. Die Snakerivier vloei naby stede soos Idaho Falls, Pocatello, Twin Falls en Boise. Vanaf hier vorm die rivier die grens tussen die Amerikaanse deelstate Idaho en Oregon. Net suid van Lewiston vloei die Snakerivier deur die Hells Canyon, met 'n diepte van 2 410 een van die diepste klowe ter wêreld. Hier bereik die rivier die deelstaat Washington en mond naby Pasco in die Columbiarivier uit.
Haas Schoeman
Johan Schoeman, beter bekend as Haas Schoeman, was 'n flank van die Westelike Provinsie wat sewe toetse vir die Springbokke gespeel het.
Biografiese agtergrond
Haas Schoeman is op 15 Maart 1940 op Prins Albert gebore.
Na hy sy skoolopleiding voltooi het by die Hoër Jongenskool Paarl, spandeer hy twee jaar by die Grootfontein landboukollege buite Middelburg in die Karoo.
Vanaf 1959 tot 1964 studeer hy regte aan die Universiteit van Stellenbosch waar hy 'n LLB-graad verwerf. (Hy het ook later 'n MBA verwerf).
Hy is op 1 Januarie 2006 in Table View oorlede.
Rugbyloopbaan
Nadat hy aanvanklik in en uit die eerstespan van die universiteitsklub was (hy moes meeding met losvoorspelers soos Butch Lochner, Dawie Ackermann, James Starke and Ronnie Melck), word hy later 'n gereelde lid van die eerstespan en speel ook vanaf 1962 tot 1965 vir die Westelike Provinsie. Hy het 'n Springbok geword in 1963 toe hy vir die derde toets teen die Wallabies gekies is. In 1965 was hy 'n lid van die Springbokspan onder kapteinskap van Avril Malan wat deur Ierland en Skotland getoer het en daarna 'n lid van die Springboktoerspan na Australië en Nieu-Seeland onder kapteinskap van Dawie de Villiers.
Eksterne skakels
}
Richard Ruccolo
Richard Ruccolo (gebore 2 Maart 1972) is 'n Amerikaanse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente All Over the Guy (2001) en Obsessed (2009), en in die televisiereekse Two Guys, a Girl and a Pizza Place (1998) en Joey (2004).
Barmherziges Herze der ewigen Liebe, BWV 185
Barmherziges Herze der ewigen Liebe, BWV 185, is 'n kantate van Johann Sebastian Bach.
Ärgre dich, o Seele, nicht, BWV 186
Ärgre dich, o Seele, BWV 186, is 'n kantate van Johann Sebastian Bach.
Molly Hawkey
Molly Hawkey (gebore 28 Augustus 1978) is 'n Amerikaanse aktrise, vervaardiger, en skryfster. Sy is bekend vir haar rolle in die televisiereekse Mad Men (2007), Longmire (2012), Mom (2013), en Rachel Dratch's Late Night Snack (2016).
Marburg
Marburg is 'n klein dorpie in KwaZulu-Natal, Suid-Afrika. Dit het begin as 'n Noorweegse nedersetting naby Port Shepstone aan die KwaZulu-Natalse Suidkus. Die dorpie is in 1882 gestig deur 'n groep immigrante vanaf Bergen en elders. Die plek het sy karakter behou; daar is onder meer 'n Noorweegse kerk en ander inrigtings.
Die dorpie huisves hoofsaaklik Suid-Afrikaners van Indiër-herkoms (87%).
Sverre Wilberg
Sverre Wilberg (24 Desember 1929 – 19 Julie 1996) was 'n Noorse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Olsen-banden (1968), Olsen-banden og Dynamitt-Harry går amok (1973), Olsenbanden for full musikk (1976), en Olsenbanden og Dynamitt-Harry mot nye høyder (1979).
Franke (streek)
Franke (Duits: Franken) is 'n streek in die suide van Duitsland wat hoofsaaklik oor die noorde van Beiere, die noord-ooste van Baden-Württemberg en Suid-Thüringen strek. Die behels slegs die oostelike deel van die historiese Hertogdom Franke.
Gereformeerde kerk Grassy Park
Die Gereformeerde kerk Grassy Park is 'n gemeente van die Gereformeerde Kerke in Suid-Afrika in Kaapstad se suidelike voorstede wat ontstaan het uit die sendingbedrywighede van die Gereformeerde kerk Kaapstad. Dit is die vyfde oudste van die 20 gemeentes in Klassis Boland en het einde 2016 113 belydende en 33 dooplidmate gehad. Ds. R.P. van Wyk, Grassy Park se tweede predikant, bedien die gemeente sedert 1984. Sy voorganger was ds. A.G. de Leeuw, die leraar van 1969 tot 1984.
Aanvoorwerk
Op 24 Julie 1942 het ds. Johan van Ryssen, die gemeente Kaapstad se eerste leraar, daarop gewys dat die gemeente toenemend sendingbewus geword het. Dit het onder meer geblyk uit die goeie reaksie op 'n oproep om geldelike bydraes vir dié doel. In Maart 1943 het die Klassis (destyds genoem Middelburg, Kaap) met waardering gewag gemaak van die sending, en die ander gemeentes is aangemoedig om dié voorbeeld na te volg.
Met die afstigting in 1957 van Bellville het dié gemeente en Kaapstad besluit om gesamentlik die sendende kerk te wees, met Grassy Park as die eerste werkterrein. In dieselfde jaar het die sendingkommissie by die Eeufeesbedieningsfonds aansoek gedoen om 'n lening van £1 600 sodat 'n huis vir die sendinghelper in Grassy Park aangekoop kon word. Vordering op die gebied is as bevredigend bestempel, en in September 1957 is besluit om 'n woning in Grassy Park aan te koop. Twee maande later is 'n motor vir die helper aangekoop.
