cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hassium
Hassium is ’n superswaar, kunsmatige element met die atoomgetal 108 en simbool Hs. Dit kom nie in die natuur voor nie, kan net in ’n laboratorium vervaardig word en is radioaktief. Die stabielste bekende isotoop, hassium-269, het ’n halfleeftyd van ongeveer 9,7 sekondes, hoewel ’n onbevestigde toestand, hassium-277, ’n langer halfleeftyd van sowat 130 sekondes kan hê. Meer as 100 hassiumatome is reeds geskep.
Dit is genoem na Hassia, die Latynse naam vir die staat Hesse in Duitsland, waar dit ontdek is.
Op die periodieke tabel lê dit in die d-blok, in groep 8 en periode 7. Dit is dus die sesde lid van die 6d-reeks oorgangsmetale. Chemiese eksperimente het bevestig dit tree op soos die swaarder homoloog van osmium net bo dit. Sy eienskappe stem baie ooreen met dié van ander elemente in groep 8.
In groot hoeveelhede word verwag hassium sal ’n silwerige metaal wees wat geredelik met suurstof in die lug reageer en ’n vlugtige tetroksied vorm.
Nimbostratus virga
Nimbostratus virga is 'n vorm van Nimbostratus wolk waar die neerslag nooit die grond bereik. Dit behou dieselfde funksies as 'n normale nimbostratus wolk; donker van voorkoms, en lae tot medium vlak wolk van matige vertikale ontwikkeling.
Mona Baker
Loopbaan
Sy is die stigter van St. Jerome Publishing, waar sy redaksionele direkteur was tot 2014, toe Routledge die St. Jerome-katalogus oorgeneem het. Sy het ook die internasionale vaktydskrifThe Translator gestig.
Sedert 2009 is sy ’n erelid van IAPTI. In die raamwerk van hierdie vereniging het sy ’n praatjie gelewer oor etiek in die vertaal-/tolkingsleerplan  Sy is ook mede-visepresident van die Internasionale Vereniging van Vertaal- en Interkulturele Studies.
As ’n navorser stel sy belang in vertaling en konflik, die rol van etiek in navorsing en opleiding in Vertaalstudies, die toepassing van verhaalteorie op vertaling en vertolking, aktivistiese gemeenskappe in vertaling en korpus-gebaseerde vertaalstudies; sy het baie werke op hierdie gebiede gepubliseer. Sy was ook die redakteur van etlike naslaanwerke.
Midde-Oosterse konflik en Israeli-akademici
Mona Baker lewer kommentaar op die Middel-Oosterse konflik en doen navorsing in vertaling en interkulturele studies. Haar webwerf het ook afdelings oor die boikot op Israeliese akademiese instellings, Israel en Palestynse universiteite, algemene menings oor die Midde-Ooste en moedig ’n boikot teen Israeliese produkte en dienste aan.
Baker het die ope brief in 2002 om Israeliese instellings te boikot, onderteken.
Sy is skerp gekritiseer en het groot opspraak verwek toe sy twee Israeliese akademici, doktor Miriam Shlesinger van die Bar-Ilan-universiteit en professor Gideon Toury van die Universiteit van Tel Aviv, Israel, uit die redaksie van haar vaktydskrifte Translator en Translation Studies Abstracts verwyder het weens hulle verbintenis met Israeliese instellings.
Baker het gesê dat die vertolking van die boikot haar eie was en dat sy nie noodwendig verwag dat ander ondertekenaars in ’n soortgelyke posisie op dieselfde manier moet optree nie. Prof. Baker, van Egiptiese afkoms, het gesê sy was verbaas oor die opskudding oor twee "klein" vaktydskrifte. ’n Woordvoerder van die universiteit het gesê: "Dit het niks met UMIST te doen nie. Die boikotdokumentasie stel dit duidelik dat Mona Baker dit as ’n individu onderteken."
Later het Baker aangekondig dat Translator nie meer enige navorsing deur Israeliese geleerdes sal publiseer nie en sal weier om boeke en vaktydskrifte aan Israeliese biblioteke te verkoop.
Reaksie van professors
In ’n e-pos wat op 8 Junie 2002 aan professor Toury gestuur is, het Baker hom gevra om te bedank en hom gewaarsku dat sy hom sou "ontaanstel" as hy weier. Baker het haar optrede geregverdig deur te sê: "Ek wil nie onder die huidige omstandighede ’n amptelike assosiasie met enige Israeli hê nie", hoewel sy ook gesê het haar besluit was "polities, nie persoonlik nie" nie en dat sy professor Toury en professor Shlesinger nog steeds as vriende beskou het.
Professor Toury het hierop gereageer:  "Ek sal dit waardeer as die aankondiging dit duidelik stel dat 'hy' (dit wil sê, ek) as ’n geleerde aangestel is en as ’n Israeli ontaangestel is." Toury het ook gesê: "Ek is beslis bekommerd, nie as gevolg van die boikot self nie, maar omdat dit al hoe groter kan word sodat mense dalk nie na konferensies of lesings genooi sal word nie, of dat publikasies nie op meriete beoordeel sal word nie, maar op grond van die plek waar die skrywer woon."
Dr Shlesinger het gereageer: "Ek dink nie dat [die Israeliese eerste minister] Ariel Sharon uit die Wesoewer gaan onttrek omdat Israeliese akademici geboikot word nie. Die idee is om my as ’n Israeli te boikot, maar ek dink nie dit bereik enigiets nie."
Kritiek
Baker se optrede is skerp gekritiseer deur professor Stephen Greenblatt van die Harvard-universiteit en die voorsitter van die Modern Language Association of America, wat die afdankings "afstootlik", "gevaarlik" en "moreel waardeloos" genoem het. Greenblatt het Baker se optrede beskryf as ’n "aanval op kulturele samewerking" wat "die wesenlike gees van vakkundige vryheid en die strewe na waarheid skend". Die Britse Eerste Minister Tony Blair het ook Baker se optrede gekritiseer en het gesê dat hy "alles sal doen wat nodig is" om die akademiese boikot van Israeliese geleerdes stop te sit.
In die Britse Laerhuis is 'n Early Day Motion (EDM 1590) wat Baker se optrede veroordeel het, aangeneem, wat gesê het:  "Die Parlement "verafsku diskriminasie teen akademici van enige nasionaliteit omdat dit nie in ooreenstemming is met die beginsel van akademiese vryheid nie, beskou sodanige diskriminasie as skreiende antisemitisme terwyl dit voorgee om bloot gekant te wees teen die Israeliese regeringsbeleid … en doen ’n beroep op UMIST om verskoning te vra vir hierdie laakbare daad en om professor Baker te ontslaan."
