cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tempering (metallurgie)
Genormaliseerde staal
Staal wat bo sy boonste kritieke temperatuur verhit is en dan in stil lug afgekoel is, word genormaliseerde staal genoem. Genormaliseerde staal bestaan uit perliet-, martensiet- en soms bainietkorrels, gemeng binne die mikrostruktuur. Dit produseer staal wat baie sterker is as voluitgloeistaal, en baie taaier as verharde en gebluste staal. Bykomende taaiheid is egter soms nodig by 'n vermindering in sterkte. Tempering bied 'n manier om die hardheid van die staal versigtig te verminder en sodoende die taaiheid tot 'n meer wenslike punt te verhoog. Gegote staal word dikwels genormaliseer eerder as uitgegloei, om die hoeveelheid vervorming wat kan voorkom te verminder. Tempering kan die hardheid verder verlaag, wat die rekbaarheid verhoog tot op 'n punt waar dit meer soos uitgegloeide staal is. Tempering word dikwels op koolstofstaal gebruik, wat baie dieselfde resultate lewer. Die proses, genaamd "normaliseer en temper", word gereeld gebruik op staal soos 1045 koolstofstaal, of die meeste ander staal wat 0,35 tot 0,55% koolstof bevat. Hierdie staal word gewoonlik na normalisering getemper om die taaiheid te verhoog en interne spanning te verlig. Dit kan die metaal meer geskik maak vir sy beoogde gebruik en makliker maak om te masjineer.
Gesweiste staal
Staal wat met boogsweis, gassweis of op enige ander manier gesweis is, behalwe smeesweis, word in 'n gelokaliseerde area deur die hitte van die sweisproses beïnvloed. Hierdie gelokaliseerde area, genoem die hitte-geaffekteerde sone (HAZ), bestaan uit staal wat aansienlik wissel in hardheid, van genormaliseerde staal tot staal amper so hard soos gebluste staal naby die rand van hierdie hitte-geaffekteerde sone. Termiese inkrimping as gevolg van die oneweredige verhitting, stolling en verkoeling skep interne spannings in die metaal, beide binne en rondom die sweislas. Tempering word soms gebruik in die plek van spanningsverligting (selfs verhitting en afkoeling van die hele voorwerp tot net onder die A1- temperatuur) om beide die interne spanning te verminder en om die brosheid rondom die sweislas te verminder. Gelokaliseerde tempering word dikwels op sweislasse gebruik wanneer die konstruksie te groot, ingewikkeld of andersins te ongerieflik is om die hele voorwerp eweredig te verhit. Temperatuurtemperature vir hierdie doel is gewoonlik rondom 205 C en 343 C
Blus en self-temper
Moderne bewapeningsstaaf van 500 MPa-sterkte kan gemaak word van duur mikro-legeerde staal of deur 'n blus- en selftemperproses (QST). Nadat die staaf die laaste walsstelling verlaat het, waar die finale vorm van die staaf verkry word, word die staaf met water bespuit wat die buitenste oppervlak van die staaf blus. Die staafspoed en die hoeveelheid water word noukeurig beheer om die kern van die staaf ongeblus te laat. Die warm kern temper dan die reeds geblusde buitenste deel en laat 'n staaf met 'n hoë sterkte, maar ook met 'n sekere mate van rekbaarheid.
Smidswerk
Tempering was oorspronklik 'n proses wat deur grofsmede (ystersmede) gebruik en ontwikkel is. Die proses is heel waarskynlik ontwikkel deur die Hetiete van Anatolië (hedendaagse Turkye), in die twaalfde of elfde eeu vC. Sonder kennis van metallurgie, is tempering oorspronklik deur middel van 'n probeer-en-tref-metode ontwerp.
Omdat daar tot in die moderne tyd min metodes bestaan het om temperatuur presies te meet, is die temperatuur gewoonlik beoordeel deur na die temperkleure van die metaal te kyk. Tempering het dikwels bestaan uit verhitting bo 'n houtskool of steenkool smedery, of met vuur, dus was dit gewoonlik nie moontlik om die werk op presies die regte temperatuur vir die regte tyd te hou nie. Tempering is gewoonlik uitgevoer deur die metaal stadig, eweredig te oorverhit, soos beoordeel deur die kleur, en dan onmiddellik af te koel, hetsy in die buitelug of deur dit in water te dompel. Dit het baie dieselfde effek gehad as verhitting by die regte temperatuur vir die regte hoeveelheid tyd, en het brosheid vermy deur vir 'n kort tyd te temper. Alhoewel temperkleurgidse egter bestaan, verg hierdie metode van temperering gewoonlik 'n groot hoeveelheid oefening om te bemeester, want die finale uitkoms hang af van baie faktore, insluitend die samestelling van die staal, die spoed waarteen dit verhit is, die tipe hittebron ( oksiderend of opkolend ), die afkoeltempo, oliefilms of onsuiwerhede op die oppervlak, en baie ander omstandighede wat verskil van smid tot smid of selfs van werkstuk tot werkstuk. Die dikte van die staal speel ook 'n rol. Met dikker items word dit makliker om net die oppervlak tot die regte temperatuur te verhit, voordat die hitte kan deurdring. Baie dik items kan egter nie heeltemal verhard word tydens afblus nie.
Temperkleure
As staal vars geskuur, geslyp of gepoleer is, sal dit 'n oksiedlaag op sy oppervlak vorm wanneer dit verhit word. Soos die temperatuur van die staal verhoog word, sal die dikte van die ysteroksied ook toeneem. Alhoewel ysteroksied nie normaalweg deursigtig is nie, laat sulke dun lae lig deur, wat beide die boonste en onderste oppervlaktes van die laag weerkaats. Dit veroorsaak 'n verskynsel wat dunfilminterferensie genoem word, wat kleure op die oppervlak produseer. Soos die dikte van hierdie laag met temperatuur toeneem, laat dit die kleure verander van 'n baie liggeel, na bruin, na pers en dan na blou. Hierdie kleure verskyn by baie presiese temperature en voorsien die smid 'n baie akkurate maatstaf om die temperatuur te meet. Die verskillende kleure, hul ooreenstemmende temperature en sommige van hul gebruike is:
Na die grysblou kleur verloor die ysteroksied sy deursigtigheid, en die temperatuur kan nie meer so beoordeel word nie. Die laag sal ook in dikte toeneem soos die tyd verbygaan, wat nog 'n rede is dat oorverhitting en onmiddellike verkoeling gebruik word. Staal in 'n temperoond, gehou op 205 C vir 'n lang tyd, sal begin om bruin, pers of blou te word, al het die temperatuur nie wat nodig is om 'n ligte strooikleur te lewer, oorskry nie. Oksiderende of opkolende hittebronne kan ook die finale resultaat beïnvloed. Die ysteroksiedlaag, anders as roes, beskerm ook die staal teen korrosie deur passivering.
