cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Beyer, Peacock and Company
Die eerste Garrattlokomotief wat gebou is, was 'n TGR K klas vir die Tasmaanse Regeringspoorweë op die westelike Tasmanian North East Dundas Tramway; K1 word nou bewaar op die Walliese Highland Railway saam met die laaste Garratt wat deur Beyer Peacock gebou is, SAR NGG 16 Klas No.143. Vier Nieu-Suid-Wallis Regeringspoorweë AD60 Klas Beyer-Garratt Patent lokomotiewe word bewaar as die kragtigste stoomlokomotiewe in die Suidelike Halfrond tydens hul bekendstelling.
George Beadle
Biografie
Saam met Tatum het Beadle hom tot 'n modelorganisme gewend wat meer geskik is vir biochemiese genetika: Neurospora. Met hul navorsing het hulle vasgestel dat individuele genetiese mutasies verantwoordelik was vir individuele stappe in metabolisme. Dit het gelei tot die "een geen – een ensiem-hipotese" in 1941. Die onderliggende idee van hierdie hipotese was dat 'n geen 'n spesifieke ensiem verteenwoordig eerder as 'n komplekse stel eienskappe.
In 1946, met ondersteuning van Linus Pauling, is Beadle as hoof van Caltech se nuwe biologie-afdeling aangestel. Hierdie departement – gestig deur Thomas Morgan – was die voorloper van wat uiteindelik molekulêre biologie sou word. In die vroeë dae van die Koue Oorlog het Beadle artikels oor die gevare van kernwapens gepubliseer.
Van 1961 tot 1968 het Beadle as president van die Universiteit van Chicago gedien. Hy het ook sy boek The Language of Life hier gepubliseer.
Nadat hy as president uitgetree het, het Beadle teruggekeer na ondersoekwerk. In die 1970's het hy aan Alzheimersiekte gely en moes ophou werk. Beadle is in 1989 oorlede.
Beadle was twee keer getroud. Sy eerste huwelik was met Marion Hillen en sy tweede met Muriel Barnett. Uit sy eerste huwelik het hy 'n seun, Dawid, gehad.
Marilyn Knowlden
Marilyn Knowlden (gebore 12 Mei 1926) is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente David Copperfield (1935), Les Misérables (1935), Show Boat (1936), en Anthony Adverse (1936).
Peter Gallagher
Peter Gallagher (gebore 19 Augustus 1955) is 'n Amerikaanse akteur en skrywer. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente The Player (1992), The Man Who Knew Too Little (1997), en American Beauty (1999), en in die televisiereeks The O.C. (2003).
Disa longifolia
Disa longifolia is 'n meerjarige plant en geofiet wat tot die genus Disa behoort en is deel van die fynbos. Die plant is endemies aan die Wes-Kaap en kom vanaf Piketberg tot by die Hexrivierberge en Caledon voor. Daar is tans vyf subpopulasies en die spesie het habitat afgestaan aan gewasverbouing en damkonstruksie. Die plant word tans bedreig deur indringerplante en verdere damkonstruksie.
Allan Wilson (majoor)
Majoor Allan Wilson (1856 - 4 Desember 1893) was 'n Rhodesiese soldaat, wat as bevelvoerder tydens die Shangani-patrollie saam met sy troepe gesneuwel het.
Hy is in Ross-shire in Skotland gebore en het skool gegaan in Kirkwall in die Orkade en in Fochabers, Morayshire. Hy sluit by die Cape Mounted Rifles aan, veg eers in Basoetoland, toe in Betsjoeanaland en met die uitbreek van die Eerste Matabele-oorlog van 1893 word hy majoor in bevel van die Victoria Column. Hy neem bevel oor van die rampspoedige Shangani-patrollie en sneuwel op 4 Desember 1893 aan die voorpunt van sy manskappe.
Ed Miliband
Edward Samuel Miliband (gebore 24 Desember 1969) is 'n Britse politikus en sedert 2005 lid van die parlement (LP) vir Doncaster North in Engeland, 'n setel waarvoor hy in 2010, 2015 en 2017 herverkies is. Hy was die leier van die Arbeidersparty en opposisieleier van 2010 tot 2015. Hy het van 2007 tot 2010 in die kabinet van eerste minister Gordon Brown gedien.
Sheilla Xego-Sovita
Sheilla Xego-Sovita is 'n lid van die Nasionale Vergadering van Suid-Afrika vir die African National Congress.
Dunvegan
Dunvegan is 'n voorstad in Edenvale, Gauteng. Dit grens aan Elmapark in die ooste en Dowerglen in die weste. Volgens die 2011-sensus het Dunvegan 'n bevolking van 2 223 gehad, waarvan 80,3% Blankes was. Engels (77,6%) en Afrikaans (11,6%) is die grootste huistale.
Dorothy Short
Dorothy Short (29 Junie 1915 – 4 Junie 1963) was 'n Amerikaanse aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente Reefer Madness (1936), Daughter of the Tong (1939), Code of the Cactus (1939), en Captain Midnight (1942).
Boodskapper-RNS-entstof
Boodskapper-RNS-entstowwe of mRNA-entstowwe (vanaf die Engelse woord "messenger") is 'n soort entstof wat die liggaam teen sekere virusse kan beskerm. Soos alle entstowwe verhoog mRNA-entstowwe die liggaam se immuniteit, sodat die pasiënt beskerm word teen aansteeklike siektes.
Hoe mRNA-entstowwe werk
Byna alle selle maak gebruik van hul eie mRNA. Hulle gebruik dit om proteïene te maak. Elke mRNA is soos 'n bloudruk of resep vir 'n soort proteïen.
Die meeste entstowwe werk deur iets uit 'n skadelike kiem te neem en in die liggaam van die pasiënt te plaas sonder enige dele van die kiem wat skade veroorsaak. Dan leer die pasiënt se eie selle om die kiem te identifiseer met behulp van sy ander dele. As 'n lewende kiem later die liggaam ooit aanval, bestry die pasiënt se selle dit sonder om eers te leer wat dit is. Sommige entstowwe doen dit deur 'n dooie of verswakte kiem in die liggaam van die pasiënt te plaas. Ander entstowwe doen dit deur die proteïene wat die kiem maak in die liggaam te plaas, maar nie enige kieme self nie. mRNA-entstowwe werk deur mRNA binne in die liggaam te plaas in plaas van proteïene. Die liggaam gebruik dan die mRNA om self proteïene te maak.
mRNA-entstowwe kan met 'n naald onder die vel of in 'n spier ingespuit word. Sommige mRNA-entstowwe kan deur die neus van 'n pasiënt ingeasem word. Teenkanker mRNA-entstowwe kan in die kankergewas ingespuit word.
