cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Aardverwarming
Wat is die mens se rol in aardverwarming?
Wetenskaplikes, soos Michael Mann van die Penn-staatsuniversiteit in Pennsilvanië, moes hulle dus tot ander rekords wend om die temperatuur uit hierdie tyd te meet. Sommige maniere waarop wetenskaplikes indirekte metings kan neem, is die jaarringe in boomstamme, isotopiese wisselinge in yskerns, koraalriwwe in die Rooisee en die antieke lae sneeu op die berge in Peru. Om die temperatuur van honderde of selfs duisende jare terug te kan nagaan, word egter bome van dieselfde ouderdom benodig. Twee boomsoorte wat duisende jare oud word, is spardenne in Swede en dennebome in Kalifornië. Mann en sy span het die bome in Kalifornië ondersoek; die dennebome hier kan tot 5 000 jaar oud word.
Deur die indirekte metings van hierdie bome, die koraalriwwe, sneeu ens. saam te voeg het Mann 'n temperatuurgrafiek van die laaste 1 000 jaar saamgestel. Uit die grafiek het dit geblyk dat, alhoewel die Middeleeuse Warm Periode moontlik ietwat warmer as die omliggende eeue was, die temperatuur geensins met die huidige temperature vergelyk kan word nie. Die vorm van die grafiek het daartoe gelei dat daar na die grafiek as die "hokkiestok" verwys is en hierdie hokkiestok sou een van die bekendste en mees omstrede wetenskaplike grafieke word.
Siende dat die Middeleeuse Warm Periode volgens Mann se grafiek nie aansienlike temperatuurverhogings ervaar het nie, het aardverwarmingskeptici die geldigheid van die grafiek ontken. Sommige skeptici voel dat Mann gebrekkige data vir sy berekings gebruik het, terwyl ander meen sy berekenings self is foutief. Joseph L. Bast, die Heartland-instituut se president, beskryf die grafiek as "skandalig". Sommige het Mann selfs van bedrog beskuldig.
Ander wetenskaplike groepe het egter ook hulle eie grafieke begin opstel met behulp van soortgelyke indirekte en direkte metings. Alhoewel hierdie grafieke verskil, verskil hulle nie aansienlik nie en al die grafieke kom ooreen dat die huidige verwarming ongeken was in die laaste 1 000 jaar. In effek het die skeptici se aanvalle gelei tot meer bewyse dat aardverwarming wel plaasvind en dat die tweede helfte van die 20ste eeu warmer as enige ander tydperk in die laaste 1 000 jaar was. Hierdie indirekte metings word deur die meer onlangse weerstasies en weersatelliete ondersteun.
Word aardverwarming deur die son veroorsaak?
Een groep skeptici het egter volgehou dat die feit dat die wêreld in die tweede helfte van die 20ste eeu warmer as in die laaste 1 000 jaar was, nie noodwendig aan menslike aktiwiteit toegeskryf kan word nie – dat aardverwarming nie deur koolstofdioksied veroorsaak word nie, maar deur die son.
Daar bestaan geen wetenskaplike twyfel dat die son wel 'n rol in ons klimaat speel nie: dit is immers die bron van hitte en die oorsaak van die weer op aarde. Die skeptici het geredeneer die aarde se weerstelsel is só afhanklik van die son dat die kleinste wisseling in sonaktiwiteit 'n groot effek op die aarde se klimaat sou hê. In die meting van sonaktiwiteit word daar veral na sonvlekke gekyk: donker kolle op die son se oppervlak wat in der waarheid magnetiese storms is. Hierdie storms verander voortdurend en sommige skeptici glo dat hulle die oorsaak van klimaatsverandering kan verduidelik. Wanneer die son aktief is, met ander woorde, wanneer daar 'n groot aantal sonvlekke is, gee die son golwe van gelaaide deeltjies bekend as ’n sonwind af.
Wetenskaplikes meet al eeue lank die hoeveelheid sonvlekke op die son. In die 17de eeu was daar 'n periode van ongeveer 50 jaar waartydens ons son uiters onaktief was; byna geen sonvlekke is in hierdie tyd waargeneem nie. Hierdie periode stem ooreen met 'n uiters koue periode op aarde: een van die koudste periodes van die Klein Ystyd, 'n relatief koue periode van ongeveer 1450 tot 1820.
Dit het nie lank geduur voor wetenskaplikes 'n verband tussen die weer en die aantal sonvlekke gemaak het nie. William Herschel het 'n teorie ontwikkel dat daar ’n verband is tussen die hoeveelheid sonvlekke en die prys van koring. Volgens hom was koring duur wanneer daar min sonvlekke was en goedkoop wanneer sonvlekke meer volop was. Hy het afgelei dat die son minder hitte en lig uitstraal wanneer daar min sonvlekke is, wat beteken dat minder koring gegroei het en dus duurder was.
Ten spyte van Herschel en ander wetenskaplikes se teorieë, kon niemand wys hoe die sonvlekke die klimaat beïnvloed nie. Die hoeveelheid hitte wat deur die son afgegee word, het in der waarheid nie werklik verskil tussen tye van baie of min sonvlekke nie.
Dion Fortune
Dion Fortune is gebore as Violet Mary Firth op 6 Desember 1890 in Noord-Wallis. Die naam Dion Fortune is gebruik as skuilnaam vir 'n reeks artikels en is afgelei van haar familie se leuse "Deo Non Fortuna" wat beteken: "God, nie geluk nie".
Sy is 'n psigiater en outeur wat veral bekend is as skrywer van verskeie boeke oor okkultisme, asook romans. Sy het towerkrag en hermetiese beginsels benader vanuit die perspektiewe wat daar gestel is deur Carl Jung en Sigmund Freud.
Op 8 Januarie 1946 sterf die 55 jarige Dion aan leukemie in Londen.
Lansfordiet
Lansfordiet is 'n gehidreerde magnesiumkarbonaatmineraal met samestelling: MgCO3·5H2O. Landsfordiet is in 1888 in 'n steenkoolmyn in Lansford, Pennsylvanië, ontdek. Dit kristalliseer in die monokliniese kristalstelsel en kom tipies voor as kleurlose tot wit prismatiese kristalle en stalaktietiese massas. Dit is 'n sagte minerale, Mohs-hardheid van 2,5, met 'n lae relatiewe digtheid van 1,7. Dit is deursigtig tot deurskynend met brekingsindekse van 1,46 tot 1,52.
Pous Nicolaas III
Nicolaas III was die 188ste pous van die Rooms-Katolieke Kerk van 1277 tot 1280 na 'n sedis vacatio van agt maande.