Differensiële tempering
Differensiële tempering is 'n metode om verskillende hoeveelhede tempering op verskillende dele van die staal toe te pas. Die metode word dikwels gebruik in lemsmidswerk, vir die maak van messe en swaarde, om 'n baie harde rand te gee terwyl die ruggraat of middel van die lem sag bly. Dit verhoog die taaiheid, terwyl 'n baie harde, skerp, slagvaste rand gehandhaaf word, wat help om brekasie te voorkom. Hierdie tegniek is meer dikwels in Europa toegepas, in teenstelling met die differensiële verhardingstegnieke wat meer algemeen in Asië voorkom, soos in Japannese swaardsmedery.
Differensiële tempering bestaan uit die toepassing van hitte op slegs 'n gedeelte van die lem, gewoonlik die ruggraat, of die middel van tweesnydende lemme. Vir enkelsnydende lemme word die hitte, dikwels in die vorm van 'n vlam of 'n rooiwarm staaf, slegs op die ruggraat van die lem toegedien. Die lem word dan noukeurig dopgehou terwyl die temperkleure vorm en stadig na die rand kruip. Die hitte word dan verwyder voordat die ligte strooikleur die rand bereik. Die kleure sal vir 'n kort rukkie nadat die hitte verwyder is, voortgaan om na die rand toe te beweeg, dus die smid verwyder gewoonlik die hitte 'n bietjie vroeg; sodat die liggeel net die rand bereik en nie verder beweeg nie. ’n Soortgelyke metode word vir dubbelsnydende lemme gebruik, maar die hittebron word op die middel van die lem toegedien, sodat die kleure na elke rand kan uitkruip.
Onderbroke blussing
Onderbroke blusmetodes word dikwels na verwys as tempering, hoewel die prosesse baie verskil van tradisionele tempering. Hierdie metodes bestaan uit blus tot 'n spesifieke temperatuur wat bo die martensiet begin (Ms) temperatuur is, en dan by daardie temperatuur vir lang tye te hou. Afhangende van die temperatuur en die hoeveelheid tyd, laat dit óf suiwer bainiet vorm, óf hou die vorming van die martensiet terug totdat baie van die interne spanning ontspan. Hierdie metodes staan bekend as austempering en martempering.
Austempering
Austempering is 'n tegniek wat gebruik word om suiwer bainiet te vorm, 'n oorgangsmikrostruktuur wat tussen perliet en martensiet gevind word. In normalisering word beide boonste en onderste bainiet gewoonlik gemeng met perliet aangetref. Om die vorming van perliet of martensiet te vermy, word die staal in 'n bad van gesmelte metale of soute geblus. Dit verkoel die staal vinnig verby die punt waar perliet kan vorm en tot in die bainietvormende bereik. Die staal word dan by die bainietvormende temperatuur gehou, verby die punt waar die temperatuur 'n ewewig bereik, totdat die bainiet ten volle vorm. Die staal word dan uit die bad verwyder en toegelaat om in die lug af te koel, sonder die vorming van óf perliet óf martensiet.
Afhangende van die houtemperatuur, kan austempering óf bo- óf laer-bainiet lewer. Bo-bainiet is 'n laminêre struktuur wat by temperature tipies bo 350 C gevorm word en is 'n baie taaier mikrostruktuur. Laer bainiet is 'n naaldagtige struktuur wat by temperature onder 350°C gevorm word, en is sterker maar baie brosser. In beide gevalle lewer austempering hoër sterkte en taaiheid vir 'n gegewe hardheid, wat meestal deur samestelling eerder as afkoelsnelheid bepaal word, en verminderde interne spanning wat tot breuke kan lei. Dit lewer staal met uitstekende slagweerstand. Moderne ponse en beitels is dikwels getemper. Omdat austempering nie martensiet lewer nie, benodig die staal nie verdere tempering nie.
Martempering
Martempering is soortgelyk aan austempering, deurdat die staal in 'n bad van gesmelte metaal of soute geblus word om dit vinnig verby die perlietvormende reeks af te koel. In martempering is die doel egter om martensiet eerder as bainiet te skep. Die staal word tot 'n baie laer temperatuur geblus as wat vir austempering gebruik word; tot net bokant die martensiet-begintemperatuur. Die metaal word dan by hierdie temperatuur gehou totdat die temperatuur van die staal ewewig bereik. Die staal word dan uit die bad verwyder voordat enige bainiet kan vorm, en word dan toegelaat om in die lug af afkoeling laat baie van die interne spannings ontspan voordat die martensiet vorm, wat die brosheid van die staal verminder. Die gemartemperde staal sal egter gewoonlik verdere tempering moet ondergaan om die hardheid en taaiheid aan te pas, behalwe in seldsame gevalle waar maksimum hardheid nodig is, maar nie die gepaardgaande brosheid nie. Moderne fyle word dikwels getemper.
Fisiese prosesse
Die martensiet vorm tydens 'n diffusielose transformasie, waarin die transformasie plaasvind as gevolg van skuifspannings wat in die kristalroosters geskep word eerder as deur chemiese veranderinge wat tydens neerslag plaasvind. Die skuifspannings skep baie defekte, of "ontwrigtings", in die kristalle, wat minder stresvolle areas bied vir die koolstofatome om te hervestig. By verhitting migreer die koolstofatome eers na hierdie defekte en begin dan onstabiele karbiede vorm. Dit verminder die hoeveelheid totale martensiet deur sommige daarvan in ferriet te verander. Verdere verhitting verminder die martensiet selfs meer, wat die onstabiele karbiede in stabiele sementiet omskep.
Die eerste fase van tempering vind plaas tussen kamertemperatuur en 200 C. In die eerste stadium presipiteer koolstof in ε-koolstof (Fe2,4C). In die tweede fase, wat tussen 150 C plaasvind en 300 C, verander die behoue austeniet in 'n vorm van laer-bainiet wat ε-koolstof bevat eerder as sementiet (argaïes na verwys as "troostiet"). Die derde fase vind plaas by 200 C en hoër. In die derde stadium presipiteer ε-koolstof in sementiet, en die koolstofinhoud in die martensiet neem af. Indien getemper by hoër temperature, tussen 650 C en 700 C, of vir langer tye, kan die martensiet heeltemal ferrities word en die sementiet kan growwer of meer sferies word. In gesferoïdiseerde staal breek die sementietnetwerk uitmekaar en trek terug in stawe of bolvormige globules, en die staal word sagter as uitgegloeide staal; amper so sag soos suiwer yster, wat dit baie maklik maak om te vorm of te masjineer.
