cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Amerikaanse Mafia
Wetstoepassers beskou steeds die Mafia as die grootste georganiseerde misdaadgroep in die Verenigde State. Die groep beheer die meeste van die georganiseerde misdaadaktiwiteite in die Verenigde State van Amerika en sekere dele van Kanada. Vandag is die meeste van die aktiwiteite van die Mafia gekonsentreer in die noordoostelike Verenigde State en Chicago, waar hulle aanhou om georganiseerde misdaad te domineer ten spyte van die toenemende getalle straatbendes en ander organisasies wat nie van Italiaanse oorsprong is nie.
Ontstaan
Die Mafia in Amerika het na vore gekom uit die Italiaanse immigrantwoonbuurte van Oos-Harlem, Lower East Side en Brooklyn in New York. Dit het ook na vore gekom in ander dele van die ooskus van die Verenigde State van Amerika en verskeie ander groot metropolitaanse gebiede (soos New Orleans ) gedurende die laat 19de eeu en vroeë 20ste eeu, na golwe van die Italiaanse immigrasie, veral uit Sisilië en ander streke van Suid-Italië. Die organisasie het sy wortels in die Sisiliaanse Mafia, maar is 'n aparte organisasie in die Verenigde State. Napolitaanse, Calabrese en ander Italiaanse kriminele groepe in Amerika, sowel as onafhanklike Italiaans-Amerikaanse misdadigers, het saamgesmelt met die Sisiliaanse Mafiosi om die moderne pan-Italiaanse Mafia in Noord-Amerika te stig.
Verspeiding
Die Mafia was teen 2001 die aktiefste in New York, New Jersey, Philadelphia, Nieu-Engeland, Detroit en Chicago, met kleiner families, geassosieerdes en spanne in plekke soos Florida, Las Vegas, Los Angeles en Cleveland. Daar was minstens 26 stede oor die hele Verenigde State met Cosa Nostra-families, met baie meer uitlopers, splintergroepe en medewerkers in ander stede. Op sy hoogtepunt het die Mafia georganiseerde misdaad in die VSA oorheers. Alhoewel elke familie misdaad onafhanklik bedryf, word landwye koördinasie verskaf deur die "Kommissie", wat bestaan uit die base van elk van die sterkste families.
Die Vyf Mafiafamilies in New York
Daar is vyf hoof-Mafiafamilies in New York City wat bekend is as die Vyf Families (Five Families):
Bokkie Gerber
Bokkie JJ Gerber (1953-) is 'n Afrikaanse joernalis en redakteur. Gerber het op 1 Junie 1979 as lid van die Kaapse redaksie by die Afrikaanse Sondagkoerant, die Rapport begin werk. Hy was onder meer twaalf jaar lank Rapport se sportredakteur en was die senior adjunk-redakteur tussen 2007 en 2009. In 2009 het hy die stigtersredakteur van Sport24 geword toe Die Burger, Beeld, Volksblad en Rapport se sportafdelings saamgesmelt het. In 2011 word hy as die redakteur van Rapport aangestel (as opvolger van Liza Albrecht) en dien in die posisie tot sy uittrede in Mei 2013. Waldimar Pelser het die leisels by hom oorgeneem.
Oscar Beregi (akteur, gebore 1918)
Oscar Beregi (12 Mei 1918 – 1 November 1976) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente 36 Hours (1964), Everything You Always Wanted to Know About Sex * But Were Afraid to Ask (1972), en Young Frankenstein (1974), en in die televisiereeks The Untouchables (1959).
Sonnie Hale
Sonnie Hale (1 Mei 1902 – 9 Junie 1959) was 'n Engelse akteur en skrywer. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente First a Girl (1935), Gangway (1937), The Phantom Strikes (1938), en Sailing Along (1938).
Witpylstert
Die witpylstert (Phaethon lepturus) is 'n voël en 'n gereelde besoeker aan die Mosambiekkanaal en swerwer verder suid. Die voël is 45 – 50 cm groot (met 40 cm wimpel) en weeg 280 – 400 g met 'n vlerkspan van 90 – 98 cm. Die voëls broei op tropiese eilande wêreldwyd, insluitend 2 200 pare op Ascension-eiland. In Engels staan die voël bekend as White-tailed tropicbird.
Aardtak
Oorsprong
Die stelsel van die twaalfjaarsiklus van dieretekens is saamgestel uit waarnemings van Jupiter (die "Jaarster", Suìxīng) se wentelbaan om die Son. Chinese sterrekundiges het die wentelbaan in 12 dele verdeel en dit tot 12 jaar afgerond (van Jupiter se wenteltyd van 11,86 jaar). Jupiter word verbind met die Chinese sterrebeeld Sheti (摄提 of 歳星), die Veewagter, en word soms Sheti genoem.
Geskiedenis
Die 12 jare van die Jupiter-siklus identifiseer ook die 12 maande van die jaar, 12 tekens in die diereriem, rigtings, seisoene en Chinese dubbelure. Wanneer ’n spesifieke tyd bedoel word, beteken dit die middel van die dubbeluur. Die Perd (马) beteken byvoorbeeld 12:00, of ’n tydperk van 11:00 tot 13:00. (Die jie qi-stelsel het enkelure en 15-graad-boë verskaf in tyd en ruimte.)
Chinese seisoene is geskoei op waarnemings van die son en sterre. Baie Chinese kalenders het die nuwe jaar begin op die tweede donkermaan ná die wintersonstilstand.
Die Aardtakke word vandag saam met die Hemelstamme gebruik in die huidige weergawe van die Chinese kalender en in Taoïsme. Die Ganzhi (Stam-Tak)-kombinasie vorm die 60-jaarsiklus van die Chinese kalender.
Twaalf Takke
Sommige lande vervang van die Chinese diere met ander: Viëtnam vervang die Os en Konyn onderskeidelik met die Waterbuffel en Kat; Japan vervang die Vark met die Wildevark; Tibet vervang die Haan met die Voël, ens.
Rigtings
duimnael|240px|Die 24 rigtings (volgens die antieke Chinese gebruik is suid (rooi) bo.
Hoewel daar in Chinees woorde vir die windrigtings is, het matrose en astroloë verkies om die vier rigtings van die Aardtakke te gebruik. Omdat 12 punte nie genoeg was vir skeepvaart nie, is nog 12 punte bygevoeg. In plaas daarvan om twee aangrensende rigtingname vir die nuwe punte te gebruik, is nuwe name gekies:
Die 24 rigtings is:
David Valcin
David Valcin (gebore 11 September 1964) is 'n Amerikaanse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente New Year's Eve (2011) en Alto (2015), en in die televisiereekse Two of a Kind (1998) en Person of Interest (2011).
John Berg (akteur)
John Berg (5 April 1949 – 15 Desember 2007) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprent Star Trek: Nemesis (2002) en in die televisiereekse The Practice (1997), NCIS (2003), en House (2004).