Judith Butler het voorgestel dat Baker "gebruik gemaak het van gevestigde antisemitiese stereotipes". Volgens Butler is dit om soos Baker te eis "dat alle Jode dieselfde beskouing van Israel het of voldoende verteenwoordig word deur Israel … is om Jode met Israel saam te smelt en sodoende 'n anti-semitiese vereenvoudiging van Joodsheid te veroorsaak". Volgens professor Jon Pike "is Mona Baker se beleid in werklikheid antisemitisme: sy wil nie kontak hê met enige individue wat geaffilieer is met die Israeliese instellings nie, en dié mense is hoofsaaklik Jode. En ons weet natuurlik dat Mona Baker dink dat hierdie optrede 'gepas is (en, wanneer sy daaroor gekritiseer word, kla sy bitterlik oor die Joodse pers)".
Die Nasionale Unie van Studente (NUS) het, buiten om die akademiese boikotte as ’n geheel te veroordeel, spesifiek Baker se afdanking van die twee Israeliese professore as "rassisties" veroordeel. Mandy Telford, die president van die NUS, het verklaar dat "die Nasionale Unie van Studente sterk standpunt inneem teen alle vorme van diskriminasie. Dit is 'n misbruik van die akademiese vryheid wat net 'n negatiewe impak op studente by Umist kan hê ... Ons sal nie die die inperking van [mense] se reg om te studeer as gevolg van waar hulle woon en waar hulle is, ondersteun nie." Daniel Rose, die sameroeper van NUS se antirassismeveldtog, het gesê: "Om mense uit te sluit op grond van hulle nasionaliteit, is gruwelik en niks minder as rassisme nie en moet universeel veroordeel word."
In 2002 het die Europese Vereniging vir Vertaalstudies die afdanking van Toury en Shlesinger, albei lede van die Vereniging, veroordeel omdat "hulle in hulle intellektuele werk nie verteenwoordigers van hulle land is nie, maar individue wat bekend is vir hulle navorsing, hulle begeerte om te vertaalstudies te ontwikkel en vertaling en interkulturele dialoog te bevorder".
Ondersteuning
Baker het ondersteuning uit 'n aantal bronne ontvang, insluitende die Moslem-vereniging van Brittanje en Manchesterse Palestynse Solidariteit-veldtog.
Baker se reaksie
Baker het 'n uitvoerige reaksie aan haar kritici gelewer (waarvan 'n kort opsomming in die London Review of Books gepubliseer is). Baker het geskryf dat "die Joodse pers in Brittanje skaamteloos en uitsluitlik pro-Israel is" en het ondersteuning vir haar posisie van die Israeliese professor Ilan Pappe aangehaal. Sy het ook verwys na 'n brief aan die redakteur van Seymour Alexander, wat homself as 'n Britse Jood identifiseer, en Lawrence Davidson, 'n Amerikaanse Jood wat saam met haar die mede-outeur was van "Ter verdediging van die akademiese boikot". Sy het ook "die intense en hoogs verdraaide smeerveldtog teen my, hoofsaaklik onder leiding van die Joodse pers in die VK" gekritiseer.
Baker het ook gesê dat haar besluit om die twee Israeli's af te dank, "bedoel was as 'n klein simboliese gebaar, maar bloot weens die arrogansie van die Sioniste-drukgroep is dit nou in die openbaar. En dit bereik iets, glo ek, deurdat dit mense dwing om die kwessies werklik te konfronteer".
In 'n onderhoud met The Daily Telegraph het Baker gesê dat sy die slagoffer was van "'n groot intimidasiemasjien daar buite" wat kritiek teen Israel probeer stilmaak en dat "die Amerikaners die ergste oortreders is". Toe sy gevra is oor die ontslag, het sy haar kritici geantwoord deur te sê: "Ek gaan beslis nie geïntimideer word nie. Dit is my interpretasie van die boikotverklaring wat ek onderteken het en ek het probeer om dit duidelik te maak, maar dit lyk nie of dit duidelik is nie. Ek boikot nie eintlik Israeli's nie, ek boikot Israeliese instellings." In dieselfde onderhoud het Baker Israeliese beleid skerp gekritiseer, en gesê: "Israel het verder gegaan as net oorlogmisdade. Dit is verskriklik wat daar aangaan. Baie van ons wil graag daaroor praat as die een of ander soort volksmoord (Holocaust) waarvoor die wêreld uiteindelik sal wakker word, veels te laat, natuurlik, soos met die vorige een."
By 'n konferensie wat in 2004 in Londen gehou is om die implementering van 'n boikot van Israeliese akademiese instellings te bespreek, het Baker gesê dat 'n boikot van Israel die voorkoms van diskriminasie en die risiko van verwatering as gevolg van individueel gekose uitsonderings moet voorkom en het voorgestel dat die akademiese boikot as 'n ekonomiese boikot aangebied moet word, wat impliseer dat alle akademici by Israeliese instellings geboikot moet word "om die instellings te ondermyn wat toelaat dat 'n veworpe staat funksioneer en lidmaatskap van die internasionale gemeenskap eis". Ter ondersteuning van die boikot het Baker gesê: "Ondersteuners van 'n ekonomiese boikot [teen toerisme na Israel] vra nie of die individuele hotelwerkers wat in Israel afgelê word, persoonlik vir of teen die besetting is nie."
Tocantins
Tocantins (uitgespreek [tokɐ̃ˈtʃĩs]) is een van die 26 state van Brasilië. Dit is die nuutste deelstaat in die land, en is slegs in 1988 gevorm. Tocantins se hoofstad en grootste stad, Palmas, het 'n bevolking van 208 165.
Geskiedenis
Portugese Jesuïete sendelinge het die land Tocantins omstreeks 1625 besoek en probeer om die Indiane in die gebied tot die Christendom te bekeer. Die gebied is vernoem na die Tocantinsrivier, waarvan die naam afgelei is van 'n inheemse taal. (Uit: Tukô, Toekan + tï, snawel, dus "Toekan se snawel" in die Tupi-taal.)
Voor 1988 bestaan die gebied uit die noordelike twee vyfdes of een derde van die staat Goiás. Sedert die 17de eeu was hierdie gebied betreklik geïsoleer deur berge en riviere wat slegs in kort gedeeltes navigeerbaar was, en dus moeilik bereikbaar. As gevolg hiervan het die suidelike gebied van die staat meer ontwikkel, veral nadat hierdie gebied in 1956 gekies is vir die ontwikkeling van die nuwe hoofstad Brasília en die Federale Distrik. 'n Sterk separatistiese beweging het in die noorde ontwikkel ten gunste van onafhanklikheid.
Nadat die regering in 1809 hoë belasting op mynbou gehef het, het die plaaslike inwoners 'n separatiste-beweging begin organiseer. Hulle het 'n klein opstand geloods wat vinnig deur die leër verpletter is. In die 19de eeu het 'n reeks mislukte opstande in die noorde voorgekom. Histories is die gebied hoofsaaklik deur Indiane bewoon in sommige inheemse stamme en pardo's van gemengde Indiaanse en Portugese afkoms.