Verbrossing
Eenstap-verbrossing kom gewoonlik in koolstofstaal voor by temperature tussen 230 C en 290 C, en is histories na verwys as "500 grade [Fahrenheit] brosheid." Hierdie verbrossing vind plaas as gevolg van die neerslag van Widmanstätten-naalde of -plate, bestaande uit sementiet, in die interlat-grense van die martensiet. Onsuiwerhede soos fosfor, of legeringselemente soos mangaan, kan die brosheid verhoog, of die temperatuur waarby dit voorkom, verander. Hierdie tipe brosheid is permanent, en kan slegs verlig word deur bo die boonste kritieke temperatuur te verhit en dan weer te blus. Hierdie mikrostrukture benodig egter gewoonlik 'n uur of meer om te vorm, en is dus gewoonlik nie 'n probleem in die smidmetode van tempering nie.
Tweestap-verbrossing vind gewoonlik plaas deur die metaal binne 'n kritieke temperatuurreeks te verouder, of deur dit stadig deur daardie reeks af te koel. Vir koolstofstaal is dit tipies tussen 370 C en 560 C, hoewel onsuiwerhede soos fosfor en swael die effek dramaties verhoog. Dit kom gewoonlik voor omdat die onsuiwerhede na die korrelgrense kan migreer, wat swak kolle in die struktuur skep. Die brosheid kan dikwels vermy word deur die metaal vinnig af te koel nadat dit getemper is. Twee-stap-verbrossing is egter omkeerbaar. Die brosheid kan uitgeskakel word deur die staal bo 600 C te verhit en dan vinnig af te koel.
Legeerde stale
Baie elemente word dikwels met staal gelegeer. Die hoofdoel vir die legering van die meeste elemente met staal is om die verhardbaarheid daarvan te verhoog en om versagting by hoë temperatuur te verminder. Gereedskapstaal kan byvoorbeeld elemente soos chroom of vanadium bevat om beide taaiheid en sterkte te verhoog, wat nodig is vir gereedskap soos moersleutels en skroewedraaiers. Aan die ander kant moet boorpunte en roterende fyle hul hardheid by hoë temperature behou. Die byvoeging van kobalt of molibdeen kan veroorsaak dat die staal sy hardheid behou, selfs by rooiwarm temperature, bekend as hoëspoedstaal. Dikwels word klein hoeveelhede van baie verskillende elemente by die staal gevoeg om die verlangde eienskappe te gee, eerder as om net een of twee by te voeg.
Die meeste legeringselemente (opgeloste stowwe) het die voordeel dat dit nie net hardheid verhoog nie, maar ook beide die martensiet-aanvangstemperatuur verlaag en die temperatuur waarby austeniet in ferriet en sementiet verander. Tydens blussing laat dit 'n stadiger afkoeltempo toe, wat items met groter deursnee toelaat om dieper gehard te word as wat moontlik is in gewone koolstofstaal, wat meer eenvormigheid in sterkte lewer.
Temperingsmetodes vir legeringstaal kan aansienlik verskil, afhangende van die tipe en hoeveelheid elemente wat bygevoeg word. Oor die algemeen sal elemente soos mangaan, nikkel, silikon en aluminium opgelos bly in die ferriet tydens tempering terwyl die koolstof neerslaan. Wanneer dit geblus word, sal hierdie opgeloste stowwe gewoonlik 'n toename in hardheid veroorsaak in vergelyking met gewone koolstofstaal met dieselfde koolstofinhoud. Wanneer verharde legeringstaal, wat matige hoeveelhede van hierdie elemente bevat, getemper word, sal die legering gewoonlik ietwat versag in vergelyking met koolstofstaal.
Tydens tempering presipiteer elemente soos chroom, vanadium en molibdeen egter saam met die koolstof. As die staal redelik lae konsentrasies van hierdie elemente bevat, kan die versagting van die staal vertraag word totdat baie hoër temperature bereik word, in vergelyking met dié wat nodig is om koolstofstaal te temper. Dit laat die staal toe om sy hardheid te behou in hoë-temperatuur of hoë wrywing-toepassings. Dit vereis egter ook baie hoë temperature tydens tempering, om 'n vermindering in hardheid te verkry. As die staal groot hoeveelhede van hierdie elemente bevat, kan tempering 'n toename in hardheid veroorsaak totdat 'n spesifieke temperatuur bereik word, op watter punt die hardheid sal begin afneem. Byvoorbeeld, molibdeenstaal sal tipies hul hoogste hardheid rondom 315 C bereik, terwyl vanadiumstaal heeltemal sal verhard wanneer dit tot ongeveer 371 C gehard word. Wanneer baie groot hoeveelhede opgeloste stowwe bygevoeg word, kan legeringsstaal optree soos presipitaie-verhardende legerings, wat glad nie versag tydens tempering nie.
Gietyster
Gietyster kom in baie tipes voor, afhangende van die koolstofinhoud. Hulle word egter gewoonlik in grys en wit gietyster verdeel, afhangende van die vorm wat die karbiede aanneem. In grys gietyster is die koolstof hoofsaaklik in die vorm van grafiet, maar in wit gietyster is die koolstof gewoonlik in die vorm van sementiet. Grys gietyster bestaan hoofsaaklik uit die mikrostruktuur wat perliet genoem word, gemeng met grafiet en soms ferriet. Grys gietyster word gewoonlik as gietyster gebruik, met die eienskappe wat deur die samestelling daarvan bepaal word.
Wit gietyster bestaan meestal uit 'n mikrostruktuur genaamd ledeburiet gemeng met perliet. Ledeburiet is baie hard, wat gietyster baie bros maak. As die wit gietyster 'n hipo-eutektiese samestelling het, word dit gewoonlik getemper om smeebare of rekbare gietyster te produseer. Twee metodes van tempering word gebruik, genaamd "wit tempering" en "swart tempering." Die doel van beide tempereringsmetodes is om die sementiet binne die ledeburiet te laat ontbind, wat die rekbaarheid verhoog.
Wit tempering
Smeebare (poreuse) gietyster word vervaardig deur wit temperering. Wit temperering word gebruik om oortollige koolstof te verbrand deur dit vir lang tye in 'n oksiderende omgewing te verhit. Die gietyster sal gewoonlik by temperature so hoog as 1000 C gehou word vir so lank as 60 uur. Die verhitting word gevolg deur 'n stadige afkoeltempo van ongeveer 10 °C (18 °F) per uur. Die hele proses kan 160 uur of meer duur. Dit veroorsaak dat die sementiet uit die ledeburiet ontbind, en dan brand die koolstof deur die oppervlak van die metaal uit, wat die smeebaarheid van die gietyster verhoog.
