cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kurt Masur
Kurt Masur (18 Julie 1927 – 19 Desember 2015) was 'n Duitse dirigent. Hy is een van die "laaste ou-styl maestros" genoem, en het baie van die leidende orkeste van sy tydperk gedirigeer. Hy het 'n lang loopbaan as die Kapellmeister van die Leipzig Gewandhaus Orkes gehad, en het ook as musikale direkteur van die New York Filharmoniese Orkes gedien. Hy het baie opnames van klassieke musiek wat deur die leidende orkeste gespeel is nagelaat. Masur word ook onthou om sy vreedsame demonstrasies tydens die 1989 antiregeringsdemonstrasies in Leipzig. Die proteste was deel van die gebeure wat aanleiding gegee het tot die afbreek van die Berlynse Muur.
Biografie
Masur was in Brieg, Provinsie van Laer Silesië, Weimar Republiek (nou Brzeg in Pole) gebore, en het klavier, komposisie en dirigeer in Leipzig, Sakse studeer. Sy vader was 'n elektriese ingenieur wat as jong seun sy elektrisiënsvakleerlingskap voltooi het. Masur jr. het van tyd tot tyd in sy vader se werkswinkel gewerk. Masur se roeping het egter elders gelê, wel in musiek. Van die ouderdom van tien tot sestien het Masur klavierlesse geneem met Katharina Hartmann. Sy regterpinkie het op die ouderdom van sestien styf geword as gevolg van 'n ongewoon verkorte ligament, welke op sy beurt sy klavierlesse gekortwiek het. Dit mag ook gedeeltelik daarvoor verantwoordelik wees dat hy die keuse gemaak het om 'n dirigent te word.
Sy begeerte om 'n dirigent te word is egter in alle waarskynlikheid in 1943 vasgelê, toe hy en 'n vriend 'n lewendige uitvoering van Beethoven se werke gesien het. Die orkestrale uitvoering, wat deur Herbert Albert gelei is, het 'n besondere invloed op die jong Masur gelaat. In 1943 en 1944 het hy klavierlesse by die Landesmusikschule in Breslau geneem, welke op daardie tydstip deel was van Duitsland maar nou bekend is as Wrocław in Pole. Die gebeure van die Tweede Wêreldoorlog het egter gou 'n tydelike stilstand aan sy oefeninge gebring. Soos wat die oorlog voortgesleep het, het Duitsland se ongevalle gegroei wat tot 'n tekort aan mannekrag gelei het. In antwoord hierop het Hitler se regering toenemend desperate oproepmaatreëls ingestel. In Oktober 1944 het Duitsland aangekondig dat alle mans tussen die ouderdom van sestien en sestig jaar opgeroep sou word, wat die jong Masur ingesluit het. Masur is laat in 1944 as valskermsoldaat opgeroep. Hy is gevolglik gestuur om te veg; uit die 150 mense van sy eenheid, het slegs 27 [insluitende Masur] oorleef, voordat hy op 1 Mei 1945 deur Amerikaanse en Britse magte gevange geneem is. Masur en sy gesin was gelukkig: nie 'n enkele gesinslid het gedurende die oorlog gesterf nie. Masur het vanaf 1946 tot 1948 studeer om dirigent te word. Hy het ook komposisie en klavier by die Universiteit van Musiek en Toneel in Leipzig studeer. Hy kon nooit sy studies voltooi nie en die instansie op die ouderdom van 21 verlaat, toe hy werk aangebied is as répétiteur by die Landestheater Halle an der Saale (sedertdien hernoem na die Halle Operahuis, of Opernhaus Halle in Duitsland). Masur was drie keer getroud, en het vyf kinders gehad. Sy eerste huwelik met Brigitte Stütze het drie kinders opgelewer, twee seuns en 'n dogter. Dit het uitgeloop op 'n egskeiding in 1966. Masur en sy tweede vrou Irmgard Elsa Kaul het 'n dogter genaamd Carolin Masur gehad wat 'n opersangeres geword het. Irmgard Masur het in 1972 tydens 'n motorongeluk gesterf waarin Masur ook ernstig beseer is. In 1975 het Masur met sy derde vrou, die sopraan en violis, Tomoko Sakurai getrou. Hulle het 'n seun, Ken-David, wie 'n klassieke sanger en dirigent geword het.
Loopbaan as dirigent
Masur het die Dresden Filharmoniese Orkes vir drie jaar (tot 1958) en weer vanaf 1967 tot 1972 gedirigeer. Hy het ook saam met die Komische Oper van Oos-Berlyn gewerk. In 1970 het hy Kapellmeister van die Gewandhausorchester Leipzig geword en tot 1996 in die gedaante gedien. Hy het saam met die orkes Beethoven se Negende Simfonie tydens die viering van Duitse hereniging in 1990 uitgevoer.
In 1991 is Masur as musikale direkteur van die New York Filharmoniese Orkes (NYF) aangestel. Sy aanstelling was 'n onverwagte keuse wat broodnodige verandering by die orkes teweeggebring het. "Masur se aanstelling was 'n duidelike teken dat dit tyd was vir die orkes om van nuuts af te begin." Die voormalige konsertmeester Glenn Dicterow het in 2012 gesê dat "Dit 'n groot persoonlikheid neem om honderd-en-vyf spelers op die verhoog te verenig - om almal so geïnspireer soos hy te kry - en, dit is harde werk, . . En hy is so veeleisend en intens dat ek dink dat hy - slegs by wyse van die loutere intensiteit van sy persoonlikheid - die meeste van ons getransformeer het." Masur het die Filharmoniese orkes gelei tydens 'n uitvoering van Brahms se Ein deutsches Requiem in die nasleep van die aanvalle op 11 September 2001. Gedurende sy tyd by die NYF was daar sprake van tweestryd of onmin tussen Masur en die NYF se Uitvoerende Beampte van die tyd (Deborah Borda) wat uiteindelik daartoe gelei het dat sy kontrak nie na 2002 hernu is nie. Tydens 'n televisieonderhoud met Charlie Rose het Masur gesê dat wat sy weggaan van die NYF betref, "dit nie my wens was nie." Masur het in 2002 as die NYF se musikale direkteur afgetree en is as die orkes se Musikale Direkteur Emeritus benoem, 'n nuwe titel wat vir hom geskep is. Die kritiese konsensus was dat Masur die vaardighede van die orkes gedurende sy tyd aan die hoof daarvan opgeskerp het.
In 2000 is Masur as hoofdirigent van die Londen Filharmoniese Orkes (LFO) aangestel, 'n pos hy tot 2007 beklee het. In April 2002 is Masur as musikale direkteur van die Orchestre National de France (ONF) aangestel, waar hy tot 2008 sou dien, toe hy die titel van ere-musikale direkteur van die ONF aangeneem het. Op sy 80ste verjaardag het Masur die musikante van beide orkeste (die LFO en die ONF) gedrigeer tydens 'n Promskonsert in Londen. Masur het die lewenslange titel van Ere-Gasdirigent van die Israel Filharmoniese Orkes gehou. In 2012, na 'n reeks kansellasies, het Masur op sy webtuiste aangekondig dat hy aan Parkinson se siekte ly.