Veiligheid
Wetenskaplikes beweer dat mRNA-entstowwe veiliger is as ander entstowwe, omdat dit maklik is om slegs die mRNA te maak wat die proteïene van die kiem maak en om die deel van die mRNA wat die skadelike dele van die kiem maak, weg te laat. Op hierdie manier maak die mRNA nie volledige kieme in die liggaam nie. Sommige proteïene kan skadelik vir die liggaam wees, maar nie mRNA self nie.
Uitvinding
Die eerste mRNA-entstof is omstreeks in 1990 by muise gebruik, maar dit het lank geduur voordat 'n groot aantal wetenskaplikes begin werk het om mRNA-entstowwe te maak.
Die eerste mRNA-entstowwe wat op mense gebruik is, is gemaak om mense teen kanker te beskerm in die laat 1990's. Dokters het uitgevind watter proteïene slegs tumorselle vervaardig en mRNA vir daardie proteïene gebruik as 'n entstof, sodat die immuunstelsel van die pasiënt sommige van die tumorselle sou doodmaak.
Mona Knox
Mona Knox (1929 – 2008) was 'n Amerikaanse aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente Kid Monk Baroni (1952), Thundering Caravans (1952), Hold That Line (1952), en Escape from Terror (1955).
Geskiedenis van tegnologie
Die geskiedenis van tegnologie is 'n taamlik nuwe vakgebied wat uit verskillende gesigspunte benader kan word. Vroeër het amateurs en geleerdes dikwels volstaan by ŉ opsomming van al die uitvindings en uitvinders op die gebied van die tegniek, van die vroegste tye tot die hede, en so die vooruitgang van die mensdom probeer meet.
Na die Tweede Wêreldoorlog het die benadering verander. Die tegniek het onbetwisbaar groot en belangrike veranderings in die samelewing teweeggebring (dink maar aan die koelkas, radio, televisie en motor), maar daar is ook vasgestel dat die onoordeelkundige gebruik daarvan die mens en die natuur kan benadeel. Die geskiedenis van die tegniek hou hom besig met die vraag na watter rol die tegniek in die maatskaplike ontwikkeling gespeel het en wat die plek daarvan in die moderne samelewing is.
Inleiding
Die tegniek is 'n maatskaplike verskynsel en omvat in die breë sin 'n versameling vaardighede en (kuns) middele wat deur die mens gebruik word om sy omgewing te beheer en ontwikkeling moontlik te maak. Elke kultuur of elke tydvak word gekenmerk deur sy eie tegniek, ŉ feit wat in die daaglikse lewe dikwels uit die oog verloor word. Baie mense beskou hul materiële omgewing (al die apparaat en ander tegniese hulpmiddels wat hulle gebruik) as vanselfsprekend deel van hulle omgewing. In werklikheid het die eenvoudigste voorwerp, die spyker, die potlood of die balpuntpen, ŉ geskiedenis wat hul aanwesigheid verklaar.
By die geskiedenis van tegniek gaan dit om 'n beskrywing van die ontwikkeling van tegniese kennis en om dit met ander menslike aktiwiteite in verband te bring. Die verhouding tussen tegniek en kultuur is egter buitengewoon ingewikkeld en voorlopig is selfs die indeling van tegniese ontwikkelings en probleme in afsonderlike periodes nog nie voltooi nie. ŉ Groot praktiese probleem vandag is byvoorbeeld die feit dat tegniese geskiedenis in die verlede beskryf is deur spesialiste uit verskillende vakgebiede (geskiedenis, tegniek, ekonomie, ensovoorts) wat almal hul eie ondersoekmetodes gebruik het.
Wat in handboeke oor tegniese geskiedenis geskryf word, is dikwels net 'n nougesette opsomming van veranderings in die sogenaamde apparatuur, dit wil sê veranderings in gereedskap, masjinerie en produkte, en ook in produksieprosesse. Die benadering is onvoldoende, want geskiedenis (ook die geskiedenis van tegniek) gaan om mense in hul verhouding tot hul omgewing en nie net om dinge nie. By veranderings is daar altyd ŉ sosiale element as dryfveer aanwesig in die vorm van 'n sterk sosiale behoefte.
Dit gaan dus nie net om die tegniese vernuf van individue of ondernemers nie. Die omstandighede waarin die mens leef, word soms deur die tegniek so gewysig dat die waardes en norme van die samelewing daardeur verander word. Die wisselwerking tussen tegniek en samelewing vorm een van die kernprobleme van die geskiedenis van die tegniek en wanopvattings of simplifikasies ('n moderne woord daarvoor is determinisme) oor die aard van die verhoudings kom dikwels voor.
Determinisme en tegniese ontwikkeling
Die bekendste determinisme is tegniekdeterminisme: tegniek word beskou as deurslaggewend vir die ontwikkeling of die stilstand van 'n samelewing. Met tegniek as 'n vooruitstuwende krag moet 'n samelewing onvermydelik ŉ hoër vlak van ontwikkeling bereik. Die uitgangspunt blyk reeds uit byvoorbeeld die bekende werk van William Fielding Ogburn. Hy het in 1922 al die term cultural lag (kulturele agterstand) geformuleer en dit van toepassing gemaak op samelewings wat ten opsigte van ander samelewings 'n agterstand op die gebied van tegniek gehad het en aanpassings moes maak.
Die agterstandteorie bied egter weiig verklarings en hou byvoorbeeld nie rekening nie met gebeurtenisse en bewegings in die samelewing wat uit eie krag die tegniese vernuwing kan beïnvloed. Ogburn het byvoorbeeld daarby volstaan om ongeveer 100 maatskaplike gevolge van die koms van die vliegtuig te "ontdek", maar die ontwikkeling van die vliegtuig self nie verklaar nie. By die beskrywing van die Industriële Revolusie in Engeland word die hele gebeurtenis dikwels gesien as ŉ regstreekse gevolg van 3 saamvallende ontwikkelinge: die meganisasie van die spin proses, die gebruik van steenkool en die toepassing van die stoomenjin, en daarby word die wisselwerking tussen mens en tegniek buite rekening gelaat.