Stigting
'n Belangrike mylpaal is in Mei 1958 bereik, toe die Sendingkommissie by die kerkraad aanbeveel het dat tot die instituering van 'n selfstandige kerk (gemeente) in Grassy Park oorgegaan word. Die aanbeveling het gelui dat daar genoeg lidmate is en die gawes met betrekking tot die ampte aanwesig is. Dit is so goedgekeur, en die stigtingsdatum is vir 28 Junie 1958 bepaal. Die destydse sendinghelper, br. Matthysen, sou moontlik vertrek; daarom is besluit om 'n bruin leraar vir die kombinasie Kaapstad-Bellville-Philipstown-Venterstad met standplaas in Grassy Park te beroep. Die kerkrade van Kaapstad en Bellville sou die jong kerk Grassy Park voorts finansieel sustenteer.
Prop. A. Lakay is op 24 Januarie 1960 as leraar bevestig. 'n Kerkgebou in Grassy Park sou sowat £25 00 kos. Daar is besluit om 'n kerk te bou, en 'n lening sou met dié doel aangegaan word. 'n Verband teen sekuriteit kon vanweë die bepalinge in die Groepsgebiedewet nie aangegaan word nie. 'n Bankoortrekking van £1 500 kon wel verkry word en is deur drie lede van die Sendingkommissie geborg. Br. Bram Singels het 'n daadwerklike bydrae gelewer tot die oprigting van die geboue in Grassy Park en met sy hulp het die ideaal van 'n kerkgebou daar werklikheid geword.
Die nuwe kerkgebou is op 26 November 1960 in gebruik geneem, en in Maart 1961 was daar reeds 63 belydende lidmate en 106 dooplidmate. Ds. Lakay, die nuwe leraar, het ook dienste in Elsiesrivier waargeneem. Die sendende kerke, Kaapstad en Bellville, het sustentasie aan Grassy Park verleen. Merkbare uitbreiding het plaasgevind, maar die werk moes onder moeilike omstandighede verrig word en die geld was min. Die Sendingkommissie sou intussen ook probeer om in ander gebiede grond te verkry met die oog op die latere oprigting van kerkgeboue vir nuwe gemeentes.
'n Bedrag wat deur br. W.P.H. Riethoff aan die gemeente Kaapstad nagelaat is, het meegebring dat heelwat geld vir die sending beskikbaar was. Die gemeente kon dus aan 'n eie sendingaksie dink. Bellville se finansies was egter beperk. Hy sou die sustentasie van die hulpbehoewende bruin kerk self moes dra as Kaapstad selfstandige sending onderneem. Daar was twee moontlikhede: óf Kaapstad moes alleen die verantwoordelikheid vir sustentasie dra en dit ook op hom neem om nuwe sendingterreine te open, terwyl Bellville na vermoë tot die sustentasiefonds sou bydra, óf die sending sou gesamentlik behartig word, ondanks die ongelyke vermoë van die twee gemeentes. Vir Bellville was die eerste uitweg die aanneemlikste, en dit het ook so deurgegaan. In die finansiële jaar 1964/'65 is 'n begin gemaak met die reëling dat Grassy Park se kerkraad voortaan verantwoordelik sou wees vir die lopende uitgawes van die kerk. Die gesamentlike sustentasie vir die jaar 1964/'65 was R1 455, en die werklike uitgawes R1 355.
Uitbreiding van sendingwerk
In 1965 het die kerkraad die geweldige geestelike nood onder die bruin mense van die Skiereiland bespreek en is besluit om 'n nuwe sendingaksie in Bonteheuwel te begin. Br. D.J. Marman is aangestel as sendinghelper, en 'n saal is in die aangrensende gebied Elsiesrivier vir R3 per maand gehuur. 'n Perseel is voorts in Bonteheuwel teen 'n nominale bedrag verkry op voorwaarde dat 'n kerkgebou binne twee jaar daar opgerig word. Die gemeente in Bonteheuwel het met 'n lidmatetal van 119 begin. Op 26 Maart het Kaapstad en Bellville ooreengekom om hul kragte opnuut te verenig in 'n gemeenskaplike sendingaksie. Kaapstad het sy vreugde hieroor uitgespreek aangesien afsonderlike sendingaksies onprakties en minder doeltreffend sou wees. In 1966 het die Klassis egter aanbeveel dat dit beter is om die sendingwerk van Kaapstad en Bellville te skei, aangesien groter spesialisasie beter vrugte sou afwerp. Die skeiding het op 21 Oktober 1966 in werking getree. Br. Marman is aan Bellville afgestaan, en die sendingterrein in Elsiesrivier is aan die gemeente Bellville toegesê. Die werk daar was so geseënd dat Elsiesrivier op 20 Mei 1972 as selfstandige kerk van Grassy Park kon afstig. Op 1 Oktober is 'n kerkgebou deur die nuwe gemeente in gebruik geneem, terwyl 'n bedieningsooreenkoms met Grassy Park aangegaan is.
Intussen het die sendingarbeid in Grassy Park ewe vrugbaar verloop. So het ds. A. Lakay in November 1965 gemeld dat op een dag 47 lidmate hulle by die gemeente aangesluit het. In Mei 1966 was daar 289 lidmate in die gemeente. Nadat Kaapstad 'n tweede predikant gekry het, kon die sendinggemeente in Grassy Park meer intensief bearbei word. So het ds. S.J. van der Bijl elke tweede Sondag 'n diens daar waargeneem, terwyl ds. Lakay elders met sendingwerk besig was. Van tyd tot tyd het ds. L.H. Stavast ook met die prediking gehelp.
ln 1968 het ds. Lakay 'n beroep na Newclare, Johannesburg, aangeneem, waar hy twee jaar later oorlede is. Hy is op 12 Januarie 1969 deur ds. A. de Leeuw opgevolg, wat dienste in Grassy Park, Hanoverpark en Elsiesrivier gehou het. Daar was toenemende belangstelling, maar ds. De Leeuw het prakties alleen gestaan. In Januarie 1971 het br. A. Kornet die sendingkerk herstel. Die gemeente van Grassy Park het self hard gewerk, en in 1971 selfs ’n bruin student, br. Cupido Jaftha, geldelik gesteun om sy teologiese studie aan Hammanskraal voort te sit. Toenemende belangstelling vir die sending in eie omgewing het ook ontstaan: Daar is byvoorbeeld besluit om 'n sendingfonds te stig; die kerkraad van Kaapstad het ook die beroeping van 'n tweede sendingpredikant oorweeg, maar dit vir eers nie moontlik gevind nie. In 1972 moes ds. De Leeuw se motor dringend vervang word, en na 'n baie suksesvolle en spoedige insamelingsveldtog is 'n kombi aangeskaf.