In die 1970's het die bevolking van die noorde van Goiás die regering versoek om 'n aparte staat te stig. In die Grondwet van 1988 is die Staat Tocantins amptelik tot stand gebring en toegelaat as 'n nuwe Brasiliaanse staat.
Kadmium
Kadmium is 'n chemiese element met die simbool Cd en atoomgetal van 48. Kadmium is 'n betreklik skaars, blouerige wit oorgangsmetaal en is 'n bekende karsinogeniese (kankerwekkende) stof wat in sinkertse voorkom. Kadmium word hoofsaaklik in batterye en pigmente (byvoorbeeld in plastiekprodukte) gebruik
Tocantins
Geskiedenis
Sedert sy ontstaan en beleggings deur die regering, soos in die nuwe hoofstad van Palmas, was Tocantins die vinnigste groeiende Brasiliaanse staat. Die bloeiende ekonomie is gebaseer op die mynbou en die landboubedryf, en lok duisende migrante van regoor die land. Die konstruksie van die langbeplande Brasilië Noord-Suid-spoorweg sal die ekonomiese groei waarskynlik nog meer bevorder.
Kadmium
Ontginning
Kadmium is 'n algemene onsuiwerheid in sink en word dikwels onttrek tydens die vervaardiging van sink. Sinksulfiedertse word in die teenwoordigheid van suurstof gerooster om die sinksulfied na die oksied om te skakel. Sinkmetaal word dan vervaardig deur die oksied saam met koolstof te smelt of deur elektrolise in swaelsuur. Kadmium word geïsoleer vanuit die sinkmetaal deur vakuumdistillasie van die gesmelte in sink of dit kan verkry word deur kadmiumsulfaat uit die elektrolitiese oplossing neer te slaan.
Tocantins
Ekonomie
Die dienstesektor is die grootste komponent van die BBP op 59,9%, gevolg deur die nywerheidsektor op 27,2%. Die landbou verteenwoordig 12,9% van die BBP (2004). Tocantins se uitvoere is; sojaboon 89,2%, beesvleis 10,5% (2002). Die staat se ekonomie maak 0,4% (2005)van die Brasiliaanse ekonomie uit.
Kadmium
Kenmerkende eienskappe
Kadmium is 'n sagte, smeebare, pletbare, giftige, blouerig-wit bivalente metaal. Die eienskappe daarvan is soortgelyk aan sink maar dit reageer om meer komplekse verbindings te vorm. Die algemeenste oksidasietoestand van kadmium is +2, maar daar is seldsame voorbeelde van +1 verbindings met kadmium bekend.
102
Die jaar 102 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Sondag begin het. Dit was die 2de jaar van die 2de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Tocantins
Ekonomie
Soos met 'n groot deel van Brasilië, is die ekonomie van Tocantins afhanklik van beesboerdery. Die pynappelplantasies van die staat lewer 'n groot deel van Brasilië van die vrugte, asook baie ander Mercosul-lande. In die noorde van die staat word houtskool en olies uit die babaçu-palm onttrek.
Met die oog op die uitbreiding van die ekonomiese basis van Tocantins deur die oprigting van 'n hidro-elektriese kragopwekkingdam in die staat, het die regering 'n private onderneming toegelaat om 'n aansienlike hidro-elektriese dam met vyf turbines te bou, wat die Tocantinsrivier blokkeer om 'n reservoir te skep. Hierdie konstruksie het sommige inheemse inwoners verplaas. Die ekonomiese bydrae van die dam tot die staat is groot: een turbine lewer genoeg krag vir die hele staat Tocantins, en die oorblywende vier lewer elektrisiteit wat aan ander dele van Brasilië verkoop word.
Kadmium
Geskiedenis
Kadmium (Latyns cadmia, Grieks καδμεία wat "kalamyn" beteken, wat 'n kadmiumdraende mengsel van minerale is en vernoem is na die Griekse mitologiese karakter, Κάδμος (Kadmos)) is in Duitsland ontdek in 1817 deur Friedrich Strohmeyer. Strohmeyer het die nuwe element in 'n onsuiwerheid van sinkkarbonaat (kalamyn) gevind en vir 100 jaar was Duitsland die enigste betekenisvolle produsent van die metaal gewees. Die metaal is vernoem na kalamyn omdat die metaal in hierdie verbinding ontdek is. Strohmeyer het opgemerk dat sommige onsuiwer kalamynmonsters die neiging gehad het om van kleur te verander as dit verhit is, anders as suiwer kalamyn.
Ten spyte daarvan dat kadmium en sy verbindings baie giftig is kalsiumjodied in die verlede as 'n medisyne gebruik. In 1927 het die Internasionale Buro van Gewigte en Mates die meter in terme van die rooi kadmium spektrumlyn (1m = 1 553 164.13 golflengtes) gedefinieer. Hierdie definisie is sedertdien verander (sien krypton).
Verspreiding
Kadmiumdraende ertse is seldsaam en kom in klein hoeveelhede voor. Greenokiet (CDS), die enigste betekenisvolle mineraal kom bykans altyd saam met sfaleriet (ZNS) voor. Gevolglik word kadmium hoofsaaklik vervaardig as 'n byproduk van die ontginning van sulfiedertse van sink en tot 'n mindere mate van lood en koper. Klein hoeveelhede kadmium, ongeveer 10% van totale verbruik, word verkry vanuit sekondêre bronne, hoofsaaklik uit die stof wat vrygestel word deur die herwinning van yster- en staalskroot.
Isotope
Kadmium wat in die natuur voorkom bestaan uit 8 isotope. By twee van hierdie isotope is radio-aktiwiteit waargeneem en daar is voorspel dat drie ander radio-aktief moet wees maar daar is tot op hede geen verval waargeneem nie, vanweë hulle uiters lang halfleeftye.
Die twee natuurlik radio-aktiewe isotope is 113Cd (beta-verval, halfleeftyd van 7.7 × 1015 jaar) en 116Cd (twee-neutrino dubbele beta-verval, halfleeftyd van 2.9 × 1019 jaar). Die ander drie is 106Cd, 108Cd (dubbele elektronvangs en 114Cd (dubbele beta-verval). Ten minste drie ander isotope - 110Cd, 111Cd en 112Cd - is geheel en al stabiel.  Van die isotope wat afwesig is in natuurlike kadmium is die langslewende 109Cd met 'n halfleeftyd van 462.6 dae en 115Cd met 'n halfleeftyd van 53.46 uur.  Al die oorblywende radio-aktiewe isotope het halfleeftye van minder as 2.5 uur, en die meerderheid van hulle se halfleeftye is selfs korter as 5 minute.  Hierdie element het ook 8 bekende metatoestande met die stabielste hiervan 113mCd (t½ 14.1 jaar), 115mCd (t½ 44.6 dae)en 117mCd (t½ 3.36 uur).