'n Meer resente voorbeeld van tegniekdeterminisme is die idee van onderontwikkeling, wat beskou word as 'n internasionale variasie op die cultural lag-teorie. Volgens die aanhangers van die teorie is daar net een oplossing vir die probleme van die arm lande van die Derde Wêreld: hulle moet die Westerse tegnologie so gou moontlik oorneem en dan sal "welvaart" vanself volg. By die sogenaamde ekonomiedeterminisme is daar dikwels sprake van 'n soort spiraal waarbinne ekonomie en tegniek mekaar hoër opstoot.
Die struktuur van die spiraal word in hoofsaak egter bepaal deur ekonomiese gegewens soos skaarste aan produksiefaktore, grond, kapitaal en arbeid, en die markmeganisme. Waar Marx self nog 'n paar nuanses aangebring het, het baie van sy aanhangers spoedig verval in vereenvoudigde sosio-ekonomiese verklarings waarby produksieverhoudings sender meer as klasseteensteilings gesien is: tegniek speel geen selfstandige rol nie en alles draai om besit van kapitaal.
Geodia barretti
Geodia barretti is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Geskiedenis van tegnologie
Determinisme en tegniese ontwikkeling
Die invloed van die argumente van die ekonomiedeterminisme is ook te bespeur in die beskouing oor die ontwikkeling van 'n speerpunt-nywerheid en speerpunttegnologie (dit wil sê ondernemings met ŉ vooruitstrewende produksiewyse, -organisasie en tegniek). Dit gaan immers dikwels om die mededingingsposisie ten opsigte van die buiteland en die bevordering van ekonomiese groei, al is dit nie selektief nie. Ter ondersteuning vir hul siening wys die ekonomiedeterministe graag daarop dat die meeste vernuwing (innovasie) in die nywerhede die gevolg van markbehoefte of-vraag (demand pull) is en nie van tegniese ontwikkeling (technological push) nie.
Geodia barretti
Die spons behoort tot die genus Geodia en tot die familie Geodiidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1858 deur Bowerbank.
Geskiedenis van tegnologie
Determinisme en tegniese ontwikkeling
Volgens die sogenaamde politiekdeterminisme word tegniese ontwikkeling hoofsaaklik bepaal en rigting gegee deur die magstrewes van bepaalde groepe of persone en deur belange-teenstellings. Tegniese vooruitgang is dus die gevolg van pogings om 'n bepaalde magsverhouding te bestendig of juis te vernietig. Volgens die siening is tegniek nie 'n neutrale proses nie, maar 'n magsmiddel, meestal vir die handhawing van die status quo.
Vanselfsprekend neem militêre tegniek in die teorie 'n sentrale plek in, maar ander faktore, soos die ontwikkeling van kernenergie, is ook belangrik. By die sogenaamde ideologie-determinisme word die klem geplaas op die norme en waardes van 'n samelewing en moet die tegniese revolusie in die Weste verklaar word uit die wyse waarop die mens-natuur-verhouding benader is. In teenstelling met ander kulture het daar, volgens die teorie, reeds in die Middeleeue in Europa ŉ beset ontstaan dat die mens nie aan die natuur onderworpe is nie, maar juis in opdrag van God bestem is om die natuur te oorheers.
Vanuit die Middeleeuse kloosters strek ŉ ononderbroke draad via die Renaissance en die 17e-eeuse natuurvorsers na die uiteindelike meganisering van die 18e en 19e eeu. Die grootste kritiek op die voorafgaande teorieë is dat hulle die kompleksiteit van tegniese ontwikkeling verontagsaam en dit te deterministies (vereenvoudig) benader. Tegniese vooruitgang was nog altyd die gevolg van ŉ kombinasie van faktore (stimulerend of vertragend) en feitlik nooit net van een nie.
Periodisering en indeling
Die geskiedenis van die tegniek kan nie so maklik soos algemene geskiedenis in periodes ingedeel word nie omdat die tradisionele geskiedkundige tydperke (byvoorbeeld prehistorie, Oudheid, Middeleeue, Nuwe Tyd) nie daarop van toepassing gemaak kan word nie. Na analogie van die indeling van die prehistorie in die Steen-, die Brons- en die Ystertyd het Lewis Mumford in 1934 in sy Technics and civilization periodes probeer vasstel op grond van die belangrikste energiebron en die materiaal wat gebruik is.
Die periodes wat hy onderskei het, was die van eotegniek (water, wind, hout), paleotegniek (steenkool, yster), neotegniek (elektrisiteit, staal, ligte metaal) en ten slotte (maar nie heeltemal konsekwent nie) die periode van die biotegniek, waarin natuurwetenskaplike metodes op lewensprosesse van toepassing gemaak word. Knee (geb. 1922) het 'n ander indeling gemaak op grond van die opset (organisasie) en die aard van die tegniese bedrywigheid. In sy indeling in 5 fases word elke volgende fase gekenmerk deur ŉ toename in ingewikkeldheid en in vervlegting van tegniese en ander vaardighede.
Die eerste fase, naamlik van werktuigtegniek, was nog betreklik eenvoudig, daarna volg die fases van konstruksietegniek, masjientegniek, energietegniek en ten slotte die bestuurstegniek. Ander meer tradisionele periodiserings is gebaseer op verskillende onderdele van die tegniek of op spesifieke nasionale kenmerke. Baie handboeke oor die geskiedenis van die tegniek het steeds 'n uitgesproke nasionale karakter.
Omdat daar nog nie voldoende ondersoek ingestel is na die kenmerkende faktore en struktuur van die ontwikkelingsproses van tegniese veranderings nie, word in die praktyk meestal volstaan met sogenaamde klein periodisering, dit wil sê die fasering van afsonderlike tegniese vernuwings. ŉ Periodisering wat die hele wêreldgeskiedenis omvat, wek 'n verkeerde indruk, naamlik dat opeenvolgende (tegniese) tydperke duidelik onderskei kan word. In werklikheid het baie vernuwings langsaam ontwikkel, terwyl die "ouderwetse" metodes lank daarna nog toegepas is.
'n Ander gevaar van streng periodisering is dat slegs een bepaalde tegniekstelsel (gewoonlik die moderne Westerse tegniek) as eindpunt van die ontwikkelingsproses gekies word. Alke tegniese ontwikkeling voor die eindpunt word as 'n "pre-industriële" voorfase afgemaak en ander tegniekstelsels word sonder meer as primitief of onderontwikkel veroordeel.