Platelys
Masur het 'n aansienlike erfenis en lys van opnames aan die nageslag gelaat. Sy werk omvat 'n uitgebreide en ryk repertoire. Sy bekendste opnames sluit die werke van Bruckner, Dvořák, Liszt, Mendelssohn, Prokofiëf en Tsjaikofski, asook die nege simfonieë van Beethoven in. Hy het laasgenoemde verskeie kere met die Gewandhaus Orkes gespeel. Masur het ook die werke van Bach, Brahms, Britten, Bruch, Cerha, Debussy, Mahler, Sjostakowitsj, Schubert, Schumann en Sibelius opgeneem, asook werke deur Gershwin, wie se werke in 1975 op viniel uitgebring is.
Afsterwe
Masur het in 2015 op die ouderdom van 88 in Greenwich, Connecticut, VSA aan komplikasies wat met Parkinson se siekte verband hou beswyk. Sy begrafnis is in Leipzig gehou, met musiek wat deur die Leipzig Gewandhaus Orkes gespeel is. Hy is in die Suid-Leipzig-begraafplaas genaamd Südfriedhof begrawe. Hy word oorleef deur sy derde vrou sowel as sy dogters Angelika en Carolin, en sy seuns Ken-David Masur, Michael en Matthias en nege kleinkinders.
Toekennings
Masur was sedert 1975 'n professor by die Universiteit van Musiek en Toneel te Leipzig, van wie hy talle eerbewyse ontvang het. In 1995 het hy die Kruis van die Orde van Verdienstelikheid van die Federale Republiek van Duitsland ontvang. Hy het in 1996 die Goue Medalje van Eer (Musiek) van die Nasionale Kunste-klub ontvang. In 1997 het hy die titels van Kommandeur van die Erelegioen van die Franse regering ontvang (Chevalier de la Légion d'honneur), asook die titel van New York Stad Kulturele Ambassadeur van New York Stad. In April 1999 het hy die Kommandeurkruis van Verdienstelikheid van die Poolse Republiek ontvang.
In Maart 2002 het die President van Duitsland, Johannes Rau, die Kruis met Ster van die Orde van Verdienstelikheid van die Federale Republiek van Duitsland aan Masur toegeken. In September 2007 het Horst Köhler (president van Duitsland) die Groot Kruis van die Orde van Verdienstelikheid met Ster en Lint aan Masur toegeken. In September 2008 het Masur die Wilhelm Furtwängler-prys in Bonn, Duitsland, ontvang. Masur was ook 'n ereburger van sy tuisdorp Brieg. In 2001 het Masur 'n erelid van die Royal Academy of Music geword. Hy het in 2014 'n Goldene Henne-toekenning vir sy werk betreffende openbare beleid ontvang.
Maanrand
250px|thumb|Die [[ligskadugrens (kontras tussen die ligte en donker deel) van die Maan. Die ligte deel is die maanrand, wat oorverlig is om die onreëlmatige grens duideliker sigbaar te maak.]]
Simfonie no. 4 in B-mol majeur, op. 60 (Beethoven)
Simfonie No. 4 in B-mol-majeur, op. 60, is die vierde gepubliseerde simfonie deur Ludwig van Beethoven. Dit is in 1806 gekomponeer en is in Maart 1807 vir die eerte keer uitgevoer tydens 'n privaat konsert in Wene aan die huis van prins Lobkowitz. Die eerste openbare optrede was in die Burgteater in Wene in April 1808.
Maanrand
Die maanrand is die rand van die sigbare oppervlak van die Maan soos van die Aarde af gesien. Van ver af lyk dit soos 'n ronde boog, maar teen hoër resolusies kan gesien word die Maan se oppervlak is nie plat nie en daarom is die maanrand onreëlmatig.
Rhizaxinella shikmonae
Rhizaxinella shikmonae is 'n sponsspesie in die taksonomiese indeling van die Demospongiae (gewone sponse). Die liggaam van die spons bestaan uit kieselnaalde en sponginevesels en is in staat om baie water op te neem.
Maanrand
Die maanrand is nie altyd dieselfde nie: Vanweë die librasie van die Maan (ronde rotasiebewegings soos van die Aarde af gesien) verander dit. Dit bemoeilik die taak om die tye en duurtes van verduisterings presies te bereken. Met hoogtedata wat van die kartering van die maanoppervlak verkry word, kan 'n 3D-model, insluitende berge en valleie, geskep word en die maanprofiel vir enige gegewe tyd met groot akkuraatheid voorspel word.
Simfonie no. 4 in B-mol majeur, op. 60 (Beethoven)
Agtergrond
Beethoven het die somer van 1806 op die landgoed van sy beskermheer, prins Lichnowsky, in Silesië deurgebring. In September het Beethoven en die prins besoek afgelê by graaf Franz von Oppersdorff in die nabygeleë Oberglogau. Die graaf het 'n privaat orkes gehad, en Beethoven is vereer met 'n uitvoering van sy Tweede Simfonie, wat vier jaar tevore gekomponeer is. Kort daarna het Oppersdorff die komponis 'n aansienlike bedrag aangebied om 'n nuwe simfonie vir hom te komponeer.
Rhizaxinella shikmonae
Die spons behoort tot die genus Rhizaxinella en tot die familie Suberitidae. Die wetenskaplike naam van die spesie is die eerste keer geldig gepubliseer in 2003 deur Ilan, Gugel, Galil & Janussen.
Maanrand
Die kontras tussen die helder maanrand en die swart naglug maak dit 'n gewilde teiken wanneer die optika van teleskope en verkykers getoets word.
Simfonie no. 4 in B-mol majeur, op. 60 (Beethoven)
Agtergrond
Beethoven het gewerk aan wat later sy Vyfde Simfonie sou wees. Hy kon dit moontlik oorweeg het om dié simfonie ter vervulling van die opdrag aan die graaf voor te lê. Daar is verskillende teorieë oor waarom (as dit waar sou wees) Beethoven dit nie gedoen het nie. Volgens George Grove het die finansiële druk Beethoven gedwing om sy Vyfde en Sesde Simfonie (Pastoraal) gesamentlik aan aan prins Lobkowitz en graaf Razumovsky te bied. Ander kommentators voer egter aan dat 1) die Vierde in wese voltooi was nog vóór Oppersdorff sy opdrag gegee het of 2) dat Beethoven nog nie gereed gevoel het om met "die radikale en emosioneel veeleisende Vyfde" voort te gaan nie, of 3) dat die graaf, met sy duidelike voorliefde vir die meer Haydn-agtige klank van die Tweede Simfonie, eerder 'n ander werk in soortgelyke trant aangespoor het.