Swart tempering
Smeebare (nie-poreuse) gietyster (dikwels genoem "swart yster") word verkry deur swart tempering. Anders as wit tempering word swart tempering in 'n inerte gas omgewing gedoen, sodat die ontbindende koolstof nie afbrand nie. In plaas daarvan verander die ontbindende koolstof in 'n tipe grafiet genaamd "tempergrafiet" of "vlokkerige grafiet", wat die smeebaarheid van die metaal verhoog. Tempering word gewoonlik by temperature so hoog as 950 C uitgevoer vir tot 20 uur. Die tempering word gevolg deur stadige afkoeling deur die laer kritieke temperatuur, oor 'n tydperk wat van 50 tot meer as 100 uur kan duur.
Siegfried Rauch
Siegfried Rauch (2 April 1932 – 11 Maart 2018) was 'n Duitse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Patton (1970) en Der gestohlene Himmel (1974), en in die televisiereekse Der Idiot (1968) en Bitte keine Polizei (1975).
Tempering (metallurgie)
Presipitasie-verhardende legerings
Presipitasie-verhardende legerings het die eerste keer in die vroeë 1900's in gebruik gekom. Die meeste hitte-behandelbare legerings val in die kategorie van presipitasie-verhardende legerings, insluitend legerings van aluminium, magnesium, titaan en nikkel. Verskeie hoëlegeringsstale is ook presipitasie-verhardende legerings. Hierdie legerings word sagter as normaal wanneer dit geblus word en verhard dan mettertyd. Om hierdie rede word neerslagverharding dikwels na verwys as "veroudering."
Alhoewel die meeste presipitasie-verhardende legerings by kamertemperatuur sal verhard, sal sommige net by verhoogde temperature verhard en in ander kan die proses versnel word deur veroudering by verhoogde temperature. Veroudering by temperature hoër as kamertemperatuur word "kunsmatige veroudering" genoem. Alhoewel die metode soortgelyk is aan tempering, word die term "tempering" gewoonlik nie gebruik om kunsmatige veroudering te beskryf nie, want die fisiese prosesse, (dws: neerslag van intermetaalfases van 'n oorversadigde legering) die gewenste resultate, (dws: versterking eerder as versagting) ), en die hoeveelheid tyd wat by 'n sekere temperatuur gehou word, verskil baie van tempering soos gebruik in koolstofstaal.
Urs Rechn
Urs Rechn (gebore 18 Januarie 1978) is 'n Duitse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente Lauf Junge lauf (2013), The King's Surrender (2014), en Son of Saul (2015), en in die televisiereeks X Company (2015).
Jason Anthoney Wright
Jason Anthoney Wright (gebore 1972) is 'n Engelse akteur en komponis. Hy is bekend vir sy rol in die televisiereeks Made in Arcadia (2015).
Todd Grinnell
Todd Grinnell (gebore 29 Maart 1976) is 'n Amerikaanse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die televisiereekse Desperate Housewives (2004), Grace and Frankie (2015), The Young Pope (2016), en One Day at a Time (2017).
Morten Pedersen Porsild
Morten Pedersen Porsild (1 September 1872, Glibstrup naby Store Andst - 30 April 1956, Kopenhagen) was 'n Deense plantkundige wat die grootste gedeelte van sy volwasse lewe in Groenland gewoon en gewerk het. Hy het in 1898 en 1902 saam met die fisioloog August Kroghaan aan ekspedisies in Groenland deelgeneem. In 1906 het hy die Arktiese Stasie in Qeqertarsuaq, Wes-Groenland gestig, en vorm sedert 1956 deel van die Universiteit van Kopenhagen. Hy het ondersteuning gekry van bekende polêre navorsers soos Knud Rasmussen, Mylius-Erichsen en Fridtjof Nansen. 'n Private individu het die gebou geskenk, terwyl die lopende koste deur Deense staatsbegroting gedek word. Morten Porsild het die stasie vir veertig jaar bestuur. In 1946, het hy teruggekeer na Kopenhagen, en is opgevolg as stasiehoof deur Paul Gelting. Hy was die vader van Alf Erling Porsild, Robert Thorbjørn Porsild, Asta Irmelin "Tulle" Egede en Ove Sten Porsild. Benewens plantkunde, het Porsild bygedra tot dierkunde en etnografie. Hy het ook die Groenlandse-politiek betree.
Die outeursafkorting Porsild word gebruik om Morten Pedersen Porsild as die skrywer aan te dui wanneer 'n botaniese naam aangehaal word.
Jeanne Helbling
Jeanne Helbling (28 Julie 1903 – 6 Augustus 1985) was 'n Franse aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente Mandrin (1924), The Three-Sided Mirror (1927), Nuit d'Espagne (1931), en Three Waltzes (1938).
Altinzjar
Altinzjar (Russies: Алтынжар) is 'n Kasakse dorpie in Astrachan-oblast, Rusland en die setel van die Altinzjar Plaaslike Munisipaliteit. Soos baie ander nedersettings in Wolodarski-rajon, is dit op 'n eiland in die Wolga-rivierdelta geleë.
Geskiedenis
Die dorpie is in die 1930's gestig deur setlaars van die nabygeleë nedersetting, Stari Altinzjar, waarvan die naam van die Kasakse Алтын жар kom en "goue rivieroewer" of "goue krans" beteken. In die 19de eeu het die huidige Altinzjar se grondgebied 'n hoofsaaklik Kalmikiese bevolking gehad en is dit Koerli genoem.
Die beroemde komponis Koermangasi is in 'n mausoleum op Altinzjar begrawe. Daar is 'n museum met uitstallings oor sy lewe en die Kasakse kultuur op die dorpie.
Demografie
Volgens Sensus 2010 was daar 998 inwoners op Altinzjar. Etniese Kasakke vorm die meerderheid van die dorpie se bevolking.
Victor van Aveyron
Victor van Aveyron (Frans: Victor de l'Aveyron; c. 1788-1828) was 'n Franse wilde kind wat op sowat 12-jarige ouderdom ontdek is – hy het kort daarna deur puberteit gegaan en dokters kon net sy ouderdom raam. Ná sy ontdekking is hy by baie mense laat woon, maar hy het sowat agt keer uit die beskawing weggeloop. Eindelik het 'n jong dokter, Jean Marc Gaspard Itard, hom oor die kind ontferm en vyf jaar met hom gewerk. Hy het hom die naam "Victor" gegee.