Middeleeue
Hoewel die geskiedenis van die tegniek 'n jong vak is, bevat dit ŉ aantal ingeburgerde begrippe. Dit geld in die eerste plek vir die begrip uitvinding, wat lank van toepassing gemaak is op elkeen wat hom met die "vooruitgang" van die mensdom en die tegniek bemoei het. Tegniese vooruitgang is deur baie mense verkeerdelik beskou as bloot ŉ kwessie van wie wat wanneer uitgevind het, en 'n omvattende lys van uitvindings in chronologiese volgorde moes die geskiedenis van tegniek kort en saaklik weergee.
Lizzie Brocheré
Lizzie Brocheré (gebore 22 Maart 1985) is 'n Franse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Full Contact (2015) en Rings (2017), en in die televisiereekse American Horror Story (2011) en The Strain (2014).
Geskiedenis van tegnologie
Middeleeue
Die benadering het spoedig in ŉ doodloopstraat beland. Van die meeste uitvindings voor 1500 is die naam van die uitvinder onbekend en baie van die uitvindings voor en na 1500 is in werklikheid nie uitvindings nie. Die wiel is byvoorbeeld nie uitgevind nie, maar "ontwikkel". Die motor, radio, televisie en bandopnemer is elk 'n reeks tegniese stelsels, bestaande uit uitvindings en tegniese ontwikkelings wat met mekaarverband hou, dit wil sê ŉ akkumulasie van tegniek. Om dit nog duideliker te stel, kan die voorbeeld van die Middeleeuse tegniek gebruik word.
In die Middeleeue het die sentrum van die kultuur en ekonomie (landbou) verskuif na die noorde (Noord-Frankryk, Rynland, België en Suidwes-Engeland). Slawearbeid, wat ŉ normale verskynsel in die Oudheid was, het in die Middeleeue min voorgekom. Op geestelike en sosiale gebied het die Kerk 'n soort monopolie verkry. Die moeiliker bewerkbare (klei) grond van Noordwes-Europa het die soeke na verbeterde landboumetodes, die vervanging van mannekrag deur masjiene en die gebruik van ander energiebronne gestimuleer.
Materiële behoeftes, gepaard met 'n ander instelling teenoor die natuur en die tegniek, het 'n klimaat geskep waarin nuwe tegniese ontwikkeling moontlik geword het. Die gebruik van die swaar ploeg, wind- en watermeulens (ook reeds in die Oudheid bekend) en perdekrag in die landbou was nie soseer los "uitvindings" nie as deel van ŉ tegniese verandering wat nie individueel bepaal kan word nie. Om al die redes word deesdae eerder van invensie as van uitvinding gepraat.
Ekonomiese motiewe speel vanselfsprekend 'n belangrike rol in die innovasiefase. Dit is te meer die geval by die laaste fase van moderne produkontwikkeling. Hierdie laaste fase, waarin die tegniese nuwigheid tot penetrasie van die mark en dus tot grater verspreiding van die nuwe tegniek lei, word diffusie genoem. Vir die geskiedenis van tegniek is nie net die invensiefase van belang nie; alle fases is essensieel vir ŉ goeie begrip van die plek wat tegniek in die samelewing inneem.
Uit die ontwikkelingsfases van afsonderlike produkte en (nuwe) tegniese prosesse kan nie sonder meer 'n algemene patroon afgelei word nie. Daarvoor is die verskille in omstandighede en belang van die nuwighede veels te groot. Daar moet eers op die vlak van klein periodisering (die fasering van afsonderlike tegniese vernuwings) geprobeer word om 'n ordelike struktuur aan die verskeidenheid van tegniese veranderings (van klein nuwighede tot ingrypende ontwikkeling) te verleen. Eers daarna kan geprobeer word om die ontwikkeling van tegniek in hanteerbare periodes of fases te skets. Tot dusver is daarmee nog nie sukses behaal nie.
Othonna umbelliformis
Othonna umbelliformis is 'n struik wat endemies aan die Wes-Kaap is.
Karen Kopins
Karen Kopins (gebore 10 Oktober 1958) is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Once Bitten (1985) en Jake Speed (1986), en in die televisiereeks Dallas (1978).
Alice Treff
Alice Treff (4 Junie 1906 – 8 Februarie 2003) was 'n Duitse aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente A Time to Love and a Time to Die (1958), Holiday in St. Tropez (1964), en The Fire Tongue Bowl (1970).
Geodia auroristella
Geodia auroristella is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Die spons behoort tot die genus Geodia en tot die familie Geodiidae. Die wetenskaplike name van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1916 deur Dendy.
Othonna viminea
Othonna viminea is 'n struik wat endemies aan die Wes-Kaap is.
Geodia australis
Geodia australis is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Die spons behoort tot die genus Geodia en tot die familie Geodiidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 2000 deur Da Silva & Mothes.
Geskiedenis van tegnologie
Industriële Revolusie
Hoe belangrik die sosiale implikasies was, blyk veral uit vergelykings met ander periodes waarin ook groot tegniese vernuwing plaasgevind het, byvoorbeeld die Middeleeue. In die Middeleeue is wind- en watermeulens vir die eerste keer algemeen gebruik. Die wyse waarop die energiebronne by swaar arbeid, soos saag, pomp, ensovoorts, benut is, was ook nuut. In die boukuns (Gotiek) en die skeepsbou (seevarende seilskepe) is heeltemal nuwe rigtings ingeslaan en in sommige bedrywe, byvoorbeeld die boubedryf, is interessante arbeidsbesparingsmetodes ingevoer, byvoorbeeld deur die gebruik van die vliegwiel.
Al die veranderings was so revolusionêr dat ŉ vergelyking met die Industriële Revolusie in Engeland nie onvanpas is nie. Maar die vergelyking skiet te kort, juis vanweë die sosiale veranderings. 'n Fabriekstelsel met gesentraliseerde produksie en gevolglike verstedeliking was in die Middeleeue onmoontlik. Daar het in die Middeleeue nie 'n stedelike arbeidersklas ontstaan nie en die sosio-ekonomiese beeld is steeds deur die landbou bepaal.
