cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dirk van der Hoff
Sy werk in Transvaal
Die aanvaarding van die Grondwet van 1857 bring mee dat die Nederduitsch Hervormde Kerk tot staatskerk verhef word, hoewel dit juister is om dit as bevoorregte kerk te vertolk. Toe pres. Marthinus Wessel Pretorius in 1857 die Kerkraad van Potchefstroom vra om 'n verslag van die gemeente se finansies aan die Volksraad voor te lê, word sy versoek van die hand gewys. In 'n brief aan die president beklemtoon ds. Van der Hoff dit dat die Kerk in geen opsig aan die Staat onderworpe is nie.
In die Kerk bring ds. Van der Hoff ook orde en hy stel reeds in 1857 'n eerste kerkwet op, wat die Volksraad egter nie aanvaar nie. (Dit geskied eers met die Kerkwet van 1862, wat die Volksraad in Oktober 1863 as "Reglementen" van die NH Kerk bekragtig.) Hy publiseer in dié tyd "Eene stem uit de Kaapstad door den advokaat Brand weerklonken in Mooirivier ... met eenige aanmerkingen en toevoegselen uitgegeven door D. van der Hoff" (1857).
Met die koms in 1861 van die predikante A.J. Begemann na Pretoria, G.W. Smits na Rustenburg en N.J. van Warmelo na Zoutpansberg in 1864, word ds. Van der Hoff se arbeidsterrein kleiner. Maar met die kerklike twiste wat ontstaan weens die optrede van ds. Frans Lion Cachet in 1865 en daarna, staan hy andermaal in die brandpunt. Met ds. J.P. Jooste, van Desember 1868 NG predikant op Potchfestroom, raak hy in 'n openbare polemiek betrokke, soos blyk uit sy "Open brief aan ds. J.P. Jooste in antwoord op de zijne" (1871). Hierdie gespanne verhouding tussen die NH Kerk en die NG Kerk in Transvaal vertroebel ook die betrekkinge tussen die NH Kerk en die NG Kerk in die Kaapkolonie.
Op 28 Mei 1878 word die kwarteeu-ampsjubileum van ds. Van der Hoff luisterryk op Potchefstroom gevier. Die groot opkoms en die adres wat deur die kommissie van die Algemene Kerkvergadering aangebied word, beklemtoon die toegeneentheid en hoogagting wat hy geniet van diegene wat hom ken en met hom saamwerk. Onder sy leiding het die NH Kerk gegroei en was dit in 1878 'n welvarende kerklike gemeenskap van 19 500 siele, wat deur sewe predikante bedien is.
Ds. Van der Hoff se werkvermoë en toewyding oor 'n tydperk van baie jare was nie vrugteloos nie. Sy geestelike taak om leiding en rigting te gee in die grotendeels ongevormde pioniersgemeenskap wat hy aangetref het, het hy met groot sorg verrig. Hy het beskawings- en baanbrekerswerk van onskatbare waarde verrig. Die vrywording van sy tweede vaderland het hy nog in 1881 beleef en die woorde vir 'n aantal feesliedere geskrywe.
Op Potchefstroom neem ds. N.J. van Warmelo die begrafnisdiens waar. In Oktober 1920 bring die kerkraad van die plaaslike NH gemeente die graf weer in orde met 'n netjiese grafmonument daarop. 'n Bronsborsbeeld van ds. Van der Hoff deur Coert Steynberg is in die Van der Hoffgebou, Pretoria, en 'n ander is in die besit van die NH gemeente Potchefstroom.
Gesinslewe
duimnael|regs|180px|Ds. Van der Hoff se grafsteen in die Alexanderpark-begraafplaas, [[Potchefstroom.]] Ds. Van der Hoff het op 25 Mei 1845 getrou met Anna Maria van Otterloo (Dordrecht, 8 Mei 1817 – Potchefstroom, 28 Mei 1882), die dogter van Arnoldes van Otterloo. Uit dié huwelik is een dogter (gebore 1878) en twee seuns, wat ds. Van der Hoff oorleef het, gebore.
Toring
'n Toring is 'n hoë struktuur wat hoër is as wat dit wyd is. Torings word onderskei van maste deur hul gebrek aan kabels en is dus, saam met hoë geboue, selfondersteunende strukture.
Torings word spesifiek van 'geboue' onderskei deurdat dit nie gebou is om bewoonbaar te wees nie, maar om ander funksies te bedien. Die belangrikste funksie is die gebruik van hul hoogte om verskillende funksies te verrig, insluitend: sigbaarheid van ander funksies verbonde aan die toring, soos kloktorings; as deel van 'n groter struktuur of apparaat om die sigbaarheid van die omgewing vir verdedigingsdoeleindes te verhoog soos in 'n versterkte gebou soos 'n kasteel; as 'n struktuur vir waarneming vir ontspanningsdoeleindes; of as 'n struktuur vir telekommunikasiedoeleindes. Torings kan alleenstaande strukture wees of deur aangrensende geboue ondersteun word, of dit kan 'n funksie wees bo-op 'n groot struktuur of gebou.
Etimologie
Oud-Engelse torr is van Latynse turris via Ou Franse tor. Die Latynse term tesame met die Griekse τσρσις is geleen uit 'n pre-Indo-Europese Mediterreense taal, gekoppel aan die Illyriese toponiem υου-δοργίς. Met die Lydiaanse ondertone Τύρρα, Τύρσα, is dit gekoppel aan die etnoniem Τυρρήνιοι, sowel as met Tusci (van * Turs-ci), die Griekse en Latynse name vir die Etruskiërs (Kretschmer Glotta 22, 110ff.)
Geskiedenis
Torings word sedert die prehistoriese tyd deur die mensdom gebruik. Die oudste bekend is miskien die sirkelvormige kliptoring in die mure van die Neolitiese Jerigo (8 000 v.C). Van die vroegste torings was ziggurats, wat sedert 4 000 v.C in Sumeriese argitektuur bestaan ​​het. Die beroemdste zigguratte is die Sumeriese Ziggurat van Ur, gebou in 3000 v.C, en die Etemenanki, een van die bekendste voorbeelde van die Babiloniese argitektuur. Laasgenoemde is gedurende 2000 v.C. in Babilon gebou en is as die hoogste toring van die antieke wêreld beskou.