Biografie
Pous Nicolaas III is gebore as Giovanni Gaetano Orsini op 12 Desember 1216 in Rome, Italië die seun van Matteo Rosso Orsini en sy vrou Perna Gaetana. Giovanni was 'n Romeinse adellike wat deur Pous Innocentius IV as kardinaal-deken van San Nicola in Carcere Tulliano aangestel is op 28 Mei 1244. Pous Alexander IV maak hom beskermheer van die Franciskane en in 1262 benoem Pous Urbanus IV hom tot Inkwisiteur-Generaal. Op 25 November 1277 volg hy Pous Johannes XXI op en regeer tot sy dood op 22 Augustus 1280. Hy word opgevolg deur Pous Martinus IV. Die naam ‘Nicolaas’ beteken ' oorwinnaar oor/uit die volk'.
Pontifikaat
Pous Nicolaas III was 'n goeie politikus en hy versterk die pous se posisie in Italië aansienlik. In Mei 1278 sluit hy 'n konkordaat met koning Rudolf I van Habsburg waardeur Romagna en die eksargaat van Ravenna onder die beheer van die pous gekom het. Hy het ook 'n verbod geplaas op die aanstelling van buitelanders in die burgerlike bestuur van die stad Rome in die Romeinse grondwet van 18 Julie 1278. Hy het sendelinge na Persië en China gestuur.
Op 14 Augustus 1279 vaardig hy die bul "Exiit qui seminat" uit waarin hy die kloosterreël van die Franciskane verduidelik. Hiermee maak hy 'n einde aan die stryd in die kloosterorder oor die streng of los interpretasie van die reël. Hy stel dit dat armoede 'n gemeenskaplike eerder as individuele saak is.
Hy het die Lateraanse paleis en die Vatikaan teen groot koste laat herstel. Hy het ook vir hom 'n mooi vakansiehuis gebou in Soriano by Viterbo.
Pous Nicolaas staan bekend as 'n geleerde en 'n man van streng karakter. Hy het egter sy reputasie geskaad deur prinsdomme vir sy nefies en ander familielede te probeer bekom. Hy het ook drie van sy familielede as kardinale aangestel, onder andere Latino op 12 Maart 1278. In die Inferno van Dante word hy weens simonie tot die hel veroordeel. Nicolaas is in die "Inferno" kop eerste begrawe as die boonste van 'n hele stapel pouse. Van sy voete, wat bo die grond uitsteek, kom rook. Die posisie dui aan dat hy as die ergste simonis tot die tyd gereken is. Die pous sê aan Dante dat Pous Clemens V dieselfde kan verwag omdat hy nog 'n groter simonis sou wees.
Nota
Saamgestel en vertaal uit die Nederlandse, Engelse, Duitse en Franse wikipedia en aangevul uit ander bronne soos aangedui.
1308
Die jaar 1308 was 'n skrikkeljaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Sondag begin het. Dit was die 8ste jaar van die 14de eeu n.C. In teenstelling met gewone jare het die jaar 366 dae en 'n 29 Februarie gehad.
Martinair
Martinair is 'n Nederlandse lugredery wat op 24 Mei 1958 deur Martin Schröder en John Block onder die naam Martin's Air Charter gestig is. In 1966 word die maatskappy na Martinair Netherland herdoop.
Na 2006 het die passasiersvraag begin gedaal en Martinair het nie meer ekstra sitplekke benodig nie. Die daling het voortgeduur en na 53 jaar van die Nederlandse diens het Martinair al hulle passasiersdienste gestaak.
Julie 2014 is bekendgemaak dat Air France-KLM Martinair Cargo wil verkoop. Op die gebied van die vervoer van bederfbare produkte het Martinair 'n reputasie om hoog te hou. Die maatskappy is 'n groot karweier van snyblomme, vrugte en groente. Ander spesiale vrag word ook deur Martinair vervoer: motors, beeste, perde en noodlediging aan rampgebiede. Martinair het ook 'n netwerk opgebou vir aansluitende vrag.
Rook en oker
Rook en oker is 'n digbundel van die Afrikaanse digter Ingrid Jonker wat in 1963 gepubliseer is. Dit is Jonker se tweede en laaste bundel wat tydens haar leeftyd verskyn en is sewe jaar ná haar debuut, Ontvlugting (1956), gepubliseer. Tegnieke wat reeds in Ontvlugting aanwesig is, word verder in Rook en oker ontwikkel. Jonker neem met Rook en oker 'n belangrike plek in Afrikaanse digkuns in en haar bydrae tot die Afrikaanse letterkunde berus veral op enkele gedigte uit hierdie bundel.
Christina Baily
Christina Baily (gebore 19 Junie 1981) is 'n Engelse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprent A Landscape of Lies - Directors Cut (2011) en in die televisiereekse Hollyoaks (1995), Hollyoaks: No Going Back (2005), en Hollyoaks: Crossing the Line (2005).
Diahann Carroll
Diahann Carroll (gebore Carol Diahann Johnson; 17 Julie 1935 – 4 Oktober 2019) was 'n Amerikaanse aktrise, sangeres, en model. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Claudine (1974) en Eve's Bayou (1997), en in die televisiereekse Julia (1968) en Grey's Anatomy (2005).
Houthond (astrologie)
Die Houthond (甲戌, jiǎxū) is die 11de jaar van die Chinese kalender (sien die tabel regs onder van die 60-jaarsiklus). Dit is ’n begrip uit die Chinese astrologie en dui op dié maanjare wat gekenmerk word deur ’n verbinding van die eerste Hemelstam (甲, jiǎ) – die element Hout en Jang – met die 11de Aardtak (戌, xū), gesimboliseer deur die Hond (狗, gǒu).
Volgens die Chinese kalender kom so ’n verbinding elke 60 jaar voor. Die laaste Houthondjaar het in 1994 begin en volgens die Gregoriaanse kalender het dit geduur van 10 Februarie 1994 tot 30 Januarie 1995.
Houthondjare
Die volgende jare is Houthondjare:
Stepin Fetchit
Stepin Fetchit (30 Mei 1902 – 19 November 1985) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Show Boat (1929), Judge Priest (1934), Stand Up and Cheer! (1934), en Charlie Chan in Egypt (1935).
Walker Whiteside
Walker Whiteside (16 Maart 1869 – 17 Augustus 1942) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente The Melting Pot (1915) en The Belgian (1918).
Wayne (Danny) Thornton
Wayne Thornton is 'n Britse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprent Dream's Ashes (2005) en in die televisiereekse Emmerdale (1972) en Fresh Meat (2011).
Digbundel
'n Digbundel is 'n versameling gedigte wat uitgegee word in boekvorm.
Dit word 'n bundel genoem omdat die gedigte selfstandige werke is, wat los van mekaar gelees kan word — "bundel" beteken dus "versameling".