Die werk is opgedra aan "die Silesiese edelman graaf Franz von Oppersdorff". Hoewel Oppersdorff die eerste ses maande vir die eksklusiewe regte op dié werk betaal het, het sy orkes nie die eerste uitvoering gelewer nie. Die simfonie is vir die eerste keer in Maart 1807 uitgevoer tydens 'n privaat konsert in Wene aan die huis van prins Lobkowitz, een van Beethoven se ander beskermhere. Die eerste openbare optrede het in April 1808 in die Burgteater in Wene plaasgevind. Die orkespartye is reeds in Maart 1809 gepubliseer, maar die volledige partituur eers in 1821. Die manuskrip, wat vir 'n tyd lank deur Felix Mendelssohn besit is, is nou in die Berlynse Staatsbiblioteek en kan aanlyn gesien word.
Instrumentasie
Die simfonie is gekomponeer vir fluit, 2 hobo's, 2 klarinette in B-mol, 2 fagotte, 2 Franse horings in B-mol en E-mol, 2 trompette in onderskeidelik B-mol en E-mol, keteltromme en strykers. Dit neem gewoonlik tussen 30 en 35 minute om dit uit te voer.
Ontleding
Oor die algemeen is die simfonie sonnig en vrolik, met ligte instrumentasie wat sommige luisteraars aan die simfonieë van Joseph Haydn mag herinner. Beethoven het 'n dekade tevore onder Haydn gestudeer. In 'n kommentaar op die simfonie meld Grove dat Haydn – hy het nog geleef toe dié nuwe simfonie vir die eerste keer uitgevoer is – die werk moontlik te robuus vir sy smaak gevind het. Die Vierde Simfonie staan in skrille kontras met die styl van Beethoven se Derde Simfonie (die Eroica), en dit word soms oordonder deur dié grootse voorganger en sy vurige opvolger, die Vyfde.
I. Adagio – Allegro vivace
Die eerste beweging is in 2/2-tyd. Net soos dié van Beethoven se Eerste, Tweede en Sewende Simfonie, het dit 'n stadige inleiding. Leonard Bernstein het dit beskryf as 'n "mysterious introduction which hovers around minor modes, tip-toeing its tenuous weight through ambiguous unrelated keys and so reluctant to settle down into its final B major." Dit begin in B-mol-mineur met 'n lae B-mol wat pizzicato en pianissimo deur die strykers gespeel word. Daarna volg 'n lang akkoord deur die blasers, terwyl die strykers langsaam in die mineur rondbeweeg.
Dié vreedsame inleiding is 38 mate lank en word gevolg deur 'n fortissimo-herhaling van die F-akkoord, wat die eerste tema (allegro vivace) van die hoofbeweging (in sonatevorm) inlei, wat deur Grove beskryf is as die vrolikheid self, en hoogs oorspronklike vrolikheid:
Noémie Schmidt
Noémie Schmidt (gebore 18 November 1990) is 'n Switserse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente The Student and Mister Henri (2015) en For This Is My Body (2016), en in die televisiereeks Versailles (2015).
Simfonie no. 4 in B-mol majeur, op. 60 (Beethoven)
I. Adagio – Allegro vivace
Die tweede tema is – in die woorde van Donald Tovey – 'n gesprek tussen die fagot, hobo en fluit. Die ontwikkelingsgedeelte neem die toonaard na 'n afgeleë B-majeur voordat dit na die tonika B-mol terugkeer. Die rekapitulasie en koda volg die konvensionele klassieke vorm.
II. Adagio
Die hooftema keer in 'n uitgebreide variasie terug, gevolg deur 'n middelepisode en die verskyning van die gevarieerde hooftema, wat nou deur die fluit gespeel word. 'n Gewone rekapitulasie word gevolg deur 'n koda wat 'n finale sinspeling van die hooftema is. Die keteltromme bring die beweging tot 'n einde met 'n laaste verskyning van die ritmiese tema waarmee die beweging begin het.
III. Scherzo-trio: Allegro vivace
Dié beweging (ook in 3/4-tyd en in B-mol-majeur) word as Menuetto aangedui in die meeste gedrukte partiture, hoewel Beethoven dit nie so in sy oorspronklike manuskrip gemerk het nie. Hy het dit "Allegro vivace" gemerk – hoewel hy dit oorspronklik "Allegro molto e vivace" gemerk het, het hy later die "molto" in sy handgeskrewe manuskrip verwyder. Sy metronoommerk is 100 gepunteerde halfnote per minuut, 'n tempo wat onmoontlik vir 'n tradisionele minuet sou wees. Haydn het vroeër gewens dat "iemand ons sou wys hoe om 'n nuwe minute te skep", en in hierdie simfonie (soos in die Eerste) het Beethoven die wese van die minuet van sy voorgangers versaak, die tempo verhoog, die formele en verouderde fatsoen deurbreek en uit 'n blote dansdeuntjie 'n scherzo voortgebring.
In die Vierde Simfonie (en later in die Sewende) het Beethoven verder van die tradisionele menuet-trio-menuet-vorm afgewyk deur die trio ná die tweede weergawe van die scherzo-gedeelte te herhaal en die scherzo dan wéér vir 'n derde keer te herhaal. Die finale herhaling van die scherzo word verkort, en die twee horings "blow the whole movement away" (Tovey) in die koda.
IV. Allegro ma non troppo
Die laaste beweging is in 2/4-tyd, ook in B-mol-majeur. Die tempomerking is Allegro ma non troppo; dit is, soos dié van die derde deel, 'n nagedagte van Beethoven: Die oorspronklike tempoaanduiding in die manuskrip is 'n ongekwalifiseerde Allegro. Die komponis het "ma non troppo" ("maar nie te veel nie") in rooi bygeskryf. Die beweging is in 'n speelse styl wat die komponis aufgeknöpft ("ontknoop") genoem het.
Ná sowat 340 mate van wat Grove beskryf as 'n perpetuum mobile, sluit Beethoven die simfonie af met 'n Haydn-tegniek om die hooftema teen die helfte van die tempo te speel, deur pouses onderbreek, voordat 'n finale fortissimo uitbars.
Ontvangs
Soos wat dit in hierdie stadium van die komponis se loopbaan die gewoonte was, het die simfonie uiteenlopende menings uitgelok onder diegene wat vroeë uitvoerings gehoor het. In 1809 skryf Carl Maria von Weber (hy was nooit 'n bewonderaar van Beethoven nie):
Ander kritici was minder vyandiggesind en het die komponis se rykheid van idees, gewaagde oorspronklikheid en volheid van krag geprys, hoewel hulle die Vierde Simfonie en die werke wat daarmee saam bekendgestel is as "rowwe diamante" beskryf het. Beethoven se biograaf Anton Schindler het die Vierde later as 'n groot sukses vanuit die staanspoor onthou, hoewel latere geleerdes bedenkinge oor sy betroubaarheid uitgespreek het.