Geskiedenis is gemaak toe die kerkraad van Kaapstad die kaart-en-transportakte van die eiendomme op 16 Augustus 1978 seremonieel aan Grassy Park oorhandig het. So het die Gereformeerde kerk Grassy Park die eerste bruin gemeente in die Gereformeerde Kerkverband geword wat 'n eie kerkgebou as eiendom besit het. Op die Kaapse Vlakte het Mitchells Plain as bedieningspunt van Grassy Park ontwikkel. Met sterk geldelike bystand van die gemeente in die Kaapse Skiereiland en ruim bydraes uit Nederland van sowat R700 000 is Lux Mundi-gemeenskapsentrum gebou en op 31 Mei 2003 amptelik in gebruik geneem. Die sentrum is meerdoelig en dien as ruimte vir aanbidding, 'n kinderbewaarskool en naskoolse opvoedkundige rekenaarsentrum.
Bent Conradi
Bent Conradi (gebore 30 Augustus 1932) is 'n Deense akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprent Fem mand og Rosa (1964) en in die televisiereekse Rejseholdet (1983), Nissebanden (1984), en Unit 1 (2000).
Pilatus PC-6 Porter
Die Pilatus PC-6 Porter is 'n enkelmotorige veeldoelige vliegtuig met kort-opstyg-en-land vermoë wat ontwerp is deur Pilatus Aircraft van Switserland. Die PC-6 het die eerste keer gevlieg in 1959 en word sedertdien ononderbroke by die Pilatus Flugzeugwerke in Stans, Switserland gebou. Daar is weergawes met suierenjins en turboskroefmotore gebou en dit was ook vir 'n tydperk onder lisensie deur Fairchild Aircraft in die Verenigde State vervaardig. Daar is ongeveer 600 eenhede afgelewer oor ses dekades, die laaste eenheid sal in 2019 gebou word.
Boogskutter-vlindervis
Die Boogskutter-vlindervis (Chaetodon bennetti) is 'n vis wat voorkom in die Indiese-Pasifiese area en is seldsaam in Suid-Afrikaanse waters maar kom voor by Sodwanabaai. In Engels staan die vis bekend as die Archer butterflyfish.
Hawenavigasie
Hawenavigasie word deur die plaaslike owerheid beheer en behels onder meer die loods van groot skepe in hawens in en daaruit, op groot riviere of deur moeilike kanale. Die hawenavigasiediens se pligte sluit ook in die afbakening van vaarwaters. Kusverligting soos vuurtorings, radarinstallasies aan wal, wal die skepe in slegte weer help om in die hawe te beweeg, en die vasmeer van skepe by hulle aangewese lêplekke langs die kaai ressorteer ook daaronder. Die diens moet ook die waarskuwingsposte langs die kus, wat gevaarlike plekke by byvoorbeeld die hawe-ingang aandui, in stand hou en moet die skepe naby die hawens in kennis stel as stormagtige weer aan die kom is. Dit is onmoontlik vir 'n groot skip om sonder haweloodse en sleepbote vas te meer, en Suid-Afrika het van die bes gekwalifiseerde haweloodse en van die gevorderdste sleepbote ter wêreld.
Fiat CR.42
Die Fiat CR.42 (Falco) is 'n Italiaanse dubbeldekkervliegtuig wat diens gedoen het in die Tweede Wêreldoorlog. Dit was egter reeds verouderd toe dit in diens gestel is. Die Italiaanse Lugvaartministerie het geglo dat daar nog ruimte was vir dubbeldekkervegters. Hulle was beïndruk met die vorige Fiat CR.32 se prestasie in die Spaanse Burgeroorlog en het aangedring op 'n verbeterde vliegtuig. Op daardie stadium was die standaardvegter van metaal, monovlerk en met geslote kajuite.
Hawenavigasie
Suid-Afrikaanse hawetoestande en ontwikkelings in die skeepvaart verg uiters baie ervaring, behendigheid en vaardigheid van haweloodse. Wat skepe betref, het die tonnemaat byvoorbeeld geweldig toegeneem. In die Tweede Wêreldoorlog was tenkskepe van 15 000 ton die grootste, maar teen die laat vyftigerjare het die tonnemaat al tot 100 000 toegeneem. Vandag is sommige tenkskepe, ertsdraers, ensovoorts, reeds meer as twee keer so groot en besoek hulle een of meer Suid-Afrikaanse hawens met hulle vragte olie, ystererts en ander grootmaatgoedere.
Fiat CR.42
Die Fiat CR.42 is aan die Italiaanse Lugmag afgelewer, asook aan Swede, België en Hongarye. Toe Italië by die oorlog aansluit, het hulle hul bomwerpers oor Frankryk ontplooi. Maar op 11 November 1940 het Britse Hawker Hurricane's egter die vliegtuie aan flarde geskiet.
Hawenavigasie
Skepe van die grootte beweeg baie moeilik in hawens, veral in die soos Tafelbaai, waar die sterk wind sake nog verder bemoeilik. Dit is op die gebied waar die hawenavigasiediens met kragtige sleepbote en ervare haweloodse 'n onontbeerlike rol speel. Ander probleme waarmee die haweloodse te kampe het, hou verband met die feit dat die meeste groot skepe wat Suid-Afrikaanse hawens aandoen, gewoonlik ŉ groot deel van hul vrag buite die hawe ontskeep om die gevaar wat sandbanke inhou, te verminder. Dit stel die oseaanreuse, waarvan die brûe soms tot 40 m bokant die wateroppervlak is, baie meer bloot aan die effek van dwarswinde in die hawe. In Durban, waar die nou hawe-mond binnekoms reeds bemoeilik, kan 'n sterk noordoostewind ŉ stroom veroorsaak wat skepe se navigasie tussen die ander skepe deur bemoeilik. Terselfdertyd kan ŉ sterk suidwester weer die stroom in 'n gevaarlik kort tydjie na die ander kant toe laat vloei. Elke Suid-Afrikaanse hawe het sy eie navigasiegevare waarmee die hawenavigasiediens rekening moet hou.
