cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Iota Aquarii
Iota Aquarii of ι Aquarii is die Bayer-naam van ’n ster in die sterrebeeld Waterdraer. Met ’n skynbare magnitude van 4,279 is dit met die blote oog sigbaar. Volgens parallaksmetings deur die Hipparcos-sending is dit sowat 175 ligjare van die Son af.
Die ster se spektrum stem ooreen met ’n sterreklassifikasie van B8V, wat beteken dit moet ’n B-tipe hoofreeksster wees. Sy radius is 2,7 keer dié van die Son en dit roteer vinnig, met ’n spoed van sowat 135 km/s. ’n Infrarooisoektog in 2010 na metgeselle om die ster was onsuksesvol.
Masai
Kultuur
’n Groot sterftesyfer onder babas het daartoe gelei dat kinders nie werklik erken word totdat hulle drie maande oud is nie. Vir die Masai wat ’n tradisionele leefwyse volg, breek die einde van die lewe feitlik sonder seremonie aan: Lyke word buite gelos vir roofdiere. As roofdiere nie ’n lyk eet nie, word geglo daar is iets mee verkeerd en dit kan tot sosiale vernedering lei. Dit is dus nie ongewoon dat lyke met die vet en bloed van ’n geslagte os bedek word nie. Net groot stamhoofde is in die verlede begrawe omdat geglo is dit is sleg vir grond om mense te begrawe.
Die tradisionele Masai-leefstyl sentreer om hul beeste, wat hul vernaamste voedselbron is en aan al hul eetbehoeftes voldoen. Hulle eet die vleis en drink die melk, soms ook die bloed. ’n Man se rykdom word aan sy hoeveelheid beeste en kinders gemeet. ’n Trop van 50 beeste word as respektabel beskou, en hoe meer kinders hoe beter. ’n Man wat baie van die een maar nie van die ander het nie, word as arm beskou. ’n Godsdiensgeloof is dat God al die beeste op aarde vir die Masai gegee het – om ander stamme se beeste te steel is dus net ’n kwessie van terugneem wat regmatig hulle s’n is. Dié gebruik het egter taamlik afgeneem.
Deesdae, vanweë ’n afname in beeste se getalle, maak die Masai ook staat op ander kossoorte soos sorghum, rys, aartappels en kool (laasgenoemde is onder die Masai bekend as "bokblare").
Invloed van die buitewêreld
Om ’n tradisionele leefstyl te handhaaf word al hoe moeiliker vanweë die invloed van die moderne wêreld. ’n Algemene geloof dat die Masai skade aan die graslande aanrig met hul veeboerdery, het daartoe gelei dat Britse koloniale beleidmakers al die Masai in 1951 uit die Serengeti Nasionale Park verskuif het na gebiede in en om die Ngorongoro-bewaringsgebied. Van die belofte om die Masai se belange eerste te stel, het nie veel gekom nie.
Weens die toename van die Masai-bevolking en ’n afname in die getalle van beeste, asook die gebrek aan genoeg weiding weens nuwe parkgrense, moes die Masai noodgedwonge nuwe maniere vind om hulself te onderhou. Baie het mielies en ander gewasse begin plant. In 1975 het die Ngorongoro-bewaringsgebied egter verbouing verbied. Om te oorleef moes die Masai aan Tanzanië se markekonomie deelneem. Hulle moes hul beeste en tradisionele medisyne verkoop om kos te kon koop. Die verbod is in 1992 opgehef en verbouing het weer ’n belangrike deel van die Masai-leefwyse geword.
Parkgrense en die privatisering van grondgebied plaas steeds ’n groot beperking op die beskikbaarheid van weiveld. Deur die jare is baie projekte begin om die Masai te help om hul tradisies te bewaar terwyl in die kinders se opvoedingsbehoeftes voorsien word. Al hoe meer mense word boere, sakemanne, veiligheidswagte, kelners en toeristegidse, terwyl ander in die openbare en die privaat sektor betrokke raak.
Die gemeenskap
Die gemeenskap bestaan uit ouderdomsgebonde groepe. Jong seuns word veewagters sodra hulle kan loop en het ’n sorgelose bestaan, buiten rituele pakke slae om moed en uithouvermoë te toets. Meisies is vroeg reeds verantwoordelik vir kos maak en koeie melk. Elke sowat 15 jaar word ’n nuwe geslag Morans of Il-murran (vegters) ingewy onder seuns en jong mans tussen 12 en 25 jaar oud wat puberteit bereik het en nie deel van die vorige ouderdomsgroep is nie. Een van die rituele wat ondergaan word om ’n jong vegter te word, is ’n pynlike besnydenis (emorata) wat sonder verdowingsmiddels uitgevoer word. Dit word deur ouer mans gedoen; hulle gebruik ’n skerp gemaakte mes en beesvelverbande. Die seuns moet die operasie in stilte verduur. Uitdrukkings van pyn kan vernedering veroorsaak. Enige uitroep kan ’n fout in die delikate prosedure veroorsaak wat lewenslange gevolge kan hê. Die helingsproses duur drie tot vier maande; in dié tyd is urinering pynlik en soms feitlik onmoontlik. Jong mans dra vier tot agt maande lank swart klere en verf hul gesig.
In dié tyd woon die mans in ’n manyatta, ’n "dorpie" wat deur hul ma's gebou is. Daar is geen beskerming nie, wat die vegter se rol as beskermer beklemtoon. Geen kraal word gebou nie, want vegters besit nie beeste nie. Nog rituele word ondergaan voordat iemand ’n senior vegter kan word. Hierna volg die eunoto- of "mondigwording"-seremonie.
Wanneer ’n nuwe geslag vegters ingehuldig word, word die bestaande vegters junior oudstes; hulle is verantwoordelik vir politieke besluite totdat hulle senior oudstes word. Die voormalige vegters se hare word afgesny; oudstes se hare moet kort wees.
Vegters word nie toegelaat om seks met besnyde vroue te hê nie – hulle mag wel meisies hê wat onbesny is. Hulle bestee die grootste deel van hul tyd om deur die Masai-grondgebied te loop, ook buite hul seksiegrense. Hulle leer ook om beeste te koop en verkoop in plaas daarvan om hulle soos voorheen te steel.
Jong vroue ondergaan ook besnydenis as deel van ’n uitgebreide volwassewordingseremonie bekend as emuratare; hierna gaan hulle gereëlde huwelike aan. Die Masai glo vroulike besnydenis is noodsaaklik en mans kan vroue verwerp wat dit nie ondergaan het nie. Daar is egter kampvegters daarteen, soos die Masai-aktivis Agnes Pareiyo. In sommige gevalle word dit vervang deur ’n "woordelike besnydenis", wat sing en dans behels in plaas van die werklike operasie. Die praktyk word egter steeds hoog aangeslaan in die Masai-gemeenskap. Vroue dra daarna, nes die mans, swart klere en verf hul gesigte. Vroulike besnydenis is onwettig in beide Kenia en Tanzanië.