Die bekende isotope van kadmium wissel in atoommassa van 94.950 (95Cd) tot 131.946 (132Cd). Die primêre vervalmodus voor die tweede volopste stabiele isotoop, 112Cd, is elektronvangs en die primêre modus daarna is betaverval en elektronvangs. Die primêre vervalproduk voor 112Cd is element 47 (silwer) en die primêre produk daarna is element 49 (indium).
Giftigheid
Kadmium hou 'n beroepsgevaar in wat verband hou met nywerheidsprosesse soos die metaalplatering en die vervaardiging van nikkel-kadmium batterye, pigmente, plastieke en ander sintetiese materiale. Die hoofroete vir blootstelling in nywerheidsomgewings is deur inaseming. Inaseming van kadmiumbevattende dampe kan aanvanklik koors tot gevolg hê maar later vererger tot chemiese pneumonitis, pulmonary edema en selfs die dood.
Kadmium is ook 'n element wat omgewingsgevare inhou. Menslike blootstelling tot kadmium in die omgewing is hoofsaaklik as gevolg van die verbranding van fossielbrandstowwe en munisipale afval. Daar was noemenswaardige gevalle van vergiftiging wat die resultaat was van langtermyn blootstelling aan kadmium besmette voedsel en water. In die dekades na die Tweede Wêreldoorlog het Japannese mynboubedrywighede die Jinzu-rivier met kadmium en spore van ander giftige metale besmet. As gevolg daarvan het kadmium opgebou in rysgewasse wat al langs die rivier afstroom van die myne gegroei het. Die plaaslike landelike gemeenskappe het die besmette rys geëet en Itai-tai siekte asook verskeie nierafwykings ontwikkel. Kadmium is een van ses stowwe wat deur die Europese Unie se ROHS lys van beperkte stowwe voorkom wat karsinogeniese stowwe in rekenaars verbied.
Kadmium en verskeie kadmiumbevattende verbindings is ook bekende karsinogene en kan vele soorte kankers verwek.
Huidige navorsing het bevind dat kadmiumtoksisiteit in die liggaam ingedra kan word deur sinkverbindende proteïene. Sink en kadmium val in dieselfde groep in die periodieke tabel en bevat 'n gemeenskaplike (+2) oksidasietoestand en is bykans dieselfde grootte in 'n geïoniseerde toestand. Om hierdie rede kan kadmium vir sink in baie biologiese stelsels vervang, veral stelsels wat sagter ligande soos swael bevat. Kadmium kan soveel as tien keer sterker aan sekere biologiese stelsels verbind en is buitengewoon moeilik om te verwyder. Verder kan kadmium ook vir magnesium en kalsium in sekere biologiese stelsels vervang. Sodanige vervangings is egter seldsaam.
Die rook van tabak is die belangrikste enkele bron van kadmiumblootstelling onder bevolkings in die algemeen. Daar word geraam dat ongeveer 10% van die kadmium-inhoud van 'n sigaret ingeasem word. Die absorpsie van kadmium in die longe is baie meer doeltreffend as in die spysverteringskanaal en daar word sowat 50% van die kadmium wat in sigaretrook ingeasem word, geabsorbeer
Rokers se kadmiumkonsentrasies in hul bloed is sowat 4-5 keer hoër en die konsentrasie kadmium in hul niere is sowat 2-3 keer meer as in dié van nie-rokers. Ten spyte van die hoë kadmium inhoud in sigaretrook wil dit voorkom asof daar min blootstelling aan kadmium voorkom as gevolg van passiewe rook. Geen beduidende effek in kadmiumkonsentrasies in bloed kon by kinders wat aan tabakrook in hul omgewing blootgestel word bespeur word nie.
Voorsorgmaatreëls
Wanneer daar met kadmium gewerk word is dit belangrik dat dit onder 'n dampkas gedoen word of dat daar van 'n geskikte asemhalingstoestel gebruik gemaak word om 'n mens teen die gevaarlike dampe te beskerm. Soldeersel kan byvoorbeeld kadmium bevat en moet met sorg hanteer word.
Groot-Visrivier
Rol in die geskiedenis van Suid-Afrika
Gedurende die 19de eeu het die rivier die grens van die Kaapkolonie gevorm en hewige gevegte het hier gewoed tydens die Grensoorloë van 1779 tot 1878 tussen die inheemse Xhosa-nasie aan die een kant en die Voortrekkerboere en die 1820-Setlaars uit Engeland aan die anderkant. In 1835 is die Fingostam toegelaat om hulle op die rivieroewer te vestig. Onder die apartheidstelsel het die laer gedeeltes van die rivier die westelike grens van die Ciskei-tuisland gevorm.
Oranjerivierprojek
Die rivier vloei normaalweg die hele jaar lank op natuurlike wyse al is die oorsprong van die rivier in 'n droë gebied en die vloei kan redelik traag wees sonder die eb en vloei van die seegety. Water van die Oranjerivierstelsel kan egter nou gebruik word om die rivier se loop tydens droë tye aan te vul. In die 1970's het die Oranjerivierprojek water van die Oranjerivier, deur die Groot-Visrivier, vir landbou- en nywerheidsgebruik na die Oos-Kaap gebring. Die tonnel wat hiervoor gebou is was 'n reuse ingenieursonderneming. Die inlaat tot die tonnel is by Oviston ('n akroniem vir Oranje-Vis-Tonnel). Oviston is aan die suidoostelike oewer van die Gariepdam.
Visrivier-Sondagsrivieroordragskema
Water oorgedra vanaf die Oranjerivier na die Groot-Visrivier via die Oranje-Visriviertonnel word weggekeer by die Elansdriftkeerwal in 'n kanaal wat vir 65 km saam met steil hellings kronkel en uitmond in die Klein-Visrivier. Die kanaal vloei deur die Cookhousetonnel van 13,1 km wat deur die Bosberg sny tussen Cookhouse en Somerset-Oos. Die water vloei vir 40 km in die Klein-Visrivier tot by die De Mistkraalkeerwal. Hier word die water uitgekeer in die Skoenmakerskanaal (vermoë 22 m³/s) wat uiteindelik uitmond in die Volkerspruit wat op sy beurt na die Darlingtondam in die Sondagsrivier vloei.
Algemeen
Ondanks die rivier se naam vind hengel slegs in die dele naby die see plaas en is dit hoofsaaklik vir ontspanningsdoeleiendes. Die rivier is 'n getyrivier vir ongeveer 20 km. 'n Gewilde kanobyeenkoms, die Visrivier-kanomaraton, vind jaarliks tussen die Grassridgedam en Cradock plaas.