Haweloodse
In Suid-Afrika moet 'n haweloods 'n houer van 'n meesterseemansertifikaat wees. Hoewel die loods in die praktyk meestal regstreeks bevele aan die stuurman gee, bly die skeepskaptein in alle omstandighede verantwoordelik vir die veiligheid van die skip. Die skeepskaptein kan byvoorbeeld die bevele van die haweloods ignoreer, maar dit gebeur uiters selde. Ingevolge hawewette is die plaaslike owerheid nie aanspreeklik vir enige skade wat deur haweloodse veroorsaak word nie.
Dit is net in gevalle van growwe nalatigheid of moedswilligheid aan die kant van die loods dat die hawe aanspreeklik gehou kan word. Skepe uit die oop see wat 'n hawe wil binnegaan, hys 'n loodsvlag of stuur 'n radiosein dat 'n loods aan boord benodig word. Die loodsstasie, waar die loodsboot is, ontvang die sein en stuur die loodsboot met die loods uit na die skip. As die weer te swak is en daar nie vir kalmer weer gewag kan word nie, kan 'n skip toegelaat word om sonder 'n loods klaar te kom omdat dit uiters gevaarlik is om aan boord te gaan in storm weer. Skepe wat uit die hawe vertrek, neem die loods by die vasmeerplek aan boord. Die loodsboot vergesel die skip tot in die oop see ten einde die loods terug te bring. Alle vaartuie is nie verplig om van loodse gebruik te maak nie. Die regulasies verskil dikwels van hawe tot hawe, maar oor die algemeen word oorlogskepe, visserskuite, jagte en reddingsvaartuie nie verplig am loodse te gebruik nie.
Hawesleepbote
Dit is onmoontlik om 'n werklik groot skip sonder die hulp van sleepbote vas te meer. Sleepbote word ingespan om die stukrag en trekkrag te verskaf wat nodig is om die oseaanreuse tussen die ander skepe deur na die vasmeerplek te beweeg. Sleepbote moet baie beweeglik wees, en daarom word hulle deesdae al hoe kleiner gebou maar terselftertyd al hoe kragtiger So 'n boot kan dikwels in 11 sekondes tot stilstand kom in 'n afstand wat net 'n bietjie langer as sy lengte is. Die gemiddelde lengte van die moderne sleepboot is 36 m.
Die haweloodse is gedurig in radioverbinding met die sleep bote, wat onmiddellik die haweloods se bevele uitvoer terwyl die groot skepe in die hawe rondbeweeg. 'n Sleepboot kan byvoorbeeld op die bevel van 'n haweloods binne 40 sekondes 'n volle sirkel beskryf, 'n mate van beweeglikheid wat onontbeerlik by hawenavigasie is. Sonder die sleepbote sou van die groter skepe trouens nie eers by sommige Suid-Afrikaanse hawens kon inkom nie.
Bakens
Veral in Europese hawens speel bakens en betonwerke ŉ groot rol om die hawens te beveilig en hawenavigasie te vergemaklik. By die talle rivierhawens is dit noodsaaklik om die skepe te waarsku teen modderbeddings, sandbanke en ander obstruksies. Bakens kan aan die oewer of drywend in die water geanker wees en dien as verwysingspunt by hawenavigasie of bloot om skepe teen obstruksies te waarsku. As daar 'n kabel onder die water is, word 'n kabelbaken gele met aanduidings aan die bokant aan watter kant van die baken die skip moet verbyvaar. Die tekens is dieselfde as die wat op die dryfbakens, ook boeie genoem, gebruik word. Sulke bakens word ook van ligte voorsien en dikwels ook van radarreflektors, sodat dit snags sigbaar is en duidelik op die skepe se radar wys.
Kusverligting
Die verligting van die kus, wat hoofsaaklik uit vuurtorings bestaan, val ook onder die hawenavigasiediens alhoewel die oorgrote meerderheid vuurtorings nie by hawens is nie. Net soos wat die geval by bakens is, dien vuurtorings of as waarskuwing vir skepe of as navigasieverwysingspunte. Ligboeie, wat ook met radarreflektors toegerus is, word ook in die oop see gebruik. Die moderne vuurtoring werk outomaties. 'n Spesiaal ontwerpte horlosie of sonklep ('n soort liggevoelige sel) sorg dat die vuurtoring se lig aan- en afgeskakel word.
Die toerusting hou noukeurig tred met die lengte van die dag en nag. Ligskepe, wat in der waarheid drywende vuurtorings is, word ook gebruik vir waarskuwings- en navigasiedoeleindes. 'n Ligskip is ŉ geankerde vaartuig wat toegerus is met 'n liginstallasie. Dit word gewoonlik by vlak, gevaarlike waters gebruik of by besige kruispunte en ook by die ingang na hawens. Die liginstallasie werk op dieselfde beginsel as die van ŉ vuurtoring. 'n Ligskip word met sleepbote na sy bestemming gebring en die bemanning doen ook uitkykdiens en versamel meteorologiese gegewens.
Stormwaarskuwings
Dit is ook deel van die hawenavigasiediens se pligte om skepe wat 'n hawe nader, te waarsku as die weer stormagtig is. Stormagtige weer kan rampspoedige gevolge in 'n hawe hê en maak hawenavigasie 'n uiters gevaarlike proses. Die waarskuwings kan met behulp van visuele seine of per radio na die skip gestuur word. Die tyd wat 'n skeepskaptein tot sy beskikking het, sal bepaal of hy gaan wag vir kalmer weerstoestande en of hy dit wel gaan waag om die hawe binne te gaan. Vir visuele seine kan vlae, figure of ligte gebruik word, terwyl die plaaslike radiodiens ook die hawe-radiodiens kan bystaan deur stormwaarskuwings uit te send.