Itard wou bepaal of Victor kon leer. Hy het maniere uitgedink om aan die seun woorde te leer en het sy vooruitgang aangeteken. Gebaseer op sy werk met Victor het Itard baanbrekerswerk gedoen in die opvoeding van mense met stadige ontwikkeling.
Vroeë lewe
Victor is na raming omstreeks 1788 gebore. Volgens Itard was hy 'n normale kind by geboorte, maar is hy van 'n vroeë ouderdom af deur alkoholistiese ouers verwaarloos. Hy het toe weggeloop en in die natuur oorleef.
Victor was 'n voortiener toe hy in 1800 ontdek is, maar het binne 'n jaar of twee sy puberteit binnegegaan. Dit is nie bekend wanneer of hoe hy in die woud naby Saint-Sernin-sur-Rance beland het nie, maar hy is na berig word omstreeks 1794 daar gesien. In 1797 het drie jagters hom weer gesien; hy het weggehardloop, maar hulle het hom gevang toe hy in 'n boom wou klim.
Hulle het hom na 'n nabygeleë dorp geneem, waar 'n weduwee vir hom gesorg het. Hy het niks geëet behalwe rou groente of groente wat hy self gekook het nie en het ná 'n week weggeloop en na die woud teruggekeer. Hy is in 1798 en 1799 nou en dan daar gesien. Op 8 Januarie 1800 is hy weer opgemerk, nakend en met gekoekte hare, en hy is deur drie skoenmakers uit die woud geneem. Hy het weer weggeloop.
Ginny Tyler
Ginny Tyler (8 Augustus 1925 – 12 Julie 2012) was 'n Amerikaanse aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente The Sword in the Stone (1963) en Doctor Dolittle (1967), en in die televisiereekse Space Ghost (1966) en The Adventures of Gulliver (1968).
Victor van Aveyron
Vroeë lewe
Hy het daarna self uit die woud gekom. Dit is onbekend hoe oud hy was, maar dorpenaars het sy ouderdom op sowat 12 jaar geraam. Die feit dat hy nie kon praat nie, sy kosvoorkeure en die talle littekens aan sy lyf het sommige mense laat aflei dat hy die grootste deel van sy lewe in die natuur gewoon het.
Hy het nie gepraat nie en sy bewegings was deurmekaar. Volgens die filosoof François Dagognet het hy "hande-viervoet geloop, plante geëet en was hy harig en doofstom". Hy is eers na een kinderhuis en toe na 'n ander gestuur. Die sielkundige Philippe Pinel van die Bicêtre-hospitaal het 'n verslag oor Victor geskryf en gesê hy is sedert geboorte verstandelik gestrem.
Ondersoeke
thumb|links|180px|Victor van Aveyron.
Kort nadat Victor ontdek is, het 'n plaaslike ab en biologieprofessor, Pierre Joseph Bonnaterre, hom ondersoek. Hy het die seun se klere uitgetrek en hom buitentoe geneem, waar hy vrolik in die sneeu begin baljaar het in plaas daarvan om ontsteld te wees. Bonnaterre het besef hy is gewoond aan koue en blootstelling.
Die plaaslike regeringskommissaris het die seun ook waargeneem en geskryf daar is "iets buitengewoons aan sy gedrag, wat baie lyk soos die toestand van wilde diere". Daar was allerhande gissings oor Victor se herkoms en twee mans het selfs van elders gereis om te kom kyk of hy nie dalk hulle verlore seun is nie, maar Itard het geglo Victor het van sy vierde of vyfde tot sy twaalfde jaar absoluut alleen gebly. Dit sou beteken hy was sewe jaar lank alleen in die woud.
Dit was duidelik dat Victor kon hoor, maar hy is na die nasionale instituut vir die dowes in Parys geneem om deur die bekende Roch-Ambroise Cucurron Sicard ondersoek te word. Sicard en ander lede van die Vereniging vir die Waarneming van die Mens het geglo hulle kan, deur die bestudering en opvoeding van die seun, die bewys kry wat hulle nodig gehad het vir die destyds gewilde kwaksalwerteorie van kennis. In die konteks van die Verligting, toe baie mense gedebatteer het oor wat presies die mens van die dier onderskei, is die vermoë om taal aan te leer as een van die belangrikste faktore beskou.
Deur die seun te bestudeer sou hulle ook die verband tussen die mens en die gemeenskap kon verduidelik, het hulle geglo.
Invloed van die Verligting
Die Verligting het daartoe gelei dat baie denkers, insluitende naturaliste en filosowe, geglo het die menslike natuur moet herdefinieer en uit 'n heeltemal ander hoek beskou word. Vanweë die Franse Rewolusie en nuwe ontwikkelings in wetenskap en filosofie is mense nie as spesiaal beskou nie, maar as kenmerkerd van hulle plek in die natuur. Sommige het gehoop dié idee sou gewild raak as die seun bestudeer word. Victor het dus 'n gevallestudie geword in die Verligtingsdebat oor die verskille tussen die mens en ander diere.
In dié tyd is die wetenskaplike klassifikasie Juvenis averionensis gebruik as 'n spesiale geval van Homo ferus, wat deur Carl Linnaeus in Systema Naturae beskryf is. Linnaeus en sy ontdekkings het mense laat vra: "Wat maak ons menslik?" Nog 'n ontwikkelende idee in die Verligting was die een van die edele barbaar. Sommige mense het geglo iemand wat in 'n onbevlekte toestand in die natuur lewe, sou "sag en onskuldig wees; hy sou van afsondering hou; onkundig wees oor bose dinge; en nie in staat om iemand met opset skade te berokken nie".
Opvoeding en latere lewe
Daar is gesê hoewel Victor aan die gemeenskap en opvoeding blootgestel is, het hy min vordering by die instelling onder Sicard gemaak. Baie mense het sy vermoë om te leer bevraagteken, en soos een skrywer verduidelik: "Dit is een ding om te sê die persoon van die natuur is nog nie heeltemal menslik nie; dit is 'n heel ander ding om te sê die persoon van die natuur kan nie heeltemal menslik word nie." Nadat Sicard gefrustreerd geraak het met die seun se gebrek aan vordering, is hy gelos om alleen in die instituut rond te dwaal, totdat Itard besluit het om hom in sy huis in te neem en sy ontwikkeling te monitor en aan te teken.
