cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sarel Jacob Pretorius
Poësie
Die lang gedig Grou mure ondersoek weer die temas van die arbeider en sy lot en die teenstelling tussen stad en platteland. Dit vertel gedeeltelik die verhaal van ’n plaasboer wat deur ’n driejarige droogte op sy knieë gedwing word en daardeur na die stad gedryf word, waar hy as mynwerker en fabrieksarbeider in ellende ondergaan. In sy somber bestaan hunker hy terug na sy lewe op die plaas, wat broksgewys in sy oorpeinsings opgeroep word. Die gedig word opgedeel in ses afdelings, Muur, Voorspel, Masjien, Monstering, Kantien en Kruis. Gedeeltelik word die gebeure deur ’n ek-verteller weergegee, en gedeeltelik in die vorm van verhaal en beskrywing. Dit bring mee dat die werk epies, liries en beskrywend van aard is, welke stylmiddels nie altyd voldoende geïntegreer is nie. Veral in die epiese gedeeltes is daar voortreflike werk en lewer die digter van sy beste digkuns tot op daardie stadium. Die geheel is egter gebrekkig weens die gebrek aan integrasie in die perspektief, baie stoplapverse en -woorde en gebrekkige tegniese konstruksie, veral in die aanwending van paarsgewys rymende viervoetige jambes, wat die rym onnodiglik sterk aksentueer en afbreuk doen aan die klank en betekenis van die geheel.
Die mummie en ander verse toon groot verstegniese ontwikkeling en die gedigte is oor die algemeen korter en nugterder, gevul met ironie. Hoewel die tema van lewenspyn steeds oorheersend is, word dit ook nou gekenmerk deur meer fasette en aspekte. Die lydende mens word hier ’n spelende mens wat as maskerdraer of hanswors optree om die pyn te verbloem. Die bundel tref dan ook met sy bitter uitbeelding van die mens in sy glanslose bestaan. Die verheerliking van die platteland word ook nou agterweë gelaat in die besef dat die hede nie in die verlede terug gevind kan word nie.
Argekrobaat word saamgestel uit die woorde “arge” (soos in “argief” en “argeologie”) en “akrobaat” en hierdie twee dele van die titel is die twee hoofmotiewe in die bundel. Die “arge”-motief vind uiting in verse van persoonlike en geestelike rekonstruksie deur in die evolusionêre en voorafgaande sake te delf om sin te vind in dinge. Hierdie soeke na sin vind plaas aan die hand van argeologiese en argivale rekonstruksies (Argief, Argeologie), met behulp van mitologiese of religieuse figure (Nebukadnesar), soölogiese gegewens (Die krap, Papie) en literêre karakters (Don Quijote). Die “akrobaat” van die bundeltitel vind gestalte in verskeie verse wat die tragikomiese en absurditeit van die eietydse werklikheid weerspieël.
Lemma se titel verwys na ’n titel, aanhef of aankondiging van ’n onderwerp, maar dui andersyds daarop dat die woord ’n voorveronderstelling bevat wat as waar beskou word tot die teendeel bewys is en dus op ’n manier die waarheid verberg. Die bundel bevat 25 korter gedigte en twee langes. Veral die twee lang gedigte, Wat het hulle met die mens gedoen en La Chute (na Albert Camus se gelyknamige roman), beskryf die onreg en pyn wat die mens in verskillende tye moes ondergaan, en die individuele en gemeenskaplike skuld van die mens, wat ook op die ongeregtigheid van die apartheidsbestel van toepassing gemaak word. Sodoende kry sy werk hier vir die eerste keer nie net ’n maatskaplike nie, maar ook politieke relevansie. Baie van die gedigte in Album wat reeds in bundels ingesluit is, word grondig hersien en verwerk.
Die titel van Smartlap verwys na Van Dale se definisie van die woord as ’n “sentimentele cabaretlied” en toon selfspot met die soort rymende klag wat Pretorius graag skryf. Die bundel bevat gedigte oor die sieldodende grootstadbestaan, die digkuns en huldeblyke aan digters, met temas soos eensaamheid, vrees, miskenning, lewenspyn en verlange. Die digter neem bestek op van sy lewe en kyk ook vorentoe na sloping en die dood wat wag. Oor die algemeen is hierdie bundel egter ’n insinking en ontsier die retoriese en geykte taal en verskeie tendense (gebruik van vreemde woorde en ’n oordaad mitologiese en ander gegewens) die gedigte.
Serusiet se titel verwys na kristal. In hierdie bundel besin hy oor die mens se stryd teen verganklikheid en veral die ontnugtering van die mens wat sy toenemende eensaamheid saam met die ouderdom moet aanvaar. Antieke en moderne tye word aangeraak, mite en feit, verlede en hede, stad en land en daar word bevind dat eensaamheid en dood die samebindende faktore is wat alle mense in alle tye saamvoeg. Soos in al sy ander bundels is die gedigte ongelyk in gehalte, met voortreflike gedigte wat opgeneem is naas swakker werk. Talle van die gedigte bevat verwysings na die Griekse mitologie.
Die titel van sy volgende bundel, Anamnese, beteken terugroep in die herinnering en in mediese terme beteken dit wat die sieke van sy eie siektetoestand kan onthou. Dit is dus ’n bundel hoofsaaklik oor siekte, aftakeling en dood, waar Odysseus gebruik word as die simbool van die mens se onvergenoegdheid met sy lewe en sy hunkering na wat anderkant die horison lê. Die bundel bevat vele aforistiese (lewenswyshede) formulerings. Hierdie bundel behandel ook ouderdom, die siekte en dood as belangrike motiewe, met die stad wat as simbool van onrus, verval en ondergang slegs deur eskatologiese hoop op ’n vae toekoms ontsnap kan word.
Versamelbundels
Na sy dood stel F.I.J. van Rensburg ’n bloemlesing uit sy werk saam onder die titel Veelspalt, waarin nagelate verse ook opgeneem word.
Van sy gedigte word in verskeie versamelbundels opgeneem, waaronder Groot verseboek, Die Afrikaanse poësie in ’n duisend en enkele gedigte, Afrikaanse natuurpoësie, Uit ons digkuns, Digterstemme, Digters en digsoorte, Digters en digkuns, Afrikaanse verse, Junior verseboek, Woordpaljas, Faune, Die junior digbundel, Uit ons letterkunde, Miskien sal ek die wingerd prys, Voorspraak, Goudaar, Liggaamlose taal, Verse vir Opperman, My Afrikaanse verseboek en Die mooiste Afrikaanse liefdesgedigte.
Hy publiseer sy gedigte ook in verskeie ander publikasies, waaronder Standpunte en Tydskrif vir Letterkunde. Met die totstandkoming van die Potchefstroomse Universiteit vir Christelike Hoër Onderwys as onafhanklike universiteit in 1951 word hy versoek om ook die universiteitslied te skryf, wat deur die studenteraad goedgekeur word. Hy skryf ook die skoollied van Laerskool Monumentpark in Pretoria.