Ian Roberts
Ian Roberts (gebore 30 November 1951) is 'n Suid-Afrikaanse akteur, toneelskrywer en sanger. Sy moedertaal is Engels, maar hy praat vlot Afrikaans en ook Xhosa.
Roberts het die hoofrol in Afrikaanse televisiereekse soos Sloet Steenkamp in Arende en Jack Degenaar in Arsenaal gespeel. Hy het ook 'n aantal draaiboeke, soos Honeytown 1 en die musiekblyspele Palang van Dwaal geskryf.
Filmografie
Nie-volledige lys van Roberts se filmoptredes:
Sumed-pyplyn
Die Sumed-pyplyn (Suez-Middellandse See-pyplyn) vervoer ru-olie bestem vir Europa van die Rooisee na die Middellandse See.
Hierdie pyplyn van 320 km strek van Ain Sukhna (55 km suid van Suez) aan die Golf van Suez noordweswaarts dwarsoor Egipte na Sedi Kerir by Alexandrië aan die Middellandse See. Tenkskepe vaar van die Persiese Golf deur die Rooisee na Ain Sokhna. Daar word ongeveer die helfte van die vrag uitgepomp in die pyplyn en na Sedi Kerir gepomp. Die halfgelaaide tenkskepe kan nou maklik deur die Suezkanaal vaar omdat hul diepgang met ‘n kleiner vrag baie minder is. By Sedi Kerir word die olie dan weer in die skepe gepomp.
Na die sluiting van die Suezkanaal weens die Sesdaagse Oorlog moes tenkskepe op pad na Europa die omweg via die Kaap die Goeie Hoop volg. Daarom is die pyplyn in die jare 1974 tot 1977 aangelê as alternatief vir die Suezkanaal.
Ongeveer eenvyfde van Europa se ru-olie word deur die pyplyn vervoer.
Die gebruik van die pyplyn beteken dat minder tenkskepe om Kaappunt vaar, wat die bedreiging van ‘n moontlike groot oliebesoedelingsramp aan die Suider-Afrikaanse kuste aansienlik verminder.
Erica Lindbeck
Erica Lindbeck (gebore 29 Mei 1992) is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die televisiereekse Avengers Assemble (2013) en Your Lie in April (2014).
Ferrara (provinsie)
Die Provinsie Ferrara (Italiaans: Provincia di Ferrara) is 'n provinsie in die Emilia-Romagna-streek van Italië. Die hoofstad is Ferrara as naamgewende nedersetting.
Berthiëriet
Berthiëriet is 'n mineraal met die chemiese formule. Dit is na die Franse chemikus en mineraloog Pierre Berthier (1782-1861) genoem.
Struktuur
Die berthiërietstruktuur is die argetipe van die strukturbericht-klassifikasie se E3-struktuur. Die simmetrie is ortorombies en die getal formule-eenhede in die sel Z=4.
Ferrara (provinsie)
Teen 2014 was die hoofplekke se bevolking soos volg:
Berthiëriet
Struktuur
Die antimoonatome is omring deur drie swaelatome. Twee van die swaelatome word gedeel met die volgende -groep. Dit vorm -kettings ewewydig aan die c-as. Daar is nogtans twee verskillende antimoonatome wat se omringing effens anders is. Die ysteratome is omring deur 'n versteurde oktaëder van swaelatome. Hierdie oktaëders deel 'n rand met die volgende oktaëder wat 'n ketting vorm in die c-rigting.
Jacob Lub
Jacob Lub (*1 Mei 1868, Garijp–†25 Mei 1926, Heidelberg) was 'n Suid-Afrikaanse onderwyser, lektor en skrywer. Hy is een van die laaste generasie van Nederlandse skrywers wat na Suid-Afrika emigreer en in Nederlands skryf, maar dan oorgaan na Afrikaans as medium vir sy skryfwerk
Lewe en werk
Hy is op 1 Mei 1868 op Garijp as die seun van Pieter Jacobs Lub en Fempje Hart in die provinsie Friesland in Nederland gebore. In Oktober 1892 kom hy na die Transvaal en word hoof van die skool op die plaas Brakfontein naby Pretoria, waarna hy vir 'n jaar onderwyser is aan die St. Birinuskollege en dan 'n betrekking in Pretoria aanvaar by die Staatsmodelskool. Wanneer president Kruger sewe dubbelmediumskole aan die Rand stig, word hy as tweetalige onderwyser aangestel as hoof van die skool op Maraisburg. Met die uitbreek van die Anglo-Boereoorlog word hy deur die Transvaalse regering aangestel as bestuurder van die ambulanstrein. Wanneer die Engelse magte die Transvaal oorneem, bly hy getrou aan die vorige regering en moet dus ná vredesluiting tevrede wees met 'n pos as sewende assistent aan die skool in Vrededorp, 'n posisie wat hy vir drie jaar lank beklee. Hierna word hy vir vier jaar organiseerder vir Nederlands aan die skole van die Rand, waarna hy vir drie jaar lank Nederlands doseer aan die Normaalskool in Johannesburg. Sy laaste betrekking is as inspekteur van Nederlands in skole aan die Rand, waar hy eers in Johannesburg en later op Heidelberg gevestig is. Op 25 Mei 1926 is hy na 'n lang siekbed op Heidelberg in die Transvaal oorlede.
Skryfwerk
Hy is een van die laaste generasie van Nederlandse skrywers wat na Suid-Afrika emigreer en in Nederlands skryf. Reeds voor die erkenning van Afrikaans as amptelike taal slaan hy egter teen die einde van sy skryfloopbaan ook oor na Afrikaans, met gebruik van heelwat Engelse dialoog. Hoewel hy gedigte en dramas ook skryf, is sy vernaamste bydrae op die gebied van die prosa. In sy oeuvre behandel hy meermale die marginale mense, in besonder die verstedelikte armblankes, na voorbeeld van die Nederlandse skrywer Justus van Maurik. Die degenerasie van sulke sosiale drenkelinge word in lewendige tonele beskryf.
Kortverhale/sketse
Hy debuteer met Nederlands-Afrikaanse sketse in Eenvoudige mense en volg dit op met die soortgelyke Donker Johannesburg en In en om die Goudstad. Hierin bundel hy sketse in Nederlands geskryf met dialoog hoofsaaklik in Afrikaans en ook Engels, waarin die algemene lewe in die stad uitgebeeld word as veral die vanggat vir maatskaplike uitgeworpenes. Sy verhale toon 'n groot mate van eenselwige ontwerp. Eers word die stadsmilieu as inleiding beskryf, waarna “meester” een van sy oud-leerlinge of 'n ander bekende van die plaas ontmoet wat nou in die uiterste ellende verkeer. Die meester kry dan soms geleentheid om as redder op te tree. In ander verhale word allerlei straattipes beskryf, soms met 'n moralisering as slot. Die ellende in die agterbuurtes, die toestande in die tronke en die algemene verval onder die Afrikaner as gevolg van drank en seks is meermale die tema. Met 'n polisieman as begeleier besoek Lub die gevangenisse, agterbuurte en reddingshuise om stof vir sy verhale in te win, sodat sy sketse deur die redakteur van Die Brandwag (Desember 1918) as menslike dokumente beskou wat “die koue koerante en dokumente-argief van vandag se geskiedenis aanvul vir die toekoms”. Dit is goeie joernalistiek, met veel mensekennis geskryf, en dit werp lig op die ontstaan van die armblanke. Ter afwisseling skryf hy ook geslaagde komiese sketse.Oom Frikkie en ander sketse is 'n bundel sketse en kortverhale in Afrikaans. Abraham H. de Vries neem van sy kortverhale op in Die Afrikaanse Kortverhaalboek, terwyl Oom Frikkie deur D.F. Malherbe in Afrikaanse letterkunde en Zou ik niet... deur Daniel Hugo in Tydskrif opgeneem word.
