cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sercquiais
Geskrewe Sercquiais
Die vroegste gepubliseerde teks in Sercquiais sover ontdek, is die Gelykenis van die Saaier uit Matteus in die Nuwe Testament. Prins Louis Lucien Bonaparte het die Kanaaleilande in September 1862 besoek om monsters van die eiland taal variëteite te versamel wat hy vervolgens in 1863 gepubliseer het.
Fonologie
Sercquiais het nie die stemhebbende dentale frikatief wat so 'n kenmerkende karakteristiek is van St. Ouen in Jersey waar meeste van die koloniste vandaan kom nie.
Palatalisering van velars /k/ en /g/ is minder volledig ontwikkel in Sercquiais as in Jèrriais. Palatalisering in Jèrriais van /k/ to en /g/ na  het die ekwivalent in Sercquiais van /kj/ en /gj/. Byvoorbeeld 'hik' is hitchet in Jèrriais en hekyet in Sercquiais; 'oorlog' is onderskeidelik dgèrre en gyer.
Palatalisering van /tj/ in Jèrriais lei tot, maar in Sercquiais word /t/ gewoonlik behou: ambag in Sercquiais is meeti, terwyl dit in Jèrriais gepalataliseer is na mêtchi.
word in Sercquiais behou terwyl Jèrriais dit verswak het na, soos in om te eet: mãdji (Sercquiais) - mangi (Jèrriais) – manger (Frans).
Finale konsonante van manlike selfstandige naamwoorde in die enkelvoud is in vrye variasie met nul in alle posisies behalwe in liaison. Finale konsonante word gewoonlik teen die einde van sinsnedes uitgespreek. Finale konsonante word altyd weggelaat in meervoud vorme van manlike selfstandige naamwoorde i. 'n 'Kat' kan daarom kat of ka wees in Sercquiais, maar 'katte' is kaa. ter vergelyking, Jèrriais 'kat' word gewoonlik uitgespreek as /ka/, en die meervoud het die lang klinker soos in Sercquiais. Dit kan daarom ook gesien word dat lengte fonemies is en meervoud kan aandui.
Sercquiais het ook die finale konsonante behou wat heeltemaal in Jèrriais verlore geraak het soos die finale /t/ in pret (meadow - pré in Jèrriais soos in Frans).
Metatese van /r/ is ongewoon in Sercquiais, en in Jèrriais, in vergelyking met Dgèrnésiais.
Die gepalataliseerde l, wat in Jèrriais oor die algemeen gepalataliseer is na /j/ in aanvanklike posisie en na 'n konsonant, word in Sercquiais behou.
Gemination vind gereeld plaas werkwoordvervoegings en gerunds, soos in Jèrriais maar in onderskeid met Dgèrnésiais.
Sercquiais geminate egter nie palatale frikatiewe nie, anders as Jèrriais:
Vervoeging van Werkwoorde
Die St. Ouennais oorsprong van Sercquiais kan gesien word in die 2de en 3de persoon meervoud vrome van die preterite. Sercquiais gebruik 'n woord einde -dr wat tipies is van die St. Ouennais dialek van Jèrriais, maar in die algemeen nie elders in Jersey gebruik word nie en deesdae ook nie deur jonger sprekers in St. Ouen nie.
Saadbedding
'n Saadbedding is die plaaslike grondomgewing waarin saad geplant word. Dikwels bestaan dit nie net uit die grond nie, maar ook uit 'n spesiaal voorbereide kweekkas, broeibak of 'n verhoogde bedding om die saailinge in 'n gekontroleerde, natuurlike omgewing tot klein plantjies te laat ontwikkel voordat hulle in 'n tuin of land oorgeplant word. 'n Saailingbedding word gebruik om die aantal sade wat ontkiem te laat vermeerder.
Die grond van 'n saadbedding moet los en glad wees, sonder groot klonte. Hierdie eienskappe is nodig sodat sade maklik geplant kan word, en op 'n spesifieke diepte vir die beste ontkieming. Groot klonte en 'n ongelyke oppervlak sal tot gevolg hê dat die plantdiepte wissel. Baie soorte saailinge het ook los grond met min klippe nodig sodat hulle wortels die beste sal groei. (Byvoorbeeld, geelwortels wat in klipperige grond gekweek word, sal dikwels nie reguit wees nie.)
Voorbereiding van saadbeddings in landerye verg dikwels sekondêre grondbewerking met behulp van êe en skoffels. Dit kan volg op primêre bewerking deur rysterbordploeë of beitelploeë. Geenbewerkingsboerderymetodes vermy bewerkings om saadbeddings voor te berei sowel as latere onkruidbeheer.
Die voorbereiding van saadbeddings in tuine behels gewoonlik sekondêre bewerking met handgereedskap soos harke en skoffels. Dit kan volg op primêre bewerking deur grawe, pikke of bylpikke. Ghroppers voorsien 'n meganiese alternatief wat primêre en sekondêre bewerking gelyktydig uitvoer.
Die voorbereiding van 'n saadbedding sluit moontlik die volgende in: Die saailinge kan in die saadbedding gelaat word om tot volwasse plante te groei, moontlik nadat die swak plante uitgedun is, of hulle kan as jong plante uitgeplant word.
Karel Wynand le Roux
Ds. Karel Wynand le Roux (Agtervinkrivier, distrik Robertson, 16 Maart 1882 - Worcester, 13 Augustus 1978) was 'n baanbrekerpredikant van die Nederduitse Gereformeerde Kerk in die destydse Suidwes-Afrika.
Le Roux het sy opleiding aan die Kweekskool op Stellenbosch ontvang waar hy in 1915 gelegitimeer is. Op 27 September 1915 bring die NG gemeente Britstown sy tweede beroep uit op prop. Le Roux. Hy het die beroep aangeneem en is op 18 Desember 1915 georden in ’n geskiedkundige geleentheid omdat dit die eerste keer was dat ’n proponent in dié gemeente bevestig is.
Op Britstown
duimnael|links|270px|Die hoeksteen van die [[NG gemeente Britstown se kerkgebou is in 1892 gelê en vier jaar later is die gebou ingewy op 5 Mei 1894. Ds. Le Roux was 10 jaar lank leraar van dié gemeente.]]
Ondanks die heersende droogte en die moeilike en gespanne oorlogstoestande van die Eerste Wêreldoorlog en met die Maritz-rebellie nog vars in die geheue, het die gemeente in groot getalle na die kerk opgekom. Onder die vyf predikante wat aan die geleentheid deelgeneem het, was dr. H.P. van der Merwe, toe van Robertson, die geliefde oudleraar van Britstown, asook ds. P.J. du Toit van Vosburg, wat nog altyd Britstown se konsulent was en die bevestiging waargeneem het. Die volgende dag het die jong dominee sy intreepreek gelewer met Johannes 19:4 as teksvers: “Ziet ik bring Hem tot u uit.” Ds. le Roux het, ten spyte van die swak gesondheid van sy vrou in die 10 jaar dat hy hier gearbei het, deeglike werk verrig. In sy tyd is onder meer die kerksaal opgerig (1918) en ’n tweede koshuis gebou (1921).