Hoewel die gedigte afsonderlike kunswerke is, probeer 'n samesteller dikwels om met behulp van 'n redakteur die gedigte tematies bymekaar te plaas in die bundel. 'n Groep soortgelyke gedigte word 'n afdeling genoem. 'n Afdeling beskik dikwels oor sy eie titel.
Voorbeeld
Digter: Pierre Kemp
Osjikoto
Osjikoto is een van die 14 streke van Namibië. Osjikoto se hoofdorp en grootste dorp is Tsumeb. In die noorde grens Osjikoto aan Ohangwena, in die ooste aan Kawango-Wes, in die suide aan Otjozondjoepa en Kunene, en in die weste aan Osjana.
Midasolam
Midasolam is 'n psigotrope geneesmiddel wat gebruik word vir narkose en sedasie tydens prosedures, asook om angs, erge geïrriteerdheid en slapeloosheid mee te behandel. Die middel kan oraal, binne-aars of binnespiers toegedien word.
Charles Glenelg
Charles Grant Glenelg (1778 - 1866) was 'n Britse Minister van Kolonies. Hy is gebore in Kidderpore, Wes-Bengale in Indië. Gedurende 1835 word hy Lord Glenelg. Hy het 'n swak beleid in Suid-Afrika gevolg en het die bufferstaat Die provinsie van Koningin Adelaide aan die Xhosas terug gegee. Dit was een van die hoofoorsake van die Groot Trek. Hy bedank in 1839 en sterf in Cannes in 1866.
1309
Die jaar 1309 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Dinsdag begin het. Dit was die 9de jaar van die 14de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Toekoms van die Aarde
Oor ’n tydperk van honderdmiljoene jare hou onvoorsiene gebeurtenisse in die ruimte ’n risiko in vir die biosfeer, en dit kan ook lei tot ’n massa-uitwissing. Dit sluit in botsings met komete of asteroïdes met ’n deursnee van 5-10 km of meer asook ’n groot sterontploffing, bekend as ’n supernova, binne ’n radius van 100 ligjare van die Son af. Ander grootskaalse gebeurtenisse is makliker om te voorspel. Dit sluit in globale verhitting en die voorspelling dat die planeet steeds deur ysperiodes sal gaan totdat die Kwartêre Ystydperk tot ’n einde kom. Hierdie ysperiodes word veroorsaak deur die eksentrisiteit, aksiale variasies en presessie van die Aarde se wentelbaan. Binne 250-350 miljoen jaar sal plaattektoniek ook lei tot die ontstaan van ’n superkontinent, en binne 1,5-4,5 miljard jaar sal die Aarde se aksiale variasies chaoties raak en lei tot ’n verandering van tot 90° in die Aarde se aksiale helling.
In die volgende vier miljard jaar sal die ligsterkte van die Son algaande toeneem en lei tot ’n toename in die bestraling wat die Aarde bereik. Dit sal ’n afname van koolstofdioksied (CO2)-vlakke in die atmosfeer veroorsaak. Oor sowat 600 miljoen jaar sal die CO2 daal tot onder die vlak wat nodig is vir fotosintese en min plante sal dit oorleef. Eindelik sal alle plante uitgeroei wees. Dit sal feitlik alle dierelewe laat uitsterf, aangesien plante die basis vorm van die voedselketting op Aarde.
Oor sowat 1,1 miljard jaar sal die ligsterkte van die son 10% hoër wees as tans. Dit sal lei tot die verdamping van die oseane en plaattektoniek sal tot ’n einde kom. Hierna sal die planeet se magnetiese dinamo tot ’n einde kom, wat die magnetosfeer sal laat afneem. Vier miljard jaar van nou af sal die toename in die Aarde se oppervlaktemperatuur lei tot ’n weghol-kweekhuiseffek. Teen daardie tyd sal die meeste, of dalk alle, lewe op die oppervlak uitgewis wees.
Menslike invloed
Die mens speel ’n sleutelrol in die biosfeer, met die groot menslike bevolking wat baie van die Aarde se ekosisteme oorheers. Dit het gelei tot ’n wydverspreide, voortdurende uitwissing van ander spesies tydens die huidige geologiese epog. Dit staan nou bekend as die Holoseen-uitsterwing. Die grootskaalse verlies aan spesies wat sedert die 1950's deur die mens veroorsaak is, word ’n biotiese krisis genoem; tot 2007 is ’n geraamde 10% van alle spesies uitgewis. Teen die huidige tempo loop sowat 30% van spesies die gevaar om in die volgende 100 jaar uit te sterf. Dit word veroorsaak deur die vernietiging van habitat, die verspreiding van indringerspesies, jag en klimaatsveranderings. Menslike aktiwiteite het ’n aansienlike uitwerking op die planeet se oppervlak. Meer as ’n derde daarvan is deur die mens verander. Die konsentrasie koolstofdioksied in die atmosfeer het sedert die begin van die Nywerheidsrewolusie met byna 30% toegeneem.
Die gevolge van die volgehoue biotiese krisis sal na verwagting minstens vyf miljoen jaar duur. Dit kan lei tot ’n afname in biodiversiteit, die homogenisering van fauna en flora en die gepaardgaande vervuiling van geharde spesies soos plae en onkruid.
Daar is verskeie scenario's wat ’n wêreldwye inpak op die planeet kan hê; dit kan ingedeel word in oorleefbare en terminale risiko's. Risiko's wat deur die mens self veroorsaak kan word, sluit in die misbruik van nanotegnologie, ’n kernramp, oorlogvoering met geprogrammeerde superintelligensie, ’n genetiese siekte of ’n ramp weens fisika-eksperimente soos by die Groot Hadronversneller. Net so kan verskeie natuurlike gebeurtenisse ’n grootskaalse bedreiging inhou; dit sluit in ’n hoogs kwaadaardige siekte, ’n weghol-kweekhuiseffek en die uitputting van hulpbronne. Daar is ook die moontlikheid van besmetting deur ’n buiteruimtelike lewensvorm. Dit is moeilik of selfs onmoontlik om die grootte van sulke risiko's te bepaal.
As die mens uitgewis word, sal die verskeie strukture wat hy op Aarde geskep het, begin verweer. Die grootste strukture het ’n geraamde halfleeftyd van 1 000 jaar. Die laaste oorblywende strukture sal waarskynlik mynskagte, snelweë en kanale wees. ’n Paar enorme klipmonumente soos die piramides en die beeldhouwerk by Mount Rushmore sal vir ’n miljoen jaar in die een of ander vorm bly voortbestaan.
