cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ganesha
Vediese en epiese letterkunde
Die titel "leier van die groep" (Sanskrit: ) kom twee keer in die Righveda (RV) voor, maar in nie een van die twee gevalle verwys dit na die moderne Ganesja nie (die Vedas is die oudste heilige boeke bekend aan die Hindoes). Die term verskyn volgens kommentaarskrywers in RV 2.23.1 as 'n titel vir die Vediese god Brahmanaspati. Hoewel die vers sonder twyfel na Brahmanaspati verwys, is dit later aangeneem vir aanbidding van Ganesja en word dit vandag nog gebruik. In die verwerping van enige bewering dat die gedeelte in die Righveda getuienis van Ganesja is, sê Ludo Rocher dat dit "duidelik verwys na Brhaspati, die god van dié psalm, en slegs na Brhaspati verwys". Verder sê hy: "Net so verwys die tweede gedeelte (RV 10.112.9) duidelik na Indra [die koning van die gode], wat die bynaam ganapati gegee is, vertaal as "heer van die geselskappe" (van die Maruts)". Rocher merk egter op die meer onlangse Ganapatja-letterkunde haal dikwels die Righvediese verse aan om Vediese aansien aan Ganesja te gee.
Twee verse in tekste wat tot die Swart Jadjoerweda behoort, ' (2.9.1) en ' (10.1), verwys na 'n god as "die getande een", "olifantgesig" (Hastimukha), en "met 'n gekromde slurp". Hierdie name suggereer Ganesja, en die 14de-eeuse kommentator Sayana bepaal hierdie identifikasie uitdruklik. Die beskrywing van Dantin, wat 'n slurp het en 'n koringgerf, suikerriet en knuppel vashou, is so karakteriserend van die Poeraniese Ghanapati dat Heras sê "ons kan nie die aanvaarding van sy volle identifikasie met hierdie Vediese Dantin teenstaan nie". Krishan beskou die psalms egter as latere toevoegings. Thapan meen hierdie gedeeltes "word algemeen beskou asof dit geïnterpoleer sou wees". Dhavalikar sê: "Die verwysings na die olifantkopgod in die Maitrayani-samhita is bewys as baie laat interpolasies en is dus nie baie nuttig vir die bepaling van die vroeë vorming van die god nie."
Ganesja verskyn nie in Indiese epiese letterkunde wat uit die Vediese tydperk dateer nie. 'n Laat interpolasie tot die epiese gedig Mahabharata lui dat die wysgeer Vyasa Ganesja gevra het om as sy skriba (skrywer) te dien om die gedig neer te skryf soos hy dit aan hom dikteer. Ganesja het ingestem, maar op voorwaarde dat Vyasa die gedig sonder onderbreking opsê. Die wysgeer het ingestem, maar het agtergekom dat om enige rus te kry hy baie komplekse dele moes opsê sodat Ganesja vir verduidelikings moes vra. Die storie word nie aanvaar as deel van die oorspronklike teks deur die redakteurs van die kritiese uitgawe van die Mahabharata, waarin die storie van 20 lyne as voetnoot verplaas is, nie. Die storie van Ganesja wat as die skrywer optree kom voor in 37 van die 59 manuskripte wat geraadpleeg is in die voorbereiding van die kritiese uitgawe. Ganesja se verbintenis met skranderheid en leer is een rede waarom hy as skrywer van Vyasa se diktee van die Mahabharata in hierdie interpolasie voorkom. Richard L. Brown dateer die storie van die 8ste eeu en Moriz Winternitz kom tot die gevolgtrekking dat dit so vroeg as c. 900 bekend was, maar dat dit eers sowat 150 jaar later tot die Mahabharata toegevoeg is. Winternitz merk ook op dat die weglating van hierdie Ganesja-legende 'n bepaalde eienskap van Suid-Indiese manuskripte van die Mahabharata is. Die term ' word aangetref in sommige hersienings van die ' en  wat beskou word as interpolasies. 'n Verwysings na  ("Skepper van Hindernisse") in Vanaparva word ook gesien as 'n interpolasie en verskyn nie in die kritiese uitgawe nie.
Poeraniese tydperk
In sy oorsig van Ganesja se opkoms tot prominensie in Sanskrit letterkunde merk Ludo Rocher op:
<blockquote class="toccolours" style="float:none; padding: 10px 15px 10px 15px; display:table;">In die eerste plek kan 'n mens nie help om getref te word deur die feit dat die tallose stories wat om Ganesja wentel, op 'n onverwags beperkte aantal insidente konsentreer nie. Hierdie insidente is hoofsaaklik drie: sy geboorte en ouerskap, sy olifantkop en sy enkele tand. Ander insidente word in die tekste aangeraak, maar in 'n baie mindere mate.
Ganesja se opkoms tot prominensie is gekodifiseer in die 9de eeu, toe hy amptelik ingesluit is as een van die vyf hoofgode van Smartisme. Die 9de-eeuse filosoof Śaṅkarācārya het die "aanbidding van die vyf vorme" -stelsel (pañcāyatana pūjā) gewild gemaak onder ortodokse Brahmane van die Smarta-tradisie. Hierdie aanbiddingsgebruik roep die vyf gode Ganesja, Wisjnoe, Sjiwa, Devi en Soerja op. Śaṅkarācārya het die tradisie hoofsaaklik ingestel om die hoofgode van die vyf hoofsektes op gelyke basis te verenig. Dit het die rol van Ganesja as 'n komplementêre god daargestel.
Buite Indië en Hindoeïsme
Kommersiële en kulturele kontak het Indië se invloed in Wes- en Suidoos-Asië uitgebrei. Ganesja is een van baie Hindoegode wat as gevolg hiervan in ander lande bekend geraak het.
Hy is in besonder aanbid deur handelaars wat van Indië af gereis het vir kommersiële ondernemings. Die tydperk van omstreeks die 10de eeu af is gekenmerk deur die ontwikkeling van nuwe handelsnetwerke, die vorming van handelsgildes en 'n herlewing in die omloop van geld. In hierdie tydperk het Ganesja ontwikkel tot die hoofgod wat met handelaars verbind word. Die vroegste inskripsie wat Ganesja voor enige ander god oproep, word verbind met die handelaarsgemeenskap.
Hindoes het na die Maleise Argipel migreer en hul kultuur, insluitend Ganesja, met hulle saamgeneem. Talle standbeelde van Ganesja word in die Maleise Argipel aangetref, dikwels langs toevlugsoorde. Die vorms van Ganesja wat in die Hindoekuns van Java, Bali, en Borneo voorkom, vertoon spesifieke streekinvloede. Die geleidelike verspreiding van die Hindoekultuur na Suidoos-Asië het Ganesja in aangepaste vorm in Birma, Kambodja en Thailand gevestig. In Indo-China is Hindoeïsme en Boeddhisme saam beoefen en wedersydse invloede kan gesien word in die ikonografie van Ganesja in dié streek. In Thailand, Kambodja en onder die Hindoeklasse van die Chams in Viëtnam is Ganesja hoofsaaklik as 'n verwyderaar van hindernisse beskou. Selfs vandag word Ganesja in Boeddhistiese Thailand beskou as verwyderaar van hindernisse en die god van sukses.