Die Masai is tradisoneel poligamiste, of veelwywers; daar word geglo dit is ’n manier om die hoë sterftesyfer onder babas en vegters teen te werk. Veelmannery word ook toegepas. ’n Vrou trou nie net met haar man nie, maar met sy hele ouderdomsgroep. Van ’n man word verwag om sy bed af te staan aan ’n besoeker van sy ouderdomsgroep. Die vrou mag egter self besluit of sy by die besoeker wil slaap. Enige kind wat so verwerk word, word beskou as haar man se kind.
Musiek en dans
Masai-musiek bestaan tradisioneel uit ’n koor wat harmonieë sing terwyl ’n sangleier (olaranyani) die melodie sing. Die olaranyani begin met die sing van ’n reël of die titel (namba) van ’n lied. Die groep reageer met ’n eenparige keelsang, terwyl die olaranyani voortgaan om ’n vers te sing. Elke lied het ’n spesifieke struktuur en die liriek gaan oor ’n spesifieke tema. Saam met die sang word nekbewegings uitgevoer.
Die inhuldigingseremonie van die vegters kan gepaardgaan met 10 dae of meer van sing en dans. Die vegters voer ’n soort verbymars uit, asook die adumu, of aigus, wat ook deur buitestanders die "sprongdans" genoem word. ) Die mans vorm ’n sirkel en een of twee sal op ’n keer na die binnekant van die sirkel beweeg en begin spring terwyl hulle hul hakke van die grond af hou. Lede van die groep kan hul stemtoon verhoog na gelang van die hoogte van die sprong.
Huise
As ’n histories nomadiese en daarna semi-nomadiese volk het die Masai op plaaslike, volop beskikbare materiale en inheemse tegnologie staatgemaak om hul huise te bou. Omdat hulle voortdurend rondgetrek het, was die huise tydelik van aard. Die bomba (huise) is stervormig of rond en word deur vroue gebou. Die raamwerk bestaan uit pale wat in die grond staangemaak en met fyner takke deurvleg word. Daarna word dit met ’n mengsel van modder, stokke, gras, beesmis, menslike urine en as gepleister. Die beesmis maak die dak waterdig. Die enkaj is klein en is die deel waar die gesin kook, eet, slaap en kuier. Kos, brandstof en ander besittings word ook daarin gestoor en soms word klein soorte vee daar aangehou. Die dorpies word omring deur ’n ronde heining (enkang) wat deur die mans gebou word. Dit bestaan gewoonlik uit takke met dorings. Snags word alle diere in die omheining veilig gehou.
Klere
Klere wissel van ouderdom tot ouderdom en van plek tot plek. Jong mans dra byvoorbeeld maande lank swart ná hul besnydenis. Rooi is andersins die gewildste kleur, maar blou, swart, strepe, blokke en gekleurde Afrika-motiewe word ook aangetref.
Die stukke lap wat om die lyf gedraai word, word in hul taal shúkà genoem. Dit is gewoonlik rooi, maar vegters dra ook blou en hulle skrik nie eens vir pienk met blompatrone nie. Masai naby die kus kan ’n kikoi dra – ’n soort sarong wat in verskeie kleure en materiale beskikbaar is.
Baie Masai in Tanzanië dra eenvoudige sandale, wat tot onlangs van beesvel gemaak was. Hulle het deesdae sole. Die vroue dra gevlegte en kraaljuwele. Krale speel ’n belangrike rol in die verfraaiing van hul liggaam. Hoewel die betekenis van die krale se kleure verskil, is van die algemeenste betekenisse: wit vir vrede, blou vir water, rooi vir vegters/bloed/dapperheid.
Kralewerk kom ’n lang pad saam met die Masai, wat hul identiteit en posisie in die gemeenskap beklemtoon met liggaamsversierings en -verf.
Hare
Die afskeer van hare is algemeen by baie rituele, want dit stel ’n nuwe begin voor. Net vegters dra lang hare en hulle vleg dit in dun vlegsels.
Wanneer ’n kind drie maande oud is, kry hy of sy ’n naam en die hare word afgeskeer buiten ’n streep van die agterkant van die nek tot die voorkop. Seuns se hare word weer geskeer twee dae voordat hulle besny word. Daarna laat hulle hul hare groei en bestee baie tyd aan die stilering daarvan. Katoen- en wolgarings kan gebruik word om die vlegsels te verleng. Die vlegsels kan los hang of met leer vasgebind word. Wanneer vegters junior oudstes word, word hul gevlegte hare afgeskeer.
Omdat mans hul hare afskeer wanneer hulle ’n nuwe lewensfase binnegaan, sal ’n toekomstige bruid ook haar hare afskeer en twee ramme sal geslag word om dit te vier.
Kansas City
Kansas City lê weerskante van die Missouri-rivier in die state Kansas en Missouri. Die ligging van die stad aan die rivier maak dit die poort na die Weste. Dit is 'n vooraanstaande mark vir graan en lewende hawe. Die bevolking van die metropolitaanse gebied word op sowat 2,1 miljoen beraam.
Warren William
Warren William (2 Desember 1894 – 24 September 1948) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Three on a Match (1932), Employees' Entrance (1933), Lady for a Day (1933), en The Case of the Howling Dog (1934).
Clathria anthoides
Die spons behoort tot die genus Clathria en tot die familie Microcionidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1993 deur Lévi.
Valssybas
Die valssybas (Robsonodendron eucleiforme) is 'n klein boom wat in kuswoud voorkom vanaf Kaapstad tot by die Lebomboberge asook Eswatini.
Die boom se FSA-nommer is 413.
Pous Paschalis II
Paschalis II was die 160ste pous van die Rooms-Katolieke Kerk.
Biografie
Pous Paschalis II is gebore as Raniero di Bieda ongeveer in 1055 in Bieda di Santa Sofia naby Forli in Romagna. Paschalis was 'n monnik van die orde van Cluny en is deur Pous Gregorius VII aangestel as kardinaal-priester van Sint Clemens omtrent in 1076. Op 13 Augustus 1099 volg hy Pous Urbanus II op en regeer tot sy dood op 21 Januarie 1118. Hy word opgevolg deur Pous Gelasius II. Die naam ‘Paschalis’ beteken 'Oosterling'.
Pontifikaat
Pous Paschalis II het te kampe gehad met vier teenpouse gedurende sy pontifikaat, Clemens III, Theodoricus, Albertus en Silvester IV. Een van die redes was die voortdurende investituurstryd. Toe keiser Hendrik IV se seun met die steun van die pous die mag by sy pa oorneem, het Paschalis gedink die nuwe keiser Hendrik V sal meer inskiklik wees. Hendrik V het egter aan sy voorregte vasgeklou. Die pous het probeer om Hendrik se kroning as keiser te gebruik om hom te oorreed, maar Hendrik het die pous in 1111 kortstondig (ses dae) gevange geneem. Paschalis het toe maar Hendrik op sy (Hendrik s'n) voorwaardes gekroon op 13 April 1111.
