cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Elandsfontein (plaas)
Agtergrond
Weens onderverdeling van die plase en die groot families wat daarop gewoon het, is die Rand reeds etlike jare voor die ontdekking van die dagsoom betreklik dig bewoon. In Julie 1875 was daar byvoorbeeld 281 burgers in die wyk Witwatersrand (distrik Pretoria) en minstens 200 in die wyk Kliprivier (distrik Heidelberg); dus sowat 500 burgers en hul afhanklikes in ’n tyd toe gesinne dikwels uit agt of meer kinders bestaan het en in sommige gevalle bejaarde ouers ook op die plaas gewoon het in 'n tyd toe ouetehuise ongekend was.
Elandsfontein
Twee beskikbare bronne vertel uiteenlopende verhale oor die geskiedenis van Elandsfontein, moontlik omdat na verskillende dele van die plaas verwys word. Die een weergawe is dat Org Meyer, die vader van die Volksraadslid en veldkornet Jan Meyer (1842–1919) in 1844 uit die Karoo na die Rand teruggekeer en drie plase ontvang het: Elandsfontein (die familie se woonplaas), Klipriviersberg en Alwynsfontein. Volgens dié weergawe is die Albertonse voorstede op die plaas aangelê. Dit het dus betrekking op die suidelike deel, Elandsfontein 142.
Volgens die ander weergawe is die plaas Elandsfontein op 17 Junie 1867 aan Gerhardus Philippus Leonardus van der Linde uitgereik. In 1869 het hy 'n gedeelte van Elandsfontein (1 284 morg) aan Johannes Alwyn van der Linde verkoop. Aangesien daar ’n Van der Lindeweg in Bedfordview is, kan aanvaar word dat die Van der Lindes se grond was. Die orige 2 280 morg het hy op 21 April 1885 aan sy twee seuns, Hendrik Stephanus van der Linde en Daniël Michiel van der Linde, geskenk teen betaling van £50 en op voorwaarde dat die twee seuns "zich verbinden hunnen vader en zijne huisvrou (hunne moeder) gedurende hunne leeftijd vrij en ongestoord woning te verschaffen op dit gemelde eiendom en voor hun goed te zorgen zooals 't kinderen betaamt, beloven zij verder hunne ouders op te passen tot hunne ouderen dood "
Johannes Alwyn van der Linde is in die vroeë 1870's oorlede en op 3 Oktober 1873 is sy gedeelte van die plaas oorgedra op die naam van sy weduwee, Maria Magdalena van der Linde. Sy is later in gemeenskap van goedere met Schalk Willem Jacobus Meyer getroud. Meyer het ná die ontdekking van goud op bekwame wyse groot finansiële voordele behaal uit die verkoop van gedeeltes van hierdie plaas, maar op die vooraand van die goudontdekking het hy byna 'n groot verlies gely deur sy plaas vir twee jaar aan P.C. van der Walt te verhuur. Gelukkig vir hom het die kontrak wat hulle op 9 Januarie 1886 opgestel het, deur die mat geval, anders sou Meyer slegs 20 mud koring, 20 rolle tabak en een mud droë vrugte vir sy plaas ontvang het, soos die huurkontrak bepaal het.
In 1904 is Alberton op die plaas Elandsfontein aangelê en in 1939 het dit munisipale status verkry. Dis genoem na genl. Hendrik Abraham Alberts, voorsitter van die sindikaat wat die grond in 1904 aangekoop het.
Sidney Armus
Sidney Armus (19 Desember 1924 – 21 Junie 2002) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Sleepless in Seattle (1993) en One Fine Day (1996), en in die televisiereekse All My Children (1970) en Columbo (1971).
Rugbywêreldbeker
Die Rugbywêreldbeker is ’n internasionale rugbykompetisie wat al om die vier jaar gehou word om die rugbywêreldkampioen bepaal. Die kompetisie is die belangrikste en bekendste in internasionale rugby. Die kompetisie is een van die mees gesiene sportgeleenthede ter wêreld, saam met die Sokker-Wêreldbeker, Olimpiese Somerspele en Krieketwêreldbeker.
Axelle Carolyn
Axelle Carolyn (gebore 3 April 1979) is 'n Belgiese aktrise, skryfster, en regisseuse.
Rugbywêreldbeker
Daar is slegs plek vir 20 spanne spanne om aan die kompetisie deel te neem en spanne moet aan uitdunne deelneem om te kwalifiseer. Die drie beste spanne van elke poel van die vorige toernooi kwalifiseer regstreeks vir die volgende toernooi.
In die nege kampioenskappe wat al aangebied is, het vier lande die titel al ingepalm. Beide Nieu-Seeland en Suid-Afrika het al ’n rekord van drie keer gewen. Australië het al twee keer gewen. Engeland het een titel ingepalm.
Die eerste rugbywêreldbeker het in 1987 in Australië en Nieu-Seeland plaasgevind. Die mees onlangse toernooi is in 2019 in Japan gehou. Die volgende wêreldbekertoernooi sal in 2023 in Frankryk aangebied word. Suid-Afrika is tans die wêreldkampioen.
Bulembu
Bulembu is 'n nedersetting en grenspos in Eswatini en het voorheen bekend gestaan as Havelock. Die dorpie is feitlik langs die grens met Suid-Afrika; aan die Suid-Afrikaanse kant staan die grenspos bekend as Josefsdal.
Bulembu is 'n klein dorpie geleë in die noordweste van Hhohho, Eswatini, 10 km wes van die dorpie Piggs Peak. Bulembu is geleë bo die Komati-vallei op Eswatini se Hoëveld, en is vernoem na die Swazi-woord vir 'n spinnerak.
Die dorp Bulembu word privaat besit deur die nie-winsgewende Bulembu Ministries Eswatini. Die Bulembu-stigting is gebaseer in Vancouver, Kanada.
Die R40-provinsiale roete wat dit met Phalaborwa verbind, eindig hier.
Karanteen
Die Karanteen (Crenidens crenidens) is 'n vis wat voorkom in die westelike Indiese Oseaan, die Rooisee en aan die ooskus van Afrika van Oman tot by Durban.
Bulembu
Havelockmyn
Die dorpie het ontstaan toe asbes hier begin ontgin is. Tussen 1939 en 2001 is Bulembu as 'n chrisotiel (wit asbes) myn bedryf, deel van die Britse Turner & Newall Asbestos Group. Die myn het in die laat 1980's groot verliese gely en het daarna in 1991 bankrot gespeel. Die maatskappy is gelikwideer en die bates is in 1991 deur HVL Asbestos Swd. Bpk. verkry, wat die naam van die myn na Bulembu-myn verander het. HVL Asbestos het die myn bestuur totdat dit in 2001 in gelikwideer is.
Karanteen
Voorkoms
Die vis se kop en lyf is silwer met 'n dowwe reeks donker kolletjies op die liggaam. Die vis word 30 cm groot.