NG gemeente Thaba 'Nchu-Tweespruit
Agtergrond
In 1834, ná die terugkeer van die Uys-kommissie, het die voornemende Trekkers van die Kaapkolonie besluit dat Thaba 'Nchu die byeenkomplek van die trekkers sou wees. Vanaf 1836 het hier periodiek die trekgroepe van Potgieter, Maritz, Retief en Uys aangekom. Hier is die eerste Volksraad op 2 Desember 1836 saamgestel en op 8 Februarie 1837 is deur diegene wat godsdienstig bekend was as die "reisende gemeente van die Gereformeerde Kerk na Port Natal", die eerste poging van stapel gestuur om tot kerklike organisasie oor te gaan. Op 11 Junie 1837 is Piet Retief hier as goewerneur en hoofkommandant beëdig, en is die doopregister van die reisende gemeente begin, maar as geboortejaar van die Vrystaatse Kerk as instelling geld die datum 1842 op Winburg.
Hawenavigasie
Radar
Radar is een van die belangrikste hulpmiddels by hawenavigasie. Die soorte radar wat gebruik word, is die skeepsradar en die kusradar. Radar is onmisbaar by hawenavigasie, veral as die sig swak is en/of die hawe besig is. Kusradar het die voordeel bo skeepsradar dat dit, omdat dit hoër geleë is, 'n grater gebied dek. Die kusradar is gedurig in verbinding met die haweloods op 'n skip in die hawe. Ten einde sake nie te kompliseer nie, en ter wille van sekere wetlike oorwegings, vermy die kusradar se personeel dit om bevele regstreeks aan die skeepskaptein of stuurman te gee. In hierdie verband het die haweloods aan boord, wat dikwels op die skeepsradar staatmaak, die hoogste gesag.
Die talle bakens en radarreflektors in die hawe dien as kruisverwysingspunte by hawenavigasie wat van radar gebruik maak. Die radar wat in die hawe gebruik word, is kortafstandradar, wat 'n kleiner gebied dek maar terselfdertyd van die kleinste objekte in die water kan opvang. Die haweloods maak op helder dae dikwels regstreeks op gesig staat, maar as die sig swak is, moet hy en die skip se navigasieoffisier die radarskerm goed dophou. Die eggospitse op die skerm word gebruik om die beweegrigting te bepaal.
NG gemeente Thaba 'Nchu-Tweespruit
Gemeentestigting
Voor hierdie tyd was daar net weinige wit grondbesitters, maar ná die proklamasie het die regering vele plase uitgegee sodat die Ringskommissie weldra die noodsaaklikheid ingesien het om 'n afsonderlike gemeente hier te stig.
Onder die regering van sy edele F.W. Reitz, staatspresident van die OVS, is die hoeksteen van die eerste NG Kerkgebou op 26 April 1890 deur ds. P. van Heyningen, destyds van Winburg, gelê as "de eerste Gereformeerde Kerk die in het district Moroka werd gebouwd". Die stigting van die gemeente het in 1891 plaasgevind, met ds. J.G. Kühn as eerste leraar. Daarna volg die stigting van die dorp op 24 Mei 1892, en van die sendinggemeente in dieselfde jaar.
In 1902 het die selfstandigheidsproklamasie van die distrik gevolg, en op 27 Januarie 1906 het ds. C.J. Snyman die hoeksteen gelê van die huidige kerkgebou, ontwerp deur die Duitse immigrant Hermann Kallenbach en sy vennoot, A. Reynolds. Die Australiese immigrant William Henry Ford het toesig oor die bouwerk gehou.
Die dorpie Tweespruit
Op 22 April 1949 is Tweespruit binne die gemeentelike grense tot dorp verklaar. Dié plekkie aan die Vrystaat-Natal-spoorlyn, is aan die einde van die Tweede Vryheidsoorlog gestig as nedersetting vir oudsoldate van die Engelse leer. Gedurende die Kroonkolonietydperk is ’n proefplaas hier aan die gang gesit en later het Tweespruit ’n groot landbouskool gehad. Die Afrikaanse skrywer Alexander Strachan het in 1972 aan die Hoër Landbouskool Tweespruit gematrikuleer. Dié skool het op 1 Januarie 1992 met die Hoër Landbouskool Kroonstad saamgesmelt op die Kroonstadse skool se perseel. Op sy beurt het die Hoër Landbouskool Kroonstad in 1994 met die Hoërskool Kroonstad, Hoër Tegniese Skool De Wet Nel en Spesiale Skool Johan Slabbert saamgesmelt. Die naam van die plek is afgelei van die twee spruite wat hier bymekaarkom.
Susterkerke
Die Gereformeerde kerk Thaba 'Nchu is in 1897 gestig as die tweede gemeente van die Gereformeerde Kerk in die Oos-Vrystaat, maar sy naam is in 1987 verander na Tweespruit. Dié gemeente het in 2013 ontbind toe daar net 14 belydende en vier dooplidmate oorgebly het, vergeleke met 26 en sewe in 2002 en 36 en 13 in 1998. In 1959, die GKSA se eeufeesjaar, was die belydende lidmate 71 en die dooplidmate 54. Thaba 'Nchu en Tweespruit val sedert die plaaslike gemeente se ontbinding onder die Gereformeerde kerk Ladybrand, wat in 1872 gestig is as die eerste Gereformeerde kerk in die Oos-Vrystaat. Dié gemeente sluit, benewens Ladybrand, ook die dorpe Clocolan, Dewetsdorp, Excelsior, Hobhouse, Vanstadensrus en Wepener (wat sy eie gemeente gehad het van 1897 tot 1954) asook Lesotho se hoofstad, Maseru, in. In 2015 het Ladybrand 74 belydende en nege dooplidmate gehad, vergeleke met 124 en 85 in 1959, die eeufeesjaar van die GKSA.