Nota
Saamgestel en vertaal uit die Nederlandse, Engelse, Duitse en Franse wikipedia en aangevul uit ander bronne soos aangedui.
Wilhelm Grütter
Vroeë lewe en herkoms
Grütter is op 3 Februarie 1936 op Kingwilliamstown in die Kaapprovinsie gebore as die seun van Duitse immigrante. Hy matrikuleer in 1952 aan die Hoërskool Pietersburg in Polokwane en behaal onderskeidings in Engels en Duits.
Verdere studie
Hierna studeer hy vanaf 1954 verder aan die Universiteit van Stellenbosch, waar hy in 1956 die B.A.-graad behaal met Engels en Duits as hoofvakke. Op universiteit is hy kunsredakteur van Die Matie, tipografiese redakteur van Prisma en sekretaris en stigterslid van die universiteit se skaakklub.
Loopbaan as joernalis
Na afloop van sy studies werk hy vanaf Januarie 1957 as verslaggewer by die Kaapstadse middagkoerant, The Cape Argus. In Maart 1958 tree hy tot die reklamewese toe en word tweetalige kopieskrywer by Central Advertising Limited, waarna hy in Februarie 1961 ’n soortgelyke betrekking aanvaar by J. Walter Thompson en in Januarie 1963 by Van Zijl en Robinson. In Februarie 1964 sluit hy by die Kaapse Raad vir Uitvoerende Kunste (KRUIK) aan as bestuurder van die skakelafdeling, maar bedank na vyf maande en keer weer terug na sy vorige posisie in reklame. Vanaf Mei 1966 is hy vryskutjoernalis wat gereeld resensies skryf vir Cape Times en hy doen ook fotografie en vertaalwerk. Oor die jare lewer hy artikels en rubrieke vir verskeie koerante soos Dagbreek en Sondagnuus en The Cape Argus en behartig ook vele radioprogramme, waaronder Arts review, Bookshelf, Kunskroniek, In die voorportaal en Skrywers en boeke.
Hy sluit in Maart 1969 as uitvoerende mededirekteur aan by Tony Williams-Short and Company, ’n openbare betrekkinge konsultantfirma, en hy is vanaf Oktober 1974 tot Junie 1979 besturende direkteur van hierdie firma. Vanaf Julie 1979 is hy weer ’n vryskut, terwyl hy ook stigter-direkteur is van Reijger Uitgewers sedert die stigting daarvan in 1970. Waarskynlik die belangrikste letterkundige publikasie wat by hierdie uitgewery verskyn is Wilma Stockenström se debuut digbundel Vir die bysiende leser. In hierdie tyd behartig hy ’n wynrubriek vir Die Burger en word weer voltydse lid van die kunsredaksie as rubriekskrywer en boekeredakteur in 1992, waarna hy in 1996 kunsredakteur van hierdie koerant word. Die tydskrif South African Philatelist staan ook vanaf 1989 onder sy redaksie. Hy is in 1958 getroud met die digter en skrywer Petra Müller en hulle het drie seuns, Anton, Herman en Philip. Sy vele belangstellings sluit seiljagvaart in en hy is in 1973 ’n bemanningslid van die seilboot Jakaranda wat aan die eerste Om die Wêreld-wedvaart deelneem.
Afrika-greepvis
Die Afrika-greepvis (Hepsetus odoe) is 'n varswater vis wat voorkom in die Kunene- en Okavangoriviere, die boonste gedeelte van die Zambezirivier en die Kafuerivier. Dit kom ook in Sentraal-Afrika en Wes-Afrika voor. Die vis kom egter nie voor in die groot mere van Afrika nie. In Engels staan die vis bekend as die African Pike - in die Caprivi staan die vis bekend as die Varswater Snoek.
Wilhelm Grütter
Filatelie
Hy het ’n besondere belangstelling in filatelie en is ’n lid van die Afrikaanse en ook die Stellenbosse Filateliese Vereniging, terwyl hy Suid-Afrika verteenwoordig in die Fédèration Internationale de Philatélie. In 1975 kry hy die AFV-medalje vir die beste Afrikaanse artikel in die South African Philatelist en sy seëlversameling kry ook ’n toekenning vir sy uitstalling daarvan by Vrijstaat ’81, waarna dit tot vier kere na mekaar vermeilmedaljes (vergulde silwer) wen by internasionale filatelie-uitstallings. In Suid-Afrika kry sy versamelings ’n paar kere goue bekronings en sy Kaapse seeposkantoor versameling word in 1985 bekroon met die gesogte FAK-trofee vir die beste in Afrikaans bygeskrewe versameling. In 1994 word hy tydens ’n geheime stemming van die Filateliese Federasie verkies tot die ererol van Uitgelese Filateliste van Suider-Afrika.
Afrika-greepvis
Dié vis is ‘n varswater spesie en moenie met die soutwater Snoek verwar word nie.
Wilhelm Grütter
Sterfte
Op 13 Junie 2001 is hy in Kaapstad aan lewerkanker oorlede.
Afrika-greepvis
Voorkoms
Die vis se kop is slangagtig en vierkantig van voor gesien. Die profiel is wreed en reguit. Sy tande is buite die bek sigbaar, in vliese versteek, in pare geplaas en uiters gevaarlik.
Wilhelm Grütter
Vertaalwerk
Vir KRUIK en TRUK vertaal hy vir opvoering verskeie dramas uit veral Duits en Engels in Afrikaans, waaronder Maria Stuart van Friedrich Schiller en Die vader van August Strindberg. Sy vertalings van Die gebreekte kruik van Heinrich von Kleist, The imaginary invalid, or, The hypochondriac van Molière, The love potion van Frank Wedekind en Maria Stuart van Friedrich Schiller word deur Dalro gepubliseer.
Hy doen ook vertalings van fiksie en nie-fiksie boeke vir uitgewers soos Human & Rousseau, Tafelberg, John Malherbe, Oxford University Press en Jonathan Ball. Hierdie vertalings sluit in Griek soek vrou van Friedrich Dürrenmatt, Half doepa van Edward Eagar en Nie van kaviaar alleen van Johannes Mario Simmel. Vir die Suid-Afrikaanse Uitsaaikorporasie vertaal en verwerk hy ook verskeie radiodramas.
Eie werk
Sy eie komedie Die eerste oogopslag word deur Ken Swart opgeneem in sy versamelbundel Die beskermengel en ander eenbedrywe. Hierdie drama is die eerste keer in Junie 1957 in Stellenbosch opgevoer. ’n Groep verveelde mense beland op ’n verlate systasie en die stuk spot fyn met hulle en hulle menslike gebreke, terwyl die gebrekkige spoorwegdiens ook onder skoot kom.