Paraleucilla cucumis
Paraleucilla cucumis is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die kalksponse (Calcarea). Die spons leef in die see en sy steenselle bestaan uit kalsiumkarbonaat.
Grassy Park
Grassy Park is 'n voorstad op die Kaapse Vlakte, Kaapstad. Volgens die 2011-sensus het Grassy Park 'n bevolking van 82 200 gehad, van wie 71 847 (88%) Kleurlinge was.
Martin-de-Viviès
Martin-de-Viviès is die hoofstad van die Franse Suidelike en Antarktiese Gebiede aan die Noordkus van Amsterdameiland in die Indiese Oseaan, geleë by 37°48'S, 77°34'O. Die basis bied huisvesting aan 20 wetenskaplikes en ander personeel. Dit in gebruik sedert 1 Januarie 1981 en vervang die eerste stasie, La Roche Godon. Wetenskaplikes en ander besoekers wat 'n jaar op die eiland spandeer staan as les hivernants (die oorwinteraars) bekend. Geriewe en aktiwiteite wat die lewe in die afgeleë nedersetting meer draaglik maak sluit in 'n gimnasium, 'n running track, fietse, fotografie en so nou en dan 'n pot pétanque. Om te vermy dat die kleine groepie mense wat vir lang tye met mekaar moet saam werk en leef aan "cabin fever" begin lei reël die Franse Suidelike en Antarktiese Gebiede (TAAF) owerheid jaarlikse weeklange middel-winterfeeste (Frans: La Midwinter) wat op 21 Junie – wintersonstilstand in die Suidelike Halfrond– op al drie TAAF wetenskaplike basisse (Amsterdam-, Crozet- en Kergueleneilande). Feesaktiwiteite sluit in: eiergooi, boogskiet, bordspeletjie, filmvertonings (16mm), verskei resiese (insluitend 'n course des garçons de café), tafeltennis, pétanque, fietsry, 'n piekniek, middeleeuse feesmaal, braai, pannekoekpartytjie, amateuraand en 'n bonfire wat as die  Feu de la Saint-Jean à la Cale bekend staan.
Die laboratoria op die eiland is:
La Rochelle
La Rochelle is 'n stad in die suidweste van Frankryk en die hoofstad (prefektuur) van die département Charente-Maritime met 'n bevolking van 75 736 (soos op 1 Januarie 2016). Die stad is aan die Golf van Biskaje geleë.
La Rochelle was eeue lank die grootste Franse seehawe aan die Atlantiese Oseaan - 'n status waaruit 'n groot verskeidenheid internasionale bande voortgespruit het. So het die stad 'n belangrike rol by die stigting van Franse kolonies in Noord-Amerika gespeel. Vandag het La Rochelle steeds 'n kosmopolitiese karakter - en beskik oor een van die grootste jaghawens ter wêreld, die Port de Plaisance de Minimes. Sy leuse - «La Rochelle, belle et rebelle» - weerspieël die selfbewuste optrede van sy bevolking gedurende die stad se Protestantse geskiedenis wat 'n tragiese einde gehad het.
Danksy sy kenmerkende wit sandsteengeboue staan La Rochelle in Frankryk bekend as la ville blanche - "die wit stad". Die stad word deur 'n brug met 'n lengte van 2,9 kilometer met die eiland Île de Ré verbind. Sy hawe lê aan die einde van 'n beskermde seestraat, die Pertuis d'Antioche.
Vroeë geskiedenis
La Rochelle is in die 10de eeu gestig en het reeds in die 12de eeu 'n belangrike ekonomiese rol as Atlantiese seehawe gespeel. 'n Aantal handelsroetes van die Orde van die Tempeliers het La Rochelle as hulle eindpunt op die vasteland gehad. Hertog Willem X van Akwitanië het in 1137 die status van 'n vrye hawestad aan La Rochelle verleen. Die burgemeester Guillaume de Montmirail, wat vyftig jaar later benoem is, was die eerste persoon in Frankryk wat hierdie amp beklee het. Tot by die 15de eeu het La Rochelle veral danksy die wyn- en southandel die grootste Atlantiese hawestad in Frankryk gebly.
Die beleg van La Rochelle
Tydens die renaissance het La Rochelle die sentrum van 'n hervormingsbeweging en sedert 1568 ook een van die geestelike sentra van die Hugenote-beweging geword. Die stad het tegelykertyd tot een van die liberaalste en welvarendste in die land ontwikkel, tog het die politieke ontwikkelings in die twintigerjare van die 17de eeu 'n einde aan hierdie bloeitydperk gemaak. Die Franse kroon was vyandelik gesind teenoor La Rochelle as 'n Calvinistiese bolwerk, en in 1622 het Die prins van Guise het die vloot van La Rochelle onder die bevel van Jean Guiton verniel.
Toe Kardinaal de Richelieu tot Frankryk se leidende minister benoem is, het die owerhede steeds meer druk op La Rochelle begin uitoefen. In die somer van 1627 het koning Lodwyk XIII van militêre optrede gebruik gemaak om La Rochelle aan die gesag van die kroon te onderwerp. Op 10 September 1627 het 'n geveg met koninklike troepe 'n tydperk van onrus en onderdrukking deur die owerhede ingelui. As gevolg van die geveg is La Rochelle op bevel van kardinaal Richelieu veertien maande lank beleër. Aangesien Engeland die stadsbewoners van voorrade en ammunisie voorsien het, is 'n dyk met 'n lengte van 1,5 kilometer opgerig wat met eikepale en kanonne beskerm is om die bewoners se proviand af te sny. 25 000 mense of twee derdes van sy bevolking het 'n hongerdood tydens die beleg gesterf. Met sy oorgawe het La Rochelle sy burgemeester en sy voorregte kwytgeraak.
La Rochelle en die Nuwe Wêreld
Die volgende tydperk is danksy die groeiende seehandel met die Nuwe Wêreld (Nieu-Frankryk in Noord-Amerika en die Antille-eilande in die Karibiese See) deur groot welvaart gekenmerk. La Rochelle het 'n beduidende rol in die sogenaamde driehoekshandel gespeel, met slawe-invoere uit Afrika, suikerhandel met die plantasies in die Karibiese See en pelshandel met Kanada. Skepe uit La Rochelle het Franse setlaars na Kanada en groot klippe, wat in La Rochelle as straatstene en boumateriaal vir pragtige geboue dien, terug na Frankryk geneem. Maar hulle het veral slawe uit Afrika na die plantasies van die Nuwe Wêreld vervoer. Die stad het in hierdie periode 'n bloeitydperk ten opsigte van sy kuns, kultuur en argitektuur beleef.
Die 19de eeu
In 1864 het La Rochelle se hawe die toneel vir toetse met die wêreld se eerste meganies aangedrewe duikboot, die Plongeur, onder die bevel van Marie-Joseph-Camille Doré, 'n boorling van die stad, geword.