Novelle
Sy novelle Het zwarte gevaar is van besondere belang weens die tematiek daarvan in 'n tyd toe swart mense en rasseverhoudinge weinig gefigureer het in die letterkunde. Die onderwerp van “swart gevaar” was in daardie tyd die sogenaamde bedreiging wat swart mans vir wit vrouens ingehou het en was die onderwerp van verskeie artikels in koerante. Lub se novelle vertel die verhaal van 'n jong swart man van die plaas, Jakhals wat later Daniël word, wat eers op die plaas by 'n wit boer werk en daar onderdanigheid en gehoorsaamheid leer en aan dissipline onderwerp word. Hy verhuis dan na die stad en werk hier by 'n Engelse dame. Sy behandel hom as gelyke en bederf hom selfs, waarna hy nie meer onderdanigheid aan die wit mense aanvaar nie. Daniël se verstedeliking en verwestering lei uiteindelik tot sy ondergang, waar hy in 'n bende beland wat steel van die wit mense. Sy einde is rampspoedig wanneer hy deur die polisie doodgeskiet word. Die bendeleier se retoriek en aksies is selfs meer as honderd jaar later uiters bekend, aangesien hy verklaar dat hulle niks steel nie, maar slegs terugneem wat die wit mense van die swart mense gesteel het. Hy verklaar dat hulle die goed neem om terug te gee aan die swart mense, maar hou dan al die buit vir homself. Hierdie verhaal gee 'n goeie beeld van die patroniserende houding van wit mense teen swart mense in daardie tyd en staan nie onsimpatiek teenoor die onnodig ruwe behandeling wat die swart mense moet verduur nie. Die skrywer toon ook simpatie met die protagonis as slagoffer van sy omstandighede. Die bende-aktiwiteite word geteken met 'n onrusbarend akkurate weergawe van die gemoedstoestand en doelwitte van soortgelyke bendes meer as honderd jaar later.
Drama
Op dramagebied skryf hy Eenvoudige mense, 'n drama in vier bedrywe, waarin die lewe van arm mense aan die Rand uitgebeeld word. Dit is 'n verwerking van sy prosasketse onder dieselfde titel vir die verhoog.
Digkuns
Hy skryf ook versies vir die kinders wat in die bundel Kinderversies opgeneem word. Van sy gedigte word deur Gerrit Komrij opgeneem in die bloemlesing Die Afrikaanse poësie in 'n duisend en enkele gedigte.
Hamiltoniese meganika
Hamiltoniese meganika is 'n teorie wat ontwikkel het as 'n herformulering van klassieke meganika en dit voorspel dieselfde uitkomste as nie-Hamiltoniese-klassieke meganika. Dit maak gebruik van 'n ander wiskundige formalisme en het 'n meer abstrakte begrip van die teorie verskaf. Histories was dit 'n belangrike herformulering van klassieke meganika, wat later bygedra het tot die formulering van statistiese meganika en kwantum meganika.
Hamiltoniese meganika was eerste geformuleer deur William Rowan Hamilton in 1833 vanaf Lagrange-meganika, 'n vorige herformulering van klassieke meganika in 1788 deur Joseph Louis Lagrange. Hamiltoniese meganika en Lagrange-meganika vorm saam die twee hoof vertakkings van analitiese meganika.
84ste Oscar-toekenningsaand
Die 84ste Oscar-toekenningsaand is op 26 Februarie 2012 deur die Academy of Motion Picture Arts and Sciences in Hollywood gehou om erkenning te gee aan die rolprente van 2011. Billy Crystal was vir die negende keer die aanbieder.
The Artist het vyf Oscars gewen, onder meer beste prent, regisseur en akteur. Dit was die eerste stilrolprent wat die prys as beste prent gewen het sedert Wings op die 1ste Oscar-toekenningsaand in 1929. Hugo het ook vyf pryse gewen en The Iron Lady twee.
Pryse
Hier volg ’n lys van die belangrikste wenners en benoemdes (die wenners word eerste genoem en is in vet druk):
The Social Dilemma
The Social Dilemma is 'n dokumentêre-drama film van 2020 geregisseer deur Jeff Orlowski en geskryf deur Orlowski, Davis Coombe en Vickie Curtis. Die film, wat op 9 September 2020 uitgereik is via Netflix, ondersoek die opkoms van sosiale media en die skade wat dit aan die samelewing gedoen het, met fokus op die uitbuiting van gebruikers vir finansiële gewin deur middel van waarnemingskapitalisme en data-ontginning, hoe die ontwerp daarvan bedoel is om 'n verslawing aan te moedig, die gebruik daarvan in politiek, die impak daarvan op geestesgesondheid (insluitend die geestesgesondheid van adolessente en stygende tienerselfmoordsyfers) en die rol daarvan in die verspreiding van samesweringsteorieë en hoe dit groepe soos aanhangers van die plat-aarde-teorie en wit meerderwaardigheid bemagtig.
The Social Dilemma het op die Sundance Film Fees 2020 verskyn en is op 9 September 2020 op Netflix vrygestel.
Brian Hall (akteur)
Brian Hall (20 November 1937 – 17 September 1997) was 'n Engelse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Adolf Hitler: My Part in His Downfall (1973), McVicar (1980), en The Long Good Friday (1980), en in die televisiereeks Fawlty Towers (1975).
Grootfregatvoël
Die Grootfregatvoël (Fregata minor) is 'n seevoël en 'n gereelde besoeker aan die Mosambiekkanaal en 'n swerwer verder suid. Die voël is 86 – 104 cm groot en weeg 1.1 - 1.5 kg met 'n vlerkspan van 2 - 2.3 m. Daar broei slegs 1000 pare op Europa-eiland. In Engels staan die voël bekend as Great frigatebird.
Piazza di Spagna
Piazza di Spagna (Spanjeplein) is een van die Italiaanse hoofstad Rome se bekendste pleine, geleë aan die voet van die Pincio-heuwel en die befaamde Spaanse trappe wat die Tiber-vloedvlakte met die heuweltop verbind, en vernoem na die Palazzo di Spagna in Piazza di Spagna 50, sedert 1647 setel van die Spaanse ambassade by die Heilige Stoel en die Malteser Ridderorde. Eeue lank is eksterritoriale regte op die plein aan die Koninkryk Spanje verskaf; soms is Italianers, wat die plein betree het, tot diens in die Spaanse leër gedwing.