Van die vroegste oorlewende voorbeelde is die strukture in die noorde van Skotland, wat keëlagtige toringhuise is. Hierdie en ander voorbeelde uit die Fenisiese en Romeinse kulture het die gebruik van 'n toring beklemtoon. Die naam van die Marokkaanse stad Mogador, gestig in 1000 v.C, is byvoorbeeld afgelei van die Fenisiese woord vir wagtoring ('migdol'). Die Romeine het agthoekige torings gebruik as elemente van die Diocletianus-paleis in Kroasië, wat ongeveer 300 n.C. dateer, terwyl die Serviese mure (4de eeu v.C.) en die Aureliese mure (3de eeu n.C.) vierkantige vertrekke bevat. Die Chinese het torings gebruik as geïntegreerde elemente van die Groot Muur van China in 210 v.C. gedurende die Qin-dinastie. Torings was ook 'n belangrike element van kastele. Ander bekende torings sluit in die Leunende Toring van Pisa in Pisa, Italië wat gebou is vanaf 1173 tot 1372 en die Two Towers in Bologna, Italië wat van 1109 tot 1119 gebou is. Die Himalaja-torings is klip torings wat hoofsaaklik in Tibet geleë is, ongeveer 14de tot 15de eeu gebou.
Meganika
'n Toring kan tot 'n sekere hoogte gemaak word met die drakonstruksie met parallelle sye. Oor 'n sekere hoogte word die dradruk van die materiaal egter oorskry en die toring sal misluk. Dit kan vermy word as die steunstruktuur van die toring die gebou kleiner maak.
'n Tweede limiet is die knik; die struktuur benodig voldoende styfheid om te voorkom dat dit onder die vragte, veral as gevolg van wind, sal breek. Baie baie hoë torings het hul ondersteuningstrukture aan die omtrek van die gebou, wat die algemene styfheid aansienlik verhoog.
'n Derde limiet is dinamies; 'n toring is onderworpe aan wisselende winde, werwelstorting, seismiese versteurings, ens. Dit word dikwels hanteer deur 'n kombinasie van eenvoudige krag en styfheid, sowel as in sommige gevalle massa-dempers afgestem om bewegings uit te demp. As die buitenste aspek van die toring afwissel of tap met die hoogte, word vibrasies vermy as gevolg van die omhulsel van die draaikolk wat gelyktydig langs die hele gebou plaasvind.
Strategiese voordele
Die toring regdeur die geskiedenis het sy gebruikers 'n voordeel gegee om verdedigingsposisies te ondersoek en 'n beter uitsig oor die omliggende gebiede, insluitend slagvelde, te verkry. Hulle is teen verdedigingsmure gebou, of naby 'n teiken gerol. Vandag word torings vir strategiese gebruik steeds in gevangenisse, militêre kampe en verdedigende omtrek gebruik.
Potensiële energie
Deur swaartekrag te gebruik om voorwerpe of stowwe na onder te beweeg, kan 'n toring gebruik word om voorwerpe of vloeistowwe soos 'n silo of 'n watertoring op te slaan, of 'n voorwerp na die aarde toe te rig, soos 'n boortoring. Ski-springpunte gebruik dieselfde konsep, en in die afwesigheid van 'n natuurlike helling of heuwel, kan dit deur die mens gemaak word.
Kommunikasie verbetering
In die geskiedenis is eenvoudige torings soos vuurtorings, kloktorings, sein torings en minarette gebruik om inligting oor groter afstande te kommunikeer. In meer onlangse jare vergemaklik radiomaste en selfoontorings kommunikasie deur die omvang van die sender uit te brei. Die CN Tower in Toronto, Ontario, Kanada, is gebou as 'n kommunikasietoring, met die vermoë om as 'n sender en herhaler op te tree. Die ontwerp bevat ook funksies om dit 'n toeristeaantreklikheid te maak, waaronder die wêreld se hoogste waarnemingsdek op 147 verdiepings.
Vervoer ondersteuning
Torings kan ook gebruik word om brûe te ondersteun, en kan hoogtes bereik wat van die hoogste geboue bo die water meeding. Die gebruik daarvan kom die meeste voor in hangbrûe en brûe met kabelverbindings. Die gebruik van 'n eenvoudige toringstruktuur, het ook daartoe bygedra om spoorwegbrûe, massa-transito-stelsels en hawens te bou.
Beheertorings word gebruik om sigbaarheid te gee om direkte lugvaartverkeer te help.
Ander torings
Die term "toring" word ook soms gebruik om brandbestrydingstoerusting te verwys met 'n buitengewone hoë leer wat ontwerp is vir brandbestryding / reddingsoperasies by hoë geboue.
123
Die jaar 123 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Vrydag begin het. Dit was die 23ste jaar van die 2de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
122
Die jaar 122 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Donderdag begin het. Dit was die 22ste jaar van die 2de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Onafhanklikheidsdag (Indië)
In die Indië is die Onafhanklikheidsdag (Engels: Independence Day, Hindi: स्वतंत्रता दिवस) 'n nasionale openbare vakansiedag ter herdenking van die Onafhanklikheid van Indië op 15 Augustus 1947, waarop die land deur die nie-gewelddadige stryd van die Indian National Congress (INC), die koloniale bewind van Groot-Brittanje afgeskud het.
Elke jaar, ter geleentheid van Onafhanklikheidsdag is die Vlag van Indië deur die Eerste Minister op die Rooifort in Delhi gehys.
Richard Kiley
Richard Kiley (31 Maart 1922 – 5 Maart 1999) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Pickup on South Street (1953), The Little Prince (1974), Jurassic Park (1993), en Patch Adams (1998).
Vendahoender
Die Vendahoender is 'n inheemse Suid-Afrikaanse hoenderras.
Geskiedenis
Die ras is in 1979 deur Dr. Naas Coetzee in Limpopo ontdek. Die hoenders het opgeval deur hul gehardheid, siektebestandheid en eierproduksie. Later is soortgelyke hoenders in die suide van die Wes-Kaap en in die voormalige Qwaqwa aan die voet van die Drakensberge gevind. Die ras word tans deur die SASPO erken.
Eienskappe
Die ras is gehard en siektebestand. Van die oorspronklike Suid-Afrikaanse landrasse staan hulle bekend as die beste eierprodusente. Die hane weeg gewoonlik 2,9 tot 3,6 kg, die henne 2,4 tot 3,0 kg. Die bene en die snawel is geel. Daar is twee erkende kleurslae: porselein en swart-bont.
120
Die jaar 120 was 'n skrikkeljaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Maandag begin het. Dit was die 20ste jaar van die 2de eeu n.C. In teenstelling met gewone jare het die jaar 366 dae en 'n 29 Februarie gehad.
Blougroenchromis
Die blougroenchromis (Chromis viridis) is 'n vis wat voorkom in die Stille Oseaan, die Indiese Oseaan; meer spesifiek die Rooisee en aan die ooskus van Afrika suidwaarts tot by die suide van Mosambiek. In Engels staan die vis bekend as die Blue-green chromis.