Toe Beethoven se jonger tydgenoot Hector Berlioz die simfonie hoor, het hy geskryf dat die stadige beweging die werk van die aartsengel Michael is, en nie dié van 'n mens nie. Nietemin, teen die tyd dat Berlioz 'n musiekkritikus was, is die Vierde reeds minder dikwels as die ander Beethoven-simfonieë uitgevoer. Daar word gesê dat Robert Schumann die Vierde Simfonie met 'n skraal Griekse maagd tussen twee Noorse reuse vergelyk het, en dit het ook 'n belangrike invloed op sy eie Eerste Simfonie gehad. Mendelssohn was gek oor die Vierde Simfonie en het dit uitgevoer toe hy dirigent van die Leipzig Gewandhaus-orkes was. Dié entoesiasme is egter nie deur die breër musikale publiek gedeel nie. Reeds in 1831 het 'n Britse kritikus opgemerk dat die Vierde Simfonie die minste van die eerste ses simfonieë uitgevoer word, maar dat dit vir geen van die ander vyf hoef terug te staan nie. In 1838 het die Franse impresario Louis-Désiré Véron die Vierde Simfonie "goddelik" genoem en die feit betreur dat dit in Parys nie net verwaarloos word nie, maar sleggemaak is. In 1896 het Grove opgemerk dat die werk min aandag gekry het in sommige van die mees prominente werke oor Beethoven.
In die 20ste eeu het skrywers voortgegaan om die Vierde Simfonie met die Eroica en die Vyfde te vergelyk. In 'n studie van die Vierde deur Mark Ferraguto (2012) haal hy 'n 1994-beskrywing van die werk aan as 'n ryk, groen vallei van yin-ekspressiwiteit, opgestel tussen die twee verbysterende yang-pieke van die Derde en die Vyfde.
Die musikoloog Robert Greenberg van die San Francisco Conservatory of Music skryf:
Opnames
Die Vierde Simfonie is al meer as 'n honderd keer in sowel ateljees as tydens konsertuitvoerings opgeneem. Vroeë opnames is meestal as enkelstelle uitgereik, soms tesame met 'n ander Beethoven-simfonie, soos die Tweede. Meer onlangs word opnames van die Vierde dikwels uitgereik as deel van volledige siklusse van die Beethoven-simfonieë.
Monofoniese opnames wat in die era van 78 rpm- of mono-langspeelplate gemaak is, sluit in: 'n 1933-opname met Felix Weingartner wat die Londense Filharmoniese Orkes dirigeer; 'n 1939-opname deur die BBC Simfonieorkes onder leiding van Arturo Toscanini; opnames uit die 1940's onder leiding van Willem Mengelberg, Serge Koussevitzky en sir Thomas Beecham, en vanaf die vroeë 1950's onder Georg Solti (1951) en Wilhelm Furtwängler (1952).
In die laat 1950's en vroeë 1960's was die eerste opnames gebaseer op onlangse musikologiese idees van outentieke vroeë 19de-eeuse uitvoeringspraktyk: Hermann Scherchen (1958) en René Leibowitz (1961) het uitvoerings van die simfonieë gedirigeer wat probeer het om Beethoven se metronoommerke te volg, wat tot op daardie stadium alom as onmoontlik vinnig beskou is. Hierdie baanbrekerpogings is in latere dekades opgevolg met opnames van uitvoerings in wat tans as outentieke styl beskou word, dikwels deur spesialisensembles op periode-instrumente of replikas daarvan, wat dan ongeveer 'n halftoon laer as die moderne konsertstemming bespeel word. Dirigente van sulke weergawes van die Vierde en ander simfonieë sluit in Christopher Hogwood (1986), Roger Norrington (1988), Frans Brüggen (1991) en John Eliot Gardiner (1994).
Meer onlangs het sommige dirigente van moderne simfonie- of kamerorkeste die Vierde Simfonie opgeneem (saam met ander Beethoven-simfonieë) deur tot 'n mindere of meerdere mate van die praktyke van dié spesialisgroepe gebruik te maak. Onder hulle tel Nikolaus Harnoncourt (1992), en Sir Charles Mackerras (2007). In 'n meningspeiling van alle beskikbare opnames in 2015 vir BBC Radio 3 was die top- aanbevole weergawe in hierdie kategorie die Zurich Tonhalle Orchestra onder leiding van David Zinman. Onder dirigente van meer tradisionele opnames tel Leonard Bernstein (1980), Claudio Abbado (2000) en Bernard Haitink (2006).
Armada
Armada kan na een van die volgende verwys:
Etimologie
Armada is die Spaanse en Portugese woord vir 'n vloot, of 'n byvoeglike naamwoord vir "gewapen"; Armada is ook die Tsjeggiese en Slowaakse woord vir gewapende magte.
Harlan Parker Banks
Harlan Parker Banks (1 September 1913 - 22 November 1998) was 'n Amerikaanse paleobotanis en Liberty Hyde Bailey Professor Emeritus by die Kollege vir Landbou en Lewenswetenskappe van die Cornell Universiteit, en is bekend vir sy studies van Devoniese-plante. Hy was 'n Fulbright-navorsingswetenskaplike en Guggenheim-genoot, 'n mede-lid van die Amerikaanse Vereniging vir die Bevordering van Wetenskap, 'n lid van die Nasionale Akademie vir Wetenskap en president van die Botaniese Vereniging van Amerika.
Die standaard outeursafkorting H.P.Banks word gebruik om hierdie persoon as die skrywer aan te dui wanneer 'n botaniese naam aangehaal word.
Stoeberia frutescens
Die donkievy (Stoeberia frutescens) is 'n struik wat inheems aan die Noord-Kaap, die Wes-Kaap en Namibië is.
Otto du Plessis
Dr. Josias Hendrik Otto du Plessis (23 Februarie 1907 – 28 April 1960) was ‘n dinamiese leier op kulturele en politieke gebied in die middel van die 20ste eeu.
Otto du Plessis is op Vanrhynsdorp gebore, het skoolgegaan in Bredasdorp en studeer aan die Universiteit van Stellenbosch. Vanaf 1931 is hy joernalis by Die Burger en daarna direkteur van staatsinligting, van 1937 tot 1946 die stigter en eerste redakteur van Die Oosterlig in Port Elizabeth. In 1948 en 1949 is hy redakteur van Die Volksblad in Bloemfontein, van 1949 tot 1953 lid van die Suid-Afrikaanse afvaardiging na die Statebondskonferensie en van 15 April 1953 tot 11 Mei 1959 die Volksraadslid vir Stellenbosch. Op 12 Mei 1958 word hy benoem tot administrateur van Kaapland. Hierdie pos beklee hy tot die dag van sy dood.