Die grond rondom die klooster Trinità dei Monti (Frans: Couvent de la Trinité-des-Monts) op die heuweltop was daarenteen in Franse besit; hieruit het Franse burgers hul reg afgelei om die plein te eniger tyd te betree op hul pad na die klooster wat deur die Orde van die Minieme gestig is. Die 16de eeuse kloosterkerk in die laat Frans-Gotiese styl met sy kenmerkende rooskleurige dubbeltoring-fasade en die nabygeleë klassisistiese Pincio-tuine en -terras (ontwerp deur die Italiaanse argitek en stadsbeplanner Giuseppe Valadier) bied indrukwekkende uitsigte oor Rome wat tot die Vatikaanstad met die Sint Pieterskerk en die Gianicolo-heuwel suidoos daarvan strek.
Verblyfbedryf en Grand Tour
Die plein is naby die stadspoort Porta del Popolo geleë wat in die 18de eeu een van die hoofpoorte van Rome was. Naby die plein was daar 'n groot aantal gashuise wat aan buitelandse besoekers welkome verblyf ná 'n lang en moeisame reis gebied het - en aan die buurt die bynaam Quartiere degli stranieri ("Kwartier van die vreemdelinge") besorg het. Die kwartier het reeds vanaf die 15de eeu akkommodasie aan besoekers uit vreemde lande verskaf.
Later het ook jong adellikes op hul opvoedkundige reis deur klassieke Europese reisbestemmings, die Grand Tour, hier losies gevind, onder wie die Engelse Romantiese digters John Keats en Percy Bysshe Shelley. Keats se laaste woonplek in Piazza di Spagna 26 (oorspronklik bekend as Casina Rossa - 'n sinspeling op die rooi kleur van sy fasade), geleë aan die Spaanse trappe se regterkant, waar die digter saam met sy vriend, die skilder Joseph Severn, 'n klein woonstel gehuur het, is in 1906 deur 'n Brits-Amerikaans-Italiaanse vereniging en belangegroep onder leiding van die Amerikaanse skrywer en diplomaat Robert Underwood Johnson (1853–1937) gekoop, gerestoureer en later in 'n museum omgeskep, die Keats-Shelley House (Casa di Keats-Shelley). In 1893 het twee gesiene jong dames uit Engeland die befaamde Babington's Tea Rooms op die plein geopen wat steeds bestaan en na die plaaslike Angel-Saksiese gemeenskap se teetydbehoeftes omsien.
Ontwerp
Opvallend is die plein se ongewone ontwerp - dit lyk op twee teenoorliggende driehoeke wat hul gemeenskaplike draaipunt by die fontein Fontana della Barcaccia het. Histories is net die oostelike gedeelte van die plein Piazza di Spagna genoem; die westelike gedeelte is oorheers deur die Franse kerk SS. Trinità dei Monti en het derhalwe as Piazza di Francia (Frankrykplein) bekend gestaan. Ook die Spaanse trappe (in Italiaans dikwels kortweg la Scalinata genoem) het in 1723 in opdrag van die Franse koningshuis ontstaan - ter geleentheid van 'n diplomatieke besoek, wat die koning van Spanje aan Rome gebring het, waarvoor die kloosterkerk op die heuweltop met die Via dei Condotti verbind is. Net die oorspronklik beplande ruiterstandbeeld van koning Lodewyk XIV, wat in die trap se sentrum sou staan, is uiteindelik nie verwesenlik nie. So is die historiese stryd van mag en invloed in Italië tussen die twee Europese grootmoondhede in Rome se topografie weerspieël.
Al is daar in Rome met sy talle heuwels 'n groot verskeidenheid trappe gebou om buurte met mekaar te verbind, word die Spaanse trappe as die mooiste trapontwerp beskou. Gedurende die 19de eeu was die Spaanse trappe 'n vergaderplek vir Romeinse jongmense wat graag model sou staan vir 'n kunstenaar - die kans om hier deur een van die skilders in Rome raakgesien te word, was betreklik groot.
Nabye omgewing
Die kunstenaars het lankal plek gemaak vir skare toeriste en modegeesdriftiges - die buurt tussen die Piazza di Spagna en Via del Corso word veral met modeboetieke verbind. Van die mees gesogte ontwerpers en etikette word in die elegante winkelstraat Via dei Condotti aangetref. In hierdie nou en skaduryke straat is ook die befaamde Antico Caffè Greco geleë wat in 1760 geopen is en bekendheid verwerf het as die kuierplek van literêre persoonlikhede en ander kunstenaars, onder wie Johann Wolfgang von Goethe, Lord Byron en Franz Liszt. Buffalo Bill het tydens 'n Italiaanse toernooi van sy Wild West Show-teatergroep 'n besoek aan die caffè gebring.
Willem Venter
duimnael|links|280px|Willem Venter was in 1926 lid van die eerste span van die [[PU vir CHO wat 'n enkele punt kon aanteken op 'n Dalrymple-byeenkoms. Staande: S.J. van der Walt, Sampie de Kock, J.J. van der Walt en J. Meyer. Sittende: D.G. Steenkamp, J. Vorster, J.F. du Plooy en Willem Venter.]]
duimnael|links|300px|Die [[Bloemfonteinse Normaalkollege, 1907.]]
duimnael|regs|180px|Ds. Venter.
duimnael|regs|320px|1930: Die Algemene Sinode van die GKSA in sitting op [[Burgersdorp. Eerste ry: S. van der Walt, Jacs van Rooy. Tweede ry: Dr. E. Venter, J.C. van der Walt, H.J. Venter, J.G.H. van der Walt, G.H.J. Kruger, W.J. Postma, W.J. Snyman, Dirk Postma, D.N. Kotzé, J.H. Boneschans, A. Duvenage. Derde ry: H.P.J. Pasch, N.H. van der Walt, W.J. de Klerk, T. Hamersma, J.A. van Rooy, J.V. Coetzee, D.P. du Plessis, H.S. van Jaarsveld en D.G. Venter. Vierde ry: H. du Plessis, A.S.E. Yssel, J.P. Jooste, A. Postma, I.D. Krüger, W.F. Venter, T.T. Spoelstra, F.P.J. Snyman, dr. P.J.S. de Klerk, prof. J.A. du Plessis, H.J.R. du Plessis, Derk Rumpff.]]