Van 1921 tot 1922 moes die kerkraad ds. Le Roux toestemming gee om die NG gemeente in Suidwes-Afrika, waarvan hy konsulent was, te gaan besoek. Tydens sy afwesigheid, by een geleentheid ses maande lank, het die ringspredikante met die eredienste en so meer gehelp. Dis dus geen wonder nie dat hy in Augustus 1923 ’n beroep na Gobabis ontvang het, as medeleraar van die NG gemeente Mariental (destyds nog genoem Gibeon) omdat die NG gemeente Gobabis eers in 1939 sou afstig. Toe hy in Desember 1924 weer na Gobabis beroep word, het hy dit aangeneem. Weens die ernstige krankheid van sy vrou kon hy eers op Sondag 25 Januarie 1925 van Britstown afskeid neem.
Suidwes
regs|270px|duimnael|Windhoek se NG kerksaal, opgerig in 1924, gesloop omstreeks 1968, wat in werklikheid 'n kerk was omdat dit as sodanig gebruik is, nie as saal nie. Administrateur G.R. Hofmeyr het die hoeksteen op [[20 Desember 1924 gelê. Ds. Le Roux het die Woord in dié gebou verkondig, want die teenswoordige kerk is eers op 30 April 1951 ingewy tydens 'n wydingsdiens waaraan ds. Le Roux ook deelgeneem het.]] Ds. Le Roux is op 21 Februarie 1925 in die gemeente Gibeon (Mariental) bevestig. Ná vier jaar in dié uitgestrekte gemeente, wat toe nog Windhoek, Okahandja, Gobabis en Rehoboth ingesluit het, het hy 'n beroep aanvaar na die pas gestigte NG gemeente Windhoek. Hier het hy gearbei tot hy sy emeritaat aanvaar het op 7 Desember 1946.
Aftrede en dood
Ná sy aftrede het nog in vele gemeentes, waarvan die laaste Swakopmund was, gewaardeerde afloswerk verrig. Hy was bekend om sy besonderse toegewydheid, ernstige prediking en getroue besoekwerk. Hy het groot geestelike werk in Suidwes verrig waar die gemeentelike bearbeiding oor geweldige afstande buitengewoon hoë eise aan die leraar gestel het. So het hy 'n besonderse plek in die hart van die lidmate verower en 'n wye vriendekring opgehou, aan wie hy nog tot sy dood in die ouderdom in die ouderdom van 97 jaar gereeld geskryf het. Hy het die laaste jare van sy lang lewe in 'n tehuis vir bejaardes op Worcester deurgebring. Volgens dr. Nieuwoudt in die NG gemeente Windhoek se gedenkboek by die gemeente se 50-jarige bestaan, was ds. Le Roux se "grootste boodskap ... sy stille, nederige, toegewyde lewe, sy innige geloof, vrome lewenswandel, hulpvaardigheid en intieme, spontane gebedslewe".
Ds. Le Roux was getroud met 'n suster van die bekend dr. William Nicol, moderator van die Transvaalse kerk en administrateur van Transvaal, Maria Isabella, wat voor hul huwelik ’n onderwyseres was en reeds in 1951 oorlede is. Hul huwelik was kinderloos. Ná sy aftrede was hy weer getroud.
NG gemeente Adelaide
duimnael|regs|320px|Adelaide se kerkgebou is in 1862 voltooi teen die ongekende bedrag van £17 000. Tydens die [[Anglo-Boereoorlog het die Britse militêre gesag 'n kanon op die byna 30 m hoë toring staangemaak. Die Britte het indertyd die kerk onder hulle beheer gehad.]]
Die NG gemeente Adelaide is ’n gemeente van die Nederduitse Gereformeerde Kerk in die Sinode van Oos-Kaapland.
Agtergrond
duimnael|regs|320px|Adelaide se kerkgebou soos dit in 1929 gelyk het.
Soos die moedergemeente, Glen Lynden, is die geskiedenis van die gemeente Adelaide seker die ingewikkeldste in die NG Kerk. Sedert 'n dekade of twee ná die afstigting van Glen Lynden in 1827 van die NG gemeente Somerset-Oos was daar altyd moeilikheid ten opsigte van die Kerkplaas, want die gemeente het uit drie kernpunte bestaan, naamlik die dorpie Bedford (wat eers omstreeks 1853 aangelê is), Glen Lynden (die oorspronklike middelpunt) en Adelaide. Ds. John Pears is op 1 Mei 1829 as eerste predikant op Glen Lynden bevestig. Hy vertrek egter reeds die volgende jaar om ’n professoraat in Kaapstad te aanvaar. Ontmoedig deur sy swartgallige rapport oor Glen Lynden, waar hy dit onmoontlik gevind het om ’n gemeente op te bou met boere wat nie in die kerk belanggestel het nie, het die regering ds. Alexander Welsh eers in 1833 as sy opvolger gestuur.
Intussen het die adjunk-goewerneur van die Oostelike Provinsie, sir Andries Stockenström, ook probeer om hulp uit die moeilikheid te verleen. Op las van goewerneur sir Lowry Cole het hy in Maart 1830 die plaas Glen Lynden as kerklike gemeente-eiendom geproklameer. Die moeilikheid met Glen Lynden was so ernstig dat Stockenström op 9 Junie 1830, as gesaghebbende in die Oostelike Provinsie, aanbeveel dat Glen Lynden verlaat moet word en die plaas Koonapspos (die latere Adelaide) vir die gemeente as middelpunt geneem moes word. Ná ds. Piers se bedanking het Stockenström alle belangstelling in die saak verloor en dit daargelaat. Toe die gemeente Glen Lynden met die vakature kennis neem dat die goewerneur hulle bestaan op Glen Lynden afkeur, het ouderling Robert Hart en ander belangstellendes met ’n nuwe voorstel vorendag gekom. Hulle beveel aan dat Stockenström ’n stuk van sy plaas Maasstroom (die latere dorpie Bedford) vir ’n gemeentemiddelpunt moes gee. Hy het eers geaarsel, maar later ingewillig. Ook dié plan het misluk. In ’n brief wat Thomas Pringle onverwyld na hom skryf oor die saak, berispe hy hom en Robert Hart dat hulle Glen Lynden wou ondermyn om Maasstroom se waarde te verhoog. ’n Kwaai brief van sir Andries, soos net hy dit kon skryf, was die antwoord daarop. En hiermee was die plan ook vereers van die baan.
