cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Gebeurtenisse wat tot die Eerste Wêreldoorlog gelei het
Die Stryd om grondgebied in Afrika
Na 1880 is Midde-Afrika met rasse skredes oopgestel as gevolg van die ontdekkingswerk wat in die eerste helfte van die 19de eeu onderneem is. Stanley se ontdekkingswerk in die Kongo-bekken het intense belangstelling opgewek by Leopold II van België, wat 'n Internasionale Afrikagenootskap vir die ontwikkeling van die Kongo-gebied gestig het.
Duitse kolonies
Die Duitse Koloniale Genootskap het sy belangstelling nie tot Afrika beperk nie. Dele van Nieu-Guinee is deur die optrede van dr. Nachtigal in besit geneem (1884–1885) terwyl die Bismarckargipel ook beset is. Brittanje, Frankryk en die Verenigde State was verder besig om beheer oor eilande in die Stille Oseaan te verkry. Dit was op uitnodiging van Bismarck dat die Europese state in Berlyn byeengekom het (1884) om reëls op te stel vir die verkryging van gebied en die afbakening van ’n invloedsfeer. Op hierdie wyse kon koloniale mededinging beheer word en ’n algemene Europese oorlog voorkom word.
Willem II en die Duitse Vloot
Terwyl Bismarck bereid was om kolonies aan te skaf, het hy konsekwent ’n versigtige beleid gevolg en verder vriendskaplike betrekkinge met Brittanje gehandhaaf. Toe Willem II egter in 1890 die regering in sy eie hande geneem het, het hy ’n kragtiger koloniale beleid gevolg. Hy wou hê Duitsland moes ’n belangriker rol in wêreldaangeleenthede speel, en daarom het hy die verkryging van meer koloniale gebied voorgestaan, asook die bou van ’n sterk vloot om Duitse belange te beskerm. Hierdie beleid was die oorsaak van gedurige wrywing met Brittanje. Aanvanklik het hy egter probeer om vriendskaplike betrekkinge met Frankryk en Rusland te handhaaf, en ook ’n goedgesinde houding teenoor Brittanje aangeneem. As blyke van hierdie vriendskap het die Britse regering Helgoland in 1890 aan Duitsland toegestaan nadat laasgenoemde die Britse aansprake op sekere dele van Afrika, soos Njassaland en Somaliland, erken het. Die verkryging van Helgoland het dit moontlik gemaak om die Kiel-kanaal te bou, wat in 1895 vir die skeepvaart oopgestel is, en wat noodsaaklik was indien Duitsland 'n sterk seemoondheid wou word.
Brittanje geïsoleer
Kort hierna is die eerste tekens van vervreemding tussen Duitsland en Brittanje waargeneem. Toe die Jameson-inval in Transvaal in 1896 misluk, het die keiser 'n telegram van gelukwensing aan president Paul Kruger gestuur wat tot 'n taamlik vyandige gevoel in Engeland gelei het. Hierdie gevoel is later nog verder gedurende die Anglo-Boereoorlog versterk, toe dit duidelik word dat Duitsland met die Boere gesimpatiseer het. Die pogings van Joseph Chamberlain om 'n verbond tussen Engeland en Duitsland te bewerkstellig, is deur die keiser verwerp, hoewel hy self 'n vriendskaplike houding teenoor Engeland aangeneem het.
Terselfdertyd het Engeland in sy betrekkinge met die Europese moondhede 'n kritieke periode beleef. Die Russiese vordering in China het hom verontrus. Nadat die goeie vloothawe van Kiaotsjou in die Sjantoeng-provinsie 99 jaar lank aan Duitsland verpag is, het Rusland Port Arthur beset sonder teenkanting van Frankryk of Duitsland. Brittanje het egter teen die stap protes aangeteken. Nietemin, om die magsewewig in die Verre-Ooste te bewaar, het Engeland by wyse van vergoeding Wei-hai-Wei ingepalm, terwyl Frankryk op Kwangtsjou beslag gelê het. Daarna is oorlog tussen Engeland en Frankryk weens wrywing in Egipte ook nouliks voorkom. Kitchener is in 1896 aangestel om die Soedan onder Britse beheer te bring. Hy het die kalief se troepe by Omdoerman verslaan en Khartoem binnegetrek. Die Franse, wat begerig was om hulle besittings van Wes-Afrika tot aan die Rooisee uit te brei, het Marchand met 'n klein afdeling Franse troepe van die Kongo uitgestuur, en Fasjoda is beset. Kitchener en Marchand het mekaar by Fasjoda ontmoet. Na 'n tydperk van delikate onderhandelinge tussen Londen en Parys is die Franse mag teruggetrek en oorlog ternouernood voorkom.
Aangesien Engeland vyandig deur Duitsland, Rusland en Frankryk bejeën is en die herhaalde pogings van die Britse minister Chamberlain om 'n verbond met Duitsland aan te gaan, misluk het, is die Britse buitelandse beleid heeltemal gewysig. In plaas van met sy geïsoleerde posisie voort te gaan, het Engeland gepoog om ’n verbond met een van die groot moondhede aan te gaan ten einde die magsewewig in die Ooste te bewaar, wat deur die toenemende Russiese invloed bedreig is. Om hierdie rede is in 1902 'n verbond met Japan aangegaan, waardeur elkeen onderneem het om neutraal te bly indien die ander in 'n oorlog met 'n derde land betrokke sou raak. Daarbenewens, as een van hulle deur twee moondhede aangeval sou word, sou die ander bondgenoot hom te hulp snel.
Brittanje van Duitsland vervreem
Die jaar 1902 was 'n keerpunt in die Europese geskiedenis. Engeland het Japan se bondgenoot geword en was besig om van Duitsland verwyder te raak. Die nuwe koning, Edward VII, wat koningin Victoria in 1901 opgevolg het, het nie van sy neef, die Duitse keiser, gehou nie en was beslis Fransgesind. Buitendien was Frankryk deur die optrede van sy nuwe minister van buitelandse sake, Delcassé, besig om die isolasie van Duitsland te probeer bewerkstellig, en hy het ’n geheime ooreenkoms met Italië aangegaan waarvolgens Italië neutraal sou bly indien Frankryk in ’n oorlog betrokke sou raak.