Afrika-greepvis
Voorkoms
Die vis se vorm is baie vaartbelyn vir groot spoed. Die lyf kleur is geelgroen tot donkergroen, amper swart op die rug. Daar is donker spikkels op die vinne, onduidelike vertikale strepe op die lyf maar mooi geel en groen strepe agter die oë op die kiefdeksel. Die skubbe is redelik fyn.
Die Caprivi rekord is 1.9 kg en wyfies word groter as mannetjies.
Kate del Castillo
Kate del Castillo (gebore 23 Oktober 1972) is 'n Amerikaanse aktrise, vervaardiger, en assistentregisseuse. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Under the Same Moon (2007), The Book of Life (2014), No Good Deed (2014), en The 33 (2015).
Wilhelm Grütter
Eie werk
Sy belangstelling in seiljagvaart lei tot vele publikasies, insluitende Rio ‘71 (’n verslag van die eerste Kaap na Rio wedvaart, wat hy saam met Gerhard Last skryf) en A name among seafaring men (’n geskiedenis van die Suid-Afrika Handelsvloot se opleidingskip Generaal Botha in opdrag van die Suid-Afrikaanse Vlootakademie – ook in Afrikaans as ’n Naam wat seevaarders eer), terwyl hy Afrikaanse seiljagterminologie verskaf vir die publikasie Seemansterme vir die Seilsport.
Hy skryf in opdrag van die Kaapse Raad vir Uitvoerende Kunste (KRUIK) in die tagtigerjare ’n geskiedenis van KRUIK, maar sy manuskrip is te krities na die administrasie se sin en dit word dus nooit gepubliseer nie. Die manuskrip word gehou by die Sentrum vir Teater- en Opvoeringstudies in Stellenbosch
Publikasies
Werke wat uit sy pen verskyn sluit in:
Afrika-greepvis
Habitat
Die vis hou van oop water, maar waar tiervis teenwoordig is, is hy as gevolg van sy grootte gedwing om in baaie, vleie ens., waar skuiling is, te hou.
Algemeen
‘n Ligte staalstrop is noodsaaklik, die vis spook lekker en spring gedurig. In troebel of vuil water moet aas op die bodem gebruik word. Vir sy grootte is hy gewis een van die beste vegters.
Gereformeerde kerk Bothaville
duimnael|links|300px|Die Gereformeerde kerk Bothaville is in 1961 in gebruik geneem.
Die Gereformeerde kerk Bothaville is die gemeente van die Gereformeerde Kerke in Suid-Afrika op die Noord-Vrystaatse dorp Bothaville. In 2014 het die gemeente 77 belydende en 23 dooplidmate gehad, vergeleke met 77 en 19 in 2002 en 76 en 63 in 1959.
Agtergrond
Die eerste gesin van die Gereformeerde Kerk wat op die dorp Bothaville gewoon het, was dié van Paul Vorster. Hulle het omstreeks 1920 vanaf Petrusburg, wat al in 1891 ’n Gereformeerde gemeente gekry het, na Bothaville gekom. Deur bemiddeling van hierdie broeder het die kerk 'n erf op die dorp gekry. Ongeveer in dieselfde tyd trek die gesin Ben Malan uit Kroonstad se omgewing die distrik Bothaville binne. Vir 'n hele paar jaar het hierdie gesin met wa en osse na Kroonstad vir kerkgeleenthede gereis. Gedurende 1928 word die eerste samekoms van lidmate van die Gereformeerde Kerk op Viljoenskroon gehou, en onder hierdie vyf lidmate wat toe daar was, was ook die Malans. Die eerste vergadering van die wyksgemeente Viljoenskroon word in Augustus 1932 gehou, en Ben Malan is daar teenwoordig as ouderling van die wyk Bothaville. Die hele distrik Bothaville was destyds die omvang van hierdie wyk. Tog het ouderling Malan dikwels die wyk te perd deurgegaan vir huisbesoek en selfs so ver as Vierfontein lidmate opgesoek.
Beter bediening
links|duimnael|170px|Ds. [[Christian Malan|C.E. Malan het in Julie 1933, toe hy nog proponent was, die eerste Gereformeerde erediens op Bothaville waargeneem.]] In Julie 1933 is die eerste kerkdiens van die Gereformeerde Kerk op Bothaville gehou, waarby prop. C.E.G. Malan, broer van ouderling Malan, voorgegaan het. Met die afstigting van die gemeente Viljoenskroon in 1940 het oudl. Malan hom nie weer verkiesbaar gestel nie en word A.J. van Zyl tot ouderling vir die wyk gekies. In die laat veertigerjare preek prof. Jooste van die Teologiese Skool op Potchefstroom dikwels in die NG kerk op die dorp met deurreise deur Bothaville. Met die koms van ds. Z.C. Grobler na Parys, verkry Bothaville ook meer gereelde bediening en die kerkraad besluit verder dat twee keer per jaar Nagmaal op Bothaville bedien sal word. In 1951 tel hierdie wyk reeds 40 belydende lidmate en word die bediening ook gereelder. Reeds toe was daar al sprake van afstigting, maar die getal lidmate was nog nie konstant nie. Daarom besluit die kerkraad van Viljoenskroon dat, as die uitbreiding so voortgaan, daar oor 'n jaar afgestig kan word.
Met die verbreking van die kombinasie tussen Parys en Viljoenskroon en as gevolg van die feit dat Viljoenskroon sy eie predikant kry in die persoon van ds. J.H. Boneschans, gaan dit ook beter op Bothaville. Elke maand word daar kerk gehou deur die predikant, vier keer per jaar word Nagmaal daar gevier, en die huisbesoek vind ook meer dikwels plaas. Ná die emeritering van ds. Boneschans in 1955 gaan dit weer agteruit met geen gereelde dienste of huisbesoek nie.
Op aandrang van die kerkraadslede van die wyk Bothaville besluit die kerkraad van Viljoenskroon om dr. Benoni Duvenage van Odendaalsrus te vra om elke kwartaal Nagmaal op Bothaville te kom bedien. Hierdie versoek word goedgunstiglik deur die kerkraad van Odendaalsrus toegestaan en deur hierdie bediening bly sake tog nog aan die gang. Tussen die Nagmaalsgeleenthede word op een Sondag ook nog deur 'n besoekende leraar dienste gehou.