Voor die aankoms van Islam het Afganistan noue kulturele bande met Indië gehad en beide Hindoe- en Boeddhiste-gode is aanbid. 'n Paar voorbeelde van beelde uit die 5de tot die 7de eeu het oorleef wat daarop dui dat die aanbidding van Ganesja in daardie stadium hoogty gevier het in die omgewing.
Ganesja verskyn in Mahayana-Boeddhisme, nie slegs as die Boeddhiste-god Winajaka nie, maar ook as 'n Hindoedemoonvorm met dieselfde naam. Hy word ook in die laat Gupta-tydperk uitgebeeld. As die Boeddhistiese god Winajaka word hy dikwels dansende uitgebeeld. Hierdie vorm, genaamd "Nṛtta Ganapati", was gewild in Noord-Indië, is later in Nepal aangeneem en daarna in Tibet. In Nepal is die Hindoevorm van Ganesja, wat as Heramba bekend staan, baie gewild; hy het vyf koppe en ry op 'n leeu. Tibettaanse uitbeeldings van Ganesja vertoon ambivalente beelde. 'n Tibetaanse vertaling vir Ganapati is tsjogs bdag. In een Tibettaanse vorm word hy uitgebeeld waar hy vertrap word deur Mahakala, 'n gewilde Tibettaanse god. Ander uitbeeldings wys hom as die vernietiger van hindernisse, soms in 'n dansende houding. Ganesja word gesien in China en Japan in vorms wat eienskappe van bepaalde streekkarakters vertoon. In Noord-China dra die oudste bekende beeld van Ganesja 'n inskripsie wat terugdateer van 531. In Japan is die Ganesja-kultus in 806 vir die eerste keer genoem.
Die kanonieke letterkunde van Djainisme noem nie die kultus van Ganesja nie. Die god word egter deur die meeste Djains aanbid vir wie hy oënskynlik sekere funksies van die god Kubera oorgeneem het. Djain-verbindings met die handelsgemeenskap ondersteun die idee dat Djainisme die aanbidding van Ganesja opgeneem het as gevolg van kommersiële bande. Die vroegste bekende Djainistiese Ganesja-standbeeld dateer van omstreeks die 9de eeu. 'n 15de-eeuse Djain-teks lys prosedures vir die oprig van Ganapati-beelde. Beelde van Ganesja verskyn in die Djain-tempels van Rajasthan en Gujarat.
Katrine Jensenius
Katrine Jensenius (gebore 7 Desember 1947) is 'n Deense aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Ang.: Lone (1970), A.W.O.L. (1971), Felix (1982), en The Collector (2004).
Gariepdam (dorp)
Gariepdam is 'n dorpie in die Suid-Vrystaat, Suid-Afrika langs die Gariepdam se wal. Die dorpie, aanvanklik Oranjekrag genoem, is in die sestigerjare gebou om die werkers te huisves wat by die bou van die Hendrik Verwoerddam betrokke was. Die dorp is sedertdien tot 'n aftree- en vakansiedorp ontwikkel. Volgens die 2011-sensus het Gariepdam 'n bevolking van 1 568 gehad
Organiese sintese
Organiese sintese is 'n spesiale tak van chemiese sintese en handel oor die opsetlike konstruksie van organiese verbindings. Organiese molekule is dikwels meer kompleks as anorganiese verbindings, en die sintese daarvan het ontwikkel tot een van die belangrikste takke van organiese chemie.
Metodologie en toepassings
Elke stap van 'n sintese behels 'n chemiese reaksie, en reagense en toestande vir elk van hierdie reaksies moet ontwerp word om 'n voldoende opbrengs van suiwer produk te gee, met so min as moontlik stappe. Daar bestaan ​​moontlik reeds 'n metode in die literatuur vir die maak van een van die vroeë sintetiese tussenprodukte, en hierdie metode sal gewoonlik gebruik word eerder as om "die wiel te herontdek". Die meeste tussenprodukte is egter verbindings wat nog nooit vantevore gemaak is nie, en dit word gewoonlik gemaak volgens algemene metodes wat deur metodologie-navorsers ontwikkel is. Om bruikbaar te wees, moet hierdie metodes hoë opbrengste lewer en betroubaar wees vir 'n wye reeks substrate. Vir praktiese toepassings is industriële standaarde vir veiligheid en suiwerheid addisionele hindernisse.
Metodologiese navorsing behels gewoonlik drie hooffases: ontdekking, optimalisering en bestudering van omvang en beperkings. Die ontdekking vereis uitgebreide kennis van en ervaring met chemiese reaktiwiteite van toepaslike reagense. Optimalisering is 'n proses waarin een of twee beginmateriale in die reaksie onder 'n wye verskeidenheid toestande van temperatuur, oplosmiddel, reaksietyd, ens. getoets word totdat die optimale voorwaardes vir die opbrengs en suiwerheid van die produk gevind word. Laastens probeer die navorser die metode uitbrei tot 'n wye reeks verskillende beginmateriale om die omvang en beperkings te bepaal. Sommige sintese is uitvoerbaar of op akademiese vlak, of op kleinskaal, maar nie vir produksie op industriele skaal nie. Dit kan lei tot verdere wysiging van die proses.
Stereoselektiewe sintese
Die meeste komplekse natuurlike produkte is chiraal ('n chirale molekuul/ioon kan nie op die spieëlbeeld daarvan oorgedra word nie), en die bioaktiwiteit van chirale molekules wissel met die enantiomeer (spieëlbeelde van mekaar wat nie oordraagbaar is nie). Histories is die totale sintese gerig op rasemiese mengsels (mengsels van beide moontlike enantiomere) waarna die rasemiese mengsel dan deur chirale resolusie geskei kan word.
In die latere helfte van die twintigste eeu het chemici begin metodes ontwikkel vir stereoselektiewe katalise en kinetiese resolusie waardeur reaksies gerig kon word om slegs een enantiomeer te produseer eerder as 'n rasemiese mengsel. Sulke reaksies het chemici 'n baie groter keuse gegee om van enantiomeries-suiwer molekules te begin, waar voorheen slegs natuurlike beginmateriaal gebruik kon word. Chemici kan eenvoudige molekules na meer komplekse molekules omskep sonder ongewenste rassemisering deur stereokontrole te verstaan, waardeur finale teikenmolekules as suiwer enantiomere gesintetiseer kan word. Sulke tegnieke word na verys as "stereoselektiewe sintese".
Sintese-ontwerp
Elias James Corey het 'n meer formele benadering tot sintese-ontwerp gebring, gebaseer op retrosintetiese analise, waarvoor hy in 1990 die Nobelprys vir Chemie gewen het. In hierdie benadering word die sintese agteruit beplan, van die produk na die begin materiaal, met behulp van standaardreëls.