Stella Branca
Stella Branca (12 Mei 1931 – 26 Mei 2020) was ’n Afrikaanse skrywer en kunstenaar. Verskeie van haar verhale handel oor die Namakwalandse mense en omgewing.
Karanteen
Habitat
Die vis verkies strandmere en beskermde baaie maar word nie gevind waar die see se soutgehalte laag is nie. Hulle kom voor in skole. Hulle eet krap, wurms en garnale en broei in die noorde van die KwaZulu-Natal kusgebied. Die vis is eetbaar maar word hoofsaaklik as aas gebruik. Die vis moet nie met die Strepie verwar word nie.
Stella Branca
Lewe en werk
Stella Steenkamp is op 12 Mei 1931 in Kaapstad gebore as dogter van die bekende predikant, politikus en chirurg dr. Willem Petrus Steenkamp en Antoinetta Catharina Susanna Steenkamp. Beide haar ouers raak ook bekend vir hulle skryfwerk. Vandat sy klein is, gaan sy elke jaar na Namakwaland sodat die droë lug op haar oupa, Tobias Beukes, se plaas by die Kamiesberg haar brongitis kan verbeter. Sy studeer aan die Universiteit van Kaapstad en behaal ’n Diploma in Handelskuns, waarna sy vir vyf jaar by uitgewers werk. In hierdie tyd onderneem sy twee buitelandse reise en studeer ook in die skone kunste in Parys in Frankryk, waar sy onder andere klas kry in Toulouse Lautrec se ateljee. Sy is vir etlike jare redakteur van die jeugtydskrifte Bollie, Tina en Bunny, waarna sy redakteur word van die Ou Mutual se nuusbrief Mutual Forum en Vroueburo-Forum, wat deur Ou Mutual geborg word. Laasgenoemde nuusbrief voorsien vroue van gratis advies oor finansiële, maatskaplike, opvoedkundige, arbeids en regsaangeleenthede. Nadat sy aangerand word, neem sy lesse in karate om haarself te kan beskerm en vorder tot by die tweede Dan (swart gordel) in hierdie sportsoort. Sy is in 1950 getroud met ’n Italianer en het drie kinders, twee seuns en ’n dogter, maar is in 1968 geskei. Op grond van haar debuutroman word sy uitgenooi om lid te word van die Afrikaanse Skrywersgilde. Benewens Afrikaans en Engels is sy ook Italiaans en Frans magtig. In 1998 emigreer sy na die Verenigde State van Amerika en vestig haar in Yucaipa in San Bernadino. Hier maak sy ’n lewe uit haar kuns deur veral portrette op aanvraag te skilder en ook uitstallings van haar kunswerke te hou.
Bulembu
Krisis ná die myn se likwidasie
Die bates is deur Bulembu Ontwikkelingskorporasie gekoop wat die dorp en sy 1 700 hektaar eiendom in 2006 aan 'n nie-winsgewende Bulembu Ministries Swaziland verkoop het. Bulembu is gekoop met die plan om die dorp te verjong as 'n selfonderhoudende entiteit met ondernemings en versorging van weeskinders.
Stella Branca
Skryfwerk
Die omgewing en mense van Namakwaland is die voedingsbron vir haar roman Sewe maer are en sy keer telkens terug na hierdie gebied om nog stories te versamel. Die roman speel af teen die agtergrond van die kwaai droogte wat Namakwaland sewe jaar lank tussen 1958 en 1965 geteister het en is gebaseer op vertellings van haar oom, destyds ’n boer in daardie geweste. Die verhaal van die roman is egter yl en die boek kan eerder getipeer word as die aanmekaarvleg van verskeie anekdotes waarmee die karakters aan die leser voorgestel word en die eiesoortigheid van die streek gedokumenteer word.
Bulembu
Krisis ná die myn se likwidasie
Bulembu Ministries Swaziland het 'n aantal volhoubare ondernemings in 2008 tot 2009 geskep, soos 'n bloekom- en denneplantasie vir hout en houtskool, heuning, gebottelde water, bakkery, suiwel, meule en toerisme.
Stella Branca
Skryfwerk
Die Leeu van die Noordweste is die lewensverhaal van haar vader, wat as predikant, dokter en onafhanklike Volksraadslid diep spore getrap het in die gemeenskap. Hierdie verhaal vertel sy ook in Engels, wanneer dit gepubliseer word as The Maverick.
Bulembu
Krisis ná die myn se likwidasie
Teen November 2009 was daar 108 weeskinders onder Bulembu Ministeries Swaziland se sorg. In plaas daarvan om in 'n institusionele weeshuis te woon, woon elke kind in 'n huis met 'n versorger en 'n groep van vyf ander kinders. Ongeveer 70% van Bulembu se weessorgprogram word deur kinderborgskap gefinansier. Borge stuur elke maand fondse om ondersteuning aan die geborgde kinders te bied.
Stella Branca
Skryfwerk
Sy vertaal ook werke in Afrikaans, insluitende Hermione Suttner se Swerwer van die sonland.
Sy sterf op 26 Mei 2020 in Saratoga Springs, Utah aan natuurlike oorsake. Sy word oorleef deur haar dogter, Belinda, 'n seun en twee broers.
Ari Stidham
Ari Stidham (gebore 22 Augustus 1992) is 'n Amerikaanse akteur, vervaardiger, en skrywer. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente Talon's Rant (2011) en Curse of the Siren (2016), en in die televisiereeks Scorpion (2014).
Roof-bottelneus
Die Roof-bottelneus (Mormyrops anguilloides) is 'n skadelose snawelvis wat in die varswatergebiede van die tropiese dele van Afrika voorkom. In Engels staan die vis bekend as Cornish jack.
Voorkoms
Die roofbottelneus is grys van bo en 'n ligte silwerwit van onder, dikwels met 'n brons of geel skynsel. Hy het 'n verlengde kop en lyf, met klein skubbe. Die vis se mediaanvinne sit ver na agter en sy rugvin is korter as sy anaalvin. Sy stertvin is klein en gevurk, met geronde lobbe. Die roof-bottelneus se verlengde kop is glad en plat van voor; sy bek is by sy snoetpunt geleë en bevat 'n enkele ry puntige tandjies. Die snoet is byna so wyd as die kop. Die vis het klein oë en sy kieusplete is skuins geleë en beperk tot sy sye. 'n Volwasse roof-bottelneus kan 'n totale lengte van 1,2 m bereik, met 'n massa van 15 kg.
Habitat
Die roof-bottelneus geniet 'n wye verspreiding buite Suider-Afrika, deur die Kongorivier-stelsel en Wes-Afrika, die Nylrivier, asook die Malawi-, Tanganjika- en Mobutomeer. In Suider-Afrika is die vis beperk tot die middel- en benede-lope van die Zambezirivier en die Buzi- en Pungwe-riviere. Jong visse kan in oewerhabitats aangetref word, maar volwassenes verkies diep, stil habitats tussen rotse en onder oorhangwalle, weg van die sterk stromings. Dit kom ook onder drywende matte Salvinia ('n drywende watervaring) voor en waar riviere in die Karibadam uitmond.