Ds. Welsh se dienstyd op Glen Lynden
Ook het die geskenk van die grond aan die Koonaprivier lank vir die kerkraad moeilikheid opgelewer. In Maart 1848 gee sir Harry Smith die hele stuk grond aan die kerkraad, maar daardie Julie herroep hy dit. In Augustus 1848 word die landmeter gelas om die grondbrief vir die hele stuk grond op te stel, maar in Februarie die volgende jaar word dit herroep. Die kerkraad het die saak voor die Ring en Sinode gebring, sonder dat hulle juis vordering gemaak het, maar aan sir Andries is dit in 1854 opgedra om dit voor die eerste Kaapse Parlement te bring. Vooraf moes die landmeter eers die plaaslike toestande kom ondersoek. Die parlement het toe beslis dat al die grond aan die gemeente behoort, maar eers in 1858 ontvang die gemeente kaart en transport van sowel Glen Lynden as Koonapspos. Net soos in die tyd van ds. Pears het die regering dus steeds getwyfel aan die voortbestaan van die gemeente; daarom het hy hom sy volle grondregte so volstandig onthou. Steeds was die saak van die gemeente op Glen Lynden onuitvoerbaar en nou was dit weer so ’n moeilike saak omdat die twee middelpunte meer as 50 km uitmekaar was. Destyds was dit ’n groot afstand wat net met moeite afgelê kon word. Die onsekerheid het gemaak dat Koonapspos ook nooit kon groei nie en maar ’n sukkelende dorpe van 1840 af gebly het.
Eerste kerk op Koonapspos
Ds. Welsh moes nietemin die helfte van sy jaarlikse arbeid op Koonapspos bestee. Oor die bou van 'n pastorie word besluit in 1839, maar daar het niks van gekom nie tot 1859. Van 1840 af toe die kerk daar klaargekom het, word die meeste kerkraadsvergaderings op Koonapspos gehou. Die kerkgebou is van klein en stene gebou, 17 x 7 x 3,3 m. Die hoeksteen is gelê in 1838 en die koste van £263.13.0. Van die tyd tot die koms van ds. Stegmann in 1859 is op Koonap 39 kerkraadsvergaderings en op Glen Lynden 18 gehou. In Junie 1849 het die kerkraad selfs die nuwe dorp Adelaide genoem en toe dieselfde naam aan die gemeente Glen Lynden en die Oos-Rietrivier gegee. Van daardie jaar af het die kerkraad op klein skaal begin erwe verkoop. Die regering het die nuwe naam goedgekeur.
Die verwarring oor die kernpunt van Glen Lynden het selfs in 1868 voor ’n gekose komitee van die Kaapse Parlement gedien toe die lede by dr. Andrew Murray, moderator van die Kaapse Kerk, wou weet: "Dit is ’n feit dat die kerk te Koonap en die kerk te Glen Lynden een en dieselfde is?" Waarop hy antwoord: "Ja, dit is één parogie wat tot hiertoe bekend gestaan het as die parogie van Glen Lynden en nou word dit die parogie van Adelaide genoem." Aan dieselfde kommissie is deur ds. William Robertson, die skriba van die Sinode, ’n sertifikaat oorhandig waarop geskrywe staan: "Hiermee sertifiseer ek dat die parogie vroeër bekend as Glen Lynden dieselfde is soos dié wat nou Adelaide genoem word." Nietemin was die amptelike naam van die gemeente op die Ringsittings van daardie datum tot en met die stigting van Adelaide altyd Glen Lynden. Dit kan moontlik wees omdat ds. Welsh van die vyf Ringsittings van 1849, 1850, 1853, 1854 en 1855 net die sitting van 1855 bygewoon het en kort daarna oorlede is. So het die naamsverandering waarskynlik vergete gebly, veral omdat hy siek was en die heersende Grensoorlog van groter belang was.
Adelaide word swaartepunt
Die swaartepunt van die gemeente het na die voltooiing van die kerk in 1840 al hoe meer na Koonapspos oorgekom. Met die gee van die naam Adelaide in 1849 lyk dit of die kerkraad die saak van die gemeentelike sentrum ’n trap verder wou bevorder. Die kerkraadsvergaderings word om die beurt op Glen Lynden en Adelaide gehou tot in 1855. Van toe af is almal op Adelaide gehou. Die dorpie Bedford is eers in 1853 gestig, maar weens die vertraging met die verkryging van die transport op Koonapspos, was Adelaide tot 1855 onseker om as dorp aan te bou. Bedford was vry van hierdie moeilikhede. Maar Adelaide as kerksentrum kon nie die lidmate van Glen Lynden wat rondom Bedford gewoon het, se moeilikhede oplos nie. Op 13 Oktober 1855 vergader die kerkraad en bespreek ’n petisie wat vra dat ’n kerk en pastorie op Bedford gebou moet word. Die kerkraad weier om dit binne enige dae voor die Ring te lê omdat die ondertekening daarvan nie in orde was nie. Die Ring sit op 19 Oktober op Uitenhage en ds. Welsh en ouderling J.A. Raubenheimer is ook teenwoordig, soos reeds gemeld die eerste sitting uit vyf wat die leraar bywoon. Dieselfde versoekskrif en petisionarisse is ook daar. Hulle vra ’n kerk op Bedford en ’n leraar daarvoor. Hulle en die lede van die vergadering bepleit die saak en wys op die ongeskiktheid van Glen Lynden as woonplek vir die leraar en as kerkplek vir die gemeente. Op voorstel van ds. Adrian Roux besluit die vergadering eenparig om by die kerkraad van Glen Lynden aan te beveel dat die woning van die leraar verplaas moet word, óf na Bedford óf na Adelaide. En om ’n kerk op Bedford te bou. In Desember 1855 besluit die kerkraad om ’n pastorie op Adelaide te bou en ’n kerk op Bedford, maar van dié plan het niks gekom nie tot in 1859, toe alleen met die bou van die pastorie op Adelaide ’n begin gemaak is en ook met die mooi, groot klipkerk. In die godsdiensverslag vir die Ringsitting van Oktober 1856 (ds. Welsh was toe reeds oorlede), kom voordat ’n begin gemaak is met die besluit van die Ring om die pastorie op Adelaide te bou, vir die verplasing van die leraar daarheen en dat Adelaide beter geleë vir die gemeente is en beter geskik as Bedford. So eindig die eerste vasberade slag vir die kerksentrum op Bedford na die verkenningswerk in ds. Pears se tyd. Die dood van ds. Welsh in Julie 1856 het vir ’n tydjie die stryd laat bedaar.
Die koms van ds. Stegmann
duimnael|regs|220px|Ds. Georg Wilhelm Stegmann, toe hy leraar van [[Glen Lynden was.]]