duimnael|regs|300px|Die Nasionale Sinode van die GKSA van 1939 voor die [[Vrouemonument in Bloemfontein. Eerste ry: H.S. van Jaarsveld, F.N. Lion Cachet, W.J. Postma, B. de Klerk, H.J. Venter, J. van Rooy, P.W. van der Walt, P.G.W. Snyman. Tweede ry: N.H. van der Walt, J.G.H. van der Walt, D. Postma, dr. J.D. Du Toit, J.A. van Rooy, dr. C.J.H de Wet, dr. S.O. Los, dr. J.P. Jooste, J.V. Coetzee, I.D Krüger, J.C. van der Walt. Derde ry: J.P. van der Berg, G.H.J. Kruger, A.L Aucamp, M. Postma, J.M. de Wet, I.J. Lessing. Vierde ry: Jacs van Rooy, J.L. de Bruin, J.A. Schutte, A. Postma, E.L.J. Venter, D.G. Venter, J.L. Vorster, T.T. Spoelstra, Derk Rumpff, H. du Plessis. Vyfde ry: dr. B.J. de Klerk, P.J. de Klerk, J.J. Venter, J.H. Boneschans, L.S. van der Walt, S. du Toit, J.F. du Plooy, A.S.E. Yssel. Sesde ry: H.F.V. Kruger, P.J.S. de Klerk, D.N. Kotze, W.J. Snyman, W.F. Venter, S.P. van der Walt, J.W.J. van Ryssen, N.J. Snyman, B.R. Krüger, D.J. van der Walt.]]
Ds. Willem Frederik Venter (distrik Burgersdorp, Kaapkolonie, 23 Maart 1900 – 18 November 1985) was tussen 1930 en 1966 ’n predikant in drie gemeentes van die Gereformeerde Kerke in Suid-Afrika, waarvan 16 en ’n half jaar in Krugersdorp.
Tydens Willem Venter se geboorte in die Noordoos-Kaap was dit die donker tyd waarin sogenaamde Kaapse Rebelle tot die dood veroordeel is vir sulke nietighede soos perdespore op hul werf. Kort ná die Driejarige Oorlog het W.F. Venter sr. met sy gesin verhuis na Venterstad, en hier het Willem sy hele skoolonderrig aan dieselfde skool ontvang. Aanvanklik het hy gemeen sy roeping is onderwyser. Hy het dan ook as sodanig gekwalifiseer aan die Bloemfonteinse Normaalkollege. Nadat hy ongeveer 18 maande onderwys gegee het, het die begeerte sterk by hom opgekom om predikant te word.
Einde 1921 het hy dan ook die onderwys vaarwel toegeroep en van die volgende jaar af aan die PUK vir CHO studeer. Ná ’n tweejarige onderbreking van sy studie (in watter tyd hy weer onderwys gegee en terselfdertyd verder studeer het) begin hy in 1926 met die teologiese kursus, en aan die end van 1929 lê hy die kandidaatseksamen af en word kort daarna beroep na Krugersdorp, waar hy in Februarie 1930 bevestig is. Gedurende sy eerste periode as onderwyser, naamlik in die distrik Bethulie in die Suid-Vrystaat, het hy ingewoon by J.J. Venter van Broekpoort, met wie se enigste dogter hy aan die end van 1929 getroud is.
In Krugersdorp, die gemeente van hul eerste liefde, arbei die Venters 16,5 jaar. Hulle het nie alleen die gemeente gesien groei nie maar ook hul eie huisgesin: vier seuns en een dogter. In Augustus 1946 verhuis die gesin na Louis Trichardt waar ds. Venter die kombinasie Louis Trichardt-Magalakwin bearbei, en ook al die tyd van sy bediening alhier as konsulent van Laeveld opgetree. Ná byna drie jaar in die noorde volg ds. Venter ’n beroep op na Pretoria-Noord, waar ds. en mev. Venter die daaropvolgende sowat 17 jaar sou bly tot hy sy emeritaat in 1966 aanvaar het. Daarna is hy nog ’n aftrede van amper 19 jaar gegun.
Ds. Venter was sedert 1950 lid van die kuratorium van die Teologiese Skool van omstreeks 1956 voorsitter.
Lys van honderasse
Hierdie artikel is 'n lys van erkende en nie-erkende honderasse. Die lys probeer sover moontlik die kategorieë van die Fédération Cynologique Internationale (Internasionale Hondeteelvereniging) te volg. Die FCI verdeel honde in 10 rasgroepe. In totaal word 356 honderasse deur die FCI erken. Hierdie artikel sluit afsonderlik ook honderasse in wat nie deur die FCI erken word nie.
Moultrie Patten
Moultrie Patten (10 Junie 1919 – 18 Maart 2009) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente The Temp (1993), Free Willy (1993), en The Favor (1994), en in die televisiereeks Northern Exposure (1990).
Mark Gordon
Mark Gordon (gebore 14 Maart 1957) is 'n Amerikaanse politikus. Hy is op 7 Januarie 2019 as die 33ste goewerneur van Wyoming ingehuldig. Hy het vanaf 2012 tot 2019 as die staatstesourier gedien. Gordon is 'n Republikein.
Politieke loopbaan
In 2008 was Gordon 'n kandidaat vir die Amerikaanse Huis van Verteenwoordigers. Sy mede-Republikein Cynthia Lummis het vir Gordon in die voorverkiesing verslaan en die algemene verkiesing in November 2008 gewen.
Goewerneur Matt Mead het op 26 Oktober 2012 vir Gordon as tesourier aangewys nadat Joseph Meyer oorlede is. Regter William Hill het vir hom op 1 November 2012 ingesweer. Gordon is in 2014 tot sy eerste volle termyn verkies.
Gordon het in die 2018-verkiesing vir die pos van goewerneur gestaan en die algemene verkiesing gewen nadat hy sy opponent Mary Throne van die Demokratiese Party met 67% van die stemme verslaan het. Hy is op 7 Januarie 2019 ingehuldig.
Marokko
Marokko (Arabies: المغرب, al-maġhrib, letterlik "plek waar die son sak", "plek van sononder" of "die weste"; Berbers: ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ, lmeɣrib; Frans: Maroc), amptelik die Koninkryk Marokko (Arabies: المملكة المغربية, al-mamlakah al-maghribiyah, letterlik "die westelike Koninkryk"; Berbers: ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵏ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ, tageldit n lmaɣrib; Frans: Royaume du Maroc), is 'n land in Noordwes-Afrika. Dit het 'n lang kuslyn aan die Atlantiese Oseaan wat verby die Straat van Gibraltar strek tot in die Middellandse See. Die land grens aan Algerië in die ooste. Die suidgrens met Wes-Sahara en Mauritanië is omstrede. Die Spaanse eksklawes Ceuta en Melilla word ook deur Marokko opgeëis.
Wes-Sahara is grotendeels onder die gesag van Marokko, die gebiede wat nie deur Marokko beset word nie, vorm deel van die Arabiese Demokratiese Republiek Sahara wat deur die Polisario gelei word. Weens die konflik om Wes-Sahara het Marokko op 12 November 1984 van die Organisasie vir Afrika-eenheid onttrek en daarmee die enigste land van Afrika geword wat nie 'n lidland van die Afrika-unie was nie. In 1987 het Marokko vir lidmaatskap by die Europese Gemeenskap, die voorganger van die huidige Europese Unie, gevra, maar is weens sy ligging in Afrika afgewys. Op 30 Januarie 2017 het Marokko ondanks die Wes-Sahara-konflik 'n lid van die AU geword.