Onvoorsiene gebeurtenisse
Terwyl die Son om die Melkweg wentel, kan dit naby genoeg aan ’n ander ster kom dat dit ’n ontwrigtende invloed op die Sonnestelsel sal hê. So ’n invloed kan lei tot ’n aansienlike afname in die perihelium-afstande van komete in die Oort-wolk – ’n sferiese streek van ysige voorwerpe wat op ’n afstand van sowat ’n halwe ligjaar om die Son wentel. Dit kan die getal komete wat die binnekant van die Sonnestelsel bereik veertigvoudig laat toeneem. As ’n groot komeet die Aarde tref, kan dit tot ’n massa-uitwissing van lewe lei. So ’n ontwrigtende invloed vind gemiddeld een keer elke 45 miljoen jaar plaas. Die gemiddelde tyd voordat die Son met ’n nabygeleë ster kan bots, is sowat 3 × 1013 jaar, wat baie langer is as die geraamde ouderdom van die Melkweg (1–2 × 1010 jaar). Die moontlikheid van so ’n botsing is dus bitter klein.
Die energie wat vrygestel sal word as ’n komeet of asteroïde met ’n deursnee van 5-10 km of meer die Aarde tref, sal genoeg wees om ’n wêreldwye omgewingsramp te veroorsaak en te lei tot ’n aansienlike toename in die getal spesies wat uitsterf. Een van die gevolge van so ’n botsing kan wees dat ’n wolk fyn stof die Aarde omvou en temperature binne ’n week met sowat 15 Cº laat daal weens ’n gebrek aan sonlig – dit sal fotosintese vir ’n paar maande tot stilstand bring. Die gemiddelde tyd tussen botsings word op sowat 100 miljoen jaar geraam. In die afgelope 540 miljoen jaar het sulke botsings waarskynlik gelei tot 5-6 massa-uitwissings en 20–30 kleiner voorvalle van uitwissing. Sulke voorvalle sal na verwagting in die toekoms voortduur.
’n Supernova is die ontploffing van ’n groot ster. In die Melkweg kom ’n supernova gemiddeld elke 30 jaar voor. In die Aarde se geskiedenis het talle sulke voorvalle waarskynlik binne 100 ligjare van die Aarde af plaasgevind. Ontploffings binne dié afstand kan die planeet besoedel met radio-isotope en moontlik ’n invloed hê op die biosfeer. Gammastrale wat deur ’n supernova uitgestraal word, reageer met stikstof in die atmosfeer en produseer distikstofoksiede. Dié molekules veroorsaak ’n afname van die osoonlaag wat die aardoppervlak beskerm teen die Son se ultravioletstraling. ’n Toename van slegs 10-30% in UVB-straling kan ’n aansienlike uitwerking op lewe hê, veral op die fitoplankton wat die basis vorm van die voedselketting in die oseane. ’n Supernova 26 ligjare van die planeet af kan die digtheid van die osoonlaag met die helfte verminder. So ’n ontploffing binne 32 ligjare vind gemiddeld een keer elke paar honderd miljoen jaar plaas en kan die osoonlaag vir verskeie eeue beskadig. In die volgende twee miljard jaar sal daar sowat 20 supernovas en een gammastraaluitbarsting wees wat ’n aansienlike uitwerking op die Aarde se biosfeer sal hê.
Die toenemende invloed van swaartekragversteurings tussen die planete veroorsaak dat die binneste Sonnestelsel as ’n geheel oor lang tydperke chaoties optree. Dit beïnvloed die stabiliteit van die Sonnestelsel nie erg oor tydperke van ’n paar miljoen jaar of minder nie, maar oor miljarde jare raak die wentelbane van die planete onvoorspelbaar. Rekenaarsimulasies van die Sonnestelsel se evolusie oor die volgende vyf miljard jaar dui op ’n klein kans (van minder as 1%) dat ’n botsing tussen die Aarde en óf Mercurius óf Venus óf Mars kan plaasvind. In dieselfde tydperk is die kans dat die Aarde uit die Sonnestelsel geruk sal word deur ’n verbygaande ster sowat een uit 105. In so ’n geval sal die oseane binne verskeie miljoene jare kliphard vries en net ’n paar holtes met vloeibare water sal ondergronds oorbly.
Ystydperke
Die Aarde beleef siklusse van ystydperke waarin yslae die hoërliggende dele van die kontinente bedek. Ystydperke kan veroorsaak word deur veranderings in seestrome en ’n verandering van die kontinente vanweë plaattektoniek. Die Milanković-teorie voorspel dat ysperiodes binne ystydperke ontstaan vanweë astronomiese sowel as aardse faktore. Die belangrikste astronomiese oorsake is ’n hoër as normale eksentrisisteit in die Aarde se wentelbaan, ’n laer helling van die draai-as en die sameval van die somersonstilstand met die afelium. Elk van hierdie voorvalle vind in siklusse plaas. So verander die eksentrisiteit in siklusse van sowat 100 000 tot 400 000 jaar.
Die Aarde is tans in ’n ystydperk bekend as die Kwartêre Ystydperk, en wel in die Holoseen-periode tussen twee ysperiodes. Dié periode sou normaalweg oor sowat 25 000 jaar geëindig het en dan sou ’n nuwe ysperiode begin het. Die toenemende vrystelling van koolstofdioksied in die atmosfeer deur die mens kan egter die begin van die volgende ysperiode vertraag tot oor sowat 50 000 – 130 000 jaar. Maar as die huidige aardverwarmingstydperk ’n beperkte tydsduur het (gebaseer op die aanname dat die gebruik van fossielbrandstof teen die jaar 2200 gestaak sal wees) sal die ysperiode met net sowat 5 000 jaar vertraag word. Op lang termyn sal die vrystelling van kweekhuisgasse dus net ’n beperkte invloed hê.
Helling
Die getye wat deur die Maan veroorsaak word, bring mee dat die rotasie van die Aarde mettertyd afneem en die afstand tussen die twee liggame toeneem. Wrywing – enersyds tussen die Aarde se kern en mantel en andersyds tussen die atmosfeer en oppervlak – kan die planeet sy rotasie-energie laat verloor. Hierdie faktore saam sal die lengte van ’n dag na verwagting oor die volgende 250 miljoen jaar met meer as 1,5 uur verleng en die helling van die Aarde se draai-as met sowat ’n halwe graad vergroot. Die afstand na die Maan sal in dieselfde tyd met sowat 1.5 raarde toeneem.
Gebaseer op rekenaarmodelle, lyk dit of die teenwoordigheid van die Maan die helling van die Aarde stabiliseer en dit kan drastiese klimaatsveranderings verhoed. Dit is omdat die Maan die presessie van die Aarde se draai-as vergroot. Maar namate die Maan al hoe verder wegbeweeg, sal hierdie stabiliserende uitwerking afneem. In ’n stadium sal versteurende invloede waarskynlik chaotiese variasies in die Aarde se helling veroorsaak, en dit kan verander met hoeke van tot 90° vanaf die vlak van die wentelbaan. Dit sal na verwagting binne sowat 1,5–4,5 miljard jaar gebeur, hoewel die presiese tyd onbekend is.