Die jonger roof-bottelneus se dieet bestaan hoofsaaklik uit klein ongewerweldes, veral krewels en inseklarwes. Groter visse van ongeveer 170 mm lank sal ook kurpertjies, ghieliemientjies en moddervissies eet.
Roof-bottelneuse teel tydens die reëntyd in die somer aan. 'n Volwasse wyfie dra 25,000 of meer eiers. 'n Roof-bottelneus het 'n moontlike lewensduur van agt jaar of meer.
Dit is 'n gewilde hengelvis en word ook deur spiesvissers gejag.
Anna Kendrick
Anna Kendrick (gebore 9 Augustus 1985) is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Up in the Air (2009), Pitch Perfect (2012), Pitch Perfect 2 (2015), en Trolls (2016).
Ingvar Kamprad
Feodor Ingvar Kamprad ([ˈɪŋːvar ˈkamːprad] ; * 30 Maart 1926 in Pjätteryd; † 27 Januarie 2018 in Liatorp) was 'n Sweedse sakemagnaat en stigter van Ikea, 'n multinasionale kleinhandelonderneming wat hom op bekostigbare slaan-dit-self-aan-mekaar-meubels toespits. Die meubelsaak se naam is 'n akroniem wat vir die stigter en sy geboorteplaas Elmtaryd in Agunnaryd, provinsie Småland, Swede staan.
Kamprad het Ikea in 1943 op die ouderdom van 17 op die plaas van sy ouers gestig. In die beginjare kon klante items soos vuurhoutjies, bolpuntpenne, nylonkouse of horlosies, vanaf 1947 ook meubels per pos bestel (die eerste katalogus, wat in 1951 verskyn is, is nog deur melkmans versprei). Kamprad het 'n groot deurbraak gemaak met die idee om meubels te bemark wat – om vragkoste te bespaar – as slaan-dit-self-aan-mekaar-pakkette aangebied is. Eers twintig jaar later is die eerste Ikea-meubelwinkel in Älmhult geopen. Die meubelsaak het vinnig gegroei. In 1974 is die eerste meubelwinkel in München, Beiere, geopen. Duitsland het vervolgens tot Ikea se belangrikste buitelandse mark ontwikkel.
Ingvar Kamprad, wie se fortuin in Januarie 2018 deur die Amerikaanse sakenuusdiens Bloomberg op VSA-$58,7 miljard beraam is (Kamprad is agste gelys in Bloomberg se lys van die wêreld se 500 welvarendste miljardêrs ), het 'n reputasie vir spaarsaamheid opgebou – 'n eienskap wat tradisioneel aan Smålanders toegeskryf word. So het hy 'n 15 jaar oue Volvo-motor bestuur en steeds tweede klas gereis. Hierdie spaarsaamheid het egter ook daartoe gelei dat hy die hoë Sweedse belastingtariewe probeer vermy het. So het hy tussen 1976 en 2014 in Epalinges naby Lausanne in die Switserse kanton Vaud gebly en eers ná die afsterwe van sy vrou na Swede teruggekeer. In 1982 is Ikea omgeskep tot 'n stigting wat sy setel in Nederland het. Verskeie dogtermaatskappye is in Luxemburg en Liechtenstein geregistreer. Reeds sedert 1988 was Kamprad nie meer regstreeks by die bestuur van Ikea betrokke nie, maar het hom beperk tot die rol van raadgewer.
Ingvar Kamprad, wat deur sy onderneming as "een van die vernaamste entrepreneurs van die 20ste eeu" beskryf is, is volgens 'n Ikea-persmededeling op 27 Januarie 2018 ná 'n kort siekte op die ouderdom van 91 in vrede in sy huis in die Sweedse provinsie Småland ontslape.
Roland Culver
Roland Culver (31 Augustus 1900 – 1 Maart 1984) was 'n Engelse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Dead of Night (1945), To Each His Own (1946), The Emperor Waltz (1948), en Thunderball (1965).
Paganisme
Paganisme (Heidendom in Nederlands) is 'n antieke tradisie wat die mens verbind tot die aarde as primêre lewensbron. Die term Paganisme verteenwoordig 'n wyd uiteenlopende stel groepering van verskillende geskiedkundige tydperke en word geëien in terme van drie primêre eienskappe:
Monoteïsme (soos byvoorbeeld die Christelike en Moslemgelowe), wat in 'n enkele God glo, verwys na Paganisme as 'n heidense geloof om aan te dui dat die groep nie behoort aan een van die tradisionele enkelgod gelowe aanhang nie.
Paganisme is verwant aan die begrip Pantheïsme maar verskil in betekenis.
Anne-Pascale Clairembourg
Anne-Pascale Clairembourg (gebore 3 April 1975) is 'n Belgiese aktrise.
Sjebeen
'n Sjebeen (Iers: síbín) was oorspronklik 'n onwettige kroeg of klub waar alkoholiese drank sonder die nodige dranklisensie verkoop is. Die term het versprei van sy oorsprong in Ierland, na Skotland, Kanada, die Verenigde State, Engeland, Zimbabwe, die Engelssprekende Karibiese Eilande, Namibië, Malawi en Suid-Afrika. In die moderne Suid-Afrika is baie "sjebeens" nou heeltemal wettig. Die woord is afgelei van die Ierse síbín, wat "onwettige whisky" beteken.
Suid-Afrika
In Suid-Afrika en Zimbabwe is sjebeens meestal in townships geleë as 'n alternatief vir kroeë, waar inheemse Afrikane onder apartheid en die Rhodesiese era verbied was om kroeë te besoek wat gereserveer was vir diegene van wit Europese afkoms.
Oorspronklik is sjebeens onwettig bedryf deur vroue wat Shebeen Queens genoem word en wat self 'n herlewing van die Afrika-tradisie was, wat die rol van alkoholbrou aan vroue toegeken het. Die Shebeen Queens verkoop tuisgemaakte en tuis gedistilleerde alkohol en bied aan klante 'n plek om oor sosiale en politieke kwessies te ontmoet. Kliënte en eienaars word dikwels deur die polisie in hegtenis geneem, hoewel die sjebeens gereeld geheropen is vanweë die belangrikheid daarvan om die gemeenskap te verenig en 'n veilige plek vir sosiale interaksie te bied. Tydens die apartheidstydperk het sjebeens 'n belangrike ontmoetingsplek vir aktiviste en musikante geword. Sjebeens het ook musiek en dans toegelaat, wat klante die geleentheid bied om hulself kultureel uit te druk, wat daartoe bygedra het om die musikale genre kwaito te ondersteun.