Daar is rekenaarprogramme geskryf vir die ontwerp van 'n sintese gebaseer op volgorde van generiese "halfreaksies".
Devika Bhise
Devika Bhise is 'n Amerikaanse aktrise.
Nivenia corymbosa
Die blousterretjie (Nivenia corymbosa) is 'n immergroen struik wat deel van die Iridaceae familie is. Die spesie is endemies aan die Wes-Kaap en vorm deel van die fynbos-bioom. Die plant kom voor in die berge tussen Tulbagh en Wellington. Die struik word 0.5 m tot 2 m hoog. Die plant blom in Februarie en Maart en die blomme is lig tot donker blou.
Alba Bouwerprys vir Kinderliteratuur
Die Alba Bouwerprys vir Kinderliteratuur is ’n letterkundige prys wat sedert 1989 driejaarliks deur die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns toegeken word aan die beste van die Afrikaanse letterkundige werk in die kategorie kinderliteratuur – dit wil sê die groep lesers vanaf sewe tot twaalf jaar – wat in die vorige drie kalenderjare gepubliseer is. Die Akademie hou die reg voor om geen wenners aan te wys nie. Wanneer ’n vertaalde werk en ’n oorspronklike werk van gelykstaande gehalte is, word voorkeur aan die oorspronklike werk verleen, maar wanneer twee of meer oorspronklike werk as gelykstaande beskou word, kan daar meer as een wenner in ’n jaar wees. Dieselfde skrywer mag die prys meer as een keer ontvang.
Bron
Verwerk vanaf akademie.co.za.
John Catford
John "Ian" Catford (26 Maart 1917 – 6 Oktober 2009) was ’n wêreldbekende Skotse taalkundige en fonetikus.
Biografie
John Cunnison Catford ("Ian" genoem deur sy studente), is in Edinburg, Skotland, gebore. Ná sy skoolloopbaan en universiteitsopleiding, het hy die fonetiek bestudeer. Hy het oorsee  (in Griekeland, in Palestina en in Egipte) Engels klasgegee, ook gedurende die Tweede Wêreldoorlog.
Hy het sy vrou, Lotte, ontmoet terwyl hy in Jerusalem gewoon het. Lotte het van Wene af gekom en het Duits gepraat. Sy het egter na Palestina getrek en het toe sy jonk was ander tale geleer, soos Hebreeus, Engels en Arabies. Dit was een bron van Catford se kennis van tale en hulle fonetiese samestelling.
Catford het die School of Applied Linguistics by die Universiteit van Edinburg gestig, sowel as ’n ander departement in dieselfde universiteit wat die kartering van verskillende Engelse dialekte deur die hele Skotland onderneem het. Catford kon, bloot deur mense se spraak, identifiseer waarvandaan hulle kom.
Audrina Patridge
Audrina Patridge (gebore 9 Mei 1985) is 'n Amerikaanse aktrise en vervaardiger. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Sorority Row (2009) en Honey 2 (2011), en in die televisiereeks Family Guy (1998).
John Catford
Biografie
Sy kundigheid – wat formele fonetika, aërodinamiese en psigologiese spraakproduksie, fonetiese eienaardighede in spraak en ’n verstommende vermoë om woorde, en selfs toesprake, van agter na voor (of agterstevoorom) te herhaal – het daartoe gelei dat hy na die Universiteit van Michigan genooi is. Daar was hy die hoof van die Engelse Instituut en die Laboratorium van Kommunikasiewetenskap (tans die Fonetieklaboratorium). Hy het die meeste van die Taalkunde-vakke by dieselfde universiteit gedoseer.
Hy het in 1985 afgetree, maar het nie onaktief geword nie. Inteendeel, hy is na van die toonaangewendste universiteite in talle wêrelddelel genooi, insluitende dié in Istanboel, Jerusalem en Kalifornië. Hy het talle artikels gepubliseer, aan baie konferensies deelgeneem en aangehou om lesings en aanbiedings te hou, veral aan die Universiteit van Michigan. Baie van sy oorspronklike werke word daar bewaar. Hy was ’n studieleier vir baie universiteitstudente wat ’n loopbaan in Taalkunde wou volg.
Catford het twee kinders uit sy huwelik met Lotte gehad: Lorna en Julian. Hy het in Oktober 2009 van ouderdom gesterf in Shoreline, Washington, VSA.
Werke
Onder die baie artikels, gepubliseerde essays en ander werke, is die volgende veral verdienstelik:
2010 Singapoerse Grand Prix
Die 2010 Formule Een Singapoerse Grand Prix is op 26 September 2010 op die Marinabaai Straatrenbaan in Singapoer gehou. Dit was die dertiende wedren van die kampioenskapseisoen en is deur Fernando Alonso in sy Ferrari gewen.
Toru Sano
Toru Sano (gebore 15 November 1963) is 'n voormalige Japannese sokkerspeler. Hy het vir die Japanse nasionale sokkerspan uitgedraf.
Callyspongia persculpta
Callyspongia persculpta is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
1571
Die jaar 1571 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Vrydag begin het. Dit was die 71ste jaar van die 16de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Wolf Britz
Wolf ("Wolfie") Britz is ’n Suid-Afrikaanse regisseur, ontwerper en bestuurder. Britz het drama aan die Universiteit Stellenbosch studeer en was vir 'n tyd die assistent-bestuurder van die H.B. Thom-teater.
As regisseur is hy verantwoordelik vir onder meer Smelt van Abraham de Vries (2012, verwerk deur Saartjie Botha), Audrey Blignault se Audrey (2008, met Coba-Maryn Wilsenach in die hoofrol en deur Saartjie Botha verwerk), en Jean Genet se Diensmeisies (2008, verwerk deur Wim Vorster). Hy staan ook Jaco Bouwer met Mike van Graan se Die Generaal by, en vir Mark Graham met Esther Vilar se Pous Johanna 11 (met Jana Cilliers in die hoofrol).
Hy ontwerp ook dekor en beligting. Hy was byvoorbeeld vir die beligting van Die Seemeeu en Wie's Bang vir Virginia Woolf? (2015) verantwoordelik.
Jud Taylor
Jud Taylor (25 Februarie 1932 – 6 Augustus 2008) was 'n Amerikaanse regisseur, akteur, en vervaardiger. Hy was bekend vir sy rolle in die rolprent The Great Escape (1963) en in die televisiereekse The Fugitive (1963), Bob Hope Presents the Chrysler Theatre (1963), en Star Trek (1966).
Emmanuel Macron
Emmanuel Jean-Michel Frédéric Macron (Amiens, 21 Desember 1977; Frans: [emanɥɛl ʒɑ̃ miʃɛl fʁedeʁik makʁɔ̃]) is 'n Franse politikus. Sedert 14 Mei 2017 dien hy as President van Frankryk en medeprins van Andorra. Macron is in die presidensiële 2022-verkiesing herkies vir 'n tweede termyn as president van Frankryk, die eerste president wat in byna twintig jaar herkies is.