’n Groot helling sal waarskynlik groot klimaatsveranderings teweegbring en die planeet onbewoonbaar maak. Wanneer die helling van die Aarde se draai-as 54° bereik, sal die ewenaar minder straling van die Son kry as die pole. Die planeet se helling kan vir periodes van tot 10 miljoen jaar tussen 60° en 90° bly.
Geodinamika
Die voorkoms van die kontinente word voortdurend verander vanweë tektoniese plate wat skuif en oplig. Ook vulkaanuitbarstings sal bly voorkom. Vesuvius sal na verwagting binne die volgende 1 000 jaar sowat 40 keer uitbars. In dieselfde tyd sal vyf tot sewe aardbewings wat agt of meer op die Richterskaal registreer langs die San Andreas-breuk voorkom, terwyl sowat 50 aardbewings van nege wêreldwyd verwag word. Mauna Loa sal oor die volgende 1 000 jaar sowat 200 uitbarstings beleef en die Old Faithful-geiser sal waarskynlik ophou aktief wees.
Hudsonbaai sal oor die komende 10 000 jaar 100 meter vlakker word en die Oossee 90 meter, en die eilande van Hawaii sal 9 km na die noordweste skuif. Die Aarde sal in dié tyd waarskynlik ’n nuwe ysperiode binnegaan.
Kontinentverskuiwings
Daar bestaan twee verskillende teorieë oor wat in die toekoms met die kontinente sal gebeur. In albei gevalle sal ’n nuwe superkontinent ontstaan.
Watter een van dié teorieë ook al waar word, die vorming van ’n nuwe superkontinent sal meebring dat 27% van die oseane verdwyn. Die vorming van ’n superkontinent sal ook die omgewing grootliks beïnvloed. Die berge wat sal ontstaan vanweë die botsings van die kontinente sal die weer verander en aardverwarming sal toeneem. Albei teorieë sal ’n massa-uitwissing tot gevolg hê. Eindelik sal die nuwe superkontinent ook weer opbreek.
Nog ’n geodinamiese gevolg in die verre toekoms is dat die Aarde se buitekern mettertyd sal afkoel en stol. Hierdeur sal die soliede binnekern groter word en die buitekern kleiner. Die groeiende binnekern sal binne 3 tot 4 miljard jaar die buitekern grotendeels verswelg. Dit sal tot gevolg hê dat die kern ’n soliede massa yster en ander swaarder elemente word. Die plaattektoniek sal dan tot ’n einde kom en die Aarde se magneetveld sal afneem of selfs verdwyn.
Evolusie van die Son
Die energie wat die Son uitstraal word veroorsaak deur kernfusie waardeur waterstof in helium omgesit word. Omdat daar geen konveksie in die Son se kern is nie, bou die helium daar op sonder dat dit deur die hele ster versprei word. Die temperatuur in die kern is te laag vir die kernfusie van heliumatome en daarom dra hulle nie by tot die netto energieopwekking wat nodig is om die hidrostatiese ewewig van die Son te behou nie.
George Field (akteur)
George Field (18 Maart 1877 – 9 Maart 1925) was 'n Amerikaanse akteur, regisseur, en skrywer. Hy was bekend vir sy rol in die rolprent Blood and Sand (1922).
Madeline Carroll
Madeline Carroll (gebore 18 Maart 1996) is 'n Amerikaanse aktrise en vervaardiger. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Resident Evil: Extinction (2007), Swing Vote (2008), Flipped (2010), en The Spy Next Door (2010).
Toekoms van die Aarde
Evolusie van die Son
Tans is byna die helfte van die waterstof in die kern opgebruik en die oorblywende atome is hoofsaaklik helium. Namate die getal waterstofatome per eenheid massa afneem, verminder hul energieopwekking deur middel van kernfusie. Dit lei tot ’n verlaagde druk, wat veroorsaak dat die kern krimp totdat die hoër druk en temperatuur die kerndruk in ewewig bring met die buitenste lae van die Son. Die hoër temperatuur versnel die tempo van waterstoffusie en so word die nodige energie opgewek om die ewewig te behou.
Die gevolg van hierdie proses is ’n toename in die energieopwekking van die Son. Toe die Son aanvanklik ’n hoofreeksster geword het, was sy ligsterkte maar 70% van wat dit nou is. Die ligsterkte het stelselmatig toegeneem met 1% elke 110 miljoen jaar. Daarom sal die Son oor drie miljard jaar sowat 33% helderder wees as nou. Die waterstof in die kern sal oor sowat 4,8 miljard jaar uitgeput wees, wanneer die Son 67% helderder is as nou. Daarna sal die Son steeds waterstof verbrand in ’n laag om die kern totdat die Son 121% so helder is as nou. Die ster sal dan die einde van sy hoofreeksfase bereik en eers ’n subreus word en eindelik ’n rooireus.
Klimaat
Namate die oppervlaktemperatuur van die Son styg, sal die hoeveelheid uitgestraalde energie toeneem. Die temperatuur op Aarde sal styg en die verwering van silikaatminerale sal versnel. Dit sal op sy beurt die vlak van koolstofdioksied (CO2) in die atmosfeer verlaag. Binne die volgende 600 miljoen jaar sal die vlak van CO2 te laag wees vir C3-fotosintese: sowat 50 dele per miljoen. In hierdie stadium sal bome en woude in hul huidige vorm nie meer kan bestaan nie; die laaste plante wat sal oorleef, is immergroen konifers. C4-fotosintese sal egter voortduur teen laer konsentrasies, tot 10 dele per miljoen. Plante wat C4-fotosintese gebruik, sal dus nog minstens 0,8 miljard jaar of moontlik 1,2 miljard jaar van nou af bestaan nadat die hoër temperature die biosfeer onvolhoubaar gemaak het. C4-plante beslaan tans sowat 1% van die Aarde se bekende plantspesies. Sowat 50% van alle grasspesies en baie kruidagtige plante gebruik C4-fotosintese.
Wanneer die koolstofdioksied tot die vlak daal waar fotosintese beswaarlik moontlik is, sal die verhouding van koolstofdioksied in die atmosfeer na verwagting afwisselend daal en styg. Plante sal floreer elke keer as die vlak styg vanweë tektoniese aktiwiteit en die dierelewe. Op lang termyn sal alle plante egter uitsterf terwyl die oorblywende koolstofdioksied deur die Aarde opgeneem word.