Marokko het 'n oppervlakte van 446 550 (sonder Wes-Sahara) of 710 850 (met Wes-Sahara) en 'n bevolking van 33 250 000 in 2014 gehad. Die hoofstad is Rabat en die grootste stad is Casablanca. Ander groot stede sluit in Fes, Marrakesj en Tangier. Marokko se sentrale streek word deur die Atlasgebergte beheer.
Algemene gegewens
Die Koninkryk Marokko is die westelikste staat in Noord-Afrika en word daarom deur die Arabiere Djezirat Al Maghrib ("Eiland van die Weste") of Al Maghrib Al Aqsa ("Uiterste Weste") genoem.
In die noorde het die land 'n uitgestrekte kusgebied aan die Middellandse See en die Atlantiese Oseaan. Die grens van Marokko met Algerië in die suide lê in die woestyngebied van die Sahara. Grensafbakeninge word nie baie noukeurig gehandhaaf nie en gevolglik is die presiese oppervlakte van die staat nie bekend nie; amptelik word dit egter aangegee as 446 550 km².
Skermutselings tussen Marokko en Algerië is in 1963 gestaak, maar die grenskwessie word steeds betwis. Die vroeëre Spaanse provinsies Ifni en Tarfaja ('n noordelike provinsie van die voormalige Spaans-Wes-Afrika) in die suidweste van Marokko is by die amptelike oppervlaktebepaling ingesluit, maar nie die byna twee derdes van Spaans-Sahara wat Marokko op 14 April 1976 in besit geneem het nie.
Die oorblywende deel is ingevolge 'n ooreenkoms aan Mauritanië afgestaan. Langs die Middellandse See-kus besit Spanje nog 5 enklaves: die Chafarina-eilande aan die monding van die Moeloejarivier; Melilla, ’n ysterertshawe; Ceuta, 'n militêre pos; Al Hoceima, en 35 km verder wes, Penón de Vélez de la Gomera.
Atlasgebergte
Die landskap van Marokko word oorheers deur die hoogste gedeelte van die Atlasgebergte, wat oor die hele Noordwes-Afrika uitgestrek is. In Marokko bestaan die Atlasgebergte uit vier bergkettings wat gedeeltelik omring en ook geskei word deur lae vlaktes. Die bergkettings is die Rifgebergte, die Middel-Atlas, die Hoë Atlas en die Anti-Atlas.
In die gebied van die voormalige Spaanse protektoraat in die noorde van Marokko word die Rif-Atlas of Rifgebergte gevorm deur 'n digte reeks berge. Die berge is gemiddeld 2500 m hoog en strek van die Rots van Gibraltar aan die Middellandse See tot in die Moeloeja-vallei.
Hoewel die bergreeks nie juis hoër as gemiddeld 1 500 m is nie, bereik die Middel-Atlas in die Djabal Boe Nasr of Djabal Boe Iblane, wat uit die Taza-vlakte stu, 'n hoogte van sowat 3 200 m. Die gebergte word ingesluit deur die stroomgebied van Marokko se belangrikste riviere, naamlik die Oem Al Rbia, die Boe Regreg en die Seboe.
Die Seboe vloei in die weste in die Atlantiese Oseaan in, terwyl die Moeloeja in die noordooste in die Middellandse See uitmond. 'n Groot deel van die Middel-Atlas bestaan uit 'n kalksteenvlakte, wat deur die riviere in ravyne verdeel word. Hier en daar is kraters van vulkane wat nog aktief is. Die ketting van die Middel-Atlas loop oor in die Hoe Atlas, waarvan die pieke tot 4 000 m hoog en in die winter met sneeu bedek is.
Hierdie bergkettings loop van suidwes na noordoos en styg vanuit die Atlantiese Oseaan in die noorde en die Sahara in die suide steil omhoog. In die noorde is die berghellings deur woude en ander gewasse bedek, terwyl die suide feitlik net kaal rotse vertoon. In die ooste neem die Hoe Atlas in hoogte af en loop dit oor in die Sahara-Atlas, wat oor die hele Algerië uitgestrek is.
Daar is geen maklike begaanbare paaie deur die Hoë Atlas nie, maar 'n aantal bergpaaie maak die goedereverkeer per pakdier tussen die gebied rondom die Atlantiese Oseaan en die Sahara moontlik. In die suidweste gaan die Hoe Atlas oor in die Anti-Atlas. Hierdie gebergte is die laagste en word deur 'n massa vulkaniese lawa van die suidelike rand van die Hoë Atlas geskei. Deur hierdie gebied vloei die rivier Soes, wat wes van Agadir in die vlakte met dieselfde naam in die Atlantiese Oseaan uitmond.
Klimaat
Groot dele van Noord- en Sentraal-Marokko het 'n Middellandse See-klimaat: warm, vogtige winters en baie warm, droë somers. Langs die Atlantiese Oseaan is die temperature ietwat laer vanweë die relatief koue Kanariese Seestroom.
In die gebied van die Rif-Atlas en in die noordelike gedeelte van die Middel-Atlas is die jaarlikse neerslag meer as 750 mm en die somerdroogte duur hier nie langer as drie maande nie. In die res van die Middel-Atlas, in die Hoë Atlas en in die noordelike deel van die vlakte wissel die jaarlikse reënval tussen 380 en 750 mm. Die somerdroogte duur hier minstens vier maande.
Gedurende die somermaande waai daar vanuit die Sahara ’n besonder droë, warm wind, die sirokko, oor die berge na die vlakte. Die suidelike deel van die vlakte en die Anti-Atlas is droog en onvrugbaar, en die jaarlikse reënval is hier tussen 200 en 400 mm.
Riviere wat in die sand verdwyn
Die kusstreke van Marokko kry hul meeste reën in die winter en die hoë berge kry dan sneeu. Die totale jaarlikse reënval is egter baie laag, nl. gemiddeld 230 mm, sodat die riviere net vir kort rukkies vloei. Die smeltende sneeu verskaf die meeste water aan die riviere wat van die Atlasgebergte na die Atlantiese Oseaan afloop en besproeiingsboerdery kan op die kusvlaktes beoefen word.
Die belangrikste rivier, hoewel nie die langste nie, is die Sebou, wat ook water van fonteine ontvang sodat dit standhoudend is. Naby die mond van die rivier is die groot hawe Mina Hassan Tani (vroeër Port Lyautey). Die 550 km lange Oum er Rbia is die langste rivier wat in die Atlantiese Oseaan uitmond.
Die langste rivier wat in die Middellandse See uitmond, is die Moulouya (515 km). Die oostelike deel van die land is 'n droë woestyn en van die vier riviere wat van die hoe berge suidwaarts na die Sahara vloei, verdwyn drie heeltemal omdat die droë sand die water absorbeer en omdat baie van die water net eenvoudig deur die hitte verdamp word. Die ondergrondse water word egter deur die “verdwynende" riviere aangevul, sodat heelwat produkte rondom oases gekweek kan word.