Ds. Stegmann, wat kort vantevore beroep is as nuwe leraar vir Glen Lynden, het in Augustus 1858 op sy versoek sake self kom ondersoek en die kerkraad het toe beloftes gedoen vir ’n nuwe kerk en pastorie. Hy is bevestig Februarie 1859 en dadelik is ’n begin gemaak met die twee geboue. Die moeilikheid met die kerkgrond het nou tot ’n einde gekom en die kerkraad kon onbelemmerd met die uitlê van die dorp en die verkoop van erwe voortgaan. Die nuwe kerkgebou was ’n dankbetuiging aan die Here vir die beëindiging van die agt verskriklike Grensoorloë. Blykbaar het die drie groot sake, naamlik die bou van ’n kerk, ’n pastorie en die uitlê van die dorp, die deurslag gegee vir die hele bediening van ds. Stegmann. Sy dienstyd was 31 jaar en 17 jaar van dié tyd het die gemeente onder sware skuld gebuk gegaan. Vir die erwe het hulle £11 488 gekry, maat die kerk het hulle oor die £17 000 gekos buite die orrel en die pastorie ’n verder £2 548. Die NG gemeente Beaufort-Wes se pastorie het ruim 45 jaar later sowat £400 minder gekos en daardie dorp se NG kerk, eweneens vier dekades later, sowat £3 500 minder. Adelaide se mooi balkon is eers in 1928 aangebou.
Daarby moes hulle die ou kerk vergroot en herstel teen amper £500. Hulle het van 1859 gebou tot Februarie 1862, toe die kerk ingewy is. Die pastorie was toe reeds klaar. Om geld te bespaar het hulle nie ’n opgeleide argitek aangestel nie, maar die toesig aan ds. Stegmann en boumeester Campbell opgedra. Die kerk is uit pure klip gebou. Die gebou is nie alleen sierlik nie, maar ook net deeglik en die akoestiek is perfek. Adelaide se kerkterrein is in 1928 omhein met ’n mooi traliewerk, die kerk is net en skoongemaak en van binne opnuut geverf. Keer op keer moes spesiale kerkraadsvergaderings gehou word en spesiale bydraes in die gemeente gevra word om die skuldeisers tegemoet te kom en om hulle rekening te vereffen. Baie kerkraadsvergaderings in die jaar was ds. Stegmann se reël. Hy het gebou tot agt, nege en 10 per jaar. Teen die einde van sy lewe het hy gedaal tot vier, drie en twee. En van die 175 vergaderings in die 31 jaar tyd, het hy één op Glen Lynden gehou.
Bradley Whitford
Bradley Whitford (gebore 10 Oktober 1959) is 'n Amerikaanse akteur, vervaardiger, en skrywer. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente The Cabin in the Woods (2012), Saving Mr. Banks (2013), en Get Out (2017), en in die televisiereeks The West Wing (1999).
NG gemeente Adelaide
Die koms van ds. Stegmann
Dr. Andrew Murray het in 1877 herlewingsdienste kom hou op Adelaide. In dieselfde jaar was daar ’n sware droogte en nogeens ’n Grensoorlog. In 1883 is aanhoudende droogte en in 1885 weer. Op 1 Maart 1885 word ’n algemene biddag vasgestel. In daardie jaar is dr. Andrew Murray weer hier vir spesiale dienste; ook in Maart 1888. Drie jaar vantevore, in September 1885, het diewe die kerk se brandkluis oopgebreek en die kaart en transport en geldelike aantekeninge vernietig. In 1887 koop die kerkraad ’n nuwe brandkluis aan teen £5. In die dienstyd van ds. Stegmann moes die grens tussen Glen Lynden en die NG gemeente Somerset-Oos opnuut bepaal word. Op die Ringsitting van 1865 op Somerset-Oos word ’n kommissie aangestel om ondersoek in te stel na die geskil wat opnuut oor die grens ontstaan het. Op die sitting van 1860 na rapport deur die kommissie en breedvoerige samespreking, besluit die vergadering dat die plate Witmussieskloof, Klipfontein, Fonteinshoek, Elandsdrif, Esterhuispoort, Kookhuisdrif aan Somerset sal val, maar op voorwaarde ook dat die kerkrade hulle eers oor die beslissing sal uitspreek. Eers in 1869 op die sitting weer op Somerset-Oos word finaal vasgestel dat Leeuwdrif, Baviaanskrans, Krugerspos, Esterhuispoort, Wynandskraal, Stolltzkloofmond, Fonteinshoek, Groothoek, Klipfonetin, Van der Lindeskraal en Witmussieskloof aan Somerset sal val tensy die teenswoordige of latere bewoners liewer onder Glen Lynden wil sorteer.
Moeilikheid met 1820-setlaars
duimnael|links|220px|Dr. [[Andrew Murray het herlewingsdienste op Adelaide kom hou.]] In 1855 kom daar weer moeilikheid met die Skotse setlaars in die midde van die gemeente. ’n Deputasie is naamlik onder leiding van die prokureur C.W. Hutton, skoonseun van sir Andries Stockenström, in Oktober na die Ringsitting op Uitenhage gegaan om te vra vir ’n eie leraar en ’n kerk op Bedford. Nou was daar groot verwarring op kerklike gebied vir Glen Lynden, Adelaide sowel as Bedford. Dit was ’n groot stryd tussen die drie plekke waar die gemeente se middelpunt moes wees en elkeen was te klein om alleen te staan. Hieraan het die Engelssprekendes ook hulle aandeel gehad. Die weiniges van hulle wat om Glen Lynden gewoon het, was met hulle een diens per maande tevrede. Op Adelaide het in 1860 ’n aantal, volgens besluit op ’n vergadering deur hulle belê, ds. Stegmann kom vra om in verband met sy kerk vir hulle afsonderlik in Engels te bedien. Die versoek is na die aktuarius van die Sinode verwys, maar daar is nie weer van gehoor nie.
Op Bedford het hulle ’n heeltemal ander plan uit die moeilikheid gevind. In 1856 het drie van hulle die trustees geword van ’n vereniging vir die stigting van wat hulle die "Free Church" genoem het met Engels as amptelike taal. Die enigste vereiste vir lidmaatskap was geloof in die Here Jesus Christus. Aan die begin het hulle vyf manlike lidmate gehad. Hulle kerk van 1856 is vergroot in 1856 en het later as kerksaal gedien. In 1874, dieselfde jaar dat die tweede Glen Lyndense kerkgebou ingewy is, het die lidmate van die Free Church hulle kerk se hoeksteen gelê. Dit is die volgende jaar ingewy en die boukoste het £3 000 beloop. Die kerk het dekades lank buite enige kerkverband gestaan, hoewel hy beskou is as indirek behorende tot die Kongregasionele Kerk. Selfs teen 1925 was daar op Glen Lynden nog vier Engelssprekendes wie se naam op die NG kerk se register voorgekom het. Nadat die name in 1839 op die register byna nie meer bestaan het nie, het enkele later weer aangesluit, net om weer later uit die kerk te verdwyn. Die kinders en jongmense het egter heeltemal uit kerkverband met die NG Kerk gebly.