Op 23 April 2017 het hy die leidende kandidaat in die eerste rondte van die Franse presidentsverkiesings geword, nog voor die Front National se Marine Le Pen. Op 7 Mei het hy met meer as 65% van die stemme president van die Franse republiek geword.
Macron het die Nasionale Skool vir Administrasie gevolg, 'n eliteskool wat drie presidente as hul alumni tel. Hy het as die finansiële inspekteur vir die Ministerie van Ekonomie gewerk en het daarna bankier geword by Rothschild & Co. Hy was lid van Sosialistiese Party, maar het in 2009 onafhanklik geword. Hy was ook lid van president Hollande se span en later minister van ekonomie, nywerheid en digitale sake in die kabinet van Manuel Valls.
Macron is 'n trotse sentris en ondersteun Frankryk se lidmaatskap in die Europese Unie. Hy het sy eie politieke beweging gestig wat "En Marche!" heet en hy het daaroor gesê: Nous sommes la seule force politique proeuropéenne – Ons is die enigste pro-Europese politieke krag.
Niu Niu
Niu Niu (die pseudoniem of professionele identiteit van Shengliang Zhang; Oosterse naamvolgorde: Zhang Shengliang) (gebore in 1997) is 'n Chinese pianis.
Niu Niu is gebore in 'n musikale familie in Xiamen in die Fujian-provinsie in China. Nadat hy op 3-jarige ouderdom talent getoon het, het Niu Niu sy eerste klavierlesse by sy pa ontvang. Hy het later sy buiging enkele weke na sy sesde verjaardag gemaak met 'n program wat onder andere 'n Mozart-klaviersonate en Chopin étude ingesluit het. Hy het op 8-jarige ouderdom die jongste ingeskrewe student in die Shanghai konservatoria se 85-jarige geskiedenis geword.
Hy het sedert sy tiende lewensjaar onder professor Hung-Kuan Chen studeer, aanvanklik aan die Shanghai konservatoria, en later aan die New England Konservatoria in Boston, waarheen Niu Niu en sy gesin verhuis het. In 2014 is Niu Niu, steeds onder leiding van prof. Chen, tot die Juilliard-skool in New York op 'n volle beurs aanvaar. In 2018 het hy gegradueer met 'n honneursgraad.
In 2007 het Niu Niu 'n kontrak met EMI Classics (nou Warner Classics) onderteken, en sodoende die jongste pianis geword wat 'n eksklusiewe kontrak met 'n groot internasionale plate-etiket onderteken het. Sy debuutalbum, Niu Niu Plays Mozart (2008), is gevolg deur Niu Niu plays Chopin — The Complete Études (2010) en Niu Niu Liszt Transcriptions (2012). 'n Opname van Rachmaninoff se Tweede Klavierconcerto en Rapsodie op 'n Tema deur Paganini saam met die Warskou Filharmoniese Orkes onder leiding van die musiekdirekteur Jacek Kaspszyk in 2014 het onmiddellik gelei tot 'n uitnodiging om saam met die Warskou Filharmoniese Orkes op te tree. Hy het sy sesde album, Niu Niu Portrait in 2016 vrygestel. Nadat hy in Desember 2017 'n kontrak aangegaan het met Universal Music Hong Kong is sy eerste album vir Decca Classics (opgeneem in Berlyn) in Junie 2018 vrygestel.
Niu Niu het die 2014/15 seisoen geopen met die uitvoering van die Dvořák-klavierconcerto saam met Jiří Bělohlávek en die Tsjeggiese Filharmoniese Orkes tydens die Dvořák Praagfees. In Maart 2014 het Niu Niu saam met Yutaka Sado en sy Super Kids Orchestra deur die grootste konsertsale in Japan getoer. Hy het later tydens die somer teruggekeer met 'n bekroonde toer, en by die mees luisterryke liggings soos onder andere Tokio se Suntory-saal en Die Simfoniesaal, Osaka, gespeel. Tydens Augustus 2016 het Niu Niu 'n toer van 16 stede in Sjina voltooi.
Ander loopbaanhoogtepunte sluit in 'n uitnodiging na die 2007 Pearl Awards in die Royal Festival Hall in Londen, met 'n uitvoering van Sjostakowitsj se Klavierconcerto No.1, gelei deur sy mentor Leslie Howard in die teenwoordigheid van die Prins van Wallis. In 2007 is sy uitvoering tydens die CCTV Ministerie van Kultuur Lentefees-gala landswyd uitgesaai.
In 2011 het hy Rachmaninoff se Rapsodie op 'n Tema deur Paganini en Sjostakowitsj se Klavierconcerto No.1 by die Hyogo Uitvoerende Kunstesentrum saam met Yutaka Sado opgevoer. Die daaropvolgende jaar, as die eerste wenner van die Artemisia-stigting, het hy sy buiging by Boston se Jordan-saal en Yale-universiteit se Sprague-saal gemaak.
In 2017 het Niu Niu by vier somermusiekfeeste in Duitsland en Frankryk opgetree.
Mahem
Identifikasie
Die mahem is 116 cm hoog en weeg 3,5 kg. Die lyfvere is hoofsaaklik grys. Die vlerke is ook oorwegend wit, maar bevat ook vere met 'n verskeidenheid kleure. Die kop het 'n kroon van stywe goudkleurige vere. Die wange is wit en dit het 'n helderrooi opblaasbare keelsak. Die bek is relatief kort en die bene swart. Die geslagte lyk eenders, hoewel sommige mannetjies effens groter as ander is. Jonges lyk bruiner en hul kuiwe en lelle is swakker ontwikkel.
Habitat
Hulle hou in swerms op grasveld, landerye en naby vleie en soortgelyke gebiede in hoogliggende streke asook langs die kus. Hul oornag op eilande langs die kus, in rietplate by riviermondings en in bome. Swerf rond wanneer hulle nie nes maak nie. Soos alle kraanvoëls vreet hulle insekte, klein reptiele en ander kleinerige diere.
Die nes bestaan uit 'n platform van gras en ander plantmateriaal in hoë vleiland plantegroei. Die mahem lê 2 tot 5 eiers en albei geslagte maak beurte om dit uit te broei. Die proses duur tussen 28 en 31 dae, en die kleintjies verlaat die nes binne 56 tot 100 dae.
Hoewel die mahem steeds algemeen voorkom in baie van sy gebiede, staar dit bedreiging in die gesig, as gevolg van die uitwissing van sy habitat deur die dreinering en oorbeweiding, asook gifbesoedeling.
Verspreiding
Die mahem kom voor in die droë savanne-streke in Afrika, suid van die Sahara, hoewel hulle broei in ietwat natter habitats.
Daar is twee subspesies. Die Oos-Afrikaanse B. r. gibbericeps kom voor in 'n gebied wat strek vanaf die oostelike Demokratiese Republiek van die Kongo deur Uganda en Kenia na die oostelike deel van Suid-Afrika. Dit het 'n groter kaal, rooi gesigvel bokant die wit kol op die wang as die ander, B. r. regulorum , wat vanaf die suide van Angola tot in Suid-Afrika voorkom. Die mahem is die nasionale voël van Uganda en word op hulle nasionale vlag uitgebeeld.