Jean Marc Gaspard Itard
Jean Marc Gaspard Itard, 'n jong mediese student, het verslae oor Victor se vordering gepubliseer. Hy het geglo twee goed onderskei mense van diere: empatie en taal. Hy wou Victor beskaafd maak deur hom te leer praat en met menslike emosie te kommunikeer. Victor het aansienlike vroeë vooruitgang getoon om taal te verstaan en eenvoudige woorde te lees, maar kon nie verder as 'n primitiewe vlak vorder nie. Itard het geskryf: "Onder hierdie omstandighede was sy oor nie 'n orgaan vir die waardering van klanke, hulle uitspraak en hulle kombinasies nie; dit was niks meer nie as 'n eenvoudige manier van selfbehoud wat hom gewaarsku het oor die nadering van 'n gevaarlike dier of die val van wilde vrugte."
Die enigste twee frases wat Victor eintlik ooit leer uitspreek het, was lait ("melk") en Oh, Dieu ("O God"). Hy het Itard egter gehelp om nuwe maniere van opvoeding te struktureer. Itard word erken as die daarsteller van "mondelinge opvoeding vir dowes; die veld van otolaringologie (oor-neus-en-keelheelkunde); die gebruik van gedragsaanpassing met erg gestremde kinders; en spesiale opvoeding vir verstandelik en fisiek gestremde mense."
Taal
Die Franse gemeenskap het taal en intellek met mekaar verbind. Tensy vriende of familie stom mense versorg het, het hulle dikwels in die verskriklikste toestande beland. Teen 1750 het dinge in Parys verander. 'n Franse priester, Charles-Michel de l'Épée, het 'n skool gestig om doofstommes op te voed. Sy instelling het in 1790 'n nasionale instituut geword. Hierdie nuwe belangstelling in en morele verpligting teenoor doofstommes het Itard geïnpireer om Victor taal te leer. "Hy het Locke en Condillac se teorie geglo dat ons met leë koppe gebore word en dat ons idees ontstaan uit wat ons waarneem en ondervind. Omdat die seun feitlik niks van die gemeenskap ondervind het nie, het hy 'n barbaar gebly."
In die jaar dat Itard met Victor gewerk het, het hy geleidelik 'n bietjie vordering gemaak. Victor het die betekenis van dade verstaan en het gebruik wat die 20ste-eeuse skrywer Roger Shattuck beskryf as "aksietaal". Itard het dit beskou as 'n primitiewe vorm van kommunikasie. Hy kon Victor egter steeds nie leer praat nie. Hy het gewonder hoekom Victor sou verkies om stil te bly as hy reeds bewys het hy was nie doof nie. Victor het ook nie stemtone verstaan nie. Itard het gesê "Victor is die verstandelike en sielkundige ekwivalent van iemand wat doofstom gebore is. Dit het geen nut om hom op die gewone manier te leer praat deur klanke te herhaal as hy hulle nie werklik hoor nie."
Shattuck lewer kritiek op Itard se opvoedingsproses en wonder hoekom hy Victor nooit gebaretaal geleer het nie. Daar is ook sekere hipoteses wat Shattuck op Victor toepas. "Een is dat die Wilde Seun, hoewel hy normaal gebore is, 'n ernstige geestelike en sielkundige steuring ontwikkel het voordat hy in die natuur beland het. Vroeë skisofrenie, kinderpsigose, outisme – 'n paar tegniese terme is al voorgestel. Verskeie sielkundiges met wie ek gepraat het, is ten gunste van dié benadering. Dit verskaf 'n rede vir hoekom hy aan sy lot oorgelaat is én 'n verduideliking vir sy gedeeltelike herstel met Itard se behandeling."
Victor is in 1828 in Parys aan huis van mevrou Guérin aan longontsteking dood.
Onlangse kommentaar
In Maart 2008, ná die bekendmaking dat Misha Defonseca se topverkoperboek, waarvan later die rolprent Survivre avec les loups ("Oorlewing saam met die wolwe") gemaak is, 'n bedrogspul was, was daar 'n debat in die Franse media oor die aantal onware gevalle van wilde kinders wat onvoorwaardelik geglo word. Hoewel daar baie boeke oor die onderwerp is, is feitlik geeneen van hulle op argiewe gegrond nie: Die skrywers het eerder twyfelagtige tweede- en derdehandse gedrukte inligting gebruik. Volgens Aroles, die skrywer van 'n algemene studie van die verskynsel van wilde kinders wat op argiewe geskoei is, is byna al dié gevalle vals. Volgens sy oordeel was Victor van Aveyron nooit 'n ware wilde kind nie; hy dink die littekens aan sy lyf was nie die gevolg van 'n wilde lewe in die woud nie, maar eerder van mishandeling deur sy ouers of wie hom ook al grootgemaak het. Mense moet tot op minstens vyf- of sesjarige ouderdom versorg word; dit is ondenkbaar dat enige jonger kind, ook Victor, op sy eie in die natuur sou kon oorleef. 'n Steuring sou kon verduidelik hoekom hy in sy vroeë jare mishandel, dalk soos 'n dier behandel, is. Volgens Bruno Bettelheim (1959) is dit waarskynlik 'n algemene patroon in die lewe van sogenaamde wilde kinders.
Philip Wright (akteur)
Philip Wright is 'n Engelse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprent The Flying Scotsman (2006) en in die televisiereekse Line of Duty (2012) en Doctor Foster (2015).
Klipheuwel
Klipheuwel (Klipheuvel) is ‘n dorpie oos van Philadelphia, Wes-Kaap.
Die nedersetting lê by die koördinate. Dit is 15 km noord van Durbanville, nagenoeg 30 km suid van Malmesbury, by die kruising van die R304-streeksroete tussen Stellenbosch en Atlantis en die R302-streeksroete tussen Durbanville en Malmesbury en aan die spoorlyn noordwaarts na Bitterfontein. ‘n Opvallende kenmerk van die dorpie is sy graansilo’s, windturbines (van Eskom) en radiomaste.
In 1923 en 1924 het die Marconi Company ‘n sterk radiosender hier opgerig spesifiek gerig op ‘n ontvangstasie in Engeland. Later is dit gebruik vir kommunikasie met skepe rondom die Kaap. Destyds was die radiomaste die hoogste mensgemaakte strukture in die land. Tans is dit onder beheer van Telkom. Die radiostasie Cape Talk maak van hierdie kortgolfsender gebruik.
Victoria Moroles
Victoria Moroles (gebore 5 September 1996) is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprent Down a Dark Hall (2018) en in die televisiereekse Teen Wolf (2011) en Liv and Maddie (2013).
Burt Grinstead
Burt Grinstead (gebore 22 Augustus 1988) is 'n Amerikaanse akteur en vervaardiger. Hy is bekend vir sy rolle in die televisiereekse NCIS (2003), Burt Paxton: Private Detective (2014), en Colony (2016).