Visryke see en vrugbare plato
Die see rondom Marokko is baie ryk aan vis – onder meer sardyne, ansjovis, tongvis, krewe, oesters en tunas – en Safi is die belangrikste vishawe. Die kusvlakte is gelyk en sanderig, en die kusstreke is vrugbaar. In die weste, tussen die Atlasgebergte en die see, is 'n groot, uitgestrekte plato, die Meseta, wat uiters vrugbaar is.
Die land styg vinnig van die see na die platorand, wat tussen 150 en 180 m hoog is, en daarvandaan styg die plato tot 'n hoogte van tussen 250 en 600 m. Die meeste van Marokko se belangrikste dorpe en stede, bv. Rabat (die hoofstad), Casablanca (die grootste hawe en belangrikste stad), Fez, Meknès, Mina Hassan Tani, El Jadida, Assaouira, Agadir en Marrakesj is of op hierdie plato of aan die Atlantiese kus geleë.
Sosiale gegewens
In die vroeë tagtigerjare het Marokko na raming meer as 19 miljoen inwoners gehad, van wie sowat 1% Franse, Spanjaarde, Marokkaanse Jode en ander immigrante was. Na onafhanklikwording in 1956 het hulle getalle baie afgeneem. Volgens afkoms en taalgebruik kan die res van die bevolking soos volg ingedeel word:
Meer as 35% van die totale bevolking behoort tot die oorspronklike nie-Arabiese bevolkingsgroep van Noord-Afrika, die Berbers). Vanweë die volksverhuisings van die platte land na die stede en die uitbreiding van die onderwys op die platteland self, is die Arabisering van die groep versnel.
Hulle was oor die hele Marokko versprei in tientalle stamme wat geen geskrewe taal geken het nie, hul eie gebruike en regte gehad het en 'n verskeidenheid van verskillende Berbertale gepraat het. Die proses van Arabisering het in die Middeleeue al begin, wat dit moeilik maak om te onderskei tussen Arabiere en Berbers. Die amptelike taal is Arabies, maar in die noorde word daar ook nog baie Frans en Spaans gepraat. In die stede, wat al sedert die 7de eeu deur 'n Arabiessprekende meerderheid bevolk word, is Arabies die omgangstaal.
Stede
Tussen 1925 en die vroeë tagtigerjare het die stedelike bevolking toegeneem van 10% van die totale bevolking tot meer as 35%. Die getal stede met meer as 25 000 inwoners het van ag tot 20 toegeneem, en met verloop van tyd het elke stad sy eie karakter gekry.
Casablanca (met 'n bevolking van meer as drie miljoen), die voormalige hoofstad van die suide, het die grootste hawe van Marokko en is ook die grootste stad in die Maghreb Fes was altyd 'n religieuse en kuns-sentrum, terwyl Rabat (meer as 750 000 inwoners), die huidige hoofstad en bestuursentrum van die land, saam met Tetuan bekend is om sy Andalusies-Moslemse kultuur. Marrakesj het 'n sterk Afrikakarakter en was veral bekend om sy eksotiese naglewe. Die mees Europese stad is Tangier, vroeër ’n vryhawe onder internasionale beheer wat in 1956 by Marokko ingeskakel is.
Onderwys
Na onafhanklikwording is Marokko deur groot onderwysprobleme gekonfronteer. Die land het 'n dringende behoefte aan geskoolde arbeiders gehad en daar was 'n snel groeiende bevolking met baie analfabete (sowat 75% van die groep tussen 15 en 19 jaar). Verskillende onderwysstelsels is gelyktydig gebruik, onder meer 'n Franse, 'n Spaanse en 'n Islamitiese stelsel.
Ongeveer 'n vyfde van die Marokkaanse staatsbegroting in die sewentiger- en vroeë tagtigerjare is aan die onderwys bestee, waarvan ’n groot deel gebruik is vir die oprigting van universiteits- en akademiese geboue. In November 1963 is leerplig ingestel vir kinders tussen 7 en 13 jaar en in die meeste stede word die stelsel noulettend toegepas. Op die platteland het net die helfte van die leerpligtige kinders in die vroeë sewentigerjare egter skool bygewoon en in die vroeë tagtigerjare was hierdie toedrag van sake nog nie veel beter nie.
Die laer skole het Marokkaanse onderwysers, maar in die middelbare skole was minder as die helfte van die onderwysers Marokkaans; die meeste was Frans. Talle vakke in die middelbare skole word nog in Frans gedoseer, hoofsaaklik omdat daar nog nie goeie skoolhandboeke in Arabies in die betrokke vakke bestaan nie. Die sterk Arabiese karakter van die primêre onderwys en die neiging tot Arabiese onderwys in die middelbare skole dra by tot die Arabisering van die Berber-bevolking.
Kultuur
Vanweë die samesmelting van die Marokkaanse bevolking het daar op kulturele gebied ’n vermenging van kulture plaasgevind. Tog kan daar dikwels, onder meer in die godsdienstige gebruike, kulturele eienskappe van ’n bepaalde bevolkingsgroep na vore kom. Hoewel die groot meerderheid van die bevolking Moslems is (99% behoort tot Islam), word daar ook nog tradisionele godsdienste aangetref, veral op die platteland.
Die grootste tweetalige Marokkaanse dagblad het 'n sirkulasiesyfer van sowat 50 000. Daar is verskeie Arabiese en Franse dagblaaie en tydskrifte, maar baie koerante ondervind probleme met amptelike sensuur. Soos in die meeste lande waar analfabetisme wydverspreid voorkom, is die radio en in mindere mate die televisie die belangrikste media.
Volksgesondheid en bestaansekerheid
Ongeveer 6% van die jaarlikse staatsbegroting word aan volksgesondheid bestee. Benewens 75 hospitale is daar ook gesondheidsentra oor die hele land versprei. Daar is egter 'n groot tekort aan dokters en verpleegpersoneel. Wat bestaansekerheid betref, trek veral die middelklasse (die amptenary in die stede) die meeste voordeel; arbeiders, die beoefenaars van vrye beroepe en landbouers is van mediese versekering en kindertoelaes uitgesluit.
Regstelsel
Die Marokkaanse regstelsel berus by 'n Hoë Raad, die Madjlis Al Aala, wat in 1957 tot stand gekom het en hom toelê op veral die interpretasie van wette. Daar is ook afsonderlike howe vir siviele sake, arbeidsake en korrupsie in die amptenary.
Geskiedenis, politiek en bestuur
In die 7de eeu n.C. het die Arabiere en Berbers 'n Moorse ryk tot stand gebring wat tot in Spanje en Portugal gestrek het. Die oorspronklike inwoners van Marokko was die Berbers, wat in aanraking gekom het met die Feniciërs (10de eeu v.C.), die Kartage (6de tot 5de eeu v.C.), die Romeine (2de eeu v.C.) en die Vandale (5de eeu n.C.).