Gemeentestigting
duimnael|regs|320px|Die Gereformeerde kerk op [[Bothaville.]] Intussen groei die lidmaattal gestadig aan en daar is reeds ses kerkraadslede vir hierdie wyke. Op 'n Kerkraadsvergadering in Julie 1957 vra die kerkraadslede van Bothaville om as selfstandige gemeente van Viljoenskroon af te stig. Dit word toegestaan, terwyl Bothaville in kombinasie met Viljoenskroon sal bly. Die saak van afstigting wat jare tevore al genoem is, word toe eers werklikheid met die stigting op 26 Oktober 1957 van die Gereformeerde kerk Bothaville. Viljoenskroon se predikant sou op 18 Sondae van die jaar eredienste op Bothaville waarneem.
Die gemeente dadelik begin geld insamel vir kerkbou en is besluit op 'n staalkonstruksie-ontwerp met sitplek vir nagenoeg 190 kerkgangers. In 1960 het die kerkraad 'n kwotasie van sowat R4 500 vir die oprigting van die kerkgebou aanvaar. Dié kerk is in 1961 in gebruik geneem. Op die hoeksteen staan: 15 Julie 1961 – Tot eer van God.
Louise Brealey
Louise Brealey (gebore 27 Maart 1979) is 'n Engelse aktrise, skryfster, en vervaardiger. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente The Best Exotic Marigold Hotel (2011), Containment (2015), en Victor Frankenstein (2015), en in die televisiereeks Sherlock (2010).
Rudolph Walker
Rudolph Walker (gebore 28 September 1939) is 'n Britse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprent King Ralph (1991) en in die televisiereekse Love Thy Neighbour (1972), EastEnders (1985), en The Thin Blue Line (1995).
Koos Strauss
Jacobus Gideon Nel (Koos of Kosie) Strauss, oftewel J.G.N. Strauss, (17 Desember 1900 op Calvinia, Noord-Kaap – 7 Maart 1990 ) was die derde (en voorlaaste) leier van die Verenigde Suid-Afrikaanse Nasionale Party, nadat hy genl. Jan Christian Smuts met laasgenoemde se dood in 1950 opgevolg het. Strauss dra die onderskeiding dat hy die eerste dienende leier van 'n groot Suid-Afrikaanse politieke party was wat van sy amp onthef is en wel op 21 November 1956.
Vroeë jare
Strauss bekwaam hom as advokaat aan die Universiteit van Kaapstad en die Universiteit van Suid-Afrika, maar dien eers as privaatsekretaris van Smuts van 1923 tot 1924. Ses jaar later word hy in die kiesafdeling Langlaagte lid van die provinsiale raad vir die Suid-Afrikaanse Party. Hy word in Desember 1932 tot die parlement verkies as kandidaat vir dieselfde party in 'n sleuteltussenverkiesing in Germiston-distrik, kort nadat Suid-Afrika gedwing is om die goudstandaard te verlaat. In 1939 (sommige bronne gee 1944) word hy minister van landbou en bosbou in die Smuts-kabinet, 'n amp wat hy beklee tot en met die verkiesing van 1948, waarin die Nasionale Party die V.P. verslaan het.
Verenigde Party-leier
Hy volg Smuts in 1950 op as leier van die Verenigde Party nadat sy voorganger hom by die koukus aanbeveel het. Só word hy ook leier van die parlementêre opposisie. Tydens sy bewind breek die Verenigde Federale Party en die Liberale Party weg van die V.P. ná die party se teleurstellende vertoning in die verkiesing van 1953, waarin die VP, Torch Commando, en ander ondersteuners alles in die stryd gewerp het om te bewys die 1948-nederlaag net 'n tydelike terugslag was.
Die grondwetlike krisis oor die regering se wetgewing om kleurlingkiesers op 'n afsonderlike kieslys te plaas, het die V.P. nuwe moed vir die 1953-verkiesing gegee toe die howe uitspraak gelewer het teen die NP se hantering van die stemmery in die parlement. Strauss se leierskap het nietemin gedy op die stryd om die kleurlingkiesers op die gesamentlik kieslys te hou, tot die N.P. in 1955 die Senaatwet aanvaar het om die hoërhuise in so 'n mate te vergroot dat die party 'n tweederde-meerderheid tydens 'n gesamentlike sitting van albei huise kon behaal.
Ongewilde leier
Die taai, ses jaar lange stryd, wat Strauss moedig geveg het, het sy tol op die opposisie geëis en veral ná 1953 het die eenheidsgeesdrif verflou. Sy swak hantering van die meningsverskille in die party het baie van sy kragte geëis en sy gewildheid laat taan. Die wegbreek uit die VP van 'n regter- en later 'n linkervleuel het verdere druk op Strauss geplaas en die party se vertroue in hom ondermyn. Boonop het hy altyd in die skadu van sy voorganger geleef. Jan. J. van Rooyen skryf Strauss het "selfs, miskien onbewus, Smuts se stap, sy praat, sy gebare probeer namaak...dit was asof hy die gees van sy mentor nie kon afskud nie. Daarby was hy geen spontane en toeganklike mens nie. Hy het nie mense maklik na hom toe aangetrek nie – iets wat baie nodig is vir 'n jong leier."
Die verwydering tussen hom en sy volgelinge het al hoe groter geword en in 1956 besluit hy om nie die party se Uniale kongres by te woon nie. Die binnekring het waarskynlik toe al reeds besluit dat hy as leier vervang moes word. Die kongres het op Donderdag 20 November 1956 in Bloemfontein begin. Van Rooyen vertel: "Dit het bekend geword dat adv. Strauss siek is, en vrae het ontstaan oor sy planne vir die kongres. Op 1 November het die opperleiding van sy party hom in Johannesburg opgesoek, en by hom gepleit dat hy die kongres bywoon. Hy antwoord nie na die een of ander kant toe nie. Hy sou kyk hoe hy herstel."
As leier verwyder
Uiteindelik besluit hy om in die buiteland te gaan herstel en toe begin daar 'n blitsveldtog om sy leierskap onder verdenking te bring. Mettertyd werp die VP-gesinde koerante hulle agter die opperleiding, en die kongres eis dat 'n onderleier of waarnemende leier verkies moet word. Strauss vertrek op 17 November 1956 oorsee en sir De Villiers Graaff maak die volgende dag bekend dat hy beskikbaar sou wees vir die leierskap, as die kongres sou besluit om Strauss nie te herkies nie.
Turf Club
Turf Club is 'n voorstad van Johannesburg, Suid-Afrika. Dit is in Johannesburg se F-streek geleë.
Koos Strauss
As leier verwyder
Toe die kongres byeenkom, word 'n brief van Strauss voorgelees waarin hy om sy politieke lewe pleit. Die afgevaardigdes beraadslaag ses ure lank agter geslote deure. Die provinsiale partyleiers neem almal standpunt in teen Strauss se besluit om nié die kongres by te woon nie en spreker na spreker doen aan die hand dat hy moet bedank. Nog net 'n klein minderheid steun hom. 'n Mosie van vertroue in die provinsiale voorsitters word met enkele teenstemme aanvaar en die voorstel dat Strauss se leierskap beëindig word, is met 'n sterk meerderheidstem aanvaar. Sir De Villiers Graaff word sodoende sonder teenstem verkies.