Die Bedford-plan
duimnael|regs|320px|Genl. [[Louis Botha het die hoeksteen van die NG kerksaal op Adelaide op 23 Oktober 1911 gelê.]] Moeilikheid met die kerklike middelpunt het in 1861 weer opgevlam toe ondersteuners van die sogenaamde Bedford-plan onderhandelinge aangeknoop het. Die nuwe, peperduur kerk en pastorie op Adelaide was toe net in aanbou. Die Free Church het reeds op Bedford gestaan terwyl die kerk op Glen Lynden baie bouvallig was. In Mei 1861 maak ds. Stegmann aan sy kerkraad bekend dat hy kennis dra dat die Bedford-deel van die gemeente ernstige voornemens het om hulle eie gemeente daar te stig. Die kerkraad is eenparig daarteen gekant. Volgens heer C.W. Hutton het hy voor af met ds. Stegmann ’n onderhoud oor die saak gevoer, toe die dominee hom stellig laat verstaan het dat hy dit dringend noodsaaklik ag dat die Glen Lynden-deel (Bedford ingesluit) van die gemeente moet afstig en dat hy dit met sekerheid daardie jaar nog op die Ringsitting sou bepleit.
Op 13 Augustus 1861, in antwoord op die brief, skryf die heer Hutton dat hy nie die agent is van die memorialiste nie. Hy is een van hulle kommissielede en hoewel hy self nie ’n lidmaat van die NG Kerk is nie, stel hy groot belang in die bevordering van die godsdiens; sy vrou is wel ’n lidmaat en hy het self ook al Nagmaal in die Kerk gebruik.
Op 13 Oktober is die Ringsitting op Adelaide gehou. Die kommissie lewer hulle petisie in en noem hulle lidmate en ondersteuners van die NG Kerk in die distrik Bedford. Hulle vra om ’n kerk op Bedford te bou en rapporteer dat die kerkraad hulle versoek afgewys het. Op hulle lys was toe al £1 138 ingeteken (beloftes van geldelike skenkings vir die bou van die kerk). ’n Tweede petisie van bywoners en eienaars van plase om Bedford word ook ingedien. Die versoek hierin is téén die afsnyding van Adelaide. Verder word ook oorhandig ’n brief van die Bedford-plan-kommissie aan die kerkraad waarin sy verlof en samewerking gevra word om te werk vir die stigting van ’n gemeente met Bedford as kernpunt. Sutton kry geleentheid om die vergadering toe te spreek nadat ds. Stegmann daarteen beswaar gemaak het, waarskynlik omdat hy nie ’n NG lidmaat was nie. Sutton skets die verloop van sake en sê dat die bedoeling nie was om Glen Lynden af te sny nie. Ná hom kom ds. Stegmann aan die beurt en verklaar weer dat Glen Lynden as middelpunt nie van Adelaide afgesny wil wees nie en Bedford as middelpunt wil hê nie, dat ook die lidmate naby Bedford dit nie wil hê nie en dat as dit moes plaasvind, die gemeente Adelaide te klein sou wees om sinvol voort te bestaan. Op ’n vraag van ds. Adrian Roux van Albanie of die memorialiste met ’n kerk op Bedford tevrede sou wees, antwoord hulle bevestigend. Hierop besluit die Ring dat dit dan ’n saak vir die kerkraad is en verwys dit daarheen.
Op 5 Oktober 1874 is ’n versoekskrif voor die vergadering onderteken deur S.A. Cloete en andere wat vra vir ondersteuning om ’n kerk op Bedford te bou en ’n eie leraar daar te hê. ’n Kommissie uit die kerkraad kry opdrag om die saak te ondersoek en verslag te doen. Die groot kerkskuld van Adelaide is twee jaar later afbetaal.
In April 1875 berig die kommissie dat hulle die memorialiste na ’n byeenkoms in die konsistorie opgeroep het, maar dat niemand opgedaag het nie. Op 2 Oktober 1882 lê die voorsitter voor ’n gekombineerde kerkraadsvergadering ’n versoekskrif voor uit die afdeling Bedford wat voorgee om in die naam van 90 hoofde van huisgesinne geskryf te wees en onderteken deur N. van der Meulen en P. Botha wat vra vir ’n afsonderlike gemeente op Bedford. Hy rapporteer ook dat daar al twee keer by hom aangeklop is om deputasies te ontvang in verband met die petisie, maar dat hy nie die vrymoedigheid gehad het om met hulle in onderhandeling te tree nie; hy het wel so ver gegaan as om aan die voorsitter van die deputasie, die heer Bamberger, ’n afskrif te gee van die kerklike wette en bepalinge. Die kerkraad besluit dat die petisie nie aan die vereistes van die kerklike wette en bepalinge voldoen nie en dat die 90 hoofde van huisgesinne hulle naam nie daaronder geteken het nie en daarom kan hy nie verdere stappe doen nie.
Versoekskrif van Bedford
Op 4 Augustus 1886 lê die voorsitter weer voor ’n gekombineerde kerkraadsvergadering ’n petisie van ’n aantal lidmate in die nabyheid van Bedford wat vra vir een maal per maand kerk op Bedford. Die memorialiste stel voordat hulle kommissie die saak met die kerkraad wil bespreek. Die vergadering besluit om die kommissie op die 18de Oktober te ontmoet. Die kerkraad is op daardie dag nie voltallig nie en daar word besluit om die vergadering tot Maandag 8 November uit te stel. Op die datum is P. Botha jr. in belang van die Bedfordse petisie sonder sy medeafgevaardigdes op die vergadering. By ondervraging is hy nie gereed om te antwoord oor die gebruik van die Bondseëls, katkisasie en so meer nie. Su opdrag is om enkel te vra dat die leraar die tweede Sondag in die maand vir dienste aan Bedford sal afstaan. Die koste van die werk kon uit kollektes kom en die balans in die kerkkas gestort word. Hierop verlaat hy die vergadering en dit word besluit om op weeksdae in buitewyke, veral onder die mindervermoënde lidmate, dienste te laat hou, daar dit nie aangesien dit nie bevorderlik is vir die gemeente om ’n hele Sondag elke maand aan Bedford af te staan nie. Op 8 April 1889 is daar ’n laaste brief; daar word besluit om dit nie te beantwoord nie.