Drama en Prosa
Naas gedigte publiseer hy ook ’n aantal kortprosastukke en letterkundige opstelle.
Sy proefskrif oor Vondel se Christelike epos Joannes de Boetgezant word onder die titel Die stryd tussen hemel en hel gepubliseer. Hierdie proefskrif word deur verskeie Nederlandse kritici en akademici hoog aangeskrywe en professor W.A.P. Smit noem dit “’n onmisbare bydrae op sy terrein”.
Enkele verspreide prosastukke verskyn van hom, waaronder die skets Wag in die versamelbundels Flitse! en Uit ons letterkunde, terwyl hy Edmond Rostand se Die romanse oor die muur in 1962 vertaal en saam met Marie van der Merwe ook Nikolai Gogolj se Die inspekteur-generaal. ’n Vertaling van Joost van den Vondel se Jeptha bly ongepubliseer.
Eerbewyse
Hy ontvang in 1993 ’n eretoekenning van die Potchefstroomse Universiteit vir Christelike Hoër Onderwys.
Publikasies
Publikasies uit sy pen sluit in:
Fred Vogel
Fred Vogel (gebore 18 April 1976) is 'n Amerikaanse skrywer, regisseur, en akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente The Redsin Tower (2006), Sella Turcica (2010), en The Final Interview (2017).
Herfskleure
Herfskleure is 'n verskynsel wat by talle bladwisselende bome en struike voorkom en die kleur van hul blare gedurende enkele weke in die herfsmaande van hul gewone groen na 'n pragtige verskeidenheid kleure, wat van rooi tot geel kan wissel, laat verander. Die verskynsel staan in Engels bekend as fall colors en autumn colors, terwyl die term fall foliage gewoonlik die bybetekenis van herfskleur-buitelugaktiwiteite en -toerisme het. In sommige gebiede van die Verenigde State (veral Nieu-Engeland) en Kanada lewer die sogenaamde leaf peeping-toerisme in die tydperk tussen die begin van die herfskleurseisoen en die tydpunt wanneer die herfsblare uiteindelik begin val 'n belangrike bydrae tot die plaaslike ekonomie.
Lee Phelps
Lee Phelps (15 Mei 1893 – 19 Maart 1953) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Anna Christie (1930), Sandflow (1937), Scouts to the Rescue (1939), en Desperadoes of the West (1950).
Erica rhodopis
Erica rhodopis is 'n plant wat tot die genus Erica behoort en is deel van die fynbos. Die plant is inheems aan die Wes-Kaap waar dit voorkom by Botrivier en Perdekloof. Daar is tans slegs twee subpopulasies oor wat bedreig word deur die aanlê van wingerde, indringerplante en die bou van polovelde. Veldbrande bly ook 'n bedreiging.
Lenny Henry
Lenny Henry (gebore 29 Augustus 1958) is 'n Engelse akteur en skrywer. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente Harry Potter and the Prisoner of Azkaban (2004), Penelope (2006), en ''The Pirates! Band of Misfits (2012), en in die televisiereeks Chef!'' (1993).
Naka Bulle Rugbyklub
Die Naka Bulle Rugbyklub is 'n rugbyklub in Pretoria. Hulle speel in die Carlton-liga van die Blou Bulle Rugbyunie. Die klub se tuisveld is die Hannes Fourie-sportgronde, algemeen bekend as Adelaars, in Wonderboom in Pretoria.
Geskiedenis
Die klub het ontstaan nadat die Adelaars en Oostelikes klubs saamgesmelt het.
Khan
Khan (Mongools: хан chan, Turks: han, Oudturks: kan, Chinees: 汗 hán; uitgespreek /kɑːn/) is ’n historiese titel van onsekere oorsprong wat in Middeleeuse Sentraal-Asiatiese gemeenskappe gebruik is om na ’n heerser of militêre leier te verwys. Dit is die eerste keer deur die Blouturke gebruik as ’n variant van khagan (keiser) vir ’n ondergeskikte leier. In die Seldjoekse Ryk was dit die hoogste adellike titel, net onder malik en emir (koning).
thumb|180px|Daar is eers ná [[Djengis Khan se dood na hom verwys as "Khagan".]] In die Mongoolse Ryk was dit die leier van ’n horde (oeloes), terwyl die hoofleier van die Mongole as die "khagan", of "groot khan", bekend was. Daarna het die titel se belangrikheid afgeneem. In Safawidiese Persië was dit die titel van ’n provinsiale goewerneur en in Mogol-Indië was dit ’n adellike titel vir howelinge. Later het dit ’n van geword. Khan en sy vroulike vorms kom in baie persoonlike name voor, sonder enige aanduiding van adelikheid, hoewel dit steeds ’n algemene van onder adellikes ook is.
Geskiedenis
Die presiese oorsprong van die titel is onbekend. Tydens die bestaan van die Mongoolse Ryk het verskeie Mongoolse en Turkse volke van Sentraal-Asië egter nuwe belangrikheid aan die titel gegee en dit het later na Noord-Asië versprei, waar plaaslike volke dit aangeneem het.
R408 (Suid-Afrika)
Die R408 is 'n streeksroete in die Oos-Kaap van Suid-Afrika wat Engcobo met Qoramond verbind via die N2-nasionale pad in Dutywa.
Newari Wikipedia
Die Newari Wikipedia is die Newarise uitgawe van Wikipedia, 'n gratis aanlynensiklopedie. Dit het tans ongeveer 0 artikels, en is die 59ste grootste Wikipedia.
Karin Konsentrasiekamp
Karin Roodt (néé Bredenkamp) is die vrou van die Afrikaanse skrywer en taalaktivis Dan Roodt. Sy skryf aanvanklik onder die skuilnaam Karin Konsentrasiekamp.
Lewe en werk
Karin Konsentrasiekamp is die skuilnaam van Karin Bredenkamp. Sy gaan skool aan Oranje Meisies Hoërskool in Bloemfontein en aan Linden Hoërskool in Johannesburg. Sy is getroud met die skrywer en digter Dan Roodt wat sy ontmoet terwyl sy ’n kunsstudent is aan die Universiteit van die Witwatersrand. Saam gee hulle in hulle studentejare die letterkundige tydskrif Taaldoos uit, wat deur die owerhede verbied word. Wanneer hy in 1985 Frankryk toe uitwyk om sy verpligte militêre diensplig te ontduik, gaan sy saam met hom. In Parys gee sy onderwys in Engels aan ’n bekende taalskool, waar sy onderrig gee aan filmsterre, diplomate en sakelui. Die egpaar het twee kinders en bly in Dainfern in Johannesburg. Tydens die nasionale verkiesing in 2014 is sy sewende op die lys van die regse politieke party Front Nasionaal, nadat sy in 2011 tydens die munisipale verkiesings ’n kandidaat vir die Vryheidsfront Plus was. Sy is skilder en werk as redakteur by die webwerf www.praag.co.za.