Sjebeens is tans wettig in Suid-Afrika en het 'n integrale deel van die Suid-Afrikaanse stedelike kultuur geword, wat kommersiële biere bedien, sowel as umqombothi, 'n tradisionele Afrikabier wat onder andere van mielies en sorghum gebrou word Shebeens vorm steeds 'n belangrike deel van die sosiale toneel van vandag. In die hedendaagse Suid-Afrika dien hulle 'n funksie soortgelyk aan die Juke joints van die Afro-Amerikaners in die landelike diep suide van die VSA. Hulle verteenwoordig 'n gevoel van gemeenskap, identiteit en behoort.
Vandag fokus hulle op die Suid-Afrikaanse se jeug, en word meestal deur middeljarige mans besit. Shebeens bons terug terwyl Suid-Afrikaners van hul kulturele erfenis probeer bewaar.
Newfoundland
Soos baie tradisionele Ierse woorde, het die woord ook in Newfoundland voortbestaan. The Dictionary of Newfoundland English definieer shebeen, ook sheebeen en sheveen, as 'n "ongelisensieerde plek waar verbode drank verkoop word." In die 1880's was die verspreiding van sjebeens 'n belangrike besprekings onderwerp, tussen diegene wat daarteen was teenoor voorstanders van sjebeens, wat dit as skadeloos vermaak beskou het.
Op 5 Januarie 1888 berig die Twillingate Sun dat: "'n Polisieman het 'n sjebeen binnegegaan en 'n aantal persone gevind wat gedrink het. 'n Paniek het ontstaan en daar was 'n algemene stormloop. Die oortreder van die wet het toe hy voor ‘n landdros verskyn, gepleit dat hy bloot 'n paar vriende onthaal het. Die landdros het opgemerk dat hy dit as vreemd beskou word om vriende te vermaak, maar toe die genoemde vriende 'n konstabel waarneem, hulself en hul drinkgoed probeer versteek het.”
In April 1898 het die kaptein van die S.S. Bruce woedend gereageer op 'n storie van die St. John's Evening Telegram wat vra of sy skip 'n 'drywende sjebeen' was.
Gerhard Cruywagen
Ds. Gerhardus Albertus (Gerhard) Cruywagen (Zastron, 10 Januarie 1921 - Pretoria, 20 November 1993) was 'n leraar in agt gemeentes van die Nederduitse Gereformeerde Kerk wat hom, veral in later jare, meermale omstredenheid op die hals gehaal het oor sy verregse opvattings.
Opleiding en gemeentebediening
duimnael|links|230px|Ds. Cruywagen was drie jaar leraar van die [[NG gemeente Malvern in die ooste van Johannesburg.]] Ds. Cruywagen het sy studie aan die Universiteit van die Oranje-Vrystaat en toe die Kweekskool op Stellenbosch voltooi. Hy is in 1945 gelegitimeer en was eers enkele maande as hulpprediker in die gemeente Lydenburg werksaam, waarna hy in 1947 as sendeling in Masjonaland georden is. In 1949 kom hy terug na die Unie en word leraar van die NG gemeente Brakpan-Suid, in 1957 van Hendrina, in 1960 van Malvern in die ooste van Johannesburg, in 1963 Villieria-Oos (Pretoria), in 1969 Luipaardsvlei (Krugersdorp), in 1974 Derby, in 1979 Krielpark en in 1984 Brakpan se moedergemeente.
Volgens sy seun ds. Albert Cruywagen is sy vader se bediening gekenmerk deur sy ywer vir evangelisasie. "Talle vriendskappe het voortgespruit uit die vrug van sy arbeid op hierdie terrein. Hy het graag herlewingskonferensies gereël soos dié op Hendrina in die begin jare sestig. Hier het hy begin om gebruik te maak van tegniese hulpmiddels om die evangelie uit te dra, veral die bandmasjien en kleurskyfies."
Opspraak
Ds. Cruywagen het af en toe opslae gemaak wat soms wyd uitgekring het, soos toe hy 'n sogenaamde skokpreek in Malvern gelewer het en gewys het op die morele en sedelike verval van Afrikaners. In Villieria-Oos het hy 'n preek gelewer met politieke ondertone wat eweneens opspraak verwek het. In Krielpark het hy in onenigheid tussen 'n medeleraar en die gemeente verstrengel geraak. Die ring het die band van albei die leraars met die gemeente losgemaak, maar moes hul uitspraak herroep omdat dit nie op gemeenregtelike grond houdbaar was nie. Volgens ds. Albert Cruywagen het hierdie onaangename ervaring sy vader se gesondheid geknak. Veral opspraakwekkend was sy praatjie by die Hoërskool Hendrik Verwoerd in 1987 wat allerweë as rassisties beskou is en 'n opskudding veroorsaak het. Hoewel hy as "ultra-regs" bestempel is, het hy nie, soos algemeen verwag, uit die NG Kerk bedank om by die Afrikaanse Protestantse Kerk aangesluit nie.
Aftrede
Ds. Cruywagen is in November 1993 in die ouderdom van 72 jaar en 10 maande in 'n hospitaal oorlede. Sy begrafnisdiens was uit die NG gemeente Meyerspark. Sy seun Albert het die diens gelei saam met die plaaslike leraar, ds. Uli Trumpelmann.
Gesinslewe
Ds. Cruywagen was getroud met Judy Coetzer en uit dié huwelik is drie kinders gebore: Albert, ook 'n predikant in die NG Kerk, Heleen, wat getrou het met dr. Johan de Klerk, 'n sielkundige, en André, 'n prokureur getroud met Jeanette. Albert en Nelmarie Cruywagen het 'n seun, Gerhard Cruywagen, Johan en Heleen de Klerk 'n seun en dogter, Jean en Jeanine de Klerk (nou Storm), en André en Jeanette 'n dogter, Vicki (nou Gagiano).
Ryan Stiles
Ryan Stiles (gebore 22 April 1959) is 'n Amerikaanse akteur en vervaardiger. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente Hot Shots! (1991), ''Hot Shots! Part Deux (1993), en Astro Boy (2009), en in die televisiereeks The Drew Carey Show'' (1995).
Andy Cunningham (akteur)
Andy Cunningham (13 Mei 1950 – 5 Junie 2017) was 'n Engelse skrywer en akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprent Star Wars: Episode VI - Return of the Jedi (1983) en in die televisiereekse On the Waterfront (1988), Bodger and Badger (1989), en To Me, to You! (1996).
Hagar in Islam
Die storie van Hagar
Abraham was kinderloos. Hy was ’n profeet van Allah en was bekommerd oor wie hom sou opvolg, want hy was kinderloos. Die farao het sy dogter vir hom gegee as tweede vrou en sy het vir hom ’n seun, Ismael, gebaar. Dit beteken "God sal hoor".
Volgens Islamitiese geleerdes en bronne het Sara vir Abraham gevra om Hagar en haar seun weg te stuur omdat sy jaloers was. Abraham het hulle toe na Mekka geneem en in die woestyn gelos. Toe Hagar vir Abraham vra of Allah hom beveel het om dit te doen, het hy ja gesê. Hierop het sy geantwoord: Dan sal Allah ons nie verlaat nie.