Gemeente te groot vir een leraar
Ondanks die kerkraad se onwilligheid om ’n deel van die gemeente Adelaide aan Bedford af te staan, het dit teen die einde van ds. Stegmann se tyd al hoe duideliker geword dat dit onmoontlik was vir ’n enkele leraar om so ’n groot gemeente te bedien en dat die bevordering van die gemeentelike werk in die twee dele van Baviaansrivier en Adelaide jammerlik begin ly het. Op 13 Mei 1861 op ’n vergadering van die kerkraad spreek ds. Stegmann die hoop uit dat Glen Lynden vroeër of later ’n eie leraar sou hê; ook is daar besluit dat by die volgende verkiesing van kerkraadslede twee afsonderlike kerkrade gekies sou word, met aparte kerklike boeke. Omtrent die swak toestande van die geboue op Glen Lynden is dit begryplik dat met die sware uitgaaf op Adelaide, die kerkraad geen verdere koste kon gedoog nie en hierin hulle magteloosheid gevoel het. Al die praktiese gevolge wat Glen Lynden uit die goeie voornemens in hulle belang sien, is dat hulle op die volgende vergadering, in Julie 1861, aangemoedig word om erwe vir tuishuisies te verkoop om ’n fonds vir ’n nuwe kerkgebou te stig. Die jaar daarop en wel in Julie 1862 besluit die kerkraad om erwe te laat opmeet en met regeringstoestemming aan private eienaars te verkoop.
Intussen is daar op die vergadering van 21 Oktober 1861 besluit om met betrekking tot die sake op die vergadering van 13 Mei 1861 niks verder te doen in verband met die skeiding van Glen Lynden en Adelaide nie en by verkiesing van kerkraadslede in November 1862 word ’n ouderling en twee diakens plaaslik vir Glen Lynden verkies. Met die koms van ds. S.F. Feneysey in November 1925 was dit die reël om die kerkraadslede net om die helfte vir die twee middelpunte Glen Lynden en Bedford te kies, maar een van die Glen Lynden-lede moes ’n Engelssprekende wees in belang van die paar Engelssprekende lidmate. Toe die paar Engelssprekendes kort daarna die kerk vergoed verlaat en die ou Glen Lynden-deel van die gemeente so uiters klein word, is daar vereers een diaken minder aan die Glen Lynden-kant gekies. Die eerste vergadering wat daarna lig gewerp het op die Glen Lynden-sake is dié van 1 Maart 1869. Dit was die een vergadering uit 176 wat ds. Stegmann in sy 31 jaar lange dienstyd op Glen Lynden laat hou het. Op die vergadering verklaar die voorsitter dat dit die begeerte van die broeders van Glen Lynden is en dat dit ook sy voornemens was, so dikwels hy ’n kworum op die Maandag ná Nagmaal kon kry, hy op Glen Lynden sou vergader om plaaslike aangeleenthede te bespreek. By die aankondiging het dit gebly. Nooit is so ’n vergadering gehou nie. Op dieselfde vergadering kom die bouvallige toestand van die kerk op Glen Lynden ter sprake, toe die voorsitter dit nie raadsaam ag om vir herstelwerk onkoste aan te gaan nie, maar liewer die geld te bespaar vir ’n nuwe kerkgebou; ook hoop die voorsitter om al die broeders van Baviaansrivier by die volgende Nagmaal op Adelaide teenwoordig te sien.
In Januarie 1872 maak die voorsitter weer melding van die bouvallige toestand van die Glen Lyndense kerk. Hy verklaar dat dié deel van die gemeente baie bereid is om by te dra tot ’n fonds vir ’n nuwe kerk daar en daar word besluit dat Glen Lynden die reg sal hê om te bou, maar dat min of geen hulp van Adelaide se kant kan verwag word nie omdat die gemeente nog in skuld was. Die Glen Lynden-deel het toe ’n doelmatige en stewige gebou opgerig wat in 1873 voltooi is en ingewy in die eerste helfte van 1874. Ongelukkig is daar geen enkele woord oor die aanvang, voortsetting of voltooiing van die gebou in die notule van die kerkraadsvergaderings nie. Uit ’n opgaaf met datum 28 Januarie 1875 blyk dit dat die totale koste van die gebou se oprigting £2 703.2.8 was en op dieselfde datum was £61.7, wat ook beloof is, nog uitstaande. Die hele verantwoordelikheid van die onderneming het alleen op die Baviaansrivierse inwoners gerus.
Einde van ds. Stegmann se tyd
duimnael|links|340px|'n Syaansig van Adelaide se NG kerkgebou, 2012.
Ds. Stegmann het al in 1885 van bedanking begin praat vanweë siekte en sy gevorderde ouderdom. Twee maal het hy ses maande lank verlof gekry, die eerste in 1885 en die tweede in 1888. Die tweede keer het hy prop. A.M. Murray as tydelike plaasvervanger laat kom. In Oktober 1889 gee hy kennis om aan die einde van die jaar af te tree. Die kerkraad neem sy bedanking aan op die vergadering van 17 Februarie 1890, waarop die konsulent, ds. J.H. Hofmeyr van die NG gemeente Somerset-Oos, as voorsitter teenwoordig is. In dieselfde jaar en wel op 14 Oktober, is ds. Stegmann in die ouderdom van 75 jaar, 10 maande en 20 dae sy ewige rus ingegaan ná ’n lang en moeilike dienstyd. Tydens sy dienstyd het die getal kerkraadslede vermeerder van ses aan die begin tot 17 aan die einde. Die dominee het die gebruik ingevoer om alleen die notule van die kerkraadsvergadering te onderteken. Net enkele kere het die kerkraadslede dit saam onderteken.
Eindelike afstigting van Adelaide
duimnael|regs|170px|Ds. J.H. van Wyk was Adelaide se leraar van 1899 tot hy sy emeritaat aanvaar het in 1921. Hy is oorlede op [[10 April 1943.]] duimnael|regs|170px|Ds. A.F. Malan was van 1890 tot 1899 Adelaide se eerste leraar. duimnael|regs|170px|Ds. A.H. Naudé, die leraar van 1922 tot 1931. Van 1915 tot 1922 was hy die eerste leraar van die [[NG gemeente Indwe, eweneens in die Oos-Kaap, en ná Adelaide vertrek hy na die NG gemeente Tarkastad, sy derde Oos-Kaapse gemeente agtereenvolgens, waar hy vertoef van 1931 tot 1944.]] regs|duimnael|170px|Ds. H.L. Pepler, leraar van 1945 tot 1954, waarna hy na Mosselbaai vertrek en 1958 die eerste leraar van die nuwe gemeente Mosselbaai-Suid word.
Met ds. Stegmann se vertrek breek ’n baie belangrike tydstip in die gemeente se bestaan aan. Die lang, sware stryd oor die verdeling van die gemeente en die beter bearbeiding van Bedford en Glen Lynden kom nou tot ’n punt. Ongelukkig vir die twee dele het hulle, toe Adelaide bygevoeg is, aan Somerset-Oos en Riebeek-Oos gedeeltes afgestaan wat hulle sou mis nadat Adelaide sy volle deel vir ’n selfstandige gemeente ontvang het.