Identifikasie
Die vis word tot 9 cm lank en die lyf is meer slank as rond. Die lyf is groengeel en die skubbe is lig blougroen. Daar is 'n blou lyn vanaf die oë tot die snoet terwyl die stert gevurk is. Die visse leef in vlak koraalriwwe en tropiese strandmere in water wat 1 tot 20 m diep is. Hulle vorm soms groot groepe wat bo die korale swem. Die onvolwasse visse hou digby die koraalkoppe en wanneer hulle bedreig word skuil hulle binne in die koraaltakke. Die visse vreet soöplankton.
Karimabad, Iranshahr
Karimabad (ook Geromaniseerd as Karīmābād) is 'n dorp in Howmeh Landelike Distrik, in die Sentrale Distrik van Iranshahr County, Sistan en Baluchestan Provinsie, Iran. Op die 2006-sensus, was sy bevolking 728, in 131 families.
Keiko Fujimori
Keiko Sofía Fujimori Higuchi (gebore 25 Mei 1975) is 'n Peruaanse politikus en administrateur wat van 1994 tot 2000 as eerste dame van Peru gedien het en van 2006 tot 2011 as kongreslid vir Metropolitan Lima. As die dogter van oudpresident Alberto Fujimori en voormalige presidentsvrou Susana Higuchi, is sy sedert 2010 voorsitter van Fuerza Popular, politieke partyverteenwoordiger van Fujimori. Fujimori was onsuksesvol in haar pogings om president te word in die 2011- en 2016-verkiesings, en is albei kere met 'n skrale marge verslaan in die tweede ronde van die verkiesing.
Pematangsiantar
Pematangsiantar (ook Pematang Siantar) is 'n stad en lê in die provinsie Noord-Sumatra in Indonesië. Medan is die provinsiale hoofstad.
Mas
'n Mas is 'n hoë dun vertikale struktuur wat met kabels geanker is.
Pematangsiantar
Buurte
Die stad het 6 buurte/administratiewe distrikte:
Mas
Maste kan as radiomaste ingespan word. Seilbote het ook maste waaraan hulle siele gehys word. Hoogspanningsmaste word gebruik om elektriese kabels te dra.
Torings, in teenstelling met maste word nie met kabels geanker nie, maar maste word soms bo op torings gemonteer om hulle selfs hoër te maak.
Vishoek
Vishoek (engels Fish Hoek) was voorheen 'n afsonderlike dorp maar is nou 'n Kaapstadse voorstad aan Valsbaai, sowat 29 km suid van die middestad met die elektriese spoorlyn wat oor Wynberg hierlangs tot in Simonstad loop.
Geskiedenis
Die destydse dorp is in 1916 aangelê en het in 1940 munisipale status verwerf, alhoewel die eerste nedersetting reeds in die 1660's hier gevestig is tydens die kommandeurskap van Zacharias Wagenaer. Dit is hoofsaaklik 'n woongebied, met min of geen nywerhede nie, en 'n baie gewilde strandoord. Ingevolge sy oorspronklike titelakte is geen drankverkope hier toegelaat nie, dieselfde as in Pinelands.
Gemeenskap
Vishoek het, anders as ander suidelike voorstede van Kaapstad, steeds 'n redelike groot Afrikaanse gemeenskap met 'n eie laerskool, die Laerskool Paul Greyling, wat in 2008 128 leerders van gr. 1 tot gr. 7 gehad het en in 2012 137. Die leerders het gewoonlik hulle skoolloopbaan voltooi aan die Hoërskool Zwaanswyk, 'n voormalige Afrikaansmedium-hoërskool in die suidelike voorstad Retreat, wat in 2007 ook parallelmedium geword het, maar deesdae is dit die Engelstalige Fish Hoek High School. Die NG gemeente Vishoek se lidmaattal het verbasend tussen 2000 en 2007 van 1 000 tot 1 293 toegeneem, vergeleke met 'n gedurige afname in die ring van Wynberg se getal belydende lidmate. Teen 2012 het dit egter drasties afgeneem tot 743, hoewel die gemeente steeds twee leraars gehad het.
Peers se grot is ook in die omgewing.
Wapen
Vishoek het van 1940 tot 1996 sy eie munisipaliteit gehad. Die raad het in 1941 'n wapen aangeneem wat deur R. McNee Tait ontwerp is : In goud, 'n silwer klimmende leeu oor alles heen 'n rooi dwarsbalk. Die helmteken was 'n geharnaste regterarm wat 'n swaard vashou, uitkomend uit 'n ope kroon.
Palaina moussoni
Palaina moussoni is 'n spesie van die klein landslak met 'n operculum, 'n aardse gastropod schelp of micromollusks in die familie Diplommatinidae. Hierdie spesie is endemies aan Palau.
Petrobiona massiliana
Petrobiona massiliana is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die kalksponse (Calcarea). Die spons leef in die see en sy steenselle bestaan uit kalsiumkarbonaat.
Die spons behoort tot die genus Petrobiona en tot die familie Petrobionidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1958 deur Vacelet & Lévi.
Mohokare Plaaslike Munisipaliteit
Die Mohokare Plaaslike Munisipaliteit is een van die plaaslike munisipaliteite in die Xhariep-distriksmunisipaliteit in die Vrystaat, Suid-Afrika.
Die grootste deel van die N6 nasionale pad in die Vrystaat loop van noord na suid deur die Mohokare Munisipaliteit.
Nedersettings
Die 2001 sensus verdeel die munisipaliteit in die volgende nedersettings:
Myter
'n Myter, uit die Grieks μίτρα, 'kopband' of 'turban', of biskophoed, is 'n soort hooftoosisel wat vandag bekendstaan as die tradisionele, seremoniele hooftooisel van biskoppe en sekere abde in die Katolieke Kerk so wel as in die Anglikaanse nagmal, sommige  Lutherse kerke en biskoppe en sekere ander kerklui in die Oosters-ortodokse Kerke, Oosterse-katolieke Kerke en die Oudortodokse Kerke.
Schwarzburg-Sondershausen
Geskiedenis
Schwarzburg-Sondershausen het tussen 1572 en 1599 tot stand gekom toe die graafskap Schwarzburg deur middel van talle verdrae tussen die nakomelinge van graaf Günther XL van Schwarzburg verdeel is. Met die Verdrag van Stadtilm op 21 November 1599 het die linies Schwarzburg-Rudolstadt en Schwarzburg-Sondershausen die vorm graafskap gekry. Die prinsdom het bestaan uit twee geografies afsonderlike dele: die suidelike Oberherrschaft rondom Arnstadt en die noordelike Unterherrschaft rondom Sondershausen. Johan Gunther I (1532–1586) was die stamvader van die leiersgeslag. In die eerste jare ná 1599 is gereeld gestry oor die erfreg van die leier van die vorstedom. In 1681 het Christian Wilhelm en Anton Günther II, wat eers gesamentlik regeer het, die vorstedom in twee: die Sondershäuser Linie en die Arnstädter Linie.