Geluid
Sy tweenoot-getrompetter klink soos "ma-hem", vandaar sy naam.
Sam Riley
Sam Riley (gebore 8 Januarie 1980) is 'n Engelse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente Control (2007), On the Road (2012), Maleficent (2014), en Pride and Prejudice and Zombies (2016).
Hobokwartet (Mozart)
Die Hobokwartet in F-majeur, K. 370/368b, is 'n werk wat vroeg in 1781 deur Wolfgang Amadeus Mozart geskryf is. Die kwartet is geskryf vir hobo, viool, altviool en tjello. Mozart is in 1780 uitgenooi na München om prins-elektor Karl Theodor te besoek, wat die opera Idomeneo vir 'n karnavalviering aangevra het. Terwyl hy in München was, het Mozart opnuut kennis gemaak met Friedrich Ramm, te wete 'n virtuoos hoboïs in die Münchense-orkes.
Mozart het die kwartet vir Ramm gekomponeer sodat Ramm sy virtuositeit, en die verbeterings wat destyds aan die hobo aangebring is, ten toon kon stel. Een manier waarop hierdie stuk onder andere die instrument se kwaliteite vertoon het, was die gebruik van die Hoë F bokant die notebalk, welke noot selde gespeel is in enige repertorium wat voorheen vir die hobo geskryf is.
Alhoewel die stuk 'n kamermusiekwerk is, bevat dit elemente van ander musikale genres, en is dit 'n veeleisende stuk werk wat 'n redelike mate virtuositeit vereis. Vanweë die groot hoeveelheid virtuose spel aan die kant van die hobo, en die mate waarin die strykinstrumente in groot dele van die werk bloot die hoboïs vergesel, is dit byna soortgelyk aan 'n concerto, maar met slegs vier spelers in die plek van 'n hele orkes. Ten spyte hiervan vereis die werk ook heelwat ensemblespel, byvoorbeeld soos in die bekende 13-maat passasie in die finale beweging waarin die hobo in gewone tyd teen 'n 6/8 begeleiding gespeel word.
Struktuur
'n Uitvoering duur ongeveer 15 minute.
Wyn
Wyn is 'n alkoholiese drankie, gemaak deur die fermentasie van druiwesap. Die natuurlike chemiese balans van druiwe is sodanig dat dit kan gis sonder dat suikers, suur, ensieme of ander voedingstowwe bygevoeg hoef te word. Wyn word gemaak deur geperste druiwe te laat gis, deur middel van verskillende soorte gis. Dié verorber die suikers in die druiwe en skakel dit oor na alkohol. Verskillende variëteite van druiwe en tipes gis word gebruik, afhangende van die soort wyn wat gemaak word.
Alhoewel ander vrugte soos appels en bessies ook gegis kan word, word die wyn wat dit produseer gewoonlik vernoem na die vrug waarvan dit gemaak is, (byvoorbeeld appelwyn of vlierbessiewyn) en staan dit generies bekend as vrugtewyn. Ander soorte, soos garswyn en ryswyn (soos byvoorbeeld sake), word gemaak van stysel en proe meer soos bier en sterk drank as wyn, terwyl gemmerwyn versterk word met brandewyn. In hierdie gevalle verwys die woord wyn eerder na die hoër alkoholinhoud as na die vervaardigingsproses.
Die woord "wyn" ontspring van die Proto-Germaanse wortel *winam, 'n vroeë bruikleen vanaf die Latyn vinum, ("wyn" of "druiwestok"), wat op sy beurt weer kom vanaf die Proto-Indo-Europese stam *win-o-. Soortgelyke woorde vir wyn of druiwe word ook gevind in die Semitiese tale (sien byvoorbeeld die Arabiese woord ﻭﻳﻦ wayn) en die Georgiese woord ğvino.
Geskiedenis
Die oudste beskikbare getuienis van wyngeskiedenis in Europa dateer na 4 500 v.C. en kom voor in argeologiese opgrawings in Griekeland. Dieselfde opgrawings bevat ook die wêreld se vroegste getuienis van die pars van wyn. In Ou Egipte het wyn deel geword van die opgetekende geskiedenis en het daar 'n belangrike rol gespeel in hul seremonies. Spore van wyn wat dateer vanaf die tweede en eerste millenniums v.C., is ook in China gevind.
In die Middeleeue het die Rooms-Katolieke Kerk die gebruik van wyn sterk ondersteun, aangesien dit nodig was om die mis te vier. In plekke soos Duitsland was biergebruik verban en is dit gesien as goddeloos en barbaars, terwyl die drink van wyn weer beskou was as opgevoed en 'n blyke van die bekering na Christenskap.
In die Islamitiese wêreld (tydens die Goue Era van Islam) was wyn verbode. Nadat Geber en ander Moslem-alchemiste egter baanbrekerswerk op die gebied van die distillasie van wyn gedoen het, is dit wetlik gemaak in die gebruik van die kosmetiek en medisyne. Die tiende-eeuse Persiese filosoof en wetenskaplike El-Biruni beskryf resepte waarin kruie, minerale en selfs edelgesteentes met wyn vermeng is vir medisinale redes. Wyn het so aanbiddingswaardig geword en die effek daarvan so gevrees dat uitvoerige teorieë ontwikkel is omtrent watter edelgesteentes die negatiewe newe-effekte daarvan die beste kon teenstaan.
Wynbereiding
Wyn word in natuurlike wyn, gefortifiseerde wyn en gedistilleerde wyn verdeel. Natuurlike wyn kan rooi, wit of rosé wees en word na gelang van die aanwesigheid van koolsuurgas stilwyn, vonkelwyn of perléwyn (halfvonkelwyn) genoem. Gefortifiseerde wyne sluit sjerrie, port, dessertwyne en vermoet ('n kruiewyn) in, terwyl gedistilleerde wyne in brandewyn en wynspiritus (vir die maak van likeurs) verdeel word. Die vernaamste onderskeid tussen natuurlike wyn en gefortifiseerde en gedistilleerde wyn is die alkoholinhoud.
Die alkoholinhoud is volgens wet vasgestel: vir natuurlike wyn hoogstens 13 %, vir gefortifiseerde wyn hoogstens 20% en vir gedistilleerde wyn hoogstens 43 %. Wyn wat geen suiker bevat nie, word droë (sec) wyn genoem, maar indien dit 'n klein hoeveelheid suiker bevat, word dit halfsoet (semi-soet, effe-soet) genoem. Fortifikasie is die proses waardeur suiwer wynspiritus of brandewynspiritus by 'n natuurlike wyn gevoeg word om sodoende die alkoholinhoud te verhoog en die wyn langer behoue te laat bly.