Die Britse regering is al hoe meer verontrus deur die toenemende invloed van Duitsland oor die Turkse ryk. Nie alleen was die Duitse handelsbelange in Turkye aan die uitbrei nie, maar die keiser was besig om voort te gaan met ’n grootse onderneming vir die aanbou van ’n spoorweg van Berlyn tot Bagdad, en selfs verder tot by ’n voorgestelde vlootbasis aan die Persiese Golf. Die keiser het self Turkye besoek. By geleentheid van sy tweede besoek aan Damaskus het hy die sultan en al die miljoene Moslems onder hom plegtig verseker dat hulle "gerus kon wees dat die Duitse keiser te alle tye hul vriend sou wees". Die aanbou van die spoorweg sou die Duitse militêre en handelsbeheer oor die Balkan en Turkye versterk, maar tegelykertyd ’n ernstige gevaar vir die Franse en Britse belange in Egipte en Indië wees. ’n Voorstel van Engeland dat die spoorweg onder internasionale beheer geplaas word, is deur Duitsland geïgnoreer.
Dit was egter die vrees vir die vergroting van die Duitse vloot ná die tweede Vloot-wet van 1900 wat Engeland en Frankryk laat saamstaan het. Die keiser het Alfred von Tirpitz, ’n sterk voorstander van vlootuitbreiding, as minister van marine aangestel, en ’n Duitse Vlootbond het aangedring op die bespoediging van ’n vlootbouprogram wat in 1898 begin is. Brittanje het dit as ’n direkte uitdaging van sy seemag beskou. Tot dusver het hy daarop gereken dat sy vloot sterker was as ’n kombinasie van die twee sterkste moondhede se vlote. As Duitsland spoedig so ’n sterk vloot sou hê, sou Brittanje in gevaar wees. In een van sy toesprake het die keiser inderdaad gesê "die mag op see moet in ons hande oorgaan".
Die Entente Cordiale, 1904
Nadat Edward VII Parys besoek het en die Franse president ’n soortgelyke welwillendheidsbesoek aan Londen afgelê het, het die Britse sekretaris van buitelandse sake, lord Lansdowne, en die Franse minister Delcassé ’n Anglo-Franse ooreenkoms bekend as die Entente Cordiale in 1904 aangegaan. Frankryk het Engeland se belange in Egipte erken, terwyl Engeland in ruil in die geheim Frankryk se besondere belang in die gebied erken het. Oor die uitstaande geskille in Newfoundland, Wes-Afrika en Siam is ook tot ’n vergelyk gekom. Hoewel hierdie ooreenkoms of entente nie ’n verbond was nie, het dit tog beteken dat die twee lande mekaar goedgesind geword het. Kort hierna het 'n krisis in Marokko ontstaan waardeur die waarde van die Anglo-Franse ooreenkoms deeglik op die proef gestel is.
Die Konferensie van Algeciras, 1906
Verskeie Europese moondhede het in Marokko belanggestel, maar Frankryk in die besonder ter wille van vrede in sy aangrensende gebied, Algerië. Marokko was ook belangrik vanweë sy waardevolle ystererts. Toe dit bekend word dat dit Frankryk se strewe is om sy beheer oor die Noord-Afrikaanse gebied uit te brei, het Duitsland onmiddellik agterdogtig geraak en beweer dat Duitse handelsbelange geraak sou word. Die keiser het skielik Tangier besoek, die sultan van Marokko as 'n onafhanklike heerser erken en verklaar dat Duitsland die sultan teen Franse aggressie sou beskerm.
Frankryk het protes teen hierdie optrede aangeteken, maar Duitsland het daarop aangedring dat sake rakende Marokko op 'n algemene Europese konferensie beslis word. Frankryk kon in hierdie stadium nie op Russiese steun teen Duitsland reken nie, aangesien dié moondheid 'n vernederende neerlaag teen Japan gely het. Nietemin was daar groot gevaar dat oorlog sou ontstaan. Omdat Delcassé nie die steun van die Franse kabinet gehad het nie, het hy bedank, en 'n konferensie is in Januarie 1906 in Algeciras gehou. Daar is ooreengekom dat Marokko sy onafhanklikheid sou behou, maar dat die land vir die handelsverkeer van alle lande oopgestel sou bly.
Deur hierdie voorval het dit gelyk asof Duitsland 'n diplomatieke oorwinning behaal het en Frankryk gedwing het om toe te gee. In werklikheid het die hele voorval daartoe bygedra dat die bande tussen Frankryk en Engeland hegter maak. Sir Edward Grey, die Britse sekretaris van buitelandse sake en verteenwoordiger van die nuwe Liberale regering wat in Brittanje aan die bewind gekom het, het Frankryk op die konferensie voortdurend ondersteun.
Toenadering tot Rusland
Die neerlaag wat die Japannese die Russe toegedien het, het 'n diepgaande uitwerking op die Europese politieke aangeleenthede gehad, aangesien die geloof in Rusland se onoorwinlikheid verpletter was. Toe, in 1906, is 'n derde Duitse Vlootwet aangeneem waardeur voorsiening gemaak is vir die bou van nog oorlogskepe. Brittanje wou nou tot 'n definitiewe verstandhouding met Rusland kom. Dit was moeilik om samewerking met 'n land te verkry waar enige demokratiese beweging onder die volk genadeloos deur sy outokratiese regeerders onderdruk is. Teen 1906 het dit gelyk of 'n poging aangewend is om 'n meer konstitusionele regeringsvorm in te stel toe 'n "doema" of volksraad byeengeroep is. Hierdeur is die Liberale regering in Engeland in staat gestel om 'n reeks onderhandelinge aan te knoop ten einde uitstaande geskille met Rusland te besleg.
Die Drievoudige Entente, 1907
'n Drievoudige Entente tussen Brittanje, Frankryk en Rusland het dus in 1907 tot stand gekom. Omtrent Persië, waar Britse en Russiese belange in die verlede gebots het, is ooreengekom dat Russiese invloed tot die noordelike deel en Britse tot die suidelike beperk sou wees, terwyl 'n neutrale bufferstreek die twee sou skei. Verder het Rusland afgesien van sy aktiewe belangstelling in Afganistan op die Indiese grens, en altwee volke sou Tibet onaangeraak laat.
Europa was nou eindelik in twee afgesonderde kampe verdeel wat direk teenoor mekaar gestaan het. Aan die een kant was Duitsland en Oostenryk-Hongarye, met Italië, wat weens sy tradisie van vriendskaplike betrekkinge met Brittanje, as 'n ietwat twyfelagtige lid van die Drievoudige Verbond beskou kon word. Aan die ander kant was Frankryk, Rusland en Brittanje, wat die Drievoudige Entente uitgemaak het.
Die uitbreiding van bewapening
Aangesien die verskillende volke bevrees was dat 'n algemene oorlog sou ontstaan, is enorme bedrae bestee aan bewapening beide op land en ter see. Frankryk wou steeds wraak neem vir die verlies van Elsas-Lotaringe, en ná die behandeling wat hy in 1905 met betrekking tot Marokko ontvang het, het hy wat landsverdediging betref 'n algehele militêre reorganisasie onderneem.