Op die vergadering van 7 Oktober 1889 gee die jong diaken Robert Pringle van Lynedoch, Glen Lynden, kennis dat die nodige stappe gedoen sal word om die groot gemeente van Glen Lynden te verdeel en op 17 Februarie 1890 rapporteer ds. J.H. Hofmeyr dat hy al drie memories, wat vra om verdeling, uit Glen Lynden ontvang het. Ook berig hy dat die saak voor die Ring op Alexandria in Oktober 1889 gedien het en dat aan die Ringskommissie volmag gegee is om die gemeente te verdeel. Daar word besluit dat die kommissie op 31 Maart 1890 op Adelaide met alle belanghebbendes sal vergader. Dit het op die bepaalde tyd gebeur. Oor ’n saak wat al soveel jare lank oorweeg is en dekades lank soveel moeilikheid veroorsaak het, sou daar natuurlik nie maklik eensgesindheid wees nie en so is die samekoms op Adelaide gekenmerk deur die ontevredenheid van die Glen Lynden-deel. So ontevrede soos hulle gekom het, so ontevrede is hulle daar weg.
Op 22 Februarie 1890 is die kommissie op ’n vergadering van lede woonagtig langs die Baviaansrivier gekies. Dié vier lede moes die kerkraad help op die vergadering van 31 Maart in belang van die inwoners van daardie deel van die toe nog uitgestrekte gemeente. Hulle petisie, onderteken deur 195 lidmate wat die dienste op Glen Lynden bywoon, vra dat die verdeling so gelyk moontlik gemaak moet word en dat Bedford dus by Glen Lynden aangesluit moet word. Die kommissie besluit by meerderheid van stemme dat Bedford, wat twee uur per kar van Adelaide maar drie van Glen Lynden is, mits die leraar van Glen Lynden gereeld dienste op Bedford sal hou, sal verkies om die kerk op Glen Lynden te besoek. Sodoende sal Bedford later die middelpunt van die gemeente word en Adelaide en Albanie sal moet ly. Solank dié gevaar bestaan het, besluit die kommissie, moet die grensskeiding so ’n moontlikheid verydel. Dié voorwaarde word nou die kommissie se eerste vereiste. Hulle besluit dan ook om net met Adelaide en Glen Lynden as middelpunte rekening te hou. Die skeiding moet dan sovêr as moontlik halfpad tussen die twee punte lê. Ná die kommissie besluit het oor watter plase onder watter gemeente sou val, maar aan plaasbewoners die reg gegee het om voor 1 Oktober te kies onder watter gemeente hulle wil ressorteer, besluit hulle dat Bedford neutraal sou bly: Albei leraars sou daar dienste hou, maar sal sorg om minstens twee Sondae in die maand in elkeen se hoofkerk op onderskeidelik Adelaide en Glen Lynden te preek en dat Bedford nie die middelpunt van ’n afsonderlike gemeente sou word nie, solank die bogenoemde besware nie ophou bestaan nie.
Probleme met verdeling
Al die belanghebbendes het tot 15 Mei gekry om te verklaar dat hulle met die verdeling tevrede is en indien nie, dan verval al die besluite oor die verdeling. Verder is beslis oor die name van die twee gemeentes as die verdeling aangeneem sou word, ook oor die Predikantepensioenfonds, dienende kerkraadslede en konsulente. Op 26 April 1890 gee die belanghebbendes van Glen Lynden kennis dat hulle die verdeling nie aanneem nie. Op 28 April is ds. Rosseau van Albanie by hulle om hulle met raad te help. Hulle vergader weer en herroep hulle besluit van die 26ste en neem die verdeling aan met verandering van dié deel van die grens beginnende by Vaalkop. Hiertoe is hulle aangemoedig van gesaghebbende kant. Baie briefwisseling was oor en weer nodig om die gemoedere tot bedaring te bring en die verdeling te laat deurgaan. Dit het 'n ruk geduur, want nog in Oktober 1891 met die Ringsitting op Cradock dien twee beskrywingspunte van Adelaide en Glen Lynden. Albei gemeentes eis dat Bedford binne hul parogie sal val. Ná breedvoerige bespreking word op die vergadering besluit dat die grenslyn van Cowiesnek na Bedford, aan Donkinstraat waar dit by die brug begin, naby die kerkhof en met die straat deurloop tot die brug oor die Maasströmrivier, met ander woord, die dorp word middeldeur gesny sodat die een helfte aan Glen Lynden en die ander helfte aan Adelaide behoort. Die een helfte van Bedford se inwoners moet dan Sondae twee uur ver na Adelaide gaan vir die hoofdiens daar en die ander helfte drie uur ver na Glen Lynden. Van Bedford af het die grenslyn verder die grootpad, wat van Cradock na Vaalkop loop, gevolg tot waar dit uitdraai na die Visrivierrand, soos in die begin deur die Ringskommissie bepaal.
Dié onbevredigende verdeling het tot 1914 voortbestaan toe besluit is dat al Bedford se dorpsbewoners onder Glen Lynden sou val. Hoewel Bedford eers in 1895 ’n nuwe kerk gekry het, het hy tot sedert 1891 die swaartepunt van die gemeente geword toe die nuwe leraar, ds. A.F. Malan, daar gaan woon het. Hoewel die moedergemeente die naam Glen Lynden behou het, het die plek self mettertyd net ’n buitewyk van die gemeente geword is die kerkie daar in 1964 aan die NG Kerk in Afrika oorgedra.
Adelaide as afsonderlike gemeente
Die volgende leraar was ds. Pepler. Die ou kerkgebou is tydens sy dienstyd teen ’n koste £25 000 pragtig hernu en ’n nuwe kerkorrel teen £3 500 geïnstalleer. As gevolg van die ywer van ds. en mev. Pepler is in 1951 ook ’n nuwe mylpaal op sendinggebied bereik met die oprigting van ’n kerk vir swart lidmate.
Die eertydse pastorie van die NG gemeente, wat omstreeks 1830 opgerig is, is in die jare 70 opgeknap en in ’n museum omskep en is amptelik op 25 November 1967 ingewy deur die administrateursvrou, mev. J.N. Malan.
Brooklynteater
Die Brooklynteater is 'n teater wat fokus op klassieke musiek en opera-opvoerings, en is geleë op die hoek van Thomas Edisonstraat and 13de Straat, in die ooste van Pretoria. Die teater wat op 1 April 2010 geopen is, het oorspronklik handel gedryf as Salon Music.
UTC+05:00
UTC+5 is die tydsone vir :
Eksterne skakels
Časové pásmo Huso horario
Dar Robinson
Dar Robinson (26 Maart 1947 – 21 November 1986) was 'n Amerikaanse akteur en assistentregisseur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Police Academy (1984), To Live and Die in L.A. (1985), Stick (1985), en Lethal Weapon (1987).
Enid Lorimer
Enid Lorimer (27 Desember 1887 – 15 Julie 1982) was 'n Australiese aktrise en skryfster. Sy was bekend vir haar rolle in die televisiereekse ITV Play of the Week (1955), The Avengers (1961), en Theatre 625 (1964).