Hier is ook nie 'n gemeente van die Nederduitsch Hervormde Kerk nie. Tweespruit (Thaba 'Nchu word nie in dié Kerk se Almanak vermeld nie) ressorteer onder die NH gemeente Clocolan, wat op 26 Oktober 1968 gestig is. Dit sluit ook die dorpe Clocolan, Ficksburg, Marquard, Senekal, Excelsior, Hobhouse en Ladybrand in, maar ondanks dié groot gebied het die gemeente in 2015 net 27 belydende en drie dooplidmate gehad, vergeleke met onderskeidelik 114 en 54 in 1989.
Groentemarkplein
Groentemarkplein in die hart van Kaapstad se middestad is 'n openbare ruimte wat in die ou dae die Kaap se oorspronklike varsproduktemark was en selfs voorheen as slawemark gebruik is.
Hawenavigasie
Radar
'n Skip kan byvoorbeeld op grond van die ooreenstemmende eggospits op die skerm geïdentifiseer word en dan kan, volgens die rigtingwysers op die skerm, bepaal word hoe die sleepbote die skip moet stuur om die eindpunt te bereik. Die kusradar dek op sy beurt ŉ wyer gebied as die skeepsradar en help om 'n geheelbeeld van die skeepsituasie in 'n hawe en omgewing te gee, wat die haweloods baie kan help met die rondbeweeg van die skip tussen die ander skepe deur na die kaai. Die kusradar en die skeepsradar se kruisverwysingspunte kan ook per radio vergelyk word om noukeuriger navigasie te bewerkstellig. Oorlogskepe, wat nie verplig is om loodse aan boord te neem nie, moet swaarder steun op radarnavigasie in die hawe; die uitgebreide radartoerusting wat die militêre vaartuie het, vergemaklik egter die hawenavigasie aansienlik. Nie net voorwerpe in die hawe self word as verwysingspunte vir radarnavigasie gebruik nie, maar ook hoë konstruksies by die hawe, asook berge, rante, ensovoorts.
Beira-ghieliemientjie
Die Beira-ghieliemientjie (Barbus radiatus) is 'n varswater vis wat wydverspreid voorkom suidwaarts vanaf Uganda insluitende die Zambiese gedeelte van die Kongorivier, die Kunenerivier, die Okavangorivier, die Zambezirivier en die ooskus riviere suidwaarts tot by die Pongolarivier-stelsel. In Engels staan die vis bekend as Beira barb.
Voorkoms
Die vis is silwerkleurig en daar is 'n reguit, swart streep vanaf die snoet tot by die basis van die stertvin. Die dorsale en stertvin is roos rooi met sagte swart rante om. Die oë is rooi aan die bokant. Daar is twee pare baarde om die bek en die vis word tot 120 mm lank.
Habitat
Die vis leef in moerasse en strome met matige plantegroei. Hulle is meer aktief gedurende die nag.
Alan Ruck
Alan Ruck (gebore 1 Julie 1956) is 'n Amerikaanse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente Ferris Bueller's Day Off (1986), Speed (1994), Star Trek: Generations (1994), en Twister (1996).
Groentemarkplein
Dit word begrens deur Langmark- en Kortmarkstraat terwyl Burgstraat dit in twee verdeel. In die laat jare 50 het dit 'n gewilde parkeerterrein geword en eers in die jare tagtig het Bob Hayward met die idee vorendag gekom om dit in 'n vlooimark te omskep. Eers het net 'n paar informele handelaars twee maal per week stalletjies opgestel, maar kort voor lank het die gewildheid in so 'n mate toegeneem dat dit daagliks oop is.
Buiten winkels, 'n Metodistekerk, hotelle en restaurante word die plein ook begrens deur die Ou Dorpshuis.
Bosboerboon
Die bosboerboon (Schotia latifolia) is 'n middelgroot boom wat voorkom vanaf Mosselbaai tot by Port St. Johns. Die boom word op klipperige heuwels aangetref. Die boom lyk baie soos die Karooboerboon en sy blomme is pienkerig.
Norddeutscher Lloyd
NDL het 'n historiese verbintenis met die Mid-Atlantiese seehawe Baltimore in die Amerikaanse deelstaat Maryland. Op 16 Januarie 1867 het die spoorwegmaatskappy Baltimore & Ohio Railroad (B&O) en NDL 'n ooreenkoms onderteken waarvolgens B&O 'n aanlêplek vir immigranteskepe met aansluiting tot sy spoornetwerk sou bou, terwyl die redery tenminste een skip per maand met Europese immigrante sou stuur.
Morija
Morija is 'n dorpie in die weste van Lesotho. Dit is in 1833 gestig as 'n Franse Protestantse sendingstasie. Dit was die toneel van gevegte in 1858 tydens die oorlog tussen die Oranje-Vrystaat en die Basoeto's. Die naam is afgelei uit die Engelse bybel, die Engelse weergawe is Moriah. Morija is bekend vir sy uitstekende sendingpers wat kliënte van oral lok.
Oostmahorn
Oostmahorn (Wes-Fries: De Skâns) is 'n dorp in die Nederlandse provinsie Friesland (Wes-Fries: Fryslân). Die dorp lê 14 kilometer noordoos van Dokkum by Anjum en ressorteer onder die munisipaliteit Noardeast-Fryslân.
R705 (Suid-Afrika)
Die R705 is 'n streeksroete in Suid-Afrika wat Koffiefontein met die N12-nasionale pad naby Ritchie in die Noord-Kaap verbind. Die roete begin 12 km noord van Koffiefontein waar die roete van die R48-provinsiale pad aftak. Dit gaan deur Jacobsdal, gaan die Noord-Kaap binne en sluit aan by die N12 digby Ritchie.
Sadiola Hill-goudmyn
Sadiola Hill-goudmyn is 'n oopgroefgoudmyn wat in die verre-westelike gedeelte van Mali, Wes-Afrika geleë is. Dit is ongeveer 70 km suid van die voormalige hoofstad Kayes, en 10 km vanaf die Maliese dorpie Sadiola geleë.