Die Tweede Wêreldoorlog
Tydens die Tweede Wêreldoorlog het die Duitsers 'n duikbootbasis in La Rochelle opgerig. Weens die groot aantal vyandelike troepe was die stad die laaste in Frankryk wat teen die einde van die oorlog bevry is.
La Rochelle vandag
La Rochelle bewaar sy argitektuur en maritieme erfenis vir die nageslag en het tot 'n eersterangse toeristebestemming langs die weskus van Frankryk ontwikkel. Vissery, skeepsbou en seehandel (onder meer die invoer van ruolie, Kanadese houtspane vir die Franse papierbedryf en tropiese hout) speel nog steeds 'n belangrike rol in die plaaslike ekonomie.
Die stad behoort vandag nog steeds tot die tien grootste hawens van Frankryk, met sowat 1 000 vragskepe wat hier jaarliks aanlê, en gereelde verbindings met lande soos Argentinië, Chili, Indonesië en China, maar sy hawe is te klein vir die meeste groot houerskepe.
Die grootste Europese handelskou vir bote, Le Grand Pavois, word jaarliks in September en Oktober in La Rochelle gehou. Talle nywerhede het rondom die bou van bote en jagte ontwikkel. Daar is tans drie jaghawens in La Rochelle - die Port de Plaisance de Minimes (met 4 900 aanlêplekke die grootste van sy soort aan die Europese Atlantiese kus en die tweede grootste in Frankryk na Marseille), die Port Neuf (Nuwe Hawe, teenoor die eersgenoemde hawe geleë) en die Vieux Port (Ou Hawe) in die historiese middestad.
Die grootste ondernemings in die metropolitaanse gebied van La Rochelle is Alstom, wat hier die nuwe trem Citadis ontwikkel, Delphi Diesel Systems ('n vervaardiger van dieselenjins), Rhodia Electronics & Catalysis ('n vervaardiger van bymiddels vir katalisatore en die elektroniese bedryf) en Dufour ('n vervaardiger van sportbote).
Klimaat
Alhoewel La Rochelle op dieselfde breedtegraad as Montréal in Kanada lê, word die plaaslike klimaat danksy die invloed van die Golfstroom dwarsdeur die jaar deur gematigde temperature gekenmerk. Die gemiddelde temperatuur is 5 °C in Januarie (met 91 sonskynure) en 24 °C in Julie (met 302 sonskynure).
Ardisia opaca
Ardisia opaca is 'n plant spesie in die Primulaceae familie. Dit is gevind in Colombia, Costa Rica en Panama. Dit word bedreig deur habitatsverlies.
Matsikammaberge
Die Matsikammaberge is 'n bergreeks wat in die Matzikama Munisipaliteit van die Wes-Kaap in Suid-Afrika geleë is. Dit is oos van Klawer en sowat 10 km suid van Vanrhynsdorp, tussen die Troe-Troe en Wiedourivier.
Die bergreeks is gemiddeld 636 m bo seevlak met 'n hoogste piek van 1015 m, en voor die berg lê die Gifberg. Die Gifbergpas gaan egter oor die Matsikammaberge. Daar is verskeie unieke plante wat op die berge voorkom, onder andere die Gifberg-tolbos.
2020
Die jaar 2020 was 'n skrikkeljaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Woensdag begin het. Dit was die 20ste jaar van die 21ste eeu n.C. In teenstelling met gewone jare het die jaar 366 dae en 'n 29 Februarie gehad.
Paraleucilla magna
Paraleucilla magna is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die kalksponse (Calcarea). Die spons leef in die see en sy steenselle bestaan uit kalsiumkarbonaat.
Mukurob
duimnael|Die Mukurob
Die Mukurob (Vinger van God of Vingerklip), naby Asab in Namibië, het op 7 Desember 1988 in duie gestort. Nama mondelingse tradisie wou dit hê dat die "witman" se oorheersing aan 'n einde sou kom wanneer die geologiese struktuur ineenstort. Dit was ook so: Suid-Afrika het 'n paar weke later finaal hul beheer oor (toe) Suidwes-Afrika afgestaan.
Daar kan steeds nie met sekerheid vasgestel word wat die oorsaak van die val was nie. Daar is geglo dat 'n reënstorm die vorige week die gedeelte waarop dit rus, verswak het, wat tot die ineenstorting bygedra het.
Transaktinied
regs|300px
Die transaktiniede of superswaar elemente is die chemiese elemente met atoomgetalle van 104 tot 120. Hul atoomgetalle is net groter as dié van die aktiniede, waarvan die swaarste lid lawrensium (atoomgetal 103) is.
Per definisie is die transaktiniede ook transurane – met ’n atoomgetal groter as dié van uraan (92).
Die transaktiniede het almal in hul basiese toestand elektrone in die 6d-subskil. Buiten rutherfordium en dubnium het selfs die langsdurende isotope van transaktiniede ’n uiters kort halfleeftyd van sekondes of minder.
Transaktiniede is radioaktief en word net sinteties in laboratoriums geskep. Hulle is almal genoem na chemici, fisici of belangrike plekke wat betrokke was by die vervaardiging van die spesifieke element.
NG gemeente Welkom
duimnael|regs|170px|Ds. D.W. Krynauw, [[Welkom se eerste NG predikant.]]
Die NG gemeente Welkom is die moedergemeente van die Nederduitse Gereformeerde Kerk in die Vrystaat se goudstad, Welkom.
Stigting
Die gemeente Welkom is op 17 Maart 1950 afgestig en wel van Odendaalsrus. Op 20 Augustus 1950 is die eerste leraar, ds. D.W. Krynauw, hier bevestig. Die gemeente het as gevolg van die ontwikkeling van die goudmyne in die Oranje-Vrystaat ontstaan. Die eerste van hierdie myne was St. Helena, of Eerstemyn, wat in 1951 die produksiestadium bereik het, en vyf ander myne wat aan die Anglo-American Corporation behoort.
Uitdagings
Die besonderse wyse van ontstaan het vir die nuwe gemeente ook besonderse probleme meegebring, onder meer: Dit was geen gevestigde wyk van 'n bestaande gemeente wat afgestig is nie, maar 'n aantal mense wat uit verskillende gemeentes hierheen gekom het en in 'n groot mate vreemd vir mekaar was. Trouens, baie het hulle ná 'n paar jaar nog as vreemdelinge beskou en geweier om hul attestate hierheen te laat oorkom omdat hulle nie van plan was om vir altyd hier te bly nie.
Rondom die ses goudmyne het verskillende “dorpe" hul ontstaan gehad. Elke myn het voorsiening vir ongeveer 500 huise gemaak om hul eie mynwerkers te huisves. Dit het die aanbou van ongeveer 3 000 mynhuise beteken. Hierdie huise is egter nie bymekaar gebou nie, maar in verskillende wyke of dorpe, met baie ruim voorsiening tussenin vir privaat persone om grond te bekom en huise te bou, sakepersele, parke ens. Teen 1951 was die volgende dorpe in aanbou: St. Helena, Welkom, Bedelia, Dagbreek en Rheederpark.