Graaff Christiaan Willem is in 1679 deur keiser Leopold I tot die ryksvorsstand verhef onder soesereiniteit van die keurvorstedom Sakse (1547–1806). Hy gee egter in 1699 en 1702 sy landheerregte prys teen geldelike vergoeding. Die naam van die vorstedom is in 1716 verander na Schwarzburg-Sondershausen. Onder vors Günther Frederik Karel I het die vorstedom in 1807 lid geword van die Rynse Bond en in 1815 van die Duitse Bond. Hy vaardig in 1816 die eerste Grondwet uit en ’n hersiene weergawe in 1830, maar omdat dit met weinig instemming begroet word, word dit reeds ’n jaar later teruggetrek. Sy seun Günther Frederik Karel II tree in 1835 toe tot die Zollverein. Hy skenk sy lank in 1841 ’n Grondwet, op grond waarvan op 7 September 1843 die eerste landdag geopen word.
Ondanks verskeie hervormings vind tydens die Maartrevolusie in 1848 ook in Schwarzburg-Sondershausen enkele onluste plaas, wat tot gevolg het dat die herfs van daardie jaar die Oberherrschaft deur Koninkryk van Sakse en die Unterherrschaft deur Pruise beset word. Op 12 Desember 1849 word ’n liberal Grondwet uitgevaardig, wat op 8 Julie 1857 in die indertydse konserwatiewe gees teruggetrek word. Nadat Schwarzburg-Sondershausen in 1866 teen die versoek van Oostenryk in die Bondsdag stem om teen Pruise te mobiliseer, tree die vorstedom toe tot die Noord-Duitse Bond, waardeur sy soewereine reg op die gebied van verdediging na Pruise oorgaan. Die vorstedom tree in 1871 toe tot die Duitse Keiserryk, waarna sterk industrialisering en bevolkingstoename plaasvind.
Toe vors Karel Günther in 1909 kinderloos sterf, neem Günther Victor van Schwarzburg-Rudolstadt in ’n unie met die vorstedom Schwarzburg-Rudolstadt die regering oor. Hy tree ná die Eerste Wêreldoorlog op 25 November 1918 af as die heel laaste Duitse vors. Schwarzburg-Sondershausen word op 1 April 1919 ’n vrystaat. Op 11 Februarie 1920 skei ’n nuwe wet vir die eerste keer kerk en staat. Op 1 Mei 1920 word die land ingelyf by die vrystaat Thüringen.
Ekonomie
Die aantal inwoners van Schwarzburg-Sondershausen het byna verdubbel van 46 453 mense in 1819 tot 89 917 in 1910. Die meerderheid van die mense, sowat 60%, het op die platteland gewoon, wat gelei het tot die belangrikheid van die handel in landbouprodukte (onder meer graan, hout en wol). Bosbou in die distrik Gehren was ook ’n vername bedryf. Tot in die tweede helfte van die 19de eeu was die belangrikste bedrywe potas-ontginning, erdewerk, porslein en glas, maar die bou van masjiene, instrumente en toestelle is bygevoeg tot die ekonomie toe talle nywerheidsaanlegte in die laaste paar dekades van die eeu gebou is. Teen 1907 het 28,7% van die arbeidsmag in die landbou gewerk, 48,2% in die nywerheidsektor (vergeleke met 42,76% in Pruise) en 9,8% in die handel en vervoer.
Dover, New Jersey
Dover is 'n stad in die deelstaat New Jersey. Die stad is geleë op die oewers van die Rockawayrivier en is ongeveer 53 km noordwes van Newark. Daar is groot bronne van ystererts in die omgewing.
Die eerste nedersetting is in 1722 gevestig, het dorpstatus in 1826 en stadstatus in 1869 verkry.
Carel Ruijsch van Dugteren
Ds. Carel Jacob Lodewijk Ruijsch van Dugteren (Wemeldinge, Zeeland, Nederland, 29 November 1879 – Kaapstad, Suid-Afrika, 11 Oktober 1918) was predikant in die NH Kerk en, nadat hy die bediening neergelê het, joernalis. Ná sy dood is hy die Kerk se orgaan, De Hervormder, van 15 November 1918 as ’n "vroom en eerlike" man beskryf.
Herkoms en opleiding
Ruijsch van Dugteren was die seun van Carel Jacob Lodewijk Ruijsch van Dugteren, predikant van die Nederlandse Hervormde Kerk, en sy vrou, Dorothea Petronella de Rochefort. Dr. P.J. Nienaber kon nie gegewens in verband met sy voor-universitêre opleiding verkry vir sy Afrikaanse Biografiese Woordeboek van 1947 óf vir sy artikel oor ds. Ruijsch van Dugteren in die Suid-Afrikaanse Biografiese Woordeboek van 1968 nie. Dis wel bekend dat hy op 30 September 1899 vir die eerste maal ingeskryf is aan die Rijksuniversiteit van Utrecht vir die studie van die teologie, nes ds. L.E. Brandt, sy kollega in die Hervormde Kerk in Suid-Afrika van 1904 tot 1939.
Kortstondige bediening in Suid-Afrika
duimnael|links|280px|Die inwyding van die Nederduitsch Hervormde kerk Johannesburg te [[Vrededorp op 12 September 1908. Op die verhogie staan (almal Hervormd tensy anders aangedui): prof. dr. P.J. Muller, predikant van Pretoria, oudl. A. van den Broek, ds. C.J.L. Ruijsch van Dugteren, tweede predikant van Pretoria, ds. L.E. Brandt (in toga), ds. Daniël Theron, NG predikant van Fordsburg, ds. J.F. Botha, NG predikant van Jeppestown, ds. C.W. du Toit, predikant van Potchefstroom, ds. J.N. Martins, NG predikant van Braamfontein en ds. Pieter van Drimmelen, predikant van Marico.]]