Wynbereiding bestaan hoofsaaklik uit die gisting van vars druiwesap, wat verkry word deur die druiwe wat geoes is, onverwyld te pars, meestal met 'n hidrouliese pers. Die reingis (spesiaal gekweekte gisselle) wat bygevoeg word, sit die suiker in alkohol en koolsuurgas om; indien die suikerinhoud hoog genoeg is, sal die gisselle 'n alkoholinhoud van 15% per volume veroorsaak, waarna hulle sal vrek. Die gistingsproses geskied by temperature van tussen 12 en 15 °C vir witwyn en tussen 15 en 20 °C vir rooiwyn, maar as die mos te warm word, kan dit in asyn verander.
Die gisting duur tussen 10 en 14 dae en geskied in oop en geslote tenks vir onderskeidelik rooi- en witwyn. Wanneer die gisselle sterf, sak dit as droesem na die bodem van die tenks. 'n Tweede gisting word soms teweeggebring deur die toevoeging van suiker en nog gisselle, byvoorbeeld by die maak van vonkelwyn. Indien 'n bepaalde suikerinhoud in die wyn verlang word, soos by halfsoet tafelwyn, kan die gisting kunsmatig stopgesit word deur verkoelings-, pasteurisasie- of filtrasieprosesse.
Ionië
duimnael|Berg Mycale, die terrein van die Panionium, ’n Ioniese heiligdom gewy aan [[Poseidon.]]
Wyn
Wynbereiding
Nadat die jong wyn gefiltreer is (1 of meer male, na gelang van die verlangde gehalte), word die helder vloeistof in groot vlekvrystaaltenks (witwyn) of houtvate (rooiwyn) verouder, meestal vir 6 maande tot 2 jaar. Sommige rooiwyne word teenswoordig egter ook in staaltenks verouder. Na die verouderingsperiode word die wyn soms versny (met ander wyne vermeng) en dan gebottel.
Ionië
Ionië (Antieke Grieks: Ἰωνία of Ἰωνίη; Turks: İyonya) is ’n antieke streek aan die sentrale kus van Anatolië in die hedendaagse Turkye: die streek die naaste aan Izmir, of die historiese Smyrna. Dit het bestaan uit die mees noordelike streke van die Ioniese Bond van Griekse nedersettings. Dit was nooit ’n verenigde staat nie en is genoem na die Ioniërs, wat hulle in die Argaïese tydperk (600–480 v.C.) hoofsaaklik aan die kus en op die eilande van die Egeïese See gevestig het.
Wyn
Witwyn
Witwyn kan van sowel wit as swart druiwe gemaak word. Nadat die druiwe gepars is, word die doppe en ander vaste deeltjies regstreeks van die druiwesap geskei, aangesien die doppe selfs in die geval van wit druiwe die kleur van die wyn kan beïnvloed en 'n vrank tanniensmaak daaraan kan verleen. Uit die parskuipe word die druiwesap na die geslote gistenks gepomp, waar die reingis bygevoeg word en die vloeistof in verkoelde toestande kan gis.
Ionië
Die Ioniese Bond was eerder ’n godsdienstige en kulturele konfederasie as ’n politieke of militêre een. Die stede in die streek het egter ’n groot rol gespeel in die stryd tussen die Persiese Ryk en die Grieke.
Wyn
Witwyn
'n Gesogte witwyn met ŉ uitstekende boeket en 'n baie hoe suikergehalte, wat meer die karakter van 'n likeurwyn as 'n halfsoet tafelwyn het, word gemaak van druiwe waarop die skimmel edelvrot (Botrytis cinerea) voorkom. Die druiwe word gepluk wanneer dit al feitlik rosyntjies geword het en slegs 'n minimale hoeveelheid druiwesap kan derhalwe gepars word. Weens die besondere inwerking van die skimmel op die druif het die boer geen waarborg van 'n geslaagde oes nie en dit maak die wyne so seldsaam.
Ionië
Volgens Griekse tradisie is die stede van Ionië deur koloniste van die ander kant van die Egeïese See gestig. Die "Ioniese migrasie", soos dit later genoem is, het plaasgevind 140 jaar ná die Trojaanse Oorlog.
Wyn
Rooiwyn
Anders as witwyn word rooiwyn uitsluitend van swart druiwe gemaak. Suid-Afrikaanse rooiwyne word in ligte en vol rooiwyne ingedeel. Afgesien van die kleur wat uit die doppe verkry word, verskaf laasgenoemde ook meer en kenmerkende aroma en boeket aan die wyn.
Tydens die oop gisting word die doppe gereeld onder die oppervlak gedruk om kontak met die mos te bevorder. Gistenks wat met die doel een maal per dag geroteer word, word teenswoordig algemeen gebruik. In die kouer Europese lande is dit soms nodig om die gistingsproses met behulp van suiker en hitte aan te moedig. Die druiwe vir die ligte rooiwyne is meestal van die koeler kusstreke afkomstig en die vir die vol rooiwyne van die warmer streke in die binneland.
Roséwyn
Roséwyn word van swart druiwe gemaak, maar die druiwesap word slegs vir tussen 6 en 24 uur saam met die doppe gegis, sodat die wyn 'n ligrooi (pienkerige) kleur kry maar nie die tannienagtige eienskappe van rooiwyn nie. Die alkoholinhoud van roséwyne is gelykstaande met die van ligte witwyne.
Vonkelwyn
Vonkelwyn verskil van stilwyn daarin dat die koolsuurgas wat aanwesig is, in klein borreltjies vrygelaat word wanneer die bottel oopgemaak word. Dit word deur middel van 'n tweede gistingsproses in groot tenks of in bottels (die sogenaamde methode champegnoise) berei. Laasgenoemde metode is na die beroemde Franse produk sjampanje vernoem en is deur die Franse Benediktynse monnik Dom Pierre Pérignon (1638 - 1715) ontdek.
Die benaming sjampanje mag egter net gebruik word vir vonkelwyn wat uit Frankryk afkomstig is. Vonkelwyn kan van wit-, rooi- of roséwyne gemaak word. By die bereiding van perléwyne word koolsuurgas bloot by 'n halfsoet stilwyn gevoeg. Die verskil tussen hierdie wyne en die wat volgens die tweede gistingsproses in bottels of tenks gemaak word, is merkbaar aan die perléwyne se groter koolsuurgasborrels, wat ook vinniger verdwyn nadat die bottel oopgemaak is.
Port
Suid-Afrikaanse port word gemaak van onder meer Cinsaut- en Tinta Barocca-druiwe, wat gepluk word wanneer hulle volryp is. Tydens gisting word die doppe gereeld ondertoe gedruk, sodat dit soveel moontlik kleur en karakter aan die port kan verleen.
Voordat al die druiwesuiker in die mos uitgegis is, word die wyn met 'n brandewynspiritus gefortifiseer en vir tussen 5 en 10 jaar in eikehoutvate verouder. Daarna word dit versny en in groot houers geberg. Taankleurige port word vir minstens 8 jaar in pypvate van ongeveer 1 000 liter verouder en robynport word vir sowat 5 jaar in stukvate van 12 000 liter verouder. Wit port word ook gemaak en is effens soeter as rooi port.