Duitsland het beweer hy vrees die insluiting deur die vyandige moondhede. Rusland wou 'n sterk leer en vloot opbou ten einde sy beheer in die Nabye-Ooste te versterk. Soos reeds genoem, het Duitsland verskeie vlootwette aangeneem om sy vlootbouprogram te bespoedig. Die Duitsers wou in staat wees om die Britse vloot ter see uit te daag. Onder hierdie dreigende gevaar het die Britse regering reusebedrae begin bestee aan sy vlootuitbreiding. 'n Nuwe tipe slagskip, die Dreadnought, is gebou wat swaar gepantser was en bewapen was met grofgeskut van groot kaliber. Die Duitsers het soortgelyke skepe gebou en die Kielkanaal verdiep.
Verder is met Frankryk ooreengekom dat die hoofmag van die Britse vloot in die Noordsee sou saamtrek, terwyl die Franse hulle vloot in die Middellandse See beskikbaar sou stel. Uitgebreide militêre voorbereiding is ook deur die verskillende moondhede getref. Duitsland, Frankryk en Rusland het hulle leërs in so 'n mate uitgebrei dat eersgenoemde twee lande teen 1914 uit meer as 800 000 man bestaan het, terwyl Rusland meer as een en ’n kwart miljoen gehad het.
Die konferensies in Den Haag
Daar moet egter nie veronderstel word dat die Europese volke juis begerig was om 'n oorlog te begin nie. Die gees van nasionalisme, wat gedurende die 19de eeu stadigaan toegeneem het, het elke volk aangespoor om sy eie belange te beskerm, maar ’n algemene oorlog was nie noodwendig onvermydelik nie. Die bewapeningsuitgawes, wat ’n groot inkomstebron slegs vir 'n sekere tipe nyweraar was, was 'n swaar las vir die volke om te dra. Ten einde die internasionale spanning en die bewapeningslaste te verlig, het tsaar Nikolaas II die Europese moondhede uitgenooi na ’n voorgestelde konferensie in Den Haag. Die verteenwoordigers van 26 lande het in l899 byeengekom, maar dit het geblyk dat geen eensgesindheid met betrekking tot die afskaling van bewapening verkry kon word nie. 'n Permanente geregshof waar enige volk geskille vir arbitrasie kon voorlê, is in die lewe geroep. Hierdie stelsel van arbitrasie was nie iets nuuts nie, aangesien dit menigmaal gedurende die 19de eeu gebruik is. Daar kon egter nie verwag word dat dit ’n oorlog sou voorkom nie, want politieke geskille sou nie voor die hof gelê kon word nie. Op ’n tweede konferensie in 1907 in Den Haag is ’n poging aangewend om die idee van arbitrasie uit te brei, maar wat ontwapening betref, is niks gedoen nie. Op hierdie konferensie het dit reeds geblyk dat oorlog tussen Brittanje en Duitsland moontlik was. Nietemin, in 1912 nog toe voorbereidings vir die oorlog gemaak is, is ’n poging aangewend om ’n verstandhouding tussen die twee volke te bewerkstellig.
Die krisis in Marokko, 1911
Europa was teen hierdie tyd reeds op die rand van oorlog. Daar was verskeie gevaarpunte wat maklik tot ’n algemene uitbarsting kon lei. Hiervan was een in Noord-Afrika, waar Franse en Duitse belange gebots het, en ’n ander in die Balkan, waar Oostenryk en Rusland teenoor mekaar gestaan het.
Donker sterrestelsel
’n Donker sterrestelsel is ’n hipotetiese sterrestelsel wat uit donkermaterie bestaan. Die naam kom van die feit dat hulle geen waarneembare sterre het nie en teoreties onsigbaar is. Daar is eksperimentele bewyse wat die bestaan van donker sterrestelsels steun, hoewel sterrekundiges geen beslissende bewyse daarvoor het nie.
Gebeurtenisse wat tot die Eerste Wêreldoorlog gelei het
Die krisis in Marokko, 1911
Op die konferensie in Algerciras is besluit dat Frankryk toegelaat sou word om in die Marokkaanse hawens die polisie te beheer. Hy wou Marokko agter annekseer. Toe die sultan in 1911 ’n oproep om hulp doen, is ’n klein Franse mag na Fez, die hoofstad van Marokko, gestuur. Hierdie stap sou Frankryk in ’n langdurige stryd dompel om orde in die gebied te herstel.
Donker sterrestelsel
Waargenome bewyse
Sterrekundiges het die eerste keer vermoed daar bestaan donker, onsigbare sterrestelsels toe hulle die stelsel Messier 99 (NGC 4254) bestudeer het. Hierdie ongewone stelsel lyk of dit een van twee komponente van ’n kosmiese botsing is: die gas syfer weg in ’n konstante stroom en een van die arms is uitgestrek. Die ander komponent is egter nêrens te sien nie. Die navorsers het bereken dat ’n voorwerp met ’n massa van 1011 sonmassas binne die afgelope 100 miljoen jaar naby Messier 99 verbybeweeg het en dat dit die gasstroom veroorsaak en een van die arms beïnvloed.
Gebeurtenisse wat tot die Eerste Wêreldoorlog gelei het
Die toestand in die Balkan
Dit was egter te wyte aan die vinnige verslegting van internasionale betrekkinge oor die Balkanvraagstuk dat die begin van die oorlog verhaas is. Die toestande in die Balkanlande was besonder ingewikkeld, aangesien die Turkse ryk aan die verbrokkel was. Die verskillende klein staatjies was uiters jaloers op mekaar, en reeds het verskeie Europese moondhede in die Balkan belang gestel.
Donker sterrestelsel
Waargenome bewyse
In 2000 het sterrekundiges die gaswolk VIRGOHI21 ontdek en probeer uitwerk wat dit was en hoekom dit so ’n swaartekraguitwerking op Messier 99 het. Ná jare sonder enige verduidelikings het sommige afgelei dat VIRGOHI21 ’n donker sterrestelsel is.