UTC+06:00
UTC+6 is die tydsone vir:
Edgar Buchanan
Edgar Buchanan (20 Maart 1903 – 4 April 1979) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Tombstone: The Town Too Tough to Die (1942), The Black Arrow (1948), Shane (1953), en Ride the High Country (1962).
Isiah Whitlock jr.
Isiah Whitlock jr. (gebore 13 September 1954) is 'n Amerikaanse akteur en skrywer. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente 25th Hour (2002), Cedar Rapids (2011), en Pete's Dragon (2016), en in die televisiereeks The Wire (2002).
1923
Die jaar 1923 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Maandag begin het. Dit was die 23ste jaar van die 20ste eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Anheteromeyenia ornata
Anheteromeyenia ornata is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Die spons behoort tot die genus Anheteromeyenia en tot die familie Spongillidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1970 deur Bonetto & Ezcurra de Drago.
Muis-klipvis
Die Muis-klipvis (Fucomimus mus) is 'n vis wat endemies aan die Suid-Afrikaanse kus is en kom voor van Valsbaai tot by Koffiebaai. In Engels staan die vis bekend as die Mouse clinid.
Voorkoms
Die vis is rooierig, groen of bruin van kleur afhangende van die omgewing. Die dorsale en anale vinne het deurskynende gedeeltes in en die stertvin is ook deursigtig. Die onvolwasse vissies is rooierig van kleur met groot silwer vlekke op die sye. Die vis word tot 10 cm groot.
Habitat
Hulle kom in getypoele voor.
Mercedes-Benz M260/M264 enjin
Die Mercedes-Benz M260 en M264 is turbo-aangejaagde inlynviersilinderenjins wat sedert 2017 deur Mercedes-Benz vervaardig word. Hulle is die opvolgers van die M270- en M274-enjins.
Britse algemene verkiesing van 2010
Die Britse algemene verkiesing van 2010 was 'n algemene verkiesing wat op 6 Mei 2010 in die Verenigde Koninkryk gehou is. Die Konserwatiewe Party (bekend as die Tories) het, met 306 setels, die meeste setels in die laerhuis van die Britse parlement behaal.
Bahamas
Die naam van die Bahamas is óf van die Taino-word ba ha ma ("groot boonste middelland") wat deur die inheemse Indiane gebruik is, óf van die Spaanse baja mar ("vlak water of see" of "laagwater") vir die vlak water van die gebied, afgelei. Die Bahamas is net een van twee lande waarvan die algemene Engelse naam met 'n lidwoord begin, die ander is Gambië (The Gambia).
Christophorus Columbus het die Nuwe Wêreld in 1492 vir die eerste keer betree en die Bahamas vir Europa ontdek, maar dit het nooit 'n Spaanse kolonie geword nie. In 1648 is dié eilandgroep deur Engelse koloniste bevolk en het in 1718 'n Britse kroonkolonie geword. Na die Amerikaanse Onafhanklikheidsoorlog het Amerikaanse lojaliste onder leiding van Andrew Deveaux in 1783 Nassau ingeneem. Vervolgens het duisende lojaliste hulle op die eilandgroep gevestig en hul slawe saamgebring. Pogings om op groot skaal plantasies te stig het nogtans misluk. Die plaaslike grond was nouliks geskik vir die verbouing van tradisionele plantasiegewasse. In 1834 is slawerny amptelik afgeskaf. Vandag maak die nasate van slawe en vrye-Afrikane byna 90% van die Bahamas se bevolking uit. Op 10 Julie 1973 het die Bahamas van die Verenigde Koninkryk onafhanklik verkry.
Die Bahamas is 'n grondwetlike monargie binne die Britse Statebond en Charles III van die Verenigde Koninkryk is die staatshoof van dié land. Volgens die bruto binnelandse produk per kapita is die Bahamas een van die rykste lande van die Amerikas (naas Kanada en die Verenigde State). Die ekonomie is veral op toerisme en finansiële dienste gebaseer.
Etimologie
Die naam Bahamas is afgelei van die Taíno-naam Bahama ("groter boonste sentrale eiland"), wat deur die inheemse Taíno vir die eiland Grand Bahama gebruik is.
Bahama het ca. 1523 vir die eerste keer op die Turyn-kaart verskyn en oorspronklik net na Grand Bahama verwys, maar dié woord is tot in 1670 uitsluitlik in Engels gebruik. Volgens die naamkundige Isaac Taylor is die naam afgelei van Bimani (Bimini), wat Spanjaarde in Haïti geïdentifiseer het met Palombe, 'n legendariese plek waar volgens John Mandeville se Travels 'n fontein van jeug was.
Sport
Krieket is die gewildste sportsoort en is in 1973 as nasionale sport van die Bahamas gelys. Die Bahamas vorm nie deel van Krieket Wes-Indië nie en vervolgens kan krieketspelers van dié eilandstaat nie vir die Wes-Indiese nasionale krieketspan uitdraf nie.
Marie Lorraine
Marie Lorraine (3 Januarie 1899 – 5 Maart 1982) was 'n Australiese aktrise en vervaardiger. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente Joe (1924), Those Who Love (1926), The Far Paradise (1928), en The Cheaters (1930).
Maskerteater
Die Maskerteater is 'n teater op die Hatfieldkampus van die Universiteit van Pretoria. Dié gebou het eers aan die Christian Brothers’ College (CBC) behoort en is in 1968, in dieselfde tyd wat die universiteit die meeste van die ander ou CBC-geboue aangekoop het, bekom. Die Maskerteater is in 1969 aan die Departement Drama oorgedra waarna dit in ’n teater omskep is met sitplek vir 240 mense en toegerus is met basiese beligting en oudiogeriewe.
Frank Buck
Frank Buck (17 Maart 1884 – 25 Maart 1950) was 'n Amerikaanse akteur, skrywer, en vervaardiger. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Bring 'Em Back Alive (1932), Wild Cargo (1934), Jungle Cavalcade (1941), en Africa Screams (1949).
Noord-Masedonië
Noord-Masedonië (Masedonies: Северна Македонија, Severna Makedonija, [makɛˈdɔnija]; Albanees: Maqedonia e Veriut), amptelik die Republiek Noord-Masedonië (Masedonies: Република Северна Македонија, Republika Severna Makedonija, ; Albanees: Republika e Maqedonisë së Veriut), is ’n landingeslote republiek op die Balkanskiereiland. Dit is een van die opvolgerstate van Joego-Slawië en het in September 1991 onafhanklik geword. Die land het ’n oppervlakte van 25 713 km² en het volgens die 2021-sensus ’n bevolking van 1 832 696 gehad. Aangrensend is Bulgarye in die ooste, Albanië in die weste, Griekeland in die suide en Serwië en Kosovo in die noorde. Die hoofstad en grootste stad is Skopje.