Sjerrie
Sjerrie ontleen sy besondere, neutagtige smaak aan die aanwesigheid van die spesiale gissel flor. Voordat florin 1930 aan die Kaap gekweek is, is daar gemeen dat dit alleenlik in Spanje, tuisland van die sjerries, voorkom, maar die wyne is sedertdien op groot skaal plaaslik geproduseer en die Suid-Afrikaanse produk kry steeds internasionale erkenning vir sy hoë gehalte. Nadat die druiwe gepars is, word florgis by die druiwesap gevoeg.
Wanneer die gistingsproses voltooi is, word die mos tot 15% per volume gefortifiseer - min genoeg alkohol om die gis nie te vernietig nie, maar terselfdertyd die wyn goed behoue te laat bly. By die maak van bleek sjerries word die gefortifiseerde wyn daarna volgens die criadera-stelsel in poreuse houtvate geplaas, waar dit ongeveer 2 jaar lank bly. Die lug dring die vate deur die lospassende tappe binne en veroorsaak dat ŉ dun florskimmel-lagie op die oppervlak van die sjerrie vorm.
Dit sak mettertyd as 'n bruin droesem na die bodem, waarna die sjerrie na ŉ reeks opgestapelde verouderingsvate, die solera-stelsel, oorgetap word. Die sjerrie word eers vir 1 of 2 jaar in die boonste van die 3 rye houtvate verouder. Daarna word ŉ gedeelte (nooit meer as die helfte van die vat se inhoud nie) na die middelste ry vate afgetap en met ŉ ouer sjerrie vermeng en na 'n bepaalde tyd word die sjerrie weer op dieselfde wyse na die onderste ry vate oorgetap. Daar vind dus voortdurend 'n vermenging van sjerries van verskillende ouderdomme plaas.
Ander gefortifiseerde wyne
Die Suid-Afrikaanse klimaat is baie geskik vir die maak van die geurige muskadelwyne, wat hul oorsprong in Italië en Spanje het (die beroemde Constantiawyne van die vorige eeu is van onder meer die muskaatdruif Muscat d'Alexandrie (Hanepoot) gemaak). Die wyne, wat ongeveer 4 jaar lank in hout verouder word, word op 'n soortgelyke wyse as port berei. Vermoet word as 'n kruiewyn beskryf vanweë die groot aantal byvoegings van plante en kruie wat aan die drank sy aromatiese eienskappe gee. Dit kom in 2 tipes voor, naamlik droë en soet vermoet, en kan rooi of wit wees.
Brandewyn
Brandewyn is 'n gedistilleerde wyn wat gemaak word van eerstegraadse mos afkomstig van veral Chenin Blanc- of Colombar-druiwe. In die stookkelders word net die beste distilleerwyn vir die brandewynverstoking gebruik; wyn van 'n laer graad word aangewend vir die distillasie van wynspiritus waarmee wyne gefortifiseer word, brandewyn mee versny word en likeurs en parfuum gemaak word. Die brandewyn word in koperketels verstook en die alkohol wat verdamp, word in koelpype bokant die ketels opgevang en gekondenseer.
Die kondensaat word vir 'n tweede keer verstook en nadat hierdie verdamping gekondenseer het, is dit suiwer genoeg vir die maak van brandewyn. Die vloeistof bevat 70 % alkohol per volume, maar word met gedistilleerde water tot ongeveer 43 % per volume verdun. Daarna word dit in houtvate verouder, want die produk wat op die mark geplaas word, moet by wet vir minstens 30 % bestaan uit brandewyn wat vir 3 jaar lank verouder is. Minstens die helfte van Suid-Afrika se wynproduksie word tot stookwyn verwerk.
Die wynmark
Slegs 'n halfeeu gelede nog het Suid-Afrikaners voorkeur gegee aan brandewyn en muskadelwyne en was daar nog feitlik geen mark vir natuurlike wyne nie. Die afgelope 2 dekades het die drinkpatroon egter verander en het natuurlike wyne 'n belangrike bydrae tot die ontwikkeling van ŉ eie Suid-Afrikaanse wynkultuur gelewer.
Wyn van Oorsprong
Die kultivar-aanduiding waarborg dat minstens 75 % van die wyn gemaak is van die druifvariëteit wat op die bottel vermeld word, en indien die oesjaar vermeld word, beteken dit dat 75 % van die wyn van 'n bepaalde oes se druiwe gemaak is. 'n Landgoed-merk dui aan dat die druiwe afkomstig is van en die wyn geproduseer is op die landgoed. Indien die gehalte van die wyn voortreflik is, verwerf die wyn die kwalifikasie Superieur, en dit word op die etiket vermeld.
Frankryk
Frankryk is tradisioneel die wêreld se belangrikste wynbouland en het hoofsaaklik 2 wynbougebiede, naamlik Bordeaux, waar ligte wyne gemaak word, en Boergondië, waar wyne met 'n voller karakter geproduseer word. Bekende Bordeaux-wyne is Médoc Graves, Saint-Emilion, Pomerol en Sauternes. Van Boergondië, waarvan die vernaamste streek, Haute Bourgogne, in die Côte de Nu en die Côte de Beaune verdeel word, se bekendste wyne is Romanée-Conti, La Tâche, Pommard, Volnay en Aligoté. Sommige wyne uit die Bordeaux-gebied verouder tot 12 jaar voordat dit op die mark geplaas word, byvoorbeeld die Medoc.
'n Besondere eienskap van wyne uit die gebied is dat hulle tradisioneel die naam van 'n kasteel (chateau) dra. Behalwe in die geval van beroemde wyne soos die Chateau Mouton-Rothschild en die Chateau Lafitte, dra die benamings nie juis gewig nie aangesien die wynprodusente na willekeur name kan skep. Sedert 1855 word die Bordeaux-wyne volgens gehalte graderings ingedeel deur die gradering cru: tussen 1 en 5 cru kan vir rooiwyne toegeken word, en 1 of 2 vir witwyne.
Die jongste wynstreek van Frankryk, Beaujolais, is in Boergondië geleë. Sjampanje word in byna die hele Marne-gebied deur onder andere Moët-Hennessy (wat die beroemde Moët & Chandon vervaardig). Ruinart, Mercier, Veuve Clicquot en Pominery & Greno gemaak. Ander vername wynboudistrikte is die langs die Rhône-rivier en die Loire-rivier (rosé d'Anjou), asook in die Elsas, Jura, Provence en Languedoc (byvoorbeeld die Corbières-wyn).