Kyla Kenedy
Kyla Kenedy (gebore 4 Februarie 2003) is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rol in die televisiereeks The Walking Dead (2010).
Hagar in Islam
Die storie van Hagar
Abraham het daarna teruggekeer huis toe en gebid:
"''Ons Heer! Ek het ’n deel van my nageslag in ’n onvrugbare dal digby U Heilige Huis gevestig, sodat hulle die gebed kan onderhou; laat die harte van sommige mense gunstig teenoor hulle gestem wees, en voorsien hulle van vrugte sodat hulle dankbaar kan wees.
– Koran 14:37"
Gou was die ma en kind dors en Hagar het tussen die heuwels Safa en Marwa heen en weer gehardloop op soek na water. Ná die sewende keer het sy na Ismael teruggekeer en gesien ’n fontein het ontspring op die plek waar haar seun lê. Dit word nou die Zamzam-put genoem en is in die moskee in Mekka, Al-Masdjid al-Haram, geleë.
Nalatenskap
Hagar word deur Moslems vereer as ’n wyse, dapper en vroom vrou. Moslems vier haar tog tussen Safa en Marwa tydens die hadj, waar hulle sewe keer heen en weer tussen die heuwels loop. Hulle drink ook water uit die Zamzam-put. Baie Moslems glo Hagar en Ismael is begrawe in die Kaäba, waarom hulle sewe keer loop tydens die hadj.
Skilpadshek
Skilpadshek is 'n grenspos in die Noordwes op die grens tussen Suid-Afrika en Botswana. Aan die Botswanakant staan die grenspos bekend as Pioneer Gate. Die N4 nasionale pad begin hier. Die naaste groot dorp is Zeerust, 52 km verder ooswaarts.
Demografie van Andorra
Hierdie artikel handel oor die demografiese aspekte van die bevolking van Andorra, insluitend bevolkingsdigtheid, etnisiteit, opleidingsvlak, gesondheid van die bevolking, ekonomiese stand, godsdienstige affiliasie en ander aspekte van die bevolking.
Andorrese wat etniese Katalaans van oorspring is, is in die minderheid in hulle eie land; Spanjaarde, Franse, en Portugese inwoners maak 67.7% van die bevolking uit.
Die amptelike taal is Katalaans, 'n Romaanse taal verwant aan die Wes Romaanse groep. Dit word gepraat deur 12 miljoen mense in die nabye gebiede. Spaans, Frans, en Portugees word ook gepraat.
== Lewenstatistieke ==
CIA World Factbook demografiese statistiek
Die volgende statistiek kom vanaf die CIA World Factbook, tensy anders vermeld.
Weskus-steenbras
Die Weskus-steenbras (Lithognathus aureti) is 'n endemiese vis aan Suider-Afrika wat voorkom van Angola tot by Kaapstad maar is skaars suid van Namibië. In Engels staan die vis bekend as die Westcoast steenbras.
Voorkoms
Die vis se lyf is silwer met sewe vertikale donder strepe wat met ouderdom verdof en die kop is silwergrys. Die pens is wit met 'n donker kol aan die bokant van die pektorale vin se basis. Die vis word 1,2 m lank en 17 kg swaar.
Habitat
Die vis verkies sanderige bodems vanaf die strand tot 10 m diep water. Die onvolwasse visse kom naby die strand voor. Die wyfie skiet kuit van Oktober tot Februarie. Dit is 'n gewilde eetvis en belangrike kommersiële vis in Namibië. Die vis kan verwar word met die sandsteenbras.
Virginie de Clausade
Virginie de Clausade (gebore 22 April 1981) is 'n Belgiese aktrise en vervaardiger.
1961 en die literatuur
Bronne
Die Engelse letterkunde-gedeelte is verkort vanaf | 1961 in literature en die Afrikaanse gedeelte is ingewerk soos beskikbaar vanaf verskeie Afrikaanse internetbronne.
Glasiale tyd
duimnael|300px|’n Kunstenaarsvoorstelling van die laaste glasiale tyd op sy maksimum.
Laaste glasiale tyd
Die laaste glasiale tyd was die mees onlangse koue periode in die huidige ystydperk, en dit het voorgekom van die Pleistoseen-epog vanaf sowat 110 000 jaar gelede, tot sowat 15 000 jaar gelede. Die ysvorming in dié tyd het gekonsentreer om dele van die Noordelike Halfrond en het verskillende name, na gelang van die streek. Dit het sy maksimum sowat 22 000 jaar gelede bereik.
Arnold Moss
Arnold Moss (28 Januarie 1910 – 15 Desember 1989) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Temptation (1946), Reign of Terror (1949), en Kim (1950), en in die televisiereeks Star Trek (1966).
Sielkunde
Sielkunde oftewel psigologie is die studie van die innerlike lewe en gedrag. Algemene psigologie bestudeer die normale, volwasse mens; terwyl besondere psigologie die abnormale, onvolwasse mens (of dier) bestudeer. Alhoewel die sielkunde dikwels beskou word as 'n wetenskap waarvan Sigmund Freud die stigter was, kan 'n mens dit verder terug in die geskiedenis vind in die debatte tussen filosowe soos John Locke en Immanuel Kant.
Bekende sielkundiges
Van die beroemde sielkundiges sluit in:
Die moderne studie van sielkunde bestaan uit 'n hele aantal spesialisrigtings, te wete bedryfsielkunde, ontwikkelingsielkunde, sosiale sielkunde, psigonomie (oorkoepelende term vir kognitiewe-en neurosielkunde), psigopatologie, fisiologiese sielkunde, psigologiese metodeleer, persoonlikheidsielkunde en dan die terapiegebaseerde rigtings: kliniese sielkunde, opvoedkundige sielkunde en voorligtingsielkunde. Die ontwikkeling van positiewe sielkunde vind neerslag in verskeie spesialisrigtings in sielkunde.
Suid-Afrikaanse Leër
Die Suid-Afrikaanse Leër is die landmagkomponent van die Suid-Afrikaanse Nasionale Weermag en van sy voorganger die Suid-Afrikaanse Weermag.
Suid-Afrikaanse militêre tradisies het ontwikkel uit die grensoorloë wat deur kommandomagte geveg is, omdat die Afrikaners nie vertroue in staande weermagte gehad het nie. Nadat die Unie van Suid-Afrika in 1910 gevorm is, het generaal Jan Smuts, Suid-Afrika se eerste minister van Verdediging, 'n hoë prioriteit geplaas op die skep van 'n verenigde militêre mag uit die vier aparte weermagte van die provinsies. Dit het gelei tot die skepping van die Unieverdedigingsmag.
Die moderne Suid-Afrikaanse Nasionale Weermag is saamgestel uit professionele soldate van alle rasse. Die Suid-Afrikaanse weermag is tans getaak met vredesoperasies van die Verenigde Nasies en die Afrika-unie in lande soos Burundi en die Demokratiese Republiek van die Kongo.