Terugwerkend
'n Wet wat terugwerkend is (ex post facto - Latyn vir "van ná die aksie" of "ná die feite") is 'n wet wat die wetlike gevolge (of status) van aksies wat daartoe verbind is terugwerkend verander.
Aan die positiewe kant kan jy 'n salarisverhoging kry wat terugwerkend is. Dit beteken dat jy meer betaal word as wat aan die begin ooreengekom is vir werk wat jy reeds gedoen het.
In die industrie verander tegniese spesifikasies gereeld. Indien 'n spesifikasie verander is dit gewoonlik nie terugwerkend nie. Dit beteken dat die huidige toerusting steeds aan die ou spesifikasie kan voldoen mits niks verander word nie. Indien die deurset van die toerusting egter verhoog word, moet aan die nuwe spesifikasie voldoen word. 'n Spesifikasie kan egter ook terugwerkend verander. In so 'n geval moet alle huidige toerusting wat nie aan die nuwe spesifikasie voldoen nie, so gou moontlik vervang word met toerusting wat aan die nuwe spesifikasie voldoen.
En, terugwerkende giere in die klerebedryf hou vintage klerewinkels steeds in besigheid.
Judy Tyler
Judy Tyler (9 Oktober 1932 – 3 Julie 1957) was 'n Amerikaanse aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente Bop Girl Goes Calypso (1957) en Jailhouse Rock (1957), en in die televisiereekse The Howdy Doody Show (1947) en Perry Mason (1957).
Haliclona raphidiophora
Haliclona raphidiophora is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Die spons behoort tot die genus Haliclona en tot die familie Chalinidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1888 deur Lendenfeld.
Aspalathus shawii
Aspalathus shawii is 'n plant wat hoort tot die genus Aspalathus. Die spesie is endemies aan die Noord-Kaap, Oos-Kaap en die Wes-Kaap en vorm deel van die fynbos. Dit kom van die Bokkeveldberge-plato tot by Matroosberg en ooswaarts tot by Willowmore voor.
Die plant het drie subspesies:
Tony Wright (akteur)
Tony Wright (10 Desember 1925 – 7 Junie 1986) was 'n Engelse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Bad Blonde (1953), Amazing Mr. Callaghan (1955), en Callaghan remet ça (1961), en in die televisiereeks The Saint (1962).
Anna Held
Anna Held (19 Maart 1872 – 12 Augustus 1918) was 'n Franse aktrise. Sy was bekend vir haar rol in die rolprent Madame la Presidente (1916).
Wilde kind
thumb|200px|Mowgli was ’n fiktiewe wilde kind in [[Rudyard Kipling se The Jungle Book.]]
Wilde kinders kon erg mishandel gewees of trauma ondergaan het voordat hulle aan hulle lot oorgelaat is of van die huis af weggeloop het. Hulle is soms die onderwerp van folklore en legendes, en word gewoonlik uitgebeeld as dat hulle deur diere grootgemaak is.
Beskrywing
Wilde kinders ontbreek die basiese sosiale vermoëns wat gewoonlik deur ’n kind aangeleer word. Hulle is dalk nie in staat om te leer hoe om ’n toilet te gebruik nie, leer moeilik regop loop nadat hulle lank hande-viervoet gekruip het, of toon ’n algehele gebrek aan belangstelling in die menslike bedrywighede om hulle. Hulle kom dikwels verstandelik gestrem voor en kan soms glad nie ’n taal aanleer nie.
Min wetenskaplike kennis bestaan oor wilde kinders. Een van die bes gedokumenteerde gevalle was veronderstel om die een te wees van die susters Amala en Kamala wat in 1926 deur eerwaarde J.A.L. Singh beskryf is. Hulle is glo in ’n woud in Indië deur wolwe grootgemaak. Die Franse chirurg Serge Aroles het egter gereken dit is ’n bedrogspul wat deur Singh uitgedink is om geld vir sy kinderhuis in te samel. Volgens die kindersielkundige Bruno Bettelheim is Amala en Kamala fisiek en verstandelik gestrem gebore.
Geskiedenis
Voor die 1600's was verhale van wilde kinders gewoonlik tot mites en legendes beperk. In dié verhale is beskryf hoe wilde kinders kos soek, hande-viervoet loop en geen taal ken nie. Filosowe en wetenskaplikes het belanggestel in die konsep van sulke kinders en het begin wonder of hulle dalk van ’n ander spesie van die menslike familie is.
Die vraag is ernstiger opgeneem toe die wetenskap in die 18de en 19de eeu probeer het om die ontwikkeling van die mens te benoem en kategoriseer, en die natuur beter te verstaan. Omstreeks die 20ste eeu het sielkundiges probeer onderskei tussen biologiese gedrag en kultuur. Wilde kinders wat afgesonder of saam met diere gewoon het, het voorbeelde van dié dilemma verskaf.
Deur primate/ape grootgemaak
thumb|220px|Dina Sanichar as jong man, omstreeks 1889-1894.
George Grizzard
George Grizzard (1 April 1928 – 2 Oktober 2007) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Advise & Consent (1962), Bachelor Party (1984), en Flags of our Fathers (2006).
Wilde kind
Ander aangetekende gevalle
Nog ’n paar van die ander gevalle wat aangeteken is, is: 200px|thumb|Kaspar Hauser.
Bedrog
In Maart 2008, ná die bekendmaking dat Misha Defonseca se topverkoperboek, waarvan later die rolprent Survivre avec les loups ("Oorlewing saam met die wolwe") gemaak is, ’n bedrogspul was, was daar ’n debat in die Franse media oor die aantal onware gevalle van wilde kinders wat onvoorwaardelik geglo word. Hoewel daar baie boeke oor die onderwerp is, is feitlik geeneen van hulle op argiewe gegrond nie: Die skrywers het eerder twyfelagtige tweede- en derdehandse gedrukte inligting gebruik. Volgens die chirurg Serge Aroles, skrywer van ’n algemene studie van die verskynsel van wilde kinders wat op argiewe geskoei is, is baie bewerings van wilde kinders vals:
Legendes en fiksie
thumb|220px|Die wolvin waaraan [[Romulus en Remus gedrink het.]] Volgens die legende oor die stigting van die stad Rome het Romulus en Remus, die tweelingseuns van Rhea Silvia en die god Mars, aan 'n wolvin gedrink. Rhea Silvia was 'n Vestaalse maagd en toe dit bekend word dat sy swanger was en kinders gehad het, het haar oom koning Amulius, wat sy broer se troon oorgeneem het, opdrag gegee dat sy lewend begrawe word en haar kinders doodgemaak word.