Gebeurtenisse wat tot die Eerste Wêreldoorlog gelei het
Die toestand in die Balkan
Oostenryk, wat as lid van die Drievoudige Verbond deur Duitsland ondersteun is, het sedert die Berlynse Kongres die beheer gehad oor Bosnië en Herzegowina met hul Serwiese bevolking van ’n miljoen. Oor Roemenië het ’n prins van die Huis van Hohenzollern regeer, die keiser se suster Sofia was koningin van Griekeland, en Bulgarye het ’n Duitse prins as vors gehad. Duitsland het inderdaad heelwat invloed in die Balkan uitgeoefen, en die Duitse reorganisasie van die Turkse leër het in 1897 tot ’n Turkse oorwinning oor die Grieke gelei. Daar was egter een staat wat hom verset het teen Oostenrykse uitbreiding in die Balkan – dit was Serwië, wat deur Rusland ondersteun is. Die Serwiërs het hulself beskou as kampvegters van die Suid-Slawe (Joego-Slawië), van wie baie binne die grense van Hongarye gewoon het.
Donker sterrestelsel
Waargenome bewyse
Die grootte van donker sterrestelsels is onbekend omdat hulle nie gesien kan word nie. Verskeie ramings is al gedoen. Twee moontlike groottes is dubbel dié van die Melkweg of dié van ’n klein kwasar. Hulle bestaan teoreties uit waterstof en ruimtestof. Sommige wetenskaplikes ondersteun die idee dat hulle sterre kan bevat.
HE0450-2958
HE0450-2958 is ’n ongewone kwasar (’n steragtige voorwerp wat radiogolwe en ander vorms van energie kan uitstraal). Dié een veral het talle groot rooiverskuiwings. HE0450-2958 het geen sigbare sterrestelsel waartoe hy behoort nie. Daar is voorgestel dat dit ’n donker stelsel is waarbinne ’n kwasar aktief geraak het. Daaropvolgende studies het egter onthul dat ’n normale sterrestelsel waarskynlik teenwoordig is.
Gebeurtenisse wat tot die Eerste Wêreldoorlog gelei het
Die toestand in die Balkan
In 1908 het ’n rewolusie met verreikende gevolge in die Turkse ryk ontstaan. Die Jong Turke-party, wat bestaan het uit verligte lede van die jonger geslag wie se strewe dit was om Turkye te hervorm deur Westerse instellings in te voer en so die algehele verbrokkeling van die ryk te voorkom, het die sultan gedwing om ’n konstitusionele regeringsvorm toe te staan. Toe die sultan hom teensit en ’n teenrewolusie wou begin, is hy deur die Jonge Turke afgesit en hulle het sy broer sultan gemaak.
Donker sterrestelsel
HVC 127-41-330
HVC 127-41-330 is ’n wolk wat vinnig beweeg tussen die Andromeda- en die Triangulum-sterrestelsel. Die sterrekundige Josh Simon glo dit is ’n donker sterrestelsel vanweë die spoed van sy rotasie en sy voorspelde massa.
Kaohsiung
Kaohsiung, soms ook Gaoxiong genoem (Chinees: 高雄市, pinyin: Gaosyóng Shìh, Pe̍h-ōe-jī: Ko-hiông-chhī) is ná Nieu-Taipei die tweede grootste stad van die Republiek China op die eiland Taiwan met sowat 2,8 miljoen inwoners. Kaohsiung het 'n oppervlakte van 2 946 km² en word regstreeks deur die nasionale regering bestuur. Op 25 Desember 2010 het die stad met die Kaohsiung County saamgesmelt en beheer Taiwan se belangrikste hawe.
Gebeurtenisse wat tot die Eerste Wêreldoorlog gelei het
Duitse en Oostenrykse intervensie
Terwyl die Turke se aandag deur hierdie binnelandse twiste in beslag geneem is, het die ander volke nie versuim on hul kans waar te neem nie. Die prins van Bulgarye het hom onafhanklik van Turkye verklaar en die titel tsaar aanvaar. Onmiddellik daarna het die Oostenrykse keiser Bosnië en Herzegowina geannekseer. Omdat Serwië geglo het dat sy planne om ’n groter Serwië te stig hierdeur verydel is, het hy verontwaardig daarteen protes aangeteken en ’n oproep op Rusland om hulp gedoen. Rusland was egter te verswak deur die stryd teen Japan om op te tree. Op hierdie tydstip het Duitsland ook ingegryp. Die keiser het aangekondig dat as die Oostenrykse keiser, "sy deurlugtige bondgenoot", in ’n oorlog betrokke raak, " 'n ridder in blink wapenrusting" hom aan sy sy sou bevind. Hierdie gebeurtenisse was ’n voorbode van die ernstige botsing wat in die toekoms tussen die Groot Moondhede oor die Balkan sou plaasvind; want al het Oostenryk en Duitsland die oorwinning behaal, was Rusland en Serwië ontevrede en verbitter deur die neerlaag.
Intussen het Italië, wat nie Abessinië kon verower nie, in 'n oorlog teen Turkye betrokke geraak en Tripoli geannekseer.
Kaohsiung
Sy stadsgebied behels 'n aansienlike deel van Taiwan se suidelike kuslyn en lê aan die Suid-Chinese See.
Donker sterrestelsel
VIRGOHI21
Die ontdekking van VIRGOHI21 is in Februarie 2005 aangekondig en dit is die eerste goeie kandidaat om ’n ware donker sterrestelsel te wees. Sommige navorsers het intussen die teorie verwerp en glo dit is eerder die "getystert" van die nabygeleë Messier 99, wat swaartekragversteurings ondervind terwyl dit in die Virgo-sterreswerm inbeweeg.
Gebeurtenisse wat tot die Eerste Wêreldoorlog gelei het
Die Balkan-oorloë, 1912
'n Vredeskonferensie is in Londen gehou, waar daar ooreengekom is dat Griekeland vir Kreta, Saloniki en Suid-Masedonië sou kry. Serwië sou Noord- en Sentraal-Masedonië bekom, waarvan die grootste deel van die bevolking uit Bulgarye bestaan het, en aan die Bulgarye is Thracië en ’n deel van die Egeïese kus toegeken.
Bulgarye was ontevrede met hierdie reëling en het, op aanhitsing van Oostenryk, in Junie 1913 vir Serwië, Griekeland en Montenegro aangeval. Roemenië het ook tot die oorlog toegetree. Hierdie tweede Balkanoorlog het groot verontrusting in Europa veroorsaak. Bulgarye is geheel en al verslaan, en moes volgens die Verdrag van Boekarest afstand doen van die grootste grondgebied wat aan die einde van die eerste oorlog aan hom toegestaan is. Roemenië het deel van Dobroedsja verkry. Turkye het Adrianopel teruggekry sowel as deel van Thracië, terwyl Serwië en Griekeland Masedonië tussen hulle verdeel het, en Montenegro ’n klein deel van Albanië bekom het.