'n Jaar later, in Desember 1957, tree hy finaal uit die politiek en eindelik ook uit die Verenigde Party.
Sy dogter Maureen is op 29 Maart 1953 met Zach de Beer getroud.
Eddie Fontaine
Eddie Fontaine (6 Maart 1927 – 13 April 1992) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die televisiereekse The Gallant Men (1962), The Wild Wild West (1965), Planet of the Apes (1974), en The Six Million Dollar Man (1974).
1353
Die jaar 1353 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Maandag begin het. Dit was die 53ste jaar van die 14de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Altaïese tale
Altaïes is ’n voorgestelde taalfamilie van Sentraal-Eurasië. Verskeie weergawes sluit in die Turkse, Mongoolse, Toengoesiese, Japannese taalgroep, Koreaans asook soms nog Ainoe. Dié tale word gepraat in ’n groot gebied van Noordoos-Asië deur Sentraal-Asië tot Anatolië en Oos-Europa. Die groep is genoem na die Altai-berge, ’n bergreeks in Sentraal-Asië.
Die Altaïese familie deel talle eienskappe. ’n Meningsverskil bestaan egter oor die oorsprong van die ooreenkomste. Die "Altaiïste" glo die rede daarvoor is dat die tale ’n gemeenskaplike oorsprong het en afstam van ’n proto-Altaïese taal wat duisende jare gelede gepraat is. Die "anti-Altaiïste" glo die ooreenkomste is vanweë taalkontak tussen die verskillende taalgroepe.
Sommige geleerdes beskou die groep as ’n geldige taalfamilie, maar sluit net die Turkse, Mongoolse en Toengoesiese taalgroep in. Dié mening was algemeen voor die 1960's, maar het feitlik geen aanhangers meer nie. Die uitgebreide groepering sluit die Koreaanse en Japannese taalgroepe in en word deur die meeste ondersteuners van Altaïes voorgestaan.
Die kleiner groepering sluit sowat 66 moderne tale in, en die Koreaanse en Japannese taalgroep voeg nog agt tale daarby vir ’n totaal van 74. Dit verskil na aanleiding van wat as ’n taal of dialek beskou word.
Die taalfamilie sluit nie vroeëre stadiums van tale soos Middel-Mongools of Oud-Japannees in nie.
Bedryfstak
In die makro-ekonomie is 'n bedryf 'n tak van 'n ekonomie wat 'n nou verwante stel grondstowwe, goedere of dienste produseer. 'n Mens kan byvoorbeeld na die houtbedryf of die versekeringsbedryf verwys.
Vir 'n enkele groep of maatskappy word die oorheersende bron van inkomste gewoonlik gebruik om dit binne 'n spesifieke bedryf te klassifiseer. 'n Enkele onderneming hoef egter nie tot een bedryf te behoort nie, soos wanneer 'n groot onderneming in verskillende bedrywe gediversifiseer word (dikwels word sulke ondernemings 'n konglomeraat genoem).
Omdat nywerhede gekoppel is aan spesifieke produkte, prosesse en verbruikersmarkte, kan dit mettertyd ontwikkel. Een duidelike bedryf (byvoorbeeld vaatwerk) kan beperk word tot 'n klein nismark en meestal met behulp van nuwe tegnieke in 'n ander bedryf opgeneem word. Terselfdertyd kan heel nuwe bedrywe van ouer bedrywe vertak sodra 'n beduidende mark sigbaar word (soos hoe die halfgeleierbedryf uit die breër elektroniesebedryf ontwikkel het).
Differensiële rotasie
Differensiële rotasie is wanneer dele van ’n roterende voorwerp op verskillende breedtes en dieptes teen verskillende snelhede beweeg. Dit dui aan die voorwerp is nie solied nie. In vloeibare voorwerpe soos akkresieskywe lei dit tot afskuiwing.
Bedryfstak
Ekonomiese teorieë groepeer bedrywe verder in ekonomiese sektore.
Differensiële rotasie
Sterrestelsels en protosterre toon gewoonlik differensiële rotasie. Ander voorbeelde in die Sonnestelsel sluit in die Son, Jupiter en Saturnus wat vinniger by hulle ewenaar beweeg as by die pole. By die Son duur ’n omwenteling by die ewenaar 25,5 dae, terwyl dit by die pole meer as 36 dae duur.
Troyeville
Troyeville is 'n werkersklasvoorstad van Johannesburg, Suid-Afrika. Dit is in Johannesburg se F-streek geleë.
Differensiële rotasie
Die oorsaak van differensiële rotasie is waarskynlik dat die hoekmoment as gevolg van termiese prosesse in die gebiede met die grootste radius gedruk word.
Troyeville
Ontstaan
Troyeville is sowat 2 km oos van Johannesburg se stadsaal geleë. Dis een van die Goudstad se oudste voorstede en in 1891 aangelê deur Van Boeschoten en Lorentz, agente vir Barend Bezuidenhout van die plaas Doornfontein, en deur Lubbers, ’n Johannesburgse prokureur. Die landmeter was G.A. Troye, wat sy naam aan Troyeville sowel as aan Troyestraat gegee het.
Troyeville se strate ontleen hul name aan dié van die vroue en dogters van die Lubbers- en Lorentz-families: Jacoba, Cornelia, Eleanor, ens. Wilhelminastraat is in 1894 genoem na prinses Wilhelmina van Nederland.
Stadsbeplanning
Die uitleg van die voorstad word beskryf as "een van die swakste voorbeelde van die roosterplan". Die straatblokke is almal reghoekig, sonder enige inagname van die natuurlike kontoere van die omgewing. Steil strate soos Appoloniastraat loop reguit op teen ’n heuwel, terwyl dit geleidelik daarteen kon uitgeloop het. Voor spoelriolering aangebring is, het die nagvuilwaens wat deur muile getrek is groot moeite gehad om die steiltes uit te kom, en wanneer hulle vol en swaar was, was die afdraande gevaarlik omdat hul remme nie die swaar vrag kon bestendig nie.