Klas MC1 Mallet-stoomlokomotief
Die Klas MC1 Mallet-stoomlokomotief is gebruik deur die Suid-Afrikaanse Spoorweë in die vorige eeu. Vyftien lokomotiewe is in diens gestel in 1914 om swaar vragte op die KwaZulu-Natal hooflyn te trek.
Gertrude Short
Gertrude Short (6 April 1902 – 31 Julie 1968) was 'n Amerikaanse aktrise. Sy was bekend vir haar rolle in die rolprente The Little Princess (1917), Crinoline and Romance (1923), The Prisoner (1923), en The Girl Who Wouldn't Wait (1929).
Anne Brochet
Anne Brochet (gebore 22 November 1966) is 'n Franse aktrise, regisseuse, en skryfster. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Masks (1987), Cyrano de Bergerac (1990), Tous les matins du monde (1991), en Du fond du coeur (1994).
Klas MC1 Mallet-stoomlokomotief
Die lokomotiewe is in 1939 uit diens gestel.
Geskiedenis van tegnologie
Industriële Revolusie
Ondanks al die verskille en skakerings kan in die geskiedenis van die tegniek oor die algemeen 2 opeenvolgende hoof fases onderskei word. Die eerste fase, naamlik die van meganisering, het betrekking op meganisasie in die nywerheid (tekstiel, staal) en vervoer (stoomtrein), terwyl die tweede fase gekenmerk word deur outomatisering en deur kwalitatiewe veranderings in die verhouding tussen tegniek en natuurwetenskappe. In laas- genoemde geval word ook van ŉ tegnologiese revolusie gepraat.
Tegnologiese revolusie
Wetenskap en tegniek word deesdae gewoonlik as 'n same- hangende geheel beskou. Dit blyk onder meer uit die toenemende gebruik van die term tegnologie, waarmee bedoel word die algemene formulering van tegniese probleme en die skepping van algemeen geldige voorwaardes vir die oplossing daarvan. Tegnologie en natuurwetenskappe gaan hand aan hand. Dit is egter nie vanselfsprekend nie. Daar was wel altyd ŉ bepaalde verhouding tussen die soeke na praktiese oplossings en wetenskap (in die ruimer sin van nadink oor die grondslae van die natuur en die samelewing), maar tegniek is nie sonder meer toegepaste wetenskap nie.
Net so min kan elke geval van wetenskaplike vooruitgang beskou word as 'n abstrakte formulering van bestaande (tegniese) werklikhede. Die verhouding is ingewikkelder en in historiese sin veranderlik. In beginsel is wetenskap en tegniek 2 verskillende menslike aktiwiteite wat maar eers in die onlangse verlede konsekwent met mekaar in verband gebring is. In Europa, maar ook elders, was deduktiewe denke (denke vanuit abstraksies) tot en met die Renaissance die aanvaarde norm, terwyl induktiewe denke, ten nouste verbonde aan die empirie (dit wil sê afleidings gegrond op waarneming), die uitsondering was. Die toedrag van sake het slegs geleidelik verander.
Die ysterbrûe, stoomenjins en tekstielmasjinerie van die 18e en 19e eeu is nog hoofsaaklik ontwerp en gebou deur gewone (dit wil sê wat nie gestudeer het nie) smede, timmerlui en konstrukteurs. Daar word algemeen aanvaar dat die ontwikkelings op tegniese gebied tydens die Industriële Revolusie nog die gevolg was van ekonomiese stimulus, ambagtelike vaardigheid en praktiese proefneming. Die (praktiese) ambagslui het egter nie meer in 'n natuurwetenskaplike vakuum gewerk nie, maar het reeds sekere kontak met die wetenskap gehad.
Die "huwelik" tussen tegniek en natuurwetenskappe is eers omstreeks 1900 voltrek. So het die stoomenjin (ontwikkel in die praktyk) aan leiding gegee tot die termodinamika, net soos die vliegtuig (na 1900) die aërodinamika voortgebring het. Maar die opkoms van die chemiese nywerheid omstreeks die middel van die 19e eeu het direk verband gehou met die resultate van sistematiese navorsingswerk. In die nywerheidsvakke het aparte wetenskaplike laboratoria in diens van produksie en produksieprosesse reeds in ŉ vroeë stadium bestaan.
Duitsland het die voortou geneem met onder meer die laboratorium van Justus von Liebig (1803-1873). Dit was in breë trekke ook die geval met die ontwikkeling van die elektriese bedryf in die VSA, waar Edison se laboratorium in Menlo Park 'n belangrike rol gespeel het. Edison het byvoorbeeld in 1879 na omvangryke navorsing die geskikte materiaal gevind vir die gloeidraad in die (elektriese) gloeilamp, wat die hele wêreld sou verower.
Ontwikkelinge in die 20e eeu kan as 'n wetenskaplik-tegniese spiraal beskou word. 'n Deel van die wetenskaplike ondersoek word eers moontlik wanneer hoogs ontwikkelde tegniek die nodige apparaat daarvoor beskikbaar gestel het. Die uiteindelike resultate van die wetenskaplike ondersoek maak dan weer nuwe tegniese ontwikkeling moontlik. Die verstrengeling van tegniek en wetenskap word met die term wetenskaplik-tegnologiese revolusie (of kortweg tegnologiese revolusie) aangedui om dit te onderskei van die Industriële Revolusie.
Industriële argeologie
Industriële argeologie vorm ŉ afsonderlike afdeling van die geskiedenis van tegniek. Die term word sedert 1951 gebruik vir die werk van amateurs wat hulle beywer het vir die behoud en die beskrywing van monumente van die eerste fase van die Industriële Revolusie, soos fabrieke, brûe, treine en masjinerie. Hulle het hulle meestal beperk tot die (min of meer) georganiseerde en gesistematiseerde inventarisasie van die fisiese oorblyfsels van vroeëre industriële bedrywighede.
Soms is die oorblyfsels ook in belang van die sosiale geskiedenis van waarde geag. Die fisiese plekgebonde oorblyfsels was immers nie net fabrieke met hul installasies nie, maar ook werkplekke, nywerheidsprodukte, arbeiderwonings, vervoermiddels en oorblyfsels van siviele tegniek, soos meulens, brûe, sluise, kanale en dyke. Nie net amateurs nie, maar ook wetenskaplikes van verskillende vakrigtings is vandag met die industriële argeologie gemoeid. Industriële argeologie het vir die geskiedenis van tegniek 'n tweeledig nut.