In 1904 het ds. Ruijsch van Dugteren predikant in die gemeente Oosterland van die Nederlandse Hervormde Kerk geword. Vier jaar later het hy na Pretoria gegaan, waar hy hulpprediker van dr. P.J. Muller geword het. Ná dr. Muller se vertrek, was ds. Ruijsch van Dugteren van 1911 tot 1912 in 'n ernstige meningsverskil met die NH Kerk gewikkel oor die leer van die uitverkiesing. Hy het die mening gehuldig dat die Dordtse leerreëls, waarin die kerkleer uiteengesit word, nie in alle opsigte met Gods Woord ooreenkom nie. Hy het sy besware teen die leerstuk, soos geformuleer in die Belydenisskrif, met sy ondertekening van die proponentsformule verbind. Daarin het hy verklaar dat hy die leer van die kerk, wat ooreenkomstig die Woord van God is en vervat is in die formuliere van enigheid, van harte onderskryf en getrou sal onderrig. Vanweë sy besware het hy eindelik sy ondertekening van die proponentsformule ingetrek. Toe sy saak voor die kommis-sie van die algemene kerkvergadering van die NH Kerk dien, is besluit dat ds. Ruijsch van Dugteren weens sy intrekking van die ondertekening van die proponentsformule opgehou het om 'n predikant van die NH Kerk te wees. ’n Algemene kerkvergadering het dié beslissing in April 1912 deur 'n algemene kerkvergadering bevestig. Al is sy dienstyd so beëindig, skryf dr. P.J. Nienaber, "is baie mense tog deur sy se waarheidsliefde en sy openhartigheid geïmponeer. Hy was inderdaad 'n man met breë opvattinge en beminlik in die omgang."
Joernalis
duimnael|regs|300px|Die eerste foto wat van [[Die Burger|De Burger se redaksie (1916–'17) geneem is. Voor: J. Steinmeyr, dr. D.F. Malan, D.P. du Toit. Agter: J. du Toit, H.A. Fagan, C.J.L. Ruijsch van Dugteren, E.B. Grosskopf. D. de Flamingh en H. Weerts.]] Ruijsch van Dugteren het hierna ’n tyd lank in Kaapstad gaan werk voor hy onderwyser op Harrismith in die Oos-Vrystaat geword het. Met die uitbreek van die Rebellie in 1914 het hy by die rebelle aangesluit en opgetree as genl. Wessel J. Wessels se sekretaris. Hy is gevange geneem en het met 'n boete vrygekom.
Nadat hy joernalistieke werk in Bloemfontein verrig het, is hy in die redaksie van die pas opgerigte blad De Burger in Kaapstad aangestel. In dié tyd het hy in Grahamstad getrou met Hermine Marie Louise Ernestine Becker, dogter van dr. Becker van die Setlaarstad. Daar was geen kinders uit die huwelik nie.
Van 1916 tot sy dood was hy mederedakteur van Die Huisgenoot, waarin hy baie geskryf het oor kuns en kultuur; sy laaste geskrif (Oktober 1918) was ’n artikel oor die skilder Pieter Wenning, waarin hy aan sy landgenote Suid-Afrika self, die eie land, as ideaal stel en hulle oproep om dié land lief te hê met die sterk, arbeidende liefde van die hart, sodat die kuns in woord en beeld, in musiek en sang hier tot bloei sal kom. Ruijsch van Dugteren het, volgens dr. Nienaber, probeer om as redakteur so opvoedingswerk te doen. Van die versies wat hy geskryf het, was onder meer "IK wil slapen in ’t opene veld" en "Durf doen wat moed, en doe het goed".
Ruijsch van Dugteren was ’n slagoffer van die Griepepidemie van 1918 en sterf in sy 39ste jaar in sy huis by Kloofstraat 99, Kaapstad. ’n Suster van hom, Ida Antonia Ruijsch van Dugteren, het in 1915 getrou met ds. J.H.J.A. Greyvenstein, predikant in die NH Kerk en hoogleraar in die teologie aan die Universiteit van Pretoria.
124
Die jaar 124 was 'n skrikkeljaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Saterdag begin het. Dit was die 24ste jaar van die 2de eeu n.C. In teenstelling met gewone jare het die jaar 366 dae en 'n 29 Februarie gehad.
UMgungundlovu
uMgungundlovu (ook bekend as Dingaanstat) was die koninklike hoofstad van Zoeloekoning Dingaan (1828–1840) en een van verskeie militêre komplekse (amakhanda) wat hy opgebou het. Hy het sy koninklike kraal in 1829 in die eMakhosini-vallei teen Leeukop (Singonyama), net suid van die Wit-Umfoloziriver opgerig.
Die naam uMgungundlovu is afgelei van die Zoeloe-frase "ungungu we ndlovu", wat "die geheime konklaaf van die olifant" beteken. Sommige bronne verwys ook na uMgungundlovu as "die plek van die olifant". Die woord indlovu (olifant) verwys na die koning van die Zoeloes.
Beskrywing
In 1828 vermoor Dingaan sy half-broer, Shaka, en word so die koning van die Zoeloes. Hy stig sy koninklike kraal (of hoofstad) in 1829 by uMgungundlovu. Dit was ook een van sy militêre komplekse (amakhanda). Die kraal is in die eMakhosini-vallei, net suid van die Wit-Umfoloziriver, op die hellings van Leeukop geleë. Dit lê tussen twee strome, die Umkhumbane na die suide en Nzololo na die noorde.
Heuwel van Teregstelling
KwaMatiwane (die sogenaamde Heuwel van Teregstelling) is die rant noord-oos van Umgungundlovu. Dit is na stamhoof Matiwane vernoem. In 1829 het Dingaan hom en al sy volgelinge tereggestel nadat hy teen sy bewind gedraai het.
Later, op 6 Februarie 1838, was dit ook die plek waar Dingaan opdrag vir die moord op Voortrekkerleier Piet Retief en sy geselskap gegee het.
Na die Slag van Bloedrivier op 16 Desember 1838 het Dingaan uMgungundlovu afgebrand.
Giesbeek
Giesbeek is ’n dorp in die munisipaliteit Zevenaar in die provinsie Gelderland in Nederland.
Hydro-Québec
Hydro-Québec is 'n aandelemaatskappy in provinsiale besit wat Kanada se Franssprekende provinsie Quebec van elektrisiteit voorsien. Ook die vervoer en verspreiding van krag binne die provinsiale netwerk val onder sy beheer.
Soos die naam al aandui, word krag in Québec veral deur hidroëlektriese kragsentrales opgewek. Die onderneming, waarvan die provinsiale regering van Quebec die enigste aandeelhouer is, het sy hoofkwartier in Montreal. Met sy altesaam 62 waterkragsentrales is Hydro-Québec die vernaamste elektrisiteitsverskaffer in Kanada asook die wêreld se grootste produsent van hidroëlektriese krag wat naas die inheemse mark ook internasionaal in die groothandelsmark vir elektrisiteit verkoop word. Die beskikbare opwekvermoë van Hydro-Québec se aanlegte, wat in 2014 4,2 miljoen klante van elektrisiteit voorsien het, is 36 643 megawatt (MW).
Die onderneming bevorder ook die ontwikkeling van ander energiebronne soos windenergie en biomassa. So kom 99 persent van alle krag, wat deur Hydro-Québec opgewek word, uit hernieubare energiebronne. Sy kragnetwerk is die mees uitgebreide in Noord-Amerika en voorsien ook klante in aangrensende deelstate van die Verenigde State van elektrisiteit.