Du Plessis was ‘n leiersfiguur by die organisasie van die Simboliese Ossewatrek en weer by die Van Riebeeck-fees. Hy was as redakteur van Die Oosterlig nou betrokke by die kultuurstryd van die Afrikaner in die Baai. Tydens die Tweede Wêreldoorlog was hy Nazi-gesind en het in Januarie 1941 by die Nuwe Orde van Oswald Pirow aangesluit.
Emanuel Bunzel
Emanuel Bunzel (gebore 1828), was 'n Oostenrykse paleontoloog.
In 1871 beskryf hy 'n skedelfragment wat deur sy kollegas Ferdinand Stoliczka en Eduard Suess in 'n Oostenrykse steenkoolmyn gevind is, as die tiperende monster vir die dinosourus genus Struthiosaurus, die eerste wat in die streek ontdek is.
'n Ander dinosourus wat hy aanvanklik as 'n soort Iguanodon (I. suessii) beskryf het, is sedertdien na die genus Mochlodon oorgedra.
Jason Dohring
Jason Dohring (gebore 30 Maart 1982) is 'n Amerikaanse akteur. Hy is bekend vir sy rolle in die rolprente Deep Impact (1998) en Veronica Mars (2014), en in die televisiereeks Veronica Mars (2004).
Aboe Simbel-tempels
Die Aboe Simbel-tempels is twee enorme rotstempels in Aboe Simbel (Arabies: أبو سمبل) in Nubië, Suid-Egipte. Hulle is geleë op die westeroewer van die Nassermeer, sowat 230 km suidwes van Aswan. Die kompleks is ’n Unesco-wêrelderfenisgebied bekend as die Nubiese monumente wat strek van Aboe Simbel tot by Philae.
Die Groot Tempel
Die Groot Tempel by Aboe Simbel, wat sowat 20 jaar gevat het om te bou, is voltooi omstreeks jaar 24 van Ramses die Grote se bewind (1265 v.C.). Dit is gewy aan die gode Amoen, Ra-Horachty en Ptah, asook aan die vergoddelikte Ramses II self. Dit word algemeen beskou as die deftigste en mooiste tempel wat in sy tyd gebou is, en een van die mooistes in Egipte.
Vier reusagtige standbeelde van 20 meter hoog van die farao met die dubbele Pschent-kroon van Bo- en Benede-Egipte versier die fasade van die tempel. Die beelde is direk uit die rots gekap waarin die tempel oorspronklik geleë was. Langsaan is kleiner standbeelde, van Nefertari, die koninginmoeder Moet-Toei en agt van Ramses se kinders.
Die ingang self is met reliëf versier wat die koning uitbeeld waar hy die god Ra Harakhti aanbid – dié se standbeeld staan in ’n groot nis. Aan die bokant van die fasade is ’n ry van 22 bobbejane wat skynbaar die opkomende son aanbid.
Die binneste deel van die tempel het dieselfde driehoekige ontwerp van die meeste ander Egiptiese tempels, met kamers wat al hoe kleiner word van die ingang tot by die heiligdom. Die tempel se struktuur is ingewikkeld vanweë die baie syvertrekke. Die suilesaal is 18 meter lank en 16,7 meter breed en word ondersteun deur agt groot pilare wat die verbinding van Ramses met Osiris, die god van die Doeat (onderwêreld), uitbeeld. Dit simboliseer die ewige natuur van die farao. Die reliëfs teen die mure beeld vegtonele van sy militêre veldtogte uit.
Daar word geglo die as van die tempel is so geplaas dat die son op 21 Oktober en 21 Februarie van elke jaar die heiligdom sou binnedring en op die standbeelde teen die agterste muur sou skyn, behalwe op die standbeeld van Ptah, die god wat met die onderwêreld verbind word en altyd in die donkerte bly. Toeriste besoek Aboe Simbel elke jaar op dié twee dae om die verskynsel te sien.
Die Klein Tempel
Die tempel van Hathor en Nefertari, ook bekend as die Klein Tempel, is sowat 100 meter noordoos van die Groot Tempel geleë en is gewy aan die godin Hathor en Ramses II se vrou, Nefertari. Dit is een van die min kere dat ’n tempel aan ’n koningin gewy is. Die plan van die Klein Tempel is ’n eenvoudiger ontwerp van die Groot Tempel.
Alma's Not Normal
Alma's Not Normal is 'n Britse situasiekomedie (sitkom) wat vir die eerste keer as 'n loodsepisode op BBC Two in April 2020 uitgesaai is.
Klondike
Klondike is 'n kaartspel vir een speler en die gewildste van die solitaire- of patience-familie speletjies, hoewel die kans op sukses van die kleinste in sodanige speletjies is. Deels daarom het talle viariante hulle verskyning gemaak, soos batsford, easthaven, agnes, king Albert, ens. Die kenmerkende eienskap van al dié variasies is 'n driehoekige uitleg van die tablo, die opbou van die fondamente in toenemende waarde en die uitsit van kaarte op die tablo in afnemende waarde.
Alma's Not Normal
Die reeks volg die gelyknamige Alma terwyl sy probeer om haar lewe betekenis te gee en die "fantastiese" uitkoms waarvan sy nog altyd gedroom het, terwyl sy die gespanne verhoudings met haar familie die hoof bied. Sy het tyd in welsynsorg deurgebring, iets wat sy probeer versoen met al die probleme in haar lewe. Die reeks is geskryf deur en die hoofkarakter word vertolk deur Sophie Willan. Die reeks is geïnspireer deur haar eie ervarings in die welsynstelsel.
Klondike
Geskiedenis
Volgens Tung (2015) het die spel in die laat 19de eeu gewild geraak en is dit dalk genoem na die Kanadese streek met dieselfde naam waar 'n goudstormloop in 1896-'99 voorgekom het. Die oudste reëls vir die spel klondike wat vandag gespeel word, het in die 1907-uitgawe van Hoyle's Games verskyn onder die naam "seven-card klondike". Hoyles noem dit 'n eenvoudiger weergawe van "klondike", wat ook in die boek beskryf word, maar eerder 'n dobbelweergawe van die spel is wat vandag in die VSA as "canfield" en op ander plekke as "demon" bekend is.
Aboe Simbel-tempels
Die Klein Tempel
Ses standbeelde versier die fasade. Twee van hulle is net meer as 10 meter hoog en is van die farao en sy vrou. Dit is die enigste keer in die geskiedenis dat die standbeelde van ’n farao en sy koningin ewe groot is. Nes in die Groot Tempel word die suilesaal ondersteun deur ses pilare; hulle beeld die koningin uit wat die sinistrum (’n musiekinstrument wat met Hathor verbind word) bespeel.