Skryfwerk
Verskeie van haar bydraes word opgeneem in die tydskrif Taaldoos en haar gedig “Hoe om ’n hoender te naai” word voorgehou as een van die vernaamste redes waarom die eerste uitgawe verbied is. Die boek Hoekom nies u nie?  bevat ’n aantal lukrake gedagtes. Onder haar eie naam (Karin Roodt) skryf sy die spanningsroman Duiwelsasem, wat deur Praag Uitgewery gepubliseer maar ook as e-boek bemark word. Die president van ’n klein Afrikaland in die meregebied, ryk aan olie en uraan, sterf in die openbaar tussen sy lyfwagte aan ’n “hartaanval”. Hierna raak ’n menigte belanghebbendes betrokke. Daar is KERN, ’n voortsetting van SS15, ’n netwerk van internasionale geheime agente; operateurs van die CIA wat baat gevind het by die korrupte president; die Chinese wat ook graag wil oorneem; terwyl die Ierse wapenhandelaar Seamus Boyle ’n geleentheid sien om wapens te verkoop om ’n opstand te stook ná die dood van die president. Die dokter, Frik van der Merwe, het voorheen die fout gemaak om gif te ontdek wat in die liggaam van die president se afgestorwe voorganger gevind is en hy is op die teikenlys van ’n paar mense, maar hy is ook ’n patriotiese Afrikaner wat graag vrede in Afrika wil hê. Kai Brugman is ’n spioen en sluipmoordenaar in diens van KERN wat op sy motorfiets rondjaag om lewens te red en te keer dat Amerika ’n totale greep op Afrika en Suid-Afrika verkry. Waarnemers op die kantlyn is twee Afrikaanse joernaliste van Suid-Afrikaanse koerante. Die verhaal beskryf in watter mate kolonialisme deur Engeland, Amerika en China nog in die hedendaagse Afrika voortleef, maar nou onder die dekmantel van politieke korrektheid bedryf word. Afrikaners word maklik as sondebokke vir die groot moondhede se wandade gebruik, terwyl korrupte en magsbehepte Afrika-leiers mekaar en hul eie mense om elke hoek en draai op elke denkbare manier ondergrawe. Karin vertaal ook verskeie werke vanuit Nederlands en Frans in Afrikaans en Engels.
Huinerwal
Huinerwal is ’n nedersetting in die munisipaliteit Putten in die provinsie Gelderland in Nederland.
Erica rhopalantha
Erica rhopalantha is 'n plant wat tot die genus Erica behoort. Die plant is inheems aan die Wes-Kaap.
Rankkopieva
Rankkopieva of balsemkopieva (Bulbine frutescens) is 'n struik wat inheems in aan Suid-Afrika en wat in alle provinsies voorkom. Dit is ook inheems in Eswatini, Lesotho en Namibië. Op die SANBI-rooilys is dit as veilig (LC) gelys.
Die plant is meerjarig en vorm grondbedekkende polle met verdikte grasagtige blare. 'n Blomstingel met geel of oranje blomme styg bo die blare uit en maak dit 'n gunstelingplant vir tuine, wat ook in Amerika en Europa aangeplant word. Die blomme het 'n stervorm met 6 blomblaadjies. Die plant het 'n wortelstok wat dit tot 'n geofiet maak, maar dit is nie 'n bolgewas nie. Die plant kan deur sy wortelstok vermeerder word of deur sy swart saadjies wat in die wildernis deur die wind versprei word. Die plant hou van vol son en kan in baie droë gebiede oorleef. Hulle oorleef ook taamlike swaar ryp. Die blare bevat 'n sap wat gebruik word om skrape, aknee, liddorings en insekbytplekke te behandel.
Landbou
Sy beweidingskapasiteit is gering.
David Zinman
David Zinman (9 Julie 1936, New York, Verenigde State) is 'n Amerikaanse dirigent en violis.
Biografie en loopbaan
Na aanvanklike vroeë vioolstudies aan die Oberlin-konservatoria het Zinman teorie en komposisie aan die Universiteit van Minnesota studeer en sy M.A. in 1963 verdien, waarna hy by Tanglewood begin dirigeer het. Daarna het hy van 1958 tot 1962 in Maine saam met Pierre Monteux gewerk; hy het van 1961 tot 1964 as Monteux se assistent gewerk.
Zinman het van 1965 tot 1977 die pos van 'tweede dirigent' van die Nederlandse Kamerorkes beklee. Hy was van 1979 tot 1982 hoofdirigent van die Rotterdam Filharmoniese Orkes gewees.
In die VSA het Zinman vanaf 1974 tot 1985 as musiekdirekteur van die Rochester Filharmoniese Orkes gedien. Hy was twee jaar lank hoof-gasdirigent van die Baltimore Simfonieorkes voordat hy in 1985 die orkes se musiekdirekteur geword het. Tydens sy Baltimore-termyn het hy die idees komende uit die praktyk van histories-ingeligte uitvoerings begin implementeer in sy interpretasies van die Beethoven-simfonieë. Aan die einde van sy ampstermyn in Baltimore in 1998, is Zinman aangewys as dirigent-laureaat van die orkes. Uit protes teen wat hy in die jare sedert sy vertrek beskou het as die te konserwatiewe programmering van die Baltimore-orkes, het hy die titel in 2001 afgesweer. In 1998 was Zinman aangestel as musiekdirekteur van die Ojai Musiekfees tesame met die pianis Mitsuko Uchida. In 1998 is hy aangestel as musiekdirekteur van die Aspen Musiekfees - en skool waar hy die Amerikaanse Akademie van Dirigente gestig en gelei het, tot sy skielike bedanking in April 2010.
Zinman het die Tonhalle-orkes tydens sy eerste verskyning by Die Promenade in 2003 gedirigeer. In 2009 het hy die Tonhalle-orkes gedirigeer vir die klankbaan van die rolprent 180° - If your world is suddenly upside down. Hy het sy tyd as musiekdirekteur van die Tonhalle-orkes op 21 Julie 2014 afgesluit met 'n konsert by The Proms.
Ander aktiwiteite
Zinman het ook opvoerings gedirigeer vir die klankbaan van die 1993 rolprentweergawe van die New York City Ballet-produksie van Tsjaikofski se Neutkraker. Sy opname in 1992 van Henryk Górecki se Simfonie no.3 saam met Dawn Upshaw en die London Sinfonietta was 'n internasionale topverkoper. In Januarie 2006 het hy die Theodore Thomas-toekenning ontvang wat deur die dirigentgilde toegeken is. In 2009 het Zinman die Tonhalle-orkes vir die klankbaan van die rolprent 180 °, wat deur Diego Baldenweg met Nora Baldenweg & Lionel Baldenweg gekomponeer is, gedirigeer. Dit het die Suisa-prys vir "Beste oorspronklike klankbaan" gewen tydens die Locarno-filmfees in 2010.