Die verlies aan plante sal ook lei tot die uiteindelike verlies aan suurstof en osoon, sowel as van die dierelewe. Die eerste diere wat sal uitsterf, is die groot soogdiere, dan die kleiner soogdiere en voëls, amfibieë, reptiele en eindelik die ongewerweldes.
In hul werk The Life and Death of Planet Earth meen die skrywers, Peter D. Ward en Donald Brownlee, dat die een of ander vorm van dierelewe sal voortbestaan selfs nadat die meeste plante uitgesterf het. Van die diere wat aanvanklik sal oorleef, is sommige insekte, akkedisse, voëls en klein soogdiere, asook lewe in die see. Sonder die suurstof wat deur plante verskaf word, sal die diere eindelik binne ’n paar miljoen jaar uitsterf wees versmoring. Selfs al bly genoeg suurstof in die atmosfeer oor deur middel van die een of ander volhardende vorm van fotosintese, sal die stygende wêreldwye temperatuur lei tot ’n stelselmatige verlies aan biodiversiteit. Wanneer die temperatuur nog hoër styg, sal die laaste oorblywende diere waarskynlik na die poolgebiede gedwing word, die voedselketting sal om fungusse sentreer en baie van die diere se liggaamstruktuur sal eenvoudiger maar sterker word. ’n Groot deel van die Aarde se oppervlak sal woestynagtig word en die dierelewe sal hoofsaaklik in die see voorkom. Weens die afname van suurstof in die water sal dié diere ook eindelik uitsterf.
Geen oseane
Wanneer die Son 10% helderder is as nou, sal die Aarde se oppervlaktemperatuur styg tot 47 °C en die oseane sal begin verdamp. Modelle van die Aarde se toekomstige omgewing dui daarop dat die vlak van water in die stratosfeer sal toeneem. Hierdie watermolekules sal deur die son se ultravioletstraling opgebreek word en waterstof sal uit die atmosfeer ontsnap. Oor sowat 1,1 miljard jaar sal al die oseane verdamp het.
In hierdie wêreld sonder oseane sal daar nog reservoirs op die oppervlak wees namate water vanuit die diep kors en mantel vrygestel word; daar word geskat dat daar ’n paar keer meer water hier is as in al die oseane. Van die water sal by die pole gevind word en daar sal per geleentheid reënstorms voorkom, maar die grootste deel van die Aarde sal ’n droë woestyn wees met groot duine wat die ewenaar bedek, soos dit tans op Saturnus se grootste maan, Titaan, lyk.
Selfs in hierdie droë toestande sal daar nog mikrobiese en selfs meersellige lewe wees. Oor sowat 2,8 miljard jaar sal die enigste lewe in poele water op hoogliggende gebiede voorkom of in grotte met vasgekeerde ys; ondergrondse lewe kan dalk nog langer voortduur.
Wat volgende gebeur, sal afhang van die vlak van tektoniese aktiwiteit. ’n Bestendige vrystelling van koolstofdioksied deur vulkaniese uitbarstings kan veroorsaak dat die atmosfeer ’n "superkweekhuis"-toestand bereik soos op die planeet Venus. Maar sonder oppervlakwater sal tektoniese aktiwiteit waarskynlik tot ’n einde kom en sal koolstofdioksied in die Aarde vasgevang bly.
Rooireusfase
Wanneer die Son waterstof buite die kern begin verbrand in plaas van in die kern, sal die kern begin krimp en die buitenste lae sal uitsit. Die algehele ligsterkte sal oor die volgende miljard jaar toeneem totdat dit 2 730 keer so sterk is as nou. In dié fase sal die Son vinniger massa verloor en sowat 33% sal deur die sonwind weggewaai word. Die laer massa sal beteken dat die wentelbane van die planete groter word. Die afstand tussen die Son en die Aarde sal met hoogstens 150% toeneem.
Die vinnigste uitsetting van die Son as ’n rooireus sal in die laaste fases plaasvind, wanneer die ster sowat 12 miljard jaar oud is. Sy radius sal tot sowat 1,2 AE verleng en dit sal waarskynlik Mercurius en Venus verswelg. Die Son se buitenste atmosfeer en weerstand van die Son se chromosfeer sal intussen die wentelbaan van die Aarde weer laat krimp en die planeet sal ook waarskynlik deur die Son verswelg word. Die aardkors en mantel, en uiteindelik die Aarde self, sal deur die Son vernietig word.
1310
Die jaar 1310 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Woensdag begin het. Dit was die 10de jaar van die 14de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Toekoms van die Aarde
Rooireusfase
’n Ander scenario is dat die Aarde nie deur die Son verswelg word nie. Dan sal die planeet egter steeds gestroop wees van sy kors en mantel, en net die kern sal oorbly.
Kepler-444
Kepler-444 is ’n ster wat sowat 11,2 miljard jaar oud is (meer as 80% van die heelal se ouderdom). Dit is sowat 116 ligjare van die Aarde af in die sterrebeeld Lier geleë. Die Kepler-ruimteteleskoop het op 27 Januarie 2015 die bestaan van vyf rotsagtige eksoplanete kleiner as die Aarde in ’n wentelbaan om die ster bevestig. Volgens Nasa kan geen lewe soos ons dit ken op hierdie warm planete voorkom nie weens hul nabyheid aan Kepler-444.
Die ster is ook onder verskeie ander name bekend, soos KOI-3158, KIC 6278762 en 2MASS J19190052+4138043.
Ster se eienskappe
Kepler-444 is sowat 11,2 miljard jaar oud, in teenstelling met die Son se 4,6 miljard jaar. Die ouderdom van die ster, ’n K0-tipe hoofreeksster, is meer as 80% van dié van die heelal.
Dit is deel van ’n stelsel wat ook twee M-tipe sterre bevat. Die M-sterre wentel op ’n afstand van minder as 0,3 AE om mekaar, terwyl hulle saam in ’n hoogs eksentrieke 198-jaar-wentelbaan om die hoofster beweeg.
Planeetstelsel
Voorlopige resultate van die planeetstelsel om Kepler-444 is die eerste keer in 2013 aangekondig toe die ster nog bekend was as KOI-3158.
Al vyf rotsplanete (b tot f) is intussen bevestig. Hulle is kleiner as Venus, maar groter as Mercurius, en voltooi ’n wentelbaan om die hoofster in minder as 10 dae. Selfs die verste ster, f, se wentelbaan is kleiner as Mercurius s’n om die Son.
Campethera
Campethera is 'n genus van voëls in die familie van spegte (Picidae).
Spesies
Die volgende spesies behoort aan die genus:
Cladorhiza thomsoni
Cladorhiza thomsoni is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Die spons behoort tot die genus Cladorhiza en tot die familie Cladorhizidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1909 deur Topsent.