Die vak lewer 'n skat aan gegewens en is beter as handboeke daartoe in staat om by die gewone bevolking 'n belangstelling in tegniek as kultuurgoed te wek. Die werkterrein van industriële argeologie het intussen groter geword. Vroeër is daar nie verder teruggegaan as die begintyd van die Industriële Revolusie nie, maar vandag word vroeëre tydperke van tegniese ontwikkeling ook by die ondersoek betrek. Boonop is die ondersoekmetodes meer sistematies en minder antikwaries.
Goddelike Komedie
thumb|286px|[[Dante word uitgebeeld met 'n eksemplaar van die Goddelike Komedie naas die ingang tot die hel, die sewe terrasse van die Vaevuur en die stad Florence, met die sfere van die hemel links bo, in Domenico di Michelino se fresko van 1465.]]
Othonna trinervia
Othonna trinervia is 'n struik wat endemies aan die Wes-Kaap is.
Goddelike Komedie
Die Goddelike Komedie (Italiaans: Divina Commedia) is 'n Italiaanse epiese gedig deur Dante Alighieri wat omstreeks 1308 begin en omstreeks 1321, kort voor sy dood, voltooi is. Dit word algemeen beskou as die voortreflikste werk in die Italiaanse letterkunde en een van die grootste werke in die wêreldletterkunde.
Die gedig se uitbeelding van die hiernamaals is verteenwoordigend van die Middeleeuse siening soos dit in die 14de eeu in die Westerse Kerk bestaan het. Dit het die Toskaanse dialek help vestig as die gestandaardiseerde Italiaanse taal. Dit word verdeel in drie dele: Inferno, Purgatorio en Paradiso.
Die Italiaanse woord commedia beteken hier 'n verhaal met 'n gelukkige einde, en moenie verstaan word as iets wat die lagspiere prikkel nie.
Die verhaal se letterlike onderwerp is die toestand van die siel ná die dood en dit verteenwoordig 'n uitbeelding van geregtigheid wat uitgedeel word as paslike straf of beloning. Dit beskryf Dante se reise deur die hel, vaevuur en hemel. Allegories verteenwoordig die gedig die siel se reis na God. Dit begin met die erkenning en verwerping van sonde (Inferno), gevolg deur die boetvaardige Christelike lewe (Purgatorio) en eindelik die siel se opvaart na God (Paradiso). Dante gebruik die Middeleeuse Katolieke teologie en filosofie, veral die filosofie uit Summa Theologica van Thomas van Aquino. Gevolglik is die Komedie al genoem "die Summa in digvorm".
Geodia basilea
Geodia basilea is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Die spons behoort tot die genus Geodia en tot die familie Geodiidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1964 deur Lévi.
Goddelike Komedie
Die werk is aanvanklik slegs Comedìa genoem, wat die Toskaans vir "Komedie" is. Dit was ook die geval met die eerste uitgawe in 1472, maar later is dit verander na die moderne Italiaanse Commedia. Die adjektief Divina is deur Giovanni Boccaccio bygevoeg vanweë die spesifieke onderwerp van die gedig. Die eerste uitgawe wat die gedig Divina Comedia genoem het, was dié van die Renaissance-humanis van Venesië Lodovico Dolce wat in 1555 gepubliseer is.
Struktuur en storie
Die Goddelike Komedie bestaan uit 14 233 reëls, wat opgedeel is in drie cantiche (enkelvoud: cantica) – Inferno (hel), Purgatorio (vaevuur) en Paradiso (hemel). Elk bestaan uit 33 kanto's (Italiaans: canto; meervoud: canti). 'n Aanvanklike kanto, wat gedien het as inleiding tot die gedig en wat algemeen beskou is as deel van die eerste cantica, bring die totaal van die kanto's op 100 te staan. Daar word egter algemeen aanvaar dat die eerste twee kanto's 'n gesamentlike voorwoord tot die hele epos is en dat die eerste twee kanto's van elke cantica dien as voorwoord vir elk van die drie cantiche.
Die getal drie is prominent in die werk en word verteenwoordig deur die getal cantiche en hulle lengtes. Daarbenewens gebruik die digskema tersinestrofes (driereëlige strofes, of tersette) en bestaan dit uit reëls van elf lettergrepe, met die reëls wat tersette vorm volgens die rymskema aba, bcb, cdc, ded, .... Die totale getal lettergrepe in elke terset is dus 33, dieselfde as die getal kanto's in elke cantica.
Die gedig is in die eerste persoon geskryf en vertel van Dante se reis deur die drie ryke van die afgestorwenes. Die reis duur van Wit-Donderdag, die nag voor Goeie Vrydag, tot die Woensdag ná die Paasfees in die lente van 1300. Die Romeinse digter Vergilius is sy gids deur die hel en vaevuur; Beatrice, Dante se ideale vrou, is sy gids deur die hemel. Beatrice was 'n vrou van Florence wat hy as kind ontmoet en van ver af bewonder het in die styl van die destyds gewilde tradisie van hoofse liefde, wat uitgelig word in Dante se vroeëre werk La Vita Nuova.
Die struktuur van die drie ryke volg 'n algemene numerologiese patroon van 9 plus 1, vir altesaam 10. Daar is 9 sirkels in Inferno, gevolg deur Lucifer wat heel onder gevange gehou word; 9 ringe in Purgatorio, gevolg deur die tuin van Eden heel bo; en 9 sfere in Paradiso, gevolg deur die hoogste hemel wat die tuiste van God is. Binne elke groep van 9 stem 7 elemente ooreen met 'n spesifieke morele skema verdeel in drie subkategorieë, terwyl nog 2 bygevoeg word vir 'n totaal van 9. So word die sewe doodsondes van die Katolieke Kerk wat in die vaevuur gesuiwer word, aangevul deur spesiale ryke vir dié wat deur die Kerk geëkskommunikeer is en dié wat laat berou getoon het. Die sewe hoofsondes in die vaevuur stem ooreen met 'n morele skema van perverse liefde, wat ingedeel word in drie groepe wat ooreenstem met oormatige liefde (hebsug, vraatsug en wellus), onvoldoende liefde (luiheid) en kwaadwillige liefde (trots, afguns en wraak).
