One Hundred Years of Esperanto: A Survey

RESUMOCent jaroj de Esperanto: SuperrigardoLa unua lernolibro de Esperanto aperis en 1887. Ĝia aǔtoro, L. L. Zamenhof, kreis lingvan movadon, kies historio daǔras seninterrompe ĝis la hodiaǔa tago. La lingvo mem estas miksaĵo de europaj elementoj kaj apriora, esence internacia, strukturo. Tra la jaroj, la lingvo ekspansiis en ciujn mediojn de la homa sperto: ekzistas granda literaturo, oni uzas la lingvon en scienco, estas ec kelkaj denaskaj parolantoj. Reto de internaciaj kaj naeiaj organizajoj subtenas la Esperanto-movadon, kvankam multa Esperanta aktivado okazas ekster tiu formala strukturo. Ĉiam pli multe, la lingvo trovas novajn varbitojn ekster la landoj de Eǔropo. Ĝi havas sian apartan kulturon. Kvankam la lingvo evidente sukcesis kiel lingvo, kaj estas firme establita kiel malgranda sed stabila dissemita lingvokomunumo, Esperanto ankoraǔ ne gajnis plenan rekonon flanke de internaciaj organizajoj kaj en aliaj aspektoj de la internacia vivo. La pasintaj kelkaj jaroj montris grandan kreskon de interesiĝo pri Esperanto inter fakuloj pri lingvistiko, kiuj ĉiam pli multe rekonas ĝian historian kaj socian gravecon. Studoj de Esperanta lingvistiko estas verkitaj plejparte en Esperanto, sed kreskas la nombro de studoj en aliaj lingvoj, inkluzive la anglan. Tiaj studoj havas longan historion, sed la pasintaj dek jaroj montris plej grandan intensecon de aktivado. La studoj konsistas interalie el esploroj pri la fontoj de la lingvo, la historio kaj konsisto de la Esperanto-movado, Esperanto-literaturo kaj la biografio de Zamenhof.SOMMAIRECent ans d'Esperanto: SurvolLe premier manuel d'Esperanto a ete publie en 1887. Son auteur, L. L. Zamenhof, crea ainsi un mouvement linguistique dont l'histoire n'a jamais ete interrompue jusqu'a ce jour. La langue elle-meme est un melange d'elements europeens et d'une structure a priori, essentiellement internationale. Avec les annees, la langue s'est developpee dans tous les domaines de l'experience humaine: il existe une litterature esperantiste sensiblement importante, l'Esperanto est utilise en sciences, et l'on trouve meme des gens dont c'est la langue maternelle. Un reseau d'organisations internationales et nationales soutient le mouvement esperantiste, mais une grande partie de l'activite esperantiste se deroule en dehors de cette structure officielle. En outre, de plus en plus de non-europeens decouvrent l'Esperanto. La langue internationale, avec sa propre culture, s'est nettement imposee linguistiquerrrent, apparaissant comme communaute de langue qui est a la fois dispersee et petite, mais stable. Cependant, l'Esperanto a encore a gagner la reconnaissance totale des organisations internationales ainsi que du monde international en general. Les quelques annees passees ont connu un developpement de l'interet pour l'Esperanto parmi les specialistes en linguistique, qui de plus en plus reconnaissent son importance historique et sociale. Les etudes linguistiques sur l'Esperanto sont le plus souvent ecrites en Esperanto, mais les travaux dans d'autres langues, y compris l'anglais, ne cessent d'augmenter. Ces etudes ont une longue histoire mais les dix dernieres annees ressortent comme etant les plus productives. Les travaux en question presentent notamment des etudes sur les origines de la langue internationale, l'histoire et la constitution du mouvement esperantiste, la litterature esperantiste et la biographie de Zamenhof.