Eienaarskap
Die Sadiola Hill-goudmyn word besit deur die SEMOS SA mynmaatskappy (Société d'Exploitation des Mines d'Or de Sadiola), wat deur Anglogold Ashanti bestuur word. Die aandeelhouding in SEMOS is 41% deur AngloGold Ashanti, 41% deur die juniormynmaatskappy Iamgold, en 18 % deur die Maliese regering. Afgesien van die Sadiola Hill-goudmyn, besit SEMOS ook die Yatela-goudmyn, 'n oopgroefgoudmyn ongeveer 30 km van Sadiola af.
Kaapvaal-kraton
thumb|Die pienk deel van die kaart dui die ligging van die hedendaagse Kaapvaal-kraton aan.
Taekwondo
Taekwondo is 'n ongewapende vegkuns wat van Korea afkomstig is, maar ook ooreenkomste met Japannese karate toon. Letterlik vertaal beteken “Tae” voet, “kwon” hand of vuis en “Do” die manier of die weg. Taekwondo is dus die gebruik van die hande en voete vir selfverdediging en die verbetering van jou persoonlikheid.
Es wartet alles auf dich, BWV 187
Es wartet alles auf dich, BWV 187, is 'n kantate van Johann Sebastian Bach.
31 Maart
31 Maart is die 90ste dag van die jaar in die Gregoriaanse kalender (91ste in ’n skrikkeljaar). Dit is ook die laaste dag van die eerste kwartaal van die jaar. Daar volg nog 275 dae in hierdie jaar.
Ou Dorpshuis
Die Ou Dorpshuis aan Groentemarkplein in die Kaapse middestad huisves die Michaelis-versameling.
Die gebou is in 1761 opgerig. Dit was oorspronklik die Burgerwaghuis, daarna die burgesentrum en nog later Kaapstad se raadshuis. Die huidige stadsaal het dit in 1905 vervang en dit word nou bewaar as 'n nasionale gedenkwaardigheid wat die Michaelis-versameling van ou Nederlandse en Vlaamse skilderye huisves. Die hoogtepunt van die versameling, wat sir Max en lady Michaelis geskenk het, is 'n vroulike portret geskilder deur Frans Hals in 1644. Die skildery is waarskynlik die waardevolste in Suider-Afrika.
Geskiedenis
Die gebruik van die Ou dorpshis as kunsgalery is te danke aan die inisiatief van Lady Florence Phillips, die vrou van die mynmagnaat, Lionel Phillips. Lady Phillips het die Britse kunsversamelaar, Hugh Lane (later Sir Hugh Lane), gevra om 'n aantal kunswerke van ou Nederlandse meesters te versamel, wat later die basis vir 'n kunsmuseum in Suid-Afrika kon wees. In 1914 het sy haar vriend Max Michaelis (later Sir Max Michaelis) oorreed om die Lane-versameling te koop en aan die Suid-Afrikaanse volk te skenk. Die Stadsraad van Kaapstad het die Ou Dorpshuis beskibaar gestel om die kunsversameling te huisves en die argitek Joseph Solomon is opdrag gegee om die gebou te restoureer. Die Ou dorpshuis was Kaapstad se eerste kunsgalery en is ge-open in 1916.
Lizette Thorne
Lizette Thorne (24 November 1882 – 3 November 1970) was 'n Engelse aktrise.
Goldie Hawn
Goldie Hawn (gebore 21 November 1945) is 'n Amerikaanse aktrise en vervaardiger van Joodse afkoms. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Overboard (1987), Death Becomes Her (1992), The First Wives Club (1996), en Everyone Says I Love You (1996).
Franck Ribéry
Franck Henry Pierre Ribéry (gebore 7 April 1983 in Boulogne-sur-Mer) is 'n Franse sokkerspeler. Hy het vir die Franse nasionale sokkerspan uitgedraf.
Chelsea-blommeskou
Die Chelsea-blommeskou is 'n groot blom-en-tuinskou wat jaarliks in Mei in Londen gehou word. Die skou duur 5 dae en word deur die Koninklike Tuinboumaatskappy (Royal Horticultural Society, RHS) in die Londense stadsdeel Chelsea georganiseer. Dit lok besoekers van heinde en ver.
Die geleentheid word jaarliks deur sowat 150 000 mense besoek, waaronder lede van die Britse koninklike familie, en kry uitgebreide aandag in die Britse media. Nuwe plant- en blom-variëteite word tydens die skou bekendgestel en tuinontwerpers bied skoutuine wat die nuutste tendense wys. Talle pryse word uitgedeel, waaronder pryse vir die beste tuin, beste stadstuin en beste blommerangskikking.
Geskiedenis
Die blommeskou is vir die eerste keer in 1862 gehou en is destyds die Royal Horticultural Society Great Spring Show genoem. Daar word tans nog na die skou as die Great Spring Show verwys. Vir die eerste 26 jaar vind die geleentheid in Kensington plaas, waarna dit na Temple Gardens in hartjie van Londen verskuif is. In 1912 is Temple Gardens vir die Royal International Horticultural Exhibition gebruik en word die Great Spring Show na sy huidige ligging verskuif, die tuine rondom die Royal Hospital Chelsea, 'n ouetehuis vir Britse militariste.
Die Chelsea-blommeskou word sedert 1912 jaarliks aangebied, met uitsondering van die jare 1917–1918. Die skou is ook nie tydens die Tweede Wêreldoorlog gehou nie, maar vanaf 1947 is dit ononderbroke aangebied. In 2005 is die duur van die skou na vyf dae verleng.
R706 (Suid-Afrika)
Die R706 is 'n streeksroete in Suid-Afrika wat Jagersfontein met Bloemfontein verbind. Die roete begin waar dit 10 km vanaf Jagersfontein van die R704 aftak en noordoos gaan. Dit gaan oor die Rietrivier, kruis die N1 en eindig waar dit aansluit by die N8 in Bloemfontein.
Sekelvin-ghieliemientjie
Die Sekelvin-ghieliemientjie (Barbus haasianus) is 'n varswater vis wat voorkom in die Zambiese gedeelte van die Kongorivier, die Okavangorivier, die boonste en onderste gedeeltes van die Zambezirivier, die Kafuerivier en die Pungwerivier. In Engels staan die vis bekend as Sickle-fin barb.