Venda (taal)
[[Lêer:South Africa 2011 Venda speakers proportion map.svg|duimnael|links|Suid-Afrikaanse distrikte met 'n meerderheid van Vendataliges in 2011:
]] [[Lêer:South Africa 2011 Venda speakers density map.svg|duimnael|links|Geografiese verspreiding van Venda in Suid-Afrika ná bevolkingsdigtheid per vierkante kilometer in 2011:
]]
Die taal Venda (TshiVenḓa in Venda) is een van die elf amptelike landstale van Suid-Afrika. Dit word deur sowat 1,3 miljoen as moedertaal gepraat (2011-sensus), hoofsaaklik Vendas. Venda word ook deur ongeveer 84 000 in Zimbabwe gepraat, waar dit 'n amptelike taal is. Dit vorm deel van die Bantoetaalfamilie.
Dialekte sluit Phani en Tavha-tsindi in.
Amptelike taal
Die term amptelike taal of ampstaal verwys na dié taal wat deur die regering en ander owerhede van 'n bepaalde staat gebruik word om met mekaar en met die burgers te kommunikeer en wat ook deur die bewoners van die land gebruik word indien hulle 'n administratiewe instelling kontak. Meesal is die taal wat vir die grondwet van 'n land gebruik word, ook sy amptelike taal. Veelvolkige lande soos Suid-Afrika het dikwels meer as een amptelike taal.
Venda (taal)
Woorde
Algemene woorde en frases:
Bill Bixby
Bill Bixby (22 Januarie 1934 – 21 November 1993) was 'n Amerikaanse akteur, regisseur, en vervaardiger. Hy was bekend vir sy rol in die televisiereeks The Incredible Hulk (1978).
Amptelike taal
In teenstelling met amptelike tale word verkeerstale of lingua franca in 'n veeltalige omgewing gebruik om die kommunikasie te vergemaklik, terwyl skool- of onderwystale net in die onderwys van 'n bepaalde land gebruik word.
Die keuse van die ampstaal
In Europa, Asië of die Amerikas is gewoonlik die taal met die meeste sprekers as die amptelike taal gekies; derhalwe is Duits die amptelike taal van Duitsland en Portugees (Brasileiro) die amptelike taal van Brasilië. In Afrika het die voormalige koloniale taal dikwels die status van amptelike taal gekry, soos byvoorbeeld Frans in Mali of Engels in Zambië. Hierdie praktyk bevoordeel meesal die heersende elite, wat die ampstaal in teenstelling met die gewone bevolking magtig is.
'n Moontlike kompromis is die erkenning van 'n streeksgebonde status as amptelike taal (Italië erken byvoorbeeld die ampstaalstatus van Duits in die oorwegend Duitstalige Suid-Tirol).
Amptelike tale van Suid-Afrika
Behalwe Afrikaans het Suid-Afrika nog tien amptelike tale. Een daarvan, Engels, wen egter ál hoe meer veld omdat dit 'n magtige wêreldtaal is. Die Pan-Suid-Afrikaanse Taalraad (Pansat) is 'n regeringsliggaam wat in 1995 ingestel is met die opdrag om 'n gunstige omgewing te skep vir die ontwikkeling en gebruik van alle amptelike tale. Pansat bevorder dus elke individu se reg om sy of haar taal op alle gebiede van die samelewing te kan gebruik en koester ook die waarde van elke taal as 'n hulpbron vir die land. Só kan die oorheersing van een taal oor 'n ander voorkom word. Afrikaans met sy vele sprekers kan binne hierdie veeltalige opset voortleef, gebruik word en as kosbare hulpbron ontwikkel word. Die elf amptelike tale van Suid-Afrika is Afrikaans, Engels, Ndebele, Xhosa, Zoeloe, Noord-Sotho, Suid-Sotho, Tswana, Swazi, Venda en Tsonga.
Derby della Madonnina
Die mededinging
AC Milan en Internazionale speel beide hulle tuiswedstryde in die San Siro (met 'n kapasiteit van 80 000 plekke, die grootste stadion in Italië). Dit het so gegroei omdat Internazionale in 1908 afgestig het van AC Milan. Heelwat spelers van AC Milan was ontsteld omdat slegs Britse spelers by die span kon aansluit, terwyl hulle wou hê dat Italianers en ander uitlanders ook sou kon aansluit (vandaar die naam Internazionale).
Vir die ondersteuners is die Derby della Madonnina 'n belangrike wedstryd, maar die atmosfeer rondom die wedstryde bly gewoonlik aangenaam.
Die wedstryd
Beide klubs behaal vinnig nasionale en internasionale sukses, wat die wedstryd benewens die aansien daarvan, ook belangrik maak vir kampioenskappe. Sowel Inter as Milan het 18 keer die nasionale titel ingepalm. Milan het egter al sewe keer die Champions League gewen, terwyl Inter net drie keer die beste span van Europa was. Na 211 derbies (op 22 December 2013) het Inter 76 wedstryde gewen en Milan 73.
Mike Vogel
Mike Vogel (gebore 17 Julie 1979) is 'n Amerikaanse akteur en vervaardiger. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente The Texas Chainsaw Massacre (2003), Cloverfield (2008), She's Out of My League (2010), en The Help (2011).
Victor Henry (akteur)
Victor Henry (30 Julie 1943 – 20 November 1985) was 'n Engelse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Privilege (1967), The Sorcerers (1967), Red, White and Zero (1967), en All Neat in Black Stockings (1969).
Nia Long
Nia Long (gebore 30 Oktober 1970) is 'n Amerikaanse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Boiler Room (2000), Big Momma's House (2000), en The Best Man Holiday (2013), en in die televisiereeks Third Watch (1999).
Satanistiese jeugkultuur
Satanisme onder jongmense is in sekere Westerse gemeenskappe sedert die laat 20ste eeu 'n aktuele onderwerp, alhoewel beweerde "Satanistiese" aktiwiteite van jeugdiges – en volwassenes – veral in minder ernstige media op 'n opspraakwekkende manier behandel word. Onthullings van jongmense wat beweer dat hulle self lid van "Satanistiese" sirkels was, word eweneens deur die mediabedryf versprei en bevorder só die fantasie van jongmense wat self graag by Satanistiese aktiwiteite betrokke wil raak.
Ouers is dikwels verontrus vanweë die "Satanistiese" simbole en rockmusiek wat by hul kinders gewild raak. Sosioloë en sekte-deskundiges van Europese kerke betwyfel egter dat daar sprake van 'n golf van Satanistiese aktiwiteite in Westerse gemeenskappe kan wees en verwys liewer na die strukturele motiewe agter "Satanistiese" gedrag onder jongmense.