Afrikaanse gemeenskap
Troyeville het vroeër jare 'n groterige Afrikaanse gemeenskap gehuisves. Volgens die munisipale kieserslys was hier in 1934 304 Afrikaanse kiesers en 2 097 Engelse. IN1949 was dit 1 179 Afrikaans eb 2 075 Engels, maar teen 1961 het die Afrikaanse kiesers effens teruggesak tot 1 067 en die Engelse kiesers amper halveer tot net 1 111. Troyeville was die tuiste van 'n kerk van elk van die drie Afrikaanse Susterkerke. Die NG gemeente Jeppestown (1897) was op die grens tussen Fairview en Troyeville op die hoek van Corrie- en Op De Bergenstraat. Die Gereformeerde kerk Johannesburg-Oos (1930) se kerkgebou was om die hoek in Prinsesstraat en dié van die Hervormde gemeente Kensington (1929) drie straatblokke wes in Andriesstraat. Die NG gemeente het in 1992 met Malvern saamgesmelt, die Gereformeerde kerk het in 1986 deel geword van die gemeente Johannesburg en die Hervormde gemeente het in 2001 ontbind en die handjievol lidmate ingeskakel by die gemeente Johannesburg-Suid. Ook die plaaslike Afrikaanse laerskool, Johan Rissik, het ophou bestaan toe dit einde 1991 gesluit het en leerlinge begin 1992 oorgegaan het na die Laerskool Kensington, wat intussen verengels het.
Alfred Jules Ayer
Alfred Jules Ayer (Londen, 29 Oktober 1910 – Londen, 27 Junie 1989), beter bekend as A.J. Ayer (hy is Freddie genoem deur sy vriende), was 'n filosoof wie help om die logiese positivisme te populariseer in die Engelstalige lande deur middel van sy boeke Language, Truth, and Logic (1936) en The Problem of Knowledge (1956). Hy word beskou as die filosofiese opvolger van Bertrand Russell, hoewel hy meer bekend geword het deur die aanpas van idees van ander, as deur die skep van oorspronklike idees. Hy is veral bekend weens sy verifieerbeginsel, 'n poging tot die skep van 'n proses om te bepaal of 'n sin 'n logiese betekenis het of nie.
Lewensloop
Ayer woon in Eton en studeer in die Klassieke aan Oxford universiteit. Daarna woon hy 'n jaar in Wene, waar hy interaksie het met lede van die Weense Sirkel. Terug in Engeland publiseer hy sy eerste boek Language, Truth, and Logic in 1936. In die werk word vir die eerste keer in Engels gefokus op die logiese positivisme soos ontwikkel deur die Weense Sirkel. Hierdie boek het Ayer op die ouderdom van 26 gevestig as 'n leidende filosoof binne Britse filosofiese kringe. Van 1933 tot 1940 was hy 'n dosent in filosofie aan Christ Church, Oxford.
Tydens die Tweede Wêreldoorlog dien hy in die Britse leër en in MI6. Daarna was hy Grote Professor van die Filosofie van die Gees en Logika aan die University Kollege Londen van 1946 tot 1959, waarna hy terugkeer na Oxford om Wykeham Professor van Logika aan die New College te word. Hy was die president van die Aristotelian Society van 1951 tot 1952 en word tot ridder verhef in 1970. Kort voor sy dood in 1989 ontvang hy publisiteit na hy 'n ongebruiklike naby-doodervaring beleef het.
Filosofiese idees
In Language, Truth and Logic (1936), stel Ayer die verifieerbeginsel as die enigste geldige basis vir filosofie. Indien logiese of empiriese verifiëring nie moontlik is nie, is stellings soos "God bestaan" of "welsyn is goed" nie waar of onwaar nie, maar betekenisloos en mag dus uitgesluit of geïgnoreer word. Godsdienstige taal spesifiek is onverifieerbaar en as as sulks letterlik niksseggend. Hy kritiseer ook C. A. Mace se opinie dat metafisika '‘n vorm van intellektuele poësie is. Die standpunt van 'n persoon wie in God glo dui nie op 'n verifieerbare hipotese nie en word somtyds verwys na as ignostisisme (soos byvoorbeeld deur Paul Kurtz). In later jare het Ayer herbevestig dat hy nie in God glo nie en begin na homself begin verwys as 'n ateïs. Hy volg in die voetspore van Bertrand Russell deur met die Jesuïetiese geleerde Frederick Copleston te debatteer oor die onderwerp van godsdiens.
Ayer se weergawe van "emotivisme" verdeel "die gewone stelsel van etiek" in vier kategorieë:
Hy fokus op proposisies van die eerste kategorie naamlik morele oordeel. Ayer stel dat die tweede kategorie behoort tot die wetenskap, die van die derde kategorie is bloot opdragte en die vierde kategorie (wat beskou word in normatiewe etiek eerder as meta-etiek) is te konkreet vir etiese filosofie.
Ayer argumenteer dat morele oordele nie vertaal kan word in nie-etiese, empiriese terme nie en dus nie geverifeer kan word nie. Hiermee stem hy saam met die etiese intuȉsioniste. Hy verskil van intuȉsioniste deur aanspraak tot intuïsie van nie-empiriese morele waarhede te verwerp as waardeloos. Die intuïsie van een person sal dikwels dié van 'n ander weerspreek. In plaas daarvan het Ayer tot die gevolgtrekking gekom dat etiese konsepte "bloot pseudo-konsepte" is.
Die teenwoordigheid van 'n etiese simbool in 'n proposisie voeg niks by tot die feitlike inhoud daarvan nie. Dus as ek vir iemand sê; "Jy het verkeerd opgetree deur daardie geld te steel", deel ek niks meer as ek bloot sou gesê het; "Jy het daardie geld gesteel." Deur by te voeg dat hierdie aksie verkeerd is, word geen addisionele standpunt gehuldig nie. Ek sal bloot my morele afkeer daarvan getuig. Dit is asof ek gesê het, "Jy steel daardie geld," in 'n toon van afgryse, of het dit geskryf met die byvoeging van uitroeptekens. As ek nou my vorige standpunt veralgemeen en sê; "Om geld te steel is verkeerd," skep ek 'n sin wat geen feitlike betekenis het nie. Dus uiter ek geen proposisie wat of waar of vals kan wees nie. Ek spreek bloot 'n sekere morele sentiment uit.
Betsileo
Die Betsileo is die derde grootste etniese groep in Madagaskar, ná die Merina en Betsimisaraka. Hulle bewoon die sentrale plato, van noord van die Maniarivier in die noorde tot aan die voet van die Andringitra-massief in die suide; wes tot by die Bongolava-reeks en oos tot by die Oostelike Woud, wat deur die Tanala-volk bewoon word. Hulle tel sowat 1,5 miljoen, omtrent 12,1% van die algehele bevolking. Hulle het hul naam, wat "Die Baie Onoorwinbares" beteken, gekies ná ’n mislukte inval in die vroeë 19de eeu deur koning Ramitraho van die Menabe-koninkryk.
Betsimisaraka
Die Betsimisaraka ("die baie onskeibares ") is die grootste etniese groep in Madagaskar naas die Merina en maak sowat 15% van die algehele bevolking uit. Hulle bewoon ’n groot strook aan die ooskus van die eiland, van Mananjary in die suide tot Antalaha in die noorde. Die Betsimisaraka het ’n lang geskiedenis van uitgebreide kontak met Europese seevaarders en handelaars en dit het ’n aansienlike subgroep met gemengde Europees-Maleisiese oorsprong met die naam zana-malata tot gevolg gehad. Die Europese invloed is duidelik in die plaaslike musiekgenres valse (wals) en basesa, wat gewoonlik op die trekklavier gespeel word.