In Sentraal-Italië se politieke stryd tussen die Guelfe en Ghibellyne was Dante deel van die Guelfe, wat die pous verkies het bo die Heilige Romeinse keiser. Florence se Guelfe het omstreeks 1300 in twee faksies verdeel: die Wit en Swart Guelfe. Dante was onder die Wit Guelfe wat in 1302 verban is nadat die Swart Guelfe beheer oor die stad oorgeneem het deur die toedoen van pous Bonifatius VIII. Die verbanning, wat vir die res van Dante se lewe geduur het, kom duidelik tevore in baie dele van die Komedie, van voorspellings van Dante se verbanning tot Dante se siening van die politiek tot die ewige verdoemenis van sommige van sy teenstanders.
Die laaste woord van elk van die drie cantiche is stelle ("sterre").
Inferno
Die gedig begin op Wit-Donderdag in die jaar 1300, "halfpad op die reis van ons lewe" (Nel mezzo del cammin di nostra vita). Dante is 35 jaar oud, die helfte van die Bybelse lewensduur van 70 jaar (Psalm 90:10 in die Afrikaanse vertalings), toe hy verdwaal in 'n donker woud (vermoedelik sonde). Hy word aangeval deur drie diere ('n leeu, luiperd en wyfiewolf) en hy kan nie die "reguit pad" (diritta via) na redding (gesimboliseer deur die son agter die berg) vind nie. Hy is bewus daarvan dat hy homself ruïneer en dat hy besig is om te val in 'n "lae plek" (basso loco) waar die son stil is ('l sol tace), maar hy word eindelik gered deur Vergilius. Die twee begin hulle reis na die onderwêreld.
Allegories verteenwoordig die Inferno die Christelike siel wat sonde sien vir wat dit werklik is, asook die drie diere wat drie soorte sonde voorstel: onbeheerstheid, geweld en kwaadwilligheid. Dié drie soorte sonde verskaf ook die drie hoofafdelings van Dante se hel: die boonste hel vir die vier sondes van onbeheerstheid (wellus, vraatsug, gierigheid en wraaksug); sirkel 7 vir die sonde van geweld teen die bure, teen die self en teen God, Kuns en die Natuur; en sirkels 8 en 9 vir die sondes bedrog en verraad. Benewens dié sewe sirkels is daar ook twee kategorieë wat spesifiek spiritueel is: die voorhel in sirkel 1, met die deugsame heidene wat nie sondig was nie maar Christus nie geken het nie; en sirkel 6, met die ketters.
Purgatorio
thumb|links|200px|Dante kyk na die Berg van die Vaevuur in 'n allegoriese portret deur [[Bronzino|Agnolo Bronzino, omstreeks 1530.]] Nadat hulle die dieptes van die hel oorleef het, klim Dante en Vergilius op teen die Berg van die Vaevuur aan die ander kant van die wêreld. Die berg is op 'n eiland, die enigste stuk land in die Suidelike Halfrond, en is geskep toe Lucifer se val uit die hemel die hel laat ontstaan het. (Dante sê dit bestaan reg oorkant Jerusalem.)
Die berg het sewe terasse, wat ooreenstem met die sewe doodsondes. Die klassifikasie van sonde is hier meer sielkundig as in die hel en is gebasser op motiewe, eerder as dade. Dit kom hoofsaaklik uit die Christelike teologie, eerder as uit klassieke bronne.
Liefde, wat 'n tema deur die hele Goddelike Komedie is, is veral belangrik vir die raamwerk van sonde in die vaevuur. Terwyl liefde wat uit God vloei rein is, kan dit sondig word as dit deur die mens vloei. Mense kan sondig deur liefde vir onbehoorlike of kwaadwillige doeleindes aan te wend (wraak, afguns, trots) of dit op behoorlike maniere aanwend, maar dan is dit nie sterk genoeg nie (luiheid) of te sterk (wellus, vraatsug, hebsug, gierigheid). Onder die sewe suiwerings van die siel is die Antevaevuur, met dié wat deur die Kerk geëkskomunikeer is en dié wat te laat berouvol was en dikwels gesterf het voordat hulle die laaste sakramente ontvang het. Die totaal is dus nege, met die tuin van Eden op die spits, wat saam tien is. Allegories verteenwoordig die vaevuur die Christelike lewe. Christelike siele kom daar aan vergesel van 'n engel terwyl hulle 'n psalm sing.
In Purgatorio word die Middeleeuse kennis van die sferiese aarde gedemonstreer. Dante bespreek hier die verskillende sterre wat in die Suidelike Halfrond sigbaar is, die veranderende posisie van die son en die verskillende tydsones. Op 'n stadium is dit volgens Dante sonsondergang in Jerusalem, middernag aan die Gangesrivier en sonsopkoms in die vaevuur.
Paradiso
thumb|200px|Dante en Beatrice praat met siele in Paradiso, Philipp Veit. Beatrice lei Dante nou deur die nege sfere van die hemel. Hulle is konsentries en sferies, soos in Aristoteles en Ptolemaeus se kosmologie. Terwyl die strukture van Inferno en Purgatorio gebaseer is op verskillende klassifikasies van sonde, is Paradiso se struktuur geskoei op die vier hoof- en drie teologiese deugde.
Die eerste sewe sfere van die hemel handel slegs oor die hoofdeugde (verstandigheid, regverdigheid, matigheid en standvastigheid). Die eerste drie sfere gaan oor 'n tekort aan een van die hoofdeugde: die maan met die wisselvalliges wie se gelofte aan God soos die maan afgeneem het en wat 'n gebrek aan standvastigheid getoon het; Mercurius, met die ambisieuses wat deugsaam was vir glorie en wat dus regverdigheid kortgekom het; en Venus met die minnaars wie se liefde op iemand anders as God gerig was en dus nie matigheid gehad het nie.
Die laaste vier sfere is positiewe voorbeelde van die hoofdeugde en almal lei na die son ('n kategorie op sy eie met die wyses). Mars bevat die stryders van die geloof; Jupiter die konings van regverdigheid; en Saturnus die gematigdes wat 'n peinsende leefstyl gevolg het. Daar is nog twee kategorieë: die agtste sfeer van die vaste sterre met dié wat die teologiese waardes van geloof, hoop en liefde gehad het en die seëvierende kerk simboliseer; en die negende sfeer, die primum mobile wat die engele bevat, wesens wat nooit deur die erfsonde vergiftig is nie. Heel bo is die hoogste hemel, wat die essensie van God bevat. Dit maak 10 afdelings.