Die dienskneg wat hulle moes doodmaak, het hulle in 'n mandjie op die Tiberrivier geplaas en die riviergod het hulle na die rivieroewer geneem, waar die wolvin hulle ontdek en grootgemaak het totdat 'n herder met die naam Faustulus hulle as kleuters ontdek het. Hy en sy vrou kon nie kinders hê nie en hulle het die tweeling grootgemaak.
Hulle sou later 'n groot rol speel in die stigting van Rome.
Legendariese en fiktiese kinders word dikwels uitgebeeld as dat hulle relatief normaal en intelligent is en 'n ingebore sin vir kultuur en die beskawing het, asook 'n goeie dosis oorlewingsinstinkte. Hulle word gewoonlik taamlik maklik in die beskawing opgeneem.
Charles Régnier
Charles Régnier (22 Julie 1914 – 13 September 2001) was 'n Duitse akteur, skrywer, en regisseur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Mistress of the World (1960), Adorable Julia (1962), Lulu (1962), en The Black Abbot (1963).
Aspalathus serpens
Aspalathus serpens is 'n plant wat hoort tot die genus Aspalathus. Die spesie is endemies aan die Wes-Kaap en is deel van die fynbos-plantegroei. Dit kom van die suide van die Kaapse Skiereiland en die Hottentots Hollandberge tot by Swartberge by Caledon en die Agulhasvlakte voor. Dit is afwesig van die Kaapse Vlakte. Die plant het 'n voorkomsgebied van 8 361 km² en tans is die populasie se getalle stabiel.
Lachenalia contaminata
Lachenalia contaminata is 'n meerjarige blomdraende plant en geofiet en is deel van die fynbos. Die spesie is endemies aan die Wes-Kaap en kom van Lambertsbaai tot by De Hoop voor. Die spesie het 'n voorkomsgebied van 22 000 km2 en daar is ongeveer twintig gefragmenteerde subpopulasies. Die plant het habitat afgestaan aan gewasverbouing en word bedreig deur oorbeweiding en indringerplante.
Amfiproties
'n Chemiese molekuul of ioon word amfiproties genoem as dit sowel 'n proton kan afstaan as dit kan opneem. 'n Amfiprotiese molekuul of ioon word 'n amfoliet genoem.
Die begrip is veral belangrik in die Brønsted-Lowry-teorie van sure en basisse.
'n Goeie voorbeeld van 'n amfiprotiese molekuul is ammoniak. Dit kan as protonakseptor optree en die ammonium-ioon vorm:
Maar dit kan ook as protonskenker optree, 'n proton verloor en 'n amied-ioon vorm:
'n Voorbeeld van 'n amfiprotiese ioon is die waterstofkarbonaat-ioon (of bikarbonaat):
Die bikarbonaatioon het dus H_2CO_3 as sy gekonjugeerde suur en CO_3^{2-} as gekonjugeerde basis. Watter reaksie sal plaasvind hang af van die heersende pH. Koolsuur H_2CO_3 is nie stabiel nie en ontleed in CO_2 en water.
Amfiproties en amfoteries
Die begrip is verwant aan die (ouer) begrip amfoteries maar nie identies nie. Amfoteries het betrekking op stowwe, nie op mulekule of ione nie, en dit vereis nie die teenwoordigheid van waterstof nie. 'n Voorbeeld is aluminiumoksied Al_2O_3. Amfoteries beteken dat 'n stof as suur sowel as basis kan reageer. Die stof kan 'n Lewis-suur of -basis wees.
Paul McCartney
Sir James Paul McCartney CH MBE (gebore 18 Junie 1942) is 'n Engelse sanger, liedjieskrywer en musikant wat wêreldwyd bekendheid verwerf het by die Beatles, vir wie hy baskitaar gespeel het en primêre liedjieskryf en hoofsangpligte met John Lennon gedeel het. Een van die suksesvolste komponiste en vertolkers van alle tye, McCartney is bekend vir sy melodiese benadering tot basspel, veelsydige en wye tenoorvokale reeks, en musikale eklektisisme, wat style verken wat wissel van pre-rock en roll, pop tot klassiek en elektroniese musiek. Sy liedjieskryfvennootskap met Lennon bly die suksesvolste in die geskiedenis.
McCartney, gebore in Liverpool, het homself as tiener klavier, kitaar en liedjieskryf geleer, nadat hy beïnvloed is deur sy pa, 'n jazzspeler, en rock-en-roll-kunstenaars soos Little Richard en Buddy Holly. Hy het sy loopbaan begin toe hy in 1957 by Lennon se skiffle-groep, die Quarrymen, aangesluit het, wat in 1960 tot die Beatles ontwikkel het. McCartney, wat soms "die oulike Beatle" genoem word, het hom later by die Londense avant-garde betrek en die inlywing van eksperimentele estetika in die Beatles se ateljeeproduksies gelei. Beginnend met die 1967-album Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band, het hy geleidelik die groep se de facto-leier geword, wat die kreatiewe stukrag verskaf het vir die meeste van hul musiek- en filmprojekte. Baie van sy Beatles-liedjies, insluitend "And I Love Her", "Yesterday", "Eleanor Rigby" en "Blackbird", tel onder die mees opgevoerde liedjies in die geskiedenis. Terwyl hy hoofsaaklik 'n baskitaarspeler by die Beatles was, het hy in verskeie liedjies 'n aantal ander instrumente gespeel, insluitend klawerborde, kitare en tromme.
Nadat die Beatles ontbind het, het hy as solokunstenaar gedebuteer met die 1970-album McCartney en die groep Wings saam met sy eerste vrou, Linda, en Denny Laine gestig. Onder leiding van McCartney was Wings een van die suksesvolste groepe van die 1970's, en hy het hul Amerikaanse of Britse nommer-een-treffers "My Love", "Band on the Run", "Listen to What the Man Said", "Silly Love Songs", en "Mull of Kintyre"geskryf of saam geskryf. Hy het sy solo-loopbaan in 1980 hervat en het sedert 1989 as solo-kunstenaar getoer. Sonder Wings het sy Britse of Amerikaanse nommer-een-treffers "Uncle Albert/Admiral Halsey" (met Linda), "Coming Up", "Pipes of Peace", "Ebony and Ivory" (met Stevie Wonder), en "Say Say Say" (met Michael Jackson). Behalwe vir musiek, het hy deelgeneem aan projekte om internasionale liefdadigheidsorganisasies te bevorder wat verband hou met onderwerpe soos diereregte, robbejag, landmyne, vegetarisme, armoede en musiekopvoeding.