Die werknemers van die groot bothaannemers is in drie tydelike uitbreidings op St. Helena, Western Holdings en Uitsig-kamp gehuisves. Die blanke inwoners is reeds in 1951 op ongeveer 7 000 na 8 000 beraam, en elke dag het nog mense ingestroom. Met die stigting van die gemeente was daar nog geen hoërskool nie, maar wel twee laerskole met ongeveer 1 000 leerlinge.
Die lidmate van die nuwe gemeente was nie net vreemdelinge vir mekaar nie, maar ook was die dorpe so geleë dat daar geen sprake was van 'n gemeentelike eenheid nie. Die gevolg was dat in elke uitbreiding daar kerk- en pastoriepersele vir die afstigting van toekomstige gemeentes aangekoop moet word. Sodanige persele is binne ’n jaar of wat reeds op St. Helena, Welkom en Dagbreek aangekoop, waar binne afsienbare tyd selfstandige gemeentes ontstaan het. Totdat afgestig is, was dit onmoontlik om 'n kerk te bou. Intussen is 'n kerksaal op Welkom gebou, en kort daarna op St. Helena. 'n Saal op Dagbreek was ook 'n dringende behoefte, waar voorlopig eers gebruik gemaak is van 'n gemonteerde saaltjie.
Die ouderlinge en diakens is feitlik almal verbonde aan die myne, en as gevolg van moeilike werkure was dit nie altyd moontlik om die wyke te besoek en nuwe intrekkers op te spoor nie. Die gevolg was dat nie alleen die geestelike bearbeiding skade gely het nie, maar ook die insameling van geld.
Predikante
Aanvanklik het die leraar alleen gestaan in die gemeente en moes elke week twee bidure waarneem en elke Sondag drie dienste op die verskillende dorpe. Met behulp van die Armesorg is toe proponente H.J. van Niekerk en L.A.D. Roux aangestel, wat veral sekere wyke met die oog op afstigting moes bearbei. In 1952 berig Ons gemeentelike feesalbum: “(Daar) word gevoel dat die uitbreidinge hier sulke geweldige afmetinge aanneem, dat dit die taak geword het van ons hele Kerk om hierdie instromende menigtes vir ons Kerk te behou. Die Roomse en verskeie sektes is geweldig bedrywig. Hier is nie net 'n proses van wording nie, maar ook verwording en dikwels godsdienstige en sedelike agteruitgang.”
Afstigtings en inlywings
Mettertyd het die verwagting van al bogenoemde afstigtings waar geword met die stigting van die gemeentes Welkom-Noord, Welkom-Suid, Welkom-Wes, Reitzpark (ontbind in 2011), Welkom-Wespark (ingelyf by Welkom-Wes), St. Helena, Dagbreek en Bedelia. Later het ook Riebeeckstad en Riebeeckstad-Erfdeel in die voorstad Riebeeckstad aan die beurt gekom.
Kraairivier (Baviaanskloof)
Die Kraairivier is 'n spruit wat in die Oos-Kaap, Suid-Afrika vloei. Dit kruis die berge deur die Perdepoort noord van die Baviaanskloof, en noordoos van Willowmore.
Dlinza-natuurreservaat
Die Dlinza-natuurreservaat word omring deur die dorp Eshowe.
Dlinzabos lê op 'n kruin bestaande uit 'n reeks koppies en bereik 'n hoogte van 500 m bo seevlak. Die reservaat bestaan uit baie hoë bome en stroompies. 'n Sestig voëlspesies, duikers, bosbokke, blouapies, wildevarke en ander diere kom hier voor. 'n Verhoogde wandelpad van 125 m lank en 'n uitsigtoring van 20 m hoog bied 'n blik op die blaredak wat die reuse bome skep en skep 'n uitsig tot by die kus. Daar is twee wandelpaaie.
Weens die hoogte bo seespieël is dit by Eshowe koeler as in die omgewing. Daarom was die gebied by die Zoeloe-konings 'n gewilde oorblyplek. Tydens verskeie van die oorloë waarin die Zoeloes betrokke was, was die bos 'n gewilde skuilplek.
Vertoningsprogrammatuur
Vertoningsprogrammatuur is ’n programmatuurpakket wat gebruik word om inligting in die vorm van ’n skyfievertoning aan te bied. Dit het drie hooffunksies: ’n bewerker sodat teks ingevoeg en geformatteer kan word, ’n metode vir die invoeg en manipulering van grafiese beelde en ’n skyfievertoningstelsel om die inhoud weer te gee.
Geskiedenis
In die middel-1980’s het ontwikkeling in die rekenaarbedryf die manier waarop vertonings geskep is, verander. Goedkoop gespesialiseerde toepassings het dit vir menigeen met ’n rekenaar moontlik gemaak om professionele vertoningsgrafika te skep.
Hierdie programme is oorspronklik gebruik om 35 mm-skyfies te skep wat d.m.v. ’n skyfieprojektor vertoon sou word. Soos hierdie programme in die laat 1980’s meer algemeen geword het, is maatskappye geskep wat die vertonings op slapskywe ontvang het en òf skyfies geskep het, òf transparante gedruk het. In die 1990’s het toegewyde vloeikristalskerms, wat aan die projektor geheg kan word, die transparante begin vervang en teen die laat 1990’s is ook dit byna heeltemal deur videoprojektors vervang.
Die eerste kommersiële rekenaarprogrammatuur wat spesifiek ontwikkel is vir die skep van vertonings is in 1979 deur Hewlett-Packard ontwikkel en is aanvanklik BRUNO, en later HP-Draw, genoem. Die eerste programmatuur was ’n vertoning op ’n tuisrekenaarskerm vertoon het was VCN ExecuVision wat in 1982 ontwikkel is. Die program het gebruikers toegelaat om prentjies uit ’n versameling te kies om hul vertonings te verfraai.
Creedy
Creedy is 'n van. Noemenswaardige mense met die van sluit die volgende in:
Tigray-oorlog
Die konflik het gespruit uit die poging van die Ethiopiese eerste minister Abiy Ahmed om die land se politiek van etniese federalisme, 'n magsdelingstelsel wat gebaseer was op etnisiteit en streeksbeheer gee aan individuele etniese groepe wat voorheen gemarginaliseer was, te verander. Die stelsel het ook die Tigray-minderheid op federale vlak bevoordeel.