Go
Go is 'n bordspel vir twee spelers wat oorspronklik van China kom. 'n Gewone toernooi-speelbord het 19 x 19 reëls. Een speler speel met wit stene en die ander met swart stene. Die doel van die spel is om gedeeltes van die spelbord te omsingel. 'n Speler kry een punt vir elke kruising wat hy omsingel en ook een punt vir elke steen van sy teenstander wat gedurende die spel "gevang" is. Wanneer 'n speler 'n steen op die bord plaas, bly die steen op dieselfde plek; dit word nie geskuif soos in skaak nie. Die spelers neem beurte om stene op die bord te plaas maar 'n speler mag weier om sy beurt te neem. Die spel duur totdat albei spelers weier om hul beurte te neem.
Aboe Simbel-tempels
Die Klein Tempel
Teen die agterste muur is ’n nis waarin dit lyk of Hathor, as ’n heilige koei, uit die berg te voorskyn kom.
Go
Toerusting
'n Gewone toernooi-speelbord het 19 x 19 reëls, maar die spel kan ook op borde met of 13 x 13 of 9 x 9 reëls gespeel word. Tipiese lê die reëls ongeveer 17 mm van mekaar af. Die spel word gespeel op die kruispunte van die reëls. Elke speler het 'n hoop stene van sy eie kleur. Tipiese stene het 'n deursnee van 15 mm en 'n dikte van 3 mm.
Speldoel
Die doel van die spel is om 'n gedeeltes van die spelbord met die stene te omsingel. Die eerste steen is deur swart op die spelbord neergelê en daarna neem swart en wit beurte om stene neer te lê. 'n Speler mag weier om sy beurt te neem. Die einde van die spel kom wanneer albei spelers weier om hul beurte te neem. Daarna word punte opgetel en die wenner bepaal.
Stene van dieselfde kleur wat langs mekaar op 'n reël sit is met mekaar verbonde. Sulke verbonde stene word 'n groep genoem. Leeg kruispunte langsaan die stene word vryheide genoem. As 'n gebied heeltemal omsingel is deur een of meer groepe van een speler, dan tel elke kruispunt in daardie gebied een punt vir die speler.
'n Groep moet vryheide hê om lewendig te bly. As 'n groep geen vryheide het, is die groep dood en word van die bord afgehaal. Elke dooie steen tel een punt vir die teenstander. Elke aparte gebied wat deur 'n speler kontroleer is, word 'n oog genoem. Om lewendig te bly, moet 'n groep die geleentheid hê om twee oë maak.
Spelers en voordele
Go spelers kry 'n graad wat aandui hoe sterk hulle is. Soos in gholf, kry swakkere spelers 'n voordeel. Die grade vir amateur spelers word kyu genoem en die vir professionele word dan genoem. Die laagste graad vir 'n amateur speler is 30ste kyu en die hoogste graad is 1ste kyu. Vir professionele spelers is die graadstelsel andersom. Die swakste professionele speler kry 'n graad van 1ste dan en die sterkste van 9de dan.
Handicap stene word op die hoshis in hierdie volgorde geplaas:
Einde van die spel
'n Speler mag weier om te speel as hy glo dat hy sy posisie nie kan verbeter nie. Wanneer albei spelers weier om te speel, eindig die spel. Wanneer dit gebeur, neem elke speler al sy teenstanders se dooie stukke van die bord af. Elke dooie stuk (of gevangenes), tel een punt vir die teenstander. In die spel langsaan word punte so opgetel:
Taktieke
Net soos in skaak, bevat 'n spel 'n beginfase, 'n middelfase en 'n eindfase.
Beginfase
Net soos in skaak, is daar 'n aantal standaard beginsels of Joseki. Anders as in skaak waar die beginsel oor die hele speelbord gekoördineer is, begin Go-speletjies dikwels met vier Joseki - een in elke hoek van die spelbord. Op kort termyn probeer die spelers om beheer van die hoeke en rande van die spelbord te kry, maar ook om te sorg dat in die middelwedstryd verskeie groepe stene met mekaar kan koppel om groot sentraalgebiede om te singel.
Op die lang termyn sal swart probeer om stene "5" en "7" met stene "11" en "13" te koppel.
Ko
Volgens die reels van Go, mag 'n speler nie 'n steen op die bord plaas na 'n vroeër terug te skep nie. Die gevolg van hierdie reël is dikwels ' ko-stryd.
Alma's Not Normal
Willan het die 2021 Bafta-televisietoekenning vir beste komedieskrywer vir die loodsepisode gewen. ’n Volledige reeks is goedgekeur wat in 2021 uitgesaai is. Die reeks bestaan uit ses episodes.
Swartaasblom
Die Swartaasblom (Tridentea gemmiflora) is plant wat in onder andere in Suid-Afrika voorkom. Dit staan ook bekend as die gortjie en in Engels as die black carrion flower.
Alma's Not Normal
Agtergrond
Willan het die eerste konsep omstreeks 2014 geskryf, gegrond op die besparingsmaatreëls van die Cameron-regering, wat Willan sê "regtig negatief gevoel het vir ontvangers van welsyn, geestesgesondheid [sorg] en maatskaplike dienste - mense soos my ma, mense wat reeds probleme gehad het." Willan het die BBC se Caroline Aherne-beurs in 2017 gewen wat haar £5000 toegeken het om haar idees te ontwikkel saam met mentorskap van die BBC se komedie-opdragredakteur, Kate Daughton, om 'n draaiboek te ontwikkel. Die draaiboek is opgevoer as 'n geoefende voorlesing voor 'n genooide gehoor, insluitend die bestuurder van BBC Two, Patrick Holland. Willan het onmiddelik 'n kommissie vir 'n loodsepisode ontvang. Willan het die draaiboek vir die eerste reeks van die program tydens inperkings van die Covid-19-pandemie geskryf.
Klondike
Geskiedenis
In die 1913-uitgawe van die sogenaamde Official Rules of Card Games word genoem seven-card klondike het klondike geword, met die aanpassing dat daar een kaart op 'n slag deur die voorraadstapel beweeg word in plaas van drie op 'n slag, en die oorspronklike klondike word nou canfield genoem.
Klondike se insluiting in die 1990's in Microsoft Windows het aansienlik bygedra tot sy huidige gewildheid. Dit word beskou as die gewildste weergawe van solitaire, al is die kans om uit te kom baie klein.
Reëls
Klondike word gespeel met 'n standaardpak van 52 kaarte, sonder die jokers. Nadat die kaarte geskommel is, word 'n tablo van sewe stapels (of kolomme) van links na regs uitgesit. Elke stapel bevat een kaart meer as die vorige stapel, met die boonste kaart op 'n stapel (of die onderste kaart in 'n kolom) omgekeer met die gesig na bo. Die eerste stapel aan die linkerkant bevat net een, omgekeerde kaart; die tweede stapel bevat een onderstebo (met die gesig na onder) en een omgekeerde kaart; die derde stapel bevat twee onderstebo kaarte en een omgekeerde kaart; ensovoorts. Die laaste stapel bevat ses onderstebo kaarte en een omgekeerde kaart. Die oorblywende kaarte vorm die voorraadstapel en word onderstebo links bo die tablo neergesit.