Die ontwikkeling en uitbou van hidroëlektriese kragopwekking is binne 'n halfeeu voltooi. In dié tydperk is bestaande aanlegte uitgebrei en nuwe waterkragsentrales gebou, waaronder Bersimis, Beauharnais, Carillon, Manic-Outardes, Churchill Falls en die grootskaalse Baie-James-projek, wat Quebec se afhanklikheid van fossiele brandstowwe aansienlik verminder het.
In 2010 was elektrisiteit die belangrikste primêre energiebron in die provinsie wat 39,3 persent van Quebec se energiebalans verteenwoordig het. Nogtans moes 'n prys betaal word vir dié energie-onafhanklikheid. Die bou en bedryf van groot hidroëlektriese aanlegte het nie net uitwerkings op die natuurlike omgewing in Quebec se Groot Noorde nie, maar het ook 'n impak op die tradisionele leefwyse van die inheemse Indiaanse bevolking wat die verwesenliking van die waterkragprojekte deur die provinsiale regering steeds teengestaan het.
Desondanks het Hydro-Québec sedert sy stigting 'n beslissende rol in die ekonomiese ontwikkeling van Quebec gespeel - deur die omvang en bestendigheid van sy beleggings, deur die groei van die plaaslike siviele ingenieurswese, die verwerwing van tegniese kundigheid en die groei van industriële kontrakteurs, nuwe ervaring wat met die bestuur van grootskaalse projekte en die vervoer van krag oor groot afstande opgedoen is, asook deur sy vermoë en kapasiteit om groot hoeveelhede elektrisiteit teen lae tariewe op te wek.
Die styging van energiekoste, wat teen die begin van die 21ste eeu ondervind is, lae rentekoerse en die bereiking van internasionale konsensus oor die gevare wat globale klimaatsverandering inhou, het 'n positiewe uitwerking op Hydro-Québec se bedryfsinkomste. Tussen 2010 en 2014 het die onderneming dividendes ter waarde van CDN-$ 9,2 miljard aan die provinsiale regering uitbetaal. Gelyktydig waarborg Hydro-Québec vir die provinsiale bevolking, wat gedurende die ysige koue winters merendeels op elektriese verwarmingstelsels aangewese is, stabiele en gelykvormige tariewe wat onder die laagstes in Noord-Amerika gereken word.
Geskiedenis
Hydro-Québec is oorspronklik op 14 April 1944 deur die Eerste Minister van Quebec, Adélard Godbout, gestig toe 'n aantal elektrisiteitsvoorsieningsmaatskappye in die omgewing van Montreal gedeeltelik genasionaliseer is. Die onderneming se huidige naam is 'n afkorting van die volledige Franse naam (Afrikaans: Hidroëlektriese Kommissie van Quebec). Télesphore-Damien Bouchard is as die eerste voorsitter van Hydro-Québec benoem.
Maurice Duplessis, wat later in die jaar 1944 nog eens Eerste Minister sou word, het geweier om met die nasionalisering van elektrisiteitsmaatskappye voort te gaan.
Vanaf 1965 was Hydro-Québec die eerste maatskappy wat kraglyne van 735 kV gebruik het om elektrisiteit oor groot afstande te kan versprei. Hierdie lyne maak tans 'n derde van Quebec se kragnetwerk uit. In die tydperk tussen 1966 en 1983 het Hydro-Québec die Gentilly-kernkragsentrale in Bécancour opgerig - die enigste kernaanleg in die provinsie.
Die Eerste Minister Robert Bourassa (Liberale Party) het in die sewentigerjare die aanleiding gegee vir die oprigting van die Jamesbaai-projek, wat Quebec nou van 'n aansienlike persentasie van sy kragbehoeftes voorsien.
Op 13 Maart 1989 het geomagnetiese storms, wat deur die son veroorsaak is, tot 'n grootskaalse kragonderbreking gelei. Die elektrisiteitsvoorsiening is na sowat nege ure se werk herstel.
Hand
'n Hand is die deel van die liggaam aan die einde van die arm. Dit word by die pols aan die arm geheg. Hande word gebruik om dinge te gryp en vas te hou.
Meeste mense het twee hande, gewoonlik elk met vier vingers en 'n duim. Die binnekant van die hand is die palm. As die vingers styf toegebuig word vorm die hand 'n vuis. Die lede wat die harde buitenste deel van die vuis uitmaak word die kneukels genoem. Verskeie diere het ook hande, veral primate soos ape en bobbejane.
Die woord "hand" word ook in kaartspeletjies gebruik om na 'n groepering van kaarte te verwys waaroor 'n speler beskik, maar wat die ander spelers nie kan sien nie.
Woodrow Wilson
Thomas Woodrow Wilson (28 Desember 1856 – 3 Februarie 1924) was die 28ste President van die Verenigde State (1913–1921). As 'n politikus van die Demokratiese Party was Wilson van 1911 tot 1913 die 34ste goewerneur van New Jersey. As kandidaat vir die Demokratiese Party het Wilson die Amerikaanse presidentsverkiesing van 1912 gewen en die verdeelde Republikeinse Party van die dienende president William Howard Taft en voormalige president Theodore Roosevelt verslaan. In 1919 ontvang Wilson die Nobelprys vir Vrede vir sy toewyding aan wêreldvrede. Woodrow Wilson is in die ouderdom van 67 oorlede na 'n beroerte.
Voor sy presidentskap
Wilson is gebore uit 'n Ulster-Skotse gesin en het grootgeword in 'n godsdienstige en akademiese gesin; sy vader was 'n Presbiteriaanse prediker. Hy studeer regte aan die Universiteit van Virginia, doen 'n jaar internskap as advokaat in Atlanta en studeer daarna politieke wetenskap aan die Johns Hopkins Universiteit, waar hy in 1886 sy doktorsgraad verwerf het. In 1885 trou hy met Ellen Louise Axson en publiseer sy proefskrif, 'n ontleding van die skeiding tussen die wetgewende en die uitvoerende gesag in die Amerikaanse grondwet (Kongresregering). Tot op hede is Wilson die enigste Amerikaanse president met 'n doktorsgraad. In 1890 word Wilson professor in die regsleer en die politieke ekonomie aan die Princeton Universiteit, waar hy 'n gewilde dosent en gerespekteerde wetenskaplike was. Nadat hy in 1902 tot president van die universiteit verkies is, word hy landswyd bekend en sonder om aansoek te doen, is hy in 1910 benoem vir die goewerneurskap van New Jersey. Hy was 'n presidentskandidaat namens die Demokratiese Party in 1912. Die Republikeine was verdeeld, hulle het twee kandidate: William Howard Taft en Theodore Roosevelt, waardeur Wilson die verkiesing gewen het.