Handan
Handan (Chinees: 邯郸) is 'n stad in die Chinese provinsie Hebei met 'n bevolking van 9 174 679 in 2010. Die stad is in die ooste van China, suidwes van Beijing en Tianjin geleë.
Handan grens in die noorde aan Xingtai. Tydens die tydperk van die Strydende State in die 4de en 3de eeu v.C. het dit as hoofstad van die koninkryk van Zhao (赵) gedien.
Ella Balinska
Ella Balinska (gebore 4 Oktober 1996) is 'n Engelse aktrise. Sy is bekend vir haar rol in die rolprent Charlie's Angels (2019).
Jeremy Cronin
Jeremy Cronin (1949-) is ’n Suid-Afrikaanse skrywer, digter, politikus en aktivis. Hy is ’n lid van die Suid-Afrikaanse Kommunistiese Party (SAKP) en die ANC se nasionale uitvoerende komitee, asook ’n gewese adjunkminister in pres. Jacob Zuma se kabinet. In die 1970's voltooi hy sy meestersgraad in die filosofie in Frankryk. Sy werk in die SAKP se propaganda-eenheid lei in 1976 tot sy skuldigbevinding ingevolge die destydse Wet op Binnelandse Veiligheid en ’n vonnis van sewe jaar gevangenskap. In 1983 is hy met die Ingrid Jonkerprys vir sy bundel Inside and out bekroon.
Lewensloop
Cronin is op 12 September 1949 in Kaapstad gebore en het in 'n Rooms-Katolieke gesin in Rondebosch grootgeword. Gedurende sy tienerjare wou hy 'n priester word. Hy doen sy militêre diens in die Suid-Afrikaanse Vloot en ontvang in 1968 'n beurs om aan die Universiteit van Kaapstad te studeer. Hier word hy 'n lid van die Radikale Studentevereniging en is hy as 'n lid van die destyds verbande SAKP gewerf.
In die vroeë 1970's het Cronin sy meestersgraad in filosofie in Frankryk verwerf en na Suid-Afrika teruggekeer, waar hy aan die Universiteit van Kaapstad se Departement Filosofie gedoseer het.
Cronin se werk in die SAKP se propaganda-eenheid het hom onder die aandag van die Suid-Afrikaanse Buro vir Staatsveiligheid gebring. Hy is op aanklagte ingevolge die Wet op Terrorisme en Interne Veiligheid in hegtenis geneem en in September 1976 in die Kaapse Hooggeregshof verhoor. Die aanklagte sluit in sameswering met lede van die SAKP en die ANC (beide verbode organisasies), asook die voorbereiding en verspreiding van pamflette namens hierdie organisasies. Cronin is op al die klagtes skuldig bevind en tot sewe jaar gevangenisstraf gevonnis (1976–1983), wat hy in Pretoria uitgedien het. Sy vrou, Anne Marie, is tydens sy tronkstraf aan 'n breingewas oorlede.
Ná Cronin se vrylating het hy in 1983 met die United Democratic Front (UDF) begin saamwerk. Hy was die redakteur van hulle teoretiese tydskrif, Isizwe (Die Nasie). Hy was ook by onderwys betrokke, maar in die laat 1980's het toenemende teistering van die veiligheidsmagte hom en sy vrou genoop om Suid-Afrika te verlaat en eers na Londen te gaan, en daarna na Lusaka in Zambië, waar hy nou met Joe Slovo en die ANC/SAKP-alliansie saamgewerk het. Hy het die Chris Hani-gedenklesing getiteld Hoekom Suid-Afrika nooit soos Zimbabwe sal wees nie op 4 Mei 2008 in Durban gelewer. Op 10 Mei 2009 het president Jacob Zuma hom as adjunkminister van vervoer aangestel.
Werke
Digbundels:
Bromasepam
Bromasepam (Lexotan ® en andere) is 'n geneesmiddel, wel 'n bensodiasepien, wat gebruik word om onder andere angs, spanning en slapeloosheid mee te behandel. Die middel word slegs oraal toegedien.
Verpakkings bevat gewoonlik strokies met 30 gekeepte 3 mg of 6 mg bromasepamtablette.
Droogdok
'n Droogdok kan verwys na 'n vaste gebou of gespesialiseerde skip (dryfdok) wat gebruik word om skepe te diens en te herstel. Beide gebruik meganiese pompe om die skip droog te lê sodat daaraan gewerk kan word.
Kremersiet
Kremersiet is 'n seldsame mineraal wat 'n gehidreerde meervoudige chloried van yster, ammonium en kalium met die formule: (NH4, K) 2FeCl5 · H2O is. Kremersiet is 'n bruinrooi tot oranje mineraal wat in die ortorombiese stelsel kristalliseer. Dit is 'n wateroplosbare mineraal wat gevind word rondom vulkaniese fumarole. Dit kom voor by Vesuvius, Italië en Berg Etna, Sisilië. Dit is in 1853 ontdek en is vernoem na die Duitse chemikus, Peter Kremers (gebore 1827).
Droogdok
Drywende droogdok
Dit is toegerus is met watertenks of -kamers wat met behulp van kleppe met water gevul of leeggemaak kan word. Wanneer hierdie tenks volgemaak word, dryf die droogdok dieper in die water en 'n skip kan dan in posisie gebring word in die U-vormige romp. Daarna word die water uitgepomp, wat die dok vlakker laat dryf en die skip bokant die water uitlig. Hierna kan die dok met skip en al na 'n geskikte plek gesleep word, waar herstelwerk gedoen kan word. Drywende droogdokke is gedurende die Tweede Wêreldoorlog algemeen gebruik om herstelwerk aan skepe in verafgeleë gebiede te doen. Daar kon verskeie van hierdie dokke aan mekaar gekoppel word om groter skepe te hanteer.
Osjana
Osjana is een van die 14 streke van Namibië. Osjana se hoofdorp en grootste nedersetting is Oshakati. In die noorde grens Osjana aan Ohangwena, in die ooste aan Osjikoto, in die suide aan Kunene en in die weste aan Omoesati.
Droogdok
Glentana
'n Bekende droogdok het op Saterdag, 1 November 1902, om 18:20 sy laaste rusplek gevind. by Glentana, 'n pragtige strandgebied 'n paar kilometer oos van Mosselbaai, naby Heroldsbaai.
Steve Toussaint
Steve Toussaint (gebore 22 Maart 1965) is 'n Britse akteur en skrywer. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente Judge Dredd (1995), Mutant Chronicles (2008), Prince of Persia: The Sands of Time (2010), en Point Break (2015).