Die vier fondamente regs bo die tablo word volgens soort opgebou van A (die laagste kaart) tot K (die hoogste kaart), byvoorbeeld en verder.
Die tablostapels word in afwisselende kleure van bo na onder gebou in afnemende waardes, soos, ensovoorts. Elke omgekeerde kaart in 'n gedeeltelike stapel, of 'n hele stapel, kan na 'n ander tablostapel geskuif word op grond van die waarde van die hoogste kaart daarin. Die kaart (of kaarte ) kan dus by die  hier bo aangelas word. Die kan aangelas word by  om die stapel of gedeeltelike stapel  te vorm.
Enige oop ruimte waar 'n tablostapel opgebruik is, kan met 'n K gevul word, of met 'n stapel kaarte met 'n K boaan, soos. Die doel van die spel is om die vier fondamente op te bou van A tot K, almal van dieselfde soort. Die speler wen dan die spel.
Daar is verskeie maniere waarop kaarte uit die voorraadstapel geneem en op die uitskotstapel gesit kan word, insluitende die volgende:
As die speler geen verdere skuiwe kan maak nie, het hy die spel verloor.
Kans om te wen
Die kans om 'n spel klondike te wen is nie bekend nie, hoewel Hoyle's Rules of Games 'n wenkans van 1 uit 30 speletjies voorstel. Die onvermoë van teoretici om die presiese wenkans te bereken word deur die wiskundige Persi Diaconis beskryf as "een van die verleenthede van toegepaste waarskynlikheid".
Rekenaarweergawes
Digitale weergawes van klondike het die speletjie help gewild maak. 'n Sagtewareweergawe met die naam "solitaire" word sedert Windows 3.0 in 1990 gereeld ingesluit in die bedryfstelsel Microsoft Windows. Microsoft het die speletjie aanvanklik as afleiding en 'n leerwerktuig ingesluit: Solitaire was baie jare lank mense se eerste kennismaking met die gebruik van 'n rekenaarmuis. Microsoft-amptenare het in 1994 gesê solitaire "was jare lank die mees gebruikte toepassing vir Windows".
Die puntetelling in Microsoft Windows se solitaire-weergawe van klondike is soos volg:
Om kaarte direk van die uitskotstapel na die fondament te beweeg tel 10 punte. As die kaart egter eers na die tablo geskuif word en van daar na die fondament, kry die speler 5 ekstra punte vir 'n totaal van 15. Om die meeste punte te kry moet geen kaarte dus van die uitskotstapel direk na die fondament geskuif word nie.
Daar is ook 'n keuse om punte vir tyd te kry. Dan word elke 10 sekondes 2 punte afgetrek. Bonuspunte word verkry met die formule 700 000 ÷ (sekondes om klaar te speel), indien die spel minstens 30 sekondes duur. As die spel korter duur, word geen bonuspunte toegeken nie.
Go
Ko
In die spel hierbo bewys hoe 'n ko-stryd vorder. Die kruising in stryd is die kruising wat aanvanklik beset is deur die wit klip wat met 'n kruis gemerk is. Nadat swart steen "1" gespeel het, verloor wit se steen al sy oe en word is as gevangenis geneem. Wit mag nie steen "2" onmiddelik speel nie want die spelbord sal na 'n vorige posisie terugkeer. Wit sal dus probeer om 'n gevaarlike situasie elders op die spelbord te skep, anders sal swart op die betwiste kruising speel en met klip "1" koppel. As wit suksesvol is om 'n afleiding te skep, kan hy dan die swart klip as gevangenis neem en die oorspronklike posisie herskep en daarna met sy steen vas te koppel. Dikwels word 'n spel deur 'n paar ko-stryde beslis.
Neum
Neum (Cyrillies: Неум; uitspraak: Nêoem) is 'n dorp en munisipaliteit in Bosnië en Herzegowina en die enigste dorp in die land wat aan die see grens. Dit is dus die land se enigste toegang tot die Adriatiese See. In 2013 het die munisipaliteit Neum 4 653 inwoners en die dorp 3 013 inwoners gehad.
Geografie
Neum is 68 km van Dubrovnik en 30 km van Ploče en Metković, wat albei spoorwegstasies het.
Die land se kusstrook by Neum sny die suidelikste enklave van Kroasië af van die res van Kroasië. Dit is 'n gevolg van die Verdrag van Karlowitz van 1699. Sedert 1991 en die verbrokkeling van Joego-Slawië is die grense tussen Kroasië en Bosnië en Herzegowina in die Neumstreek internasionale grense.
Dikwillem
Ligging
Die alleenstaande kop is by die koördinate 26° 28′ suid, 16° 1′ oos. Dit is 11 km noord van die Garub-spoorweghalte op die spoorlyn tussen Lüderitz en Aus, 15 km noord van die B4-pad tussen Lüderitz en Keetmanshoop, 35 km noordwes van Aus en 80 km oos van Lüderitz in die streek Karas in Namibië.
Spits
Hierdie inselberg is van alle rigtings en vanaf ‘n groot afstand sigbaar. Sy piek is net minder as 1500 m bo seespieël en dit staan ‘n 200 m bo die woestynvloer. Dit het besonder steil hellings. Tydens die Tweede Wêreldoorlog het die Duitse beskermingstroepe ‘n heliograafpos op die piek beman.
Omgewing
Rondom die piek is diamantgebied. Veral gemsbokke, springbokke en die bekende wilde perde van die Namib bevolk die omgewing. Die skrapse plantegroei is beperk tot vetplante en euphorbias.
Naam
Die naam Dikwillem of Dicker Wilhelm het die spits te danke aan keiser Wilhelm II van Duitsland. Soms word dit ook die Garubberg of die Grosse Tigerberg genoem.
Nadja Sieger
Nadja Sieger (gebore 22 Mei 1968) is 'n Switserse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die televisiereekse Was gibt es Neues? (2004) en SRF Kultur: Stars (2009).
Teenpous Theodoricus
Theodoricus of Theodorik was 'n teenpous in die Rooms Katolieke Kerk van 9 September 1100 tot Januarie 1101. Na Teenpous Clemens III was hy die tweede teenpous teen Pous Paschalis II.
Biografie
Theodoricus was 'n monnik in die Orde van die Benediktyne in die klooster van SS. Trinita della Cava in Salerno en word later ab. In 1084 word Theodoricus deur teenpous Clemens III aangestel as kardinaal-diaken van Santa Maria in Via Lata en kort daarna as kardinaal-biskop van Albano. As gevolg van 'n fout in die “Annales Romani” word hy soms ten onregte as biskop van Santa Rufina aangedui. In 1098 lei Theodoricus 'n gesantskap na die Duitse keiser Hendrik IV.