Deur die etniese en streekgebaseerde partye van die Ethiopian People's Revolutionary Democratic Front, wat 30 jaar lank Ethiopië regeer het, saam te voeg tot 'n landwye Prosperity Party, het Abiy die mag van die Tigray People's Liberation Front (TPLF) bedreig, militêr en polities 'n magtige entiteit binne Ethiopië, wat volgens etnisiteit ongeveer 6% van die bevolking verteenwoordig. Die TPLF het geweier om by die nuwe party aan te sluit en spanning is tussen die twee geskep, wat verder toegeneem het toe 'n betwiste verkiesing in Tigray in September gehou is - in weerwil van die federale regering, wat die nasionale verkiesing weens die covid-19-pandemie uitgestel het.
Die konflik se onmiddellike oorsaak was 'n vermeende aanval die vierde van Desember op die georganiseerde Tigray-magte by die hoofkwartier van die Noordelike Bevel van die Ethiopiese Nasionale Weermag (ENDF), die verdedigingsvleuel van die regering van Ethiopië.
Die federale magte het die hoofstad van Tigray, Mekelle, op 28 November verower, waarna eerste minister Abiy Ahmed die Tigray-operasie “as voltooi” verklaar het. Die TPLF verklaar egter dat die organisasie sal voortgaan om te veg. Fesseha Tessema, 'n TPLF-Raadgewer het op 28 Junie 2021 verklaar dat die TPLF weer die hoofstad Mekelle oorgeneem het en dat Ethiopiese magte uit die stad onttrek het.
Massa buitegeregtelike moorde op burgerlikes het gedurende November en Desember 2020 plaasgevind in en om Adigrat, Hagere Selam, in die Hitsats-vlugtelingkamp, en in Humera  Mai Kadra  Debre Abbay en Aksum.
Voorstelle vir vrede en bemiddeling het 'n vroeë November-bemiddeling van die Afrika-unie (AU) deur Debretsion voorgestel en deur Abiy geweier; 'n AU-trio van voormalige Afrika-presidente wat einde November Ethiopië besoek het;  'n noodgeval Interregering owerheidsberaad van Oos-Afrikaanse regerings- en staatshoofde wat einde 20 Desember 2020 in Djibouti vergader het; en vredesvoorstelle op 19 Februarie deur die TPLF en op 20 Februarie deur die Nasionale Kongres van Groot Tigray ( Baytona), Tigray Independence Party (TIP) en Salsay Weyane Tigray (SAWET). As gevolg van die aanvang van die oorlog het 'n diep humanitêre krisis ontstaan.
Histories/polities
Die TPLF was vroeër deel van die Ethiopiese regeringskoalisie tot sy weiering om in 2019 saam te smelt in die Welvaartparty. In 2020 het die spanning tussen die regering en die TPLF toegeneem in die maande voor die Tigray-militêre ingryping in November. Premier Abiy Ahmed, van Oromo-afkoms, beskuldig die TPLF-partylede in die Tigray-streekregering dat hulle sy gesag ondermyn. Daarteenoor het die Tigray-owerhede die weiering om die verkiesing in September 2020 vir die Tigray-parlement te erken (wat saam met alle verkiesings in Ethiopië deur die federale verkiesingsraad vertraag is as gevolg van die covid-19-pandemie in Ethiopië) as die rede vir die uitbreek van die konflik. Abiy Ahmed se regering het die Tigray-verkiesing in September as onwettig beskou. Die verbetering van die betrekkinge tussen Abiy Ahmed en die Eritrese president Isaias Afwerki, wat in Tigray negatief beskou word, het ook die spanning verhoog. Aan die einde van Oktober het die Ethiopiese versoeningskommissie verklaar dat hy probeer bemiddel tussen die federale en die Tigray regering, maar dat die voorwaardes wat deur beide kante gestel is, die vordering belemmer.
Terwyl die spanning bly toeneem, is 'n generaal wat deur Abiy aangestel is, deur die regering van Tigray verhinder om sy militêre pos te aanvaar. Die dag voor die TPLF se aanvalle op die Noordelike Kommando op 4 November, het die federale parlement van Ethiopië voorgestel om die TPLF aan te wys as 'n terroriste-organisasie.
Grondwetlike konteks
Die 1995-grondwet van Ethiopië bepaal in artikel 39.1, "Elke nasie, nasionaliteit en volk in Ethiopië het 'n onvoorwaardelike reg op selfbeskikking, met inbegrip van die reg op afskeiding."
Artikel 62.9 verleen aan die Huis van die Federasie (HvdV) die reg om 'federale ingryping te beveel as enige staat [regering], in stryd met [die] Grondwet, die grondwetlike bestel in gevaar stel.'
Aan die einde van September 2020 het die TPLF verklaar dat die grondwetlike termyn van die HvdF, die Huis van die Volke se Verteenwoordigers (HvdVV), die Eerste Minister en die Ministerraad tot 5 Oktober 2020 geldig was, en dat hy om hierdie rede sal oorweeg dat "die sittendes" grondwetlik onwettige sal wees na 5 Oktober. TPLF het voorgestel dat die regering vervang word deur 'n tegnokratiese opsigterregering, soos uiteengesit in 'n plan wat deur die Coalition of Ethiopian Federalist Forces op Facebook geplaas is.
Airbus A320neo-familie
Die Airbus A320neo-familie (neo vir nuwe enjinopsie) is 'n ontwikkeling van die A320-familie van smalromp-straalvliegtuie wat deur Airbus vervaardig word. Die eerste vlug is op 25 Desember 2014 onderneem en op 25 Januarie 2016 deur Lufthansa in diens gestel. Die CFM International LEAP- of Pratt & Whitney PW1000G- enjins word nuut ingespan en is standaard met haaivlerkies toegerus. Dit is 15% tot 20% meer brandstofdoeltreffend as die A320ceo-familie. Die A320neo-familie is gebaseer op die vorige A319, A320 en A321. Teen Januarie 2020 is 'n totaal van 7 395 A320neo-familievliegtuie deur meer as 115 lugrederye bestel, wat dit die vinnigste verkoper van kommersiële vliegtuie ooit maak.
Nuwe enjinopsie
In vergelyking met die nuwe-enjinverbetering van 15%, sou 'n heelnuwe enkel-paadjie slegs 3% verbeter het, terwyl hoë volume vervaardiging in koolstofvesel baie duurder sou wees.
Kaapse halfbek
Die Kaapse halfbek (Hyporhamphus capensis) is 'n vis wat endemies is aan Suid-Afrika en kom voor van Valsbaai tot by suidelike Mosambiek. In Engels staan die vis bekend as die Cape halfbeak.
Vilhelm Ekelund
Vilhelm Ekelund (14 Oktober 1880 – 3 September 1949) was 'n Sweedse digter.
Elim, Wes-Kaap
Elim in die Strandveld in die Overberg is 20 km suidwes van Bredasdorp geleë. 'n Opvallende kenmerk van die dorp is die witgekalkte rietdakhuise met hul lae werfmure, groentetuine, leislote en vybome.