Beskrywing
Verskillende wetenskaplike dissiplines het pogings onderneem om die Satanistiese jeugkultuur met hul eiesoortige begripmateriaal te beskryf:
Bronnemateriaal
Die groot aantal berigte van beweerde voormalige lede van "Satanistiese" groeperings is dikwels nie geloofwaardig nie of selfs versin. Net omdat "Satanisme" in die geheim beoefen word, voel mense met 'n sterk geldingsdrang tot hierdie onderwerp aangetrokke, en bedriegers loop nouliks gevaar om ontmasker te word nie. Die mediabedryf se neiging om sensasie te skep bied 'n gunstige geleentheid om hierdie soort verhale te publiseer en aan 'n groot publiek bekend te stel.
Verhale van gewese "Sataniste" moet dus steeds krities beskou word. Wetenskaplike navorsing ten opsigte van "Satanisme" as 'n algemene fenomeen onder jongmense asook ondersoek aangaande die werklike agtergronde van enkele "Satanistiese" insidente sal nie bevorder word nie indien oordrewe vrese en teorieë oor beweerde "Satanistiese" sameswerings aangewakker word.
Galiciese Wikipedia
Die Galiciese Wikipedia is die Galiciese uitgawe van Wikipedia, 'n gratis aanlynensiklopedie. Dit het tans ongeveer 0 artikels, en is die grootste Wikipedia.
Namejs-ring
Die Namejs-ring (Lets: Nameja gredzens) is 'n tradisionele Letlandse ring wat as simbool van onafhanklikheid, vriendskap en vertroue beskou word en die eenheid van die drie historiese streke van Letland - Kurzeme (Koerland), Latgale (Letgallen) en Vidzeme versinnebeeld. Die ring word wêreldwyd deur mense gedra wat uit Letland afkomstig is of aan die land verbonde voel.
Maurice Black
Maurice Black (14 Januarie 1891 – 18 Januarie 1938) was 'n Amerikaanse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprente Little Caesar (1931), The Front Page (1931), Bonnie Scotland (1935), en Under Strange Flags (1937).
Swede (volk)
Die Swede (Sweeds: svenskar) is 'n Germaanse nasie en etniese groep inheems aan Swede wat 'n gemeenskaplike Sweedse afkoms, kultuur en geskiedenis deel, en Sweeds as moedertaal praat. Alternatiewelik is Swede diegene wat in Swede woon of in Swede gebore is.
R387 (Suid-Afrika)
Die R387 is 'n streeksroete in Suid-Afrika wat die N12-nasionale pad, 12 km noord van Strydenburg, met die R369 naby Orania verbind. Vanaf die N12 hou die pad ooswaarts en na 42 km word die stasie en nedersetting Kraankuil bereik. Dié gedeelte is 'n grondpad. In Kraankuil word die R388 gekruis. Die pad is nou geteer en 25 km sluit dit by die R369 aan, 11 km suid van Orania.
Swede (volk)
Swede vorm die titulêre nasie van die Swede, waar hulle sowat 80% van dié land se bevolking uitmaak. Behalwe vir Swede kom Sweedse minderhede nog in Europese lande soos Finland voor.
Wêreldwyd leef sowat 12,8 miljoen Swede, waarvan sowat 7,6 miljoen in Swede, omtrent 4 miljoen in die Verenigde State en 280 000 in Finland. Daarbenewens het Swede nog in lande soos Kanada (334 765), Argentinië (200 000), Australië (30 375) en Nieu-Seeland (1 257) gevestig.
Gough Whitlam
Edward Gough Whitlam AC QC (/ˈɡɒf ˈwɪtləm/; 11 Julie 1916 - 21 Oktober 2014) was die 21ste Eerste Minister van Australië, wat van 1972 tot 1975 gedien het. Die leier van die Arbeidersparty van 1967 tot 1977.
Mongoolse skrif
Die klassieke Mongoolse skrif (in Mongoolse skrif:, Mongγol bičig; in Mongoolse Cyrillies: Монгол бичиг, Mongol bitsjig) was die eerste skryfstelsel wat spesifiek vir Mongools geskep is en dit was die suksesvolste, tot die Cyrilliese alfabet in 1946 begin gebruik is. Dit is afgelei van die Oud-Oeigoerse skrif en is ’n ware alfabet, met aparte simbole vir konsonante en klinkers. Die skrif is aangepas om tale soos Oirat en Mantsjoe te skryf en word vandag nog in Binne-Mongolië en ander dele van China gebruik. Dit is ook sedert 1994 weer ’n verpligte skoolvak en pogings word aangewend om die ou tradisies en kultuur te laat herleef deur die skrif in kalligrafie en skilderwerk te gebruik.
Die tradisionele Mongoolse skrif word vertikaal geskryf. Dit het verskeie name. Omdat dit van die Oeigoerse alfabet afgelei is, het dit bekend geword as "Oeigoerzjin"-Mongoolse skrif (Cyrillies: Уйгуржин монгол бичиг). In die kommunistiese tydperk, toe Mongoolse Cyrillies die amptelike skrif van Mongolië geword het, het die tradisionele skrif bekend geword as Oud-Mongoolse skrif (Хуучин монгол бичиг), in teenstelling met die "Nuwe skrif" (Шинэ үсэг).
Unicode
Die Mongoolse skrif is tot die Unicode-standaard gevoeg in September 1999, met die uitreiking van weergawe 3.0. Die Unicode-blok daarvoor is U+1800 – U+18AF. Dit kon egter eers gebruik word met die uitreiking van Windows Vista in 2007 en dit word dus nie baie gebruik nie. Dit word nou gewilder, maar die ingewikkeldheid van die Mongoolse Unicode-model en ander probleme ry steeds die algemene gebruik daarvan in die wiele.
Erica ribisaria
Erica ribisaria is 'n plant wat tot die genus Erica behoort en is deel van die fynbos. Die plant is inheems aan die Wes-Kaap en kom van Houwhoek tot by Kleinmond voor. Daar is tans drie gefragmenteerde subpopulasies oor waarvan twee deur indringerplante bedreig word. Die derde word bedreig deur pad instandhoudingswerk en brand voorkomings gordels.
Sydney, Nova Scotia
Sydney (Skots-Gaelies Baile Shidni) is 'n stedelike gemeenskap (Engels: urban community) in die Kaap-Breton-streeksmunisipaliteit (Cape Breton Regional Municipality) van die Kanadese provinsie Nova Scotia.
Morfeem
’n Morfeem is die kleinste betekenisdraende deeltjie waarin woorde opgedeel kan word. Dit wil sê die morfeem is ’n struktuur wat uit klankeenhede bestaan, maar klank is in die geheel nie betekenisdraend nie. Nie alle morfeme is woorde nie, maar sommige woorde kan uit slegs een morfeem bestaan. ’n Morfeem mag alleenstaande of nie-alleenstaande wees, terwyl ’n woord per definisie alleenstaande is. As ’n alleenstaande morfeem ’n woord is, word dit as ’n stam geklassifiseer. Affikse word tot morfeme gevoeg om komplekse te vorm en ’n affiks ken verdere betekenis aan morfeme toe, byvoorbeeld ’n attributiewe –s as pluraliseerder of predikatiewe ge- om ’n werkwoord in die verledetyd te plaas.