Na die dood van Clemens III kies sy aanhangers vir Theodoricus as pous. Hy word in die geheim gekroon in die nag van 9 na 10 September 1100. In teenstelling met die meeste pouse het hy sy eie naam behou as pous. Theodoricus hou Rome in hande vir 'n paar maande na sy verkiesing. Toe Paschalis egter in Januarie 1101 uit Suid-Italië terugkeer word hy gedwing om te vlug. Paschalis se troepe het hom egter agterna gesit en gevang. Paschalis het Theodoricus gevange geset in die klooster “La Cava” by Salerno. Theodoricus het in die klooster gesterwe en is ook daar begrawe. Sy aanhangers kies Albertus van Sabina as sy opvolger.
Luno
Luno (voorheen BitX) is 'n kriptografiese valutabeurs met hoofkantoor in Kaapstad, Suid-Afrika. Die beurs bestaan uit 'n webtoepassing, 'n mobiele toepassing, en 'n toepassingsprogrammeerkoppelvlak (TPK) (application programming interface, API). Die maatskappy is begin deur Timothy Stranex, Carel van Wyk, Marcus Swanepoel (HUB), en Pieter Heyns. Luno het meer as 2 miljoen gebruikers.
Path Farm
Path Farm is 'n nedersetting in Dannhauser Plaaslike Munisipaliteit in KwaZulu-Natal, Suid-Afrika.
Jason Dolley
Jason Dolley (gebore 5 Julie 1991) is 'n Amerikaanse akteur en skrywer. Hy is bekend vir sy rolle in die televisiereekse Complete Savages (2004) en Good Luck Charlie (2010).
Massonia bakeriana
Massonia bakeriana is 'n geofiet wat tot die genus Massonia behoort en is endemies aan die Noord-Kaap. Dit kom op die Kamiesberg en die Bokkeveldberge-plato voor.
Petra Sprecher
Petra Sprecher is 'n Switserse aktrise. Sy is bekend vir haar rolle in die rolprente Minority Report (2002), Pirates of the Caribbean: The Curse of the Black Pearl (2003), Flight (2012), en Independence Day: Resurgence (2016).
Royal Aircraft Factory S.E.5
Die Royal Aircraft Factory S.E.5 was 'n Britse vliegtuig wat tydens die Eerste Wêreldoorlog diens gedoen het. Dit is een van die vliegtuie van die Eerste Wêreldoorlog waarvan die meeste gemaak is, meer as 5,000. Teen die einde van die oorlog was die vliegtuig vervaardig deur Austin, Bleriot & SPAD, Martinsyde, Vickers en Wolseley. Die Royal Aircraft Factory S.E was ontwerp nadat die Hispano-Suiza motor bekend gestel is in 1915. Die eerste prototipe is van hout gebou, met materiaal wat die romp en vlerke bedek het. Dit het ook nie wapens gedra nie. Daar was 150 en 200 perdekrag weergawes beskikbaar van die motor. Aanvanklik is die 150 pk-weergawe gebruikl maar daar is gou oorgeslaan na die 200 pk-weergawe. Vliegtuie toegerus met die 200 perdekrag-motor is bekend as die Royal Aircraft Factory S.E.5a model. Ook was die vlerke ietwat korter gemaak en 'n kopstuk voorsien vir die vlieënier.
56 Eskader was die eerste toegerus met die vliegtuig maar operasionele gebruik is vertraag tot April 1917 omrede 'n glaswindskerm verwyder moes word van al die modelle omrede dit die uitsig belemmer het. Die S.E.5a het in 1917 reeds aan aksie deelgeneem en daar is gou vasgestel dat hulle die meeste Duitse vegvliegtuie kon troef. Tog was net vyf eskaders teen die einde van 1917 met die vliegtuig toegerus weens 'n vertraging in die aflewering van die motors. Toe die vliegtuig egter in groot hoeveelhede aan die front kon veg het dit tesame met die Sopwith Camel verseker dat die Geallieerdes die oorhand in die lugruim kon kry en ook handhaaf. Die vliegtuig was gebruik deur Franse, Amerikaanse en Britse vlieëniers.
Die S.E.5 was ook die gunsteling vliegtuig vir verskeie Geallieerde bobaasvlieëniers soos Albert Ball asook Longton, Clayson, Shields, Maxwell, Mannock en McCudden. Teen die einde van die oorlog was 22 Britse en Amerikaanse eenhede met dié vliegtuig toegerus. Meer as 5 000 is in slegs 18 maande deur vyf maatskappye vervaardig: Austin, Bleriot & SPAD, Martinsyde, Vickers en Wolseley.
Slag van Roodewalstasie
Die Britse verliese was 45 gesneuweldes, 123 gewondes en 645 is gevange geneem. Die Boere het 8 burgers verloor en 24 is gewond.
Rummikub
Daar is 106 teëltjies in die spel: 104 genommerde teëltjies (van 1 tot 13 in vier verskillende kleure; twee van elk) en twee jokers. Spelers kry aanvanklik 14 of 16 teëltjies en kry beurte om die teëltjies op hulle rakkie in stelle (groepe of reekse) van minstens drie elk uit te sit. As hulle nie kan speel nie, tel hulle 'n teëltjie op. In die sabra-weergawe (die algemeenste en gewildste een) kry die eerste speler wat al sy teëltjies opgebruik 'n positiewe telling gebaseer op die totale waarde op die ander spelers se rakkies, terwyl die ander spelers negatiewe punte kry vir die teëltjies op hulle rakkie. 'n Belangrike eienskap van die spel is dat spelers stelle in die middel van die tafel uitsit en dat dié stelle deur ander spelers verander kan word soos dit hulle pas, solank die stelle wat oorbly toelaatbaar is.
Geskiedenis
Rummikub is uitgedink deur Ephraim Hertzano, 'n Roemeens gebore Jood wat in die 1940's na die Britse mandaat van Palestina verhuis het. Hy en sy gesin het die eerste stelle agter op sy werf gemaak. Hertzano het dié stelle van deur tot deur en aan klein winkels verkoop. Deur die jare het die gesin die spel aan ander lande gelisensieer en dit het die bes verkoopte speletjie geword wat uit Israel uitgevoer is.
Hertzano se Official Rummikub Book, wat in 1978 gepubliseer is, beskryf drie verskillende weergawes van die spel: Amerikaans, sabra en internasionaal. Moderne rummikubstelle bevat net die sabraweergawe van die reëls, sonder dat die ander genoem word, en daar is verskille in die reëls tussen verskillende vervaardigers.
Rummikub is soortgelyk aan verskeie Sentraal-Europese kaartspeletjies wat met twee pakke kaarte gespeel word, soos machiavelli en vatikan. Vatikan word gespeel met twee pakke kaarte en een joker per speler, wat 'n totaal van 106 kaarte vir twee spelers is.