Jakkalskos
Die jakkalskos (Hydnora africana Thunb.) is 'n bisarre parasitêre plant wat inheems aan Suid-Afrika is (Oos-Kaap, Noord-Kaap en KwaZulu-Natal). Dit kom ook in Namibië, Botswana en verder noord tot in Etiopië voor, orals waar dit kan parasiteer op spesies uit die genus Euphorbia, soos die beesmelkbos E. mauretanica of die naverwante E. tirucalli.
Die plant het nóg blare nóg chlorofiel, en bestaan gewoonlik net uit ondergrondse wortels wat aan die gasheer se wortels heg. Ná volop reën kom die blomme uit die grond te voorskyn. Dit lyk soos swamme en die Sweedse botanis Carl Peter Thunberg het dit oorspronklik in 1774 as 'n swamspesie uit die genus Hydnus beskryf. Later is die naam na Hydnora verander. Die blomme het 'n opvallende rooi of oranje kleur. Hulle versprei 'n lykreuk wat aaskewers trek.
Die plant se vrugte is ongeveer 80 mm in deursnee en bevat 20 000 klein saadjies per vrug wat deur 'n soet jellie omgewe word. Ystervarke, molle, bobbejane, jakkalse en voëls vreet daarvan en versprei die saadjies in hul uitwerpsels.
Caph
Caph (ook bekend as Beta Cassiopeiae of β Cas) is ’n Delta Scuti-veranderlike ster in die sterrebeeld Kassiopeia. Dit is ’n reusester met ’n klassifikasie van F2. Die wit ster met ’n skynbare magnitude van 2,27 het ’n absolute magnitude van 1,16.
Eienskappe
Caph is een van die vyf sterre wat die "W" van Kassiopeia vorm en lê langs die helderder Schedar (Alpha Cassiopeiae). SN 1572, tradisioneel bekend as Tycho se Ster, het in 1572 sowat 5 grade noordwes van Caph gelê. Die ster is hoofsaaklik in die Noordelike Halfrond sigbaar.
Caph is ’n gelerige reusester van klas F2 III, met ’n oppervlaktemperatuur van sowat 7 000 K. Dit is meer as drie keer so groot en, met ’n absolute magnitude van 1,16, omtrent 28 keer so helder as die Son. Dit was eens ’n A-tipe ster met ’n massa van omtrent twee keer die Son s’n. Dit is op die oomblik aan die afkoel en uitsit om ’n rooireus te word. Caph se korona is gewoonlik swak.
Dit is ’n Delta Scuti-veranderlike en is die tweede helderste ster van dié soort, naas Altair. Sy helderheid wissel tussen 2,25 en 2,31 m met ’n periode van 2,5 uur.
Die ster roteer teen sowat 92% van die kritieke spoed en voltooi elke dag 1,12 rotasies. Dit gee die ster die vorm van ’n afgeplatte sferoïed, met ’n ewenaarbult wat 24% groter as die poolradius is. Dit veroorsaak dat die poolstreek ’n hoër temperatuur as die ewenaarstreek het; die verskil is omtrent 1 000 K.
Name
Die ster se Bayer-naam is "Beta Cassiopeiae" en sy Flamsteed-naam "11 Cassiopeiae". Die tradisionele naam "Caph" of "Kaff" kom van die Arabiese woord كف kaf, "palm" (wat uit die Plejades strek) en "al-Sanam al-Nakah" van die Arabies vir "die kameel se boggel".
In 2016 het die Internasionale Astronomiese Unie se sternaamwerkgroep (WGSN) die naam "Caph" vir die ster goedgekeur.
Suid-Afrikaanse Lugmag
Die Suid-Afrikaanse Lugmag is die lugkomponent van die Suid-Afrikaanse Nasionale Weermag en van sy voorganger die Suid-Afrikaanse Weermag. Die lugmag staan amptelik bekend as die South African Airforce (SAAF) met sy hoofkwartier in Pretoria. Die Suid-Afrikaanse Lugmag is op 1 Februarie 1920 gestig.
Die lugmag het in die Tweede Wêreldoorlog en die Koreaanse oorlog diens gedoen. Vanaf 1966 was die lugmag betrokke by die verskaffing van infanterie-ondersteuning in 'n oorlog met 'n lae intensiteit ("die Grensoorlog") in Angola, Suidwes-Afrika (Namibië) en Rhodesië. Namate die oorlog gevorder het, het die intensiteit van lugoperasies toegeneem totdat die lugmag in die laat tagtigerjare verplig was om vegvliegtuie teen Angolese vliegtuie in te span om taktiese meerderwaardigheid in die lug te handhaaf. Na afloop van die Grensoorlog in 1990 is die getalle van die vliegtuie drasties verminder as gevolg van finansiële druk en die staking van vyandelikhede met buurstate.
Die SALM het deesdae 'n beperkte luggevegsvermoë en is gestruktureer vir vredesbewaring, ramphulp en maritieme patrollie. Gedurende die apartheidsera was dit bekend onder die Afrikaanse naam Suid-Afrikaanse Lugmag (SALM), 'n afkorting wat nie meer algemeen gebruik word nie. Die Suid-Afrikaanse Lugmag se Latynse leuse is Per aspera ad astra ("deur ontberings na die sterre").
JoNell Kennedy
JoNell Kennedy is 'n Amerikaanse aktrise, vervaardiger, en skryfster. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Collateral (2004), Guess Who (2005), Me and You and Everyone We Know (2005), en Dreamgirls (2006).
Feesdag van Vlaandere
Geskiedenis
In 1302 het die Franse koning Filips IV 'n strydmag gestuur om die burgers van Brugge te straf wat 'n jaar tevore in opstand teen die Franse kroon gekom en die Franse goewerneur van Vlaandere aangeval het. Na hierdie rebellie is later verwys as die "Goeie Vrydag van Brugge".
Die Franse leër het uit sowat 2 500 ridders en skildknape asook sowat 5 500 infanterie bestaan. Daarenteen het die Vlaminge slegs met 'n burgermag van 9 000 voetvolk teen die Franse te velde getrek.
Op 11 Julie het die twee strydmagte in 'n oop veld buite die Vlaamse stad Kortrijk gebots. Die Franse magte het 'n verpletterende nederlaag teen die Vlaamse infanterie gely. Die Franse bevelvoerder, Robert II van Artois, is omsingel en het op die slagveld gesneuwel, net soos ten minste eenduisend Franse ridders. Weens die groot aantal goue spore, wat op die slagveld versamel is, sou die slag later as "Gouesporeslag" bekend staan.
Pwasa
Pwasa of poewasa (van Sanskrit: upvaasa) is een van die belangrikste aspekte van Islam. Dit beteken om te vas. Die vas word uitgevoer volgens die Islamitiese jurisprudensie (Fikh). In die Islamitiese reg beteken pwasa om nie te eet en te drink gedurende die dag nie. Hierdie vas vind plaas gedurende die heilige maand van Ramadan. Dit word beskou as een van die Vyf Pilare van die Islam.