Sydney, Nova Scotia
Sydney is in 1904 geïnkorporeer en op 1 Augustus 1995 ontbind nadat dit by die streeksmunisipaliteit ingesluit is. Sydney is die grootste stedelike sentrum van die Kaap-Breton-eiland met 'n bevolking van 33 012 (2006). Dit vorm saam met Sydney Mines, North Sydney, New Waterford en Glace Bay die Industriële Kaap-Breton-streek (Industrial Cape Breton).
Morfeem
Ons onderskei tussen twee tipes morfeme:
Wat woordstruktuur betref, het elke woord 'n vrye- of stammorfeem, en kan dit een of meer fleksiemorfeme hê.
Fleksiemorfeme
Die vorm van 'n fleksiemorfeem kan baie verskillend wees. Onder die vorm van 'n fleksiemorfeem, verstaan ons die verskil tussen die vorm van 'n woord met die gegewe fleksiemorfeem en dié van 'n ander woord met dieselfde stam, maar sonder die fleksiemorfeem. Die vorm van die 'meervoud' fleksiemorfeem in die woord tafels is daardie deel wat met tafel verskil. Die fleksiemorfeem is dus die agtervoegsel -s.
Die mees gewone vorme van fleksiemorfeme is voorvoegsels, agtervoegsels, invoegsels, klinkervariasies en ten slotte variasies van die eerste vier vorme.
Een voorbeeld van 'n klinkervariase kom voor in die onvoltooide verlede tyd van die Nederlandse woord loop, naamlik liep. Die vorm van die morfeem is dus nie ie nie, maar wel dit waardeur liep verskil van loop, of, kort gesê, '-ie' en nie '-oo-' nie.
Afrikaans daarenteen het byna glad nie die onvoltooide verlede tyd nie, en werkwoorde word nie verbuig nie, so fleksiemorfeme in die vorm van klinkervariasies kom selde voor. Een voorbeeld is egter 'kon', die onvoltooide verlede tyd van 'kan'.
Hierdie klinkervariasie word in die linguistiek Ablaut of vowel gradation genoem.
Tale met fleksiemorfeme kan dus belangrik van mekaar verskil wat betref die vorm van hierdie morfeme. Daar is ook andere verskille moontlik as slegs die bogenoemde, byvoorbeeld verskille tussen die tipes agtervoegsels.
Paramorfeem
Behalwe vir die morfeme en hul vorme, kan 'n woord ook 'n vormelement sonder betekenis hê, maar met 'n bepaalde 'sintaktiese' funksie. Die funksie bestaan daarin dat dit die woord geskik maak om in bepaalde kombinasies met ander woorde gebruik te kan word, en ongeskik in ander kombinasies. Mens kan hiervoor die term paramorfeem gebruik.
Daar is byvoorbeeld geen betekenisverskil tussen loop en loopt in ik loop en jij loopt nie, maar die sintaks van die Nederlandse taal verwag dit. Dieselfde geld vir die verskil in Frans tussen bon en 'bonne in un bon homme en une bonne femme''.
Afrikaans maak glad nie hierdie verskil in persoonsuitgang nie.
'n Voorbeeld van 'n paramorfeem in Afrikaans is die skimstam.
Kombinasiemorfeme
Naas vrye en gebonde morfeme bestaan daar ook morfeme wat uitsluitend in kombinasie voorkom en afsonderlik geen betekenis het nie. In Engels heet so iets 'n cranberry morpheme, omdat die cran- op sigself geen betekenis het nie en uitsluitlik in die woord cranberry voorkom. In Afrikaans is voorbeelde hiervan die woorde biltong en sprinkaan, omdat bil- en -kaan onderskeidelik nie alleenstaande kan wees nie en slegs voorkom as deel van die woorde biltong en sprinkaan.
Bindmorfeme
'n Tweede "besondere" morfeemsoort is die bindmorfeem, wat hoofsaaklik in die vorm -s- en -en- voorkom. Verwys na die voorbeeldkassie bo vir 'n voorbeeld.
Here Sewentien
Die stede Amsterdam, Rotterdam, Delft, Enkhuizen, Middelburg en Hoorn is in die VOC as ses kamers verteenwoordig. Elke kamer het 'n aantal afgevaardigdes gehad wat op die beheerraad gedien het.
Die Here XVII het gewissel (soos die direksie van 'n maatskappy vandag) en was gekose uit eie midde deur die verskeie kamers. Van die lede was 6 uit Amsterdam, 4 uit Zeeland (Middelburg), 1 uit Delft, 1 uit Hoorn en 1 uit Enkhuizen. Die verdeling was vryelik gebaseer op die kapitaal wat uit die streke na die koffers van die VOC gekom het. Die 17de lid was altyd toegevoeg deur 'n kamer anders as Amsterdam, om te verhoed dat die Amsterdamse kamer die bestuur oorheers.
Vergaderings is aanvanklik twee maal per jaar gehou en later drie maal per jaar. Die vergaderings was geroteer - 6 jaar agtereenvolgens in Amsterdam en dan twee maal agtereenvolgens in Middelburg.
Metaaltier (astrologie)
Die Metaaltier (庚寅, gēngyín) is die 27ste jaar van die Chinese kalender (sien die tabel regs onder van die 60-jaarsiklus). Dit is ’n begrip uit die Chinese astrologie en dui op dié maanjare wat gekenmerk word deur ’n verbinding van die sewende Hemelstam (庚, gēng; die element Metaal en Jang) met die derde Aardtak (寅, yín), gesimboliseer deur die Tier (虎, hǔ).
Volgens die Chinese kalender kom so ’n verbinding elke 60 jaar voor. Die laaste Metaaltierjaar het in 2010 begin en volgens die Gregoriaanse kalender het dit geduur van 14 Februarie 2010 tot 2 Februarie 2011.
Metaaltierjare
Die volgende jare is Metaaltierjare:
Lys van Vrymesselaars
Hier volg 'n lys van Vrymesselaars gesorteer volgens land:
Volapük Wikipedia
Die Volapük Wikipedia is die Volapük uitgawe van Wikipedia, 'n gratis aanlynensiklopedie. Dit het tans ongeveer 0 artikels, en is die grootste Wikipedia.
Basil Henson
Basil Henson (31 Julie 1918 – 19 Desember 1990) was 'n Engelse akteur. Hy was bekend vir sy rolle in die televisiereekse Armchair Theatre (1956), Our Mutual Friend (1958), Roads to Freedom (1970), en When the Boat Comes In (1976).