Die Goddelike Komedie eindig toe Dante die Drie-eenheid sien. In 'n flits van begrip wat hy nie kan uitdruk nie, verstaan Dante eindelik die misterie van Christus se goddelikheid en menslikheid, en sy siel kom in lyn met God se liefde.
thumb|200px|links|Die titelblad van die eerste gedrukte eksemplaar (Foligno, 11 April 1472).
Geskiedenis
Volgens die Italiaanse Dantevereniging het geen van die oorspronklike manuskripte wat deur Dante geskryf is, bewaar gebly nie, hoewel daar baie gekopieerde eksemplare uit die 14de en 15de eeu is – sommige webtuiste noem tot 800.
Coluccio Salutati het in 1396-'97 sommige aanhalings uit die Komedie in Latyn vertaal vir sy De fato et fortuna. Die eerste volledige vertaling was in prosa in Latyn, deur Giovanni da Serravalle in 1416 vir twee Engelse biskoppe en 'n Italiaanse kardinaal. Dit is gedoen tydens die Konsilie van Konstanz. Die eerste vertaling in digvorm, in Latynse heksameters, is in 1427-'31 gedoen deur Matteo Ronto.
thumb|200px|'n Illustrasie van [[Lucifer in die eerste ten volle geïllustreerde gedrukte weergawe. Houtsneewerk vir Kanto 34. Pietro di Piasi, Venisië, 1491.]] Die eerste vertaling van die Komedie in 'n ander dialek was deur Enrique de Villena as 'n prosavertaling wat in 1428 voltooi is. Die eerste vertaling in digvorm in 'n ander dialek was in 1429 in Katalaans.
Die eerste gedrukte weergawe het op 11 April 1472 in Italië verskyn. Van die 300 eksemplare wat gedruk is, bestaan 14 nog.
Brian Gallivan
Brian Gallivan is 'n Amerikaanse skrywer, vervaardiger, en akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente The Informant! (2009) en A Thousand Words (2012), en in die televisiereekse Are You There, Chelsea? (2012) en Imaginary Mary (2017).
Goddelike Komedie
Tematiese aangeleenthede
Die Goddelike Komedie kan eenvoudig as allegorie beskryf word: Elke kanto, en die episodes daarin, kan baie alternatiewe betekenisse hê. Dante se allegorie is egter ingewikkelder en in 'n verduideliking oor hoe die gedig gelees moet word, noem hy ander vlakke van betekenis benewens die allegorie: die historiese, morele, letterlike en anagogiese.
Die struktuur van die gedig is ook heel kompleks, met wiskundige en numerologiese patrone wat deur die hele werk voorkom, veral drieë en neges. Die gedig word dikwels geprys vir sy buitengewone menslike eienskappe: Dante se bekwame uitbeelding van die karakters wat hy in die hel, vaevuur en hemel teenkom; sy bitter veroordelings van die politiek van Florence en Italië; en sy kragtige poëtiese verbeelding. Dante se gebruikmaking van regte karakters, skryf Dorothy Sayers in die inleiding van haar vertaling van die Inferno, maak dat Dante nie die leser bemoei het met beskrywings nie, en het hom ruimte gelaat "vir die bespreking van talle onderwepe van die uiterste belang". Dit verbreed ook sy omvang en vergroot sy verskeidenheid.
Dante het sy gedig "Komedie" genoem (die adjektief "Goddelike" is eers later, in die 16de eeu, bygevoeg), omdat gedigte in die antieke wêreld geklassifiseer is as Hoog ("Tragedie") of Laag ("Komedie"). Lae gedigte het 'n gelukkige einde gehad en is in alledaagse taal geskryf, terwyl Hoë gedigte oor ernstiger sake gehandel het en in 'n verhewe styl geskryf is. Dante was een van die eerste skrywers van die Middeleeue wat oor 'n ernstige onderwerp, die redding van die mens, geskryf het in die lae en "vulgêre" Italiaans en nie in die Italiaans wat 'n mens van so 'n ernstige onderwerp sou verwag nie. Boccaccio se stelling dat Dante 'n vroeëre weergawe in Latyn begin skryf het, is steeds omstrede.
Wetenskaplike temas
Hoewel die Goddelike Komedie hoofsaaklik 'n godsdienstige gedig is wat sonde, deugde en teologie behandel, bespreek Dante ook verskeie elemente van die wetenskap van sy tyd (dié mengsel van wetenskap en poësie is deur die eeu beide geprys en gekritiseer). Die Purgatorio verwys herhaaldelik na die implikasies van 'n sferiese aarde, soos die verskillende sterre wat in die Suidelike Halfrond sigbaar is, die veranderende posisie van die son en die aarde se verskillende tydsones. Toe dit sonsondergang in die vaevuur was, was dit byvoorbeeld middernag in Spanje, dagbreek in Jerusalem en in die middel van die dag aan die Ganges in Indië. In Kanto XV van die Purgatorio wys Dante daarop beide die teorie en eksperimente staaf dat die invalshoek gelyk is aan die refleksiehoek.
Dante reis in Kanto XXXIV deur die middel van die aarde in die Inferno en lewer kommentaar oor die verandering in die rigting van swaartekrag. Effens vroeër bevraagteken hy die bestaan van wind in die bevrore binnesirkel van die hel, omdat daar geen temperatuurverskille is nie.
Ook die Paradiso bespreek die sterrekunde breedvoerig, maar in 'n Ptolemeïese sin. Daar is ook ander verwysings na die wetenskap.
Galileo Galilei het klas gegee oor die Inferno, en daar is al voorgestel dat die gedig sommige van sy eie idees oor maganika beïnvloed het.
Klassiek
Sonder toegang tot die werk van Homeros, het Dante Vergilius, Lucanus, Ovidius en Statius gebruik as die modelle vir die styl, geskiedenis en mitologie van die Heilige Komedie. Dit is die duidelikste in die geval van Vergilius, wat dien as 'n mentor deur die eerste twee cantiche. Ovidius kry duidelik minder lof in die gedig, maar Dante gebruik hom benewens Ovidius die meeste as 'n bron, veral deur metafore en fantastiese episodes wat gebaseer is op dié in Metamorfoses.
Minder invloedryk is Statius en Lucanus, van wie laasgenoemde eers in die 20ste eeu erkenning gekry het as 'n bron vir die Goddelike Komedie.