Oostenryk en Serwië
Die tweede Balkanoorlog het dus ’n ernstige toestand geskep. Oostenryk het nou met ’n Serwië te doen gehad waarvan die gebied verdubbel is en wat in ’n toenemende mate vyandiggesind geword het. Buitendien het Oostenryk en trouens die hele Europa besef dat, indien hy Serwië aanval, Rusland vanweë sy pan-Slawiese gevoel betrokke sou raak. Dit sou beteken dat Duitsland hom aan die kant van Oostenryk sou skaar. Daarby sou Duitsland nie vir Rusland aanval voordat hy eers met Frankryk in die weste afgereken het nie. Ten einde dit so spoedig moontlik te doen, sou Duitsland genoodsaak word om oor Belgiese gebied op te ruk. Aangesien Brittanje Belgiese onafhanklikheid gewaarborg het, sou Brittanje in die stryd betrokke raak.
Die aanvang van die Eerste Wêreldoorlog, (1914)
Die Duitse keiser het ’n beroep op Rusland gedoen om nie in die oorlog tussen die twee moondhede in te meng nie, maar die tsaar het Russiese troepe op die Oostenrykse en Duitse grens gemobiliseer. Duitsland het onmiddellik ’n ultimatum aan Rusland gestuur dat Rusland dit moes staak. Toe geen antwoord ontvang is nie, het Duitsland op 1 Augustus oorlog teen Rusland verklaar. Duitsland het toe geëis dat Frankryk neutraal bly, maar laasgenoemde het ook sy troepe begin mobiliseer. Toe het Duitsland op 3 Augustus teen Frankryk oorlog verklaar.
Die Britse kabinet was verdeeld oor die vraag of Brittanje aan die oorlog moes deelneem of nie. Die Franse het egter hul hoofvlootmag in die Middellandse See saamgetrek, en volgens die ooreenkoms het dit beteken dat Brittanje die beheer van die Noordsee moes oorneem. Toe België deur Duitsland binnegeval word om die Franse leërs gou te verslaan en eersgenoemde ’n oproep om hulp doen, het die Britse kabinet ’n ultimatum aan Duitsland gestel dat België se neutraliteit eerbiedig moes word. Buitendien kon Brittanje nie die aanwesigheid van so ’n sterk vyandelike vlootmag naby sy kus toelaat nie. Die Duitse opmars is egter voortgesit, en op 4 Augustus het Brittanje oorlog teen Duitsland verklaar.
Die oorlog brei uit
So het die oorlog begin wat vier jaar lank sou duur. Sowel wat omvang as verwoesting betref, het dit enigiets oortref wat die wêreld tot dusver beleef het. Nie alleen was die groot nasionale leërs betrokke nie, maar ook die burgerlike bevolking. Daar word geskat dat sowat agt miljoen lewens net op die slagvelde ingeboet is, terwyl meer as vier maal soveel gewond is. Die syfers wat die koste van die oorlog aandui, was astronomies. Miljoene ponde is daagliks deur elkeen van die oorlogvoerendes uitgegee, en die staatskuld het verbysterende hoogtes bereik. In Brittanje, byvoorbeeld, het dit van 708 miljoen pond tot 7 500 miljoen pond gestyg.
Duitsland moes aanvalle van beide die ooste en die weste die hoof bied, maar hy was goed voorbereid en het verwag dat die oorlog gou sou oor wees. Sy leër het uit meer as vier miljoen man bestaan. Die Duitse plan was om Frankryk 'n verpletterende slag toe te dien, voordat die Russe op volle sterkte kon aanval. Toe die Duitsers deur België opruk, het die Franse leër wat deur 'n klein Britse troepemag bygestaan is, teruggeval, en in Parys bedreig. In die Slag van die Marne in September 1914 is die aanvallende leër na 'n geweldige vierdaagse slag gestuit. Hierdie veldslag was die mees beslissende slag van die oorlog en het Parys gered. Parallelle loopgraafstellings is al langs die gevegsfront van Switserland tot by die Noordsee gevorm. Die Franse en die Engelse het hoë verwagtings van Rusland gekoester. Aanvanklik het die Russe deur Oos-Pruise opgeruk en Oostenryk bedreig. Maar in Augustus 1914 het generaal Hindenburg die Russe beslissend by Tannenberg verslaan. Meer manne het in hierdie geveg gesneuwel as in enige ander in die geskiedenis van die wêreld. Nieteenstaande hierdie neerlaag het die Russe met hul aanvalle teen die swakker Oostenryk-Hongarye volhard.
Intussen het die Europese stryd in 'n wêreldoorlog ontwikkel. Die volke in die Britse Volkebond het aan die kant van die Geallieerdes tot die stryd toegetree en die Duitse kolonies verower. Japan het ook teen Duitsland oorlog verklaar en die vyand se besittings in China in besit geneem. Turkye, wat sterk deur Duitsland beïnvloed is, het by die Sentrale Moondhede aangesluit. Dit het beteken dat Rusland byna heeltemal van sy bondgenote afgesny is.
Teen 1915 het Rusland 'n ernstige tekort aan krygsvoorrade ondervind, en hy was ook nie op nywerheidsgebied ver genoeg ontwikkel om aan die vereistes van moderne oorlogvoering te voldoen nie. Dit was dus noodsaaklik vir die Geallieerdes om sy voorrade aan te vul. Winston Churchill, wat destyds hoof van die vloot was, was ten gunste van 'n plan om met geweld deur die Dardanelle te dring en Konstantinopel te verower. In Maart 1915 is 'n gedugte aanval deur die Geallieerde vloot gedoen, maar dit het misluk, grotendeels omdat die aanvanklike sukses nie opgevolg is nie. 'n Onnodig vertraagde landaanval op Gallipoli het misluk nadat meer as honderdduisend man verloor is. Verder na die ooste toe is Mesopotamië deur die Geallieerdes verower.
Nou het Bulgarye aan die kant van die Sentrale Moondhede tot die stryd toegetree, maar Roemenië het by die Geallieerdes aangesluit. In April 1915, toe die Russe begin terugval voor 'n kragtige Duitse en Oostenrykse aanval, het Italië by die Geallieerdes aangesluit. Alhoewel die Italianers geen noemenswaardige oorwinnings behaal het nie, het hulle gehelp om talle Oostenrykse troepemagte die res van die oorlog besig te hou.
Amerika se toetrede tot die oorlog
Gedurende die hele duur van die oorlog het die Britse vloot, bygestaan deur die Franse en later ook die Italianers, 'n effektiewe blokkade van die Europese kus toegepas en troepe na die verskillende gevegsgebiede vervoer. Die vlote van Brittanje en Duitsland het net een maal, aan die einde van Mei 1916, in 'n geveg teen mekaar te staan gekom. Die Slag van Jutland was op daardie tydstip waarskynlik die grootste seeslag in die geskiedenis van die wêreld. Die Britte het 'n groot oorwinning behaal, maar swaar verliese gely. Bowendien was die Duitse slagvloot in staat om na sy basis by Kiel terug te keer.