Skotland
Skotland (Engels en Skots: Scotland, [ˈskɔtlənd]; Skots-Gaelies: Alba, [ˈal̪ˠapə], ; Latyn-Kelties: Caledonia) is 'n deelstaat in die noordweste van Europa en vorm een van die vier lande van die Verenigde Koninkryk. Die Skotse hoofstad Edinburg (Engels: Edinburgh) word net soos Glasgow, die grootste stedelike nedersetting in die land, onder die belangrikste finansiële sentrums in Europa gereken.
Skotland beslaan met 77 933 vierkante kilometer sowat een derde van Groot-Brittanje se oppervlakte en grens aan Engeland in die suide. Die grenslyn loop oor 'n afstand van 96 kilometer tussen die Tweedrivier aan die ooskus en die Solway Firth in die weste. In die ooste word Skotland deur die Noordsee begrens, in die noorde en weste deur die Atlantiese Oseaan, en in die suidweste deur die Noordkanaal en die Ierse See. Die eiland Ierland lê sowat 30 kilometer van Skotland se mees suidwestelike landtong af.
Naas die vastelandse gebied is daar meer as 790 eilande, waarvan die Shetland-, Orkney- en Hebride-eilande die bekendstes en belangrikstes is. Skotland beskik oor die grootste reserwes van ruolie in die Noordelike Atlantiese Oseaan en die Noordsee.
Die Koninkryk van Skotland het tot 1 Mei 1707 as 'n onafhanklike staat bestaan en het daarna volgens die Acts of Union 1707 ("Wet van Vereniging") met die Koninkryk van Engeland saamgesmelt om die Koninkryk van Groot-Brittanje te vorm. Die Unie het ook die Parlement van Groot-Brittanje gestig wat beide die Parlement van Engeland en Skotland vervang het. Die Koninkryk van Groot-Brittanje het op 1 Januarie 1801 volgens die Acts of Union 1800 met die Koninkryk van Ierland saamgesmelt om die Verenigde Koninkryk van Groot-Brittanje en Ierland te vorm. Met dié Unie is die Parlement van Groot-Brittanje en die Parlement van Ierland verenig om die Parlement van die Verenigde Koninkryk te vorm.
Skotland het sy eie reg- en onderwysstelsel. Die eerste parlement sedert 1707 is in Mei 1999 verkies. Sy bevoegdhede sluit onderwys, gesondheidsake en die meeste interne aangeleenthede in.
Etimologie
Die woord "Skotland" is ontleen aan Scoti, die Latynse naam vir die Gaele. Philip Freeman het bespiegel oor die moontlikheid dat 'n groep stropers 'n naam aangeneem het met die Indo-Europese wortel *skot en verwys na die ooreenkoms met die Griekse skotos (σκότος) wat "duisternis" of "somberheid" beteken. Die Laat-Latynse woord Scotia ("land van die land of the Gaele") is oorspronklik gebruik om na Ierland te verwys, en eweneens is die Ou Engelse Scotland gebruik vir Ierland. Teen die laaste in die 11de eeu is Scotia gebruik om te verwys na (die Gaelies-talige) Skotland noord van die Forthrivier, langs Albania of Albany (albei is afgelei van die Gaeliese Alba. Die gebruik van die woorde "Skotte" en "Skotland" om alles in te sluit wat nou Skotland is, het in die Laat Middeleeue algemeen geword.
Geografie
Die Skotse vasteland bestaan uit drie landskapsvorme: Die Skotse Hoogland in die noorde, die Sentraal-Skotse vlaktes en die heuwelagtige Southern Uplands in die suide. Die Hoogland is 'n bergagtige streek met die Great Glen as sentrale vallei. Die hoogste bergpieke van die Verenigde Koninkryk maak deel uit van die Skotse Hoogland, soos byvoorbeeld Ben Nevis naby Fort William, die hoogste piek in die land met 1 344 meter.
Die vlaktes van Sentraal-Skotland vorm die digbevolkte hartland met die stad Glasgow in die weste en die hoofstad Edinburg in die ooste. Hier is ook die belangrikste nywerheidsgebiede van Skotland saamgetrek.
Die heuwelland van die Southern Uplands strek oor 'n afstand van naastenby 200 kilometer van Stranraer aan die Ierse See tot by Oos-Lothian en die Noordsee. Hierdie streek speel 'n kleiner rol as toeristebestemming, maar is nogtans 'n mooi berggebied met talle bergpieke soos die Merrick in Galloway met 'n hoogte van 843 meter. Hy bied 'n pragtige uitsig oor die noordelike Hoogland, die plato van Noord-Ierland in die weste en die Engelse Lake District (Meer-distrik), die Pennines-bergreeks en die eiland Man in die suide.
Daar is meer as 790 eilande langs die Skotse kus, met die Shetland-, Orkney- en Hebride-eilande (wat onderverdeel word in die Binne- en Buite-Hebride) as die drie belangrikste eilandgroepe. 'n Groot aantal eilande lê ook in die riviermondings Firth of Clyde en Firth of Forth. Sint-Kilda is die mees afgeleë van altesaam 130 bewoonde eilande en lê meer as 160 kilometer van die vasteland af.
Basia A'Hern
Basia A'Hern (gebore 7 Desember 1989) is 'n Australiese aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprent The Pact (2003) en in die televisiereekse Farscape (1999), McLeod's Daughters (2001), en Double Trouble (2008).
John Voldstad
John Voldstad (gebore 20 Februarie 1951) is 'n Amerikaanse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente 1941 (1979), Stripes (1981), Leprechaun (1993), en Forrest Gump (1994).
Klement Gottwald
Klement Gottwald (23 November 1896 - 14 Maart 1953) was 'n Tsjeggo-Slowaakse kommunistiese politikus, wat van 1929 tot sy dood in 1953 die leier van die Kommunistiese Party van Tsjeggo-Slowakye was - getitel as sekretaris-generaal tot 1945 en as voorsitter van 1945 tot 1953. Hy was die eerste leier van die kommunistiese Tsjeggo-Slowakye van 1948 tot 1953.
Hy was die 14de premier van Tsjeggo-Slowakye vanaf Julie 1946 tot Junie 1948, die eerste kommunis wat die pos beklee het. In Junie 1948 word hy verkies as die eerste kommunistiese president van Tsjeggo-Slowakye, vier maande na die staatsgreep van 1948 waarin sy party die mag verkry het met die steun van die Sowjetunie. Hy het die pos beklee tot sy dood.
Skotland
Geografie
Skotland is ryklik geseën met natuurlike waterbronne. Meer as 30 000 lochs (soos mere in die plaaslike Gaeliese taal genoem word) en meer as 5 000 riviere met 'n totale lengte van 60 000 kilometer bedek die land. Die grootste riviere is Clyde, Dee, Don, Forth, Spee, Tay en Tweed, die mere met die grootste oppervlakke is Loch Lomond (71 km²), Loch Ness (56 km²) en Loch Awe (39 km²). Die laasgenoemde is ook die langste met 41 kilometer. Skotland se mere, wat gedurende die ystydperk deur gletsers diep in die grond gegrawe is, behoort tot die diepste binnelandse waterliggame ter wêreld. Loch Morar is die diepste meer in Skotland met 371 meter.