1311
Die jaar 1311 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Donderdag begin het. Dit was die 11de jaar van die 14de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Smolensk-kremlin
Die Smolensk-kremlin (Russies: Смоленский кремль) is ’n fort wat die middestad van Smolensk in die weste van Rusland omring. Die fortmuur, wat gedeeltelik behoue gebly het, is tussen 1595 en 1602 gebou tydens die bewind van tsaars Fjodor I en Boris Godoenof.
Die Smolensk-kremlin het ’n groot rol gespeel in die verdediging van Rusland teen aanvalle uit die weste. Dit is die eerste keer in 1554 uit hout gebou en is later deur ’n klipvesting vervang. Dit is ’n argitektuurmonument wat op federale vlak beskerm word.
Woestynvaders
duimnael|180px|’n [[Kopties-Ortodokse Kerk|Koptiese ikoon van sint Antonius die Grote.]]
Die Woestynvaders was vroeë Christelike hermiete, askete en monnike wat in die 3de eeu hoofsaaklik in die Sketiese Woestyn van Egipte gewoon het. Die Apophthegmata Patrum is ’n versameling wyshede van sommige van hulle; dit is steeds in Engels in druk as Sayings of the Desert Fathers.
Die bekendste van die vaders was sint Antonius die Grote, wat in 270-271 n.C. na die woestyn getrek en bekend geword het as beide die vader en stigter van die woestynkloosterwese. Ten tyde van Antonius se dood in 356 n.C. het duisende monnike en nonne volgens sy voorbeeld in die woestyn gewoon – sy biograaf, Atanasius van Aleksandrië, het geskryf "die woestyn het ’n stad geword". Die Woestynvaders het ’n groot invloed op die ontwikkeling van die Christendom gehad.
Die kloostergemeenskappe wat in die woestyn uit die informele groepe hermiete ontstaan het, het die model geword vir die Christelike kloosterwese. Die Oosters-Ortodokse tradisie van Berg Athos en die Katolieke Reël van Sint Benediktus is albei sterk beïnvloed deur die tradisies wat in die woestyn ontstaan het. Die mense wat in die Middeleeue verantwoordelik was vir die herlewing van die kloosterwese het inspirasie en leiding in die woestyn gesoek.
Bennettse speg
Die Bennettse speg (Campethera bennettii) is 'n redelik algemene standvoël in breëblaarboomveld en savanne. Die voël is 22 – 24 cm groot en weeg 65 - 80 gram. In Engels staan die voël bekend as die Bennett's Woodpecker.
Kolomna-kremlin
Die Kolomna-kremlin is ’n groot fort in Kolomna, Rusland. Die aanvanklike houtfort is met ’n steenkonstruksie vervang wat van 1525 tot 1531 gebou is tydens die bewind van tsaar Wasili III. Daar is verskeie kerke en kloosters in die kremlin.
Cladorhiza tridentata
Cladorhiza tridentata is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Die spons behoort tot die genus Cladorhiza en tot die familie Cladorhizidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1886 deur Ridley & Dendy.
Alec Utgoff
Alec Utgoff (gebore 1 Maart 1986) is 'n Britse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprent San Andreas (2015) en in die televisiereekse The Wrong Mans (2013) en Stranger Things (2016).
Pat Carroll (aktrise)
Pat Carroll (5 Mei 1927-30 Julie 2022) was 'n Amerikaanse aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente The Little Mermaid (1989), Songcatcher (2000), en Freedom Writers (2007).
Omoesati
Omoesati is een van die 14 streke van Namibië en lê in die verre noordekant van die land. Omoesati se hoofdorp en grootste nedersetting is Uutapi. In die noorde grens Omoesati aan Angola, in die ooste aan Ohangwena en Osjana, en in die suide en weste aan Kunene.
Ma'anshan
Ma'anshan (Chinees: 马鞍山) is 'n stad in die Chinese provinsie Anhui met 'n bevolking van 1 366 302 in 2010. Die stad is in die ooste van China aan die Yangtze, suidwes van Beijing en Tianjin geleë. Ma'anshan grens in die weste aan Hefei, in die suidweste aan Wuhu en in die ooste aan Nanjing. Ma'anshan is 'n belangrike industriële stad en maak deel uit van die metropolitaanse gebied van Nanjing.
Ellie Bamber
Ellie Bamber (gebore 14 Maart 1997) is 'n Engelse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Pride and Prejudice and Zombies (2016), Nocturnal Animals (2016), High Resolution (2018), en The Nutcracker and the Four Realms (2018).
Ray Whitley (sangerliedjieskrywer, gebore 1901)
Ray Whitley (5 Desember 1901 – 21 Februarie 1979) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Land of the Open Range (1942), Riding the Wind (1942), Giant (1956), en Sleepless in Seattle (1993).
Baardspeg
Die baardspeg (Dendropicos namaquus) is 'n algemene standvoël in boomveld, rivierbos en ruigtes. Die voël is 23 – 25 cm groot en weeg 70 - 90 gram. In Engels staan die voël bekend as die Bearded woodpecker.
Cladothenea
Cladothenea is 'n genus van sponsdiere uit die klasvan dieDemospongiae (gewone sponse).
Omuthiya
Omuthiya is die hoofstad van die Namibiese streek van Osjikoto. In 2009 het die dorp 'n bevolking van sowat 11 duisend mense gehad.
1312
Die jaar 1312 was 'n skrikkeljaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Vrydag begin het. Dit was die 12de jaar van die 14de eeu n.C. In teenstelling met gewone jare het die jaar 366 dae en 'n 29 Februarie gehad.
Staraja Ladoga
Staraja Ladoga (Russies: Старая Ладога; Fins: Vanha Laatokka), of die Aldeigjuborg van Noorse sagas, is ’n vesting in die Leningrad-oblast in Rusland. Dit is aan die Wolchof-rivier naby die Ladogameer geleë, 8 km noord van die dorp Wolchof. Dit het in 2007 altesaam 2 183 inwoners gehad.
Nekrasoviet
Nekrasoviet is 'n seldsame koper-vanadium-sulfosout mineraal met die formule Cu26V2(Sn,As,Sb)6S32. Dit kristalliseer in die isometriese kristalstelsel en kom voor as klein korrels in ertsaggregate. Dit is 'n bruin ondeursigtige metaliese mineraal met Mohs-hardheid van 4,5 en 'n relatiewe digtheid van 4,62. Dit is die eerste keer in 1984 in die Khayragatsch ertsafsettings van Oos-Uzbekistan beskryf en is vernoem na die Russiese mineraloog Ivan Yakovlevich Nekrasov (gebore 1929).
Staraja Ladoga
In 1703 het Pieter die Grote die dorp Nowaja Ladoga (Nuwe Ladoga) nader aan die Ladogameer laat bou. Die fort het daarna agteruitgegaan en is herdoop tot Staraja Ladoga (Ou Ladoga).