Die Duitsers het hierop geantwoord deur ’n nuwe aanvalsbeleid. Hulle het gedreig om enige oorlogs- en neutrale skepe wat dit binne die oorlogsgebied wat om die Britse Eilande verklaar is, sonder waarskuwing met duikbote te sink. 'n Ernstige ramp het op 7 Mei 1915 plaasgevind toe die Britse skip Lusitania, wat van New York na Liverpool onderweg was, naby die Ierse kus gekelder is. Onder die groot aantal passasiers wat omgekom het, was daar baie Amerikaanse vroue en kinders. Alhoewel baie Amerikaners op 'n oorlogsverklaring teen Duitsland aangedring het, wou president Wilson die vrede bewaar. Tog het hy Duitsland gewaarsku dat sodanige duikboot-oorlogvoering die toetrede van Amerika tot die oorlog sou meebring.
Duitsland het toe belowe om handelskepe te waarsku. In 'n desperate poging om die oorlog gou tot 'n einde te bring, het die Duitse regering egter in Januarie 1917 bekend gemaak dat hy "onbeperkte" duikbootoorlog sou voer. Dit het beteken dat alle vaartuie binne die oorlogsone gekelder sou word. Daar is ook ontdek dat Duitsland besig was om Meksiko teen die Verenigde State aan te hits. Op 6 April 1917 het die Verenigde State oorlog teen Duitsland verklaar.
Die stryd nader sy einde
Teen hierdie tyd het die toestand vir die Geallieerdes al benard geword. In April dié jaar is altesaam 'n miljoen ton skepe deur Duitse duikbote gekelder, en Engeland se voedselvoorraad was feitlik gedaan. Rusland was ook totaal uitgeput. Die ontevredenheid oor die toestand in dié land was aan die toeneem. Die ontsettende verliese van soldate aan die front was die aanleiding tot die rewolusie van 1917. Die Russe was bereid om vrede te sluit, al sou watter eise ook al gestel word. Deur die Vrede van Brest-Litofsk wat in Maart 1918 onderteken is, het die Russe 'n groot deel van hul gewese ryk verloor, en hulle het hulle toe ook aan die oorlog onttrek.
Intussen was die Amerikaanse oorlogsmasjien al vinnig aan die ontwikkel. Die vloot het help verseker dat troepe en voorrade die oorlogsgebiede bereik. Die duikbootgevaar is so grotendeels verklein. Die Duitse leër, wat van sy bedrywighede aan die oostelike front bevry is, het in 1918 'n aanval onder generaal Ludendorff teen die Geallieerdes in Frankryk voorberei. Die leër is versterk deur allerlei moderne uitvindsels soos swaargeskut, pantsers, vliegtuie en selfs gifgas. Na 'n groot bombardement oor 'n front van meer as 64 km het die Duitse leër met alle mag aangeval. Die eerste tien dae was die kritiekste, want die Duitsers het byna 'n deurbraak gekry. Die Geallieerde magte, versterk deur meer as 'n half miljoen Amerikaanse soldate, het egter onwrikbaar gestaan. Teen Mei 1918 het die aanval reeds sy grootste krag verloor, en teen Julie is 'n Geallieerde teenoffensief onder die opperbevel van maarskalk Foch van stapel gestuur. Die Geallieerde leër was goed toegerus en het van honderde ligte tenks gebruik gemaak. Spoedig was die Geallieerde opmars aan alle fronte aan die gang.
Die Duitse ineenstorting
In Duitsland het die ontevredenheid met die oorlog onder die werkende klasse gegroei. Die land was totaal uitgeput en moeg vir die oorlog. Alhoewel die Sosiaal-Demokratiese Party oorspronklik besluit het om die oorlog te steun, het die arbeidersverteenwoordigers in die Ryksdag in 1916, 'n jaar voordat die Verenigde State in die oorlog gekom het, die oorlogspoging begin dwarsboom. Die Russiese Rewolusie het slegs groter ontevredenheid onder die werkers teen die Duitse regering gewek. In 1918 het ernstige stakings plaasgevind wat met geweld onderdruk moes word.
Die Duitse opperbevel wou die oorlog beëindig voordat die leër heeltemal in duie stort. Op hierdie tydstip (November 1918) het die keiser na Nederland gevlug en is 'n sosialistiese republiek in Berlyn uitgeroep. So het Bismarck se ryk in duie gestort. Duitsland was verplig om ongunstige voorwaardes vir ’n wapenstilstand te aanvaar en die vyandelikhede het op 11 November 1918 om 11:00 geëindig.
Siouxsie & the Banshees
Siouxsie & the Banshees was 'n Britse musiekgroep wat in 1976 deur voorsanger Siouxsie Sioux en baskitaarspeler Steven Severin, die enigste konstante lede van die groep, gevorm is. Die groep was aanvanklik met die Britse punkrock-toneel geassosieer, maar Siouxsie & the Banshees het gou geëwolueer om "'n vorm van postpunk-wanklank vol gewaagde ritmiese en soniese eksperimentering" te skep. The Times noem Siouxsie & the Banshees "een van die waaghalsigste en kompromisloosste awontuurlustiges van die postpunk-era." Die groep het 'n inspirerende bron in die skepping en ontwikkeling van gotiese rock geword, en hul styl het ook elemente van popmusiek en avant-garde gekombineer.
Kevin Pollak
Kevin Pollak (gebore 30 Oktober 1957) is 'n Amerikaanse akteur, vervaardiger, en skrywer. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente A Few Good Men (1992), The Usual Suspects (1995), End of Days (1999), en The Whole Ten Yards (2004).
Pausanias van Masedonië
Pausanias (Grieks: Παυσανίας), uit die Argeïese Dinastie, was in 393 v.C. koning van Masedonië. Hy was die seun en opvolger van Airopos II en is in die jaar van sy troonbestyging deur Amintas III laat vermoor.
Albert II van België
Albert II van België (volledige naam: Albert Felix Humbert Theodoor Christiaan Eugène Marie; gebore op 6 Junie 1934), prins van Luik, prins van België, was vanaf 9 Augustus 1993 tot 21 Julie 2013 die sesde koning van België.
Hy is die jongste seun van koning Leopold III en koningin Astrid. Hy het sy broer Boudewyn opgevolg nadat Boudewyn in 1993 oorlede is. Sy suster Josephine Charlotte was die metgesel van groothertog Jan van Luxemburg.