Feesdag van Vlaandere
Geskiedenis
Die slag is later deur die Vlaamse skrywer Hendrik Conscience in sy werk De Leeuw van Vlaanderen geromantiseer.
Aloe versicolor
Aloe versicolor is 'n aalwyn wat endemies is aan Madagaskar waar dit in die suidooste voorkom. Die spesie het twee subspesies:
John Milton
John Milton (9 Desember 1608 - 8 November 1674) was 'n Engelse skrywer, digter en staatsamptenaar vir die Gemenebes van Engeland se Staatsraad en later onder Oliver Cromwell. Hy het geskryf tydens 'n godsdienstige en politieke omwenteling, en is veral bekend vir sy epiese gedig Paradise Lost (1667). Sy ondersteuning van republikanisme in 'n era van absolute monargieë was beide ongewild en gevaarlik.
Milton was een van die belangrikste Engelse digters en het naas Engelse ook Latynse en Italiaanse poësie geskryf. Tydens die bewind (ca. 1649- 1658) van Oliver Cromwell het hy pamflette gepubliseer waarin hy die Puriteine (Cromwell se aanhangers) ondersteun het.
Sy meesterstuk was die epiese gedig Paradise lost (1667). Ander belangrike werke van Milton was sy sonnette, onder meer On his blindness, die treurdig Lycldas en gedigte soos l'Allegro en II penseroso.
Vroeë lewe
John Milton is op 9 Desember 1608 in Londen gebore, uit die huwelik van John Milton en Sara Jeffrey. In 1629 het Milton sy BA-graad verwerf, en vier daardie jaar die vierde plek van 24 honneurs-gegradueerdes aan die Universiteit van Cambridge. Nadat hy sy MA-graad in Julie 1632 aan die Universiteit van Cambridge verwerf het, het hy 'n reis deur Italië onderneem. As gevolg van die politieke onrus in Engeland het hy teruggekeer na sy geboorteland.
Reeds in sy jeugjare het hy sy afkeer van die misbruik van gesag uitgespreek en hy was sterk gekant teen koning Karel I se alleenheerskappy en sy bevoordeling van die Anglikaanse Kerk. Toe Cromwell Everson aan die bewind kom, het Milton die sekretaris vir vreemde tale van die Raad van State geword (1649). Gedurende hierdie tyd het hy heeltemal blind geword.
Met die Restourasie (herstel van die monargie) in 1660, toe Karel II koning geword het, het Milton die meeste van sy besittings verloor en was hy vir 'n kort ruk in die gevangenis. Reeds sedert sy sewentiende jaar het Milton poësie geskryf, hoewel meestal in Latyn. Sy eerste belangrike digwerk in Engels was On the morning of Christ's nativity (1629).
Tussen 1632 en 1638 het hy onder meer die gedigte I'Allegra en II penseroso (1632) geskryf, asook die herderspel Comus (1634) en die treurdig Lycidas (1637), ter herinnering aan 'n vriend wat verdrink het. Na sy reis deur Italië het Milton vir ongeveer 20 jaar hoofsaaklik prosa geskryf, asook sonnette soos On his blindness. Na die Restourasie in 1660 het hy aan 'n heldedig begin werk.
Die onderwerp was die sondeval en die werk begin met die val van Lucifer, die aartsengel wat die vors van die duisternis geword het. Hierdie epiese gedig het uit twaalf boekdele bestaan en is in 1667 onder die titel Paradise lost uitgegee. In 1671 het Paradise regained gevolg. Milton se laaste werk, die treurspel Samson Agonistes, het ook in 1671 verskyn.
In hierdie werk het Milton hom vereenselwig met die blinde Simson, wat om politieke redes vervolg is en die dood in die gesig moes staar. Hoewel Milton se belangrikste werk net soos die van John Bunyan in die tydperk na die Restourasie verskyn het, het hulle die gees van die Puriteinse Republiek weergegee en word dus ook nie tot die Restourasie-literatuur gereken nie. Veral sy vroeëre poësie behoort stilisties tot die Baroktydperk.
Sterfte
Hy is op 8 November 1674 in Londen oorlede.
Familie
Mary Powell is op 5 Mei 1652 oorlede aan komplikasies na Deborah se geboorte. Milton se dogters het tot volwassenheid oorleef, maar hy het altyd 'n gespanne verhouding met hulle gehad.
Desi Arnaz
Desi Arnaz (2 Maart 1917 – 2 Desember 1986) was 'n Amerikaanse (rolprent)vervaardiger, akteur, komediant, en musikus. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Holiday in Havana (1949), The Long, Long Trailer (1954), en Aloha (2015), en in die televisiereeks I Love Lucy (1951). Desi Arnaz Jr. is sy seun.
Druïdisme
Druïdisme is 'n stelsel van godsdiens, filosofie en onderrig van die Druïde wat die bewaarders was van die voor- of vroeg-Keltiese gelowe. Hulle was die krag wat eenheid gesmee het tussen die verskillende Keltiese groeperinge. Hierdie kaste oud-priesters of towenaars word soms met paganisme gekoppel en is 'n mistieke orde wat georganiseer was onder drie hoofde, naamlik die Barde (Digtersangers), Ovate en Druïde.
'n Druïde se lewe het bestaan uit lewenslange opleiding. Hulle is reeds as kind uitgekies om opgelei te word as Druïde. Dit het tot twaalf jaar geduur om die vlak van Bard te bereik en verdere tien jaar opleiding om die vlak van Ovates te bereik, en na 'n verdere tien jaar kon die vlak van Druïde bereik word.
Druïde was veral werksaam, meer magiërs as profete, eers in Gallië, toe in Britannia en later in Ierland. Druïde het vele rolle vertolk in die Keltiese kultuur wat onder andere ingesluit het om:
Weinig is bekend oor Druïde aangesien Druïde geglo het om hul tradisies mondeling oor te dra en hulle die leerstelling gehad het dat niks op skrif gestel mog word nie. Onderrig het veral geskied deur middel van verse wat aangeleer is. Die beste bron van Druïde is die geskrifte van die Romeine. Die eerste volwaardige verwysing na Druïde kan gevind word in Caesar se De Bello Gallico (letterlik vertaal "Oor die Galliese Oorloë) waarin die rol van Druïde uiteengesit word as gemeenskapsleiers wat kundig was in gemeenskapswetgewing. Die Romeinse skrywer Diogenes het die Druïde as die wysgeleerdes van hul tyd beskryf. Volgens 'n ander Romeinse skrywer, Plinius die ouere, is die term Druïde afgelei van die Griekse term 'Drus' wat 'eik' beteken, soos die van 'n eikeboom. Die eikeboom is deur Druïde hooggeag. 'Duir' is die Keltiese naam vir eikeboom en 'wid' beteken om besonderse insig te hê. 'Duir-wid' het dus gedui op iemand met die lewenslange kennis van 'n langlewende eikeboom. Druïde het hul geestelike seremonies normaalweg naby 'n fontein binne eikewoud uitgevoer, waar hulle nader aan die mag van die natuur gevoel het.