Voorkoms
Die vis is 'n klein spesie en word slegs 32 mm lank. Dit het geen sylyn of baarde nie. Die analevin van volwasse mannetjies het die vorm van 'n sekel. Die vis is deurskynend bruin en die broeiende mannetjies word rosig rooi. Die vis het 'n dun streep oor die middel van die lyf wat eindig in 'n kol op die basis van die stertvin. Daar is 'n klein swart driehoek op die basis van die dorsalevin en 'n swartkol op die basis van die analevin.
Habitat
Die vis leef in moerasse en vloedvlaktes met volop plantegroei.
Pilbara-kraton
thumb|Die rooi deel van die kaart dui die ligging van die hedendaagse Pilbara-kraton aan.
Tamarinde
Die Tamarinde (Tamarindus indica) is 'n middelgroot tot groot boom wat voorkom in die Zambeziriviervallei en die kusgebiede van suidelike Mosambiek. Die peule is gerond en word as spesery gebruik.
Lamman Rucker
Lamman Rucker (gebore 6 Oktober 1971) is 'n Amerikaanse akteur en vervaardiger. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente Why Did I Get Married? (2007), Meet the Browns (2008), The Greatest Song (2009), en N-Secure (2010).
Birgit Conradi
Birgit Conradi (gebore 20 Mei 1939) is 'n Deense aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente That Brief Summer (1976), A Modern Woman (1990), en The Idiots (1998), en in die televisiereeks Taxa (1997).
Paul Martin
Paul Edgar Philippe Martin (gebore 28 Augustus 1938), ook bekend as Paul Martin Jr., is 'n Kanadese politikus wat van 12 Desember 2003 tot 6 Februarie 2006 as die 21ste premier van Kanada gedien het.
Martin was lid van die parlement vir die bestuur van LaSalle — Émard in Montreal vanaf die verkiesing in die 1988-verkiesing tot sy aftrede in 2008. Hy was van 1993 tot 2002 minister van finansies. Hy het toesig gehou oor baie veranderings in die finansiële struktuur van die Kanadese regering, en sy beleid het 'n direkte uitwerking gehad op die uitskakeling van die land se chroniese fiskale tekort deur die hervorming van verskillende programme, waaronder maatskaplike dienste.
Op 14 November 2003 het Martin Jean Chrétien opgevolg as leier van die Liberale Party en op 12 Desember 2003 premier geword. Ná die 2004-verkiesing het sy Liberale Party die mag behou, hoewel slegs as 'n minderheidsregering. Gedwing deur 'n vertroustem om die verkiesing in 2006, wat hy verloor het, te roep, het Martin as parlementêre leier uitgetree en die leisels aan Bill Graham oorhandig. Die liberale het toe die rol van amptelike opposisie teen 'n konserwatiewe regering aangeneem, gelei deur Stephen Harper. Martin het aangehou as partyleier totdat hy op 18 Maart bedank het. Hy is uiteindelik opgevolg deur Stéphane Dion.
Martin word nou gesien as 'n wêrelddiplomaat en lewer 'n bydrae tot die internasionale arena deur 'n verskeidenheid inisiatiewe soos Incentives for Global Health, die nie-winsgewende projek agter die Health Impact Fund, waar hy dien as lid van die Adviesraad.
Martin sit as adviseur vir die Ecofiscal Commission in Kanada.
Staat
'n Staat is 'n organisasie wat gesag oor die bevolking binne 'n geografiese gebied uitoefen. Hulle verteenwoordig hierdie bevolking na buite en beskik oor magsmiddele ter verdediging van hul grondgebied en ook die handhawing van interne wet en orde.
'n Staat kan een van verskeie regeringsvorme hê, so is sommige state republieke en ander monargieë. Soms vorm 'n staat sy eie land. State kan ook saamwerk om 'n land te vorm, soos in die geval van die Verenigde State van Amerika.
Die meeste lande het hulle eie gewapende magte, staatsdiens, regbank en polisie. Dit gebeur soms dat 'n staat (gedwonge of vrywillig) sy mag aan 'n ander staat oordra, of dat state deur 'n federale of konfederale verband 'n deel van hul mag aan 'n oorkoepelende staat toevertrou.
Definisie
Daar is geen akademiese konsensus oor die definisie van die staat nie. Die term "staat" verwys na 'n stel verskillende, maar onderling verwante en dikwels oorvleuelende, teorieë oor 'n sekere reeks politieke verskynsels. Volgens Walter Scheidel het hoofstroomdefinisies van die staat die volgende in gemeen: "gesentraliseerde instellings wat reëls oplê, en dit met geweld rugsteun, oor 'n territoriaal omskrewe bevolking; 'n onderskeid tussen die heersers en die regeerdes; en 'n element van outonomie, stabiliteit en differensiasie. Dit onderskei die staat van minder stabiele vorme van organisasie, soos die uitoefening van hoofsaaklik mag."
Die mees gebruikte definisie is deur Max Weber  wat die staat beskryf as 'n verpligte politieke organisasie met 'n gesentraliseerde regering wat 'n monopolie van die wettige gebruik van geweld handhaaf binne 'n sekere gebied. Weber skryf dat die staat "'n menslike gemeenskap is wat (suksesvol) aanspraak maak op die monopolie van die wettige gebruik van fisiese geweld binne 'n gegewe gebied."
Charles Tilly definieer state as "organisasies wat dwang uitoefen wat onderskei is van huishoudings en verwantskapsgroepe en in sekere opsigte duidelike prioriteit uitoefen bo alle ander organisasies binne aansienlike gebiede." Tilly sluit stadstate, teokrasieë en ryke in sy definisie in, saam met nasiestate, maar sluit stamme, geslagte, firmas en kerke uit. Volgens Tilly kan state vanaf 6000 vC in die argeologiese rekord gesien word; in Europa het hulle omstreeks 990 verskyn, maar het besonder prominent geword ná 1490. Tilly definieer 'n staat se "noodsaaklike minimale aktiwiteite" as:
Moderne akademiese definisies van die staat sluit dikwels die kriteria in dat 'n staat as sodanig deur die internasionale gemeenskap erken moet word.