Op 3 Julie 2013 het hy aangekondig dat hy op 21 Julie 2013, die Nasionale Dag van België, sou abdikeer. Sy oudste seun, Filip het hom as koning opgevolg.
479
Die jaar 479 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Sondag begin het. Dit was die 79ste jaar van die 5de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Tessa Thompson
Tessa Thompson (gebore 3 Oktober 1983) is 'n Amerikaanse aktrise en skryfster. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Dear White People (2014), Creed (2015), Thor: Ragnarok (2017), en Annihilation (2018).
Leucandra bathybia
Leucandra bathybia is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die kalksponse (Calcarea). Die spons leef in die see en sy steenselle bestaan uit kalsiumkarbonaat.
Die spons behoort tot die genus Leucandra en tot die familie Grantiidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 1869 deur Haeckel.
Donker materie
Donker materie is in astrofisika en kosmologie ’n hipotetiese soort materie om ’n groot deel van die algehele massa van die heelal te verklaar. Dit kan nie met teleskope waargeneem word nie; net soos donker energie is donker materie 'n knoeifaktor. Sommiges spekuleer dat dit nie waargeneem kan word nie omdat dit nie betekenisvolle hoeveelhede lig of ander elektromagnetiese straling uitstraal nie. Die bestaan van donker materie word eerder afgelei van die swaartekraginvloed daarvan op sigbare materie, straling en die enorme grootte van die heelal. Donker materie beslaan na raming 84% van die totale materie in die heelal.
Daarna het ander waarnemings ook gedui op die bestaan van donker materie in die heelal, onder meer die rotasiespoed van sterrestelsels, gravitasielense wanneer die lig van voorwerpe op die agtergrond deur sterrestelselswerms op die voorgrond gebuig word, en die temperatuurverspreiding van warm gas in sterrestelsels en swerms. Kosmoloë stem saam dat donker materie hoofsaaklik saamgestel is uit ’n nuwe, tot nog toe ongeïdentifiseerde soort subatomiese deeltjie, die graviton. Die soeke na hierdie deeltjie is vandag ’n belangrike aspek in deeltjiefisika.
Hoewel die bestaan van donker materie algemeen aanvaar word deur die hoofstroom-wetenskapgemeenskap, is verskeie ander teorieë al voorgestel om die afwykings te verduidelik wat donker materie sou veroorsaak.
Handratkas
'n Handratkas is 'n soort transmissie wat in motorvoertuie gebruik word. Dit maak gebruik van 'n wrywingkoppelaar wat deur die bestuurder van die voertuig bedryf word. Dit word gekoppel en ontkoppel deur 'n voetpedaal (by 'n motor) of handhefboom (by 'n motorfiets), vir die regulering van die wringkrag wat die enjin na die dryfwiele oordra; en 'n ratkieser met die hand (motor) of met die voet (motorfiets).
Spierweefsel
Spierweefsel bestaan hoofsaaklik uit lang, dun, naaldvormige selle wat uniek is in dié opsig dat hulle in staat is om saam te trek in reaksie op senu-impulse.
Liza Minnelli
Loopbaan
duimnael|links|200px|’n Jong Liza in 1950 by haar ma, [[Judy Garland, op die stel van Summer Stock.]] duimnael|180px|In haar spesiale konsert Liza with a Z, 1972. duimnael|180px|Saam met [[Mikhail Baryshnikov in Baryshnikov on Broadway, 1980.]]
Handratkas
Gebruiksgemak
Omdat 'n handratkas die werking van 'n ekstra pedaal vereis, en die motor te alle tye in die regte rat gehou moet word, vereis dit goeie konsentrasie, veral in swaar verkeersituasies. Die outomatiese ratkas, aan die ander kant, vereis net dat die bestuurder moet versnel of rem wanneer dit nodig is, met die motor wat self die toepaslike rat kies.
'n Handratkas plaas ook 'n groter werklas op die bestuurder in swaar verkeersituasies, omrede die bestuurder die koppelaarpedaal dikwels moet intrap om die ratte te wissel. Die koppelaarpedaal kan aansienlike inspanning verg, veral op groot vragmotors, a.g.v. die lang pedaalafstand in vergelyking met die rem of die versneller. Soms vereis dit die verskuiwing van die hele been, nie net die voet naby die enkel nie. Dus kan 'n handrat gou moegheid veroorsaak, en is moeilik vir swak of beseerde mense om te bedryf.
Liza Minnelli
Loopbaan
Sy het haar loopbaan in haar tienerjare begin as ’n musiekteater-aktrise en nagklubsangeres in New York. In 1965 het sy haar Broadway-debuut in die musiekspel Flora the Red Menace gemaak en het sy die Tony vir beste aktrise in ’n musiekspel gewen – op 19 was sy die jongste aktrise in Broadway se geskiedenis wat dit kon regkry. Sy het ook lof gekry vir haar dramatiese spel in die prent The Sterile Cuckoo (1969), maar dit is die musiekprent Cabaret (1972) wat haar beroemd gemaak het, asook die spesiale TV-program Liza with a Z (ook 1972), wat ’n Emmy gewen het.
Baie van haar daaropvolgende rolprentprojekte het kommersieel misluk en swak resensies gekry, tot met die 1981-komedie Arthur. Sy het in 1977 ook na die verhoog teruggekeer in die Broadway-musiekspel The Act. Sy het in die 1960's en 1970's popmusiek opgeneem.
Minnelli het gesukkel met dwelmmisbruik en was een van die eerste bekendes wat openlik oor dwelmrehabilitasie gepraat het. Van die laat 1970's af het sy gefokus op konserttoere en nagklubvertonings. Sy het onder meer in Oktober 1982 by Sun City in Suid-Afrika (destyds in Bophuthatswana) opgetree. In 1979 en 1987 het sy lof gekry vir haar optredes in Carnegie Hall en in 1991 en 1992 in die Radio City Music Hall. Sy het ook die popalbum Results opgeneem wat deur die Pet Shop Boys vervaardig is.
Sy het harsingontsteking opgedoen en in 2002 ’n terugkeer gemaak met haar vertoning Liza's Back. Sy het ook van 2003 tot 2013 gasverskynings gemaak in die sitkom Arrested Development, terwyl sy steeds internasionaal getoer en in 2008/'09 Liza's at The Palace...! op Broadway opgevoer het.
Minnelli word as ’n Amerikaanse en ’n gay ikoon beskou. Sy het ’n Oscar, twee Golden Globes, ’n Emmy, twee Tonys, ’n Grammy-legendeprys en ’n spesiale Tony gewen, sowel as baie ander pryse. Sy is in 2000 in die Amerikaanse teater-eresaal opgeneem.