Vroulike Druïde was veral hooggeag by die vroeë Druïde.
In die laat 18de eeu was daar 'n herlewing van Druïde, beskou as Neo-druïde. Geïnspireer deur John Aubrey, John Toland and William Stukely, is in 1781, met geheime ritueel, 'n nuwe internasionale orde van Druïde gestig ter bevordering van menseliefde en weldadigheid. Edward Williams oftewel Iolo Morganwg volgens sy Bardnaam, was baie bedrywig in die 18de eeu om Druïde te laat herleef.
Afhanklike ontstaan
duimnael|links|Die wiel van die lewe beeld die Twaalf Nidanas uit.
Pratityasamutpada, gewoonlik vertaal as afhanklike ontstaan, is die idee dat alle dharmas ("dinge") ontstaan afhanklik van ander dharmas. As dít bestaan, bestaan dát; as dít ophou bestaan, hou dát op bestaan. Dit is ’n pragmatiese lering wat toegepas word op dukkha en die beëindiging van dukkha.
Twaalf Nidanas
Die term "pratityasamutpada" dui ook op die Twaalf Nidanas, die 12 skakels van afhanklike ontstaan, wat die ketting van gebeure beskryf wat tot hergeboorte lei asook die siklus van geboorte en die dood. Deur die ketting om te keer, kan bevryding, of verlossing van hergeboorte, behaal word.
Daar is ’n verband tussen die 12 kenmerke van die siklus, en elk gee aanleiding tot die volgende een:
Mense ly deur die hele siklus van geboorte en die dood totdat hulle hulself bevry van dié lyding (dukkha) deur nirwana te behaal. Dan lei die afwesigheid van die eerste nidana – onkunde – tot die afwesigheid van die ander.
Villa General Belgrano
Villa General Belgrano is 'n klein bergdorp in die Departamento Calamuchita van die Argentynse provinsie Córdoba, sowat 75 kilometer noord van die provinsiale hoofstad Córdoba, met 5 888 inwoners. Die dorp lê in die noordelike Valle de Calamuchita, 'n vallei in die bergreeks Sierras de Córdoba, en is vernoem na die skepper van Argentinië se nasionale vlag, generaal Manuel Belgrano (1770-1820).
Geskiedenis
Die dorp is in die 1930's deur twee Duitse spekulante gestig wat die gebied se landboupotensiaal as belowend beskou het. Die Alpynse landskap en karakter van die dorp het immigrante uit Duitsland, Switserland, Oostenryk en Italië gelok.
Ná die Seeslag van die Rio de la Plata in 1940 het Duitse seemanne hul slagskip Admiral Graf Spee voor die kus van die Uruguaanse hoofstad Montevideo se hawe tot sink gebring, en 130 van die oorlewende matrose het besluit om nie na Duitsland terug te keer nie en hulle in Villa General Belgrano gevestig. Saam met die oorspronklike setlaars het hulle die dorp se kenmerkende voorkoms geskep: Die Alpynse boustyl, houthuise met rooi dakteëls, mikrobrouerye, fynbakkerye en sjokoladewinkels verleen nog steeds 'n tipies Europese karakter aan die dorp. Duits het sy vroeëre status as algemene omgangstaal lankal aan Spaans afgestaan. Eredienste word naas Spaans egter ook nog in Duits gehou, en ook Argentinië se Duitstalige weekblad Argentinisches Tageblatt word by die plaaslike koerantstalletjies verkoop.
Toerisme
As 'n Alpynse enklawe in Argentinië lok Villa General Belgrano talle toeriste wat Duitse spesialiteite soos Apfelstrudel ('n gerolde appelgebak), Leberwurst (lewerwors) en Spätzle kom proe. Die jaarlikse Oktoberfest, die Fiesta de la Cerveza ("Bierfees") in die eerste week van Oktober word as die vierde grootste bierfees van sy soort na dié van die Beierse hoofstad München, Kitchener in Ontario (Kanada) en Blumenau in Brasilië beskou. Ander bekende feeste is die Fiesta de la Masa Vienesa ("Fees van Weense Koeke en Terte") en die Sjokoladefees.
Phoenix-nooientjie
Die Phoenix-nooientjie (Plectroglyphidodon phoenixensis) is 'n vis wat voorkom in die westelike Stille Oseaan, die Indiese Oseaan en aan die ooskus van Afrika suidwaarts tot sentraal KwaZulu-Natal. In Engels staan die vis bekend as die Phoenix damsel.
Identifikasie
Die vis word tot 9cm lank en die lyf is lank en slank. Die hele lyf is bruin en die stert is wit. Daar is vier wit tot geel nou, vertikale bande oor die lyf en 'n swart band oor die basis van die stertvin. Daar is 'n swart kol op die agterkant van die dorsale vin terwyl die punte van die dorsale vin rooi is.
Die vis leef in rots kus areas en plat gedeeltes in riwwe wat onderhewig is aan brander aksie in water wat tot 8m diep is. Hulle is alleenlopend maar vorm ook soms los groepe. Die vis vreet alge.
Blumenau
Blumenau is 'n stad in die Suid-Brasiliaanse deelstaat Santa Catarina met sowat 300 000 inwoners. Blumenau lê in die Rio Itajaí-vallei, sowat vyftig kilometer van die Atlantiese kus af, tussen Joinville in die noorde en die hoofstad Florianópolis in die suide. Vanweë die heuwelagtige omgewing en die rivierloop is die bewoonbare oppervlakte baie beperk.
Die stad, wat in 1850 deur 'n groep Duitse immigrante onder die leiding van die apteker Dr. Hermann Blumenau as eerste Duitse nedersetting in die Itajaí-vallei gestig is, is naas Joinville en Brusque die belangrikste sentrum van Duitse setlaars in Santa Catarina. Die persentasie inwoners van Duitse afkoms word tans op sowat veertig persent beraam.
Die stad lok met sy Duitse karakter, Oktoberfest en argitektuur baie besoekers uit ander Brasiliaanse deelstate, alhoewel die meeste van sy kenmerkende vakwerkhuise soos die Prefeitura Municipal en die Casa Moellmann eers onlangs opgerig is.
Net soos in sy stigtingsjare word Blumenau nog steeds deur oorstromings bedreig; die Rio Itajaí se hoogwater het al 'n rekord-hoogte van 17,1 meter bereik.
Geskiedenis
Blumenau, wat ook as die "tropiese Duitsland" (Portugees: Alemanha tropical) bekend staan, is op 2 September 1850 deur die Duitse farmaseut Dr. Hermann Bruno Otto Blumenau (1819-1899) gestig. Saam met 17 ander Duitse immigrante, wat almal op soek was na 'n "'n mooi en warm stuk land" was, het Blumenau die eerste huise begin oprig. Die meeste immigrante het oorspronklik uit klein Duitse dorpe soos Pahnstangen in Thuringe gekom.