Presidentskap
Wilson het die Federale Reserwe-stelsel in 1913 ingestel na 'n finansiële krisis. Die handelsbanke wou beskerming, struktuur en bystand in die vorm van selfregulering hê. Wilson wou hê dat die federale regering seggenskap oor die kapitaal moes kry. 'n Kompromie is bereik en 'n stelsel van twaalf regionale Federale Reserwe-banke is uitgevoer wat die banke in die streek self sou bedryf. Die sewe lede van die oorkoepelende Raad van Goewerneurs, daarenteen, sou deur die president aangestel word. Boonop sou die goewerneurs veertien jaar oorvleuelend termyne kry om onafhanklikheid te waarborg.
Wilson se gekleurde kiesers was teleurgesteld omdat hy die beleid van rassesegregasie voortgesit en uitgebrei het. Hy het segregasioniste in sy kabinet opgeneem, swart amptenare in die departemente van blankes geskei en hierdie beleid verdedig as 'n rasionele, wetenskaplike manier om sosiale wrywing te verminder (brief van Julie 1913 aan Oswald Garrison Villard).
Die algemene kieswet was een van die onderwerpe waarmee Wilson tydens sy presidentskap te kampe gehad het. Wilson self was vooruitstrewend en was 'n voorstander van universele stemreg gehad, maar hy het op hierdie punt sterk opposisie teegekom. Boonop breek die Eerste Wêreldoorlog kort na sy inhuldiging uit.
In 1915, tydens die presidentskap van Wilson, het die Verenigde State Haïti binnegeval en sou dit tot 1934 beset. Volgens die Wilson-regering het gebeur om 'n Duitse inval in die wiele te ry: die Duitse Keiserryk het groot ekonomiese belange in Haïti gehad. Onder die Amerikaanse gesant Franklin D. Roosevelt, die latere Demokratiese president, is 'n grondwet opgestel en 'n algemene 'corvée' ingestel wat voorheen slegs op die swart onderklas opgelê is. Baie is gedoen aan die infrastruktuur van die eiland, maar die administratiewe hervormings het nie goed gevaar nie. Onenigheid met die Mexikaanse diktator Victoriano Huerta het in 1914 tot die Amerikaanse besetting van Veracruz gelei. Onder Wilson se presidentskap het die Verenigde State ook in Panama, Kuba en Nicaragua ingegryp.
125
Die jaar 125 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Maandag begin het. Dit was die 25ste jaar van die 2de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Granada
Granada is 'n munisipaliteit in die provinsie Granada in die Koninkryk van Spanje. Die stad het 'n bevolking van 240 099 in 2011 gehad en het 'n oppervlakte van 88,02 km². Die Alhambra, die Palacio de Generalife en die Albayzín is in 1984 deur Unesco as wêrelderfenisgebiede gelys.
Woodrow Wilson
Presidentskap
Wilson het aanvanklik daarin geslaag om die Verenigde State uit die Wêreldoorlog te hou, hoewel hy wel materiële steun aan Frankryk en Groot-Brittanje verleen het. Sy beleid oor neutraliteit het gelei tot sy herverkiesing in 1916. In 1917 het die druk om aan die oorlog deel te neem, toegeneem. Op 6 April 1917 het die onderskepping van die Zimmermann-telegram, wat getoon het dat Duitsland Mexiko teen die VSA wou draai. Die torpedering van die passasierskip Lusitania deur die Duitsers, in die konteks van die onbeperkte duikbootoorlogvoering, lei tot 'n oorlogsverklaring teen Duitsland en die sentrale moonthede. Daarmee het die VSA die Westerse bondgenote beslissend bevoordeel; die Russiese Ryk het sedertdien in duie gestort en 'n aparte vrede met Duitsland aangegaan.
Na die oorlog het Wilson hom met wisselende mate van sukses tot wêreldvrede verbind. Op 8 Januarie 1918 spreek Wilson sy beroemde Veertien Punte uit waarin hy onder meer argumenteer vir 'n vereniging van nasies, selfbeskikking van volke en 'n organisasie wat die territoriale onkreukbaarheid en politieke onafhanklikheid van groot en klein lande gewaarborg het.
Wilson het sy Veertien Punte na die vredesonderhandelinge in Parys in 1919 gebring. Die voorstel om 'n alliansie van lande (die Volkebond) tot stand te bring, is in die Verdrag van Versailles opgeneem, maar die meeste ander punte is nie ingesluit nie of is nie ten volle geïmplementeer nie.
In 1919 ontvang Wilson die Nobelprys vir Vrede vir sy toewyding aan wêreldvrede. Tot sy groot teleurstelling het die Verenigde State self nie 'n lid van die Volkebond geword nie.
Wilson het op 19 Januarie 1918 die 19de wysiging van die Amerikaanse grondwet onderteken. Daar is ingesluit dat daar 'n algemene stemreg sou wees, ook vir vroue. Wilson was voorheen gekant teen hierdie wysiging omdat sy party daaroor verdeeld was. Die wysiging het in Augustus 1920 in werking getree, nadat dit deur die Kongres en twee derdes van die state bekragtig is.
Wilson het op 2 Oktober 1919 'n beroerte gekry. As gevolg daarvan kon hy skaars meer funksioneer. Besonderhede van sy beperkings is eers ná sy dood bekend gemaak. Sy tweede vrou, Edith Bolling Galt Wilson, het 'n seleksie van die temas gemaak wat onder die aandag van Wilson gebring sou word. Die ander onderwerpe is deur sy ministers behandel. Wilson se termyn het in 1921 geëindig.
Na sy presidentskap
Wilson het voortgegaan om by sy vrou in Washington D.C. te woon, waar hy op 3 Februarie 1924 op 67-jarige ouderdom oorlede is. Sy vrou het 37 jaar in dieselfde huis gewoon, waar sy op 28 Desember 1961 oorlede is.
Petrostroma schulzei
Petrostroma schulzei is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die kalksponse (Calcarea). Die spons leef in die see en sy steenselle bestaan uit kalsiumkarbonaat.
Die spons behoort tot die genus Petrostroma en tot die familie Minchinellidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1892 deur Döderlein.
James Buchanan
James Buchanan (23 April 1791 – 1 Junie 1868) was die 15de President van die Verenigde State, van 1857 tot 1861. Hy was die enigste president wat 'n vrygesel was. Tydens sy ampstermyn het Minnesota (11 Mei 1858) die 32ste, Oregon (14 Februarie 1859) die 33ste en Kansas (29 Januarie 1861) die 34ste deelstaat van die Verenigde State geword.