Klimaat
Skotland staan bekend vir sy nat en koel, maar matige klimaat, wat veral deur die oseaan beïnvloed word. Die meeste laedrukstelsels, wat oor die noordelike Atlantiese Oseaan ontwikkel, beweeg ooswaarts oor Skotland. Dikwels word hierdie laedrukselsels deur 'n hoëdrukstelsel oor die Asore-eilandgroep in noordwaartse rigting gedwing. Ses van die tien natste graafskappe in die Verenigde Koninkryk is in Skotland geleë. Reënbuie is nogtans gewoonlik van kort duur.
William Black (akteur)
William Black is 'n Amerikaanse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente Great Expectations (1917), The Fatal Fortune (1919), Fascinating Youth (1926), en Life Returns (1935).
Skotland
Klimaat
Die weer is dikwels onvoorspelbaar, en temperature is ondanks die matige Golfstroom-invloed laer as in die res van die Verenigde Koninkryk. Die gemiddelde maksimale temperatuur in die winter is 6 °C, terwyl die hoogste gemiddelde temperature in die somer tot sowat 18 °C styg. Die gemiddelde jaarlikse temperatuur op die berg Ben Nevis is vriespunt.
Wes-Skotland is danksy die oseaniese strome gewoonlik warmer as die ooste, wat deur die kouer temperature van die Noordsee beïnvloed word. Tiree op die Hebride-eilande word as die sonnigste plek in die land beskou; hier is in 1975 300 sonskyndae aangeteken.
Die gemiddelde jaarlikse reënval varieer in die verskillende streke; die westelike hoogland is die natste gebied met meer as 3 000 millimeter reën per jaar, terwyl die reënval in die vlaktes meesal tot minder as 800 millimeter beperk bly. Hoër geleë gebiede word in die winter deur koue en sneeuval gekenmerk. Die dorp Braemar het sowat 59 sneeudae per jaar, terwyl die kusgebiede sneeuval gewoonlik op minder as tien dae per jaar het.
Vroeë geskiedenis
Die eerste groep van jagters en versamelaars het hulle sowat 11 000 jaar gelede in Skotland gevestig, nadat die yslaag van die laaste ystydperk begin terugwyk het. Die eerste permanente huise is sowat 9 500 jaar gelede opgerig, en die eerste noemenswaardige dorpe het sowat 6 000 jaar gelede ontstaan.
Die geskiedskrywing van Skotland het in die Romeinse tydperk begin, toe die Romeine Engeland en Wallis verower en as provinsie Britannia by hulle ryk ingelyf het. 'n Gedeelte van Suid-Skotland het 'n tyd lank onder Romeinse invloed gekom, tog het die Romeine die noorde van Skotland, wat as Caledonia bekend gestaan het, nooit verower nie. Caledonia was destyds die tuisland van die Pikte, terwyl die Gaeliese stamme van Dál Riata (wat volgens sommige oorlewerings oorspronklik vanaf Noord-Ierland na Skotland gekom het, of, soos uit moderne argeologiese navorsing blyk, 'n gemeenskaplike beskawing gevorm het) Argyll bewoon het.
Die eerste vier groepe was teen die vroeë 11de eeu in 'n gemeenskaplike koninkrykryk verenig wat suidwaarts tot in die huidige Engeland gestrek het, terwyl dit in die weste en noorde aan gebiede gegrens het wat onder Noorse invloed gestaan het.
Wikings in Skotland
In die laat 8ste eeu het die Wiking-aanvalle op die Keltiese klooster Iona die beginpunt van die Skandinawiese magsuitbreiding na Skotland gevorm, en binne enkele jare het Nordiese setlaars tot 'n beduidende magsfaktor in die politieke lewe ontwikkel. Die noordelike eilandgroepe van Orkney en Shetland is selfs tot by die middel van die 15de eeu deur Skandinawiese bewoners oorheers.
Die eerste Wiking-aanval op die klooster Iona in 795 was net die begin van 'n reeks aanvalle wat tot in 825 voortgeduur het. Veral die noordelike eilandgroepe Orkney en Shetland het 'n teiken vir die Wikings geword, en ook die Pikte aan die Skotse Noordseekus, wat 'n vryheidsstryd teen die Skotte uit die weste gevoer het, is deur Wiking-aanvalle tot so 'n mate verswak dat hulle uiteindelik 'n nederlaag gely en in 841 met die Skotse ryk verenig het.
Orkney en Shetland is omstreeks 800 by die Noorse magsgebied ingelyf, en binne 'n dekade het ook vastelandse gebiede tot by Caithness en Sutherland in die suide en tot by die Hebride-eilande in die weste in die Noorse magsfeer beland. Die Nore het hulle ná die inlywing van die Pikteryk by Skotland veral op magskonsolidasie in die verowerde gebiede gekonsentreer, maar nogtans verskeie kere regstreeks by die Skotse politiek ingemeng. Die Nordiese koning Olaf van Dublin het in 860 oorlog in Sentraal-Skotland gevoer, en die Skotse Wikings het tot by die 10de eeu verskeie kere rooftogte in die suide uitgevoer om skatte en slawe as 'n buit weg te voer. Afhangende van die politieke situasie het Noorse of Nordies-Ierse krygers daarnaas militêre steun aan óf die Skotse monarge óf hul teenstanders verleen.
Onder die heerskappy van Malcolm I van Skotland (943–954) het 'n Nordies-Ierse leër in die naam van die Skotse koning teen die Saksers geveg en 'n nederlaag gely. Kenneth II (971–995) het 'n Deense inval in die ooste van die land afgeweer. Sy nasaat Malcolm II (1005–1034) het sy dogter met graaf Sigurd die Dikke van Orkney laat trou om die noordelike grens van Skotland te beskerm. Alhoewel Skotse en Nordiese adellikes onder mekaar vir die oorheersing van die Skotse hoogland en die eilande gebaklei het, was die verhouding tussen Skotte en Nore in hierdie periode deur 'n vreedsame naasbestaan gekenmerk.
Kwynende Nordiese invloed
[[Lêer:Kingdom of Mann and the Isles-en.svg|duimnael|Kaart van die Koninkryk van Man en die Eilande, aan die einde van die 11de eeu:
]] Toe Sigurd die Dikke in die Slag van Clontarf gesneuwel het, is sy landbesit onder sy Noord-Skotse nakomelinge verdeel om sodoende die politieke alliansie tussen die graafskap Orkney en Skotland te bevestig. 'n Ooreenkoms tussen die grawe van Orkney en die mormaer (graaf) Macbeth van Moray het daartoe gelei dat Macbeth danksy die Nordiese steun die Skotse troon kon bestyg.