Betsileo
Geskiedenis
Die verskillende Betsileo-koninkryke (Fandriana, Fisakana, Manandriana, Isandra, ens.) het onafhanklik van mekaar bestaan met mondelinge tradisies wat terugdateer tot die 17de eeu. Eindelik het koning Radama I van die Merina hulle almal verower en baie van hulle slawe gemaak of as slawe aan Europese slawehandelaars verkoop. Radama het Fianarantsoa die administratiewe hoofstad van die sentrale en suidelike deel van die Betsileo gemaak en die noordelike deel by Antsirabe ingedeel. Die Betsileo as ’n groep het dus in die 19de eeu ontstaan as ’n administratiewe onderverdeling deur die Malgassiese regering.
Betsimisaraka
Geskiedenis
Deur die 17de eeu is verskeie clans van die ooskus deur hoofmanne regeer wat gewoonlik aan die hoof van een of twee dorpies was. ’n Zana-malata met die naam Ratsimilaho het hierdie clans in 1710 onder sy bewind verenig. Hy het 50 jaar regeer en ’n gevoel van gedeelde identiteit en stabiliteit in sy koninkryk gevestig, maar sy opvolgers het die eenheid geleidelik laat verswak en dit kwesbaar gelaat vir die groeiende invloed van Europese en veral Franse setlaars, slawehandelaars, sendelinge en handelaars. Die verdeelde Betsimisaraka-koninkryk is maklik in 1817 deur Radama I, koning van Imerina, gekoloniseer. Hy het vanuit sy hoofstad, Antananarivo op die sentrale plato, regeer. Die onderwerping van die Betsimisaraka in die 19de eeu het hulle redelik verarm gelaat; onder die Franse koloniale bewind (1896-1960) is ’n poging aangewend om toegang tot onderwys en betaalde werkneming te verbeter.
Wat kultuur betref, kan die Betsimisaraka in ’n noordelike en suidelike subgroep verdeel word. Hulle deel baie kultuurelemente, soos die verering van hul voorouers, geestesbesetenheid, rituele offerandes van die seboe en ’n patriargale sosiale struktuur. Hulle beoefen famadihana (herbegrafnis) en sambatra (besnydenis) en glo in towery en ’n verskeidenheid bonatuurlike magte. Baie taboes en volksverhale draai om lemurs en krokodille, wat albei volop in die Betsimisaraka se gebied is.
NG gemeente Stellenbosch
Die NG gemeente Stellenbosch is die tweede oudste gemeente van die Nederduitse Gereformeerde Kerk in Suid-Afrika.
Stigting
Die gemeente is, net 21 jaar ná die NG gemeente Kaapstad, gestig deur ds. Johannes Overney wat van Kaapstad af gekom het om die eerste diens te hou "in een der beste gelegene en bekwaamste Vrijmans Woningen" op Sondag 13 Oktober 1686, by welke geleentheid hy gepreek het oor Jesaja 52:7: "Hoe liefelijk zijn op de bergen de voeten desgenen, die het goede boodschapt, die den vrede doet horen; desgenen, die goede boodschap brengt van het goede, die heil doet horen; desgenen, die tot Sion zegt: Uw God is Koning." In die namiddag het hy drie kinders gedoop. As konsulent het hy die gemeente elke drie maande besoek en intussen is die dienste waargeneem deur die sieketrooster Mankadan. In Januarie 1687 is die eerste kerkraad aangestel, bestaande uit een ouderling en een diaken. Die diaken was Dirk Coetzee.
Die hoeksteen van die eerste gebou is gelê in Februarie 1687. Danksy die lieflike samewerking van die gemeente en groot hulp verleen deur goewerneur Simon van der Stel, deur wie die dorp aangelê en na wie dit ook genoem is, kon dié kerkie reeds op 19 Oktober 1687 ingewy word deur ds. Johannes van Andel van Kaapstad. Die teks waaroor hy gepreek het, was Numeri 6:23–27. Dit was geleë in die teenwoordige Kerkstraat op die erf waar die ou Wium-losieshuis later gestaan het, en in die omgewing daarvan is met verbouings etlike lyke uitgegrawe, aangesien dit destyds gebruiklik was om mense van enige onderskeiding binne-in die kerk te begrawe. Hierdie getroue leraar het begin met sending en onderwys onder die slawe en onderhoriges, maar dit was hom nie beskore om die kerk se inwyding by te woon nie, aangesien hy op 5 Mei daardie jaar oorlede is, 'n slagoffer van die koors (bedoelende waarskynlik malaria).
duimnael|links|300px|Stellenbosch se tweede kerk, wat in 1862 en '63 vergroot is tot die huidige gebou. Voor die aanstelling van ’n vaste leraar is die dienste van tyd tot tyd waargeneem deur die predikante van die Kaap die Goeie Hoop en dié van Drakenstein (gestig 1891), naamlik ds. E.F. le Boucq, een van die ywerigste leraars van destyds. Onder die konsulent, ds. Petrus Kalden, het die gemeente slegs 50 lidmate getel.
Ds. Hercules van Loon
Die eerste predikant, wat uit Holland as vaste leraar aangestel is, was ds. Hercules van Loon (1700–'04). Hy het in Maart 1700 uit sy vaderland aan die Kaap aangekom en die diens op Stellenbosch aanvaar waartoe hy deur die bewindhebbers in Holland benoem is. Hy is, waarskynlik in Holland, getroud met Maria Engelbregt. Hulle het hul testament op 14 Mei 1700 gemaak en hul eersteling, Philippus, is op 28 Mei 1703 gedoop. Van ds. Van Loon se werk is min bekend, maar blykbaar het hy dit met ywer aanvaar.
Op 26 Junie 1704 het ds. Van Loon tragies aan sy einde gekom. Op daardie dag het hy van sy plaas, digby Stellenbosch geleë, na sy huis gery en sy keel met 'n pennemes afgesny. Niemand het ooit geweet wat hom in wanhoop laat verval het nie. Hierna het sy weduwee dit moeilik gehad. Die politieke raad het haar op 10 Maart 1710 as "doodgrawer" (grafgrawer) aangestel. Op 27 Julie daardie jaar is sy deur ds. H. Beck hertrou met die sekunde Willem Helot, 'n wewenaar. Hy het ná die dood van goewerneur Louis van Assenburg as waarnemende goewerneur opgetree van Desember 1711 tot 28 Maart 1714, toe die nuwe goewerneur bevestig is. Helot is in Mei 1714 oneervol as sekunde ontslaan en na Holland teruggestuur, waarheen Stellenbosch se eerste predikantsvrou hom waarskynlik vergesel het.