Laasgenoemde het via Spanje 'n ryk in Noord-Afrika gestig. In die 11de eeu n.C. was die Almoravide (Al Moerabitoen = mense uit die ribaat), woestynnomades uit die ribaats (versterkte nedersettings), die heersers in die benedeloop van die Sénégalrivier. Hulle is teen die middel van die 12de eeu verdryf deur die Almohades, landbouers wat 'n sterk Islamitiese stempel op die gebied afgedruk het. Tussen die 13de en die 16de eeu is die More uit Spanje en Portugal verdryf en hulle moes ’n paar Afrika-kusstede afstaan.
In die volgende paar eeue het die gebied onder die heerskappy van die Turke gekom, wat die kus van Afrika gebruik het as basis vir seerowery. Die Franse bestuur aan die begin van die 20ste eeu het swak bestuur gelei tot 'n opstand deur stamme wat hulle wou losmaak van die sentrale gesag. Terselfdertyd het meningsverskille ontstaan tussen Europese state wat hulle belange in Marokko wou beveilig, en ingevolge 'n verdrag het Marokko in 1912 ’n Franse protektoraat geword. In dieselfde jaar het Spanje 'n kusstrook langs die Middellandse See bekom, hoewel die land steeds onder die bestuur van 'n sultan gebly het.
Koninkryk
Spanje het hom ook in dieselfde jaar aan die kusstreek langs die Middellandse See onttrek en ook Tangier is weer onder Marokkaanse gesag geplaas. Van die begin af het daar 'n magstryd tussen die politieke leiers van die Istiqlal en die koningsgesindes geheers. Hulle wou die mag van die koning (in 1956 het Mohammed V sy titel van sultan na koning verander) beperk, en die koning en sy aanhangers wou hê hy moes 'n meer aktiewe rol in die staatsbestel speel.
Die koning is beskou as 'n regstreekse afstammeling van die profeet Mohammed en daarom ook 'n imam, dit wil se geestelike leier van sy volk. Sedert 1961 is Marokko ’n Arabies-Moslemse monargie met erflike troonopvolging. Die grondwet laat min ruimte vir volksverteenwoordiging; die koning benoem die regering en is ook opperbevelhebber van die weermag. In 1961 het Hassan II (1929–1999) sy vader, Mohammed V, opgevolg, en die daaropvolgende tien jaar is gekenmerk deur sterk opposisie teen sy outoritêre bewind. Twee pogings om die bewind omver te werp – in 1965 en 1971 – asook ’n aanslag op die lewe van die koning het tot kwaai onderdrukking gelei. In die laat sewentigerjare was daar na raming tussen 10 000 en 20 000 politieke gevangenes in die land.
Politieke partye
Vir die verkiesing van Mei 1963 vir die huis van afgevaardigdes is die koningsgesinde Front vir die Verdediging van Konstitusionele Instellings (FDIC) gestig. Die belangrikste opposisiepartye was 'n linkse afsplitsing van die konserwatiewe Istiqlal, die Union Nationale des Forces Populaires (UNFP), die Istiqlal self en 'n groep onafhanklikes. Die opposisiepartye het meer stemme as die FDIC behaal en Hasan het die leiers van die partye in hegtenis laat neem onder die voorwendsel dat hulle 'n staatsgreep beplan het.
In 1965 is die leier van die UNFP, Mahdi Ben Barka (1920–1965?), wat uit die land gevlug het, in Parys ontvoer en vermoedelik vermoor. Na studente en arbeideronrus in 1965 is 'n noodtoestand afgekondig en die koning het hom outokratiese magte toegeëien. Na 'n mislukte staatsgreep in 1971 het koning Hasan 'n nuwe grondwet afgekondig wat daarop gemik was om 'n republiek tot stand te bring.
Die Polisariofront is in die vroeë tagtigerjare deur die OAE erken, wat in 1982 byna tot 'n skeuring in die organisasie gelei het. Uit protes teen die erkenning van die Polisariofront het soveel Afrikastate die OAE-beraad in Tripoli geboikot dat ’n kworum nie verkry kon word sodat die beraad gehou ken word nie.
Kuns
Uit die prehistoriese tyd het 'n aantal rotstekeninge (veral in Suid-Marokko) bewaar gebly met lewendige afbeeldings van diere en menslike figure. Romeinse oorblyfsels, veral argitektuur en mosaïeke, word nog by onder meer Chella (triomfboog), Ain Taoerit (die vesting van Claudius), Tangier (Romeinse naam Tingis), Tetuan en Larache aangetref. In die 8ste eeu is die land baie deur die Islamitiese kultuur beïnvloed. Die oudste moskee uit die middel van die 8ste eeu is in Fes, byvoorbeeld die moskee van Ala Qarawijien.
Die koms van die Almoravide in die 11de eeu het 'n vernuwing in die argitektuur gebring. Suile het in die plek van massiewe pilare gekom, terwyl die bouwerke as geheel ’n veel swaarder en soberder aansig gekry het. Baie versterkings is gebou: die kasbas (woonbuurte rondom die vestings) is met swaar mure en dikwels monumentale poorte omring, byvoorbeeld by Chella (14de eeu), Mahdia (17de eeu) en Meknès (17de en 18de eeu). Tydens die Almohade (vanaf ongeveer 1150) se bewind het ’n boustyl ontstaan wat deur die More van Spanje geïnspireer is.
Wi-Fi Protected Access
Wi-Fi Protected Access (WPA en WPA2) is 'n sertifiseringsprogram wat deur die Wi-Fi Alliance bestuur word om aan te dui dat daar voldoen word aan die sekuriteitsprotokol wat deur die Wi-Fi Alliance geskep is om draadlose rekenaarnetwerke te beveilig teen indringing. Hierdie protokol is geskep in reaksie op verskeie ernstige gebreke wat in die vorige stelsel, WEP, gevind is. Hierdie protokol implementeer die meeste van die aanbevelings in die IEEE 802.11i-2004 standaard en was bedoel as 'n tussentydse stap om die plek te neem van WEP terwyl 802.11i in voorbereiding was. Die protokol is spesifiek daarop ontwerp om ook te werk met draadlose netwerkkaarte wat voor die bekendstelling van WPA gebou is (deur middel van fermware-opgraderings), maar nie noodwendig op eerste generasie draadlose toegangspunte (Wireless Access Point) nie. Die WPA2 sertifiseringsmerk dui daarop dat 'n gevorderde protokol geïmplementeer is wat die volle standaard implementeer. Hierdie protokol sal nie met ouer netwerkkaarte versoenbaar wees nie.
Geskiedenis
WPA is 'n sertifiseringsprogram wat deur die Wi-Fi Alliance, 'n nywerheidsgroep, wat die Wi-Fi handelsmerk besit en toestelle sertifiseer wat daardie merk dra.