Hy was van 1845 tot 1849 die minister van Buitelandse Sake in die kabinet van president James Knox Polk. Hy onderhandel met Engeland oor Oregon en probeer Kuba van Spanje koop. Hy is gekritiseer vir sy gebrek aan positiewe optrede wat kon keer dat die land teen 'n afwaartse spiraal afgly. Hy was 'n voorstander van die regte van state, veral met betrekking tot slawerny, en het die rol van die federale regering voor die burgeroorlog tot die minimum beperk. Buchanan was die laaste president wat in die 18de eeu gebore is. Dit het uiteindelik tot die Amerikaanse Burgeroorlog aanleiding gegee.
Buchanan is in 1868 op 77-jarige leeftyd oorlede.
Lewensloop
Buchanan was 'n prominente regsgeleerde in Pennsylvania en het sy eerste verkiesing tot die staat se Huis van Verteenwoordigers as federalis gewen. Hy is in 1820 tot die Amerikaanse Huis van Verteenwoordigers verkies en behou die pos vir vyf termyne, in ooreenstemming met Andrew Jackson se Demokratiese Party. Buchanan het in 1832 as Jackson se minister van Rusland gedien. Hy wen die verkiesing in 1834 as 'n Amerikaanse senator uit Pennsylvania en bly 11 jaar in daardie posisie. Hy is in 1845 aangestel om as minister van buitelandse sake van president James K. Polk te dien, en agt jaar later is hy aangewys as die minister van president Franklin Pierce in die Verenigde Koninkryk.
As president het Buchanan ingegryp om die hooggeregshof se meerderheidsuitspraak in die pro-slawerny-beslissing in die Dred Scott-saak te verseker. Hy het toegegee tot suidelike pogings om Kansas se toetrede tot die Unie as slawestaat ingevolge die Lecompton-grondwet te bewerkstellig, en het nie net Republikeine nie, maar ook Noordelike Demokrate kwaad gemaak. Buchanan het sy belofte nagekom om slegs een termyn te dien en het Breckinridge se onsuksesvolle kandidatuur in die presidensiële verkiesing van 1860 ondersteun. Hy het nie daarin geslaag om die gebroke Demokratiese party te versoen te midde van die wrok teen Stephen Douglas nie, wat gelei het tot die verkiesing van die Republikein en voormalige kongreslid Abraham Lincoln.
Buchanan se leierskap tydens sy lam eend-periode, voor die Amerikaanse Burgeroorlog, is wyd gekritiseer. Hy het terselfdertyd die Noorde kwaad gemaak deur nie afskeiding te stop nie en die Suide deur nie aan hul eise toe te gee nie. Hy het die ondoeltreffende Corwin-wysiging ondersteun in 'n poging om die land te versoen. Hy het 'n onsuksesvolle poging aangewend om Fort Sumter te versterk, maar het andersins daarvan weerhou om die weermag voor te berei. Sy versuim om die Amerikaanse Burgeroorlog te voorkom, is beskryf as onbevoegdheid, en hy het sy laaste jare spandeer om sy reputasie te verdedig. In sy persoonlike lewe het Buchanan nooit getrou nie en was hy die enigste Amerikaanse president wat 'n lewenslange vrygesel gebly het, wat daartoe gelei het dat sommige historici en skrywers sy seksuele oriëntasie bevraagteken het. Buchanan het in 1868 aan asemhalingsversaking gesterf en is begrawe in Lancaster, Pennsilvanië, waar hy vir byna 60 jaar gewoon het. Geskiedkundiges en geleerdes beskou Buchanan dikwels as die swakste president in die Amerikaanse geskiedenis.
Seevlak
Die term seevlak of seespieël word gebruik om die gemiddelde hoogte waarop die land en see mekaar ontmoet, aan te dui.
Dit kom algemeen voor in die geografiese beskrywings van berge, riviere en stede as: Hoogte bo seevlak, wat dan meen "soveel voet" of "soveel meter" bokant die gemiddelde vlak van die see of oseaan.
Die gemiddelde seevlak
In geodesie dien 'n gemiddelde watervlak dikwels as die nulvlak vir hoogtebepalings. Gegewe dat die lesings van getymeters die gemiddelde watervlakke oor dekades weergee, word seisoenale effekte en getye feitlik uitgeskakel. Verskillende meters, wat nie presies op 'n ekwivalente oppervlak geleë is nie, verskaf verskillende bepalings oor verskillende tydperke. Dit is dan die rede waarom die nulvlak van die hoogtestelsels van verskillende lande effens verskil van mekaar. So byvoorbeeld, verskil die Middellandse Seevlak by Genua, asook Triëst, in Italië met dié van Amsterdam aan die Atlantiese kus met sowat 30 cm.
Die gemiddelde seevlak is grootliks die geoïde en word ook gebruik as 'n verwysingsoppervlak vir die geodetiese aardmodel. Die afwykings van die geoïde word hoofsaaklik deur seestrome veroorsaak en kan 'n paar desimeter bereik.
Seevlakveranderinge oor die eeue
Die seevlak het oor die eeue aansienlik gewissel. Dit is die rede hoekom daar soms nuwe eilande hul verskyning maak wanneer die seevlak heelwat laer is. Terselfdertyd kan hoër seevlakke tot die verdwyning van eilande lei en kuslyne aansienlik verander.
Volgens verskeie bronne is stygings en dalings in die seevlak die gevolg van:
Dit is bekend dat die seevlak oor die afgelope eeu met sowat 100-150 mm gestyg het en dat dit steeds geleidelik aan die styg is. Dit is maar ’n geringe styging indien dit met stygings van ’n paar honderd meter vergelyk word wat in fases voorgekom het en groot verskil gemaak het aan vastelande soos ons dit vandag ken. Groot dele van die Suid-Afrikaanse kus was onder water: die berekeninge is dat die rotse aan die strandfront van die KwaZulu-Natalse kusdorp Amanzimtoti byvoorbeeld 120 000 jaar gelede 6 meter onder die seevlak was.
In die Durban-omgewing – aan die ander kant – is twee verdronke duinstelsels 5 km en 10 km die see in die duidelike teken van die laer seevlak duisende jare gelede, toe dit deel van die kus was.
Verskeie kusdele ter wêreld het oor die eeue bo die seevlak verskyn wanneer dit ’n koue tydperk was en weer verdwyn wanneer die gletsers gedeeltelik in die warmer tydperke gemelt en die seevlak gevolglik gestyg het. Verskeie voorbeelde van verdronke kusgebiede in die suidweste van Ierland, Brittanje, in die noordweste van Spanje, Nieu-Seeland, Kroasië en selfs Chesapeake Bay in Amerika kan genoem word.
Stygings in die seevlak beteken dat die see opstoot in valleie en dit word ’n ria genoem.