Spierweefsel
Wanneer die selle saamtrek, word die bundels korter en word die twee ente van die spiere nader aan mekaar getrek. Gevolglik beweeg die ledemate waarvan die spier deel uitmaak. Spiere is 'n uitstekende voorbeeld van die manier waarop verskillende weefseltipes saamgevoeg word om 'n orgaan te vorm. Hulle bestaan nie slegs uit spiervesels nie, maar die vesels word op hul plek gehou deur bindweefsel, terwyl bloed deur die are en die slagare vloei, en ook senuvesels tussen die spierbundels voor kom.
Sintetiese klavier
'n Sintetiese klavier of sintetiseerder is 'n elektroniese toestel wat 'n verskeidenheid klanke kan produseer deur seine van verskillende frekwensies te genereer en te kombineer. Sintetiseerders skep elektriese seine eerder as direkte akoestiese klanke, wat dan deur 'n luidspreker of stel kopfone gespeel word.
Sintetiseerders word gewoonlik (maar nie eksklusief nie) deur 'n musikale toetsbord in die styl van die klavier beheer. Sintetiese klaviere kan 'n wye reeks klanke produseer wat ander instrumente kan naboots (soos dwarsfluite, kitare en selfs tromme), of dit kan heeltemal nuwe klankkleure ( "timbres") genereer.
Geskiedenis
Die eerste elektriese sintetiseerder is in 1876 deur Elisha Gray uitgevind (hy is bekend vir sy rol in die ontwikkeling van 'n telefoonprototipe). Robert Moog het 'n rewolusionêre sintetiseerder geskep wat op Wendy Carlos se Switched-On Bach (1968), 'n gewilde opname wat vele musici aan die klank van sintetiseerders voorgestel het, gebruik is. In die 1970's het die ontwikkeling van verkleinde vastetoestand komponente toegelaat dat sintetiseerders vrystaande, beweeglike instrumente kon word, wat dit makliker gemaak het om hulle in musiekkonserte te gebruik. Teen die vroeë 1980's het maatskappye soos Yamaha kompakte, redelik geprysde sintetiseerders soos die DX7 begin verkoop, en MIDI (musikale-instrument-digitale-koppelvlak) is ontwikkel, wat dit vereenvoudig het om sintetiseerders met ander elektroniese instrumente te integreer en te sinchroniseer. In die 1990's het ingewikkelde sintetiseerders nie meer spesialishardeware geverg nie en het hulle as sagteware vir die persoonlike rekenaar (PR) begin verskyn, gewoonlik as hardeware-emuleerders met aan-skerm knoppies en panele.
Lantaan
Lantaan is 'n chemiese element in die periodieke tabel met die simbool La en atoomgetal 57.
Merkbare eienskappe
Lantaan is 'n silwerig-wit metallieke element wat aan groep 3 van die periodieke tabel behoort en word dikwels as deel van die lantaniede gesien, hoewel dit geen f-elektrone besit. Dit word in sommige seldsame aardminerale aangetref, gewoonlik saam met serium en ander seldsame aardelemente. Lantaan is smeebaar, rekbaar en sag genoeg dat dit met 'n mes gesny kan word. Dit is een van die mees reaktiewe van die seldsame aardmetale. Die metaal reageer direk met die elemente koolstof, stikstof, boor, seleen, silikon, fosfor, swael, en halogene. Dit oksideer vinnig as dit aan lug blootgestel word. Koue water val lantaan stadig aan, terwyl warm water dit baie vinniger aanval.
Geskiedenis
Lantaan is in 1839 deur die Sweedse chemikus Carl Gustav Mosander ontdek toe hy 'n monster van seriumnitraat gedeeltelik onbind het deur dit te verhit en die resulterende met verdunde salpetersuur behandel het. Uit die oplossing wat verkry is het hy 'n nuwe seldsame aardmetaal geïsoleer wat hy lantana genoem het. Lantaan is in 1923 na 'n betreklik suiwer vorm verwerk.
Die woord lantaan kom van die Grieks λανθανω [lanthanō], d.i. "om verberg te wees"..
Voorkoms
Alhoewel lantaan behoort aan die chemiese elementgroepering wat as seldsame aardmetale bekend staan, is dit geensins seldsaam nie. Lantaan word in betreklik groot hoeveelhede aangetref (32 ppm in die aardkors).
Monaziet (Ce, La, Th, Nd, Y)PO4, en bastnasite (Ce, La, Y)CO3F, is die belangrikste erste waarin lantaan voorkom in persentasies van 25 tot 38 persent.
Isotope
Natuurlik voorkomende lantaan bestaan uit een stabiele (139La) en een radioaktiewe (138La) isotoop, met die stabiele isotoop, 139La, wat die volopste is (99.91% natuurlike voorkoms). 38 radioisotope is gekarakteriseer waarvan die stabielste 138La met 'n halfleeftyd van 105×109 jaar, en 137La met 'n halfleeftyd van 60 000 jaar is. Al die ander radioaktiewe isotope het halfleeftye van minder as 24 uur en die meeste het halfleeftye van minder as 1 minuut. Die element het ook 3 meta state.
Die isotope van lantaan wissel in atoommassa van 117 u (117La) tot 155 u (155La).
Dr. Kenneth Kaunda-distriksmunisipaliteit
Die Dr. Kenneth Kaunda-distriksmunisipaliteit (voorheen bekend as die Suidelike-distriksmunisipaliteit) is een van die vier distriksmunisipaliteite van die Noordwes. Die setel van die munisipaliteit is in Klerksdorp. Die meeste inwoners in die munisipale gebied is Tswanasprekend. Die munisipaliteit se kode is DC40. Dit is vernoem na Kenneth Kaunda, Zambië se eerste president.
Bure
Die munisipaliteit word begrens deur:
Plaaslike munisipaliteite
Die munisipaliteit bestaan uit die volgende Plaaslike Munisipaliteite:
Demografie
Die volgende statistiek is van die sensus in 2011.
Verkiesingsuitslae
Verkiesingsuitslae vir die munisipaliteit in die Suid-Afrikaanse algemene verkiesing van 2004.
Johann Jordaan
Johann Jordaan (* 9 September 1926, Venterstad–† 22 Oktober 1981, Wes-Rand) was ’n Afrikaanse skrywer en joernalis. Hy verwerf veral bekendheid as skrywer met sy jeugverhale, waarvan die Dirkas-boeke die gewildste is, asook sy spanningsverhale. Gedurende sy loopbaan publiseer hy ook verskeie nie-fiksiewerke en twee dramas.