Duitsland
Byna die hele Duitse wynbou is in die suidwestelike deel van die land langs die riviere gekonsentreer. Die beste wyne, onder meer Schloss Johannisberg en Hochheim, is uit die Ryngebied se Rheingau (Ryn-streek) afkomstig. Die Ryngebied word verder verdeel in Mittelrhein en Rheingessen - laasgenoemde produseer die wêreld se gewildste wyn, naamlik Liebfraumilch. Ligte wyn van die Rieslingdruif word langs die Mosel gemaak en is soortgelyk aan die wyne langs die Saarrivier. Die grootste bydrae tot die land se wynproduksie kom uit die Rheinpfalz, waar oor die algemeen redelik swaar wyne gemaak word. Wyne uit die Franken- en die Nahe-gebied is ook swaar - eersgenoemde wyne is veral bekend vir die plat bottel, die Bocksbeutel, waarin hulle bemark word.
Spanje
Spanje is die tuiste van sjerrie, wat uit die stad Jerez de la Frontera in die provinsie Andalusie afkomstig is. Spaanse sjerrie word in verskeie tipes ingedeel, naamlik fino (droog, met 'n vae haselsmaak), amontillado (amberkleurig en droog met 'n vol smaak), manzanilla (strooikleurig, lig en droog), oloroso (goudkleurig en soet) en amoroso. Langs die ooskus van Spanje word baie muskaatwyn, malvasia en ander soetwyn geproduseer, asook die baie soet Malaga; laasgenoemde word gemaak van druiwe wat in die son gedroog is. Die Rioja uit Noord-Spanje is 'n bekende Spaanse tafelwyn wat baie met die Franse Bordeaux-wyne ooreenstem.
Portugal
Die vernaamste Portugese wyn is port (porto), waarvan Barros, Fonseca en Kopke van die belangrikste produsente is. Portugese portwyne word uit versnitte van verskeie oesjare gemaak en 'n wynoesport, wat uit een goeie oes gemaak word, is besonder skaars. ŉ Bekende Portugese witwyn is die vinho verde, en die land is ook bekend om sy soet, gefortifiseerde Madeirawyne (afkomstig van dieeiland Madeira). Laasgenoemde word gemaak deur die mos in glashouers in die son te gis.
Ander Europese lande
Die grootste wynprodusent in terme van volume in Europa is Italië met sy groot verskeidenheid ligte wit- en rooiwyne, soos die gewone chianti en die classico, vonkelwyne soos die asti spumante, en likeur- en kruiewyne soos vermoet ('n aftreksel van kruie, kaneel, salie, tiemie en als, asook suiker). Luxemburg produseer ŉ droë, wit moeselwyn, waarvan die bekendste die Riesling Sylvaner is, terwyl Griekeland benewens die retsina ook samos (vernoem na die eiland Samos), 'n soet muskaatwyn, maak. Hongarye is bekend om sy tokajer, 'n vol, droë wyn, en die Oostenrykse wyngebied Wachau (wes van Wenen) lewer ook baie, droë witwyn.
Nie-Europese wynlande
Benewens Suid-Afrika word wyn ook in Kalifornië en die ooste van die VSA, Suid-Amerika, Australië en Japan geproduseer. Die lande in Suid-Amerika lewer saam 'n tiende van die wëreldproduksie; Argentinië is daar die grootste produsent. In Noord-Afrika produseer Algerië in die Oran- en die Algiers-gebied wyne met 'n besondere vrugtesmaak. Die Suid-Afrikaanse sowel as die Kaliforniese wynbedryf is op die Europese lees geskoei en in albei gevalle het die name van wyne meestal 'n Europese herkoms.
Druifsoorte
Wyn word gewoonlik gemaak van een of meer variëteite van die Europese spesie Vitis vinifera, soos Pinot Noir, Chardonnay, of Merlot. As een van hierdie variëteite gebruik word as die oorheersende druif (gewoonlik wetlik bepaal as 'n minimum van 75% of 85%), is die resultaat bekend as 'n variëteitswyn, in teenstelling met 'n versnede wyn. Versnede wyne word nie as minderwaardig tot die variëteitswyne beskou nie; inderwaarheid is sommige van die wêreld se mees gesogte en duurste wyne vanaf streke soos Bordeaux en die Rhône-vallei, versnede wyne van verskillende druifvariëteite in dieselfde wynjaar.
Binne die konteks van wynproduksie is terroir 'n konsep wat die variëteite van die druiwe, die hoogte bo seespieël en vorm van die wingerd, die tipe en chemiese samestelling van die grond, die klimaat en seisoenstoestande en die plaaslike giskulture omvat. Die reikwydte van moontlikhede in terroir kan tot 'n groot verskil tussen wyne lei en dit beïnvloed ook die gisting, afwerking en verouderingsprosesse.
Klassifikasie
Regulasies beheer die klassifikasie en verkope van wyn in talle gebiede van die wêreld. Europese wyne neig om volgens streek geklassifiseer te word (soos byvoorbeeld Bordeaux en Chianti), terwyl nie-Europese wyne meestal geklassifiseer word deur die tipe druif (byvoorbeeld Pinot Noir en Merlot). Desnieteenstaande veroorsaak markerkenning van spesifieke gebiede dat gebiedserkenning al hoe meer opgemerk word op nie-Europese wynetikette. Voorbeelde van erkende areas sluit in: die Napa-vallei in Kalifornië, die Barossa-vallei in Australië, die Willamette-vallei in Oregon in die VSA, Marlborough in Nieu-Seeland en Douro in Portugal.
Sommige versnede wynname is handelsmerke en die gebruik daarvan word beperk deur handelsmerkwetgewing eerder as deur spesifieke wynwette. 'n Voorbeeld hiervan is die Meritage-wyn, gewoonlik 'n Bordeaux-styl versnit van Cabernet Sauvignon en Merlot. Dit mag ook versnitte van Cabernet Franc, Petit Verdot en Malbec bevat. Kommersiële gebruik van die uitdrukking "Meritage" word slegs toegelaat deur middel van lisensie-ooreenkomste met 'n organisasie met die naam van die "Meritage Association".
Klassifikasies in Europa
Frankryk het 'n benoemingsisteem wat baseer word op die terroir-konsep, met klassifikasies wat wissel vanaf Vin de Table (tafelwyn) op die laagste vlak, na Vin de Pays en Vin Délimité de Qualité Supérieure en die hoogste Appellation d'Origine Contrôlée. Portugal het 'n soortgelyke sisteem en was die baanbreker op hierdie tegniek deurdat 'n koninklike privilegie in 1756 die Afgebakende Douro-gebied geskep het en wynproduksie en -handel gereguleer het. Duitsland het 'n soortgelyke pad gevolg in 2002, alhoewel hul sisteem nog nie die outoriteit verkry het van dié in ander lande nie. Spanje en Italië het 'n dubbele klassifikasiesisteem gebaseer op die oorsprongsgebied en produkkwaliteit.
Klassifikasie buite Europa
Meeste van die wynsoorte buitekant die tradisionele wyngroeiersgebiede van Europa word gewoonlik geklassifiseer deur die druifsoort eerder as deur terroir of gebied van oorsprong, alhoewel daar nie-amptelike pogings is om hulle volgens kwaliteit te klassifiseer.